Bilgi Sosyolojisi - Tüm Sorular
Ünite 1
Soru 1
Sosyolojinin bilgi kaynağı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Konusunu oluşturan toplumsal olaylarla kurduğu ilişkilerdir.
B
Bireyin doğayla kurduğu ilişkilerdir.
C
Bireyin kendi ruhsal dünyasıyla kurduğu ilişkilerdir.
D
Doğanın bizzat kendi içsel ilişkileridir.
E
Tinsel olanla ilgili ilişkilerdir.
Soru 2
Sosyolojinin toplum sorunlarına bilimsel bir disiplin olarak yaklaştığı ilk dönem aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
XVII. yüzyıl
B
XVIII. yüzyıl
C
XIX. yüzyıl
D
XX. yüzyıl
E
XXI. yüzyıl
Soru 3
............................, kendi özellikleri olan sosyolojinin kendi yöntemleri, kuralları aracılığı ile elde edilen bilgidir.
Cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Seçenekler
A
Felsefi bilgi
B
Psikolojik bilgi
C
Sosyolojik bilgi
D
Hukuk bilgisi
E
Tarih bilgisi
Soru 4
...................; insan pratiğiyle ilişkili eleştirel, sistemli, sürekli, çıkar ve koşullara bağlı bir faaliyettir.
Cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Seçenekler
A
Erdem
B
Davranış
C
Etik
D
Bilgi
E
Eylem
Soru 5
Sosyoloji tarihinin konusu aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Sosyoloji-felsefe tartışmaları
B
Sosyoloji-devlet tartışmaları
C
Sosyoloji-din tartışmaları
D
Sosyolojinin gelişmesi ve yöntem tartışmaları
E
Sosyoloji-doğa bilimleri tartışmaları
Soru 6
Bilgi sosyolojisinin kendi içindeki temel değişim evreleri hangi dönemin belli başlı olayları ve dönüşümleri ile ilişkilidir?
Seçenekler
A
İlk Çağ
B
Orta Çağ
C
Yeni Çağ
D
XIX. yüzyıl
E
XX. yüzyıl
Soru 7
Sosyolojinin, bir alt dal olarak kurumsallaşmasa da bilgi konusu ile ilgilenmesi hangi dönemde gerçekleşmiştir?
Seçenekler
A
İlk Çağ
B
Orta Çağ
C
Yeni Çağ
D
XIX. Yüzyıl
E
XX. Yüzyıl
Soru 8
Sosyolojik anlamda bilginin kaynağı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Vahiy
B
Deneyim
C
Rüya
D
Sezgi
E
Koşullanma
Soru 9
I. İnsan-Doğa
II. İnsan-Toplum
III. Toplum-Toplum
Bilgiye dönüşmesi gereken ders ve beceriler, yukarıda verilen çiftlerden hangisi ya da hangilerinin birbirleriyle ilişkilerinden kaynaklanır?
II. İnsan-Toplum
III. Toplum-Toplum
Bilgiye dönüşmesi gereken ders ve beceriler, yukarıda verilen çiftlerden hangisi ya da hangilerinin birbirleriyle ilişkilerinden kaynaklanır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
I ve III
E
I, II ve III
Soru 10
Toplumun değerlendirilmesi için tek geçerli yol ve ölçüt aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Ortaya koyduğu sosyolojik bilgilerin çokluğu
B
Ekonomik gelişme ve ilerlemenin boyutu
C
Tarihte üstün gelen toplumların sayısı
D
Tarihte oynamış olduğu roller
E
Askerî potansiyel ve başarıları
Soru 11
Batı’da bilgi sosyolojisinin ortaya çıkması ve bilgi konusu üzerine yoğunlaşılması ne tür bir çabanın ürünüdür?
Seçenekler
A
Batı bilgisini tartışmak yerine soyut bir kavram olarak bilgi konusuyla uğraşmak
B
Bilgi konusu tartışmaları ile edinilen birikimle, daha geçerli bilgi sistemleri kurmak
C
Bilgi tartışmalarının vardığı sonuçtan yola çıkarak Batılı bilgiyi eleştirmek
D
Batılı bilginin Doğu bilgisinden üstün yanlarını ortaya koymaya çalışmak
E
Batı ve Doğu bilgisi arasında ortak bir bilgi tanımına ulaşmaya çalışmak
Soru 12
Bilgi kavramı ile ilgili olarak aşağıdakileden hangisi söylenemez?
Seçenekler
A
Gerçeği kavrama, ona katılma ve onu değiştirme aracıdır.
B
İnsanın doğa koşullarını anlama ve müdahale etme aracıdır.
C
İnsanın karşılaştığı olaylar karşısındaki bir tavrıdır.
D
İnsanın varlığını koruma, sürdürmeyle ilgili toplumsallaşma çabasıdır.
E
Bilgi, bütün toplumlar için aynı olan ve değişmez bir deneyimler bütünüdür.
Soru 13
Sosyoloji hangi dönemde ortaya çıkmıştır?
Seçenekler
A
İlk Çağ
B
Orta Çağ
C
Yeni Çağ
D
XIX. yüzyıl
E
XX. yüzyıl
Soru 14
Sosyolojik yöntem aşağıdaki perspektiflerden hangisini kullanmalıdır?
Seçenekler
A
Psikolojik perspektif
B
Tarihsel perspektif
C
Hukuki perspektif
D
Dinî perspektif
E
İktisadi perspektif
Soru 15
Bilgi sosyolojisi bağımsız bir konu olarak nerede ortaya çıkmıştır?
Seçenekler
A
Mezopotamya
B
Eski Mısır
C
Orta Asya
D
Batı
E
Çin
Soru 16
Sosyoloji, bilgi konusuna ne zamandan itibaren ilgi göstermeye başlamıştır?
Seçenekler
A
II. Dünya Savaşı sonrasında
B
Postmodern dönemde
C
Sosyolojinin kuruluş koşulları sırasında
D
Bilgi toplumuna geçiş sırasında
E
İlk Çağ’dan itibaren
Soru 17
I. Bilgi, toplumsal bir varlıktır.
II. Bilgi, toplum üstü bir varlıktır.
III. Bilgi, toplum üstünden topluma inen bir varlıktır.
Sosyolojinin genel özelliklerine göre düşünüldüğünde yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri doğrudur?
II. Bilgi, toplum üstü bir varlıktır.
III. Bilgi, toplum üstünden topluma inen bir varlıktır.
Sosyolojinin genel özelliklerine göre düşünüldüğünde yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri doğrudur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I ve II
E
I ve III
Soru 18
Aşağıdakilerden hangisi bilgi kavramının açıklayıcısı niteliğinde bir önermedir?
Seçenekler
A
Bir problem karşısında çözümün aniden zihinde belirmesidir.
B
Bir uyarıcıya verdiği ani ve istemsiz bir tepkidir.
C
İnsanın önceki deneylerinden, anında yararlanma becerisidir.
D
Davranışın ardından gelen ödül ya da cezaya göre, davranışın yeniden biçimlenmesidir.
E
Farkında olmadan gerçekleştirdiği öğrenmelerdir.
Soru 19
Aşağıdakilerden hangisi bilgi kavramının tanımı niteliğinde değildir?
Seçenekler
A
Bilgi gerçeği belli bir yönde kavrama, ona katılma ve onu değiştirme aracıdır.
B
İnsan bilgi aracılığı ile doğal koşullara müdahale etmekte, ona yön vermektedir.
C
Bilgi, insanın karşılaştığı çeşitli olaylar ve sorunlarla ilişkili bir tavırdır.
D
Bilgi, insanın kendi varlığını koruma, sürdürme ve sorunlarının çözümüyle ilgili toplumsallaşma çabasıdır.
E
Bilgi, bütün toplumlar için aynı olan ve değişmez bir deneyimler bütünüdür.
Soru 20
Bilgiyi, insanın toplum olayları üzerine bilinçlenmesi olarak tanımlarsak, bu durum ne zamandan beri süregelen bir faaliyettir?
Seçenekler
A
Tarih öncesi
B
İlk Çağ
C
Orta Çağ
D
Yeni Çağ
E
XIX. Yüzyıl
Soru 21
İnsanın toplumsallaşmasının nedeni aşağıdaki ifadelerin hangisinde daha doğru ve genel bir biçimde belirtilmiştir?
Seçenekler
A
İnsan ya da insan gruplarının bir arada yaşama isteği
B
Düşman unsurların saldırısından korunma
C
Birlikte yaşamanın daha ekonomik olması
D
Üretim ve güvenlik gibi sorunların birlikte çözüme kavuşturulabilmesi
E
Toplum üstü güçlerin insanları bir araya getirmesi
Soru 22
Sosyolojinin bir bilim dalı olarak ortaya çıkışı hangi yüzyılda olmuştur?
Seçenekler
A
XVI.
B
XVII.
C
XVIII.
D
XIX.
E
XX.
Soru 23
Sosyolojinin bir bilim olarak ortaya çıkışının dayandığı temel iddia aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Sosyolojik bilgi geleneksel toplum düşüncesine dayanmaktadır.
B
Toplum bireysel deneyimlerle anlaşılabilir.
C
Kendi deneylerimizle elde ettiğimiz sıradan bilgilerden sosyolojik bilgilerden farklıdır.
D
Kendi deneyimlerimiz toplumu anlamaya yetmez.
E
Sosyoloji psikolojiden farklıdır.
Soru 24
“Toplum olaylar ile geleneksel bilgi biçimlerinden farklı bir ilişki kurarak yeni bilgiler edinme çabası” olarak tanımlanan bilim dalı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Antropoloji
B
Arkeoloji
C
Androloji
D
Psikoloji
E
Sosyoloji
Soru 25
I. Sosyolojik bilgi kendi özellikleri olan sosyolojinin kendi yöntemleri, kuralları aracılığı ile elde edilen bilgidir.
II. Sosyoloji, konusu olan doğa ile yeni bir tür ilişki kurmaya çalışmaktadır.
III. XIX. yüzyılda Batı dünya egemenliğini eline geçirmeye başlamıştır.
Sosyoloji ve sosyolojik bilgi ile ilgili olarak yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri doğrudur?
II. Sosyoloji, konusu olan doğa ile yeni bir tür ilişki kurmaya çalışmaktadır.
III. XIX. yüzyılda Batı dünya egemenliğini eline geçirmeye başlamıştır.
Sosyoloji ve sosyolojik bilgi ile ilgili olarak yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri doğrudur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I ve III
E
II ve III
Soru 26
................... , sosyoloji çalışmalarının bilimselliğini ve objektifliğini bilgi edinme yöntemleri ile ilişkili soyut kavramlar aracılığı ile kanıtlamak istemektedir.
Cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Seçenekler
A
Siyaset Sosyolojisi
B
Din Sosyolojisi
C
Eğitim Sosyolojisi
D
Bilgi Sosyolojisi
E
Kültür Sosyolojisi
Soru 27
I. Bilgi gerçeği belli bir yönde kavrama, katılma ve değiştirme aracıdır.
II. İnsan bilgi aracılığı ile doğal koşullara, kendiliğinden akışa müdahale etmekte, yön vermektedir.
III. İnsan bilgilerini gündelik yaşamında sınamakta, doğrulamaktadır.
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri bilgi ile bilinç İlişkisi ile ilgili doğrudur?
II. İnsan bilgi aracılığı ile doğal koşullara, kendiliğinden akışa müdahale etmekte, yön vermektedir.
III. İnsan bilgilerini gündelik yaşamında sınamakta, doğrulamaktadır.
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri bilgi ile bilinç İlişkisi ile ilgili doğrudur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Soru 28
Toplumların geçmişteki rolleri ve yerleri, toplumun değerlendirilmesi için tek geçerli yol ve ölçüttür. Toplumun bilgileri, deneyimleri ve örgütlenmesi ........ içinde oluşmaktadır.
Cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Seçenekler
A
din
B
tarih
C
göç
D
ekonomi
E
siyaset
Soru 29
İnsanın toplumsallaşmasıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
İnsanın toplumsallaşmasını “sürü içgüdüsüyle” veya “hayvansal iç güdülerle” açıklamak mümkün değildir.
B
İnsanlar için çözüm kendiliğinden, anında, mekanik olarak gerçekleştiği için toplumsallaşmaları gerekmemiştir.
C
İnsanlar, içgüdüleriyle sınırlı becerileriyle, davranış kalıpları ve reflekslerinin dışına çıkamamışlardır.
D
İnsanlar, sorunlarını çözebilme amacıyla bilgilenmeye/bilinçlenmeye gerek duymamışlardır.
E
İnsanın “toplumsal hayvan” olduğu yönünde yapılan açıklamalar, insanın toplumsallaşmasına yönelik sorunları kavrama ve aşma çabasını desteklemektedir.
Soru 30
I. Eleştirel
II. Sistemli
III. Sürekli
IV. Çıkar ve koşullara bağlı
Yukarıdaki yargılardan hangisi ya da hangileri bilgi ile doğrudan ilişkilidir?
II. Sistemli
III. Sürekli
IV. Çıkar ve koşullara bağlı
Yukarıdaki yargılardan hangisi ya da hangileri bilgi ile doğrudan ilişkilidir?
Seçenekler
A
Yanlız I
B
Yalnız III
C
I ve IV
D
I, II ve III
E
I, II, III ve IV
Ünite 2
Soru 1
Toplum düşüncelerinin, bilgilerin kökenini araştırma, bilginin nasıl oluştuğunu ve işlediğini gösterme çabasına ne ad verilir?
Seçenekler
A
Bilgi felsefesi
B
Bilgi sosyolojisi
C
Gündelik bilgi
D
Bilimsel bilgi
E
Doğa bilgisi
Soru 2
İnsan-doğa ilişkisi bağlamında aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
İnsanın ilk ortaya çıkış döneminde tek mümkün ve zorunlu ilişki doğa ile ilişkidir.
B
İnsan-doğa ilişkisi, toplum yaşamına geçilemediğinden zorunlu olmuştur.
C
İnsan kendi varlığını korumak ve sürdürmek için kendi dışındaki doğayla kesintisiz ilişkiye girmiştir.
D
İnsan-doğa ilişkisinde anında ve doğrudan bir çözüm söz konusu değildir.
E
Tarihin bütün dönemlerinde insan-doğa ilişkisinde tam bir uyum söz konusudur.
Soru 3
I. Tinsel çözümler
II. İçgörüsel yöntem
III.Toplum örgütlenmesi
IV. Alet kullanımı
İnsan, doğa ile ilişkilerindeki eksikliği ve uyumsuzluğu yukarıdakilerden hangisi ya da hangileriyle aşmıştır?
II. İçgörüsel yöntem
III.Toplum örgütlenmesi
IV. Alet kullanımı
İnsan, doğa ile ilişkilerindeki eksikliği ve uyumsuzluğu yukarıdakilerden hangisi ya da hangileriyle aşmıştır?
Seçenekler
A
Yanlız I
B
I ve II
C
II ve III
D
III ve IV
E
II ve IV
Soru 4
Aşağıdakilerden hangisi toplumsal bilinç/toplumsal bilgi yasalarının ortak özellikleri arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Bilginin yasaları toplumsal evrelerden ve çeşitli uygarlıklardan bağımsız değildir.
B
İnsan bilgi ve deneyimleri sayesinde olaylarla yeni bir ilişki kurmuş, bu yolla sorunları üzerinde etkili olmuştur.
C
Bilginin değişmesi rastgele olmadığı gibi her yeni çözüm eski bilgileri ve deneyleri kapsamış, bu yönde bir bilgi birikimi ortaya çıkmıştır.
D
Toplum bilgisi belli bir bakış açısı, değerler, kurumlar, yasaklamalar biçiminde ortaya çıkmış ve toplumsal nitelik kazanmıştır.
E
Bilgi, insan deneyimlerinden kaynaklanmış, doğal koşullara müdahale etmeye ve yön vermeye izin vermiştir.
Soru 5
Bilgi sosyolojisinin XX. yüzyılda ortaya çıkmasında aşağıdakilerden hangisi önemli bir rol oynamamıştır?
Seçenekler
A
L. Febvre
B
M. Bloch
C
T. Veblen
D
R. Merton
E
M. Mauss
Soru 6
Aşağıdakilerden hangisi bilgi sosyolojisi alanında önemli çalışmalar ortaya koymuş kişilerden biri değildir?
Seçenekler
A
Lucien Febvre
B
Marcel Mauss
C
Talcott Parsons
D
Marc Bloch
E
Thornstein Veblen
Soru 7
ı. Alet kullanımı
II. Toplum örgütlenmesi
III. Tesadüfi çözümler
İnsanın doğa ile ilişkilerindeki eksikliği yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri ile giderilmiştir?
II. Toplum örgütlenmesi
III. Tesadüfi çözümler
İnsanın doğa ile ilişkilerindeki eksikliği yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri ile giderilmiştir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
I ve III
E
I, II ve III
Soru 8
XX. yüzyılda sosyolojinin bir alt dalı olarak bilgi sosyolojisinin ortaya çıkışında özel bir yere sahip olan ülkelerin tamamı aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
Fransa, ABD, İngiltere
B
Fransa, ABD, Almanya
C
Fransa, Rusya, Almanya
D
İngiltere, ABD, Almanya
E
İngiltere, ABD, Rusya
Soru 9
Aşağıdakilerden hangisi bilgi sosyolojisi alanında önemli çalışmalar ortaya koymuş kişilerden biridir?
Seçenekler
A
Levi Strauss
B
Karl Marx
C
Lucien Febvre
D
Talcott Parsons
E
Max Weber
Soru 10
I. Bilginin yerine kültürün konulması
II. Bilgi sosyolojisi çalışmalarının yetersizliği
III. Önemli sosyologların kalmaması
Son yıllarda bilgi sosyolojisinde tartışmaların biçim değiştirmesinde yukarıda belirtilen gelişmelerden hangisinin ya da hangilerinin önemi büyüktür?
II. Bilgi sosyolojisi çalışmalarının yetersizliği
III. Önemli sosyologların kalmaması
Son yıllarda bilgi sosyolojisinde tartışmaların biçim değiştirmesinde yukarıda belirtilen gelişmelerden hangisinin ya da hangilerinin önemi büyüktür?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
I ve III
E
I, II ve III
Soru 11
Aşağıda yer alan kavramlardan hangisi bilginin unsurları arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Ses
B
İşaret
C
Yazı
D
Simge
E
Refleks
Soru 12
Bilgi, sorunlar karşısında ortaya konan çözümlerin sonucu ise, sorun olmayan konuların bilgi konusu olmamasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Sorunların, çözümün getireceği faydaya bağlı olarak çözümlenmesi
B
Çözülebilmiş sorunların bilgi üretmek için gerekli altyapıyı oluşturmaması
C
Sorunlar ve çözümler arasında mekanik ve kendiliğinden bir ilişkinin olmaması
D
Çözümün sorunun niteliğine bağlı olarak aktarılıp aktarılamamasının değişken olması
E
Sorun ve çözümlerin birbirinden bağımsız olarak ele alınabilme potansiyeli taşıması
Soru 13
Bilginin toplumsallaşamamasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Bilginin toplumsallaşma özelliğinin bünyesinde olmaması
B
Toplumun kavrama düzeyinin çözümü kavrayacak yeterlilikte olmaması
C
Çözümün çok karmaşık ve zor kavranan bir yapıda olması
D
Bilgi ile gerçekleşen çözümün belli ayrıcalıkları da beraberinde getirmesi
E
Çözümün sürekliliğini sağlama sorununun olmaması
Soru 14
Aşağıdaki ifadelerden hangisi toplumsal bilincin/bilginin yasaları bağlamında söylenebilecek bir ifade değildir?
Seçenekler
A
Bilgi kendiliğinden, mekanik olmayan çözümün toplumsallaştırılarak sahip çıkılmasıdır.
B
İnsan bilgi ve deneyimleri sayesinde olaylarla yeni bir ilişki kurmuş, bu yolla sorunları üzerinde etkili olmuştur.
C
Çözüm ile ilgili bilgilerin yenilenmesi, saklanması, korunması, geliştirilmesi, kurumsallaşması ve örgütlenmesi her dönem önemli olmuştur.
D
Çözümden doğan ayrıcalıklar nedeniyle, toplum bilgisinin üretimi, korunması, saklanması ve kurumsallaşması halkla birlikte gerçekleştirilmiştir.
E
Bilginin değişmesi, gelişmesi ve bilgi birikimi ancak yeni çözüm önerileriyle mümkündür.
Soru 15
Aşağıdakilerden hangisi toplumsal bilincin/bilginin yasaları arasında yer alır?
Seçenekler
A
İnsan deneyimlerinden kaynaklanması
B
Toplum örgütlenmesinden çok önce ortaya çıkması
C
Tarih üstü/dışı bir olay olması
D
Kendiliğinden bir olay olması
E
Çözümün doğrudan ve her zaman toplumsallaşması
Soru 16
I. Kendiliğinden ve mekanik olması
II. Bilginin bir ayrıcalık kaynağı olmaması
III. Bilginin uygarlık örgütlenmesi ile birlikte doğması
Yukarıdaki ifadelerden hangisi ya da hangileri toplumsal bilincin/bilginin yasaları arasında kabul edilemez?
II. Bilginin bir ayrıcalık kaynağı olmaması
III. Bilginin uygarlık örgütlenmesi ile birlikte doğması
Yukarıdaki ifadelerden hangisi ya da hangileri toplumsal bilincin/bilginin yasaları arasında kabul edilemez?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
I ve III
E
I, II ve III
Soru 17
I. Fransa
II. Almanya
III. ABD
XX. yüzyılda sosyolojinin bir alt dalı olarak bilgi sosyolojisinin ortaya çıkmasında yukarıdaki ülkelerden hangisi ya da hangilerinin özel bir yeri vardır?
II. Almanya
III. ABD
XX. yüzyılda sosyolojinin bir alt dalı olarak bilgi sosyolojisinin ortaya çıkmasında yukarıdaki ülkelerden hangisi ya da hangilerinin özel bir yeri vardır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
I ve III
E
I, II ve III
Soru 18
Son yıllarda bilgi sosyolojisinde tartışmaların biçim değiştirmesinde aşağıda belirtilen gelişmelerden hangisinin önemi büyüktür?
Seçenekler
A
Bilginin yerine kültürün konulmasının
B
Bilgi sosyolojisi çalışmalarının yetersizliğinin
C
Önemli sosyologların kalmamasının
D
İnsanların ilgi alanlarının değişmesinin
E
Eski çalışmaların modasının geçmesinin
Soru 19
I. Ses
II. İşaret
III. Yazı
IV. imge
Yukarıdaki kavramlardan hangisi ya da hangileri bilginin unsurları olarak kabul edilebilir?
II. İşaret
III. Yazı
IV. imge
Yukarıdaki kavramlardan hangisi ya da hangileri bilginin unsurları olarak kabul edilebilir?
Seçenekler
A
I ve II
B
II ve III
C
II ve IV
D
II, III ve IV
E
I, II, III ve IV
Soru 20
Aşağıdakilerden hangisi bilgi sosyolojisi çalışmalarında bilginin özünü kavramak için yapılacak kapsayıcı çalışmaların bir ayağı olamaz?
Seçenekler
A
Bilginin kaynağını araştırmak
B
Bilginin doğuş koşullarını araştırmak
C
Mutlak tanımlara başvurmak
D
Bilginin gelişmesini incelemek
E
Bilginin süreç içindeki değişimini incelemek
Soru 21
İnsanın doğa karşısında karşılaştığı sorunlar aşağıdakilerden hangisi ile çözülememiştir?
Seçenekler
A
Kendiliğinden ve doğrudan ilişkiler
B
İnsan-insan ilişkileri
C
İnsan-doğa ilişkileri
D
İnsan-toplum ilişkileri
E
Toplum-toplum ilişkileri
Soru 22
İnsanın doğa karşısında ortaya koyduğu toplum çözümü aşağıda belirtilen sonuçlardan hangisine yol açmamıştır?
Seçenekler
A
Çözümün tekrarlanması sonucu
B
Bilginin halka yayılması ve sıradanlaşması
C
Belli değerler dizisinin ortaya konması
D
Bilginin, bir güç ve ayrıcalık olarak görülmesi
E
Toplumsal yaşama müdahale edilmesi
Soru 23
Aşağıdakilerden hangisi toplumsal bilincin/bilginin yasalarından biri olarak kabul edilemez?
Seçenekler
A
Kendiliğinden ve mekanik olmaması
B
Tesadüfi çözümlerin sistemsiz şekilde bir araya gelmesi
C
Bilginin ayrıcalığı sonucunu doğurması
D
Bilginin toplum örgütlenmesi ile birlikte doğması
E
Bilginin tarihi bir olay olması
Soru 24
................ toplum düşüncesinin kökenini araştırma, bilginin nasıl oluştuğunu ve işlediğini gösterme çabasındadır.
Cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Seçenekler
A
Eğitim sosyolojisi
B
Din sosyolojisi
C
İletişim sosyolojisi
D
Bilgi sosyolojisi
E
Siyaset sosyolojisi
Soru 25
......................... insanın deneyimlerinden anında yararlanma becerisidir. Kendiliğinden elde edilemediği için öğrenilmesi ve öğretilmesi gerekmektedir.
Cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Seçenekler
A
Bilgi
B
Bilim
C
Değer
D
Gelenek
E
Kültür
Soru 26
I. Alet kullanmak
II. Savaşmak
III. Barınmak
IV. Toplumsal örgütlenmeyi tahsis etmek
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri insanlığın doğa ile ilişkilerindeki eksikliğini ve uyumsuzluğunu giderdiği gelişmeler arasında yer almaktadır?
II. Savaşmak
III. Barınmak
IV. Toplumsal örgütlenmeyi tahsis etmek
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri insanlığın doğa ile ilişkilerindeki eksikliğini ve uyumsuzluğunu giderdiği gelişmeler arasında yer almaktadır?
Seçenekler
A
I ve II
B
Yalnız II
C
II ve III
D
I ve IV
E
II, III ve IV
Soru 27
Toplumsal bilincin/bilginin yasaları ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Bilginin yasaları bütün toplumsal evrelerden ve çeşitli uygarlıklardan bağımsızdır.
B
Toplum bilgisi belli bir bakış açısı, değerler, kurumlar, yasaklamalar biçiminde ortaya çıkmış ve toplumsal nitelik kazanmıştır.
C
İnsan, bilgi ve deneyimleri sayesinde olaylarla yeni bir ilişki kurmuştur.
D
Toplum bilgisi, insanlığın ortaya çıktığı zamanda doğada mevcut değildir.
E
Bilgi yalnızca Batı toplumları tarafından üretilmektedir.
Soru 28
I. Avlanmak için araç gereçler yapılması
II. Hayvan derilerinden giysiler yapılması
III. Bitkisel yiyecekleri yabani olarak toplamaları sırasında basit de olsa belirli yöntemler geliştirmesi
Bu gelişmeler aşağıdaki ilişkilerden hangisinin eksikliğini gidermek için yapılmıştır?
II. Hayvan derilerinden giysiler yapılması
III. Bitkisel yiyecekleri yabani olarak toplamaları sırasında basit de olsa belirli yöntemler geliştirmesi
Bu gelişmeler aşağıdaki ilişkilerden hangisinin eksikliğini gidermek için yapılmıştır?
Seçenekler
A
İnsan-insan ilişkisi
B
İnsan-doğa ilişkisi
C
İnsan-toplum ilişkisi
D
Toplum-toplum ilişkisi
E
Kendiliğinden ve doğrudan ilişkiler
Soru 29
I. İnsan bilgisi tarihte birikimsel ve sıçramalı bir şekilde oluşmuştur.
II. Bilginin öğrenilmesi, öğretilmesi gerekmemektedir.
III. Bilgi sayesinde insanlar kendiliğinden olmayan bir sonuca ulaşabilmektedir.
Bilgi kavramı ile ilgili yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri doğrudur?
II. Bilginin öğrenilmesi, öğretilmesi gerekmemektedir.
III. Bilgi sayesinde insanlar kendiliğinden olmayan bir sonuca ulaşabilmektedir.
Bilgi kavramı ile ilgili yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri doğrudur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Soru 30
I. İnsan-insan
II. İnsan-toplum
III. İnsan-doğa
Yukarıda bahsedilen ilişkilerden hangisi ya da hangileri bilgilerin sistemleştirilmesi, bilinçlenme ile insan pratiği arasındaki bağlara örnek gösterilebilir?
II. İnsan-toplum
III. İnsan-doğa
Yukarıda bahsedilen ilişkilerden hangisi ya da hangileri bilgilerin sistemleştirilmesi, bilinçlenme ile insan pratiği arasındaki bağlara örnek gösterilebilir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Soru 31
I. İnsanın önceki deneylerinden anında yararlanma becerisidir.
II. Kendiliğinden elde edilmemektedir.
III. Bilgi sayesinde bireyler kendiliğinden olmayan bir sonuca ulaşabilirler.
Bilgi tanımına ilişkin yukarıdaki yargılardan hangisi ya da hangileri doğrudur?
II. Kendiliğinden elde edilmemektedir.
III. Bilgi sayesinde bireyler kendiliğinden olmayan bir sonuca ulaşabilirler.
Bilgi tanımına ilişkin yukarıdaki yargılardan hangisi ya da hangileri doğrudur?
Seçenekler
A
Yanlız I
B
Yanlız II
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Ünite 3
Soru 1
İlk toplumlardan uygar toplumlara geçiş aşağıdakilerden hangisinin ürünüdür?
Seçenekler
A
Bilgi ve deneylerin örgütlenmesinde bir sıçramanın ürünüdür.
B
Belirli toplumların çabalarının ürünüdür.
C
Tarihe mal olmuş şahsiyetlerin ürünüdür.
D
Doğa olaylarının zorlamasının ürünüdür.
E
Nakil yoluyla gelen bilginin ürünüdür.
Soru 2
Aşağıdakilerden hangisi Doğu uygarlıklarının özelliklerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Doğu bilgisinde gelişme ve farklılıkların esas kaynağı Doğu-Batı çatışması olmuştur.
B
Üretim ve yönetim örgütleri birbiriyle dayanışma içinde oldukları için bu konuda ortaya çıkan bilgiler de birbirine uyumludur.
C
Tüm yaşam alanlarında ikilik görülmesine karşın devletin getirdiği çözüm toplum çözümü olduğu için toplumun içinde yeni bir arayış yoktur.
D
Doğu’da devlet bilimleri ile üretim bilimleri sınıflandırması ve ayrımı geleneksel Doğu uygarlıklarının kendi koşulları ve özelliği gereğidir.
E
Doğu uygarlıklarının bilgisinin temelinde toplum bilimleri esas zenginliği oluşturmaktadır.
Soru 3
I. Tarım Devrimi
II. Yerleşik yaşam
III. Yazının icadı
IV. Barutun icadı
Yukarıdakilerden hangileri insanlık tarihinin başlangıcını oluşturmuştur?
II. Yerleşik yaşam
III. Yazının icadı
IV. Barutun icadı
Yukarıdakilerden hangileri insanlık tarihinin başlangıcını oluşturmuştur?
Seçenekler
A
I ve II
B
II ve III
C
I, II ve III
D
I ve IV
E
I, II, III ve IV
Soru 4
Osmanlı Devleti ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Osmanlı, Doğu bilgisinin koruyuculuğunu üstlenerek bir tür “müze bekçiliği” görevi yapmıştır.
B
Osmanlı'da devlet bizzatihi bilginin kaynağı ve biçimlendirenidir.
C
Osmanlı'nın geleneksel Doğu’ya katkısı daha çok askerî ve siyasi düzeydedir.
D
Osmanlı devlet bilimi/bilgisi özellikle ekonomi alanında gelişmiştir.
E
Osmanlı'da bilginin üretilmesi, sahiplenilmesi devlet örgütlenmesi ile iç içedir.
Soru 5
I. Tarım Devrimi
II. Yerleşik hayat
III. Yazı
Bir uygarlık sıçramasından söz etmek için yukarıdakilerden hangisi ya da hangilerine ihtiyaç duyulmaktadır?
II. Yerleşik hayat
III. Yazı
Bir uygarlık sıçramasından söz etmek için yukarıdakilerden hangisi ya da hangilerine ihtiyaç duyulmaktadır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
I ve III
E
I, II ve III
Soru 6
Aşağıdakilerden hangisi ilk toplumları tanımlayan bir ifade olarak gösterilebilir?
Seçenekler
A
Karmaşık bir toplum yapısı üzerine mutlak bir otorite bulunmaktadır.
B
Toplumlar farklılaşmış ve Doğu-Batı farklılığı doğmuştur.
C
Çözüm basit, ilişkiler dar ve toplumlar arası benzerlik fazladır.
D
Toplum çözümleri toplum üstü bir karakter kazanmıştır.
E
Genel geçer bilgi sistemleri oluşmuş ve istemli bilgi birikimi sağlanmıştır.
Soru 7
Batı’nın kendi çözümünü ve üstünlüğünü evrenselleştirirken kendi bilgi örgütlenmesi ve bakış açısını da evrenselleştirmesi hangi dönemden beri ortaya çıkmış bir durumdur?
Seçenekler
A
İlk Çağ
B
Orta Çağ
C
Yeni Çağ
D
XIX. yüzyıl
E
XX. yüzyıl
Soru 8
I. İnsanlar arası ilişkilerin belli bir kalıba dökülmesi ve mutlaklaştırılması
II. Kendiliğinden olmayan bilgi birikiminin oluşturulması, saklanması ve aktarılması
III. Toplum üstü güçler ve koşulların bilgi birikimi üzerindeki etkisinin sürdürülmesi
Yukarıdaki ifadelerden hangisi ya da hangileri toplum bilgisinin/bilincinin amacı olarak ifade edilebilir?
II. Kendiliğinden olmayan bilgi birikiminin oluşturulması, saklanması ve aktarılması
III. Toplum üstü güçler ve koşulların bilgi birikimi üzerindeki etkisinin sürdürülmesi
Yukarıdaki ifadelerden hangisi ya da hangileri toplum bilgisinin/bilincinin amacı olarak ifade edilebilir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
I ve III
E
I, II ve III
Soru 9
Toplumlar arasındaki ilk belirgin bilgi farklılaşması aşağıdakilerden hangisi olarak ifade edilebilir?
Seçenekler
A
Göçebe-yerleşik
B
Doğu-Batı
C
Gelişmiş-azgelişmiş
D
Kapitalist-sosyalist
E
Müslüman-Hıristiyan
Soru 10
Çin ve Hindistan gibi toplumların Yakın Doğu ile birlikte Doğu örgütlenmesi içinde değerlendirilmesinin nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Benzer dini yapılanmalara sahip olması
B
Aynı cephede Batı’ya karşı savaşmış olmaları
C
Sınıfsal yapılarının aynı olması
D
Sorunlara karşı benzer çözümler geliştirmiş olmaları
E
Aynı coğrafyada yaşamaları
Soru 11
I. Çözümün bilgisi kendiliğinden edinilen bir bilgi değildir.
II. Çözüm, Devlet’e dönüşmüş asker kökenli bir örgüt aracılığı ile olmuştur.
III. Halka yayılmış, toplum tarafından üretilen ve bilinen bir bilgidir.
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Doğu bilgisinin özellikleri arasında yer alır?
II. Çözüm, Devlet’e dönüşmüş asker kökenli bir örgüt aracılığı ile olmuştur.
III. Halka yayılmış, toplum tarafından üretilen ve bilinen bir bilgidir.
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Doğu bilgisinin özellikleri arasında yer alır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
I ve III
E
I, II ve III
Soru 12
Toplumlar arası ilişkilerde göçebe-yerleşik çelişki ve çatışmasının ikinci derecede yer alması aşağıdaki gelişmelerden hangisi ile gerçekleşmiştir?
Seçenekler
A
Yerleşik toplumların uygarlık üstünlüğü
B
Doğu-Batı ilişkilerinin ortaya çıkması
C
Göçebe toplumların yerleşik uygarlık merkezlerine sızması
D
İslam-Hristiyan çatışmasının başlaması
E
Göçebe toplulukların tarih sahnesinden silinmesi
Soru 13
Doğu ve Batı bilgi sistemlerinin karşılaştırılması aşağıdaki ölçütlerden hangisine bakılarak yapılamaz?
Seçenekler
A
Bilginin var olan imkân ve koşullara ne ölçüde yanıt verdiğine
B
Ne kadar insana çözümden yararlanma olanağı sağladığına
C
Bu çözüm çerçevesinde ortaya çıkan imkânların niteliğine
D
İmkânların insanların ne ölçüde kendi onurlarını koruyabilmelerine izin verdiğine
E
Genelleştirilmiş ve kutsanmış soyut ve mutlak ölçütlere
Soru 14
Aşağıdakilerden hangisi toplum bilgisinin/bilincinin amacı olarak ifade edilebilir?
Seçenekler
A
İnsanlar arası ilişkilerin belli bir kalıba dökülmesi ve mutlaklaştırılması
B
Kendiliğinden olmayan bilgi birikiminin oluşturulması, saklanması ve aktarılması
C
Toplum üstü güçler ve koşulların bilgi birikimi üzerindeki etkisinin sürdürülmesi
D
Genel geçer bilgi birikimlerinin bütün toplumlara aynı şekilde yayılması
E
Toplum örgütlenmesinden kendisini bağımsızlaştırması
Soru 15
Toplumlar arasındaki ilk belirgin bilgi farklılaşmasının, genişlemesinin ve örgütlenme ve kurumların temelinde aşağıdakilerden hangisi yer almaktadır?
Seçenekler
A
Göçebe-yerleşik farklılaşması
B
Doğu-Batı farklılaşması
C
Sanayi devrimi süreci
D
Birinci Dünya Savaşı
E
Bilgi toplumuna geçiş süreci
Soru 16
Doğu’da uygarlığa geçiş nasıl gerçekleşmiştir?
Seçenekler
A
Bilimsel ilerlemeler sonucu bilgi birikiminin artmasıyla
B
Teknik alandaki buluşlarla
C
Ekonomik ilerlemeler sonucunda
D
Üretim ve güvenlik sorununun bir üst örgütle çözülmesiyle
E
Kültürel birikim sonucunda
Soru 17
Aşağıdaki cümlelerden hangisi Doğu bilgisinin özelliklerini belirten bir ifade değildir?
Seçenekler
A
Çözümün bilgisi kendiliğinden edinilen bir bilgi değildir.
B
Çözüm, Devlet’e dönüşmüş asker kökenli bir örgüt aracılığı ile olmuştur.
C
Çözümün askeri olarak ortaya çıkması nedeniyle Devlet ve toplum arasında bir kopukluk vardır.
D
Halka yayılmış, toplum tarafından üretilen ve bilinen bir bilgidir.
E
Toplumun gündelik ilişkiler içinde çözümün bilgisine ulaşması mümkün değildir.
Soru 18
I. Doğu’ya ham madde sağlama ticaretinin örgütlenmesi
II. Doğu’ya karşı soygun ve saldırıların süreklilik kazanması
III. Diğer batı toplumlarından daha üstün olması
Doğu uygarlığına karşı bir Batı’nın ortaya çıkmasında Yunanlılığın rolü olarak, yukarıdaki özelliklerden hangisi ya da hangilerinin rolü önemlidir?
II. Doğu’ya karşı soygun ve saldırıların süreklilik kazanması
III. Diğer batı toplumlarından daha üstün olması
Doğu uygarlığına karşı bir Batı’nın ortaya çıkmasında Yunanlılığın rolü olarak, yukarıdaki özelliklerden hangisi ya da hangilerinin rolü önemlidir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
I ve III
E
I, II ve III
Soru 19
Doğu üretici uygarlıklarının Batı soygun ve saldırılarına karşı geliştirdiği toplum çözümü aşağıdakilerden hangisi ile ifade edilebilir?
Seçenekler
A
Üretimin bir kısmının haraç olarak verilmesi
B
Bir miktar daha fazla üretim yapılması
C
Batı’ya da benzer şekilde üretim yapmayı öğretmesi
D
Üretimin koruyucusu olarak asker devletlerin ortaya çıkması
E
Her koşulda yağmalanan üretimden vazgeçmesi
Soru 20
Doğu bilgisi ile Batı bilgisi arasındaki en büyük farklılık aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Batı’nın Doğu toplumlarından daha fazla bilime ve bilimsel çalışmalara meraklı olmasıdır.
B
Doğu’nun kendi uygarlık zeminini kendi üretimiyle tanımlaması, Batı’nın ise Doğu ile ilişkiler içinde kendi kimliğini tanımlamasıdır.
C
Doğu’da bilimsel çalışmalar engellenirken Batı’da daha özgür bir ortamın olması sonucunda Batı bilgisinin daha özgürlükçü olmasıdır.
D
Batı’da bilginin daha sistemli olmasına karşın, Doğu’da tesadüfi bilgi üretiminin olmasıdır.
E
Batı’da orijinal bilgi üretimi olmasına karşın, Doğu’nun karşı tarafı taklit etmesidir.
Soru 21
Tarihteki ilk sistemli çözüm ve toplumsal bilgi örgütlenmeleri örnekleri aşağıdaki coğrafyaların hangisinde görülmüştür?
Seçenekler
A
Mezopotamya
B
Orta Asya
C
Güney Afrika
D
Kuzey Avrupa
E
Antik Yunan
Soru 22
Günümüze kadar gelen en eski yazı örnekleri aşağıdaki coğrafyaların hangisinde görülmüştür?
Seçenekler
A
Güney Amerika
B
İskandinavya
C
Mezopotamya
D
Antik Yunan
E
Güneydoğu Asya
Soru 23
Din, aile, sanat, okul, törenler, kutlamalar gibi sosyal kurum ve etkileşimlerden elde edilen bilgiler aşağıdaki kavramlardan hangisine kaynaklık etmektedir?
Seçenekler
A
Ahlak
B
Gelenek
C
Bilim
D
Ekonomi
E
Toplum bilinci
Soru 24
Batı'nın uygarlık aşamasına geçmesine kaynak olan çözüm aşağıdakilerden hangisi tarafından sağlanmıştır?
Seçenekler
A
Kuzey Amerika
B
Kuzey Avrupa
C
Doğu toplumları
D
Afrika
E
Güney Amerika
Soru 25
................ Doğu'nun koruyuculuğunu üstlenmiş ve çözümle ilgili askerî-siyasi konularda uzmanlaşmış olması dolayısıyla Doğu çözümünün ve bilgisinin de koruyuculuğunu üstlenerek bir tür “müze bekçiliği” görevi de yapmıştır.
Cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Seçenekler
A
Çin İmparatorluğu
B
Antik Mısır
C
Endülüs Emevi Devleti
D
Osmanlı Devleti
E
Pers İmparatorluğu
Soru 26
İlk sistemli çözüm ve toplumsal bilgi örgütlenmesi ile ilgili örnekler hangi uygarlıklarda ortaya çıkmıştır?
Seçenekler
A
Batı Avrupa Uygarlığı
B
Antik Yunan Uygarlığı
C
Güney Amerika Uygarlıkları
D
Doğu Uygarlıkları
E
Kuzey Amerika Uygarlıkları
Soru 27
Aşağıdakilerden hangisi Batı'nın uygarlığa geçişini sağlayan etmenlerden biridir?
Seçenekler
A
Doğu ile ticari ilişkiler
B
Göçebe topluma geçiş
C
Sanayi toplumuna geçiş
D
Bilgi toplumuna geçiş
E
Bilimsel faaliyetlerin yasaklanması
Soru 28
I. Çözüm bilgisinin kendiliğinden elde edilen bilgiler olması
II. Çözümün toplumun kendiliğinden ilişkileri dışında Devlet’e dönüşmüş asker kökenli bir örgüt aracılığı ile mümkün olması
III. Çözüm ile ilgili bilgiler devleti ilgilendiren, devlet ile sınırlı bilgiler olması
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Doğu'da sorunların çözümü ve bilginin biçimlenmesi ile ilgili özellikler arasında yer alır?
II. Çözümün toplumun kendiliğinden ilişkileri dışında Devlet’e dönüşmüş asker kökenli bir örgüt aracılığı ile mümkün olması
III. Çözüm ile ilgili bilgiler devleti ilgilendiren, devlet ile sınırlı bilgiler olması
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Doğu'da sorunların çözümü ve bilginin biçimlenmesi ile ilgili özellikler arasında yer alır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Ünite 4
Soru 1
........................., Batı üstünlüğünü elde etme amacıyla, üstünlük verilen Batı'nın bilgi ve değerlerinin, ölçütlerinin benimsenmesidir.
Cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Seçenekler
A
Şarkiyatçılık
B
Küreyerelleşme
C
Globalleşme
D
Batılılaşma
E
Küreselleşme
Soru 2
Batı'nın bilgiyi çözümlemesiyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Batı, Yunanlılık ile çözümün sürekliliğinden emin olmadığı için çözümü anlama, açıklama çabası içinde olmuştur.
B
Roma Dönemi'nde çözümü geliştirme gereği duymayınca felsefenin yerini hukuk açıklamaları almıştır.
C
Orta Çağ Dönemi'nde açıklama söz konusu olmadan hukuki, dinî kural ve yasaklarla çözüm denetlenmeye çalışılmıştır.
D
Batı, Yeni Çağ’da yeni olanaklar elde etmesine rağmen Doğu ile olan ilişkilerindeki konumunu değiştirmesi söz konusu olmamıştır.
E
XIX. yüzyılda Batı, kendi bilgisini yerelleştirme eğilimi içine girmiştir.
Soru 3
Garbiyatçılık ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Batı garbiyatçılığı, kendi düzenini ve işleyişini Doğu’dan ayrı tanımlamaz.
B
Batı garbiyatçılığı ilişki kurduğu Doğu ülkelerinde kendine uygarlık getirici misyon yükler.
C
Osmanlı garbiyatçılığı, Batı’yı kendi geleneksel kimliğine karşıt, sömürücü özelliklerle tanımlar.
D
Garbiyatçılığın temelinde dünya egemenliğinin Batı ve Batı dışı toplumlara yansıması yer alır.
E
Batı garbiyatçılığı kendi işleyişini doğal bir olay olarak gösterme eğilimindedir.
Soru 4
Aşağıdakilerden hangisi Türk Batılılaşmasının özellikleri arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Askerî-siyasi alanda gerçekleşen yenilikler, devletin Batı ile bu yönde ilişkilerini uyumlu hâle getirilmiştir.
B
Osmanlı’dan vazgeçilmesine rağmen Batılılaşma çabaları günümüzde de hâlen devam eden bir süreçtir.
C
Osmanlı Batılıaşması kendinden kaynaklanmayan nedenlerle başarısız olduğu için günümüzde bir yenilgi, çöküş olarak tanıtılmaktadır.
D
Osmanlı'nın sahip olduğu Doğulu kimliği ile Osmanlı Batılılaşması birbirine engel olarak görülmüştür.
E
Türklerin Anadolu’daki varlık nedenini tartışma konusu yapmamak için XIX. yüzyıl öncesi Türk toplum tarihi ve Osmanlı bütünüyle reddedilememiştir.
Soru 5
Batı ve Doğu bilgisiyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Batı'nın bilgisi öncelikle Batı üstünlüğünün tartışılmazlığına dayalıdır.
B
Doğu, Batı üstünlüğünü kabul etse bile çıkar uyuşmazlığı nedeniyle bu açıklamalarla bütünleşmesi söz konusu değildir.
C
Doğu bilgisi ve Batı bilgisi ayrımı çözüm üzerinde bilinçlenme ve örgütlenme farklılığını belirtmektedir.
D
Batı bilgisi XIX. yüzyılda evrenselleştirilmesine rağmen Batı-dışı toplumlarda Batı bilgisi garbiyatçılık biçimini almıştır.
E
Batı bilgisinin evrenselliği ve kapsayıcılığı yine kendi çözümü ile sınırlıdır.
Soru 6
Osmanlı’nın Batı’ya öykünmesi hangi yüzyıl ile kısıtlıdır?
Seçenekler
A
XVI. Yüzyıl
B
XVIII. Yüzyıl
C
XVII. Yüzyıl
D
XX. Yüzyıl
E
XIX. yüzyıl
Soru 7
Türk toplum tarihi ve düşüncesi açısından en önemli değişiklik aşağıdakilerden hangisi olmuştur?
Seçenekler
A
Yerleşik uygarlık merkezlerine yapılan akınlar sebebiyle buralarda egemenlik kurulması
B
Çin’e sızan Türklerin bu uygarlık merkezlerinde eriyerek yerleşik toplum düzenine geçmeleri
C
Göçebe-yerleşik çatışmasından Doğu-Batı çatışmasına geçilmesi
D
İstanbul’un fethedilmesi ile başlayan süreç sonunda Osmanlı’nın Batıcılaşması
E
Osmanlı mirası üzerine Türkiye Cumhuriyeti’nin kurulması
Soru 8
I. Göçebe-yerleşik çatışması
II. Doğu-Batı çatışması
III. Sınıf çatışması
Türk toplum tarihinde yukarıdaki olaylardan hangisi ya da hangileri görülmüştür?
II. Doğu-Batı çatışması
III. Sınıf çatışması
Türk toplum tarihinde yukarıdaki olaylardan hangisi ya da hangileri görülmüştür?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
I ve III
E
I, II ve III
Soru 9
Osmanlı garbiyatçılığının Batı garbiyatçılığından farkı aşağıdakilerden hangisinde doğru bir şekilde ifade edilmiştir?
Seçenekler
A
Batı’yı kendi geleneksel kimliğine karşıt, soyguncu, sömürücü özelliklerle tanımlama çabasında olması
B
Batıcılaşmanın kaçınılmaz ve mutlaka gerekli bir süreç olarak tanımlanması
C
Batıcılaşma sürecinde geleneksel kurum ve değerlerden tamamen vazgeçilmesi
D
Batı’nın değil, Doğu toplumlarının ve bu arada Osmanlı’nın üstün olduğunun kabul edilmesi
E
Batıcılaşmadan tamamen vazgeçilerek geleneksel Osmanlı siyasetine dönülmesi
Soru 10
XIX. yüzyıl öncesi Doğu-Batı ilişkilerinde belli dönemlerdeki Batı üstünlüğüne rağmen Doğu’nun kimliğini koruyabilmesi, ancak XIX. yüzyıl sonrasında Batıcılaşma girişimlerinde görülen kimlik değişikliğinin nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
XIX. yüzyıl sonrasında kültürel açıdan Batı kimliğinin zorlayıcı etkisinin daha belirgin hâle gelmesi
B
XIX. yüzyıl öncesinde her şeye rağmen askerî açıdan çözülmeyen bir Doğu cephesinin olması
C
Dinî örgütlenmelerin Doğu’da güçlü olması nedeni ile XIX. yüzyıl öncesinde Doğu kimliğinin Batı’dan korunması
D
XIX. yüzyıl öncesinde Doğu’nun gerçek üretici olması nedeniyle ilişkileri belirleyen temel aktör olması
E
Doğu’nun kendi içine kapalı bir toplum düzeni kurması nedeniyle kimliğin dış etkilerden bağımsız olması
Soru 11
Batı’da sorunların çözümü toplumlararası ilişkilerden uzak bir şekilde Batı toplumunun kendi özünde aranırken Batılılaşma sürecinde Batı-dışı toplumlarda bu sürecin işleyişi aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
Batılı kurumları tamamen reddederek ve Batılaşma siyasetinden vazgeçerek
B
Doğu-Batı sentezi şeklinde Batılı kurumları geleneksel kurumlara monte ederek
C
Kendi içine kapanıp aksaklıkları giderdikten sonra Batılaşmaya devam ederek
D
Askerî yenileşme çabalarıyla Batı üstünlüğünü ortadan kaldırmaya çalışarak
E
Kendi tarihinden vazgeçme temelinde Batı ile kurulan ilişkilerde arayarak
Soru 12
Aşağıdakilerden hangisi Batı'nın kendi iç çelişkilerini aşmasını sağlayan gelişmelerden biridir?
Seçenekler
A
Doğu üzerindeki kesin denetimin sağlanması
B
Doğu’nun kendi çıkarlarından vazgeçmesi
C
Uygarlıklar arası uzlaşının tesis edilmesi
D
Kilise egemenliğinin yıkılışı
E
Burjuvazinin yükselişi
Soru 13
Aşağıdakilerden hangisi Osmanlı’nın Doğu-Batı ilişkilerindeki önemi arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Osmanlı’nın tüm Doğu ülkelerinin savunucusu olması
B
İstanbul’un fethi
C
Viyana’ya dek uzanan egemenlik sahası
D
Osmanlı’nın Batıcılaşması
E
Osmanlı'nın Yunan felsefe mirasını alması
Soru 14
Batıcılaşmaya karşı tepkisel bir tutuma sahip olmakla birlikte, Batı'yı reddetmeyen akım aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Batı Garbiyatçılığı
B
Osmanlı Garbiyatçılığı
C
Şarkiyatçılık
D
Türkçülük
E
Osmanlıcılık
Soru 15
Osmanlı siyasetinin dağılması ve ilgi görmemesinin nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Batılılaşma
B
Doğu’nun kendine yabancılaşması
C
Doğu’daki toplumsal çözülme
D
Doğu’da öncü politikalar üretmekten vazgeçilmesi
E
Doğu ve Batı’nın farklılıklarının son bulması
Soru 16
Doğu’nun Batı’ya karşı devrimci bir sıçramasını ifade eden olay aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Doğu’nun küreselleşme ilişkilerine katılımı
B
Pers İmparatorluğu'nun Yunan’ı bozguna uğratması
C
Haçlı Seferleri'nde Batı’nın bozguna uğraması
D
Karlofça Savaşı
E
İstanbul’un Fethi
Soru 17
Batı’ya öykünmemiz sadece ........ Batı'sıyla sınırlıdır.
Cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Seçenekler
A
17. yüzyıl
B
18. yüzyıl
C
19. yüzyıl
D
20. yüzyıl
E
21. yüzyıl
Soru 18
Batı, Yunanlılık ile çözümün sürekliliğinden emin olmadığı için çözümü anlama, açıklama çabası içinde olmuştur. ......... döneminde ise çözümü geliştirme gereği duymayınca felsefenin yerini hukuk açıklamaları almıştır.
Cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Seçenekler
A
Roma
B
Endülüs
C
Osmanlı
D
Orta Çağ
E
Reform
Soru 19
I. Enderun
II. Mülkiye
III. Harbiye
IV. Medrese
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Osmanlı Devleti'nin Batılılaşma faaliyetleri doğrultusunda kurulan kurumları arasında yer alır?
II. Mülkiye
III. Harbiye
IV. Medrese
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Osmanlı Devleti'nin Batılılaşma faaliyetleri doğrultusunda kurulan kurumları arasında yer alır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız III
C
I ve II
D
II ve III
E
III ve IV
Soru 20
I. Batı üstünlüğünün tartışılmazlığına dayalıdır.
II. Merkezici ve dışlayıcıdır.
III. Evrensel ve tüm toplumlarla ortaktır.
Batı modern bilgisi ile ilgili olarak yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri doğrudur?
II. Merkezici ve dışlayıcıdır.
III. Evrensel ve tüm toplumlarla ortaktır.
Batı modern bilgisi ile ilgili olarak yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri doğrudur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız III
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Soru 21
XIX. yüzyılda Batı kendi bilgisini evrenselleştirme eğilimi içine girmiştir. Bu durum literatürde hangi yaklaşımın ortaya çıkmasına neden olmuştur?
Seçenekler
A
Dogmatizm
B
Batımerkezcilik
C
Sentezcilik
D
Toplumsallaşma
E
Bilimselcilik
Soru 22
İlişki kurduğu Doğu ülkelerinde kendine uygarlık getirici misyon veren ve bunu Doğu’nun da kabul etmesini bekleyen akım aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Batı Garbiyatçılığı
B
Osmanlı Garbiyatçılığı
C
Şarkiyatçılık
D
Türkçülük
E
Osmanlıcılık
Soru 23
Batı'yı, dünyanın ve İslam coğrafyası üzerinde tüm kötülüklerin kaynağı olarak ifade eden "Garbiyatçılık" aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Batı Garbiyatçılığı
B
Osmanlı Garbiyatçılığı
C
Anti-Batı Garbiyatçılığı
D
Anti-Osmanlı Garbiyatçılığı
E
Türkçülük
Ünite 5
Soru 1
Bilgi ve bilimle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Bilgi, insanların deneyimlerinden anında ve gelecekte yararlanma becerisidir.
B
Bilim, insanın kendi sınırlılığını aşma çabasıdır.
C
Genel olarak bilgilerimiz toplum dışında olan belirli olayların sonucudur.
D
Bilim, bilgilerimize bir sistem kazandırma çabasıdır.
E
Bilim örgütlenmesi ve bilgilerin bir yere yerleştirilmesi, sistem/yöntem aracılığıyladır.
Soru 2
Doğu ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Bilim olayına ve örgütlenmesine ilk defa Doğu’da tanık olunmaktadır.
B
Doğu’da çözüm, var olan bir örgütlenmeye dayalı olarak gerçekleşmiştir.
C
Doğu’da çözüme duyulan güvenle çözüm üzerinde felsefi tartışmalar söz konusu olmamıştır.
D
Batı'da olduğu gibi Doğu'da da toplum içinde veya siyasi iktidarla bilim arasında çekişme ve çatışmalar yaşanmıştır.
E
Doğu sorunlarını toplum olarak çözmüş ve toplum kesitleri de bu çözümle uyuşmuştur.
Soru 3
Üç Hâl Kanunu aşağıdaki sosyologlardan hangisine aittir?
Seçenekler
A
E. Durkheim
B
A. Comte
C
K. Marx
D
S. Simon
E
H. Spencer
Soru 4
Aşağıdakilerden hangisi Auguste Comte'un öne sürdüğü üç aşamalı evrim sürecinin son basamağı olan "pozitif evrenin" özelliklerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Bu evrede insan, kendisini ve dünyayı tanrısal ya da manevi doğaüstü güçlerle açıklamıştır.
B
Bu evre; insan bilgisinin en ileri, en üstün aşaması olarak kabul edilmiştir.
C
Bu evrede özlere ilişkin teolojik ve metafiziksel açıklamalardan vazgeçilmiştir.
D
Bu evrede bazı problemlerin çözümsüz olduğu kabul edilmiş ve olayların niçini araştırılmamıştır.
E
Bu evrede olaylar, tanıdık, bildik olanlarla ilişki kurularak açıklanmaya çalışılmıştır.
Soru 5
Auguste Comte'un Evrim Şeması'na göre pozitif evrim aşamasına en son ulaşacak olan bilim dalı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Matematik
B
Astronomi
C
Fizik
D
Kimya
E
Sosyoloji
Soru 6
Batı’da “Yunan mucizesi” olarak adlandırılan olayın gerçek anlamı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Felsefeyi doğuracak özgür düşüncenin gelişmesi ve felsefenin ortaya çıkması
B
Yunan’ın dünya egemenlik ilişkilerinde üstün konuma gelmesi
C
Bilimsel gelişmelerde Yunanlılığın dünyanın önde gelen ülkesi olması
D
Yunanistan’ın Doğu’dan artı-ürün akışını sürekli kılan bir örgütlenmeyi gerçekleştirmiş olması
E
Yunanistan’ın Doğu’dan daha fazla bir üretim gerçekleştirerek kendine yeter bir ülke konumuna gelmesi
Soru 7
Comte’a göre bu evrede dünya ve gelişmeler Tanrısal ya da manevi - doğaüstü güçlerle açıklanır.
Temel özelliklerinin verildiği bu evre aşağıdakilerden hangisidir?
Temel özelliklerinin verildiği bu evre aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Teolojik
B
Metafizik
C
Pozitif
D
Askerî
E
Endüstri
Soru 8
Bilgi-bilim ilişkisi bağlamında aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Bilim eski deneylerden elde edilen dersleri sistemleştirme, tasnif etme ve örgütlemesi yanında, karşılaşılan yeni sorunlar karşısında etkili olma çabasını da içerir.
B
Bilimin bir işlevi de insanın kendi sorunları önünde etkili olmak için sınırlı bilgiyi her defasında yeni deneyimlerle yeniden ortaya koymasıdır.
C
Bilgiye kendi bağlantısı dışında daha geniş bir kullanım alanı sağlama zorunluluğu bilimin, bilim örgütlenmesinin ortaya çıkmasına izin vermiştir.
D
Bilimin konusunu oluşturan bilgi kendiliğinden olmayan bir sonuca ulaşmak için insan müdahalesini gerektiren işlemlerde eski deneyimlere dayanarak yön vermeyi sağlamaktadır.
E
Bilimin toplumun çıkar ve sorunlarıyla ilişkisi elde edilen bilgilerin, deney ve beceri birikiminin korunması ve sürekliliği konusunun da çözümlenmesini gerektirmiştir.
Soru 9
Batı’da bilimi içerecek şekilde felsefenin, özelde bilgi felsefesinin gelişmesinin nedenidir?
Seçenekler
A
Bilimlerin de felsefeden doğması nedeniyle öncelikle bir altyapı sorununun ortadan kaldırılmak istenmesi
B
Batı’da düşünce özgürlüğünün Doğu’dan daha az olması nedeniyle özgür düşünen filozofların ortaya çıkması
C
Çözümle ilgili ilişkilerde etkin olamadığı, denetim sağlayamadığı için felsefi düzeyde ilişkileri anlama ve açıklama çabası içine girmesi
D
Doğu’da felsefenin olmayışı, bu nedenle bilimlerin de sorgulanmasının mümkün olmaması
E
Doğu’ya göre daha aktif olan Batı’nın sorunlara çözüm getirme becerisinin daha yüksek olması
Soru 10
Comte’a göre bu evre insan bilgisinin en ileri, en üstün aşamasıdır. Bu evrede özlere ilişkin teolojik ve metafiziksel açıklamalardan vazgeçilir. Artık bu evrede bazı problemlerin çözümsüz olduğu kabul edilerek olayların nedenini araştırmaktan vazgeçilir. Artık olaylar, tanıdık, bildik olaylarla ilişki kurularak açıklanmaya çalışılmıştır.
Comte'un insan bilgisine dair yaptığı sınıflamaya göre temel özellikleri verilen bu evre aşağıdakilerden hangisidir?
Comte'un insan bilgisine dair yaptığı sınıflamaya göre temel özellikleri verilen bu evre aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Endüstri
B
Endüstri sonrası
C
Kapitalist
D
Bilgi toplumu
E
Pozitif
Soru 11
Batı’da bilimleri sınıflandırma çabası ilk olarak aşağıdaki dönemlerin hangisinde başlamıştır?
Seçenekler
A
İlk Çağ
B
Orta Çağ
C
Yeni Çağ
D
XIX. Yüzyıl
E
XX. Yüzyıl
Soru 12
Bilgi kavramına ilişkin aşağıdakilerden hangisi sosyolojik anlamda doğru bir ifade biçimidir?
Seçenekler
A
Bilgi, insanların deneyimlerinden anında ve gelecekte yararlanma becerisidir.
B
Bilgi, özne ile nesne arasındaki bağın düşüncede ve dilde ifade ediliş biçimidir.
C
Bilme eyleminde bilinen taraf aktif, bilen taraf pasiftir.
D
Genel olarak bilgilerimiz toplum üstünde oluşan belli olayların sonucudur.
E
Tek bir bilgi biçimi bulunmaktadır.
Soru 13
I. İnsanın kendi sorunları önünde etkili olmak için sınırlı bilgiden gerekli bilgiyi bir yöntem içinde yeniden üretmesidir.
II. Belli bir yöntemle elde edilen bu bilgileri toplum örgütlenmesi içinde değerlendirmek ve uygulamaya geçirmektir.
III. Din, mitoloji inanç gibi bilgi sistemlerini bilimsel bilgiye dönüştürmektir.
Bilimin işlevleri konusunda yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri doğrudur?
II. Belli bir yöntemle elde edilen bu bilgileri toplum örgütlenmesi içinde değerlendirmek ve uygulamaya geçirmektir.
III. Din, mitoloji inanç gibi bilgi sistemlerini bilimsel bilgiye dönüştürmektir.
Bilimin işlevleri konusunda yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri doğrudur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
I ve III
E
I, II ve III
Soru 14
Batı’da XX. yüzyılda felsefeden vazgeçişin nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Felsefenin doğru sorular sormamaya başlaması
B
Felsefenin sorulara geçerli cevaplar verememesi
C
Dünya egemenliğini tartışmaya açmak istememesi
D
Felsefi yöntemlerin işlevini kaybetmesi
E
Teknolojinin gelişmesi ile felsefeye ihtiyaç kalmaması
Soru 15
Saint-Simon’un insanlık tarihi ile ilgili sınıflandırması aşağıda yer alan üçlemelerden hangisi ile formüle edilmektedir?
Seçenekler
A
Teolojik - metafizik - pozitif
B
Köleci - feodal - kapitalist
C
Azgelişmiş - endüstrileşmiş - endüstri sonrası
D
Tarım toplumu - sanayi toplumu - bilgi toplumu
E
Metafizik - askerî - endüstri
Soru 16
Batı’da bilimlerin sınıflandırılması çabası hangi filozoftan itibaren görülmeye başlanmıştır?
Seçenekler
A
Thales
B
Herakleitos
C
Sokrates
D
Platon
E
Aristo
Soru 17
Batı’da önceki bilim anlayışı ile ayrımın da yapılarak farklı tür sınıflandırmalara gidilen yeni bilim anlayışı hangi dönemde gerçekleşmiştir?
Seçenekler
A
İlk Çağ
B
Orta Çağ
C
Yeni Çağ
D
XIX. yüzyıl
E
XX. yüzyıl
Soru 18
Batı biliminin yaygınlaşması ve mutlak üstünlük atfedilmesinin nedeni aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak ifade edilmiştir?
Seçenekler
A
Batı biliminin bu dönemde üstün gelişmeler göstermesi
B
Doğu biliminin yeteri kadar gelişmemiş
C
Batı egemenliğinin de aynı dönemde yaygınlaşması
D
Bilimsel düşünceye verilen önemin artması
E
Bilimin geleneksel açıklamalardan koparak özgünleşmesi
Soru 19
Comte'a göre modern toplumsal örgütlenmelerin kaynağı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Din
B
Ticaret
C
Bilim
D
Kültür
E
Gelenek
Soru 20
Batı'da bilimleri sınıflandırmaya yönelik çalışmalar yürüten ilk düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Pitias
B
Aristo
C
Pisagor
D
Epikür
E
Hipokrat
Soru 21
I. Batı, kendi bilgi ve deneyimlerini bütünsel bir sistem hâline getirmiştir.
II. Batı’da ortaya çıkan bilim anlayışı, Batı'nın çıkarlarını evrenselleştirmektedir.
III. Batı’da ortaya çıkan bilim anlayışı, Doğu'nun bilgi ve toplum örgütlenmesini dışlamıştır.
XIX. yüzyılda Batı’da ortaya çıkan bilim anlayışı ile ilgili olarak yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri doğrudur?
II. Batı’da ortaya çıkan bilim anlayışı, Batı'nın çıkarlarını evrenselleştirmektedir.
III. Batı’da ortaya çıkan bilim anlayışı, Doğu'nun bilgi ve toplum örgütlenmesini dışlamıştır.
XIX. yüzyılda Batı’da ortaya çıkan bilim anlayışı ile ilgili olarak yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri doğrudur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Soru 22
"Yunanistan’ın Doğu’dan artı-ürün akışını sürekli kılan bir örgütlenmeyi gerçekleştirmesi" olarak açıklanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Habitus
B
Yunan mucizesi
C
Demir kafes
D
Rönesans
E
Reform
Soru 23
Eski Yunan, çözüme temel olan ilişkilere çok sınırlı katılmıştır. Bu nedenle ister istemez, ilişkileri kendi bakış açısı içinde kavramak için aşağıdakilerden hangisine yönelmiştir?
Seçenekler
A
Sosyoloji
B
Bilim
C
Felsefe
D
Kilise
E
Askerî güç
Soru 24
I. İnsanlık sorunlarına getirdiği çözümlerin geniş olması
II. Çözümün var olan bir örgütlenmeye dayalı olarak gerçekleşmesi
III. Bilginin kendi alanı dışında kullanılabilir duruma gelmesi
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Doğu'nun bilim olayına ve örgütlenmesine geçişi ile ilgili olarak doğru verilmiştir?
II. Çözümün var olan bir örgütlenmeye dayalı olarak gerçekleşmesi
III. Bilginin kendi alanı dışında kullanılabilir duruma gelmesi
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Doğu'nun bilim olayına ve örgütlenmesine geçişi ile ilgili olarak doğru verilmiştir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız III
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Soru 25
I. Bilimler soyuttan somuta, basitten karmaşığa doğru altı temel ve büyük bilim olarak ayrılmaktadır.
II. Bilginin bütün dalları aynı zamanda pozitif hâle ulaşmış değildir.
III. Sosyoloji pozitif aşamaya en geç ulaşan bilimdir.
Yukarıda verilenlerden hangisi ya da hangileri A. Comte’un bilim ile ilgili düşünceleri arasında yer alır?
II. Bilginin bütün dalları aynı zamanda pozitif hâle ulaşmış değildir.
III. Sosyoloji pozitif aşamaya en geç ulaşan bilimdir.
Yukarıda verilenlerden hangisi ya da hangileri A. Comte’un bilim ile ilgili düşünceleri arasında yer alır?
Seçenekler
A
Yanlız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Ünite 6
Soru 1
Modern toplum ve bilgi anlayışının temelinde aşağıdakilerden hangisi yer almaktadır?
Seçenekler
A
Farklılaşma ve uzmanlaşma
B
Homojenleşme
C
Gelenekselleşme
D
Dinselleşme
E
Yerelleşme-lokalleşme
Soru 2
İnsanlığın yerleşik hayata geçmesiyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Doğanın hazır sunduklarına bağımlı tüketici bir ekonomiden üretici bir ekonomiye geçilmiştir.
B
Bu yeni yaşam tarzı ilk olarak Ön Asya coğrafyasında, Mezopotamya, Mısır ve Anadolu gibi bölgelerde ortaya çıkmıştır.
C
Yoğun tarımsal faaliyetin sağladığı ekonomik artı-değerin katkısıyla toplumda iş bölümü ve uzmanlaşma ortaya çıkmıştır.
D
Kolektif emeğe dayanan ve geniş çaplı bir toplumsal örgütlenmeyi gerektiren etkinlikler gerçekleşmiştir.
E
Yerleşik hayata geçilmesiyle birlikte toplumsal hayatta var olan eşitsizlikler ortadan kalkmıştır.
Soru 3
Doğu siyasetname geleneğinin bir örneği olan Kutadgu Bilig aşağıdakilerden hangisine aittir?
Seçenekler
A
Nizamülmülk
B
Yusuf Has Hacip
C
İbni Sina
D
İbni Haldun
E
Hallac-ı Mansur
Soru 4
Francis Bacon'un bilim ve gelişmiş bir teknoloji temelinde İdeal Toplum Modeli'ni tasvir ettiği eseri aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Ütopya
B
Hayvanlar Çiftliği
C
Cesur Yeni Dünya
D
1984
E
Yeni Atlantis
Soru 5
Aşağıdakilerden hangisi Aydınlanma Çağı'nın özellikleri arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Evrene ve insana dair bütün bilgilerin kapsanması, bir araya getirilip biriktirilmesi ve yaygınlaştırılması amacına dayanmıştır.
B
Aydınlanmanın gerçek anlayışı ve bilgisi Batı yayılmacılığını desteklediği ve bu deneyimlere sahip çıkılmasına izin verdiği ölçüde geçerlidir.
C
Aydınlanma sürecinde Batı, dünya üzerindeki etkinliğiyle elde ettiği üstünlüğünü, insan aklının ve bilgisinin evrenselliği ve üstünlüğüyle açıklamaktadır.
D
Aydınlanmanın aklı yüceltme girişimi, araçsal ve ansiklopedik bilginin değerini görülmemiş ölçüde azaltmıştır.
E
Aydınlanma düşünürleri elde ettikleri bilgileri belli bir amaç ve olaylara yön vermek için kullanmışlardır.
Soru 6
Aşağıdakilerden hangisi Ansiklopedist Hareket'in mensuplarından biri değildir?
Seçenekler
A
Diderot
B
Montesquieu
C
D'Alembert
D
Rousseau
E
Condorcet
Soru 7
Bilginin amacını "insanın doğa üzerinde egemenlik kurma arzusu" olarak tanımlayan düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Rousseau
B
Max Weber
C
Francis Bacon
D
Diderot
E
Durkheim
Soru 8
Montesquieu, Roussseau, Helvetius gibi isimlerin yeni bir bilgi inşa sürecinin ve bilimsel örgütlenmenin öncüsü olarak ortaya çıktıkları dönem aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Orta Çağ
B
Rönesans
C
Enformasyon Çağı
D
Aydınlanma
E
Postmodern Dönem
Soru 9
........................., bilgi sistemlerinin geçerlilik sorunları ile uğraşır. ............ ise, çeşitli bilgi sistemlerinin varlığını saptar ve bilgi sistemleri arasındaki ilişkileri sosyal yapılara bağlı olarak inceler.
Paragrafta boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Paragrafta boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Seçenekler
A
Bilim - Felsefe
B
Sosyoloji - Bilgi sosyolojisi
C
Sosyoloji - Felsefe
D
Etik - Metot
E
Felsefe - Bilgi Sosyolojisi
Soru 10
Aşağıdakilerden hangisi toplumların tarihsel süreçlerinde karşılaşılan bilgi tipleri arasında yer almaz?
Seçenekler
A
İlksel
B
Antik
C
Geleneksel
D
Modern
E
Teknik
Soru 11
Bilim ve teknoloji temelli bir “ideal toplum” ütopyasının anlatıldığı, Francis Bacon'a ait eser aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Yeni Atlantis
B
Cesur Yeni Dünya
C
Güneş Ülkesi
D
İdeal Devlet
E
Fahrenheit 451
Soru 12
Bilgi problemi hakkında, sosyolojinin bir konusu olarak ilk ciddi çalışma aşağıdakilerden hangisi tarafından gerçekleştirilmiştir?
Seçenekler
A
Wilhelm Jerusalem
B
Maurice Halbwachs
C
Georges Gurvitch
D
Lucien Levy-Bruhl
E
Max Scheler
Soru 13
I. Dinî dogmalara ve düşünce biçimine karşıtlıkları ile tanınmışlardır.
II. Düzeni sürdürmeye ve sağlamaya yönelik statükoculardır.
III. Sosyolojinin ortaya çıkmasında, ütopyacı sosyalistlerin ifade edilmesinde yol açıcı olmuşlardır.
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri aydınlanmacı olarak tanınan Rousseau, Montesquieu, Herder, Lessing, Schiller ve Goethe gibi düşünürlerin ortak özellikleri arasında yer alır?
II. Düzeni sürdürmeye ve sağlamaya yönelik statükoculardır.
III. Sosyolojinin ortaya çıkmasında, ütopyacı sosyalistlerin ifade edilmesinde yol açıcı olmuşlardır.
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri aydınlanmacı olarak tanınan Rousseau, Montesquieu, Herder, Lessing, Schiller ve Goethe gibi düşünürlerin ortak özellikleri arasında yer alır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
I ve III
E
I, II ve III
Soru 14
Aşağıdakilerden hangisi bilginin tarihsel evreleri içerisinde yer alan bilgi tiplerinden biri değildir?
Seçenekler
A
İlksel
B
Geleneksel
C
Modern
D
Küresel
E
Antik
Soru 15
Yusuf Has Hacip tarafından kaleme alınan, Doğu siyasetname geleneğinin bir örneği olmakla birlikte, “mutluluk veren bilgi”ye ulaşmak için önemli bir arayışın belirtisi olan metin aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kutadgu Bilig
B
Keşfü’z-Zünun
C
Harabat
D
Babürname
E
Kamus-ı Türki
Soru 16
Neolitik Devrim ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Neolitik Devrimle birlikte, dünyanın belirli coğrafyalarında yaşayan insanlar verimli ve sulak araziler üzerinde bitki yetiştirmeye başlamışlardır.
B
Neolitik Devrim sonucunda insan bilgisinin kapasite ve niteliğinde köklü bir değişim meydana gelmiştir.
C
Neolitik Devrim'in belirli bir aşamasında sulu tarıma geçiş, insanın dış dünyaya ve kendisine dair bilincini ve bilgisini derinlikli bir biçimde etkilemiştir.
D
Neolitik Devrim sonucu, iş bölümü, yeni meslekler, zanaatçı topluluklar ortaya çıkmıştır.
E
Neolitik Devrim sonucunda avcı ve toplayıcı yaşam tarzına geçilmiştir.
Soru 17
Bilgi problemi konusunda ilk ciddi inceleme yapan ve bilgi sosyolojisinin sistematik tasarım ve inşasını yapmaya çalışan düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Rousseau
B
Weber
C
Bacon
D
Jerusalem
E
Durkheim
Soru 18
İnsan iradesinin ve insan merkezli pür dünyevi bilim anlayışının benimsendiği ve insan aklının evrenselliğine ilişkin güçlü bir inancın oluştuğu çağ aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Geleneksel Çağ
B
Aydınlanma Çağı
C
İdeolojiler Çağı
D
Bilgi Çağı
E
Endüstri Çağı
Ünite 7
Soru 1
Aşağıdakilerden hangisi Georges Gurvitch'in bilgi türleri sınıflandırmasında yer almaz?
Seçenekler
A
Dış dünyanın algısal bilgisi
B
Sağduyunun bilgisi
C
Görenekçi bilgi
D
Bilimsel bilgi
E
Dinsel bilgi
Soru 2
Düşünce/bilgi/bilinç olguları ile yaşanmakta olan toplumsallık arasında aşırı nedensellik bağlantısının kurulmasının ideolojik düşünceyi doğurduğunu savunan düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
M. Scheler
B
K. Mannheim
C
M. Mauss
D
G. Gurvitch
E
Saint-Simon
Soru 3
Doğa bilimleri yasalarının insan toplumları için de geçerli olduğu düşüncesiyle hareket eden yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Hermeneutik
B
Etnometodoloji
C
Pozitivizm
D
Feminizm
E
Meritokrasi
Soru 4
Her çağın egemen düşüncelerinin, yöneten sınıfın düşünceleri olduğunu ileri süren düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
M. Weber
B
A. Comte
C
E. Durkheim
D
K. Marx
E
K. Mannheim
Soru 5
İnsan Denen Makina adlı kitabıyla Fransız maddeciliğinin kurucusu olarak ün kazanan düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
De la Mettrie
B
Descartes
C
Baron D'Holbach
D
Saint-Simon
E
Auguste Comte
Soru 6
“Zihin putları” kavramıyla “ideoloji” kavramını önceleyen ve kavramın günümüzdeki kullanımının temellerini atan düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Francis Bacon
B
Karl Marx
C
Friedrich Engels
D
Auguste Comte
E
Emile Durkheim
Soru 7
Bilgi çeşitleri ile toplumsal sınıflar arasındaki fonksiyonel ilişkilere eğilen ve 7 farklı bilgi türüne ait kategorileriyle tanınan sosyolog aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Georges Gurvitch
B
Karl Mannheim
C
Max Scheler
D
Karl Marx
E
Emile Durkheim
Soru 8
................. toplumdaki bilgi süreçlerini doğrudan doğruya toplumun üretim tarzına ve sınıf ilişkilerine bağlamakta; bilgiyi ve bilişsel süreçleri büyük ölçüde toplumdaki üretim/sınıf ilişkilerinin bir gölgesi, görüntüsü ya da yansıması olarak görmektedir.
Cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Seçenekler
A
Karl Marx
B
Auguste Comte
C
Emile Durkheim
D
Max Weber
E
Zygmunt Bauman
Soru 9
Aşağıdakilerden hangisi Durkheim'a göre bireyin yarattığı bilginin üzerinde etkili olan unsurdur?
Seçenekler
A
Ekonomi
B
İş bölümü
C
Aile
D
Proletarya
E
Kolektif bilinç
Soru 10
Fransız sosyolog Georges Gurvitch, bilgi çeşitleri ile toplumsal sınıflar ve gruplar arasındaki karşılıklı fonksiyonel ilişkilerin oluşturduğu bilgi sistemlerini incelemeye çalışmış ve bu doğrultuda yedi tür bilgi formu saptamıştır.
Aşağıdakilerden hangisi Georges Gurvitch'in belirlediği bilgi türleri arasında yer almaz?
Aşağıdakilerden hangisi Georges Gurvitch'in belirlediği bilgi türleri arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Teknik bilgi
B
Felsefi bilgi
C
Sosyolojik bilgi
D
Siyasal bilgi
E
Görenekçi bilgi
Soru 11
Aşağıdakilerden hangisi Marx’a göre sınıflı toplumlarda üretilen bilgileri, tasavvurları ve inançları kapsayan bir kavramdır?
Seçenekler
A
Metafizik
B
Bilinç
C
Zihniyet
D
İdeoloji
E
Burjuvazi
Soru 12
İdeoloji probleminin çözümünün öncelikle maddi üretimi kontrol eden sınıfın ideolojik kavramların zihinsel üretimini de kontrol ettiğinin kavranması ile mümkün olabileceğini düşünen sosyolog aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Karl Marx
B
Auguste Comte
C
Peter Burke
D
Saint-Simon
E
Max Weber
Soru 13
Bilgiyi (duyumsal tecrübeyi bilginin tek kaynağı olarak görerek) tarih, öz vb. kavramlardan arındırmış, gerçek koşullardan, maddi dünyadan bağımsız (tarafsız) tecrübe ve deneyimlerle tanımlayan düşünce aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Ampirizm
B
Sofizm
C
Rasyonalizm
D
Marksizm
E
Spiritüalizm
Soru 14
Bireysel bilinç ile kolektif bilinç arasında yaptığı ayrım ve kolektif bilince yaptığı vurgu ile bilgi sosyolojisinin gelişimine katkı yapan düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Montesquieu
B
De la Mettrie
C
Francis Bacon
D
Friedrich Engels
E
Emile Durkheim
Soru 15
Toplumdaki bilgi süreçlerini doğrudan doğruya toplumun üretim tarzına ve sınıf ilişkilerine bağlayan, bilgiyi ve bilişsel süreçleri büyük ölçüde toplumdaki üretim/sınıf ilişkilerinin bir gölgesi, görüntüsü veya yansıması olarak gören düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Auguste Comte
B
Max Weber
C
Saint-Simon
D
Karl Marx
E
Emile Durkheim
Ünite 8
Soru 1
Aşağıdakilerden hangisi Max Scheler'in yaptığı bilgi türü sınıflandırması arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Teolojik bilgi
B
Felsefi bilgi
C
İçgörüsel bilgi
D
Teknik bilgi
E
Bilimsel bilgi
Soru 2
Aşağıdakilerden hangisi bilgi sosyolojisinin gerçek kurucuları arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Wilhelm Jerusalem
B
Emile Durkheim
C
Lucien Lévy-Bruhl
D
Talcott Parsons
E
Max Scheler
Soru 3
İlkel ve gelişmiş toplumların koşullarının birbirinden tamamen bağımsız olduğunu ve bu iki toplum tipini karşılaştırmanın olanaksız olduğunu iddia eden düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Margeret Poloma
B
Lucien Levy-Bruhl
C
Madan Sarup
D
Perry Anderson
E
Ruth Wallace
Soru 4
Siyaseti "çok çeşitli seçenekler arasında seçim yapma ve karar verme eylemi ve mesleği" olarak tanımlayan düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
K. Marx
B
M. Weber
C
D. Wrong
D
D. Martindale
E
H. Strasser
Soru 5
"Sosyal Dünyanın Fenomenolojisi" adlı eser aşağıdakilerden hangisine aittir?
Seçenekler
A
Max Weber
B
Max Scheler
C
Emile Durkheim
D
Auguste Comte
E
Alfred Schütz
Soru 6
Aşağıdakilerden hangisi Max Scheler’in kategorilendirdiği 6 çeşit bilgi türünden biri değildir?
Seçenekler
A
Teolojik Bilgi
B
Teknik Bilgi
C
Felsefi Bilgi
D
Bilimsel Bilgi
E
Metafizik Bilgi
Soru 7
Sosyal bilimlerde teorik olan makro bakış ile istatiksel olan, veri toplayıcı mikro bakışın arasında bir denge öngören Amerikalı Marksist sosyolog aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
C. Wright Mills
B
Paul Feyerabend
C
Thomas Kuhn
D
Michel Foucault
E
Lucien Levy-Bruhl
Soru 8
Bilim metodolojisinde yerleşik geleneksel yargıları, pozitivizmi, aklın yüceltilmesini, varsayımların doğrulanması veya yanlışlanması üzerine kurulu genelleştirici-tümevarımcı yöntemi vs. köklü biçimde eleştiren ve anarşist bir epistemoloji kurduğunu iddia eden sosyolog aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Max Weber
B
Paul Feyerabend
C
Georges Gurvitch
D
C. Wright Mills
E
Emile Durkheim
Soru 9
Alman Ekolü'ne ilişkin aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Alman Ekolü Hermeneutik olarak da bilinmektedir.
B
Bu gelenek olgulardan ziyade “anlam”a, “açıklama”dan ziyade “anlama"ya dikkat çekmektedir.
C
Bu grubun görüşleri, bugün sosyal bilimlerin çeşitli disiplinlerinde daha fazla etkiye sahiptir.
D
Bu ekolde Pozitivizm savunusu yapılmaktadır.
E
Max Weber, Alman ekolüne ait bir sosyologdur.
Soru 10
I. Okulun adıyla anılan "Eleştirel Teori", kapitalizme, faşizme ve otoriter komünizme bir alternatif geliştirme çabasını temsil ediyordu.
II. Okul temelde Pozitivizm savunusu yapmaktadır.
III. Adorno, Horkheimer, Benjamin, Marcuse, Fromm ve Habermas okulun başlıca mensuplarıdır.
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Frankfurt Okulu ile ilgili olarak doğrudur?
II. Okul temelde Pozitivizm savunusu yapmaktadır.
III. Adorno, Horkheimer, Benjamin, Marcuse, Fromm ve Habermas okulun başlıca mensuplarıdır.
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Frankfurt Okulu ile ilgili olarak doğrudur?
Seçenekler
A
I ve II
B
II ve III
C
I ve III
D
Yalnız III
E
I, II ve III
Soru 11
Frankfurt Okulu ile ilgili olarak verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Okulun adıyla anılan "Eleştirel Teori", kapitalizme, faşizme ve otoriter komünizme bir alternatif geliştirme çabasını temsil ediyordu.
B
Adorno, Horkheimer, Benjamin, Marcuse, Fromm ve Habermas okulun başlıca mensuplarıydı.
C
Okul üyeleri, felsefe literatürünün dışında psikanalizle de yakından ilgiliydiler.
D
Okulun en parlak dönemi, mensuplarının Almanya’da bulundukları dönemdeydi.
E
Okulun üyeleri daha çok Alman düşünce geleneğinden etkilenmişlerdi.
Soru 12
Wilhelm Jerusalem’in bilgi sosyolojisi çerçevesinde savunduğu tezler arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?
Seçenekler
A
Bilgi evrenseldir.
B
Bilginin kökeninde aşkın (transandantal ve metafizik) bir varlık bulunmaktadır.
C
Bilginin gelişmesi, toplumsal bilgiyi meydana getirmektedir.
D
Bilginin kaynağı toplumsal ilişkilere dayanmaktadır.
E
Bireysel bilgi ile kolektif bilgi arasındaki ayrım net bir ayrım değildir.
Soru 13
Endüstri Devrimi ve Fransız Devrimi gibi büyük toplumsal dönüşümler sonrasında ortaya çıkan yeni toplumun ve toplum bilincinin tanımlanması esas kaygıları olan bilgi sosyolojisi disiplininin gerçek kurucuları arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?
Seçenekler
A
Wilhelm Jerusalem
B
Jacques Derrida
C
Emile Durkheim
D
Lucien Lévy-Bruhl
E
Max Scheler
Ünite 9
Soru 1
Aşağıdaki düşünürlerden hangisi Postyapısalcı Ekol'ün temsilcileri arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Ferdinand de Saussure
B
Roland Barthes
C
Jacques Derrida
D
Jean Baudrillard
E
Félix Guattari
Soru 2
Aşağıdakilerden hangisi Postyapısalcılık'ın ortak özellikleri arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Dış dünya ve kendimiz hakkındaki bilgilerimiz, anlam dünyamız hep dilin sınırlarına takılır.
B
Dil, gösteren (kelime) ve gösterilen (şey) arasındaki ikili ilişkilere tam olarak bağımlı değildir.
C
Anlamı ve hakikati temsil eden nesnel bilgiye ulaşmak olanaklıdır.
D
Hakikatle özdeş, donmuş, statik, aşkın bir bütünsel bilgi sistemi kurmak mümkün değildir.
E
Postyapısalcı düşünürler Batı felsefesi mirasına karşı eleştirel, hatta bozguncu bir pozisyon alırlar.
Soru 3
"Bilginin Arkeolojisi" adlı eser aşağıdaki düşünürlerden hangisine aittir?
Seçenekler
A
J. Derrida
B
K. Marx
C
M. Weber
D
M. Foucault
E
G. Deleuze
Soru 4
Yapısalcıların ortaya koyduğu anlam mantığına karşı Derida'nın geliştirdiği kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Bütüncül düzen
B
Sabit anlam
C
Değişmez yapı
D
Yapısöküm
E
Bütüncül anlam
Soru 5
Félix Guattari ile birlikte "kök-sap" (rizom) kavramını geliştiren düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Gilles Deleuze
B
Michel Foucault
C
Edmund Husserl
D
Friedrich Nietzsche
E
Jacques Lacan
Soru 6
Gilles Deleuze’ün kök-sap (rizom) kavramını birlikte ürettiği düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Roland Barthes
B
Michel Foucault
C
Felix Guattari
D
Sigmund Freud
E
Jacques Derrida
Soru 7
“Oluş Felsefesi” ya da “Fark Felsefesi” şeklinde isimlendirilen teorik yaklaşımıyla tanınan düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Gilles Deleuze
B
Jean Baudrillard
C
Jacques Lacan
D
Jacques Derrida
E
Michel Foucault
Soru 8
I. Dış dünya ve kendimiz hakkındaki bilgilerimiz, anlam dünyamız hep dilin sınırlarına takılır.
II. "Özne", "eylem", "irade" ve "bilinç/bilgi" problemi karşısında da aşırı derecede kuşkucu bir tavır sergiler.
III. Batı Felsefesi mirasına karşı eleştirel, hatta bozguncu bir pozisyon alır.
Yukarıda fikirlerine yer verilen ekol aşağıdakilerden hangisidir?
II. "Özne", "eylem", "irade" ve "bilinç/bilgi" problemi karşısında da aşırı derecede kuşkucu bir tavır sergiler.
III. Batı Felsefesi mirasına karşı eleştirel, hatta bozguncu bir pozisyon alır.
Yukarıda fikirlerine yer verilen ekol aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Postmodernite
B
Postyapısalcılık
C
Eleştirel Teori
D
Feminist Teori
E
Marksist Teori
Soru 9
Aşağıdakilerden hangisi Postyapısalcı düşünürlerden biri değildir?
Seçenekler
A
Roland Barthes
B
François Lyotard
C
Michel Foucault
D
Jacques Derrida
E
Auguste Comte
Soru 10
Aşağıdaki kavram-düşünür eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Foucault-Episteme ve Söylem
B
Jacques Derrida-Yapısöküm
C
Gilles Deleuze-Farkçılık ve Göçebe Düşünce
D
Jacques Derrida-Kök-Sap(rizom)
E
Foucault-Bilgi-İktidar
Soru 11
I. Toplumun merkezinden uzaklaşan, daima çepere doğru gelişen bir bakış açıları vardır.
II. Toplumsal alanda uyumcu merkezi kesimler tarafından dışlanmaktadırlar.
III. İkincil, madun (ast) unsurlara, bastırılmış ve marjinal kesimlere odaklanmaktadırlar.
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Postyapısalcıların özellikleri arasında yer almaktadır?
II. Toplumsal alanda uyumcu merkezi kesimler tarafından dışlanmaktadırlar.
III. İkincil, madun (ast) unsurlara, bastırılmış ve marjinal kesimlere odaklanmaktadırlar.
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Postyapısalcıların özellikleri arasında yer almaktadır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Soru 12
Postyapısalcıların kuşkucu tavır sergiledikleri problemler arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?
Seçenekler
A
Özne
B
Eylem
C
İrade
D
Bilinç/Bilgi
E
Nesne
Soru 13
"Dil-merkezcilik" ve "metinselcilik" fikrini savunan düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Karl Marx
B
Jean-François Lyotard
C
Jacques Derrida
D
Gilles Deleuze
E
Félix Guattari
Ünite 10
Soru 1
“Postmodern Durum” adlı eser aşağıdaki düşünürlerden hangisine aittir?
Seçenekler
A
Louis Althusser
B
Jean-François Lyotard
C
Michel Foucault
D
Jacques Derrida
E
Sigmund Freud
Soru 2
Batı’da II. Dünya Savaşı sonrasında modern bilim ve öğretilerin ilk olarak tartışılmaya başlandığı ülke aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Almanya
B
İngiltere
C
Belçika
D
İsviçre
E
Hollanda
Soru 3
Postmodernizm ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Postmodern bilgi yöntemine göre gerçeği tanımlamada bir odak noktası yoktur.
B
Kesin ve evrensel düzeyde tanımlanabilir bir gerçeklikten söz edilemez.
C
Postmodern bilgi anlayışında esas olan geleceğin belirsizleşmesi veya tarihe duyulan kuşkudur.
D
Postmodernizm kendiliğindenliği, sıradanlığı, farklılığı, belirsizliği, göreliliği öne çıkarmaktadır.
E
Postmodern bilgi kuramı ilerlemeye mutlak inanç duymaktadır.
Soru 4
Aşağıdaki kavramlardan hangisi Postmodenizm'in ortaya koymuş olduğu düşünce iklimi içerisinde yer almaz?
Seçenekler
A
Aklın çöküşü
B
Geleceğin belirsizleşmesi
C
Şizoid kültür
D
Evrensel doğrular
E
Dışkı kültürü
Soru 5
Aşağıdakilerden hangisi modern bilim anlayışına yöneltilen eleştiriler arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Modern bilim anlayışı dogmatiktir.
B
Modern bilimin eleştiri gücü yoktur.
C
Modern bilim tek yönlü, donmuş bir yapıdadır.
D
Modern bilim diğer bilgi biçimlerini kapsayıcıdır.
E
Modern bilim, bilim dışı yöntemlere veya kavrayışlara kapalıdır.
Soru 6
I. Sosyologlar
II. Felsefeciler
III. Tarihçiler
Batı’da bilime ve XIX. yüzyıl dünya görüşüne yönelik eleştiriler 1980'li yıllarda yukarıda yer alan kesimlerinden hangisi ya da hangileri tarafından gerçekleşmiştir?
II. Felsefeciler
III. Tarihçiler
Batı’da bilime ve XIX. yüzyıl dünya görüşüne yönelik eleştiriler 1980'li yıllarda yukarıda yer alan kesimlerinden hangisi ya da hangileri tarafından gerçekleşmiştir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
I ve III
E
I, II ve III
Soru 7
Postmodernizm konusunda esas bütünsel, kapsayıcı bakış açısı ilk defa hangi isimle birlikte başlamıştır?
Seçenekler
A
Feyerabend
B
Foucault
C
Baudrillard
D
Baumann
E
Lyotard
Soru 8
Postmodernizm ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Modern bilim anlayışının getirdiği olgulara dayalı mutlak bağlayıcı yöntem düşüncesi ve kuralların evrenselliği eleştirilmektedir.
B
Modern bilimin, bilimin yolunu kestiği, özgürleşmeyi engellediği, düzene sokmaya ve disiplin etmeye yönelik, standartlaştırıcı olduğu belirtilmektedir.
C
Aydınlanmadan, Sanayi Devrimi'nden ve Marksizm'den kaynaklanan modernitenin çöktüğünü iddia etmektedir.
D
Modernizm'in geride kaldığını, Postmodernizm'in de ötesinde yeni bir toplum aşamasına geçileceğini iddia etmektedir.
E
Devrim, aşama, toplumsal değişme, toplumsal sınıf, ulus- devlet, toplumsal bilinç, bilim ve endüstrileşme gibi büyük anlatılara belli eleştiriler getirmektedir.
Soru 9
Lyotard’ın düşünceleri ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Modern bilimin; bilimin yolunu kestiği, özgürleşmeyi engellediği, düzene sokmaya ve disiplin etmeye yönelik, standartlaştırıcı olduğu belirtilmektedir.
B
Bilim; belli bir sistemi, sınırları ve sorumlulukları olan geniş ve kuşatıcı açıklamaları barındırmalıdır.
C
Daha sonra farklı düzeylerde de gündeme gelen ideolojilerin ve (bütünsel) üst-anlatıların (söylemlerin) sonuna gelindiği iddiasını taşımaktadır.
D
Modern dünya görüşü ve bilimin kitleleri özgürlük anlatısı ile uyutarak her şeyi araçsallaştırdığını, totaliter bir yapı kurduğunu savunur.
E
Ona göre iletişim araçlarının, bilgisayarların öne çıktığı yeni bir döneme ve toplum biçimine geçilmiştir.
Soru 10
I. Feyerabend
II. Baudrillard
III. Foucault
Yukarıda verilen isimlerinden hangisi ya da hangileri postmodernizm ile ilişkilidir?
II. Baudrillard
III. Foucault
Yukarıda verilen isimlerinden hangisi ya da hangileri postmodernizm ile ilişkilidir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
I ve III
E
I, II ve III
Soru 11
Aşağıdaki kavramsallaştırmalardan hangisi postmodern kültür ile bağdaşmaz?
Seçenekler
A
Aklın çöküşü
B
Tarihselliğin zirvesi
C
Geleceğin belirsizleşmesi
D
Tarihsel geçmiş duygusunun yitirilmesi
E
Şizoid kültür
Soru 12
Postmodern Dönem'de “tarihin sonu”, “ideolojilerin sonu” gibi kavramlarla öne çıkan görüşleri ortaya atan isim aşağıdakilerin hangisidir?
Seçenekler
A
Fukuyama
B
Foucault
C
Baudrillard
D
Baumann
E
Lyotard
Soru 13
Batı’da modern dünya görüşüne yönelik eleştiriler ile ilgili olarak aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Bu eleştiriler ile bütünsel kuramların ve tarihin reddi birlikte ortaya çıkmıştır.
B
Bu eleştiriler Batı’nın, bilimde kendi çıkarlarını dayatmasının ortadan kalkmasını sağlamıştır.
C
XIX. yüzyılda modernist bakış açısının getirdiği idealler, günümüzde şiddetle eleştirilmektedir.
D
Modern anlayış dogmatik, otoriter, tek yönlü ve bilim dışı yöntemlere kapalı olduğu şeklinde eleştirilmiştir.
E
Modern dünya görüşünün çeşitliliği ve özgürleşmeyi önleyici olduğu savunulmaktadır.
Soru 14
Aşağıdakilerden hangisi postmodern bir düşünürün savunacağı görüşler arasında yer alır?
Seçenekler
A
Toplum bilimlerinde ‘büyük anlatılar’ ve genel-geçer açıklamalar reddedilmelidir.
B
Toplum bilimleri de doğa bilimleri gibi somut, herkes için geçerli fikirler ortaya koyabilir.
C
Tarih boyunca insanlık belirli gelişim aşamalarından geçerek daha iyiye doğru ilerlemiştir.
D
Marxism, Liberalizm gibi sosyolojik fikirler üretilerek dünya bir bütün olarak kavranmalıdır.
E
Modernizmin tüm fikirleri günümüz şartlarına uyarlanarak sosyal bilimlerde yeniden değerlendirmeye alınmalıdır.
Soru 15
Aşağıdakilerden hangisi Modernizmin vaat ettiği ‘’daha iyi bir dünya’’ya, toplumların akılcı ve aşamalı ilerleyişine olan inancın Batı toplumlarında XX. yüzyılda sarsıntıya uğramasını sağlayan gelişmelerden değildir?
Seçenekler
A
İki tane dünya savaşı yaşanması ve Batı içi sorunların tamamen çözülemediğinin görülmesi
B
İkinci Dünya Savaşı sonrası Batı’da ortaya çıkan fikir akımlarının edilgen kalması
C
XX. Yüzyıldaki siyasi-toplumsal olayların ilerlemeciliğin sorgulanmasını sağlaması
D
Soğuk savaş koşullarında Batı’nın yeni bir aşamaya geçecek gücünün olmadığının anlaşılması
E
Bilimde XIX. yüzyıldaki koşullardan çok daha ileri teknolojik-bilimsel buluşların yapılmış olması
Soru 16
Postmodernizm konusunda bütünsel, kapsayıcı bir bakış açısı sunan yazar ve eseri aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru şekilde eşleştirilmiştir?
Seçenekler
A
Jean-François Lyotard - Postmodern Durum
B
Pauline Marie Rosenau - Postmodern Etik
C
Friedrich Nietzsche - Postmodern Teori
D
Zygmunt Bauman - Böyle Buyurdu Zerdüşt
E
Steven Best - Postmodernizm ve Toplum Bilimleri
Soru 17
Postmodern düşünürler ve fikirleri göz önüne alındığında, aşağıdaki seçeneklerden hangisinde Lyotard’ın düşüncesine aykırı bir fikir belirtilmiştir?
Seçenekler
A
Modern dünya görüşü ve bilim kitleleri özgürlük anlatısı ile uyutarak totaliter bir yapı kurmuştur.
B
Postmodern toplum bilim ve teknolojideki yeni ilerlemelerden kaynaklanan hızlı değişme toplumudur.
C
Bilim egemen güçlere teslim olmuş gözüktüğü için, bilgi sorunu bir hükümet/yönetim sorunudur.
D
Postmodern dünyada tarihsellik ve geleneksel yaklaşımlar temel değer olarak korunmaktadır.
E
Artık araştırma biçimleri, bilginin fiili sonuçlarının bilgisayar diline çevrilebilir olma olanağına göre belirlenecektir.
Soru 18
Postmodern bilgi anlayışının modern bilime ve daha sonra giderek de bilimin kendisine yönelik kuşkularının sonucu olarak öne çıkan anahtar kavramlar aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru şekilde verilmiştir?
Seçenekler
A
İlerleme ve gelişme
B
Kaos ve kendiliğindenlik
C
Bütünlük ve sistem
D
Mutlaklık ve genel-geçerlik
E
Felsefe ve Metafizik
Soru 19
Günümüzde Batı’da Berlin Duvarının Yıkılması ve Sovyetler Birliği’nin tasfiyesiyle birlikte tarihin sonu, sosyolojinin sonu ideolojilerin sonu gibi tezlerin sosyal bilimlerde değer kazanmasının temel sebebi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Dünyada insan bilgisinin erişemediği bir bölgenin olmaması
B
XXI. yüzyılda artık büyük toprak paylaşımlarının ve savaşların olmayacağının düşünülmesi
C
Batı’nın, Doğu’daki her türlü arayışı ve olanağı tartışma dışı bırakmak istemesi
D
Postmodernizmin insanlığın gelebileceği en üst yaşam biçimi olması
E
Söz konusu gelişmeler sonrası Doğu-Batı çatışmasının ortadan kalkması
Soru 20
Sovyetler Birliği’nin çöküşü sonrası ideolojik çelişkilerin yerini alan ve günümüz dünyasında politik ve sosyolojik açılardan etkin olan temel çelişki aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Sağ-sol çatışması
B
Doğu-Batı çatışması
C
İdealizm-Materyalizm çatışması
D
ABD-Sovyetler çatışması
E
Sermaye-emek çatışmaları
Soru 21
Aşağıdaki yargılardan hangisi Batı’da postmodern düşüncenin XIX. yüzyıl modern Batı bilimine yaptığı eleştirilerden biri değildir?
Seçenekler
A
Otoriterdir.
B
Çeşitliliği ve özgürlüğü önlemektir.
C
Tek yönlü, donmuş ve değişime kapalı bir yapıdadır.
D
Belirsizliği, bilinemezciliği öne çıkarır.
E
Bilim dışı yöntemlere ve kavrayışlara kapalıdır.
Soru 22
Postmodernizmin tarih ve gelecek anlayışı ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Tarih, toplumları ve evreni anlamada temel veri kaynağıdır.
B
Tarih bilimi olmadan toplumsal fikirler üretilemez.
C
Tarih rastlantısal bir gelişmedir, bu yüzden hem tarih hem de gelecek belirsizdir.
D
Tarih sadece yönetenlerin yaşamını ve savaşları anlatan bir hikâye olmaktan kurtarılmalıdır.
E
Tarih, geçmişin geleceğe ışık tuttuğu bir süreklilik içinde anlaşılmalıdır.
Soru 23
I. Bilime yüklenen görevler, gelecekle ilgili beklentiler, ilerleme ve evrensellik idealleri tam tersine sorunların nedeni olarak gösterilmektedir.
II. Modern dünya görüşü özelde bilim anlayışının çeşitliliği ve özgürleşmeyi önleyici olduğu konularında yoğunlaşmaktadır.
III. Modern bilginin diğer bilgi biçimlerine kapsayıcı ve bilim dışı yöntemlere veya kavrayışlara açık olduğu savunulmaktadır.
Batı’da modern dünya görüşüne yönelik eleştiriler ile ilgili yukarıdaki yargılardan hangisi ya da hangileri doğrudur?
II. Modern dünya görüşü özelde bilim anlayışının çeşitliliği ve özgürleşmeyi önleyici olduğu konularında yoğunlaşmaktadır.
III. Modern bilginin diğer bilgi biçimlerine kapsayıcı ve bilim dışı yöntemlere veya kavrayışlara açık olduğu savunulmaktadır.
Batı’da modern dünya görüşüne yönelik eleştiriler ile ilgili yukarıdaki yargılardan hangisi ya da hangileri doğrudur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve III
C
II ve III
D
I ve II
E
I, II ve III
Soru 24
I. Postmodernizm, Aydınlanma'dan, Sanayi Devrimi'nden ve Marksizm'den kaynaklanan modernitenin çöktüğünü iddia etmektedir.
II. Postmodernizm, devrim, aşama, toplumsal değişme, toplumsal sınıf, ulus- devlet gibi “büyük anlatılar”ın ana kavramlarına belli eleştiriler getirmektedir.
III. Postmodernizm'de yerel, küçük, tekil anlatılar önem kazanmaktadır.
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Postmodernizm için doğrudur?
II. Postmodernizm, devrim, aşama, toplumsal değişme, toplumsal sınıf, ulus- devlet gibi “büyük anlatılar”ın ana kavramlarına belli eleştiriler getirmektedir.
III. Postmodernizm'de yerel, küçük, tekil anlatılar önem kazanmaktadır.
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Postmodernizm için doğrudur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Soru 25
I. İktidar ile bilim arasında bağlantı
II. Bilim öğretilerinin mutlak olmaması
III. Bilimin genel-geçer, evrensel olmaması
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Postmodern Bilgi Anlayışına göre doğrudur?
II. Bilim öğretilerinin mutlak olmaması
III. Bilimin genel-geçer, evrensel olmaması
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Postmodern Bilgi Anlayışına göre doğrudur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
II ve III
D
I, II ve III
E
I ve III
Soru 26
Postmodern durumu, bütün üst-anlatılara karşı kuşkuculuk olarak tanımlayan sosyolog aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Toffler
B
Feyerabend
C
Baudrillard
D
Foucault
E
Lyotard
Soru 27
Postmodern kuramcılar ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Postmodern anlayışı ayrıştırılmış, farklılaştırılmış bakış açıları ve parçalanmış olgular içinde tanımlarlar
B
Çok-kültürlülük adına farklılıkları mutlaklaştırarak, bütünleşme eğilimlerine karşı çatışma ve çekişmeyi sürekli kılmışlardır.
C
İlerlemeye karşı kuşkunun yanında, geleceğe olduğu gibi geçmişe karşı da bir kuşku söz konusu olduğunu düşünürler.
D
Evrensel bilgiyi ve temelciliği savunurlar.
E
Öncelikle bütünsel yöntemlerin ve tarihi gelişmenin reddi ile işe başlamışlardır.
Soru 28
Aşağıdakilerden hangisi Postmodernizm'in II. Dünya Savaşı öncesi yaşanan gelişmelerine kadar uzatılan kavramsallaştırmaları arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Aklın çöküşü
B
Geleceğin belirsizleşmesi
C
Tarihsel geçmiş duygusunun yoğunlaşması
D
Şizoid kültür
E
Dışkı kültürü
Ünite 11
Soru 1
Aşağıdakilerden hangisi Aydınlanma hareketi ve bu hareketin şekillendirdiği modernlik projesinin unsurlarından biridir?
Seçenekler
A
Belirsizlik
B
Heterojenlik
C
Akılcılaşma
D
Yerellik
E
Kendiliğindenlik
Soru 2
Postmodernizm ilk olarak aşağıdaki alanların hangisinde ortaya çıkmıştır?
Seçenekler
A
Sanat - edebiyat
B
Siyaset - hukuk
C
Hukuk - sosyoloji
D
Sosyoloji - din
E
Din - ticaret
Soru 3
Aşağıdakilerden hangisi Postmodern mimarinin ifadeleri arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Kuralsızlık
B
Kurgu yerine işlev
C
Çokçuluk
D
Eklektizm
E
Potpuri
Soru 4
Aşağıdakilerden hangisi Paul Feyerabend'ın görüşleri arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Bilimsel teorilerin doğrulanması veya yanlışlanabilmesi söz konusu değildir.
B
Bilimsel araştırmada izlenebilecek hiçbir kalıcı standart yoktur.
C
Bilimsel araştırmada metafiziksel, dinsel, efsanevi ve büyüsel her türlü varsayımlar kullanabilir.
D
Bilimsel gerçeğin değişmesi nedeniyle bir kuramın diğerinden daha doğru olduğu söylenebilir.
E
Bilim akla uygun olmak zorunda değildir.
Soru 5
Aşağıdakilerden hangisi Postmodern edebiyatın özellikleri arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Anlamın parçalanması
B
Çok anlamlılık
C
Belirsizliği yüceltme
D
İleriyi görme yeteneği
E
Dilin parçalanması
Soru 6
I. “Her şey olabilir!”
II. “Ne olsa gider!”
III. “Hakikati ara!”
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri postmodern anlayış tarafından kabul görmektedir?
II. “Ne olsa gider!”
III. “Hakikati ara!”
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri postmodern anlayış tarafından kabul görmektedir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
I ve III
E
I, II ve III
Soru 7
Postmodernizmin edebiyat alanında “bunalım edebiyatı” ile bağlantı kurmasının nedeni aşağıdakilerden hangisi olabilir?
Seçenekler
A
Dönem insanının içine düştüğü dramı yansıtmak zorunda olması
B
Edebiyatçıların kendilerinin bunalımlı tipler olması
C
Okurların bu tarz eserlerden hoşlanması
D
Çözüm ve yeni bir aşama anlamında söylenecek bir sözün kalmaması
E
Yazarların bu tarz eserler ilgi çektiği için bu alana yönelmesi
Soru 8
I. Reklam ve kitle kültürü teknolojisinin yapay, sembolik, anonim dili önem kazanmaktadır.
II. Dilin gerçekleri doğrudan ifade etme aracı olduğu savunulmuştur.
III. Dilin kamusal kullanımının ortadan kalkması ve büyük anlatıların reddi gündeme gelmiştir.
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri postmodernizmin dil ile ilgili görüşleriyle uyumludur?
II. Dilin gerçekleri doğrudan ifade etme aracı olduğu savunulmuştur.
III. Dilin kamusal kullanımının ortadan kalkması ve büyük anlatıların reddi gündeme gelmiştir.
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri postmodernizmin dil ile ilgili görüşleriyle uyumludur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
I ve III
E
I, II ve III
Soru 9
Postmodernizmin mimari alanında kendine yer bulması ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Batı'da gündelik düzeyde toplumsal sorunların anlaşılması öncelikle kurgu ve tasarım olarak mimari düzeydedir.
B
Postmodern mimari değişime ve yenileşmeye uygun ve açıktır.
C
Mimaride XX. yüzyıl başında gerçekleşen, anlamdan bağımsızlaşma anlamında tıkanma, müzik ve plastik sanatlarla da uyum içindedir.
D
Postmodern mimari modern mimarinin, en sona geldiği yerde bu tıkanıklığı aşmak yerine onu zorlayarak daha çok geliştirmiştir.
E
Daha önce yapılanları biçim ve öz kaygısız gütmeksizin yenileme veya yan yana getirme postmodern anlayışın geldiği son noktadır.
Soru 10
Aşağıdaki ifadelerden hangisi Feyerabend’in görüşlerine uygun değildir?
Seçenekler
A
Bilimin akla uygun olması gerektiği görüşünü reddeder.
B
Araştırmada izlenebilecek hiçbir kalıcı standart yoktur.
C
Metafiziksel, dinsel, efsanevi ve büyüsel her türlü varsayımlar kullanabilir.
D
Bilime duyulan saygı modern bir dine duyulan saygı olarak görülmektedir.
E
Bilimsel teorilerin doğrulanması veya yanlışlanabilmesi gerekir.
Soru 11
Postmodern kuramcılara göre evrensel bilimsel yöntemlerin ve buna bağlı olarak önerilen objektif bilgi görüşünün eleştirilmesinin nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Bilimsel otoritenin ve statükonun meşrulaşması iddiası
B
Evrenselliği sağlayacak bir otorite üzerinde uzlaşılamaması
C
Bilimde evrensel görüşlerin olmadığı iddiası
D
Postmodernistlerin objektifliğe inanmaması
E
Eldeki yöntemlerin objektiflik sağlamaması
Soru 12
I. geleceğin belirsizleşmesi,
II. ilerleme görüşünün sarsılması
III. tarihsel geçmiş duygusunun yitirilmesi
Batı’da postmodernizm ile ilişkili olarak bütünsel kuramlara duyulan yakınlığın azalmasında yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri etkin olmuştur?
II. ilerleme görüşünün sarsılması
III. tarihsel geçmiş duygusunun yitirilmesi
Batı’da postmodernizm ile ilişkili olarak bütünsel kuramlara duyulan yakınlığın azalmasında yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri etkin olmuştur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
I ve III
E
I, II ve III
Soru 13
Aşağıdaki kavramsallaştırmalardan hangisi postmodern kültür ile bağdaşan bir ifadedir?
Seçenekler
A
Sistemlilik ve yöntemlilik
B
Tarihsel bakış açısı
C
Geleceğin belirsizleşmesi
D
Standart ve objektif yorumlar
E
Derinlemesine ele alışlar
Soru 14
Postmodern dünya görüşünü ve bilgi anlayışını tanımlayan temel düşünce aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Antici-bilgi yöntemi ve anti-bilinç
B
Rasyonalist bilgi yöntemi ve rasyonel bilinç
C
Tarihsel bilgi anlayışı ve toplumsal bilinç
D
İlerlemeci bilgi anlayışı ve ileri bilinç
E
Gelenekçi bilgi anlayışı ve kültürel bilinç
Soru 15
Aşağıdakilerden hangisi postmodernizmin mimari anlayışına uygun ilkelerden biri değildir?
Seçenekler
A
Kuralsızlık
B
Çokculuk
C
Akıl dışılık
D
Bütünlükçülük
E
Tarih dışılık
Soru 16
Postmodernizm ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Postmodernizm, kapitalizm ile ifade edilen Batı içi çelişkilerin aşıldığı ve yeni bir döneme geçildiği inancına dayalıdır.
B
Postmodern kuramcılar tarihi ele almış olsalar bile “süreksizliği” ve ‘’bilinç dışılığı’’ kuramlarının temel öğesi haline getirmişlerdir.
C
Postmodernizm, tüm alanlarda Batı’da gelenekten kopuşu ve gelecekten bir beklenti olmamasını miras almıştır.
D
Postmodernizm, modern dünya görüşünün veya kapitalizmin en son sınırlarına kadar götürülmesidir.
E
Postmodernizm, ilerlemeciliği ve evrenselliği savunan modern ötesi bir anlayıştır.
Soru 17
Posmodern düşünürlerden Paul Feyerabend’in “Yönteme Hayır” adlı eserinde esas olarak savunduğu görüş aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Diyalektik Yöntemin Reddedilmesi
B
Tarihsel Yöntemin Reddedilmesi
C
Bilimsel Yöntemin Reddedilmesi
D
Anlatım Yöntemin Reddedilmesi
E
Bilişsel Yöntemin Reddedilmesi
Soru 18
Aşağıdakilerden hangisi Paul Feyerabend’in bilgi konusundaki görüşlerine uygun değildir?
Seçenekler
A
Bilimde kesinlik, ölçme ve kurallar kaosu engeller ve bilimde ilerlemenin önünü açar.
B
Bilim özel bir yönteme göre işleyen rasyonel (akılcı) bir faaliyet alanı değildir.
C
Bilimsel bir kuramın diğerinden daha fazla doğru olup olmadığı söylenemez.
D
Bilimsel teorilerin doğrulanması veya yanlışlanabilmesi söz konusu değildir.
E
“Hakikat”, “akıl”, “adalet”, “aşk” gibi evrensel düşüncelerle onların yol açtığı davranışlar reddedilmelidir.
Soru 19
Postmodern yöntem ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Birbirine zıt görünen gerçeklikler içinde doğru olanı belirlemek gerekir.
B
Postmodern yöntemin amacı gerçeklik değildir.
C
Postmodernizmde esas olan kurgu-gerçekliktir.
D
Bilimi ve bütünsel yöntemi/tarihi reddetmek gerekir.
E
Gerçeklik duygusu yitirilmiş, yerini belirsizlik almıştır.
Soru 20
Aşağıdakilerden hangisi Postmodernizm'in "dil’’ ile ilgili görüşlerine örnek gösterilemez?
Seçenekler
A
Bilgiye dil oyunu olarak bakılmakta, kurgusal çoğulculuk ve görelilik öne çıkarılmaktadır.
B
Reklam ve kitle kültürü teknolojisinin yapay, sembolik, anonim dili önem kazanmaktadır.
C
Her tür entelektüel ve siyasi yazın faaliyeti reddedilmiştir.
D
Dilin gerçekleri doğrudan ifade etme aracı olduğu savunulmuştur.
E
Dilin kamusal kullanımının ortadan kalkması ve büyük anlatıların reddi gündeme gelmiştir.
Soru 21
Postmodernizmin kaosa ve belirsizliğe dayalı bilgi ve toplum örgütlenmesi anlayışıyla ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Postmodernizmin açıklamaları gerçekte Batı’nın açmazını, krizini belirtmektedir.
B
Batı dışı toplumların Batı bilimi ve öğretilerini sorgulamasının önüne geçilmeye çalışılmıştır.
C
Batı, modern değerlerden vazgeçerek dünya egemenliğinden de vazgeçmiştir.
D
Bilinemezlik ve kaos gerçekte çeşitli sorunlar karşısında edilginliği öne çıkarmak içindir.
E
Batı, geleceğe yönelik bütünlüklü bir bakış yerine mevcut dengeyi korumaya çalışmaktadır.
Soru 22
Aşağıdakilerden hangisi postmodernizmin ilk belirtilerinin ortaya çıktığı alanlardan biridir?
Seçenekler
A
Din
B
Siyaset
C
Sanat
D
Ticaret
E
Hukuk
Soru 23
Postmodern Bilgi Yöntemi'nin temel ilkesi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Belirsizlik İlkesi
B
Kuralsızlık İlkesi
C
Özgürlük İlkesi
D
Geleceksizlik İlkesi
E
Ne Olsa Gider İlkesi
Soru 24
I. Bilimin akla uygun olması gerekmemektedir.
II. Araştırmada izlenebilecek hiçbir kalıcı standart yoktur.
III. Metafiziksel, dinsel, efsanevi ve büyüsel varsayımlar kullanılamaz.
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Feyerabend'in görüşleri açısından yanlıştır?
II. Araştırmada izlenebilecek hiçbir kalıcı standart yoktur.
III. Metafiziksel, dinsel, efsanevi ve büyüsel varsayımlar kullanılamaz.
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Feyerabend'in görüşleri açısından yanlıştır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
II ve III
D
Yalnız III
E
I, II ve III
Soru 25
I. Sıradanlık
II. Eklektiklik
III. Genel dünya görüşleri
IV. Düzen
Yukarıdaki kavramlardan hangileri Postmodernizm'le ilgili değildir?
II. Eklektiklik
III. Genel dünya görüşleri
IV. Düzen
Yukarıdaki kavramlardan hangileri Postmodernizm'le ilgili değildir?
Seçenekler
A
I ve II
B
I ve IV
C
III ve IV
D
I, II ve III
E
II, III ve IV
Soru 26
Toplumsal soyutlamanın ortaya çıktığı ve bu nedenle çarpıcı değişikliklerin yaşandığı alan aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Müzik
B
Plastik sanatlar
C
Mimari
D
Edebiyat
E
Resim
Soru 27
Postyapısalcı ve Postmodern kuramcıların özellikleri arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?
Seçenekler
A
“Süreksizliği” kuramlarının temel ögesi olmaktan çıkarmışlardır.
B
Gerçeğin, bilginin temellendirilmesine karşıt özelliklerle kendilerini tanımlamışlardır.
C
Kuramcılara göre antici-bilgi yöntemine uygun yeni bir toplum örgütlenmesinden söz etmek mümkün olmuştur.
D
Tarihi ele almışlardır.
E
“Postmodern toplum” olarak her şeyin her şeyle karıştığı, imgelerin içlerinin bütünüyle boşaldığı bir dönemi ifade etmektedirler.
Ünite 12
Soru 1
Aşağıdakilerden hangisi sosyal medyanın neden olduğu olumsuzluklar arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Bilgi kirliliği
B
Gerçeğin yitirilmesi
C
Ayrıcalıkların ortadan kalkması
D
Aşırı araçsalllık
E
İçe kapanma
Soru 2
Bilgi devrimiyle birlikte oturduğumuz evlerin, sanayi öncesi toplumda olduğu gibi üretim merkezi konumuna geleceğini savunan düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Toffler
B
Durkheim
C
Spencer
D
Hegel
E
Simon
Soru 3
Kıtlık-Sonrası Toplum kavramı aşağıdaki düşünürlerden hangisine aittir?
Seçenekler
A
Amitai Etzioni
B
George Lichtheim
C
Murray Bookchin
D
Kenneth Boulding
E
Daniel Bell
Soru 4
XIX ve XX. yüzyıllarda idealize edilen ve modernite ile özdeşleştirilen endüstri toplumunun simge birimi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Aile
B
Din
C
Fabrika
D
Doğa
E
Siyaset
Soru 5
Aşağıdakilerden hangisi günümüzde XIX. yüzyıl modern dünya görüşü ve yöntemine yönelik belli eleştiriler kapsamında, yeni bir bilgi ve toplum örgütlenmesi bağlamında öne çıkarılan kavramlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Bilgi toplumu
B
Enformasyon toplumu
C
Modern-sonrası toplum
D
Endüstri-ötesi toplum
E
Kaos sonrası toplum
Soru 6
Modern toplumda “devletin ideolojik aygıtları” kavramı ile kastedilen aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Silahlı kuvvetler
B
İletişim teknolojileri
C
Hukuk kurumları
D
Eğitim kurumları
E
Dinsel kurumlar
Soru 7
I. Daniel Bell: Sanayi Sonrası Toplum
II. Kenneth Boulding: Uygarlık-Sonrası Toplum
III. Amitai Etzioni: Modern-Sonrası Çağ
Yukarıdaki düşünür-toplum tipi kavramsallaştırması eşleştirmesinden hangisi ya da hangileri doğrudur?
II. Kenneth Boulding: Uygarlık-Sonrası Toplum
III. Amitai Etzioni: Modern-Sonrası Çağ
Yukarıdaki düşünür-toplum tipi kavramsallaştırması eşleştirmesinden hangisi ya da hangileri doğrudur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
I ve III
E
I, II ve III
Soru 8
Postmodernizm tartışmalarında “dalga kuramı” ile öncülük üstelenen ve “üçüncü dalga” kavramı ile modern sonrası toplumu tanımlayan isim aşağıdakilerden hangisi olabilir?
Seçenekler
A
Daniel Bell
B
Alain Touraine
C
Alvin Toffler
D
Kenneth Boulding
E
Peter Drucker
Soru 9
Postmodern anlayışta “Dalga Kuramı” ile üç aşamalı bir tarih görüşü şeklinde ortaya çıkan toplum modelleri aşağıdakilerden hangisinde doğru şekilde verilmiştir?
Seçenekler
A
Tarım-Sanayi-Bilgi
B
Paleolitik-Mezolitik-Neolitik
C
Köleci-Feodal-Kapitalist
D
Teolojik-Metafizik-Pozitif
E
Endüstriyel-Bilgi-Uzay Çağı
Soru 10
Aşağıda yer alan ikili ayrımlardan hangisi, postmodern anlayışın ortaya koyduğu toplum farklılaşmalarını ifade etmektedir?
Seçenekler
A
Gelişmiş-Az gelişmiş toplum
B
Doğu toplumları-Batı toplumları
C
Kapitalist toplum -Sosyalist toplum
D
Endüstri toplumu-Endüstri sonrası toplum
E
Tarım toplumu-Sanayi toplumu
Soru 11
“Bilgi toplumu” kavramı ile ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Özgürlüklerin genişlemesinden, sınırların ortadan kalkmasından söz edilmektedir.
B
Batıdışı toplumlara bu yönde yeni gelişmelere ayak uydurmaktan başka bir yol kalmamaktadır.
C
Sadece modern endüstri toplumu koşullarının aşılması ile kendini tanımlamaktadır.
D
Günümüz koşulları ve ilişkileri üzerindeki egemenlik ve denetimle kendini açıklamaktadır.
E
Egemenlik ve denetim bilgi teknolojilerinin kendi bağımsız işleyişi ve ortaklığı biçiminde tanımlamaktadır.
Soru 12
Aşağıdakilerden hangisinin çağımızda bilginin anlamının değişmesinde daha az etkili olduğu söylenebilir?
Seçenekler
A
Toplumlar üzerinde büyük etkiye sahip ideolojilerin etkinliklerini yitirmesi
B
Ulus-devletlere olan ihtiyacın azalması
C
Uzak Doğu ekonomilerinin güçlenmesi
D
Reel Sosyalizmin 1990’larda çöküşü
E
Toplumsal sınıflar arasındaki şiddetli mücadelelerin ortadan kalkması
Soru 13
Aşağıdakilerden hangisinde yeni bir döneme girildiğini vurgulayan, yazar ve kavram eşleştirmeleri yanlıştır?
Seçenekler
A
Daniel Bell: Sanayi Sonrası Toplum
B
Kenneth Boulding: Uygarlık-Sonrası Toplum
C
Amitai Etzioni: Modern-Sonrası Çağ
D
George Lichtheim: Kapitalist Ötesi Toplum
E
Murray Bookchin: Kıtlık-Sonrası Toplum
Soru 14
Aşağıdakilerden hangisi bilgi toplumuna geçiş aşamasında temel bir ölçüt olarak kabul edilemez?
Seçenekler
A
İmalat işçilerinin yerini, bilgi ve hizmet sektörü çalışanlarının alması
B
Bilgi ve iletişim teknolojilerinin yaygınlaşması
C
Bilgiye dayalı yeni örgütlenme biçimlerinin ortaya çıkması
D
Dünyada suç ve şiddet olaylarında görülen artış
E
Pek çok toplumsal etkinliğin elektronik olarak yapılabilmesinin olanaklı hale gelmesi
Soru 15
Aşağıdakilerden hangisi Lyotard’ın yeni toplumsallaşma biçimi olarak ifade ettiği olgulardan biri değildir?
Seçenekler
A
Totalitarizm/faşizm
B
Tüketim
C
Bilginin rölatifleşmesi
D
Gerçeklik algısının değişmesi
E
İdeolojilerin ölümü
Soru 16
Aşağıdakilerden hangisi sosyal medya aracılığıyla yaygınlaşan bilgilerin yığın hâline dönüşmesinin nedenleri arasında yer alır?
Seçenekler
A
Bilgilerin sınıflandırılmaması
B
Kurumsal olarak kullanılamaması
C
Sistemsiz olması
D
Hızlı yayılması ve kopyalama/paylaşma imkânlarının genişliği
E
Çözüme yönelik olmaması
Soru 17
Aşağıdakilerden hangisi sosyal medyanın bireyselleştirici etkileri içinde yer almaz?
Seçenekler
A
Medyanın ulus-devletlerin tekelinden kurtulması
B
Bilginin ve enformasyonun kitleselleşmesi
C
Bilgilerin oluşturulmasındaki kolaylık
D
Enformasyon akışının devletlerce katı bir şekilde denetlenmesi
E
Her türlü bireysel yoruma açık olması
Soru 18
Aşağıdakilerden hangisi sosyal medyanın klasik medya karşısında sağladığı üstünlükler arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Haberlere ulaşmadaki kolaylıklar
B
Her bireyin bir muhabir olabilmesi
C
Çift yönlü iletişime imkân tanıması
D
Bir merkezden yönetilmemesi
E
Bilgi ve haber oluşturmadaki serbestlik
Soru 19
Aşağıdakilerden hangisi sosyal meydanın toplumsal alandaki olumsuz sonuçlarından değildir?
Seçenekler
A
Bireylerde zihin yorgunluğu oluşturması
B
Karşıt görüşlerin bir arada yer alması
C
Bilgilere kuşkuyla bakılması
D
İçe kapanmaya neden olması
E
Aşırı bir araçsallık meydana getirmesi
Soru 20
Aşağıdakilerden hangisi internetin oluşturduğu sanal cemaatlerin sağladığı avantajlar arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Zaman ve mekândan bağımsız olarak iletişime imkân tanımaları
B
Yeni örgütlenme biçimlerine izin vermeleri
C
Toplumsuz toplumsallaşmaya olanak tanımaları
D
Bir bilgi paylaşımı ağı oluşturabilmeleri
E
Karşıt görüşlerin bir arada yer alabilmesi
Soru 21
Aşağıdakilerden hangisi postmodern bilgi yönteminin doğrulamaya çalıştığı özellikler arasında gösterilemez?
Seçenekler
A
Şimdinin mutlaklaşması
B
Gerçeğin belirginleşmesi
C
Geleceğin bulanıklaşması
D
Tarihi birikimlerden vazgeçme
E
Temsilin yitirilmesi
Soru 22
I. Teknolojik Bilgi Devrimi'yle endüstri toplumunun bilgi toplumuna dönüştüğünden söz edilmektedir.
II. Yeni toplumsal dönüşümde uygun zemini yaratan “enformasyon”daki gelişmelerdir.
III. Bilgi toplumunun gelişmesini sağlayan faktör de bilgi/bilişim teknolojileridir.
Bilgi toplumuna ilişkin yukarıdaki ifadelerden hangisi ya da hangileri doğrudur?
II. Yeni toplumsal dönüşümde uygun zemini yaratan “enformasyon”daki gelişmelerdir.
III. Bilgi toplumunun gelişmesini sağlayan faktör de bilgi/bilişim teknolojileridir.
Bilgi toplumuna ilişkin yukarıdaki ifadelerden hangisi ya da hangileri doğrudur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
II ve III
D
I ve III
E
I, II ve III
Soru 23
I. Çift taraflı ve eş zamanlı enformasyon/bilgi paylaşımı
II. Devletin tekelinde olma
III. Geniş kitlelere mal olma
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri internet ortamını klasik medyadan ayıran unsurlar arasındadır?
II. Devletin tekelinde olma
III. Geniş kitlelere mal olma
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri internet ortamını klasik medyadan ayıran unsurlar arasındadır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
I ve III
E
II ve III
Soru 24
Dalga Kuramı ile tanınan ve Üçüncü Dalga olarak betimlediği aşamanın Bilgi Çağı olarak adlandırılmasına neden olan düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Murray Bookchin
B
George Lichtheim
C
Kenneth Boulding
D
Alvin Toffler
E
Amitai Etzioni
Soru 25
Toplumun yeniden kavramlaştırılması gerektiğini belirterek postmodernizmin epistemolojiyi, metodolojiyi ve toplumsal ontolojiyi içine aldığını vurgulayan sosyolog aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Murphy
B
Toffler
C
Lichtheim
D
Bookchin
E
Boulding
Ünite 13
Soru 1
Aşağıdakilerden hangisi sosyoloji içinde bağımsızlık kazanan yeni alt dallar arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Spor sosyolojisi
B
İletişim sosyolojisi
C
Yeni toplumsal hareketler sosyolojisi
D
Siyaset sosyolojisi
E
Gündelik yaşam sosyolojisi
Soru 2
Üç Hâl Kanunu aşağıdaki düşünürlerden hangisine aittir?
Seçenekler
A
Georges Gurvitch
B
Emile Durkheim
C
Max Scheler
D
Karl Mannheim
E
Auguste Comte
Soru 3
Kentlerin oluşumunu, kentin insan ve toplum üzerindeki etkilerini, yerleşim düzenini, kuruluşunu ve gelişmesini ele alan sosyoloji disiplini aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Köy sosyolojisi
B
Kent sosyolojisi
C
Kurumlar sosyolojisi
D
Kültür sosyolojisi
E
Ekonomi sosyolojisi
Soru 4
..............................., toplumun bütününü ve her türlü toplum olaylarını kapsamak iddiasındadır.
Cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Seçenekler
A
Psikoloji
B
Felsefe
C
Sosyoloji
D
Biyoloji
E
Tarih
Soru 5
İletişimsel Eylem Kuramı ile hem modernitenin krizini hem de bilgi problemlerini aşmak isteyen düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Félix Guattari
B
Jürgen Habermas
C
Pitirim Sorokin
D
Werner Stark
E
C. Wright Mills
Soru 6
Sosyolojinin diğer bilimlerle ilişki kurması, bu ilişkilerden yararlanması ve bunun gerekliliğini savunmasına karşın diğer bilimlerin yetersizliğinden söz etmeyi bir gereklilik olarak görmesinin nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kendi bağımsız kimliğini inşa etmek
B
Diğer bilimlerden üstünlüğünü vurgulamak
C
Diğer bilimlerin eksikliğini gidermek
D
Diğer bilimlerle birleşmek istemek
E
Diğer bilimlere bağımlı hale gelmek
Soru 7
Sosyolojinin tarih önündeki tutumunun diğer bilimlerden farklı olmasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Tarihsiz teoriler oluşturması
B
Tarihe yön verme çabası
C
Farklı yöntemler kullanması
D
Tarihselliğe zorunlu olması
E
Tarih biliminden yararlanması
Soru 8
I. Dönemin geçerli görüşlerine, en başta da sınıf bilinci ve tarihi ilerleme görüşlerine karşı çıkmıştır.
II. Sabit zamanı belirleme çabalarını bir ütopya olarak tanımlayarak dönemin egemen tarih anlayışının devamı olan bir görüş inşa etmiştir.
III. Bilgi sosyolojisinin kurucularından biri kabul edilmektedir.
Yukarıda Mannheim’la ilgili verilen bilgilerden hangisi ya da hangileri doğrudur?
II. Sabit zamanı belirleme çabalarını bir ütopya olarak tanımlayarak dönemin egemen tarih anlayışının devamı olan bir görüş inşa etmiştir.
III. Bilgi sosyolojisinin kurucularından biri kabul edilmektedir.
Yukarıda Mannheim’la ilgili verilen bilgilerden hangisi ya da hangileri doğrudur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
I ve III
E
I, II ve III
Soru 9
Sosyolojinin çeşitli alt dallara bölünmesi ya da yeni adlarla çeşitli sosyoloji alanlarının ortaya çıkması hangi dönem sonrası yaygınlaşmıştır?
Seçenekler
A
XIX. yüzyıl
B
I. Dünya Savaşı
C
Ekim Devrimi
D
II. Dünya Savaşı
E
Sovyetler Birliği’nin Dağılması
Soru 10
I. Genel sosyoloji
II. Uygulamalı sosyoloji
III. Kurumlar sosyolojisi
Sosyolojide bütünsel kuram oluşturma çabasının gözden düşmesi sonucu yeni sosyoloji anlayışı yukarıda belirtilen alanlardan hangisi ya da hangilerinin yaygın/egemen sosyoloji anlayışı hâline gelmesine neden olmuştur?
II. Uygulamalı sosyoloji
III. Kurumlar sosyolojisi
Sosyolojide bütünsel kuram oluşturma çabasının gözden düşmesi sonucu yeni sosyoloji anlayışı yukarıda belirtilen alanlardan hangisi ya da hangilerinin yaygın/egemen sosyoloji anlayışı hâline gelmesine neden olmuştur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
I ve III
E
I, II ve III
Soru 11
Bilgi sosyolojisinin felsefenin bir alt dalı olan epistemoloji ile ayrımı aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
Epistemoloji ele aldığı konuya bilgi sosyolojisinden daha kapsamlı olarak yaklaşmaktadır.
B
Epistemoloji bilgi sosyolojisinin gelişmesini engelleyici rol oynamaktadır.
C
Epistemolojinin bilgi sorununa toplumsal ve tarihsel bağlamdan kopuk bir soyutlama düzeyinde yaklaşmasıdır.
D
Epistemoloji ile bilgi sosyolojisi aynı konuya benzer yöntemlerle yaklaşmaktadırlar.
E
Epistemoloji ile bilgi sosyolojisi farklı konulara benzer yöntemlerle yaklaşmaktadırlar.
Soru 12
I. Psikoloji
II. Psikanaliz
III. Sosyoloji
Bir “insan doğası” fikrine dayanan ve insan ruhunun/zihninin "yasa"larına ulaşma hedefinden yola çıkarak birtakım genellemelere gitmeye çalışan alanlar yukarıdakilerden hangisi ya da hangilerinde doğru olarak verilmiştir?
II. Psikanaliz
III. Sosyoloji
Bir “insan doğası” fikrine dayanan ve insan ruhunun/zihninin "yasa"larına ulaşma hedefinden yola çıkarak birtakım genellemelere gitmeye çalışan alanlar yukarıdakilerden hangisi ya da hangilerinde doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
I ve III
E
I, II ve III
Soru 13
Batı içindeki sorunların çözülmesinden çok Batı içi çelişkileri mutlaklaştırdığı yönünde yorum yapabileceğimiz bilimsel disiplin aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Antropoloji
B
Felsefe
C
Etnografya
D
Psikoloji
E
İktisat
Soru 14
“İdeoloji ve Ütopya” başlıklı eseriyle tanınan bilgi sosyolojisinin kurucularından biri olduğunu ifade edebileceğimiz sosyolog aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Karl Marx
B
Max Weber
C
Michel Foucault
D
Karl Mannheim
E
Jürgen Habermas
Soru 15
Bilgi sosyolojisinin sosyolojinin bir alt disiplin olarak ortaya çıktığı yüzyıl aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
XX. Yüzyıl
B
XIX. Yüzyıl
C
XVIII. Yüzyıl
D
XVII. Yüzyıl
E
XVI. Yüzyıl
Soru 16
"Postmodern Durum” başlıklı eserinde modernitenin sonuna gelindiğini ve içinde bulunduğumuz tarihsel dönemin postmodernite olduğunu savunarak "Büyük Anlatılar"ın sonuna işaret eden düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Jean-François Lyotard
B
Michel Foucault
C
Lucien Lévy-Bruhl
D
Gilles Deleuze
E
Max Scheler
Soru 17
“İletişimsel Eylem Kuramı” adlı kitabıyla postmodernistlere karşı farklı bir kuramsal girişimi devreye sokan düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Max Scheler
B
Jürgen Habermas
C
Michel Foucault
D
François Lyotard
E
Karl Mannheim
Soru 18
Aşağıdakilerden hangisi tekil düşünürlerden biri değildir?
Seçenekler
A
Gilles Deleuze
B
Jean-François Lyotard
C
Michel Foucault
D
Karl Mannheim
E
Jean Baudrillard
Soru 19
Bilgi üzerindeki toplumsal etkilerin farklılığına göre bilgileri sınıflamaya çalışmış sosyolog aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Max Weber
B
Max Scheler
C
Auguste Comte
D
Lucien Lévy-Bruhl
E
Emile Durkheim
Soru 20
Aşağıdakilerden hangisi sosyolojinin bir altdalı değildir?
Seçenekler
A
Spor Sosyolojisi
B
Bilgi Sosyolojisi
C
Değişim Sosyolojisi
D
Sosyal Psikoloji
E
Toplumsal Hareketler Sosyolojisi
Soru 21
İlkel ve uygar zihniyet ile toplumlar arasındaki ayrıma değinmiş ve bilgi sosyolojisi alanında eserler vermiş sosyolog aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Emile Durkheim
B
Max Scheler
C
Max Weber
D
Georges Gurvitch
E
Lucien Lévy-Bruhl
Soru 22
Sosyolojinin diğer bilimlerle kurduğu ilişkiye dair aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Sosyolojinin diğer bilimlerle kurduğu ilişki tek yönlü bir ilişki değildir.
B
Çeşitli bilim dalları arasında kurulan ilişki sayesinde olayların çeşitli yönlerini kapsayan bütün bilgisinin elde edilmesi amaçlanmaktadır.
C
Bir anlamda bilimler arasında kurulan ilişki sayesinde çeşitli bilimler birbirlerini tamamlamaktadır.
D
Sosyoloji, diğer bilimlerin getirdiği açıklamaları yalanlamadan, olaylara getirdiği bakış açısı ve bu bakış açısına dayalı yeni bilgiler getirerek ayrıcalık ve üstünlük kazanmıştır.
E
Sosyoloji ile diğer bilimler arasında ilişki, konuların aralarında bölüşülmesi veya konulara değişik açıklamalar getirmekle sınırlıdır.
Soru 23
I. Sosyal Psikoloji
II. Yeni Toplumsal Hareketler Sosyolojisi
III. Sosyal Bütünleşme Sosyolojisi
IV. Küçük Gruplar Sosyolojisi
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri sosyolojinin bir alt dalı değildir?
II. Yeni Toplumsal Hareketler Sosyolojisi
III. Sosyal Bütünleşme Sosyolojisi
IV. Küçük Gruplar Sosyolojisi
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri sosyolojinin bir alt dalı değildir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
II ve IV
D
I ve III
E
III ve IV
Soru 24
Aşağıdakilerden hangisi günümüzde XIX. yüzyıl düşüncesine ve sosyolojisine ilişkin yapılan değerlendirmelerden biri değildir?
Seçenekler
A
XIX. yüzyıl Batı düşüncesinde her alanda günümüze kadar gelen bir süreklilik ve bütünlük vardır.
B
Sosyoloji, Batı XIX. yüzyıl düşüncesinin hem bir parçası hem de oluşturucusudur.
C
Batı, Batı düşüncesinin süreklilik ve bütünlüğünü tarihî bir olay olarak ele alarak tarihten, çeşitli ilişkilerden soyutlamama eğilimindedir.
D
XIX. yüzyılda sosyoloji, toplum olaylarından yola çıkarak topluma yön verilebileceği görüşündedir.
E
Batı, sadece toplum olaylarına, topluma değil, bütün dünyaya yön verebileceği ve dünyanın geleceğini kendine göre biçimlendireceği yönünde bir inanca sahiptir.
Soru 25
Bilgi türleri ile toplumsal sınıflar ve gruplar arasındaki karşılıklı fonksiyonel ilişkileri araştırmaya ve bu ilişkilerin oluşturduğu bilgi sistemlerini incelemeye yönelen sosyolog aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Georges Gurvitch
B
Emile Durkheim
C
Max Scheler
D
Karl Mannheim
E
Lévy Bruhl
Soru 26
Kentlerin oluşumunu, kentin insan ve toplum üzerindeki etkilerini, yerleşim düzenini, kuruluşunu ve gelişimini ele alan özel sosyoloji alanı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kent sosyolojisi
B
Din sosyolojisi
C
Hukuk sosyolojisi
D
Uygulamalı sosyoloji
E
Etnik sosyoloji
Soru 27
Sosyolojinin, çeşitli alt dallara bölünmesine ilişkin aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Sosyolojinin çeşitli alt dallara bölünmesiyle çeşitli sorunların incelenmesi ve açıklanması belirli bir alan içinde hapsolmuştur.
B
Sosyolojinin çeşitli alt dallara bölünmesi, özellikle II. Dünya Savaşı sonrası yaygınlaşmış ve egemen sosyoloji anlayışı hâline gelmiştir.
C
Sosyoloji, alt dallara bölünmesi ile çeşitli olaylara bütünsel bir açıklama getirmeye başlamıştır.
D
Ele alınan konular darlaşmakta, böylece ele alınan mikro sorunlar üzerinde etkinlik kurmak amaçlanmaktadır.
E
Sosyolojinin tartışma konularının kapsamı bütünlükten uzak bir biçimde belirlenmeye başlamıştır.
Ünite 14
Soru 1
“Muhtelif İlim Telakkileri”, “İlme Doğru” ve “Dehaya Doğru” başlıklı makaleleri ile bilim ve elitler sosyolojisi alanında tartışma yaratan düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Ziya Gökalp
B
Hilmi Ziya Ülken
C
İbrahim Armağan
D
Cemil Meriç
E
Şerif Mardin
Soru 2
Soğuk Savaş yıllarının başlarında kaleme alınan "Aydınların Afyonu" adlı eser aşağıdaki düşünürlerden hangisine aittir?
Seçenekler
A
Ralf Dahrendorf
B
Amitai Etzioni
C
Karl Marx
D
Max Weber
E
Raymond Aron
Soru 3
Bütün izm’leri/ideolojileri “hakikati maskeleyen yarım hakikatler” olarak gören düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Cemil Meriç
B
Ziya Gökalp
C
Behice Boran
D
Özer Ozankaya
E
Nermin Ertentuğ
Soru 4
Dahrendorf'un 1950 sonrası süreçte ortaya çıkan örgütlenmeye verdiği isim aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kapitalizm sonrası toplum
B
Modernizm sonrası dönem
C
İdeolojiler ötesi dönem
D
Tüketim toplumu
E
Kitle toplumu
Soru 5
"Batılı Bilginin Eleştirisi Üzerine" başlıklı eserinde Batılı bilginin Batı dışı toplumlara nasıl tahakkümcü bir tarzda nüfuz ettiğini çözümleyen sosyolog aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Peter F. Drucker
B
Mustafa Armağan
C
Şerif Mardin
D
Korkut Tuna
E
Hilmi Ziya Ülken
Soru 6
İlk baskısı 1974’te yapılan ve ülkemizdeki ilk bilgi sosyolojisi eseri olarak niteleyebileceğimiz Bilgi ve Toplum -1: Bilgi Toplumbilimine Giriş isimli eser aşağıdakilerden hangisine aittir?
Seçenekler
A
İbrahim Armağan
B
Cihan Dura
C
Baykan Sezer
D
Korkut Tuna
E
Mustafa Armağan
Soru 7
Sosyolojide Yöntem Tartışmaları, Sosyolojinin Ana Başlıkları ve Bilim Sosyolojisi Ders Notları gibi eserleri bulunan Türk sosyolog aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Şerif Mardin
B
Baykan Sezer
C
Mümtaz Turhan
D
Hilmi Ziya Ülken
E
Korkut Tuna
Soru 8
I. Baykan Sezer
II. Ziya Gökalp
III. Cihan Dura
Yukarıdaki sosyologlardan hangisi ya da hangilerinin bilgi sosyolojisine doğrudan katkısı bulunmaktadır?
II. Ziya Gökalp
III. Cihan Dura
Yukarıdaki sosyologlardan hangisi ya da hangilerinin bilgi sosyolojisine doğrudan katkısı bulunmaktadır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Soru 9
Son dönem Batı modern dünya görüşü ve bilim anlayışına yönelik eleştiri ve tartışmalardan etkilenerek hazırlanan, “Batılı Bilginin Eleştirisi” adlı kitap hangi sosyologa aittir?
Seçenekler
A
İbrahim Armağan
B
Cihan Dura
C
Baykan Sezer
D
Korkut Tuna
E
Mustafa Armağan
Soru 10
Bilim Sosyolojisi: Bilim Tarihi ve Yöntem başlıklı, interdisipliner bir bakış açısıyla oluşturulan kitap hangi sosyolog tarafından hazırlanmıştır?
Seçenekler
A
İbrahim Armağan
B
Cihan Dura
C
Baykan Sezer
D
Korkut Tuna
E
Mustafa Armağan
Soru 11
1933 Üniversite Reformu sonrasında Almanya’dan gelen felsefeci Reichenbach’ın da etkisiyle bilim felsefesiyle ilgilenmeye başlayan ve Tarihî Maddeciliğe Reddiye (1951), Türkiye’de Çağdaş Düşünce Tarihi (2 Cilt, 1966) gibi eserleri kaleme alan sosyolog aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Prens Sabahattin
B
Cemil Meriç
C
Ziya Gökalp
D
Şerif Mardin
E
Hilmi Ziya Ülken