Okul Öncesi Dönemde Duyu Eğitimi - Tüm Sorular
Ünite 1
Soru 1
Çocuğun gelişimini etkileyen faktörler arasında aşağıdakilerden hangisi yer almamaktadır?
Seçenekler
A
Çocuğun kişilik özelliği
B
Çocuğun görünümü
C
Çocuğun karakteri
D
Çocuğun çevresi
E
Toplum
Soru 2
Hangi yaşlar anne, baba ya da bakıcının çocukla olumlu iletişim ve etkileşim içine girmesi ile hem zihinsel hem de kişilik yapısı olarak sağlıklı ve yaşamda başarılı bireyler yetişmesinde etkili yaş dönemidir?
Seçenekler
A
Beş-altı yaşlar
B
Ergenlik çağları
C
İlkokul dönemi
D
İlk üç yıl
E
Hiçbiri
Soru 3
Aşağıdakilerden hangisi çocukların potansiyel gelişim düzeylerine ulaşabilmesi için gerekli olan etmenlerden biri değildir ?
Seçenekler
A
Ebeveynler ile yakin ilişki
B
Kaliteli ev ortamı
C
Gelişime uygun çeşitli materyallerin sağlanması
D
Oyun oynam, şarkı söyleme gibi etkinliklerin yapılması
E
Çocuğun kendiliğinden büyüyebilmesi için özgürlük tanınması
Soru 4
Yenidoğan bir bebeğin çevreyi tanıması için kullandığı en temel araç hangisidir?
Seçenekler
A
Duyular
B
Oyunlar
C
Duygular
D
Aileler
E
Akranlar
Soru 5
Duyularla ilgili aşağıdaki tanımlardan hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Uyaran, organizmada duyusal veya davranışsal bir tepki ortaya çıkaran herhangi bir güç, nesne veya olaydır.
B
Reseptörler duyu organlarının yapısında bulunan uyaranları alıp beyne ileten özelleşmiş hücre, hücre grubu ve sinir yapılarıdır.
C
Serebral korteks, duyuların beyinde işlemlendiği ve anlamlandırıldığı bölümdür.
D
Merkezi sinir sistemi, sinir sisteminin beyin ve omurilik haricindeki kısmına verilen addır.
E
Çevresel sinir sistemi, merkezi sinir sistemi ile organlar arasındaki iletişimi sağlayan sinir sistemine verilen addır.
Açıklama:
Merkezi sinir sistemi (MSS), sinir sisteminin beyin ve omurilikten oluşan kısmıdır. Beyin ve omurilik haricindeki kısım Çevresel Sinir Sistemi'dir.
Soru 6
Duyuların algılanması süreciyle ilgili hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Duyuların algılanması ve işlenmesi bir süreç içerisinde gerçekleşir.
B
Uyarılan reseptörler, uyarıyı beyindeki serebral kortekste bulunan duyu merkezine gönderilir.
C
Sonra duyu merkezi kendisine iletilen uyaranları algılayarak yorumlar.
D
Duyu reseptörleri, merkezi sinir sistemine vücudun içinden ve dışından bilgi veren özelleşmiş yapılardır.
E
Hepsi
Açıklama:
Duyuların algılanması süreciyle ilgili verilen tüm ifadeler doğrudur.
Soru 7
Aşağıdakilerden hangisi uyaranın türüne göre reseptörler sınıflamasında yer almaz?
Seçenekler
A
Kimyasal reseptörler
B
Isı reseptörleri
C
His reseptörleri
D
Ağrı reseptörleri
E
Mekanik reseptörler
Açıklama:
Uyaranın türüne göre reseptörler; Kimyasal, Mekanik, Isı, Basınç, Işık ve Ağrı reseptörleridir. 'His reseptörleri' bu sınıflamada yer almaz.
Soru 8
Yenidoğan bir bebeğin çevreyi tanıması için kullandığı en temel araç hangisidir?
Seçenekler
A
Duyular
B
Oyunlar
C
Duygular
D
Aileler
E
Akranlar
Açıklama:
Yenidoğan bir bebek, çevresini anlamak ve keşfetmek için duyularını kullanır. Duyular, bu dönemde çevreyle etkileşime geçme ve bilgi toplamanın temel yoludur.
Soru 9
Duyuların aktif biçimde kullanılmaya başladığı en erken dönem aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Yetişkinlik yılları
B
Doğumla beraber
C
Doğum öncesi dönem
D
Bir yaş civarı
E
Üç yaş civarı
Açıklama:
Duyular, doğum öncesi dönemden (anne karnından) itibaren aktif biçimde kullanılmaya başlanmaktadır.
Soru 10
Aşağıdaki durumlardan hangisi duyuların kişinin güvenliğini sağlayıcı işlevini ortaya koymaktadır?
Seçenekler
A
Ortam ışığına odaklanmak
B
Bozuk gıdanın tadını ayırt etmek
C
Müzikal sesleri tanımak
D
Renklerine göre nesneleri eşleştirmek
E
Sayı ve renk kavramını pekiştirmek
Açıklama:
Bozuk gıdanın tadını ayırt etmek, tat duyusu aracılığıyla vücudun zararlı olabilecek durumlardan korunması ve güvenliğin sağlanması işlevini gösterir.
Soru 11
Bebekle geçirdiği zaman göz önünde bulundurulduğunda; bebeğin gelişiminin desteklenmesi açısından hangi birey daha büyük sorumluluğa sahiptir?
Seçenekler
A
Kardeş
B
Akran
C
Ebeveyn
D
Kreş öğretmeni
E
Özel eğitimci
Açıklama:
Bebeğin gelişiminin desteklenmesi açısından en büyük sorumluluğa sahip olan birey, bebekle en çok zaman geçiren Ebeveyndir.
Soru 12
Aşağıdakilerden hangisi çocukların potansiyel gelişim düzeylerine ulaşabilmesi için gerekli olan etmenlerden biri değildir?
Seçenekler
A
Ebeveynler ile yakın ilişki
B
Kaliteli ev ortamı
C
Gelişime uygun çeşitli materyallerin sağlanması
D
Oyun oynama, şarkı söyleme gibi etkinliklerin yapılması
E
Çocuğun kendiliğinden büyüyebilmesi için özgürlük tanınması
Açıklama:
Potansiyel gelişim için destekleyici ortam, materyal ve iletişim önemlidir. Çocuğun kendiliğinden büyüyebilmesi için özgürlük tanınması, yeterli destek sağlanmadan gelişim potansiyeline ulaşılması için tek başına yeterli değildir.
Soru 13
Aşağıdakilerden hangisi duyulara yönelik imgelerden biri değildir?
Seçenekler
A
Ses
B
Koku
C
Titreşim
D
Hüzün
E
Sembol
Açıklama:
Ses, koku, titreşim ve sembol duyusal imgelerdir. Hüzün ise bir duygu durumu olup, doğrudan duyulara yönelik bir imge değildir.
Soru 14
Aşağıdaki kavramlardan hangisi duyu çalışmaları ile etkin bir şekilde öğrenilemez?
Seçenekler
A
Pürüzlü-pürüzsüz
B
Sağ-sol
C
Açık-koyu
D
Sıcak-soğuk
E
İnce-kalın
Açıklama:
Duyu çalışmaları pürüzlü-pürüzsüz, sıcak-soğuk, ince-kalın ve renk tonları (açık-koyu) gibi algısal özellikleri öğretir. Ancak Sağ-sol kavramı duyu çalışmaları ile etkin bir şekilde öğrenilemez.
Soru 15
Kişiler arası iletişimde belirli bir duruma yönelik tanımlamalar yaparken karşı tarafın anlatılan durumu duyusal olarak algılamasına yardımcı olmak amacıyla duyulara yönelik nasıl bir ifade biçimi kullanılabilir?
Seçenekler
A
Duyuların geri planda tutularak açıklanması
B
Sadece beden diline ağırlık verilmesi
C
Ses tonunu yükselterek açıklama yapılması
D
Durumu üstü kapalı cümlelerle açıklama
E
Duyulara yönelik sıfatların kullanılması
Açıklama:
Duyulara yönelik sıfatların kullanılması, karşı tarafın anlatılan durumu duyusal olarak daha iyi algılamasına yardımcı olur.
Soru 16
Aşağıdakilerden hangisi duyusal sıkıntılar yaşayan çocuklar için yapılacak uygulamalardan biri değildir?
Seçenekler
A
İşitsel entegrasyon eğitimi
B
Duyusal kaçınma desteği
C
Duyu uyarım yöntemleri
D
Duyusal entegrasyon terapisi
E
Duyu-motor müdahale
Açıklama:
Duyusal entegrasyon terapisi, duyu uyarım yöntemleri ve duyu-motor müdahale birer destek uygulamasıdır. Duyusal kaçınma desteği ise bir müdahale değil, çocuğun gösterdiği bir tepki biçimidir.
Soru 17
Aşağıdakilerden hangisi duyuların önemi kapsamına girmez?
Seçenekler
A
Nesneleri tanıma, algıyı geliştirme becerilerini geliştirir.
B
Zararlı olabilecek durumları fark etmeye olanak sağlar.
C
Gelişimin temelini oluşturur.
D
Fiziksel kondisyonu geliştirir.
E
Zihinsel yapılanmayı destekler.
Açıklama:
Duyular; algı, zihinsel yapılanma ve güvenlik için önemlidir. Ancak Fiziksel kondisyonu geliştirme, duyuların doğrudan işlevi olmaktan çok, fiziksel aktiviteye bağlıdır.
Soru 18
6 aylık bir bebek, eline aldığı bir çıngırağı tekrar tekrar sallayarak çıkardığı sesi dinlemekten keyif aldığını göstermektedir. Bu bebekle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Seçenekler
A
Ses çıkarmaya odaklanıyordur.
B
Dikkatini belirli bir duruma veriyordur.
C
Refleksif tepkiler veriyordur.
D
Duyularını kullanıyordur.
E
Amaca yönelik hareket ediyordur.
Açıklama:
6 aylık bir bebek çıngırağı amaçlı olarak kullanıyorsa, bu refleksif tepkiden ziyade amaca yönelik bir harekettir.
Soru 19
Okul bahçesinde oyun saati sürecince Furkan büyük oranda kum alanında oynamaktadır. Ellerini toprağın içerisinde gezdirir, bulduğu farklı dokudaki taşları incelemektedir. Taşları pürüzlü ve pürüzsüz olarak ayırmaktadır. Yukarıdaki duruma bakıldığında Furkan’ın hangi duyu özelliğinin baskın olduğu söylenebilir?
Seçenekler
A
Görme
B
Tatma
C
Dokunma
D
İşitme
E
Koklama
Açıklama:
Furkan’ın kum, toprak ve farklı dokudaki taşlarla ilgilenmesi, pürüzlü/pürüzsüz ayrımı yapması Dokunma (Taktil) duyusunun baskın olduğunu gösterir.
Soru 20
Nesnelerle el ile dokunmadan hissetmek ve hareket ettirmek hangi tür dokunma olarak adlandırılır?
Seçenekler
A
Doğrudan dokunma
B
Etkin dokunma
C
Dolaylı dokunma
D
Aktif dokunma
E
Pasif dokuma
Açıklama:
Nesnelere dokunmadan hissetme veya dil ile nesnelere dokunma Pasif dokunma şeklidir.
Soru 21
İki yaşındaki bir çocuk eline aldığı bir nesnenin en ilgi çekici özelliğine dikkatini yoğunlaştırmaktadır. Yukarıda verilen durumda bu çocuk algısal olarak aşağıdakilerden hangisini gerçekleştiriyordur?
Seçenekler
A
Ayırt etme
B
Tanıma
C
Seçicilik
D
Tanımlama
E
Dokunma
Açıklama:
Çocuğun nesnenin sadece en ilgi çekici özelliğine dikkatini odaklaması, algısal süreçte Seçicilik yaptığını gösterir.
Soru 22
Aşağıdaki duyu çeşitleri arasından hangisi diğerlerine göre daha önce gelişmektedir?
Seçenekler
A
Dokunma
B
Koklama
C
Görme
D
Tat alma
E
İşitme
Açıklama:
Duyu sistemleri arasında gelişimini en erken tamamlayan (anne karnında başlayan) duyu Dokunma duyusudur.
Soru 23
Hangi yaşlar anne, baba ya da bakıcının çocukla olumlu iletişim ve etkileşim içine girmesi ile hem zihinsel hem de kişilik yapısı olarak sağlıklı ve yaşamda başarılı bireyler yetişmesinde etkili yaş dönemidir?
Seçenekler
A
Beş-altı yaşlar
B
Ergenlik çağları
C
İlkokul dönemi
D
İlk üç yıl
E
Hiçbiri
Açıklama:
Yaşamın ilk üç yılı, ebeveyn veya bakıcının çocukla olumlu iletişim ve etkileşim kurarak sağlıklı gelişimini desteklemede etkili olan kritik yaş dönemidir.
Soru 24
Eğitim alanındaki önemli düşünürlerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Comenius, erken çocuklukta en iyi öğrenmenin duyular yoluyla olduğunu savunmakadır.
B
Duyu temelli eğitime yönelik ünlü Resimli Dünya (Orbis Pictus) isimli ilk çalışma Comenius’a aittir.
C
Boş levha (tabula rasa) kavramı Comenius tarafından ortaya atılmıştır.
D
J.J. Rousseau, çocuğun her şeyi öğrenebilecek nitelikte doğduğunu savunmaktadır.
E
J.J. Rousseau, çocuğun keşfetme arzusunun duyuları yoluyla karşılandığını belirtmiştir.
Açıklama:
Boş levha (tabula rasa) kavramı Comenius tarafından değil, John Locke tarafından ortaya atılmıştır.
Soru 25
Aşağıdakilerden hangisi duyu eğitiminde dikkate alınabilecek göstergelerden biri değildir?
Seçenekler
A
Sohbeti sürdürme
B
Ağzıyla ses çıkarma
C
Farklı tatları ayırt etme
D
Göz kontağı kurma
E
Isı değişimini algılama
Açıklama:
Ağızla ses çıkarma, ısı değişimi, farklı tatları ayırt etme ve göz kontağı kurma duyusal göstergelerdir. Ancak Sohbeti sürdürme, daha çok dil ve iletişim gelişimi ile ilgilidir.
Soru 26
Aşağıdakilerden hangisi duyuların önemi kapsamına girmez?
Seçenekler
A
Nesneleri tanıma, algıyı geliştirme becerilerini geliştirir.
B
Zararlı olabilecek durumları fark etmeye olanak sağlar.
C
Gelişimin temelini oluşturur.
D
Fiziksel kondisyonu geliştirir.
E
Zihinsel yapılanmayı destekler.
Açıklama:
Duyular; zihinsel yapılanmayı, algıyı ve güvenliği destekler. Ancak Fiziksel kondisyonu geliştirme, duyuların doğrudan işlevi değildir.
Soru 27
Bebeklik ve ilk çocukluk dönemindeki duyu gelişimiyle ilgili hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Gelişim ve öğrenme hızının her çocukta aynı olmaması, kalıtımsal ve çevresel faktörlerin ilişkisi sonucu oluşan duyusal farklılıklardan kaynaklanmaktadır.
B
Duyular bebeklik ve erken çocukluk yıllarında genel gelişime paralel olarak hızlı bir gelişim gösterir.
C
Yeni doğan bebeklerde tat duyusunun kısmen gelişmiş olmasına rağmen koku duyusu kısmen gelişmiştir.
D
Her bebek yaşama aynı duyu hassasiyeti ile gelemeyebilmektedir.
E
Tüm duyular doğumdan itibaren aktif biçimde kullanılmaya başlanmaktadır.
Açıklama:
Yeni doğan bebeklerde tat duyusunun kısmen gelişmiş olmasına rağmen, kaynaklar koku duyusunun fazla gelişmemiş olduğunu belirtmektedir.
Soru 28
Aşağıdakilerden hangisini söyleyen bir birey diğerlerine göre duyulardan daha çok etkileniyor olabilir?
Seçenekler
A
Sabah uyandığımda Emine’nin çoktan evden çıkmış olduğunu fark ettim.
B
Büyük bir çaba göstermeme rağmen bu konulan bir türlü anlayamıyorum.
C
Yumuşak ses tonu ve görünümüyle bizi büyüledi.
D
Hasan hayatımda tanıdığım en sıcakkanlı insandı.
E
Bazı günler kendimi mutsuz hissediyorum.
Açıklama:
Yumuşak ses tonu ve görünümü ifadesi, görsel ve işitsel duyuya yönelik sıfatlar içerdiği için, bu bireyin duyusal etkileşime daha çok odaklandığını gösterir.
Soru 29
Çevreden gelen görme, işitme, dokunma, koklama ve tatma duyularına yönelik duyusal mesajları alan duyu sistemi hangisidir?
Seçenekler
A
Dışsal
B
Dokunsal
C
Erişimsel
D
İçsel
E
Merkezsel
Açıklama:
Görme, işitme, dokunma, koklama ve tatma duyularına yönelik mesajları alan sistem Dışsal duyu sistemidir.
Soru 30
Reseptörlerin bulundukları yerlere göre işlevleri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Ekteroseptörler, vücudun dışında deride bulunur ve derinin maruz kaldığı çevresel etkiyi yansıtır.
B
İnteroseptörler, vücudun iç kısmında bulunan tansiyon ve pH değişimi gibi çeşitli uyaranları alır.
C
Teleseptörler, koku, ses, görüntü gibi uzaktan gelen uyaranları alır.
D
Proprioseptörler, kas, tendon, eklemler ve iç kulağın denge ile ilgili kısmında yer alırlar.
E
Hepsi
Açıklama:
Listelenen tüm reseptör tipleri (Ekteroseptörler, İnteroseptörler, Teleseptörler ve Proprioseptörler) bulundukları yerlere göre doğru işlevlere sahiptir.
Soru 31
Yediği mamayı tadından dolayı yemeyi reddeden bir bebek hangi duyusunu kullanıyordur?
Seçenekler
A
Denge
B
Görme
C
Tat
D
İşitme
E
Dokunma
Açıklama:
Yemeği reddetmek, bebeğin tat duyusunu aktif olarak kullandığını gösterir.
Soru 32
Bir okul öncesi çocuğu karşılaştığı kişilerden birinin cinsiyetini anlamasında duyusal olarak önce hangi duyusunu kullanır?
Seçenekler
A
Tatma
B
Görme
C
Denge
D
Koklama
E
İşitme
Açıklama:
Cinsiyet ayrımı gibi fiziksel özelliklerin algılanmasında ilk kullanılan duyu Görme duyusudur.
Soru 33
Bir okul öncesi çocuğu parkta arkadaşlarıyla oyun oynarken arkasından hızla yaklaşan salıncağın kendisi için tehlikeli bir durum oluşturacağını duyusal olarak önce hangi duyusu ile anlayabilir?
Seçenekler
A
İşitme
B
Tatma
C
Görme
D
Koklama
E
Hareket
Açıklama:
Hızla yaklaşan salıncağın oluşturduğu tehlike, çıkan ses (rüzgar, salıncağın sesi) yoluyla İşitme duyusuyla önce algılanabilir.
Ünite 2
Soru 1
Çocuklarda hoşlandıklarını, kaçındıklarını ve ne şekilde daha kolay öğrenebileceklerini belirleyebilmek amacıyla ön plana çıkan duyusal özelliklerinin belirlenmesinde bir çocuk gelişimcinin aşağıdakilerden hangisini yapması önemlidir?
Seçenekler
A
Resim çizdirmesi
B
Konuşma yapması
C
Ölçek uygulaması
D
Gözlem yapması
E
Form doldurtması
Soru 2
Duyularla algılananların beyinde somut ve anlamlı hale gelme süreci ne olarak adlandırılmaktadır?
Seçenekler
A
Motivasyon
B
Duyarlılık
C
Hassasiyet
D
Duyu işlemleme
E
Öğrenme
Soru 3
Ses çıkaran nesnelere ilgi gösterebilme hangi duyu alanının göstergesidir?
Seçenekler
A
İşitme
B
Görme
C
Koklama
D
Dokunma
E
Tatma
Soru 4
Altı yaşındaki Ahmet uygun destek alamadığında başkalarının farkettiklerini farketmekte başarısızlık göstermektedir. Bu durumda Ahmet’in duyusal özelliği aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Duyusal duyarlık
B
Düşük algılama
C
Duyusal kaçınma
D
Duyusal rahatlama
E
Yüksek hassasiyet
Soru 5
Aşağıdakilerden hangisi dokunma alanınına yönelik bir gösterge değildir?
Seçenekler
A
Isı değişimini algılama (sıcak-soğuk ortama tepki verme),
B
Ağzıyla ses çıkarma
C
Altı kirlendiğinde rahatsız olma,
D
Su ve/veya kum vb.. materyallere ilgi gösterme
E
Diş fırçalamaya ilgi gösterme
Soru 6
Duyularla algılananların beyinde somut ve anlamlı hale gelme süreci ne olarak adlandırılmaktadır?
Seçenekler
A
Motivasyon
B
Duyarlılık
C
Hassasiyet
D
Duyu işlemleme
E
Öğrenme
Açıklama:
Duyular aracılığıyla çevreden alınan bilgilerin beyinde organize edilerek somut ve anlamlı hale gelmesi sürecine Duyu işlemleme adı verilir.
Soru 7
Duyulardan elde edilen bilgiler beynin hangi kısmında birleşmektedir?
Seçenekler
A
Frontal lob
B
Serebellum
C
Oksipital lob
D
Parietal lob
E
Temporal lob
Açıklama:
Duyulardan gelen bilgiler (özellikle dokunma ve uzamsal algı) beynin entegrasyon merkezi olarak bilinen Parietal lobda birleşmektedir.
Soru 8
Doğumdan sonra beyin gelişiminin en hızlı olduğu dönem hangi ay aralığıdır?
Seçenekler
A
0-36 ay
B
0-72 ay
C
0-120 ay
D
36-72 ay
E
32-72 ay
Açıklama:
Beyin gelişiminin en hızlı olduğu dönem, doğumdan sonraki 0-36 ay aralığıdır.
Soru 9
Doğum sonrasından kaç yaş civarına kadar sinaps oluşumu oldukça hızlıdır?
Seçenekler
A
16 yaş
B
14 yaş
C
10 yaş
D
6 yaş
E
5 yaş
Açıklama:
Sinaps oluşumu ve nöral yenilenme, özellikle 6 yaş civarına kadar oldukça hızlıdır.
Soru 10
Kaç yaş civarında beyinde nöral budama başlar?
Seçenekler
A
3 yaş
B
9 yaş
C
8 yaş
D
6 yaş
E
5 yaş
Açıklama:
Beyinde nöral budama yaklaşık olarak dokuz yaş civarında başlar.
Soru 11
Beş duyu dışında uzuvlar hareket ettirilmeden bedenin pozisyonunun algılandığı duyu olarak da bilinen duyu aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Proprioseptif
B
Wernikülasyon
C
Retrosentif
D
Vestibüler
E
Brokal
Açıklama:
Uzuvlar hareket ettirilmeden bedenin pozisyonunun algılanmasını sağlayan duyu, Proprioseptif (Hareket) duyudur.
Soru 12
Vestibüler duyusunun işlevi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Sıcak-soğuk basıncı algılama
B
Sesleri duyup anlama
C
Dengenin sağlanması
D
Bedenin poziyonunu algılama
E
Kokuları algılama
Açıklama:
Vestibüler duyusu, iç kulakta yer alır ve temel işlevi dengenin sağlanmasıdır.
Soru 13
Koklea ve korti hangi duyu organında yer alan organlardır?
Seçenekler
A
Görme
B
Dokunma
C
Tatma
D
Koklama
E
İşitme
Açıklama:
Koklea (Salyangoz) ve Korti organı, İşitme duyu organı olan kulakta yer alan yapılardandır.
Soru 14
Çocuğun vücudunu, boynunu ve başını yer çekimine karşı dik tutabilmesi hangi duyu ile ilişkilidir?
Seçenekler
A
Görme
B
İşitme
C
Dokunma
D
Denge
E
Hareket
Açıklama:
Vücudun yer çekimine karşı pozisyonunu ve duruşunu ayarlama yeteneği Denge (Vestibüler) duyusu ile ilişkilidir.
Soru 15
Beş yaşındaki Aycan anasınıfındaki etkinliklere katılmakta zorluk çekmektedir. Özellikle sınıf içi ve dışındaki her hareket dikkatinin dağılmasına neden olmaktadır. Bu bilgiler ışığında, Aycan için aşağıdakilerden hangisini söylemek mümkündür?
Seçenekler
A
Seslere duyarlılığı vardır.
B
Bilişsel olarak üst düzey becerisi vardır.
C
Dikkatini odaklamada beceriklidir.
D
İşitsel olarak öğrenen bir çocuktur.
E
Harekete duyarlı bir çocuktur.
Açıklama:
Aycan’ın her hareketten dikkatinin dağılması, vestibüler (denge/hareket) sistemine aşırı tepki gösterdiği, yani Harekete duyarlı bir çocuk olduğu anlamına gelir.
Soru 16
Duyu eğitiminde aşağıdaki öğrenme süreçlerinden hangisinin ele alınması gerekmez?
Seçenekler
A
Refleks
B
Bellek
C
Ayırt etme
D
Eşleştirme
E
Dikkat
Açıklama:
Duyu eğitimi; dikkat, bellek, ayırt etme ve eşleştirme gibi öğrenme süreçlerini hedefler. Refleks ise doğuştan gelen otomatik bir tepki olduğu için öğrenme süreçlerinden biri olarak ele alınması gerekmez.
Soru 17
Zeynep oyun oynadığı sırada dışarıdan gelen bir kokuyu fark edip oyununu yarım bırakmıştır. Kokunun kaynağını bulmak için çaba göstermektedir. Buna göre Zeynep’in davranışı Dunn’ın hangi duyusal örüntü türü ile açıklanabilir?
Seçenekler
A
Düşük algılama
B
Duyusal kaçınma
C
Duyusal arayış
D
Yüksek hassasiyet
E
Duyusal duyarlılık
Açıklama:
Zeynep’in uyarıcıyı aktif olarak araması, yüksek eşiğe rağmen aktif tepki verme şekli olan Duyusal Arayış modeline uyar.
Soru 18
Altı yaşındaki Ahmet uygun destek alamadığında başkalarının fark ettiklerini fark etmekte başarısızlık göstermektedir. Bu durumda Ahmet’in duyusal özelliği aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Duyusal duyarlık
B
Düşük algılama
C
Duyusal kaçınma
D
Duyusal rahatlama
E
Yüksek hassasiyet
Açıklama:
Ahmet’in çevresel uyarıcılara karşı farkındalığının az olması, yüksek eşik ve pasif tepki ile karakterize edilen Düşük Algılama (Düşük Kayıt) örüntüsüne sahip olduğunu gösterir.
Soru 19
Aşağıdakilerden hangisi düşük algılama modeline sahip çocukları desteklemek için yapılabilecek bir uygulamadır?
Seçenekler
A
Yemekte farklı tatlar sunmak
B
Tek başına yemesine olanak sağlamak
C
Yemeklerle ilgili sohbet etmek
D
Sofra kurulumu için yardım istemek
E
Yemeden önce ellerini yıkamasını istemek
Açıklama:
Düşük algılama (Low Registration) gösteren çocukları canlandırmak için Yemekte farklı tatlar sunmak gibi yoğun duyusal uyaranlar içeren uygulamalar önerilir.
Soru 20
Bir bebeğin doğduktan sonraki süreçte duyularını çok daha aktif ve etkin biçimde kullanımında aşağıdakilerden hangisi ön plana çıkmaktadır?
Seçenekler
A
Etkileşimsel sürecin başlaması
B
Beynin gelişiminin tamamlanması
C
Duyu İşlemlemenin yetersiz kalması
D
Duyusal sistemlerin oluşmaya başlaması
E
Sinir sisteminin duyuların tamamını işlemesi
Açıklama:
Duyular anne karnında şekillenmeye başlasa da, doğumla beraber etkileşimsel sürecin başlaması duyuların çok daha aktif ve etkin biçimde kullanımını mümkün kılar.
Soru 21
Erhan, sınıf içindeki etkinliklerde renkli boya kalemleri ile şekiller ve grafikler çizerek edindiği bilgileri pekiştirmektedir. Erhan ile ilgili aşağıdakilerden hangisi düşünülebilir?
Seçenekler
A
Görsel olarak öğrenen bir çocuktur.
B
Dokunarak rahat öğrenebilir.
C
Dinleyerek kolay öğrenebilir.
D
Seslere odaklanması kolaydır.
E
Duyusal olarak kaçınması vardır.
Açıklama:
Renkli kalemler, şekiller ve grafikler kullanarak öğrenmek, Erhan’ın Görsel olarak öğrenen bir çocuk olduğunu gösterir.
Soru 22
Bireylerde görme ve konuşma yeteneğini oluşturan beyin sistemleri ne kadar süre içerisinde yapılandırılmaktadır?
Seçenekler
A
İlk 4 ay
B
3 yaş sonrası
C
İlk 8 ay
D
İlk 1 ay
E
1 yaş sonrası
Açıklama:
Görmeyi ve konuşmayı sağlayan beyin sistemleri yaşamın ilk 8 ayı içinde hızla yapılandırılmaktadır.
Soru 23
Nörolojik olarak bedenin koordineli olarak kullanılması sürecinde, beynin bir tarafının vücudun diğer tarafı ile ilgili yapacağı hareketi üstlenmesi durumuna verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Nöronlaşma
B
Sinyalizasyon
C
Miyelinizasyon
D
Koordinasyon
E
Lateralizasyon
Açıklama:
Beynin sağ ve sol yarıkürelerinin farklı işlevleri üstlenmesi ve bedenin bir yarısının diğer yarıküre tarafından kontrol edilmesi durumuna Lateralizasyon denir.
Soru 24
Duyusal işlemlemede sorunlar yaşayan çocuklarla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Görsel algılarında sorun yoktur.
B
Gelişimsel bir sorun değildir.
C
Tatma ya da koklama sorununda görülüç
D
Motor ya da nöral yetersizlikte görülebilir.
E
Otizm bozukluğunda gözlenme
Açıklama:
Duyusal işlemleme sorunları, gelişimsel motor ya da nöral yetersizlikler yaşayan çocuklarda görülebilir.
Soru 25
Duyusal olarak yetersiz ortamların çocukların gelişiminde nasıl bir etkisi bulunmaktadır?
Seçenekler
A
Çocukları ulaşabilecekleri düzeyin gerisinde bırakır.
B
Çocukları duyularını kullanamaya teşvik eder.
C
Çocukların bulundukları çevreye ilgi duymasını sağlar.
D
Çocukları işbirliğine ve koordinasyona yönlendirir.
E
Çocukları görsel ve işitsel olarak uyarır.
Açıklama:
Uyaran eksikliği veya yetersiz ortamlar, çocukların gelişimlerini potansiyel düzeyin gerisinde bırakır.
Soru 26
Tende sıcak-soğuk ve basıncı algılayan duyu aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
İşitme Duyusu
B
Dokunma Duyusu
C
Koku Duyusu
D
Hareket Duyusu (Proprioseptif Duyu)
E
Denge duyusu (Vestibüler Duyu)
Açıklama:
Tende sıcak-soğuk ve basıncı algılayan duyu Dokunma Duyusudur (Taktil duyu).
Soru 27
Berna sınıf içindeki etkinliklerde müzikal ve ritmik etkinliklere katılmaktan keyif almakta, sınıftaki nesnelerin sesleriyle ilgilenerek ses taklitleri yapmaktan hoşlanmaktadır. Berna’nın eğitiminde hangisine odaklanmak gerekir?
Seçenekler
A
Doku eşleşmesi yaptırmak
B
Elle tutulur materyaller sunmak
C
Tat ve koku çalışmaları yapmak
D
İşitsel ve sözel uyaranlar vermek
E
Görsel algılamasına odaklanmak
Açıklama:
Berna’nın sesler, müzik ve ritmik etkinliklere ilgi duyması, İşitsel ve sözel uyaranlar verilmesine odaklanmayı gerektirir.
Soru 28
Zihinsel gelişimin en önemli süreci aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Algısal gelişim
B
Öğrenme
C
Dikkat
D
Etkileşim
E
Bellek
Açıklama:
Algısal gelişim, zihinsel gelişimin en önemli sürecidir.
Soru 29
Yavuz, beş yaşındadır. Genel olarak sağlıklı bir gelişim göstermekle beraber, vücut pozisyonunun ne konumda olduğu ve vücut ağırlığını hangi vücut kısmına doğru verdiği gibi durumları yerine getirme ve algılamada sorunlar yaşayabilmektedir. Bu durumda Yavuz’un hangi duyusunda sorun olduğu düşünülebilir?
Seçenekler
A
İşitme
B
Görme
C
Proprioseptif
D
Vestibüler
E
Tatma
Açıklama:
Vücut pozisyonunun, uzuvların yerinin ve kas gerginliğinin algılanmasından sorumlu duyu Proprioseptif (Hareket) duyudur.
Soru 30
Aşağıdakilerden hangisi dokunma alanına yönelik bir gösterge değildir?
Seçenekler
A
Isı değişimini algılama (sıcak-soğuk ortama tepki verme)
B
Ağzıyla ses çıkarma
C
Altı kirlendiğinde rahatsız olma
D
Su ve/veya kum vb. materyallere ilgi gösterme
E
Diş fırçalamaya ilgi gösterme
Açıklama:
Ağzıyla ses çıkarma, işitsel öğrenme alanının veya sözel gelişimin bir göstergesi olup, doğrudan dokunma alanına yönelik bir gösterge değildir.
Soru 31
Ses çıkaran nesnelere ilgi gösterebilme hangi duyu alanının göstergesidir?
Seçenekler
A
İşitme
B
Görme
C
Koklama
D
Dokunma
E
Tatma
Açıklama:
Ses çıkaran nesnelere ilgi göstermek, İşitme duyu alanının bir göstergesidir.
Soru 32
Bebekler hangi ay civarında sesin kaynağını bulabilmekte ve ses tonlarını ayırt edebilmektedir?
Seçenekler
A
10 ay
B
18 ay
C
3 ay
D
1 ay
E
5 ay
Açıklama:
Bebekler yaklaşık 5 ay civarında sesin kaynağını bulabilmekte ve ses tonlarını ayırt edebilmektedir.
Soru 33
Çocuklarda hoşlandıklarını, kaçındıklarını ve ne şekilde daha kolay öğrenebileceklerini belirleyebilmek amacıyla ön plana çıkan duyusal özelliklerinin belirlenmesinde bir çocuk gelişimcinin aşağıdakilerden hangisini yapması önemlidir?
Seçenekler
A
Resim çizdirmesi
B
Konuşma yapması
C
Ölçek uygulaması
D
Gözlem yapması
E
Form doldurtması
Açıklama:
Çocuğun bireysel duyusal özelliklerini belirlemede en önemli ve temel yöntem, doğal ortamında gözlem yapmaktır.
Soru 34
Ayşe Öğretmen kitap okuma etkinliğinde çocuklara bir tavşanla sırtlan arasında geçen can yakma tartışmasıyla ilgili bir kitap okur. Kitap sonunda çocuklara kitabın içinde geçen “çörek” terimiyle ilgili de etkinlik yaptırarak bütünleştirilmiş bir program uygular. Bu çalışma sonunda çocukların hangi duyuları uyarılır?
Seçenekler
A
Tatma ve koklama
B
Görme ve tatma
C
İşitme ve tatma
D
Görme ve işitme
E
Görme ve dokunma
Açıklama:
Kitap okuma ve hikaye dinleme Görme ve İşitme duyularını uyarır.
Soru 35
Duyusal olarak yetersiz ortamların çocukların gelişiminde nasıl bir etkisi bulunmaktadır?
Seçenekler
A
Çocukları ulaşabilecekleri düzeyin gerisinde bırakır.
B
Çocukları duyularını kullanamaya teşvik eder.
C
Çocukların bulundukları çevreye ilgi duymasını sağlar.
D
Çocukları işbirliğine ve koordinasyona yönlendirir.
E
Çocukları görsel ve işitsel olarak uyarır.
Açıklama:
Uyaran eksikliği veya yetersiz ortamlar, çocukların gelişimlerini potansiyel düzeyin gerisinde bırakır.
Soru 36
Ali sınıfındaki sanat merkezinde parmak boyasıyla hem dokunma hem de görme duyularını kullanarak çalışmalar yapmaktadır. Bu çalışması gelişimsel olarak Ali’nin beyninde somut ve anlamlı hale gelmektedir. Bu sürece verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Görsel algılama
B
Duyu işlemleme
C
Dokunsal dikkat
D
Görsel ayırt etme
E
İşitsel ayırt etme
Açıklama:
Duyusal bilgilerin (dokunma ve görme) beyinde organize edilerek somut ve anlamlı hale gelmesi sürecine Duyu işlemleme adı verilir.
Ünite 3
Soru 1
Vücuttan ve çevreden alınan duygusal uyaranların bütüncül olarak daha etkin şekilde kullanılabilmesi için organize eden nörolojik sürece ne ad verilir?
Seçenekler
A
Duyu deneyimleme
B
Duyu bütünleme
C
Algı bütünleme
D
Duyu sentezleme
E
Algı sentezleme
Soru 2
Aşağıdakilerden hangisi duyusal bütünlemede yaşanılan sorunların yol açtığı etkilerden biri değildir?
Seçenekler
A
Akademik yetenekte sorunlar
B
Yemek yeme sorunu
C
Öğrenmede güçlük
D
Sinir sistemi bozuklukları
E
Dikkat ve davranış bozukluğu
Soru 3
Aşağıdakilerden hangisi duyu bütünleme basamaklarından biri değildir?
Seçenekler
A
Duyusal işlemleme becerilerinin gelişimi
B
Duyusal işlemleme becerilerinin tanımı
C
Duyusal işlemleme bozukluklarının tanımlanması
D
Duyuların kategorizasyonun yapılması
E
Müdahale programlarının oluşturulması
Soru 4
Aşağıdakilerden hangisi Dunn’ın ortaya attığı duyusal örüntülerden birisidir?
Seçenekler
A
Yüksek algılama
B
Duyusal sorgulama
C
Duyusal kaçınma
D
Duyusal yoksunluk
E
Duyusal yatkınlık
Soru 5
Beynimizin, çevremizde olan bitenleri fark etme, değerlendirme, yaşanılan karmaşık durumları çözme yetkinliğine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Duyusal entegrasyon
B
Duyu işlemleme
C
Duygusal beceriler
D
Duygusal yetkinlik
E
Duygusal entegrasyon
Soru 6
Vücuttan ve çevreden alınan duygusal uyaranların bütüncül olarak daha etkin şekilde kullanılabilmesi için organize eden nörolojik sürece ne ad verilir?
Seçenekler
A
Duyu deneyimleme
B
Duyu bütünleme
C
Algı bütünleme
D
Duyu sentezleme
E
Algı sentezleme
Açıklama:
Duyusal uyaranları etkin bir şekilde kullanabilmek için organize eden nörolojik sürece Duyu Bütünleme denir.
Soru 7
Beynimizin, çevremizde olan bitenleri fark etme, değerlendirme, yaşanılan karmaşık durumları çözme yetkinliğine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Duyusal entegrasyon
B
Duyu işlemleme
C
Duygusal beceriler
D
Duygusal yetkinlik
E
Duygusal entegrasyon
Açıklama:
Beynin çevredeki olayları fark etme, değerlendirme ve karmaşık durumları çözme yetkinliğine Duyusal Entegrasyon (Duyusal bütünleşme) adı verilir.
Soru 8
Aşağıdakilerden hangisi duyusal bütünlemede yaşanılan sorunların yol açtığı etkilerden biri değildir?
Seçenekler
A
Akademik yetenekte sorunlar
B
Yemek yeme sorunu
C
Öğrenmede güçlük
D
Sinir sistemi bozuklukları
E
Dikkat ve davranış bozukluğu
Açıklama:
Duyusal bütünleme sorunları; öğrenme, davranış ve akademik alanları etkilerken, doğrudan Sinir sistemi bozukluklarına yol açtığı söylenemez.
Soru 9
Duyu işlemleme sorunu yaşayan çocuklarda duyu bütünlüğünü sağlamak için aşağıdakilerden hangisinin yapılması önceliklidir?
Seçenekler
A
Çocuğa uygun program belirlenmesi
B
Destekleyici çalışmalar gerçekleştirilmesi
C
Çocuğun grup çalışmalarına katılması
D
Çocuğun değerlendirilmesinin yapılması
E
Duyusal uyaranların amaca yönelik kullanılması
Açıklama:
Duyusal işlemleme sorunu olan bir çocukta müdahale programına başlamadan önce yapılması gereken ilk ve en öncelikli adım Çocuğun değerlendirilmesinin yapılmasıdır.
Soru 10
Aşağıdakilerden hangisi Dunn’ın ortaya attığı duyusal örüntülerden birisidir?
Seçenekler
A
Yüksek algılama
B
Duyusal sorgulama
C
Duyusal kaçınma
D
Duyusal yoksunluk
E
Duyusal yatkınlık
Açıklama:
Dunn’ın ortaya attığı dört duyusal örüntüden biri Duyusal kaçınmadır. Diğerleri düşük algılama, duyusal arayış ve duyusal duyarlılıktır.
Soru 11
Nazan Öğretmen sınıfında planladığı duyu eğitimi çalışmalarında Ali’nin belirli nesnelere dokunmada ve elinde tutmada sıkıntısı olduğunu fark etmiştir. Bu durumda Ali ile ilgili aşağıdakilerden hangisi düşünülmelidir?
Seçenekler
A
Düşük algılama
B
Duyusal uyarım
C
Duyusal duyarlık
D
Duyusal kaçınma
E
Duyusal arayış
Açıklama:
Ali’nin nesnelere dokunmaktan kaçınması ve elinde tutmada sıkıntı yaşaması, uyarana karşı aktif olarak kaçınma tepkisi gösterdiği Duyusal Kaçınma örüntüsüne sahip olduğunu düşündürmektedir.
Soru 12
Dunn’un duyu modeline göre kolayca ağlayan çocuk hangi maddede yer alır?
Seçenekler
A
Duyusal arama
B
Duyusal duyarlılık
C
Duyusal uyarım
D
Düşük tahammül
E
Duyusal oturaklılık
Açıklama:
Kolayca ağlama ve beklenmedik tepkiler verme gibi durumlar, düşük eşiğe sahip ve pasif tepki veren Duyusal Uyarım (Duyusal Duyarlılık) örüntüsüne girmektedir.
Soru 13
Banyo oyuncağının bulundurulmaması, tabakta tek besinin bulundurulması gibi görsel algıya yönelik çalışmalar hangi tür modelde uygulanması önerilir?
Seçenekler
A
Duyu farkındalığı
B
Duyusal arayış
C
Duyusal duyarlılık
D
Düşük algılama
E
Duyusal kaçınma
Açıklama:
Bu tür uyaran azaltıcı ve sadeleştirici uygulamalar, uyaranlardan bunalan Duyusal Kaçınma modeline sahip çocukların desteklenmesi için önerilmektedir.
Soru 14
Ayşe gündelik yaşantısında duyusal olarak izlediği ve edindiği bilgileri uygulamaya geçirmek istediğinde, uygun zaman ve ortamda kendinden beklenen uygun hareketleri yapmada sorun yaşamaktadır. Ayşe’nin bu durumu aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Duyusal işlememe sorunu
B
Genel denge bozukluğu
C
Duyusal eğilim sapması
D
Duygu durum bozukluğu
E
Hareket işlev sorunu
Açıklama:
Duyusal olarak alınan bilgiyi amaca yönelik, planlı bir motor tepkiye çevirmede yaşanan soruna Duyusal İşlememe Sorunu denir.
Soru 15
Normal gelişim gösteren bir bireyde entegre çalışan ve işlemleme yapan duyular….. sağlar. Yukarıdaki boşluğa getirilebilecek en uygun ifade aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
dikkat ve odaklanmanın normalleşmesini
B
normal gelişimin üst düzeyde olmasını
C
bireyin dengeli yaşam sürmesini
D
görsel algının daha ileride olmasını
E
vücut ve beynin eşgüdümlü hareket etmesini
Açıklama:
Entegre çalışan ve işlemleme yapan duyular, vücut ve beynin eşgüdümlü hareket etmesini sağlar.
Soru 16
Bedensel, işitsel ve/veya görsel yetersizlikler yaşayan özel gereksinimli çocukların duyularını kullanmalarında aşağıdaki yetersizlik türlerinden hangisi görülebilmektedir?
Seçenekler
A
Duyusal işlemleme
B
Duyusal ayrım
C
Duyusal tepkisellik
D
Duyusal tutarsızlık
E
Duyusal gereksinim
Açıklama:
Özel gereksinimli çocuklarda duyusal bilgileri organize etme ve anlamlandırma sorunu olan Duyusal işlemleme yetersizliği görülebilmektedir.
Soru 17
Eda, yumuşak tüylü oyuncaklara ilgi duymakta ve sürekli elinde tutma ve taşıma, eliyle tüylerini okşama ve sarılma eğilimi göstermektedir. Aşağıdakilerden hangisi duyusal bütünlemeye göre Eda’nın sergilediği duyusal örüntüdür?
Seçenekler
A
Düşük algılama
B
Duyusal kaçınma
C
Duyusal arayış
D
Duyusal duyarlılık
E
Duyusal yeterlilik
Açıklama:
Belirli bir uyarana (yumuşak doku) karşı artan ilgi ve sürekli ona yönelme, düşük eşiğe sahip olma durumu olan Duyusal Duyarlılık örüntüsüne işaret eder.
Soru 18
Ali gündelik yaşantısında çevredeki hareketlerden fazlasıyla rahatsız olmaktadır. Bilmediği ortamlardaki ani hareketlere ağlayarak tepki vermektedir. Buna göre Ali’nin dahil olduğu modele göre çocuğun desteklenmesi için aşağıdakilerden hangisi yapılabileceklerden biri değildir?
Seçenekler
A
Banyoda tek bir pozisyon belirlemek
B
Tek başına oturabileceği ortam sağlamak
C
Hareket oyununda belirgin örüntüler kurma
D
Giysileri çocuğun görüş hizasındaki çekmecelere yerleştirmek
E
Halka açık alanda özgürlük tanımak
Açıklama:
Ani hareketlere ağlayarak tepki veren bir çocuk (Duyusal Kaçınma/Duyarlılık), uyaranı azaltma ihtiyacı duyar. Halka açık alanda özgürlük tanımak, kontrol edilemeyen aşırı uyaranlara maruz kalmasına neden olur ve destekleyici değildir.
Soru 19
Aşağıdakilerden hangisi duyu bütünleme basamaklarından biri değildir?
Seçenekler
A
Duyusal işlemleme becerilerinin gelişimi
B
Duyusal işlemleme becerilerinin tanımı
C
Duyusal işlemleme bozukluklarının tanımlanması
D
Duyuların kategorizasyonun yapılması
E
Müdahale programlarının oluşturulması
Açıklama:
Duyu bütünleme basamakları arasında Duyuların kategorizasyonun yapılması yer almamaktadır.
Soru 20
I. Duyusal arayış II. Duyusal kaçınma III. Duyusal hassasiyet IV. Düşük kayıt Yukarıdakilerden hangileri Dunn modeline göre duyusal süreçte kullanılan stratejilerdendir?
Seçenekler
A
I, II
B
I, II, III
C
II, III, IV
D
II, III
E
I, II, III ve IV
Açıklama:
Dunn modeline göre duyusal süreçte kullanılan stratejiler (örüntüler); Duyusal arayış, Duyusal kaçınma, Duyusal hassasiyet (Duyarlılık) ve Düşük kayıt (Düşük algılama) olmak üzere dördüdür.
Soru 21
Zeynep oyun oynadığı sırada dışarıdan gelen bir kokuyu fark edip oyununu yarım bırakmıştır. Kokunun kaynağını bulmak için çaba göstermektedir. Buna göre Zeynep’in davranışı Dunn’ın hangi duyusal örüntü türü ile açıklanabilir?
Seçenekler
A
Düşük algılama
B
Duyusal kaçınma
C
Duyusal arayış
D
Yüksek hassasiyet
E
Duyusal duyarlılık
Açıklama:
Zeynep’in uyarıcıyı (koku) aktif olarak araması, yüksek eşiğe rağmen aktif tepki verme şekli olan Duyusal Arayış modeline uyar.
Soru 22
Duyusal işlemlemede sorunlar yaşayan çocuklarla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Görsel algılarında sorun yoktur.
B
Gelişimsel bir sorun değildir.
C
Tatma ya da koklama sorununda görülüç
D
Motor ya da nöral yetersizlikte görülebilir.
E
Otizm bozukluğunda gözlenme
Açıklama:
Duyusal işlemleme sorunları, gelişimsel motor ya da nöral yetersizlikler yaşayan çocuklarda görülebilir.
Soru 23
Bedensel, işitsel ve/veya görsel yetersizlikler yaşayan özel gereksinimli çocukların duyularını kullanmalarında aşağıdaki yetersizlik türlerinden hangisi görülebilmektedir?
Seçenekler
A
Duyusal işlemleme
B
Duyusal ayrım
C
Duyusal tepkisellik
D
Duyusal tutarsızlık
E
Duyusal gereksinim
Açıklama:
Özel gereksinimli çocuklarda duyusal bilgileri organize etme ve anlamlandırma sorunu olan Duyusal işlemleme yetersizliği görülebilmektedir.
Soru 24
Ayşe gündelik yaşantısında duyusal olarak izlediği ve edindiği bilgileri uygulamaya geçirmek istediğinde, uygun zaman ve ortamda kendinden beklenen uygun hareketleri yapmada sorun yaşamaktadır. Ayşe’nin bu durumu aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Duyusal işlememe sorunu
B
Genel denge bozukluğu
C
Duyusal eğilim sapması
D
Duygu durum bozukluğu
E
Hareket işlev sorunu
Açıklama:
Duyusal olarak alınan bilgiyi amaca yönelik, planlı bir motor tepkiye çevirmede yaşanan soruna Duyusal İşlememe Sorunu denir.
Soru 25
Normal gelişim gösteren bir bireyde entegre çalışan ve işlemleme yapan duyular….. sağlar. Yukarıdaki boşluğa getirilebilecek en uygun ifade aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
dikkat ve odaklanmanın normalleşmesini
B
normal gelişimin üst düzeyde olmasını
C
bireyin dengeli yaşam sürmesini
D
görsel algının daha ileride olmasını
E
vücut ve beynin eşgüdümlü hareket etmesini
Açıklama:
Entegre çalışan ve işlemleme yapan duyular, vücut ve beynin eşgüdümlü hareket etmesini sağlar.
Soru 26
Duyularla algılananların beyinde somut ve anlamlı hale gelme süreci ne olarak adlandırılmaktadır?
Seçenekler
A
Motivasyon
B
Duyarlılık
C
Hassasiyet
D
Duyu işlemleme
E
Öğrenme
Açıklama:
Duyular aracılığıyla çevreden alınan bilgilerin beyinde organize edilerek somut ve anlamlı hale gelmesi sürecine Duyu işlemleme adı verilir.
Soru 27
Aşağıdakilerden hangisi duyusal bütünlemede yaşanılan sorunların yol açtığı etkilerden biri değildir?
Seçenekler
A
Akademik yetenekte sorunlar
B
Yemek yeme sorunu
C
Öğrenmede güçlük
D
Sinir sistemi bozuklukları
E
Dikkat ve davranış bozukluğu
Açıklama:
Duyusal bütünleme sorunları; öğrenme, davranış ve akademik alanları etkilerken, doğrudan Sinir sistemi bozukluklarına yol açtığı söylenemez.
Soru 28
Altı yaşındaki Ahmet uygun destek alamadığında başkalarının fark ettiklerini fark etmekte başarısızlık göstermektedir. Bu durumda Ahmet’in duyusal özelliği aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Duyusal duyarlık
B
Düşük algılama
C
Duyusal kaçınma
D
Duyusal rahatlama
E
Yüksek hassasiyet
Açıklama:
Ahmet’in çevresel uyarıcılara karşı farkındalığının az olması, yüksek eşik ve pasif tepki ile karakterize edilen Düşük Algılama (Düşük Kayıt) örüntüsüne sahip olduğunu gösterir.
Soru 29
Aşağıdakilerden hangisi düşük algılama modeline sahip çocukları desteklemek için yapılabilecek bir uygulamadır?
Seçenekler
A
Yemekte farklı tatlar sunmak
B
Tek başına yemesine olanak sağlamak
C
Yemeklerle ilgili sohbet etmek
D
Sofra kurulumu için yardım istemek
E
Yemeden önce ellerini yıkamasını istemek
Açıklama:
Düşük algılama (Low Registration) gösteren çocukları canlandırmak için Yemekte farklı tatlar sunmak gibi yoğun duyusal uyaranlar içeren uygulamalar önerilir.
Soru 30
Dunn’un duyu modeline göre kolayca ağlayan çocuk hangi maddede yer alır?
Seçenekler
A
Duyusal arama
B
Duyusal duyarlılık
C
Duyusal uyarım
D
Düşük tahammül
E
Duyusal oturaklılık
Açıklama:
Kolayca ağlama ve beklenmedik tepkiler verme gibi durumlar, düşük eşiğe sahip ve pasif tepki veren Duyusal Uyarım (Duyusal Duyarlılık) örüntüsüne girmektedir.
Soru 31
Nazan Öğretmen sınıfında planladığı duyu eğitimi çalışmalarında Ali’nin belirli nesnelere dokunmada ve elinde tutmada sıkıntısı olduğunu fark etmiştir. Bu durumda Ali ile ilgili aşağıdakilerden hangisi düşünülmelidir?
Seçenekler
A
Düşük algılama
B
Duyusal uyarım
C
Duyusal duyarlık
D
Duyusal kaçınma
E
Duyusal arayış
Açıklama:
Ali’nin nesnelere dokunmaktan kaçınması ve elinde tutmada sıkıntı yaşaması, uyarana karşı aktif olarak kaçınma tepkisi gösterdiği Duyusal Kaçınma örüntüsüne sahip olduğunu düşündürmektedir.
Soru 32
Duyu işlemleme sorunu yaşayan çocuklarda duyu bütünlüğünü sağlamak için aşağıdakilerden hangisinin yapılması önceliklidir?
Seçenekler
A
Çocuğa uygun program belirlenmesi
B
Destekleyici çalışmalar gerçekleştirilmesi
C
Çocuğun grup çalışmalarına katılması
D
Çocuğun değerlendirilmesinin yapılması
E
Duyusal uyaranların amaca yönelik kullanılması
Açıklama:
Duyusal işlemleme sorunu olan bir çocukta müdahale programına başlamadan önce yapılması gereken ilk ve en öncelikli adım Çocuğun değerlendirilmesinin yapılmasıdır.
Soru 33
Eda, yumuşak tüylü oyuncaklara ilgi duymakta ve sürekli elinde tutma ve taşıma, eliyle tüylerini okşama ve sarılma eğilimi göstermektedir. Aşağıdakilerden hangisi duyusal bütünlemeye göre Eda’nın sergilediği duyusal örüntüdür?
Seçenekler
A
Düşük algılama
B
Duyusal kaçınma
C
Duyusal arayış
D
Duyusal duyarlılık
E
Duyusal yeterlilik
Açıklama:
Belirli bir uyarana (yumuşak doku) karşı artan ilgi ve sürekli ona yönelme, düşük eşiğe sahip olma durumu olan Duyusal Duyarlılık örüntüsüne işaret eder.
Soru 34
Zeynep oyun oynadığı sırada dışarıdan gelen bir kokuyu fark edip oyununu yarım bırakmıştır. Kokunun kaynağını bulmak için çaba göstermektedir. Buna göre Zeynep’in davranışı Dunn’ın hangi duyusal örüntü türü ile açıklanabilir?
Seçenekler
A
Düşük algılama
B
Duyusal kaçınma
C
Duyusal arayış
D
Yüksek hassasiyet
E
Duyusal duyarlılık
Açıklama:
Zeynep’in uyarıcıyı aktif olarak araması, yüksek eşiğe rağmen aktif tepki verme şekli olan Duyusal Arayış modeline uyar.
Soru 35
Aşağıdakilerden hangisi duyusal bütünlemede yaşanılan sorunların yol açtığı etkilerden biri değildir?
Seçenekler
A
Akademik yetenekte sorunlar
B
Yemek yeme sorunu
C
Öğrenmede güçlük
D
Sinir sistemi bozuklukları
E
Dikkat ve davranış bozukluğu
Açıklama:
Duyusal bütünleme sorunları; öğrenme, davranış ve akademik alanları etkilerken, doğrudan Sinir sistemi bozukluklarına yol açtığı söylenemez.
Soru 36
Duyularla algılananların beyinde somut ve anlamlı hale gelme süreci ne olarak adlandırılmaktadır?
Seçenekler
A
Motivasyon
B
Duyarlılık
C
Hassasiyet
D
Duyu işlemleme
E
Öğrenme
Açıklama:
Duyular aracılığıyla çevreden alınan bilgilerin beyinde organize edilerek somut ve anlamlı hale gelmesi sürecine Duyu işlemleme adı verilir.
Soru 37
Aşağıdakilerden hangisi duyu bütünleme basamaklarından biri değildir?
Seçenekler
A
Duyusal işlemleme becerilerinin gelişimi
B
Duyusal işlemleme becerilerinin tanımı
C
Duyusal işlemleme bozukluklarının tanımlanması
D
Duyuların kategorizasyonun yapılması
E
Müdahale programlarının oluşturulması
Açıklama:
Duyu bütünleme basamakları arasında Duyuların kategorizasyonun yapılması yer almamaktadır.
Soru 38
I. Duyusal arayış II. Duyusal kaçınma III. Duyusal hassasiyet IV. Düşük kayıt Yukarıdakilerden hangileri Dunn modeline göre duyusal süreçte kullanılan stratejilerdendir?
Seçenekler
A
I, II
B
I, II, III
C
II, III, IV
D
II, III
E
I, II, III ve IV
Açıklama:
Dunn modeline göre duyusal süreçte kullanılan stratejiler (örüntüler); Duyusal arayış, Duyusal kaçınma, Duyusal hassasiyet (Duyarlılık) ve Düşük kayıt (Düşük algılama) olmak üzere dördüdür.
Ünite 4
Soru 1
Bebekler yaklaşık olarak hangi ayda renkleri ayırt edebilirler?
Seçenekler
A
1 ay
B
2 ay
C
4 ay
D
6 ay
E
8 ay
Soru 2
Aşağıdakilerden hangisi duyularımızdan biri değildir?
Seçenekler
A
Denge
B
Hareket
C
Sezgi
D
İşitme
E
Koklama
Soru 3
Aşağıdaki duyu çeşitleri arasından hangisi diğerlerine göre daha önce gelişmektedir?
Seçenekler
A
Dokunma
B
Koklama
C
Görme
D
Tat alma
E
İşitme
Soru 4
Vestibüler duyusunun işlevi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Sıcak-soğuk basıncı algılama
B
Sesleri duyup anlama
C
Dengenin sağlanması
D
Bedenin poziyonunu algılama
E
Kokuları algılama
Soru 5
Dış dünyadaki renk, parlaklık, şekil, yön, derinlik gibi özellikler hangi duyu ile algılanır?
Seçenekler
A
İşitme
B
Görme
C
Denge
D
Koku alma
E
Dokunma
Soru 6
İç kulakta işitme duyusu dışında gerçekleşen duyu aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
İşitme
B
Proprioseptif
C
Dokunma
D
Görme
E
Vestibüler
Açıklama:
İç kulakta işitme duyusu dışında gerçekleşen ve denge ile ilişkili olan duyu Vestibüler duyudur.
Soru 7
Aşağıdakilerden hangisi duyularımızdan biri değildir?
Seçenekler
A
Denge
B
Hareket
C
Sezgi
D
İşitme
E
Koklama
Açıklama:
Denge (vestibüler), Hareket (proprioseptif), İşitme ve Koklama duyusal sistemlerdir. Sezgi ise duyusal sistemlerden biri değildir.
Soru 8
Dış dünyadaki renk, parlaklık, şekil, yön, derinlik gibi özellikler hangi duyu ile algılanır?
Seçenekler
A
İşitme
B
Görme
C
Denge
D
Koku alma
E
Dokunma
Açıklama:
Renk, parlaklık, şekil ve derinlik gibi uzamsal özellikler Görme duyusu ile algılanır.
Soru 9
Bebekler yaklaşık olarak hangi ayda renkleri ayırt edebilirler?
Seçenekler
A
1 ay
B
2 ay
C
4 ay
D
6 ay
E
8 ay
Açıklama:
Araştırmalar, bebeklerin yaklaşık 4 ay civarında renkleri ayırt edebildiklerini göstermektedir.
Soru 10
Duyu sistemi gelişiminde gerilik olan çocuklarda aşağıdaki alanlardan hangisi ile ilgili sorun görülür?
Seçenekler
A
İşitsel algılama
B
Bilişsel, sosyal, duygusal, özbakım alanları
C
Dikkat alanı
D
Görsel algılama
E
Hepsi
Açıklama:
Duyu sistemi gelişiminde gerilik olan çocuklarda listelenen hepsi (bilişsel, sosyal, duygusal, özbakım, dikkat ve algılama alanları) ile ilgili sorunlar görülür.
Soru 11
Duyu gelişimi sistemlerinden hangi duyu sistemi gelişimini anne karnında tamamlamaz?
Seçenekler
A
Vestibüler duyu sistemi
B
Taktil duyu sistemi
C
Proprioseptif duyu sistemi
D
Görsel duyu sistemi
E
Hepsi
Açıklama:
Vestibüler, taktil ve proprioseptif duyu sistemleri gelişimini anne karnında tamamlarken, Görsel duyu sistemi gelişimini doğumdan sonra da devam ettirir ve tamamlamaz.
Soru 12
Aşağıdakilerden hangisi duyularımızdan biri değildir?
Seçenekler
A
Denge
B
Hareket
C
Sezgi
D
İşitme
E
Koklama
Açıklama:
Denge (vestibüler), Hareket (proprioseptif), İşitme ve Koklama duyusal sistemlerdir. Sezgi ise duyusal sistemlerden biri değildir.
Soru 13
Aşağıdaki duyu çeşitleri arasından hangisi diğerlerine göre daha önce gelişmektedir?
Seçenekler
A
Dokunma
B
Koklama
C
Görme
D
Tat alma
E
İşitme
Açıklama:
Duyu sistemleri arasında gelişimini en erken tamamlayan (anne karnında başlayan) duyu Dokunma duyusudur.
Soru 14
Duyu sistemi gelişiminde gerilik olan çocuklarda aşağıdaki alanlardan hangisi ile ilgili sorun görülür?
Seçenekler
A
İşitsel algılama
B
Bilişsel, sosyal, duygusal, özbakım alanları
C
Dikkat alanı
D
Görsel algılama
E
Hepsi
Açıklama:
Duyu sistemi gelişiminde gerilik olan çocuklarda listelenen hepsi (bilişsel, sosyal, duygusal, özbakım, dikkat, işitsel, görsel) ile ilgili sorunlar görülür.
Soru 15
Vestibüler duyusunun işlevi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Sıcak-soğuk basıncı algılama
B
Sesleri duyup anlama
C
Dengenin sağlanması
D
Bedenin poziyonunu algılama
E
Kokuları algılama
Açıklama:
Vestibüler duyusu, iç kulakta yer alır ve temel işlevi dengenin sağlanmasıdır.
Soru 16
Beş duyu dışında uzuvlar hareket ettirilmeden bedenin pozisyonunun algılandığı duyu olarak da bilinen duyu aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Proprioseptif
B
Wernikülasyon
C
Retrosentif
D
Vestibüler
E
Brokal
Açıklama:
Uzuvlar hareket ettirilmeden bedenin pozisyonunun algılanmasını sağlayan duyu, Proprioseptif (Hareket) duyudur.
Ünite 5
Soru 1
Aşağıdakilerden hangisi duyusal çalışmaların ana hedeflerinden birisidir?
Seçenekler
A
Duygularını çeşitli yollardan ifade etme
B
Öz bakım becerilerini geliştirme
C
Çevredeki benzerlik, farklılıkları algılama, çevresel değişiklikleri farketme
D
Parça-bütün ilişkisini kavrayabilme
E
İnce motor becerilerini destekleme
Soru 2
Aşağıdakilerden hangisi duyu eğitimi almış bir çocuğa örnek değildir?
Seçenekler
A
Bahçede bulduğu farklı tür yaprakları dokunarak inceleyen bir çocuk
B
Sıradışı sesleri fark edip taklit eden bir çocuk
C
Daha önce bildiği acı biberi yemekten kaçınan çocuk
D
Farklı tür taşları eline almaktan kaçınan çocuk
E
Ateşe yaklaşmaması gerektiğini fark eden çocuk
Soru 3
Yeni öğreneceği bir bilgiyi gözlemleyerek ve yakından inceleyerek öğrenen bir çocuğun öğrenme stili hangisi olabilir?
Seçenekler
A
Görsel
B
İşitsel
C
Kinestetik
D
Dokunsal
E
Kokusal
Soru 4
Aşağıdakilerden hangisi duyu eğitiminin önemleri arasında yer almamaktadır?
Seçenekler
A
Çocuğun varolan enerjisini ortaya çıkarmasına yardımcı olur.
B
Çocuğun öğrenme isteğini artırır.
C
Çocuğun özgüvenini geliştirir.
D
Çocuğun çok yönlü düşünme becerisini geliştirir.
E
Çocuğun potansiyel zeka kapasitesini artırır.
Soru 5
Dunn’a göre aşağıdakilerden hangisi çocukların öğrenme stillerinden biridir?
Seçenekler
A
Dengesel
B
İşitsel
C
Kokusal
D
Bilişsel
E
Tatsal
Soru 6
Montessori yaklaşımına göre hangisi söylenemez?
Seçenekler
A
Montessori her çocuğun doğumla birlikte çevresini keşfetme eğiliminde olduğundan bahsetmektedir.
B
Duyular, küçük çocukların öğrenmelerini gerçekleştirmelerinde diğer eğitim programlarına göre ikinci plandadır.
C
Bebekler, doğdukları andan itibaren her yeni objeyi tanımak için ağzına doğru götürmekte ya da etraflarındaki yüzeyi tanımaya çalışmaktadır.
D
Doğumdan üç yaşına kadar çocuk farkında olmaksızın çevresi tarafından etkilenmekte ve çevresinde etkileştiği her şeyi zihinsel olarak emmektedir.
E
Çocuğun bireysel farklılığına saygı duyulur.
Açıklama:
Montessori yaklaşımında duyu eğitimi (özellikle tek bir duyuya hassaslaştırma), öğrenmenin temelini oluşturur; bu nedenle duyular ikinci planda değildir.
Soru 7
Bu eğitim yaklaşımında duyusal etkinlikler; basitten zora doğru ilerleyerek belirli bir düzen içinde gerçekleştirilirken uygulamalarda tek bir duyuya yönelerek, sadece belirli özelliklere odaklanarak hassaslaştırma ön plandadır. Yukarıda verilen eğitim modeli aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Montessori
B
Reggio Emilia
C
Waldorf
D
High/Scop
E
Bank Street
Açıklama:
Duyusal materyallerin basitten zora, tek bir duyuyu izole ederek hassaslaştırmayı hedeflemesi Montessori yaklaşımının temel özelliğidir.
Soru 8
Aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Öğrenme sürecinde farklı duygular farklı zamanlarda etkin olabilirler.
B
Öğrenme, duyu organları yoluyla gerçekleşmektedir.
C
Çocuklar duyusal deneyimler aracılığıyla farklı biçimlerde öğrenebilirler.
D
Bilginin işlemlenmesinde farklı duyusal deneyimlerin bir arada olması öğrenmeyi kolaylaştırır.
E
Öğrenme süreci sadece görsel ve işitsel uyaranlarla olur.
Açıklama:
Öğrenme süreci görsel ve işitsel uyaranların yanı sıra dokunma, tatma, koklama, hareket ve denge gibi tüm duyularla gerçekleşir. Bu nedenle sadece görsel ve işitsel uyaranlarla olur ifadesi yanlıştır.
Soru 9
Ahmet çevresinde olan biten tüm olayları öğrenmek için öncelikli olarak olayları yaşayarak hissetmeye odaklanmaktadır. Bu durumda Ahmet duyusal olarak hangi öğrenme tarzına sahiptir?
Seçenekler
A
Görsel
B
Estetik
C
Kinestetik
D
İşitsel
E
Bilişsel
Açıklama:
Olayları yaşayarak hissetmeye odaklanma, hareket ve dokunma yoluyla öğrenmeyi tercih eden Kinestetik öğrenme tarzına işaret eder.
Soru 10
Aşağıdakilerden hangisi duyu eğitiminin önemleri arasında yer almamaktadır?
Seçenekler
A
Çocuğun varolan enerjisini ortaya çıkarmasına yardımcı olur.
B
Çocuğun öğrenme isteğini artırır.
C
Çocuğun özgüvenini geliştirir.
D
Çocuğun çok yönlü düşünme becerisini geliştirir.
E
Çocuğun potansiyel zeka kapasitesini artırır.
Açıklama:
Duyu eğitimi; enerjiyi ortaya çıkarma, özgüveni ve çok yönlü düşünmeyi geliştirme gibi faydalar sağlar. Ancak Potansiyel zeka kapasitesini artırma, duyu eğitiminin doğrudan önemi arasında yer almamaktadır.
Soru 11
Aşağıdakilerden hangisi duyusal çalışmaların ana hedeflerinden birisidir?
Seçenekler
A
Duygularını çeşitli yollardan ifade etme
B
Öz bakım becerilerini geliştirme
C
Çevredeki benzerlik, farklılıkları algılama, çevresel değişiklikleri fark etme
D
Parça-bütün ilişkisini kavrayabilme
E
İnce motor becerilerini destekleme
Açıklama:
Duyusal çalışmaların ana hedeflerinden biri, çocuğun Çevredeki benzerlik, farklılıkları algılaması ve çevresel değişiklikleri fark etmesidir.
Soru 12
Nilay Öğretmen duyu eğitiminde özellikle doğa ile ruhun uyumunu güçlendirici bir felsefeye odaklanan bir okul öncesi kurumunda görev yapmaktadır. Bu kurumda çocukların karşılıklı etkileşimle duyusal, bilişsel, sosyal, duygusal ve motor gelişimlerinin desteklenmesi amaçlanmaktadır. Nilay Öğretmen’in çalıştığı kurum aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Bank Street
B
Waldorf
C
Reggio Emilia
D
High/Scope
E
Montessori
Açıklama:
Doğa ile ruhun uyumunu güçlendirici felsefeye odaklanan eğitim yaklaşımı Waldorf yaklaşımıdır.
Soru 13
Ayşe Öğretmen kitap okuma etkinliğinde çocuklara bir tavşanla sırtlan arasında geçen can yakma tartışmasıyla ilgili bir kitap okur. Kitap sonunda çocuklara kitabın içinde geçen “çörek” terimiyle ilgili de etkinlik yaptırarak bütünleştirilmiş bir program uygular. Bu çalışma sonunda çocukların hangi duyuları uyarılır?
Seçenekler
A
Tatma ve koklama
B
Görme ve tatma
C
İşitme ve tatma
D
Görme ve işitme
E
Görme ve dokunma
Açıklama:
Kitap okuma ve hikaye dinleme Görme ve İşitme duyularını uyarır.
Soru 14
Montessori yaklaşımına göre hangisi söylenemez?
Seçenekler
A
Montessori her çocuğun doğumla birlikte çevresini keşfetme eğiliminde olduğundan bahsetmektedir.
B
Duyular, küçük çocukların öğrenmelerini gerçekleştirmelerinde diğer eğitim programlarına göre ikinci plandadır.
C
Bebekler, doğdukları andan itibaren her yeni objeyi tanımak için ağzına doğru götürmekte ya da etraflarındaki yüzeyi tanımaya çalışmaktadır.
D
Doğumdan üç yaşına kadar çocuk farkında olmaksızın çevresi tarafından etkilenmekte ve çevresinde etkileştiği her şeyi zihinsel olarak emmektedir.
E
Çocuğun bireysel farklılığına saygı duyulur.
Açıklama:
Montessori yaklaşımında duyu eğitimi (özellikle tek bir duyuya hassaslaştırma), öğrenmenin temelini oluşturur; bu nedenle duyular ikinci planda değildir.
Soru 15
Bu eğitim yaklaşımında duyusal etkinlikler; basitten zora doğru ilerleyerek belirli bir düzen içinde gerçekleştirilirken uygulamalarda tek bir duyuya yönelerek, sadece belirli özelliklere odaklanarak hassaslaştırma ön plandadır. Yukarıda verilen eğitim modeli aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Montessori
B
Reggio Emilia
C
Waldorf
D
High/Scop
E
Bank Street
Açıklama:
Duyusal materyallerin basitten zora, tek bir duyuyu izole ederek hassaslaştırmayı hedeflemesi Montessori yaklaşımının temel özelliğidir.
Soru 16
Nilay Öğretmen duyu eğitiminde özellikle doğa ile ruhun uyumunu güçlendirici bir felsefeye odaklanan bir okul öncesi kurumunda görev yapmaktadır. Bu kurumda çocukların karşılıklı etkileşimle duyusal, bilişsel, sosyal, duygusal ve motor gelişimlerinin desteklenmesi amaçlanmaktadır. Nilay Öğretmen’in çalıştığı kurum aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Bank Street
B
Waldorf
C
Reggio Emilia
D
High/Scope
E
Montessori
Açıklama:
Doğa ile ruhun uyumunu güçlendirici felsefeye odaklanan eğitim yaklaşımı Waldorf yaklaşımıdır.
Soru 17
Aşağıdakilerden hangisi duyusal çalışmaların ana hedeflerinden birisidir?
Seçenekler
A
Duygularını çeşitli yollardan ifade etme
B
Öz bakım becerilerini geliştirme
C
Çevredeki benzerlik, farklılıkları algılama, çevresel değişiklikleri fark etme
D
Parça-bütün ilişkisini kavrayabilme
E
İnce motor becerilerini destekleme
Açıklama:
Duyusal çalışmaların ana hedeflerinden biri, çocuğun Çevredeki benzerlik, farklılıkları algılaması ve çevresel değişiklikleri fark etmesidir.
Ünite 6
Soru 1
Aşağıdaki materyallerden hangisini incelerken 5 ana duyu türlerinin tamamı kullanılabilir?
Seçenekler
A
Boyama sayfası
B
Bilgisayar destekli eşleştirme çalışması
C
Deney tüpündeki karışım
D
Gazete
E
Limon
Soru 2
Aşağıdakilerden hangisi dokunma duyusunu geliştirmek için kullanılabilecek materyallerin birisi değildir?
Seçenekler
A
CD’ler
B
Taşlar
C
Kum
D
Su
E
Hamurlar
Soru 3
Aşağıdakilerden hangisi koklama duyusunu geliştirmek için kullanılabilecek materyallerden birisidir?
Seçenekler
A
Taze çiçek
B
Legolar
C
Boncuklar
D
Su
E
Şişe
Soru 4
Aşağıdakilerden hangisi duyulara yönelik çalışmalarda kullanılabilecek materyallerden biri değildir?
Seçenekler
A
Kum
B
Sabun köpüğü
C
Poşet
D
Keçe
E
Çalışma kağıdı
Soru 5
Aşağıdaki kavramlardan hangisi duyu çalışmaları ile etkin bir şekilde öğrenilemez?
Seçenekler
A
Pürüzlü-pürüzsüz
B
Sağ-sol
C
Açık-koyu
D
Sıcak-soğu
E
İnce-kalın
Soru 6
Aşağıdakilerden hangisi duyulara yönelik çalışmalarda kullanılabilecek materyallerden biri değildir?
Seçenekler
A
Kum
B
Sabun köpüğü
C
Poşet
D
Keçe
E
Çalışma kâğıdı
Açıklama:
Kum, sabun köpüğü, poşet ve keçe gibi materyaller dokunsal/işitsel uyaran içerirken, Çalışma kâğıdı doğrudan duyuya yönelik materyal değildir.
Soru 7
Aşağıdakilerden hangisi dokunma duyusunu geliştirmek için kullanılabilecek materyallerin birisi değildir?
Seçenekler
A
CD’ler
B
Taşlar
C
Kum
D
Su
E
Hamurlar
Açıklama:
Taşlar, kum, su ve hamurlar dokunsal materyallerdir. CD’ler ise dokunma duyusunu geliştirmek için kullanılan materyallerden biri değildir.
Soru 8
Aşağıdakilerden hangisi koklama duyusunu geliştirmek için kullanılabilecek materyallerden birisidir?
Seçenekler
A
Taze çiçek
B
Legolar
C
Boncuklar
D
Su
E
Şişe
Açıklama:
Taze çiçek, koklama duyusunu geliştirmek için kullanılabilecek materyallerdendir.
Soru 9
Aşağıdaki materyallerden hangisini incelerken 5 ana duyu türlerinin tamamı kullanılabilir?
Seçenekler
A
Boyama sayfası
B
Bilgisayar destekli eşleştirme çalışması
C
Deney tüpündeki karışım
D
Gazete
E
Limon
Açıklama:
Limon; Görme (rengi), Tatma (ekşiliği), Koklama (kokusu), Dokunma (kabuğu) ve İşitme (sıkılırken çıkan ses) duyularını aktive edebilir.
Soru 10
Aşağıdaki adları verilen etkinliklerden hangisi 0-1 yaş aralığında uygulanmaz?
Seçenekler
A
Cee oyunu
B
Sesi duydum
C
Görüyorum
D
Ben dönmeye başladım
E
Aynısını buluyorum
Açıklama:
Aynısını Buluyorum etkinliği 19-21 aylık bebeklerde uygulanmaktadır. Diğerleri 0-1 yaş aralığında uygulanabilir.
Soru 11
Aşağıdaki adı geçen etkinliklerden hangisi tat alma duyusunun gelişimine katkıda bulunur?
Seçenekler
A
Bu dolapta neler oluyor
B
Yaşadığım yeri düzenliyoruz
C
Kim ne yapar
D
Adım soyadım
E
Mis gibi kurabiyeler
Açıklama:
Mis gibi kurabiyeler etkinliğinde tat alma duyusu (aynı zamanda görme, işitme, dokunma ve koku) uyarılır.
Soru 12
Aşağıdaki adları verilen etkinliklerden hangisi 1-2 yaş aralığında uygulanmaz?
Seçenekler
A
Çiziyorum, Mutluyum
B
Sert-Yumuşak
C
Sulu sünger
D
Prenses takıları
E
Cee oyunu
Açıklama:
Prenses takıları etkinliği 2-3 yaş aralığında (ya da 25-30 ay) uygulanırken, diğerleri 1-2 yaş aralığında veya daha erken uygulanabilir.
Soru 13
I. Adım Soyadım II. Duyu Torbası III. Tekse Tek, Çiftse Çift Zıplarım IV. Prenses takıları Yukarıdaki adı geçen etkinliklerden hangileri 2-3 yaş aralığında uygulanır?
Seçenekler
A
Hepsi
B
I, II, IV
C
I, III, IV
D
II, III, IV
E
III, IV
Açıklama:
Listelenen tüm etkinlikler (Adım Soyadım, Duyu Torbası, Tekse Tek, Çiftse Çift Zıplarım, Prenses takıları) 2-3 yaş aralığında (25-36 ay) uygulanmaktadır.
Soru 14
Etkinlik adı: Dans dans dans. 25-30 ay aralığında oynanan bu etkinlik sırasında özellikle hangi duyu alanları ile ilgili uyaran verilmez?
Seçenekler
A
Görme
B
İşitme
C
Vestibüler
D
Proprioseptif
E
Tat alma
Açıklama:
Dans sırasında Görme, İşitme, Vestibüler (denge) ve Proprioseptif (hareket) duyular uyarılırken, Tat alma duyusu ile ilgili uyaran verilmez.
Soru 15
Begüm Öğretmen çocuklara sıcak-ılık-soğuk, ıslak-kuru, pütürlü-kaygan, sert-yumuşak gibi kavramları öğretme ve pekiştirme amacıyla çeşitli materyallerle sınıfını düzenlemek istemektedir. Bu durumda Begüm Öğretmen için sınıfında kullanmak üzere aşağıdakilerden hangisini önermek amacını gerçekleştirmeye yönelik olacaktır?
Seçenekler
A
Su ve kum havuzları
B
Bilgi işlem materyalleri
C
Müzik ve ritm aletleri
D
Ahşap ve plastik bloklar
E
Okuma ve yazma araçları
Açıklama:
Sıcak-soğuk, ıslak-kuru, pürüzlü-kaygan gibi taktil ve termal kavramları öğretmek için en uygun materyaller Su ve kum havuzlarıdır.
Soru 16
Çocukların duyularını kullanmaya yönelik oyun etkinliklerini ve oyundaki davranışlarını zenginleştirmede …………… önemli görülmektedir. Yukarıdaki cümlede noktalı kısma aşağıdakilerden hangisi gelmesi en uygundur?
Seçenekler
A
görsel materyaller
B
aile katılımı
C
açık hava
D
işitsel materyaller
E
çocuğun gelişimi
Açıklama:
Çocukların duyularını kullanmaya yönelik oyun etkinliklerini ve oyundaki davranışlarını zenginleştirmede aile katılımı önemli görülmektedir.
Soru 17
Aşağıdakilerden hangisi duyulara yönelik çalışmalarda kullanılabilecek materyallerden biri değildir?
Seçenekler
A
Kum
B
Sabun köpüğü
C
Poşet
D
Keçe
E
Çalışma kâğıdı
Açıklama:
Kum, sabun köpüğü, poşet ve keçe duyusal materyallerdir. Çalışma kâğıdı ise doğrudan duyuya yönelik bir materyal değildir.
Soru 18
Aşağıdaki materyallerden hangisini incelerken 5 ana duyu türlerinin tamamı kullanılabilir?
Seçenekler
A
Boyama sayfası
B
Bilgisayar destekli eşleştirme çalışması
C
Deney tüpündeki karışım
D
Gazete
E
Limon
Açıklama:
Limon; Görme, Tatma, Koklama, Dokunma ve İşitme duyularını aktive edebilir.
Soru 19
Aşağıdaki adı geçen etkinliklerden hangisi tat alma duyusunun gelişimine katkıda bulunur?
Seçenekler
A
Bu dolapta neler oluyor
B
Yaşadığım yeri düzenliyoruz
C
Kim ne yapar
D
Adım soyadım
E
Mis gibi kurabiyeler
Açıklama:
Mis gibi kurabiyeler etkinliğinde tat alma duyusu (aynı zamanda görme, işitme, dokunma ve koku) uyarılır.
Soru 20
Begüm Öğretmen çocuklara sıcak-ılık-soğuk, ıslak-kuru, pütürlü-kaygan, sert-yumuşak gibi kavramları öğretme ve pekiştirme amacıyla çeşitli materyallerle sınıfını düzenlemek istemektedir. Bu durumda Begüm Öğretmen için sınıfında kullanmak üzere aşağıdakilerden hangisini önermek amacını gerçekleştirmeye yönelik olacaktır?
Seçenekler
A
Su ve kum havuzları
B
Bilgi işlem materyalleri
C
Müzik ve ritm aletleri
D
Ahşap ve plastik bloklar
E
Okuma ve yazma araçları
Açıklama:
Sıcak-soğuk, ıslak-kuru, pürüzlü-kaygan gibi taktil ve termal kavramları öğretmek için en uygun materyaller Su ve kum havuzlarıdır.
Soru 21
Aşağıdakilerden hangisi dokunma duyusunu geliştirmek için kullanılabilecek materyallerin birisi değildir?
Seçenekler
A
CD’ler
B
Taşlar
C
Kum
D
Su
E
Hamurlar
Açıklama:
Taşlar, kum, su ve hamurlar dokunsal materyallerdir. CD’ler ise dokunma duyusunu geliştirmek için kullanılan materyallerden biri değildir.
Soru 22
Çocukların duyularını kullanmaya yönelik oyun etkinliklerini ve oyundaki davranışlarını zenginleştirmede …………… önemli görülmektedir. Yukarıdaki cümlede noktalı kısma aşağıdakilerden hangisi gelmesi en uygundur?
Seçenekler
A
görsel materyaller
B
aile katılımı
C
açık hava
D
işitsel materyaller
E
çocuğun gelişimi
Açıklama:
Çocukların duyularını kullanmaya yönelik oyun etkinliklerini ve oyundaki davranışlarını zenginleştirmede aile katılımı önemli görülmektedir.
Soru 23
25-30 ay aralığında oynanan 'Dans dans dans' etkinliği sırasında özellikle hangi duyu alanları ile ilgili uyaran verilmez?
Seçenekler
A
Görme
B
İşitme
C
Vestibüler
D
Proprioseptif
E
Tat alma
Açıklama:
Dans sırasında Görme, İşitme, Vestibüler (denge) ve Proprioseptif (hareket) duyular uyarılırken, Tat alma duyusu ile ilgili uyaran verilmez.
Soru 24
Aşağıdakilerden hangisi duyulara yönelik imgelerden biri değildir?
Seçenekler
A
Titreşim
B
Koku
C
Sembol
D
Ses
E
Hüzün
Açıklama:
Titreşim, koku, sembol ve ses duyusal imgelerdir. Hüzün ise bir duygu durumu olup, duyulara yönelik bir imge değildir.
Ünite 7
Soru 1
Özel gereksinimli çocukların duyu eğitimine dair aşağıda verilenlerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Otizm gibi bazı özel gereksinimli çocuklarda duyusal işlemlemede sorunlar olabilir
B
Düşük veya aşırı derecede duyusal hassasiyet veya tepki gösterebilirler.
C
Özel gereksinimli çocuklara duyu eğitimi verilememektedir.
D
Uygun bir duyu eğitimi ile özel gereksinimli çocuklar gelişim gösterebilir.
E
Otizmli çocuklarla duyusal bütünleme terapisi yapılabilir.
Soru 2
Aşağıdakilerden hangisi özel gereksinimli bir çocukla duyu eğitimi üzerine çalışacak eğitimciye önerilmektedir?
Seçenekler
A
Karşılaşılan zorlukların üzerine gidilmesi, ısrar edilmesi
B
Çocukların kullanamadıkları duyulara odaklanılması
C
Yetersiz alanlar desteklenirken çocuğun görsel algı, ayırt etme, bellek gibi becerileri üzerine destekleyici çalışmalar yapılması
D
Verdiği tepkiler sonrasında otorite kurmak için müdahale edilmesi
E
Her çocuğun bireysel farklılığı gözetmeksizin çocuğa aynı şekilde yaklaşılması
Soru 3
Otistik olup duyusal sıkıntılar yaşayan çocukların desteklenmesi için hangisi önerilebilir?
Seçenekler
A
Duyu-motor müdahaleler
B
Sanat terapi
C
Sarılma desteği
D
Beslenme programı
Soru 4
Aşağıdakilerden hangisi normal gelişim gösteren bir bireyde entegre çalışan ve işleme yapan duyuların sonuçlarından biri değildir?
Seçenekler
A
Öz kontrol becerisini destekler.
B
Akıl yürütme becerisini destekler.
C
Vücut ve beynin eşgüdümlü hareket etmesini sağlar.
D
Tek yönlü düşünmesini sağlar.
E
Odaklanma ve dikkat becerisini destekler.
Soru 5
Özel gereksinim tanımında aşağıdakilerden hangisi yer almamaktadır?
Seçenekler
A
Gelişim alanlarında yetersizlik olması
B
Gelişimin yaşıtlara göre ileride olması
C
Doğum sonrasında gelişmesi
D
Çocukların yaşıtlarından farklı özellikler göstermesi
E
Çocukların mizaçlarında yavaşlık
Soru 6
Serebral palsy ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Seçenekler
A
Semptomlar ilerleyen dönemlerde kötüleşme gösterir.
B
Bulaşıcı olmayan bir beyin hastalığıdır.
C
Kronik bir hastalıktır.
D
Fiziksel ve motor yetersizlikleri içermektedir.
E
Duygusal ve davranışsal bozukluklar eşlik edebilir.
Açıklama:
Serebral palsy'nin semptomları ilerleyen dönemlerde kötüleşme göstermez.
Soru 7
Otistik olup duyusal sıkıntılar yaşayan çocukların desteklenmesi için hangisi önerilebilir?
Seçenekler
A
Duyu-motor müdahaleler
B
Sanat terapi
C
Sarılma desteği
D
Dans eğitimi
E
Beslenme programı
Açıklama:
Otistik olup duyusal sıkıntılar yaşayan çocukların desteklenmesi için Duyu-motor müdahaleler (Duyusal entegrasyon terapisi) önerilebilir.
Soru 8
Aşağıdaki hastalık ya da bozukluklardan hangisi için duyu temelli eğitim desteği önemlidir?
Seçenekler
A
Özgül öğrenme bozukluğu
B
Down Sendromu
C
Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu
D
Serebral palsy
E
Hepsi
Açıklama:
Özgül öğrenme bozukluğu, Down Sendromu, DEHB ve Serebral Palsy dahil olmak üzere listelenen hepsi için duyu temelli eğitim desteği önemlidir.
Soru 9
Aşağıdaki gelişimsel bozuklardan hangisinin prematüre bebekler görülme sıklığı normal doğan bebeklere göre daha fazladır?
Seçenekler
A
Zihinsel yetersizlik
B
Otizm spektrum bozukluğu
C
Özel öğrenme bozukluğu
D
Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu
E
Hepsi
Açıklama:
Prematüre bebeklerde Zihinsel yetersizlik, Otizm spektrum bozukluğu, Özel öğrenme bozukluğu ve DEHB dahil olmak üzere listelenen hepsinin görülme sıklığı normal doğan bebeklere göre daha fazladır.
Soru 10
Düşük doğum ağırılığı ile doğan bir bebek için aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Doğumdan sonra küvez bakımı gerekebilmektedir.
B
Düşük doğum ağırlıklı çocuklar gelişimsel sorunlar açısından risklidir.
C
Düşük doğum ağırlıklı çocuklarda normal populasyona göre gelişimsel bozukluklar daha sık görülmektedir.
D
Düşük doğum ağırlıklı çocuklarda duyusal gelişim geriden gelebilir.
E
Düşük doğum ağırlıklı çocuklara yönelik herhangi bir tarama, erken müdahale programına gerek duyulmamaktadır.
Açıklama:
Düşük doğum ağırlıklı bebekler gelişimsel risk taşır; bu nedenle erken müdahale programlarına gerek duyulmaması ifadesi yanlıştır.
Soru 11
Prematüre bebekler için aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Toplumda sıklığı giderek artmaktadır.
B
Erken gelişim dönemlerinden itibaren izleme alınmalıdır.
C
Gelişimi geriden gelen çocuklar sadece izlenmeli erken müdahaleye gerek yoktur.
D
Prematür bebeklerde işitme ve görme ile ilgili problemler de sıklıkla görülmektedir.
E
Hiçbiri
Açıklama:
Prematüre bebekler riskli gruptadır; bu nedenle gelişim geriliği olan çocuklar sadece izlenmemeli, erken müdahale uygulanmalıdır.
Soru 12
Anıl otistik özellikler gösteren altı yaşında bir çocuktur. Kendisiyle konuşulduğunda duymuyormuş gibi davranmakta ve belirli materyallere dokunmakta sorunlar yaşamaktadır. Anıl ile ilgili aşağıdakilerden hangisi kesin olarak söylenebilir?
Seçenekler
A
Duyusal entegrasyon desteği almalıdır.
B
İşitsel ya da dokunsal sorunu yoktur.
C
Duyusal odaklanma becerisi yüksektir.
D
Duyularını aktif biçimde kullanabilir.
E
Duyusal yetersizlik sorunu görülmeyebilir
Açıklama:
Anıl'ın hem işitsel hem dokunsal tepkisizlik/kaçınma belirtileri göstermesi, duyusal bilgileri organize etme sorunu yaşadığını ve Duyusal entegrasyon desteği alması gerektiğini kesin olarak söylenebilir.
Soru 13
Gözde Öğretmen sınıfındaki görme bozukluğu olan öğrencisi için duyusal bütünleştirmeyi sağlamak amacıyla duyu eğitimi için etkinlik planlarken aşağıdakilerden hangisini öncelikli olarak yapmalıdır?
Seçenekler
A
Hareket ve denge yeteneğini geliştirmek için sportif etkinlikler planlamalıdır.
B
İş birliği, paylaşma ve yardımlaşmayı içeren etkinliklere odaklanmalıdır.
C
Çocuğun kendini ifade etmesini destekleyici çalışmalar yapmalıdır.
D
Görme duyusunun yanında dokunma, işitme gibi duyularını da desteklemelidir.
E
Sosyal ve duygusal olarak çocuğu destekleyici oyunlar oynatmalıdır.
Açıklama:
Görme yetersizliği olan çocuklarda, eksik kalan duyuyu telafi etmek ve bütünleştirmeyi sağlamak amacıyla Görme duyusunun yanında dokunma, işitme gibi duyularını da desteklemelidir.
Soru 14
Begüm Öğretmen duyusal yetersizliği olan çocuklarla çalışan bir eğitimcidir. Çalıştığı çocuklarla bireysel etkinliklerinde uygun etkinlikler seçerek onları duyusal olarak yönlendirmesinde hangisine dikkat etmesi önceliklidir?
Seçenekler
A
Çocuklardan önce ailelerinin duyusal becerilerini değerlendirmek
B
Çocukların hangi materyalleri seçebileceklerine karar vermek
C
Çocukların işitsel duyarlılıklarını belirlemek
D
Çocukların görsel duyarlılıklarını belirlemek
E
Çocukların hangi duyusal işlemleme becerisine sahip olduğunu belirlemek
Açıklama:
Özel gereksinimli çocuklarla çalışacak eğitimci, müdahale öncesinde Çocukların hangi duyusal işlemleme becerisine sahip olduğunu belirlemeye (Hangi örüntüde olduğunu saptamaya) öncelik vermelidir.
Soru 15
Özgül öğrenme bozukluğu ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Seçenekler
A
Özel öğrenme bozukluğu olan çocukların dili kullanma ya da anlama ile ilgili zorlukları olabilmektedir.
B
Özel öğrenme bozukluğu olan çocuklar nesneleri dokunarak tanımlamada güçlük çekerler.
C
Özel öğrenme bozukluğu olan çocukların işitsel bellekleri yaşıtlarına kıyasla zayıftır.
D
Birbirlerine benzeyen sesleri ayırmada zorluklar yaşayabilmektedirler.
E
Temelinde görsel algılama sorunlarının olduğu öne sürülmüştür, ancak görsel takipte sorun yaşamazlar.
Açıklama:
Özel öğrenme bozukluğunun temelinde görsel algılama sorunları olduğu öne sürülmüştür ve bu çocukların görsel takipte de sorun yaşamaları olasıdır. Bu nedenle görsel takipte sorun yaşamazlar ifadesi söylenemez.
Soru 16
Otizm spektrum bozukluğu olan çocuklardaki motor ve duyusal gelişimi desteklemek amacıyla aşağıdaki oyun/aktivitelerden hangisi önerilmektedir?
Seçenekler
A
İp atlama
B
Trambolinde zıplama
C
El arabası ile yürüme
D
Sürünme oyunları
E
Hepsi
Açıklama:
Otizm spektrum bozukluğu olan çocuklardaki motor ve duyusal gelişimi desteklemek amacıyla listelenen hepsi önerilmektedir.
Soru 17
Aşağıdaki gelişimsel bozuklardan hangisinin prematüre bebekler görülme sıklığı normal doğan bebeklere göre daha fazladır?
Seçenekler
A
Zihinsel yetersizlik
B
Otizm spektrum bozukluğu
C
Özel öğrenme bozukluğu
D
Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu
E
Hepsi
Açıklama:
Prematüre bebeklerde Zihinsel yetersizlik, Otizm spektrum bozukluğu, Özel öğrenme bozukluğu ve DEHB dahil olmak üzere listelenen hepsinin görülme sıklığı normal doğan bebeklere göre daha fazladır.
Soru 18
Prematüre bebekler için aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Toplumda sıklığı giderek artmaktadır.
B
Erken gelişim dönemlerinden itibaren izleme alınmalıdır.
C
Gelişimi geriden gelen çocuklar sadece izlenmeli erken müdahaleye gerek yoktur.
D
Prematür bebeklerde işitme ve görme ile ilgili problemler de sıklıkla görülmektedir.
E
Hiçbiri
Açıklama:
Gelişimi geriden gelen çocuklar sadece izlenmemeli, erken müdahale uygulanmalıdır.
Soru 19
Anıl otistik özellikler gösteren altı yaşında bir çocuktur. Kendisiyle konuşulduğunda duymuyormuş gibi davranmakta ve belirli materyallere dokunmakta sorunlar yaşamaktadır. Anıl ile ilgili aşağıdakilerden hangisi kesin olarak söylenebilir?
Seçenekler
A
Duyusal entegrasyon desteği almalıdır.
B
İşitsel ya da dokunsal sorunu yoktur.
C
Duyusal odaklanma becerisi yüksektir.
D
Duyularını aktif biçimde kullanabilir.
E
Duyusal yetersizlik sorunu görülmeyebilir
Açıklama:
Anıl'ın hem işitsel hem dokunsal tepkisizlik/kaçınma belirtileri göstermesi, Duyusal entegrasyon desteği alması gerektiğini kesin olarak söylenebilir.
Soru 20
Duyu bütünlüğü eğitimini, özel gereksinimli öğrencilerinin desteklenmesinde kullanmayı amaçlayan bir eğitimci aşağıdakilerden hangi beceriyi arttırmaya odaklanmaktadır?
Seçenekler
A
Çocuğun estetik olarak düşünebilmesini ve organizasyon becerisini arttırabilme
B
Çocuğun duyu uyaranlarını organize edebilmesini sağlayarak onlara uygun cevap oluşturabilme
C
Çocuğun kelime hazinesini arttırarak iletişimsel becerisini geliştirebilme
D
Çocuğun kaba motor becerilerini geliştirme
E
Çocuğun bilişsel becerilerini geliştirme
Açıklama:
Duyu bütünleme eğitiminin temel amacı, çocuğun duyu uyaranlarını organize edebilmesini sağlayarak onlara uygun cevap oluşturabilmesini sağlamaktır.
Ünite 8
Soru 1
Çocuğa; “Görmüyorsan, karanlıkta yolunu bulmak için neler yapabilirsin?” sorusu sorulduğunda hangisini desteklemek amaçlanıyordur?
Seçenekler
A
Mekanda konum algısını ölçmek
B
Dokunsal ve görsel algısını sınamak
C
Duyu organlarını amaca ulaşmak için kullanmayı desteklemek
D
Sözcük dağarcığını arttırmak
E
Yer ve yön kavramını kazandırmak
Soru 2
Aşağıdakilerden hangisi duyu eğitiminde belirlenecek hedeflerden biridir?
Seçenekler
A
Dikkatini çevreye yoğunlaştırmak
B
Kaba motor becerilerini geliştirmek
C
Kelime dağarcığını geliştirmek
D
Duygu düzenlemesini geliştirmek
E
Toplama-çıkarma, ritmik sayma gibi matematiksel becerileri kazandırmak
Soru 3
Efe öğretmeni ile okulun arka bahçesine çıkmıştır. Yürüdüğünde ayakkabısının altında kuru yaprakların ezilme sesi ile sonbaharda yaprakların yere döküldüğünü fark etmiştir. Yerdeki farklı tonlardaki yaprakları toplayıp incelemiş, açıktan koyuya doğru sıralamıştır. Bu deneyim ile Efe'nin aşağıdaki becerilerden hangisinin geliştiği söylenemez?
Seçenekler
A
Dikkatini çevreye yoğunlaştırma
B
Kendisinin ve başkalarının duygularını fark etme
C
Sesin kaynağını keşfetme
D
Renklerin tonlarını ayırt etme
E
Nesneleri fiziksel özelliklerine göre karşılaştırma, sıralama yapma
Soru 4
Ayşe Öğretmen bireysel destek vereceği bir öğrencisini değerlendirirken ilgi duyduğu ve başarılı olduğu alanları merak etmiş ve çocuğun annesine sormuştur. Bu durumun nedeni aşağıdakilerden hangisi olabilir?
Seçenekler
A
Anneyle sıcak sohbet başlatmak
B
Çocuğun başarısını artırmak için planlama yapmak
C
İlgi duymadığı durumları da ilgi alanına almak
D
Ailenin yeteneklerini daha da geliştirmek
E
Çocuğun yetersizliğini sınamak
Soru 5
Aşağıdakilerden hangisi duyu eğitiminde hedeflere ulaşırken dikkat edilecek noktalardan birisi değildir?
Seçenekler
A
Çocuğun fizyolojik olarak sağlıklı olup olmadığının kontrol edilmesi
B
Çocuğun ilgi alanlarının fark edilmesi
C
Çocuğun gelişimsel düzeyi ve güçlü yanlarının saptanması
D
Çocuğun yaşantı sırasında öğrenim için denemeler yapmasına fırsat verilmesi
E
Önceden planlanmış, belirgin hatlara sahip müfredatın bulundurulması
Soru 6
Aşağıdakilerden hangisi duyu eğitiminde belirlenecek hedeflerden biridir?
Seçenekler
A
Dikkatini çevreye yoğunlaştırmak
B
Kaba motor becerilerini geliştirmek
C
Kelime dağarcığını geliştirmek
D
Duygu düzenlemesini geliştirmek
E
Toplama-çıkarma, ritmik sayma gibi matematiksel becerileri kazandırmak
Açıklama:
Duyu eğitiminde belirlenecek hedeflerden biri, çocuğun Dikkatini çevreye yoğunlaştırmasını sağlamaktır.
Soru 7
Aşağıdakilerden hangisi duyu eğitiminde hedeflere ulaşırken dikkat edilecek noktalardan birisi değildir?
Seçenekler
A
Çocuğun fizyolojik olarak sağlıklı olup olmadığının kontrol edilmesi
B
Çocuğun ilgi alanlarının fark edilmesi
C
Çocuğun gelişimsel düzeyi ve güçlü yanlarının saptanması
D
Çocuğun yaşantı sırasında öğrenim için denemeler yapmasına fırsat verilmesi
E
Önceden planlanmış, belirgin hatlara sahip müfredatın bulundurulması
Açıklama:
Duyu eğitiminde esneklik önemlidir. Önceden planlanmış, belirgin hatlara sahip müfredatın bulundurulması, hedeflere ulaşırken dikkat edilecek bir nokta değildir.
Soru 8
Çocuğa; “Görmüyorsan, karanlıkta yolunu bulmak için neler yapabilirsin?” sorusu sorulduğunda hangisini desteklemek amaçlanıyordur?
Seçenekler
A
Mekânda konum algısını ölçmek
B
Dokunsal ve görsel algısını sınamak
C
Duyu organlarını amaca ulaşmak için kullanmayı desteklemek
D
Sözcük dağarcığını arttırmak
E
Yer ve yön kavramını kazandırmak
Açıklama:
Görsel algı kısıtlandığında diğer duyuları kullanmaya teşvik eden bu soru, Duyu organlarını amaca ulaşmak için kullanmayı desteklemeyi amaçlar.
Soru 9
Ayşe Öğretmen bireysel destek vereceği bir öğrencisini değerlendirirken ilgi duyduğu ve başarılı olduğu alanları merak etmiş ve çocuğun annesine sormuştur. Bu durumun nedeni aşağıdakilerden hangisi olabilir?
Seçenekler
A
Anneyle sıcak sohbet başlatmak
B
Çocuğun başarısını artırmak için planlama yapmak
C
İlgi duymadığı durumları da ilgi alanına almak
D
Ailenin yeteneklerini daha da geliştirmek
E
Çocuğun yetersizliğini sınamak
Açıklama:
Öğretmenin amacı, çocuğun güçlü yönlerini öğrenerek bu yönleri kullanıp Çocuğun başarısını artırmak için planlama yapmaktır.
Soru 10
I. Ön değerlendirme yaparak çocuğun gelişim özelliğini belirlemek II. Çocuğun sevdiği işleri sıralamak III. Çocuğun fizyolojik olarak sağlığını kontrol etmek IV. Desteğe gereksinim duyulan duyusal alanı saptamak Duyu eğitim programı planlanırken yukarıdakilerden hangilerinin öncelikli olarak dikkate alınması gerekmektedir?
Seçenekler
A
I, II ve III
B
I ve III
C
I, III ve IV
D
I ve IV
E
II, III ve IV
Açıklama:
Duyu eğitim programı planlanırken öncelikli olarak: Ön değerlendirme (I), fizyolojik kontrol (III) ve desteğe gereksinim duyulan duyusal alanı saptamak (IV) dikkate alınmalıdır.
Soru 11
Emine Öğretmen sınıfındaki çocuklardan birinin görmesinde bazı sorunlar olabileceğini düşünmektedir. Bu durumda öncelikli olarak hangisini yapması önerilir?
Seçenekler
A
Çocuğun gelişimini zamana bırakarak doğal olarak sorunun çözülmesini beklemek
B
Gözlerinin fizyolojik olarak, sağlıklı olup olmadığının kontrol edilmesi için sağlık kuruluşlarına yönlendirmek
C
Görmeyi uyarıcı ve destekleyici materyallerle çocuğa yönelik program hazırlamak
D
Çocuğu tek başına destekleyici uygulamalar yapmak için bireyselleştirilmiş program hazırlamak
E
Çocuğun sınıfta başarısız olacağını düşünerek başka bir sınıf ya da okula yönlendirmek
Açıklama:
Gelişimsel bir sorun şüphesi olduğunda öncelikli adım Gözlerinin fizyolojik olarak kontrol edilmesi için sağlık kuruluşlarına yönlendirmektir.
Soru 12
Yavuz, beş yaşındadır. Genel olarak sağlıklı bir gelişim göstermekle beraber, vücut pozisyonunun ne konumda olduğu ve vücut ağırlığını hangi vücut kısmına doğru verdiği gibi durumları yerine getirme ve algılamada sorunlar yaşayabilmektedir. Bu durumda Yavuz’un hangi duyusunda sorun olduğu düşünülebilir?
Seçenekler
A
İşitme
B
Görme
C
Proprioseptif
D
Vestibüler
E
Tatma
Açıklama:
Vücut pozisyonunun, uzuvların yerinin ve kas gerginliğinin algılanmasından sorumlu duyu Proprioseptif (Hareket) duyudur.
Soru 13
Çocuk günlük yaşantısı sırasında nesnelerin birbirlerine göre farklı özelliklerini uygulamalı biçimde …………………… yöntemiyle öğrenebilir. Yukardaki noktalı boşluk için en uygun olan yöntem hangisidir?
Seçenekler
A
anlatım
B
deneme yanılma
C
gözlem
D
ezber
E
kopyalama
Açıklama:
Çocuk günlük yaşantısında nesnelerin farklı özelliklerini uygulamalı olarak deneme yanılma yöntemiyle öğrenebilir.
Soru 14
Cansu, sulandırılmış parmak boyaları ve nişasta karışımına parmaklarını daldırdıktan sonra büyük boy bir muşamba üzerinde çeşitli desenler oluşturmaktadır. Bu deneyim sırasında Cansu’da aşağıdaki becerilerden hangisi gelişmiştir?
Seçenekler
A
İşitsel algısı ve dinlenme becerisi
B
Temizlik ve sağlık bilgisi
C
Dikkatini belirli bir işe yoğunlaştırması
D
Büyük kas motor becerileri
E
Bilgiyi akılda tutma ve hatırlaması
Açıklama:
El-göz koordinasyonu ile büyük yüzeyde çalışma ve desen oluşturma, çocuğun Dikkatini belirli bir işe yoğunlaştırması becerisini geliştirir.
Soru 15
Bahadır sınıf içi ve dışında gerçekleştirilen eğitimsel etkinliklerde kendisine sunulan bilgileri öğrenirken aşağıdaki duyulardan hangisini diğerlerine oranla daha az kullanmaktadır?
Seçenekler
A
Dokunma
B
Tatma
C
Hareket
D
Görme
E
İşitme
Açıklama:
Eğitimsel etkinliklerde genellikle Görme, İşitme, Dokunma ve Hareket duyuları aktif kullanılırken, Tatma duyusu diğerlerine oranla daha az kullanılır.
Soru 16
Aşağıdakilerden hangisi duyu eğitiminde belirlenecek hedeflerden biridir?
Seçenekler
A
Dikkatini çevreye yoğunlaştırmak
B
Kaba motor becerilerini geliştirmek
C
Kelime dağarcığını geliştirmek
D
Duygu düzenlemesini geliştirmek
E
Toplama-çıkarma, ritmik sayma gibi matematiksel becerileri kazandırmak
Açıklama:
Duyu eğitiminde belirlenecek hedeflerden biri, çocuğun Dikkatini çevreye yoğunlaştırmasını sağlamaktır.
Soru 17
Aşağıdakilerden hangisi duyu eğitiminde hedeflere ulaşırken dikkat edilecek noktalardan birisi değildir?
Seçenekler
A
Çocuğun fizyolojik olarak sağlıklı olup olmadığının kontrol edilmesi
B
Çocuğun ilgi alanlarının fark edilmesi
C
Çocuğun gelişimsel düzeyi ve güçlü yanlarının saptanması
D
Çocuğun yaşantı sırasında öğrenim için denemeler yapmasına fırsat verilmesi
E
Önceden planlanmış, belirgin hatlara sahip müfredatın bulundurulması
Açıklama:
Önceden planlanmış, belirgin hatlara sahip müfredatın bulundurulması, duyu eğitiminin bireyselleştirilmiş ve esnek yapısı nedeniyle dikkat edilecek bir nokta değildir.
Soru 18
Çocuğa; “Görmüyorsan, karanlıkta yolunu bulmak için neler yapabilirsin?” sorusu sorulduğunda hangisini desteklemek amaçlanıyordur?
Seçenekler
A
Mekânda konum algısını ölçmek
B
Dokunsal ve görsel algısını sınamak
C
Duyu organlarını amaca ulaşmak için kullanmayı desteklemek
D
Sözcük dağarcığını arttırmak
E
Yer ve yön kavramını kazandırmak
Açıklama:
Bu soru, görsel algı kısıtlandığında diğer duyuları kullanmaya teşvik ederek Duyu organlarını amaca ulaşmak için kullanmayı desteklemeyi amaçlar.
Soru 19
Yasemin Öğretmen dört yaş grubunda özel gereksinimli çocuklara yönelik duyu etkinlikleri hazırlarken, bu sürece başlarken öncelikli olarak aşağıdakilerden hangisini yapması gerekmektedir?
Seçenekler
A
Eğitim programını tasarlamalıdır.
B
Bol ve yeterli materyal almalıdır.
C
Çocukların başarılarını övmelidir.
D
Çocukların ön değerlendirmesini yapmalıdır.
E
Sınıfın mekânsal düzenini sağlamalıdır.
Açıklama:
Özel gereksinimli çocuklara yönelik duyu etkinliklerini planlamadan önce, öğretmenin Çocukların ön değerlendirmesini yapması, hangi alanlarda destek gerektiğini belirlemesi için önceliklidir.
Soru 20
I. Ön değerlendirme yaparak çocuğun gelişim özelliğini belirlemek II. Çocuğun sevdiği işleri sıralamak III. Çocuğun fizyolojik olarak sağlığını kontrol etmek IV. Desteğe gereksinim duyulan duyusal alanı saptamak Duyu eğitim programı planlanırken yukarıdakilerden hangilerinin öncelikli olarak dikkate alınması gerekmektedir?
Seçenekler
A
I, II ve III
B
I ve III
C
I, III ve IV
D
I ve IV
E
II, III ve IV
Açıklama:
Ön değerlendirme (I), fizyolojik kontrol (III) ve desteğe gereksinim duyulan duyusal alanı saptamak (IV) program planlamasında öncelikli olarak dikkate alınmalıdır.
Soru 21
Alihan Öğretmen çocuklar için ahşap, metal ve plastik materyallerin kullanımlarını ön plana alarak görme, işitme ve dokunmaya yönelik olarak planladığı duyu eğitimi uygulamalarında en uygun hedefleri belirlemek için dikkate alması gereken noktaları yeniden gözden geçirmiştir. Alihan Öğretmen’in bu süreçte aşağıdakilerden hangisini dikkate almasına gerek yoktur?
Seçenekler
A
Çocuğun gelişimsel düzeyinin saptanması
B
Çocuğun ilgi alanlarının fark edilmesi
C
Çocuğun fizyolojik sağlığının kontrol edilmesi
D
Planlı ve sınırlı müfredat oluşturulması
E
Çocuğun denemeler yapmasına fırsat verilmesi
Açıklama:
Duyu eğitimi esnek olmalıdır. 'Planlı ve sınırlı müfredat oluşturulması' gibi katı bir yapıyı dikkate almasına gerek yoktur.
Soru 22
Çocuk günlük yaşantısı sırasında nesnelerin birbirlerine göre farklı özelliklerini uygulamalı biçimde …………………… yöntemiyle öğrenebilir. Yukardaki noktalı boşluk için en uygun olan yöntem hangisidir?
Seçenekler
A
anlatım
B
deneme yanılma
C
gözlem
D
ezber
E
kopyalama
Açıklama:
Çocuk günlük yaşantısında nesnelerin farklı özelliklerini uygulamalı olarak deneme yanılma yöntemiyle öğrenebilir.