Türk Kültürü ve Medeniyeti Tarihi - Sosyoloji

Ünite 1

Soru 1

Millî olan ve çok yavaş değişen kültür aşağıdakilerden hangisidir?

Maddi kültür

Gündelik kültür

Manevi kültür

Batı kültürü

Doğu kültürü

Doğru Cevap: C

Soru 2

İnsanın bir toplumun üyesi olarak edindiği bilgi, inanç, sanat, ahlak, gelenek ve göreneklerle her türlü beceri ve alışkanlıkları içeren karmaşık bir bütündür.
Kültüre ilişkin yukarıdaki tanım hangi sosyal bilimciye aittir?

E. B. Tylor

Fichter

Spengler

Malinowski

Mannheim

Doğru Cevap: A

Soru 3

Kültürün saklanması, kazanılması ve biyolojik olmayıp sosyal bir süreç olması özelliğini tanımlayan ifade aşağıdakilerden hangisidir?

Maddi kültür

Sosyal miras

Manevi kültür

Hars

Pratik kültür

Doğru Cevap: B

Soru 4

Kültürleri sosyal ve fizik dünyaya ait geniş bilgileri içeren ancak bu bilgilerin gündelik hayatın ihtiyaç ve sorunlarını karşılayan pratik bilgilerden ibaret olan toplum tipi aşağıdakilerden hangisidir?

Medeni toplumlar

Endüstri toplumları

Bilgi toplumları

İlkel toplumlar

Tüketim toplumları

Doğru Cevap: D

Soru 5

Kaybolmuş sanatlardan, hukuktan ve değerlerden oluşmuş uygulanmayan kültürleri ifade eden kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Hasta kültürler

Erozyon kültürü

Kayıp kültürler

Yıkılmış kültürler

Ölü kültürler

Doğru Cevap: E

Soru 6

Kültür kavramını ilk kez bilimsel bir temele dayandıran ve bugün de geçerliliği kabul edilen tanımını yapan antropolog aşağıdakilerden hangisidir?

Spengler

Marx

Tylor

Toynbee

Linton

Doğru Cevap: C

Soru 7

Aşağıdakilerden hangisi kültürün özelliklerinden biri değildir?

Kültürün toplumsal olması.

Kültürün tarihsel olması.

Kültürün değişmez olması.

Kültürün ihtiyaçları karşılayıcı olması.

Kültürün işlevsel olması.

Doğru Cevap: C

Soru 8

Kültür sınıflamasında Toynbee’nin üzerinde daha çok durduğu ana kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Kültür

Medeniyet

Devlet

Tarih

Bilim

Doğru Cevap: B

Soru 9

Kültür ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Her topluluk bir kültüre sahiptir.

Kültür, eğitim ve öğretim yoluyla yeni kuşaklara aktarılır.

Kültür, içgüdüsel ve kalıtsaldır.

Kültür, toplumun taşıdığı ve getirdiği sosyal mirastır.

Kültür, tarihsel ve toplumsal bir özelliğe sahiptir.

Doğru Cevap: C

Soru 10

Aşağıdakilerden hangisi maddi kültür ve manevi kültür ayrımı için söylenemez?

Maddi kültür, insanın doğa ile ilişkisi sonucu oluşturduğu bütün araç ve gereçleri ifade eder.

Manevi kültür, bir milleti diğer milletlerden ayırt edebilme imkânı verir.

Maddi kültür, manevi kültüre oranla daha çabuk değişir.

Maddi ve manevi kültür birbiri ile karşılıklı etkileşim hâlinde değildir.

Maddi kültür, manevi kültürün dışlaşması olarak kendini gösterir.

Doğru Cevap: D

Soru 11

Kültür konusunda hars (kültür) ve medeniyet ayrımı yapan düşünürümüz aşağıdakilerden hangisidir?

Nurettin Topçu

Mümtaz Turhan

Erol Güngör

Cemil Meriç

Ziya Gökalp

Doğru Cevap: E

Soru 12

İnsanların uyguladıkları kültüre verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?

Yerel kültür

Alt kültür

Açık kültür

Yaşayan kültür

Uygar kültür

Doğru Cevap: D

Soru 13

Fichter’e göre aşağıdakilerden hangisi kültürün bir işlevi olamaz?

Kültür, toplumsal davranışı düzenler.

Kültür, toplumsal dayanışmanın temellerinden biridir.

Kültür, toplumları birbirinden ayırmaya yarayan bir işaret değildir.

Kültür, toplum değerlerini bir bütün hâline getirir.

Kültür, toplumsal kişiliğin oluşumunda temel faktördür.

Doğru Cevap: C

Soru 14

Belirli kültürlerin ortak ürünü olarak ortaya çıkan, oluşumu hâlinde ise tek varlık nedeni olan kültürleri aşan bir anlama sahip kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Toplum

Devlet

Medeniyet

Yüksek kültür

Millî kültür

Doğru Cevap: C

Soru 15

Kültür ve medeniyet konusunda en dikkat çekici sınıflamaları yapan düşünürler aşağıdakilerden hangisinde bir arada verilmiştir?

Tylor-Toynbee

Spengler-Toynbee

Fichter-Spengler

Malinowski-Mannheim

Linton-Tylor

Doğru Cevap: B

Soru 16

Kültür konusu aşağıdaki bilim dallarından hangisinin konularından biri değildir?

Antropoloji

Tarih

Toplum bilim

Fizik

Psikoloji

Doğru Cevap: D

Soru 17

“Bir toplumun kültürü, çok geniş çapta olmak üzere, o topluma mensup insanların kişiliklerine biçim verir.” düşüncesini savunan sosyolog aşağıdakilerden hangisidir?

Marx

Mannheim

Durkheim

Sorokin

Comte

Doğru Cevap: B

Soru 18

İnsanlığın çalışarak ortaya koyduğu teknik eserler aşağıdakilerden daha çok hangisi ile ilgilidir?

Kültür

Medeniyet

Toplum

Klan

Topluluk

Doğru Cevap: B

Soru 19

Kültürü, insan zekâsının oluşumunu ve gelişimini belirleyen bir terim olarak kullanan düşünür aşağıdakilerden hangisidir?

Voltaire

Tylor

Mannheim

Malinowski

Fichter

Doğru Cevap: A

Soru 20

Kültür kelimesinin sosyolojik anlamı aşağıdakilerden hangisidir?

Bir topluluğun tüm yaşam biçimlerinin ifadesidir.

Bir topluluğun ekonomik yaşam biçimlerinin ifadesidir.

Bir topluluğun kültürel yaşam biçimlerinin ifadesidir.

Bir topluluğun sosyal yaşam biçimlerinin ifadesidir.

Bir topluluğun antropolojik yaşam biçimlerinin ifadesidir.

Doğru Cevap: A

Soru 21

Kültürün doğuştan değil, fakat eğitim ve öğretim yoluyla kazanıldığını ve “sosyal miras” olarak aktarıldığını ifade eden düşünür aşağıdakilerden hangisidir?

Spengler

Toynbee

Cemil Meriç

Ziya Gökalp

Malinowski

Doğru Cevap: E

Soru 22

Ünlü Türk düşünürü Ziya Gökalp tarafından belirlenen medeniyet ve hars (millî kültür) arasındaki farklar için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Medeniyet milletlerarası olduğu hâlde, hars millîdir.

Medeniyet bir milletten başka bir millete geçebilir fakat hars geçmez.

Bir millet medeniyetini değiştirebilir fakat harsını değiştiremez.

Medeniyet yöntem ve akıl vasıtası ile yapılabilir. Oysa hars, ilham ve seziş vasıtası ile yapılır.

Hars, iktisadî, dinî, hukuki, ahlaki vs. fikirlerin toplamıdır. Oysa medeniyet, dinî, hukukî, bediî (sanatsal) duyguların toplamıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 23

Aşağıdakilerden hangisi kültürün özelliklerinden biri değildir?

Kültür toplumsaldır.

Kültür tarihseldir.

Kültür öğrenilmez, doğuştan kazanılır.

Kültür değişir.

Kültür işlevseldir.

Doğru Cevap: C

Soru 24

Maddi ve manevi kültür ögelerinin arasındaki ilişki ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Her iki kültür ögesi birbiri ile karşılıklı etkileşim hâlindedir.

Maddi ve manevi kültür ögeleri bir bütün olarak kültürü oluşturur.

Maddi kültür ögelerine anlam veren manevi kültür ögeleridir.

Maddi kültür manevi kültüre göre daha yavaş değişir.

Manevi olan kültür, uygulama anında maddi formlara bürünür.

Doğru Cevap: D

Soru 25

Geçmişte yer sofrasında yemek yeme alışkanlığı geleneksel bir kültür iken, günümüzde masada yemek yeme alışkanlığı kültürün aşağıdaki hangi özelliğinin bir sonucudur?

Örüntülü

Öğrenilir

Değişken

Soyutlanabilir

Toplumsal

Doğru Cevap: C

Soru 26

Aşağıdakilerden hangisi medeniyet kavramı için söylenemez?

Medeniyet milletlerarasıdır.

Medeniyetin içinde birbirinden ayrı ve bağımsız olmak üzere kültürler yer alır.

Medeniyet kavramı belirli kültürlerin ortak ürünü olarak ortaya çıkar.

Medeniyet bir milletten başka bir millete geçebilir.

Medeniyet bir toplumun sadece din, dil ve sanat duygularından oluşur.

Doğru Cevap: E

Soru 27

Kültür konusunda “hars” (kültür) ve “medeniyet” ayrımı yapmıştır. Hars ile millî kültürü anlatmaya çalışır. Hars, bir milletin kendine özgü olan dil, hukuk, ahlak, sanat ve din gibi unsurların bütünüdür. Medeniyet ise kültürün evrensel yönünü ifade eder. Bir medeniyet çeşitli milletlerin ortak malıdır. Çünkü her medeniyeti, sahipleri olan çeşitli milletler, ortak bir yaşamla meydana getirmiştir. Bu nedenle her medeniyet milletlerarasıdır ve her medeniyetin her millette aldığı özel şekilleri vardır. İşte bunlara hars (kültür) adı verilir.
Yukarıda verilen düşünce aşağıdakidaki bilim insanlarından hangisine aittir?

Ziya Gökalp

Mümtaz Turhan

M.Mac Iver

Spengler

M. Mauss

Doğru Cevap: A

Ünite 2

Soru 1

Kelime kökleriyle eklerin var olduğu ancak yeni kelimeler türetilirken veya çekim yapılırken kelime kökünde değişiklik yapılan diller aşağıdakilerden hangisidir?

Çekimli diller

Tek heceli diller

Eklemeli diller

Zamanlı diller

Sürekli diller

Doğru Cevap: A

Soru 2

Dünyanın en büyük dil ailesi aşağıdakilerden hangisidir?

Hami - Sami dilleri

Hint - Avrupa diller

Bantu dilleri

Çin - Tibet dilleri

Ural - Altay dilleri

Doğru Cevap: B

Soru 3

Orta ve Güney Afrika'da yaşayan kabilelerin konuştukları 400'den fazla dile verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?

Hint dilleri

Sami dilleri

Bantu dilleri

Tibet dilleri

Ural dilleri

Doğru Cevap: C

Soru 4

Akrabalığı tartışma konusu olan, genel görüşe göre tek kaynaktan çıkan ancak zamanla akrabalık bağları çok zayıflayan dil kolları aşağıdakilerden hangisidir?

Hint - Avrupa dilleri

Ham - Sami dilleri

Çin - Tibet dilleri

Ural - Altay dilleri

Malay - Somay dilleri

Doğru Cevap: D

Soru 5

Ural-Altay dillerinin Altay dillerini oluşturan Türk, Moğol, Tunguz-Mançu dillerinin akrabalığını savunan, bu dillerin ortak bir kaynaktan geldiğine inanan ve bunu ortaya çıkarmaya çalışan teori aşağıdakilerden hangisidir?

Millî Diller Teorisi

Ural Dilleri Teorisi

Güneş Dil Teorisi

Türk Dilleri Teorisi

Altay Dilleri Teorisi

Doğru Cevap: E

Soru 6

Türkçenin dâhil olduğu dil grubu aşağıdakilerden hangisidir?

Hint-Avrupa Dilleri

Hami-Sami Dilleri

Bantu Dilleri

Çin-Tibet Dilleri

Ural-Altay Dilleri

Doğru Cevap: E

Soru 7

I. Türkçede sayı sıfatlarından sonra gelen adlar çoğul eki almazlar.
II. Türkçede önlük-artlık (kalınlık-incelik) ve düzlük-yuvarlaklık uyumları vardır.
III. Türkçe, diğer Türk dilleriyle birlikte Altay dil ailesinin bir kolunu oluşturur.
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Türkçenin genel özellikleri arasında yer alır?

Yalnız I

I ve II

I ve III

II ve III

I, II ve III

Doğru Cevap: E

Soru 8

Dünyanın en büyük dil ailesidir. Bünyesinde Puncapça, Urduca ve Marati gibi dilleri barındırır.
Paragrafta bahsedilen dil ailesi aşağıdakilerden hangisidir?

Hami-Sami

Hint-Avrupa

Bantu

Ural-Altay

Çin-Tibet

Doğru Cevap: B

Soru 9

Aşağıdakilerden hangisi Ural-Altay dil ailesi dilleri için ortak bir özellik değildir?

Ünlü uyumları vardır.

Kelimeler çift ünsüzle başlamaz.

Cinsiyet ayrımı gösteren ek bulunur.

Eylem tabanları emir, isim tabanları tekildir.

Genel olarak özne-tümleç-nesne-yüklem sırası vardır.

Doğru Cevap: C

Soru 10

Türkçe için önemli bir dil yadigârıdır. Bugün Moğolistan sahasında bulunmakta ve titizlikle korunmaktadır. Türkçe için yazılı kaynaklar bakımından ilk olduğu söylenebilir.
Hakkında bilgi verilen yazılı kaynak aşağıdakilerden hangisidir?

Kutadgu Bilig

Codex Cumanicus

Orhun Yazıtları

Dîvânu Lügati’t-Türk

Çin belgeleri

Doğru Cevap: C

Soru 11

Eski Türkçe Dönemi'ne ait eserler bir aradaaşağıdakilerden hangisinde verilmiştir?

Sekiz Yükmek ve Altun Yaruk

Hibetü'l-Hakayık ve Kutadgu Bilig

Dîvân-ı Hikmet ve Atebetü’l-Hakayık

Kitâb fi'l-Fıkh bi-Lisâni't-Türkî ve Kitâb fi-ilmi'n-Nüşşâb

İrşâdü'l-Mülûk ve's-Selâtin ve Codex Cumanicus

Doğru Cevap: A

Soru 12

İbni Ebiddünya’nın ahır zaman üzerine yazdığı kitapta Allah’ın Resulüne senetle ulaşan bir hadis yazılıymış, bu hadise göre Tanrı buyurmuş ki: “Benim bir ordum vardır. Ona Türk adını verdim. Onları Doğu’da yerleştirdim. Bir kavme gazaplânırsam Türkleri o kavmin üzerine yollarım.”
Verilen metnin ait olduğu kitap aşağıdaki dönemlerden hangisine aittir?

Eski Türkçe Dönemi

En Eski Türkçe Dönemi

Orta Türkçe Dönemi

Eski Anadolu Türkçesi Dönemi

Yeni Türkçe Dönemi

Doğru Cevap: C

Soru 13

Aşağıdaki dil özelliklerinden hangisi Ural-Altay dillerinin benzerliklerinden biri değildir?

İsimlerin çekiminde mülkiyet eki kullanılır.

Sayı sözlerinden sonra çokluk eki kullanılır.

Soru eki mevcuttur.

Bağlar yerine fiil şekilleri kullanılır.

Bu dillerde gramatik cinsiyet yoktur.

Doğru Cevap: B

Soru 14

I. Türkçede sayı sıfatlarından sonra gelen adlar çoğul eki almazlar.
II. Türkçede önlük-artlık (kalınlık-incelik) ve düzlük-yuvarlaklık uyumları vardır.
III. Türkçe, diğer Türk dilleriyle birlikte Altay Dil Ailesi'nin bir kolunu oluşturur.
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Türkçenin genel özellikleri arasında yer alır?

Yalnız I

I ve II

I ve III

II ve III

I, II ve III

Doğru Cevap: E

Soru 15

Aşağıdakilerden hangisi Altay dilleri ile Türkiye Türkçesinin ortak özelliklerinden biri değildir?

Çift ünsüzle başlayan kelime sayısı çoktur.

Cinsiyet ayrımı gösteren ek yoktur.

Anlatım ve çekim son eklerle yapılır.

Genel olarak özne-tümleç-nesne-yüklem sırası vardır.

Tamlamalarda tamlayan önde, tamlanan ise sonda gelir.

Doğru Cevap: A

Soru 16

Aşağıdakilerden hangisi Türkçenin tarihsel gelişim dönemlerinden biri değildir?

Altay Dil Birliği Dönemi

Çin-Moğol Dil Birliği Dönemi

Eski Türkçe Dönemi

İlk Türkçe Dönemi

Yeni Türkçe Dönemi

Doğru Cevap: B

Soru 17

Aşağıdakilerden hangisi Ortak Türkçe Dönemi’nde oluşan yazı dillerinden biri değildir?

Karahanlı Türkçesi

Harezm Türkçesi

Kıpçak Türkçesi

Eski Anadolu Türkçesi

Göktürk Türkçesi

Doğru Cevap: E

Soru 18

Aşağıdakilerden hangisi Karahanlı Türkçesi Dönemi’ne ait eserlerden biri değildir?

Dîvânü Lûgati’t-Türk

Kutadgu Bilig

Kısasü‘l-Enbiya

Atebetü’l-Hakayık

Dîvân-ı Hikmet

Doğru Cevap: C

Soru 19

Türk dili tarihinde en erken dönemdir. Dönem; Türk, Moğol, Tunguz ve Kore ile Japon dillerinin ortak olduğu zamandır. Bu dönemde Türklerin, Moğolların, Tunguzların, Korelilerin atalarının bu ortak dil döneminde birbirlerinden farklı bir dil kullandıkları düşünülmektedir.
Hakkında bilgi verilen Türk dili dönemi aşağıdakilerden hangisidir?

İlk Türkçe Dönemi

Altay Dil Birliği Dönemi

Eski Türkçe Dönemi (VI-X.yüzyıl)

Ana Türkçe Dönemi (Proto-Türkçe)

Orta Türkçe Dönemi (XI-XVI. yüzyıl)

Doğru Cevap: B

Soru 20

Eski Türkçe Dönemi ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Ana Türkçe Dönemi’nden sonra gelen ve Türkçenin yazılı metinlerle bilinen en eski devresidir.

Türk dilinin bilinen en eski yazılı belgelerinin bulunduğu devreyi oluşturmaktadır.

Bu dönem Türkçenin işlek bir yazı dili olarak kullanıldığının ispatı olabilecek en eski dönemidir.

Bu döneme ait yazılı belgeler incelendiğinde, yazı dili tarihinin, edebî dil olarak çok eskilere kadar gittiği açıkça görülmektedir.

Bu dönemde Türk toplulukları Ön Afrika ve Avrasya coğrafyasına yayılmaya başlanmıştır.

Doğru Cevap: E

Soru 21

Arapça aşağıdaki dil ailelerinden hangisine aittir?

Hint-Avrupa

Hami-Sami

Bantu

Çin-Tibet

Ural- Altay

Doğru Cevap: B

Soru 22

Aşağıdakilerden hangisi Ural-Altay dil ailesine ait değildir?

Fince

Macarca

Moğolca

Japonca

Çince

Doğru Cevap: E

Soru 23

Kaşgarlı Mahmud tarafından yazılan Dîvânü Lûgati’t-Türk isimli eser aşağıdaki dil dönemlerinden hangisine aittir?

Harezm Türkçesi (XIV. yüzyıl)

Eski Anadolu Türkçesi (XIII-XV. yüzyıl)

Karahanlı Türkçesi (X-XIII. yüzyıl)

Çağatay Türkçesi (XV-XIX. yüzyıl)

Kıpçak Türkçesi (Altın Orda Kıpçak Türkçesi) (XIII-XVI. yüzyıl)

Doğru Cevap: C

Soru 24

Karahanlılar Dönemi'nde Edip Ahmet Yükneki tarafından yazılan eser aşağıdakilerden hangisidir?

Kutadgu Bilig

Atebetü’l-Hakayık

Dîvân-ı Hikmet

Dîvânü Lûgati’t-Türk

İrşâdü'l-Mülûk ve's-Selâtin

Doğru Cevap: B

Soru 25

Aşağıdaki Türk lehçelerinden hangisi güneybatı Türk lehçelerinden biri değildir?

Türkiye Türkçesi

Türkmence

Horasanca

Gagauzca

Kazakça

Doğru Cevap: E

Soru 26

Kaynak bakımından diller arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

Hami-Sami Dilleri

Çin-Tibet Dilleri

Ural-Altay Dilleri

Bantu Dilleri

Japon-Korece Dilleri

Doğru Cevap: E

Soru 27

Türk dilinin ansiklopedik bir sözlüğüdür. Toplam 8624 kelime yer almaktadır. Kaşgarlı Mahmut bu eserini yazabilmek için o dönem Türk dünyasını adım adım dolaşarak pek çok notlar almış, dil malzemeleri toplamış, sonra bu malzemeyi işleyerek ve çok iyi bildiği Arap dilinin kurallarına göre düzenleyerek bir sözlük hâline getirmiştir.
Yukarıda bazı özellikleri verilen eser hangisidir?

Dîvânü Lûgati’t-Türk

Divan-ı Hikmet

Kutadgu Bilig

Atebetü’l-Hakayık

Muhakemet’ül Lügateyn

Doğru Cevap: A

Soru 28

Türk dili, tarihsel gelişimi içerisinde içeriden ve dışarıdan gerçekleşen etkileşimlerle farklı kollara ayrılmıştır. Türkçenin bu farklı kolları bugün pek çok devletin millî, edebiyat ve resmî dili olarak kullanılmaktadır. Modern Türk dili alanı dil bilim temelinde incelendiğinde altı gruba ayrılmaktadır.
Aşağıdakilerden hangisi bu gruba dâhil değildir?

Türk - Oğuz Türk Lehçeleri

Oksitanca

Çuvaşça

Kıpçak Türk Lehçeleri

Halaçça

Doğru Cevap: B

Soru 29

Aşağıdakilerden hangisi Ural-Altay dillerinin özelliklerinden biri değildir?

Ses uyumu, bütün Ural-Altay dillerinde müşterek bir esastır.

Fiil şekilleri zengindir.

Sıfatlar isimlerden önce gelir.

Bu dillerde gramatik cinsiyet vardır.

Sayı sözlerinden sonra çokluk eki kullanılmaz.

Doğru Cevap: D

Soru 30

Her iki dünyada da mutluluğa kavuşmak için gidilmesi gereken yolu göstermek amacıyla kaleme alınmıştır. Yusuf Has Hacib'e göre, ahireti kazanmak için bu dünyadan el etek çekerek sadece ibadetle zaman geçirmek yanlıştır. Zira böyle bir insanın ne kendisine ne de toplumuna bir yararı olur. Oysa başka insanlara faydalı olmayan kişiler ölüleri andırır; bir insanın erdemi ancak başka insanlar arasındayken belli olur. Asıl din yolu, kötüleri iyileştirmek, cefaya karşı vefa göstermek ve yanlışları bağışlamaktan geçer. İnsanlara hizmet etmek suretiyle faydalı olmak, bir kimseyi hem bu dünyada hem de öteki dünyada mutlu kılacaktır.
Paragrafta anlatılan eser aşağıdakilerden hangisidir?

Dîvânü Lûgati’t-Türk

Atebetü’l-Hakayık

Dîvân-ı Hikmet

Irk Bitig

Kutadgu Bilig

Doğru Cevap: E

Ünite 3

Soru 1

Türklerin tarih boyunca kullandığı alfabelerden biri olup 14 harften oluşan ve Türkçenin yazımı için hiç elverişli olmamasına rağmen çoğunlukla Budizm, Manihaizm ve Hristiyanlıkla ilgili dinî metinlerin yazımında kullanılan alfabe aşağıdakilerden hangisidir?

Göktürk alfabesi

Kiril alfabesi

Arap alfabesi

Uygur alfabesi

Latin alfabesi

Doğru Cevap: D

Soru 2

Resim yazısı anlamına gelen ve eşyanın, nesnenin, mekânın, işleyişin ya da kavramın resmedilmesini ifade eden sembollere ne ad verilir?

Piktogram

İdeogram

Simge

Petroglif

Sembol

Doğru Cevap: A

Soru 3

Rus etkisi altındaki Orta Asya’da bulunan Türk devlet ve topluluklarında 1940’lardan sonra kullanılmaya başlayan alfabe aşağıdakilerden hangisidir?

Arap alfabesi

Grek alfabesi

Latin alfabesi

Uygur alfabesi

Kiril alfabesi

Doğru Cevap: E

Soru 4

Çivi yazısının icadına önayak olan ihtiyaçlar aşağıdaki alanların hangisinde gerçekleşmiştir?

Din

Teknoloji

Ekonomi

Tıp

Edebiyat

Doğru Cevap: C

Soru 5

MÖ 3200’lerde Güney Mezopotamya’da oturan Sümerliler tarafından bulunan, insanlığın ilk yazısı olarak adlandırılan yazı türü aşağıdakilerden hangisidir?

Kiril yazısı

Çivi yazısı

Hiyeroglif yazısı

İdeogram

Piktogram

Doğru Cevap: B

Soru 6

Kaya ve mağara duvarlarına çizilen veya kazınan, düşüncenin şekle dönüşmesinde önemli bir araç olan şekillere verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?

Simge

İdeogram

Petroglif

Gösterge

Sembol

Doğru Cevap: C

Soru 7

Aşağıdaki terimlerden hangisi kısaca resim yazısı anlamına gelmektedir?

İdeogram

Petroglif

Simge

Piktogram

Sembol

Doğru Cevap: D

Soru 8

Petrogliflerle ilgili olarak aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?

Tarih öncesi insanların düşüncelerini yansıtır.

Düşüncenin şekle dönüşmesinde önemli bir araçtır.

Sanat mı, yoksa ritüel amaçlı olarak mı çizdikleri konusu net değildir.

Bugünkü gibi bir yazıyı yansıttıkları anlaşılmaktadır.

Piktografik ve ideografik yazıya geçişte bir basamak görevini oluşturdukları varsayılır.

Doğru Cevap: D

Soru 9

Mısır’da icat edilen ve daha sonra Ege ve Anadolu’da etki alanını genişleten, işaretleri resim özellikleri taşıyan yazılara verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?

Hiyeroglif yazı

Çivi yazısı

Rünik yazı

İndus Yazısı

Meroe Yazısı

Doğru Cevap: A

Soru 10

İnsanlığın ilk yazısı olan çivi yazısını kullanan ilk topluluk aşağıdakilerden hangisidir?

Çinliler

Hititler

Urartular

Sümerliler

Hintliler

Doğru Cevap: D

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi hiyeroglif yazısının özelliklerinden biri değildir?

Yazının yönü sabit değil, değişkendir.

Hiyeroglifler sütunlar hâlinde yukarıdan aşağıya doğru veya satırlar hâlinde yazılır.

Hiyerogliflerin okuma yönlerinin belirlenmesi her zaman kolay olmayabilir.

Hiyeroglif yazı Tanrı'nın bir hediyesi olarak bilinir.

Hiyeroglifler, Mezopotamya tarihinin en eski devirlerinden itibaren yazılmaya başlanmıştır.

Doğru Cevap: E

Soru 12

Karadeniz’in kuzeyindeki Hazar Türklerinin Museviliğin Karay mezhebine girmesiyle birlikte bu bölgede ve Kafkasya’daki Kıpçakların kullandıkları alfabe aşağıdakilerden hangisidir?

Kiril alfabesi

Brahmi alfabesi

Uygur alfabesi

İbrani alfabesi

Tibet alfabesi

Doğru Cevap: D

Soru 13

Bin yıl gibi çok uzun bir süre kullanılmış olan bu alfabe, Türkçenin yazımı için hiç elverişli değildir. Bu alfabeyle yazılmış eserlerin büyük çoğunluğunu Budizm, Manihaizm ve Hristiyanlıkla ilgili dinî metinler oluşturur.
Hakkında bilgi verilen alfabe aşağıdakilerden hangisidir?

Arap alfabesi

Uygur alfabesi

Brahmi alfabesi

Kiril alfabesi

Soğd alfabesi

Doğru Cevap: B

Soru 14

Aşağıdakilerden hangisi 15. yüzyıl Avrupa’sında matbaanın mucididir?

Johann Gutenberg

Guglielmo Marconi

Alexander Graham Bell

John Logie Baird

Thomas Edison

Doğru Cevap: A

Soru 15

İnsanlığın yerleşik hayata geçmesi aşağıdaki çağlardan hangisinde gerçekleşmiştir?

Paleolitik Çağ

Tunç Çağı

Neolitik Çağ

Demir Çağı

Orta Çağ

Doğru Cevap: C

Soru 16

Kaya ve mağara duvarlarına çizilen veya kazınan, düşüncenin şekle dönüşmesinde önemli bir araç olan şekillere verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?

Simge

İdeogram

Petroglif

Gösterge

Sembol

Doğru Cevap: C

Soru 17

Aşağıdaki terimlerden hangisi kısaca resim yazısı anlamına gelmektedir?

İdeogram

Petroglif

Simge

Piktogram

Sembol

Doğru Cevap: D

Soru 18

Türk yazı tarihi boyunca kullanılan ilk, en eski, resmî ve sistemli alfabe aşağıdakilerden hangisidir?

Uygur

Latin

Göktürk

Arap

Tibet

Doğru Cevap: C

Soru 19

Türk dilini, Latin alfabesiyle kullanan ilk eser aşağıdakilerden hangisidir?

Altun Yaruk

Codex Cumanicus

Garipname

Divanü Lügati’t-Türk

Vankulu Lügati

Doğru Cevap: B

Soru 20

İlk Tük matbaası olan Müteferrika Matbaasının kuruluş yılı aşağıdakilerden hangisidir?

1460

1598

1699

1727

1827

Doğru Cevap: D

Soru 21

Aşağıdakilerden hangisi Cumhuriyet Dönemi yayın faaliyetlerinden biri değildir?

Halifeliğin Kaldırılması

Millî Kütüphanenin kurulması

Halkevlerinin açılması

Harf Devrimi’nin yapılması

Tevhid-i Tedrisat Kanunu’nun çıkarılması

Doğru Cevap: A

Soru 22

İnsanlığın ilk yazısı olan çivi yazısı aşağıdaki medeniyetlerden hangisi tarafından bulunmuştur?

Akadlar

Babiller

Sümerler

Mısırlılar

Yunanlılar

Doğru Cevap: C

Soru 23

Aşağıdakilerden hangisi Hiyeroglif yazısının özelliklerinden biri değildir?

Hiyeroglifler sütunlar hâlinde yukarıdan aşağıya doğru veya satırlar hâlinde yazılırdı.

Yazının yönü sabitti.

İlk hiyerogliflerin bazıları soldan sağa doğru yazılmış olmakla beraber bunlar çoğunlukla sağdan sola ya da yukarıdan aşağıya doğru yazılırdı.

Tanrısallığın her şeyden önemli olduğunu vurgulamak için hiyerogliflerde tanrıların isimleri her zaman önce yazılmaktaydı.

Tanrının bir hediyesi olarak bilinen hiyeroglif yazısı, “küçük çapta bir sanat” olarak da kabul edilirdi.

Doğru Cevap: B

Soru 24

Mani alfabesi aşağıdaki devletlerden hangisi tarafından kullanılmıştır?

Göktürkler

Karahanlılar

Uygurlar

Hunlar

Kıpçaklar

Doğru Cevap: C

Soru 25

Osmanlı Dönemi'nde kurulan ve ilk Türk matbaası olma özelliğini taşıyan matbaa aşağıdakilerden hangisidir?

Müteferrika Matbaası

Yirmisekiz Çelebi Mehmet Efendi Matbaası

Said Efendi Matbaası

Tedrisat Matbaası

Devrim Matbaası

Doğru Cevap: A

Soru 26

MÖ 3200’lerde Güney Mezopotamya’da insanlığın ilk yazısı olan çivi yazısını bulan ve kullanan uygarlık aşağıdakilerden hangisidir?

Sümerler

Akadlar

Babiller

Persler

Hititler

Doğru Cevap: A

Soru 27

Eski Mısırlıların, anıt ve mezar taşlarının ve sütunlarının üzerini kazıyarak yaptıkları şekillere Yunanlılar tarafından ne ad verilmiştir?

Piktogram

Hiyeroglif

Petroglif

İdeogram

Papirüs

Doğru Cevap: B

Soru 28

Osmanlı Dönemi'nde ilk Türk matbaasını kuran kişi aşağıdakilerden hangisidir?

İbrahim Müteferrika

Yirmisekiz Çelebi Mehmet Efendi

Said Efendi

Damat İbrahim Paşa

Şeyhülislam Ebusuud Efendi

Doğru Cevap: A

Soru 29

Matbaanın ilk olarak Çin ve Kore’de kullanıldığı düşünülmektedir. Oysa Turfan Bölgesi'nde yapılan araştırmalarda sert tahtaya işlenmiş pek çok harf bulunmuştur.
Buna göre Çinlilerden önce matbaayı kullanan Türk devleti aşağıdakilerden hangisidir?

Kıpçaklar

Göktürkler

Uygurlar

Hazarlar

Karahanlılar

Doğru Cevap: C

Soru 30

MÖ 3200’lerde Güney Mezopotamya’da çivi yazısını ilk bulan uygarlık aşağıdakilerden hangisidir?

Frigler

Sümerler

Akadlar

Babiller

Urartular

Doğru Cevap: B

Ünite 4

Soru 1

İnsanla hayvan ya da bitki gibi doğal nesneler arasında bir akrabalık ilişkisi ya da gizemli bir bağ bulunduğu inancına dayanan düşünce ve davranış sistemi aşağıdakilerden hangisidir?

Animizm

Totemizm

Şamanizm

Taoizm

Hinduizm

Doğru Cevap: B

Soru 2

İslam âlimlerine göre sahih dinin kaynağı aşağıdakilerden hangisidir?

Allah

Peygamber

Kur'an-Kerim

Hadis

Cebrail

Doğru Cevap: A

Soru 3

Türk dinî inancında tamu olarak adlandırılan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Cennet

Araf

Cehennem

Dünya

Sema

Doğru Cevap: C

Soru 4

Türklerin Zerdüşilik, Maniheizm, Budizm, Musevilik ve Hristiyanlık gibi diğer dinlerle temaslarının merkezi aşağıdaki bölgelerden hangisidir?

Mezopotamya

Batı Anadolu

Hazar Kıyıları

Maveraünnehir

Trakya

Doğru Cevap: D

Soru 5

Abbasi Halifeliği'nin toprakları içinde kurulan ve merkezî yönetimden ayrı hareket eden ilk bağımsız Türk-İslam devleti olma özelliği taşıyan devlet aşağıdakilerden hangisidir?

Karahanlılar

İdil Bulgar Devleti

Samani Emirliği

Abbasiler

Tolunoğulları

Doğru Cevap: E

Soru 6

Orta Asya'da ki eski Türk mezarları aşağıdakilerden hangisiyle adlandırılmıştır?

Umay

Yayuçi

Körmös

Kurgan

Tamu

Doğru Cevap: D

Soru 7

Türklerde aile ocağı kültü aşağıdakilerden hangisi ile yakından ilgilidir?

Ateş

Dağ

Yağmur

Ağaç

Doğru Cevap: A

Soru 8

Dinin kaynağının totemciliğe dayandırılması konusunda en yaygın nazariye aşağıdakilerden hangisine aittir?

H. Spencer

J. Frazer

S. Freud

E. Durkheim

R. Otto

Doğru Cevap: C

Soru 9

Aşağıdaki inanç sistemlerinden hangisi din kadar etkili olmuş ve uzun yıllar Türklerin yaşamlarında rol oynamıştır?

Politeizm

Şamanizm

Totemizm

Animizm

Budizm

Doğru Cevap: B

Soru 10

Eski Türklerde Gök Tanrı'ya ibadetle ilgili hâle gelmiş ve Tanrı'nın makamı olduğuna inanıldığı için kutsal olarak kabul edilmiş kült aşağıdakilerden hangisidir?

Ağaç

Ocak

Dağ

Ateş

Doğru Cevap: C

Soru 11

Eski Türklerde cenneti tanımlamak için kullanılan tabir aşağıdakilerden hangisidir?

Uçmağ

Yayuçi

Körmös

Tamu

Saçı

Doğru Cevap: A

Soru 12

Büyük Selçuklu Devleti'nin kurucusu Selçuk Bey'in bağlı olduğu Türk boyu aşağıdakilerden hangisidir?

Kayı

Kınık

Avşar

Karkın

Dodurga

Doğru Cevap: B

Soru 13

İslamiyet öncesi Türklerde genellikle devlet yöneticileri için yığma tepe ve höyük şeklinde yapılan mezarlara ne ad verilir?

Balbal

Kurgan

Lahit

Körmös

Töz

Doğru Cevap: B

Soru 14

Türkler, ölen yakınlarını temsilen ve onların anısına yaptıkları ve evlerde sakladıkları keçeden yapılmış resimlere ne ad vermişlerdir?

Balbal

Kurgan

Saçı

Körmös

Ongun

Doğru Cevap: E

Soru 15

Orta Asya’da İslamiyet’i devletin resmî dini olarak kabul eden ilk Türk İslam Devleti aşağıdakilerden hangisidir?

Gazneliler

Karahanlılar

Tulunoğulları

Oğuzlar

Büyük Selçuklu Devleti

Doğru Cevap: B

Soru 16

Aşağıdakilerden hangisi geçmişteki milletlerin, hatta tarih öncesi toplumların dinleri ve inançlarının kaynağının atalara tapınma olduğunu ileri sürülmüştür?

E. B.Taylor

R. R. Marett

H. Spencer

E. Durkheim

W. R. Smith

Doğru Cevap: C

Soru 17

Zerdüşt, İslâm kaynaklarında aşağıdaki isimlerden hangisiyle anılmıştır?

Hürmüz

Budizm

Manilik

İslamiyet

Hristiyanlık

Doğru Cevap: A

Soru 18

Aşağıdakilerden hangisi Avrupa'da İslamiyet’i kabul eden ilk Türk Devletidir?

Karahanlılar

Saltuklular

İdil Bulgarları

Samaniler

Hazarlar

Doğru Cevap: C

Soru 19

Aşağıdakilerden hangisi günümüzde yaşamakta olan millî dinlerden biri değildir?

Hinduizm

Konfüçyüsçülük

Taoizm

Yahudi Dini

Ga Dini

Doğru Cevap: E

Soru 20

Aşağıdakilerden hangisi çok tanrılı dinler arasında yer alır?

Geleneksel Türk dini

Zerdüştîlik

Eski Roma dini

Yahudilik

Hristiyanlık

Doğru Cevap: C

Soru 21

Türklerde "aile ocağı kültü" aşağıdaki kültlerden hangisi ile yakından ilgilidir?

Ateş

Dağ

Yağmur

Ağaç

Doğru Cevap: A

Soru 22

Selçuklu hanedanından İslamiyet’i kabul eden ve gayrimüslim Türklerle yaptığı savaşlar sebebiyle “el-Melikü'l-Gazî” unvanıyla anılan kişi aşağıdakilerden hangisidir?

Oğuz Kağan

Selçuk Bey

Kaşgarlı Mahmud

Almuş Han

Sebük Tekin

Doğru Cevap: B

Soru 23

Türkler, ölüleri yıkamış ve kefenlemişler, ............... denilen cenaze ayinleri düzenlemişlerdir.
Cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

yuğ

esük

eşük

alas

kurgan

Doğru Cevap: A

Soru 24

Aşağıdakilerden hangisi ilkel kabile dinlerinden biri değildir?

Ga Dini

Dinka Dini

Ainu Dini

Maori Dini

Caynizm Dini

Doğru Cevap: E

Soru 25

Aşağıdakilerden hangisi evrensel dinlerden biridir?

Hinduizm

Parsilik

Budizm

Şintoizm

Taoizm

Doğru Cevap: C

Soru 26

Aşağıdakilerden hangisi geleneksel Türk Dini’ndeki inançlardan biri değildir?

Ahiret inancı

Kurban inancı

Cennet ve cehennem inancı

Melek inancı

Kutsal kitap inancı

Doğru Cevap: E

Soru 27

Ölü ruhların bedensiz olarak varlıklarını doğada devam ettirdiklerini (Animizm: Ruhçuluk) ve tabiat güçlerini idare eden tanrıların var olduğunu savunan düşünür aşağıdakilerden hangisidir?

E. Burnette Taylor

H. Spencer

W. R. Smith

J. Frazer

E. Durkheim

Doğru Cevap: A

Soru 28

Türklerde İslamiyet’i tek ve resmî din olarak kabul eden devlet aşağıdakilerden hangisidir?

Gazneliler

Harzemşahlar

Karahanlılar

Selçuklular

Osmanlılar

Doğru Cevap: C

Soru 29

Evrensel dinler, bir millete bağlı kalmayan, millî sınırları aşan bir dünya dini hâline gelen dinlerdir.
Yukarıda verilen tanıma göre aşağıdakilerden hangisi evrensel bir din değildir?

İslamiyet

Yahudilik

Hristiyanlık

Budizm

Taoizm

Doğru Cevap: E

Soru 30

Aşağıdakilerden hangisi ilk Müslüman Türk devletlerinden biri değildir?

Karahanlılar

Hazarlar

Gazneliler

Samaniler

Tolunoğulları

Doğru Cevap: B

Ünite 5

Soru 1

Hunlarda mesleki eğitimin gerçekleşmesini sağlayan eğitim şekli aşağıdakilerden hangisidir?

Meslek kursları

Örgün eğitim

Usta çırak ilişkisi

Aile içi eğitim

Medrese eğitimleri

Doğru Cevap: C

Soru 2

İkili devlet yönetimi sistemini geliştirerek Türk toplumsal yaşamını bir iş bölümü hâline getiren devlet aşağıdakilerden hangisidir?

Uygur

Hazar

Selçuklu

Göktürk

Osmanlı

Doğru Cevap: D

Soru 3

Günümüz ordularında kullanılan onlu sistem ilk olarak hangi devlette kullanılmıştır?

Hunlar

Selçuklular

Osmanlılar

Asurlular

Romalılar

Doğru Cevap: A

Soru 4

Vezir Nizamülmülk tarafından sistemleştirilen eğitimiyle, vakıflar aracılığıyla finanse edilen medreseleriyle, eğitim- öğretim kadrosuna maaş bağlanan, öğrencilerine parasız eğitim, burs ve kalacak yer sağlayan devlet aşağıdakilerden hangisidir?

Göktürk

Osmanlı

Karahanlı

Selçuklu

Uygur

Doğru Cevap: D

Soru 5

Osmanlı Devleti'nde kızlar için ilk defa ilköğretim üzerinde bir kurum olan Cevri Kalfa Kız Rüştiyesi hangi yıl eğitime başlamıştır?

1679

1739

1789

1809

1859

Doğru Cevap: E

Soru 6

Aşağıdakilerden hangisi Osmanlı Devleti’nde İznik Medresesi’ne atanan ilk müderristir?

Dursun Fakih

Davud Kayserî

Hoca Saadeddin

Molla Güranî

İdris Bitlisî

Doğru Cevap: B

Soru 7

Selçuklular Dönemi'nde Nizamülmülk’ün kurduğu eğitim ve bilim kurumu aşağıdakilerden hangisidir?

Nizamiye Medresesi

Gözlemevi

Sıbyan Mektebi

Küttap

Dârülfünûn

Doğru Cevap: A

Soru 8

I. Sekiz yüksek düzeydeki medreseden oluşmaktadır.
II. Fatih Sultan Mehmet Dönemi'nde açılmıştır.
Özellikleri verilen kurum aşağıdakilerden hangisidir?

Sahn-ı Seman

Tetimme

Süleymaniye

Üç Şerefeli

Muradiye

Doğru Cevap: A

Soru 9

Aşağıdakilerden hangisi gayrimüslim halk arasından seçilen yetenekli ve zeki çocukların devşirme yöntemi kullanılarak asker ve güvenilir devlet adamı yetiştirildiği bir eğitim kurumudur?

Bab-ı Ali

Bab-ı Deftardari

Enderun

Hendesehane

Mühendishane-i Bahrî-i Hümâyûn

Doğru Cevap: C

Soru 10

Aşağıdakilerden hangisi 1870 yılında açılan ilk kız öğretmen okuludur?

Dârülmuallimin

Menşe-i Muallimin

Dârülfünun

Dârülmuallimat

Sultani

Doğru Cevap: D

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi rüşdiye mekteplerinin açılma sebeplerinden biri değildir?

Bürokrasiye memur yetiştirmek

Ressam yetiştirmek

Halka Türkçe öğretmek

Yüksekokullara yeterli bilgide öğrenci sağlayabilmek

Tüccar gibi toplum kesimlerine orta öğretimin yeterli olması

Doğru Cevap: B

Soru 12

I. Felsefe ve bilimlerdeki derinliği sebebiyle muallim-i sânî denmiştir.
II. El-Medinet’ül Fazıla önemli eserlerinden biridir.
Yukarıda verilen bilgiler hangisine aittir?

İbn-i Sina

Yusuf Has Hacib

Ömer Hayyam

Beyrunî

Farabî

Doğru Cevap: E

Soru 13

Türkçenin Arapça kadar zengin bir dil olduğunu kanıtlamak için Kaşgarlı Mahmud tarafından kaleme alınan eser aşağıdakilerden hangisidir?

Atabetü’l Hakayık

Dîvânü Lûgati’t-Türk

Kudatgu Bilig

Medinetü’l Fazıla

Hikmet

Doğru Cevap: B

Soru 14

Selçuklular Dönemi'nde Nizamülmülk’ün kurduğu eğitim ve bilim kurumu aşağıdakilerden hangisidir?

Nizamiye Medreseleri

Gözlemevi

Sıbyan mektebi

Enderun

Dârü'l-fünûn

Doğru Cevap: A

Soru 15

Aşağıdakilerden hangisi Osmanlı Devleti’nde İznik Medresesi’ne atanan ilk müderristir?

Dursun Fakih

Davud Kayserî

Hoca Saadeddin

Molla Güranî

İdris Bitlisî

Doğru Cevap: B

Soru 16

İlköğretimin zorunlu olduğunu ilan eden Ta’lîm-i Sıbyan isimli fermanı yayınlayan padişah aşağıdakilerden hangisidir?

III. Selim

II. Mahmud

Abdülaziz

II. Abdülhamit

Abdülmecid

Doğru Cevap: B

Soru 17

1859’da İstanbul’da Cevri Kalfa Kız Rüştiyesi açılmasının üzerinden uzun bir süre geçmesine rağmen taşrada kız rüştiyeleri açılmayışının sebebi aşağıdakilerden hangisidir?

Taşrada halkın bu mekteplere karşı çıkması

Ulemanın tepkisi

Kadın öğretmen bulunmasında zorluk çekilmesi

Mali imkânsızlıklar

Sıbyan mektebi hocalarının rüştiye mekteplerine geçişi engellemeye çalışması

Doğru Cevap: C

Soru 18

I. Uluğ Bey’in öğrencisidir.
II. Fatih döneminin en ünlü astronom ve matematikçisidir.
III. Sahn-ı Seman Medresesi’nde ders vermiştir.
Verilen bilgiler aşağıdaki bilim adamlarından hangisine aittir?

Sadreddin Konevî

Takiyüddin

Mirim Çelebi

Abdullah İbn Türk

Ali Kuşçu

Doğru Cevap: E

Soru 19

I. Kısmen medrese kısmen de özel hocalardan ders almıştır.
II. Keşfüzzünun, Cihannüma gibi eserleri mevcuttur.
III. Pozitif bilimlerle ilgili eserler vermiştir.
Verilen bilgiler aşağıdaki bilim adamlarından hangisine aittir?

Farabî

Kınalızâde Ali

Evliya Çelebi

Kâtip Çelebi

Sümbülzâde Vehbi

Doğru Cevap: D

Soru 20

Aşağıdakilerden hangisi Göktürk Kitabeleri'nin özelliklerinden biri değildir?

Göktürk Kitabeleri tarihi bilinen en eski yazılı Türkçe belgelerdir.

Göktürk Kitabeleri, Vezir Tonyukuk, Köl Tigin ve Bilge Kağan adına dikilmiştir.

Göktürk Kitabeleri VII. yüzyıla aittir.

Kitabelerde Türk milletine öğütler verilmekte, tarihten ders çıkarması gerektiği hatırlatılmaktadır.

Göktürk Kitabeleri, Türk milletinin, eğitimin varlığının göstergesi olan yazıyı kullandığını ortaya koymuştur.

Doğru Cevap: C

Soru 21

Oğuz Kağan Destanı aşağıdaki devletlerden hangisine aittir?

Hunlar

Göktürkler

Uygurlar

Hazarlar

Bulgarlar

Doğru Cevap: A

Soru 22

Selçuklularda ilköğretim düzeyinde eğitim veren okul aşağıdakilerden hangisidir?

Mektep

Muid

Sıbyan

Rüştiye

İdadi

Doğru Cevap: A

Soru 23

Osmanlı Dönemi'nde ilk medresenin kim tarafından, nerede ve kaç yılında açıldığı ile ilgili bilgiler aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?

Osman Bey-İznik-1350

Orhan Bey-İznik-1330

II. Mehmed-İstanbul-1453

II. Mahmud-Bursa-1328

III. Selim- Bilecik-1400

Doğru Cevap: B

Soru 24

Osmanlı Dönemi'nde yaşamış coğrafyacılardan olan Piri Reis tarafından yazılmış eser aşağıdakilerden hangisidir?

Miratü'l-Memalik

Kitab-ı Bahriye

Muhit

Cihannüma

Keşfü'z-zûnûn

Doğru Cevap: B

Soru 25

İlk Osmanlı medresesi …............….. tarafından 1330 yılında ……… açılmıştır.
Cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Orhan Bey- İznik'te

I. Murat-Bursa'da

Fatih Sultan Mehmet- İstanbul'da

Osman Bey-Bilecik'te

II. Murat- Manisa'da

Doğru Cevap: A

Soru 26

Özellikle tıp alanında yaptığı çalışmalarla adı duyulan, "Kanun" ve "Şifa" adlı eserleri uzun yıllar Avrupa üniversitelerinde okutulan Türk bilim insanı aşağıdakilerden hangisidir?

Farabi

Yusuf Has Hacib

Edip Ahmed bin Mahmud Yüknekî

İbni Sina

Ömer Hayyam

Doğru Cevap: D

Soru 27

Klasik eğitim kurumlarının sonuncusudur. Gayrimüslim halk arasından seçilen yetenekli ve zeki çocukların devşirme yöntemi kullanılarak asker ve güvenilir devlet adamı olarak yetiştirildiği bir eğitim kurumudur. Üstün zekâlı ve yetenekli çocuklara eğitim verdiğinden özel okul niteliği de taşımaktadır.
Özellikleri verilen eğitim kurumu aşağıdakilerden hangisidir?

Sahn-ı Seman Medresesi

Fatih Külliyesi

Enderun Mektebi

Sıbyan Mektepleri

Tetimme Medresesi

Doğru Cevap: C

Soru 28

Aşağıdakilerden hangisi Osmanlı'da Coğrafya alanı ile ilgili çalışmalarda ilk akla gelen isimlerden biri değildir?

Pîrî Reis

Seydi Ali Reis

Mustafa İbn Ali

Emir Mehmed Efendi

Erzurumlu İbrahim Hakkı

Doğru Cevap: E

Ünite 6

Soru 1

Eski Türklerde daha makbul ve uğurlu sayılan, misafirlerden mevki sahibi ve itibarlı olanların oturtulduğu çadırların rengi aşağıdakilerden hangisidir?

Turkuaz

Beyaz

Kırmızı

Gri

Siyah

Doğru Cevap: B

Soru 2

Çarşaf, Türk giyimine aşağıdaki ülkelerin hangisinden geçmiştir?

Irak

Arabistan

Filistin

Suriye

İran

Doğru Cevap: E

Soru 3

Eski Türklerde ev denilince aşağıdakilerden hangisi anlaşılmaktadır?

Çadır

Boy

Han

Saray

Konak

Doğru Cevap: A

Soru 4

İslam’dan önceki dönemlerde Türk erkeklerinin saç tipi aşağıdakilerden hangisidir?

Uzun ve düz

Saç kazınmış

Uzun ve örgülü

Örgülü ve kısa

Düz ve kısa

Doğru Cevap: C

Soru 5

II. Bayezid’den II. Mahmud’a kadar padişahların tercih etttiği başlık çeşidi aşağıdakilerden hangisidir?

Börk

Kalpak

Sikke

Mücevveze

Tac

Doğru Cevap: D

Soru 6

Türk evlerinde erkeklerin oturduğu bölüm aşağıdakilerden hangisidir?

Selamlık

Baş oda

Köşk

Avlu

Sofa

Doğru Cevap: A

Soru 7

Osmanlılar Dönem' inde bazı evlerin çatısının altında yer alan camekânlı, balkonlu odaya verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?

Sofa

Cumba

Cihannüma

Köşk

Baş oda

Doğru Cevap: C

Soru 8

Göçebe hayatta ev denilince akla ilk gelen aşağıdakilerden hangisidir?

Arabalı ev

Çadır

Konak

Kulübe

Toprak

Doğru Cevap: B

Soru 9

Göçebe Türklerin yaygın olarak kullandığı çadır tipi aşağıdakilerden hangisidir?

Konik tipte

Çerge

Kare şeklinde ve odalı

Dikdörtgen şeklinde ve odalı

Daire şeklinde

Doğru Cevap: E

Soru 10

Aşağıdakilerden hangisi Osmanlı Devleti’nde kullanılan çadır türlerinden biri değildir?

Topak ev

Şemsiye biçimli çadır

Sayeban

Üç direkli çadır

Kara çadır

Doğru Cevap: E

Soru 11

İnsanlık tarihinde taştan, kerpiçten, tuğladan yapılan sabit evlerin ilk defa ortaya çıktığı çağ aşağıdakilerden hangisidir?

Neolitik Çağ

Paleolitik Çağ

Mezolitik Çağ

Kalkolitik Çağ

Maden Çağı

Doğru Cevap: A

Soru 12

Aşağıdakilerden hangisi Türklerde evin esas yaşama kısmı olan üst katların özelliklerinden biri değildir?

Üst katlar olabildiğince bol pencerelidir.

Evin bu katında “cumba” denilen üç tarafı kafesli pencerelerle çevrili ve üstü kapalı küçük balkonlar bulunur.

Üst katlarda bulunan cumbalar, çevreyi seyretmek için kullanılırdı.

Üst katların sokak tarafına açılan herhangi bir çıkması yoktur.

Üst katlara ahşap bir merdivenle çıkılırdı.

Doğru Cevap: D

Soru 13

Türklerin İslamiyet'i kabul etmeleri ile birlikte kültürel değişiklikler giyim kuşamda da değişimlere yol açmıştır.
Aşağıdakilerden hangisi bu değişikliklerden biri değildir?

Giyim malzemesinde derinin yerini dokuma ürünleri almıştır.

Erkek giyimlerinde farklılaşma meydana gelmiştir.

Kadınların giyim tarzında herhangi bir değişiklik olmamıştır.

Türkler arasında İranlılar ve Arapların giyim tarzları yaygınlaşmıştır.

Yerleşik hayatın yaygınlaşması oranında şehir ve kırsal kesim giyimleri farklılaşmıştır.

Doğru Cevap: C

Soru 14

Orta Asya’da yarı göçebe yaşayan Türk milleti, barınak olarak çoğunlukla çadır kullanmıştır.
Aşağıdakilerden hangisi çadırın özelliklerinden biri değildir?

Çadırlar çevre duvarı ve üst örtüsü olmak üzere iki kısımdan meydana gelir.

Çadırın orta yerinde ocak bulunur.

“Ok” denilen kavisli çubuklardan çatı yapılır.

Çadırın içi keçe ile bölünerek sofa adı verilen bir bölüm oluşturulur.

Yan duvarlar dışardan hasırla, içerden keçe, halı ve kilimle kaplanır.

Doğru Cevap: D

Soru 15

Türklerin İslâmiyet’i kabulü coğrafî ve kültürel değişikliklere de sebep olmuştur. Kültürel değişiklikler giyim kuşamda da kendini göstermiştir.
Bu değişimlerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Özellikle kadınlarda örtünme (tesettür) anlayışı hayata geçmiştir.

İranlılar ve Arapların giyim tarzları yaygınlaşmıştır.

Sivil toplum hayatında tek tip elbise yaygınlaşmıştır.

Başlarına, deriden yapılan kalpak ve keçeden yapılan börk giymişlerdir.

Yerleşik hayatın yaygınlaşması oranında şehir ve kırsal kesim giyimleri farklılaşmıştır.

Doğru Cevap: D

Soru 16

Eski Orta Asya Türkçesinde giyilecek şeylerin hepsine birden verilen isim aşağıdakilerden hangisidir?

Üstlük

Don

İçlik

Cepken

Üm

Doğru Cevap: B

Ünite 7

Soru 1

Anadolu Türk sanatının etkisinde medrese ve şifahane olarak imar edilen en eski hastane yapısı aşağıdakilerden hangisidir?

Erzurum Çifte Minareli Medrese

Kırşehir Caca Bey Tıp Medresesi

Isparta Atabey Ertokuş Medresesi

Kayseri Gevher Nesibe Dârüşşifası ve Tıp Medresesi

Konya Sırçalı Medrese

Doğru Cevap: D

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi Gaznelilerin Leşker-i Bazar’da yer alan en önemli camisidir?

Ak Cami

Ulu Cami

Kutlu Cami

Arap Ata Cami

Ayşe Bibi Cami

Doğru Cevap: B

Soru 3

Aşağıdakilerden hangisi Hunlara ait maden sanatında kullanılmamıştır?

Tunç

Altın

Gümüş

Demir

Bronz

Doğru Cevap: A

Soru 4

En önemli Gazneli kervansarayı ve tarihi bilinen en eski Türk kervansarayı olan yapı aşağıdakilerden hangisidir?

Aslan Câzib

Arûsü’l-Felek

Ribât-ı Mâhî

Talhatan Baba

Çar Kurgan

Doğru Cevap: C

Soru 5

Türk mimarisinde çininin bezeme unsuru olarak başladığı devlet aşağıdakilerden hangisidir?

Anadolu Selçuklu Devleti

Osmanlı Devleti

Türkiye Cumhuriyeti

Göktürkler

Büyük Selçuklu Devleti

Doğru Cevap: E

Soru 6

Tezhip sanatını icra eden kişiye ne ad verilir?

Hattat

Müzehhip

Müzeyyen

Mücellit

Müstensih

Doğru Cevap: B

Soru 7

“Klasik resmin anası” şeklinde tanımlanan geleneksel Türk sanatı aşağıdakilerden hangisidir?

Tezhip

Heykel

Minyatür

Ebrû

Hat

Doğru Cevap: C

Soru 8

Türkiye'de çağdaş heykel sanatı dalında eğitim veren ilk kuruluşun açılış yılı aşağıdakilerden hangisidir?

1880

1883

1885

1887

1993

Doğru Cevap: B

Soru 9

Güzel Sanatlar Akademisinden mezun olmayan ressam sanatçımız aşağıdakilerden hangisidir?

Şeref Akdik

Ali Avni Çelebi

Hamid Aytaç

Zeki Kocamemi

Turgut Zaim

Doğru Cevap: C

Soru 10

Hunlarda çadırların üzerine oturtulduğu ahşap iskeletin planı aşağıdakilerden hangisidir ?

Üçgen

Kare

Elips

Daire

Çokgen

Doğru Cevap: D

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi ebrû çeşitlerinden biri değildir?

Akkâse ebrû

Bülbül yuvası ebrû

Hatip ebrûsu

Şal ebrû

Koyu ebrû

Doğru Cevap: E

Soru 12

Türkiye'de çağdaş heykel sanatı dalında eğitim veren ilk kuruluş aşağıdakilerden hangisidir?

Sanayi-i Nefise Mektebi

Plastik Sanatlar Okulu

El Sanatları Akademisi

Güzel Sanatlar Üniversitesi

Hattatlar Mektebi

Doğru Cevap: A

Soru 13

Baba Hatun Türbesi aşağıdaki dönemlerden hangisine ait bir eserdir?

Karahanlı Dönemi

Gazneli Dönemi

Büyük Selçuklu Dönemi

Anadolu Selçuklu Dönemi

Osmanlı Dönemi

Doğru Cevap: B

Soru 14

“Nizamiye Medreseleri” hangi dönem Türk mimarisi örneklerindendir?

Gazneli Dönemi

Anadolu Selçuklu Dönemi

Anadolu Beylikleri Dönemi

Büyük Selçuklu Dönemi

Osmanlılar Dönemi

Doğru Cevap: D

Soru 15

“Klasik resmin anası” şeklinde tanımlanan geleneksel Türk sanatı aşağıdakilerden hangisidir?

Tezhip

Heykel

Minyatür

Ebrû

Hat

Doğru Cevap: C

Soru 16

İlk Türk-İslam devletlerinde tüccar ve yolcuların güvenlik ve barınma ihtiyaçlarını gidermek için sınırlarda, yaklaşık bir günlük yolculukla ulaşılabilecek ticaret yolları üzerinde inşa edilmiş yapılara ne ad verilir?

Menzil

Derbent

İmaret

Han

Ribât

Doğru Cevap: E

Soru 17

Cami, medrese, kümbet ve hamam yapılarından oluşan Kayseri Huand Hatun Külliyesi Türk mimarisinin aşağıdaki dönemlerinden hangisinin örneklerindendir?

Gazneli Dönemi

Büyük Selçuklu Dönemi

Anadolu Selçuklu Dönemi

Anadolu Beylikleri Dönemi

Osmanlılar Dönemi

Doğru Cevap: C

Soru 18

XVI. yüzyıl, Osmanlı mimarisinin aşağıdaki dönemlerinden hangisine tekabül etmektedir?

Erken Dönem

Geç Dönem

Klasik Dönem

Cumhuriyet Dönemi

Modern Dönem

Doğru Cevap: C

Soru 19

Sınırlarda, yaklaşık bir günlük yolculukla ulaşılabilecek ticaret yolları üzerinde, güvenlik ve barınma ihtiyaçlarını karşılamak için yapılmış sağlam konaklama yerleri olan yapı aşağıdakilerden hangisidir?

Medrese

Türbe

Bedesten

Kervansaray

Külliye

Doğru Cevap: D

Soru 20

Aşağıdakilerden hangisi Anadolu Selçuklu mimarisinin özelliklerinden biri değildir?

Taş ve ahşap malzeme, mimarinin temelini oluşturmaktadır.

Yapılarda genellikle payeler/ayaklar kullanılmıştır.

Sütunlar, pencere kenarlarında ve kapı nişleri yanında bezeme ögesi olarak kullanılmıştır.

Cephelerde çoğunlukla mukarnaslı niş biçimindeki kemerli taç kapılar, bordürlerle çerçeve içine alınmıştır.

İç duvar ve kubbelerde süslemelere yer verilmemiştir.

Doğru Cevap: E

Soru 21

Önemli eserleri “Çıraklık Eserim” dediği Şehzade Camisi (1548), “Kalfalık Eserim” dediği Süleymaniye Camisi (1557) ve “Ustalık Eserim” dediği Edirne Selimiye Camisi’dir. (1575)
Yukarıdaki bilgilerden hareketle XVI. yüzyılın en önemli mimarı aşağıdakilerden hangisidir?

Sedefkâr Mehmed Ağa

Mimar Sinan

Mehmed Tahir Ağa

Mimar Hayreddin

Mimar Kemaleddin

Doğru Cevap: B

Soru 22

Türkiye'de heykel sanatının gelişmesi dinin etkisiyle oldukça geç başlamıştır.
1883 yılında Türkiye'de çağdaş heykel sanatı dalında eğitim veren ilk kuruluş aşağıdakilerden hangisidir?

Mekteb-i Sultani

Darülfünun-u Şahane

Sanayi-i Nefise Mektebi

Mekteb-i Mülkiye

Mekteb-i Aşireti Hümayun

Doğru Cevap: C

Soru 23

Saygın ve seçkin kişiler için yapılırdı. Bunlar, ahşap kütüklerin birbirine kabaca bağlanmasıyla meydana getirilen kare veya dikdörtgen formda, üzeri toprak ve taşlarla örtülmüş mezar odalarıdır.
Paragrafta özellikleri verilen yapı aşağıdakilerden hangisidir?

Çadır

Külliye

Tabya

Kurgan

Manastır

Doğru Cevap: D

Soru 24

El yazması kitapların ve güzel yazı albümlerinin kenarlarını boya ve altın süslemelerle tezyin etme işine veya ezilmiş altın ve çeşitli renklerle kâğıt üzerine yapılan bezeme sanatına verilen isim aşağıdakilerden hangisidir?

Tezhip

Minyatür

Hat

Cilt

Ebru

Doğru Cevap: A

Ünite 8

Soru 1

Aşağıdakilerden hangisi Selçuklu devlet teşkilatında hükümdardan sonra en yetkili kişi ve bütün devlet memurlarının âmiri durumundadır?

Kadı

Vezir

Çavuşbaşı

Kazasker

Subaşı

Doğru Cevap: B

Soru 2

Padişahların sefere çıkmayı terk etmeleri üzerine onların vekili olarak orduyu komuta etmeye başlayan vezir-i azamların aldığı unvan aşağıdakilerden hangisidir?

Vezir-i hakan

Şeyhülislam

Vezir-i ala

Serdar-ı azam

Serdar-ı ekrem

Doğru Cevap: E

Soru 3

Aşağıdakilerden hangisi Türklerin İslamiyet öncesinde devlete verdikleri adlardan biridir?

İl

Kır

Otağ

Budun

Toy

Doğru Cevap: A

Soru 4

Türk-İslam coğrafyasında devlet yönetimi üzerine yazılmış eserlere verilen isim aşağıdakilerden hangisidir?

Siyâsetnâme

Seyahatnâme

Ahidnâme

Sefaretnâme

Adaletnâme

Doğru Cevap: A

Soru 5

Hükümdarlarına han, hakan, ilig gibi unvanların verildiği Türk-İslam devleti aşağıdakilerden hangisidir?

Gazneliler

Samanoğulları

Karahanlılar

Harzemşahlar

Artuklular

Doğru Cevap: C

Soru 6

Büyük Selçuklu Devleti’nde ordunun yönetimi ile maddi kaynak ve teçhizatından sorumlu olan daireye ne ad verilir?

Divan-ı İnşa

Divan-ı İstifa

Divan-ı İşraf

Divan-ı Arz

Divan-ı Berid

Doğru Cevap: D

Soru 7

Büyük Selçuklularda şehzadelerin eğitimi için tayin edilen görevliye verilen isim aşağıdakilerden hangisidir?

Atabey

Vezir

Pervane

Tuğraî

Lala

Doğru Cevap: A

Soru 8

Osmanlı divanında şer‘î ve hukuki alandaki işler ile askerî sınıfın davalarına bakan üye aşağıdakilerden hangisidir?

Vezir-i azam

Yeniçeri ağası

Kadıasker

Nişancı

Defterdar

Doğru Cevap: C

Soru 9

Devlet kelimesi aşağıdakilerden hangisinden Türkçeye geçmiştir?

Arapça

Farsça

Moğolca

Çince

İbranice

Doğru Cevap: A

Soru 10

Osmanlılarda aşağıdaki hükümdarların hangisinden itibaren sultan unvanı kullanılmaya başlamıştır?

Osman Bey

Orhan Bey

I. Murad

I. Bayezid

I. Mehmed

Doğru Cevap: B

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi Türk-İslam devletlerinde hükümdarlık alametlerinden biri değildir?

Hutbe

Sikke

Otağ

Hil’at

Eyer

Doğru Cevap: E

Soru 12

Aşağıdakilerden hangisi Büyük Selçuklular zamanında Büyük Divan’ın aslî üyeleri arasında değilken Türkiye Selçuklu Devleti zamanında bu divanın aslî üyeleri arasında yer almıştır?

Tuğraî

Müstevfî

Müşrif

Naib-i saltanat

Arzü’l-ceyş

Doğru Cevap: D

Soru 13

Selçuklularda devletin malî işlerinden sorumlu divan üyesi aşağıdakilerden hangisidir?

Vezir

Müstevfî

Tuğraî

Naib-i saltanat

Arzü’l-ceyş

Doğru Cevap: B

Soru 14

Aşağıdakilerden hangisi Osmanlılarda Divan-ı Hümayun’un aslî üyesi değildir?

Vezir-i azam

Defterdarlar

Nişancı

Reisülküttap

Kadıaskerler

Doğru Cevap: D

Soru 15

Osmanlı Devleti’nde kardeşi şehzade Mustafa’yı öldürmeyerek kardeş katli uygulamasını terk eden padişah aşağıdakilerden hangisidir?

I. Ahmed

II. Ahmed

III. Ahmed

III. Mehmed

IV. Mehmed

Doğru Cevap: A

Soru 16

Osmanlı Devleti’nde sancak yöneticiliğinden gelerek tahta çıkan son padişah aşağıdakilerden hangisidir?

I. Ahmed

II. Ahmed

III. Ahmed

III. Mehmed

IV. Mehmed

Doğru Cevap: D

Soru 17

Osmanlı Devleti’nde Divan-ı Hümayun'da ferman, berat ve ahidnameler üzerine padişahın tuğrasını çeken görevli aşağıdakilerden hangisidir?

Reisülküttap

Nişancı

Kadıasker

Defterdar

Vezir-i azam

Doğru Cevap: B

Soru 18

Osmanlı Devleti’nde Divan-ı Hümayun’a padişahların başkanlık etme geleneği aşağıdaki padişahların hangisi tarafından kaldırılmıştır?

Yavuz Sultan Selim

Kanunî Sultan Süleyman

Fatih Sultan Mehmed

Yıldırım Bayezid

II. Mahmud

Doğru Cevap: C

Soru 19

Aşağıdakilerden hangisi İslamiyet’ten önceki Türk hükümdarlarına verilen unvanlardan biri değildir?

Şan-yü

Han

Yabgu

Kağan

Hakan

Doğru Cevap: C

Soru 20

İslamiyet’ten önceki Türk devletlerinde önemli devlet meselelerinin görüşülüp karara bağlandığı meclis aşağıdakilerden hangisidir?

Kurultay

Kül-çor

Tudun

Bodun

Tarkan

Doğru Cevap: A

Soru 21

İslamiyet öncesi Türk devletlerindeki inanca göre kağanın devleti idare etme güç ve yetkisinin kaynağı aşağıdakilerden hangisidir?

Töre

Tanrı

Kün

Kurultay

Bodun

Doğru Cevap: B

Soru 22

Devlet başkanları adına "Sultan" unvanını ilk kullanan Müslüman-Türk devleti aşağıdakilerden hangisidir?

Selçuklular

Gazneliler

Karahanlılar

Osmanlılar

İlhanlılar

Doğru Cevap: B

Soru 23

Selçuklularda devlet işlerinin görüşülüp karara bağlandığı divan aşağıdakilerden hangisidir?

Divan-ı İşraf

Divan-ı İstifa

Divan-ı Âlâ

Divan-ı Hümayun

Divan-ı İnşa

Doğru Cevap: C

Ünite 9

Soru 1

Devşirme Kanunu’na göre aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Tek çocuğu olanın oğlu alınmazdı.

En sağlıklı çocuk tercih edilirdi.

Sanat sahibi olanlar alınmazdı.

12 yaşından büyükler alınmazdı.

Çocuğun orta boylu olmasına dikkat edilirdi.

Doğru Cevap: D

Soru 2

Türk ordularınca savaşlarda kullanılan iki önemli taktikten biri olan sahte ricatın kaynaklarda geçtiği adı aşağıdakilerden hangisidir?

Tilki Yokuşu

Sis Taktiği

Turan Taktiği

Çakal Çıkmazı

Yengeç Kıskacı

Doğru Cevap: C

Soru 3

İslamiyet öncesi Türk devletlerinin orduları ile ilgili aşağıdaki özelliklerden hangisi doğrudur?

Spor, avlanma ve eğlenceler askerî faaliyet niteliğindedir.

Hazar hanlığı dışındaki Türk devletlerinde ordu ücretlidir.

Ordu ihtiyaç hâlinde oluşturulmaktadır ve daimî değildir.

Ordu temelde yayalardan oluşmaktadır, süvariler yardımcı birlikti.

Ordu yirmi beşli sisteme göre kurulmuştur.

Doğru Cevap: A

Soru 4

Orta Çağ’da en büyük askerî güce sahip olan Türk devleti aşağıdakilerden hangisidir?

Gazneliler

Karahanlılar

Osmanlılar

Selçuklular

Memlükler

Doğru Cevap: D

Soru 5

10.000 kişiden oluşan en büyük askerî birliklere Göktürkler tarafından verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?

Tümen

Budun

Tabur

Otacı

Takım

Doğru Cevap: A

Soru 6

Aşağıdakilerden hangisi İslamiyet’ten önceki Türk devletlerinde mevcut olan askerî teşkilata ait özellikler arasında yer almaz?

Ordu temelde yayalardan oluşmaktaydı. Yardımcı birlik niteliğindeki yayaların sayısı fazlaydı.

Türklerde spor, avlanma ve eğlenceler askerî bir faaliyet niteliğinde idi.

Türk orduları daimî idi ve toplumun bütün fertleri her an savaşabilecek hâldeydi.

Türk ordusu "ücretli" değildi ve ordu, devletin doğal savunma gücü kabul edilirdi.

Her Türk savaşa hazır durumdaydı ve askerliğe hususi bir meslek gözü ile bakılmamıştı.

Doğru Cevap: A

Soru 7

Aşağıdakilerden hangisi Selçuklu Devleti’nde ordunun bölümleri arasında yer almaz?

Gulam

Hassa Ordusu

Türkmenler

İkta Askerleri

Timarlı Sipahiler

Doğru Cevap: E

Soru 8

Osmanlı Devleti’nde Yeniçeri Ocağı'nın kaldırıldığı Padişah dönemi aşağıdakilerden hangisidir?

I. Mahmud

II. Mahmud

III. Selim

II. Abdulhamid

Sultan Abdulmecid

Doğru Cevap: B

Soru 9

Osmanlı Devleti’nde askerî alanda ilk ciddi reformların yapıldığı dönem III. Selim Dönemi'dir. Nizam-ı Cedid adı verilen ıslahat programı çerçevesinde Nizam-ı Cedid ordusu kurulmuştur. Bu ordunun masraflarını karşılamak üzere oluşturulan hazine aşağıdakilerden hangisidir?

Mansure Hazinesi

Mukataat Hazinesi

Enderun Hazinesi

İrad-ı Cedid Hazinesi

Tersane Hazinesi

Doğru Cevap: D

Soru 10

Yeniçeri Ocağı aşağıdaki tarihlerden hangisinde kaldırılmıştır?

1808

1826

1839

1876

1908

Doğru Cevap: B

Soru 11

Osmanlı Devleti’nde Kapıkulu Süvarileri’nin en itibarlısı olan ve savaş zamanında padişahın otağını koruyan birlik aşağıdakilerden hangisidir?

Silahdar

Sol garipler

Sağ ulufeciler

Sol ulufeciler

Sipah

Doğru Cevap: E

Soru 12

Nizam-ı Cedid ordusunu ve bu ordunun masrafları için İrad-ı Cedid ismiyle yeni bir hazineyi kuran hükümdar aşağıdakilerden hangisidir?

II. Mahmud

II. Abdülhamid

III. Selim

I. Süleyman (Kanunî)

Sultan Abdülmecid

Doğru Cevap: C

Soru 13

İslamiyet’ten önceki Türk devletlerinde ordu ile ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?

Ordu, devletin doğal savunma gücü kabul edilmiştir.

Bu dönem Türk orduları daimîdir.

Toplumun bütün fertleri her an sava¬şabilecek hâldedir.

Türklerde spor, avlanma ve eğlenceler askerî faaliyet niteliğinde değerlendirilmiştir.

Ordu, ücretli askerlerden oluşmaktadır.

Doğru Cevap: E

Soru 14

İlk Müslüman Türk devletlerinden hükümdarın şahsına bağlı olan, her an savaşa hazır bulunan ve yılda dört kez maaş (bisteganî) alan kuvvetler aşağıdakilerden hangisidir?

Türkmenler

Gönüllü kuvvetler

İkta askerleri

Hassa ordusu

Tımarlı sipahi

Doğru Cevap: D

Soru 15

Mühendishane-i Bahrî-i Hümayun aşağıdaki Osmanlı hükümdarlarından hangisi zamanında açılmıştır?

II. Abdülhamid

II. Mahmud

III. Mustafa

III. Selim

Sultan Abdülmecid

Doğru Cevap: C

Soru 16

Türklerde orduda onlu sistem ilk olarak aşağıdakilerden hangisi tarafından uygulanmıştır?

Bilge Kağan

Mete Han

Attila

Tuğrul Bey

Alparslan

Doğru Cevap: B

Soru 17

Osmanlı Devleti’nde Acemi Ocağı ilk olarak aşağıdaki hükümdarlardan hangisi zamanında kurulmuştur?

I. Murad

I. Bayezid

II.Bayezid

II. Mehmed

Orhan Bey

Doğru Cevap: A

Soru 18

Aşağıdakilerden hangisi Osmanlı Devleti’nin klasik döneminde, devletin asıl muharip gücünü oluşturan eyalet kuvvetlerinden biri değildir?

Tımarlı Sipahiler

Beşliler

Azablar

Garipler

Deliler

Doğru Cevap: D

Soru 19

Tımarlı sipahilerin, tasarruf ettikleri arazilerin yıllık gelirine göre iaşe, silah ve at gibi levazım masrafları kendilerine ait olmak üzere yetiştirmek zorunda oldukları atlı askerlere ne ad verilir?

İç oğlan

Kapıkulu

Cebelü

Humbaracı

Akıncı

Doğru Cevap: C

Soru 20

I. Devşirme usulü ilk olarak Anadolu'da yaşayan Hristiyan ailelere uygulanmıştır.
II. Yalnızca Hristiyan halkın çocukları devşirilmiştir.
III. Devşirilecek çocukların ailelerinin rızası daima gözetilmiştir.
IV. Bir ailenin tek çocuğu ile yetim çocuklar tercih edilmemiştir.
Osmanlı Devleti'nde "Devşirme Usulü" ile ilgili olarak yukarıda verilen bilgilerden hangisi ya da hangileri yanlıştır?

Yalnız IV

I ve II

I, II ve III

I, II ve IV

I, II, III ve IV

Doğru Cevap: C

Soru 21

Anadolu’dan toplanmış bekâr Türk gençlerinden oluşturulan öncü piyade birlikleridir. Masrafları ve iaşeleri toplandıkları yerlerin halkına aittir. Savaş sırasında merkez ordusunun önünde bulunurlar ve ilk saldırıya bunlar maruz kalırlardı. Bunların gerisinde toplar, onların gerisinde yeniçeriler bulunurdu. Savaş esnasında sağa sola açılarak hemen arkalarındaki topçuların ateş etmelerini sağlarlardı. Kale muhafazasından başka köprücülük ve lağımcılık gibi görevleri de yerine getiren bu teşkilat, II. Mahmud tarafından kaldırılmıştır.
Yukarıda özellikleri verilen yardımcı kuvvetler hangisidir?

Akıncılar

Azepler

Deliler

Geri hizmet birlikleri

Müsellemler

Doğru Cevap: B

Soru 22

Osmanlı Devleti’nde ilk düzenli birlikleri kuran devlet adamı aşağıdakilerden hangisidir?

Osman Gazi

I. Murad

IV. Mehmed

Çelebi Mehmed

Orhan Gazi

Doğru Cevap: E

Soru 23

Aşağıdakilerden hangisi Devşirme Kanunu'na göre doğru değildir?

Sanat sahibi olanlar tercih edilirdi.

Tek çocuğu olanın oğlu alınmaz, birden fazla oğlu olanın sadece biri alınırdı.

Çocukların en asilleri, iki veya daha fazla çocuğu olanların en sağlıklı olanı tercih edilirdi.

Çocuğun soyunun belli ve orta boylu olmasına dikkat edilir, kısa boylu ile köse olanlar alınmazdı.

İyi terbiye göremeyeceği gerekçesiyle yetim çocuklar ve şımarık olur düşüncesiyle köy kethüdasının oğlu devşirilmezdi.

Doğru Cevap: A

Ünite 10

Soru 1

Aşağıdakilerden hangisi kalının kısımlarından değildir?

Kara mal

Kan parası

Yelü

Tüy mal

Süt hakkı

Doğru Cevap: B

Soru 2

Osmanlı gündelik yaşamında Müslümanların giydiği pabuç rengi aşağıdakilerden hangisidir?

Mor

Siyah

Beyaz

Sarı

Yeşil

Doğru Cevap: D

Soru 3

I. Mehir
II. Kalın
III. Başlık
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri İslam öncesi Türk toplumlarında görülmektedir?

Yalnız II

I ve II

I ve III

II ve III

I, II ve III

Doğru Cevap: D

Soru 4

"Birbirine kan bağı ile bağlı bireylerin oluşturdukları bir grup olan ve çiftlerin çocuk yapma ve yetiştirme için karşılıklı olarak yaptıkları toplumca onaylanan bir sözleşmedir." şeklinde tanımlanan kurum aşağıdakilerden hangisidir?

Aile

Kabile

Ebeveyn

Boy

Tuğ

Doğru Cevap: A

Soru 5

İslamiyet’ten önceki Türklerde erkeğin evleneceği kıza ilk ziyaretinde verdiği hediye aşağıdakilerden hangisidir?

Yelü

Tüy mal

Kalın

Başlık

Mehir

Doğru Cevap: A

Soru 6

Aile hakkındaki görüşleri, millî kültür kaynakları ve Batılı bilim adamlarının fikirleri etrafında şekillenmiştir. Ona göre bütün Türklerde aile, maderîlikten (ana ailesi tipi) pederîliğe (baba ailesi tipi) geçmiştir. Bir milletin çeşitli kesimlerinde farklı aile tiplerinin olması kabul edilemez. Şartlar farklı olmasına rağmen ana karakter kendisini korur demektedir.
Parçada verilen görüşler aşağıdaki yazarlardan hangisine aittir?

Kâtip Çelebi

Ziya Gökalp

Kınalızâde Ali Çelebi

Evliya Çelebi

Emile Durkheim

Doğru Cevap: B

Soru 7

Aşağıdakilerden hangisi İslamiyet’ten önceki Türklerde aile yapısı ile ilgili özellikler arasında yer almaz?

Aile kutsal kabul edilmiştir.

Aile içerisinde kadının hür olması ve korunması esas alınmıştır.

Türk ailesi diğer topluluklarda olduğu gibi geniş (büyük) aile değil, küçük aile durumundaydı.

Çok eşlilik yaygındır.

Dışarıdan evlenme (exogamy) geleneği yaygındır.

Doğru Cevap: D

Soru 8

Kınalızâde Ali Çelebi aile hakkında önemli bilgiler vermiştir. İnsanın medeni bir varlık olması dolayısıyla aileye ihtiyaç duyduğunu ifade etmiştir. Cinsin korunması, neslin devamı ve insanın mutluluğu için eşler nikâh akdiyle bir araya gelirler. Aile beş rükünden meydana gelmektedir. Bunlar: Anne, baba, çocuklar, hâdim ve gıda maddeleri şeklinde sıralanmıştır. Ailenin yönetiminden baba sorumludur.
Kınalızâde Ali Çelebi’nin bu görüşleri aşağıdaki hangi eserde yer almaktadır?

Mîzânü'l-Hakk fi ihtiyâri'l-ahakk

Seyahatnâme

Fezleke

Ahlâk- Alâî

Cihânnümâ

Doğru Cevap: D

Soru 9

Mehir, İslam hukukuna göre ekonomik bir güvence olarak kadına verilmesi gereken para veya malı ifade etmektedir.
Aşağıdakilerden hangisi mehirin özelliklerinden biri değildir?

Mehir evliliğin şartı değil, bir sonucudur.

Mehir kararlaştırılmamış olsa bile evlenen kadın mehire hak kazanır.

Mehir, evliliğin bir neticesidir ve tamamen evlenen kadının malıdır.

Mehirin peşin ödenenine mehr-i muaccel, daha sonra ödenenine ise mehr-i müeccel denilmiştir.

Mehirin evlenme anında ödenmesi şarttır.

Doğru Cevap: E

Soru 10

İslam hukukunda koca, boşama yetkisini karısına devredebilirdi. Bazen kadınlar evlilik sözleşmesi yapılırken boşanmanın kendi yetkileri dâhilinde olmasını şart koşarlardı. Kocanın bu durumu kabul etmesi hâlinde karısının boşanmayı talep etmesi ve gerçekleştirmesi hakkı doğmuş olurdu.
Verilen metinde bahsedilen boşanma türü aşağıdakilerden hangisidir?

Tefvîz-i talak

Ric’i talak

Müneccez talak

Kaza-i boşanma

Muhalaa

Doğru Cevap: A

Soru 11

Osmanlı Devleti’nde ilk dönemlerden itibaren nikâh akdi yapılırken kadıdan izin alınması gerekli görülmüştür. XVI. yüzyıldan itibaren ise bu evlilik sözleşmesi için kadıdan izin alınması çok önemsenmiş ve kadıdan izin almadan bu işlemin yapılması yasaklanmıştır. Tanzimat Fermanı’nın ilanından sonra yayınlanan nizâmnâme ile nikâhların şeriyye mahkemelerinden verilen izinnâme ile kıyılacağı ve nikâhı kıyan din adamının sekiz gün içinde nikâhı bir ilmühaber ile nüfus memuruna bildirmesi mecburiyeti getirilmiştir.
Paragrafta bahsedilen nizâmnâme hangi tarihte yayınlanmıştır?

1839

1861

1871

1876

1881

Doğru Cevap: E

Soru 12

Osmanlı Devleti’nin kuruluşunda, Orta Asya’dan göç edip Anadolu’ya gelen topluluklar aktif rol oynamışlardır. Kimi zaman kendiliğinden kimi zaman da iskân faaliyetleri sonucunda gerçekleşen bu yatay hareketlilik uzun bir süre devam etmiştir. “Kolonizatör Türk Dervişleri” adı verilen zümreler boş ve ıssız yerlerde zâviyeler kurarak buraları yerleşim yeri hâline getirmişlerdir. Zamanla bu zâviyelerin etrafında köyler ve kasabalar oluşmuştur.
"Kolonizatör Türk Dervişleri” kavramını literatüre kazandıran Osmanlı iktisat tarihçisi aşağıdakilerden hangisidir?

Halil İnalcık

İlber Ortaylı

Ömer Lütfi Barkan

Halil Sahillioğlu

İsmail Hakkı Uzunçarşılı

Doğru Cevap: C

Soru 13

İslam aile hukukunda erkek ve kadınların bazı kimselerle evlenmeleri yasaklanmıştır. Bu durum İslam hukukunda aşağıdaki kavramlardan hangisiyle ifade edilmiştir?

Muharremat

Talak

Nikâh

Mehir

İddet

Doğru Cevap: A

Soru 14

Aşağıdakilerden hangisi Osmanlılar dönemi Türk ailesi ile ilgili özelliklerden biri değildir?

Çok eşlilik yaygındır.

Mal ayrılığı sistemi kabul edilmiştir.

Evlilik fesih ya da talak yoluyla sona ermekteydi.

Karşılıklı anlaşma yoluyla boşanma en çok başvurulan boşanma şeklidir.

Koca, karısının ve çocuklarının nafakasını temin etmekle mükelleftir.

Doğru Cevap: A

Soru 15

Osmanlılar zamanında en çok başvurulan boşanma şekli aşağıdakilerden hangisidir?

Nikâhın feshedilmesi

Kazaî boşanma

Tefrik

Kocanın tek taraflı irade beyanıyla evliliğe son vermesi

Karşılıklı anlaşma yoluyla boşanma

Doğru Cevap: E

Soru 16

İslam hukukuna göre boşanmanın gerçekleşmesi bazı sonuçları doğurur. Kadınlar yeniden evlenebilmek için bir müddet beklemek durumundadır. Bu bekleme süresi aşağıdakilerden hangisiyle adlandırılmaktadır?

Mehir

Talak

İddet

Başlık

Kalın

Doğru Cevap: C

Soru 17

Osmanlı Devleti’nde ektiği toprağı terk eden ve toprağı boş bırakan reayadan talep edilen tazminat aşağıdakilerden hangisidir?

Öşür

Leventlik akçesi

Cizye

Haraç

Resm-i çift

Doğru Cevap: B

Soru 18

Topkapı Sarayı aşağıdakilerden hangisi tarafından inşa edilmeye başlanmıştır?

Kanunî Sultan Süleyman

III. Murad

I. Selim

II. Mehmed

II. Murad

Doğru Cevap: D

Soru 19

Osmanlılar zamanında XVI. yüzyılda yaşayan, Ahlak-ı Alâî isimli eserin yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Kınalızâde Ali Çelebi

Kâtip Çelebi

Evliya Çelebi

Âşık Paşazâde

İbn Kemal

Doğru Cevap: A

Soru 20

Aşağıdakilerden hangisi İslam öncesi Türklerde ailenin özelliklerinden biri değildir?

Tek eşlilik yaygındır.

Aile kutsaldır.

Pederî tipte (baba ailesi tipi) aile yapısı esastır.

Dışarıdan evlenme (exogamy) geleneği vardır.

Eski Türk ailesi geniş (büyük) aile durumundaydı.

Doğru Cevap: E

Soru 21

İslamiyet öncesi Türklerde erkeğin, kızın yetiştirilmesi masrafı karşılığında ve kız tarafının hazırlamak zorunda olduğu çeyize bir katkı olarak verdiği para ya da mal aşağıdakilerden hangisidir?

Mehir

Mehr-i muaccel

Kalın

Arkucı

Elbir

Doğru Cevap: C

Soru 22

İslam aile hukukunda erkek ve kadınların bazı kimselerle evlenmeleri yasaklanmıştır. Bu durum İslam hukukunda aşağıdaki kavramlardan hangisiyle ifade edilmiştir?

Muharremat

Talak

Nikâh

Mehir

İddet

Doğru Cevap: A

Soru 23

Osmanlı Devleti'nde kocanın tek taraflı irade beyanıyla kayıtsız ve şartsız olarak boşanmasına ne ad verilir?

Müneccez talak

Muzâf talak

Tefvîz-i talak

Muallâk talak

Bâin talak

Doğru Cevap: A

Soru 24

İslamiyet Öncesi Türklerde gelinin çeyizini ifade eden sözcük aşağıdakilerden hangisidir?

Kalın

Oguş

Egne

Elbir

Güvey

Doğru Cevap: C

Soru 25

Osmanlı döneminde koca, boşama yetkisini karısına devredebilirdi. Bazen kadınlar evlilik sözleşmesi yapılırken boşanmanın kendi yetkileri dâhilinde olmasını şart koşarlardı. Kocanın bu durumu kabul etmesi hâlinde karısının boşanmayı talep etmesi ve gerçekleştirmesi hakkı doğmuş olurdu.
Yukarıda özellikleri verilen boşanma (talak) türü aşağıdakilerden hangisidir?

Müneccez talak

Muzâf talak

İddet

Mehir

Tefvîz-i talak

Doğru Cevap: E

Soru 26

Aşağıdakilerden hangisi erkeğin evlilik sırasında kızın ailesine kalın adı altında verdiği para ve malın özelliklerinden biri değildir?

Kara mal, kızın babasına verilmektedir. Baba, bu para ya da mal ile kızın çeyizini hazırlamaktadır.

Yelü, erkeğin evleneceği kıza ilk ziyaretinde verdiği hediyedir.

İlk mal, düğün günü erkeğin kızın ailesine verdiği hediyedir.

Tüy mal, düğün masraflarını karşılamak üzere verilen maldır.

Süt hakkı, erkek tarafından kızın annesine verilen para ya da maldır.

Doğru Cevap: C

Soru 27

Aşağıdakilerden hangisi İslamiyet öncesi Türk aile yapısının özelliklerinden biri değildir?

Kan akrabalığına dayalıydı.

Eski Türk ailesi büyük aile değil, küçük aile durumundaydı.

Eski Türk ailesinde özel mülkiyet vardı.

Tek eşlilik (monogami) yaygın değil, genelde çok eşlilik vardı.

Aile içerisinde kadının hür olması ve korunması esas alınıyordu.

Doğru Cevap: D

Ünite 11

Soru 1

Aşağıdakilerden hangisi Çin kaynaklarına göre Hunların yetiştirdiği belli başlı hayvanlar arasında yer almaz?

Deve

Eşek

Öküz

Fil

Manda

Doğru Cevap: D

Soru 2

Uygurların kolayca sulu tarım yapmasını sağlayan yeraltı su kanallarına verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?

Kariz

Sarnıç

Hark

Çimez

Yemlik

Doğru Cevap: A

Soru 3

İslamiyet öncesi Türklerde devlet için önemli olan ve Uygurlardan beri alınan Kobçur Vergisi aşağıdaki hayvanlardan hangisi için alınmaktaydı?

Sığır

Koyun

Deve

Fil

Doğru Cevap: C

Soru 4

Osmanlıda halkın ürettiği ürünlerden, özellikle de hububattan alınan vergi aşağıdakilerden hangisidir?

Haraç

Cizye

Zekât

Öşür

Bac

Doğru Cevap: D

Soru 5

I. Resm-i Arus
II. Resm-i Kaçkun
III. Resm-i Yave
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Osmanlı vergi sisteminde zamanı ve tutarı önceden belli olmayan vergilerdendir?

Yalnız II

I ve II

II ve III

I ve III

I, II ve III

Doğru Cevap: E

Soru 6

Anadolu Selçukluları döneminde uluslararası bir panayır yeri olan merkez aşağıdaki isimlerden hangisiyle anılır?

Yumurtalık Pazarı

At Pazarı

Yabanlu Pazarı

Anadolu Pazarı

Türkmen Pazarı

Doğru Cevap: C

Soru 7

Türkçede kullanılan “tarla” sözcüğünün türediği kelime aşağıdakilerden hangisidir?

Buğday

Arpa

Çavdar

Yulaf

Darı

Doğru Cevap: E

Soru 8

Aşağıdakilerden hangisi, İpek Yolu’nun ana güzergâhı üzerinde bulunan şehirlerden birisidir?

Kaşgar

Amasya

Kazan

Trabzon

Erzurum

Doğru Cevap: A

Soru 9

Fatih Kanunnâmesi’nde “padişah malının mutlak vekili” olarak tanımlanan defterdarın sorumlu olduğu kişi aşağıdakilerden hangisidir?

Padişah

Sadrazam

Kadıasker

III. Vezir

Şeyhülislam

Doğru Cevap: B

Soru 10

XVIII. yüzyılda Osmanlı bütçelerinde mali yılbaşı için başlangıç kabul edilen ay aşağıdakilerden hangisidir?

Şubat

Nisan

Ocak

Mart

Nisan

Doğru Cevap: D

Soru 11

Osmanlı Devleti’nde Hazine-i Hümayun'un tasarrufuna sahip görevli aşağıdakilerden hangisidir?

Kadı

Defterdar

Şeyhülislam

Kadıasker

Sadrazam

Doğru Cevap: E

Soru 12

Müslümanlığı kabul etmeyenlerin devlet tarafından güvenliklerinin sağlanması ve askerlik hizmetlerinden muaf olmaları karşılığında kendilerinden alınan vergi aşağıdakilerden hangisidir?

Çift Resmi

Haraç

Öşür

İspençe

Cizye

Doğru Cevap: E

Soru 13

Aşağıdakilerden hangisi Osmanlı Devleti’nde emlak, arazi ve gelir vergileri birbirlerinden ayrıldığı dönemin başlangıcını oluşturur?

İstanbul’un Fethi

Tanzimat Fermanı

Islahat Fermanı

Kanûn-i Esasi

Balkan Harpleri

Doğru Cevap: C

Soru 14

İslama geçiş döneminde Türklerin besledikleri başlıca hayvanlar ve hayvansal yiyecekler hakkında bilgi alabileceğimiz en önemli eser aşağıdakilerden hangisidir?

Dede Korkut Hikâyeleri

Atabetü’l-Hakayık

Kutadgu Bilig

Dîvânü Lugâti’t-Türk

Orhun Abideleri

Doğru Cevap: A

Soru 15

Selçuklular dönemindeki uluslararası Yabanlu Pazarı aşağıdakilerden hangi coğrafyada bulunuyordu?

Türkistan

İran

Anadolu

Suriye

Maveraünnehir

Doğru Cevap: C

Soru 16

13. ve 14. yüzyıl başlarında Anadolu’daki esnaf teşkilatının ve çarşının işleyişi hakkında bilgi veren Arap seyyahı aşağıdakilerden hangisidir?

El-Sühreverdi

İbn Battuta

İbn Fazlan

El-Cahiz

El-Ömerî

Doğru Cevap: B

Soru 17

“Defterdar” tabiri Osmanlı mali teşkilatına aşağıdakilerden hangi devlet teşkilatından geçmiştir?

Abbasi

Emevi

İlhanlı

Büyük Selçuklu

Bizans

Doğru Cevap: C

Soru 18

Aşağıdakilerden hangisi şer‘î vergilerden biridir?

Öşür Vergisi

Ganem Vergisi

Yaylak Vergisi

Arus Vergisi

Zemin Vergisi

Doğru Cevap: A

Soru 19

Aşağıdakilerden hangisi Osmanlı mali teşkilatının “İç Hazine” olarak adlandırılan kısmıdır?

Hazine-i Âmire

Enderun Hazinesi

Zahire Hazinesi

Maliye Hazinesi

Nizam-ı Cedid Hazinesi

Doğru Cevap: B

Soru 20

Cizye vergisi Osmanlı Devleti’nde aşağıdaki grupların hangisinden alınırdı?

Gayrimüslimlerden

Müslümanlardan

Şehirlilerden

Çiftçilerden

Tüm vergi mükelleflerinden

Doğru Cevap: A

Soru 21

Hun, Göktürk ve Uygur dönemi başlıca içecek kültürünü oluşturan kımız, aşağıdaki hayvanlardan hangisinden elde edilir?

Deve

Eşek

İnek

Koyun

Doğru Cevap: B

Soru 22

Osmanlı mali teşkilatının “İç Hazine” olarak adlandırılan kısmı aşağıdakilerden hangisidir?

Hazine-i Âmire

Enderun Hazinesi

Zahire Hazinesi

Maliye Hazinesi

Nizam-ı Cedid Hazinesi

Doğru Cevap: B

Soru 23

Uygurların sulu tarım yapmalarını kolaylaştıran yer altı su kanallarına verdikleri ad aşağıdakilerden hangisidir?

Künçid

Yür

Tarıglag

Kariz

Yont

Doğru Cevap: D

Soru 24

Karahanlılarda deve sütünden yapılan içeceğe verilen isim aşağıdakilerden hangisidir?

Kımız

Buğra

Aygır

Kobçur

Kımran

Doğru Cevap: E

Soru 25

Osmanlı Devleti hazinesine giren paraların ayarını denetleyen memur aşağıdakilerden hangisidir?

Kâtip

Vezzan

Defterdar

Veznedar

Hazinedar

Doğru Cevap: B

Soru 26

Müslüman ahaliden alınan çift vergisi karşılığında gayr-i müslimlerden alınan bir vergi olup, çift vergisinden farklı olarak kişi başına alınan bir vergi idi. Her gayr-i müslim evli erkek kendisi için 25 akçe, evinde kendisi ile kalan oğlu var ise onun için de 25 akçe vergi ödemek durumundaydı. Bu vergi yerine göre 20 ile 30 akçe arasında değişmekteydi.
Yukarıda anlatılan vergi sistemi aşağıdakilerden hangisidir?

Borç

Bâd-i hevâ

İspençe resmi

Bâc

Haraç

Doğru Cevap: C

Soru 27

Selçuklularda uygulanan ve Uygurlar zamanından beri kullanılan koyundan alınan hayvan vergisi aşağıdakilerden hangisidir?

Kobçur

Avarız

Cizye

Öşür

Kımran

Doğru Cevap: A

Soru 28

Aşağıdakilerden hangisi Osmanlı maliyesinde defterdarın özelliklerinden biri değildir?

Hazinenin gelirlerini artırmalı ve maaşları zamanında ödemeliydiler.

Mali işlere yönelik davalara karışmaz ve hüküm vermezlerdi.

Hesap işlerinden anlayan ve ahlaklı olmaları gerekirdi.

Salı günleri vezirlerle birlikte padişahın huzuruna çıkardı.

Divan toplantılarında sadrazamın solunda, kadıaskerlerin alt tarafında otururlardı.

Doğru Cevap: B

Ünite 12

Soru 1

Osmanlı şehrinde mahalleleri şekillendiren unsur aşağıdakilerden hangisidir?

Sosyal sınıflaşma

Mesleki farklılık

Dil farkı

Etnik ve dinî farklılık

Aile yapısı

Doğru Cevap: D

Soru 2

Orta Asya Türk şehirlerinin yerleşim planı genellikle aşağıdakilerden hangisidir?

Daire

Kare

Üçgen

Yamuk

Altıgen

Doğru Cevap: B

Soru 3

Selçuklularda fiyatlar ile çarşı, pazarın kontrolü ve genel ahlak kurallarına riayetin sağlanması görevlerinden sorumlu olan aşağıdakilerden hangisidir?

İğdiş

Kadı

Melik

Kütuval

Muhtesip

Doğru Cevap: E

Soru 4

Şehirleri "Cuma kılınır ve pazar durur yer." olarak tanımlayan belgelere aşağıdaki Türk devletlerinin hangisinde rastlanmaktadır?

Göktürkler

Selçuklular

Osmanlılar

Gazneliler

Memlûkler

Doğru Cevap: C

Soru 5

Aşağıdaki dinlerden hangisi Uygur Türkleri arasında yayılarak yerleşim yerlerinde dinî mimarinin ve edebiyatın güçlenmesini sağlamıştır?

Maniheizm

İslamiyet

Bötülizm

Hinduizm

Hristiyanlık

Doğru Cevap: A

Soru 6

Orta Asya’daki Türkler devamlı bir iskânı gerektiren şehirlere ne ad vermiştir?

Otağ

Yurt

Yaylak

Kışlak

Balık

Doğru Cevap: E

Soru 7

Türk kültüründe kaynaklarda adı geçen ilk yerleşim yeri aşağıdakilerden hangisidir?

Bakır Balık

Beş Balık

Ejder Kend

İdikut

Hami

Doğru Cevap: C

Soru 8

Aşağıdakilerden hangisi Hz. Peygamber Dönemi Arap Yarımadası’nın önemli kentlerinden biri değildir?

Riyad

Medine

Mekke

Hayber

Sana

Doğru Cevap: A

Soru 9

Aşağıdakilerden hangisi İslam şehirlerinin mekânsal ögeleri arasında yer almaz?

Cami

Medrese

Mezarlık

Türbeler

Ziraat Alanları

Doğru Cevap: E

Soru 10

Türk İslam şehirlerinde sur dışında kalan ancak idari olarak şehre bağlı olan bölgenin adı aşağıdakilerden hangisidir?

Şehristan

Enderun

Ahmedek

Rabad

Kapı

Doğru Cevap: D

Soru 11

Kale şehirlerin en temel özelliği aşağıdakilerden hangisidir?

Mahruse - Korunmuş olmaları

Nüfuslarının az olması

Ticaret yolları üzerinde olmaları

Cami ve mescitlerin olması

Izgara tipi plana sahip olmaları

Doğru Cevap: A

Soru 12

Orta Asya Türkleri aşağıdakilerden hangisi döneminde yerleşik hayata geçmişlerdir?

Uygurlar

Göktürkler

Hunlar

Hazarlar

Türgişler

Doğru Cevap: A

Soru 13

Aşağıdakilerden hangisi İslam’ın ilk zamanlarında kurulan ordugâh şehirlerinden biri değildir?

Basra

Kayravan

Fustat

Kufe

Bağdat

Doğru Cevap: E

Soru 14

İslam devletlerinde şehirlerin etrafının surlarla çevrilmesi aşağıdakilerden hangisinin döneminde başlamıştır?

Emeviler

Fatımiler

Hz. Ömer

Abbasiler

Hz. Muhammed

Doğru Cevap: D

Soru 15

Osmanlı Devleti’nde bir yerleşim yerinin en yüksek beledi yöneticisi aşağıdakilerden hangisidir?

Sancakbeyi

Muhtesip

Kadı

Beylerbeyi

Şeyhülislam

Doğru Cevap: C

Soru 16

Osmanlı şehirlerinde geceleri çarşı ve pazarları bekleyen görevliler aşağıdakilerden hangisidir?

Ases

Naip

Muhtesip

Çarşıbaşı

Kethüda

Doğru Cevap: A

Soru 17

Aşağıdakilerden hangisi Türk-İslam yerleşmelerinde kırsal alanda iskân oluşmasını sağlayan bir yapıdır?

Cami

Zaviye

Medrese

Kervansaray

Külliye

Doğru Cevap: B

Soru 18

Osmanlı kaynaklarına göre bir yerleşim yerinin şehir olabilmesi için aşağıdakilerden hangisine sahip olmalıdır?

Cami-Mescit

Kale -Mahalle

Mesken-Yol

Cami-Pazar

Hendek-Sur

Doğru Cevap: D

Soru 19

Osmanlı’da mahallelerin merkezinde bulunan unsur aşağıdakilerden hangisidir?

Cami

Mescit

Medrese

Hamam

Zaviye

Doğru Cevap: A

Soru 20

Orta Asya Türkleri aşağıdakilerden hangisi döneminde yerleşik hayata geçmişlerdir?

Uygurlar

Göktürkler

Hunlar

Hazarlar

Türgişler

Doğru Cevap: A

Soru 21

Osmanlı şehirlerinde geceleri çarşı ve pazarları bekleyen görevliler aşağıdakilerden hangisidir?

Ases

Naip

Muhtesip

Çarşıbaşı

Kethüda

Doğru Cevap: A

Soru 22

Osmanlı şehir ekonomisinin merkezi olan çarşılarda aynı iş koluna sahip meslekler aynı mekânı paylaşırlardı. Merkeze en yakın unsurlar halka rahatsızlık vermeyen meslek gruplarıydı. Bu nedenle çarşılardaki sokak isimleri de onlar tarafından icra edilen ticarî faaliyetin ismiyle adlandırılırdı.
Buna göre aşağıdaki meslek gruplarından hangisinin Osmanlı çarşısındaki bir sokağa adının verilmesi beklenemez?

Kuyumcular

Bakırcılar

Ayakkabıcılar

Sahaflar

Dericiler

Doğru Cevap: E

Soru 23

Osmanlı şehirlerinde tedavüldeki madeni paraların rayiçlerinin korunmasından, karaborsacılığın engellenmesinden, üretim kalitesinin, fiyatların ve ölçü-tartı aletlerinin kontrolünün sağlanmasından ve narh uygulamasından sorumlu görevli aşağıdakilerden hangisidir?

Muhtesip

Esnaf Kethüdası

Ases

Yiğitbaşı

İmam

Doğru Cevap: A

Soru 24

Osmanlı Devleti'nde temel ihtiyaç maddelerinin teminini sağlamak, fiyatları belirlemek ve kontrolünü gerçekleştirmek, şehrin temizliğini sağlamak, çarşı pazarın denetimini yapmak ve vergileri toplayarak hazineye iletmekle görevli kuruluş aşağıdakilerden hangisidir?

Şeremâneti

Maarif Mektebi

Darü'l-fünun

Subaşı

Bedesten

Doğru Cevap: A

Soru 25

Aşağıdakilerden hangisi 8. yüzyılda Arap Yarımadası’nın en önemli şehirlerinden biri değildir?

Mekke

Medine

Taif

Sana

Kahire

Doğru Cevap: E

Ünite 13

Soru 1

Vakfa gelir getiren malları tanımlayan ifade aşağıdakilerden hangisidir?

Mevkuf

Vâkıf

Akâr

Gabi

Mütevelli

Doğru Cevap: C

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi vakfın kurulabilmesi için vâkıfın sahip olması gereken şartlardan biri değildir?

Erkek

Hür

Reşit

Akil

Buluğ çağında

Doğru Cevap: A

Soru 3

Osmanlı Devleti'nde vakıf müessisi ilk padişah aşağıdakilerden hangisidir?

Ertuğrul Gazi

Osman Gazi

Orhan Gazi

II. Murad

II. Mahmud

Doğru Cevap: C

Soru 4

Osmanlı Devleti'nde bir kimse vasiyetinde vakıf kurma isteğini ifade ederse ve kişinin mirasçıları varsa mülkün vakıf olarak tescil edildiği oran aşağıdakilerden hangisidir?

Tamamı

Yarısı

Üçte biri

Dörtte biri

Beşte üçü

Doğru Cevap: C

Soru 5

Aşağıdakilerden hangisi Osmanlı'da vakıfların ana tasnif çeşitlerinden biri değildir?

Satılabilmesi bakımından

İdarî bakımdan

Mahiyetleri bakımından

Mülkiyetleri bakımından

Menkul ve gayr-i menkul oluşu bakımından

Doğru Cevap: A

Soru 6

Osmanlı Devleti’nde vakıf bünyesinde mütevellinin yaptığı işlere nezaret eden kişi aşağıdakilerden hangisidir?

Bir başka mütevelli

Akar

Vâkıf

Nâzır

Bevvab

Doğru Cevap: D

Soru 7

Vakıflar Nezareti'nin kurulduğu ilk İslam devleti aşağıdakilerden hangisidir ?

Emeviler

Abbasiler

Büveyhoğulları

Fatımiler

Selçuklular

Doğru Cevap: B

Soru 8

Vakıf kurucusunun, kendi zürriyetinden gelenlere de bir miktar mal bırakmak veya kendilerine miras kalacak malı dağıtmamak için kendi mülkünü soyundan gelenlere tahsis ettiği vakıf türü aşağıdakilerden hangisidir?

İrsadî

Avârız

Yarı Zürrî

Zürrî

Müstegallat

Doğru Cevap: D

Soru 9

Osmanlı Devleti’nde vakıflarda aydınlatma aletlerinin yakılması ve söndürülmesi ile görevli kişi aşağıdakilerden hangisidir?

Cüzhan

Müderris

Hatip

Bevvab

Çeraği

Doğru Cevap: E

Soru 10

Kurduğu Nizamiye Medreseleri ile vakıf sisteminin İslam dünyasında yayılmasını sağlayan ünlü Selçuklu veziri aşağıdakilerden hangisidir?

Nizamülmülk

Amildülmülk

Nureddin Zengî

Sahib Ata

Fahreddin Razî

Doğru Cevap: A

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi Osmanlı Devleti’nde ilk medresenin kurulduğu yerdir?

Bursa

Kütahya

Söğüt

İznik

Edirne

Doğru Cevap: D

Soru 12

Vakıf kurucularının vakıfla ilgili şartlarını içeren belgeler aşağıdakilerden hangisidir?

Vakfiye

Ferman

Berat

Ahidnâme

Nişan

Doğru Cevap: A

Soru 13

Tanzimat Sonrası Dönem'de vakıfların bir elden kontrolünün sağlanması için oluşturulan kurum aşağıdakilerden hangisidir?

Evkaf-ı Âlî

Sadr-ı Âlî Nezareti

Evkaf-ı Hümâyûn Nezareti

Müfettiş-i Evkaf

Şeyhülislam Nezareti

Doğru Cevap: C

Soru 14

Müstakil bir tüzel kişiliği olmakla beraber doğrudan doğruya devlet tarafından idare olunan vakıflar aşağıdakilerden hangisidir?

Selatin

Mülhak

Müstesna

Zürrî

Mazbut

Doğru Cevap: E

Soru 15

Osmanlılarda vakıflar, kuruluş şekillerine göre sınıflandırılırsa aşağıdakilerden hangisi dışarıda kalır?

İdari bakımdan

Mahiyeti bakımından

Mülkiyeti bakımından

Kira bakımından

Meşruiyeti bakımından

Doğru Cevap: E

Soru 16

Bir vakıfta, vakfın gelirini toplamakla görevli olan yönetici aşağıdakilerden hangisidir?

Câbi

Kâtip

Bevvab

Cüzhan

Çerağî

Doğru Cevap: A

Soru 17

Bir mülkün sahibi tarafından kendi mülkiyetinden çıkarılarak menfaatinin belli şartlarla ihtiyaç sahiplerine ve kamu hizmetine sürekli tahsis edildiği sistem aşağıdakilerden hangisidir?

İltizam

Vakıf

Malikâne

Mukataa

İkta

Doğru Cevap: B

Soru 18

Aşağıdakilerden hangisi bir vakfın, fiziki ve hukuki olarak korunması ile şartlarına uygun olarak idare edilmesi işini yürüten kişidir?

Mevkuf

Nazır

Mütevelli

Mültezim

Vâkıf

Doğru Cevap: C

Soru 19

Aşağıdakilerden hangisi Osmanlı Devleti’nde bir vakfa gelir sağlayan malları ifade eder?

Çerağî

Mevkuf

Akâr

Mütevelli

Câbi

Doğru Cevap: C

Soru 20

İmaret, cami ve mescit gibi müesseselerin temizlik hizmetini yerine getiren görevli aşağıdakilerden hangisidir?

İmam

Hatip

Müezzin

Müderris

Farraş

Doğru Cevap: E

Soru 21

Osmanlı Devleti'nde, vakıf kurumlarında vakfa ait bütün aydınlatma cihazlarının yakılması ve söndürülmesi ile ilgili görevli aşağıdakilerden hangisidir?

Mütevelli

Câbi

Çerağî

Devir-han

Farraş

Doğru Cevap: C

Soru 22

Şeneb-i Tebriz denilen mevkide kendisi için bir türbe ile mescit, medrese, hankâh, dârüşşifa, kütüphane, çeşme, hamam yaptırmış ve bunların muhafazası için zengin vakıflar tesis etmiştir. Moğol hükümdarlarından Hüdabende ve Ebu Said gibi hükümdarlar da bu hükümdarın yolunu takip etmişlerdir.
Yukarıda özellikleri verilen hükümdar aşağıdakilerden hangisidir?

Kültigin

İmam Nureddin Zengî

Selahaddin Eyyubî

Gazan Han

Nizamülmülk

Doğru Cevap: D

Soru 23

Aşağıdakilerden hangisi bir vakfın kurulabilmesi için vakfı tesis edecek kişide (vâkıf) bulunması gereken özelliklerden biri değildir?

Hür, reşit, akil ve buluğ çağına ulaşmış olmalıdır.

Evli olmalıdır.

Borcundan ötürü hukukî kısıtlama içinde olmamalıdır.

Hür irade ile vakıf tesisine karar vermelidir.

Sadece yaratıcıya yakınlık ve kamu menfaati gözetmelidir.

Doğru Cevap: B

Ünite 14

Soru 1

Erkeklerin egemenliğinde olan kahvehanelere benzer şekilde kadınların haberleşme açısından kullandıkları mekân aşağıdakilerden hangisidir?

Cami

Hamam

Pazar

Harman

Doğru Cevap: B

Soru 2

İslamiyet öncesi Türklerde arabaların geçişi için uygun olmayan dağ yollarına verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?

Çığır

Çöğür

Çadır

Çırak

Çavdar

Doğru Cevap: A

Soru 3

İslamiyet’in ilk asrından başlayarak, bütün Orta Çağ İslam devletlerinde posta hayvanı, süvari postacı, devlet postası, posta menzili ve iki posta menzili arasındaki mesafe manalarına işaret eden kelime aşağıdakilerden hangisidir?

Tatar

Berîd

Ribat

Karguy

Sadr

Doğru Cevap: B

Soru 4

Göktürklerde askerî amaçlı haberleşmede kullanılmak üzere dağ tepelerine dikilen kuleler olup düşmanın gelişini haber vermek için kullanılan yapılar aşağıdakilerden hangisidir?

Kervansaray

Karguy

Sadr

Berid

Tatar

Doğru Cevap: B

Soru 5

Osmanlı’da yayınlanan ilk özel gazete aşağıdakilerden hangisidir?

Tercümân-ı Ahvâl

Vakayi-i Mısriyye

Takvim-i Vakayi

Ceride-i Havadis

Hadise-i Avaz

Doğru Cevap: A

Soru 6

Osmanlılar Devri'nde ilk gazete aşağıdaki hangi padişah devrinde çıkarılmıştır?

III. Selim

II. Mahmud

Abdülaziz

Abdülmecid

II. Abdülhamid

Doğru Cevap: B

Soru 7

Aşağıda verilen 19. yüzyıl Osmanlı toplumunda modern haberleşme araçlarından hangisi diğerlerine göre daha hızlı kabul görmüş ve yaygınlaşmıştır?

Telefon

Gazete

Televizyon

Telgraf

Radyo

Doğru Cevap: D

Soru 8

İslamiyet’in kabulünden sonra haberleşmeyle ilgili bazı Arapça tabirler Türkler arasında da kullanılmaya başlandı. Aşağıdakilerden hangisi bunlardan birisidir?

Menzil

Kervan

Arkış

Tatar

Berîd

Doğru Cevap: E

Soru 9

“Issız ve tehlikeli yollar üzerine kurulan ribatlar sayesinde yolcu ve tüccarların ihtiyaçları karşılandığı gibi emniyetleri de sağlanıyordu.”
Buna göre ribatın Osmanlılardaki karşılığı aşağıdakilerden hangisidir?

Han

Kervansaray

Berîd

Karakol

Derbent

Doğru Cevap: E

Soru 10

Aşağıdakilerden hangisi Osmanlılarda padişahın emirlerini ileten yaya habercilerdir?

Peyk

Sai

Ulak

Tatar

Menzil

Doğru Cevap: A

Soru 11

“Üsküdarlı Ahmet Efendi, yıllardır hacca gitmek için para biriktiriyordu. Nihayet gerekli parayı toparlayınca kendisi gibi hacca gidenlerin oluşturduğu bir kafileye katılarak yola çıktı.”
Verilen paragrafta bahsi geçen kafile aşağıdaki yollardan hangisini takip etmiştir?

Anadolu sol kol

Anadolu orta kol

Anadolu sağ kol

Rumeli sol kol

Rumeli sağ kol

Doğru Cevap: C

Soru 12

I. Telgraf
II. Gazete
III. Telefon
Yukarıda verilen haberleşme araçlarının Osmanlı topraklarına giriş sırasına göre doğru sıralanışı aşağıdakilerden hangisidir?

I-III-II

II-III-I

II -I- III

III-II-I

I-II-III

Doğru Cevap: C

Soru 13

Aşağıdakilerden hangisi ticaret yolları üzerinde kurulan tesislerden değildir?

Peyk

Ribat

Kervansaray

Derbent

Han

Doğru Cevap: A

Soru 14

Aşağıdakilerden hangisi Türklerde haberci için kullanılan ilk terimdir?

Tatar

Ulak

Muhbir

Çığır

Menzil

Doğru Cevap: B

Soru 15

Aşağıdakilerden hangisi Osmanlılarda padişahın emirlerini ileten yaya habercilerdir?

Peyk

Sai

Ulak

Tatar

Menzil

Doğru Cevap: A

Soru 16

Tarihte ilk düzenli posta teşkilatının kurucuları olduğu düşünülen medeniyet aşağıdakilerden hangisidir?

Medler

Sümerler

Sasaniler

Persler

Araplar

Doğru Cevap: D

Soru 17

Berîd teşkilatını oluşturan ilk İslam devleti aşağıdakilerden hangisidir?

Abbasiler

Emeviler

Büyük Selçuklular

Samaniler

Gazneliler

Doğru Cevap: B

Soru 18

Orhun Yazıtları'nda düşmanın gelişini haber vermek için dağ tepelerine dikilen kulelere verilen isim aşağıdakilerden hangisidir?

Kervan

Arkış

Ulak

Ulug yol

Karguy

Doğru Cevap: E

Türk Kültürü ve Medeniyeti Tarihi - Tüm Sorular

Ünite 1

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Ünite 2

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Ünite 3

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler