Evde Yaşlı Bakım Hizmetleri - Yaşlı Bakımı

Ünite 1

Soru 1

Evde bakım hizmetlerinin ilk olarak hangi ülkede başladığı bilinmektedir?

İngiltere

Fransa

Kanada

Yeni Zelanda

Japonya

Açıklama:

Evde bakım hizmetlerinin ilk olarak 1842 yılında Fransa’da başladığı bilinmektedir. Doğru yanıt B şıkkında verilmiştir.

Doğru Cevap: B

Soru 2

Medicare ve Medicaid hangi yılda yasalaştırılmıştır?

1965

1968

1975

1982

1990

Açıklama:

Medicare ve Medicaid 1965’te yasalaştırılmıştır. Doğru yanıt A şıkkında verilmiştir.

Doğru Cevap: A

Soru 3

65 yaşın üstündeki bireylerin sağlık harcamalarını finanse eden federal sigorta sistemine ne denir?

Evde bakım hizmetleri

Medicaid

Ev ziyaretleri

Medicare

Topluma dayalı bakım

Açıklama:

Medicare genel olarak 65 yaşın üstündeki bireylerin sağlık harcamalarını finanse eden federal bir sigorta sistemidir. Doğru yanıt D şıkkında verilmiştir.

Doğru Cevap: D

Soru 4

Evde sağlık hizmet birimleri kaç tipe ayrılmıştır?

Açıklama:

27.02.2015 tarihli ve 29280 sayılı Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşları Tarafından Evde Sağlık Hizmetlerinin Sunulmasına Dair Yönetmelik ile evde sağlık hizmet birimleri 3 tipe ayrılmıştır. Bunlar T tipi, H tipi ve D tipi olarak kategorize edilmiştir. Doğru yanıt B şıkkında verilmiştir.

Doğru Cevap: B

Soru 5

Evde bakım aşağıdakilerden hangisi ile birbirine karışmaktadır?

Medicare

Topluma dayalı bakım

Ev ziyareti

Medicaid

Hospis

Açıklama:

Gerek yasal düzenlemelerde gerekse günlük kullanımda “ev ziyareti” ile “evde bakım” birbirine karışmaktadır. Doğru yanıt C şıkkında verilmiştir.

Doğru Cevap: C

Soru 6

Aşağıdakilerden hangisi evde tanı koyucu bakım alması uygun olan kişiler arasında değildir?

İstismar edildiğinden şüphelenilen hastalar

Tıbbi tedaviye cevabı zayıf hastalar

Sağlık sorunlarına bağlı olarak ruh sağlığı problemi olanlar

Psiko-sosyal problemleri olduğundan şüphelenilen kişiler

Yeni doğan bebekler

Açıklama:

Evde tanı koyucu bakım alması uygun olan kişiler şu şekilde sıralanabilir:
• Çok sayıda tıbbi problemi olan ve /veya çok sayıda tedavi uygulanan kişiler
• Yürüme güçlüğü çeken kişiler
• Sık sık düşen kişiler
• Psiko-sosyal problemleri olduğundan şüphelenilen kişiler
• Tıbbi tedaviye cevabı zayıf hastalar
• Kronik hastalığı olan ve çevresiyle iletişimi zayıf hastalar
• Bakımlarını yeterli bulmayan ya da bakımlarından memnun olmayan hastalar
• Sağlık sorunlarına bağlı olarak ruh sağlığı olumsuz etkilenen ve dayanma sınırına gelmiş hastalar
• Beslenmesi bakım verenler tarafından gerçekleştirilen eve bağımlı özürlü hastalar
• İstismar edildiğinden şüphelenilen hastalar
• Muayeneye gelmeyi reddeden ve bilinen önemli sağlık problemi olan yaşlı hastalar
• Sorunları ile baş etme güçlüğü çeken, yeni eve bağımlı hâle gelmiş hastalar
Doğru yanıt E şıkkında verilmiştir.

Doğru Cevap: E

Soru 7

Hospis bakımı kavramı nasıl açıklanabilir?

85 yaş üzeri yaşlıların evde bakım hizmet talebini karşılayan bir sistemdir.

Sağlık sorunlarına bağlı olarak ruh sağlığı olumsuz etkilenen ve dayanma sınırına
gelmiş hastalara verilen hizmet türüdür.

Terminal dönem hastalar ile ailelerine yoğun bakım olanakları sağlayan bir yaklaşımdır.

Çok sayıda tıbbi problemi olan ve /veya çok sayıda tedavi uygulanan kişilere bakım olanağı sağlayan bir yaklaşımdır.

Sık sık düşen kişilere evde tanı koyucu bakım hizmetidir.

Açıklama:

Hospis kavramı terminal dönem hastalar ile ailelerine yoğun bakım olanakları sağlayan bir yaklaşımdır. Doğru yanıt C şıkkında verilmiştir.

Doğru Cevap: C

Soru 8

Kısa süreli sunulan evde bakım hizmetleri kaç gün ile sınırlandırılmıştır?

Açıklama:

Kısa süreli sunulan evde bakım hizmetleri, tıbbi hizmet ağırlıklıdır ve çoğunlukla hastalıktan sonra iyileşme dönemi içinde verilmektedir. Bu süre, genel
olarak 30 gün ile sınırlandırılmıştır. Doğru yanıt D şıkkında verilmiştir.

Doğru Cevap: D

Soru 9

Aşağıdakilerden hangisi evde bakımın olumlu yönlerinden biri değildir?

Sağlık hizmetini kişinin ayağına getirir ve bazı bireylere ulaşmanın tek yoludur.

Bakım alan aileyi bir arada tutar.

Kişiye özel bir bakım sağlar, hastanın özerkliğini ve özgürlüğünü korur.

Bakım maliyetlerini düşürür.

Evde bakım hizmeti verilirken birbiri ile iç içe geçmiş farklı uygulamalar söz
konusudur.

Açıklama:

Evde Bakım ekibi açısından, evde bakım hizmeti verilirken birbiri ile iç içe geçmiş farklı uygulamalar söz konusudur. Bu evde bakımın olumsuz yönlerinden biridir. Doğru yanıt E şıkkında verilmiştir.

Doğru Cevap: E

Soru 10

Aşağıdakilerden hangisi evde bakım personelinden biri değildir?

Müzik terapisti

Fizyoterapist

Psikolog

Sosyal hizmet uzmanı

Diyetisyen

Açıklama:

Evde bakım, bir ekip çalışmasıdır ve hekim, fizyoterapist, psikolog, diyetisyen/ beslenme uzmanı, sosyal hizmet uzmanı, uğraşı terapisti, konuşma terapisti, bakım hemşiresi, evde bakım yardımcıları bu ekibin doğal parçalarıdır. Doğru yanıt A şıkkında verilmiştir.

Doğru Cevap: A

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi evde bakım ile ilgili hazırlıkları ve uygulaması İç İşleri Bakanlığınca gerçekleştirilen yasal düzenlemeler arasında yer alır?

2022 sayılı 65 Yaşını Doldurmuş Muhtaç, Güçsüz, Kimsesiz Türk Vatandaşına Aylık Bağlanması Hakkındaki Kanun

5215 sayılı Büyükşehir Belediyeler Kanunu

27515 sayılı Hemşirelik Yönetmeliği

27591 sayılı Aile Hekimliği Uygulama Yönetmeliği

27691 sayılı Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürlüğü Özürlülerin Bakımı, Rehabilitasyonu ve Aile Danışmanlığı Hizmetlerine Dair Yönetmelik

Açıklama:

Evde bakım ile ilgili hazırlıkları ve uygulaması İç İşleri Bakanlığınca gerçekleştirilen yasal düzenleme 5215 sayılı Büyükşehir Belediyeler Kanunu'dur. Kanun yaşlı, düşkün, özürlü ve dar gelirlilere sosyal yardım verilmesi zorunlu kılınmıştır. Uygulamada belediyeler genelde ücretsiz olarak ulaşım hizmetleri, evde sonda uygulama, kan alma, tansiyon takibi, serum takma, enjeksiyon, basınç ülseri bakımı gibi hemşirelik hizmetleri yanında sosyal hizmetler de verebilmekle birlikte, bu uygulamaları standardize edecek veya denetleyecek bir sistem yoktur. Belediyeler kendi uygun gördükleri hizmetleri kendi uygun gördükleri şekilde vermektedirler.

Doğru Cevap: B

Soru 12

Hekimlerin önerileri doğrultusunda hasta ya da bakıma muhtaç kişilere, aileleri ile yaşadıkları ortamda, sağlık ekibi tarafından rehabilitasyon, fizyoterapi, psikolojik tedavi de dahil tıbbi ihtiyaçlarını karşılayacak şekilde sağlık ve bakım ile takip hizmetlerinin sunulması olarak tanımlanan hizmet aşağıdakilerden hangisidir?

Ev ziyareti

Evde tedavi

Evde bakım

Ev rehabilitasyonu

Ev hemşireliği

Açıklama:

Evde bakım hizmetleri sunumu hakkında yönetmeliğe göre Evde bakım “Hekimlerin önerileri doğrultusunda hasta ya da bakıma muhtaç kişilere, aileleri ile yaşadıkları ortamda, sağlık ekibi tarafından rehabilitasyon, fizyoterapi, psikolojik tedavi de dahil tıbbi ihtiyaçlarını karşılayacak şekilde sağlık ve bakım ile takip hizmetlerinin sunulması” şeklinde tanımlanmaktadır.

Doğru Cevap: C

Soru 13

Evde bakım hizmetlerinin bileşenleri aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?

Hasta, doktor ve ev

Yaşlı, engelli ve muhtaç bireyler

Hemşire, sağlık ve ev ziyareti

Bakımın sunumu, finansman ve gereksinim değerlendirmesi

Tanı, tıbbi tedavi ve çevre

Açıklama:

Evde bakım hizmet sistemlerinin üç önemli bileşeni bulunmaktadır. 1-Bakımın sunumu (aile, kamu sektörü, özel şirketler veya çeşitli kombinasyonları), 2-Finansmanı (vergiler, cepten ödeme, özel sigorta, sosyal sigorta veya kombinasyonları)
ve 3-Gereksinim değerlendirmesi (bakım sunumu ve finansmanın birlikte değerlendirilmesi).

Doğru Cevap: D

Soru 14

Kişinin durumunun stabilize olmasından sonra fonksiyonlarının en üst düzeyde tutulmasını, sakatlıkların önlenmesini, sağlığın ve iyilik halinin sürdürülmesini sağlayan evde bakım türü aşağıdakilerden hangisidir?

Evde koruyucu bakım

Evde tanı koyucu bakım

Evde tedavi edici bakım

Evde rehabilite edici bakım

Evde hospis bakımı

Açıklama:

Evde bakım verilen bireyin var olan sağlık sorununun uygun ve yeterli tedavisinin sağlanması, komplikasyonların önlenmesi koruyucu bakım kapsamındadır. Evde koruyucu bakım hizmetleri, kişinin durumunun stabilize olmasından sonra fonksiyonlarının en üst düzeyde tutulmasını, sakatlıkların önlenmesini, sağlığın ve iyilik halinin sürdürülmesini sağlar. Sağlıklı çevre bilinci oluşturulması amacıyla danışmanlık verilmesi ve hasta eğitimi hizmetleri, aile içi dinamiklerin yakından izlenmesi ve desteklenmesi de koruyucu evde bakım hizmeti kapsamındadır.

Doğru Cevap: A

Soru 15

Aşağıdakilerden hangisi evde uzun süreli bakımda sunulan hizmetler arasında yer almaz?

Kişisel bakım (tıraş, banyo, tuvalet ihtiyacı vb.)

Yemek yedirilmesi, elbise bakımı, yatağın hazırlanması

Gezdirme, alışveriş yapma ve meşguliyet tedavisi

Hastaneye götürülmesi ve resmî işlemlerin takibi

Evde tetkik, tahlil ve röntgen hizmeti verilmesi

Açıklama:

Kişisel bakım (tıraş, banyo, tuvalet ihtiyacı vb.), yemek yedirilmesi, elbise bakımı, yatağın hazırlanması, gezdirme, alışveriş yapma ve meşguliyet tedavisi ve hastaneye götürülmesi ve resmî işlemlerin takibi evde uzun süreli bakım hizmetlerine dahildir ancak evde tetkik, tahlil ve röntgen evde kısa süreli sağlık bakımı/evde tanı ve tedavi edici bakım hizmeti ile ilişkilidir.

Doğru Cevap: E

Soru 16

Evde bakım ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Hastanın yaşam kalitesini yükseltir.

Bakım maliyetlerini düşürür.

Kişinin ait olduğu sosyal çevreden kopmasını engeller.

Hastanın yatak yaralarını artırır.

Gereksiz hastane kullanımını önemli ölçüde azaltır.

Açıklama:

Evde bakım yaşlıların hastane enfeksiyonu, yatak yaraları, düşme gibi hastane ile ilişkili sorunlarla karşılaşmasını azaltır. Ayrıca gereksiz hastane kullanımı ve maliyeti de azaltır. Bireyin çevresinden kopmadan hizmet almasını sağlar ve dolayısıyla yaşam kalitesini artırır.

Doğru Cevap: D

Soru 17

Aşağıdakilerden hangisi evde bakımın aile açısından olumsuz yönleri arasında yer alır?

Destek sistemlerinin kişinin evinin içine girmesi ile bakım alan kişi, özel hayatına müdahale ediliyormuş hissine kapılabilir.

Özellikle ağır klinik durumda olan hastalar, evlerinde çok sayıda tıbbi teknolojik cihazın varlığından rahatsız olabilir.

Evde sağlık bakımı verilmesi bireyin kendini gerçekten hasta hissetmesine neden olabilir.

Bakım verme sürecinde aile üzerinde artan oranda duygusal, fiziksel ve ekonomik baskı oluşabilir.

Ev ortamında açığa çıkan tıbbi atıkların yok edilmesinde sorunlar yaşanabilir, ek önlemler alınması gerekebilir.

Açıklama:

Ev ortamında açığa çıkan atıkların yok edilmesi, bakım personeli açısından bir problem oluşturmaktadır. Evde ileri teknolojik cihazların olması, bireyin kendini hasta hissetmesi ihtimali ve özel yaşamına müdahale edilmesi ile ilgili endişeler ise hasta/yaşlı bireyin kendisi ile ilgili olumsuzluklar arasında sayılmaktadır. Ancak bakım sürecinin aile üzerine yaptığı baskı, aile açısından sayılabilecek olumsuz bir durumdur.

Doğru Cevap: D

Soru 18

Aşağıdakilerden hangisi evde bakım hizmetlerinin örgütlenmesinde karşılaşılan problemlerin sebeplerinden değildir?

Evde bakım hizmetlerinin bir çok ülke için yeni bir hizmet olması

Evde bakım hizmetlerinin dış etkenlere açık bir süreç olması

Evde bakım hizmetlerinin ayrıntılı bir eğitim programı gerektirmesi

Evde bakım hizmetlerinin yakın bir denetim gerektirmesi

Evde bakım hizmeti verilirken birbiri ile iç içe geçmiş farklı uygulamalar söz konusu olması

Açıklama:

Evde bakım hizmetlerinin örgütlenmesi bakımından karşılaşılan problemlerin sebepleri hizmetin bir çok ülkede yeni bir hizmet olması, dış etkenlere açık bir süreç olması, ayrıntılı bir eğitim ve yakın denetim gerektirmesidir. Ancak evde bakım hizmeti verilirken birbiri ile iç içe geçmiş farklı uygulamalar söz konusu olması, örgütlenme problemlerinin kaynaklarından değil, bakım veren personel ile ilgili bir sorundur.

Doğru Cevap: E

Soru 19

Aşağıdakilerden hangisi evde bakımın amaçlarındandır?

Sorunları saptamak

Kişi, aile ve toplumu yaşadığı gerçek ortamda tanımak

Tıbbi ihtiyaçları karşılamak

Öncelikleri kişi ya da ailenin de katılımı ile belirlemek

Çözüm yolları aramak

Açıklama:

Evde bakım “Hekimlerin önerileri doğrultusunda hasta ya da bakıma muhtaç kişilere, aileleri ile yaşadıkları ortamda, sağlık ekibi tarafından rehabilitasyon, fizyoterapi, psikolojik tedavi de dahil tıbbi ihtiyaçlarını karşılayacak şekilde sağlık ve bakım ile takip hizmetlerinin sunulması” şeklinde tanımlanmaktadır. Doğru yanıt C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 20

Terminal dönem hastalar ile ailelerine yoğun bakım olanakları sağlayan evde bakım yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

Evde Uzun Süreli Bakım

Evde Hospis Bakımı

Evde Tedavi Edici Bakım

Evde Tanı Koyucu Bakım

Evde Koruyucu Bakım

Açıklama:

Hospis kavramı terminal dönem hastalar ile ailelerine yoğun bakım olanakları sağlayan bir yaklaşımdır. Hospis bakımı hastalarda tedavi edici bakımı değil, palyatif bakımı esas almaktadır. Palyatif bakım kişinin hastalığına bağlı ortaya çıkan ve hastaya sıkıntı veren sağlık sorunlarının giderilmesi ya da azaltılmasını amaçlar. Bu şekilde hastanın günlük yaşam kalitesi yükseltilmeye çalışılır. Evde hospis bakımı; malignensisi bulunan, kardiyomiyopati, multiple skleroz, AIDS, kanser, amfizem ve böbrek yetmezliği gibi tanılar almış hastaların terminal dönemlerinde faydalı olabilen bir bakım şeklidir. Doğru yanıt B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 21

Aşağıdakilerden hangisi evde tanı koyucu bakım alması uygun kişiler arasında sayılamaz?

Yürüme güçlüğü çeken kişiler

Kronik hastalığı olan ve çevresiyle iletişimi zayıf hastalar

Beslenmesi bakım verenler tarafından gerçekleştirilen eve bağımlı özürlü hastalar

Tıbbi tedaviye cevabı güçlü hastalar

Sorunları ile baş etme güçlüğü çeken, yeni eve bağımlı hâle gelmiş hastalar

Açıklama:

Evde tanı koyucu bakım alması uygun olankişiler şu şekilde sıralanabilir:
• Çok sayıda tıbbi problemi olan ve /veya çok sayıda tedavi uygulanan kişiler
• Yürüme güçlüğü çeken kişiler
• Sık sık düşen kişiler
• Psiko-sosyal problemleri olduğundan şüphelenilen kişiler
• Tıbbi tedaviye cevabı zayıf hastalar
• Kronik hastalığı olan ve çevresiyle iletişimi zayıf hastalar
• Bakımlarını yeterli bulmayan ya da bakımlarından memnun olmayan hastalar
• Sağlık sorunlarına bağlı olarak ruh sağlığı olumsuz etkilenen ve dayanma sınırınagelmiş hastalar
• Beslenmesi bakım verenler tarafından gerçekleştirilen eve bağımlı özürlü hastalar
• İstismar edildiğinden şüphelenilen hastalar
• Muayeneye gelmeyi reddeden ve bilinen önemli sağlık problemi olan yaşlı hastalar
• Sorunları ile baş etme güçlüğü çeken, yeni eve bağımlı hâle gelmiş hastalar
Doğru yanıt D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 22

Aşağıdakilerden hangisi evde kısa süreli sağlık bakımı hizmeti kapsamında bir hizmettir?

Kişisel bakım

Yemek yedirilmesi, elbise bakımı, yatağın hazırlanması

Gezdirme, alışveriş yapma ve meşguliyet tedavisi

Hastaneye götürülmesi ve resmî işlemlerin takibi

Evde doktor muayenesi, kontrolü ve takibi

Açıklama:

Evde bakım, ev hastanesi, tıbbi evde bakım veya duvarsız hastane olarak bilinir ve hastaya evinde sağlanan tıbbi hizmet anlamına gelmektedir. Çeşitli hastalıklara bağlı olarak evde sağlık hizmeti sunumuna ihtiyacı olan bireylere evinde ve aile ortamında sosyal ve psikolojik danışmanlık hizmetlerini de kapsayacak şekilde verilen muayene, tetkik, tahlil, tedavi, tıbbı bakım, takip ve rehabilitasyon hizmetlerini ifade etmektedir. Doğru yanıt E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 23

İhtiyaçlarını göremeyecek derecede bakıma muhtaçların sosyal hizmetlerine (yemeklerin hazırlanması, ev bakım ve onarımı, kişisel hijyen bakımı, resmî işlerin takibi vb.) yıllarca süren destek hangi kapsamda bakım türüdür?

Evde Uzun Süreli Bakım

Evde Kısa Süreli Sağlık Bakımı

Evde Tanı

Evde Hastane Hizmeti

Evde Tedavi Edici Bakım

Açıklama:

Dünya Sağlık Örgütü ‘Evde uzun süreli bakımı; bakıma gereksinim duyan kişiye aile, arkadaş, komşu gibi geleneksel bakıcılar ile asıl mesleği evde bakım vermek olan kişiler ve gönüllüler tarafından sağlanan bakım etkinlikleri olarak tanımlamaktadır. İhtiyaçlarını göremeyecek derecede bakıma muhtaçların sosyal hizmetlerine yıllarca süren destek evde uzun süreli bakım kapsamında yer almaktadır. Doğru yanıt A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 24

Aşağıdakilerden hangisi evde bakımın bakım ekibi açısından olumsuz yönleri arasında yer almaz?

Acil durumlarda hemen müdahale edecek profesyonelin bulunmayışı kurum
bakımına göre bir dezavantaj olabilir.

Evde bakım verecek personelin güvenliği sağlanamayabilir.

Bakım verme sürecinde aile üzerinde artan oranda duygusal, fiziksel ve ekonomik baskı oluşabilir.

Ev ortamında açığa çıkan tıbbi atıkların yok edilmesinde sorunlar yaşanabilir.

Evde bakım hizmeti verecek bireyin alışmış olduğu bir ortam dışında bakım
verecek olması verimliliği azaltabilir.

Açıklama:

Aile üzerinde artan baskı evde bakımın aile üzerindeki olumsuz etkileri arasındadır. Doğru yanıt C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 25

Tıbbi araçların dezenfeksiyonu, hastanın tıbbi durumunun, vital bulgularının takibini yapıp kaydını tutmak evde bakım ekip üyelerinden hangisinin sorumluluğudur?

Hekim

Bakım hemşiresi

Diyetisyen

Dil ve konuşma terapisti

Fizyoterapist

Açıklama:

Evde bakım hemşireliği, aile ve/veya bakımda yer alan diğer profesyoneller ile birlikte işbirliği halinde, bireylere bakım veren ve diğer özel hemşirelik uygulamalarından
seçilmiş teknik becerilerle birlikte toplum sağlığı hemşireliğinin bir kombinasyonudur. Örneğin basınç yaralarının bakımı, tıbbi araçların dezenfeksiyonu, hastanın tıbbi durumunun, vital bulgularının takibini yapıp kaydını tutmak, bakım hemşiresinin görevleri arasındadır. Doğru yanıt B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 26

Aşağıdakilerden hangisi Türkiye'de evde bakım ile ilgili çalışmalar yapan kurumlar arasında yer almaz?

Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürlüğü

Kaymakamlıklar

Sosyal Yardımlaşma Vakıfları

Yaşlılara Hizmet Merkezleri

Gençlik ve Spor Bakanlığı

Açıklama:

Türkiye’de evde bakımla ilgili Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürlüğü, Kaymakamlıklar, Sosyal Yardımlaşma Vakıfları, Büyükşehir Belediyesi bünyesinde kurulan Yaşlılara Hizmet Merkezleri ve bazı Üniversite hastaneleri ile birlikte çalışmalar yürütmektedir. Doğru yanıt E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 27

I. Sağlık hizmetini ayağınıza getirir.
II. Kişiye özel bir bakım sağlar.
III. Bakım alan aileyi bir arada tutar.
IV. Bakım maliyetlerini arttırır.
Yukarıda sayılan evde bakıma ilişkin özelliklerden hangileri doğrudur?

I. ve II.

II. ve IV.

II., III. ve IV

I., II. ve III.

Hepsi

Açıklama:

Hastaların evde bakım maliyetleri, kısa ve uzun süreli bakımlarında hastanede kalış maliyetlerine göre çok daha düşüktür. Evde bakım hizmetleri gereksiz hastane kullanımını önemli ölçüde azaltmaktadır. Doğru yanıt D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 28

Hastaneye yatışı takiben bir ev programı yardımıyla, diğer aile bireyleri ve hastanın da katılımı sağlanarak tedavi edici protokoller şeklinde yürütülen bakım türü hangisidir?

Evde Uzun Süreli Bakım

Evde Rehabilite Edici Bakım

Evde Tedavi Edici Bakım

Evde Hospis Bakımı

Evde Koruyucu Bakım

Açıklama:

Evde rehabilite edici bakım hizmetinde hastaneye yatışı takiben bir ev programı yardımıyla, diğer aile bireyleri ve hastanın da katılımı sağlanarak tedavi edici protokoller yürütülür. Bu şekilde bireyin bağımsızlığının sağlanması, en kısa sürede sosyoekonomik yaşama dönmesi ve topluma katılımının yeniden sağlanması amaçlanmaktadır. Doğru yanıt B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 29

Evde bakım sürecinde hastanın günlük yaşam etkinliklerini yapabilme becerilerini arttırmayı amaçlayan, özellikle üst ekstremite kullanımına yönelik egzersiz ve uygulamaların yapılmasından sorumlu profesyonel aşağıdakilerden hangisidir?

Bakım hemşiresi

Fizyoterapist

Uğraşı terapisti

Diyetisyen

Konuşma terapisti

Açıklama:

Uğraşı terapisti, hastanın günlük yaşam etkinliklerini yapabilme becerilerini arttırmayı amaçlayan, özellikle üst ekstremite kullanımına yönelik egzersiz ve uygulamaların yapılmasından sorumludur.

Doğru Cevap: C

Soru 30

Aşağıdakilerden hangisi bakım hemşiresinin görevlerindendir?

Kişinin yeterli ve dengeli beslenmesi için gereken düzenlemeleri yapmak

Kişinin iyilik haline etki eden sosyal ve çevresel etmenleri saptayarak gerekli girişimleri yapmak

Hastanın tıbbi durumunun, vital bulgularının takibini yapıp kaydını tutmak

Kişinin kas kuvvetini korumayı, gerekirse arttırmayı amaçlayan aktif ve pasif kas egzersizlerini yaptırmak

Ev temizliği, alışveriş, güvenlik gibi işleri yapmak

Açıklama:

Evde bakım hemşireliği, aile ve/veya bakımda yer alan diğer profesyoneller ile birlikte işbirliği halinde, bireylere bakım veren ve diğer özel hemşirelik uygulamalarından seçilmiş teknik becerilerle birlikte toplum sağlığı hemşireliğinin bir kombinasyonudur.
Örneğin basınç yaralarının bakımı, tıbbi araçların dezenfeksiyonu, hastanın tıbbi durumunun, vital bulgularının takibini yapıp kaydını tutmak, bakım hemşiresinin görevleri arasındadır.

Doğru Cevap: C

Soru 31

Evde bakım kavramının tanımına göre aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Hekimlerin önerileri doğrultusunda hasta ya da bakıma muhtaç kişilere sunulan hizmettir.

İhtiyacı olan kişilere sağlık ve bakım ile takip hizmetlerinin sunulmasıdır.

“Ev ziyareti” ile “evde bakım” kavramları aynı anlamdadır.

İhtiyacı olan kişilere aileleri ile yaşadıkları ortamda sunulan sağlık hizmetidir.

Rehabilitasyon, fizyoterapi ve psikolojik tedavi de evde bakıma dahildir.

Açıklama:

Gerek yasal düzenlemelerde gerekse günlük kullanımda “ev ziyareti” ile “evde bakım” birbirine karışmaktadır.Ev ziyareti, kişi, aile ve toplumu yaşadığı gerçek ortamda tanımak, sorunlarını saptamak, öncelikleri gerçekçi bir biçimde kişi ya da ailenin de katılımı ile belirlemek, yine onların katılımı ile çözüm yolları aramak ve uygulamak olarak tanımlanmaktadır. Ev ziyareti Halk Sağlığı hemşiresinin sağlık hizmetinin amaçlarını gerçekleştirmesinde önemli yer tutar. İnsan çevresi ile bütündür felsefesinden hareketle ev ziyareti yapılmadan kişi, aile veya toplumu çevresi ile birlikte ele almak da mümkün olmaz. Evde bakım ise “Hekimlerin önerileri doğrultusunda hasta ya da bakıma muhtaç kişilere, aileleri ile yaşadıkları ortamda, sağlık ekibi tarafından rehabilitasyon, fizyoterapi, psikolojik tedavi de dahil tıbbi ihtiyaçlarını karşılayacak şekilde sağlık ve bakım ile takip hizmetlerinin sunulması” şeklinde tanımlanmaktadır.

Doğru Cevap: C

Soru 32

Hangisi Türkiye’de evde bakım hizmetleri sunan kurumlar arasında yer almaz?

Büyükşehir Belediyesi

Sağlık Bakanlığı Halk Sağlığı Kurumu Müdürlüğü

Kaymakamlıklar

Kızılay

Sosyal Yardımlaşma Vakıfları

Açıklama:

Türkiye’de evde bakım hizmetleri Sağlık Bakanlığı Halk Sağlığı Kurumu Müdürlüğü, Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürlüğü, Kaymakamlıklar, Sosyal Yardımlaşma Vakıfları, Büyükşehir Belediyesi, Devlet ve bazı Üniversite hastaneleri aracılığı ile sunulmaktadır.

Doğru Cevap: D

Soru 33

Evde hospis bakımı kimlere verilir?

Psiko-sosyal problemleri olduğundan şüphelenilen kişilere

Yürüme güçlüğü çeken kişilere

Kronik hastalığı olan ve çevresiyle iletişimi zayıf hastalara

Terminal dönemdeki ölümcül hastalara

Muayeneye gelmeyi reddeden ve bilinen önemli sağlık problemi olan yaşlı hastalara

Açıklama:

Terminal dönemdeki ölümcül hastaların %50-70’i yaşamlarının kalan kısmını mümkün olduğu kadar evlerinde geçirmek istemektedir. Hospis kavramı terminal dönem hastalar ile ailelerine yoğun bakım olanakları sağlayan bir yaklaşımdır. Ayrıca hospis bakımı hastalarda tedavi edici bakımı değil, palyatif bakımı esas almaktadır. Palyatif bakım kişinin hastalığına bağlı ortaya çıkan ve hastaya sıkıntı veren sağlık sorunlarının giderilmesi ya da azaltılmasını amaçlar.

Doğru Cevap: D

Soru 34

I. Evde bakım, yalnızca tıbbi hizmetlerin verilmesi değil, aynı zamanda bireyin gereksinim duyabileceği sosyal hizmetleri de içine almaktadır.
II. Kısa süreli sunulan evde bakım hizmetleri 10 gün ile sınırlandırılmıştır.
III. Uzun süreli evde bakım hizmetleri altı aydan daha fazla bakıma gereksinim duyulması durumunda verilen hizmetleri kapsamaktadır.
IV.Farklı meslek alanlarındaki uzman ya da yarı uzman kişilerin verdikleri evde bakım "formal care" ile aile bireylerinin verdikleri evde bakım "informal care" olarak adlandırılır.
Evde bakım hizmetlerinin özellikleri ile ilgili olarak verilen ifadelerden hangisi ya da hangileri doğrudur?

I ve II

I, II ve III

I, III ve IV

III ve IV

Yalnız IV

Açıklama:

Evde bakım hizmetlerinin özellikleri ile ilgili olarak II numaralı ifade yanlış bilgi içermektedir.Kısa süreli sunulan evde bakım hizmetleri, tıbbi hizmet ağırlıklıdır ve çoğunlukla hastalıktan sonra iyileşme dönemi içinde verilmektedir. Bu süre, genel olarak 10 değil, 30 gün ile sınırlandırılmıştır. Bu nedenle II numaralı ifadenin yer almadığı seçenek doğru olacaktır.

Doğru Cevap: C

Soru 35

Hangisi evde bakımın olumlu yönlerinden biri değildir?

Kişiye özel bir bakım sağlar.

Evde bakım hizmeti verilirken birbiri ile iç içe geçmiş farklı uygulamalar söz konusudur.

Hastaların elde edebilecekleri en yüksek özgürlük düzeyine izin verir.

Bakım alan aileyi bir arada tutar.

Evde bakım hizmetleri gereksiz hastane kullanımını önemli ölçüde azaltmaktadır.

Açıklama:

B Seçeneğinde verilen "Evde bakım hizmeti verilirken birbiri ile iç içe geçmiş farklı uygulamalar söz konusudur" ifadesi evde bakımın, evde Bbakım ekibi açısından olumsuz yönleri arasında yer almaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 36

Hangisi evde bakımın "evde bakım ekibi açısından" olumsuz yönlerine işaret etmektedir?

Özellikle ağır klinik durumda olan hastalar, evlerinde çok sayıda tıbbi teknolojik cihazın varlığından rahatsız olabilir.

Profesyonel sağlık personeli olarak yetişmemiş aile üyeleri için giydirme, yemek yapma, banyo yaptırma, kaldırma, ev temizliği, çamaşır, ilaç verme gibi günlük hasta ve ev bakım faaliyetleri zor gelebilir.

Evde sağlık bakımı verilmesi bireyin kendini gerçekten hasta hissetmesine neden olabilir.

Evde bakım hizmetlerinin birçok ülke için yeni bir sektör olması, yeni riskleri ve denetim sorununu beraberinde getirmektedir

Özellikle yüksek teknolojiye sahip cihazların kullanımı için personelin iyi eğitilmiş olması gerekmektedir.

Açıklama:

Evde bakımın "evde bakım ekibi açısından" olumsuz yönleri şunları kapsamaktadır:
• Acil durumlarda hemen müdahale edecek profesyonelin bulunmayışı kurum bakımına göre bir dezavantaj olabilir.
• Özellikle yüksek teknolojiye sahip cihazların kullanımı için personelin iyi eğitilmiş olması gerekmektedir. İyi eğitilmemiş personel var olan tıbbi sorunlara yenilerini ekleyebilir.
• Evde bakım verecek personelin güvenliği sağlanamayabilir.
• Ev ortamında açığa çıkan tıbbi atıkların yok edilmesinde sorunlar yaşanabilir, ek önlemler alınması gerekebilir.
• Evde bakım hizmeti verilirken birbiri ile iç içe geçmiş farklı uygulamalar söz konusudur.
• Evde bakım hizmeti verecek bireyin alışmış olduğu bir ortam dışında bakım verecek olması verimliliği azaltabilir. Sağlık personeli, hasta ve ailesi arasında etkili bir etkileşim kurulamayabilir.

Doğru Cevap: E

Soru 37

Hangisi bakım hemşiresinin görevleri arasında yer almaz?

Vital bulgularının takibini yapıp kaydını tutmak

Tıbbi araçların dezenfeksiyonunu sağlamak

Hastanın yeterli ve dengeli beslenmesi için gerekli düzenlemeleri yapmak

Basınç yaralarının bakımını yapmak

Hastanın tıbbi durumunun kaydını tutmak

Açıklama:

Basınç yaralarının bakımı, tıbbi araçların dezenfeksiyonu, hastanın tıbbi durumunun, vital bulgularının takibini yapıp kaydını tutmak, bakım hemşiresinin görevleri arasındadır. Ancak, diyetisyen/ beslenme uzmanı, kişinin yeterli ve dengeli beslenmesi için gerekli düzenlemeleri yapar.

Doğru Cevap: C

Soru 38

Hastanın günlük yaşam etkinliklerini yapabilme becerilerini arttırmayı amaçlayan, özellikle üst ekstremite kullanımına yönelik egzersiz ve uygulamaların yapılmasından sorumlu olan evde bakım personeli hangisidir?

Uğraşı terapisti

Fizyoterapist

Sosyal hizmet uzmanı

Bakım hemşiresi

Konuşma terapisti

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 39

Hangisi evde bakım sürecinde yer alan kişilerden biri değildir?

Hekim

Aile fertleri

Sosyal hizmet uzmanı

Belediyeler

Evde bakım yardımcıları

Açıklama:

D seçeneğinde verilen "belediyeler" kişi değil kurumdur. Bunun yanı sıra, uygulamada belediyeler genelde ücretsiz olarak ulaşım hizmetleri, evde sonda uygulama, kan alma, tansiyon takibi, serum takma, enjeksiyon, basınç ülseri bakımı gibi hemşirelik hizmetleri yanında sosyal hizmetler de verebilmekle birlikte, bu uygulamaları standardize edecek veya denetleyecek bir sistem yoktur. Belediyeler kendi uygun gördükleri hizmetleri kendi uygun gördükleri şekilde vermektedirler.

Doğru Cevap: D

Soru 40

İstismar edildiğinden şüphelenilen hastaların hangi evde bakım kapsamından faydalanması uygundur?

Evde tedavi edici bakım

Evde tanı koyucu bakım

Evde koruyucu bakım

Evde rehabilite edici bakım

Evde uzun süreli bakım

Açıklama:

İstismar edildiğinden şüphelenilen hastalar, evde tanı koyucu bakım alması uygun olan kişilerdir.

Doğru Cevap: B

Soru 41

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi evde bakımın yaşlı açısından olumsuz özelliklerindendir?

Evde sağlık bakımı verilmesi bireyin kendini gerçekten hasta hissetmesine neden olabilir.

Bakım verme sürecinde aile üzerinde artan oranda duygusal, fiziksel ve ekonomik baskı oluşabilir.

Evde bakım verecek personelin güvenliği sağlanamayabilir.

Acil durumlarda hemen müdahale edecek profesyonelin bulunmayışı kurum bakımına göre bir dezavantaj olabilir.

Evde bakım hizmeti verilirken birbiri ile iç içe geçmiş farklı uygulamalar söz konusudur.

Açıklama:

Evde Bakımın Olumsuz Yönleri

Yaşlı açısından

Destek sistemlerinin kişinin evinin içine girmesi ile bakım alan kişi, özel hayatına müdahale ediliyormuş hissine kapılabilir.
Özellikle ağır klinik durumda olan hastalar, evlerinde çok sayıda tıbbi teknolojik cihazın varlığından rahatsız olabilir.

• Evde sağlık bakımı verilmesi bireyin kendini gerçekten hasta hissetmesine neden olabilir.

Doğru Cevap: A

Soru 42

Kişinin iyilik haline etki eden sosyal ve çevresel etmenleri saptayarak gerekli girişimleri yapar. Maddi destek, hastanın sosyal sistem içinde savunuculuğunu üstlenen evde bakım personeli aşağıdaki seçeneklerden hangisinde verilmiştir?

Fizyoterapist

Konuşma terapisti

Uğraşı terapisti

Sosyal hizmet uzmanı

Hekim

Açıklama:

EVDE BAKIM PERSONELİ
Evde bakım, bir ekip çalışmasıdır ve hekim, fizyoterapist, psikolog, sosyal hizmet uzmanı, uğraşı terapisti, konuşma terapisti, bakım hemşiresi, evde bakım yardımcıları bu ekibin doğal parçalarıdır. Sosyal hizmet uzmanı, kişinin iyilik haline etki eden sosyal ve çevresel etmenleri saptayarak gerekli girişimleri yapar. Maddi destek, hastanın sosyal sistem içinde savunuculuğunu üstlenir.

Doğru Cevap: D

Soru 43

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi evde bakımın olumlu yönlerinden değildir?

Sağlık hizmetini ayağınıza getirir.

Evde bakım hizmeti verilirken birbiri ile iç içe geçmiş farklı uygulamalar söz konusudur.

Kişiye özel bir bakım sağlar.

Bakım alan aileyi bir arada tutar.

Bakım maliyetlerini düşürür.

Açıklama:

Evde Bakımın Olumlu Yönleri: 1. Sağlık hizmetini ayağınıza getirir. Evde bakım bazı bireylere ulaşmanın tek yoludur.

Kişiye özel bir bakım sağlar.

3.Bakım alan aileyi bir arada tutar.
4. Bakım maliyetlerini düşürür.

Doğru Cevap: B

Soru 44

I. Kişisel bakım
II. Yemek yedirilmesi, elbise bakımı, yatağın hazırlanması
III. Doktor muayenesi, kontrolü ve takibi
IV. Gezdirme, alışveriş yapma ve meşguliyet tedavisi
V.Kronik hastalıkların takibi
Yukarıda verilen bilgilerden hangileri evde uzun süreli bakım hizmetlerindendir?

I, II, III

I, III, IV

I, IV, V

I, II, IV

Açıklama:

Evde Uzun Süreli Bakım (Home Based Long Term Care) 1. Kişisel bakım (tıraş, banyo, tuvalet ihtiyacı vb.)

Yemek yedirilmesi, elbise bakımı, yatağın hazırlanması
Gezdirme, alışveriş yapma ve meşguliyet tedavisi
Hastaneye götürülmesi ve resmî işlemlerin takibi
Özürlülerin özel bakım ve eğitimi
İhtiyaçlarını göremeyecek derecede bakıma muhtaçların sosyal hizmetlerine (yemeklerin hazırlanması, ev bakım ve onarımı, kişisel hijyen bakımı, resmî işlerin takibi vb.) yıllarca süren destek.

Yaşlı bakımı, kuruma dayalı bakım ve topluma dayalı bakım olarak iki grupta ele alınabilir.

Doğru Cevap: E

Soru 45

Terminal dönemdeki ölümcül hastaların yüzde kaçı yaşamlarının kalan kısmını evlerinde geçirmek istemektedirler?

% 20-40

%30-50

%40-60

%50-70

%60-80

Açıklama:

Evde Hospis Bakımı
Terminal dönemdeki ölümcül hastaların %50-70’i yaşamlarının kalan kısmını mümkün olduğu kadar evlerinde geçirmek istemektedir. Ancak sunulan hizmetlerdeki yetersizlikler nedeni ile bu hastaların çok az bir kısmı (%23) evinde ölmektedir.

Doğru Cevap: D

Soru 46

I. Evde doktor muayenesi, kontrolü ve takibi
II. Evde fizyoterapi, psikoterapi seansları
III. Evde sağlık eğitimi (gebelik, emzirme, hasta bakımı)
IV. Gezdirme, alışveriş yapma ve meşguliyet tedavisi
V. Yemek yedirilmesi, elbise bakımı, yatağın hazırlanması
Yukarıda verilen hizmetlerden hangileri evde kısa süreli sağlık bakım hizmetlerindendir?

I, II, III

I, II, IV

I, IV, V

II, III, V

III, IV, V

Açıklama:

Evde Kısa Süreli Sağlık Bakımı/Evde Tanı ve Tedavi Edici Bakım /Evde Hastane Hizmeti (Hospital-at-Home) Evde doktor muayenesi, kontrolü ve takibi

Evde fizyoterapi, psikoterapi seansları
Evde sağlık eğitimi (gebelik, emzirme, hasta bakımı)
Evde bebek bakımı, aşı takibi gibi hemşirelik hizmetleri
Evde tetkik, tahlil ve röntgen hizmeti verilmesi
Hastaneden taburcu sonrası takip (ortopedik vakalar, uzun süreli tedaviler, pansuman, enjeksiyon, ilaç takibi vb.)
Kronik hastalıkların takibi (ileri düzey kalp yetmezliği, bazı kanser kür tedavileri, diyabetik ayak bakımı, yoğun bakım ihtiyacı olanlar, tıbbi yaşam destek cihazları gibi donanımlara ihtiyacı olanlar, vb.)

8. Evde son dönem (siroz, kanser vb.) hastaların takibi

Doğru Cevap: A

Soru 47

I. Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı
II. Çalışma Bakanlığı
III. Sağlık Bakanlığı
IV. Adalet Bakanlığı
V. İç İşleri Bakanlığı
Yukarıdaki verilen bakanlıklardan hangileri Türkiye’de evde bakım hizmetlerini yürütmektedir?

I, II, III

I, III, V

I, II, IV

II, III, IV

II, III, V

Açıklama:

Türkiye’de Evde Bakımın Tarihçesi ve İlgili Yasal Düzenlemeler
Türkiye Cumhuriyeti’nde ise; evde bakım / sağlık hizmetlerinin organizasyonu, dayanağını Anayasadan alır. Anayasamızın 41. maddesi ailenin korunmasına, 56. maddesi herkesin sağlıklı ve dengeli bir çevrede yaşama hakkına sahip olduğuna, 60. maddesi herkesin sosyal güvenlik hakkı olduğuna, 61. maddesi sakat ve yaşlıların devletçe korunmasına hükmetmektedir. Buna göre hazırlıkları ve uygulaması Sağlık Bakanlığı ve Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı ve İç İşleri Bakanlığı olmak üzere üç bakanlığının çalışmasıyla evde bakım hizmetleri yasal zeminde yürütülmektedir

Doğru Cevap: B

Soru 48

TSM’lere bağlı olarak kurulan birimlerdir. Evde sağlık hizmetini öncelikli olarak sunmakla görevli olan evde sağlık hizmet birimi aşağıdaki seçeneklerden hangisinde verilmiştir?

A tipi

C tipi

H tipi

T tipi

B tipi

Açıklama:

27.02.2015 tarihli ve 29280 sayılı Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşları Tarafından Evde Sağlık Hizmetlerinin Sunulmasına Dair Yönetmelik ile evde sağlık hizmet birimleri 3 tipe ayrılmıştır.

T tipi evde sağlık hizmet birimleri; TSM’lere bağlı olarak kurulan birimlerdir. Evde sağlık hizmetini öncelikli olarak sunmakla görevlidir. Evde sağlık hizmeti sunulan hasta sayısı günlük 10 ve üzerinde olan yerlerde en az bir T tipi birim kurulur.
H tipi evde sağlık hizmet birimleri; Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumuna bağlı olarak kurulan birimlerdir. Öncelikli olarak uzman hekim konsültasyonu, fizyoterapi gibi T tipi birimler tarafından verilmesi mümkün olmayan hizmetlerin sunulmasından sorumludur. Koordinasyon merkezlerinin planlamasını T tipi birimleri destekler. A, B ve C tipi hastanelerin bulunduğu illerde en az bir H tipi birim kurulur.

3. D tipi evde sağlık hizmet birimleri; Türkiye Kamu Hastaneleri Kurumuna bağlı ADSM (Ağız Diş Sağlığı Merkezi)’leri bünyesinde kurulan birimlerdir.

Doğru Cevap: D

Soru 49

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi evde bakım hemşiresinin görevlerinden değildir?

Ev ortamını hastanın gereksinimlerine uygunluk yönünden değerlendirilme

Bireyin günlük yaşam aktivitelerinin karşılanması

Çevre düzenlemesi ve sosyal gereksinimlerin karşılanmasına yönelik görev alan bakım destek elemanlarının denetimini yapma

Birey ve ailenin eğitim ile danışmanlık ihtiyacının belirlenmesi ve yerine getirilmesini sağlama

Tanı koyma

Açıklama:

8.03.2010 tarihli, 27515 sayılı Hemşirelik Yönetmeliğine göre Evde Bakım Hemşiresinin görev, yetki ve sorumlulukları: “Hemşirelerin genel görev, yetki ve sorumluluklarının yanı sıra ev ortamını hastanın gereksinimlerine uygunluk yönünden değerlendirilmesi (ısı, ışık, havalandırma, hijyen, tekstil, zemin, duvarlar vb.) bireyin günlük yaşam aktivitelerinin karşılanması, çevre düzenlemesi ve sosyal gereksinimlerin karşılanmasına yönelik görev alan bakım destek elemanlarının denetimini yapar, gerektiğinde ilgililere bildirimde bulunması, birey ve ailenin eğitim ile danışmanlık ihtiyacının belirlenmesi ve yerine getirilmesini sağlar” şeklinde tanımlanmaktadır.

Doğru Cevap: E

Soru 50

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi evde tanı koyucu bakım alması uygun olan kişi değildir?

Yürüme güçlüğü çeken kişiler

Sık sık düşen kişiler

Psiko-sosyal problemleri olduğundan şüphelenilen kişiler

Tıbbi tedaviye cevabı fazla hastalar

Kronik hastalığı olan ve çevresiyle iletişimi zayıf hastalar

Açıklama:

Evde Tanı Koyucu Bakım : Evde tanı koyucu bakım alması uygun olan kişiler şu şekilde sıralanabilir:

Çok sayıda tıbbi problemi olan ve /veya çok sayıda tedavi uygulanan kişiler
Yürüme güçlüğü çeken kişiler
Sık sık düşen kişiler
Psiko-sosyal problemleri olduğundan şüphelenilen kişiler
Tıbbi tedaviye cevabı zayıf hastalar
Kronik hastalığı olan ve çevresiyle iletişimi zayıf hastalar
Bakımlarını yeterli bulmayan ya da bakımlarından memnun olmayan hastalar
Sağlık sorunlarına bağlı olarak ruh sağlığı olumsuz etkilenen ve dayanma sınırına gelmiş hastalar
Beslenmesi bakım verenler tarafından gerçekleştirilen eve bağımlı özürlü hastalar
İstismar edildiğinden şüphelenilen hastalar
Muayeneye gelmeyi reddeden ve bilinen önemli sağlık problemi olan yaşlı hastalar

• Sorunları ile baş etme güçlüğü çeken, yeni eve bağımlı hâle gelmiş hastalar

Doğru Cevap: D

Ünite 2

Soru 1

Aşağıdaki oranlardan hangisi Birleşmiş Milletler'in belirttiği "çok yaşlı" nüfus ülke tanımlamasına uymaktadır?

%6(yüzde altı)

%7 (yüzde yedi)

%8 (yüzde sekiz)

%9 (yüzde dokuz)

%10 ve üzeri (yüzde on)

Açıklama:

Birleşmiş Milletler; bir ülkedeki yaşlı nüfusun toplam nüfus içindeki oranı %8 (yüzde sekiz)-%10 (yüzde on) arasında olması durumunda o ülke nüfusunun yaşlı, %10 (yüzde on)’nun üzerinde olması durumunda ise çok yaşlı anlamına geldiğini belirtmektedir.

Doğru Cevap: E

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi yaşlılara yönelik evde bakımla ilgili yanlış bir bilgidir?

Evde bakım sağlık hizmetlerinde bakımın devamlılığını sağlayan önemli bir modeldir.

Evde bakım, yaşlının üzerinde sağlık endüstrisinin etkisini azaltmak için hastanede gerçekleştirilen süreçlere dahil olmadan yapılır.

Evde bakımın planlanması hastanede başlamalıdır.

Evde bakım hizmetlerine yaşlı bireylerin, birden fazla kronik hastalığa sahip olması, günlük yaşam aktivitelerini yerine getirme ya da sosyal ilişkilerini sürdürmede zorlanmaları nedeniyle daha fazla gereksinimi bulunmaktadır.

Yaşlı bireylere yönelik verilen evde bakım hizmetleri genellikle; bireylere koruyucu, tedavi edici, palyatif bakım ve ev yardımını kapsayan hizmetler şeklinde verilebilir.

Açıklama:

Bakımın sürekliliği herhangi bir sağlık kurumundan hizmet alan ve o kurumdan taburcu olan birey için hazırlanan taburculuk planlaması ve evde bakım hizmetleri ile sağlanabilmektedir. Evde bakımın planlanması hastanede başlamalı ve hastaneye kabul anında, hizmet alan bireyin uygun olduğu en kısa sürede gereksinim ve özelliklerine göre taburculuk planlaması yapılmalıdır.

Doğru Cevap: B

Soru 3

Yaşlı birey evde bakım gereksinimi açsından değerlendirilirken aşağıdakilerden hangisi dikkate alınmaz?

Var olan hastalık ve engeli

Uygulanan tedaviler

Sosyal destek sistemi

Sosyal faaliyetleri

Ekonomik durumu

Açıklama:

Yaşlı birey evde bakım gereksinimi açsından değerlendirilirken; Var olan hastalık ve engeli, uygulanan tedavileri, hastalık ve tedavilerinin fonksiyonel durum ve günlük yaşam aktiviteleri üzerine etkisi, ev koşullarını ve bunların yaşlının güvenliğine ve kullanımına uygunluğu, sosyal destek sistemleri, sosyal faaliyetleri, yaşlıya bakım veren kişinin destek ve eğitim gereksinimi ele alınmalıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 4

Evde bakımın kapsamı içine aşağıdakilerden hangisi dahil değildir?

Görevlinin çalışarak maddi destek vermesi.

İhtiyaç sahibi bireyin elbiselerini giydirme çıkarma.

Temizlik ya da görevlerinde yardımcı olma.

Yemek pişirilmesi.

Seyahat edilmesiyle ilgili gereksinimler.

Açıklama:

Evde bakımın kapsamı bireyin gereksinimlerine göre, banyo yapma, saç yıkama, elbiselerini giyme çıkarma, beslenme, yataktan sandalyeye taşıma, yatağa girme ve çıkma, yürüyebilme, tuvalete gitme gibi günlük yaşam aktivitelerine yönelik bireysel bakım gereksinimlerin karşılanmasını kapsar. Günlük yaşam aktivitelerinin karşılanmasının yanında; telefonlara cevap verme, doktorla görüşmesini sağlama, hesapların ya da faturaların ödenmesi, mali harcamaların düzenlenmesi, alışveriş, temizlik ya da görevlerinde yardımcı olma, yemek pişirilmesi, seyahat edilmesi ile ilgili gereksinimlerin karşılanmasını da kapsamaktadır

Doğru Cevap: A

Soru 5

Aşağıdaki durumların hangisinde evde bakım sonlandırılmaz?

Evde sağlık hizmeti verilen hastanın uygulanan tedavi ile iyileşerek tedavi ihtiyacının ortadan kalkması

Evde sağlık hizmeti sunulan hasta için uygulanacak sağlık bakım ve tedavinin, belli bir aşamadan sonra sağlık personeli gerektirmeden uygulanabilecek hâle gelmesi

Hastanın kendisi veya kanuni temsilcilerinin hizmeti sonlandırmayı talep etmesi

Hastanın eğitim hayatına geri dönmesi

Hastanın vefat etmesi

Açıklama:

Kişiye verilen Evde Tıbbi Bakım, Evde Tedavi Edici Bakım Hizmeti veya evde sağlık hizmeti;
• Evde sağlık hizmeti verilen hastanın uygulanan tedavi ile iyileşerek tedavi ihtiyacının ortadan kalkması,
• Evde sağlık hizmeti sunulan hasta için uygulanacak sağlık bakım ve tedavinin, belli
bir aşamadan sonra sağlık personeli gerektirmeden uygulanabilecek hâle gelmesi,
• Hastanın kendisi veya kanuni temsilcilerinin hizmeti sonlandırmayı talep etmesi,
• Hastanın vefat etmesi,
• Hasta veya yakınlarının tedaviye uyumsuz davranışları, direnç göstermeleri, önerilere uymamaları hâlinde verilen hizmetin faydası sorumlu tabip veya diş tabibi
tarafından sorgulanır ve hizmetin sonlandırılmasına karar verilebilir.
• Evde sağlık hizmeti sunulan hastanın çeşitli nedenlerle ikamet ettiği bölgenin değişmesi halinde en kısa zamanda yeni ikamet bölgesindeki evde sağlık hizmet birimine devri gerçekleştirilerek sunulan hizmetin devamlılığı sağlanır.

Doğru Cevap: D

Soru 6

"Problemin tanımlanması-amacın saptanması-planının yapılması-planının uygulanması-değerlendirilmesi" aşamaları hangi etkinlik kapsamında yapılır?

ev ziyareti

tıbbi gezi

stajyer eğitimi

yaş tespiti

ikamet tespiti

Açıklama:

EV ZİYARETİNİN AŞAMALARI
• Problemin tanımlanması
• Amacın saptanması
• Ziyaret planının yapılması
• Ziyaret planının uygulanması
• Ziyaretin değerlendirilmesi

Doğru Cevap: A

Soru 7

Ev ziyaretinde "sağlık kayıtları" verilere bakılması hangi aşamada gerçekleştirilir?

Amacın saptanması

Ziyaret planının yapılması

Problemin tanımlanması

Ziyaret planının uygulanması

Ziyaret planının değerlendirilmesi

Açıklama:

Problemin Tanımlanması: Verilecek olan hizmetin etkili olabilmesi için, aile ve bireylerin sorunlarının ve gereksinimlerinin tanımlanabilmesi için öncelikle aile ve bireylere ait veriler tam ve eksiksiz olarak toplanmalıdır. Veriler toplanmadan önce bireye sorulacak sorularla ilgili bir liste oluşturulmalıdır. Bu veriler; Sağlık kayıtları, aileyi izleyen hemşire, sağlık ekibi diğer üyeleri ile elde edilebilir.

Doğru Cevap: C

Soru 8

Aşağıdakilerden hangisi "ziyareti bitirme" bölümünün aşamalarından birisi değildir?

Uygulama işlevi bitirildikten sonra ziyaret bitirilmeli

Ziyarette yapılan aktiviteler tekrarlatılmalı

Kendini tanıtma

Şu an ve gelecekteki ziyaret arasında aile/ hastanın yapacağı şeylere birlikte karar
verme

Bir sonraki ziyaret tarihi ve saati, ne yapılacağı aile ile birlikte saptanmalı

Açıklama:

Ziyaretini Bitirme; Uygulama işlevi bitirildikten sonra ziyaret bitirilmeli, ziyarette yapılan aktiviteler tekrarlatılmalı, şu an ve gelecekteki ziyaret arasında aile/ hastanın yapacağı şeylere birlikte karar verme, bir sonraki ziyaret tarihi ve saati, ne yapılacağı aile ile birlikte saptanmalı, ziyaretler arasında nasıl ulaşılacağı konusunda hasta/yakınını bilgilendirme aşamaları vardır.

Doğru Cevap: C

Soru 9

Aşağıdakilerden hangisi ev ziyareti sonrası bulguları değerlendirme ve problem çözme aşamasında karşılaşılabilecek sorunlardan birisi değildir?

Verilerin yetersiz olması

Yaşlının hastalığının olması

Amaçların uygun olmaması

Ailenin beklentisine uymaması

Ziyaretin uygun zamanda yapılmamış olması

Açıklama:

Verilerin yetersiz olması, amaçların uygun olmaması, ailenin beklentisine uymaması, bireylerle yeterli bir iletişim kurulamaması, ziyaretin uygun zamanda yapılmaması, beklenmeyen farklı sorunların ortaya çıkması gibi durumlar problemin çözümünü güçleştirebilir.

Doğru Cevap: B

Soru 10

Ev ziyaretinde temel ünite olarak aşağıdakilerden hangisi ele alınır?

Okul

Cemaat

Aile

Fert

Komşu

Açıklama:

Ev ziyaretlerinde temel ünite olarak aile ele alınmalıdır.

Doğru Cevap: C

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi evde bakım hizmetlerinin uygulanmasında yer alan hizmet bileşenlerinden biri değildir?

Tedavi ve bakım için yönlendirilmesi

Tedavi ve bakım ihtiyaçlarının tanımlanması

Tedavi ve bakım ihtiyaçlarının planlanması

Tedavi ve bakımın uygulanması

Tedavi ve bakım ihtiyaçlarının koordine edilmesi

Açıklama:

Evde bakım hizmetleri; birey ve ailesine yaşadığı ortamda farklı meslek üyelerinin iş birliği ve eş güdümü ile sürekli, kapsamlı ve organize bir şekilde sunulan koruyucu ve tedavi edici hizmetleri içerir. Bu hizmet sağlık hizmeti alan bireyin tedavi ve bakım ihtiyaçlarının tanımlandığı, planlandığı, koordine edildiği ve uygulandığı bir hizmet bileşimidir.

Doğru Cevap: A

Soru 12

Aşağıdakilerden hangisi yaşlı bireylere yönelik verilen evde bakım hizmetlerinin sunulmasında göz önünde bulundurulan kriterlerden biri değildir?

Günlük yaşam aktivitelerini bağımsız olarak yerine getiremeyen kişiler

Yetersizliği olan kişiler

Hastaneden taburcu edilen kişiler

Palyatif bakıma ihtiyacı olan kişiler

Terminal döneminde bulunan yaşlılar

Açıklama:

Yaşlı bireylere yönelik verilen evde bakım hizmetleri genellikle; bireylere koruyucu, tedavi edici, palyatif bakım ve ev yardımını kapsayan hizmetler şeklinde ya da sadece risk altında olarak kabul edilen akut ya da kronik hastalığa sahip, günlük yaşam aktivitelerini bağımsız olarak yerine getiremeyen, hastaneden taburcu edilen, palyatif bakıma ihtiyacı olan ya da terminal dönemde bulunan yaşlılara yönelik verilmektedir

Doğru Cevap: B

Soru 13

Aşağıdakilerden hangisi yaşlı birey evde bakım gereksinimi açsından değerlendirilirken ele alınması gereken durumlardan biri değildir?

Var olan hastalık ve engeli

Uygulanan tedavileri

Yaşlıya bakım veren kişinin eğitim düzeyi

Ev koşullarını ve bunların yaşlının güvenliğine ve kullanımına uygunluğu

Sosyal destek sistemleri

Açıklama:

Yaşlı birey evde bakım gereksinimi açsından değerlendirilirken;
• Var olan hastalık ve engeli,
• Uygulanan tedavileri,
• Hastalık ve tedavilerinin fonksiyonel durum ve günlük yaşam aktiviteleri üzerine etkisi,
• Ev koşullarını ve bunların yaşlının güvenliğine ve kullanımına uygunluğu,
• Sosyal destek sistemleri,
• Sosyal faaliyetleri,
• Yaşlıya bakım veren kişinin destek ve eğitim gereksinimi ele alınmalıdır (Erci, 2009).

Doğru Cevap: C

Soru 14

Aşağıdakilerden hangisi yaşlı bireyin uzun süreli bakımının amaçlarından biri değildir?

Bakım hizmetlerine sürekli olarak gereksinim duyan kronik hastalar, yaşlılar ve özürlülerin sağlığını korumak

Bakıma muhtaçlık derecesinin artmasını önlemek

Bireylerin temel yaşamları üzerinde kontrollerini arttırmada / durumlarını yönetmede yardımcı olmak

Bireyin sosyal yaşam becerilerini ve yaşam kalitesini arttırmak

Profesyonel anlamda kaliteli bakım hizmetleri sunmak ve hastanın yaşam kalitesini arttırmak

Açıklama:

Uzun dönem bakım gereksiniminin ne kadar süreyle devam edeceği nedenlerine bağlı olarak değişebilir, birkaç hafta ya da birkaç ay sürebileceği gibi yıllarca da sürebilir. Yaşlı bireyin uzun süreli bakımında;
• Bakım hizmetlerine sürekli olarak gereksinim duyan kronik hastalar, yaşlılar ve özürlülerin sağlığını korumak,
• Bakıma muhtaçlık derecesinin artmasını önlemek,
• Hastalık ve özürlülüğün ortadan kaldırılamadığı durumlarda olabildiğince bağımsız yaşamayı sağlayacak eğitim ve becerileri kazandırmak
• Bireylerin temel yaşamları üzerinde kontrollerini arttırmada / durumlarını yönetmede yardımcı olmak,
• Profesyonel anlamda kaliteli bakım hizmetleri sunmak ve hastanın yaşam kalitesini arttırmaktır.

Doğru Cevap: D

Soru 15

Aşağıdakilerden hangisi topluma sunulan sağlık hizmetlerinin amaçlarından biri değildir?

Kişi, aile ve toplumun sağlığının korunması

Kişi, aile ve toplumun sağlığının geliştirilmesi

Hasta olanların tedavisi ve rehabilite edilmesi

İş veriminin arttırılması

Belli bir aşamadan sonra sağlık personeli gerektirmeden uygulanabilecek hâle gelmesi

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 16

Aşağıdakilerden hangisi ev ziyaretlerinin yararlarından biri değildir?

Sorunların çözümünde çevrenin olanakları göz önünde bulundurulduğu için daha gerçekçi çözümler bulunur

Bireyin otonomisi daha fazladır

Birey bağımlı olarak öte interdisipliner ekibin bir parçası olmaktan kurtulur

Bireyler hassas ve önemli sorunlarını daha fazla paylaşma isteği duyarlar

Aile üyelerinin birbiri ile etkileşimi gözlemlenir

Açıklama:

Ev Ziyaretlerinin Yararları
Aile ve bireylerle kendi yaşadıkları ortamda hastane koşullarına göre daha rahat
iletişim kurulmaktadır. Bireyler hastane ortamında kendilerini yabancı ve güvensiz
hissedebilir ve uyum zorluğu çekebilirler. Dolayısıyla bu durumlar iletişim
sorunu yaşamalarına neden olabilmekte, verilecek hizmetleri olumsuz olarak etkilemektedir.
Aile ve bireyler kendi yaşadıkları ortamda ev sahibi pozisyonunda
oldukları için iletişim kurmada kendilerini daha rahat hissederler.
• Bireyin otonomisi daha fazladır.
Birey bağımlı olmadan öte interdisipliner ekibin bir parçası olur.
• Bireyler hassas ve önemli sorunlarını daha fazla paylaşma isteği duyarlar.
• Bireyin sağlığını etkileyebilecek çevresel ve psikososyal etmenler belirlenir.
• Aileyi oluşturan bireyler ziyaret sırasında rahatça gözlemlenir.
• Ailenin güçlükleri, kültürel özellikleri, örf âdetleri, kaynakları daha rahat gözlemlenir
ve amaca uygun hizmetlerin planlanmasını sağlar. Doğru cevap C'dir.
• Toplumdaki risk altındaki gruplar daha rahat belirlenir.
• Aile ve birey kendi yaşadığı ortamda kendini daha rahat ifade eder, sağlık sorunları
daha rahat saptanır.
• Sorunların çözümünde ailenin olanakları göz önünde bulundurulduğu için daha
gerçekçi çözümler bulunur.
• Ziyaretler tekrarlı yapıldığı için bir önceki ziyaretten sonraki ziyaretlerde gelişmeler
değerlendirilir.
• Aile üyelerinin birbiri ile etkileşimi gözlemlenir.
• Saptanan sorunlara yönelik getirilen çözüm önerileri aile ile birlikte belirlendiği,
ailenin kaynakları göz önüne alınarak planlandığı için daha yararlı olur.

Doğru Cevap: C

Soru 17

Aşağıdakilerden hangisi ev ziyaretlerinde göz önünde bulundurulması gereken ilkelerden biri değildir?

Yapılan planlamalar aile ile birlikte yapılır

Aile üyelerinin birbiri ile etkileşimi gözlemlenir

Ev ziyaretlerinde temel ünite olarak aile ele alınmalıdır

Yapılan planlamalar aile ile birlikte yapılır

Hastalara evde bakım ve rehabilitasyon hizmetleri verilir

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 18

Aşağıdakilerden hangisi ev ziyaretinin aşamalarından biri değildir?

Problemin tanımlanması

Amacın saptanması

Ziyaret süresinin belirlenmesi

Ziyaret planının uygulanması

Ziyaret planının yapılması

Açıklama:

EV ZİYARETİNİN AŞAMALARI
• Problemin tanımlanması
• Amacın saptanması
• Ziyaret planının yapılması
• Ziyaret planının uygulanması
• Ziyaretin değerlendirilmesi

Doğru Cevap: C

Soru 19

Aşağıdakilerden hangisi problemin tanılanması aşamasında verilerin toplanma yollarından biri değildir?

Sağlık kayıtları

Aileyi izleyen hemşire

Sağlık ekibi diğer üyeleri

Yakın arkadaşları

Toplumdaki bireyler

Açıklama:

Veriler toplanmadan önce bireye sorulacak sorularla ilgili bir liste oluşturulmalıdır. Bu veriler;
• Sağlık kayıtları,
• Aileyi izleyen hemşire,
• Sağlık ekibi diğer üyeleri,
• Toplumdaki bireyler,
• Bireyin kendisi ya da ailesi,

Doğru Cevap: D

Soru 20

Aşağıdakilerden hangisi verilerin toplanması aşamasında birey ile ilgili elde edilen verilerde yer alması gereken bilgilerden biri değildir?

Aile ve bireylerin sağlık durumu

Yaşadıkları çevre

Ailenin kültürel özellikleri

Ailenin ekonomik durumu

Ailenin yapısı

Açıklama:

Elde edilen bilgiler; aile ve bireylerin sağlık durumu (sağlık sorunları, günlük yaşam aktivitelerine ilişkin güçlükleri vb.), yaşadıkları çevre, ailenin kültürel özellikleri, ailenin ekonomik durumu gibi verileri içermelidir.

Doğru Cevap: E

Soru 21

................ ; birey ve ailesine yaşadığı ortamda farklı meslek üyelerinin iş birliği ve eş güdümü ile sürekli, kapsamlı ve organize bir şekilde sunulan koruyucu ve tedavi edici hizmetleri içerir.
Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi doğru şekilde tamamlar?

Evde bakım hizmetleri

Sosyal destek sistemleri

Sosyal politika

Fizik tedavi

Aile hekimliği

Açıklama:

Evde bakım hizmetleri; birey ve ailesine yaşadığı ortamda farklı meslek üyelerinin iş birliği ve eş güdümü ile sürekli, kapsamlı ve organize bir şekilde sunulan koruyucu ve tedavi edici hizmetleri içerir.
Dolayısıyla doğru cevap A şıkkıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 22

Birleşmiş Milletler'e göre, bir ülkedeki yaşlı nüfusun toplam nüfus içindeki oranı, yüzde kaçın üzerine çıktığında o ülke nüfusu çok yaşlı olarak betimlenir?

%10

%16

%20

Açıklama:

Birleşmiş Milletler; bir ülkedeki yaşlı nüfusun toplam nüfus içindeki oranı %8-%10 arasında olması durumunda o ülke nüfusunun yaşlı, %10’nun üzerinde olması durumunda ise çok yaşlı anlamına geldiğini belirtmektedir.
Dolayısıyla, doğru cevap C şıkkıdır.

Doğru Cevap: C

Soru 23

Topluma sunulan sağlık hizmetlerinin amacına ulaşmasında, birey ve ailenin daha yeterli bir hizmet alabilmesinde ev ziyaretleri önemli bir yer tutmaktadır.Ev ziyaretlerinin başlangıç ve bitirilmesi ortalama ....... dakikayı geçmemelidir.
Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi doğru şekilde tamamlar?

Açıklama:

Ev ziyaretlerinin başlangıç ve bitirilmesi ortalama 45 dakikayı geçmemelidir.
Bu sebeple, doğru cevap C şıkkıdır.

Doğru Cevap: C

Soru 24

Topluma sunulan sağlık hizmetlerinin amacına ulaşmasında, birey ve ailenin daha yeterli bir hizmet alabilmesinde ev ziyaretleri önemli bir yer tutmaktadır.
Aşağıdakilerden hangisi ev ziyaretlerinin aşamaları arasında değildir?

Problemin tanımlanması

Amacın saptanması

Ziyaret planının yapılması

Ziyaret planının uygulanması

Ziyaretin ertelenmesi

Açıklama:

Ev ziyaretinin aşamaları aşağıdaki gibidir:

Problemin tanımlanması
Amacın saptanması
Ziyaret planının yapılması
Ziyaret planının uygulanması
Ziyaretin değerlendirilmesi

Dolayısıyla, doğru cevap E şıkkıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 25

I. Mali harcamaların düzenlenmesi
II. Seyahat edilmesi
III. Beslenme
IV. Yürüyebilme
Yukarıdakilerden hangisi enstrümantal günlük yaşam aktivitelerindendir?

Yalnız I

I ve II

I, II ve III

II ve III

II, III ve IV

Açıklama:

Telefonlara cevap verme,
Doktorla görüşmesini sağlama,
Hesapların ya da faturaların ödenmesi,
Mali harcamaların düzenlenmesi,
Alışveriş,
Temizlik ya da görevlerinde yardımcı olma,
Evin temizlenmesi,
Yemek pişirilmesi
Çamaşır yıkanması,
Seyahat edilmesi,
Sosyal aktivitelere katılma enstrümantal günlük yaşam aktivitelerindendir.

Bu sebeple, doğru cevap B şıkkıdır.

Doğru Cevap: B

Soru 26

Aşağıdakilerden hangisi doğuştan beklenen yaşam süresinin uzamasının nedenleri arasında gösterilemez?

Hastalıkların erken tanı ve tedavisi

Bulaşıcı hastalıklara bağlı ölümlerin azalması

Sağlığı koruyucu ve geliştirici önlemler

Sağlıklı yaşam tarzının benimsenmesi

Kaba ölüm hızının artması

Açıklama:

Sağlık alanındaki bilimsel ve teknolojik gelişmeler; hastalıkların erken tanı ve tedavisi ile azalan ölüm hızı, sağlığı koruyucu ve geliştirici önlemler, yeterli ve dengeli beslenme olanaklarının artması, bulaşıcı hastalıklara bağlı ölümlerin azalması, sağlık eğitimi yoluyla bireylerin kendi sağlıklarının sorumluluklarını üstlenmesi, sağlıklı yaşam tarzının desteklenmesi ve benimsenmesi doğuştan beklenen yaşam süresinin uzamasına, dolayısıyla yaşlı nüfusun artmasına yol açmaktadır.
Bu sebeple, doğru cevap E şıkkıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 27

I. Kendini tanıtma
II. Ev ziyaretinin amacını açıklama
III. Program ve hizmetlerini tanıtma
IV. Ziyarette yapılan aktiviteleri tekrarlatma
Yukarıdakilerden hangisi ev ziyaretinin başlangıç aşamasında gerçekleştirilir?

I ve II

I ve III

I, II ve III

I, II ve IV

III ve IV

Açıklama:

Ev ziyaretini başlatma süreci aşağıdaki gibidir:
• Ziyaret öncesi aile ile iletişim kurma
• Kendini tanıtma
• Ev ziyaretinin amacını açıklama
• Kendi rolünü açıklama
• Program ve hizmetlerini tanıtma
Dolayısıyla, doğru cevap C şıkkıdır.

Doğru Cevap: C

Soru 28

I. Hasta değerlendirmesini yapma
II. Aile değerlendirmesini yapma
III. Program ve hizmetlerini tanıtma
IV. Ziyarette yapılan aktiviteleri tekrarlatma
Yukarıdakilerden hangisi ev ziyaretinin uygulanması aşamasında gerçekleştirilir?

Yalnız I

Yalnız II

I ve II

II, III ve IV

III ve IV

Açıklama:

Ev ziyaretini uygulanması aşağıdaki süreçleri kapsar:
• Hasta değerlendirmesini yapma
• Aile değerlendirmesini yapma
• Hasta güvenliği ve sağlık gereksinimlerini düşünerek çevre değerlendirmesini yapma,
• Aile için fizik tedavi gibi diğer hizmetler için hizmetleri değerlendirme.
Dolayısıyla, doğru cevap C şıkkıdır.

Doğru Cevap: C

Soru 29

Doğuştan beklenen yaşam süresinin uzaması ile Türkiye’de yaşlı nüfusun artması, üretken olmayan ............. gündeme gelmesine neden olmuştur.
Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi doğru şekilde tamamlar?

Bağımlılık oranının

Kaba ölüm hızının

Kaba doğum hızının

Genç nüfusun

Orta yaşlıların

Açıklama:

Doğuştan beklenen yaşam süresinin uzaması ile Türkiye’de yaşlı nüfusun artması, üretken olmayan bağımlılık oranının gündeme gelmesine neden olmuştur.
Dolayısıyla doğru cevap A şıkkıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 30

Yaşlı nüfusun TÜİK verilerine göre 2017 yılında bağımlılık oranı yüzde ...... olarak gösterilmektedir.
Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi doğru şekilde tamamlar?

%10

12,6

15,6

Açıklama:

Yaşlı nüfusun TÜİK verilerine göre 2017 yılında bağımlılık oranı %12,6 olarak gösterilmektedir.
Dolayısıyla, doğru cevap C şıkkıdır.

Doğru Cevap: C

Soru 31

Sağlık alanındaki teknolojik ve bilimsel gelişmeler
Yeterli ve dengeli beslenme olanaklarının artması
Bulaşıcı hastalıklara bağlı ölümlerin artması
Doğurganlığın artması

Yukarıdakilerden hangileri yaşlı nüfusun artmasına yol açmıştır?

I, II

II, III

III, IV

I, II, IV

II, III, IV

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 32

Birleşmiş Milletlere göre bir ülkenin çok yaşlı nüfusa sahip olarak tanımlanması için yaşlı oranı tüm nüfusun içinde yüzde kaçı geçmiş olmalıdır?

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 33

Evde bakım hizmetlerinin planlaması ne zaman başlamalıdır?

Hasta taburcu edildikten sonra

Hasta evine gittikten sonra

Hastanede

Hasta talep ettiğinde

Doktor uygun bulduğunda

Açıklama:

Evde bakımın planlanması hastanede başlamalı ve hastaneye kabul anında, hizmet alan bireyin uygun olduğu en kısa sürede gereksinim ve özelliklerine göre taburculuk planlaması yapılmalıdır.

Doğru Cevap: C

Soru 34

Aşağıdakilerden hangisi evde bakımın özelliklerinden değildir?

Evde bakımda süreklilik esastır.

Evde bakım tek bir meslek grubu tarafından sunulur.

Evde bakım, kapsamlı bir hizmettir.

Evde bakım organize olmayı gerektirir.

Evde bakım bireyin gereksinimlerinin tanımlandığı bir süreçtir.

Açıklama:

Evde bakım hizmetleri; birey ve ailesine yaşadığı ortamda farklı meslek üyelerinin iş birliği ve eş güdümü ile sürekli, kapsamlı ve organize bir şekilde sunulan koruyucu ve tedavi edici hizmetleri içerir. Bu hizmet sağlık hizmeti alan bireyin
tedavi ve bakım ihtiyaçlarının tanımlandığı, planlandığı, koordine edildiği ve uygulandığı bir hizmet bileşimidir.

Doğru Cevap: B

Soru 35

Var olan hastalık ve engeli
Doktoruyla iletişimi
Sosyal destek sistemleri
Bireyin tahmini yaşam süresi
Ev koşullarının güvenliği

Yaşlı birey evde bakım ihtiyaçları açısından değerlendirilirken yukarıdakilerden hangileri ele alınmaktadır?

I, II, III

I, II, IV

I, III, V

II, III, IV

III, IV, V

Açıklama:

Yaşlı birey evde bakım gereksinimi açsından değerlendirilirken; var olan hastalık ve engeli, uygulanan tedavileri, hastalık ve tedavilerinin fonksiyonel durum ve günlük yaşam aktiviteleri üzerine etkisi, ev koşullarını ve bunların yaşlının güvenliğine ve kullanımına uygunluğu, sosyal destek sistemleri, sosyal faaliyetleri, yaşlıya bakım veren kişinin destek ve eğitim gereksinimi ele alınmalıdır.

Doğru Cevap: C

Soru 36

Birey hastaneden taburcu olma aşamasındayken evde sağlık hizmet ihtiyacı olduğu değerlendirilir ise kim tarafından koordinasyon merkezine bildirilir?

Hemşire

Bireyin ailesi

Sosyal hizmet uzmanı

Hekim

Toplum Sağlığı Merkezi personeli

Açıklama:

Birey hastaneden taburcu olma aşamasındayken evde sağlık hizmet ihtiyacı olduğu değerlendirildi ise hekim tarafından koordinasyon merkezine bildirilir.

Doğru Cevap: D

Soru 37

Aşağıdakilerden hangisi evde sağlık hizmeti başvurusunun ardından vaka değerlendirmesi için bireyin ikamet ettiği yere giden personeller arasında yer almaz?

Tabip

Diş tabibi

Hemşire

Sosyal çalışmacı

Muhtar

Açıklama:

Yapılan başvurular ilgisine göre, birim sorumlusu tabibe veya diş tabibine havale edilir. Başvurular kayıt altına alınarak en kısa zamanda duruma göre, tabip veya diş tabibi, hemşire veya sosyal çalışmacı tarafından ikametine gidilerek vaka yerinde değerlendirilir.

Doğru Cevap: E

Soru 38

Aşağıdaki durumlardan hangisinde bireye sunulan evde sağlık hizmeti sonlandırılmaz?

Evde sağlık hizmeti verilen hastanın uygulanan tedavi ile iyileşerek tedavi ihtiyacının ortadan kalkması

Evde sağlık hizmeti sunulan hasta için uygulanacak sağlık bakım ve tedavinin, belli bir aşamadan sonra sağlık personeli gerektirmeden uygulanabilecek hâle gelmesi

Evde sağlık hizmeti sunulan hastanın çeşitli nedenlerle ikamet ettiği bölgenin değişmesi

Hastanın kendisi veya kanuni temsilcilerinin hizmeti sonlandırmayı talep etmesi

Hasta veya yakınlarının tedaviye uyumsuz davranışları, direnç göstermeleri, önerilere uymamaları hâlinde sorumlu tabibin hizmeti sonlandırmaya karar vermesi

Açıklama:

Evde sağlık hizmeti sunulan hastanın çeşitli nedenlerle ikamet ettiği bölgenin değişmesi halinde en kısa zamanda yeni ikamet bölgesindeki evde sağlık hizmet birimine devri gerçekleştirilerek sunulan hizmetin devamlılığı sağlanır. Ancak diğer durumlarda hizmet sonlandırılır.

Doğru Cevap: C

Soru 39

Yaşlılara yapılan ev ziyaretleri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Ev ziyareti 10 dakikadan fazla olmamalıdır.

Ev ziyareti yapılırken bireyin kendisinden ya da kanuni temsilcisinden izin alınmasına gerek yoktur.

Ev ziyareti önceden haber verilmeden yapılır.

İlk ev ziyareti dikkatle planlanmalıdır.

Bakım verecek olan personel ziyareti yalnız yapmalıdır.

Açıklama:

İlk ev ziyareti bir sonraki ev ziyaretleri için ailenin kararlarını etkileyebilir. Bu nedenle ilk ziyaret dikkatli planlanmalı ve ailenin katılımı sağlanmalıdır. Ev ziyaret öncesinde bireylerin ya da kanuni temsilcilerinin onayı alınmalı, etik ilkeler ve hasta haklarına uygun olarak aktiviteler gerçekleştirilmelidir. Bireysel bakım verecek olan evde bakım yardımcıları hasta evinde ziyaretlerini profesyonel hemşire (evde bakım hemşiresi) ile iş birliği yaparak, evde bakım aktivitelerini onun denetim ve gözetiminde yapmalıdır. Ev ziyaretlerinin başlangıç ve bitirilmesi ortalama 45 dakikayı geçmemelidir.

Doğru Cevap: D

Soru 40

Ziyaret planının yapılması
Problemin tanımlanması
Ziyaret planının uygulanması
Amacın saptanması
Ziyaretin değerlendirilmesi

Ev ziyaretinin aşamaları hangi seçenekte doğru sıralama ile verilmiştir?

II, IV, I, III, V

III, IV, II, I, V

I, II, III, IV, V

III, II, IV, I, V

IV, II, III, I, V

Açıklama:

Ev ziyareti sırasıyla problemin tanımlanması, amacın saptanması ,ziyaret planının yapılması, ziyaret planının uygulanması ve ziyaretin değerlendirilmesi aşamalarından oluşmaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 41

Bireyin kendi yaşadığı ortamda yaşlı bireyin sağlığının, fonksiyonlarının ve rahatlık durumunun en üst düzeyde sürdürülmesi ve bozulduğu durumlarda düzeltilmesini sağlamak, otonomisini ve yaşam kalitesini yükseltilmek, aile üyeleri üzerindeki yükünü hafifletmek için birey ve aileye katkıda bulunmak aşağıdakilerden hangisinin amacıdır?

Yaşlının evde bakımı

Yaşlının Psikososyal gelişimi

Yaşlının fiziksel durumu

Yaşlının ailevi ilişkileri

Yaşlının sağlık problemlerinin çözümü

Açıklama:

Yaşlının evde bakımında amaç, bireyin kendi yaşadığı ortamda yaşlı bireyin sağlığının, fonksiyonlarının ve rahatlık durumunun en üst düzeyde sürdürülmesi ve bozulduğu durumlarda düzeltilmesini sağlamak, otonomisini ve yaşam kalitesini yükseltilmek, aile üyeleri üzerindeki yükünü hafifletmek için birey ve aileye katkıda bulunmaktadır. Bu amaca ulaşmada; sağlık sistemi içinde yer alan koruyucu, tedavi edici, rehabilite edici ve sosyal destek hizmetlerinin entegre edilmesi gerekmektedir. Evde bakım sağlık hizmetlerinde bakımın devamlılığını sağlayan önemli bir modeldir. Bakımın sürekliliği herhangi bir sağlık kurumundan hizmet alan ve o kurumdan taburcu olan birey için hazırlanan taburculuk planlaması ve evde bakım hizmetleri ile sağlanabilmektedir. Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 42

Aşağıdakilerden hangisi yaşlı birey evde bakım gereksinimi açısından değerlendirilirken dikkat edilecek noktalardan birisi değildir?

Var olan hastalık ve engeli

Hastalık ve tedavilerinin fonksiyonel durum ve günlük yaşam aktiviteleri üzerine etkisi

Sosyal destek sistemleri

Maddi olanakları

Yaşlıya bakım veren kişinin destek ve eğitim gereksinimi

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 43

Kişiye verilen evde tıbbi bakım, evde tedavi edici bakım hizmeti veya evde sağlık hizmeti aşağıdaki durumlardan hangisinde devam etmelidir?

Evde sağlık hizmeti verilen hastanın uygulanan tedavi ile iyileşerek tedavi ihtiyacının ortadan kalkması

Evde sağlık hizmeti sunulan hasta için uygulanacak sağlık bakım ve tedavinin, belli bir aşamadan sonra sağlık personeli gerektirmeden uygulanabilecek hâle gelmesi

Evde sağlık hizmeti sunan personelin bu işten sıkılması nedeniyle kişiye hizmet vermek istememesi

Hastanın kendisi veya kanuni temsilcilerinin hizmeti sonlandırmayı talep etmesi

Hastanın vefat etmesi

Açıklama:

Kişiye verilen Evde Tıbbi Bakım, Evde Tedavi Edici Bakım Hizmeti veya evde sağlık hizmeti;
• Evde sağlık hizmeti verilen hastanın uygulanan tedavi ile iyileşerek tedavi ihtiyacının ortadan kalkması,
• Evde sağlık hizmeti sunulan hasta için uygulanacak sağlık bakım ve tedavinin, belli bir aşamadan sonra sağlık personeli gerektirmeden uygulanabilecek hâle gelmesi,
• Hastanın kendisi veya kanuni temsilcilerinin hizmeti sonlandırmayı talep etmesi,
• Hastanın vefat etmesi,
• Hasta veya yakınlarının tedaviye uyumsuz davranışları, direnç göstermeleri, önerilere uymamaları hâlinde verilen hizmetin faydası sorumlu tabip veya diş tabibi tarafından sorgulanır ve hizmetin sonlandırılmasına karar verilebilir.
• Evde sağlık hizmeti sunulan hastanın çeşitli nedenlerle ikamet ettiği bölgenin değişmesi halinde en kısa zamanda yeni ikamet bölgesindeki evde sağlık hizmet birimine devri gerçekleştirilerek sunulan hizmetin devamlılığı sağlanır.
Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 44

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi ev ziyaretlerinin yararlarından birisidir?

Ev ziyaretlerinde temel ünite olarak aile ele alınmalıdır.

Sorunların çözümünde ailenin olanakları göz önünde bulundurulduğu için daha gerçekçi çözümler bulunur.

Bireyler kendilerine verilen sağlık hizmetini yaşadıkları ortamda alırlar.

Yapılan planlamalar aile ile birlikte yapılır

Gereksinimlere yönelik geliştirilen planlar aile ile paylaşılır.

Açıklama:

Ev ziyaretleri; yaşlı bireyler için bilişsel ve fonksiyonel bozulmayı önleme hizmetleridir. Ev ortamı bireylerin rol yapmalarını engelleyen en doğal durumlarının gözlemlendiği mahremiyeti olan alandır.
• Aile ve bireylerle kendi yaşadıkları ortamda hastane koşullarına göre daha rahat iletişim kurulmaktadır. Bireyler hastane ortamında kendilerini yabancı ve güvensiz hissedebilir ve uyum zorluğu çekebilirler. Dolayısıyla bu durumlar iletişim sorunu yaşamalarına neden olabilmekte, verilecek hizmetleri olumsuz olarak etkilemektedir. Aile ve bireyler kendi yaşadıkları ortamda ev sahibi pozisyonunda oldukları için iletişim kurmada kendilerini daha rahat hissederler.
• Bireyin otonomisi daha fazladır.
• Birey bağımlı olmadan öte interdisipliner ekibin bir parçası olur.
• Bireyler hassas ve önemli sorunlarını daha fazla paylaşma isteği duyarlar.
• Bireyin sağlığını etkileyebilecek çevresel ve psikososyal etmenler belirlenir.
• Aileyi oluşturan bireyler ziyaret sırasında rahatça gözlemlenir.
• Ailenin güçlükleri, kültürel özellikleri, örf âdetleri, kaynakları daha rahat gözlemlenir ve amaca uygun hizmetlerin planlanmasını sağlar.
• Toplumdaki risk altındaki gruplar daha rahat belirlenir.
• Aile ve birey kendi yaşadığı ortamda kendini daha rahat ifade eder, sağlık sorunları daha rahat saptanır.
• Sorunların çözümünde ailenin olanakları göz önünde bulundurulduğu için daha gerçekçi çözümler bulunur.
• Ziyaretler tekrarlı yapıldığı için bir önceki ziyaretten sonraki ziyaretlerde gelişmeler değerlendirilir.
• Aile üyelerinin birbiri ile etkileşimi gözlemlenir.
• Saptanan sorunlara yönelik getirilen çözüm önerileri aile ile birlikte belirlendiği, ailenin kaynakları göz önüne alınarak planlandığı için daha yararlı olur.
Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 45

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi ev ziyaretlerinin temel ilkelerinden birisidir?

Aile üyelerinin birbiri ile etkileşimi gözlemlenir.

Sorunların çözümünde ailenin olanakları göz önünde bulundurulduğu için daha gerçekçi çözümler bulunur.

Aileyi oluşturan bireyler ziyaret sırasında rahatça gözlemlenir.

Bireyin otonomisi daha fazladır.

Hastalara evde bakım ve rehabilitasyon hizmetleri verilir.

Açıklama:

Ev ziyaretlerinde aşağıda belirtilen ilkelerin göz önünde bulundurulması gerekmektedir.
• Ev ziyaretlerinde temel ünite olarak aile ele alınmalıdır.
• Bireyler kendilerine verilen sağlık hizmetini yaşadıkları ortamda alırlar.
• Sağlık sorunlarının çözümünde bireylerin katılımı esastır.
• Yapılan planlamalar aile ile birlikte yapılır.
• Gereksinimlere yönelik geliştirilen planlar aile ile paylaşılır.
• Hastalara evde bakım ve rehabilitasyon hizmetleri verilir.
• Bakım verenlerle -aile-birey arasında gelişen olumlu ilişki bireylere verilen bakımı, eğitimi ve danışmanlık hizmetlerini rehberlik eder.
Ev ziyaretlerinde iletişim önemlidir. Bireye açık uçlu sorular sorma, tıbbi kelimelerden kaçınma, hastanın kelime anlama seviyesine göre konuşma, eğer hasta anlamadı ise tekrar açıklama (aynı kelimeler kullanılmamalı ve yüksek sesle konuşulmamalı), işitme kaybı gibi iletişimle ilgili yetersizlikler dikkate alınmalıdır. Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 46

Aşağıdaki seçeneklerden hangisinde ev ziyaretinin aşamaları doğru sırayla verilmektedir?

Problemin tanımlanması - Ziyaret planının yapılması - Amacın saptanması - Ziyaret planının uygulanması - Ziyaretin değerlendirilmesi

Problemin tanımlanması - Ziyaret planının uygulanması - Ziyaret planının yapılması - Amacın saptanması - Ziyaretin değerlendirilmesi

Problemin tanımlanması - Amacın saptanması - Ziyaret planının yapılması - Ziyaret planının uygulanması - Ziyaretin değerlendirilmesi

Problemin tanımlanması - Amacın saptanması - Ziyaret planının uygulanması - Ziyaret planının yapılması - Ziyaretin değerlendirilmesi

Problemin tanımlanması - Amacın saptanması - Ziyaret planının yapılması - Ziyaretin değerlendirilmesi - Ziyaret planının uygulanması

Açıklama:

Ev ziyaretinin bazı aşamaları mevcuttur. Bu aşamalara sırasıyla bakacak olursak;
Problemin tanımlanması - Amacın saptanması - Ziyaret planının yapılması - Ziyaret planının uygulanması - Ziyaretin değerlendirilmesi'dir. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 47

Sağlık kayıtları

Aileyi izleyen hemşire

Bireyin kendisi ya da ailesi

Toplum liderleri

Belediye başkanı

Açıklama:

Verilecek olan hizmetin etkili olabilmesi için, aile ve bireylerin sorunlarının ve gereksinimlerinin tanımlanabilmesi için öncelikle aile ve bireylere ait veriler tam ve eksiksiz
olarak toplanmalıdır. Veriler toplanmadan önce bireye sorulacak sorularla ilgili bir liste
oluşturulmalıdır. Bu veriler;
• Sağlık kayıtları,
• Aileyi izleyen hemşire,
• Sağlık ekibi diğer üyeleri,
• Toplumdaki bireyler,
• Bireyin kendisi ya da ailesi,
• Toplum liderleri,
• İlk ev ziyarette elde edilebilir. Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 48

Aşağıdakilerden hangisi ev ziyaretini uygulama aşamasıyla ilgili bir bilgidir?

Hasta değerlendirmesini yapma

Ziyaret öncesi aile ile iletişim kurma

Kendini tanıtma

Ziyarette yapılan aktiviteler tekrarlatılmalı

Bir sonraki ziyaret tarihi ve saati, ne yapılacağı aile ile birlikte saptanmalı

Açıklama:

Ev ziyareti üç aşamada gerçekleşir.
• Başlama
• Uygulama
• Bitirme
Ev ziyaretini uygulama;
• Hasta değerlendirmesini yapma
• Aile değerlendirmesini yapma
• Hasta güvenliği ve sağlık gereksinimlerini düşünerek çevre değerlendirmesini yapma,
• Aile için fizik tedavi gibi diğer hizmetler için hizmetleri değerlendirme
Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 49

Aşağıdakilerden hangisi ev ziyaretini bitirme aşamasıyla ilgili bir bilgidir?

Ev ziyaretinin amacını açıklama

Ziyarette yapılan aktiviteler tekrarlatılmalı

Aile için fizik tedavi gibi diğer hizmetler için hizmetleri değerlendirme

Hasta değerlendirmesini yapma

Kendi rolünü açıklama

Açıklama:

Ev ziyareti üç aşamada gerçekleşir.
• Başlama
• Uygulama
• Bitirme
Ziyaretini Bitirme;
• Uygulama işlevi bitirildikten sonra ziyaret bitirilmeli
• Ziyarette yapılan aktiviteler tekrarlatılmalı
• Şu an ve gelecekteki ziyaret arasında aile/ hastanın yapacağı şeylere birlikte karar verme
• Bir sonraki ziyaret tarihi ve saati, ne yapılacağı aile ile birlikte saptanmalı
• Ziyaretler arasında nasıl ulaşılacağı konusunda hasta/yakınını bilgilendirme
Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 50

Birleşmiş Milletler, bir ülkedeki yaşlı nüfusun toplam nüfus içindeki oranına göre ülke nüfusunu yaşlı veya çok yaşlı olarak tanımlamaktadır. Aşağıda verilen oranlardan hangisi bu tanımlamaya göre yaşlı sınıflamasındadır?

%7,5

%10,1

%9,8

Açıklama:

Dünyada ve ülkemizde yaşlı nüfusun (65 yaş üstü) toplam nüfus içindeki oranı giderek artmaktadır. Birleşmiş Milletler; bir ülkedeki yaşlı nüfusun toplam nüfus içindeki oranı %8-%10 arasında olması durumunda o ülke nüfusunun yaşlı, %10’nun üzerinde olması durumunda ise çok yaşlı anlamına geldiğini belirtmektedir. Türkiye’de
yaşlı nüfusun toplam nüfus içindeki oranı 2017 yılında %8.5’dir. Nüfus projeksiyonlarına göre bu oranın 2023 yılında %10.2, 2030 yılında %12.9, 2040 yılında %16.3, 2060 yılında %22.6, 2080 yılında %25.6 olması beklenmektedir. Doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 51

Kronik hastalıkların Türkiye'de ölüme sebep olduğu oran aşağıdakilerden hangisidir?

%31 (yüzde otuzbir)

%45 (yüzde kırkbeş)

%63 (yüzde altmışüç)

%79 (yüzde yetmişdokuz)

%85 (yüzde seksenbeş)

Açıklama:

Kronik hastalıklar dünyada ölümlerin %63 (yüzde altmışüç)’ünün, Türkiye’de %79 (yüzde yetmişdokuz)’unun nedenidir.

Doğru Cevap: D

Soru 52

I. Bireylerin sağlıklarının sorumluluğunu üstlenmesi
II. Bulaşıcı hastalıkların yok edilmesi
III. Beslenmede bilincin artması
IV. Sağlık alanındaki gelişmeler
Yukarıda verilen maddelerden hangileri yaşlı nüfusun artmasının sebeplerindendir?

I-II

I-IV

II-III

I-II-III

I-III-IV

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 53

Aşağıdakilerden hangisi evde bakım hizmetleriyle ilgili doğru değildir?

Evde bakımda birey ve ailesinin fiziksel, duygusal, sosyal, ekonomik ve çevresel tüm boyutları ile dikkate alınmalıdır.

Evde bakım hizmeti sadece risk altında kabul edilen akut ya da kronik hastalığa sahip kişilere sağlanmaktadır.

Evde bakım hizmetlerinin sunumu multidisipliner bir yapılanmayı gerektirmektedir.

Evde bakım hizmetlerinde bakım vericilerinin ve hastanın katılımı önemlidir.

Evde bakım hizmeti suna ekipte farklı meslek grupları iş birliği sağlar.

Açıklama:

Evde bakım hizmetleri, kapsamlı ve organize biçimde bütüncül görüş çerçevesinde sunulması gereken bir hizmet olup birey ve ailesinin fiziksel, duygusal, sosyal, ekonomik ve çevresel tüm boyutları ile dikkate alınmasını gerektirmektedir. Bu nedenle evde bakım hizmetlerinin sunumu multidisipliner bir yapılanmayı gerektirmektedir. Evde bakım hizmeti sunan ekip; Hekim, hemşire, ev ekonomisti, diyetisyen, eczacı, sosyal hizmet uzmanı, psikolog, sağlık yöneticisi, din adamı, fizyoterapist, konuşma ve mesleki terapistleri ve yaşlı bakım teknikerleri gibi yardımcı bakım elemanlarından oluşmaktadır. Ekipte yer alan farklı meslek grupları iş birliği ve eş güdüm içerisinde evde bakım hizmetlerindeki rollerini yerine getirmektedir. Evde bakım hizmetlerinde bakım vericilerinin ve hastanın katılımı önemli olup yapılan planın etkinliğini arttırmada önemli bir faktördür.
Yaşlı bireylere yönelik verilen evde bakım hizmetleri genellikle; bireylere koruyucu, tedavi edici, palyatif bakım ve ev yardımını kapsayan hizmetler şeklinde ya da sadece risk altında olarak kabul edilen akut ya da kronik hastalığa sahip, günlük yaşam aktivitelerini bağımsız olarak yerine getiremeyen, hastaneden taburcu edilen, palyatif bakıma ihtiyacı olan ya da terminal dönemde bulunan yaşlılara yönelik verilmektedir. Haliyle evde bakımın sağlandığı farklı sebepler ve durumlar vardır. Bu nedenle doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 54

I. Hastanın yaşam kalitesini arttırmak
II. Bireylerin yaşam kontrollerini tamamen sonlandırma
III. Hastaların ya da yaşlıların sağlığını korumak
IV. Bakıma muhtaçlık derecesini arttırma
Yukarıdakilerden hangileri yaşlı bireylerin uzun süreli bakımlarındaki amaçlardandır?

I-II

I-IV

I-III

II-IV

III-IV

Açıklama:

Uzun süreli bakımda amaç; bakım hizmetlerine sürekli olarak gereksinim duyan kronik hastalar, yaşlılar ve özürlülerin sağlığını korumak, bakıma muhtaçlık derecesinin artmasını önlemek ve bireylerin temel yaşamları üzerinde kontrollerini arttırmak ve hastanın yaşam kalitesini arttırmaktır. Bu nedenle doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 55

Aşağıdakilerden hangisi evde bakımı sonlandırmanın sebeplerinden değildir?

Kişinin ikamet ettiği yerin değişmesi

Hastanın iyileşerek tedaviye ihtiyacının kalmaması

Tedavinin belli bir aşamadan sonra sağlık personelsiz de devam ettirilebilir olması

Hastanın kendisi veya kanuni temsilcilerinin hizmeti sonlandırmayı talep etmesi

Hastanın vefat etmesi

Açıklama:

Kişilere verilen evde tıbbi bakım hizmet; evde sağlık hizmeti verilen hastanın uygulanan tedavi ile iyileşerek tedavi ihtiyacının ortadan kalkması, tedavinin belli bir aşamadan sonra sağlık personelsiz de devam ettirilebilir olması, hastanın kendisi veya kanuni temsilcilerinin hizmeti sonlandırmayı talep etmesi ve hastanın vefat etmesi neticesinde sonlandırılabilir. Ama bu noktada evde sağlık hizmeti sunulan hastanın çeşitli nedenlerle ikamet ettiği bölgenin değişmesi halinde en kısa zamanda yeni ikamet bölgesindeki evde sağlık hizmet birimine devri gerçekleştirilerek sunulan hizmetin devamlılığı sağlanır. Haliyle hizmetin devamlılığını en uygun şartlarla sağlanmaya çalışılır.

Doğru Cevap: A

Soru 56

I. Birey bağımlı olmadan öte interdisipliner ekibin bir parçası olur.
II. Bireyin sağlığını etkileyebilecek çevresel ve psikososyal etmenler belirlenir.
III. Bireyler hassas ve önemli sorunlarını daha fazla paylaşma isteği duyarlar.
IV. Aile üyelerinin birbirleriyle etkileşimi gözlemlenir.
Yukarıdakilerden hangileri ev ziyaretlerinin faydalarındandır?

I-II

II-III

II-IV

I-III-IV

I-II-III-IV

Açıklama:

Ev ziyaretleriyle birlikte; birey bağımlı olmadan öte interdisipliner ekibin bir parçası olur, bireyin sağlığını etkileyebilecek çevresel ve psikososyal etmenler belirlenir, aile üyelerinin birbirleriyle etkileşimi gözlemlenir. Bireyler hassas ve önemli sorunlarını daha fazla paylaşma isteği duyarlar. Haliyle bireyler sorunlarını daha fazla paylaştığından doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 57

Aşağıdakilerden hangisi ev ziyaretlerindeki temel ilkelerde göz önünde bulundurulması gerekenlerden değildir?

Yapılan planlamalar aile ile birlikte yapılır.

Ev ziyaretlerinde temel ünite olarak aile ele alınmalıdır.

Gereksinimlere yönelik geliştirilen planlar aile ile paylaşılır.

Hasta anlamadığında yüksek sesle tekrar anlatılmalıdır.

Ev ziyaretlerinde iletişim önemlidir.

Açıklama:

Ev ziyaretlerinde iletişim önemlidir. Bireye açık uçlu sorular sorma, tıbbi kelimelerden kaçınma, hastanın kelime anlama seviyesine göre konuşma, eğer hasta anlamadı ise tekrar açıklama yapılmalıdır ama farklı kelimeler kullanılmalı ve yüksek sesle konuşulmamalıdır. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 58

Yapılacak bakım aktivitelerinin belirlendiği, gerekli araç ve gerecin hazırlandığı, ziyaret için birey ya da aileye uygun zamanın dikkate alındığı ev ziyareti aşaması aşağıdakilerden hangisidir?

Ziyaret planının yapılması

Amacın saptanması

Ziyaret planının uygulanması

Problemin tanımlanması

Ziyaretin değerlendirilmesi

Açıklama:

Ziyaret planı yapılırken;

Yapılacak bakım aktiviteleri belirlenmeli
Ziyaret için birey ya da aileye uygun zaman dikkate alınmalı
Gerekli araç gereç hazırlanmalı
Güvenli ziyaret için hazırlık yapılmalı (evin tam adresi ve konumunu, güvenlik sorunlarını gözden geçirme vb.) unsurları uygulanır. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 59

Aşağıdakilerden hangisi ev ziyaretini başlatmada gerçekleşir?

Hasta değerlendirmesini yapma

Aile değerlendirmesini yapma

Kendi rolünü açıklama

Aile için fizik tedavi gibi diğer hizmetler için hizmetleri değerlendirme

Hasta güvenliği ve sağlık gereksinimlerini düşünerek çevre değerlendirmesini yapma

Açıklama:

Ev ziyaretini başlatmada yapılanlar;

Ziyaret öncesi aile ile iletişim kurma
Kendini tanıtma
Ev ziyaretinin amacını açıklama
Kendi rolünü açıklama
Program ve hizmetlerini tanıtmadır. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 60

Aşağıdakilerden hangisi ev ziyaretini bitirme aşamasında gerçekleştirilir?

Kişi kendi rolünü açıklar.

Ziyarette yapılan aktiviteler tekrarlatılır.

Program ve hizmetler tanıtılır.

Aile değerlendirmesini yapılır.

Hasta değerlendirmesi yapılır.

Açıklama:

Ziyareti bitirmede;

Uygulama işlevi bitirildikten sonra ziyaret bitirilmeli
Ziyarette yapılan aktiviteler tekrarlatılmalı
Şu an ve gelecekteki ziyaret arasında aile/ hastanın yapacağı şeylere birlikte karar verme
Bir sonraki ziyaret tarihi ve saati, ne yapılacağı aile ile birlikte saptanmalı
Ziyaretler arasında nasıl ulaşılacağı konusunda hasta/yakınını bilgilendirmelidir. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 61

Türkiye’de 2017 yılında yaşlı nüfusun toplam nüfus içindeki oranı aşağıdaki şıkların hangisinde doğru olarak verilmiştir?

%8.2

%8.5

%8.1

%8.3

Açıklama:

Türkiye’de yaşlı nüfusun toplam nüfus içindeki oranı 2017 yılında %8.5’dir. Doğru cevap "C" dir.

Doğru Cevap: C

Soru 62

I. Ülkemizde 65 yaş ve üzeri grubun %80’inde bir kronik sağlık sorunu olduğu tahmin edilmektedir.
II. Ülkemizde 65 yaş ve üzeri grubun %35’inde iki kronik sağlık sorunu olduğu tahmin edilmektedir.
III. Ülkemizde 65 yaş ve üzeri grubun %23’ünde üç kronik sağlık sorunu olduğu tahmin edilmektedir.
IV. Ülkemizde 65 yaş ve üzeri grubun %10'unda dört kronik sağlık sorunu olduğu tahmin edilmektedir.
V. Büyük çoğunluğunun ise bir ve birden fazla kronik hastalığa sahip olduğu tahmin edilmektedir.
Yukarıda verilen maddelerden hangisi/hangileri doğrudur?

I, II ve III

II, III ve IV

I, III ve V

II, III ve V

I, II ve IV

Açıklama:

Ülkemizde 65 yaş ve üzeri grubun %90’ında bir, %35’inde iki, %23’ünde üç, %15’inde dört ve daha fazla kronik sağlık sorunu olduğu tahmin edilmektedir. Büyük çoğunluğu bir ve birden fazla kronik hastalığa sahiptir. Doğru cevap "D" dir.

Doğru Cevap: D

Soru 63

Dünyada ölümlerin nedenlerinin yüzde kaçının kronik hastalıklar olduğu aşağıda verilen şıkların hangisinde doğru olarak verilmiştir?

%79 (yüzde yetmişdokuz)

%75 (yüzde yetmişbeş)

%65 (yüzde altmışbeş)

%73 (yüzde yetmişüç)

%63 (yüzde altmışüç)

Açıklama:

Kronik hastalıklar dünyada ölümlerin %63 (yüzde altmışüç)’ünün, Türkiye’de %79 (yüzde yetmişdokuz)’unun nedenidir.

Doğru Cevap: E

Soru 64

I. günümüzde de evde bakım hizmetlerinin büyük bir kısmı yaklaşık olarak %50-70’i yaşlı bireylere sunulmaktadır.
II. 65-69 yaş grubu yaşlıların yaklaşık %5'i uzun dönem bakım aldığı belirtilmektedir.
III. Yaşlı bireylere yönelik verilen evde bakım hizmetleri genellikle; bireylere koruyucu, tedavi edici, palyatif bakım ve ev
yardımını kapsayan hizmetler şeklindedir.
IV. Yaşlı bireylere yönelik verilen evde bakım hizmetleri risk altında olarak kabul edilen akut ya da kronik hastalığa sahip, günlük yaşam aktivitelerini bağımsız olarak yerine getiremeyen, hastaneden taburcu edilen, palyatif bakıma ihtiyacı olan ya da terminal dönemde bulunan yaşlılara yönelik verilmektedir.
V. Evde bakım hizmetlerinin sunumu multidisipliner bir yapılanmayı gerektirmektedir.
Yukarıda evde bakım hizmetleriyle ilgili verilen bilgilerden hangisi/hangileri doğrudur?

II, IV ve V

III, IV ve V

II, III ve IV

II, III ve V

I, II ve III

Açıklama:

Erdil ve Şenol Çelik (2007)’in belirttiği gibi günümüzde de evde bakım hizmetlerinin büyük bir kısmı yaklaşık olarak %70-80’i yaşlı bireylere sunulmakta, farklı bir çalışmada ise 65-69 yaş grubu yaşlıların yaklaşık %6’sı uzun dönem bakım aldığı belirtilmektedir. Yaşlı bireylere yönelik verilen evde bakım hizmetleri genellikle; bireylere koruyucu, tedavi edici, palyatif bakım ve ev yardımını kapsayan hizmetler şeklinde ya da sadece risk altında olarak kabul edilen akut ya da kronik hastalığa sahip, günlük yaşam aktivitelerini bağımsız olarak yerine getiremeyen, hastaneden taburcu edilen, palyatif bakıma ihtiyacı olan ya da terminal dönemde bulunan yaşlılara yönelik verilmektedir. Evde bakım hizmetlerinin sunumu multidisipliner bir yapılanmayı gerektirmektedir. Doğru cevap "B" dir.

Doğru Cevap: B

Soru 65

Aşağıda verilen şıklardan hangisi yaşlı birey evde bakım gereksinimi açsından değerlendirilirken dikkat edilmesi gereken hususlardan biri değildir?

Var olan hastalık ve engeli,

Hastalık ve tedavilerinin fonksiyonel durum ve günlük yaşam aktiviteleri üzerine etkisi,

Ev koşullarını ve bunların yaşlının güvenliğine ve kullanımına uygunluğu,

Yaşlıya bakım veren kişinin destek ve eğitim gereksinimi

Bakım hizmeti alan bireyin eğitim gereksinimi

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 66

Aşağıdaki şıklardan hangisi yaşlı bireyin uzun süreli bakımında dikkat edilmesi gereken hususlardan biri değildir?

Sosyal aktivitelere katılma gibi enstrümantal günlük yaşam aktiviteleri ile ilgili gereksinimleri karşılama

Bakıma muhtaçlık derecesinin artmasını önlemek

Bakım hizmetlerine sürekli olarak gereksinim duyan kronik hastalar, yaşlılar ve özürlülerin sağlığını korumak

Hastalık ve özürlülüğün ortadan kaldırılamadığı durumlarda olabildiğince bağımsız yaşamayı sağlayacak eğitim ve becerileri kazandırmak

Profesyonel anlamda kaliteli bakım hizmetleri sunmak ve hastanın yaşam kalitesini arttırmaktır.

Açıklama:

Yaşlı bireyin uzun süreli bakımında;
• Bakım hizmetlerine sürekli olarak gereksinim duyan kronik hastalar, yaşlılar ve özürlülerin sağlığını korumak,
• Bakıma muhtaçlık derecesinin artmasını önlemek,
• Hastalık ve özürlülüğün ortadan kaldırılamadığı durumlarda olabildiğince bağımsız yaşamayı sağlayacak eğitim ve becerileri kazandırmak
• Bireylerin temel yaşamları üzerinde kontrollerini arttırmada / durumlarını yönetmede yardımcı olmak,
• Profesyonel anlamda kaliteli bakım hizmetleri sunmak ve hastanın yaşam kalitesini arttırmaktır.

Doğru Cevap: A

Soru 67

I. Ziyaret planının uygulanması
II. Problemin tanımlanması
III. Ziyaretin değerlendirilmesi
IV. Amacın saptanması
V. Ziyaret planının yapılması
Yukarıda verilen ev ziyaretlerinin aşamalarının doğru bir şekilde sıralanışı aşağıdaki şıkların hangisinde verilmiştir?

III, IV, V, I ve II

II, V, IV, I ve III

I, II, III, IV ve V

II, IV, V, I ve III

I, II, IV, II ve V

Açıklama:

EV ZİYARETİNİN AŞAMALARI
• Problemin tanımlanması
• Amacın saptanması
• Ziyaret planının yapılması
• Ziyaret planının uygulanması
• Ziyaretin değerlendirilmesi. Doğru cevap "D" dir.

Doğru Cevap: D

Soru 68

Aşağıdakilerden hangisi ziyaret planının uygulanması sürecinde ev ziyaretini başlatma aşamasında yapılması gerekenlerden biridir?

Program ve hizmetleri tanıtma

Hasta değerlendirmesini yapma

Aile değerlendirmesini yapma

Uygulama işlevi bitirildikten sonra ziyaret bitirilmeli

Ziyarette yapılan aktiviteler tekrarlatılmalı

Açıklama:

Ev ziyaretini başlatma;
• Ziyaret öncesi aile ile iletişim kurma
• Kendini tanıtma
• Ev ziyaretinin amacını açıklama
• Kendi rolünü açıklama
• Program ve hizmetlerini tanıtma. Doğru cevap "A" dır.

Doğru Cevap: A

Soru 69

Aşağıdakilerden hangisi ziyaret planının uygulanması sürecinde ev ziyaretini uygulama aşamasında yapılması gerekenlerden biridir?

Ev ziyaretinin amacını açıklama

Program ve hizmetlerini tanıtma

Hasta güvenliği ve sağlık gereksinimlerini düşünerek çevre değerlendirmesini yapma

Bir sonraki ziyaret tarihi ve saati, ne yapılacağı aile ile birlikte saptanmalı

Ziyaretler arasında nasıl ulaşılacağı konusunda hasta/yakınını bilgilendirme

Açıklama:

Ev ziyaretini uygulama;
• Hasta değerlendirmesini yapma
• Aile değerlendirmesini yapma
• Hasta güvenliği ve sağlık gereksinimlerini düşünerek çevre değerlendirmesini yapma,
• Aile için fizik tedavi gibi diğer hizmetler için hizmetleri değerlendirme. Doğru cevap "C" dir.

Doğru Cevap: C

Soru 70

Aşağıda verilen şıklardan hangisinde ev ziyaretlerindeki temel ilkelerden biri değildir?

Yapılan planlamalar aile ile birlikte yapılır.

Ev ziyareti yapılacak ortamın temiz, düzenli ve uygun olması.

Hastalara evde bakım ve rehabilitasyon hizmetleri verilir.

Ev ziyaretlerinde iletişim önemlidir

Bireyler kendilerine verilen sağlık hizmetini yaşadıkları ev ortamında alırlar.

Açıklama:

EV ZİYARETLERİNDE TEMEL İLKELER
Ev ziyaretlerinde aşağıda belirtilen ilkelerin göz önünde bulundurulması gerekmektedir.
• Ev ziyaretlerinde temel ünite olarak aile ele alınmalıdır.
• Bireyler kendilerine verilen sağlık hizmetini yaşadıkları ev ortamında alırlar.
• Sağlık sorunlarının çözümünde bireylerin katılımı esastır.
• Yapılan planlamalar aile ile birlikte yapılır.
• Gereksinimlere yönelik geliştirilen planlar aile ile paylaşılır.
• Hastalara evde bakım ve rehabilitasyon hizmetleri verilir.
• Bakım verenlerle -aile-birey arasında gelişen olumlu ilişki bireylere verilen bakımı, eğitimi ve danışmanlık hizmetlerini rehberlik eder. Ev ziyaretlerinde iletişim önemlidir (Öztek ve Kubilay 2011). Doğru cevap "B" dir.

Doğru Cevap: B

Soru 71

Aşağıdakilerden hangisi yaşlı bireyi evde bakım gereksinimi açısından değerlendirirken dikkat edilmesi gereken noktalardan birisi değildir?

Maddi imkanları

Var olan hastalık ve engeli

Uygulanan tedavileri

Sosyal destek sistemleri

Sosyal faaliyetleri

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 72

Evde bakım kapsamı bireyin gereksinimlerine göre aşağıda yer alan hangi gereksinimini karşılamaz?

Banyo yapma

Hayat arkadaşı bulma

Telefonlara cevap verme

Yemek pişirme

Alışveriş yapma

Açıklama:

Yaşlı bireyin evde bakımında yaşlının ve yaşlıya bakım veren kişilerin eğitimi önemli olup, bakıma yönelik temel bilgi ve becerilerin öğretilmesi, yaşlının geri kalan ömrünü fonksiyonel ve daha az sorun yaşayarak sürdürmesine katkıda bulunacaktır. Evde bakımın kapsamı bireyin gereksinimlerine göre,
• Banyo yapma,
• Saç yıkama,
• Elbiselerini giyme çıkarma,
• Beslenme,
• Yataktan sandalyeye taşıma,
• Yatağa girme ve çıkma,
• Yürüyebilme,
• Tuvalete gitme gibi günlük yaşam aktivitelerine yönelik bireysel bakım gereksinimlerin karşılanmasını kapsar.
Günlük yaşam aktivitelerinin karşılanmasının yanında;
• Telefonlara cevap verme,
• Doktorla görüşmesini sağlama,
• Hesapların ya da faturaların ödenmesi,
• Mali harcamaların düzenlenmesi,
• Alışveriş,
• Temizlik ya da görevlerinde yardımcı olma,
• Evin temizlenmesi,
• Yemek pişirilmesi
• Çamaşır yıkanması,
• Seyahat edilmesi
• Sosyal aktivitelere katılma gibi enstrümantal günlük yaşam aktiviteleri ile ilgili gereksinimlerin karşılanmasını da kapsamaktadır.
Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 73

Aşağıdakilerden hangisi yaşlı bireyin uzun süreli bakımındaki amaçlardan birisidir?

Bakıma muhtaçlık derecesinin azalmasını önlemek

Bakım hizmetlerine sürekli olmayacak biçimde gereksinim duyan kronik hastalar, yaşlılar ve özürlülerin sağlığını korumak,

Hastalık ve özürlülüğün ortadan kaldırılamadığı durumlarda bakımı sonlandırabilmek

Bireylerin temel yaşamları üzerinde kontrollerini arttırmada / durumlarını yönetmede yardımcı olmak

Yaşlının ailesinden bir parça olmaya çalışmak

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 74

444 4 164

444 3 833

444 7 975

183

168

Açıklama:

Kamuya yönelik yaşlı için Evde Tıbbi Bakım, Evde Tedavi Edici Bakım Hizmeti veya evde sağlık hizmeti almak istenirse; Bireyin evde bakıma kabulü hasta, hasta yakını, diğer kişi ve kurumlar tarafından 444 3 833 numaralı telefon hattı aranarak ya da ‘Evde Sağlık Hizmeti Başvuru Formu’ doldurularak ya da TSM (Toplum Sağlığı Merkezi) / AHB (Aile hekimleri Birimleri) aracılığıyla il koordinasyon merkezine yapılır. Birey hastaneden taburcu olma aşamasında ise evde sağlık hizmet ihtiyacı olduğu değerlendirildi ise hekim tarafından koordinasyon merkezine bildirilir. Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 75

Aşağıda belirtilen hangi durumda evde bakım hizmetlerinin sürdürülmesine devam edilir?

Hastanın vefat etmesi

Evde sağlık hizmeti verilen hastanın uygulanan tedavi ile iyileşerek tedavi ihtiyacının ortadan kalkması

Evde sağlık hizmeti sunulan hasta için uygulanacak sağlık bakım ve tedavinin, belli bir aşamadan sonra sağlık personeli gerektirmeden uygulanabilecek hâle gelmesi

Hastanın kendisi veya kanuni temsilcilerinin hizmeti sonlandırmayı talep etmesi

Hasta veya yakınlarının tedaviye uygun davranarak önerilere uymaları

Açıklama:

Kişiye verilen Evde Tıbbi Bakım, Evde Tedavi Edici Bakım Hizmeti veya evde sağlık hizmeti;
• Evde sağlık hizmeti verilen hastanın uygulanan tedavi ile iyileşerek tedavi ihtiyacının ortadan kalkması,
• Evde sağlık hizmeti sunulan hasta için uygulanacak sağlık bakım ve tedavinin, belli bir aşamadan sonra sağlık personeli gerektirmeden uygulanabilecek hâle gelmesi,
• Hastanın kendisi veya kanuni temsilcilerinin hizmeti sonlandırmayı talep etmesi,
• Hastanın vefat etmesi,
• Hasta veya yakınlarının tedaviye uyumsuz davranışları, direnç göstermeleri, önerilere uymamaları hâlinde verilen hizmetin faydası sorumlu tabip veya diş tabibi tarafından sorgulanır ve hizmetin sonlandırılmasına karar verilebilir.
• Evde sağlık hizmeti sunulan hastanın çeşitli nedenlerle ikamet ettiği bölgenin değişmesi halinde en kısa zamanda yeni ikamet bölgesindeki evde sağlık hizmet birimine devri gerçekleştirilerek sunulan hizmetin devamlılığı sağlanır.
Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 76

Hastanın evde sağlık hizmetine kabul edilip edilmediği aşağıdakilerden hangisine bildirilmez?

Hastanın yakınlarına

Mahalle muhtarına

Hastanın kendisine

Aile hekimine

Koordinasyon merkezine

Açıklama:

Başvurular kayıt altına alınarak en kısa zamanda duruma göre, tabip veya diş tabibi, hemşire veya sosyal çalışmacı tarafından ikametine gidilerek vaka yerinde değerlendirilir. Evde sağlık hizmeti almak için başvuran kişi veya aile bireylerine değerlendirme sonucu konusunda, menfi veya müspet olup olmadığına bakılmaksızın, en kısa sürede bilgi verilir. Başvurusu olumsuz neticelenenler sebepleri konusunda ayrıntılı olarak bilgilendirilir. Hastanın evde sağlık hizmetine kabul edilip edilmediği koordinasyon merkezine ve kayıtlı olduğu aile hekimine de bildirilir. Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 77

Yaşlı bireyler için bilişsel ve fonksiyonel bozulmayı önleme hizmetleri olarak belirtilen hizmet türü aşağıdakilerden hangisinde yer almaktadır?

Evde bakım hizmetleri

Sağlık kontrolleri

Ev ziyaretleri

Hastanın gündüz bakım evlerine kabulü

Hastanın Yatılı bakım kurumlarına kabulü

Açıklama:

Topluma sunulan sağlık hizmetlerinin amacı “kişi, aile ve toplumun sağlığının korunması, geliştirilmesi, iş veriminin arttırılması, hasta olanların tedavisi ve rehabilite edilmesidir”. Sağlığın devam ettirilmesi kişinin, ailenin, biyolojik ve sosyal çevresi hastalık etkenleri içinde dengeli bir şekilde yaşamasına bağlıdır. Topluma sunulan sağlık hizmetlerinin amacına ulaşmasında, birey ve ailenin daha yeterli bir hizmet alabilmesinde ev ziyaretleri önemli bir yer tutmaktadır.Ev ziyaretleri; yaşlı bireyler için bilişsel ve fonksiyonel bozulmayı önleme hizmetleridir. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 78

Aşağıdakilerden hangisi ev ziyaretlerinin yararlarından birisi değildir?

Bireyin otonomisi daha fazladır.

Aile ve bireylerle kendi yaşadıkları ortamda hastane koşullarına göre daha rahat iletişim kurulmaktadır.

Birey bağımlı olmadan öte interdisipliner ekibin bir parçası olur

Bireyler hassas ve önemli sorunlarını daha az paylaşma isteği duyarlar.

Aileyi oluşturan bireyler ziyaret sırasında rahatça gözlemlenir.

Açıklama:

Ev ziyaretlerinin yararları;
• Aile ve bireylerle kendi yaşadıkları ortamda hastane koşullarına göre daha rahat iletişim kurulmaktadır. Bireyler hastane ortamında kendilerini yabancı ve güvensiz hissedebilir ve uyum zorluğu çekebilirler. Dolayısıyla bu durumlar iletişim sorunu yaşamalarına neden olabilmekte, verilecek hizmetleri olumsuz olarak etkilemektedir. Aile ve bireyler kendi yaşadıkları ortamda ev sahibi pozisyonunda oldukları için iletişim kurmada kendilerini daha rahat hissederler.
• Bireyin otonomisi daha fazladır.
• Birey bağımlı olmadan öte interdisipliner ekibin bir parçası olur.
• Bireyler hassas ve önemli sorunlarını daha fazla paylaşma isteği duyarlar.
• Bireyin sağlığını etkileyebilecek çevresel ve psikososyal etmenler belirlenir.
• Aileyi oluşturan bireyler ziyaret sırasında rahatça gözlemlenir.
• Ailenin güçlükleri, kültürel özellikleri, örf âdetleri, kaynakları daha rahat gözlemlenir ve amaca uygun hizmetlerin planlanmasını sağlar.
• Toplumdaki risk altındaki gruplar daha rahat belirlenir.
• Aile ve birey kendi yaşadığı ortamda kendini daha rahat ifade eder, sağlık sorunları daha rahat saptanır.
• Sorunların çözümünde ailenin olanakları göz önünde bulundurulduğu için daha gerçekçi çözümler bulunur.
• Ziyaretler tekrarlı yapıldığı için bir önceki ziyaretten sonraki ziyaretlerde gelişmeler değerlendirilir.
• Aile üyelerinin birbiri ile etkileşimi gözlemlenir.
• Saptanan sorunlara yönelik getirilen çözüm önerileri aile ile birlikte belirlendiği, ailenin kaynakları göz önüne alınarak planlandığı için daha yararlı olur.
Doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 79

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi ev ziyaretlerinin temel ilkelerinden birisidir?

Ev ziyaretlerinde temel ünite olarak yaşlı birey ele alınmalıdır.

Bireyler kendilerine verilen sağlık hizmetini yaşadıkları ortamda alırlar.

Sağlık sorunlarının çözümünde uzmanın görüşleri esastır.

Yapılan planlamalar sadece uzmanlar ile birlikte yapılır.

Gereksinimlere yönelik geliştirilen planlar aile ile paylaşılmamalıdır.

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 80

Aşağıdakilerden hangisi ev ziyaretinin "ziyareti başlatma" aşamasında yapılması gereken eylemlerden birisidir?

Sağlık kayıtları incelenmelidir.

Personelin ve ailenin amacı birbirine uygun olacak şekilde düzenlenmelidir.

Yapılacak bakım aktiviteleri belirlenmelidir.

Ziyaret öncesi aile ile iletişim kurulmalıdır.

Doldurulması gereken mesleki ve profesyonel formlar doldurulmalıdır.

Açıklama:

Ziyaret Planının Uygulanması
Ev ziyareti üç aşamada gerçekleşir.
• Başlama
• Uygulama
• Bitirme
Ev ziyaretini başlatma;
• Ziyaret öncesi aile ile iletişim kurma
• Kendini tanıtma
• Ev ziyaretinin amacını açıklama
• Kendi rolünü açıklama
• Program ve hizmetlerini tanıtma
Ev ziyaretini uygulama;
• Hasta değerlendirmesini yapma
• Aile değerlendirmesini yapma
• Hasta güvenliği ve sağlık gereksinimlerini düşünerek çevre değerlendirmesini yapma,
• Aile için fizik tedavi gibi diğer hizmetler için hizmetleri değerlendirme
Ziyaretini Bitirme;
• Uygulama işlevi bitirildikten sonra ziyaret bitirilmeli
• Ziyarette yapılan aktiviteler tekrarlatılmalı
• Şu an ve gelecekteki ziyaret arasında aile/ hastanın yapacağı şeylere birlikte karar verme
• Bir sonraki ziyaret tarihi ve saati, ne yapılacağı aile ile birlikte saptanmalı
• Ziyaretler arasında nasıl ulaşılacağı konusunda hasta/yakınını bilgilendirme
Doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Ünite 3

Soru 1

Aşağıdakilerden hangisi inmede değiştirilebilen risk faktörlerindendir?

Yaş

Cinsiyet

Irk

Hipertansiyon

Aile öyküsü

Açıklama:

Değiştirilebilen risk faktörleri (hipertansiyon, diyabetes mellitus, hiperinsülinemi, glukoz intoleransı, kalp hastalıkları, hiperlipidemi, sigara, asemptomatik karotis stenozu, geçici iskemik ataklar, hemostatik faktörler [orak hücreli anemi, hiperhomosistinemi, hiperkoagülabilite, fibrinojen yüksekliği, polisitemi, protein c-s eksikliği, antifosfolipit antikor varlığı], alkol kullanımı, obezite, beslenme alışkanlıkları, fiziksel inaktivite, ilaç kullanımı ve bağımlılığı, hormon tedavisi [oral kontraseptif kullanımı, hormon replasman tedavisi], enfeksiyonlar, migren ve hiperürisemi).

Doğru Cevap: D

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi inme belirtilerinden biri değildir?

Ani gelişen bilinç kaybı

Yüksek tansiyon

Kol ve bacaklarda uyuşma

Ani gelişen konuşma bozukluğu

Ani gelişen görme bozukluğu

Açıklama:

İnmeye bağlı belirtileri şöyle sıralayabiliriz;

Travmaya bağlı olmaksızın ani gelişen bilinç kaybı
Aniden yüzde, kolda veya bacakta gelişen kısmi veya tam uyuşukluk ve hareket ettirememe
Ani gelişen görme bozukluğu veya kaybı
Aniden oluşan konuşma bozukluğu
Daha önce yaşanmamış ani şiddetli baş ağrısı

Doğru Cevap: B

Soru 3

Aşağıdakilerden hangisi inmeli hastada görülen sorunlardan biridir?

Düşünme ve nedenselleştirme zorluğu

Karar vermede güçlük

Kelime bulma güçlüğü

Kaybolmalar

İdrar boşaltımında bozulma

Açıklama:

İnmeli yaşlıda görülebilecek sorunlar;

Yutma güçlüğü,
Beden hijyen gereksinimini karşılamada yetersiz kalmak,
Beslenme yetersizliği,
Hareket kısıtlılığı,
Felçli tarafın kullanılmamasına bağlı sorunlar,
İdrar ve gaita inkontinansı (kaçırma),
İletişim kurma sorunu, konuşamama ya da kendini ifade etme yetersizliği,
İlaçlarını kullanma bilgisine sahip olmama,
İdrar boşaltımında bozulma,
Yaralanma riski (düşme, yanma vb,)
Besinleri aspire etme riskidir.

Doğru Cevap: E

Soru 4

Aşağıdaki belirtilerden hangisi Alzheimer hastalığının orta evresinde görülür?

Unutkanlık

Yorgunluk

Motor yetilerde bozulma

Hayal görme

Emosyonel bozukluk

Açıklama:

Alzheimer Hastalığının evreleri;
Orta dönemde; günlük yaşam aktivitelerinin sürmesini engelleyen belirgin düzeyde belirti ve problemler ortaya çıkar. Kaybolmalar, motor yetilerde bozulma, huzursuzluk, agresyon, sosyal ilişkilerde bozulma ve paranoya vardır.

Doğru Cevap: C

Soru 5

Aşağıdakilerden hangisi Alzheimer hastalığında görülen sorunlardan biridir?

Beslenme yetersizliği

Hareket kısıtlılığı

İdrar ve gaita inkontinansı

İletişim kurma sorunu

Aritmetik işlemlerde güçlük

Açıklama:

Alzheimer Hastalığı’nda görülen sorunlar;

Hafıza sorunları
Düşünme ve nedenselleştirme zorluğu
Karar vermede güçlük,
Kelime bulma güçlüğü,
Aritmetik işlemlerde güçlük,
Kişilik ve davranış değişiklikleri,
Kaybolmalar,
Eskiden kolaylıkla yapabildiği işlevleri yapma güçlüğü

Doğru Cevap: E

Soru 6

Aşağıdakilerden hangisi Alzheimer’lı hastada bellek kaybını önlemek için kullanılabilir?

Sürekli gün, ay ve yıl hatırlatılabilir.

Basit kelimeler ve kısa cümleler kullanılmalı.

Sınırlı sayıda ve küçük porsiyonlarla yemek verilmelidir.

Hasta banyoda tek başına bırakılmamalıdır.

Tuvalet ihtiyacı için bir rutin oluşturulmalıdır.

Açıklama:

Bellek Kaybıyla Başa Çıkmak;
Alzheimer hastalığında ortaya çıkan belirti genellikle bellek kaybıdır ve hastalık ilerledikçe bu sorun giderek kötüleşir. Bellek kaybı sürecinin yavaşlatılmasında; Bellek bozukluğuna karşı notlarla yardımcı olun: Hastalar uzak geçmişi ayrıntılı olarak hatırlarken, birkaç dakika önce gelişen olayları hatırlamakta zorluk çekerler. Ancak ileri dönemlerde uzak geçmişle ilgili ayrıntılar da yavaş yavaş silinmeye başlar. Hastalığın erken evrelerinde ortaya çıkan bellek bozuklukları ile baş edebilmek amacı ile liste, not, takvim gibi anımsatıcılar kullanılabilir ancak ileri dönemlerde hasta artık bu faktörlerden yararlanamaz hale gelir. Genelde günlük aktivitelerin rutine bağlanması, bu konuda bellek sorunlarının ortaya çıkması riskini azaltabilir. Kişiye sürekli gün, ay ve yıl hatırlatılabilir. Hatırlayamama problemi nedeniyle yaşayabileceği depresif duygu durumunu engellemek için fotoğrafların ve eşyaların üzerine hatırlatıcı notlar konulabilir.

Doğru Cevap: A

Soru 7

Alzheimer hastalarında sanrı ve halüsinasyonlara yönelik aşağıdakilerden hangisinin yapılmaması gerekir?

Hastayla gördüğü ya da işittiği şey konusunda tartışılmamalıdır.

Kişinin ilgisi başka bir konuya çekilmeye çalışılmalıdır.

Televizyonda rahatsız edici ve şiddet içerikli programlar izletilememelidir.

Başkalarına zarar verebileceği objeler ortadan kaldırılmalıdır.

Gezinmelere karşı kapılar kilitli tutulmalıdır.

Açıklama:

Sanrı ve Halüsinasyonlara Yönelik;
Hastalık ilerledikçe Alzheimer hastasında varsanı (Halüsinasyon) ve sanrılar (delüzyon) ortaya çıkabilmektedir. Halüsinasyonlar kişinin olmayan bir şey görmesi, işitmesi, koklaması veya hissetmesidir. Delüzyon ise hastanın ikna edilemediği yanlış düşünceleridir. Bazen halüsinasyonlar ve delüzyonlar fiziksel bir hastalığın da belirtisi olabilmektedir. Bu yüzden bu durumu mutlaka doktoru ile paylaşınız. Hastayla gördüğü ya da işittiği şey konusunda tartışılmamalıdır. Kişinin ilgisi başka bir konuya çekilmeye çalışılmalıdır. Televizyonda rahatsız edici ve şiddet içerikli bir program varsa kapatılmalıdır. Alzheimer hastası televizyon programını gerçekten ayırt edemeyebilir. Hasta güvenlikte olduğu konusunda ikna edilmeye çalışılmalı ve başkalarına zarar verebileceği objeler ortadan kaldırılmalıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 8

Aşağıdakilerden hangisi yatağa bağımlı hastalarda gelişen fizyolojik değişimlerden biri değildir?

İletişim kurmada güçlük

Basınç ülserleri

Sırt ağrısı

Depresyon

İştahsızlık

Açıklama:

Yatağa bağımlı hastalarda gelişen fizyolojik değişimler beden sistemleri üzerinde kendini gösterir;

Deri: uzun süre yatmaya bağlı basınç ülserleri (yatak yarası) gelişebilir.
Kas-iskelet sistemi: kuvvetsizlik, sırt ağrısı, kontraktür, kemik erimesi.
Kardiyovasküler sistem: Ortostatik hipotansiyon (kan basıncında düşme), kan pıhtılaşması, kalp yükünde artış.
Solunum sistemi: göğüs kafesinde genişlemede azalmaya bağlı solunumun etkinliğinde ve gücünde azalma, buna bağlı pnömoni gelişme riski, sekresyon birikimi, solunum asidozu.
Sindirim sistemi: İştahsızlık, kabızlık
Böbrek sistemi: idrar yapmada güçlük, böbrek taşı ve mesanede idrar birikimi ve buna bağlı ağrı.
Mental durum: depresyon, uyku sorunları ve anksiyete.

Doğru Cevap: A

Soru 9

Yatağa bağımlı hastalarda deride oluşan değişim aşağıdakilerden hangisidir?

Kuvvetsizlik

Basınç ülserleri

Kontraktür

Ortostatik hipotansiyon

Sekresyon birikimi

Açıklama:

Yatağa bağımlı hastalarda gelişen fizyolojik değişimler beden sistemleri üzerinde kendini gösterir;

Deri: uzun süre yatmaya bağlı basınç ülserleri (yatak yarası) gelişebilir.

Doğru Cevap: B

Soru 10

Aşağıdakilerden hangisi yatak yaralarının önlenmesi için yapılması gereken işlemlerden biri değildir?

Basınç bölgelerine masaj yapılması

Hastanın pozisyonunun her iki saatte bir değiştirilmesi

Hastanın derisinin daima temiz ve kuru tutulması

Hareket isteğini azaltıcı sakinleştircilerin kullanılması

Yara oluşmuşsa üzerine olabilecek basıncın önlenmesi

Açıklama:

Yatak yaralarının önlenmesi için;

Basınç bölgelerine her gün masaj yapın ve gözleyin,
Hastanın pozisyonu her iki saatte bir değiştirin,
Hastanın derisinin daima temiz ve kuru tutulması ve çarşaflarının kırışıksız olmasını sağlayın,
Battaniye ve örtülerin basınç yapmaması için ayak tahtası, kafes, topukluk gibi araçlar kullanılması gerekebilir,
Hareket isteğini azaltıcı sakinleştircilerin kullanılmasından doktor önermedikçe kaçının,
Hastanıza ve bakım veren herkese sık sık pozisyon değiştirmenin, masajın ve egzersizin önemini anlatın,
Mümkünse hastanızın havalı yatak kullanmasını sağlayın.
Yara oluşmuşsa üzerine olabilecek basıncı önleyin,
Hastanızı her pozisyon verişinizde derisini gözleyin ve kızarık bölgeler var ise üzerindeki basıyı kaldırın (kalın battaniye, örtü gibi)
Hastanızın derisini temiz ve kuru tutun.
Derisini nemlendirin, ancak cildini tahriş edecek kadar nemli alanlar kalmamasına dikkat edin.

Doğru Cevap: D

Soru 11

Seçeneklerden hangisi inmede değiştirilebilir risk faktörlerinden birisidir?

Yaş

Irk

Cinsiyet

Hipertansiyon

Aile öyküsü

Açıklama:

İnmede değiştirilemez risk faktörleri (yaş, cinsiyet, ırk ve aile öyküsü).

Doğru Cevap: D

Soru 12

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi inmeye bağlı belirtilerden birisi değildir?

Öksürük

Daha önce yaşanmamış ani şiddetli baş ağrısı

Ani gelişen görme bozukluğu veya kaybı

Travmaya bağlı olmaksızın ani gelişen bilinç kaybı

Aniden oluşan konuşma bozukluğu

Açıklama:

İnmeye bağlı belirtileri şöyle sıralayabiliriz;
• Travmaya bağlı olmaksızın ani gelişen bilinç kaybı
• Aniden yüzde, kolda veya bacakta gelişen kısmi veya tam uyuşukluk ve hareket ettirememe
• Ani gelişen görme bozukluğu veya kaybı
• Aniden oluşan konuşma bozukluğu
• Daha önce yaşanmamış ani şiddetli baş ağrısı

Doğru Cevap: A

Soru 13

Aşağıdakilerden hangisi kanamaya bağlı inme tedavisinde uygulanacak yöntemdir?

Beyin ödemini azaltmak

Tansiyon kontrolü

Solunum desteği

Kan şekeri düzenlenmesi

Hipertermiyi önleme

Açıklama:

Kanamaya bağlı gelişen inme, tedavisinde kanamanın durdurulması esastır, gerekli koşullarda hastaya cerrahi müdahale yapılır. Tedavide diğer amaçlar kanı boşaltmak ve beyin ödemini azaltmaktır. Bunun içinde kortizon tedavisi ve konsantre IV sıvı tedavisi yapılır.

Doğru Cevap: A

Soru 14

Aşağıdakilerden hangisi inmeli yaşlıda görülebilecek sorunlardan birisi değildir?

Yutma güçlüğü

Beden hijyen gereksinimini karşılamada yetersiz kalmak

Beslenme yetersizliği

Hareketlerde artma

İletişim kurma sorunu, konuşamama ya da kendini ifade etme yetersizliği

Açıklama:

İnmeli yaşlıda görülebilecek sorunlar;
• Yutma güçlüğü,
• Beden hijyen gereksinimini karşılamada yetersiz kalmak,
• Beslenme yetersizliği,
• Hareket kısıtlılığı,
• Felçli tarafın kullanılmamasına bağlı sorunlar,
• İdrar ve gaita inkontinansı (kaçırma),
• İletişim kurma sorunu, konuşamama ya da kendini ifade etme yetersizliği,
• İlaçlarını kullanma bilgisine sahip olmama,
• İdrar boşaltımında bozulma,
• Yaralanma riski (düşme, yanma vb,)
• Besinleri aspire etme riskidir.

Doğru Cevap: D

Soru 15

Seçeneklerden hangisi Alzheimer hastalığının erken döneminde görülen sorunlardan birisidir?

Yeni şeyleri öğrenememe

Mesane ve bağırsak kontrolünde bozulma

Emosyonel bozukluk

Sürekli dolanıp durmalar

Hayal görme

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 16

Aşağıdakilerden hangisi yatan hastanın haftalık yapılması gereken bakımlarından birisidir?

Göz bakımı

Ağız-kulak-burun temizliği

Tuvalet bakımı

Kısmi vücut temizliği

Saç banyosu

Açıklama:

Haftalık Yapılması Gereken Bakımlar
• Saç banyosu
• Vücut banyosu

Doğru Cevap: E

Soru 17

Hastaların boyun, eller, üreme organı, vücudun belirli bölgesinin temizliğinin yapıldığı banyo şekli hangisidir?

Yatak banyosu

Kısmi yatak banyosu

Duş şeklinde banyo

Saç banyosu

Vücut banyosu

Açıklama:

Kısmi yatak banyosu: Hastaların boyun, eller, üreme organı, vücudun belirli bölgesinin temizliğinin yapıldığı banyo şekli.

Doğru Cevap: B

Soru 18

Aşağıdakilerden hangisi yatak yaralarının sıklıkla geliştiği alanlardan birisidir?

Kürek kemiklerinin çıkıntıları

Parmaklar

Kulaklar

Boyun

Yüz

Açıklama:

Yatak yaraları sıklıkla geliştiği alanlar, kürek kemiklerinin çıkıntıları, leğen kemiğinin çıkıntıları, kuyruk sokumu, dirsekler, topuklar ve avuç ayalarıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 19

Seçeneklerden hangisi iskemik inmenin tedavilerinden birisidir?

Kanamanın durdurulması

Kanı boşaltmak

Kortizon tedavisi

Beyin ödemini azaltmak

Kan şekeri düzenlenmesi

Açıklama:

İskemik inmede,
• Tansiyon kontrolü,
• Solunum desteği,
• Kan şekeri düzenlenmesi,
• Hipertermiyi önleme,
• Antiödem tedavisi,
• Yutma fonksiyonunun değerlendirilmesi,
• İV ve NG beslenme,
• Erken pasif/aktif egzersizler yer alır.

Doğru Cevap: E

Soru 20

Şah damarı denilen karotis ve arka tarafta da vertebral arterler olarak adlandırılan ve beynin arka bölgeleri ile
beyin sapı ve beyinciği sulayan/besleyen damarlarda oluşan sorunlar tıkayıcı inmelerin hangi grubuna girer?

Kalp kaynaklı tıkanmalar

Beyni besleyen büyük damarlarda görülen problemler

Beynin derin bölgelerini sulayan küçük damarlarda yaşanan sorunlar

Kalıtımsal hastalıklar

Nedeni bilinmeyen inmeler

Açıklama:

Beyni besleyen büyük damarlarda görülen problemler: Şah damarı denilen karotis ve arka tarafta da vertebral arterler olarak adlandırılan ve beynin arka bölgeleri ile beyin sapı ve beyinciği sulayan/besleyen damarlarda oluşan sorunlar da inmeye neden olur.

Doğru Cevap: B

Soru 21

Aşağıdakilerden hangisi inmeye sebep olan nedenlerden biri değildir?

Kan pıhtıları

Hipertansiyon

Travma

Enfeksiyon

Grip

Açıklama:

Beyne giden kan akımının aniden azalması ya da durması sonucu görülen serebral bir disfonksiyon olan inme, kan pıhtıları, hipertansiyon, travma, ilaçlar, enfeksiyon ve kan damarlarının hasarlanması gibi nedenler sonucunda görülür. İnmenin %80’i serebral damarlarda gelişen daralma ya da emboli nedeniyle gelişen tam blokaj nedeniyle görülür (iskemik SVO), %20’si ise serebral vaskülerlerin rüptürü sonucu oluşan hemorajik SVO’dur.

Doğru Cevap: E

Soru 22

Aşağıdakilerden hangisi değiştirilemez risk faktörlerinden biridir?

Irk

Hipertansiyon

Diyabetes mellitus

Kalp hastalıkları

Sigara

Açıklama:

Değiştirilemez risk faktörleri (yaş, cinsiyet, ırk ve aile öyküsü): Yaş arttıkça inme riski artar, 55 yaşından sonra her on yıl için risk iki katına çıkar.

Doğru Cevap: A

Soru 23

Aşağıdakilerden hangisi inme geçiren bir hastanın belirtilerinden biri olabilir?

Üşüme

Açlık hissi

Aniden oluşan konuşma bozukluğu

Susama

Burun akıntısı

Açıklama:

İnmeye bağlı belirtileri şöyle sıralayabiliriz; • Travmaya bağlı olmaksızın ani gelişen bilinç kaybı • Aniden yüzde, kolda veya bacakta gelişen kısmi veya tam uyuşukluk ve hareket ettirememe • Ani gelişen görme bozukluğu veya kaybı • Aniden oluşan konuşma bozukluğu • Daha önce yaşanmamış ani şiddetli baş ağrısı

Doğru Cevap: C

Soru 24

Aşağıdakilerden hangisi Alzheimer hastalığı'nda görülen sorunlardan biridir?

Çabuk karar verebilme

Nedenselleştirme zorluğu

Aritmetik işlemleri yapabilme

Yön bulma yeteneğinde artış

Yakın geçmişi hatırlama

Açıklama:

Alzheimer Hastalığı’nda görülen sorunlar;
• Hafıza sorunları
• Düşünme ve nedenselleştirme zorluğu
• Karar vermede güçlük,
• Kelime bulma güçlüğü,
• Aritmetik işlemlerde güçlük,
• Kişilik ve davranış değişiklikleri,
• Kaybolmalar,
• Eskiden kolaylıkla yapabildiği işlevleri yapma güçlüğü

Doğru Cevap: B

Soru 25

Alzheimer'lı bir hasta ile iletişim kurmak durumundaysanız, yapmamanız gereken davranış aşağıdakilerden hangisidir?

Kısa cümleler kurmak

Hafif ses tonunda konuşmak

Nazik olmak

Çocuk gibi konuşmak

Cevap için yeterli süre tanımak

Açıklama:

Hasta iletişim kurar iken basit ve kısa cümleler kurun. Alzheimer hastası ile konuşurken basit kelimeler ve kısa cümleler kullanılmalı, ses tonu hafif ve nazik olmalıdır. Alzheimer hastalığı olan bir kişiyle çocuk gibi ya da o orada yokmuş gibi konuşulmamalıdır. Cevap vermesi için yeterli süre tanınmalı, cevaplandırırken onu kesmemeye çalışılmalıdır. Eğer yaşlı bir kelimeyi ya da sonucu ifade etmekte zorlanıyorsa yavaşça aradığı kelimeyi ona hatırlatabilirsiniz.

Doğru Cevap: D

Soru 26

Aşağıdakilerden hangisi yatağa bağımlı hastalarda solunum sistemine bağlı görülebilecek sorunlardan biridir?

Sekresyon birikimi

Sırt ağrısı

Kemik erimesi

İştahsızlık

Kabızlık

Açıklama:

Solunum sistemi: göğüs kafesinde genişlemede azalmaya bağlı solunumun etkinliğinde ve gücünde azalma, buna bağlı pnömoni gelişme riski, sekresyon birikimi, solunum asidozu.

Doğru Cevap: A

Soru 27

Aşağıdakilerden hangisi yatağa bağlı hastalarda mental durumla ilgili bir sorundur?

İştahsızlık

Anksiyete

Kan pıhtılaşması

İdrar yapmada güçlük

Yatak yarası

Açıklama:

Mental durum: depresyon, uyku sorunları ve anksiyete.

Doğru Cevap: B

Soru 28

Yatak banyosu hangi durumdaki hastalara uygulanan bir bakım çeşididir?

Şeker hastalığı olan

Hipertansiyonu olan

Demans olan

İdrar ve dışkısını tutamayan

Alzheimer olan

Açıklama:

Yatak banyosu: Yatak banyosu, yatağa tam veya yarı bağımlı, idrar ve dışkısını tutamayan, beslenmesi kötü, felçli ve dolaşımı bozulmuş hastalara uygulanan bir yöntemdir ve çok önemlidir

Doğru Cevap: D

Soru 29

Aşağıdakilerden hangisi yatalak bir hastanın yatak yarası olmaması için yapılması gereken bir davranıştır?

Eski anıları anlatmak

Problem çözdürmek

Hastanın pozisyonunu her iki saatte bir değiştirmek

Sık yemek yedirmek

Üstüne sık sık örtüyle basınç uygulamak

Açıklama:

Basınç bölgelerine her gün masaj yapın ve gözleyin, • Hastanın pozisyonu her iki saatte bir değiştirin, • Hastanın derisinin daima temiz ve kuru tutulması ve çarşaflarının kırışıksız olmasını sağlayın, • Battaniye ve örtülerin basınç yapmaması için ayak tahtası, kafes, topukluk gibi araçlar kullanılması gerekebilir, • Hareket isteğini azaltıcı sakinleştircilerin kullanılmasından doktor önermedikçe kaçının,

Doğru Cevap: C

Soru 30

Aşağıdakilerden hangisi duş şeklinde banyoya örnektir?

Hastanın elleri temizlenir

Hastanın üreme organı temizlenir

Hastanın boynu temizlenir

Hastanın vücudunun belirli bölgeleri temizlenir

Hastanın tabure üzerinde tüm beden temizliği yapılır

Açıklama:

Kısmi yatak banyosu: Hastaların boyun, eller, üreme organı, vücudun belirli bölgesinin temizliğinin yapıldığı banyo şekli,
Duş şeklinde banyo; Hastanın ayakta veya tabure üzerine oturarak tüm bedenin temizliğinin yapıldığı banyo şeklidir.

Doğru Cevap: E

Soru 31

Ani gelişen, 24 saat veya daha uzun süren, ölüme yol açabilen damarsal kökenli, fokal veya global serebral fonksiyon bozukluğu ile oluşan klinik bulgular şeklinde tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

İnme

Demans

Dizartri

Apraksi

Disfoni

Açıklama:

Dünya Sağlık Örgütü (WHO) inme terimini “ani gelişen, 24 saat veya daha uzun süren, ölüme yol açabilen damarsal kökenli, fokal veya global serebral fonksiyon bozukluğu ile oluşan klinik bulgular” olarak tanımlamıştır.

Doğru Cevap: A

Soru 32

I- Kan pıhtıları
II- Hipertansiyon
III- Ortopedik bozukluklar
Yukarıdakilerden hangisi veya hangileri inme sebepleri arasında gösterilebilir?

Yalnız I

Yalnız II

I ve II

I ve III

II ve III

Açıklama:

65 yaşın üstündeki bireylerde SVO görülme riski %75’dir. Beyne giden kan akımının aniden azalması ya da durması sonucu görülen serebral bir disfonksiyon olan inme, kan pıhtıları, hipertansiyon, travma, ilaçlar, enfeksiyon ve kan damarlarının hasarlanması gibi nedenler sonucunda görülür.

Doğru Cevap: C

Soru 33

Aşağıdakilerden hangisi inme nedeniyle gelen hastalarda en sık izlenen şikayetlerden biri değildir?

Konuşma bozukluğu

Kol ve bacaklarda uyuşma

Ağızda eğilme

Ses kısıklığı

Baş ağrısı

Açıklama:

Yapılan çalışmalarda inme nedeniyle gelen hastalarda en sık izlene şikayetlerin konuşma bozukluğu, kol ve bacaklarda uyuşma, ağızda eğilme, baş ağrısı, bilinç bozukluğu olduğu gösterilmiştir.

Doğru Cevap: D

Soru 34

I- Ani gelişen görme bozukluğu veya kaybı
II- Ani gelişen koku alma kaybı
III- Ani gelişen konuşma bozukluğu
Yukarıdakilerden hangisi veya hangileri inme belirtileri arasında gösterilebilir?

Yalnız I

Yalnız II

I ve II

I ve III

II ve III

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 35

I- Yutma güçlüğü
II- Konuşma bozukluğu
III- Hormonal bozukluklar
Yukarıdakilerden hangisi veya hangileri inmeli yaşlıda görülebilecek sorunlar arasındadır?

Yalnız I

Yalnız II

I ve II

I ve III

II ve III

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 36

Beynin, öncelikle hafıza olmak üzere, tüm bilişsel fonksiyonlarında ilerleyici kayba neden olan ve mikroskopik olarak beyinde anormal protein depolanmasıyla karakterize hastalığı aşağıdakilerden hangisidir?

Oligodendrioglioma

Alzheimer Hastalığı

ALS

Parkinson Hastalığı

MS (Multiple Skleroz)

Açıklama:

Alzheimer Hastalığı; beynin, öncelikle hafıza olmak üzere, tüm bilişsel fonksiyonlarında ilerleyici kayba neden olan ve mikroskopik olarak beyinde anormal protein depolanmasıyla karakterize bir hastalığıdır.

Doğru Cevap: B

Soru 37

I- Aritmetik işlemlerde güçlük
II- Yürüme sorunları
III- Kişilik ve davranış değişiklikleri
Yukarıdakilerden hangisi veya hangileri Alzheimer Hastalığında görülen sorunlar arasındadır?

Yalnız I

Yalnız III

I ve II

I ve III

II ve III

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 38

Aşağıdakilerden hangisi Alzheimer Hastalığında ileri evrede görülebilecek bozukluklardan biridir?

Yorgunluk

Kelimeleri hatırlayamama

Kaybolmalar

Agresyon

Konuşma ya da basit emirlere uymada zorluk

Açıklama:

Alzheimer Hastalığının evreleri;
• Erken dönemde; hafif ve genellikle ihmal edilen belirtiler vardır. Unutkanlık, yorgunluk, kelimeleri hatırlayamama, yeni şeyleri öğrenememe, sosyal davranış ve
karar verme bozukluğu olur. Uzak geçmişi daha hatırlar iken yakın geçmişi hatırlayamazlar.
• Orta dönemde; günlük yaşam aktivitelerinin sürmesini engelleyen belirgin düzeyde belirti ve problemler ortaya çıkar. Kaybolmalar, motor yetilerde bozulma, huzursuzluk, agresyon, sosyal ilişkilerde bozulma ve paranoya vardır.
• İleri dönemde; hasta, bakım verenlere tam bağımlı hale gelir, fiziksel bozukluklar
da eklenir. Mesane ve bağırsak kontrolünde bozulma, konuşma ya da basit emirlere uymada bozukluk, hayal görme, emosyonel bozukluk, farkındalık halinin kaybı
ve sürekli dolanıp durmalar vardır.

Doğru Cevap: E

Soru 39

I- Hasta ile iletişim kurarken basit ve kısa cümleler kullanma
II- Cevap vermesi için yeterli süre tanıma
III- Bireyle konuşurken bir çocukla konuşuyormuş gibi konuşma
Yukarıdakilerden hangisi veya hangileri Alzheimer Hastalığı olan bir bireyle iletişim kurarken dikkat edilmesi gereken noktalar arasındadır?

Yalnız I

Yalnız II

I ve II

I ve III

II ve III

Açıklama:

İletişim Sorunlarına Yönelik;
Hasta iletişim kurar iken basit ve kısa cümleler kurun. Alzheimer hastası ile konuşurken basit kelimeler ve kısa cümleler kullanılmalı, ses tonu hafif ve nazik olmalıdır. Alzheimer hastalığı olan bir kişiyle çocuk gibi ya da o orada yokmuş gibi konuşulmamalıdır. Cevap vermesi için yeterli süre tanınmalı, cevaplandırırken onu kesmemeye çalışılmalıdır. Eğer yaşlı bir kelimeyi ya da sonucu ifade etmekte zorlanıyorsa yavaşça aradığı kelimeyi ona hatırlatabilirsiniz.

Doğru Cevap: C

Soru 40

Aşağıdakilerden hangisi yatağa bağımlı yaşlıların yatak yaralarının önlenmesi için yapılması gerekenlerden biri değildir?

Basınç bölgelerine her gün masaj yapın ve gözleyin

Hastanın pozisyonu her iki saatte bir değiştirin

Hastanın derisinin daima temiz ve kuru tutulması ve çarşaflarının kırışıksız olmasını sağlayın

Hareket isteğini azaltıcı sakinleştiricileri kullanın

Hastanıza ve bakım veren herkese sık sık pozisyon değiştirmenin, masajın ve egzersizin önemini anlatın

Açıklama:

Yatağa bağımlı yaşlılarda gelişme riski yüksek olan alınacak önlemlerle gelişmesi engellenebilen ciddi bir komplikasyondur. Yatak yaraları sıklıkla geliştiği alanlar, kürek kemiklerinin çıkıntıları, leğen kemiğinin çıkıntıları, kuyruk sokumu, dirsekler, topuklar ve avuç ayalarıdır. Yatak yaralarının önlenmesi için;
• Basınç bölgelerine her gün masaj yapın ve gözleyin,
• Hastanın pozisyonu her iki saatte bir değiştirin,
• Hastanın derisinin daima temiz ve kuru tutulması ve çarşaflarının kırışıksız olmasını sağlayın,
• Battaniye ve örtülerin basınç yapmaması için ayak tahtası, kafes, topukluk gibi
araçlar kullanılması gerekebilir,
• Hareket isteğini azaltıcı sakinleştircilerin kullanılmasından doktor önermedikçe
kaçının,
• Hastanıza ve bakım veren herkese sık sık pozisyon değiştirmenin, masajın ve egzersizin önemini anlatın,
• Mümkünse hastanızın havalı yatak kullanmasını sağlayın

Doğru Cevap: D

Soru 41

Seçeneklerden hangisi yatağa bağlı yaşlının haftalık bakımlarından birisidir?

Ağız-kulak-burun temizliği

Masaj

Yatak çarşaflarının değişimi

Hafif egzersiz ve pozisyon değişikliği

Saç banyosu

Açıklama:

Haftalık Yapılması Gereken Bakımlar:
• Saç banyosu
• Vücut banyosu

Doğru Cevap: E

Soru 42

İnme (felç) kaç farklı grupta değerlendirilir?

Açıklama:

İnmeyi iki grupta inceleyebiliriz. İskemik inme ve beyin kanaması. Bu nedenle doğru cevap A şıkkıdır.
İnmeyi iki grupta inceleyebiliriz; İskemik inme ve beyin kanaması. Bu nedenle doğru cevap A şıkkıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 43

Dünyada ölüm nedeni olarak kaçıncı sırada inme yer almaktadır?

Açıklama:

İnme dünyada kalp hastalığı ve kanserden sonra üçüncü ölüm nedeni olup, beynin en sık görülen hastalıklarıdır. Bu nedenle doğru cevap C şıkkıdır.

Doğru Cevap: C

Soru 44

Yaşlılarda görülen uzun süren hastalıklar arasında hangileri yer alır?

İnme
Alzheimer
Kalp krizi

III

I,II

I,II,III

Açıklama:

Doğru cevap D şıkkıdır.

Doğru Cevap: D

Soru 45

İnmede risk faktörleri ele alındığında; Değiştirilemez risk faktörleri aşağıdakilerden hangileridir?

Yaş
Kalp hastalıkları,
Cinsiyet,
Hipertansiyon,
Irk

I,II,III

I,III,V

II,III,IV

II,IV,V

I,II,III,IV,V

Açıklama:

Doğru cevap B şıkkıdır.

Doğru Cevap: B

Soru 46

İnmeli yaşlıda görülebilecek sorunlar aşağıdakilerden hangileridir?

Yutma güçlüğü,
Beden hijyen gereksinimini karşılamada yetersiz kalmak,
Hareket kısıtlılığı,
İdrar ve gaita inkontinansı (kaçırma),
Yaralanma riski (düşme, yanma vb,)

I,III,IV

II,IV,V

I,II,III

I,III,IV,V

I,II,III,IV,V

Açıklama:

Doğru cevap E şıkkıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 47

Halk arasında “bunama” olarak bilinen “demans”; “hafıza, lisan, aritmetik, karar verme yetisi, dikkat ve diğer bilişsel fonksiyonlarda ilerleyici kayıp” anlamına gelen hastalık hangisidir?

Alzheimer

Felç

Beyin Kanaması

Hafıza kaybı

İnme

Açıklama:

Doğru cevap A şıkkıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 48

Hafıza sorunları
Karar vermede güçlük,
Kelime bulma güçlüğü,
Aritmetik işlemlerde güçlük,
Kişilik ve davranış değişiklikleri,
Kaybolmalar

Yukarıdaki belirtiler hangi hastalığa aittir?

Hafıza kaybı

Yaşlılık

Alzheimer

Felç

D vitamini eksikliği

Açıklama:

Doğru cevap C şıkkıdır.

Doğru Cevap: C

Soru 49

"Çok fazla beklenti koymadan, aktiviteye başlamasına yardımcı olmak ve aktiviteyi küçük parçalara bölmek."
Alzheimerlı yaşlının evde bakımında hangi amaç için yapılabilmektedir?

Bellek kaybıyla başa çıkmak

İletişim sorununu çözmek

Özbakım becerilerine yardımcı olmak

Öfke krizlerini önlemek

Sanrı ve Halüsinasyonları önlemek

Açıklama:

Doğru cevap D şıkkıdır.

Doğru Cevap: D

Soru 50

Yatağa bağımlılık aşağıdakilerden hangisini beraberinde getirebilir?

Banyo yapamama,
Tuvalet ihtiyacını karşılayamama,
Giyinememe,
İletişim becerilerinde sınırlılık

I,II

III,IV

I,II,III

I,III,IV

I,II,III,IV

Açıklama:

Tüm hepsi yatağa bağımlılık ile birlikte görülebileceği için doğru cevap E şıkkıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 51

Yatağa bağımlı hastalarda gelişen fizyolojik değişimler aşağıdakilerden hangileridir?

Yatak yarası gelişebilir
Kemik erimesi
Kan basıncında düşme
Kabızlık
Anksiyete

I,II

I,II,V

III,IV,V

II,IV,V

I,II,III,IV,V

Açıklama:

Doğru cevap E şıkkıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 52

Ülkemizde ölümlerin yüzde kaçı bulaşıcı olmayan hastalıklar oluşturmaktadır?

yüzde 55

yüzde 60

yüzde 45

yüzde 75

yüzde 85

Açıklama:

Ülkemizde ölümlerin yüzde 75’ini bulaşıcı olmayan hastalıklar oluşturmaktadır

Doğru Cevap: D

Soru 53

Aşağıdakilerden hangisi İnmeye bağlı belirtilerden değildir?

Kan şekeri yükselmesi

Travmaya bağlı olmaksızın ani gelişen bilinç kaybı

Aniden yüzde, kolda veya bacakta gelişen kısmi veya tam uyuşukluk ve hareket
ettirememe

Ani gelişen görme bozukluğu veya kaybı

Aniden oluşan konuşma bozukluğu

Açıklama:

İnmeye bağlı belirtileri şöyle sıralayabiliriz;
• Travmaya bağlı olmaksızın ani gelişen bilinç kaybı
• Aniden yüzde, kolda veya bacakta gelişen kısmi veya tam uyuşukluk ve hareket
ettirememe
• Ani gelişen görme bozukluğu veya kaybı
• Aniden oluşan konuşma bozukluğu
• Daha önce yaşanmamış ani şiddetli baş ağrısı

Doğru Cevap: A

Soru 54

Aşağıdakilerden hangisi İskemik inmede, olay üç saati geçmemiş ise tedavide kullanılan genel prensiplerden değildir?

Tansiyon kontrolü

Solunum desteği

Aşırı terleme

Kan şekeri düzenlenmesi

Hipertermiyi önleme

Açıklama:

İskemik inmede, olay üç saati geçmemiş ise trombolitik tedavi uygulanır. Bunun uygulanamadığı durumlar için antikoagülan tedavi önerilir. Tedavide kullanılan genel prensipler;
• Tansiyon kontrolü,
• Solunum desteği,
• Kan şekeri düzenlenmesi,
• Hipertermiyi önleme,
• Antiödem tedavisi,
• Yutma fonksiyonunun değerlendirilmesi

Doğru Cevap: C

Soru 55

Aşağıdakilerden hangisi inmeli yaşlıda görülebilecek sorunlardan değildir?

Heyecanlanma

Beslenme yetersizliği

Hareket kısıtlılığı

Beden hijyen gereksinimini karşılamada yetersiz kalmak

Yutma güçlüğü,

Açıklama:

• Yutma güçlüğü,
• Beden hijyen gereksinimini karşılamada yetersiz kalmak,
• Beslenme yetersizliği,
• Hareket kısıtlılığı,
• Felçli tarafın kullanılmamasına bağlı sorunlar,
• İdrar ve gaita inkontinansı (kaçırma),
• İletişim kurma sorunu, konuşamama ya da kendini ifade etme yetersizliği,
• İlaçlarını kullanma bilgisine sahip olmama,
• İdrar boşaltımında bozulma,
• Yaralanma riski (düşme, yanma vb,)
• Besinleri aspire etme riskidir.

Doğru Cevap: A

Soru 56

Aşağıdakilerden hangisi Alzheimer Hastalığı’nda görülen sorunlardan değildir?

Hafıza sorunları

Düşünme ve nedenselleştirme zorluğu

Karar vermede güçlük

Burun kanaması

Kelime bulma güçlüğü

Açıklama:

• Hafıza sorunları
• Düşünme ve nedenselleştirme zorluğu
• Karar vermede güçlük,
• Kelime bulma güçlüğü,
• Aritmetik işlemlerde güçlük,
• Kişilik ve davranış değişiklikleri,
• Kaybolmalar,
• Eskiden kolaylıkla yapabildiği işlevleri yapma güçlüğü

Doğru Cevap: D

Soru 57

Aşağıdakilerden hangisi inmeye neden olan risk faktörleri arasında yer almaz?

sigara içimi

Kansızlık

kalp hastalıkları

diyabet

Hipertansiyon

Açıklama:

Hipertansiyon, diyabet, kalp hastalıkları, sigara içimi, yüksek kolesterol ve geçici iskemik ataklar inmeye neden olan risk faktörleri arasında yer alır.

Doğru Cevap: B

Soru 58

Beyin kanamalarının en önemli nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

İştahsızlık

Unutkanlık

Nefes darlığı

Üzüntü

kontrol edilemeyen hipertansiyon

Açıklama:

Kanamalarının en önemli nedeni ise kontrol edilemeyen hipertansiyondur.

Doğru Cevap: E

Soru 59

Aşağıdakilerden hangisi inmenin kesin tanısını koymak için kullanılan tekniklerden değildir?

Dna bakılması

Bilgisayarlı Tomografi

Magnetik Rezonans Görüntüleme

Radyolojik görüntüleme teknikleri

ultrasonografi

Açıklama:

İnmenin kesin tanısı Bilgisayarlı Tomografi (BT), Magnetik Rezonans Görüntüleme
(MRG) gibi radyolojik görüntüleme teknikleri ile konur. Bunun yanı sıra ultrasonografi,
labarotuvar testlerine de bakılır.

Doğru Cevap: A

Soru 60

Beynin, öncelikle hafıza olmak üzere, tüm bilişsel fonksiyonlarında ilerleyici kayba neden olan ve mikroskopik olarak beyinde anormal protein depolanmasıyla karakterize olan hastalığın adı nedir?

Alerji

Astım

Bademcik iltihabı

Alzheimer

Bronşit

Açıklama:

Alzheimer Hastalığı; beynin, öncelikle hafıza olmak üzere, tüm bilişsel fonksiyonlarında
ilerleyici kayba neden olan ve mikroskopik olarak beyinde anormal protein depolanmasıyla karakterize bir hastalığıdır.

Doğru Cevap: D

Soru 61

Aşağıdakilerden hangisi Yatağa bağımlı hastalarda gelişen fizyolojik değişimlerden değildir?

Deri: uzun süre yatmaya bağlı basınç ülserleri (yatak yarası) gelişebilir

Kas-iskelet sistemi: kuvvetsizlik, sırt ağrısı, kontraktür, kemik erimesi

Kardiyovaskülersistem: Ortostatik hipotansiyon (kan basıncında düşme), kan pıhtılaşması, kalp yükünde artış

Solunum sistemi: göğüs kafesinde genişlemede azalmaya bağlı solunumun etkinliğinde ve gücünde azalma, buna bağlı pnömoni gelişme riski, sekresyon birikimi, solunum asidozu

Karar vermede güçlük

Açıklama:

Yatağa bağımlı hastalarda gelişen fizyolojik değişimler beden sistemleri üzerinde kendini gösterir;
• Deri: uzun süre yatmaya bağlı basınç ülserleri (yatak yarası) gelişebilir.
• Kas-iskelet sistemi: kuvvetsizlik, sırt ağrısı, kontraktür, kemik erimesi.
• Kardiyovaskülersistem: Ortostatik hipotansiyon (kan basıncında düşme), kan pıhtılaşması, kalp yükünde artış.
• Solunum sistemi: göğüs kafesinde genişlemede azalmaya bağlı solunumun etkinliğinde ve gücünde azalma, buna bağlı pnömoni gelişme riski, sekresyon birikimi,
solunum asidozu.
• Sindirim sistemi: İştahsızlık, kabızlık

Doğru Cevap: E

Ünite 4

Soru 1

I- Genetik
II- Yaşlanmaya bağlı insülin salınımında azalma
III- Aşırı tatlı tüketimi
Yukarıdakilerden hangisi veya hangileri yaşlılarda görülebilecek diyabetin nedenleri arasındadır?

Yalnız I

Yalnız II

I ve II

I ve III

II ve III

Açıklama:

Yaşlılarda diyabet gelişimine neden olan faktörler;
• Genetik
• Yaşlanmaya bağlı insülin salınımında azalma
• Yağ dokusunun artışı
• Fiziksel aktivitede azalma
• İlaçlar

Doğru Cevap: C

Soru 2

I- Poliüri
II- Disfaji
III- Polidipsi
IV- Disfoni
Yukarıdakilerin hangisi veya hangileri Şeker hastalığında görülen en temel belirti ve bulgular arasındadır?

Yalnız I

I ve II

I ve III

II ve III

II ve IV

Açıklama:

Şeker hastalığında en temel belirti ve bulgular şunlardır:
• Poliüri: Çok idrar çıkarma,
• Polidipsi: Aşırı susuzluk,
• Polifaji: Aşırı yemek yeme,
• Belirli bir açıklaması olmayan kilo kaybı,
• Görmede bulanıklık,
• Yara ve enfeksiyonların beklenenden daha geç iyileşmesi,
• Uykuya meyilde artış olması

Doğru Cevap: C

Soru 3

"8 saat ve üzeri aç kalma sonrası kan tahlili yapılır. Tek ölçüm yeterli değildir. Ayrı günlerde yapılmış en az 2 kan tahlili bulunmalıdır. 100mg/dl’den düşük çıkan sonuçlar normal glukoz toleransı olarak değerlendirilir."
Yukarıda açıklaması belirtilen diabetis mellitus tanı kriteri aşağıdakilerden hangisidir?

Açlık plazma glukozu (AKŞ: Açlık kan şekeri) ölçümü

Oral glukoz tolerans testi (OGTT)

Rastgele plazma glukoz ölçümü

HbA1c ölçümü

AST, ALT ve GGT değerlerinin ölçümü

Açıklama:

Açlık plazma glukozu (AKŞ: Açlık kan şekeri) ölçümü: 8 saat ve üzeri aç kalma sonrası kan tahlili yapılır. Tek ölçüm yeterli değildir. Ayrı günlerde yapılmış en az 2 kan tahlili bulunmalıdır. 100mg/dl’den düşük çıkan sonuçlar normal glukoz toleransı olarak değerlendirilir. 100-125mg/dl aralığı diyabet öncesi olarak kabul edilir. 126 mg/dl ve yukarısındaki değerler ise diabetes mellitus olarak tanı alır.

Doğru Cevap: A

Soru 4

Diyabet tanısı alan yaşlıda komplikasyonların gelişiminin önlenmesi için aşağıdaki tetkiklerin hangisinin düzenli yapılmasına gerek yoktur?

Kan şekeri ölçümü

Kan basıncı ölçümü

İdrarda protein varlığına yönelik test

Tiroid fonksiyon testleri

EKG

Açıklama:

Yaşlıda komplikasyonların gelişiminin önlenmesi için;
• Kan şekeri ölçümü
• Kan basıncı ölçümü
• Ayak muayenesi
• İdrarda protein varlığına yönelik test
• Kolesterol testi
• Göz muayenesi
• Diş kontrolleri
• EKG (Kalp grafisi) takibinin yapılması gerekir

Doğru Cevap: D

Soru 5

Art arda en az iki yıl tekrarlayan ve en az üç ay boyunca devam eden, çoğu günler görülen ve diğer solunum ya da kalp hastalıklarına bağlanamayan öksürük ve balgam çıkarma ile karakterize olan hastalık aşağıdakilerden hangisidir?

Amfizem

Kronik Bronşit

Asbest

Lupus

Tüberküloz

Açıklama:

Kronik Bronşit: Artarda en az iki yıl tekrarlayan ve en az üç ay boyunca devam eden, çoğu günler görülen ve diğer solunum ya da kalp hastalıklarına bağlanamayan öksürük ve balgam çıkarma ile karakterize bir hastalıktır. Solunum yollarında salgı yapan bezlerin sayı ve hacmindeki artış neticesinde gelişen salgı miktarının fazlalığına bağlı olarak oluşur. Salgı yapan bezlerin sayı ve hacmindeki artış solunum yollarının duvar kalınlaşmasındaki önde gelen nedendir ve bu da solunum yollarında tıkanmaya sebep olur.

Doğru Cevap: B

Soru 6

"Alveol denilen hava keselerinin duvarlarının yıkımı ile meydana gelen bir hastalıktır. Duvar yıkımı hava boşluklarının anormal ve kalıcı şekilde genişlemesine ve akciğer esnekliğinin kaybolmasına yol açar. Sonuç olarak küçük hava yollarında tıkanmalar meydana gelir."
Yukarıda detayları verilen hastalık aşağıdakilerden hangisidir?

Amfizem

Kronik Bronşit

Asbest

Lupus

Tüberküloz

Açıklama:

Amfizem: Alveol denilen hava keselerinin duvarlarının yıkımı ile meydana gelen bir hastalıktır. Duvar yıkımı hava boşluklarının anormal ve kalıcı şekilde genişlemesine ve akciğer esnekliğinin kaybolmasına yol açar. Sonuç olarak küçük hava yollarında tıkanmalar meydana gelir.

Doğru Cevap: A

Soru 7

KOAH gelişiminde en önemli risk faktörü aşağıdakilerden hangisidir?

Hava kirliliği

Sigara tüketimi

Mesleksel faktörler

Sosyoekonomik koşullar

Genetik faktörler

Açıklama:

KOAH gelişiminde en önemli risk faktörü sigara içimidir. Gelişmiş ülkelerde KOAH gelişiminden %80-90 oranında sigara kullanımının sorumlu olduğu bildirilmektedir. Sigara içenlerde içmeyenlere oranla KOAH gelişiminde belirgin artış olmaktadır (sigara kullananlarda 9-30 kat daha sık KOAH gelişmektedir).

Doğru Cevap: B

Soru 8

I- Cihazın kapağını çıkarın ve birkaç kez sallayın.
II- Dik durun, cihazı ağzınıza yerleştirin, derin ve yavaşça bir nefes alırken tüpe basın ve nefes almaya devam edin.
III- Derin bir nefes alın, sonra nefesinizi tam olarak verip akciğerlerdeki havayı boşaltın.
IV- Ağzınızı su ile çalkalayın
V- Nefesinizi 10 saniye tutun, sonra burundan yavaşça verin.
Yukarıda karışık bir sırada verilen KOAH'lı hastalarda ilaç kullanımı aşağıdaki seçeneklerin hangisinde doğru bir sıradadır?

I-III-IV-V-II

I-V-II-III-IV

I-III-II-V-IV

III-II-I-IV-V

I-II-V-III-IV

Açıklama:

Sprey ilaç uygulama: Yaşlıya aşağıdaki önerilerde bulunabilirsiniz;
• Cihazın kapağını çıkarın. Birkaç kez sallayın.
• Derin bir nefes alın, sonra nefesinizi tam olarak verip akciğerlerdeki havayı boşaltın.
• Dik durun, cihazı ağzınıza yerleştirin, derin ve yavaşça bir nefes alırken tüpe basın ve nefes almaya devam edin.
• Nefesinizi 10 saniye tutun, sonra burundan yavaşça verin.
• İkinci kullanım için en az 30 saniye, tercihen 3-5 dakika bekleyin.
• Ağzınızı su ile çalkalayın.

Doğru Cevap: C

Soru 9

Aşağıda yer alan hasta gruplarının hangisinde kronik böbrek hastalığı görülme riski diğerlerine göre daha düşüktür?

Şeker hastalığı olanları

Tansiyon yüksekliği olanlar

Obezler

Tiroid fonksiyon bozuklukları olanlar

Sigara içenler

Açıklama:

Aşağıda yer alan gruplarda görülme riski daha yüksektir;
• Şeker hastalığı olanlar
• Tansiyon yüksekliği olanlar
• Şişmanlar (obezler)
• Yaşlılar
• Ailesinde diyabet, hipertansiyon ve böbrek hastalığı bulunanlar
• Sigara içenler

Doğru Cevap: D

Soru 10

Aşağıdakilerden hangisi Kronik Böbrek Hastalığı olan yaşlının evde bakımında göz önünde bulundurulması gereken temel ilkelerden biri değildir?

Kan basıncı yüksekliğinin kontrol altına alınması

Ödem takibinin yapılması

İştahsızlığa bağlı yetersiz beslenmenin desteklenmesi

İlaç tedavisine uyumun desteklenmesi, reçeteli ilaçların düzenlenmesi

Fiziksel egzersiz takibinin yapılması

Açıklama:

KBH’lı yaşlının evde bakımında temel ilkeler hastanın tedavisi ve hastalığına uyum sağlamasında destek vermek ve komplikasyonların ve atakların gelişiminin önlenmesidir. Bakımda ele alınması gereken konular aşağıda verilmiştir;
• Kan basıncı yüksekliğinin kontrol altına alınması
• Ödem takibinin yapılması
• İştahsızlığa bağlı yetersiz beslenmenin desteklenmesi
• İlaç tedavisine uyumun desteklenmesi, reçeteli ilaçların düzenlenmesi
• Diyaliz programına uyumun desteklenmesi
• Özel diyete (protein, tuz ve potasyumdan kısıtlı) uyumun desteklenmesi
• Cilt sorunlarının, özellikle kaşıntı ve kuruluğun giderilmesi
• Fistül takibi ve bakımı konusunda bilgilendirme yapılması

Doğru Cevap: E

Soru 11

I.Genetik
II.Yaşlanmaya bağlı insülin salınımında azalma
III.Fiziksel aktivitede artış
IV.İlaçlar
Yukarıdakilerden hangileri yaşlılarda diyabet gelişimine neden olan faktörlerdir?

Yalnız I

Yalnız I ve II

I, II ve III

I, II, IV

Yalnız IV

Açıklama:

Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 12

Aşağıdakilerden hangisi şeker hastalığının temel belirtilerinden değildir?

Çok idrara çıkma

Aşırı susuzluk

Aşırı yemek yeme

Görmede bulanıklık

Baş dönmesi

Açıklama:

Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 13

Aşağıdakilerden hangisi hafif hipoglisemiyi düzeltmek için kullanılan yöntemlerden birisidir?

1 bardak meyve suyu içilmesi

1 avuç fındık tüketilmesi

1 bardak süt içilmesi

1 kase haşlanmış sebze tüketilmesi

1 bardak ayran içilmesi

Açıklama:

Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 14

Günümüzde KOAH hastalığına bağlı ölüm, önlüm nedenleri arasında kaçıncı sırada yer almaktadır?

Açıklama:

Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 15

Dünyada KOAH için en önemli risk faktörü aşağıdakilerden hangisidir?

Sigara içimi

Mesleki maruziyet

Sosyoekonomik durum

Genetik yatkınlık

Hava kirliliği

Açıklama:

Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 16

KOAH'lı hastanın evde bakımında sprey ile ilaç uygulaması basamaklarında en son yapılması gereken uygulama aşağıdakilerden hangisidir?

Spreyi birkaç kez sallamak.

Nefesi 10 saniye tutup, sonra burundan yavaşça vermek.

Derin bir nefes almak, sonra nefesi tam olarak verip akciğerlerdeki havayı boşaltmak.

Ağzı su ile çalkalamak.

Dik durup, cihazı ağza yerleştirmek, derin ve yavaşça bir nefes alırken tüpe basmak ve nefes almaya devam etmek.

Açıklama:

Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 17

Aşağıdakilerden hangisi kronik böbrek hastalığının en sık görülen sebepleri arasında değildir?

Şeker hastalığı

Tansiyon yüksekliği

Nefritler

KOAH

Kistik böbrek hastalıkları

Açıklama:

KOAH

Doğru Cevap: D

Soru 18

I.İştahsızlık
II.Uyku bozuklukları
III.Geceleri kas krampları
IV.Kilo kaybı
Yukarıdakilerden hangileri kronik böbrek hastalığının belirtileridir?

Yalnız I

Yalnız I ve II

I, II ve III

II, III ve IV

Yalnız IV

Açıklama:

Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 19

Ayşe 75 yaşındaki annesinin bakımını evde sağlamaktadır. Doktor annesinin evde bakımı sırasında dikkat edilmesi gereken konularda Ayşe'yi şu konularda bilgilendirmiştir:

kan basıncı yüksekliğinin kontrol altına alınması,
ödem takibinin yapılması,
iştahsızlığa bağlı yetersiz beslenmenin desteklenmesi,
diyaliz programına uyumun desteklenmesi ve
cilt sorunlarının, özellikle kaşıntı ve kuruluğun giderilmesi

Doktorun Ayşe'yi bilgilendirdiği konuları ele alırsak Ayşe'nin annesinin hastalığı aşağıdakilerden hangisi olabilir?

Kronik obstrüktif hastalığı akciğer hastalığı (KOAH)

Kalp yetmezliği

Diyabet

Kronik böbrek hastalığı (KBH)

Sedef hastalığı

Açıklama:

Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 20

Aşağıdakilerden hangisi kronik böbrek hastalığı olan yaşlılarda fistül takibi ve bakımına ilişkin doğru bir uygulamadır?

Fistüllü kolda basıncı artırmak.

Fistülün sıkışmasına neden olabilecek sıkı giysiler giymek.

Fistüllü kolun üzerinde uyumak.

Fistüllü kolunuzu sertçe bükmek.

Tansiyon ölçümünü fistül olmayan koldan yapmak.

Açıklama:

Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 21

I.Genetik
II.Yaşlanmaya bağlı insülin salınımında azalma
III.Yağ dokusunun artışı
IV.Fiziksel aktivitede azalma
V. İlaçlar
Yukarıdakilerden hangisi Yaşlılarda diyabet gelişimine neden olan faktörlerden biridir?

Yalnızca I

I, III, V

I, II, III, IV, V

II, IV

I, II, V

Açıklama:

I,II, III, IV, V şıklarının hepsi Yaşlılarda diyabet gelişimine neden olan faktörlerden biridir.

Doğru Cevap: C

Soru 22

Aşağıdakilerden hangisi Şeker hastalığında en temel belirti ve bulgulardan biridir?

Poliüri: Çok idrar çıkarma

Polidipsi: Aşırı susuzluk

Polifaji: Aşırı yemek yeme

Belirli bir açıklaması olmayan kilo kaybı

Hepsi

Açıklama:

A, B, C, D, şıklarının hepsi Şeker hastalığındaki en temel belirti ve bulgulardan biridir.

Doğru Cevap: E

Soru 23

I. Optimum metabolik sonuçları elde etmek ve sürdürmek: Diyabet komplikasyonlarını azaltacak normal sınırlarda kan glukoz hedefleri, vaskuler hastalık riskini azaltacak kab basıncı değerleri, makrovaskuler hastalık riskini azaltacak lipid düzeyleri elde edilmeye çalışılır. II. Beslenmeyle ilgili komplikasyonları önlemek, geciktirmek veya tedavi etmek: obezite, dislipidemi, KVS hastalığı, HT, nefropati gibi. III. Sağlıklı yiyecek seçimleri ve fizik aktivite ile sağlığı iyileştirmek. IV.Kişisel beslenme gereksinimlerini karşılamak. V. Diyabet hastası yaşlının beslenmesinde kalori kontrolü çok önemli olup, diyetisyenin ya da doktorunun uygun gördüğü kalori miktarını gün içinde üç ana üç ara öğün şeklinde tüketmesi önerilir. Yukarıdakilerden hangisi Diyabette tıbbi beslenme tedavisinin hedeflerinden biridir?

Yalnızca I

I, II

II, V

I, II, III, IV, V

I, IV, V

Açıklama:

I, II, III, IV, V şıklarının hepsi Diyabette tıbbi beslenme tedavisinin hedeflerinden biridir.

Doğru Cevap: D

Soru 24

Aşağıdakilerden hangisi Evde Diyabetli Yaşlının Bakımında yaşlıya yaptırılacak Egzersizin yararlarından biridir?

Kilo vermeye yardımcı olur.

Kan dolaşımını düzeltir.

Özgüveni artırır.

Kasları geliştirir.

Hepsi

Açıklama:

A, B, C, D şıklarının hepsi Evde Diyabetli Yaşlının Bakımında yaşlıya yaptırılacak Egzersizin yararlarından biridir.

Doğru Cevap: E

Soru 25

I. Tütün
II.Hava Kirliliği
III.Mesleksel faktörler
IV.Sosyoekonomik koşullar
V. Solunum yolu enfeksiyonu
Yukarıdakilerden hangisi KOAH Gelişimine Neden Olan Faktörlerden biridir?

Yalnızca I

I, II, III, IV, V

I, III, V

II, IV

I, II, III

Açıklama:

I, II, III, IV, V şıklarının hepsi KOAH Gelişimine Neden Olan Faktörlerden biridir.

Doğru Cevap: B

Soru 26

Koah' la igili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Kronik bronşit ve amfizeme bağlı olarak gelişen kronik, geri dönüşümsüz ve ilerleyici olan hava akımı kısıtlanması ile karakterize bir hastalıktır. Hava akımı kısıtlanması kısmen geri dönüşümlü ve solunum yolları aşırı duyarlılığı ile birlikte olabilir.

Kronik bronşit ya da amfizemi olan bir hastada KOAH hastalığının geliştiğini söyleyebilmek için kronik hava akımı kısıtlanmasının meydana gelmiş olması gerekmektedir. KOAH’ta kronik bronşit ve amfizem genellikle bir arada bulunur.

Türkiye’de 2003 yılında yapılan ulusal hastalık yükü çalışmasına göre KOAH ülkemizde üçüncü ölüm nedenidir (erkeklerde %7.8, kadınlarda %3.5) ve her yıl 26 bin kişinin ölümüne neden olmaktadır. Ülkemizde ve dünyada bu artışın nedenleri arasında; sigara içme oranındaki artış, enfeksiyon hastalıkları ve iskemik kalp hastalıklarının kontrolü ve yaşlı nüfusta meydana gelen artış sıralanabilir.

Hepsi

Açıklama:

Koah' la ilgili A, B, C, D şıklarının hepsi doğrudur.

Doğru Cevap: E

Soru 27

KOAH hastalığı olan yaşlının tedavisiyle ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?

KOAH tedavisinin temel hedefleri; hastalık progresyonunu önlemek, semptomları azaltmak, egzersiz toleransını düzeltmek, komplikasyonları önlemek ve tedavi etmek, atakları önlemek ve tedavi etmek, mortaliteyi azaltmaktır ve kaliteli yaşamasını sağlamaktır.

KOAH’da ilaç tedavisinin temelini bronkodilatör ilaçlar oluşturur. Bronkodilatörlerin fizyolojik etkileri: bronkodilatasyon ile bireyin solunum yolları genişleyerek solunum sıkıntısı rahatlatılmış olur.

Hastaların yaşam sürelerini uzatmada etkili olduğu düşünülen oksijen tedavisi de destek tedaviler arasında yer alır

Hastanın tedaviye uyumu, ilaçlarını doğru şekilde ve düzenli kullanması, sigara tüketimini terk etmesi hastalığın tedavisinde başarılı olunmasında önemli etkenlerdendir (Akdemir&Birol, 2011; Bedük, 2016).

Hepsi

Açıklama:

KOAH hastalığı olan yaşlının tedavisiyle ilgili A, B, C, D şıklarındaki bilgilerin hepsi doğrudur.

Doğru Cevap: E

Soru 28

I.Şeker hastalığı olanlar
II.Tansiyon yüksekliği olanlar
III.Şişmanlar (obezler)
IV. Yaşlılar
V. Ailesinde diyabet, hipertansiyon ve böbrek hastalığı bulunanlar
Yukarıdakilerden hangisi Böbrek yetmezliği görülme riski daha yüksek olan gruplardan biridir?

Yalnızca I

I, III, V

I, II, III, IV, V

I, II, IV

I, V

Açıklama:

I, II, III, IV, V şıklarının hepsi Böbrek yetmezliği görülme riski daha yüksek olan gruplardandır.

Doğru Cevap: C

Soru 29

I.Kan basıncı yüksekliğinin kontrol altına alınması
II.Ödem takibinin yapılması
III.İştahsızlığa bağlı yetersiz beslenmenin desteklenmesi
IV.İlaç tedavisine uyumun desteklenmesi, reçeteli ilaçların düzenlenmesi
V.Diyaliz programına uyumun desteklenmesi
Yukarıdakilerden hangisi KBH’lı Yaşlının Evde Bakımında ele alınması gereken konulardan biridir?

I, II, III, IV, V

I ve III

II ve IV

I, III, V

I, II, IV

Açıklama:

I, II, III, IV, V şıklarının hepsi KBH’lı Yaşlının Evde Bakımında ele alınması gereken konulardan biridir.

Doğru Cevap: A

Soru 30

Aşağıdakilerden hangisi KBH' nın belirtilerinden biridir?

Halsizlik, çabuk yorulma ve enerji kaybı

Konsantrasyon bozukluk

İştahsızlık

Uyku bozuklukları

Hepsi

Açıklama:

A, B, C, D şıklarının hepsi KBH' nın belirtilerinden biridir.

Doğru Cevap: E

Soru 31

Aşağıdakilerden hangisi vücudun kandaki glukozu, yani şekeri nasıl kullandığını etkileyen bir grup hastalığın genel adıdır?

Diabetes mellitus

Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı

Kronik Böbrek Hastalığı

Tip 1 diyabet

Demans

Açıklama:

Diabetes mellitus, vücudun kandaki glukozu, yani şekeri nasıl kullandığını etkileyen bir grup hastalığın genel adıdır. Glukoz sağlığınız için hayati önem taşır çünkü kas ve dokuları oluşturan hücrelerin enerji kaynağıdır. Aynı zamanda beynin ana enerji kaynağıdır. Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 32

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi yaşlılarda diyabet gelişimine neden olan genetik bir faktördür?

Yaşın gerekliliği nedeniyle kullanılan ilaçlar

Emeklilik döneminde karşılaşılan psikolojik zorlanmalar

Aile üyelerinden birisinin şeker hastası olması

Yeterli hareket becerilerine sahip olamama

Kilo artışı

Açıklama:

Yaşlılarda diyabet gelişimine neden olan faktörler;
• Genetik
• Yaşlanmaya bağlı insülin salınımında azalma
• Yaşlanmaya bağlı insülin salınımında azalma
• Yağ dokusunun artışı
• Fiziksel aktivitede azalma
• İlaçlar
Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 33

Poliüri ne demektir?

Aşırı susuzluk

Aşırı yemek yeme

Görmede bulanıklık

Çok idrar çıkarma

Uykuya meyilde artış

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 34

Polifaji ne demektir?

Çok idrar çıkarma

Görmede bulanıklık

Aşırı yemek yeme

Uykuya meyilde artış

Aşırı sususluk

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 35

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi açlık plazma glukozu ölçümü hakkında yanlış bir bilgidir?

8 saat ve üzeri aç kalma sonrası kan tahlili yapılır.

Tek ölçüm yeterli değildir.

Ayrı günlerde yapılmış en az 2 kan tahlili bulunmalıdır.

100mg/dl’den düşük çıkan sonuçlar normal glukoz toleransı olarak değerlendirilir.

Açlık kan şekeri ölçümü için örnek alındıktan sonra 250 ml su içerisinde 75 gram glukoz eritilir.

Açıklama:

Diabetes Mellitus Tanı Kriterleri: DM tanısı konulmasında aşağıdaki kriterlere uyulur
Açlık plazma glukozu (AKŞ: Açlık kan şekeri) ölçümü: 8 saat ve üzeri aç kalma sonrası kan tahlili yapılır. Tek ölçüm yeterli değildir. Ayrı günlerde yapılmış en az 2 kan tahlili bulunmalıdır. 100mg/dl’den düşük çıkan sonuçlar normal glukoz toleransı olarak değerlendirilir. 100-125mg/dl aralığı diyabet öncesi olarak kabul edilir. 126 mg/dl ve yukarısındaki değerler ise diabetes mellitus olarak tanı alır.
Oral glukoz tolerans testi (OGTT): Açlık kan şekeri ölçümü için örnek alındıktan sonra 250 ml su içerisinde 75 gram glukoz eritilir. OGTT uygulanacak kişiye içirilir. 2 saat sonra kan şekeri ölçülür. 140 mg/dl’den küçük bir değer çıkarsa normal kabul edilir. 140- 199 mg/dl aralığı diyabet öncesi olarak değerlendirilir. 200 mg/dl ve daha büyük değerler ise diabetes mellitus olarak yorumlanır. Bu tahlil için de yine tek ölçüm yeterli değildir. Farklı bir günde ikinci bir ölçüm ile sağlaması yapılmalıdır.
Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 36

Alveol denilen hava keselerinin duvarlarının yıkımı ile meydana gelen
hastalığa ne denir?

Kronik bronşit

Amfizem

Diyabet

Retinopati

Nöropati

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 37

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi KOAH gelişimine neden olan faktörlerden birisi değildir?

Sigara kullanımı

Fabrikalarının yakınında yaşama

Yıllarca madenlerde çalışma

Ekonomik koşullar nedeniyle temizliğe elverişsiz ortamlarda yaşama

Emeklilik sonrası varoluşsal kaygı yaşama

Açıklama:

Hava kirliliği: Kronik bronşit ve amfizem hava kirliliği olan ve endüstri bölgelerinde yaşayan insanlarda daha sık olarak görülmektedir. Bu da hava kirliliğinin KOAH gelişiminde önemli bir faktör olduğunu göstermektedir.
Mesleksel faktörler: İşyerinde endüstriyel gazlar, dumanlar ve tozlarla temas içinde olan kişilerde KOAH gelişimi daha sık görülmektedir. Madenlerde, ağaç sanayiinde, metal işlerinde, ulaşım sektöründe, inşaat ve boya iş gruplarında, yem sanayiinde ve tarımla uğraşanlarda KOAH gelişme riski yüksektir.
Sosyoekonomik koşullar: Hijyenik şartların iyi olmadığı evlerde ve bölgelerde yaşayan insanlarda KOAH gelişme oranı artmaktadır. Kişilerin eğitim düzeyleri de KOAH gelişiminde önem taşımaktadır.
Solunum yolu enfeksiyonları: Çocukluk çağında geçirilen solunum yolu enfeksiyonlarının ileride gelişecek KOAH için uygun zemin hazırladığını, buna diğer faktörlerin de ilave olması ile KOAH gelişme sıklığının arttığını gösteren çalışmalar mevcuttur.
Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 38

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi KOAH'lı yaşlının beslenmesiyle ilgili yanlış bir bilgidir?

Vücut ağırlığı ideale yakın tutulmaya çalışılmalıdır

Fazla kilo söz konusu ise; şekerli, unlu ve yağlı yiyeceklerden uzak durulmalıdır

Kilo normalin altında ise; protein ve yağdan zengin et, tavuk, balık, yumurta, peynir, süt gibi ürünler tercih edilmelidir

Yiyecekler 3 yerine tek öğünde yenilmelidir

Kanda karbondioksit yüksek ise; karbonhidratlar yerine yağlı besinler tercih edilmelidir.

Açıklama:

Beslenme: Vücut ağırlığı ideale yakın tutulmaya çalışılmalıdır. Fazla kilo söz konusu ise; şekerli, unlu ve yağlı yiyeceklerden uzak durulmalıdır. Kilo normalin altında ise; protein ve yağdan zengin et, tavuk, balık, yumurta, peynir, süt gibi ürünler tercih edilmelidir. Kanda karbondioksit yüksek ise; karbonhidratlar yerine yağlı besinler tercih edilmelidir. Yiyecekler 3 yerine 6 öğüne bölünerek yenmelidir. Mutlaka yeterli miktarda sıvı alınmalıdır. Doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 39

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi kronik böbrek hastalığının belirtilerinden birisi değildir?

Sinirlilik hali

İştahsızlık

Geceleri kas krampları

Ciltte kuruluk ve kaşıntı

Uyku bozuklukları

Açıklama:

Belirtileri;
• Halsizlik, çabuk yorulma ve enerji kaybı
• Konsantrasyon bozukluğu
• İştahsızlık
• Uyku bozuklukları
• Geceleri kas krampları
• Ayak ve bacakta şişlik olması
• Özellikle sabahları göz çevresinde şişlik olması
• Ciltte kuruluk ve kaşıntı
• Özellikle geceleri daha sık idrar çıkma.
Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 40

Vücudunun herhangi bir sistemini tutabilir. Özellikle alt ekstremiteleri tutan duyusal noropati infeksiyon ve iskemi ile birlikte en önemli ayak amputasyonu nedenidir.
Yukarıda yer alan bu bilgiler hangi komplikasyonu göstermektedir?

Diyabetik Retinopati

Diyabetik Nefropati

Diyabetik Nöropati

Amfizem

KOAH

Açıklama:

Diyabetik Nöropati: vücudunun herhangi bir sistemini tutabilir. Özellikle alt ekstremiteleri tutan duyusal noropati infeksiyon ve iskemi ile birlikte en önemli ayak amputasyonu nedenidir. Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 41

Vücudun kandaki glukozu nasıl kullandığını etkileyen bir grup hastalığın genel adı hangisidir?

Karaciğer yetmezliği

Diabetes mellitus

Obstruktif Akciğer Hastalığı

Kronik Böbrek Hastalığı

Sindirim bozukluğu

Açıklama:

Diabetes mellitus, vücudun kandaki glukozu, yani şekeri nasıl kullandığını etkileyen bir grup hastalığın genel adıdır. Bu nedenle doğru cevap B şıkkıdır.

Doğru Cevap: B

Soru 42

Yaşlılarda diyabet gelişimine neden olan faktörler aşağıdakilerden hangileridir?

Genetik
Yaşlanmaya bağlı insülin salınımında artış
Yağ dokusunun artışı
Fiziksel aktivitede azalma
İlaçlar

I,II,III

I,III,IV

I,II,III,IV

I,III,IV,V

I,II,III,IV,V

Açıklama:

Yaşlanma ile insülinde artma değil azalma olacağı için II hariç tüm maddelerin bulunduğu D şıkkı doğru cevaptır.

Doğru Cevap: D

Soru 43

Şeker hastalığında en temel belirti ve bulguları aşağıdakilerden hangileridir?

Çok idrar çıkarma,
Aşırı susuzluk,
Aşırı yemek yeme,
Görmede bulanıklık,
Yara ve enfeksiyonların beklenenden daha geç iyileşmesi

I,II,III

I,III,IV

I,IV,V

I,II,IV,V

I,II,III,IV,V

Açıklama:

Tüm hepsi belirtiler arasında yer aldığı için doğru cevap E şıkkıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 44

Diabetes Mellitus tanısı verilirken hangi ölçüm/testler dikkate alınır?

Oral glukoz tolerans testi
HbA1c ölçümü
Açlık plazma glukozu

III

I,III

I,II,III

Açıklama:

Doğru cevap E şıkkıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 45

Şeker hastalığı olan yaşlının bakımında dikkat etmeniz gerekenler aşağıdakilerden hangileridir?

Kan şekerinin kontrol altında tutulması ve izlemi
Diyabetik diyete uyumun sağlanması
Egzersiz uyumunun sağlanması
Hastanın istek ve beklentilerine yardımcı olmak

III

I,II,III

I,II,III,IV

Açıklama:

Dördüncü madde hariç diğerleri bulunduğu için doğru cevap D şıkkıdır.

Doğru Cevap: D

Soru 46

KOAH gelişimine neden olan faktörler aşağıdakilerden hangileridir?

Genetik
Hava Kirliliği
Sosyoekonomik koşullar
Tütün

I,II

III,IV

I,II,III

II,III,IV

I,II,III,IV

Açıklama:

Genetik faktörden çok dış etkenler KOAH a neden olmaktadır. Bu nedenle doğru cevap D şıkkıdır.

Doğru Cevap: D

Soru 47

KOAH’lı yaşlının evde bakımında sprey ilaç kullanımı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Yatay pozisyonda uygulayın

Derin bir nefes alın, sonra nefesinizi tam olarak verip akciğerlerdeki havayı boşaltın.

Nefesinizi 15 saniye tutun, sonra ağzınızdan hızlıca verin.

Spreyin İkinci kullanım için en az 15 saniye, tercihen 1-2 dakika bekleyin.

Bir bardak su için.

Açıklama:

Doğru cevap B şıkkıdır.

Doğru Cevap: B

Soru 48

KOAH’lı yaşlının evde bakımında, Nebülizer ile ilaç uygulama yapılacak ise tedavi süresi kaç dakikadan az olmamalıdır?

Açıklama:

Doğru cevap B şıkkıdır.

Doğru Cevap: B

Soru 49

Kronik böbrek hastalığı / yetmezliği belirtileri aşağıdakilerden hangileridir?

Halsizlik, çabuk yorulma ve enerji kaybı
Aşırı yemek yeme isteği
Fazla uyuma
Ayak ve bacakta şişlik olması

I,II

III,IV

I,IV

II,III

II,III,IV

Açıklama:

Uyku bozukluğu olabilir ancak bu aşırı uyku hali olarak nitelendirilmez ve iştahsızlık olacağı için doğru cevap C şıkkıdır.

Doğru Cevap: C

Soru 50

KBH’lı yaşlının evde bakımında aşağıdakilerden hangilerine dikkat edilmelidir?

Kan basıncı yüksekliğinin kontrol altına alınması
Ödem takibinin yapılması
İştahsızlığa bağlı yetersiz beslenmenin desteklenmesi
İlaç tedavisine uyumun desteklenmesi, reçeteli ilaçların düzenlenmesi
Diyaliz programına uyumun desteklenmesi

II,III,IV

II,IV,V

I,III,IV,V

I,II,III,V

I,II,III,IV,V

Açıklama:

Doğru cevap E şıkkıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 51

DM'un ülkemizdeki mortalite oranı nedir?

Açıklama:

DM’un mortalite oranı Avrupa ülkelerinde %1-3 arasında, Amerika’da %3 ve ülkemizde %2’dir.

Doğru Cevap: B

Soru 52

Aşağıdakilerden hangisi yaşlılarda DM'a yatkınlığına sebep olan faktörlerden değildir?

Genetik yapı

İnsülin direnci gelişimi

Yaşlıda yağ dokusunun azalması

Fiziksel aktivitenin azalması

İnsülin salgısında azalma

Açıklama:

Yaşlıda diabetes mellitusa yatkınlığa sebep olarak; genetik yapı, yaşlanmayla
insülin salgısında azalma, insülin direnci gelişimi, yaşlıda yağ dokusunun artması, fiziksel aktivitenin azalması, ilaçlar (tiyazid, glukokortikoid vb.) gibi faktörler ve bunların bir arada bulunması sayılabilir.

Doğru Cevap: C

Soru 53

Aşağıdakilerden hangisi DM tanı kriterlerinden değildir?

Açlık kan şekeri ölçümü

HLA _b27

Oral glukoz tolerans testi

Rastgele plazma glukoz ölçümü

Hba1c ölçümü

Açıklama:

Diabetes Mellitus Tanı Kriterleri: DM tanısı konulmasında aşağıdaki kriterlere uyulur
Açlık plazma glukozu (AKŞ: Açlık kan şekeri) ölçümü: 8 saat ve üzeri aç kalma sonrası kan tahlili yapılır. Tek ölçüm yeterli değildir. Ayrı günlerde yapılmış en az 2 kan tahlili bulunmalıdır. 100mg/dl’den düşük çıkan sonuçlar normal glukoz toleransı olarak değerlendirilir. 100-125mg/dl aralığı diyabet öncesi olarak kabul edilir. 126 mg/dl ve yukarısındaki değerler ise diabetes mellitus olarak tanı alır.
Oral glukoz tolerans testi (OGTT): Açlık kan şekeri ölçümü için örnek alındıktan
sonra 250 ml su içerisinde 75 gram glukoz eritilir. OGTT uygulanacak kişiye içirilir. 2 saat sonra kan şekeri ölçülür. 140 mg/dl’den küçük bir değer çıkarsa normal kabul edilir. 140- 199 mg/dl aralığı diyabet öncesi olarak değerlendirilir. 200 mg/dl ve daha büyük değerler ise diabetes mellitus olarak yorumlanır. Bu tahlil için de yine tek ölçüm yeterli değildir.Farklı bir günde ikinci bir ölçüm ile sağlaması yapılmalıdır. Rastgele plazma glukoz ölçümü: Günün herhangi bir zamanında rastgele kan şekeri ölçümü yapılır. 200 mg/dl ve üzerindeki değerler diabetes mellitus teşhisine götürür. Diğer iki tahlilde olduğu gibi ayrı bir günde ikinci bir ölçüm gerekmektedir. HbA1c ölçümü: Kan tahlili ile değerlendirilir. HbA1c, kandaki glukozun eritrositlerde bulunan hemoglobin ile etkileşmesi sonucu oluşur. Kanda oksijen taşınmasını sağlayan bir proteindir.

Doğru Cevap: B

Soru 54

Aşağıdakilerden hangisi hipoglisemi belirtilerinden değildir?

Açlık hissi

Aşırı terleme

Bulanık görme

Uyku hali

Kalp atım sayısında azalma

Açıklama:

Hipoglisemi (kan şekeri düşüklüğü): Yaşlı diyabet hastalarında sıklıkla yaşanılan ve acil müdahale edilmesini gerektiren durumlardandır. Belirtileri: Açlık hissi, aşırı terleme ve huzursuzluk, güçsüzlük, çarpıntı/titreme, baş ağrısı, bulanık görme, sinirlilik/zihin bulanıklığı, uyku hali ve bayılma/bilinç kaybıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 55

Alveol denilen hava keselerinin duvarlarının yıkımı ile meydana gelen hastalık aşağıdaki seçeneklerden hangisinde verilmiştir?

Kronik bronşit

Amfizem

Pnömoni

Akut bronşit

Tüberkülöz

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 56

Aşağıdakilerden hangisi KOAH için önemli risk faktörlerinden değildir?

Sigara

Mesleki maruziyet

Cinsiyet

Genetik yatkınlık

Sosyoekonomik durum

Açıklama:

KOAH Gelişimine Neden Olan Faktörler
KOAH gelişimine neden olan faktörler aşağıda verilmiştir:
Tütün: KOAH gelişiminde en önemli risk faktörü sigara içimidir. Gelişmiş ülkelerde KOAH gelişiminden %80-90 oranında sigara kullanımının sorumlu olduğu bildirilmektedir. Sigara içenlerde içmeyenlere oranla KOAH gelişiminde belirgin artış olmaktadır (sigara kullananlarda 9-30 kat daha sık KOAH gelişmektedir).
Hava kirliliği: Kronik bronşit ve amfizem hava kirliliği olan ve endüstri bölgelerinde yaşayan insanlarda daha sık olarak görülmektedir. Bu da hava kirliliğinin KOAH gelişiminde önemli bir faktör olduğunu göstermektedir.
Mesleksel faktörler: İşyerinde endüstriyel gazlar, dumanlar ve tozlarla temas içinde olan kişilerde KOAH gelişimi daha sık görülmektedir. Madenlerde, ağaç sanayiinde, metal işlerinde, ulaşım sektöründe, inşaat ve boya iş gruplarında, yem sanayiinde ve tarımla uğraşanlarda KOAH gelişme riski yüksektir.
Sosyoekonomik koşullar: Hijyenik şartların iyi olmadığı evlerde ve bölgelerde yaşayan insanlarda KOAH gelişme oranı artmaktadır. Kişilerin eğitim düzeyleri de KOAH gelişiminde önem taşımaktadır.
Solunum yolu enfeksiyonları: Çocukluk çağında geçirilen solunum yolu enfeksiyonlarının ileride gelişecek KOAH için uygun zemin hazırladığını, buna diğer faktörlerin de ilave olması ile KOAH gelişme sıklığının arttığını gösteren çalışmalar mevcuttur.

Doğru Cevap: C

Soru 57

Aşağıdakilerden hangisi KBH'nın komplikasyonları arasında yer almaz?

Tansiyon yüksekliği

Kansızlık

Kemik hastalığı

Diyabetik nöropati

Kalp-damar hastalıkları

Açıklama:

KBH, böbrekleri hasara uğratan ve böbreklerin normal görevlerini (kanı zararlı maddelerden temizleme, vücut sıvı dengesini sağlama, tansiyonu düzenleme ve hormon yapımı gibi) yapmasını engelleyen uzun süreli bir hastalıktır. Bu hastalığın teşhisi için üç aydan daha uzun süren idrar albumin atılımı artışı ve/veya böbrek fonksiyonunda önemli azalması (glomerüler filtrasyon hızı; GFH azalması) ile konulur. Bu hastalık tansiyon yüksekliği, kansızlık, kemik hastalığı ve kalp-damar hastalıkları gibi komplikasyonlara yol açabilir.

Doğru Cevap: D

Soru 58

Aşağıdakilerden hangisi KBH için risk faktörleri içerisinde yer almaz?

Şeker hastalığı

Tansiyon düşüklüğü olanlar

Şişmanlar

Yaşlılar

Sigara içenler

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 59

KBH'da görülen kaşıntının nedeni aşağıdaki seçeneklerden hangisinde verilmiştir?

Yüksek miktardaki ürenin deri yoluyla atılması

Yüksek miktardaki glukozun deri yoluyla atılması

Yüksek miktardaki amilazın deri yoluyla atılması

Kansızlık

Kemik hastalığı

Açıklama:

Kaşıntı: Yüksek miktardaki ürenin deri yoluyla atılması sonucu hastada görülen rahatsız edici bir sorundur. Yaşlının cildinin sık sık temizlenmesi, sık banyo yaptırılması, tırnakların kısa kesilmesi ve cildin nemlendirilmesi önerilir. Cilt bütünlüğünün korunması enfeksiyon gelişim riskini azaltacaktır. Hastada görülen kaşıntı sorununun giderilmesinde hastanın doktoru ve evde bakım hemşiresi ile işbirliği yapılması gerekir

Doğru Cevap: A

Soru 60

HbA1c'nin hangi değerlere ulaşması durumunda DM tanısı konulur?

%5,5

%2,5

%6,5 ve üzeri

Açıklama:

HbA1c ölçümü: Kan tahlili ile değerlendirilir. HbA1c, kandaki glukozun eritrositlerde bulunan hemoglobin ile etkileşmesi sonucu oluşur. Kanda oksijen taşınmasını sağlayan bir proteindir. Kan glukoz düzeyi arttığı oranda HbA1c de artar. Son 3 aylık dönemdeki kan glukoz düzeyini anlamamıza yardımcı olur. %6,5 ve daha büyük değerler ölçülmesi durumunda diabetes mellitus teşhisine ulaşılır. HbA1c ölçümü için günümüzde kullanılan testler tamamen standardize olmadığı için bu tetkikin diabetes mellitus tanısında kullanımı net değildir. HbA1c diyabet teşhisi konmuş hastaların takibinde de öneme sahiptir. Uygulanan tedavinin başarısı ile ilgili bilgi vermektedir. HbA1c 6 - 7 ise hasta rahatsızlığını iyi kontrol ediyor. HbA1c % 7 - 8 iste hasta kan glukozunu orta düzeyde kontrol
ediyor. HbA1c % 8 - 9 ise hasta şekerini kötü kontrol ediyor.

Doğru Cevap: E

Soru 61

Aşağıdakilerden hangisi şeker hastalığının temel belirtilerinden biri değildir?

Aşırı susuzluk

Nedeni olmayan kilo kaybı

Aşırı yemek yeme

Görmede bulanıklık

Uykusuzluk, uykuya dalmada zorluk

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 62

1. 12 saat üzeri aç kalma sonrası kan tahlili yapılır.
2. Tek ölçüm yeterli değildir. Ayrı günlerde yapılmış en az 2 kan tahlili bulunmalıdır.
3. 100mg/dl’den düşük çıkan sonuçlar normal glukoz toleransı olarak değerlendirilir.
Yukarıda açlık kan şekeri ölçümü ile ilgili verilen bilgilerden hangisi ya da hangiler doğrudur?

Yalnız 1

1 ve 2

1 ve 3

2 ve 3

1, 2 ve 3

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 63

1. KOAH çoğunlukla ileri yaşlarda görülür.
2. Kadınlarda daha sık olarak gözlenmektedir.
3. Sigara içimi dünyada KOAH için en önemli risk faktörüdür.
Yukarıda KOAH ile ilgili verilen bilgilerden hangisi ya da hangileri doğrudur?

Yalnız 1

1 ve 2

1 ve 3

2 ve 3

1, 2 ve 3

Açıklama:

KOAH çoğunlukla ileri yaşlarda görülür. Yaş ilerledikçe KOAH’a bağlı ölüm sıklığı artmaktadır. Erkeklerde daha sık olarak gözlenmektedir. KOAH 1990 yılında tüm dünyada ölüm nedenleri arasında altıncı sırada yer alırken günümüzde dördüncü sırada yer almaktadır ve 2020 yılına kadar ölüm nedenleri arasında üçüncü sıraya yükseleceği tahmin edilmektedir. Türkiye’de 2003 yılında yapılan ulusal hastalık yükü çalışmasına göre KOAH ülkemizde üçüncü ölüm nedenidir (erkeklerde %7.8, kadınlarda %3.5) ve her yıl 26 bin kişinin ölümüne neden olmaktadır. Ülkemizde ve dünyada bu artışın nedenleri arasında; sigara içme oranındaki artış, enfeksiyon hastalıkları ve iskemik kalp hastalıklarının kontrolü ve yaşlı nüfusta meydana gelen artış sıralanabilir. Sigara, hava kirliliği, yaşlılık gibi risk faktörleri son yıllarda hastalığın artış göstermesinde rol oynayan önemli etkenlerdir. Sigara içimi dünyada KOAH için en önemli risk faktörüdür. Diğer önemli risk faktörleri; mesleki maruziyet, sosyoekonomik durum ve genetik yatkınlıktır.

Doğru Cevap: C

Soru 64

Alveol denilen hava keselerinin duvarlarının yıkımı ile meydana gelen hastalığa ne ad verilir?

Bronşit

Amfizem

Nefropati

Dislipidemi

KVS hastalığı

Açıklama:

Amfizem, Alveol denilen hava keselerinin duvarlarının yıkımı ile meydana gelen bir hastalıktır. Duvar yıkımı hava boşluklarının anormal ve kalıcı şekilde genişlemesine ve akciğer esnekliğinin kaybolmasına yol açar. Sonuç olarak küçük hava yollarında tıkanmalar meydana gelir.

Doğru Cevap: B

Soru 65

1. Parmak aralarını kontrol etmek.
2. Çıplak ayakla gezmek
3. Açık burunlu ve açık topuklu ayakkabılar giymek
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri diyabetli yaşlılara verilen tavsiyelerdendir?

Yalnız 1

1 ve 2

1 ve 3

2 ve 3

1, 2 ve 3

Açıklama:

Ayak bakımında yaşlı ve ailesine aşağıdaki bilgiler verilebilir.
• Her gün ayaklarınızı kontrol edin.
• Parmak aralarınıza bakın
• Küçük çizik, yara, kesik olup olmadığına bakın
• Ayağınızın altını görebilmek için ayna kullanın.
• Ayaklarınızı her gün yumuşak bir sabun ve ılık suyla yıkayın.
• Ayaklarınızı özellikle de parmak aralarınızı özenle kurulayın.
• Ayaklarınızda kuruma veya çatlama varsa tabanlarınıza ve ayağınızın üstüne nemlendirici krem sürebilirsiniz. Parmak aralarınıza sürmemeye dikkat edin.
• Eğer kesik, yara, kızarıklık, sıcaklık artışı veya hassasiyet fark ederseniz derhal doktorunuza danışın.
• Tırnaklarınızı banyodan sonra parmak ucunuzla aynı düzeyde olacak şekilde kesin.
• Tırnaklarınızı derin kesmeyin.
• Tırnaklarınızın köşelerindeki derileri ve tırnak diplerinizdeki etleri kesmeyiniz.
• Eğer tırnaklarınızı kesmekte zorlanıyorsanız bir başka kişiden yardım alınız.
• Ayağınızda nasır varsa kendiniz müdahele etmeyiniz, doktorunuzdan öneri alınız.
• Ayaklarınıza tam uyan ve ayak parmaklarınızı içinde hareket ettirebileceğiniz ayakkabıları alın.
• Açık burunlu ve açık topuklu ayakkabı giymekten kaçının.
• Her gün temiz çorap giyin ve sıkı lastikli çoraplardan kaçının.
• Çıplak ayakla gezmeyin.
• Giymeden önce ayakkabılarınızın içinde bir şey olmadığından emin olun. Küçük bir taş veya tabanda bir kıvrılma, ayaklarınıza zarar verebilir.
• Sıcak cisimlerle ve su ile temas etmeden önce sıcaklığı kontrol ediniz. Farkında olmadan yanıklara maruz kalabilirsiniz.
• Ayağınızı yıkamadan önce suyun sıcaklığını dirseğinizle ölçün.
• Ayaklarınızı ısıtmak için sıcak su torbaları vb. kullanmayınız.
• Ayaklarınızı soba veya elektrikli ısıtıcılarda ısıtmayınız.

Doğru Cevap: A

Soru 66

1. Son 3 aylık dönemdeki kan glukoz düzeyini anlamamıza yardımcı olur.
2. %8,5 ve daha büyük değerler ölçülmesi durumunda diabetes mellitus teşhisine ulaşılır.
3. HbA1c diyabet teşhisi konmuş hastaların takibinde de öneme sahiptir.
Yukarıda HbA1c ölçümü ile ilgili verilen bilgilerden hangisi ya da hangileri doğrudur?

Yalnız 1

1 ve 2

1 ve 3

2 ve 3

1, 2 ve 3

Açıklama:

HbA1c ölçümü, kan tahlili ile değerlendirilir. HbA1c, kandaki glukozun eritrositlerde bulunan hemoglobin ile etkileşmesi sonucu oluşur. Kanda oksijen taşınmasını sağlayan bir proteindir. Kan glukoz düzeyi arttığı oranda HbA1c de artar. Son 3 aylık dönemdeki kan glukoz düzeyini anlamamıza yardımcı olur. %6,5 ve daha büyük değerler ölçülmesi durumunda diabetes mellitus teşhisine ulaşılır. HbA1c ölçümü için günümüzde kullanılan testler tamamen standardize olmadığı için bu tetkikin diabetes mellitus tanısında kullanımı net değildir. HbA1c diyabet teşhisi konmuş hastaların takibinde de öneme sahiptir. Uygulanan tedavinin başarısı ile ilgili bilgi vermektedir. HbA1c 6 - 7 ise hasta rahatsızlığını iyi kontrol ediyor. HbA1c % 7 - 8 iste hasta kan glukozunu orta düzeyde kontrol ediyor. HbA1c % 8 - 9 ise hasta şekerini kötü kontrol ediyor. HbA1c %9 ve üzeri ise hasta rahatsızlığını kontrol edemiyor, risk çok yüksek anlamına gelir.

Doğru Cevap: C

Soru 67

Oral glukoz testinde kaç ve üstü değerler diabetes mellitus olarak yorumlanır?

100 mg/dl

140 mg/dl

160 mg/dl

200 mg/dl

220 mg/dl

Açıklama:

Oral glukoz tolerans testi (OGTT): Açlık kan şekeri ölçümü için örnek alındıktan sonra 250 ml su içerisinde 75 gram glukoz eritilir. OGTT uygulanacak kişiye içirilir. 2 saat sonra kan şekeri ölçülür. 140 mg/dl’den küçük bir değer çıkarsa normal kabul edilir. 140-199 mg/dl aralığı diyabet öncesi olarak değerlendirilir. 200 mg/dl ve daha büyük değerler ise diabetes mellitus olarak yorumlanır. Bu tahlil için de yine tek ölçüm yeterli değildir. Farklı bir günde ikinci bir ölçüm ile sağlaması yapılmalıdır.

Doğru Cevap: D

Soru 68

1. Glukoz ve kan basıncı kontrolü sağlanmalıdır.
2. Mikroalbuminüri yılda bir ölçülmelidir.
3. Her yıl göz dibi muayenesi yapılmalıdır.
Yukarıda diyabetik nefropati ile ilgili verilen bilgilerden hangisi ya da hangileri doğrudur?

Yalnız 1

1 ve 2

1 ve 3

2 ve 3

1, 2 ve 3

Açıklama:

Mikrovasküler komplikasyonlar: Mikrovasküler komplikasyonlar deyiminin pratik anlamı; diyabet hastalarının gözlerinde, böbreklerinde ve sinir sisteminde meydana gelen değişikliklerdir, yani; retinopati, nefropati, nöropatidir.
• Diyabetik Retinopati: Optimal glukoz ve kan basıncı kontrolü sağlanmalıdır. Tip 2 diyabette tanıda göz dibi muayenesi yapılmalıdır. Tanıdan sonra her yıl göz dibi muayenesi yapılmalıdır.
• Diyabetik Nefropati: Glukoz ve kan basıncı kontrolü sağlanmalıdır. Mikroalbuminüri yılda bir ölçülmelidir. Serum kreatinin yılda bir ölçülerek GFR hesaplanmalıdır.
• Diyabetik Nöropati: vücudunun herhangi bir sistemini tutabilir. Özellikle alt ekstremiteleri tutan duyusal noropati infeksiyon ve iskemi ile birlikte en önemli ayak amputasyonu nedenidir.

Doğru Cevap: B

Soru 69

1. Yaşlılar
2. Erkekler
3. Hipertansiyon hastaları
Ülkemizde, yukarıda verilen grupların hangisi ya da hangilerinde kronik böbrek hastalığı görülme oranı daha yüksektir?

Yalnız 1

1 ve 2

1 ve 3

2 ve 3

1, 2 ve 3

Açıklama:

Ülkemizde KBH sıklığının kadınlarda, yaşlılarda, bazı coğrafik bölgelerde (Marmara ve Güneydoğu Anadolu) ikamet edenlerde, kırsal bölgede yaşayanlarda, hipertansiyon ve diyabet hastalığı olanlarda daha sık görüldüğü belirlenmiştir

Doğru Cevap: C

Soru 70

Aşağıdakilerden hangisi kronik böbrek hastalığının belirtilerinden biri değildir?

Halsizlik

İştah artışı

Uyku bozuklukları

Geceleri kas krampları

Ciltte kuruluk ve kaşıntı

Açıklama:

Genel olarak KBH’ nın en sık görülen nedenleri şeker hastalığı (diabetes mellitus), tansiyon yüksekliği (hipertansiyon), nefritler (glomerülonefritler, intersitiel nefritler vs), ürolojik nedenler (idrar yolu taşları ve idrar yolu tıkanmaları) ve kistik böbrek hastalıklarıdır.
Belirtileri;
• Halsizlik, çabuk yorulma ve enerji kaybı
• Konsantrasyon bozukluğu
• İştahsızlık
• Uyku bozuklukları
• Geceleri kas krampları
• Ayak ve bacakta şişlik olması
• Özellikle sabahları göz çevresinde şişlik olması
• Ciltte kuruluk ve kaşıntı
• Özellikle geceleri daha sık idrar çıkmadır.

Doğru Cevap: B

Ünite 5

Soru 1

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanma ile birlikte kardiyovasküler sistemde görülen değişikliklerden biridir?

Arterioskleroz oluşumu

Kemik mineral kaybının artması

Kemik yıkım hızında artış

Kas tonüsünde azalma

Eklem mobilitesinin azalması

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanma ile birlikte kas iskelet sisteminde görülen değişikliklerden biridir?

Miyokard(kalp kasının) esnekliğinin azalması

Eklem mobilitesinin azalması

Kapaklarda kalınlaşma

Kapakların çaplarında artış

Kolejen dokularda artış

Açıklama:

Yaşlanma ile kas iskelet sisteminde ise;
• Kemik mineral kaybının artması,
• Kemik yıkım hızında artış,
• Kas tonüsünde azalma,
• Eklem mobilitesinin azalması,
• Eklem sıvısının azalması,
• Eklem kıkırdaklarında aşınma,
• Kas kütlesinin azalması gibi fizyolojik değişiklikler görülür. Doğru cevap "B" dir.

Doğru Cevap: B

Soru 3

Her yaş grubu için kan basıncının kaç mm/Hg’nın altında olması gerektiği aşağıdaki şıkların hangisinde doğru olarak verilmiştir?

120/80

120/90

130/90

140/90

130/80

Açıklama:

Her yaş grubu için geçerli olmak üzere kan basıncı 140 / 90 mm/Hg’nın altında olmalıdır. Doğru cevap "D" dir.

Doğru Cevap: D

Soru 4

Aşağıdakilerden hangisi kalp yetersizliğinin belirti ve bulguları arasında yer alır.

Çarpıntı

Hissizlik

Ciddi baş ağrısı

Baş dönmesi

Görme ve duyma değişiklikleri

Açıklama:

Kalp yetersizliği belirti ve bulguları arasında;
• Solunum güçlüğü
• Solukluk
• Yorgunluk
• Öksürük ve/veya balgam
• El ve ayaklarda soğukluk
• Damarlarda dolgunluk
• Ödem ve kilo alma
• Tırnaklarda morarma
• Çarpıntı
• Etkilenen organa bağlı değişiklikler, örneğin serebral fonksiyon bozuklukları yer
almaktadır. Doğru cevap "A" dır.

Doğru Cevap: A

Soru 5

I. Ağrının ve diğer semptomların kontrolü
II. Yaşam kalitesinin arttırılması
III. Hareket kısıtlılığı
IV. Eklem fonksiyonlarının iyileştirilmesi
Yukarıda verilen maddelerden hangisi/hangileri Osteoartrit in tedavi ve bakımındaki amaçlar içerisinde yer alır?

I, II ve III

I, II ve IV

II, III ve IV

I, III ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

• Ağrının ve diğer semptomların kontrolü
• Yaşam kalitesinin arttırılması
• Eklem fonksiyonlarının iyileştirilmesi
• Kas kuvvetinin korunması
• Sakatlıkların önlenmesi ya da düzeltilmesi
• Sağlık sorunlarının tedavi edilmesi
• OA komplikasyonlarının engellenmesidir.

Doğru Cevap: B

Soru 6

Bireyin hiçbir öz bakım gereksinimini karşılayamaması Orem’e göre hangi öz bakım destekleme düzeyi içerisinde yer alır?

Kısmen eksikliği giderme

Destekleyici

Tam olarak eksikliği giderme

Zaman zaman destekleme

Tam zamanlı destekleme

Açıklama:

Tam olarak eksikliği giderme: Birey hiçbir öz bakım gereksinimini karşılayamamaktadır. Öz bakımı sağlık personeli tarafından karşılanır. Doğru cevap "C" dir.

Doğru Cevap: C

Soru 7

I. En sık karşılaşılan eklem hastalıkları arasındadır.
II. Bu hastalık hızlı ilerler.
III. Eklem harabiyeti yapar.
IV. eklem açıklığında daralma yapar.
Yukarıda verilen maddelerden hangisi/hangilerinde osteoartrit hastalığıyla ilgili doğru bilgilere yer verilmiştir?

I, II, III ve IV

II, III ve IV

I, II ve IV

I, III ve IV

I, II ve III

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 8

I. İdeal kiloda olma
II. Egzersiz yapma
III. Düzenli sağlık kontrollerinin izlemi
IV. Günlük yaşam aktivitelerinin (GYA) düzenlenmesi ve öz bakımının sağlanması
Yukarıda verilen maddelerden hangisi/hangileri osteoartritin ilaçsız tedavisinde kullanılan uygulamalar arasında yer alır?

I, III ve IV

II, III ve IV

I, II, III ve IV

I, II ve IV

I, II ve III

Açıklama:

Osteoartritin ilaçsız tedavisinde ise bazı uygulamalar önem kazanmaktadır. Bu uygulamalar
ve evde bakım ilkeleri aşağıda özetlenmiştir.
• İdeal kiloda olma: Diz osteoartritinin en önemli etyolojik faktörü fazla kilodur.
Fazla kilo diz eklemine baskı yapması nedeniyle eklemde dejeneratif etki yapmaktadır.
Tersine fazla kilo verildiğinde ve ideal kilo sürdürüldüğünde hasar durdurulacak
ve ilerlemesi önlenmiş olacaktır. Bu nedenle diyetisyen tarafından verilen
diyet listesine aile/çevrenin de desteğiyle ev ortamında da uyulması sağlanmalıdır.
Diyete uyum sağlanamıyorsa hemşire ve diyetisyen ile işbirliği sağlanarak uyumdaki
engeller belirlenmeli ve neden ortadan kaldırılmalıdır.
• Egzersiz yapma: Egzersizin genel sağlık ve metabolizma üzerine olumlu etkisi bilinmektedir.
Ayrıca kas zayıflığının giderilmesi, kan dolaşımının arttırılması ve sağlıklı
eklem hareketlerinin sürdürülmesinde egzersizler yarar sağlamaktadır. Gerekirse
fizyoterapist desteği ile verilen eklem egzersizlerinin ev ortamında düzenli yapılması
sağlanmalı, egzersizlere uyum sağlanamıyorsa hemşire ve fizyoterapist ile işbirliği
sağlanarak uyumdaki engeller belirlenmeli ve neden ortadan kaldırılmalıdır.
• Düzenli sağlık kontrollerinin izlemi: Osteoartrit’e yönelik verilen ilaçların, eklem
ve genel sağlığın düzenli kontrolü için sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.
• Günlük Yaşam Aktivitelerinin (GYA) Düzenlenmesi ve Öz bakımının Sağlanması:
Yaşlı bireyin eklemlerini zorlayan GYA’lerinden kaçınması gerektiği vurgulanmalıdır.
Osteoartrit tanısı almış yaşlı bireyler, ileri aşamalarda yürüme, giyinme,
oturma, kalkma ve merdiven çıkma gibi hareketlerde de zorluk yaşayabilmektedir.
Bu aktiviteler ve banyo ile hijyenin sağlanması gibi öz bakımının sağlanması sırasında
yaşlı bireye yardımcı olunmalı ve desteklenmelidir. Bunun yanı sıra yardımcı
araç gereç kullanımı sağlanmalı ve yaşam daha kolay hale getirilmelidir. Örneğin
yürümede baston, merdiven yerine asansör ya da boşaltım için alafranga tuvalet
sağlanmalıdır. Gerektiği düzeyde öz bakım eksikliği desteklenmelidir. Doğru cevap "C" dir.

Doğru Cevap: C

Soru 9

Aşağıdakilerden hangisi hipertansiyona yönelik başlıca yaşam biçimi değişikliklerinden biri değildir?

İdeal kiloda olma

Stresle baş etme

Alkol tüketimini azaltma

Düzenli fiziksel aktivite/izotonik egzersiz yapma

Sigara kullanma

Açıklama:

Hipertansiyona yönelik başlıca yaşam biçimi değişiklikleri şunlardır:
• Düzenli fiziksel aktivite/izotonik egzersiz yapma (En az günde 30 dk. ve haftada 4 kez)
• Sigaradan uzak durma
• Alkol tüketimini azaltma (Erkeklerde günde 3, kadınlarda 2 üniteden az)
• Stresle baş etme
• İdeal kiloda olma (Beden kitle indeksi: 20-25 kg/m²)
• DASH (DietaryApproachesto Stop Hypertension) diyeti uygulamadır. Bunlar ise;
• Tuz tüketimini azaltma (günde 6 gr. sodyum klorid ya da 2,4 gr. sodyumdan az)
• Sebze ve meyve tüketimini arttırma (en az günde 5 porsiyon)
• Herhangi bir sakıncası yoksa potasyumdan zengin beslenme
• Herhangi bir sakıncası yoksa kalsiyumdan zengin beslenme
• Balık tüketimini arttırma
• Diyette yağ tüketimini mümkün olduğunca azaltma
• Diyette lifi arttırmadır. Doğru cevap "E" dir.

Doğru Cevap: E

Soru 10

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanma ile kardiyovasküler sistemde ortaya çıkan değişiklerden birisidir?

Kemik mineral kaybının artması

Kemik yıkım hızında artış

Kas tonüsünde azalma

Eklem mobilitesinin azalması

Kolejen dokularda artış

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanma ile kas iskelet sisteminde ortaya çıkan değişiklerden birisidir?

Kemik mineral kaybının artması

Kapakların çaplarında artış

Kolejen dokularda artış

Kalbin büyümesi

Sempatik uyarılara cevapta artış

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 12

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanma ile kardiyovasküler sistemde ortaya çıkan değişiklerden birisi değildir?

Kalbin büyümesi

Sempatik uyarılara cevapta artış

Eklem sıvısının azalması

Arter kompliyansında azalma

Arterioskleroz oluşumu

Açıklama:

Eklem sıvısının azalması kas iskelet sisteminde ortaya çıkmaktadır.

Doğru Cevap: C

Soru 13

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanma ile kas iskelet sisteminde ortaya çıkan değişiklerden birisi değildir?

Kemik mineral kaybının artması

Kemik yıkım hızında artış yaşlanma ile kardiyovasküler sistemde ortaya çıkan değişikliklerdendir.

Kas tonüsünde azalma

Kolejen dokularda artış

Eklem mobilitesinin azalması

Açıklama:

Kolejen dokularda artış

Doğru Cevap: D

Soru 14

Aşağıdakilerden hangisi yaşla birlikte kan basıncında artma görülmesinin temel nedenlerinden biri değildir?

Büyük arterlerdeki elastisite kaybı

Yağ oranının artması

Atheroskleroz gibi farklı nedenlerle damar rijiditesinin artması

Kalpteki (kollejen lif) yapısal değişiklikler

Kalp ileti sistemindeki bozukluklar

Açıklama:

Yaşla birlikte kan basıncında artma görülmesinin temel nedenleri arasında ise;
• Büyük arterlerdeki elastisite kaybı
• Atheroskleroz gibi farklı nedenlerle damar rijiditesinin artması
• Kalpteki (kollejen lif) yapısal değişiklikler
• Kalp ileti sistemindeki bozukluklar
• Kalbin hipertrofisi
• Kanın yoğunluğu sayılabilir
Yağ oranının artması nedenler arasında yoktur.

Doğru Cevap: B

Soru 15

Aşağıdakilerden hangisi hipertansiyon risk faktörleri arasındadır?

Daha önce ameliyat olma

Şeker hastası olma

Kulak rahatsızlığı

Miyopluk

Sigara kullanma

Açıklama:

Hipertansiyon risk faktörleri arasında;
• Yaşın ilerlemesi,
• Sigara kullanma,
• Menapoza girme,
• Kalp damar hastalıkları gibi kronik hastalık varlığı,
• Hipertansiyona neden olan ilaç kullanımları,
• Yağdan ve tuzdan zengin diyetle beslenme
• Ailede hipertansiyon tanısı varlığı yer almaktadır.

Doğru Cevap: E

Soru 16

Burun kanaması, kulak çınlaması, baş dönmesi, çarpıntı ve bayılma gibi belirtiler hangi hastalığın belirtileridir?

Hipertansiyon

Şeker Hastalığı

Alerji

Nezle

Grip

Açıklama:

Hipertansiyon belirti ve bulguları;
• Hipertansiyon uzun bir süre içinde gelişmişse bireyin hiçbir yakınması olmayabilir
ve başka bir nedenle yapılan muayenede saptanabilmektedir.
• Genellikle başın arka bölgesinde gelişen baş ağrısı
• Burun kanaması
• Kulak çınlaması
• Baş dönmesi
• Çarpıntı
• Bayılma
• Hipertansiyonun ileri dönemlerinde ise zorlu solunum, kusma, hissizlik, görme
problemleri ve gece sık idrara çıkma yer almaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 17

Aşağıdakilerden hangisi hipertansiyona yönelik başlıca yaşam biçimi değişikliklerinden birisi değildir?

Düzenli fiziksel aktivite/izotonik egzersiz yapma

Sigaradan uzak durma

Kilo almak

Stresle baş etme

Alkol tüketimini azaltma

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 18

Solunum güçlüğü, solukluk, yorgunluk, öksürük ve/veya balgam ve el ve ayaklarda soğukluk gibi belirtiler hangi hastalığı işaret etmektedir?

Kolesterol

Şeker Hastalığı

Reflü

Tansiyon

Kalp yetersizliği

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 19

Aşağıdakilerden hangisi kalp yetersizliği ortaya belirtilerinden birisi değildir?

Ödem ve kilo almak

Çarpıntı

Baş dönmesi

Solukluk

Yorgunluk

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 20

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanma ile birlikte kardiyovasküler sistemde gerçekleşen olumsuz durumlardan biri değildir?

Miyokard(kalp kasının) esnekliğinin azalması

Kapaklarda kalınlaşma,

Kapakların çaplarında artış,

Kolajen dokularda artış

Arter kompliyansında artış

Açıklama:

Arter kompliyansında artış değil azalma görülmektedir. Doğu cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 21

Aşağıdakilerden hangisi yaşla birlikte kan basıncında artma görülmesinin temel nedenleri arasında yer almaz?

Büyük arterlerdeki elastisite kaybı

Atheroskleroz gibi farklı nedenlerle damar rijiditesinin artması

Eklem sıvısındaki azalma

Kalbin hipertrofisi

Kalp ileti sistemindeki bozukluklar

Açıklama:

Eklem sıvısındaki azalma yaşlanma ile birlikte kas sisteminde neydana gelen değişikliktir. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 22

Hipertansiyonun ilaçsız tedavisinde ideal kilo beden kitle endeksi kaç olmalıdır?

20-25 kg/m²

10-15 kg/m²

25-30 kg/m²

30-35 kg/m²

20-30 kg/m²

Açıklama:

Hipertansiyonun ilaçsız tedavisinde ideal kilo beden kitle endeksi 20-25 kg/m²olmalıdır. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 23

Her yaş grubu için geçerli olmak üzere kan basıncı kaçın altında olmalıdır?

130/80 mm/Hg

120/80 mm/Hg

130/70 mm/Hg

140/90 mm/Hg

140/50 mm/Hg

Açıklama:

Her yaş grubu için geçerli olmak üzere kan basıncı 140/90 mm/Hg'nın altında olmalıdır.Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 24

Aşağıdakilerden hangisi hipertansiyona yönelik başlıca yaşam biçimi değişikliklerinden biri değildir?

Herhangi bir sakıncası yoksa potasyumdan zengin beslenme

Herhangi bir sakıncası yoksa kalsiyumdan zengin beslenme

Herhangi bir sakıncası yoksa proteinden zengin beslenme

Günde en az 30dk egzersiz

Diyette lifi arttırma

Açıklama:

Proteinden ziyade sebze meyve tüketimini arttırma. Doru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 25

Aşağıdakilerden hangisi kalp yetersizliği belirti ve bulguları arasında yer almaz?

İştah artışı

Yorgunluk

Öksürük ve balgam

Yorgunluk

Ödem ve kilo alma

Açıklama:

Kilo alma kalp yetersizliği belirti ve bulguları arasında yer almaz. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 26

Hangisi kalp yetersizliği için kullanılan ilaçların yan etkilerinden biri değildir?

Kan basıncı değişiklikleri

Baş dönmesi

Çarpıntı

Renkli haleler görme

Düşme

Açıklama:

Düşme kalp yetersizliği için kullanılan ilaçların yan etkilerinden biri değildir.

Doğru Cevap: E

Soru 27

Organların ihtiyacı olan kalp debisinin (dakikalık kalp atım hacminin) kalp tarafından sağlanamamasına ne ad verilir?

Hipertansiyon

Hipotansiyon

Kalp yetersizliği

Osteoartrit

Çarpıntı

Açıklama:

Organların ihtiyacı olan kalp debisinin (dakikalık kalp atım hacminin) kalp tarafından sağlanamamasına kalp yetersizliği denir. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 28

Osteoartrit tedavisinde Orem 'e göre hangisi öz bakım destekleme düzeylerinde yer almaz?

Tam olarak eksikliği giderme

Kısmen eksikliği giderme

Destekleyici

Düzenli sağlık kontrollerinin izlemi

Ağrı ile baş etme

Açıklama:

Düzenli sağlık kontrollerinin izlemi Orem 'e öz bakım destekleme düzeylerinde yer almaz.Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 29

Aşağıdakilerden hangisi osteoartritin tedavi ve bakımında yer alan amaçlardan biri değildir?

Ağrının ve diğer semptomların kontrolü

Krepitasyon

Yaşam kalitesinin arttırılması

Eklem fonksiyonlarının iyileştirilmesi

OA komplikasyonlarının engellenmesi

Açıklama:

Krepitasyon osteoartritin tedavi ve bakımında yer alan amaçlardan biri değil belirti ve bulguları arasında yer alır. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 30

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanma ile birlikte kardiyovasküler sistemde yaşanan değişikliklerden biridir?

Kemik mineral kaybının artması

Kas tonüsünde azalma

Eklem sıvısının azalması

Kalp kapaklarının çaplarında artış

Kas kütlesinin azalması

Açıklama:

Yaşlanma ile kardiyovasküler sistemde; miyokard(kalp kasının) esnekliğinin azalması, kapaklarda kalınlaşma, kapakların çaplarında artış, kolejen dokularda artış, kalbin büyümesi, sempatik uyarılara cevapta artış, arter kompliyansında azalma, arterioskleroz oluşumu gibi değişiklikler görülür. Kemik mineral kaybının artması, kas tonüsünde azalma, Eklem sıvısının azalması, kas kütlesinin azalması kas iskelet sisteminde yaşanan değişikliklerdir. Doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 31

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanma ile birlikte kas iskelet sisteminde yaşanan değişikliklerden biri değildir?

Kemik yıkım hızında artış

Eklem mobilitesinin azalması

Sempatik uyarılara cevapta artış

Eklem kıkırdaklarında aşınma

Kas kütlesinin azalması

Açıklama:

Yaşlanma ile kas iskelet sisteminde ise; kemik mineral kaybının artması, kemik yıkım hızında artış, kas tonüsünde azalma, eklem mobilitesinin azalması, eklem sıvısının azalması, eklem kıkırdaklarında aşınma, kas kütlesinin azalması gibi fizyolojik değişiklikler görülür. Sempatik uyarılara cevapta artış kardiyovasküler sistemde yaşanan değişikliklerden biridir. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 32

Aşağıdakilerden hangisi hipertansiyonun belirti ve bulgularından biri değildir?

Burun kanaması

Kulak çınlaması

Baş dönmesi

Çarpıntı

Menapoza girme

Açıklama:

Hipertansiyon belirti ve bulguları; genellikle başın arka bölgesinde gelişen baş ağrısı, burun kanaması, kulak çınlaması, baş dönmesi, çarpıntı, bayılma. Hipertansiyonun ileri dönemlerinde ise zorlu solunum, kusma, hissizlik, görme problemleri ve gece sık idrara çıkma yer almaktadır. Menapoza girme hipertansiyonun belirti ve bulgularından değil, risk faktörlerinden biridir. Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 33

Aşağıdakilerden hangisi hipertansiyonun ilaçsız tedavisinin sağlanması için yaşam biçiminde yapılabilecek değişikliklerden biri değildir?

Sigaradan uzak durma

Alkol tüketimini azaltma

Stresle baş etme

Tuz tüketimini artırma

İdeal kiloda olma

Açıklama:

Hipertansiyona yönelik başlıca yaşam biçimi değişiklikleri şunlardır: Düzenli fiziksel aktivite/izotonik egzersiz yapma (En az günde 30 dk. ve haftada 4 kez), sigaradan uzak durma, alkol tüketimini azaltma (Erkeklerde günde 3, kadınlarda 2 üniteden az), stresle baş etme, ideal kiloda olma (Beden kitle indeksi: 20-25 kg/m²), DASH (DietaryApproachesto Stop Hypertension) diyeti uygulamadır. Bunlar ise; sebze ve meyve tüketimini arttırma (en az günde 5 porsiyon), herhangi bir sakıncası yoksa potasyumdan zengin beslenme, herhangi bir sakıncası yoksa kalsiyumdan zengin beslenme, balık tüketimini arttırma, diyette yağ tüketimini mümkün olduğunca azaltma, diyette lifi arttırma, tuz tüketimini azaltma (günde 6 gr. sodyum klorid ya da 2,4 gr. sodyumdan az), dır. Doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 34

Aşağıdakilerden hangisi hipotansiyonun(kan basıncının normal değerin altına inmesi )gelişmesi durumunda vücutta yaşanacak değişikliklerden biridir?

Burun kanaması

Kulak çınlaması

Göz kararması

Kusma

Çarpıntı

Açıklama:

Hipotansiyon (kan basıncının normal değerin altına inmesi) gelişme durumunda göz kararması ve baş dönmesi görülebilir. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 35

Aşağıdakilerden hangisi kalp yetersizliğinin belirti ve bulgularından biri değildir?

Burun kanaması

El ve ayaklarda soğukluk

Damarlarda dolgunluk

Ödem ve kilo alma

Tırnaklarda morarma

Açıklama:

Kalp yetersizliği belirti ve bulguları arasında; solunum güçlüğü, solukluk, yorgunluk, öksürük ve/veya balgam, el ve ayaklarda soğukluk, damarlarda dolgunluk, ödem ve kilo alma, tırnaklarda morarma, çarpıntı. Etkilenen organa bağlı değişiklikler, örneğin serebral fonksiyon bozuklukları yer almaktadır. Burun kanaması kalp yetersizliği bulgularından biri değildir. Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 36

Aşağıdakilerden hangisi kalp yetersizliği görülebilen durumlardan biridir?

Romatizmal hastalıklar

Ülser

Osteoartrit

İdrar yolu enfeksiyonu

Sinir sistemi hastalıkları

Açıklama:

Kalp yetersizliği, koroner arter hastalığı, hipertansiyon, kalp krizi ve kalp ritim bozuklukları, romatizmal hastalıklar ve beslenme bozuklukları gibi durumlar nedeniyle görülebilmektir. Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 37

Osteoartrit'in 65 yaş üstü bireylerde görülme oranı kaçtır?

% 30-50

% 40-60

% 50-70

% 60-80

% 70-90

Açıklama:

Osteoartrit ilerleyen yaşlarda obez kişilerde daha sık görülmekle birlikte, 65 yaş üstü bireylerde görülme oranı %70-90’dır. Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 38

Aşağıdakilerden hangisi osteoartritin belirti ve bulgularından biridir?

Kan basıncının artması

Eklem şişliği

Solunum güçlüğü

Çarpıntı

Kolajen dokularda artış

Açıklama:

Osteoartrit, belirti ve bulguları arasında; ağrı, sabah katılığı, hareket kısıtlılığı, eklem şişliği, krepitasyon (eklemden ses duyulması), eklemde boşalma hissi yer almaktadır. Kan basıncının artması, solunum güçlüğü, çarpıntı, kolajen dokularda artış osteoartritin belirtileri değildir. Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 39

Diz osteoartritinin en önemli etyolojik faktörü aşağıdakilerden hangisidir?

İleri yaş

Sebze ağırlıklı beslenme

Fazla kilo

Egzersiz yapmak

Cinsiyet

Açıklama:

Diz osteoartritinin en önemli etyolojik faktörü fazla kilodur. Fazla kilo diz eklemine baskı yapması nedeniyle eklemde dejeneratif etki yapmaktadır. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 40

Kalp kasının esnekliğinin azalması
Kas tonüsünde azalma
Arter kompliyansında azalma
Kapaklarda kalınlaşma
Kalbin büyümesi

Hangisi/hangileri yaşlı bireylerde kardiyavasküler sistemde görülen değişiklikler arasında yer alır?

I, II, III, IV ve V

I, III, IV ve V

I, II, IV ve V

I ve V

Yalnız V

Açıklama:

Yaşlanma ile kardiyovasküler sistemde;

Miyokard(kalp kasının) esnekliğinin azalması,
Kapaklarda kalınlaşma,
Kapakların çaplarında artış,
Kolejen dokularda artış,
Kalbin büyümesi,
Sempatik uyarılara cevapta artış,
Arter kompliyansında azalma,
Arterioskleroz oluşumu gibi değişiklikler görülür. Doğru yanıt B’dir.

Doğru Cevap: B

Soru 41

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanmaya bağlı kas-iskelet sisteminde görülen değişikliklerden biridir?

Sempatik uyarılara cevapta artış

Kapakların çaplarında artış

Kolejen dokuda artış

Yaşam kalitesinde artış

Kemik yıkım hızında artış

Açıklama:

Yaşlanma ile kas iskelet sisteminde ise;

Kemik mineral kaybının artması,
Kemik yıkım hızında artış,
Kas tonüsünde azalma,
Eklem mobilitesinin azalması,
Eklem sıvısının azalması,
Eklem kıkırdaklarında aşınma,
Kas kütlesinin azalması gibi fizyolojik değişiklikler görülür.

Yaşlının fizyolojik bazı değişiklikler yaşaması ise kronik hastalıkla karşılaşma riskini artırmaktadır ve yaşlı bireylerde kronik hastalık sıklıkla görülmektedir. Doğru yanıt E’dir.

Doğru Cevap: E

Soru 42

Aşağıdakilerden hangisi hipertansiyon risk faktörleri arasında yer alır?

Kanın yoğunluğu

Kulak çınlaması

Kalbin hipertrofisi

Kronik hastalık

Burun kanaması

Açıklama:

Hipertansiyon risk faktörleri arasında;

Yaşın ilerlemesi,
Sigara kullanma,
Menapoza girme,
Kalp damar hastalıkları gibi kronik hastalık varlığı,
Hipertansiyona neden olan ilaç kullanımları,
Yağdan ve tuzdan zengin diyetle beslenme
Ailede hipertansiyon tanısı varlığı yer almaktadır. Doğru yanıt D’dir.

Doğru Cevap: D

Soru 43

Aşağıdakilerden hangisi bireyde kan basıncının normal değerinin altına inmesi durumunda ortaya çıkabilir?

Göz kararması

Ayaklarda soğukluk

Tırnaklarda morarma

Solunum güçlüğü

Nefes darlığı

Açıklama:

Hipotansiyon (kan basıncının normal değerin altına inmesi) gelişme durumunda göz kararması ve baş dönmesi görülebilir. Bu nedenle bireyin düşmesini önleyici tedbirler alınmış olmalıdır. Bunlar arasında;
bireyin ihtiyacı olan temel eşyaların yakınına yerleştirilmesi, bireyin terlik yerine ayağından çıkmayan özellikte sandalet benzeri ayakkabı kullanması, kıyafetlerine yürürken takılmayacak şekilde aydınlatmanın yeterli olması, zeminde paspas ya da benzeri küçük örtülerin olmaması, yerlerin kaygan olmaması ve eşik yükseltilerinin varsa kaldırılması, banyo ve koridorlarda tutamakların olması ve gerekiyorsa yürüteç, baston gibi destekleyici cihazların kullanılması yer almaktadır. Doğru yanıt A’dır.

Doğru Cevap: A

Soru 44

Lifli besinleri artırma
Yağ tüketimini azaltma
Tuz tüketimini azaltma
Balık tüketimini artırma
Potasyumlu besinleri azaltma

Hangisi/hangileri hipertansiyona yönelik uygulanan DASH (Dietary Approachesto Stop Hypertension) diyeti içerisinde yer alır?

I, II, III, IV ve V

I, II, III ve IV

II, III ve IV

III ve V

Yalnız III

Açıklama:

Hipertansiyona yönelik başlıca yaşam biçimi değişiklikleri şunlardır:

Düzenli fiziksel aktivite/izotonik egzersiz yapma (En az günde 30 dakika ve haftada 4 kez)
Sigaradan uzak durma
Alkol tüketimini azaltma (Erkeklerde günde 3, kadınlarda 2 üniteden az)
Stresle baş etme
İdeal kiloda olma (Beden kitle indeksi: 20-25 kg/m²)
DASH (DietaryApproachesto Stop Hypertension) diyeti uygulamadır. Bunlar ise;
Tuz tüketimini azaltma (günde 6 gr. sodyum klorid ya da 2,4 gr. sodyumdan az)
Sebze ve meyve tüketimini arttırma (en az günde 5 porsiyon)
Herhangi bir sakıncası yoksa potasyumdan zengin beslenme
Herhangi bir sakıncası yoksa kalsiyumdan zengin beslenme
Balık tüketimini arttırma
Diyette yağ tüketimini mümkün olduğunca azaltma
Diyette lifi artırmadır. Doğru yanıt B’dir.

Doğru Cevap: B

Soru 45

Vücuttaki organların ihtiyacı olan kalp debisinin kalp tarafından sağlanamama durumu aşağıdakilerden hangisidir?

Romatizmal hastalıklar

Koroner arter hastalığı

Kalp ritim bozukluğu

Kalp yetersizliği

Kalp krizi

Açıklama:

Kalp yetersizliği, farklı neden ve hastalıklara bağlı olarak ortaya çıkan klinik bir sendromdur. Kalp yetersizliği, organların ihtiyacı olan kalp debisinin (dakikalık kalp atım hacminin) kalp tarafından sağlanamamasıdır. Tipik olarak dinlenme ya da egzersiz sırasında nefes darlığı ya da halsizlik gibi kalpte yapısal ya da işlevsel bir anormalliğe işaret etmektedir. Kalp yetersizliği akut ya da kronik ortaya çıkabilmekte ve sağ ve sol kalp yetersizliği gibi türleri bulunmaktadır. Türkiye’de yapılan bir çalışmaya göre prevelans % 3.2 civarındadır.
Kalp yetersizliği, koroner arter hastalığı, hipertansiyon, kalp krizi ve kalp ritim bozuklukları, romatizmal hastalıklar ve beslenme bozuklukları gibi durumlar nedeniyle görülebilmektir. Doğru yanıt D’dir.

Doğru Cevap: D

Soru 46

Yaşlılık dönemi kalp yetersizliğinde zehirlenmelere yol açan ilaçlar aşağıdakilerden hangisidir?

Antibiyotik

Antiviral

Digoksin

Kapseisin

Hiyaluronan

Açıklama:

İlaç kullanımı sırasında karşılaşılabilecek bazı sorunlara karşı dikkatli olunmalıdır.

Çarpıntı,
Kan basıncı (hipotansiyon / hipertansiyon) değişiklikleri,
Baş dönmesi,
Bayılma gibi ilaçların önemli yan etkileri bilinmeli ve geliştiğinde hekime bildirilmelidir.
Örneğin digoksin grubu (miyokardı destekler) ilaçların yaşlılık döneminde ZEHİRLENMELERE kolay yol açabileceği bilinmelidir. İlaç kullanımlarından sonra
Renkli haleler görme,
Bulantı, kusma gibi belirtiler gelişmesi zehirlenme belirtilerini akla getirmeli ve sağlık kuruluşuna acilen başvurulmalıdır.
Ayrıca aile ya da birlikte yaşanılan kişiler için polifarmasi

Doğru yanıt C’dir.

Doğru Cevap: C

Soru 47

Ağrı ve diğer semptomların kontrolü
Kas kuvvetinin korunması
Eklemde boşalma hissi
Yaşam kalitesinin artırılması
Eklem fonksiyonlarının iyileştirilmesi

Hangisi/hangileri osteoartiritin tedavi ve bakım amaçları arasında yer alır?

Yalnız V

II ve IV

I, III ve IV

I, II, IV ve V

I, II, III, IV ve V

Açıklama:

Osteoartrit, belirti ve bulguları arasında;

Ağrı
Sabah katılığı
Hareket kısıtlılığı
Eklem şişliği
Krepitasyon (eklemden ses duyulması)
Eklemde boşalma hissi yer almaktadır.

Osteoartrit in tedavi ve bakımında amaç,

Ağrının ve diğer semptomların kontrolü
Yaşam kalitesinin arttırılması
Eklem fonksiyonlarının iyileştirilmesi
Kas kuvvetinin korunması
Sakatlıkların önlenmesi ya da düzeltilmesi
Sağlık sorunlarının tedavi edilmesi
OA komplikasyonlarının engellenmesidir.

Doğru yanıt D’dir.

Doğru Cevap: D

Soru 48

Kıkırdak
Kan basıncı
Subkondrial kemik
Sinovyal doku
Bağlar ve kapsül

Hangisi/hangileri osteoartritin tuttuğu vücut yapıları arasında yer alır?

I, II, III, IV ve V

I, III, IV ve V

II, III ve V

I ve II

Yalnız III

Açıklama:

Osteoartrit, eklem kıkırdağı ve subkondrial yıkımın artması sonucu yıkım ve onarım arasındaki dengenin bozulması sonucu gelişmektedir. Bu hastalıkta sorun sadece kıkırdak dokuda değil kemik doku ve tüm eklemi kapsayacak derecede yapılardadır. Osteoartrit, sinovyal eklemi oluşturan kıkırdak, subkondrial kemik, sinovyal doku, bağlar, kapsül ve kaslar gibi tüm yapıları tutar ve eklem kıkırdağının kaybı, kemik şeklinin bozulması ve osteofitlerin (eklem kemik ara yüzeylerinde gelişen kemiksi yapılar) gelişimini kapsamaktadır. Eklem kıkırdağının bozulması kemiklerin birbirine sürtmesine neden olur ki bu da şiddetli ağrı yapmaktadır. Doğru yanıt B’dir.

Doğru Cevap: B

Soru 49

Osteoartrite bağlı ağrı ile baş etmede kullanılan en bilinen yöntem aşağıdakilerden hangisidir?

Yüzeysel ılık/sıcak uygulama

Bölgesel buz uygulaması

Yüksek dozda ağrı kesici alma

Düşük dozda ağrı kesici alma

Diyetisyen eşliğinde kilo verme

Açıklama:

Ağrı ile baş etme: Ağrının kesinlikle osteoartrit nedenli olduğu biliniyorsa ve sonradan dahil olan herhangi bir bulgu yoksa (kızarıklık, şişlik vb) ve hemşire, hekim gibi sağlık ekibinin iletişimi sağlandı ise ağrının hafifletilmesi için girişimler planlanabilir. Bunlar arasında yüzeyel ılık / sıcak uygulama (ped ya da torba) sayılabilir. Sıcak uygulama eklem katılığının azaltılması, ağrının hafifletilmesi, kontraktürlerin önlenmesi açısından önemlidir. Bazı durumlarda başka bir nedenle sakıncası yoksa kaplıcalar önerilmektedir. Bunların dışında ağrı ile baş etmede; ağrı dönemlerinde aktivitelerin kısıtlanması, eşyaların yakınına yerleştirilmesi, müzik dinleme, hayal kurma, hobilerle uğraşma, rahatlama teknikleri ve dikkatin başka yöne çekilmesi gibi yöntemler kullanılabilir. Ağrıyla baş etmede bazı bitki / yaprakların ağrılı ekleme sarıldığı bilinmektedir ancak bu tür uygulamaların çoğu zaman cilt ve eklemde problemlere yol açabildiği görülmektedir. Bu nedenle bu tür uygulamalardan kaçınılmalıdır. Doğru yanıt A’dır.

Doğru Cevap: A

Soru 50

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanma ile birlikte kardiyovasküler sistemde görülen değişimlerden biridir?

Kolejen dokularda artış

Kas tonüsünde azalma,

Eklem mobilitesinin azalması,

Eklem sıvısının azalması,

Eklem kıkırdaklarında aşınma

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 51

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanma ile birlikte kas iskelet sisteminde görülen değişimlerden biri değildir?

Kemik mineral kaybının artması

Miyokard(kalp kasının) esnekliğinin azalması

Kemik yıkım hızında artış

Kas tonüsünde azalma

Eklem mobilitesinin azalması

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 52

Erişkin bireylerde sistolik kan basıncının 140 mmHg’dan ve / veya diyastolik kan basıncının 90 mmHg’dan yüksekliği olarak tanımlanan hastalık aşağıdakilerden hangisidir?

Hipertansiyon

Kalp yetersizliği

Osteoartit

Nefes darlığ

Krepitasyon

Açıklama:

Hipertansiyon, erişkin bireylerde sistolik kan basıncının 140 mmHg’dan ve / veya diyastolik kan basıncının 90 mmHg’dan yüksekliği olarak tanımlanmaktadır. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 53

I-Büyük arterlerdeki elastisite kaybı
II-Kalpteki (kollejen lif) yapısal değişiklikler
III-Atheroskleroz gibi farklı nedenlerle damar rijiditesinin artması
Yukarıdakilerden hangisi/hangileri yaşla birlikte kan basıncında artma görülmesinin temel nedenleri arasında yer alır?

Yalnız I

Yalnız II

I ve II

I ve III

I-II ve III

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 54

I-Baş dönmesi
II-Çarpıntı
III-Bayılma
Yukarıdakilerden hangisi/hangileri hipertansiyon belirti ve bulguları arasında yer alır?

Yalnız I

Yalnız III

I ve II

II ve III

I-II ve III

Açıklama:

Hipertansiyon belirti ve bulguları;
• Hipertansiyon uzun bir süre içinde gelişmişse bireyin hiçbir yakınması olmayabilir ve başka bir nedenle yapılan muayenede saptanabilmektedir.
• Genellikle başın arka bölgesinde gelişen baş ağrısı
• Burun kanaması
• Kulak çınlaması
• Baş dönmesi
• Çarpıntı
• Bayılma
• Hipertansiyonun ileri dönemlerinde ise zorlu solunum, kusma, hissizlik, görme problemleri ve gece sık idrara çıkma yer almaktadır.
Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 55

Aşağıdakilerden hangisi Hipertansiyona yönelik başlıca yaşam biçimi değişiklikleri arasında yer almaz?

Sigaradan uzak durma

Alkol tüketimini azaltma (Erkeklerde günde 3, kadınlarda 2 üniteden az)

Diyette lif azaltılmalıdır

Stresle baş etme

İdeal kiloda olma (Beden kitle indeksi: 20-25 kg/m²)

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 56

Organların ihtiyacı olan kalp debisinin (dakikalık kalp atım hacminin) kalp tarafından sağlanamaması durumu ne olarak adlandırılmaktadır?

Hipertansiyon

Bayılma

Nefes darlığı

Kalp yetmezliği

Öksürük

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 57

I-Solunum güçlüğü
II-Kilo kaybı
III-Yorgunluk
Yukarıdakilerden hangisi/hangileri Kalp yetersizliği belirti ve bulguları arasında yer alır?

Yalnız I

Yalnız III

I ve II

I ve III

I-II ve III

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 58

Osteoartrit 65 yaş üstü bireylerde görülme oranı yüzde kaçtır?

%10-20

%20-40

%40-50

%60-70

%70-90

Açıklama:

Osteoartrit ilerleyen yaşlarda obez kişilerde daha sık görülmekle birlikte, 65 yaş üstü bireylerde görülme oranı %70-90’dır.

Doğru Cevap: E

Soru 59

Aşağıdakilerden hangisi osteoartrite özgü belirtilerden birisidir?

Baş dönmes

Görme ve duyma değişiklikleri

Eklem şişliği

İdrar çıkışında değişiklikler,

Nefes darlığ

Açıklama:

Osteoartrit, belirti ve bulguları arasında;
• Ağrı
• Sabah katılığı
• Hareket kısıtlılığı
• Eklem şişliği
• Krepitasyon (eklemden ses duyulması)
• Eklemde boşalma hissi yer almaktadır.
Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 60

• Miyokard(kalp kasının) esnekliğinin azalması,
• Kapaklarda kalınlaşma,
• Kapakların çaplarında artış,
• Kolejen dokularda artış,
• Kalbin büyümesi,
• Sempatik uyarılara cevapta artış,
• Arter kompliyansında azalma,
• Arterioskleroz oluşumu
Yukardaki belirtiler yaşlanma ile hangi sistemde görülen değişikliklerdendir?

Kardiyovasküler sistemde

Kas iskelet sisteminde

Sinir sisteminde

Bağışıklık sisteminde

Kan basıncında

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 61

I. Kemik mineral kaybının artması,
II. Kemik yıkım hızında artış,
III. Kas tonüsünde azalma,
IV. Eklem mobilitesinin azalması
V. Kolejen dokularda artış
Yukardakilerden hangi/ hangileri yaşlanma ile kas iskelet sisteminde görülen değişikliklerdendir?

I, II

I, II, III

I, II, III, IV

I, II, III, IV, V

III, V

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 62

I. Burun kanaması
II. Kulak çınlaması
III. Baş dönmesi
IV. Çarpıntı
V. Bayılma
Yukardakilerden hangi/ hangileri hipertansiyon belirti ve bulgularındandır?

I, III, V

I, II

I, II, III

I, II, III, IV

I, II, III, IV, V

Açıklama:

Hipertansiyon belirti ve bulguları;
• Hipertansiyon uzun bir süre içinde gelişmişse bireyin hiçbir yakınması olmayabilir ve başka bir nedenle yapılan muayenede saptanabilmektedir.
• Genellikle başın arka bölgesinde gelişen baş ağrısı
• Burun kanaması
• Kulak çınlaması
• Baş dönmesi
• Çarpıntı
• Bayılma
• Hipertansiyonun ileri dönemlerinde ise zorlu solunum, kusma, hissizlik, görme problemleri ve gece sık idrara çıkma yer almaktadır.
Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 63

Aşağıdakilerden hangisi hipertansiyona yönelik başlıca yaşam biçimi değişikliklerinden değildir?

Düzenli fiziksel aktivite/izotonik egzersiz yapma

Diyette lifi arttırma

Balık tüketimini arttırma

Herhangi bir sakıncası yoksa potasyumdan zengin beslenme

Tuz tüketimini arttırma

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 64

I. En sık karşılaşılan eklem hastalıkları arasındadır.
II. Bu hastalık yavaş ilerler, inflamasyonsuzdur
III. Eklem harabiyeti yapar
IV. Eklem açıklığında daralma, fonksiyonel kayıpla kendini gösterir.
Yukardakilerden hangi/hangileri osteoartrit ile ilgilidir?

I,II

I, III

II, III

I, II, III

I, II, III, IV

Açıklama:

Osteoartrit en sık karşılaşılan eklem hastalıkları arasındadır. Bu hastalık yavaş ilerler, inflamasyonsuzdur, eklem harabiyeti yapar ve eklem açıklığında daralma, fonksiyonel kayıpla kendini gösterir.
Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 65

"..............., organların ihtiyacı olan kalp debisinin (dakikalık kalp atım hacminin) kalp tarafından sağlanamamasıdır."
Yukarda boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?

Beyin kanaması

Osteoartrit

Kalp yetersizliği

Kas iskelet sistemi

Hipertansiyon

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 66

Hipotansiyon (kan basıncının normal değerin altına inmesi) gelişme durumunda
bireyin düşmesini önleyici hangi tedbirler alınmalıdır?

Bireyin ihtiyacı olan temel eşyaların yakınına yerleştirilmesi

Bireyin ayağına terlik giydirilmesi

Aydınlatmanın az olması

Yerlerin kaygan olması

Eşiklerin yüksek olması

Açıklama:

Hipotansiyon (kan basıncının normal değerin altına inmesi) gelişme durumunda göz kararması ve baş dönmesi görülebilir. Bu nedenle bireyin düşmesini önleyici tedbirler alınmış olmalıdır. Bunlar arasında; bireyin ihtiyacı olan temel eşyaların yakınına yerleştirilmesi, bireyin terlik yerine ayağından çıkmayan özellikte sandalet benzeri ayakkabı kullanması, kıyafetlerine yürürken takılmayacak şekilde aydınlatmanın yeterli olması, zeminde paspas ya da benzeri küçük örtülerin olmaması, yerlerin kaygan olmaması ve eşik yükseltilerinin varsa kaldırılması, banyo ve koridorlarda tutamakların olması ve gerekiyorsa yürüteç, baston gibi destekleyici cihazların kullanılması yer almaktadır.
Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 67

I. Hipertansiyon
II. Kalp krizi ve kalp ritim bozuklukları
III. Romatizmal hastalıklar
IV. Beslenme bozuklukları
Yukardakilerden hangi/hangileri kalp yetersizliğine neden olabilecek durumlardandır?

I, II

I, III

II, III

I, II, III, IV

III, IV

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 68

Osteoartrit hastalığı kaç grupta incelenmektedir?

Açıklama:

Bu hastalık primer ve sekonder olmak üzere iki grupta incelenmektedir. Primer osteoartritin bilinen kesin bir nedeni yoktur. Sekonder artrit ise daha önceden gelişen eklem yıkımının tetiklenmesi ile ortaya çıkmaktadır.
Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 69

I. Parasetamol
II. Nonsteroidal anti inflamatuar ajanlar (NSAİ)
III. Opioid
IV. steroid
V. hiyaluronan
VI. kapseisin
Yukardakilerden hangi/hangileri osteoartiritin ilaçlı tedavisinde kullanılabilen ilaçlardandır?

I, II, III, IV

I, II, III, IV, V, VI

IV, V, VI

I, III, V

II, III, IV

Açıklama:

Osteoartiritin ilaçlı tedavisinde parasetamol, nonsteroidal anti inflamatuar ajanlar (NSAİ), opioid, steroid, hiyaluronan, kapseisin gibi ilaçlara yer verilmektedir.
Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 70

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanma ile kas iskelet sisteminde görülen değişikliklerden biridir?

Miyokard(kalp kasının) esnekliğinin azalması

Kapaklarda kalınlaşma

Kas tonüsünde azalma

Kapakların çaplarında artış

Sempatik uyarılara cevapta artış

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 71

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanma ile kardiyovasküler sistemde görülen değişikliklerden biridir?

Kas tonüsünde azalma

Kalbin büyümesi

Kemik mineral kaybının artması

Eklem sıvısının azalması

Kas kütlesinin azalması

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 72

Aşağıdakilerden hangisi hipertansiyon belirti ve bulgularından biri değildir?

Burun kanaması

Bayılma

Çarpıntı

Menapoza girme

Baş dönmesi

Açıklama:

Hipertansiyon belirti ve bulguları;
• Hipertansiyon uzun bir süre içinde gelişmişse bireyin hiçbir yakınması olmayabilir ve başka bir nedenle yapılan muayenede saptanabilmektedir.
• Genellikle başın arka bölgesinde gelişen baş ağrısı
• Burun kanaması
• Kulak çınlaması
• Baş dönmesi
• Çarpıntı
• Bayılma
• Hipertansiyonun ileri dönemlerinde ise zorlu solunum, kusma, hissizlik, görme problemleri ve gece sık idrara çıkma yer almaktadır.

Doğru Cevap: D

Soru 73

Her yaş grubu için geçerli kan basıncı kaç mm/Hg’nın altında olmalıdır?

150 / 100 mm/Hg

130 / 80 mm/Hg

120 / 70 mm/Hg

100 / 80 mm/Hg

140 / 90 mm/Hg

Açıklama:

Her yaş grubu için geçerli olmak üzere kan basıncı 140 / 90 mm/Hg’nın altında olmalıdır

Doğru Cevap: E

Soru 74

Kan basıncının normal değerin altına inmesine ne ad verilir?

Hipotansiyon

Farmakolojik

Atheroskleroz

Hipertansif

Anti hipertansif

Açıklama:

Hipotansiyon; kan basıncının normal değerin altına inmesidir.

Doğru Cevap: A

Soru 75

Aşağıdakilerden hangisi kalp yetersizliği belirti ve bulguları arasında yer almaz?

Öksürük ve/veya balgam

İdrar çıkışında değişiklikler

Tırnaklarda morarma

Ödem ve kilo alma

El ve ayaklarda soğukluk

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 76

Aşağıdakilerden hangisi koroner arter hastalığı, hipertansiyon, kalp krizi ve kalp ritim bozuklukları, romatizmal hastalıklar ve beslenme bozuklukları gibi durumlar nedeniyle görülebilir?

Kas tonüsünde azalma

Hipertansiyon

Menapoz

Kalp yetersizliği

Senkop

Açıklama:

Kalp yetersizliği, koroner arter hastalığı, hipertansiyon, kalp krizi ve kalp ritim bozuklukları, romatizmal hastalıklar ve beslenme bozuklukları gibi durumlar nedeniyle görülebilmektir.

Doğru Cevap: D

Soru 77

• Kalpteki (kollejen lif) yapısal değişiklikler
• Kalp ileti sistemindeki bozukluklar
• Kalbin hipertrofisi
• Kanın yoğunluğu
• Büyük arterlerdeki elastisite kaybı
Yukarıdaki durumlar ilerleyen yaşlarda neyin görülmesine sebep olur?

Renkli haleler görme

Krepitasyon

Kan basıncında artma

İdrar çıkışında değişiklikler

Görme ve duyma değişiklikleri

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 78

Eklem kemik ara yüzeylerinde gelişen kemiksi yapılara ne ad verilir?

Osteofitler

Sinovyal eklem

Subkondrial kemik

Osteoartrit

Sinovyal doku

Açıklama:

Osteofitler; eklem kemik ara yüzeylerinde gelişen kemiksi yapılardır.

Doğru Cevap: A

Soru 79

Krepitasyon ne demektir?

Eklem şişliği

Hareket kısıtlılığı

Eklemde boşalma hissi

Eklemden ses duyulması

Sabah katılığı

Açıklama:

Krepitasyon; eklemden ses duyulması.

Doğru Cevap: D

Soru 80

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanma ile kardiyovasküler sistemde yaşanan değişikliklerden biridir?

Kolejen dokularda artış

Kas tonüsünde azalma

Kemik mineral kaybının artması

Eklem sıvısının azalması

Kas kütlesinin azalması

Açıklama:

Kolejen dokularda artış, yaşlanma ile birlikte kardiyovasküler sistemde yaşanan değişikliklerden biridir. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 81

Aşağıdakilerden hangisi hipertansiyon komplikasyonları arasında yer almaz?

Görme kaybı

Felç

Kalp yetmezliği

Baş dönmesi

Böbrek yetmezliği

Açıklama:

Baş dönmesi, hipertansiyonun komplikasyonlarından değil, belirti ve bulgularından bir tanesidir. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 82

Hangisi, hipertansiyonun ilaçlı tedavi yöntemlerinden biridir?

Stresle baş etme

Anti hipertansif kullanma

Balık tüketimini artırma

Diyette lifi artırma

Yağ tüketimini azaltma

Açıklama:

Hipertansiyonun ilaçlı tedavisinde anti hipertansiflere yer verilmektedir. Hipertansiyonun ilaçsız tedavisinde ise yaşam biçimi değişikliklerine gidilmektedir. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 83

Hangisi kalp yetersizliğinin nedenlerinden biridir?

Hipertansiyon

Yorgunluk

Damarlarda dolgunluk

Çarpıntı

Solunum güçlüğü

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 84

Aşağıdakilerden hangisi osteoartritin belirtilerinden bir tanesidir?

El ve ayaklarda soğukluk

Tırnaklarda morarma

Yorgunluk

Burun kanaması

Hareket kısıtlılığı

Açıklama:

Hareket kısıtlılığı, osteoartritin belirtilerinden bir tanesidir. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 85

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanma ile birlikte kas iskelet sisteminde görülen değişikliklerden biri değildir?

Kemik mineral kaybının artması

Eklem mobilitesinin azalması

Kemik yıkım hızında artış

Sempatik uyarılara cevapta artış

Kas tonüsünde azalma

Açıklama:

Sempatik uyarılara cevapta artış, kardiyovasküler sistemde görülen değişikliklerden bir tanesidir. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 86

Aşağıdakilerden hangisi hipertansif yaşlı bireylerin ev bakımında dikkat edilmesi gereken ilkelerden bir tanesidir?

Kan basıncı değerlerinin (140 / 80 mmHg) üzerinde olduğunda sağlık profesyonellerine bildirilmelidir.

Sıvı kısıtlaması varsa kısıtlılığı dahilinde sıvı alımı kontrol edilmelidir.

Günlük kilo ölçümü yapılmalı ve kaydedilmelidir.

Sık kullandığı eşyalar yaşlının yakınına konmalı ve yürüteç gibi destek cihazları kullanması sağlanmalıdır.

solunumunda sayı, derinlik ve ses gibi özellikler bakımından değişiklikler olduğunda hekime bildirilmelidir.

Açıklama:

Yaşlı bireyde ev izlemlerinde kan basıncı değerlerinin (140 / 80 mmHg) üzerinde
olduğunda sağlık profesyonellerine bildirilmesi, hipertansif bireyin evde bakımında dikkat edilmesi gereken ilkelerden bir tanesidir. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 87

Aşağıdakilerden hangisi kalp yetersizliği olan yaşlı bireyin evde bakımında dikkat edilmesi gereken ilkelerden bir tanesidir?

Düzenli aralıklarla (sağlık profesyoneli tarafından belirtilen sıklıkta) yaşlı bireyin
kan basıncı izlemi uygun tekniklerle yapılmalı ve kaydedilmelidir.

Yaşlı bireyin göğüs, kol, sırt ağrısı, bayılma, solunum sıkıntısı ve bilinç değişikliği
gibi herhangi bir ani ve ciddi semptom yaşaması durumunda acil olarak sağlık kuruluşuna başvurması sağlanmalıdır.

Kan basıncı değerlerinin (140 / 80 mmHg) üzerinde olduğunda sağlık profesyonellerine bildirilmelidir.

Evde yaşlı bireyin yaşam tarzı değişikliklerini gerçekleştirme durumu izlenmelidir.

Diyete uyum, fiziksel hareketin artırılması, alkol ve sigaradan uzak durma, stresle baş etme gibi yaşam tarzı değişikliklerini gerçekleştirme durumu kaydedilmeli ve sağlık profesyonellerine bilgi verilmelidir.

Açıklama:

Yaşlı bireyin göğüs, kol, sırt ağrısı, bayılma, solunum sıkıntısı ve bilinç değişikliği
gibi herhangi bir ANİ ve CİDDİ semptom yaşaması durumunda ACİL olarak sağlık kuruluşuna başvurması sağlanmalıdır. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 88

Hangisi kalp yetersizliği olan yaşlı bireyin solunumunu rahatlatacak önlemlerden biri değildir?

Yaşlının yorulmamasına dikkat edilmelidir.

Kalp yetersizliği olan yaşlının solunumunda sayı, derinlik ve ses gibi özellikler bakımından değişiklikler olduğunda hekime bildirilmelidir.

Kan basıncı, vücut ısısı da izlenmeli ve kaydedilmelidir. Bu bulgularda değişiklik olduğunda ilgili sağlık profesyoneline bilgi verilmelidir.

Ev düzenlemesi yaşlının yorgunluk ve güçsüzlük durumu dikkate alınarak yapılmalıdır.

Diyetisyen tarafından verilen diyet listesine aile/çevrenin de desteğiyle ev ortamında da uyulması sağlanmalıdır.

Açıklama:

Diyetisyen tarafından verilen diyet listesine aile/çevrenin de desteğiyle ev ortamında da uyulmasının sağlanması osteoartriti olan yaşlı bireyin evde bakımında dikkat edilmesi gereken ilkelerden bir tanesidir. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 89

Aşağıdakilerden hangisi osteoartrite yol açan faktörlerden bir tanesidir?

Spor aktiviteleri

Beslenme bozuklukları

Romatizmal hastalıklar

Kanın yoğunluğu

Damar rijiditesinin artması

Açıklama:

Osteoartrit ilerleyen yaşlarda obez kişilerde daha sık görülmekle birlikte, 65 yaş üstü bireylerde görülme oranı %70-90’dır. Etyolojik faktörler arasında; yaş ve obezite dışında kadın olma gibi cinsiyet, fabrikalarda ve dokumada çalışma gibi mesleki koşullar, futbol ve güreş gibi spor aktiviteleri, eklem hastalıkları, sedanter yaşam, kas güçsüzlüğü, genetik faktörler sayılabilir. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 90

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanma ile kas iskelet sisteminde oluşan sorunlardan biridir?

Kolajen dokularda artış

Arter kompliyansında azalma

mineral kaybının artmas

Miyokard esnekliğinin azalması

Arterioskleroz oluşumu

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 91

Aşağıdakilerden hangisi yaşlıların kas iskelet sistemi değişikliklerine bağlı olarak
sık karşılaştığı hastalıklardan biridir?

Atheroskleroz

Osteoartrit

Hipertrofi

Hipertansiyon

Diabetes mellius

Açıklama:

Kas iskelet sistemi değişikliklerine bağlı olarak yaşlıların sık karşılaştığı hastalıklardan biri ise osteoartrittir. Doğru Cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 92

Aşağıdakilerden hangisi hipertansiyon risk faktörleri arasındadır?

Büyük arterlerdeki elastisite kaybı

Damar rijiditesinin artması

Kalp ileti sistemindeki bozukluklar

Menapoza girme

Kanın yoğunluğu

Açıklama:

Yaşlı bireyde sistolik basınç artarken diyastolik basınç değişmeyebilir ya da hafif değişkenlik gösterebilir.
Hipertansiyon risk faktörleri arasında;
• Yaşın ilerlemesi,
• Sigara kullanma,
• Menapoza girme,
• Kalp damar hastalıkları gibi kronik hastalık varlığı,
• Hipertansiyona neden olan ilaç kullanımları,
• Yağdan ve tuzdan zengin diyetle beslenme
• Ailede hipertansiyon tanısı varlığı yer almaktadır.
Doğru Cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 93

I. Burun kanaması
II. Kulak çınlaması
III. Baş dönmesi
IV. Çarpıntı
Yukarıda verilenlerden hangileri hipertansiyon belirti ve bulgularındandır?

I ve II

III ve IV

I, II ve III

II, III ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 94

I. Tuz tüketimini azaltma
II. Sebze ve meyve tüketimini arttırma
III. Herhangi bir sakıncası yoksa potasyumdan fakir beslenme
IV. Herhangi bir sakıncası yoksa kalsiyumdan fakir beslenme
Yukarıda verilenlerden hangileri DASH (DietaryApproachesto Stop Hypertension) diyeti uygulamalarındandır?

I ve II

III ve IV

I, II ve III

II, III ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

• DASH (DietaryApproachesto Stop Hypertension) diyeti uygulamadır. Bunlar ise;
• Tuz tüketimini azaltma (günde 6 gr. sodyum klorid ya da 2,4 gr. sodyumdan az)
• Sebze ve meyve tüketimini arttırma (en az günde 5 porsiyon)
• Herhangi bir sakıncası yoksa potasyumdan zengin beslenme
• Herhangi bir sakıncası yoksa kalsiyumdan zengin beslenme
• Balık tüketimini arttırma
• Diyette yağ tüketimini mümkün olduğunca azaltma
• Diyette lifi arttırmadır.
Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 95

I. Büyük arterlerdeki elastisite kaybı
II. Kalpteki (kollejen lif) yapısal değişiklikler
III. Kalbin hipertrofisi
IV. Kanın yoğunluğu
Yukarıda verilenlerden hangileri yaşla birlikte kan basıncında artma görülmesinin temel nedenleri arasında yer alır?

I ve II

II ve III

I, II ve III

II, III ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 96

I. Miyokard(kalp kasının) esnekliğinin artması
II. Kapaklarda incelme
III. Kolejen dokularda artış
IV. Sempatik uyarılara cevapta artış
Yukarıda verilenlerden hangileri yaşlanma ile kardiyovasküler sistemde görülmektedir?

I ve II

III ve IV

I, II ve III

II, III ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

Yaşlanma ile kardiyovasküler sistemde;
• Miyokard(kalp kasının) esnekliğinin azalması,
• Kapaklarda kalınlaşma,
• Kapakların çaplarında artış,
• Kolejen dokularda artış,
• Kalbin büyümesi,
• Sempatik uyarılara cevapta artış,
• Arter kompliyansında azalma,
• Arterioskleroz oluşumu gibi değişiklikler görülür.
Yaşlanma ile kas iskelet sisteminde ise;
• Kemik mineral kaybının artması,
• Kemik yıkım hızında artış,
• Kas tonüsünde azalma,
• Eklem mobilitesinin azalması,
• Eklem sıvısının azalması,
• Eklem kıkırdaklarında aşınma,
• Kas kütlesinin azalması gibi fizyolojik değişiklikler görülür.
Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 97

I. Hipertansiyon uzun vadede ciddi komplikasyonlara yol açabilmektedir.
II. Her yaş grubu için geçerli olmak üzere kan basıncı 140 / 90 mm/Hg’nın altında olmalıdır.
III. Hipertansiyonun tedavisinde ilaçlı ve / veya ilaçsız yöntemlere başvurulmaktadır.
IV. Hipotansiyon gelişme durumunda göz
kararması ve baş dönmesi görülebilir.
Yukarıda verilen bilgilerden hangileri doğrudur?

I ve II

III ve IV

I, II ve III

II, III ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

Hipotansiyon (kan basıncının normal değerin altına inmesi) gelişme durumunda göz
kararması ve baş dönmesi görülebilir.
Hipertansiyonun tedavisinde ilaçlı (farmakolojik) ve / veya ilaçsız (nonfarmakolojik) yöntemlere başvurulmaktadır. Hipertansiyonun ilaçlı tedavisinde anti
hipertansiflere yer verilmektedir. Hipertansiyonun ilaçsız tedavisinde ise yaşam biçimi
değişikliklerine gidilmektedir.
Hipertansiyon uzun vadede ciddi komplikasyonlara (hastalığa bağlı gelişen problemler) yol açabilmektedir. Hipertansiyon komplikasyonları arasında, beyin gibi hayati organlarda kanamalar, görme kaybı, felç gibi nörolojik durumlar, kalp ve böbrek gibi kan
basıncı yüksekliğinden olumsuz etkilenen organlarda yetmezlikler sayılabilir. Bu nedenle
her yaş grubu için geçerli olmak üzere kan basıncı 140 / 90 mm/Hg’nın altında olmalıdır.
Eğer bireyde diabetes mellitüs (şeker hastalığı) gibi kronik hastalıklar mevcutsa bu değerler 130 / 80 mmHg’ı geçmemelidir.

Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 98

• Solunum güçlüğü
• Solukluk
• Yorgunluk
• Öksürük ve/veya balgam
• El ve ayaklarda soğukluk
• Damarlarda dolgunluk
• Ödem ve kilo alma
• Tırnaklarda morarma
• Çarpıntı
Yukarıdakilerden kaç tanesi kalp yetersizliği belirti ve bulgularındandır?

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 99

I. Fiziksel bakımı önemli değildir.
II. Kalp yetersizliğine uygun yaşam tarzı düzenlemeleri sağlanmalıdır.
III. Kilo takibi yapılmasının asıl nedeni ödeme bağlı sıvı tutulumunun ciddi düzeyde
azalmasıdır.
IV. Bireyi düşmelerden koruyabilecek zeminin kaygan olmaması, aydınlatmanın yeterli olması gibi tüm koruyucu önlemler alınmalıdır.
Yukarıda verilenlerden hangileri kalp yetersizliği olan yaşlı bireyin evde bakımında dikkat edilmesi gereken bakım ilkelerindendir?

I ve III

II ve IV

I, II ve III

II, III ve IV

I,II, III ve IV

Açıklama:

Kalp yetersizliği olan yaşlı bireyin evde bakımında dikkat edilmesi gereken bakım ilkeleri aşağıda belirtilmiştir.
• Fiziksel bakımı sağlanmalıdır. Kendi yapabiliyorsa öz bakımını yapması konusunda desteklenmelidir. Eğer öz bakım gereksinimlerini karşılamada sıkıntı yaşıyorsa öz bakımı gerçekleştirilmelidir. Öz bakım kapsamında hijyene dikkat edilmeli,
el, ağız, yüz ve tüm beden gibi bölgelerin temiz ve bakımlı olması sağlanmalıdır.
Ödem olan cilt gergin olması nedeniyle yara oluşumuna yatkındır. Cilt temizliği
sağlanırken enfeksiyondan korunma amacıyla tahriş olmamasına dikkat edilmelidir. Ödemli cildin nemi sağlanmalı ancak ıslak olmamalıdır. Islak cilt enfekte olmaya yatkındır. Cildin nemlendirilmesinde uygun kremler kullanılmalıdır. Ödemli cildi tahriş edici tüm uygulamalardan kaçınılmalıdır.
• Kalp yetersizliğine uygun yaşam tarzı düzenlemeleri sağlanmalıdır. Tuzsuz diyet,
sigara ve alkolden kaçınma, fiziksel hareketin kapasitesi dahilinde sağlanması,
stresle başa çıkma, kilonun normal sınırlarda sürdürülmesi gibi uygulamalar desteklenmelidir.
• Eğer yaşlı bireyin sıvı kısıtlaması varsa kısıtlılığı dahilinde sıvı alımı kontrol edilmelidir.
• Kilo takibi yapılmasının asıl nedeni ödeme bağlı sıvı tutulumunun ciddi düzeyde
artmasıdır. Günlük kilo ölçümü yapılmalı ve kaydedilmelidir. Kilo izlemi günün
aynı saatinde aynı tartı ile aynı elbiselerle aç ve boşaltım gereksinimi karşılanmış
olarak evin aynı zemininde yapılmalıdır.
• Yaşlı bireyin daha fazla ve çabuk yorulduğu da dikkate alınarak kalp yetersizliği
tablosunda dinlenmesine sık sık fırsat tanınmalıdır.
• Kalp yetersizliği olan yaşlı solunum sıkıntısı yaşayabileceği için solunumu rahatlatıcı şekillerde desteklenmelidir. Örneğin;
• Solunum sıkıntısının engellenmesi için yaşlının yorulmamasına dikkat edilmelidir.
• Evde oksijen tedavisi veriliyorsa; oksijen uygulama tekniklerine uyulmalı ve
gereksiz oksijen uygulamasında solunum baskılanabileceği için oksijen doz ve
süresi aşılmamalıdır.
• Oksijenden gözleri korumalı ve cilt bakımı sağlanmalıdır. Fazla oksijen uygulamaları ciltte kuruluk yaratabileceği için cildin nemlendirilmesi ve bakımı önem
kazanmaktadır.
• Kalp yetersizliği olan yaşlının solunumunda sayı, derinlik ve ses gibi özellikler bakımından değişiklikler olduğunda hekime bildirilmelidir.
• Kalp yetersizliği olan yaşlının evde bakımında solunum dışında, kan basıncı, vücut
ısısı da izlenmeli ve kaydedilmelidir. Bu bulgularda değişiklik olduğunda ilgili sağlık profesyoneline bilgi verilmelidir.
• Yaşlı bireyin göğüs, kol, sırt ağrısı, bayılma, solunum sıkıntısı ve bilinç değişikliği
gibi herhangi bir ANİ ve CİDDİ semptom yaşaması durumunda ACİL olarak sağlık kuruluşuna başvurması sağlanmalıdır.
• Evde bakımda ev düzenlemesi yaşlının yorgunluk ve güçsüzlük durumu dikkate
alınarak yapılmalıdır. Sık kullandığı eşyalar yaşlının yakınına konmalı ve yürüteç
gibi destek cihazları kullanması sağlanmalıdır.
• Kalp yetersizliği olan yaşlı bireyin semptomlarına ve ilaç kullanımına bağlı olarak
düşme riski artmaktadır. Bireyi düşmelerden koruyabilecek zeminin kaygan olmaması, aydınlatmanın yeterli olması gibi tüm koruyucu önlemler alınmalıdır.
• İlaçların doğru dozda ve doğru şekilde kullanıldığından emin olunmalıdır. İlaç
kullanımı konusunda yaşlı bireyde unutkanlık vb. nedenler nedeniyle aksaklıklar
yaşanabilmekte ya da ilaçlarına uyum sağlamadıkları için ilaçlar alınmamaktadır.
Bu konuda aile ve yakınlarına farkındalık sağlanmalı ev izlemlerinde DİKKATLİ
olunmalıdır.
• İlaç kullanımı sırasında karşılaşılabilecek bazı sorunlara karşı dikkatli olunmalıdır.
• Çarpıntı,
• Kan basıncı (hipotansiyon / hipertansiyon) değişiklikleri,
• Baş dönmesi,
• Bayılma gibi ilaçların önemli yan etkileri bilinmeli ve geliştiğinde hekime bildirilmelidir.
• Örneğin digoksin grubu (miyokardı destekler) ilaçların yaşlılık döneminde
ZEHİRLENMELERE kolay yol açabileceği bilinmelidir. İlaç kullanımlarından
sonra
• Renkli haleler görme,
• Bulantı, kusma gibi belirtiler gelişmesi zehirlenme belirtilerini akla getirmeli ve sağlık kuruluşuna acilen başvurulmalıdır.
• Ayrıca aile ya da birlikte yaşanılan kişiler için polifarmasi
Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 100

Aşağıdakilerden hangisi osteroartritin belirtilerinden biridir?

Sabah katılığı

Tırnaklarda morarma

Serebral fonksiyon bozuklukları

Damarlarda dolgunluk

Çarpıntı

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 101

Kalp yetmezliği olan bireylerde kilo takibi yapılmasının asıl nedeni nedir?

Tansiyonun yükselmesini engellemek

Şeker değerlerinin düşmesini engellemek

Ödeme bağlı sıvı tutulumunu engellemek

Damarların yükünü hafifletmek

Solunum güçlüğünün önüne geçmek

Açıklama:

Kilo takibi yapılmasının asıl nedeni ödeme bağlı sıvı tutulumunun ciddi düzeyde
artmasıdır. Günlük kilo ölçümü yapılmalı ve kaydedilmelidir. Kilo izlemi günün
aynı saatinde aynı tartı ile aynı elbiselerle aç ve boşaltım gereksinimi karşılanmış
olarak evin aynı zemininde yapılmalıdır. Doğru Cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 102

Aşağıdaki ilaç gruplarından hangisi yaşlılık döneminde zehirlenmelere sebep olabilir?

Antiseptik

Digoksin

Antihistaminik

Antibiyotik

Antihipertansif

Açıklama:

Digoksin grubu (miyokardı destekler) ilaçların yaşlılık döneminde
ZEHİRLENMELERE kolay yol açabileceği bilinmelidir. İlaç kullanımlarından
sonra
• Renkli haleler görme,
• Bulantı, kusma gibi belirtiler gelişmesi zehirlenme belirtilerini akla getirmeli ve sağlık kuruluşuna acilen başvurulmalıdır. Doğru Cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 103

Osteoartrit hastalığıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Hızlı ilerler

İnflamasyonludur

Eklem harabiyeti yapar

Eklem açıklığında artış olur

Fonksiyonel kayıp yoktur

Açıklama:

En sık karşılaşılan eklem hastalıkları arasındadır. Bu hastalık yavaş ilerler, inflamasyonsuzdur, eklem harabiyeti yapar ve eklem açıklığında daralma, fonksiyonel kayıpla kendini gösterir. Osteoartrit, eklem kıkırdağı ve subkondrial yıkımın artması sonucu yıkım ve onarım arasındaki dengenin bozulması sonucu gelişmektedir. Bu hastalıkta sorun sadece kıkırdak dokuda değil kemik doku ve tüm eklemi kapsayacak derecede yapılardadır. Osteoartrit, sinovyal eklemi oluşturan kıkırdak, subkondrial kemik, sinovyal doku, bağlar, kapsül ve kaslar gibi tüm yapıları tutar ve eklem kıkırdağının kaybı, kemik şeklinin bozulması ve osteofitlerin (eklem kemik ara yüzeylerinde gelişen kemiksi yapılar) gelişimini kapsamaktadır. Eklem kıkırdağının bozulması kemiklerin birbirine sürtmesine neden olur ki bu da şiddetli ağrı yapmaktadır. Doğru Cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 104

Osteoartiritin ilaçlı tedavisinde aşağıdakilerden hangisi kullanılmaz?

Opioid

Steroid

hiyaluronan

Kapseisin

tiazid

Açıklama:

Osteoartrit tedavisinde ilaçlı (farmakolojik) ve/veya ilaçsız (nonfarmakolojik) yöntemlere başvurulmaktadır. Osteoartiritin ilaçlı tedavisinde parasetamol, nonsteroidal anti inflamatuar ajanlar (NSAİ), opioid, steroid, hiyaluronan, kapseisin gibi ilaçlara yer verilmektedir. Doğru Cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 105

Aşağıdaki ağrı kesicilerden hangisi mide kanamasına neden olabilir?

Parasetamol

İbufen

NSAİler

Opioid

Kodein

Açıklama:

İlaç kullanımı sırasında karşılaşılabilecek bazı sorunlara karşı dikkatli olunmalıdır.
Bazı ağrı kesici ilaçlar örneğin NSAİ’ler mide vb. organlarda kanamaya neden olabileceği için kanamaya karşı dikkatli olunmalı ve farkındalık sağlanmalıdır. Gereksiz analjezik (ağrı kesici) ilaç kullanımları sınırlandırılmalıdır. Doğru Cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 106

Aşağıdakilerden hangisi hipertansiyon belirtilerinden değildir?

Eklemlerde şişlik

Baş dönmesi

Uyuşukluk

Nefes darlığı

İdrar çıkışında değişiklikler

Açıklama:

Hipertansiyonu olan yaşlı bireye bakım verirken komplikasyonlar bakımından
uyanık olunmalıdır.
• Hissizlik,
• Ciddi baş ağrısı,
• Baş dönmesi,
• Uyuşma,
• Uyku hali,
• Görme ve duyma değişiklikleri,
• Yorgunluk,
• Nefes darlığı,
• İdrar çıkışında değişiklikler,
• Çarpıntı,
• Bayılma (senkop) gibi ve ACİL durumlarda sağlık kuruluşuna başvurulması
sağlanmalıdır. Doğru Cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 107

I. Bu hastalık hızlı ilerler, inflamasyonludur, eklem harabiyeti yapar.
II. Bu hastalıkta sorun sadece
kıkırdak dokudadır.
III. Bu hastalık primer ve sekonder olmak üzere iki grupta incelenmektedir.
IV. Osteoartrit ilerleyen yaşlarda obez kişilerde daha sık görülmekle birlikte, 65 yaş üstü
bireylerde görülme oranı %70-90’dır
Yukarıda osteoartrit ile ilgili verilen bilgilerden hangileri doğrudur?

I ve II

III ve IV

I, II ve III

II, III ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

OSTEOARTRİT (OA)
En sık karşılaşılan eklem hastalıkları arasındadır. Bu hastalık yavaş ilerler, inflamasyonsuzdur, eklem harabiyeti yapar ve eklem açıklığında daralma, fonksiyonel kayıpla kendini
gösterir. Osteoartrit, eklem kıkırdağı ve subkondrial yıkımın artması sonucu yıkım ve
onarım arasındaki dengenin bozulması sonucu gelişmektedir. Bu hastalıkta sorun sadece
kıkırdak dokuda değil kemik doku ve tüm eklemi kapsayacak derecede yapılardadır. Osteoartrit, sinovyal eklemi oluşturan kıkırdak, subkondrial kemik, sinovyal doku, bağlar,
kapsül ve kaslar gibi tüm yapıları tutar ve eklem kıkırdağının kaybı, kemik şeklinin bozulması ve osteofitlerin (eklem kemik ara yüzeylerinde gelişen kemiksi yapılar) gelişimini kapsamaktadır. Eklem kıkırdağının bozulması kemiklerin birbirine sürtmesine neden
olur ki bu da şiddetli ağrı yapmaktadır.
Bu hastalık primer ve sekonder olmak üzere iki grupta incelenmektedir. Primer osteoartritin bilinen kesin bir nedeni yoktur. Sekonder artrit ise daha önceden gelişen eklem
yıkımının tetiklenmesi ile ortaya çıkmaktadır.
Ortalama yaşam süresinin uzaması ile bu hastalık toplum sağlığı açısından önemli bir
sorun haline gelmektedir. Çünkü hastalık, özbakım gücünü, yaşam kalitesini azaltmakta,
psikososyal ve fiziksel yetersizliğe neden olmaktadır.
Osteoartrit ilerleyen yaşlarda obez kişilerde daha sık görülmekle birlikte, 65 yaş üstü
bireylerde görülme oranı %70-90’dır. Etyolojik faktörler arasında; yaş ve obezite dışında
kadın olma gibi cinsiyet, fabrikalarda ve dokumada çalışma gibi mesleki koşullar, futbol
ve güreş gibi spor aktiviteleri, eklem hastalıkları, sedanter yaşam, kas güçsüzlüğü, genetik
faktörler sayılabilir.
Doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 108

I. Ağrı
II. Sabah katılığı
III. Hareket kısıtlılığı
IV. Eklem şişliği
Yukarıda osteoartrit ile ilgili verilen belirti ve bulgulardan hangileri doğrudur?

I ve II

III ve IV

I, II ve III

II, III ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 109

I. İdeal kiloda olma
II. Egzersiz yapma
III. Düzenli sağlık kontrollerinin izlemi
IV. Günlük Yaşam Aktivitelerinin (GYA) düzenlenmesi
Yukarıda osteoartritin ilaçsız tedavisinde verilen bazı uygulamalardan ve evde bakım ilkelerinden hangileri doğrudur?

I ve III

II ve IV

I, II ve III

II, III ve IV

I,II, III ve IV

Açıklama:

Osteoartrit Evde Bakımı
Osteoartrit tedavisinde ilaçlı (farmakolojik) ve/veya ilaçsız (nonfarmakolojik) yöntemlere
başvurulmaktadır. Osteoartiritin ilaçlı tedavisinde parasetamol, nonsteroidal anti inflamatuar ajanlar (NSAİ), opioid, steroid, hiyaluronan, kapseisin gibi ilaçlara yer verilmektedir. Osteoartritin ilaçsız tedavisinde ise bazı uygulamalar önem kazanmaktadır. Bu uygulamalar ve evde bakım ilkeleri aşağıda özetlenmiştir.
• İdeal kiloda olma: Diz osteoartritinin en önemli etyolojik faktörü fazla kilodur.
Fazla kilo diz eklemine baskı yapması nedeniyle eklemde dejeneratif etki yapmaktadır. Tersine fazla kilo verildiğinde ve ideal kilo sürdürüldüğünde hasar durdurulacak ve ilerlemesi önlenmiş olacaktır. Bu nedenle diyetisyen tarafından verilen
diyet listesine aile/çevrenin de desteğiyle ev ortamında da uyulması sağlanmalıdır.
Diyete uyum sağlanamıyorsa hemşire ve diyetisyen ile işbirliği sağlanarak uyumdaki engeller belirlenmeli ve neden ortadan kaldırılmalıdır.
• Egzersiz yapma: Egzersizin genel sağlık ve metabolizma üzerine olumlu etkisi bilinmektedir. Ayrıca kas zayıflığının giderilmesi, kan dolaşımının arttırılması ve sağlıklı eklem hareketlerinin sürdürülmesinde egzersizler yarar sağlamaktadır. Gerekirse
fizyoterapist desteği ile verilen eklem egzersizlerinin ev ortamında düzenli yapılması sağlanmalı, egzersizlere uyum sağlanamıyorsa hemşire ve fizyoterapist ile işbirliği
sağlanarak uyumdaki engeller belirlenmeli ve neden ortadan kaldırılmalıdır.
• Düzenli sağlık kontrollerinin izlemi: Osteoartrit’e yönelik verilen ilaçların, eklem
ve genel sağlığın düzenli kontrolü için sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.
• Günlük Yaşam Aktivitelerinin (GYA) Düzenlenmesi ve Öz bakımının Sağlanması: Yaşlı bireyin eklemlerini zorlayan GYA’lerinden kaçınması gerektiği vurgulanmalıdır. Osteoartrit tanısı almış yaşlı bireyler, ileri aşamalarda yürüme, giyinme,
oturma, kalkma ve merdiven çıkma gibi hareketlerde de zorluk yaşayabilmektedir.
Bu aktiviteler ve banyo ile hijyenin sağlanması gibi öz bakımının sağlanması sırasında yaşlı bireye yardımcı olunmalı ve desteklenmelidir. Bunun yanı sıra yardımcı
araç gereç kullanımı sağlanmalı ve yaşam daha kolay hale getirilmelidir. Örneğin
yürümede baston, merdiven yerine asansör ya da boşaltım için alafranga tuvalet
sağlanmalıdır. Gerektiği düzeyde öz bakım eksikliği desteklenmelidir.
Aşağıda Orem’e göre öz bakım destekleme düzeyleri yer almaktadır.
a) Tam olarak eksikliği giderme: Birey hiçbir öz bakım gereksinimini karşılayamamaktadır. Öz bakımı sağlık personeli tarafından karşılanır.
b) Kısmen eksikliği giderme: Birey bazı öz bakım gereksinimini karşılayabilmektedir.
Öz bakım gereksinimlerinin bir kısmı sağlık personeli tarafından karşılanır.
c) Destekleyici: Birey öz bakım gereksinimini karşılayabilecek fiziksel yeteneğe sahiptir ancak desteklenmesi gerekmektedir. Bunda ise öz bakım için birey cesaretlendirilir ve desteklenir. Bu grup hastalarda yorgunluk nedenli problemler yaşayabilmektedir. Bunları en aza indirmek için dinlenme zamanlarının iyi ayarlanması
ve yeterince uykuya zaman ayrılması gerekmektedir. Söz konusu düzenlemeler için
yaşlı bireyin katılımı sağlanmalıdır.
• Ağrı ile baş etme: Ağrının kesinlikle osteoartrit nedenli olduğu biliniyorsa ve sonradan dahil olan herhangi bir bulgu yoksa (kızarıklık, şişlik vb) ve hemşire, hekim
gibi sağlık ekibinin iletişimi sağlandı ise ağrının hafifletilmesi için girişimler planlanabilir. Bunlar arasında yüzeyel ılık / sıcak uygulama (ped ya da torba) sayılabilir.
Sıcak uygulama eklem katılığının azaltılması, ağrının hafifletilmesi, kontraktürlerin önlenmesi açısından önemlidir. Bazı durumlarda başka bir nedenle sakıncası
yoksa kaplıcalar önerilmektedir.
• Bunların dışında ağrı ile baş etmede; ağrı dönemlerinde aktivitelerin kısıtlanması,
eşyaların yakınına yerleştirilmesi, müzik dinleme, hayal kurma, hobilerle uğraşma,
rahatlama teknikleri ve dikkatin başka yöne çekilmesi gibi yöntemler kullanılabilir. Ağrıyla baş etmede bazı bitki / yaprakların ağrılı ekleme sarıldığı bilinmektedir
ancak bu tür uygulamaların çoğu zaman cilt ve eklemde problemlere yol açabildiği
görülmektedir. Bu nedenle bu tür uygulamalardan kaçınılmalıdır.
• Yaşlı bireylerin ilaç uyumlarında sıkıntı yaşanabilmektedir. İlaçların doğru dozda
ve doğru şekilde kullanıldığından emin olunmalıdır. Bu konuda aile ve yakınlarına
farkındalık sağlanmalı, ev izlemlerinde dikkatli olunmalıdır.
• İlaç kullanımı sırasında karşılaşılabilecek bazı sorunlara karşı dikkatli olunmalıdır.
Bazı ağrı kesici ilaçlar örneğin NSAİ’ler mide vb. organlarda kanamaya neden olabileceği için kanamaya karşı dikkatli olunmalı ve farkındalık sağlanmalıdır. Gereksiz analjezik (ağrı kesici) ilaç kullanımları sınırlandırılmalıdır.
• Osteoartrite karşı düzenli bitki kullanımı ya da ekleme sürülen bir karışım gibi ilaç
dışı uygulanan herhangi bir uygulama varsa bu durumun istenmeyen etkilere yol
açabilmesi nedeniyle sağlık ekibiyle paylaşılmalıdır.
Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 110

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanma ile birlikte kardiyovasküler sistemde yaşanan değişikler arasındadır?

Eklem sıvısının azalması

Miyokard esnekliğinin azalması

Kas kütlesinin azalması

Kemik yıkım hızında artış

Eklem mobilitesinin azalması

Açıklama:

Miyokard (kalp kasının) esnekliğinin azalması, yaşlanma ile birlikte kardiyovasküler sistemde yaşanan değişikliklerden bir tanesidir. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 111

Aşağıdakilerden hangisi hipertansiyonun risk faktörleri arasında değildir?

Sigara kullanma

Menapoza girme

Yaşın ilerlemesi

Yağ ve tuz zengini diyetle beslenme

Arterioskleroz oluşumu

Açıklama:

Arterioskleroz oluşumu, hipertansiyonun risk faktörleri arasında değil, yaşlanma ile birlikte kardiyovasküler sistemde görülen değişikliklerden bir tanesidir. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 112

Aşağıdakilerden hangisi hipertansiyonun ileri dönemlerinde görülen sorunlardan biridir?

Baş ağrısı

Baş dönmesi

Kulak çınlaması

Solunum zorluğu

Çarpıntı

Açıklama:

Hipertansiyonun ileri dönemlerinde ise zorlu solunum, kusma, hissizlik, görme
problemleri ve gece sık idrara çıkma yer almaktadır. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 113

Aşağıdakilerden hangisi hipertansiyon komplikasyonları arasında yer alır?

Beyin kanaması

Görme kaybı

Bayılma

Felç

Organ yetmezliği

Açıklama:

Bayılma, hipertansiyonun belirti ve bulguları arasında yer alır. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 114

Aşağıdakilerden hangisi kalp yetersizliğinin belirtileri arasında yer almaktadır?

Tırnaklarda morarma

Burun kanaması

Kulak çınlaması

Baş dönmesi

Bayılma

Açıklama:

Tırnaklarda morarma, kalp yetersizliğinin belirti ve bulguları arasında yer almaktadır. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 115

Aşağıdakilerden hangisi hipertansif birey ile kalp yetersizliği olan bireyin evde bakımındaki ortak gerekliliklerden biridir?

Düzenli aralıklarla kan basıncının izlenmesi

Kan basıncı değerlerinin 140 / 80 mmHg altında olmasına dikkat edilmesi.

Sağlık kuruluşlarında düzenli kontrollerin yapılması.

Antihipertansif ilaçların yan etkilerine karşı uyanık olunması.

Sigara ve alkolden kaçınılması.

Açıklama:

Sigara ve alkolden kaçınılması, hipertansif bireylerle, kalp yetersizliği olan bireylerin eve bakımında dikkat edilmesi gereken ortak noktalardır. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 116

Kalp yetersizliği olan bireyin evde bakımı sırasında hangisi yaşanırsa acil olarak sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır?

Yaşlı bireyin öz bakımının sağlanamaması durumunda.

Ödem olan ciltte yara oluşması durumunda.

Hastanın kilo takibinin yapılamadığı durumlarda.

Göğüs, kol, sırt ağrısı, bayılma, solunum sıkıntısı ve bilinç değişikliği durumunda.

Hastanın yorgunluk ve güçsüzlük hissetmesi durumunda.

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 117

Osteoartritin görülme sıklığı hangi yaştaki bireylerde % 70-90'ı bulmaktadır?

45 yaş üstü.

50 yaş üstü.

60 yaş üstü.

65 yaş üstü.

70 yaş üstü.

Açıklama:

Osteoartrit ilerleyen yaşlarda obez kişilerde daha sık görülmekle birlikte, 65 yaş üstü bireylerde görülme oranı %70-90’dır. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 118

Aşağıdakilerden hangisi osteoartritin belirtileri arasında yer almaz?

Ödem ve kilo alma.

Ağrı.

Sabah katılığı.

Hareket kısıtlılığı.

Krepitasyon.

Açıklama:

Ödem ve kilo alma kalp yetersizliğinin belirti ve bulguları arasında yer alır. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 119

Diz osteoartritinin en önemli etyolojik faktörü aşağıdakilerden hangisidir?

Cinsiyet.

Fazla kilo.

Mesleki koşullar.

Spor aktiviteleri

Genetik faktörler.

Açıklama:

Diz osteoartritinin en önemli etyolojik faktörü fazla kilodur. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 120

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanmayla birlikte kardiyovasküler sistemde görülen değişmelerden biri değildir?

Arterioskleroz oluşumu (damar sertliği)

Kolejen dokularda artış

Kas tonüsünde azalma

Kalp kasının (miyokard) esnekliğinin azalması

Kalbin büyümesi

Açıklama:

Kardiyovasküler ve Kas İskelet Sisteminde Yaşanan Değişiklikler
Kas tonüsünde azalma yaşlanma ile ortaya çıkan kas iskelet sistemindeki değişikliklerdenidir..

Doğru Cevap: C

Soru 121

Aşağıdakilerden hangisi yaşlılarda kas iskelet sistemindeki değişikliklere bağlı olarak ortaya çıkan hastalıklardandır?

Serebral ventrikül

Osteoartrit

Lenfoblastik

Multipl miyelom

Alfa talasemi

Açıklama:

Kardiyovasküler ve Kas İskelet Sisteminde Yaşanan Değişiklikler
Kas iskelet sistemi değişikliklerine bağlı olarak sık karşılaştığı hastalıklardan biri de osteoaertrittir. (Kireçlenme)

Doğru Cevap: B

Soru 122

Aşağıdakilerden hangisi hipertansiyonun risk faktörlerinin tanılamasında etken değildir?

Diyet yapılması

Ailede hipertansiyon tanısı

İlaç kullanımları

Yaşın ilerlemesi

Kronik hastalık varlığı

Açıklama:

Hipertansiyon risk faktörleri arasında; yaşın ilerlemesi, sigara kullanma, menapoza girme, kalp damar hastalıkları gibi kronik hastalık varlığı, hipertansiyona neden olan ilaç kullanımları, yağdan ve tuzdan zengin diyetle beslenme, ailede hipertansiyon tanısı yer almaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 123

Aşağıdakilerden hangisi hipertansiyonun en başta gelen belirtisidir?

Zorlu solunum

Burun kanaması

Kulak çınlaması

Ensede gelişen baş ağrısı

Gece sık idrara çıkma

Açıklama:

Hipertansiyonun en başta gelen belirtisi genellikle başın arka bölgesinde gelişen baş ağrısıdır.

Doğru Cevap: D

Soru 124

Aşağıdakilerden hangisi hipertansiyonlu hastanın evde bakım ilkelerinden biri değildir?

Sağlıkta profesyonel kişiler tarafından düzenli aralıklarla kan basıncı izlenmeli ve kaydedilmelidir.

Diyete uyum sağlanmalı, fiziksel hareketler artırılmalı, alkol ve sigaradan uzak durulmalıdır.

Aile ve bakımı sağlayanlar tarafından evdeki değişikliklere uyum sağlamada yardımcı olunmalıdır.

Yaşlı hastanın stresten uzak durması sağlanmalı, moralini yüksek tutmasına çalışılmalıdır.

Hipertansiyon komplikasyonlarına bağlı belirti ve bulgular görüldüğünde acilen bakıcı ya da aile bireyleri tarafından müdahale edilmelidir.

Açıklama:

Hipertansiyonun Evde Bakımı
Yaşlı hasta hipertansiyon komplikasyonlarına bağlı belirti ve bulgular görüldüğünde acilen sağlık kuruluşuna yönlendirilmelidir. Aile bireylerinin ya da bakıcıların müdahale etmesi yanlıştır, geri dönülemeyecek problemlere yol açılabilir.

Doğru Cevap: E

Soru 125

Hipertansiyonu olan yaşlı bireye bakım verilirken aşağıdakilerden hangisinin olması durumunda sağlık kuruluşuna yönlendirmeye gerek yoktur?

Ciddi baş ağrısı

Yemek yeme isteği

Görme ve duyma değişikleri

Nefes darlığı

İdrar çıkışında değişiklikler

Açıklama:

Hipertansiyonun Evde Bakımı
Hipertansiyonu olan bireye bakım verirken komplikasyon bakımından uyanık olunmalıdır. Hastada; hissizlik, ciddi baş ağrısı, baş dönmesi, uyuşma, uyku hali, görme ve duyma değişiklikleri, yorgunluk, nefes darlığı, idrar çıkışında değişiklikler, çarpıntı, bayılma gibi acil durumlarda sağlık kuruluşuna başvurulması sağlanmalıdır. Yemek yeme isteği bunlardan biri değildir.

Doğru Cevap: B

Soru 126

Aşağıdakilerden hangisi organların ihtiyacı olan dakikalık kalp atım hacminin karşılığı olan kalp debisinin kalp tarafından sağlanamamasına verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?

Kalp yetersizliği

Damar rijiditesinin artması

Büyük arterlerdeki elastisite kaybı

Kalpteki kolejen lif yapısındaki değişiklikler

Kalp kasının esnekliğinin azalması

Açıklama:

kalp yetersizliği

Doğru Cevap: A

Soru 127

Ülkemizde yapılan araştırmalara göre kalp yetersizliğinin prevelansı (yaygınlık oranı) aşağıdaki değerlerden hangisidir?

% 5

% 10

% 3

% 1

% 20

Açıklama:

Kalp yetersizliği, farklı neden ve hastalıklara bağlı olarak ortaya çıkan klinik bir sendromdur. Kalp yetersizliği, organların ihtiyacı olan kalp debisinin kalp tarafından sağlanamamasıdır. Tipik olarak dinlenme ya da egzersiz sırasında nefes darlığı ya da halsizlik gibi kalpte yapısal ya da işlevsel bir anormalliğe işaret etmektedir. Kalp yetersizliği akut ya da kronik olarak ortaya çıkmakta ve sağ ya da sol kalp yetersizliği gibi türleri bulunmaktadır. Türkiye’de yapılan bir çalışmaya göre prevelans % 3.2 civarındadır.

Doğru Cevap: C

Soru 128

Aşağıdakilerden hangisi kalp yetersizliğinin nedenlerinden biri değildir?

Koroner arter hastalığı

Romatizmal hastalıklar

Beslenme bozuklukları

Diyet yapma sonucunda kilo verme

Kalp ritim bozuklukları

Açıklama:

Diyet yapma sonucunda kilo verme, kilo kaybı kalp yetersizliğine özgü semptom, bulgu, nedenlerden biri değildir.

Doğru Cevap: D

Soru 129

Aşağıdakilerden hangisi osteoartrit hastasının evde tedavi ve bakımında dikkat edilmesi gereken ilkelerden biridir?

Yaşam kalitesini artırmak için günlük egzersizlere önem vermek

Eklem ağrısını azaltmak için sık sık hastayı hareket ettirmek

Hastayı hiç hareket ettirmemek, yataktan çıkarmamak

Hastanın iyileşebilmesi için kilo almasına yardımcı olmak

Hastanın ağrısı arttığında ağrı kesici ilaçları fazlasıyla vermek

Açıklama:

Osteoartrit - Osteoartrit Evde Bakımı
Yaşam kalitesini yükseltmek önemlidir. Bu nedenle günlük yaşam aktiviteleri desteklenmelidir.

Doğru Cevap: A

Soru 130

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanma ile kardiyovasküler sistemde oluşan değişikliklerden biri değildir?

Kapakların çaplarında artış

Kolejen dokularda artış

Kemik yıkım hızında artış

Kalbin büyümesi

Kapaklarda kalınlaşma

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 131

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanma ile kas iskelet sisteminde oluşan değişikliklerden biri değildir?

Kemik mineral kaybının artması

Kemik yıkım hızında artış

Kas tonüsünde azalma

Eklem mobilitesinin azalması

Kolejen dokularda artış

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 132

Aşağıdakilerden hangisi hipertansiyon risk faktörleri arasında değildir?

Yaşın ilerlemesi

Burun kanaması

Sigara kullanma

Menapoza girme

Kalp damar hastalıkları

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 133

Aşağıdakilerden hangisi hipertansiyonun getirdiği komplikasyonlardan biri değildir?

Uyuşma

Yorgunluk

Nefes darlığı

Tırnakta morarma

Çarpıntı

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 134

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanma ile kardiyovasküler sistemde oluşan değişikliklerden biridir?

Büyük arterlerdeki elastisite kaybı

Arterioskleroz oluşumu gibi değişiklikler

Kalp ileti sistemindeki bozukluklar

Kalpteki yapısal değişiklikler

Solunum, kusma problemleri

Açıklama:

Arterioskleroz oluşumu gibi değişiklikler

Doğru Cevap: B

Soru 135

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanma ile kas iskelet sisteminde oluşan değişikliklerden biri değildir?

Kas tonüsünde azalma

Eklem sıvısının azalması

Kemik yıkım hızında artış

Tuzdan aşırı beslenme

Eklem kıkırdaklarında aşınma

Açıklama:

Tuzdan aşırı beslenme

Doğru Cevap: D

Soru 136

Aşağıdakilerden hangisi yaşlı bireylerin ilaç kullanımı esnasında yaşayabileceği sorunlar arasında değildir?

Damarlarda dolgunluk

Kan basıncı değişiklikleri

Çarpıntı

Baş dönmesi

Bayılma

Açıklama:

İlaç kullanımı sırasında karşılaşılabilecek bazı sorunlara karşı dikkatli olunmalıdır.
• Çarpıntı,
• Kan basıncı (hipotansiyon / hipertansiyon) değişiklikleri,
• Baş dönmesi,
• Bayılma

Doğru Cevap: A

Soru 137

Aşağıdakilerden hangisi eklem kıkırdağı ve subkondrial yıkımın artması sonucu yıkım ve
onarım arasındaki dengenin bozulması sonucu gelişmektedir?

Kırıklar

Çıkıklar

Osteoartrit

Romatoidartrit

Atheroskleroz

Açıklama:

Osteoartrit, eklem kıkırdağı ve subkondrial yıkımın artması sonucu yıkım ve
onarım arasındaki dengenin bozulması sonucu gelişmektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 138

Aşağıdakilerden hangisi hipertansiyona yönelik başlıca yaşam biçimi değişikliklerinden biridir?

Solunum egzersizleri

Balık tüketimini arttırma

Sigaradan uzak durma

İdrar çıkışında değişiklikler

Diyette lifi arttırma

Açıklama:

Sigaradan uzak durma

Doğru Cevap: C

Soru 139

Aşağıdakilerden hangisi DASH diyeti uygulamalarından biri değildir?

Günde en az beş porsiyon sebze ve meyve tüketimi

Herhangi bir sakıncası yoksa potasyumdan zengin beslenme

Herhangi bir sakıncası yoksa kalsiyumdan zengin beslenme

Diyette yağ tüketimini mümkün olduğunca azaltma

Bireyde sıvı kısıtlaması varsa kısıtlama dahilinde sıvı alımı

Açıklama:

Bireyde sıvı kısıtlaması varsa kısıtlama dahilinde sıvı alımı

Doğru Cevap: E

Soru 140

Aşağıdaki koşullardan hangisi Osteoartritin görülme olasılığını arttırmaz?

Spor aktiviteleri

Mesleki koşullar

Genetik faltör

60 yaş altı

Kadın olma

Açıklama:

Osteoartrit ilerleyen yaşlarda obez kişilerde daha sık görülmekle birlikte, 65 yaş üstü
bireylerde görülme oranı %70-90’dır. Etyolojik faktörler arasında; yaş ve obezite dışında
kadın olma gibi cinsiyet, fabrikalarda ve dokumada çalışma gibi mesleki koşullar, futbol
ve güreş gibi spor aktiviteleri, eklem hastalıkları, sedanter yaşam, kas güçsüzlüğü, genetik
faktörler sayılabilir.

Doğru Cevap: D

Soru 141

Aşağıdakilerden hangisi eklemden ses duyulması anlamına gelmektedir?

Osteoartrit

Krepitasyon

Eklem şişliği

Kapseisin

Opioid

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 142

Aşağıdakilerden hangisi Osteoartrit'in evde bakımı ile ilgili olarak özbakım destekleme düzeylerinden biridir?

Günlük Yaşam Aktivitelerinin (GYA) düzenlenmesi

Düzenli sağlık kontrollerinin izlemi

Egzersiz yapma

İdeal kiloda olma

Tam olarak eksikliği giderme

Açıklama:

Aşağıda Orem’e göre öz bakım destekleme düzeyleri yer almaktadır.
a) Tam olarak eksikliği giderme: Birey hiçbir öz bakım gereksinimini karşılayamamaktadır. Öz bakımı sağlık personeli tarafından karşılanır.
b) Kısmen eksikliği giderme: Birey bazı öz bakım gereksinimini karşılayabilmektedir.
Öz bakım gereksinimlerinin bir kısmı sağlık personeli tarafından karşılanır.
c) Destekleyici: Birey öz bakım gereksinimini karşılayabilecek fiziksel yeteneğe sahiptir ancak desteklenmesi gerekmektedir. Bunda ise öz bakım için birey cesaretlendirilir ve desteklenir. Bu grup hastalarda yorgunluk nedenli problemler yaşayabilmektedir. Bunları en aza indirmek için dinlenme zamanlarının iyi ayarlanması
ve yeterince uykuya zaman ayrılması gerekmektedir. Söz konusu düzenlemeler için
yaşlı bireyin katılımı sağlanmalıdır.
74 Evde Yaşlı Bakım Hizmetleri
• Ağrı ile baş etme: Ağrının kesinlikle osteoartrit nedenli olduğu biliniyorsa ve sonradan dahil olan herhangi bir bulgu yoksa (kızarıklık, şişlik vb) ve hemşire, hekim
gibi sağlık ekibinin iletişimi sağlandı ise ağrının hafifletilmesi için girişimler planlanabilir. Bunlar arasında yüzeyel ılık / sıcak uygulama (ped ya da torba) sayılabilir.
Sıcak uygulama eklem katılığının azaltılması, ağrının hafifletilmesi, kontraktürlerin önlenmesi açısından önemlidir. Bazı durumlarda başka bir nedenle sakıncası
yoksa kaplıcalar önerilmektedir.

Doğru Cevap: E

Soru 143

Aşağıdakilerden hangisi osteoartrite hastalığının belirtilerden biri değildir?

Eklem atrofisi

Ağrı

Hareket kısıtlılığı

Sabah katılığı

Krepitasyon

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 144

Hangisi hipotansiyon için evde alınabilecek önlemlerden biridir?

Sebze ve meyve tüketimini arttırılmalıdır

Herhangi bir sakıncası yoksa potasyumdan zengin beslenmelidir

Yaşlı bireye bakım verirken komplikasyonlar bakımından uyanık olmalıdır

Bireyin ilaçlarını doktor tarafından önerildiği şekilde ve dozda kullanması sağlanmalıdır

Günde en az 30 dk. düzenli fiziksel aktivite ve izotonik egzersiz yapması sağlanmalıdır

Açıklama:

Bireyin ilaçlarını doktor tarafından önerildiği şekilde ve dozda kullanması sağlanmalıdır

Doğru Cevap: D

Soru 145

Bireyde diabetes mellitüs gibi kronik hastalıklar mevcutsa tansiyon değerleri kaç olmalıdır?

16/11 mm/Hg’nın altında

15/10 mm/Hg’nın altında

140 / 90 mm/Hg’ı geçmemeli

14/80 mm/Hg

130 / 80 mm/Hg’ı geçmemeli

Açıklama:

130 / 80 mm/Hg’ı geçmemeli

Doğru Cevap: E

Soru 146

Aşağıdakilerden hangisi kalp yetersizliği olan yaşlı bireyin evde bakımında dikkat edilmesi gereken bakım ilkelerinden biridir?

Eğer yaşlı bireyin sıvı kısıtlaması varsa kısıtlılığı dahilinde sıvı alımı kontrol edilmelidir

Evde yaşlı bireyin yaşam tarzı değişikliklerini gerçekleştirme durumu izlenmelidir

Düzenli aralıklarla bireyin kan basıncı izlemi uygun tekniklerle yapılmalı ve kaydedilmelidir

Yaşlı bireyi zorlayan günlük yaşam aktivitelerinden kaçınması gerektiği vurgulanmalıdır.

Yaşlı bireyin ilaçlarını doğru dozda ve doğru şekilde kullanıldığından emin olunmalıdır.

Açıklama:

Eğer yaşlı bireyin sıvı kısıtlaması varsa kısıtlılığı dahilinde sıvı alımı kontrol edilmelidir

Doğru Cevap: A

Soru 147

Hangisi yaşlı bireyin ilaç kullanımı sırasında karşılaşılabileceği sorunlardan biridir?

Tırnaklarda morarma

Solunum güçlüğü

Baş dönmesi

Damarlarda dolgunluk

Ödem ve kilo alma

Açıklama:

Baş dönmesi

Doğru Cevap: C

Soru 148

Aşağıdakilerden hangisi osteoartritin ilaçsız tedavisinde kullanılan evde bakım ilkelerinden biridir?

Tam olarak eksikliği giderme

Kısmen eksikliği giderme

Ağrı ile baş etme

Egzersiz yapma

Destekleyicilik

Açıklama:

Egzersiz yapma

Doğru Cevap: D

Soru 149

Aşağıdakilerden hangisi Orem’e göre öz bakım destekleme düzeylerinden biridir?

Ağrı ile baş etme

Egzersiz yapma

Sabah katılığı

Hareket kısıtlılığı

Eklem şişliği

Açıklama:

Ağrı ile baş etme

Doğru Cevap: A

Ünite 6

Soru 1

Kanserle ilgili ilk rapor aşağıdakilerden hangisi hakkında olmuştur?

Lenf

Akciğer

Prostat

Meme

Cilt

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 2

Uluslararası kanser araştırmaları ajansı GLOBOCAN 2012 projesi verilerine göre dünyada kanser kayıtçılığı yapan 184 ülkede en çok görülen kanser hangisidir?

Akciğer

Kolon

Meme

Mide

Prostat

Açıklama:

Uluslararası kanser araştırmaları ajansı GLOBOCAN 2012 projesi verilerine göre dünyada kanser kayıtçılığı yapan 184 ülkede en çok akciğer (%13), meme (%11.9) ve kolon (%9.7) kanserlerinin görüldüğü, kanser nedenli ölümlerin başında akciğer, karaciğer ve mide kanserlerinin geldiği vurgulanmıştır. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 3

Sağlıklı davranışları ve çevresel faktörleri kontrol altına almayı gerektiren ve yaşlı insanların kanserden korunmasında son derece önemli olan sağlık örgütü kanser kontrol programı hangisidir?

Sekonder koruma programı

Tedavi sonrası bakım programı

Zamanında uygun tedavi programı

İzlem programı

Primer koruma programı

Açıklama:

Primer korunma: Sağlıklı davranışları ve çevresel faktörleri kontrol altına almayı gerektiren primer korunma yaşlı insanların kanserden korunmasında son derece önemlidir. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 4

Aşağıdakilerden hangisi kanser oluşumuna neden olduğu bilinen fiziksel karsinojenlerden birisi değildir?

Pestisitler

Radyoaktif etkenler

Güneşten gelen ultraviyole ışınları

Röntgen ışınları,

İyonize radyasyon

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 5

Aşağıdakilerden hangisi yaşlılarda taranan kanserlerdendir?

Akciğer kanseri

Cilt kanseri

Pankreas kanseri

Lenf kanseri

Bağırsak kanseri

Açıklama:

Yaşlılarda taranan bazı kanserler ve taramalar şu şekildedir;
Meme kanseri
Bağırsak kanserleri
Prostat kanseri
Serviks kanseri
Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 6

50-70 yaş arası erkeklerde düzenli PSA testi ve yılda bir rektal muayene şeklinde taraması yapılan kanser hangisidir?

Meme kanseri

Prostat kanseri

Serviks kanseri

Bağırsak kanseri

Lenf kanseri

Açıklama:

Prostat kanseri: 50-70 yaş arası erkeklerde düzenli PSA testi ve yılda bir rektal muayene yapılmalıdır. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 7

Tümör hücrelerinin yok edilmesi için uygulanan tekli ya da çoklu ilaç uygulamaları aşağıdakilerden hangisidir?

Biyoterapi

Cerrahi tedavi

Kemoterapi

Radyoterapi

Tamamlayıcı tıp

Açıklama:

Kemoterapi; tümör hücrelerinin yok edilmesi için uygulanan tekli ya da çoklu ilaç uygulamalarına denir. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 8

Aşağıdakilerden hangisi bireysel hijyen uygulamalarından biri değildir?

Saç bakımı

Ütü yapma

Ağız bakımı

Perine bakımı

Banyo yapma

Açıklama:

Bireysel hijyen: Bireysel hijyen uygulamaları banyo yapma, saç bakımı, ağız bakımı, ayak ve tırnak bakımı, perine bakımı uygulamalarını kapsar. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 9

Aşağıdakilerden hangisi hastanın beslenmesinde meydana gelen değişikliklerle ilgili diyet düzenlemelerini gerektirenlerden birisi değildir?

Bulantı ve kusma

Hastanın taşınması

Organik beslenme

Tat değişimi

İştahsızlık

Açıklama:

Hastanın beslenmesinde meydana gelen değişikliklerle ilgili bazı diyet düzenlemeleri aşağıda yer almaktadır;
Tat değişimi
İştahsızlık
Bulantı ve kusma
Hafif ve şiddetli ağız içi yaralar
Kabızlık
İshal
Boşaltım gereksiniminin karşılanması
Hastanın taşınması ve hareket ettirilmesi
Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 10

Hastanın diyetinde lif içeren besinler ve günlük sıvı alımı arttırılması, doğal laksatif yiyecekleri tüketmesi hangi diyet düzenlemesinde yer almaktadır?

İshal

Bulantı ve kusma

İştahsızlık

Kabızlık

Ağız içi yaralar

Açıklama:

Kabızlık: Hastanın diyetinde lif içeren besinler ve günlük sıvı alımı arttırılır, doğal laksatif yiyecekleri tüketmesi sağlanır. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 11

Kanserler günümüzde dünyada ve Türkiye’de sebebi bilinen ölümler sıralamasında hangi sebepten sonra ikinci sırada gelmektedir?

Trafik kazaları

Kalp ve damar hastalıkları

Karaciğer yetmezliği

Böbrek yetmezliği

Beyin travmaları

Açıklama:

Kanserler nüfus yönünden değerlendirildiğinde insanlıkla beraber hep var olmuştur; ilk rapor MÖ 3000 yıllarında Mısır papirüslerinde meme kanserinin bildirimine dayanmaktadır. Günümüzde dünyada ve Türkiye’de sebebi bilinen ölümler sıralamasında kalpdamar hastalıklarından sonra ikinci sırada gelmektedir. Uluslararası kanser araştırmaları ajansı GLOBOCAN 2012 projesi verilerine göre dünyada kanser kayıtçılığı yapan 184 ülkede en çok akciğer (%13), meme (%11.9) ve kolon (%9.7) kanserlerinin görüldüğü, kanser nedenli ölümlerin başında akciğer, karaciğer ve mide kanserlerinin geldiği vurgulanmıştır. Yaş ilerledikçe birçok kanserin görülme sıklığında da artış görülmektedir. Yaklaşık tüm kanserlerin %70’i 65 yaş üzerindeki nüfusta ortaya çıkarken, özellikle akciğer, meme, kolon kanserlerinin yaşla birlikte artış gösterdiği vurgulanmaktadır. Doğru Cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 12

Kansere neden olabilen maddelere ne ad verilir?

infeksiyöz

kansirojen

mortalite

metastaz

sekonder

Açıklama:

Kansere neden olan çevresel faktörler arasında fiziksel karsinojenler kimyasal karsinojenler, tütün kullanımı, sağlıksız beslenme, aşırı tuz kullanımı, alkol ve infeksiyöz hastalıklar yer almaktadır. Doğru Cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 13

"iyonize radyasyon, röntgen ışınları, güneşten gelen ultraviyole ışınları, radyoaktif etkenler, noniyonizan radyasyon" aşağıdaki kanser nedenlerinden hangisi içerisinde yer almaktadır?

Fiziksel karsinojenler

Kimyasal karsinojenler

Enfeksiyöz nedenler

Doymuş yağlar

Fiziksel aktivite

Açıklama:

Fiziksel karsinojenler: Bu grup içinde bulunan iyonize radyasyon, röntgen ışınları, güneşten gelen ultraviyole ışınları, radyoaktif etkenler, noniyonizan radyasyon (mikrodalgalar, radyo dalgaları vb) kanser oluşumuna neden olduğu bilinen etkenlerdir. Ayrıca cep telefonları ile elektromanyetik alan maruziyeti, evlerde radon düzeyi belirleme çalışmaları halen devam etmektedir. Doğru Cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 14

"Hastanın acı çekmesinin giderilmesi ve yaşam kalitesinin arttırılmasına odaklı bir bakım şekli" şeklinde tanımlanan bakım şekli aşağıdakilerden hangisidir?

Kemoterapi

Biyoterapi

Palyalif

Primer önlem

Sekonder önlem

Açıklama:

Hastanın acı çekmesinin giderilmesi ve yaşam kalitesinin arttırılmasına odaklı bir bakım şeklidir. Yaşlı kanser hastalarında tedavinin etkinliğini arttırmak ve tedaviye bağlı ortaya çıkabilecek yan etkilerin önlenmesi için öncelikli olarak sağlık durumunun belirlenmesi önemlidir. Bunun için hastanın fonksiyonel durumu, eşlik eden sağlık sorunları, mental ve duygusal durumu, beslenme ve kullanılan ilaçları kapsayan geriatrik değerlendirme yapılır ve değerlendirme sonucuna göre hekim tarafından tedavi planı düzenlenir. DOğru Cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 15

Tümör hücrelerinin yok edilmesi için uygulanan tekli ya da çoklu ilaç uygulamalarına denir. Bu amaçla kullanılan ilaçlara ne ad verilir?

Biyolojik ajan

Palyalif

Sitotoksik ajan

Biyoterapik ajan

Radyoterapik ajan

Açıklama:

Kemoterapi; tümör hücrelerinin yok edilmesi için uygulanan tekli ya da çoklu ilaç uygulamalarına denir. Bu amaçla kullanılan ilaçlara antikanser ilaçları da (sitotoksik ajan) denilmektedir. Doğru Cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 16

Aşağıdakilerden hangisi Göğüs kafesine uygulanan radyoterapiye bağlı ortaya çıkabilecek güçlüklerden biridir?

Ağız kuruluğu

Yutma güçlüğü

Tükürük salgısında azalma

Ses kısıklığı

Kusma

Açıklama:

Radyoterapinin uygulandığı bölgeye göre 1-4 hafta içinde deride reaksiyonlar ortaya çıkabilir. Erken dönemde üzerine basmakla solan hafif kızarıklık, ödem, pullanma, sıcaklıkta artış, ciltte rahatsızlık hissi, kuruluk, kaşıntı ve soyulmalar görülebilir. Eğer epidermis kendisini hızlıca yenilemezse ağrılı ülserasyonlar (açık yara) oluşabilir. Geç dönemde ise ciltte koyu lekeler ve sertlikler ortaya çıkabilir. • Boyun bölgesine uygulanan radyoterapide ağızda yaralar, tükrük salgısının yapımında azalma hatta tamamen sonlanma, ses kısıklığı, yutma güçlüğü, tat alma duyusunda azalma görülebilir. • Göğüs kafesine uygulanan radyoterapiye bağlı nefes darlığı, yutma güçlüğü ortaya çıkabilir. • Mide ve karın bölgesine uygulanan radyasyona bağlı ishal, bulantı-kusma, iştahta azalma, kilo kayıpları görülebilir. • Alt karın bölgesine yapılan radyoterapi ile idrar yapmada güçlük, idrar kaçırma gibi belirtiler ortaya çıkabilir. • Radyoterapinin uygulandığı bölgeye göre geçici ya da kalıcı saç ve kıl kayıpları ortaya çıkabilir. Doğru Cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 17

Yaşlı kanser hastasında perine bakımı aşağıdakilerden hangisini kapsar?

Genital organların temizliği

Ayak ve tırnak bakımı

Ağız bakımı

Saç bakımı

Deri bütünlüğü

Açıklama:

Perine bakımı: Perine bölgesinin ve genital organların temizliği genellikle banyonun bir parçasıdır. Ancak hastada idrar ya da dışkı kaçırma sorunu var ise bu bölgenin daha sık temizlenmesi gerekir. Bu işlem esnasında hastanın mahremiyetine özen gösterilmeli, karşı cinsten birinin perine bakımında net davranışlar sergileyerek bireyin utangaçlık duygusuna karşı yardımcı olunmalıdır. Doğru Cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 18

Hafif ve şiddetli ağız içi yaralar için yaşlı kanser hastasına uygulanabilecek düzenlemelerden hangisi doğrudur?

Hastanın beslenmesi uzun aralıklarla sağlanmalıdır.

Diyetinde hafif karili, lifsiz gıdalara tercih edilmelidir.

Genel olarak sıcak gıdalarla beslenmelidir.

Protein oranı düşük besinler tercih edilmelidir.

Hastaya az az, sık sık yemek yedirilmelidir.

Açıklama:

Hafif ve şiddetli ağız içi yaralar: Hafif ağız yaralarında; hastanın az az, sık sık yemek yemesi; diyetinde yüksek kalorili, proteinli, hazmı kolay, yumuşak yiyeceklere yer verilmesi; günlük en az 2 litre sıvı tüketilmesi; asitli, baharatlı yiyeceklerden, aşırı sıcak ve soğuk yiyecek-içeceklerden kaçınılması; ihtiyaç halinde ilave öğünlerin düzenlenmesi gerekir. Şiddetli ağız yaralarında ise püre halinde, sıvı yiyecekler verilmelidir. Doğru Cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 19

Aşağıdakilerden hangisi dudaklar ve ağız içi mukozası bütünlüğünün devam ettirilmesi için gerekli uygulamalardan biridir?

Alkol bazlı solüsyonlar kullanılması

Tuzlu su ile gargara yapılması

Karbonat ve sirkeli su ile ağız bakımı yapılması

Antifungal ürünler kullanılması

Dişlerin her gıda alımında fırçalanması

Açıklama:

Dudaklar ve ağız içi mukozası bütünlüğünün devam ettirilmesi: Ağız içinin izlemi, ağız bütünlüğünün devam ettirilmesi için düzenli ağız bakımının yapılması, ağız bakımında alkol bazlı solüsyonlar yerine hekim tarafından önerilen antibakteriyel, antifungal ürünlere yer verilmesi, dudaklara yumuşatıcı kremler sürülmesi. Doğru Cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 20

Evde herhangi bir kemoterapi ilacının bulunması ve kırılması durumunda aşağıdakilerden hangisi doğru bir yaklaşımdır?

hasta dışında herkesin odadan çıkarılması

En yakındaki temizlik bezi ile hemen temizlenmesi

Geriye kalan ilaçların tuvalete ya da çöpe atılması

Pencerelerin sıkıca kapatılması

Ortamın havalandırılması

Açıklama:

Evde herhangi bir kemoterapi ilacının bulunması durumunda; bu ilaçların çocukların erişemeyecekleri yerlerde saklanması, ilacın saklama koşullarına göre buzdolabında ya da karanlık, kuru, serin bir yerde saklanması, ilacın herhangi bir şekilde dökülmesi, kırılması durumunda odanın hemen boşaltılması, ayrı bir temizlik seti ile ilacın ortamdan uzaklaştırılması, ortamın havalandırılması, kullanılmayan ilaçların tuvalete ya da çöpe atılmaması, bunun yerine yakın bir eczane ile irtibata geçilmesidir. Doğru Cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 21

Aşağıdakilerden hangisi kanserli hücrelerin bulundukları yerden vücudun başka bölgelerine yayılmasına verilen addır?

Lenfoma

Metastaz

Karsinojen

Mortalite

Bulaşma

Açıklama:

Metastaz: Kanserli hücrelerinbulundukları yerden vücudun başka bölgelerine yayılmasıdır.

Doğru Cevap: B

Soru 22

Aşağıdakilerden hangisi Dünya sağlık örgütünün belirttiği kanser kontrol programlarında ele alınan alanlardan biri değildir?

Primer korunma

Sekonder korunma

Zamanında uygun tedavi

Yalnızlaşma

Rehabilitasyon

Açıklama:

DünyaSağlık Örgütü kanser kontrol programlarını 6 alanda ele almaktadır; primer koruma, sekonder koruma, zamanında uygun tedavi, izlem, tedavi sonrası bakım ve rehabilitasyon.

Doğru Cevap: D

Soru 23

Kanserle mücadelede bir kişinin diyetini sağlıklı bir şekile getirmesi aşağıdakilerden hangi korunma yöntemine girer?

Primer korunma

Sekonder korunma

Zamanında uygun tedavi

İzlem

Rehabilitasyon

Açıklama:

Sağlıklı beslenme primer korunmaya girer.

Doğru Cevap: A

Soru 24

Aşağıdakilerden hangisi kanserin erken belirtilerinden biri değildir?

Ben ve siğillerde değişiklikler

Olağan dışı kanama

Yutma güçlüğü

Baş ağrısı

Sürekli öksürük ve ses kısıklığı

Açıklama:

Kanser belirtilerinin çeşitliliğine rağmen hekime başvurmayı gerektiren belli başlı belirtiler şunlardır.
• Vücudun her hangi bir yerinde şişlik
• İyileşmeyen veya iyileşmesi geciken yara
• Ben ve siğillerde değişiklikler
• Olağan dışı kanama
• Yutma güçlüğü
• Sürekli öksürük ve ses kısıklığı
• İdrar ve dışkılama alışkanlıklarında değişiklik

Doğru Cevap: D

Soru 25

Aşağıdakilerden hangisi hastanın acı çekmesinin giderilmesi ve yaşam kalitesinin arttırılmasına odaklı bakım şekilen verilen genel addır?

Cerrahi tedavi

Kematerapi

Biyopsi

Biyoterapi

Palyatif

Açıklama:

Palyatif: Hastanın acı çekmesinin giderilmesi ve yaşam kalitesinin arttırılmasına odaklı bir bakım
şeklidir.

Doğru Cevap: E

Soru 26

Aşağıdakilerden hangisi tümör hücrelerinin yok edilmesi için uygulanan tekli ya da çoklu ilaç uygulamalarına denir?

Karsinojen

Kemoterapi

Bioterapi

Radyoterapi

Palyatif

Açıklama:

Kemoterapi; tümör hücrelerinin yok edilmesi için uygulanan tekli ya da çoklu ilaç uygulamalarına denir.

Doğru Cevap: B

Soru 27

Aşağıdakilerden hangisi radyoterapinin yan etkilerinden değildir?

Kansızlık

Yorgunluk

Halsizlik

Enfeksiyonlara yatkınlık

Kalıcı ses kısılması

Açıklama:

Radyoterapinin yan etkileri:

Radyoterapi kemik iliğinde üretilen kan hücrelerinin yapımını etkileyerek kansızlık, yorgunluk, halsizlik, infeksiyonlara yatkınlık ve kanamalara yol açabilir.
• Radyoterapinin uygulandığı bölgeye göre 1-4 hafta içinde deride reaksiyonlar ortaya çıkabilir. Erken dönemde üzerine basmakla solan hafif kızarıklık, ödem, pullanma, sıcaklıkta artış, ciltte rahatsızlık hissi, kuruluk, kaşıntı ve soyulmalar görülebilir. Eğer epidermis kendisini hızlıca yenilemezse ağrılı ülserasyonlar (açık yara)
oluşabilir. Geç dönemde ise ciltte koyu lekeler ve sertlikler ortaya çıkabilir.
• Boyun bölgesine uygulanan radyoterapide ağızda yaralar, tükrük salgısının yapımında azalma hatta tamamen sonlanma, ses kısıklığı, yutma güçlüğü, tat alma duyusunda azalma görülebilir.
• Göğüs kafesine uygulanan radyoterapiye bağlı nefes darlığı, yutma güçlüğü ortaya
çıkabilir.
• Mide ve karın bölgesine uygulanan radyasyona bağlı ishal, bulantı-kusma, iştahta
azalma, kilo kayıpları görülebilir.
• Alt karın bölgesine yapılan radyoterapi ile idrar yapmada güçlük, idrar kaçırma
gibi belirtiler ortaya çıkabilir.
• Radyoterapinin uygulandığı bölgeye göre geçici ya da kalıcı saç ve kıl kayıpları
ortaya çıkabilir.

Doğru Cevap: E

Soru 28

Aşağıdaki hususlardan hangisi radyoterapi alan bir hastanın cilt bakımı ile ilgili olarak yanlış verilmiştir?

Dışarı çıkarken yüksek koruma faktörlü kremler kullanılmalıdır.

Tedavi bölgesine pudra dökülmemelidir.

Hastanın radyoterapi bölgesi daima nemli tutulmalıdır.

Soğuk uygulamalardan kaçınılmalıdır.

Cilt temizliğinde pH’ı 7.5 ya da daha düşük sabunlar kullanılmalıdır.

Açıklama:

Cilt bütünlüğünün sürdürülmesi: Radyoterapi uygulanan bölgenin travmalardan korunması (ovalamaktan kaçınma, çarpma ve darbelerden koruma, jilet gibi kesici aletler yerine elektrikli aletleri kullanma); bölgenin temiz ve kuru tutulması; hafif, kokusuz pH’ı 7.5 ya da daha düşük sabunlarla cilt temizliğinin yapılması; cilt kuruluğunu önlemek için hafif, kokusuz, su bazlı kremlerle nemlendirilmesi; tedavi bölgesine bant ya da yapıştırıcıların kullanılmaması; pudra dökülmemesi; parfüm ve makyaj malzemesi gibi kozmetik ürünlerin kullanılmaması; sıcak ve soğuk uygulama yapılmaması gerekir. Dışarı çıkarken tedavi bölgesinin güneşe maruziyetini engellemek için uzun kollu kıyafetler ve şapka tercih edilmesine, yüksek faktörlü güneş koruyucu kremlerin kullanılmasına dikkat edilmelidir. Ayrıca hastanın cilt temizliği sağlanırken tedavi bölgesinde bulunan işaretlemelerin çıkartılmamasına
özen gösterilmelidir.

Doğru Cevap: C

Soru 29

Aşağıdakilerden hangisi bireysel hijyen uygulamalarından biri değildir?

Banyo yapma

Saç bakımı

Ağız bakımı

Diyet takibi

Perine bakımı

Açıklama:

Bireysel hijyen: Bireysel hijyen uygulamaları banyo yapma, saç bakımı, ağız bakımı,
ayak ve tırnak bakımı, perine bakımı uygulamalarını kapsar.

Doğru Cevap: D

Soru 30

Aşağıdakilerden hangisi tedavi gören bir kanser hastasının diyetinde yer almaz?

Kırmızı et

Balık

Yüksek kalorili kuruyemişler

Lif içeren besinler

Zencefilli gazozlar

Açıklama:

Tat değişimi: Yemek sonrası ağız bakımı verilmesi, yemeklerin hazırlanmasında ekstra
lezzet veren baharatlar ve soslar kullanılması, kırmızı et yerine balık veya tavuk tüketilmelidir

Doğru Cevap: A

Soru 31

Vücudu oluşturan hücreler bir araya gelerek neleri oluşturmaktadır?

dokuları

Kalbi

Organları

Kan'ı

Oksijeni

Açıklama:

Vücudu oluşturan hücreler bir araya gelerek dokuları oluşturmaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 32

Vücudumuzda dokular bir araya gelerek neyi oluşturur?

Kalbi

Organları

Sindirim sistemini

Dokuları

Hücreleri

Açıklama:

Dokular bir araya gelerek organları oluşturmaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 33

Kanserli hücrelerin bulundukları yerden vücudun başka bölgelerine yayılmasına ne denir?

kolon

GLOBOCAN

Karsinojen

Metastaz

Mortalite

Açıklama:

Metastaz: Kanserli hücrelerin
bulundukları yerden vücudun
başka bölgelerine yayılmasıdır.

Doğru Cevap: D

Soru 34

Kansere neden olabilen maddenin adı nedir?

Karsinojen

Palyatif

Mortalite

Doymuş yağ

Enfeksiyöz

Açıklama:

Karsinojen: Kansere neden
olabilen madde.

Doğru Cevap: A

Soru 35

Aşağıdakilerden hangisi Ölüm oranını belirten kelimedir?

Karsinojen

Doymuş yağ

Enfeksiyöz

Serviks

Mortalite

Açıklama:

Mortalite: Ölüm oranı.

Doğru Cevap: E

Soru 36

Aşağıdakilerden hangisi Fiziksel karsinojenlerin etkenlerinden değildir?

iyonize radyasyon

röntgen ışınları

güneşten gelen ultraviyole ışınları

Su içimi

radyoaktif etkenler

Açıklama:

Bu grup içinde bulunan iyonize radyasyon, röntgen ışınları, güneşten gelen ultraviyole ışınları, radyoaktif etkenler, noniyonizan radyasyon (mikrodalgalar, radyo dalgaları vb) kanser oluşumuna neden olduğu bilinen etkenlerdir

Doğru Cevap: D

Soru 37

Aşağıdakilerden hangisi Kanser belirtilerinin çeşitliliğine rağmen hekime başvurmayı gerektiren belli başlı belirtilerden değildir?

Nefes almada sorun

Vücudun her hangi bir yerinde şişlik

iyileşmeyen veya iyileşmesi geciken yara

Ben ve siğillerde değişiklikler

Olağan dışı kanama

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 38

Aşağıdakilerden hangisi hastanın acı çekmesinin giderilmesi ve yaşam kalitesinin
arttırılmasına odaklı bir bakım şeklidir?

Mortalite

Palyatif

Karsinojen

Doymuş yağ

Enfeksiyöz

Açıklama:

Palyatif: Hastanın acı çekmesinin giderilmesi ve yaşam kalitesinin arttırılmasına odaklı bir bakım
şeklidir.

Doğru Cevap: B

Soru 39

Aşağıdakilerden hangisi evde bakım verilen yaşlı kanser hastasında dikkat edilmesi gereken hususlardan değildir?

Günlük kilo izlemi, bulantı-kusma takibinin yapılması

Herhangi bir kısıtlama yok ise günlük en az 2 litre sıvı tüketilmesi, yeterli sıvı alımının takibinde hastanın idrar renginin açık sarı renkte olmasına dikkat edilmesi

Bulantı varlığında sert, baharatlı, acılı, aşırı kokulu yiyeceklerden kaçınılması

Hal hatır sorulması

azar miktarlarda sık beslenmesi

Açıklama:

Günlük kilo izlemi, bulantı-kusma takibinin yapılması,
• Herhangi bir kısıtlama yok ise günlük en az 2 litre sıvı tüketilmesi, yeterli sıvı alımının takibinde hastanın idrar renginin açık sarı renkte olmasına dikkat edilmesi,
• Bulantı varlığında sert, baharatlı, acılı, aşırı kokulu, sıcak-soğuk yiyeceklerden kaçınılması, azar miktarlarda sık beslenmesi

Doğru Cevap: D

Soru 40

Tümör hücrelerinin iyonizan radyasyon uygulanarak yok edilmesine ne denir?

Radyoterapi

Mezoterapi

Fizyoterapi

Biyoterapi

Kemoterapi

Açıklama:

Radyoterapi, tümör hücrelerinin iyonizan radyasyon uygulanarak yok edilmesidir.

Doğru Cevap: A

Soru 41

Kanser ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi söylenemez?

İnsanlıkla beraber hep var olmuştur.

Yaş ilerledikçe birçok kanserin görülme sıklığında da artış görülmektedir.

Tedavi edilmediklerinde ciddi rahatsızlıklara, hatta ölüme neden olabilirler.

Bireylerin yaşamlarında ciddi ve yoğun sağlık sorunlarının yaşandığı dönemdir.

Türkiye’de sebebi bilinen ölümler sıralamasında ilk sırada yer almaktadır.

Açıklama:

Günümüzde dünyada ve Türkiye’de sebebi bilinen ölümler sıralamasında kalp- damar hastalıklarından sonra ikinci sırada gelmektedir.

Doğru Cevap: E

Soru 42

Röntgen ışınları, güneşten gelen ultraviyole ışınları, radyoaktif etkenler kanser oluşumuna neden olan hangi etkenlerden sayılır?

Enfeksiyoz nedenler

Fiziksel karsinojenler

Kimyasal karsinojenler

Biyolojik karsinojenler

Fiziksel aktivite

Açıklama:

Fiziksel karsinojenler: Bu grup içinde bulunan iyonize radyasyon, röntgen ışınları, güneşten gelen ultraviyole ışınları, radyoaktif etkenler, noniyonizan radyasyon (mikrodalgalar, radyo dalgaları vb) kanser oluşumuna neden olduğu bilinen etkenlerdir.

Doğru Cevap: B

Soru 43

Aşağıdakilerden hangisi kanser belirtilerinden biri değildir?

Sürekli öksürük ve ses kısıklığı

Yutma güçlüğü

Uykusuzluk

İyileşmeyen veya iyileşmesi geciken yara

Vücudun her hangi bir yerinde şişlik

Açıklama:

Kanserin belli başlı belirtiler şunlardır.
• Vücudun her hangi bir yerinde şişlik
• İyileşmeyen veya iyileşmesi geciken yara
• Ben ve siğillerde değişiklikler
• Olağan dışı kanama
• Yutma güçlüğü
• Sürekli öksürük ve ses kısıklığı
• İdrar ve dışkılama alışkanlıklarında değişiklik
Uykusuzluk bunlardan biri değildir.

Doğru Cevap: C

Soru 44

Aşağıdakilerden hangisi evde bakım verilen yaşlı kanser hastasında dikkat edilmesi gereken hususlardan biri değildir?

Günlük kilo izlemi, bulantı-kusma takibinin yapılması.

Düzenli ağız bakımının yapılması.

Günlük en az 2 litre sıvı tüketilmesi.

Düzenli manikür, pedikür yapılması.

Kanama bulgularının takip edilmesi ve gerektiğinde sağlık kuruluşuna başvurulması.

Açıklama:

Kanser tedavisine bağlı el- ayaklarda, tırnaklarda meydana gelecek olası değişik- leri önlemek için eller ve ayakların düzenli takibi, her gün yumuşak bir sabunla yıkanması, kurulanması, el ve ayak cildinin nem dengesini sürdürmek için lanolin içeren kremler uygulanarak pamuklu eldiven ve çoraplar giydirilmesi gerekir. El tırnakları oval, ayak tırnakları düz biçimde kesilmeli, tedavi süresince manikür, pedikür yapılmaması gerekir.

Doğru Cevap: D

Soru 45

Kansızlık, yorgunluk, kanamalara yatkınlık, kanamalar gibi kemoterapinin yol açtığı yan etkiler aşağıdakilerden hangisi ile ilgilidir?

Kemik iliği

Akciğer

Sindirim sistemi

Kardiyo-Vasküler sistem

Böbrekler

Açıklama:

Tablo 6.1
Kemik İliği:
Kırmızı kan hücrelerinde düşüş: Kansızlık, yorgunluk,
Beyaz kan hücrelerinde düşüş: İnfeksiyonlara yatkınlık, infeksiyonlar, ateş
Trombosit sayısında düşüş: Kanamalara yatkınlık, kanamalar

Doğru Cevap: A

Soru 46

Aşağıdakilerden hangileri radyoterapi alan yaşlı hastanın evde bakımında dikkat edilmesi gereken hususlardandır?
ı. Tedavi bölgesinin güneş görmesi sağlanmalıdır.
II. Ağız bakımında sakız çiğnetilmemelidir.
III. Tedavi bölgesine bant yapıştırılmaması gerekir.
IV. Tedavi bölgesi temiz ve kuru tutulmalıdır.

I ve II

I ve IV

III ve IV

II ve III

II ve IV

Açıklama:

Radyoterapi uygulanan bölgenin travmalardan korunması (ovalamaktan kaçınma, çarpma ve darbelerden koruma, jilet gibi kesici aletler yerine elektrikli aletleri kullanma); bölgenin temiz ve kuru tutulması; hafif, kokusuz pH’ı 7.5 ya da daha düşük sabunlarla cilt temizliğinin yapılması; cilt kuruluğunu önlemek için hafif, kokusuz, su bazlı kremlerle nemlendirilmesi; tedavi bölgesine bant ya da yapıştırıcıların kullanılmaması; pudra dökülmemesi; parfüm ve makyaj malzemesi gibi kozmetik ürünlerin kullanılmaması; sıcak ve soğuk uygulama yapılmaması gerekir. Dışarı çıkarken tedavi bölgesinin güneşe maruziyetini engellemek için uzun kollu kıyafetler ve şapka tercih edilmesine, yüksek faktörlü güneş koruyucu kremlerin kullanılmasına dikkat edilmelidir. Ayrıca hastanın cilt temizliği sağlanırken tedavi bölgesinde bulunan işaretlemelerin çıkartılmamasına özen gösterilmelidir. Antiseptik solüsyonlarla ağız bakımı yapılmalı, ağız kuruluğu için limonlu sakızlar çiğnetilmelidir.

Doğru Cevap: C

Soru 47

Aşağıdakilerden hangisi radyoterapi uygulamasından sonra deride ortaya çıkabilen reaksiyonlardan biridir?

Ciltte kuruluk ve kaşıntı.

Erken dönemde koyu lekeler.

Erken dönemde üzerine basılınca oluşan ciddi ve kalıcı kızarıklık

Sıcaklıkta düşüş.

Ağrısız ülserasyonlar.

Açıklama:

Radyoterapinin uygulandığı bölgeye göre 1-4 hafta içinde deride reaksiyonlar ortaya çıkabilir. Erken dönemde üzerine basmakla solan hafif kızarıklık, ödem, pullanma, sıcaklıkta artış, ciltte rahatsızlık hissi, kuruluk, kaşıntı ve soyulmalar görülebilir. Eğer epidermis kendisini hızlıca yenilemezse ağrılı ülserasyonlar (açık yara) oluşabilir. Geç dönemde ise ciltte koyu lekeler ve sertlikler ortaya çıkabilir.

Doğru Cevap: A

Soru 48

Aşağıdakilerden hangisi bireysel hijyen uygulamalarından biri değildir?

Banyo yapma

Ağız bakımı

Ayak ve tırnak bakımı

Egzersiz yapma

Perine bakımı

Açıklama:

Bireysel hijyen uygulamaları banyo yapma, saç bakımı, ağız bakımı, ayak ve tırnak bakımı, perine bakımı uygulamalarını kapsar. Egzersiz bu uygulamalardan biri değildir.

Doğru Cevap: D

Soru 49

"Hastanın aile ve arkadaşlarıyla yemek yemesi, yeni yiyecek ve yemek tariflerinin kullanılması, küçük servisler halinde yiyeceklerin tüketilmesi, yüksek kalorili kuru yemişlerin, atıştırmalıkların tüketilmesi, acıktığı zaman yemek yeme gibi aktiviteler düzenlenmesi" şeklindeki diyet düzenlemeleri aşağıdakilerden hangisinin açıklamasıdır?

Bulantı ve kusma

İştahsızlık

Kabızlık

İshal

Tat değişimi

Açıklama:

İştahsızlık: Hastanın aile ve arkadaşlarıyla yemek yemesi, yeni yiyecek ve yemek tariflerinin kullanılması, küçük servisler halinde yiyeceklerin tüketilmesi, yüksek kalorili kuru yemişlerin, atıştırmalıkların tüketilmesi, iştahı uyarmak için yemek öncesi egzersiz yaptırılması, acıktığı zaman yemek yeme gibi aktiviteler düzenlenir.

Doğru Cevap: B

Soru 50

İshal durumunda aşağıdaki hangi uygulamalar yapılmalıdır?
I. Az az, sık sık yemek yeme
II. Lif oranı yüksek besinler tüketilmesi
III. En az 3 litre sıvı tüketilmesi
IV. Süt ürünlerinden kaçınma.

I, II ve III

II, III ve IV

I, II ve IV

II ve III

I, III ve IV

Açıklama:

İshal durumunda az az, sık sık yemek yeme, süt ve süt ürünlerinden kaçınma, baharatlı, kafeinli, gazlı, alkol içeren içeceklerin kısıtlanması, lif ve yağ oranı yüksek besinler tüketilmemesi önemlidir. Hastada ishal geliştiğinde günde en az 3 litre sıvı tüketilmesine dikkat edilmelidir.

Doğru Cevap: E

Soru 51

Kanserli hücrelerin bulundukları yerden vücudun başka bölgelerine yayılmasına ne ad verilir?

Mortalite

Metastaz

Fiziksel karsinojen

Palyatif

Karsinojen

Açıklama:

Metastaz: Kanserli hücrelerin bulundukları yerden vücudun başka bölgelerine yayılmasıdır.

Doğru Cevap: B

Soru 52

Kansere neden olabilen maddelere ne ad verilir?

Doymuş yağ

Metastaz

Palyatif

Mortalite

Karsinojen

Açıklama:

Karsinojen: Karsinojen: Kansere neden olabilen madde.

Doğru Cevap: E

Soru 53

Aşağıdakilerden hangisi kimyasal karsinojenler grubuna girer?

Hepatit B ve C virüsü

Röntgen ışınları

Pestisitler

İnsan papilloma virüs tipleri

Radyo dalgaları

Açıklama:

Kimyasal karsinojenler: Birçok çalışma ortamında karsinojen olarak kimyasal maddeler bulunmaktadır. Aromatik aminler, anilin boyası, pestisitler, formaldehidler, arsenik, asbest, benzen, kadmium, kronium, nikel, çinko, berilyum, polivinil klorid, rafine edilememiş parafin yağı, mazot, kobalt, hardal gazı, katran, kurum gibi maddeler bunlardan bazılarıdır. Bu maddeler doğada, boya ve plastik sanayiinde, laboratuvarlarda, madenlerde, fabrika çevrelerinde bulunmaktadır. Çalışma ortamında bu maddelerle karşılaşan bireylerde yıllar sonra hatta emeklilik sürecinde kanser ortaya çıkabilmektedir. Ayrıca kanser tedavisinde kullanılan bazı ilaçların kanser oluşturucu etkilerinin olduğu bilinmektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 54

Hastanın acı çekmesinin giderilmesi ve yaşam kalitesinin arttırılmasına odaklı bakım şekline ne ad verilir?

Palyatif

Metastaz

Radyoterapi

Mortalite

Cerrahi tedavi

Açıklama:

Palyatif: Hastanın acı çekmesinin giderilmesi ve yaşam kalitesinin arttırılmasına odaklı bir bakım şeklidir.

Doğru Cevap: A

Soru 55

Tümör hücrelerinin yok edilmesi için uygulanan tekli ya da çoklu ilaç uygulamalarına ne denir?

Metastaz

Cerrahi tedavi

Radyoterapi

Kemoterapi

Biyoterapi

Açıklama:

Kemoterapi; tümör hücrelerinin yok edilmesi için uygulanan tekli ya da çoklu ilaç uygulamalarına denir.

Doğru Cevap: D

Soru 56

Sitotoksik ajanlar hangi tedavi türünde kullanılır?

Biyoterapi

Kemoterapi

Karsinojen

Cerrahi tedavi

Radyoterapi

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 57

Kanser tedavisinde tek başına kullanılabildiği gibi ameliyattan önce ve sonra, kemoterapi ile birlikte ya da ardışık olarak tedavi ve palyasyon amacıyla uygulanan yöntem hangisidir?

Kemoterapi

Metastaz

Biyoterapi

Cerrahi tedavi

Radyoterapi

Açıklama:

Radyoterapi, tümör hücrelerinin iyonizan radyasyon uygulanarak yok edilmesidir. Kanser tedavisinde tek başına kullanılabildiği gibi ameliyattan önce ve sonra, kemoterapi ile birlikte ya da ardışık olarak tedavi ve palyasyon amacıyla uygulanmaktadır. Radyoterapide tümöre istenilen yüksek öldürücü doz verilirken mümkün olduğunca tümörün etrafındaki dokular korunmaya çalışılır.

Doğru Cevap: E

Soru 58

Yemek öncesi hekim tarafından reçete edilen antiemetik ilaçlar hangi yan etkilere karşı kullanılır?

Hafif ve şiddetli ağız içi yaralar

İshal

Bulantı ve kusma

Kabızlık

İştahsızlık

Açıklama:

Bulantı ve kusma: Gazlı, karbonhidratlı içeceklerden kaçınılmalıdır. Bulantı kontrolü için zencefilli gazozlar önerilebilir. İhtiyaç halinde yemek öncesi hekim tarafından reçete edilen antiemetik ilaçlar verilmelidir.

Doğru Cevap: C

Soru 59

Hangi durumlarda hastanın diyetinde lif içeren besinler ve günlük sıvı alımı arttırılır, doğal laksatif yiyecekleri tüketmesi sağlanır (elma, kuru erik vs)?

Kabızlık

İshal

Hafif ve şiddetli ağız içi yaralar

Bulantı ve kusma

İştahsızlık

Açıklama:

Kabızlık: Hastanın diyetinde lif içeren besinler ve günlük sıvı alımı arttırılır, doğal laksatif yiyecekleri tüketmesi sağlanır (elma, kuru erik vs).

Doğru Cevap: A

Soru 60

Kateter, ördek ve sürgü hangi durumlarda kullanılan malzemelerdir?

Bulantı ve kusma

İştahsızlık

Tat değişimi

Boşaltım gereksiniminin karşılanması

Hafif ve şiddetli ağız içi yaralar

Açıklama:

Boşaltım gereksiniminin karşılanması: Yaşlı kanser hastalarının tuvalet ihtiyaçlarını kendi başlarına karşılamaları oldukça güçtür. Bu durumda hastaların tuvalet ihtiyaçları ördek ve sürgü kullanılarak yatakta karşılanabilir. Eğer hastanın çok sık tuvalet ihtiyacı oluyorsa bir defalık kullanım için alt bezleri kullanılabilir. Bazen sağlık profesyonelleri tarafından hastalara idrar boşaltımı için kateterler takılabilir. Bu durumda kateterin ucunda bulunan torbanın aralıklarla boşaltılması, torbanın yatak seviyesinden aşağıda tutulması, perine bakımının yapılması gerekir. Ayrıca hastanın her hangi bir durumda boşaltım ihtiyaçları karşılanırken mahremiyetine özen gösterilmelidir.

Doğru Cevap: D

Soru 61

Kanserli hücrelerin bulundukları yerden vücudun başka bölgelerine yayılması aşağıdakilerden hangisidir?

Metastaz

Korsinojen

Mortalite

Palyatif

Enfeksiyöz

Açıklama:

Metastaz: Kanserli hücrelerin bulundukları yerden vücudun başka bölgelerine yayılmasıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 62

Yaklaşık tüm kanserlerin %70’i hangi yaş üzerindeki nüfusta sıklıkla gözlenmektedir?

Açıklama:

Yaş ilerledikçe birçok kanserin görülme sıklığında da artış görülmektedir. Yaklaşık tüm kanserlerin %70’i 65 yaş üzerindeki nüfusta ortaya çıkarken, özellikle akciğer, meme, kolon kanserlerinin yaşla birlikte artış gösterdiği vurgulanmaktadır.

Doğru Cevap: E

Soru 63

Kansere neden olabilen madde aşağıdakilerden hangisidir?

Metastaz

Korsinojen

Mortalite

Palyatif

Enfeksiyöz

Açıklama:

Karsinojen: Kansere neden olabilen madde.

Doğru Cevap: B

Soru 64

İyonize radyasyon, röntgen ışınları, güneşten gelen ultraviyole ışınları, radyoaktif etkenler, noniyonizan radyasyon kanser oluşumuna neden olduğu bilinen etkenler aşağıdakilerden hangisidir?

Kimyasal karsinojenler

Palyatif etkenler

Metastaz nedenler

Fiziksel karsinojenler

Enfeksiyöz nedenler

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 65

Hastanın acı çekmesinin giderilmesi ve yaşam kalitesinin arttırılmasına odaklı bir bakım şekli aşağıdakilerden hangisidir?

Metastaz

Korsinojen

Mortalite

Palyatif

Enfeksiyöz

Açıklama:

Palyatif: Hastanın acı çekmesinin giderilmesi ve yaşam kalitesinin arttırılmasına odaklı bir bakım şeklidir.

Doğru Cevap: D

Soru 66

Tarama testleri içinde 3 yılda bir smear testi yapılması gereken kanser türü aşağıdakilerden hangisidir?

Meme kanseri

Bağırsak kanseri

Serviks kanseri

Prostat kanseri

Akciğer kanseri

Açıklama:

Serviks kanseri: 60 yaş üstü kadınlarda pelvik muayene ve 3 yılda bir smear testi yapılmalıdır.

Doğru Cevap: C

Soru 67

Tümör hücrelerinin yok edilmesi için uygulanan tekli ya da çoklu ilaç uygulamalarına verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?

Cerrahi tedavi,

Radyoterapi,

Biyoterapi,

Palyatif tedavi,

Kemoterapi,

Açıklama:

Kemoterapi; tümör hücrelerinin yok edilmesi için uygulanan tekli ya da çoklu ilaç uygulamalarına denir.

Doğru Cevap: E

Soru 68

Dünyada en çok görülen kanser türü aşağıdakilerden hangisidir?

Akciğer kanseri

Bağırsak kanseri

Serviks kanseri

Prostat kanseri

Meme kanseri

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 69

Kemoterapiye bağlı olarak oluşan “Konstipasyon” yan etkisi hangi bölgede meydana gelmektedir?

Kardiyo- Vasküler Sistem

Akciğer

Sindirim Sistemi

Böbrekler

Sinir Sistemi

Açıklama:

Sindirim Sistemi

Bulantı-kusma
İştahsızlık
Kilo kayıpları
Tat almada değişiklikler
Ağız kuruluğu
Gaz
İshal
Konstipasyon
Sindirim sistemi mukozasında hasar

Doğru Cevap: C

Soru 70

Geleneksel olarak, immün sistem yanıtını modifiye etmek için kullanılan yöntem aşağıdakilerden hangisidir?

Cerrahi tedavi,

Biyoterapi,

Radyoterapi,

Palyatif tedavi,

Kemoterapi,

Açıklama:

Biyoterapi ise, biyolojik yanıtı etkileme özelliğine sahip biyolojik kaynaklı ajanlar kullanılarak yapılan tedavi şeklidir. Geleneksel olarak biyoterapi, immün sistem yanıtını modifiye etmek için kullanılır ve bu amaçla kullanılan ilaçlara “biyolojik ajanlar” denir. Biyoterapi kanseri tedavi ederken yan etkilere yol açabilmektedir.

Doğru Cevap: B

Soru 71

İlk kanser raporu MÖ 3000 yıllarında Mısır papirüslerinde hangi kanserin bildirimine dayanmaktadır?

Akciğer

Meme

Karaciğer

Dalak

Kolon

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 72

I. Kanserin %90’ı çevresel faktörlere, %10’u genetik faktörlere bağlı ortaya çıkmaktadır.
II. Dünya Sağlık Örgütü kanser kontrol programlarını 6 alanda ele almaktadır.
III. Dünya genelinde primer ve sekonder önlemlerin alınmasıyla kanserin en az 1/3’i önlenmektedir.
IV. Kanserler, tedavi edilmediklerinde ciddi rahatsızlıklara, hatta ölüme neden olabilirler.
Kanser ile ilgili olarak yukarıda verilen bilgilerden hangileri doğrudur?

I ve III

II ve IV

I, II ve III

II, III ve IV

I,II, III ve IV

Açıklama:

Çeşitli evrelerle
seyir gösteren kanser kronik ve devamlılık gösteren bir süreç olarak kabul edilmektedir. Tedavi edilmediklerinde ciddi rahatsızlıklara, hatta ölüme neden olabilirler.
Kanser fiziksel, ruhsal, sosyal, maddi ve manevi yönleri ile mücadelesi zor bir hastalıktır ve %90’ı çevresel faktörlere, %10’u genetik faktörlere bağlı ortaya çıkmaktadır. Dünya Sağlık Örgütü kanser kontrol programlarını 6 alanda ele almaktadır; primer koruma, sekonder koruma, zamanında uygun tedavi, izlem, tedavi sonrası bakım ve rehabilitasyon.
Dünya genelinde primer ve sekonder önlemlerin alınmasıyla kanserin en az 1/3’i önlenirken; diğer 1/3’i taramalarla erken teşhis edilerek tedavi edilebilmektedir.
Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 73

Aşağıdakilerden hangisi kanserden korunmada önemli beslenme önerileri arasında yer almaz?

Diyette doymuş yağların tüketiminin arttırılması

Bol çiğ sebze-meyve tüketilmesi

Kepekli ürünlerin tüketilmesi

Hazır gıdaların içeriklerinin iyi denetlenmesi

Obezitenin önlenmesi

Açıklama:

Gıdalarda sağlıklı koşulların sağlanması, diyette doymuş yağların en aza indirgenmesi,
bol çiğ sebze-meyve, kepekli ürünlerin tüketilmesi, hazır gıdaların içeriklerinin iyi denetlenmesi, obezitenin önlenmesi kanserden korunmada önemli beslenme önerileri arasında
bulunmaktadır. Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 74

Aşağıdakilerden hangisi fiziksel karsinojendir?

Aromatik aminler

Hardal gazı

Noniyonizan radyasyon

Polivinil klorid

Mazot

Açıklama:

Fiziksel karsinojenler: Bu grup içinde bulunan iyonize radyasyon, röntgen ışınları,
güneşten gelen ultraviyole ışınları, radyoaktif etkenler, noniyonizan radyasyon (mikrodalgalar, radyo dalgaları vb) kanser oluşumuna neden olduğu bilinen etkenlerdir. Ayrıca cep
telefonları ile elektromanyetik alan maruziyeti, evlerde radon düzeyi belirleme çalışmaları
halen devam etmektedir.
Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 75

Meme kanserinde 3 yıldan uzun yaşam beklentisi var ise kaç yılda bir mamografi yapılmalıdır?

Açıklama:

Meme kanseri: 3 yıldan uzun yaşam beklentisi var ise 2 yılda bir mamografi ve en az
yılda bir klinik meme muayenesi yapılmalıdır. Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 76

Prostat kanserinde 50-70 Yaş arası erkeklerde düzenli PSA testi ve yılda kaç adet rektal muayene yapılmalıdır?

Açıklama:

50-70 yaş arası erkeklerde düzenli PSA testi ve yılda bir rektal muayene yapılmalıdır. Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 77

Serviks kanserinde 60 yaş üstü kadınlarda pelvik muayene ve kaç yılda bir smear testi yapılmalıdır?

Açıklama:

60 yaş üstü kadınlarda pelvik muayene ve 3 yılda bir smear testi yapılmalıdır. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 78

I. Vücudun her hangi bir yerinde şişlik
II. Ben ve siğillerde değişiklikler
III. Yutma güçlüğü
IV. Sürekli öksürük ve ses kısıklığı
Yukarıda verilenlerden hangileri kanser belirtilerinin çeşitliliğine rağmen hekime başvurmayı gerektiren belli başlı belirtilerdendir?

I ve II

III ve IV

I, II ve III

II, III ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 79

Aşağıdakilerden hangisi kemoterapiye bağlı böbreklerde görülen yan etkilerdendir?

İdrar yollarında kanla birlikte infeksiyon

Konsantrasyon güçlüğü

Bulantı-kusma

Ürtiker

Konstipasyon

Açıklama:

İdrar yollarında kanla birlikte infeksiyon ve akut böbrek
yetmezliği böbreklerde görülen kemoterapiye bağlı yan etkilerdendir. Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 80

I. Ayak ve tırnak bakımı
II. Saç bakımı
III. Ağız bakımı
IV. Perine bakımı
Yukarıda verilenlerden hangileri bireysel hijyen uygulamalarındandır?

I ve II

III ve IV

I, II ve III

II, III ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

Bireysel hijyen: Bireysel hijyen uygulamaları banyo yapma, saç bakımı, ağız bakımı,
ayak ve tırnak bakımı, perine bakımı uygulamalarını kapsar.
Banyo yapma: Deri mikroorganizmaların vücuda girişini engelleyerek infeksiyonları
önler. Bu nedenle deri bütünlüğünün devam ettirilmesi son derece önemlidir. Düzenli
banyo yapma ile deri üzerindeki ter, yağ, ölü hücreler ve bakteriler uzaklaştırılır. Banyo
yapma ile kan dolaşımı hızlanır, kas tonüsü ve eklem hareketliliği düzenlenir ve kişiye rahatlık hissi verir. Ayrıca banyo, yaşlı birey ile bakım veren arasında konuşma ve etkileşime
izin vererek güvene dayalı psiko-sosyal iyilik halinin desteklendiği bir ortamın oluşmasını
sağlar. Bu nedenlerle yaşlı bireye haftada bir ya da birkaç kez banyo yaptırılması, mümkün
değilse yatak içi silme banyo verilmesi gerekir.
Saç bakımı: Kemoterapi, biyoterapi, radyoterapiye bağlı hastalarda saç dökülmeleri ve
kafa derisinde yağ, kir birikimi nedeniyle saç bakımı sık aralıklarla verilmelidir. Bu sayede
yaşlı bireyde rahatlık, iyilik hissi sağlanırken; tedavisi biten, yeniden saçları çıkan yaşlılarda zarifçe taranan saçlar kendilerine verdikleri değerin artmasına yol açacaktır.
Ağız bakımı: Yaşlı bireyin gerek kanser hastalığı gerekse yapılan tedavilere bağlı ağız
sağlığı sıklıkla bozulmaktadır. Ağız sağlığının devamı için uygun diş ve diş eti bakımının
yapılması gerekir. Uygun ağız bakımı diş fırçalamayı, diş ipi kullanmayı, dişleri durulamayı ve protez bakımını kapsamalıdır.
Ayak ve tırnak bakımı: Yaşlı kanser hastalarında hastalığın ilerlemesi ile uzun süre
yatağa bağımlı olma, yapılan tedavilerin yan etkileri, şeker hastalığı gibi eşlik eden hastalıklara bağlı ayak sağlığı bozulabilir. Ayaklar kişinin ayakta durması ve yürümesi için
önemlidir. Bu nedenle her gün ayakların yumuşak bir sabunla yıkanması, ölü hücrelerin
uzaklaştırılması ve iyice kurulanması, yumuşatıcı kremlerle nemlendirilmesi, ayak tırnaklarının düz biçimde kesilmesi gerekir.
Perine bakımı: Perine bölgesinin ve genital organların temizliği genellikle banyonun
bir parçasıdır. Ancak hastada idrar ya da dışkı kaçırma sorunu var ise bu bölgenin daha
sık temizlenmesi gerekir. Bu işlem esnasında hastanın mahremiyetine özen gösterilmeli, karşı cinsten birinin perine bakımında net davranışlar sergileyerek bireyin utangaçlık
duygusuna karşı yardımcı olunmalıdır.
Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 81

Kansere dair ilk rapor MÖ 3000 yılında Mısır papirüslerinde hangi tür olarak kayda geçmiştir?

Prostat

Meme

Beyin

Akciğer

Cilt

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 82

Aşağıdakilerden hangisi fiziksel karsinojene örnek gösterilebilir?

Pestisitler

formaldehidler

polivinil klorid

noniyonizan radyasyon

asbest

Açıklama:

Fiziksel karsinojenler: Bu grup içinde bulunan iyonize radyasyon, röntgen ışınları,
güneşten gelen ultraviyole ışınları, radyoaktif etkenler, noniyonizan radyasyon (mikrodalgalar, radyo dalgaları vb) kanser oluşumuna neden olduğu bilinen etkenlerdir. Ayrıca cep telefonları ile elektromanyetik alan maruziyeti, evlerde radon düzeyi belirleme çalışmaları halen devam etmektedir.Doğru Cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 83

Serviks kanseri taraması kaç yaş grubuna uygulanmaktadır?

Açıklama:

Serviks kanseri: 60 yaş üstü kadınlarda pelvik muayene ve 3 yılda bir smear testi yapılmalıdır. Doğru Cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 84

Aşağıdakilerden hangisi hekime başvurmayı gerektiren belli başlı kanser belirtilerindendir?

Yutma güçlüğü

Karın ağrısı

Mide bulantısı

Baş dönmesi

Baş ağrısı

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 85

Hastanın acı çekmesinin giderilmesi ve yaşam kalitesinin arttırılmasına odaklı bakım şekli aşağıdakilerden hangisidir?

Cerrahi tedavi

Kemotreapi

Palyatif bakım

Alternatif tıp

Ruhsal terapi

Açıklama:

Palyatif: Hastanın acı çekmesinin giderilmesi ve yaşam kalitesinin arttırılmasına odaklı bir bakım şeklidir. Doğru Cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 86

Taburcu olan yaşlı kanser hastasında aşağıdaki durumlardan hangisinde acilen sağlık kurumuna başvurulması gerekmektedir?

Mide bulantısı varlığında

Dudak ve ağız içi mukozasının bütünlüğünün bozulması

Kusmaya ani kilo kaybının eşlik etmesi

Cilt bütünlüğünün bozulması

Yorgunluk belirtilerinin artması

Açıklama:

Kemoterapi ve biyoterapiye bağlı görülen bu yan etkilerin en aza indirilmesi için eve taburcu olan yaşlı kanser hastasında en iyi bakımın sunulması son derece önemlidir. Bu amaçla evde bakım verilen yaşlı kanser hastasında dikkat edilmesi gereken hususlar;
• Günlük kilo izlemi, bulantı-kusma takibinin yapılması,
• Herhangi bir kısıtlama yok ise günlük en az 2 litre sıvı tüketilmesi, yeterli sıvı alımının takibinde hastanın idrar renginin açık sarı renkte olmasına dikkat edilmesi,
• Bulantı varlığında sert, baharatlı, acılı, aşırı kokulu, sıcak-soğuk yiyeceklerden kaçınılması, azar miktarlarda sık beslenmesi,
• KUSMAYA ANİ KİLO KAYBININ eşlik etmesi durumunda SAĞLIK KURULUŞUNA BAŞVURULMASI,
• Dudaklar ve ağız içi mukozası bütünlüğünün devam ettirilmesi: Ağız içinin izlemi,
ağız bütünlüğünün devam ettirilmesi için düzenli ağız bakımının yapılması, ağız
bakımında alkol bazlı solüsyonlar yerine hekim tarafından önerilen antibakteriyel,
antifungal ürünlere yer verilmesi, dudaklara yumuşatıcı kremler sürülmesi,
• Cilt bütünlüğünün devam ettirilmesi: Düzenli olarak cildin izlemi, cilt bakımının yapılması, sık aralıklarla hastanın yatak içi pozisyon değişikliğinin yapılması,
kemik çıkıntılarının olduğu bölgelerin yastıklarla desteklenmesi, dışarı çıkarken
güneşe maruziyetin engellenmesi (uzun kollu giysiler, şapka, gözlük kullanılması,
koruma faktörü yüksek olan kremlerin kullanılması), el ve ayakların aşırı sıcak,
soğuktan ve travmalardan korunması,
• Yorgunluğun önlenmesi: Hastanın gece ve gündüz dinlenme saatlerinin düzenlenmesi, enerji veren yiyeceklerin tüketilmesi, hastanın kendi bakımına katılması,
kapasitesine göre egzersizlerin yavaş yavaş arttırılması, gün içerisinde sürekli uykudan kaçınılması,
Doğru Cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 87

Tümör hücrelerinin iyonizan radyasyon uygulanarak yok edilmesi hangi tedavi yöntemidir?

Kemoterapi

Radyoterapi

İmmünoterapi

Fitoterapi

Kriyoablasyon

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 88

Aşağıdakilerden hangisi alt karın bölgesine yapılan radyoterapi ile ortaya çıkan zorluklardan biridir?

İshal

İştah kaybı

Nefes darlığı

İdrar kaçırma

Kilo kaybı

Açıklama:

Radyoterapinin uygulandığı bölgeye göre 1-4 hafta içinde deride reaksiyonlar ortaya çıkabilir. Erken dönemde üzerine basmakla solan hafif kızarıklık, ödem, pullanma, sıcaklıkta artış, ciltte rahatsızlık hissi, kuruluk, kaşıntı ve soyulmalar görülebilir. Eğer epidermis kendisini hızlıca yenilemezse ağrılı ülserasyonlar (açık yara)
oluşabilir. Geç dönemde ise ciltte koyu lekeler ve sertlikler ortaya çıkabilir.
• Boyun bölgesine uygulanan radyoterapide ağızda yaralar, tükrük salgısının yapımında azalma hatta tamamen sonlanma, ses kısıklığı, yutma güçlüğü, tat alma duyusunda azalma görülebilir.
• Göğüs kafesine uygulanan radyoterapiye bağlı nefes darlığı, yutma güçlüğü ortaya
çıkabilir.
• Mide ve karın bölgesine uygulanan radyasyona bağlı ishal, bulantı-kusma, iştahta
azalma, kilo kayıpları görülebilir.
• Alt karın bölgesine yapılan radyoterapi ile idrar yapmada güçlük, idrar kaçırma
gibi belirtiler ortaya çıkabilir.
• Radyoterapinin uygulandığı bölgeye göre geçici ya da kalıcı saç ve kıl kayıpları
ortaya çıkabilir.
Doğru Cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 89

Kanser hastalarında ağız bakımı için hangi tür sakızlar kullanılmalıdır?

Naneli

Mentollü

Şekerli

Şekersiz

Lİmonlu

Açıklama:

Antiseptik solüsyonlarla ağız bakımı yapılmalı, ağız kuruluğu için limonlu sakızlar
çiğnetilmelidir. Doğru Cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 90

Aşağıdakilerden hangisinde hastanın mahremiyetine en üst düzeyde dikkat edilmelidir?

Ağız bakımı

Ayak ve tırnak bakımı

Perine bakımı

Saç bakımı

Cilt bakımı

Açıklama:

Perine bakımı: Perine bölgesinin ve genital organların temizliği genellikle banyonun
bir parçasıdır. Ancak hastada idrar ya da dışkı kaçırma sorunu var ise bu bölgenin daha
sık temizlenmesi gerekir. Bu işlem esnasında hastanın mahremiyetine özen gösterilmeli, karşı cinsten birinin perine bakımında net davranışlar sergileyerek bireyin utangaçlık
duygusuna karşı yardımcı olunmalıdır.
Doğru Cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 91

Sağlıklı beslenme kanser kontrol programlarının hangi alanında yer almaktadır?

Primer koruma

Sekonder koruma

Zamanında uygun tedavi

İzlem

Tedavi sonrası bakım

Açıklama:

Sağlıklı davranışları ve çevresel faktörleri kontrol altına almayı gerektiren primer korunma yaşlı insanların kanserden korunmasında son derece önemlidir. Sağlıklı bir diyet, düzenli egzersiz ve sigaranın bırakılması hiçbir yaş için geç değildir. Kansere neden olan çevresel faktörler arasında fiziksel karsinojenler kimyasal karsinojenler, tütün kullanımı, sağlıksız beslenme, aşırı tuz kullanımı, alkol ve infeksiyöz hastalıklar yer almaktadır. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 92

Aşağıdakilerden hangisi primer korunmanın kapsadığı faktörlerden biri değildir?

Fiziksel aktivite

Alkol

Sigara

Fiziksel kasinojenler

Kemoterapi

Açıklama:

Kanserde koruyucu, tanılama ve evreleme, tedavi edici ve palyatif
bakım amaçlı kullanılan cerrahi tedavi tek başına uygulanabildiği gibi kemoterapi, radyoterapi gibi tedavi yöntemleri ile birlikte de kullanılmaktadır. Kemoterapi, kanser tedavisinin yöntemlerinden bir tanesidir. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 93

Tarama programları ve tanı testleri, kanserden korunmanın hangi alanını ifade eder?

Primer korunma

Sekonder korunma

Zamanında uygun tedavi

Tedavi sonrası bakım

Rehabilitasyon

Açıklama:

Sekonder Korunma
Uzun bir sürecin sonunda ortaya çıkan kanserin sekonder koruma yöntemleri ile (tarama programları ve tanı testleri) erken teşhis edilmesi erken tedaviyi, daha iyi bir yaşam kalitesini ve artan yaşam süresini de beraberinde getirmektedir. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 94

Aşağıdakilerden hangisi fiziksel karsinojenlerden bir tanesidir?

Hardal gazı

Formahdehit

Katran

Ultraviyole ışınları

Pestisit

Açıklama:

Fiziksel karsinojenler: Bu grup içinde bulunan iyonize radyasyon, röntgen ışınları, güneşten gelen ultraviyole ışınları, radyoaktif etkenler, noniyonizan radyasyon (mikrodalgalar, radyo dalgaları vb) kanser oluşumuna neden olduğu bilinen etkenlerdir. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 95

Tümör hücrelerinin yok edilmesi için uygulanan tekli ya da çoklu ilaç uygulamalarına ne ad verilir?

Radyoterapi

Fizyoterapi

Cerrahi tedavi

Kemoterapi

Biyoterapi

Açıklama:

Kemoterapi; tümör hücrelerinin yok edilmesi için uygulanan tekli ya da çoklu ilaç uygulamalarına denir. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 96

Hastanın bulunduğu ev ortamında canlı çiçek, kedi, köpek gibi ev hayvanlarının bulundurulmaması, evde bakımda dikkat edilmesi gereken hangi unsuru ifade eder?

Yorgunluğun önlenmesi

Cilt bütünlüğünün devam ettirilmesi

Enfeksiyonların önlenmesi

Yeterli ve dengeli beslenmenin sürdürülmesi

Dudaklar ve ağız içi mukozası bütünlüğünün devam ettirilmesi

Açıklama:

Enfeksiyonların önlenmesi: Ev ortamının düzenlenmesi (hastanın bulunduğu
odanın temizliğinin yapılması ve havalandırılması, ortamda canlı çiçek, kedi, köpek gibi ev hayvanlarının bulundurulmaması)... Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 97

Aşağıdakilerden hangisi kemoterapinin sinir sistemindeki yan etkilerinden biridir?

Kırmızı kan hücrelerinde düşüş

Hafıza kaybı

Kilo kayıpları

Kalp yetmezliği

Akut böbrek yetmezliği

Açıklama:

Hafıza kaybı, kemoterapinin sinir sisteminde yol açtığı yan etkilerden biridir. (Tablo 6.1) Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 98

Aşağıdakilerden hangisi kemoterapinin akciğerdeki yan etkilerinden biridir?

Pnömoni

Kalp krizi

Beyaz kan hücrelerinde düşüş

Ürtiker

El ve ayaklarda uyuşma

Açıklama:

Pnömoni, kemoterapinin akciğerde yol açtığı yan etkilerden biridir. (Tablo 6.1) Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 99

Aşağıdakilerden hangisi, boyun bölgesine uygulanan radyoterapinin yan etkilerinden biridir?

Nefes darlığı

Tat alma duyusunda azalma

Kilo kayıpları

İshal

İdrar kaçırma

Açıklama:

Boyun bölgesine uygulanan radyoterapide ağızda yaralar, tükrük salgısının yapımında azalma hatta tamamen sonlanma, ses kısıklığı, yutma güçlüğü, tat alma duyusunda azalma görülebilir. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 100

Hastanın diyeti düzenlenirken, lif içeren besinlerin ve günlük sıvı alımının artırılması, hangi soruna karşı yapılan bir uygulamadır?

İştahsızlık

Bulantı ve kusma

Kabızlık

İshal

Ağız içi yaralar

Açıklama:

Kabızlık: Hastanın diyetinde lif içeren besinler ve günlük sıvı alımı arttırılır, doğal
laksatif yiyecekleri tüketmesi sağlanır (elma, kuru erik vs). Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 101

Kanserli hücrelerin bulundukları yerden vücudun başka bölgelerine yayılması olarak ifade edilen kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Metastaz

Karsinojen

Doymuş yağ

Mortalite

Serviks kanseri

Açıklama:

Metastaz: Kanserli hücrelerin bulundukları yerden vücudun başka bölgelerine yayılmasıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 102

Aşağıdakilerden hangisi Dünya Sağlık Örgütü kanser kontrol programları kapsamında ele alınmamaktador?

Sekonder koruma

Önleyici tedavi

Zamanında uygun tedavi

İzlem

Primer koruma

Açıklama:

Dünya Sağlık Örgütü kanser kontrol programlarını 6 alanda ele almaktadır; primer koruma, sekonder koruma, zamanında uygun tedavi, izlem, tedavi sonrası bakım ve rehabilitasyon. Dünya genelinde primer ve sekonder önlemlerin alınmasıyla kanserin en az 1/3’i önlenirken; diğer 1/3’i taramalarla erken teşhis edilerek tedavi edilebilmektedir

Doğru Cevap: B

Soru 103

Aşağıdakilerden hangisi kansere neden olan çevresel faktörler arasında yer almamaktadır?

Fiziksel karsinojenler

Kimyasal karsinojenler

Çevresel baskı

Sağlıksız beslenme

Tütün kullanımı

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 104

Aşağıdakilerden hangisi genellikle yaşlılarda taranan kanser türlerinden biri değildir?

Serviks kanseri

Bağırsak kanseri

Prostat kanseri

Kemik kanseri

Meme kanseri

Açıklama:

Yaşlılarda taranan bazı kanserler ve taramalar şu şekildedir; Meme kanseri: 3 yıldan uzun yaşam beklentisi var ise 2 yılda bir mamografi ve en az yılda bir klinik meme muayenesi yapılmalıdır. Bağırsak kanserleri: 3 yıldan daha uzun yaşam beklentisi olanlarda yılda bir, rektal muayene, dışkıda gizli kan, 3-5 yılda bir sigmoidoskopi yapılmalıdır. Dışkılama alışkanlıklarında değişiklik yada dışkıda kan varlığında hemen doktora başvurulmalıdır. Prostat kanseri: 50-70 yaş arası erkeklerde düzenli PSA testi ve yılda bir rektal muayene yapılmalıdır. Serviks kanseri: 60 yaş üstü kadınlarda pelvik muayene ve 3 yılda bir smear testi yapılmalıdır.

Doğru Cevap: D

Soru 105

Aşağıdakilerden hangisi Kanser belirtilerinin çeşitliliğine rağmen hekime başvurmayı gerektiren belli başlı belirtilerden biri değildir?

Vücudun her hangi bir yerinde şişlik

Olağan dışı kanama

Ben ve siğillerde değişiklikler

İyileşmeyen veya iyileşmesi geciken yara

Sürekli su içme isteği

Açıklama:

Kanser belirtilerinin çeşitliliğine rağmen hekime başvurmayı gerektiren belli başlı belirtiler şunlardır. • Vücudun her hangi bir yerinde şişlik • İyileşmeyen veya iyileşmesi geciken yara • Ben ve siğillerde değişiklikler • Olağan dışı kanama • Yutma güçlüğü • Sürekli öksürük ve ses kısıklığı • İdrar ve dışkılama alışkanlıklarında değişiklik

Doğru Cevap: E

Soru 106

Hastanın acı çekmesinin giderilmesi ve yaşam kalitesinin arttırılmasına odaklı bir bakım şekli aşağıdaki kavramlardan hangisidir?

Palyatif

Kemoterapi

Mortalite

Karsinojen

Metastaz

Açıklama:

Palyatif: Hastanın acı çekmesinin giderilmesi ve yaşam kalitesinin arttırılmasına odaklı bir bakım şeklidir.

Doğru Cevap: A

Soru 107

Aşağıdakilerden hangisi Kemoterapiye bağlı olarak sindirim sisteminde görülebilecek yan etkilerden biri değildir?

Bulantı-kusma

İdrar yollarında kanla birlikte infeksiyon

İştahsızlık

Kilo kaybı

Ağız kuruluğu

Açıklama:

Tablo 6.1 Kemoterapiye bağlı yan etkiler

Doğru Cevap: B

Soru 108

Aşağıdakilerden hangisi kemoterapiye bağlı olarak sinir sisteminde görülebilecek olan yan etkilerden biri değildir?

Konsantrasyon güçlüğü

El ve ayaklarda uyuşma

Konstipasyon

Hafıza kaybı

Uykusuzluk

Açıklama:

Tablo 6.1 Kemoterapiye bağlı yan etkiler

Doğru Cevap: C

Soru 109

Aşağıdakilerden hangisi Radyoterapi tedavisinde görülebilecek yan etkilerden biri değildir?

Radyoterapi kemik iliğinde üretilen kan hücrelerinin yapımını etkileyerek kansızlık, yorgunluk, halsizlik, infeksiyonlara yatkınlık ve kanamalara yol açabilir

Radyoterapinin uygulandığı bölgeye göre geçici ya da kalıcı saç ve kıl kayıpları ortaya çıkabilir

Alt karın bölgesine yapılan radyoterapi ile idrar yapmada güçlük, idrar kaçırma gibi belirtiler ortaya çıkabilir

Vücudun enfeksiyonlarla savaşan beyaz kan hücrelerini azaltır

Açıklama:

Radyoterapide tümöre istenilen yüksek öldürücü doz verilirken mümkün olduğunca tümörün etrafındaki dokular korunmaya çalışılır. Ancak bu tedaviye bağlı aşağıda belirtilen yan etkilerde görülebilmektedir;
• Radyoterapi kemik iliğinde üretilen kan hücrelerinin yapımını etkileyerek kansızlık, yorgunluk, halsizlik, infeksiyonlara yatkınlık ve kanamalara yol açabilir.
• Radyoterapinin uygulandığı bölgeye göre 1-4 hafta içinde deride reaksiyonlar ortaya çıkabilir. Erken dönemde üzerine basmakla solan hafif kızarıklık, ödem, pullanma, sıcaklıkta artış, ciltte rahatsızlık hissi, kuruluk, kaşıntı ve soyulmalar görülebilir. Eğer epidermis kendisini hızlıca yenilemezse ağrılı ülserasyonlar (açık yara) oluşabilir. Geç dönemde ise ciltte koyu lekeler ve sertlikler ortaya çıkabilir.
• Boyun bölgesine uygulanan radyoterapide ağızda yaralar, tükrük salgısının yapımında azalma hatta tamamen sonlanma, ses kısıklığı, yutma güçlüğü, tat alma duyusunda azalma görülebilir.
• Göğüs kafesine uygulanan radyoterapiye bağlı nefes darlığı, yutma güçlüğü ortaya çıkabilir.
• Mide ve karın bölgesine uygulanan radyasyona bağlı ishal, bulantı-kusma, iştahta azalma, kilo kayıpları görülebilir.
• Alt karın bölgesine yapılan radyoterapi ile idrar yapmada güçlük, idrar kaçırma gibi belirtiler ortaya çıkabilir.
• Radyoterapinin uygulandığı bölgeye göre geçici ya da kalıcı saç ve kıl kayıpları ortaya çıkabilir

Doğru Cevap: D

Soru 110

Aşağıdakilerden hangisi yaşlı kanser hastalarının sağlanması gereken öz bakım gereksinimlerinden biri değildir?

Perine bakımı

Ağız bakımı

Saç bakımı

Banyo yapma

Yemek yapma

Açıklama:

YAŞLI KANSER HASTALARINDA ÖZ BAKIM GEREKSİNİMLERİNİN KARŞILANMASI
banyo yapma, saç bakımı, ağız bakımı, ayak ve tırnak bakımı, perine bakımı, beslenme

Doğru Cevap: E

Soru 111

Kanserli hücrelerin bulundukları yerden vücudun başka bölgelerine yayılmasına ne ad verilir?

Metafaz

Telofaz

Metastaz

Telekinez

Anafaz

Açıklama:

Metastaz:Kanserli hücrelerin bulundukları yerden vücudun başka bölgelerine yayılmasıdır.

Doğru Cevap: C

Soru 112

Aşağıdakilerden hangisi kanser belirtilerinden değildir?

Kalbin sıkışması

İyileşmeyen veya iyileşmesi geciken yara

Yutma güçlüğü

İdrar ve dışkılama alışkanlıklarında değişiklik

Sürekli öksürük ve ses kısıklığı

Açıklama:

Kanser belirtilerinin çeşitliliğine rağmen hekime başvurmayı gerektiren belli başlı belirtiler şunlardır.

Vücudun her hangi bir yerinde şişlik
İyileşmeyen veya iyileşmesi geciken yara
Ben ve siğillerde değişiklikler
Olağan dışı kanama
Yutma güçlüğü
Sürekli öksürük ve ses kısıklığı
İdrar ve dışkılama alışkanlıklarında değişiklik

Doğru Cevap: A

Soru 113

Tümör hücrelerinin yok edilmesi için uygulanan tekli ya da çoklu ilaç uygulamalarına ne denir?

Biyoterapi

Nöral terapi

Fitoterapi

Manuel terapi

Kemoterapi

Açıklama:

Kemoterapi; tümör hücrelerinin yok edilmesi için uygulanan tekli ya da çoklu ilaç uygulamalarına denir. Biyoterapi ise, biyolojik yanıtı etkileme özelliğine sahip biyolojik kaynaklı ajanlar kullanılarak yapılan tedavi şeklidir.

Doğru Cevap: E

Soru 114

Tümör hücrelerinin iyonizan radyasyon uygulanarak yok edilmesine ne ad verilir?

Biyoterapi

Nöral terapi

Fitoterapi

Radyoterapi

Kemoterapi

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 115

Aşağıdakilerden hangisi kemoterapiye bağlı cilt ile ilgili yan etkilerden değildir?

Ürtiker

Pnömoni

Kontakt dermatit

Saç ve kıl kayıpları

Tırnak değişiklikleri

Açıklama:

Kemoterapiye bağlı cilt ile ilgili yan etkiler; Ürtiker, Kontakt dermatit , Saç ve kıl kayıpları , El ve ayak cildinde soyulma, yaralar , Tırnak değişiklikleri.Pnömoni zatüredir.

Doğru Cevap: B

Soru 116

Aşağıdakilerden hangisi yaşlı kanser hastalarının öz bakım gereksinimlerinden değildir?

Yürüyebilme

Banyo yapma

Perine bakımı

Saç bakımı

Ağız bakımı

Açıklama:

Bireysel hijyen: Bireysel hijyen uygulamaları banyo yapma, saç bakımı, ağız bakımı, ayak ve tırnak bakımı, perine bakımı uygulamalarını kapsar.

Doğru Cevap: A

Soru 117

Aşağıdakilerden hangisi yaş ilerledikçe sık görülen kanser türlerindendir?

Prostat kanseri

Serviks kanseri

Akciğer kanseri

İlik kanseri

Cilt kanseri

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 118

Sağlıklı davranışları ve çevresel faktörleri kontrol altına almayı gerektiren primer korunma yaşlı insanların kanserden korunmasında son derece önemlidir.
Aşağıdakilerden hangisi primer korunma yöntemlerinden değildir?

Sağlıklı diyet

Sigaranın bırakılması

Fiziksel aktivite

Tarama testlerinin yapılması

Alkolün bırakılması

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 119

Hastanın acı çekmesinin giderilmesi ve yaşam kalitesinin artırılmasına odaklı bir bakım şekline ne ad verilir?

Yaşlı bakım

Önleyici bakım

Stoma bakım

Yara bakımı

Palyatif bakım

Açıklama:

Palyatif: Hastanın acı çekmesinin giderilmesi ve yaşam kalitesinin arttırılmasına odaklı bir bakım şeklidir.

Doğru Cevap: E

Soru 120

Dünya Sağlık Örgütü kanser kontrol programlarını çeşitli alanlara ayırmıştır. Aşağıdakilerden hangisi bu alanlardan değildir?

Primer koruma

Sekonder koruma

İzlem

Rehabilitasyon

Tersiyer koruma

Açıklama:

Kanser fiziksel, ruhsal, sosyal, maddi ve manevi yönleri ile mücadelesi zor bir hastalıktır ve %90’ı çevresel faktörlere, %10’u genetik faktörlere bağlı ortaya çıkmaktadır. Dünya Sağlık Örgütü kanser kontrol programlarını 6 alanda ele almaktadır; primer koruma, sekonder koruma, zamanında uygun tedavi, izlem, tedavi sonrası bakım ve rehabilitasyon. Dünya genelinde primer ve sekonder önlemlerin alınmasıyla kanserin en az 1/3’i önlenirken; diğer 1/3’i taramalarla erken teşhis edilerek tedavi edilebilmektedir.

Doğru Cevap: E

Ünite 7

Soru 1

Daha önce miyokard enfarktüsü (kalp krizi) geçiren hastalarda ameliyat öncesi dönemde en az ne kadar süre bekletilmelidir?

15 gün

1 ay

2 ay

3 ay

6 ay

Açıklama:

Daha önce miyokard enfarktüsü (kalp krizi) geçiren hastalarda ameliyat öncesi dönemde en az 6 ay bekletilmelidir.

Doğru Cevap: E

Soru 2

Ameliyat sonrası dönemde, hastanın solunum durumu sürekli izlenerek, ventilasyon ve oksijenasyonun yeterli olup olmadığını işaret eden bulgular nelerdir?

Parmak uçlarında morarma

Kan kaybı

Hipertansiyon

Mesane kapasitesinde azalma

İdrar retansiyonu

Açıklama:

Ameliyat sonrası dönemde, hastanın solunum durumu sürekli izlenmeli, ventilasyon ve oksijenasyonun yeterli olup olmadığını işaret eden DUDAK ÇEVRESİ VE PARMAK UÇLARINDA MORARMA, ZOR NEFES ALMA gibi bulgular değerlendirilmelidir.

Doğru Cevap: A

Soru 3

Hangisi yaşlılıkta ortaya çıkan genito-üriner sistemde (GÜS) meydana gelen değişikliklerden birisidir?

Böbrek kan akımında azalma (kortekste)

Nöron kaybı

Sinirlerin ileti hızında ve motor ve duyusal işlevlere yanıtta azalma

Mide mukozasında atrofi

Vücut kitlesinde azalma

Açıklama:

Yaşlanma ile birlikte genital sistemde atrofi ve mukozalarda kuruluk, üreme sistemi fonksiyonlarında gerileme, seksüel aktivitede azalma, böbrek kitlesinde azalma (%1 oranında özellikle korteks bölümünde), böbrek kan akımında azalma (kortekste), glomeruler filtrasyon hızında azalma, böbreğin idrarı konsantre ve dilüe etme yeteneğinde azalma, nefron fonksiyonunda azalma, renin-anjiotensin (kan basıncının düzenleyen hormonal ve damarsal mekanizma) ve aldosteron bedende sodyum tutulumunu sağlayan hormon aktivitesinde azalma, mesane kapasitesinde azalma, mesane kasılmasının zayıflaması ve idrar retansiyonu (idrarın mesaneden tam boşalamaması) görülür.

Doğru Cevap: A

Soru 4

Tat ve koku reseptörlerinde zayıflama, tükrük ve sindirim enzimlerinde azalma, özafagus hareketlerinde ve yutkunma
organizasyonunda bozulma vücudun hangi sisteminde görülen belirtilerdendir?

Kalp-damar sisteminde (KDS) meydana gelen değişiklikler

Solunum sisteminde meydana gelen değişiklikler

Kas-iskelet sisteminde meydana gelen değişiklikler

Genito-üriner sistemde (GÜS) meydana gelen değişiklikler

Sindirim sisteminde (Gastrointestinal Sistemde) meydana gelen değişiklikler

Açıklama:

Sindirim Sisteminde (Gastrointestinal Sistemde) Meydana Gelen Değişiklikler: Yaşlanmaya bağlı diş çürümeleri ve kayıplarında artma, tat ve koku reseptörlerinde zayıflama, tükrük ve sindirim enzimlerinde azalma, özafagus hareketlerinde ve yutkunma organizasyonunda bozulma, mide mukozasında atrofi, mide boşalmasında hafif gecikme, mide asit salgısında azalma, ince bağırsak mukozası yüzey alanı ve boyunda kısalma ... [vd.]

Doğru Cevap: E

Soru 5

Omurganın göğüs ve bel bölgelerinde görülen yana doğru eğrilmesi durumuna ne denir?

Lordoz

Kifoz

Skolyoz

Tromboflebit

Peritonit

Açıklama:

Skolyoz; omurganın göğüs ve bel bölgelerinde görülen yana doğru eğrilmesi durumudur.

Doğru Cevap: C

Soru 6

Seçeneklerden hangisi hormonal sistemde (endokrin sistemde) meydana gelen değişikliklerden birisidir?

Kaslarda yağ oranında artma

Kornea refleksinin azalması

Pupil uyumunun gecikmesi

Ter bezleri fonksiyonunda azalma

Uyku bozuklukları

Açıklama:

Hormonal sistemde (endokrin sistemde) meydana gelen değişiklikler: Yaşlılığa bağlı insülin direncinde artma, insülin duyarlılığında azalma, glikoz duyarlılığının azalması, troid bezi fonksiyonlarında azalma, adrenal bezde hormonal reseptörlerin azalması, stresle baş etmede yetersizlik, vücut kitlesinde azalma, kaslarda yağ oranında artma görülür.

Doğru Cevap: A

Soru 7

Genellikle ameliyattan 7-14 gün sonra ortaya çıkan, ameliyat sonrası gelişen dehidratasyon, kan akımının yavaşlamasına ve kanın pıhtılaşmasına neden olan komplikasyon hangisidir?

Akciğer Embolisi

Tromboflebit

Peritonit

Dekübitüs

Lordoz

Açıklama:

Tromboflebit: Genellikle ameliyattan 7-14 gün sonra ortaya çıkar. Ameliyat sonrası gelişen dehidratasyon, kan akımının yavaşlamasına ve kanın pıhtılaşmasına neden olabilir.

Doğru Cevap: B

Soru 8

Basınç Yarası (Dekübitüs)

Karın Zarı İltihabı (Peritonit)

Bağırsak Hareketlerinin Durması (Paralitik ileus)

Kolostomi

Trakeostomi

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 9

Seçeneklerden hangisi üriner sistem enfeksiyonlarının önlenmesine yönelik alınacak enfeksiyon kontrol önlemlerinden birisidir?

Sadece endikasyon durumunda katater takılmalıdır

Kan, balgam ve diğer örneklerin alınması

Göğüs fizyoterapinin uygulanması

Hastanın aralıklı oksijen alması sağlanmalıdır.

Hastanın aralıklı oksijen alması sağlanmalıdır

Açıklama:

Üriner sistem enfeksiyonlarının önlenmesine yönelik alınacak enfeksiyon kontrol önlemleri şu şekilde sıralanabilir;
• Sadece endikasyon durumunda katater takılmalıdır.
• Uygulama yapan kişi katater takma tekniği ve bakımı konusunda eğitimli olmalıdır.
• İşlem öncesi ve sonrası eller su ve sabunla yıkanmalıdır.
• Katater uygulanırken; aseptik teknik ve steril malzeme kullanılmalıdır.
• Hastaya özel olarak en uygun çaplı kateter seçilmelidir; kadınlar için 12-14 Ch ve erkekler için 14-16 Ch kateterler kullanılmalıdır (1 Charriere unit: 0.33 mm).
• Balonlu kateter kullanılmış ise 8-10 ml sıvı ile balon şişirilmelidir.
• Uygun sabitlemesi yapılmalıdır.
• Kapalı drenaj sistemi korunmalıdır. Drenaj torbası daima mesane düzeyi altında tutulmalı, yere değmemeli, torba belirli aralıklarla boşaltılmalı, sürekli bir akım sağlanmalıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 10

Pertiton boşluğu, organ (mide vb.) ve bazı yapıların (apendiks) perferasyonu sonucu kirlenmesi nedir?

Karın Zarı İltihabı

Bağırsak Hareketlerinin Durması (Paralitik ileus)

Psikiyatrik Komplikasyonlar

Yara Yeri Enfeksiyonu

Akciğer Enfeksiyonu (Pnömoni)

Açıklama:

Karın Zarı İltihabı (Peritonit): Pertiton boşluğu, organ (mide vb.) ve bazı yapıların (apendiks) perferasyonu sonucu kirlenir. Ameliyattan sonra 4-7. günler arasında, ateş, lokal karın ağrısı olduğunda önce yaranın enfekte olup olmadığına bakılır. Yarada enfeksiyon yoksa peritonit ve apse yönünden inceleme yapılır.

Doğru Cevap: A

Soru 11

1. Akciğerlerde rezidüel volümde artma
2. Göğüs duvar sertliğinde artma
3. Göğüs kafesinin boyutunda değişme
Yukarıda verilenlerden hangisi ya da hangileri yaşlanma ile birlikte solunum sisteminde görülen değişikliklerdendir?

Yalnız 1

1 ve 2

1 ve 3

2 ve 3

1, 2 ve 3

Açıklama:

Yaşlanma ile birlikte akciğerlerde rezidüel volümde artma, vital kapasite azalma, silia sayısı ve hareketlerinde azalma, ventilasyonda bozulma, difüzyonda azalma, göğüs duvar
sertliğinde artma, alveoler membranda kalınlaşma, bronşiyal epitel ve mukoz glandlarda
dejenerasyon, anatomik ölü boşlukta artma, göğüs kafesinin boyutunda değişme ve esnekliğinde azalma nedeniyle derin soluk alma ve öksürme yeteneğinde azalma görülür.
Bu değişikliğe bağlı olarak yaşlı bireylerde solunum güçlüğü, sekresyonları uzaklaştırmada güçlük çekme gözlenir.

Doğru Cevap: E

Soru 12

1. Ciltteki değişiklikler nedeniyle yaşlı hastanın vücut yüzeyi sık aralıklarla gözlenmelidir.
2. Cilt temizliği yapılırken sabun, alkol ve sıcak su kullanılmalıdır.
3. Kurulandıktan sonra lanolinli kremlerle masaj yapılması ile cildin kuruması önlenir.
Yukarıda ameliyat sonrası ciltteki değişiklikler ve bakım ile ilgili verilen bilgilerden hangisi ya da hangileri doğrudur?

Yalnız 1

1 ve 2

1 ve 3

2 ve 3

1, 2 ve 3

Açıklama:

Ciltteki değişiklikler nedeniyle yaşlı hastanın vücut yüzeyi sık aralıklarla gözlenmelidir. Cilt temizliği yapılırken sabun, alkol ve sıcak su kullanmaktan kaçınılmalıdır. Sabun ve alkol deriyi kurutarak, bası yaralarının açılmasını kolaylaştırır. Ilık su ile temizlenip kurulandıktan sonra lanolinli kremlerle masaj yapılması ile cildin kuruması önlenir.

Doğru Cevap: C

Soru 13

1. Ameliyattan sonraki ilk üç gün içerisinden ortaya çıkar.
2. Tromboflebit daha çok femoral ve iliyak venlerde görülür.
3. Ameliyat sonrası hastaya bacak egzersizlerinin yaptırılması hastanın erken dönemde ayağa kaldırılmasıyla bu risk ortadan kaldırılır.
Yukarıda tromboflebit ile ilgili verilen bilgilerden hangisi ya da hangileri doğrudur?

Yalnız 1

1 ve 2

1 ve 3

2 ve 3

1, 2 ve 3

Açıklama:

Tromboflebit, genellikle ameliyattan 7-14 gün sonra ortaya çıkar. Ameliyat sonrası gelişen dehidratasyon, kan akımının yavaşlamasına ve kanın pıhtılaşmasına neden olabilir. Uzun süre hareketsizlik ve şişmanlık da bu komplikasyonun gelişmesinde rol oynar. Tromboflebitin en büyük tehlikesi ven duvarından kopan pıhtının dolaşıma katılarak hastanın akciğer, kalp ya da beyin damarlarını tıkamasıdır. Tromboflebit daha çok femoral ve iliyak venlerde görülür. Ameliyat sonrası hastaya bacak egzersizlerinin yaptırılması hastanın erken dönemde ayağa kaldırılmasıyla bu risk ortadan kaldırılır.

Doğru Cevap: D

Soru 14

1. Halsizlik
2. Nabızda düşme
3. Ateş
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri yara yeri enfeksiyonunda hastada görülebilecek sorunlardandır?

Yalnız 1

1 ve 2

1 ve 3

2 ve 3

1, 2 ve 3

Açıklama:

Yara enfeksiyonunda ateşin yanı sıra; halsizlik, bitkinlik, nabızda ve solunumda artma görülür.

Doğru Cevap: C

Soru 15

1. Yara açılması ve eviserasyon kronik hastalığı olan (diyabet vb.), beslenmesi bozuk, çok zayıf ve şişman hastalarda daha sık görülür.
2. Ameliyatta yaranın uygun şekilde kapatılmaması ve aşırı öksürük, hapşırma, kusma, ıkınma nedeni ile dikişlerin çok fazla gerilmesi de yara açılmasında rol oynar.
3. Yara açılması ve eviserasyon ameliyattan sonra her zaman görülse de sıklıkla ameliyat sonrası
yaranın en zayıf olduğu ilk iki günde gelişir.
Yukarıda yara yeri açılması ile ilgili verilen bilgilerden hangisi ya da hangileri doğrudur?

Yalnız 1

1 ve 2

1 ve 3

2 ve 3

1, 2 ve 3

Açıklama:

Yara yeri açılması, ameliyat yarasının birleşim yerinde bir açıklık olmasıdır. Eviserasyon; beden içindeki organın insizyon yerinden dışarı çıkmasıdır. Yara açılması ve eviserasyon kronik hastalığı olan (diyabet vb), beslenmesi bozuk, çok zayıf ve şişman hastalarda daha sık görülür. Yara açılması ve eviserasyonda yara açılmasına neden olan faktörlerin yanı sıra ameliyatta yaranın uygun şekilde kapatılmaması ve aşırı öksürük, hapşırma, kusma, ıkınma nedeni ile dikişlerin çok fazla gerilmesi de rol oynar. Yara açılması ve eviserasyon ameliyattan sonra her zaman görülse de sıklıkla ameliyat sonrası yaranın en zayıf olduğu 6. ve 7. günlerde gelişir.

Doğru Cevap: B

Soru 16

1. Ateş
2. Sıkışma hissi
3. Sistit olgularında dizüri
Yukarıda verilenlerden hangisi ya da hangileri yaşlılarda görülen semptomatik alt üriner sistem enfeksiyonlarında görülebilen belirtilerdir?

Yalnız 1

1 ve 2

1 ve 3

2 ve 3

1, 2 ve 3

Açıklama:

Yaşlılarda semptomatik alt üriner sistem enfeksiyonlarında ateş görülmez; sistit olgularında dizüri, sıkışma hissi, sık idrara çıkma yakınmaları görülebilir.

Doğru Cevap: D

Soru 17

Aşağıdakilerden hangisi üriner sistem enfeksiyonlarının önlenmesine yönelik alınacak enfeksiyon kontrol önlemlerinden biri değildir?

Sadece endikasyon durumunda katater takılmalıdır.

Katater uygulanırken; aseptik teknik ve steril malzeme kullanılmalıdır.

Kapalı drenaj sistemi korunmalıdır.

İdrar analizleri için aseptik koşullarda örnek alınmalıdır.

Düzenli aralıklarla kateter veya drenaj sistemlerinin değiştirilmelidir.

Açıklama:

Üriner sistem enfeksiyonlarının önlenmesine yönelik alınacak enfeksiyon kontrol önlemleri şu şekilde
sıralanabilir;
• Sadece endikasyon durumunda katater takılmalıdır.
• Uygulama yapan kişi katater takma tekniği ve bakımı konusunda eğitimli olmalıdır.
• İşlem öncesi ve sonrası eller su ve sabunla yıkanmalıdır.
• Katater uygulanırken; aseptik teknik ve steril malzeme kullanılmalıdır.
• Hastaya özel olarak en uygun çaplı kateter seçilmelidir; kadınlar için 12-14 Ch ve erkekler için 14-16 Ch kateterler kullanılmalıdır (1 Charriere unit: 0.33 mm).
• Balonlu kateter kullanılmış ise 8-10 ml sıvı ile balon şişirilmelidir.
• Uygun sabitlemesi yapılmalıdır.
• Kapalı drenaj sistemi korunmalıdır. Drenaj torbası daima mesane düzeyi altında tutulmalı, yere değmemeli, torba belirli aralıklarla boşaltılmalı, sürekli bir akım sağlanmalıdır.
• İdrar analizleri için aseptik koşullarda örnek alınmalıdır.
• Aralıklı kateterizasyon, kondom kateterizasyon, suprapubik kateterizasyon, üretral stent ve protez gibi kalıcı kateterizasyona alternatif yöntemler kullanılmalıdır.
• Düzenli aralıklarla kateter veya drenaj sistemlerinin değiştirilmesi önerilmemektedir; enfeksiyon veya obstrüksiyon durumunda değiştirilmelidir.
• Meatusta kir birikimi varsa kontaminasyonu önlemek için su ve sabunla temizlenmelidir. Periyodik yıkama veya antiseptiklerle silmenin enfeksiyonu önlemede faydası yoktur.
• Üriner sistem enfeksiyonlarının önlenmesinde rutin sistemik antibiyotikler veya üriner antiseptikler kullanılmamalıdır.
• Üriner drenaj torbalarının antiseptik veya antimikrobiyal solüsyonlarla rutin yıkanması önerilmemektedir.

Doğru Cevap: E

Soru 18

Yara bakımına yönelik uygulamalar ile ilgili verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Bakımın başlangıcında genel bir yara değerlendirilmesi yapılmalıdır, her ziyarette kontrol edilmelidir.

Pansuman değiştirilirken aseptik tekniklere uyulmalıdır.

Yara temizliğinde musluk suyu kullanılamaz, sadece distile su kullanılmalıdır.

Hastanın değerlendirilmesi yapılırken iyileşmeyi geciktirebilecek diğer hastalıkları göz önünde bulundurulmalıdır.

Hastada yeterli beslenme ve hidrasyon sağlanmalıdır.

Açıklama:

Yara bakımına yönelik uygulamalar şu şekildedir;
• Bakımın başlangıcında genel bir yara değerlendirilmesi yapılmalıdır, her ziyarette kontrol edilmelidir.
• Yara bakımı pansumanın çıkarılması, yaranın temizlenmesi ya da debritmanının yapılması, yaranın gözlenmesi, kendi kendine bakım için eğitim verilmesi ve uygulamanın öğretilmesi aşamalarını kapsamalıdır. Eğitim içeriğinde yara yeri enfeksiyon belirtileri, yara yeri açılması gibi komplikasyonlar yer almalıdır.
• Pansuman değiştirilirken aseptik tekniklere uyulmalıdır.
• Uygun pansuman seçimi gereklidir. İdeal bir pansuman; eksuda ile nemli ortam oluşturmalı, toksik kimyasal madde içermemeli, iyileşme için gerekli sıcaklığı sağlamalı, sık sık gereksiz pansuman değişimine yol açarak rahatsızlık vermemelidir.
• Yara temizliğinde içilebilen musluk suyu, distile, şişe suyu ya da soğutulmuş su
kullanılabilir.
• Hastanın değerlendirilmesi yapılırken iyileşmeyi geciktirebilecek diğer hastalıkları göz önünde bulundurulmalıdır.
• Yazılı gözlemleri desteklemek için yaranın fotoğrafları çekilerek kullanılmalıdır. Fotoğraf çekilmeden önce izin belgesi olarak hastadan yazılı hasta onayı alınmal ve saklanmalıdır.
• Yara bakımı malzemelerinin evde güvenli şekilde saklanması sağlanmalıdır.
• Hastada yeterli beslenme ve hidrasyon sağlanmalıdır.
• Ameliyat sonrası duş almanın yara iyileşmesi ve enfeksiyona etkisi bulunmamaktadır; hastanın iyi hissetmesine ve gevşemesine yardımcı olur.

Doğru Cevap: C

Soru 19

1. Yaşlı birey ani hareketlerden korunur.
2. Kabız olması önlenir.
3. Yalnız bırakılmaz
Yukarıda verilenlerden hangisi ya da hangileri ameliyat sonrası akciğer embolisi gelişmemesi için alınabilecek önlemlerdendir?

Yalnız 1

1 ve 2

1 ve 3

2 ve 3

1, 2 ve 3

Açıklama:

Akciğer Embolisi, özellikle uzun süren kırık ameliyatlarından sonra sık görülen komplikasyondur. Kırık nedeniyle kemik yapının bozularak dolaşıma katılması, kümeleşerek ven duvarlarında pıhtı oluşturması ve bu pıhtının koparak pulmoner arter dallarını tıkanması ve akciğer dokusunun hasarı ile birlikte oluşan ciddi bir durumdur. Acil bakımı gerektirir. Bu nedenle yaşlı hastalara cerrahi sonrası dönemde kan sulandırıcı olarak bilinen antikoagülan ilaç tedavisine başlanır. Yaşlı birey ani hareketlerden korunur. Asla yalnız bırakılmaz. Kabız olması önlenir. Böylece valsalva manevrası kullanımı engellenir. Böylece kabızlığa bağlı aşırı ıkınma ile solunum ve kalp üzerine oluşacak basınç önlenmiş olur.

Doğru Cevap: E

Soru 20

1. Hastanın diyeti protein içerikli olmamalıdır.
2. Yaşlının istirahati sağlanmalıdır.
3. Vital bulguları düzenli kontrol edilmelidir.
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri ameliyat sonrası akciğer enfeksiyonu geçiren hasta için yapılması gereken uygulamalardandır?

Yalnız 1

1 ve 2

1 ve 3

2 ve 3

1, 2 ve 3

Açıklama:

Ameliyat sonrası akciğerlerde biriken sekresyonun atılamaması, sekresyonlarla birlikte mide içeriğinin solunum yollarına kaçması sonucu akciğer dokusu iltihaplanır, hastanın ateşi yükselir. Ameliyat sonrası dönemde ilk 48 saat içinde görülen yüksek ateş, titreme ve kalbin hızının artması enfeksiyonun habercisidir. Bu durumda hastaya hemen antibiyotik başlanır, sıvı-elektrolit dengesini düzenlemek için damar yolu açılır ve sıvı desteği sağlanır. Hastanın aralıklı oksijen alması sağlanmalıdır. Sekresyonların drenaji için bol sıvı ve ekspektoran ilaçlar verilmelidir. Buhar tedavisi ve postural drenaj uygunsa yapılmalıdır. Diyeti bol protein içermelidir. Yaşlının istirihati sağlanmalıdır. Vital bulguları düzenli kontrol edilmelidir.

Doğru Cevap: D

Soru 21

Aşağıdakilerden hangisi cerrahi risk faktörlerinden biridir?

Şişmanlık

Genç yaş

Geçmişte cerrahi deneyiminin olması

Çocuk sahibi olması

Evli ya da bekar olması

Açıklama:

Girişimin büyüklüğü (açık kalp ameliyatı gibi),sağlık bakım ekibinin yeterliliği, evde bakım olanaklarının varlığı, ileri yaş, bireyin şişman ya da zayıf olması, hareketsiz yaşam, yetersiz beslenme, hormonal bozukluklar, hastanın psikolojik durumu, alkol ya da ilaç kullanımı, kronik hastalıkların varlığı, geçmişte cerrahi girişim deneyimi olumsuz deneyime sahip olma gibi faktörler cerrahi açıdan risk faktörleridir. Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 22

Aşağıdaki kan basıncı değerlerinden hangisi hipertansiyon olarak nitelendirilir?

100/60 mmHg

110/70 mmHg

120/70 mmHg

130/80 mmHg

140/90 mmHg

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 23

Ameliyat sonrası dönemde hastanın dudak çevresi ve parmak uçlarında morarma görülürse vücudun hangi sisteminde sorun olduğu düşünülmelidir?

Kalp-Damar Sistemi

Solunum Sistemi

Genito-Üriner Sistem

Sindirim Sistemi

Sinir sistemi

Açıklama:

Ameliyat sonrası dönemde, hastanın solunum durumu sürekli izlenmeli, ventilasyon ve oksijenasyonun yeterli olup olmadığını işaret eden dudak çevresi ve parmak uçlarında morarma, zor nefes alma gibi bulgular değerlendirilmelidir. Hasta, ameliyat öncesinde öğretilen derin solunum ve öksürük egzersizlerini yapması için cesaretlendirilmeli, etkin solunumu etkileyebileceği için ağrısı giderilmelidir. Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 24

Aşağıdakilerden hangisi ameliyat sonrası deliryuma yol açan risklerden biri değildir?

İleri yaş

Demans

Görsel ve işitsel bozukluk

Fazla kilo

Ağır hastalık

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 25

Beldeki normal çukurluğun yani omuriliğin içe doğru çökmesi durumuna ne ad verilir?

Skolyoz

Lordoz

Tromboz

Kifoz

Nekroz

Açıklama:

Lordoz, beldeki normal çukurluğun yani omuriliğin içe doğru çökmesidir. Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 26

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanma ile birlikte duyularda meydana gelen değişikliklerden biri değildir?

Kornea refleksi azalması

İç kulaktaki hücrelerde sertleşme

Kaslarda yağ oranında artma

Kulak salgısında artma

Vücudun ısı düzenleyici mekanizmasının bozulması

Açıklama:

Yaşlılık nedeniyle gözde görmeyi sağlayan lenste elastikiyet azalır, kornea refleksi azalır, görme keskinliği azalır, gözyaşı azalır, irisin rengi solar, pupil uyumu gecikebilir. İç kulaktaki hücrelerde sertleşme ve atrofi, kulak salgısında artma, salyangozdaki ve korti organındaki bozulmaya bağlı denge ve işitme güçlüğü, yüksek frekanslı sesleri işitme yeteneğinde azalma, dildeki tat tomurcuklarında azalma, burun duyu hücrelerinde azalma görülür. Vücudun ısı düzenleyici mekanizması da bozulabilir, yaşlanmayla birlikte cilt altı yağdokusu azalacağından yaşlılarda vücuttan ısı kaybı daha hızlı olabilir. Yaşlılarda vücut ısısının yükseltilmesi için titreme geliştiğinde bu durum kalp adalesi için zararlı olabilir. Kaslarda yağ oranında artma hormonal sistemde oluşan değişiklikler sonucu ortaya çıkar. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 27

Halk dilinde zatürre olarak bilinen ameliyat sonrası evde ortaya çıkabilecek geç dönem komplikasyonu aşağıdakilerden hangisidir?

Peritonit

Paralitik ileus

Pnömani

Tromboflebit

Dekibütüs

Açıklama:

Akciğer Enfeksiyonu (Pnömoni), halk dilinde zatürre olarak bilinen bu enfeksiyon, yaşlı bireyler için yaşamsal tehdit oluşturmaktadır. Ameliyat sonrası akciğerlerde biriken sekresyonun atılamaması, sekresyonlarla birlikte mide içeriğinin solunum yollarına kaçması sonucu akciğer dokusu iltihaplanır, hastanın ateşi yükselir. Ameliyat sonrası dönemde ilk 48 saat içinde görülen yüksek ateş, titreme ve kalbin hızının artması enfeksiyonun habercisidir. Bu durumda hastaya hemen antibiyotik başlanır, sıvı-elektrolit dengesini düzenlemek için damar yolu açılır ve sıvı desteği sağlanır. Hastanın aralıklı oksijen alması sağlanmalıdır. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 28

Akciğer embolisi özellikle hangi durumda görülebilen bir komplikasyondur?

Uzun süren mide ameliyatlarından sonra

Uzun süren bağırsak ameliyatlarından sonra

Uzun süren karaciğer ameliyatlarından sonra

Uzun süren kırık ameliyatlarından sonra

Uzun süren beyin ameliyatlarından sonra

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 29

Yara açılması ve eviserasyon ameliyattan sonra en fazla kaçıncı günlerde görülür?

3. ve 4. günlerde

5. ve 6. günlerde

6. ve 7. günlerde

7. ve 8. günlerde

8. ve 9. günlerde

Açıklama:

Yara yeri açılması, ameliyat yarasının birleşim yerinde bir açıklık olmasıdır. Eviserasyon; beden içindeki organın insizyon yerinden dışarı çıkmasıdır. Yara açılması ve eviserasyon ameliyattan sonra her zaman görülse de sıklıkla ameliyat sonrası yaranın en zayıf olduğu 6. ve 7. günlerde gelişir. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 30

Ameliyat sonrasında ortaya çıkabilen tromboflebit komplikasyonu ile ilgili verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Genellikle ameliyattan 3 gün sonra ortaya çıkar.

Uzun süre hareketsizlik ve şişmanlık da bu komplikasyonun gelişmesinde rol oynar.

Tromboflebitin en büyük tehlikesi ven duvarından kopan pıhtının dolaşıma katılarak hastanın akciğer, kalp ya da beyin damarlarını tıkamasıdır.

Tromboflebit daha çok femoral ve iliyak venlerde görülür.

Ameliyat sonrası hastaya bacak egzersizlerinin yaptırılması hastanın erken dönemde ayağa kaldırılmasıyla risk ortadan kaldırılır.

Açıklama:

Tromboflebit, ameliyat sonrası gelişen dehidratasyon, kan akımının yavaşlamasına ve kanın pıhtılaşmasına neden olabilir. Uzun süre hareketsizlik ve şişmanlık da bu komplikasyonun gelişmesinde rol oynar. Tromboflebitin en büyük tehlikesi ven duvarından kopan pıhtının dolaşıma katılarak hastanın akciğer, kalp ya da beyin damarlarını tıkamasıdır. Tromboflebit daha çok femoral ve iliyak venlerde görülür. Ameliyat sonrası hastaya bacak egzersizlerinin yaptırılması hastanın erken dönemde ayağa kaldırılmasıyla bu risk ortadan kaldırılır. Genellikle ameliyattan 7-14 gün sonra ortaya çıkar. Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 31

Aşağıdakilerden hangisi evde bakım hizmetleri kapsamına girmez?

Yeni doğum yapan kadınlar

Yeni doğanlar

Yalnız yaşayan yaşlı bireyler

Hamileler

Kronik hastalığı olan kişiler

Açıklama:

Evde bakım hizmeti; kronik hastalığa sahip ya da engelli bireylere, yeni doğum yapan kadınlara, yenidoğana, sürekli yatan ya da günlük yaşamını sürdürmekte zorlanan ve yalnız yaşayan yaşlı bireylere, büyük cerrahi müdahale yapılmış ve bu nedenle iyileşmesi zaman alan bireyler, psikiyatrik ya da mental sorunu olanlara, yaşlılığa bağlı son dönemde olan yaşlı bireylere, kanser gibi son dönemde olan hastalara, diabetus mellitus gibi kronik hastalığı olan hastalara, diyalize giren hastalara ve cerrahi girişim geçiren hastalara taburculuk sonrasında verilmektedir verilmektedir.

Doğru Cevap: D

Soru 32

Aşağıdakilerden hangisi cerrrahi açıdan minor bir risk faktörüdür?

Kalp hastalığı

Solunum sistemi hastalığı

Yaş

Hormanal denge bozukluğu

Sinir sistemi bozukluğuna bağlı ilave ortaya çıkan hastalıklar

Açıklama:

Yaş, cerrahi açıdan minör bir risk faktörüdür. Temel risk faktörü yaş ile birlikte ortaya çıkan kronik ve metabolik hastalıklardır. Yaşlı bireylerde cerrahiye bağlı ölüme yol açan en önemli faktör kalp hastalığının olması, solunum sistemi rahatsızlıkları, hormonal dengenin bozulması, sinir sistemi rahatsızlığına bağlı ilave ortaya çıkan hastalıklardır. Yaşlanma sürecinde bazı fizyolojik değişiklikler meydana gelir.

Doğru Cevap: C

Soru 33

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanmaya bağlı kalp-damar sisteminde meydana gelen değişikliklerden değildir?

Kalbin ağırlığı azalır.

Kalp hızı düşer

Boyutları küçülür.

Miyokard esnekliği azalır.

Kalbin pompalama yeteneği azalır.

Açıklama:

Kalp-Damar Sisteminde (KDS) Meydana Gelen Değişiklikler ve Bakım
Yaşlanma ile birlikte kalbin ağırlığı artar, boyutları küçülür (Hipertansiyon ve kalp hastaları hariç), kalp hızı düşer, miyokard esnekliği azalır, kalbin pompalama yeteneği %1 azalır, periferik vasküler direnç artar, kan basıncı yükselir ve hipertansiyon (kan basıncının 140/90 mmHg üzerinde olması durumu) sorunu vardır. Buna bağlı yaşlı bireyler en az bir antihipertansif ilaç kullanmak durumundadırlar (Örneğin Norvax). Bu durum cerrahi öncesi mutlaka anestezist tarafından değerlendirilmelidir. Kalp kapakçıklarında kalınlaşma, venlerde dilatasyon, yüzeyel damarlarda belirginleşme nedeniyle halk arasında damar
daralması olarak bilinen arterioskleroz, hipertansiyon, periferal damar hastalığı, kronik konjestif kalp yetmezliği, myokard enfarktüsü, aritmiler ve iletim bozuklukları yaşlılarda sık görülen kalp damar sistemi rahatsızlıklardır.

Doğru Cevap: A

Soru 34

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanma ile birlikte ortaya çıkan solunum sisteminde meydana gelen değişikliklerdendir?

Difüzyonda artma

Silia hareketinde artma

Vital kapasite artma

Silia sayısında artma

Rezidüel volümde artma

Açıklama:

Solunum Sisteminde Meydana Gelen Değişiklikler ve Bakım
Yaşlanma ile birlikte akciğerlerde rezidüel volümde artma, vital kapasite azalma, silia sayısı ve hareketlerinde azalma, ventilasyonda bozulma, difüzyonda azalma, göğüs duvar sertliğinde artma, alveoler membranda kalınlaşma, bronşiyal epitel ve mukoz glandlarda dejenerasyon, anatomik ölü boşlukta artma, göğüs kafesinin boyutunda değişme ve esnekliğinde azalma nedeniyle derin soluk alma ve öksürme yeteneğinde azalma görülür. Bu değişikliğe bağlı olarak yaşlı bireylerde solunum güçlüğü, sekresyonları uzaklaştırmada güçlük çekme gözlenir. Ayrıca yaşlı hastalarda uzun yıllar sigara içmeye ya da astım gibi kronik bir hastalığa bağlı akciğer harabiyeti de görülebilir.

Doğru Cevap: E

Soru 35

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanmaya bağlısindirim sisteminde meydana gelen değişikliklerden değildir?

Tükrükte azalma

Mide asit salgısında artma

Sindirim enzimlerinde azalma

Koku reseptörlerinde azalma

Mide mukozasında atrofi

Açıklama:

Sindirim Sisteminde (Gastrointestinal Sistemde) Meydana
Gelen Değişiklikler ve Bakım
Yaşlanmaya bağlı diş çürümeleri ve kayıplarında artma, tat ve koku reseptörlerinde zayıflama, tükrük ve sindirim enzimlerinde azalma, özafagus hareketlerinde ve yutkunma organizasyonunda bozulma, mide mukozasında atrofi, mide boşalmasında hafif gecikme, mide asit salgısında azalma, ince bağırsak mukozası yüzey alanı ve boyunda kısalma), barsak mukozasında atrofi, mukozal bezlerde yapısal bozukluklar, hem sirküler hem de longitidunel kas tabakalarında hipertrofi (konstipasyon), karaciğer büyüklüğünde ve kan akımında azalma, karaciğerde kolesterol sentezinde artma, safra asidi sentezinde azalma (taş oluşumu riski), pankreasta yassılaşma, amilaz ve
lipaz enzimlerinde hafif azalma (yağ emilimi bozukluğu riski) görülür.

Doğru Cevap: B

Soru 36

Aşağıdakilerden hangisi ameliyat sonrası deliryuma yol açan risk faktörlerinden değildir?

İleri yaş

Demans

Görsel ve işitsel bozukluk

Cinsiyet

Ağır hastalık

Açıklama:

Ameliyat sonrası deliryum; düşüncelerin koordinasyon ve düzenlemesindeki güçlükler ve yavaşlamış motor fonksiyon ile karakterizedir. Ameliyat sonrası deliryuma yol açan 5 önemli risk faktörü; ileri yaş, demans, görsel ve işitsel bozukluk, ağır hastalık ve enfeksiyondur. Hastada deliryum tablosu huzursuzluk, ajitasyon, oryantasyon bozukluğu, uyku düzeninde bozulma, halüsinasyon ve hezeyanlarla seyreder. Hastanın zihinsel durumu düzenli bir şekilde değerlendirilmeli, bilincinde ve davranışlarındaki herhangi bir akut değişiklik gecikilmeksizin araştırılmalıdır. Deliryum gelişen hastanın bakımında ise; solunum ve dolaşım sistemine ilişkin komplikasyonları önlemeye yönelik egzersizler aşamalı olarak öğretilmeli ve güvenli bir ortamda yaptırılmalıdır. Sakin ve önyargısız yaklaşılmalıdır, görüşmelerde kısa cümleler kullanılmalıdır, gözlük, işitme cihazı, baston gibi araçları kullanıp kullanmadığı veya gereksinimi olup olmadığı araştırılmalıdır. Stresle başa çıkması daha zor olduğundan stresörlerden uzak tutulmalıdır

Doğru Cevap: D

Soru 37

Beldeki normal çukurluğun yeni omuriliğin içe doğru çökmesi anlamına gelen kavram aşağıdaki seçenlerden hangisisnde verilmiştir?

Skolyoz

Lordoz

Kifoz

Diskopati

Tendinit

Açıklama:

Kas-İskelet Sisteminde Meydana Gelen Değişiklikler ve Bakım
Yaşlılarda, skolyoz, lordoz, kifoz gibi kas-iskelet sistemi sorunları sıklıkla görülür.
1. Skolyoz; omurganın göğüs ve bel bölgelerinde görülen yana doğru eğrilmesi durumudur.
2. Lordoz, beldeki normal çukurluğun yani omuriliğin içe doğru çökmesidir.
3. Kifoz, omurganın içe doğru eğik olması hali, yani kamburluk denilen yapısal bir bozukluktur

Doğru Cevap: B

Soru 38

Kırık ameliyatlarından sonra sık görülen komplikasyon aşağıdaki seçeneklerden hangisinde verilmiştir?

Akciğer embolosi

Enfeksiyon

Tromboflebit

Yara Yeri Enfeksiyonu

Yara Yeri Açılması

Açıklama:

Akciğer Embolisi: Özellikle uzun süren kırık ameliyatlarından sonra sık görülen
komplikasyondur. Kırık nedeniyle kemik yapının bozularak dolaşıma katılması, kümeleşerek ven duvarlarında pıhtı oluşturması ve bu pıhtının koparak pulmoner arter dallarını tıkanması ve akciğer dokusunun hasarı ile birlikte oluşan ciddi bir durumdur. Acil bakımı gerektirir. Bu nedenle yaşlı hastalara cerrahi sonrası dönemde kan sulandırıcı olarak bilinen antikoagülan ilaç tedavisine başlanır. Yaşlı birey ani hareketlerden korunur. Asla yalnız bırakılmaz. Kabız olması önlenir. Böylece valsalva manevrası kullanımı engellenir. Böylece kabızlığa bağlı aşırı ıkınma ile solunum ve kalp üzerine oluşacak basınç önlenmiş olur.

Doğru Cevap: A

Soru 39

Tromboflebi genellikle ameliyattanne kadar süre sonra ortaya çıkar?

1-2 gün sonra

7-14 gün sonra

İlk bir hafta

15 günden sonra

3-5 gün sonra

Açıklama:

Tromboflebit: Genellikle ameliyattan 7-14 gün sonra ortaya çıkar. Ameliyat sonrası gelişen dehidratasyon, kan akımının yavaşlamasına ve kanın pıhtılaşmasına neden olabilir. Uzun süre hareketsizlik ve şişmanlık da bu komplikasyonun gelişmesinde rol oynar. Tromboflebitin en büyük tehlikesi ven duvarından kopan pıhtının dolaşıma katılarak hastanın akciğer, kalp ya da beyin damarlarını tıkamasıdır. Tromboflebit daha çok femoral ve iliyak venlerde görülür. Ameliyat sonrası hastaya bacak egzersizlerinin yaptırılması hastanın erken dönemde ayağa kaldırılmasıyla bu risk ortadan kaldırılır.

Doğru Cevap: B

Soru 40

Aşağıda verilen pansuman materyallerinden hangisinin kullanımı üçüncü derecede yanıklarda kontrendikedir?

Film membranlar

Köpükler

Alginatlar

Hidrojeller

Hidrokolloidler

Açıklama:

Alginatlar
- Yara sıvıyla temas ettiğinde nemli tutan
jel şekline gelen kalsiyum sodyum aljinat
liflerinde oluşur.
- Nemli yara iyileşme ortamını destekler.
- Önemli miktarda sıvıyı absorbe eder.
- Rahattır, yarayı korur, yapışmaz.
- Üçüncü derece yanıklarda kullanımı kontrendikedir.

Doğru Cevap: C

Soru 41

Aşağıdakilerden hangisi cerrahi girişim tedavi süreci tanımına uymaz?

Ağrı ve acıyı azaltmak

Bireyin yaşam kalitesini arttırmak

Bireyin yaşam süresini uzatmak

Kanama ve şok gibi durumlarda ağrıyı azaltmak

Sosyal sorumluluk bilincini arttırmak

Açıklama:

Ameliyat bireyde ilaçla tedavi edilemeyen tıkanıklık, yaralanma, kanama ve şok gibi durumlarda ağrı ve acıyı azaltmak, bireyin yaşam kalitesini artırmak, yaşam süresini uzatmak amacıyla yapılan tedavi edici girişimlerdir.

Doğru Cevap: E

Soru 42

Yaşlanma ile birlikte; ................
Yukarıdaki cümle aşağıdaki hangi ifade ile tamamlanamaz?

kalp boyutları küçülür.

kalbin ağırlığı artar.

kalbin pompalama yeteneği azalır.

kalp hızı artar.

kan basıncı yükselir.

Açıklama:

Yaşlanma ile birlikte kalbin ağırlığı artar, boyutları küçülür (Hipertansiyon ve kalp hastaları hariç), kalp hızı düşer, miyokard esnekliği azalır, kalbin pompalama yeteneği %1 azalır, periferik vasküler direnç artar, kan basıncı yükselir ve hipertansiyon (kan basıncının 140/90 mmHg üzerinde olması durumu) sorunu vardır.

Doğru Cevap: D

Soru 43

Bireyde ilaçla tedavi edilemeyen tıkanıklık, yaralanma, kanama ve şok gibi durumlarda
ağrı ve acıyı azaltmak, bireyin yaşam kalitesini artırmak, yaşam süresini uzatmak amacıyla yapılan tedavi edici girişimlere verilen isim aşağıdakilerden hangisidir?

Botoks

Anestezi

Reanimasyon

Ameliyat

Resüsitasyon

Açıklama:

Ameliyat (Cerrahi Girişim): Bireyde ilaçla tedavi edilemeyen tıkanıklık, yaralanma, kanama ve şok gibi durumlarda ağrı ve acıyı azaltmak, bireyin yaşam kalitesini artırmak, yaşam süresini uzatmak amacıyla yapılan tedavi edici girişimlerdir.

Doğru Cevap: D

Soru 44

Hastada bilinç kaybı oluşturan, adale gevşemesi sağlayan, refleks kaybının olduğu
tüm organizmayı etkileyen işlem aşağıdakilerden hangisidir?

Lokal anestezi

Genel anestezi

Triaj

Resüsitasyon

Reanimasyon

Açıklama:

Hastanın bir bölgesinde bir yaranın kapatılması ya da dikiş atılması gerektiğinde
uygulanan işlem lokal anestezidir. Diş çekimi işleminde bölgesel anestezi uygulanması lokal anesteziye örnektir.
Hastada bilinç kaybı oluşturan, adale gevşemesi sağlayan, refleks kaybının olduğu
tüm organizmayı etkileyen işlem genel anestezidir.

Doğru Cevap: B

Soru 45

Aşağıdakilerden hangisi cerrahi risk faktörlerinden biridir ?

Bireyin uzun boylu olması

Bireyin göz renginin mavi olması

Bireyin şişman veya zayıf olması

Bireyin azimli olması

Bireyin zayıf işitmesi

Açıklama:

Girişimin büyüklüğü (açık kalp ameliyatı gibi),sağlık bakım ekibinin yeterliliği, evde ba- kım olanaklarının varlığı, ileri yaş, bireyin şişman ya da zayıf olması, hareketsiz yaşam, yetersiz beslenme, hormonal bozukluklar, hastanın psikolojik durumu, alkol ya da ilaç kullanımı, kronik hastalıkların varlığı, geçmişte cerrahi girişim deneyimi olumsuz deneyime sahip olma gibi faktörler cerrahi açıdan risk faktörleridir.

Doğru Cevap: C

Soru 46

I-Kan basıncının,
II- Nabız sayısı ve dolgunluğu
III- Yutma yetisi
Yukarıdakilerden hangisi veya hangileri kalp-damar hastalıkları ameliyatları sonrasında değerlendirilmesi gereken özelliklerdendir?

Yalnız I

Yalnız II

I ve II

I ve III

II ve III

Açıklama:

Ameliyattan sonra hastanın kan basıncının, nabız sayısının ve dolgunluğunun, solunum sayısının ve şeklinin normal olup olmadığını değerlendirilir. Kan kaybı, sıvı-elektrolit dengesizlikleri, anestetiklere bağlı gelişen vazodilatasyon, yatak istirahati ve ağrının neden olduğu vazokonstrüksiyon hastanın kalp-damar sistemini etkileyebilir.

Doğru Cevap: C

Soru 47

I- Mide asit salgısında artış
II- Diş çürümeleri ve kayıplar
III-Yutkunma bozuklukları
Yukarıdakilerden hangisi veya hangileri yaşlılıkta gastrointestinal sistemde görülen sorunlar arasındadır?

Yalnız I

Yalnız II

I ve II

I ve III

II ve III

Açıklama:

Yaşlanmaya bağlı diş çürümeleri ve kayıplarında artma, tat ve koku reseptörlerinde zayıflama, tükrük ve sindirim enzimlerinde azalma, özafagus hareketlerinde ve yutkunma organizasyonunda bozulma, mide mukozasında atrofi, mide boşalmasında hafif gecikme, mide asit salgısında azalma, ince bağırsak mukozası yüzey alanı ve boyunda kısalma (Ca+2 ve K+ emiliminde azalma), barsak mukozasında atrofi, mukozal bezlerde yapısal
bozukluklar, hem sirküler hem de longitidunel kas tabakalarında hipertrofi (konstipasyon), karaciğer büyüklüğünde ve kan akımında azalma, karaciğerde kolesterol sentezinde
artma, safra asidi sentezinde azalma (taş oluşumu riski), pankreasta yassılaşma, amilaz ve
lipaz enzimlerinde hafif azalma (yağ emilimi bozukluğu riski) görülür.

Doğru Cevap: E

Soru 48

Omurganın göğüs ve bel bölgelerinde görülen yana doğru eğrilmesi durumuna verilen isim aşağıdakilerden hangisidir?

Skolyoz

Lordoz

Kifoz

Ankilozan Spondilit

Romatoid Artrit

Açıklama:

Skolyoz; omurganın göğüs ve bel bölgelerinde görülen yana doğru eğrilmesi durumudur.

Doğru Cevap: A

Soru 49

Genellikle ameliyattan 7-14 gün sonra ortaya çıkar.
Ameliyat sonrası gelişen dehidratasyon, kan akımının yavaşlamasına ve kanın pıhtılaşmasına neden olabilir.
Uzun süre hareketsizlik ve şişmanlık da bu komplikasyonun gelişmesinde rol oynar.

Yukarıda detayları verilen ameliyat sonrası evde ortaya çıkabilecek geç dönem komplikasyon aşağıdakilerden hangisidir?

Pnömoni

Tromboflebit

Akciğer embolisi

Peritonit

Paralitik ileus

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 50

Ameliyat esnasında batındaki organların ellenmesi, sıvı elektrolit dengesizlikleri ve ameliyat yarasının enfekte olması sonucu gelişebilen ciddi bir komplikasyondur.
Yaşlıda bağırsak seslerinin olmayışı, hastanın gaz ve dışkı çıkarmaması yanında bazen kusma ile kendini gösteren ve yine acil bakım gerektiren önemli bir komplikasyondur.

Yukarıda detayları verilen ameliyat sonrası evde görülebilecek geç komplikasyon aşağıdakilerden hangisidir?

Pnömoni

Akciğer embolisi

Strok

Paralitik İleus

Tromboflebit

Açıklama:

Bağırsak Hareketlerinin Durması (Paralitik ileus): Ameliyat sonrasında tüm hastalarda paralitik ileus anestezi, ameliyat esnasında batındaki organların ellenmesi, sıvıelektrolit dengesizlikleri ve ameliyat yarasının enfekte olması sonucu gelişebilen ciddi bir komplikasyondur. Yaşlıda bağırsak seslerinin olmayışı, hastanın gaz ve dışkı çıkarmaması yanında bazen kusma ile kendini gösteren ve yine ACİL BAKIM gerektiren önemli bir
komplikasyondur. Bu durumda yaşlı hastaya ağızdan hiçbir şey verilmez. Nazogastrik tüp yerleştirilip, sakşına bağlanır, IV mayi takılır. Elektrolit dengesizliği için sıvı tedavisine başlanır. Bu komplikasyonun önlenmesinde, abdominal distansiyonu ortadan kaldırılmasında hastanın erken mobilize edilmesi son derece önemlidir.

Doğru Cevap: D

Soru 51

Yara bakımına yönelik olarak yapılan ideal bir pansumana dair aşağıdaki verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Eksuda ile nemli ortam oluşturmalıdır.

Toksik kimyasal madde içermemelidir.

İyileşme için gerekli sıcaklığı sağlamalıdır.

Sık sık gereksiz pansuman değişimine yol açarak rahatsızlık vermemelidir.

Hasta konforunun etkilenmemesi için kendisinin yapabileceği şekilde hastaya öğretilmelidir.

Açıklama:

İdeal bir pansuman; eksuda ile nemli ortam oluşturmalı, toksik kimyasal madde içermemeli, iyileşme için gerekli sıcaklığı sağlamalı, sık sık gereksiz pansuman değişimine yol açarak rahatsızlık vermemelidir. Pansuman materyalleri öncelikli fonksiyonlarına göre Tablo 7.1’deki gibi gruplandırılmaktadır.

Doğru Cevap: E

Soru 52

Aşağıda yer alan yara bakımına yönelik uygulamalardan hangisi yanlıştır?

Bakımın başlangıcında genel bir yara değerlendirilmesi yapılmalıdır, her ziyarette kontrol edilmelidir.

Yara bakımı pansumanın çıkarılması, yaranın temizlenmesi ya da debritmanının yapılması, yaranın gözlenmesi, kendi kendine bakım için eğitim verilmesi ve uygulamanın öğretilmesi aşamalarını kapsamalıdır.

Pansuman değiştirilirken aseptik tekniklere uyulmalıdır.

Yara temizliğinde içilebilen musluk suyu, distile, şişe suyu ya da soğutulmuş su kullanılmamalıdır.

Hastanın değerlendirilmesi yapılırken iyileşmeyi geciktirebilecek diğer hastalıkları göz önünde bulundurulmalıdır.

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 53

Aşağıdakilerden hangisi Üriner sistem enfeksiyonlarının önlenmesine yönelik alınacak enfeksiyon kontrol önlemlerinden biri değildir?

Sadece endikasyon durumunda katater takılmalıdır.

Uygulama yapan kişi katater takma tekniği ve bakımı konusunda eğitimli olmalıdır.

Hastaya özel olarak en uygun çaplı kateter seçilmelidir; kadınlar için 12-14 Ch ve erkekler için 14-16 Ch kateterler kullanılmalıdır.

Balonlu kateter kullanılmış ise 12-15 ml sıvı ile balon şişirilmelidir.

Kapalı drenaj sistemi korunmalıdır.

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 54

Yaşlanma ile birlikte görülen mesane kasılmasının zayıflaması ve mesane kapasitesindeki azalma hangi sistemde görülen bir rahatsızlık belirtisidir ?

Genito - Üriner Sistem

Sindirim sistemi

Kalp damar sistemi

Solunum sistemi

Sinir sistemi

Açıklama:

Yaşlanma ile birlikte genital sistemde atrofi ve mukozalarda kuruluk, üreme sistemi fonksiyonlarında gerileme, seksüel aktivitede azalma, böbrek kitlesinde azalma (%1 oranın- da özellikle korteks bölümünde), böbrek kan akımında azalma (kortekste), glomeruler filtrasyon hızında azalma, böbreğin idrarı konsantre ve dilüe etme yeteneğinde azalma, nefron fonksiyonunda azalma, renin-anjiotensin (kan basıncının düzenleyen hormonal ve damarsal mekanizma) ve aldosteron bedende sodyum tutulumunu sağlayan hormon aktivitesinde azalma, mesane kapasitesinde azalma, mesane kasılmasının zayıflaması ve idrar retansiyonu (idrarın mesaneden tam boşalamaması) görülür.

Doğru Cevap: A

Soru 55

Ameliyat sonrası 7 - 14 gün içerisinde ortaya çıkan Tromboflebit riskini ortadan kaldırabilmek için hastaya yaptırılması gereken egzersiz aşağıdakilerden hangisidir?

Bacak egzersizlerinin yapılması

Kol egzersizlerinin yapılması

Karın kasları egzersizi

Boyun egzersizi

Nefes egzersizi

Açıklama:

Tromboflebit: Genellikle ameliyattan 7-14 gün sonra ortaya çıkar. Ameliyat sonrası gelişen dehidratasyon, kan akımının yavaşlamasına ve kanın pıhtılaşmasına neden ola- bilir. Uzun süre hareketsizlik ve şişmanlık da bu komplikasyonun gelişmesinde rol oynar. Tromboflebitin en büyük tehlikesi ven duvarından kopan pıhtının dolaşıma katılarak has- tanın akciğer, kalp ya da beyin damarlarını tıkamasıdır. Tromboflebit daha çok femoral ve iliyak venlerde görülür. Ameliyat sonrası hastaya bacak egzersizlerinin yaptırılması hastanın erken dönemde ayağa kaldırılmasıyla bu risk ortadan kaldırılır.

Doğru Cevap: A

Soru 56

“Braden Skalası” ameliyat sonrası evde ortaya çıkabilecek hangi geç dönem komplikasyon için bir risk ölçme skalasıdır ?

Yara yeri enfeksiyonu

Basınç yarası

Akciğer embolisi

Karın zarı iltihabı

Psikiyatrik komplikasyonlar

Açıklama:

Ameliyat sonrası uzun süre yatağa bağımlı olarak aynı pozisyonda yatılması, ödem, yetersiz beslenme, zayıflık, şişmanlık, derinin ter ve idrarla tahriş olması gibi nedenlerle basınç yarası gelişebilir. Bunu önlemek için havalı yatak kul- lanılır, yaşlı bireyin iki saatte bir pozisyonu değiştirilir, basınç noktaları gözlenir, losyonlar ile cildin kuruması önlenir ve mutlaka basınç yarası skalası ile hastanın gözlenmesi gereklidir.

Doğru Cevap: B

Soru 57

Aşağıdakilerden hangisi ameliyat sonrası deliryuma yol açan risk faktörlerinden birisi değildir.

Görsel ve işitsel bozukluk

Demans

Şiddetli baş ağrısı

İleri yaş

Enfeksiyon

Açıklama:

Ameliyat sonrası deliryuma yol açan 5 önemli risk faktörü; ileri yaş, demans, görsel ve işitsel bozukluk, ağır hastalık ve enfeksiyondur.

Doğru Cevap: C

Soru 58

Hastanın bir bölgesinde bir yaranın kapatılması ya da dikiş atılması gerektiğinde uygulanan işlem nedir?

Genel Anestezi

Dekübitüs

Basınç Yarası

Lokal Anestezi

Peritonit

Açıklama:

Hastanın bir bölgesinde bir yaranın kapatılması ya da dikiş atılması gerektiğinde uygulanan işlem lokal anestezidir.

Doğru Cevap: D

Soru 59

Aşağıdakilerden hangisi cerrahi açıdan risk faktörlerinden biri değildir?

Bireyin şişman ya da zayıf olması

Sağlık bakım ekibinin yeterliliği

İlaç kullanımı

Bireyin genç olması

Hareketsiz yaşam

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 60

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanma ile birlikte solunum sisteminde meydana gelen değişikliklerden biridir?

Kalp hızında düşme

Akciğerlerde rezidüel volümde artma

Periferik vasküler dirençte artış

Kalbin pompalama yeteneğinde %1 azalma

Miyokard esnekliğinde azalma

Açıklama:

Yaşlanma ile birlikte akciğerlerde rezidüel volümde artma, vital kapasite azalma, silia sayısı ve hareketlerinde azalma, ventilasyonda bozulma, difüzyonda azalma, göğüs duvar sertliğinde artma, alveoler membranda kalınlaşma, bronşiyal epitel ve mukoz glandlarda dejenerasyon, anatomik ölü boşlukta artma, göğüs kafesinin boyutunda değişme ve esnekliğinde azalma nedeniyle derin soluk alma ve öksürme yeteneğinde azalma görülür. Bu değişikliğe bağlı olarak yaşlı bireylerde solunum güçlüğü, sekresyonları uzaklaştırmada güçlük çekme gözlenir. Ayrıca yaşlı hastalarda uzun yıllar sigara içmeye ya da astım gibi kronik bir hastalığa bağlı akciğer harabiyeti de görülebilir.

Doğru Cevap: B

Soru 61

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanmaya bağlı olarak sinir Sisteminde (SS) meydana gelen değişikliklerden biridir?

Oryantasyon güçlüğü

Tat ve koku reseptörlerinde zayıflama

Böbrek kitlesinde azalma

Özafagus hareketlerinde bozulma

Derin soluk alma ve öksürme yeteneğinde azalma

Açıklama:

Sinir Sisteminde (SS) Meydana Gelen Değişiklikler ve Bakım
Yaşlanmaya bağlı beyin ağırlığında azalma, nöron kaybı, beyin kan akımı ve oksijenlenmesinde azalma, sinirlerin ileti hızında ve motor ve duyusal işlevlere yanıtta azalma, reflekslerde ve algılamada yavaşlama, kısa bellekte bozulma, öğrenme ve hatırlama güçlüğü, uyku bozuklukları ve oryantasyon güçlüğü, periferal ağrı eşiğinde artma görülür.

Doğru Cevap: A

Soru 62

Sindirim sistemi ile ilgili ameliyat öncesi dönemde aşağıda yer alan ifadelerden hangisi yanlıştır.

Yaşlı bireyin beslenme durumunun değerlendirilebilmesi için boy-kilo ölçümü yapılmalı.

Serum albumin seviyesi kontrol edilmeli.

Beden kitle endeksi hesaplanmalı.

Ağız hijyen ,dişleri ve protezleri değerlendirilip bakımı yapılmalı.

Fizyoterapi desteği sağlanmalı.

Açıklama:

Ameliyat öncesi dönemde, yaşlı bireyin beslenme durumunun değerlendirilebilmesi için boy-kilo ölçümü yapılmalı, beden kitle indeksi hesaplanmalı ve serum albümin dü- zeyi kontrol edilmelidir. Ciddi malnütrisyon durumlarında ameliyat ertelenebilir. Ameli- yatın ertelenmesi uygun değilse, hastanın beslenme durumu enteral ya da parenteral beslenmeyle düzenlenmeye çalışılır. Yaşlı hastanın ağız hijyeni, mevcut dişler ve protezleri de değerlendirilmeli ve bakımları sağlanmalıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 63

Diyabet aşağıdakilerden hangisine neden olacağı için perioperatif dönem boyunca EKG takibi ve kardiyak enzimlerin takibi önem taşır?

Duyusal işlevlere yanıtta azalma

İntervertebral disklerde bozulma

Sessiz kalp krizi

Kaslarda yağ oranında artma görüleceğinden

Tükrük ve sindirim enzimlerinde azalma

Açıklama:

Diyabet sessiz kalp krizine neden olabileceğinden perioperatif dönem boyunca EKG takibi ve kardiyak enzimlerin takibi önem taşır.

Doğru Cevap: C

Soru 64

Aşağıda yer alan pansuman materyallerinden hangisi granülasyon oluşumunu destekler ve yarayı korur?

Köpükler

Hidrojeller

Alginatlar

Hidrokolloidler

Film mebranlar

Açıklama:

Hidrokolloidler,
Sıcak ve nemli ortam oluşturur.
Sıvı ve bakterileri sızdırmaz.
Granülasyon oluşumunu destekler.
Yarayı korur.

Doğru Cevap: D

Soru 65

Aşağıdakilerden hangileri solunum sistemi enfeksiyonlarının takibindeki uygulamalardandır?
I. Kan, balgam ve diğer örneklerin alınması,
II. Sigaranın bırakılması,
III. Evde yürüme ve egzersiz programlarının oluşturulması,
IV.Düzenli aralıklarla kateter veya drenaj sistemlerinin değiştirilmesi

II, III ve IV

I, II ve III

I, III ve IV

II ve IV

I ve IV

Açıklama:

Cerrahi sonrası evde bakımda ve izlemde solunum sisteminin fonksiyonel devamı ve enfeksiyonların önlenebilmesi önem taşımaktadır. Evde yapılacak uygulamalar şu şekilde sıralanabilir;
• Göğüs fizyoterapinin uygulanması,
• Respiratuvar ekipmanların kurulumu (oksijen, ventilatör gibi) ekipmanlara adap-
tasyonun sağlanması,
• Günlük yaşam aktiviteleri, uyku gereksinimi ve egzersizde oksijen düzeyinin ayar-
lanması,
• Kan, balgam ve diğer örneklerin alınması,
• Evde yürüme ve egzersiz programlarının oluşturulması,
• Sigaranın bırakılması

Doğru Cevap: B

Soru 66

Hangi hastalara kalsiyum ve D vitamininden zengin, dengeli bir diyet yanında demir ve kalsiyum preparatları kontrollü olarak verilmelidir?

Ameliyat sonrası dönemde diyabeti olan hastalarda

Kemik yoğunluğu azalmış olan hastalara

Kanser olan hastalara

Kronik hastalığı olan hastalara

Kan şekeri normalin üzerinde olan hastalara

Açıklama:

Kemik yoğunluğu azalmış olan hastalara kalsiyum ve D vitamininden zengin, dengeli bir diyet yanında demir ve kalsiyum preparatları kontrollü olarak verilmelidir.

Doğru Cevap: B

Soru 67

Aşağıdakilerden hangisi ameliyatın hasta üzerine olan genel etkilerinden biri değildir?

Cerrahi girişimin bireyler üzerinde stres tepkisinin oluşması.

Enfeksiyona karşı direncin azalması.

Yaşam tarzının aynen devam etmesi.

Vasküler sistemin bozulması.

Organ fonksiyonlarının bozulması.

Açıklama:

Cerrahi girişimin bireyler üzerinde stres tepkisinin oluşması, enfeksiyona karşı direncin azalması, vasküler sistemin bozulması, organ fonksiyonlarının bozulması, beden imajının ve yaşam tarzının değişmesi gibi etkileri görülmektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 68

Aşağıdakilerden hangisi yaşlı hasta bakımında ameliyat sonrası evde ortaya çıkabilecek geç dönem komplikasyonlarından biri değildir?

Akciğer enfeksiyonu

Akciğer embolisi

Yara yeri açılması

Bağırsak hareketlerinin durması

Nöron kaybı

Açıklama:

AMELİYAT SONRASI EVDE ORTAYA ÇIKABİLECEK GEÇ DÖNEM KOMPLİKASYONLAR:

Akciğer Enfeksiyonu (Pnömoni)
Akciğer Embolisi
Tromboflebit
Yara Yeri Enfeksiyonu
Yara Yeri Açılması
Bağırsak Hareketlerinin Durması (Paralitik ileus)
Karın Zarı İltihabı (Peritonit)
Psikiyatrik Komplikasyonlar
Basınç Yarası (Dekübitüs)

Doğru Cevap: E

Soru 69

Aşağıdakilerden hangisi cerrahi açıdan risk faktörlerinden biri değildir?

Hastanın psikolojik durumu

Hareketli bir yaşam

Kronik hastalıkların varlığı

Bireyin şişman ya da zayıf olması

Yetersiz beslenme

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 70

Pnömoni ne demektir?

Yara yeri enfeksiyonu

Basınç yarası

Karın zarı iltihabı

Akciğer Enfeksiyonu

Bağırsak hareketlerinin durması

Açıklama:

Akciğer Enfeksiyonu (Pnömoni)

Doğru Cevap: D

Soru 71

Yaşlanma ile birlikte kalp-damar sisteminde meydana gelen değişiklikler hakkında aşağıdakilerden hangisini söylemek doğru olmaz?

Kalbin pompalama yeteneği %1 azalır.

Miyokard esnekliği azalır.

Periferik vasküler direnç artar.

Kalbin ağırlığı ve boyutları artar.

Kalp hızı düşer.

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 72

Renin-anjiotensin ne demektir?

Böbrek kan akımında azalma.

Bedende sodyum tutulumunu sağlayan hormon aktivitesinde azalma.

İdrarın mesaneden tam boşalamaması.

Kan basıncını düzenleyen hormonal ve damarsal mekanizma.

Üreme sistemi fonksiyonlarında gerileme.

Açıklama:

Renin-anjiotensin (kan basıncını düzenleyen hormonal ve damarsal mekanizma)

Doğru Cevap: D

Soru 73

Aşağıdakilerden hangisi ameliyat öncesi dönemde yaşlı bireyde değerlendirilmesi gereken konulardan biri değildir?

Beden kitle indeksi hesaplanmalı.

Serum albümin düzeyi kontrol edilmeli

Boy-kilo ölçümü yapılmalı.

Mevcut dişler ve protezleri değerlendirilmeli.

Sıvı-elektrolit dengesinin korunması.

Açıklama:

Ameliyat sonrası dönemde, yaşlı hastanın beslenmesi ve sıvı-elektrolit dengesinin korunması için gözlem ve aldığı çıkardığı izleminin dikkatli yapılması önemlidir.

Doğru Cevap: E

Soru 74

Aşağıdakilerden hangisi ameliyat sonrası deliryuma yol açan risk faktörlerinden biri değildir?

İleri yaşta olma

Demansın mevcut olması

Görsel ve işitsel bozukluk olması

Enfeksiyon olması

Hastanın ilaç kullanması

Açıklama:

Ameliyat sonrası deliryuma yol açan 5 önemli risk faktörü; ileri yaş, demans, görsel ve işitsel bozukluk, ağır hastalık ve enfeksiyondur.

Doğru Cevap: E

Soru 75

Aşağıdakilerden hangisi omurganın içe doğru eğik olması hali, yani kamburluk denilen yapısal bir bozukluktur?

Kifoz

Lordoz

Skolyoz

Peritonit

Kolostomi

Açıklama:

Kifoz, omurganın içe doğru eğik olması hali, yani kamburluk denilen yapısal bir bozukluktur.

Doğru Cevap: A

Soru 76

Aşağıdakilerden hangisi evde solunum sistemi enfeksiyonları takibinde dikkat edilmesi gereken uygulamalardandır?

Hastada yeterli beslenme ve hidrasyon sağlanmalı

Sadece endikasyon durumunda katater takılmalı

Kapalı drenaj sistemi korunmalı

Evde yürüme ve egzersiz programlarının oluşturulmalı

İdrar analizleri için aseptik koşullarda örnek alınmalı

Açıklama:

EVDE SOLUNUM SİSTEMİ ENFEKSİYONLARI TAKİBİ
Cerrahi sonrası evde bakımda ve izlemde solunum sisteminin fonksiyonel devamı ve enfeksiyonların önlenebilmesi önem taşımaktadır. Evde bakımda solunum yolu enfeksiyonları için hastaların bulundukları çevre, aile ve hastanın başa çıkabilme durumu kapsamlı olarak değerlendirilir. Hastanın nebulizer, inhaler gibi araçların kullanımı, hijyen, solunum-öksürük egzersizleri, oksijen tedavisi, uygun beslenme, aile eğitimi ve sağlık ekibi işbirliği evde bakım yönetiminde dikkat edilmesi gereken konulardır. Diğer uygulamalar şu şekilde sıralanabilir;
• Göğüs fizyoterapinin uygulanması,
• Respiratuvar ekipmanların kurulumu (oksijen, ventilatör gibi) ekipmanlara adaptasyonun sağlanması,
• Günlük yaşam aktiviteleri, uyku gereksinimi ve egzersizde oksijen düzeyinin ayarlanması,
• Kan, balgam ve diğer örneklerin alınması,
• Evde yürüme ve egzersiz programlarının oluşturulması,
• Sigaranın bırakılması,
• Evde bakım ve tedavi uygulamaları sırasında görülen semptomların değerlendirilmesi, uygun teknik ve inhaler ile respiratuvar ilaçların uygulanması,
• Yeterli hidrasyon, yüksek kalorili ve proteinli diyetle ilgili eğitim verilmesi (65 yaşın üzerindeki özellikle malnütrüsyonlu hastalara taburculuk sonrası oral nutrisyonel desteğin verilmesi önerilmektedir),
• Aktivite toleransının arttırılması için hasta ve aileye aktivitelere göre değişen dinlenme periyodları ile ilgili eğitim vermesi,
• Hastanın etkili postüral drenaj, öksürme ve derin solunum yapma yeteneği değerlendirilerek solunum-öksürük egzersizleri öğretilmesi.

Doğru Cevap: D

Soru 77

Beden içindeki organın insizyon yerinden dışarı çıkmasına ne ad verilir?

Tromboflebit

Eviserasyon

Peritonit

Kolostomi

Dekübitüs

Açıklama:

Eviserasyon; beden içindeki organın insizyon yerinden dışarı çıkmasıdır.

Doğru Cevap: B

Soru 78

Aşağıda verilen pansuman materyallerinden hangisi sıvı ve bakterileri sızdırmaz?

Hidrokolloidler

Alginatlar

Köpükler

Film membranlar

Hidrojeller

Açıklama:

Hidrokolloidler sıvı ve bakterileri sızdırmaz.

Doğru Cevap: A

Soru 79

Yara bakımına yönelik uygulamalar hakkında aşağıdakilerden hangisini söylemek doğru olmaz?

Pansuman değiştirilirken aseptik tekniklere uyulmalıdır.

Yara temizliğinde içilebilen musluk suyu kullanılabilir.

Hastada yeterli beslenme ve hidrasyon sağlanmalıdır.

Yazılı gözlemleri desteklemek için yaranın fotoğrafları hastanın onayı olmadan çekilebilir.

Ameliyat sonrası duş almanın yara iyileşmesi ve enfeksiyona etkisi bulunmamaktadır.

Açıklama:

Yazılı gözlemleri desteklemek için yaranın fotoğrafları çekilerek kullanılmalıdır. Fotoğraf çekilmeden önce izin belgesi olarak hastadan yazılı hasta onayı alınmalı ve saklanmalıdır.

Doğru Cevap: D

Soru 80

- Sıcak ve nemli ortam oluşturur
- Sıvı ve bakterileri sızdırmaz
- Granülasyon oluşumunu destekler
- Yarayı korur
Yukarıdaki özelliklere sahip pansuman materyali hangisidir?

Hidrokolloidler

Alginatlar

Film membranlar

Köpükler

Hidrojeller

Açıklama:

Hidrokolloidler:
- Sıcak ve nemli ortam oluşturur
- Sıvı ve bakterileri sızdırmaz
- Granülasyon oluşumunu destekler
- Yarayı korur

Doğru Cevap: A

Soru 81

Hastada bilinç kaybı oluşturan, adale gevşemesi sağlayan, refleks kaybının olduğu tüm organizmayı etkileyen işleme ne denir?

Genel anestezi

Cerrahi girişim

Lokal anestezi

Yaralanma

Kanama

Açıklama:

• Hastanın bir bölgesinde bir yaranın kapatılması ya da dikiş atılması gerektiğinde uygulanan işlem lokal anestezidir. Diş çekimi işleminde bölgesel anestezi uygulanması lokal anesteziye örnektir.
• Hastada bilinç kaybı oluşturan, adale gevşemesi sağlayan, refleks kaybının olduğu tüm organizmayı etkileyen işlem genel anestezidir.
Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 82

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi Kalp-damar sisteminde meydana gelen değişikliklerden birisidir?

Difüzyonda azalma

Periferik vasküler direnç artar

Göğüs duvar sertliğinde artma

Seksüel aktivitede azalma

Böbrek kitlesinde azalma

Açıklama:

Kalp-Damar Sisteminde (KDS) Meydana Gelen Değişiklikler
ve Bakım
Yaşlanma ile birlikte kalbin ağırlığı artar, boyutları küçülür (Hipertansiyon ve kalp hastaları hariç), kalp hızı düşer, miyokard esnekliği azalır, kalbin pompalama yeteneği %1 azalır, periferik vasküler direnç artar, kan basıncı yükselir ve hipertansiyon (kan basıncının 140/90 mmHg üzerinde olması durumu) sorunu vardır. Buna bağlı yaşlı bireyler en az bir antihipertansif ilaç kullanmak durumundadırlar (Örneğin Norvax). Bu durum cerrahi öncesi mutlaka anestezist tarafından değerlendirilmelidir. Kalp kapakçıklarında kalınlaşma, venlerde dilatasyon, yüzeyel damarlarda belirginleşme nedeniyle halk arasında damar daralması olarak bilinen arterioskleroz, hipertansiyon, periferal damar hastalığı, kronik konjestif kalp yetmezliği, myokard enfarktüsü, aritmiler ve iletim bozuklukları yaşlılarda sık görülen kalp damar sistemi rahatsızlıklardır. Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 83

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi solunum sisteminde meydana gelen değişikliklerden birisidir?

Miyokard esnekliği azalır

Kan basıncı yükselir

Alveoler membranda kalınlaşma

Böbrek kitlesinde azalma

Böbreğin idrarı konsantre ve dilüe etme yeteneğinde azalma

Açıklama:

Solunum Sisteminde Meydana Gelen Değişiklikler ve Bakım
Yaşlanma ile birlikte akciğerlerde rezidüel volümde artma, vital kapasite azalma, silia sayısı ve hareketlerinde azalma, ventilasyonda bozulma, difüzyonda azalma, göğüs duvar
sertliğinde artma, alveoler membranda kalınlaşma, bronşiyal epitel ve mukoz glandlarda dejenerasyon, anatomik ölü boşlukta artma, göğüs kafesinin boyutunda değişme ve esnekliğinde azalma nedeniyle derin soluk alma ve öksürme yeteneğinde azalma görülür. Bu değişikliğe bağlı olarak yaşlı bireylerde solunum güçlüğü, sekresyonları uzaklaştırmada güçlük çekme gözlenir. Ayrıca yaşlı hastalarda uzun yıllar sigara içmeye ya da astım gibi kronik bir hastalığa bağlı akciğer harabiyeti de görülebilir. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 84

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi genito-üriner sisteminde meydana gelen değişikliklerden birisidir?

Anatomik ölü boşlukta artma

Göğüs kafesinin boyutunda değişme

Miyokard esnekliği azalır

Glomeruler filtrasyon hızında azalma

Tükrük ve sindirim enzimlerinde azalma

Açıklama:

Genito-üriner Sistemde (GÜS) Meydana Gelen Değişiklikler
ve Bakım
Yaşlanma ile birlikte genital sistemde atrofi ve mukozalarda kuruluk, üreme sistemi fonksiyonlarında gerileme, seksüel aktivitede azalma, böbrek kitlesinde azalma (%1 oranında özellikle korteks bölümünde), böbrek kan akımında azalma (kortekste), glomeruler filtrasyon hızında azalma, böbreğin idrarı konsantre ve dilüe etme yeteneğinde azalma, nefron fonksiyonunda azalma, renin-anjiotensin (kan basıncının düzenleyen hormonal ve damarsal mekanizma) ve aldosteron bedende sodyum tutulumunu sağlayan hormon
aktivitesinde azalma, mesane kapasitesinde azalma, mesane kasılmasının zayıflaması ve idrar retansiyonu (idrarın mesaneden tam boşalamaması) görülür.
Yaşlı bireyde Kronik Böbrek Hastalığı (KBH) ve buna bağlı diyalize girme gibi sürekli izlemi gerektiren sorunlar, üriner enfeksiyon, üriner inkontinans, sıvı-elektrolit dengesizlikleri, ilaçların atılımında azalmaya bağlı ilaç toksikasyonu sıklıkla görülür. Erkeklerde yaşlanmayla birlikte prostat bezinin büyümesi de enfeksiyon riskini artırır. Doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 85

Özellikle uzun süren kırık ameliyatlarından sonra sık görülen komplikasyondur. Kırık nedeniyle kemik yapının bozularak dolaşıma katılması, kümeleşerek ven duvarlarında pıhtı oluşturması ve bu pıhtının koparak pulmoner arter dallarını tıkanması ve akciğer dokusunun hasarı ile birlikte oluşan ciddi bir durumdur.
Yukarıda yer alan bu bilgiler ameliyat sonrası evde ortaya çıkabilecek hangi geç dönem komplikasyondur?

Pnömoni

Tromboflebit

Yara Yeri Enfeksiyonu

Yara Yeri Açılması

Akciğer Embolisi

Açıklama:

Akciğer Embolisi: Özellikle uzun süren kırık ameliyatlarından sonra sık görülen komplikasyondur. Kırık nedeniyle kemik yapının bozularak dolaşıma katılması, kümeleşerek ven duvarlarında pıhtı oluşturması ve bu pıhtının koparak pulmoner arter dallarını tıkanması ve akciğer dokusunun hasarı ile birlikte oluşan ciddi bir durumdur. Acil bakımı gerektirir. Bu nedenle yaşlı hastalara cerrahi sonrası dönemde kan sulandırıcı olarak bilinen antikoagülan ilaç tedavisine başlanır. Yaşlı birey ani hareketlerden korunur. Asla yalnız bırakılmaz. Kabız olması önlenir. Böylece valsalva manevrası kullanımı engellenir. Böylece kabızlığa bağlı aşırı ıkınma ile solunum ve kalp üzerine oluşacak basınç önlenmiş olur. Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 86

Tromboflebit

Pnömoni

Akciğer Embolisi

Yara Yeri Açılması

Bağırsak Hareketlerinin Durması

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 87

Ameliyat sonrasında tüm hastalarda paralitik ileus anestezi, ameliyat esnasında batındaki organların ellenmesi, sıvıelektrolit dengesizlikleri ve ameliyat yarasının enfekte olması sonucu gelişebilen ciddi bir komplikasyondur.
Yukarıda yer alan bu bilgiler ameliyat sonrası evde ortaya çıkabilecek hangi geç dönem komplikasyondur?

Pnömoni

Paralitik ileus

Akciğer embolisi

Peritonit

Psikiyatrik Komplikasyonlar

Açıklama:

Bağırsak Hareketlerinin Durması (Paralitik ileus): Ameliyat sonrasında tüm hastalarda paralitik ileus anestezi, ameliyat esnasında batındaki organların ellenmesi, sıvıelektrolit dengesizlikleri ve ameliyat yarasının enfekte olması sonucu gelişebilen ciddi bir komplikasyondur. Yaşlıda bağırsak seslerinin olmayışı, hastanın gaz ve dışkı çıkarmaması yanında bazen kusma ile kendini gösteren ve yine ACİL BAKIM gerektiren önemli bir komplikasyondur. Bu durumda yaşlı hastaya ağızdan hiçbir şey verilmez. Nazogastrik tüp
yerleştirilip, sakşına bağlanır, IV mayi takılır. Elektrolit dengesizliği için sıvı tedavisine başlanır. Bu komplikasyonun önlenmesinde, abdominal distansiyonu ortadan kaldırılmasında hastanın erken mobilize edilmesi son derece önemlidir. Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 88

Ameliyat sonrası uzun süre yatağa bağımlı olarak aynı pozisyonda yatılması, ödem, yetersiz beslenme, zayıflık, şişmanlık, derinin ter ve idrarla tahriş olması gibi nedenlerle basınç yarası gelişebilir.
Yukarıda yer alan bu bilgiler ameliyat sonrası evde ortaya çıkabilecek hangi geç dönem komplikasyondur?

Pnömoni

Akciğer embolisi

Dekübitüs

Peritonit

Paralitik ileus

Açıklama:

Basınç Yarası (Dekübitüs): Ameliyat sonrası uzun süre yatağa bağımlı olarak aynı pozisyonda yatılması, ödem, yetersiz beslenme, zayıflık, şişmanlık, derinin ter ve idrarla
tahriş olması gibi nedenlerle basınç yarası gelişebilir. Bunu önlemek için havalı yatak kullanılır, yaşlı bireyin iki saatte bir pozisyonu değiştirilir, basınç noktaları gözlenir, losyonlar
ile cildin kuruması önlenir ve mutlaka basınç yarası skalası ile hastanın gözlenmesi gereklidir. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 89

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi üriner sistem enfeksiyonları hakkında yanlış bir bilgidir?

Yaşlılarda semptomatik alt üriner sistem enfeksiyonlarında ateş görülmez

Sistit olgularında dizüri, sıkışma hissi, sık idrara çıkma yakınmaları görülebilir.

Üst üriner sistem enfeksiyonlarına ateş yüksekliği ve hemodinamik değişiklikler eşlik etmektedir.

Asemptomatik bakteriüri sıklığı sadece kadınlarda yaşla birlikte artmaktadır.

Üriner sistem enfeksiyonlarının klasik
semptom ve bulguları yaşlılarda görünmemektedir.

Açıklama:

İdrar yolu enfeksiyonları, yaşlılarda en sık görülen sorunlardan birisini oluşturmaktadır. Özellikle yaşlı kadın hastalarda erkek yaşlı hastalara göre daha sık görülmektedir. İdrar yollarında yaşa bağlı değişiklikler ve mevcut hastalıklar yaşlı erişkinde sistemin bakteriyel birikim nedeniyle üriner sistem enfeksiyonu gelişmesine zemin hazırlamaktadır. Üriner sistem enfeksiyonları şu başlıklar altında incelenebilir;
1. Semptomatik üriner sistem enfeksiyonu: Yaşlılarda semptomatik alt üriner sistem enfeksiyonlarında ateş görülmez; sistit olgularında dizüri, sıkışma hissi, sık idrara çıkma yakınmaları görülebilir. Üst üriner sistem enfeksiyonlarına ise ateş yüksekliği ve hemodinamik değişiklikler eşlik etmektedir.
2. Asemptomatik üriner sistem enfeksiyonu: Asemptomatik bakteriüri sıklığı kadınlarda ve erkeklerde yaşla birlikte artmakta olup kadınlarda %20, erkeklerde %10 oranlarında görülmektedir. Semptomları yoksa asemptomatik bakteriürinin tedavi edilmesi önerilmemektedir.
3. Bakteremik üriner sistem enfeksiyonu: Üriner sistem enfeksiyonlarının klasik semptom ve bulguları yaşlılarda görünmemekte, atipik seyredebilmekte olup yaşlılar deliryum, halsizlik gibi şikayetlerle hastaneye başvurmaktadırlar.
Doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 90

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi pansuman materyallerinden hidrokolloidler hakkında yanlış bir bilgidir?

Sıcak ve nemli ortam oluşturur.

Sıvı ve bakterileri sızdırmaz.

Granülasyon oluşumunu destekler.

Yarayı korur.

Yarayı rehidrate eder.

Açıklama:

Hidrokolloidler
- Sıcak ve nemli ortam oluşturur.
- Sıvı ve bakterileri sızdırmaz.
- Granülasyon oluşumunu destekler.
- Yarayı korur.
Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 91

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanma sonucu kalp-damar sisteminde görülen değişikliklerden biridir?

Kalbin ağırlığı azalır.

Kalbin boyutları küçülür.

Miyokard esnekliği artar.

Kan basıncı azalır.

Hipotansiyon görülür.

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 92

Aşağıdakilerden hangisi yaşlılarda kalp-damar sistemine yönelik ameliyat öncesi bakım sürecine aittir?

Hastanın dudak çevresi ve parmak uçlarında morarma, nefes alma gibi bulguları değerlendirilir.

Hastanın vücuda aldığı ve çıkardığı sıvı miktarları izlenir.

Hastalar dispne, raller ve juguler ven distansiyonu açısından değerlendirilir.

Hastanın serum albümin düzeyi kontrol edilir.

Hastanın stresörlerden uzak durması sağlanır.

Açıklama:

Ameliyat öncesi birkaç gün kan basıncının kontrol altında tutulması kalp hastalıklarının görülme riskini azaltır. Kalp yetersizliği olan hastalar dispne, raller, juguler ven distansiyonu ve ödem açısından değerlendirilmelidir.

Doğru Cevap: C

Soru 93

I. Alveolar membranda kalınlaşma,
II. Hipertansiyon,
III. Renin-anjiotensin ve aldosteron aktivitesinde azalma,
IV. Pankreasta yassılaşma,
Yaşlanmayla birlikte yukarıda görülen belirtiler sırasıyla hangi sistemlerde görülebilecek belirtilerdir?

Sindirim, kalp-damar, solunum, genito-üriner

Kalp-damar, solunum, sindirim, genito-üriner

Kalp-damar, solunum, genito-üriner, sindirim

Solunum, kalp-damar, genito-üriner, sindirim

Solunum, kalp-damar, sindirim, genito-üriner

Açıklama:

Yaşlanma ile birlikte alveolar membranda kalınlaşma solunum sistemine, hipertansiyon kalp-damar sistemine, renin-anjiotensin ve aldosteron aktivitesinde azalma genito-üriner sisteme, pankreasta yassılaşma sindirim sistemine ait belirtilerdir.

Doğru Cevap: D

Soru 94

Yaş ile birlikte hangi sistemde görülen değişiklikler sonucunda hastalara kalsiyum ve D vitaminince zengin bir diyetin yanında demir ve kalsiyum preparatları kontrollü bir şekilde verilir?

Solunum sistemi

Sindirim sistemi

Sinir sistemi

Hormonal sistem

Kas-iskelet sistemi

Açıklama:

Kemik yoğunluğu azalmış olan hastalara kalsiyum ve D vitamininden zengin, dengeli bir diyet yanında demir ve
kalsiyum preparatları kontrollü olarak verilmelidir.

Doğru Cevap: E

Soru 95

Aşağıdakilerden hangisi ameliyat sonrası gelişen dehidratasyon, uzun süre hareketsizlik ve şişmanlık gibi nedenlerle görülebilecek geç dönem komplikasyonlarından biridir?

Pnömoni

Tromboflebit

Bağırsak hareketlerinin durması

Peritonit

Yara yeri enfeksiyonu

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 96

Aşağıda verilen pansuman materyallerinden hangisi granülasyon oluşumunu destekler?

Film membranlar

Hidrokolloidler

Köpükler

Alginatlar

Hidrojeller

Açıklama:

Hidrokolloidler;
- Sıcak ve nemli ortam oluşturur.
- Sıvı ve bakterileri sızdırmaz.
- Granülasyon oluşumunu destekler.
- Yarayı korur.

Doğru Cevap: B

Soru 97

Aşağıda verilen özelliklerden hangisi pansuman materyallerinden alginatlara aittir?

Sıvı ve bakterileri sızdırmama

Nemli ortamı sürdürme

Su buharı ve oksijeni geçirme

Yüksek düzeyde eksudayı absorbe etme

Yarayı rehidrate etme

Açıklama:

Alginatların yüksek düzeyde eksudayı absorbe etme özelliği vardır.

Doğru Cevap: D

Soru 98

Beldeki normal çukurluğun yani omuriliğin içe doğru çökmesine ne ad verilir?

Lordoz

Skolyoz

Skleroz

Artodoz

Kifoz

Açıklama:

Lordoz, beldeki normal çukurluğun yani omuriliğin içe doğru çökmesidir.

Doğru Cevap: A

Soru 99

Aşağıdakilerden hangisi ameliyat sonrası bağırsak hareketlerinin durması sonucunda yapılması gereken bir müdahaledir?

Hastaya bacak egzersizleri yaptırılır.

Hasta öksürürken insizyon bölgesi desteklenir.

Hastaya ağzından hiçbir şey verilmez.

Buhar tedavisi ve postural drenaj yapılır.

Hastanın kabız olması önlenir.

Açıklama:

Yaşlıda bağırsak seslerinin olmayışı, hastanın gaz ve dışkı çıkarmaması yanında bazen kusma ile kendini gösteren ve yine acil bakım gerektiren önemli bir komplikasyondur. Bu durumda yaşlı hastaya ağızdan hiçbir şey verilmez. Nazogastrik tüp yerleştirilip, sakşına bağlanır, IV mayi takılır.

Doğru Cevap: C

Soru 100

Aşağıdakilerden hangisi yaşlılarda görülen alt üriner sistem enfeksiyonu belirtilerinden biri değildir?

Sistit olgularında dizüri

Sıkışma hissi

Ateş

Sık idrara çıkma

Yanma hissi

Açıklama:

Yaşlılarda semptomatik alt üriner sistem enfeksiyonlarında ateş görülmez; sistit olgularında dizüri, sıkışma hissi, sık idrara çıkma yakınmaları görülebilir. Üst üriner sistem enfeksiyonlarına ise ateş yüksekliği ve hemodinamik değişiklikler eşlik etmektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 101

Aşağıdaki şıklardan hangisi genel anestezinin tanımıdır?

Hastada bilinç kaybı oluşturan, adale gevşemesi sağlayan, refleks kaybının olduğu tüm organizmayı etkileyen işlemdir.

Diş çekimi işleminde bölgesel anestezi uygulanması işlemidir.

Bireyde ilaçla tedavi edilemeyen tıkanıklık, yaralanma, kanama ve şok gibi durumlarda ağrı ve acıyı azaltmak için yapılan tedavi edici işlemdir.

Hastanın bir bölgesinde bir yaranın kapatılması ya da dikiş atılması gerektiğinde uygulanan işlemdir.

Bireyin yaşam kalitesini artırmak, yaşam süresini uzatmak amacıyla yapılan işlemdir.

Açıklama:

Hastada bilinç kaybı oluşturan, adale gevşemesi sağlayan, refleks kaybının olduğu tüm organizmayı etkileyen işlem genel anestezidir. Doğru cevap "A" dır.

Doğru Cevap: A

Soru 102

I. Birkaç gün kan basıncının kontrol altında tutulması kalp hastalıklarının görülme riskini azaltır. II. Hastanın kan basıncının, nabız sayısının ve dolgunluğunun, solunum sayısının ve şeklinin normal olup olmadığını değerlendirilir. III. Kalp yetersizliği olan hastalar dispne, raller, juguler ven dis- tansiyonu ve ödem açısından değerlendirilmelidir. IV. Kan kaybı, sıvı-elekt- rolit dengesizlikleri, anestetiklere bağlı gelişen vazodilatasyon, yatak istirahati ve ağrının neden olduğu vazokonstrüksiyon hastanın kalp-damar sistemini etkileyebilir. V.Daha önce miyokard enfarktüsü (kalp krizi) geçiren hastalarda ameliyat öncesi dönemde en az 6 ay bekletilmelidir. Yukarıda verilen maddelerden hangisi/hangileri kalp damar sistemine ilişkin ameliyat öncesi yapılan işlemler içerisine girer?

I, II ve III

I, III ve V

I, II ve IV

I, IV ve V

I, III ve V

Açıklama:

Ameliyat öncesi birkaç gün kan basıncının kontrol altında tutulması kalp hastalıkla- rının görülme riskini azaltır. Kalp yetersizliği olan hastalar dispne, raller, juguler ven dis- tansiyonu ve ödem açısından değerlendirilmelidir. Daha önce miyokard enfarktüsü (kalp krizi) geçiren hastalarda ameliyat öncesi dönemde en az 6 ay bekletilmelidir. Doğru cevap "B" dir.

Doğru Cevap: B

Soru 103

I. Birkaç gün kan basıncının kontrol altında tutulması kalp hastalıklarının görülme riskini azaltır. II. Hastanın kan basıncının, nabız sayısının ve dolgunluğunun, solunum sayısının ve şeklinin normal olup olmadığını değerlendirilir. III. Kalp yetersizliği olan hastalar dispne, raller, juguler ven dis- tansiyonu ve ödem açısından değerlendirilmelidir. IV. Kan kaybı, sıvı-elekt- rolit dengesizlikleri, anestetiklere bağlı gelişen vazodilatasyon, yatak istirahati ve ağrının neden olduğu vazokonstrüksiyon hastanın kalp-damar sistemini etkileyebilir. Yukarıda verilen maddelerden hangisi/hangileri kalp damar sistemine ilişkin ameliyat sonrası yapılan işlemler içerisine girer?

I ve II

I ve III

II ve IV

II ve III

III ve IV

Açıklama:

Ameliyattan sonra hastanın kan basıncının, nabız sayısının ve dolgunluğunun, solu- num sayısının ve şeklinin normal olup olmadığını değerlendirilir. Kan kaybı, sıvı-elekt- rolit dengesizlikleri, anestetiklere bağlı gelişen vazodilatasyon, yatak istirahati ve ağrının neden olduğu vazokonstrüksiyon hastanın kalp-damar sistemini etkileyebilir. Doğru cevap "C" dir.

Doğru Cevap: C

Soru 104

I. Eğer yaşlı bireyde sigara kullanım öyküsü varsa öncelikle sigarayı bırakma noktasında terapi ve destekleyici tedavi alması sağlanır,
II. Hastanın solunum durumu sürekli izlenmeli, ventilasyon ve oksijenasyonun yeterli olup olmadığını işaret eden dudak çevresi ve parmak uçlarında morarma, zor nefes alma gibi bulgular değerlendirilmelidir.
III.Derin solunum ve öksürük egzersizleri öğretilir.
IV. Hasta, ameliyat öncesinde öğretilen derin solunum ve öksürük egzersizlerini yapması için cesaretlendirilmeli, etkin solunumu etkileyebileceği için ağrısı giderilmelidir.
Yukarıda verilen maddelerden hangisi/hangileri solunum sistemine ilişkin ameliyat öncesi yapılan işlemler içerisine girer?

I ve IV

I ve II

II ve IV

I ve III

III ve IV

Açıklama:

Ameliyat öncesi dönemde, eğer yaşlı bireyde sigara kullanım öyküsü varsa öncelikle sigarayı bırakma noktasında terapi ve destekleyici tedavi alması sağlanır, derin solunum ve öksürük egzersizleri öğretilir. Doğru cevap "D" dir.

Doğru Cevap: D

Soru 105

I. Eğer yaşlı bireyde sigara kullanım öyküsü varsa öncelikle sigarayı bırakma noktasında terapi ve destekleyici tedavi alması sağlanır.
II. Hastanın solunum durumu sürekli izlenmeli, ventilasyon ve oksijenasyonun yeterli olup olmadığını işaret eden dudak çevresi ve parmak uçlarında morarma, zor nefes alma gibi bulgular değerlendirilmelidir.
III.Derin solunum ve öksürük egzersizleri öğretilir.
IV. Hasta, ameliyat öncesinde öğretilen derin solunum ve öksürük egzersizlerini yapması için cesaretlendirilmeli, etkin solunumu etkileyebileceği için ağrısı giderilmelidir.
Yukarıda verilen maddelerden hangisi/hangileri solunum sistemine ilişkin ameliyat sonrası yapılan işlemler içerisine girer?

III ve IV

I ve III

I ve II

I ve IV

II ve IV

Açıklama:

Ameliyat sonrası dönemde, hastanın solunum durumu sürekli izlenmeli, ventilasyon ve oksijenasyonun yeterli olup olmadığını işaret eden DUDAK ÇEVRESİ VE PARMAK UÇLARINDA MORARMA, ZOR NEFES ALMA gibi bulgular değerlendirilmelidir. Hasta, ameliyat öncesinde öğretilen derin solunum ve öksürük egzersizlerini yapması için cesaretlendirilmeli, etkin solunumu etkileyebileceği için ağrısı giderilmelidir. Doğru cevap "E" dir.

Doğru Cevap: E

Soru 106

Özellikle uzun süren kırık ameliyatlarından sonra sık görülen komplikasyon aşağıdakilerden hangisidir?

Akciğer Embolisi

Tromboflebit

Karın Zarı İltihabı

Psikiyatrik Komplikasyonlar

Bağırsak Hareketlerinin Durması

Açıklama:

Akciğer Embolisi: Özellikle uzun süren kırık ameliyatlarından sonra sık görülen komplikasyondur. Doğru cevap "A" dır.

Doğru Cevap: A

Soru 107

Genellikle ameliyattan 7-14 gün sonra ortaya çıkan komplikasyon aşağıdakilerden hangisidir?

Yara Yeri Enfeksiyonu

Tromboflebit

Akciğer Embolisi

Basınç Yarası

Psikiyatrik Komplikasyonlar

Açıklama:

Tromboflebit: Genellikle ameliyattan 7-14 gün sonra ortaya çıkar. Ameliyat sonrası gelişen dehidratasyon, kan akımının yavaşlamasına ve kanın pıhtılaşmasına neden ola- bilir. Uzun süre hareketsizlik ve şişmanlık da bu komplikasyonun gelişmesinde rol oynar. Tromboflebitin en büyük tehlikesi ven duvarından kopan pıhtının dolaşıma katılarak has- tanın akciğer, kalp ya da beyin damarlarını tıkamasıdır. Tromboflebit daha çok femoral ve iliyak venlerde görülür. Ameliyat sonrası hastaya bacak egzersizlerinin yaptırılması hasta- nın erken dönemde ayağa kaldırılmasıyla bu risk ortadan kaldırılır. Doğru cevap "B" dir.

Doğru Cevap: B

Soru 108

Aşağıdakilerden hangisi yara bakımına yönelik yapılması gereken uygulamalardan biri değildir?

Bakımın başlangıcında genel bir yara değerlendirilmesi yapılmalıdır, her ziyarette kontrol edilmelidir.

Pansuman değiştirilirken aseptik tekniklere uyulmalıdır.

Yara temizliğinde içilebilen musluk suyu kullanılmaz.

Hastada yeterli beslenme ve hidrasyon sağlanmalıdır.

Yara bakımı malzemelerinin evde güvenli şekilde saklanması sağlanmalıdır.

Açıklama:

Yara bakımına yönelik uygulama- lar şu şekildedir;

Bakımın başlangıcında genel bir yara değerlendirilmesi yapılmalıdır, her ziyarette kontrol edilmelidir.
Yara bakımı pansumanın çıkarılması, yaranın temizlenmesi ya da debritmanının yapılması, yaranın gözlenmesi, kendi kendine bakım için eğitim verilmesi ve uygu- lamanın öğretilmesi aşamalarını kapsamalıdır. Eğitim içeriğinde yara yeri enfeksi- yon belirtileri, yara yeri açılması gibi komplikasyonlar yer almalıdır.
Pansuman değiştirilirken aseptik tekniklere uyulmalıdır.
Uygun pansuman seçimi gereklidir. İdeal bir pansuman; eksuda ile nemli ortam
oluşturmalı, toksik kimyasal madde içermemeli, iyileşme için gerekli sıcaklığı sağ- lamalı, sık sık gereksiz pansuman değişimine yol açarak rahatsızlık vermemelidir. Pansuman materyalleri öncelikli fonksiyonlarına göre Tablo 7.1’deki gibi gruplan- dırılmaktadır.
Yara temizliğinde içilebilen musluk suyu, distile, şişe suyu ya da soğutulmuş su kullanılabilir.
Yara bakımı malzemelerinin evde güvenli şekilde saklanması sağlanmalıdır.
Hastada yeterli beslenme ve hidrasyon sağlanmalıdır.
Ameliyat sonrası duş almanın yara iyileşmesi ve enfeksiyona etkisi bulunmamaktadır; hastanın iyi hissetmesine ve gevşemesine yardımcı olur.
Hastanın değerlendirilmesi yapılırken iyileşmeyi geciktirebilecek diğer hastalıkları göz önünde bulundurulmalıdır
Yazılı gözlemleri desteklemek için yaranın fotoğrafları çekilerek kullanılmalıdır. Fotoğraf çekilmeden önce izin belgesi olarak hastadan yazılı hasta onayı alınmalı ve saklanmalıdır. Doğru cevap "C" dir.

Doğru Cevap: C

Soru 109

Asemptomatik bakteriüri sıklığı kadınlarda ve erkeklerde yaşla birlikte artmakta olmasına rağmen kadınlarda % (yüzde) kaç oranda görülmektedir?

%15 (yüzde onbeş)

%5 (yüzde beş)

%8 (yüzde sekiz)

%20 (yüzde oyirmi)

%12 (yüzde oniki)

Açıklama:

Asemptomatik üriner sistem enfeksiyonu: Asemptomatik bakteriüri sıklığı ka- dınlarda ve erkeklerde yaşla birlikte artmakta olup kadınlarda %20 (yüzde yirmi), erkeklerde %10 (yüzde on) oranlarında görülmektedir.

Doğru Cevap: D

Soru 110

Asemptomatik bakteriüri sıklığı kadınlarda ve erkeklerde yaşla birlikte artmakta olmasına rağmen erkeklerde % (yüzde) kaç oranda görülmektedir?

%10 (yüzde on)

%25 (yüzde yirmibeş)

%15 (yüzde onbeş)

%5 (yüzde beş)

%20 )yüzde yirmi)

Açıklama:

Asemptomatik üriner sistem enfeksiyonu: Asemptomatik bakteriüri sıklığı kadınlarda ve erkeklerde yaşla birlikte artmakta olup kadınlarda %20 (yüzde yirmi), erkeklerde %10 (yüzde on) oranlarında görülmektedir.

Doğru Cevap: A

Soru 111

Bireyde ilaçla tedavi edilemeyen tıkanıklık, yaralanma, kanama ve şok gibi durumlarda ağrı ve acıyı azaltmak, bireyin yaşam kalitesini artırmak, yaşam süresini uzatmak amacıyla yapılan tedavi edici girişimlere ne ad verilir?

Muayene

Anestezi

Ameliyat

Pansuman

Terapi

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 112

Aşağıdakilerden hangisi cerrahi risk faktörlerinden biri değildir?

İleri yaş

Alkol ya da ilaç kullanımı

Hormonal bozukluklar

Medeni durum

Psikolojik durum

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 113

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanma ile kalp-damar sisteminde meydana gelen değişikliklerden biri değildir?

Kalbin ağırlığı artar.

Kalp hızı düşer.

Miyokard esnekliği azalır.

Periferik vasküler direnç artar.

Reflekslerde ve algılamada yavaşlama

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 114

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanma ile sindirim sisteminde meydana gelen değişikliklerden biridir?

Nöron kaybı

Mide mukozasında atrofi

Kan akımı ve oksijenlerinde azalma

Kısa bellekte bozulma

Öğrenme ve hatırlama güçlüğü

Açıklama:

Yaşlanmaya bağlı diş çürümeleri ve kayıplarında artma, tat ve koku reseptörlerinde zayıflama, tükrük ve sindirim enzimlerinde azalma, özafagus hareketlerinde ve yutkunma organizasyonunda bozulma, mide mukozasında atrofi, mide boşalmasında hafif gecikme, mide asit salgısında azalma, ince bağırsak mukozası yüzey alanı ve boyunda kısalma (Ca+2 ve K+ emiliminde azalma), barsak mukozasında atrofi, mukozal bezlerde yapısal bozukluklar, hem sirküler hem de longitidunel kas tabakalarında hipertrofi (konstipasyon), karaciğer büyüklüğünde ve kan akımında azalma, karaciğerde kolesterol sentezinde artma, safra asidi sentezinde azalma (taş oluşumu riski), pankreasta yassılaşma, amilaz ve lipaz enzimlerinde hafif azalma (yağ emilimi bozukluğu riski) görülür.

Doğru Cevap: B

Soru 115

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanma ile birlikte deride meydana gelen değişikliklerden biridir?

Epidermiste incelme

Dildeki tat tomurcuklarında azalma

Denge ve işitme güçlüğü

Vücuttan ısı kaybı daha fazla olabilir.

İrisin rengi solar.

Açıklama:

Epidermiste incelme deride meydana gelen değişikliklerdendir. Diğer seçeneklerde verilen durumlar, duyularda meydana gelen değişikliklerdendir.

Doğru Cevap: A

Soru 116

Beldeki normal çukurluğun yani omuriliğin içe doğru çökmesi durumuna ne ad verilir?

Skolyoz

Lordoz

Kifoz

Bel fıtığı

Bel düzleşmesi

Açıklama:

Lordoz, beldeki normal çukurluğun yani omuriliğin içe doğru çökmesidir.

Doğru Cevap: B

Soru 117

Aşağıda verilen yara bakımına yönelik uygulamalardan hangisi doğru değildir?

Pansuman değiştirilirken aseptik tekniklere uyulmalıdır

Uygun pansuman seçimi gereklidir.

Yara temizliğinde içilebilen musluk suyu, distile, şişe suyu ya da soğutulmuş su kullanılabilir.

Hastada yeterli beslenme ve hidrasyon sağlanmalıdır.

Ameliyat sonrası duş alma yara iyileşmesi ve enfeksiyona etkisi bulunmaktadır.

Açıklama:

Yara bakımına yönelik uygulamalar şu şekildedir;
• Bakımın başlangıcında genel bir yara değerlendirilmesi yapılmalıdır, her ziyarette kontrol edilmelidir. • Yara bakımı pansumanın çıkarılması, yaranın temizlenmesi ya da debritmanının yapılması, yaranın gözlenmesi, kendi kendine bakım için eğitim verilmesi ve uygulamanın öğretilmesi aşamalarını kapsamalıdır. Eğitim içeriğinde yara yeri enfeksiyon belirtileri, yara yeri açılması gibi komplikasyonlar yer almalıdır. • Pansuman değiştirilirken aseptik tekniklere uyulmalıdır. • Uygun pansuman seçimi gereklidir. İdeal bir pansuman; eksuda ile nemli ortam oluşturmalı, toksik kimyasal madde içermemeli, iyileşme için gerekli sıcaklığı sağlamalı, sık sık gereksiz pansuman değişimine yol açarak rahatsızlık vermemelidir. • Yara temizliğinde içilebilen musluk suyu, distile, şişe suyu ya da soğutulmuş su kullanılabilir. • Hastanın değerlendirilmesi yapılırken iyileşmeyi geciktirebilecek diğer hastalıkları göz önünde bulundurulmalıdır. • Yara temizliğinde içilebilen musluk suyu, distile, şişe suyu ya da soğutulmuş su kullanılabilir. • Hastanın değerlendirilmesi yapılırken iyileşmeyi geciktirebilecek diğer hastalıkları göz önünde bulundurulmalıdır. Yazılı gözlemleri desteklemek için yaranın fotoğrafları çekilerek kullanılmalıdır. Fotoğraf çekilmeden önce izin belgesi olarak hastadan yazılı hasta onayı alınmalı ve saklanmalıdır. • Yara bakımı malzemelerinin evde güvenli şekilde saklanması sağlanmalıdır. • Hastada yeterli beslenme ve hidrasyon sağlanmalıdır. • Ameliyat sonrası duş almanın yara iyileşmesi ve enfeksiyona etkisi bulunmamaktadır; hastanın iyi hissetmesine ve gevşemesine yardımcı olur.

Doğru Cevap: E

Soru 118

Aşağıdakilerden hangisi üriner sistem enfeksiyonlarının önlenmesine yönelik alınacak enfeksiyon kontrol önlemlerinden biri değildir?

Sadece endikasyon durumunda katater takılmalıdır.

Uygulama yapan kişi katater takma tekniği ve bakımı konusunda eğitimli olmalıdır.

Düzenli aralıklarla kateter veya drenaj sistemlerinin değiştirilmelidir.

Üriner sistem enfeksiyonlarının önlenmesinde rutin sistemik antibiyotikler veya üriner antiseptikler kullanılmamalıdır.

İdrar analizleri için aseptik koşullarda örnek alınmalıdır.

Açıklama:

Üriner sistem enfeksiyonlarının önlenmesine yönelik alınacak enfeksiyon kontrol önlemleri şu şekilde sıralanabilir;
• Sadece endikasyon durumunda katater takılmalıdır. • Uygulama yapan kişi katater takma tekniği ve bakımı konusunda eğitimli olmalıdır. • İşlem öncesi ve sonrası eller su ve sabunla yıkanmalıdır. • Katater uygulanırken; aseptik teknik ve steril malzeme kullanılmalıdır. • Hastaya özel olarak en uygun çaplı kateter seçilmelidir; kadınlar için 12-14 Ch ve erkekler için 14-16 Ch kateterler kullanılmalıdır (1 Charriere unit: 0.33 mm). • Balonlu kateter kullanılmış ise 8-10 ml sıvı ile balon şişirilmelidir. • Uygun sabitlemesi yapılmalıdır. • Kapalı drenaj sistemi korunmalıdır. Drenaj torbası daima mesane düzeyi altında tutulmalı, yere değmemeli, torba belirli aralıklarla boşaltılmalı, sürekli bir akım sağlanmalıdır.• İdrar analizleri için aseptik koşullarda örnek alınmalıdır. • Aralıklı kateterizasyon, kondom kateterizasyon, suprapubik kateterizasyon, üretral stent ve protez gibi kalıcı kateterizasyona alternatif yöntemler kullanılmalıdır. • Düzenli aralıklarla kateter veya drenaj sistemlerinin değiştirilmesi önerilmemektedir; enfeksiyon veya obstrüksiyon durumunda değiştirilmelidir. • Meatusta kir birikimi varsa kontaminasyonu önlemek için su ve sabunla temizlenmelidir. Periyodik yıkama veya antiseptiklerle silmenin enfeksiyonu önlemede faydası yoktur. • Üriner sistem enfeksiyonlarının önlenmesinde rutin sistemik antibiyotikler veya üriner antiseptikler kullanılmamalıdır. • Üriner drenaj torbalarının antiseptik veya antimikrobiyal solüsyonlarla rutin yıkanması önerilmemektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 119

Aşağıdakilerden hangisi cerrahi sonrası evde solunum sistemi enfeksiyonlarının takibinde dikkat edilmesi gereken uygulamalardan biri değildir?

Düşük kalorili, yağ ve karbonhidrat bakımından zengin diyetle ilgili eğitim verilmesi

Günlük yaşam aktiviteleri, uyku gereksinimi ve egzersizde oksijen düzeyinin ayarlanması

Kan, balgam ve diğer örneklerin alınması

Evde yürüme ve egzersiz programlarının oluşturulması

Sigaranın bırakılması

Açıklama:

Hastanın nebulizer, inhaler gibi araçların kullanımı, hijyen, solunum-öksürük egzersizleri, oksijen tedavisi, uygun beslenme, aile eğitimi ve sağlık ekibi işbirliği evde bakım yönetiminde dikkat edilmesi gereken konulardır. Diğer uygulamalar şu şekilde sıralanabilir;
• Göğüs fizyoterapinin uygulanması, • Respiratuvar ekipmanların kurulumu (oksijen, ventilatör gibi) ekipmanlara adaptasyonun sağlanması, • Günlük yaşam aktiviteleri, uyku gereksinimi ve egzersizde oksijen düzeyinin ayarlanması, • Kan, balgam ve diğer örneklerin alınması, • Evde yürüme ve egzersiz programlarının oluşturulması, • Sigaranın bırakılması, • Evde bakım ve tedavi uygulamaları sırasında görülen semptomların değerlendirilmesi, uygun teknik ve inhaler ile respiratuvar ilaçların uygulanması, • Yeterli hidrasyon, yüksek kalorili ve proteinli diyetle ilgili eğitim verilmesi (65 yaşın üzerindeki özellikle malnütrüsyonlu hastalara taburculuk sonrası oral nutrisyonel desteğin verilmesi önerilmektedir), • Aktivite toleransının arttırılması için hasta ve aileye aktivitelere göre değişen dinlenme periyodları ile ilgili eğitim vermesi, • Hastanın etkili postüral drenaj, öksürme ve derin solunum yapma yeteneği değerlendirilerek solunum-öksürük egzersizleri öğretilmesi.

Doğru Cevap: A

Soru 120

Özellikle uzun süren kırık ameliyatlarından sonra sık görülen komplikasyondur.
Kırık nedeniyle kemik yapının bozularak dolaşıma katılması, kümeleşerek ven duvarlarında pıhtı oluşturması ve bu pıhtının koparak pulmoner arter dallarını tıkanması ve akciğer dokusunun hasarı ile birlikte oluşan ciddi bir durumdur.
Acil bakımı gerektirir.

Yukarıda verilen belirtiler ameliyat sonrası evde ortaya çıkabilecek geç dönem komplikasyonlarından hangisini ifade etmektedir?

Akciğer enfeksiyonu (Pnömoni)

Akciğer embolisi

Tromboflebit

Karın Zarı İltihabı

Basınç Yarası (Dekübitüs)

Açıklama:

Akciğer Embolisi: Özellikle uzun süren kırık ameliyatlarından sonra sık görülen komplikasyondur. Kırık nedeniyle kemik yapının bozularak dolaşıma katılması, kümeleşerek ven duvarlarında pıhtı oluşturması ve bu pıhtının koparak pulmoner arter dallarını tıkanması ve akciğer dokusunun hasarı ile birlikte oluşan ciddi bir durumdur. Acil bakımı gerektirir. Bu nedenle yaşlı hastalara cerrahi sonrası dönemde kan sulandırıcı olarak bilinen antikoagülan ilaç tedavisine başlanır.

Doğru Cevap: B

Soru 121

Evde bakım hizmeti aşağıdaki kişilerden hangisine verilmemektedir?

Akut, kronik hastalığa sahip ya da engelli bireylere

Yaşlılığa bağlı son dönemde (terminal dönemde) olan yaşlı bireylere

Yeni doğum yapan kadınlara

Maddi durumu elverişli olmayan bireylere

Diyalize giren hastalara

Açıklama:

Evde bakım hizmeti; akut, kronik hastalığa sahip ya da engelli bireylere, yeni doğum yapan kadınlara, yenidoğana, sürekli yatan ya da günlük yaşamını sürdürmekte zorlanan ve yalnız yaşayan yaşlı bireye, büyük cerrahi müdahale yapılmış ve bu nedenle iyileşmesi zaman alan bireylere, psikiyatrik ya da mental sorunu olanlara, yaşlılığa bağlı son dönemde (terminal dönemde) olan yaşlı bireylere, kanser gibi son dönemde olan hastalara, diabetus mellitus gibi kronik hastalığı olan hastalara, diyalize giren hastalara ve cerrahi girişim geçiren hastalara taburculuk sonrasında verilmektedir

Doğru Cevap: D

Soru 122

Hastada bilinç kaybı oluşturan, adale gevşemesi sağlayan, refleks kaybının olduğu
tüm organizmayı etkileyen işlem hangisidir?

Genel anestezi.

Lokal anestezi

Skolyoz

Lordoz

Kifoz

Açıklama:

Hastada bilinç kaybı oluşturan, adale gevşemesi sağlayan, refleks kaybının olduğu
tüm organizmayı etkileyen işlem genel anestezidir.

Doğru Cevap: A

Soru 123

Hastanın bir bölgesinde bir yaranın kapatılması ya da dikiş atılması gerektiğinde
uygulanan işleme ne denir?

Skolyoz

lokal anestezi

genel anestezi

Lordoz

Kifoz

Açıklama:

Hastanın bir bölgesinde bir yaranın kapatılması ya da dikiş atılması gerektiğinde
uygulanan işlem lokal anestezidir

Doğru Cevap: B

Soru 124

Aşağıdakilerden hangisi yaşlılarda sık görülen kalp damar sistemi rahatsızlıklardan değildir?

myokard enfarktüsü

arterioskleroz

hipertansiyon

kronik konjestif kalp yetmezliği

Astım

Açıklama:

Kalp kapakçıklarında kalınlaşma, venlerde dilatasyon, yüzeyel damarlarda belirginleşme nedeniyle halk arasında damar daralması olarak bilinen arterioskleroz, hipertansiyon, periferal damar hastalığı, kronik konjestif kalp yetmezliği, myokard enfarktüsü, aritmiler ve iletim bozuklukları yaşlılarda
sık görülen kalp damar sistemi rahatsızlıklardır

Doğru Cevap: E

Soru 125

Aşağıdakilerden hangisi ameliyat sonrası deliryuma yol açan 5 önemli risk faktöründen değildir?

görsel ve işitsel bozukluk

ağır hastalık ve enfeksiyo

Astım hastalığı

demans

ileri yaş

Açıklama:

Ameliyat sonrası deliryuma yol açan 5 önemli risk faktörü; ileri yaş, demans, görsel ve işitsel bozukluk, ağır hastalık ve enfeksiyondur

Doğru Cevap: C

Soru 126

Omurganın göğüs ve bel bölgelerinde görülen yana doğru eğrilmesi durumuna ne denir?

Lordoz

Kifoz

Tromboflebit

Skolyoz

Yara Yeri Enfeksiyonu

Açıklama:

Skolyoz; omurganın göğüs ve bel bölgelerinde görülen yana doğru eğrilmesi durumudur

Doğru Cevap: D

Soru 127

Beldeki normal çukurluğun yani omuriliğin içe doğru çökmesine ne denir?

Skolyoz

Kifoz

Akciğer Embolisi

Tromboflebit

Lordoz

Açıklama:

Lordoz, beldeki normal çukurluğun yani omuriliğin içe doğru çökmesidir.

Doğru Cevap: E

Soru 128

Omurganın içe doğru eğik olması hali, yani kamburluk denilen yapısal bozukluğa ne denir?

Lordoz

Kifoz

Skolyoz

Peritonit

Dekübitüs

Açıklama:

Kifoz, omurganın içe doğru eğik olması hali, yani kamburluk denilen yapısal bir
bozukluktur.

Doğru Cevap: B

Soru 129

Aşağıdakilerden hangisi Yara bakımına yönelik uygulamalardan değildir?

Yara açılmasını ve eviserasyonu önlemek için hasta öksürürken insizyon bölgesi desteklenir

Bakımın başlangıcında genel bir yara değerlendirilmesi yapılmalıdır, her ziyarette
kontrol edilmelidir

Yara bakımı pansumanın çıkarılması, yaranın temizlenmesi ya da debritmanının
yapılması, yaranın gözlenmesi, kendi kendine bakım için eğitim verilmesi ve uygulamanın öğretilmesi aşamalarını kapsamalıdır.

Pansuman değiştirilirken aseptik tekniklere uyulmalıdır.

Uygun pansuman seçimi gereklidir

Açıklama:

• Bakımın başlangıcında genel bir yara değerlendirilmesi yapılmalıdır, her ziyarette
kontrol edilmelidir.
• Yara bakımı pansumanın çıkarılması, yaranın temizlenmesi ya da debritmanının
yapılması, yaranın gözlenmesi, kendi kendine bakım için eğitim verilmesi ve uygulamanın öğretilmesi aşamalarını kapsamalıdır.
•Eğitim içeriğinde yara yeri enfeksiyon belirtileri, yara yeri açılması gibi komplikasyonlar yer almalıdır.
•Pansuman değiştirilirken aseptik tekniklere uyulmalıdır.
•Uygun pansuman seçimi gereklidir

Doğru Cevap: A

Soru 130

Aşağıdakilerden hangisi Pansuman Materyallerine göre Hidrokolloidlerden değildir?

Yarayı korur

Granülasyon oluşumunu destekler

Sıvı ve bakterileri sızdırmaz

Su buharı ve oksijeni geçirir

Sıcak ve nemli ortam oluşturur.

Açıklama:

- Sıcak ve nemli ortam oluşturur.
- Sıvı ve bakterileri sızdırmaz.
- Granülasyon oluşumunu destekler.
- Yarayı korur.

Doğru Cevap: D

Soru 131

Bireyde ilaçla tedavi edilemeyen tıkanıklık, yaralanma, kanama ve şok gibi durumlarda ağrı ve acıyı azaltmak, bireyin yaşam kalitesini artırmak, yaşam süresini uzatmak amacıyla yapılan tedavi edici girişimlere verilen isim aşağıdakilerden hangisidir?

Ameliyat

Sedasyon

Pansuman

Girişim

Reanimasyon

Açıklama:

Ameliyat
Bireyde ilaçla tedavi edilemeyen tıkanıklık, yaralanma, kanama ve şok gibi durumlarda ağrı ve acıyı azaltmak, bireyin yaşam kalitesini artırmak, yaşam süresini uzatmak amacıyla yapılan tedavi edici girişimlerdir.

Doğru Cevap: A

Soru 132

Hastada bilinç kaybı oluşturan, adale gevşemesi sağlayan, refleks kaybının olduğu tüm organizmayı etkileyen işleme verilen isi aşağıdakilerden hangisidir?

Lokal anestezi

Epidural anestezi

Spinal anestezi

Genel anestezi

Reanimasyon

Açıklama:

Hastada bilinç kaybı oluşturan, adale gevşemesi sağlayan, refleks kaybının olduğu tüm organizmayı etkileyen işlem genel anestezidir.

Doğru Cevap: D

Soru 133

Aşağıdakilerden hangisi cerrahi için risk faktörlerinden biri değildir?

Girişimin büyüklüğü

Sağlık bakım ekibinin yeterliliği

Evde bakım olanaklarının varlığı

Mental sorunların varlığı

Kronik hastalıkların varlığı

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 134

I- Kalbin ağırlığı artar, boyutları küçülür
II- Kalp hızı artar
III- Miyokard esnekliği azalır
Yukarıdakilerden hangisi veya hangileri yaşlanma ile kalp damar sisteminde görülen değişiklikler arasındadır?

Yalnız I

Yalnız II

I ve II

I ve III

II ve III

Açıklama:

Yaşlanma ile birlikte kalbin ağırlığı artar, boyutları küçülür (Hipertansiyon ve kalp hastaları hariç), kalp hızı düşer, miyokard esnekliği azalır, kalbin pompalama yeteneği %1 azalır, periferik vasküler direnç artar, kan basıncı yükselir ve hipertansiyon (kan basıncının 140/90 mmHg üzerinde olması durumu) sorunu vardır. Buna bağlı yaşlı bireyler en az bir antihipertansif ilaç kullanmak durumundadırlar (Örneğin Norvax). Bu durum cerrahi öncesi mutlaka anestezist tarafından değerlendirilmelidir. Kalp kapakçıklarında kalınlaşma, venlerde dilatasyon, yüzeyel damarlarda belirginleşme nedeniyle halk arasında damar daralması olarak bilinen arterioskleroz, hipertansiyon, periferal damar hastalığı, kronik konjestif kalp yetmezliği, myokard enfarktüsü, aritmiler ve iletim bozuklukları yaşlılarda sık görülen kalp damar sistemi rahatsızlıklardır.

Doğru Cevap: D

Soru 135

I- Rezidüel volümde artma
II- Vital kapasite azalma
III- Silia sayısı ve hareketlerinde artma
Yukarıdakilerden hangisi veya hangileri yaşla beraber solunum sisteminde görülen bozulmalar arasındadır?

Yalnız I

Yalnız II

I ve II

I ve III

II ve III

Açıklama:

Yaşlanma ile birlikte akciğerlerde rezidüel volümde artma, vital kapasite azalma, silia sayısı ve hareketlerinde azalma, ventilasyonda bozulma, difüzyonda azalma, göğüs duvar sertliğinde artma, alveoler membranda kalınlaşma, bronşiyal epitel ve mukoz glandlarda dejenerasyon, anatomik ölü boşlukta artma, göğüs kafesinin boyutunda değişme ve esnekliğinde azalma nedeniyle derin soluk alma ve öksürme yeteneğinde azalma görülür. Bu değişikliğe bağlı olarak yaşlı bireylerde solunum güçlüğü, sekresyonları uzaklaştırmada güçlük çekme gözlenir. Ayrıca yaşlı hastalarda uzun yıllar sigara içmeye ya da astım gibi kronik bir hastalığa bağlı akciğer harabiyeti de görülebilir.

Doğru Cevap: C

Soru 136

Aşağıdakilerden hangisi ameliyat öncesi dönemde genito-üriner sistemde dikkat edilmesi gereken noktalardan biri değildir?

Hastanın sıvı- elektrolit dengesi düzenlenmelidir

Kullandığı ilaçların etkisi sorgulanmalıdır

Hastanın inkontinans öyküsü olup olmadığı bilinmelidir

Böbrek fonksiyon testleri yapılmadır

Gaita testi yapılmalıdır

Açıklama:

Ameliyat öncesi dönemde, hastanın sıvı- elektrolit dengesi düzenlenmeli, kullandığı ilaçların etkisi, hastanın inkontinans öyküsü olup olmadığı bilinmeli ve böbrek fonksiyon testleri yapılmadır.

Doğru Cevap: E

Soru 137

Omurganın göğüs ve bel bölgelerinde görülen yana doğru eğrilmesi durumuna verilen isim aşağıdakilerden hangisidir?

Skolyoz

Lordoz

Kifoz

Tifo

Salmonella

Açıklama:

Yaşlılarda, skolyoz, lordoz, kifoz gibi kas-iskelet sistemi sorunları sıklıkla görülür.
Skolyoz; omurganın göğüs ve bel bölgelerinde görülen yana doğru eğrilmesi durumudur.

Doğru Cevap: A

Soru 138

Özellikle uzun süren kırık ameliyatlarından sonra sık görülen komplikasyondur. Kırık nedeniyle kemik yapının bozularak dolaşıma katılması, kümeleşerek ven duvarlarında pıhtı oluşturması ve bu pıhtının koparak pulmoner arter dallarını tıkanması ve akciğer dokusunun hasarı ile birlikte oluşan ciddi bir durumdur. Acil bakımı gerektirir.
Yukarıda detaylı özellikleri verilen ameliyat sonrası evde gelişebilecek geç dönem komplikasyonu aşağıdakilerden hangisidir?

Pnömoni

Akciğer embolisi

Tromboflebit

Dizartri

Paralitik ileus

Açıklama:

Akciğer Embolisi: Özellikle uzun süren kırık ameliyatlarından sonra sık görülen komplikasyondur. Kırık nedeniyle kemik yapının bozularak dolaşıma katılması, kümeleşerek ven duvarlarında pıhtı oluşturması ve bu pıhtının koparak pulmoner arter dallarını tıkanması ve akciğer dokusunun hasarı ile birlikte oluşan ciddi bir durumdur. Acil bakımı gerektirir. Bu nedenle yaşlı hastalara cerrahi sonrası dönemde kan sulandırıcı olarak bilinen antikoagülan ilaç tedavisine başlanır. Yaşlı birey ani hareketlerden korunur. Asla yalnız bırakılmaz. Kabız olması önlenir. Böylece valsalva manevrası kullanımı engellenir. Böylece kabızlığa bağlı aşırı ıkınma ile solunum ve kalp üzerine oluşacak basınç önlenmiş olur.

Doğru Cevap: B

Soru 139

Genellikle ameliyattan 7-14 gün sonra ortaya çıkar. Ameliyat sonrası gelişen dehidratasyon, kan akımının yavaşlamasına ve kanın pıhtılaşmasına neden olabilir. Uzun süre hareketsizlik ve şişmanlık da bu komplikasyonun gelişmesinde rol oynar. Bu durumun en büyük tehlikesi ven duvarından kopan pıhtının dolaşıma katılarak hastanın akciğer, kalp ya da beyin damarlarını tıkamasıdır.
Yukarıda detayları verilen ameliyat sonrası evde ortaya çıkabilecek geç dönem komplikasyonu aşağıdakilerden hangisidir?

Akciğer pnömonisi

Akciğer embolisi

Tromboflebit

Paralitik İleus

Peritonit

Açıklama:

Tromboflebit: Genellikle ameliyattan 7-14 gün sonra ortaya çıkar. Ameliyat sonrası gelişen dehidratasyon, kan akımının yavaşlamasına ve kanın pıhtılaşmasına neden olabilir. Uzun süre hareketsizlik ve şişmanlık da bu komplikasyonun gelişmesinde rol oynar. Tromboflebitin en büyük tehlikesi ven duvarından kopan pıhtının dolaşıma katılarak hastanın akciğer, kalp ya da beyin damarlarını tıkamasıdır. Tromboflebit daha çok femoral ve iliyak venlerde görülür. Ameliyat sonrası hastaya bacak egzersizlerinin yaptırılması hastanın erken dönemde ayağa kaldırılmasıyla bu risk ortadan kaldırılır.

Doğru Cevap: C

Soru 140

I- Bakımın başlangıcında genel bir yara değerlendirilmesi yapılmalıdır, her ziyarette kontrol edilmelidir.
II- Yara bakımı pansumanın çıkarılması, yaranın temizlenmesi ya da debritmanının yapılması, yaranın gözlenmesi, kendi kendine bakım için eğitim verilmesi ve uygulamanın öğretilmesi aşamalarını kapsamalıdır.
III- Pansuman değiştirilirken septik tekniklere uyulmalıdır.
Yukarıdakilerden hangisi veya hangileri yara bakımına yönelik uygulamalar arasındadır?

Yalnız I

Yalnız II

I ve II

I ve III

II ve III

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Ünite 8

Soru 1

Aşağıdakilerden hangisi TELE-SAĞLIK hizmetleri içinde yer almaktadır?

Hasta kayıtları

Merkezi hastane randevu sistemi

E-reçete

Aile hekimliği bilgi sistemi

Elektronik kimlik kartı

Açıklama:

TELE - SAĞLIK: Genellikle tedavi veya hastalığın önlenmesi, refahın teşviki için sağlıkla ilgili koruyucu, destekleyici ve iyileştirici uygulamaların, eğitim, hasta kayıtları ve elektronik sevk işlemleri gibi hizmetlerin hastalara evlerinde kurulmuş ağlar yardımıyla aktarılmasıdır. Dolayısıyla Tele-sağlık, tıp ve bakım hizmetlerinin uzaktan teknoloji kullanımı ile verilmesini içeren geniş bir terimdir.

Doğru Cevap: A

Soru 2

Alzheimer ve benzeri hastalığı olan kişilere elektronik kelepçe takılarak GPS yoluyla sürekli takip edilmeleri uygulaması ilk olarak aşağıdaki ülkelerden hangisinde denenmiştir?

Almanya

Finlandiya

İngiltere

Yunanistan

Danimarka

Açıklama:

İngiltere’nin West Sussex bölgesinde Alzheimer veya bu tür benzeri hastalığı olan kişilere elektronik kelepçe takılarak GPS yoluyla sürekli takip edilmeleri 2013 yılında denenmeye başlandı.

Doğru Cevap: C

Soru 3

Aşağıdakilerden hangisi hastanın yatış pozisyonunu algılayan ve uyuma biçimini analiz eden akıllı yatak projesidir?

Sevgi İzi Projesi

Elektronik Kelepçe Projesi

Akıllı Sistem (ISISEMD) projesi

Ambient Assisted Living projesi

Evde Bakım ve Kronik Hastalıkların Takibi için Mobil Teknoloji projesi

Açıklama:

“Ambient Assisted Living” projesinde Frauenhofer Enstitüsü vb. kuruluşlar, yatış pozisyonunu algılayan ve uyuma biçimini analiz eden akıllı yatak geliştirdiler. Akıllı yatak aynı zamanda uyuma pozisyonunun sağlıklı olup olmadığı konusunda da bilgi vererek hareketleri sınırlı insanların sırt üstü yatmaktan sırtının yara olmasını engelliyor.

Doğru Cevap: D

Soru 4

Aşağıdakilerden hangisi özellikle spor aktiviteleri yaparken kalp ritmini takip edebilmeye olanak sağlayan giyilebilir kablosuz cihazdır?

iHealth Glucometer

iThermonitor

Polar Heart Rate Monitor

Mecare Lemon Weight Scale

Bluetooth Blood Pressure Monitor

Açıklama:

Kalp Ritim Ölçer - Polar Heart Rate Monitor: Özellikle spor aktiviteleri yaparken kalp ritmini takip edebilmeye olanak sağlayan giyilebilir kablosuz cihazdır. Bluetooth teknolojisi sayesinde sürekli olarak akıllı telefona bağlı kalır. SisoFamily iOS ve Android uygulaması ile rahatlıkla kalp ritmi takip edebilir. Ayrıca sonuçları kaydedip daha sonra grafiksel olarak analiz yapabilir ve ayrıca sonuçları ilgili hekimle de paylaşabilir.

Doğru Cevap: C

Soru 5

Aşağıdakilerden hangisi giyilebilir kablosuz termometredir?

iHealth Glucometer

iThermonitor

Polar Heart Rate Monitor

Mecare Lemon Weight Scale

Bluetooth Blood Pressure Monitor

Açıklama:

Sıcaklık Ölçer - iThermonitor: Giyilebilir kablosuz termometredir. Cihaz küçük yapışkan yama kullanılarak bir çocuğun kolunun altına rahatlıkla takılır. Bluetooth teknolojisi ile sürekli ve sessizce çocuğunuzun sıcaklığını izlemek için akıllı telefonunuza bağlanır. Kritik değer aralıklarında hekiminize bilgi verilir.

Doğru Cevap: B

Soru 6

Aşağıdakilerden hangisi iphone üzerinden idrar tahlili yapan uygulamadır?

uChek

RIBA II

Suyocon

Robovie-II

Paro

Açıklama:

iPhone üzerinden idrar tahlili yapan uygulama: uChek isimli uygulama App Store üzerinden indirmeye sunuldu. iOS 5.1 ve üzeri işletim sistemli iOS’li cihazlar ile olan uygulama idrar tahlili almanıza olanak tanıyor. Bunun için ilk önce idrar örneği almanız ve bu işlem için bir ölçüm çubuğu kullanmanız gerekiyor. İki saniyelik idrar ölçümünün ardından uygulama ile birlikte satılan mat üzerine ölçüm çubuğunu yerleştiriyorsunuz. Üzerine kübik bir obje konularak iPhone kamerası ile fotoğrafını çektikten sonra idrarda glikoz, protein ve nitrat gibi 12 farklı unsuru test edebiliyorsunuz. Testlerin sonucu, çubuğun aldığı renk ve uygulamanın içerisinde yer alan renk tablosu üzerinden elde ediliyor. İnternet sayfası üzerinden şimdilik sadece Amerika’da satışa sunulan uChek kitinin fiyatı ise 40 dolar. Kitin içinde beş adet örnek idrar ölçüm çubuğu (Siemens Multistix SG10, Siemens Multistix SG, Siemens Uristix, Bayer Keto-Diastix ve Bayer Diastix), kübik obje, mat ve bilgi kılavuzu bulunuyor.

Doğru Cevap: A

Soru 7

Japonya’daki Araştırma Enstitüsü Riken’de geliştirilen sevimli robot Robear’ın görevi aşağıdakilerden hangisidir?

Süpermarket alışverişi yapmak

Hastanın tansiyonunu ölçmek

Ev temizliği yapmak

Hasta altı temizlemek

Hastayı taşımak

Açıklama:

Japonya’daki Araştırma Enstitüsü Riken, ülkedeki ‘sevimli surat ve çocuksu ses sevgisini robot teknolojisine taşıdı. Kutup ayısına benzetilen yeni robot Robear, yaşlı ve hastaları kucağında taşıyabiliyor.

Doğru Cevap: E

Soru 8

Aşağıdakilerden hangisi tele-bakım sistemlerinin yararlarından biri değildir?

Kronik hastalıklara sahip yaşlıların mümkün olduğunca bağımsız yaşamalarına yardımcı olur.

Hastaların acil durumlarda emniyet ve güvenliklerinin sağlanmasına yardımcı olur.

Sosyal hizmetleri desteklemek.

Hastaların kendi sağlık durumlarını yönetebilmelerine yardımcı olur.

Alarm kurulmasının unutulduğu durumlarda devreye girer.

Açıklama:

Tele-bakım sistemleri, kronik hastalıklara sahip yaşlıların mümkün olduğunca bağımsız yaşamalarının, acil durumlarda emniyet ve güvenliklerinin sağlanmasında sosyal hizmetleri ve sağlık bakımını desteklemek için geliştirilmiştir. Sistemin önemli özelliği yaşlıların alarmı aktive etmede başarısız olmaları durumunda bakım elemanını iç mekan ve yakın çevresi için izleme özelliği bulunan otomatik alarm fonksiyonlarına sahip olmasıdır.

Doğru Cevap: D

Soru 9

Aşağıda teknoloji kullanımına ilişkin verilenlerden hangisi yaşa bağlı engellerden biri değildir?

Görme kusuru

El becerisi

Maliyet

Kavrama güçlüğü

Algıda sınırlılık

Açıklama:

Ayrıca Teknolojiyi kullanan yaşlılar için bir takım engeller de söz konusudur. Yaşa bağlı engeller: Görme kusuru, el becerisi ve hareketliliğine ilişkin sorunlar, anlama ve kavrama güçlüğü, algıda sınırlılık gibi. Örneğin Turkcell 65 yaş üstü insanlar için kolay kullanıma sahip akıllı telefon T40 ve T50 ile cevap verilmektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 10

Teknolojinin tehlikeli, pahalı, karmaşık, şaşırtıcı, öğrenmesi güç olduğuna ilişkin algı aşağıda verilen teknolojiyi kullanan yaşlılar için engellerden hangisi içerisinde yer alır?

Yaşa bağlı engeller

Tutum

Maliyet

Teknolojinin özellikleri

Eğitim ve destek konuları

Açıklama:

Tutum: Teknolojinin tehlikeli, pahalı, karmaşık, şaşırtıcı, öğrenmesi güç olduğuna ilişkin algı.

Doğru Cevap: B

Soru 11

SensFloor sistemi ile kişinin hangi verileri analiz edilir?

Hareket

Kan basıncı

Kan şekeri

Vücut ısısı

Kalp ritmi

Açıklama:

Almanya Federal Eğitim ve Araştırma Bakanlığı tarafından desteklenen bileşik proje “sensFloor”, locate solution GmbH tarafından sunulan Home-monitoring adlı bir sistemdir. Bu sistem ile Danimarka, Finlandiya, Yunanistan ve İngiltere’de Akıllı Sistem (ISISEMD) projesi kapsamında Küresel Konumlandırma Sistemi (GPS) ile yaşlının normal yaşamındaki hareket/ hareketsizlik döngüsündeki farklılığı belirlemek üzerine kurgulanmaktadır. “SensFloor” halı, laminat veya parke döşemelerin altına serilen bir çeşit taban döşemesi geliştirilmiştir. Bu döşeme, algılayıcılar aracılığıyla orada oturan kişinin hareketlerini analiz ediyor. Gerekli durumlarda, örneğin birisi düşüp tekrar ayağa kalkamadığında veya konutun içinde uzunca süre hareket etmediğinde bir alarmı harekete geçiriyor.

Doğru Cevap: A

Soru 12

“Ambient Assisted Living” projesi ile kişinin hangi verileri analiz edilir?

Vücut ısısı

Kilo sorunları

Kan basıncı

Yatış pozisyonu ve uyuma biçimi

Kalp ritmi

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 13

iHealth Glucometer ile kişinin hangi ölçüm sonuçları akıllı cihaza aktarılır?

Kan şekeri

Kan basıncı

Kalp ritmi

Vücut ısısı

Kilo

Açıklama:

Kan Şeker Ölçer - iHealth Glucometer: Yeni jenerasyon akıllı kan-şeker ölçüm
aleti olan iHealth BG5, Bluetooth sayesinde akıllı cihazınıza bağlanıp şeker ölçüm
sonuçlarınızı otomatik olarak akıllı cihazınıza atar. Belirlenen seviye aralığında olmayan sonuçlar hekiminize otomatik olarak bildirilir.

Doğru Cevap: A

Soru 14

iThermonitor ile kişinin hangi durumunu ölçmek için kullanılır?

Vücut ısısı

Kan şekeri

Kilo

Kalp ritmi

Kan basıncı

Açıklama:

Sıcaklık Ölçer - iThermonitor: Giyilebilir kablosuz termometredir. Cihaz küçük
yapışkan yama kullanılarak bir çocuğun kolunun altına rahatlıkla takılır. Bluetooth teknolojisi ile sürekli ve sessizce çocuğunuzun sıcaklığını izlemek için akıllı telefonunuza bağlanır. Kritik değer aralıklarında hekiminize bilgi verilir.

Doğru Cevap: A

Soru 15

Polar Heart Rate Monitor ile kişinin hangi ölçüm sonuçları akıllı cihaza aktarılır?

Tansiyon

Hareket

Kilo

Kalp ritmi

Kan şekeri

Açıklama:

Kalp Ritim Ölçer - Polar Heart Rate Monitor: Özellikle spor aktiviteleri yaparken
kalp ritmini takip edebilmeye olanak sağlayan giyilebilir kablosuz cihazdır. Bluetoothteknolojisi sayesinde sürekli olarak akıllı telefona bağlı kalır. SisoFamily iOS ve Android uygulaması ile rahatlıkla kalp ritmi takip edebilir. Ayrıca sonuçları kaydedip daha sonra grafiksel olarak analiz yapabilir ve ayrıca sonuçları ilgili hekimle de paylaşabilir.

Doğru Cevap: D

Soru 16

Bluetooth Blood Pressure Monitor ile kişinin hangi ölçüm sonuçları akıllı cihaza aktarılır?

Kilo

Kan şekeri

Kalp ritmi

Kan basıncı

Tansiyon

Açıklama:

e. Tansiyon Ölçer - Bluetooth Blood Pressure Monitor BP027-BT: Dijital Tansiyon ölçer ile Bluetooth sayesinde akıllı cihazınıza bağlanıp tansiyon sonuçlarınızı otomatik olarak akıllı cihazınıza atar. Tanımlanmış olan kritik değer aralıklarının dışında olan tansiyon sonuçları otomatik olarak ilgili hekime bildirilir

Doğru Cevap: E

Soru 17

Bluetooth Blood Pressure Monitor ile kişinin hangi ölçüm sonuçları akıllı cihaza aktarılır?

Kilo

Kan şekeri

Kalp ritmi

Kan basıncı

Tansiyon

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 18

Sağlık hizmetlerinde klinik uygulamaların tedavi ve hasta takibinde kullanımını içeren, sağlık hizmetlerinin sunumu sırasında iletişim ve bilişim teknolojilerinin kullanıldığı yöntem aşağıdaki seçeneklerden hangisinde verilmiştir?

Tele-Tıp

Tele-Sağlık

Tele-Konsültasyon

Tele-Bakım

Tele-Monitoring

Açıklama:

Tele Konsültasyon: Sağlık hizmetlerinde klinik uygulamaların, tedavi ve hasta takibinde kullanımını içeren, sağlık hizmetlerinin sunumu sırasında iletişim ve bilişim teknolojilerinin kullanıldığı yöntemlere denir. Kırsal ve uzak bölgelerde yaşayan insanlara yeterli sağlık hizmeti sunumunun sağlanması uzun zamandır süregelen zorlu bir iştir. Tele konsültasyon bu noktada devreye girerek kırsal kesimde yaşayan insanların sağlık erişimlerindeki yetersizlikleri en aza indirgemektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 19

Teknolojiyi kullanan yaşlılar için bir takım engeller söz konusudur. Aşağıdakilerden hangisi "yaşa bağlı engeller" arasında yer almaz?

Görme kusuru

Teknik terimler

El becerisine ilişkin sorunlar

Kavrama güçlüğü

Algıda sınırlılık

Açıklama:

Yaşa bağlı engeller: Görme kusuru, el becerisi ve hareketliliğine ilişkin sorunlar,
anlama ve kavrama güçlüğü, algıda sınırlılık gibi. Örneğin Turkcell 65 yaş üstü insanlar için kolay kullanıma sahip akıllı telefon T40 ve T50 ile cevap verilmektedir.

Doğru Cevap: B

Soru 20

Yaşlı bakımı alanında kablosuz teknolojilerin tıbbi süreçlere uygulanması ile yaklaşık olarak yüzde kaç verimlilik sağlanır?

%10

%15

%20

%25

%30

Açıklama:

Yaşlı bakımı alanında kablosuz teknolojilerin tıbbi süreçlere uygulanması ile yaklaşık %20 verimlilik artışı sağlanır.

Doğru Cevap: C

Soru 21

Genellikle tedavi veya hastalığın önlenmesi, refahın teşviki için sağlıkla ilgili koruyucu, destekleyici ve iyileştirici uygulamaların, eğitim, hasta kayıtları ve elektronik sevk işlemleri gibi hizmetlerin hastalara evlerinde kurulmuş ağlar yardımıyla aktarılmasına verilen isim aşağıdakilerden hangisidir?

Tele-sağlık

Tele-tıp

Tele-takip

Açık-sağlık

Gerontoteknoloji

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 22

Aşağıdakilerden hangisi tele-sağlık hizmetleri kapsamında yer alan uygulamalardan biri değildir?

Tele-tıp

Tele-monitoring

Tele-konsültasyon

Tele-coaching

Tele-lab

Açıklama:

Tele sağlık, Tele-tıp, Telemonitoring (Uzaktan gözetleme), Telecoaching, Tele rehabilitasyon ve Telekonsültasyon gibi hizmetleri kapsamaktadır (UniversityofHull, 2014).

Doğru Cevap: E

Soru 23

Yatağa bağımlı yaşlı hastalar için üretilen, idrar ve gaita boşaltımını otomatik olarak algılayan ve temizleme işlemini başlatan robot aşağıdakilerden hangisidir?

Asimo

Suyocon

RIBA II

uChek

Tamuro

Açıklama:

Suyocon hasta altı temizleme robotu yatağa bağımlı yaşlı hastalar için üretilmiştir. İdrar ve gaita boşaltımını otomatik olarak algılar ve temizleme işlemini başlatır. Hastayı temizleme süresi, yıkama ve kurulama dahil maksimum 4 dakikadır. Sonrasında en uygun bakım modu ile yıkama ve kurulama işlemini yapar. Filtreleri sayesinde koku oluşturmaz. Güvenlik ve koruma özellikleri vardır. Su haznesi alt limit, atık haznesi üst limit, yıkama suyu aşırı sıcaklığı, aşırı kurutma sıcaklığı, arıza, sızıntı ve taşma alarmları ile güvenli bir şekilde kullanılır.

Doğru Cevap: B

Soru 24

Telefon tabanlı sigara bırakma desteği uygulaması gibi ihtiyaç, davranış değiştirme ya da rehabilitasyon değerlendirmesini desteklemek için yapılandırılmış telefon desteği kullanılması uygulanması aşağıdakilerden hangisidir?

Tele-konsültasyon

Tele-practice

Tele-terapi

Tele-koçluk

Tele-sağlık

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 25

Tele-terapi

Tele-practice

Tele-konsültasyon

Tele-koçluk

Tele-tıp

Açıklama:

Sağlık hizmetlerinde klinik uygulamaların, tedavi ve hasta takibinde kullanımını içeren, sağlık hizmetlerinin sunumu sırasında iletişim ve bilişim teknolojilerinin kullanıldığı yöntemlere denir. Kırsal ve uzak bölgelerde yaşayan insanlara yeterli sağlık hizmeti sunumunun sağlanması uzun zamandır süregelen zorlu bir iştir. Tele
konsültasyon bu noktada devreye girerek kırsal kesimde yaşayan insanların sağlık erişimlerindeki yetersizlikleri en aza indirgemektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 26

Aşağıdakilerden hangisi evde sağlık hizmeti sunumunda teknoloji kullanmanın yaşlı bireylere olumlu etkileri arasında gösterilir?

Bilişim teknolojilerinin yaşlıların sağlık bakımını geliştirmede ve sağlık durumları ile ilgili bütüncül bir değerlendirmede etkili olacağı belirtilmiştir.

Geronteknoloji sistemleri özellikle yaşlı insanların kendi evlerinde bağımsızlıklarını, fonksiyonel yeteneklerini, başa çıkmalarını ve refahlarını teşvik etmeyi amaçlamaktadır.

Yaşlı bakımı alanında kablosuz teknolojilerin tıbbi süreçlere uygulanması ile yaklaşık %20 verimlilik artışı sağlanır.

Hepsi

Açıklama:

EVDE SAĞLIK HİZMETİ SUNUMUNDA TEKNOLOJİ KULLANIMININ YAŞLIYA OLUMLU YÖNLERİ

Tele-bakım sistemleri, kronik hastalıklara sahip yaşlıların mümkün olduğunca bağımsız yaşamalarının, acil durumlarda emniyet ve güvenliklerinin sağlanmasında sosyal hizmetleri ve sağlık bakımını desteklemek için geliştirilmiştir. Sistemin önemli özelliği yaşlıların alarmı aktive etmede başarısız olmaları durumunda bakım elemanını iç mekan ve yakın çevresi için izleme özelliği bulunan otomatik alarm fonksiyonlarına sahip olmasıdır.
Bilişim teknolojilerinin yaşlıların sağlık bakımını geliştirmede ve sağlık durumları ile ilgili bütüncül bir değerlendirmede etkili olacağı belirtilmiştir.
Geronteknoloji sistemleri özellikle yaşlı insanların kendi evlerinde bağımsızlıklarını, fonksiyonel yeteneklerini, başa çıkmalarını ve refahlarını teşvik etmeyi amaçlamaktadır. Yaşlı bireylerin %78.8’inin, bakıcıların/yakınlarının ise %93.2’sinin yaşlı bireylerin yaşam kalitelerinde uygulanan tele-bakım ve tele-alarma atfedilebilecek iyileşmelerin olduğunu fark ettikleri belirtilmektedir.
Yaşlı bakımı alanında kablosuz teknolojilerin tıbbi süreçlere uygulanması ile yaklaşık %20 verimlilik artışı sağlanır.
Web tabanlı hasta eğitimi ile hastaların kendi sağlıklarını yönetebilir ve sağlık bakım maliyetini düşürür. Sağlık ve sosyal hizmetlerin sunumunda teknolojinin kullanılması ile hem hastaya ayrılan zamanın hem de mali kaynakların azaltılabileceği belirtilmektedir.
Yaşlılarda kronik hastalıkların kontrol altında tutulması ve sağlığın koruması için yapılan uygulamalar, yaşlı bireyin yaşamını bağımsız bir şekilde yaşamasına yardım eder.

Doğru Cevap: E

Soru 27

I- Bakım sunuculara ve sağlık çalışanlarına kolaylık sağlama
II- Veri kayıplarının önüne geçilecek, zaman kayıplarının engellenmesi
III- Bakım vericilerin stresi azalması
Yukarıdakilerden hangisi veya hangileri teknoloji kullanımının bakım personeli üzerindeki olumlu etkileri arasındadır?

Yalnız I

Yalnız II

I ve II

I ve III

I, II ve III

Açıklama:

I- Yaşam kalitesini ve genel sağlığı artırması, hastalıkların teşhis, takip, bakım ve tedavilerinde bakım sunuculara ve sağlık çalışanlarına kolaylık sağlaması, bakım personeli üzerindeki yükü azaltma potansiyeline sahip olması açısından önem taşımaktadır. Bakım veren kişide bakımını üstlendiği kişiden dolayı ortaya çıkan; psikolojik sıkıntı, sağlık problemleri, aile ilişkilerinin bozulması, kontrolün kendinde olmadığı duygusu gibi olumsuz objektif ve sübjektif sonuçlara “bakım yükü” denilmektedir.
II- Evde Bakım ve Kronik Hastalıkların Takibi İçin Mobil Teknoloji projesi ile unutmadan kaynaklı veri kayıplarının önüne geçilecek, zaman kayıpları engellenecek ve bireyin sağlık verilerinin hekime anlık olarak ulaştırılması sağlanarak, özellikle kronik hastalıkların takibi kolaylaşacaktır.
III- “Geronteknoloji” olarak da bilinen “Bilgi ve İletişim Teknolojisinin Yaşlılıkta Uygun Kullanımı” ile bakım vericilerin stresi azaltılmaktadır. Webcam, görüntülü telefon gibi sistemler; internet üzerinden bakım personeli, yaşlılar ve yakınları arasındaki iletişimi sağlamak için eklenebilmektedir. Hafif demans ve bilişsel sorunları olan yaşlıların Özbakım ve Bağımsız Yaşamları için Akıllı Sistem (ISISEMD) projesi kapsamında yaşlıların ev destek hizmetlerinin bakım verenlerde kafalarının rahat olmasını sağladığı, onlarda güven oluşturduğu, ilgi alanları için serbest zaman ve kendi kişisel yaşamları için özgürlük kazandırdığı belirtilmektedir. Sistem hastanın yemek, ilaç alma vb. günlük ritimlerini, ne yapıp ne yapmadığını hatırlatmada ve verdiği bilgileri doğrulatmada kullanılabilmektedir.
IV- E-Sağlık uygulamaları hasta kayıtlarının bilgisayar ortamında tutulmasından, bazı hastalıkların uzak mesafelerden bilgisayar ve iletişim teknolojileri kullanılarak takibine kadar hastalıkların tedavi ve izlem sürecini kolaylaştıran, sağlık çalışanlarının iş yükünü azaltan ve bakım sağlayıcılara destek olan birçok uygulamayı içermektedir.

Doğru Cevap: E

Soru 28

Teknolojiyi kullanan yaşlılar için bir takım engeller söz konusudur. Aşağıdakilerden hangisi bu engeller arasında gösterilemez?

Yaşa bağlı engeller

Tutum

Maliyet

Yaşlılığa bakış

Teknoloji özellikleri

Açıklama:

Ayrıca Teknolojiyi kullanan yaşlılar için bir takım engeller de söz konusudur.
1. Yaşa bağlı engeller: Görme kusuru, el becerisi ve hareketliliğine ilişkin sorunlar, anlama ve kavrama güçlüğü, algıda sınırlılık gibi. Örneğin Turkcell 65 yaş üstü insanlar için kolay kullanıma sahip akıllı telefon T40 ve T50 ile cevap verilmektedir.
2. Teknolojinin özellikleri: Karmaşıklık, küçük yazılar, teknik terimler, bazı teknolojik yeniliklerin çalışmaması ya da kolay olmasına bağlı olan sıkıntılar gibi.
3. Tutum: Teknolojinin tehlikeli, pahalı, karmaşık, şaşırtıcı, öğrenmesi güç olduğuna ilişkin algı.
4. Eğitim ve destek konuları: Eğitim almaya ilişkin mali engeller ve eğitim olanaklarının yoksunluğu, öğrenme süresince yeterli desteği ve eğitimcileri sağlamaya yönelik kaliteli eğitim olanaklarının yoksunluğu gibi.
5. Maliyet: Gelirin kısıtlı olması nedeniyle teknolojik ürünleri satın alamama, kullanamama ya da bu ürünlere ulaşamama gibi. Henüz çok az sayıda yaşlı insan böylesi sistemlere sahip.

Doğru Cevap: D

Soru 29

"Görme kusuru, el becerisi ve hareketliliğine ilişkin sorunlar, anlama ve kavrama güçlüğü, algıda sınırlılık" gibi özellikler teknolojiyi kullanan yaşlılar için söz konusu olan engellerden hangisine örnektir?

Yaşa bağlı engeller

Tutum

Teknolojinin özellikleri

Maliyet

Eğitim ve destek konuları

Açıklama:

Yaşa bağlı engeller: Görme kusuru, el becerisi ve hareketliliğine ilişkin sorunlar, anlama ve kavrama güçlüğü, algıda sınırlılık gibi. Örneğin Turkcell 65 yaş üstü insanlar için kolay kullanıma sahip akıllı telefon T40 ve T50 ile cevap verilmektedir.

Doğru Cevap: A

Soru 30

Teknolojinin tehlikeli, pahalı, karmaşık, şaşırtıcı, öğrenmesi güç olduğuna ilişkin algı teknolojiyi kullanan yaşlılar için söz konusu olan engellerden hangisine örnektir?

Teknolojinin özellikleri

Tutum

Eğitim ve destek

Maliyet

Yaşa bağlı engeller

Açıklama:

Tutum: Teknolojinin tehlikeli, pahalı, karmaşık, şaşırtıcı, öğrenmesi güç olduğuna ilişkin algı.

Doğru Cevap: B

Soru 31

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi TELE TIP hakkında yanlış bir bilgidir?

Elektronik iletişim sistemlerini kullanarak sağlık hizmetlerinin uzak mesafelere taşınmasını ifade etmektedir.

Türkiye’de 2006 yılında başlatılan e-dönüşüm Türkiye projesiyle eylem planına başlanmıştır.

Tele-tıp uygulamaları kapsamında, e-radyoloji projesi ile radyolojik
görüntüler tek bir veri merkezinde arşivlenebilmektedir.

Kullanıcıların internet üzerinden erişimine izin vermektedir.

Sağlık Bakanlığı, merkezi hastane randevu sistemi, e-reçete, elektronik sevk sistemi, aile hekimliği bilgi sistemi, elektronik kimlik kartı gibi projeler ile eylem planına başlanmıştır.

Açıklama:

TELE TIP: Elektronik iletişim sistemlerini kullanarak sağlık hizmetlerinin uzak mesafelere taşınmasını ifade etmektedir. Türkiye’de 2003 yılında başlatılan e-dönüşüm Türkiye projesinde Sağlık Bakanlığı, merkezi hastane randevu sistemi, e-reçete, elektronik sevk sistemi, aile hekimliği bilgi sistemi, elektronik kimlik kartı gibi projeler ile eylem planına başlanmıştır. Tele-tıp uygulamaları kapsamında, e-radyoloji projesi ile radyolojik görüntüler tek bir veri merkezinde arşivlenebilmekte ve kullanıcıların internet üzerinden erişimine izin vermektedir. Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 32

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi geronteknolojinin farklı isimlendirmelerinden birisi değildir?

Tele tıp

Tele-monitoring

İnternet tabanlı ev bakım sistemleri

Gözetim sistemleri

Etkinlik tanıma sistemi

Açıklama:

Geronteknoloji, tele-monitoring, internet tabanlı ev bakım sistemleri, gözetim sistemleri, ev tabanlı görüntüleme, uzaktan izlem, etkinlik tanıma sistemi, küresel konumlandırma sistemi, akıllı ev bakım sistemleri, akıllı evler gibi değişik isimlerle adlandırılmıştır. Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 33

Halı, laminat veya parke döşemelerin altına serilen bir çeşit taban döşemesi geliştirilmiştir. Bu döşeme, algılayıcılar aracılığıyla orada oturan kişinin hareketlerini analiz ediyor. Gerekli durumlarda, örneğin
birisi düşüp tekrar ayağa kalkamadığında veya konutun içinde uzunca süre hareket etmediğinde bir alarmı harekete geçiriyor. Bulunduğu mekanı ve eşyaların yerini tespit etmek, bir odanın sıcaklığını ve aydınlığını anlamak mümkün oluyor.
Bu projenin adı aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru verilmiştir?

SensFloor

Sevgi İzi

Ambient Assisted Living

Polar Heart Rate Monitor

Mecare Lemon Weight Scale

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 34

Milyonlarca kişinin hobisi olan dövmeden yola çıkılarak hayata geçirilen, yakınlarının kaybolmasından endişe eden ailelerin, iletişim
adres ve telefonlarıyla www.benibuldular.com sitesine başvurup formu doldurduğu ve sitenin kendilerine bir numara verdiği proje aşağıdaki seçeneklerden hangisidir?

Polar Heart Rate Monitor

Sevgi izi

Bluetooth Blood Pressure Monitor BP027-BT

iThermonitor

SensFloor

Açıklama:

Sevgi İzi ise milyonlarca kişinin hobisi olan dövmeden yola çıkılarak hayata geçirildi. Yakınlarının kaybolmasından endişe eden aileler, iletişim adres ve telefonlarıyla www.benibuldular.com sitesine başvurup formu dolduracak. Site kendilerine bir numara verecek. Bu numara kaybolmasından endişe edilen kişinin sol koluna işlenecek. O kişi kaybolduğunda kolundaki bu Sevgi İzi onun güvencesi olacak. Şu ana kadar koluna dövme yapılanlar hayli mutlular. Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 35

uChek isimli uygulama ile aşağıdaki seçeneklerden hangisi yapılmaktadır?

Kan tahlili

Şeker ölçümü

Ev içi alışveriş aktiviteleri

İdrar tahlili

Tansiyon ölçümü

Açıklama:

iPhone üzerinden idrar tahlili yapan uygulama: uChek isimli uygulama App Store üzerinden indirmeye sunuldu. iOS 5.1 ve üzeri işletim sistemli iOS’li cihazlar ile uyumlu olan uygulama idrar tahlili almanıza olanak tanıyor. Bunun için ilk önce idrar örneği almanız ve bu işlem için bir ölçüm çubuğu kullanmanız gerekiyor. İki saniyelik idrar ölçümünün ardından uygulama ile birlikte satılan mat üzerine ölçüm çubuğunu yerleştiriyorsunuz. Üzerine kübik bir obje konularak iPhone kamerası ile fotoğrafını çektikten sonra idrarda glikoz, protein ve nitrat gibi 12 farklı unsuru test edebiliyorsunuz. Testlerin sonucu, çubuğun aldığı renk ve uygulamanın içerisinde yer alan renk tablosu üzerinden elde ediliyor. Doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 36

Yatağa bağımlı yaşlı hastalar için üretilen hasta altı temizleme robotunun adı nedir?

uChek

RIBA II

Suyocon

Paro

Robovie-II

Açıklama:

Suyocon hasta altı temizleme robotu yatağa bağımlı yaşlı hastalar için üretilmiştir. İdrar ve gaita boşaltımını otomatik olarak algılar ve temizleme işlemini başlatır. Hastayı temizleme süresi, yıkama ve kurulama dahil maksimum 4 dakikadır. Sonrasında en uygun bakım modu ile yıkama ve kurulama işlemini yapar. Filtreleri sayesinde koku
oluşturmaz. Güvenlik ve koruma özellikleri vardır. Su haznesi alt limit, atık haznesi üst limit, yıkama suyu aşırı sıcaklığı, aşırı kurutma sıcaklığı, arıza, sızıntı ve taşma alarmları ile güvenli bir şekilde kullanılır. Yıkama suyu sıcaklığı, yıkama süresi, kurulama sıcaklığı ve kurulama süresi ayarlanabilir. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 37

Toyota'nın 2013 yılında ürettiği hastalara tuvalet konusunda yardımcı olan ilk robotun adı nedir?

RIBA II

Suyocon

uChek

Sevgi robotu

Robear

Açıklama:

Toyota 2013 yılından bu güne hastalardan ziyade hasta bakıcıları hedef alan RIBA II gibi, hastayı bir konumdan başka bir konuma örneğin yatağından tuvaletine taşıma görevini veren robotları hayata geçiriyor. Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 38

Japonya’da geliştirilen Robovie-II adındaki robotun işlevi nedir?

Sensörleri sayesinde ısıyı ölçüyor, dokunma-okşamalara anlam yüklüyor, sayabiliyor, analiz yapabiliyor.

iPhone üzerinden idrar tahlili yapar.

Süpermarket alışverişi yapan yaşlı müşterilere yardım için tasarlanmıştır.

Hasta altı temizleme robotu yatağa bağımlı yaşlı hastalar için üretilmiştir.

Açıklama:

Japonya’da geliştirilen Robovie-II adındaki robot, süpermarket alışverişi yapan yaşlı müşterilere yardım için tasarlanmıştır. Robot, müşterinin önceden hazırladığı alışveriş listesine ağ bağlantısı ile erişerek, sesli olarak değişik tavsiyelerde bulunuyor, alışveriş sepetini taşıyor, müşteriyi market içinde takip edebiliyor. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 39

Japonyada üretilen şevkat veya terapi robotu da denilen robotun adı nedir?

Paro

Robovie-II

Robear

Suyocon

RIBA II

Açıklama:

Japonya’ da üretilen ve ‘şefkat robotu’ denilen Paro’nun tasarımı önce yavru fok balığı gibi ise de yeni versiyonu çocuğu andırıyor. Paro’nun iri gözleri insanda içgüdüsel olarak koruma-kollama-sevme arzusu uyandırıyor. Robot sensörleri sayesinde ısıyı ölçüyor, dokunma-okşamalara anlam yüklüyor, sayabiliyor, analiz yapabiliyor. Paro, kendisine dokunan kişinin niyetini dokunuşundan anlayarak davranışlarını ayarlıyor. Mesela gözlerini kırpıştırarak daha fazla iletişim-temas talebinde bulunuyor, ilgisiz kaldığında biraz daha geri planda durup hareketlerini kısıtlıyor. Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 40

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi teknoloji kullanan yaşlıların teknolojinin özellikleri bakımından engellerini açıklamaktadır?

Görme kusuru, el becerisi ve hareketliliğine ilişkin sorunlar,
anlama ve kavrama güçlüğü, algıda sınırlılık

Teknolojinin tehlikeli, pahalı, karmaşık, şaşırtıcı, öğrenmesi güç olduğuna ilişkin algı

Eğitim almaya ilişkin mali engeller ve eğitim olanaklarının yoksunluğu, öğrenme süresince yeterli desteği ve eğitimcileri sağlamaya yönelik kaliteli eğitim olanaklarının yoksunluğu

Gelirin kısıtlı olması nedeniyle teknolojik ürünleri satın alamama, kullanamama ya da bu ürünlere ulaşamama

Karmaşıklık, küçük yazılar, teknik terimler, bazı teknolojik
yeniliklerin çalışmaması ya da kolay olmasına bağlı olan sıkıntılar

Açıklama:

Teknolojiyi kullanan yaşlılar için bir takım engeller de söz konusudur.
1. Yaşa bağlı engeller: Görme kusuru, el becerisi ve hareketliliğine ilişkin sorunlar, anlama ve kavrama güçlüğü, algıda sınırlılık gibi. Örneğin Turkcell 65 yaş üstü insanlar için kolay kullanıma sahip akıllı telefon T40 ve T50 ile cevap verilmektedir.
2. Teknolojinin özellikleri: Karmaşıklık, küçük yazılar, teknik terimler, bazı teknolojik yeniliklerin çalışmaması ya da kolay olmasına bağlı olan sıkıntılar gibi.
3. Tutum: Teknolojinin tehlikeli, pahalı, karmaşık, şaşırtıcı, öğrenmesi güç olduğuna ilişkin algı.
4. Eğitim ve destek konuları: Eğitim almaya ilişkin mali engeller ve eğitim olanaklarının yoksunluğu, öğrenme süresince yeterli desteği ve eğitimcileri sağlamaya yönelik kaliteli eğitim olanaklarının yoksunluğu gibi.
5. Maliyet: Gelirin kısıtlı olması nedeniyle teknolojik ürünleri satın alamama, kullanamama ya da bu ürünlere ulaşamama gibi. Henüz çok az sayıda yaşlı insan böylesi sistemlere sahip. Bu, endüstrinin henüz genel geçerli standartlar geliştirmek zorunda oluşundan kaynaklanıyor. Ancak bu konuda da şu anda AB tarafından desteklenen uluslararası “Univers AAL” konsorsiyumunda çalışmalar yürütülmektedir.
Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 41

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi elektronik iletişim sistemleri ile sağlık hizmetlerinin uzak mesafelere taşınmasını ifade eder?

Tele sağlık

Online takip

Tele tıp

Online randevu

E-takip

Açıklama:

TELE TIP: Elektronik iletişim sistemlerini kullanarak sağlık hizmetlerinin uzak mesafelere taşınmasını ifade etmektedir.
Tele tıp

Doğru Cevap: C

Soru 42

Aşağıdaki seçeneklerden hangisinde milyonlarca kişinin hobisi olan dövmeden esinlenerek yaşlının sol koluna işlenen bir numara yardımıyla bulunmasını amaçlayan uygulamanın adı belirtilmiştir?

Sevgi İzi

Beni Buldular

Yaşlı Burada

Yaşlı Takip

Elektronik Kelepçe

Açıklama:

Kırklareli Emniyet Müdürlüğü özel bilezik takma projesini hayata geçirdi. Bu uygulamalar faydalı olmasına rağmen, yanında bir takım sıkıntılar getirdi. Örneğin elektronik kelepçede hastaya suçlu muamelesi yapıldığı eleştirileri yapıldı. Sevgi İzi ise milyonlarca kişinin hobisi olan dövmeden yola çıkılarak hayata geçirildi. Yakınlarının kaybolmasından endişe eden aileler, iletişim adres ve telefonlarıyla www.benibuldular.com sitesine başvurup formu dolduracak. Site kendilerine bir numara verecek. (Örneğin, 104). Bu numara kaybolmasından endişe edilen kişinin sol koluna işlenecek. O kişi kaybolduğunda kolundaki bu Sevgi İzi onun güvencesi olacak. Şu ana kadar koluna dövme yapılanlar hayli mutlular.

Doğru Cevap: A

Soru 43

Aşağıdaki seçeneklerden hangisinde kronik hasta ve yaşlıların sağlık verilerinin uzaktan takibi için kullanılan sistemin merkezindeki en önemli teknolojik ürün belirtilmiştir?

Ağırlık ölçüm cihazları

Şeker ölçüm cihazları

Tansiyon ölçüm cihazları

Sıcaklık ölçüm cihazları

Mobil teknoloji ürünleri

Açıklama:

Türkiye’de SİSOfamily firması, TÜBİTAK tarafından da desteklenerek “Evde Bakım ve Kronik Hastalıkların Takibi için Mobil Teknoloji” isimli projesini hayata geçirdi. Proje kapsamında; kablosuz tıbbi cihazlar ile bireylerden alınan fizyolojik parametrelerin (kütle, tansiyon, kalp atım hızı, vücut sıcaklığı, kandaki şeker ve oksijen miktarı v.b.) mobil ortamdan (akıllı telefon, pda, smart TV’ler v.b.) Hastane Bilgi Yönetim Sistemi (HBYS) ve Aile Hekimliği Bilgi Sistemine (AHBS) gönderilmesi için bir platform kuruldu. Sistem ile özellikle kronik rahatsızlığı olan veya evde bakıma muhtaç hastaların, günlük hayatlarından ayrılmadan, durumları izlenebilecek ve kayıt altına alınabilecek.
Mobil teknoloji ürünleri

Doğru Cevap: E

Soru 44

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi Boğaziçi Üniversitesi’nde geliştirilen NAO isimli robotun yaşlılara eşlik ettiği, yardımcı olduğu aktiviteyi göstermektedir?

Kişisel bakım

Kahve servisi

Fiziksel egzersiz

Güvenlik ve koruma

Duygusal terapi

Açıklama:

Türkiye’de Boğaziçi Üniversitesi Teknoloji Transfer Ofisi bünyesinde geliştirilen bir robot ile yaşlılar evlerinde robotla egzersiz yapabileceği bildirilmektedir. Egzersiz Robotu projesinin bu alanda ilk defa bir insansı robot kullanılarak geliştirilen bir otonom egzersiz sistemi olma özelliği taşıdığını söyleyen Görer, şu bilgileri verdi: “Projeyi geliştirirken, doğrudan insanın yerini alabilecek bir robot olmasına özen gösterdik. NAO isimli bu robotun fiziksel yapısı insana oldukça benzer. Kişilerin hayatını kolaylaştırmaya yönelik bir robot. Robot daha çok kendi başına evde kalan yaşlılar için tasarlandı.
Fiziksel egzersiz

Doğru Cevap: C

Soru 45

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi “Sağlık hizmetlerinde klinik uygulamaların, tedavi ve hasta takibinde kullanımını içeren, sağlık hizmetlerinin sunumu sırasında iletişim ve bilişim teknolojilerinin kullanıldığı yöntemlere denir” tanımına karşılık gelir?

Tele konsültasyon

Tele koçluk

Tele tıp

Tele sağlık

Tele bakım

Açıklama:

Tele Konsültasyon: Sağlık hizmetlerinde klinik uygulamaların, tedavi ve hasta takibinde kullanımını içeren, sağlık hizmetlerinin sunumu sırasında iletişim ve bilişim teknolojilerinin kullanıldığı yöntemlere denir. Kırsal ve uzak bölgelerde yaşayan insanlara yeterli sağlık hizmeti sunumunun sağlanması uzun zamandır süregelen zorlu bir iştir. Tele konsültasyon bu noktada devreye girerek kırsal kesimde yaşayan insanların sağlık erişimlerindeki yetersizlikleri en aza indirgemektedir.

Doğru Cevap: A

Soru 46

Aşağıdaki seçeneklerde belirtilen hangi ülke mensubu yaşlıların akıllı telefon ve sosyal medya kullanım oranı diğerlerine göre daha yüksektir?

İtalya

İspanya

Fransa

Türkiye

Portekiz

Açıklama:

Yaşlıların teknoloji tabanlı girişimlerde yer almaya ve bilişim teknolojileri ile ilgili bilgi alma ve kullanmaya istekli olduğu bildirilmektedir. InterContinental Hotels Group ile araştırma şirketi IPSOS, Türkiye’deki yaşlı kesimin diğer Avrupa ülkelerine göre 3 ile 5 kat daha fazla sosyal medya kanallarını kullandığını belirledi. Yaşlı kuşağın akıllı telefon kullanma sıklığı Türkiye’de %25, İtalyanlarda %10, Fransızlarda %11’dir. Yaşlıların haftada en az 1 kere akıllı telefon uygulaması Türkiye’de %42, Portekiz’de %8, Fransa ve İtalya’da ise yaklaşık %15’dir. Büyükanne ve dedeler arasında haftada en az bir kez sosyal ağlara bağlanma oranı Türkiye %40 (%25’i sosyal medya kullanıcısı), İspanya ve Fransa %16’dır. Ayrıca Yaşlıların %88.25’inin ev destek hizmetlerini projenin bitiminden sonrada kullanmak istediklerini belirtmişlerdir.

Doğru Cevap: D

Soru 47

Aşağıdaki verilerden hangisi yaşlı ve hastalara bakım hizmeti verenlerin “bakım yükü” ile ilgilidir?

Yaşlı-hastanın düşmesi

Yaşlı-hastanın temizliği

Bakım hizmeti verenin iş kaynaklı depresyonu

Yaşlı-hastanın moral bozukluğu

Yaşlı-hastanın hareket kaybı

Açıklama:

Yaşam kalitesini ve genel sağlığı artırması, hastalıkların teşhis, takip, bakım ve tedavilerinde bakım sunuculara ve sağlık çalışanlarına kolaylık sağlaması, bakım personeli üzerindeki yükü azaltma potansiyeline sahip olması açısından önem taşımaktadır. Bakım veren kişide bakımını üstlendiği kişiden dolayı ortaya çıkan; psikolojik sıkıntı, sağlık problemleri, aile ilişkilerinin bozulması, kontrolün kendinde olmadığı duygusu gibi olumsuz objektif ve sübjektif sonuçlara “bakım yükü” denilmektedir. Bakım veren bireylerin %25.0’ının yaşlı bakımından günlük yaşantısının etkilenmekte olduğu, %22.5’inin fiziksel sağlıklarının etkilendiği, %34.4’ünün ise ruhsal sağlıklarının etkilendiği belirtmiştir.
Bakım hizmeti verenin iş kaynaklı depresyonu

Doğru Cevap: C

Soru 48

Aşağıdakilerden hangisi evde sağlık hizmeti sunumunda teknoloji kullanımının evde bakım personeli / bakıcıların bakım stresi üzerindeki olumlu etkilerinden olamaz?

Bakım yükü nedeniyle ortaya çıkan etki

Bakım ve sağlık personeline kolaylık sağlaması

Unutma kaynaklı kayıpların önüne geçilmesi

Bakım vericilerinde güvenlik duygusunun oluşması

Tedavi ve izleme kolaylığı ile iş yükünün azalması

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 49

Aşağıdakilerden hangisi genç nesil ile teknoloji kullanan yaşlı kesim arasında iletişim kopukluğu yaşanmasının bir sebebi olamaz?

Yaşa bağlı görme, el becerisi gibi fiziksel engeller

Anlama, kavrama güçlüğü, algıda sınırlılık

Teknolojinin tehlikeli, pahalı, karmaşık olması

Gelir yetersizliği nedeniyle teknolojik ürünleri satın alamama

Kuşak farkı nedeniyle iletişim kurulacak ortak konu bulamama

Açıklama:

Ayrıca Teknolojiyi kullanan yaşlılar için bir takım engeller de söz konusudur.

Yaşa bağlı engeller: Görme kusuru, el becerisi ve hareketliliğine ilişkin sorunlar, anlama ve kavrama güçlüğü, algıda sınırlılık gibi. Örneğin Turkcell 65 yaş üstü insanlar için kolay kullanıma sahip akıllı telefon T40 ve T50 ile cevap verilmektedir.

Teknolojinin özellikleri: Karmaşıklık, küçük yazılar, teknik terimler, bazı teknolojik yeniliklerin çalışmaması ya da kolay olmasına bağlı olan sıkıntılar gibi.

Tutum: Teknolojinin tehlikeli, pahalı, karmaşık, şaşırtıcı, öğrenmesi güç olduğuna ilişkin algı.

Eğitim ve destek konuları: Eğitim almaya ilişkin mali engeller ve eğitim olanaklarının yoksunluğu, öğrenme süresince yeterli desteği ve eğitimcileri sağlamaya yönelik kaliteli eğitim olanaklarının yoksunluğu gibi.

Kuşak farkı nedeniyle iletişim kurulacak ortak konu bulamama

Doğru Cevap: E

Soru 50

Aşağıdakilerden hangisi yaşlının evde bakımında küresel konumlandırma sisteminin kullanılma gerekçesidir?

Öz bakım gereksinimlerini yapmak

Yaşlının kaybolmasını engellemek

Yemek saatlerini hatırlatmak

Fizyolojik verilerini değerlendirmek

Tedavi prosedürlerini izlemek

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 51

".................... genellikle tedavi veya hastalığın önlenmesi, refahın teşviki için sağlıkla ilgili koruyucu, destekleyici ve iyileştirici uygulamaların, eğitim, hasta kayıtları ve elektronik sevk işlemleri gibi hizmetlerin hastalara evlerinde kurulmuş ağlar yardımıyla aktarılmasıdır."
Yukarıdaki boşluğu hangi seçenek doğru tamamlar?

Tele tıp

Tele sağlık

Tele rehabilitasyon

Tele monitoring

Telekonsültasyon

Açıklama:

Tele sağlık, genellikle tedavi veya hastalığın önlenmesi, refahın teşviki için sağlıkla ilgili koruyucu, destekleyici ve iyileştirici uygulamaların, eğitim, hasta kayıtları ve elektronik sevk işlemleri gibi hizmetlerin hastalara evlerinde kurulmuş ağlar yardımıyla aktarılmasıdır.

Doğru Cevap: B

Soru 52

Merkezi hastane randevu sistemi, e-reçete gibi e dönüşüm hizmetleri Türkiy'de hangi yılda başlamıştır?

1999

2001

2003

2009

2014

Açıklama:

Türkiye’de 2003 yılında başlatılan e-dönüşüm Türkiye projesinde Sağlık Bakanlığı, merkezi hastane randevu sistemi, e-reçete, elektronik sevk sistemi, aile hekimliği bilgi sistemi, elektronik kimlik kartı gibi projeler ile eylem planına başlanmıştır.

Doğru Cevap: C

Soru 53

Aşağıdakilerden hangisi geronteknoloji için kullanılan isimlerden biri değildir?

etkinlik tanıma sistemi

gözetim sistemleri

internet tabanlı ev bakım sistemleri

yerel konumlandırma sistemi

akıllı ev bakım sistemleri

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 54

Kilo sonuçlarını bluetooth ile akıllı cihazınıza aktarabilen akıllı cihaz hangisidir?

Elektronik baskül

Tansiyon ölçer

Kalp ritm ölçer

Sıcaklık ölçer

Kan şeker ölçer

Açıklama:

Elektronik Baskül; bluetooth sayesinde akıllı cihazınıza bağlanıp kilo sonuçlarını otomatik olarak akıllı cihazınıza atabilir.

Doğru Cevap: A

Soru 55

Chiba Üniversitesi Biyomedikal Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Toshiyo Tamura düşmeler sonrası oluşan kırıklardan yaşlıları korumak hangi ürünü icat etmiştir?

elastik bant

eklem koruyucu silikon

esnek zırh

çarpmaya dayanıklı tulum

giyilebilir hava yastığı

Açıklama:

Chiba Üniversitesi Biyomedikal Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Toshiyo Tamura düşmeler sonrası oluşan kırıklardan yaşlıları korumak amacıyla 1.1 kg ağırlığında giyilebilir hava yastığı icat etmiştir.

Doğru Cevap: E

Soru 56

Hastalara tuvalet konusunda yardımcı olan ilk robotu hangi marka geliştirmiştir?

Simex

Toyota

Eczacıbaşı

Who/Europe

Siemens

Açıklama:

Hastalara tuvalet konusunda yardımcı olan ilk robotu Toyota geliştirdi.

Doğru Cevap: B

Soru 57

Suyocon robotu hasta ve yaşlılara hangi hizmet amacıyla üretilmiştir?

diş fırçalama ihtiyacı

alt temizleme ihtiyacı

ilaç alma ihtiyacı

banyo ihtiyacı

beslenme ihtiyacı

Açıklama:

Suyocon hasta altı temizleme robotu yatağa bağımlı yaşlı hastalar için üretilmiştir. İdrar ve gaita boşaltımını otomatik olarak algılar ve temizleme işlemini başlatır.

Doğru Cevap: B

Soru 58

Aşağıdakilerden hangisi evde sağlık hizmetleri sunumunda teknoloji kullanımının dezavantajlarından biridir?

Evde bağımsızlık olanağı tanıması

Acil durumlarda emniyet sağlayabilmesi

Bütüncül değerlendirme olanağı sunması

Karmaşık ve detaylı olması

Sağlık bakim maliyetini düşürmesi

Açıklama:

Evde sağlık hizmetleri sunumunda teknolojinin, teknolojik aletlerin bazen karmaşık, detaylı, teknik olması hasta ve yaşlılar için bir dezanatajdır.

Doğru Cevap: D

Soru 59

Tansiyon hastası olan Ahmet amca, elektronik tansiyon aletinin farklı sonuç verdiğine ve bir sağlık uzmanı dışında kimsenin tansiyon ölçmeyeceğine inanmaktadır. Ahmet amcanın elektronik tansiyon aletile ilgili yaşadığu bu dezavantaj aşağıdakilerden hangisiyle doğrudan ilgilidir?

Yaşa bağlı engeller

Tekonlojinin özellikleri

Tutum

Eğitim

Maliyet

Açıklama:

Ahmet amcanın tansiyon aletiyle ilgili bu inancı, tutumla doğrudan ilgilidir. Tutumla ilgili dezavantajlarda teknolojinin tehlikeli, pahalı, karmaşık, şaşırtıcı, öğrenmesi güç olduğuna ilişkin algı.

Doğru Cevap: C

Soru 60

AB tarafından desteklenen uluslararası “Univers AAL” konsorsiyumunda teknolojiyi kullanan yaşlılar için var olan engellerden hangisiyle ilgili çalışmalar yürütülmektedir?

maliyet

tutum

teknolojinin özellikleri

eğitim ve destek

yaş

Açıklama:

AB tarafından desteklenen uluslararası “Univers AAL” konsorsiyumunda teknolojiyi kullanan yaşlılar için var olan engellerden aliyetle ilgili çalışmalar yürütülmektedir. Gelirin kısıtlı olması nedeniyle teknolojik ürünleri satın alamama, kullanamama ya da bu ürünlere ulaşamama gibi sorunlar endüstrinin henüz genel geçerli standartlar geliştirmek zorunda oluşundan kaynaklanıyor. Univers AAL bu konuda çalışıyor.

Doğru Cevap: A

Soru 61

Tele-Koçluk.

Sevgi İzi.

Tele Konsültasyon

SensFloor

Tele-Rehabilitasyon.

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 62

Akıllı ev bakım sistemleri arasında yer alan “SensFloor” sistemi hakkında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Halı, laminat veya parke döşemelerin altına serilen bir çeşit taban döşemesidir. Bu döşeme, algılayıcılar aracılığıyla orada oturan kişinin hareketlerini analiz eder.

Alzheimer veya bu tür benzeri hastalığı olan kişilere elektronik kelepçe takılarak GPS yoluyla sürekli takip edilme sistemidir.

Ev ortamında telefon hattına bağlanan bir modem özellikteki bir alıcı ile blutooth aktarımı ile bağlantı kuran tartı, tansiyon aleti vb. aletler ile hastanın kilo, kan basıncı, nabız, ateş vb. hayati belirtilerinin ve semptomlarının izlenmesidir.

Elektronik Basküldür.

SMS ile kontrol edilebilen insülin pompasıdır.

Açıklama:

Cevabınız yanlış ise “Geronteknoloji” konu başlığını tekrar inceleyiniz.

Doğru Cevap: A

Soru 63

Giyilebilir kablosuz termometreye ne ad verilir?

Mecare Lemon Weight Scale.

iThermonitor.

iHealth Glucometer.

Bluetooth Blood Pressure Monitor BP027-BT.

Polar Heart Rate Monitor.

Açıklama:

Sıcaklık Ölçer - iThermonitor: Giyilebilir kablosuz termometredir.

Doğru Cevap: B

Soru 64

Aşağıdakilerden hangisi, Özellikle spor aktiviteleri yaparken kalp ritmini takip edebilmeye olanak sağlayan giyilebilir kablosuz cihazdır?

iHealth Glucometer.

Mecare Lemon Weight Scale.

Polar Heart Rate Monitor.

iThermonitor.

Bluetooth Blood Pressure Monitor BP027-BT.

Açıklama:

Kalp Ritim Ölçer - Polar Heart Rate Monitor: Özellikle spor aktiviteleri yaparken kalp ritmini takip edebilmeye olanak sağlayan giyilebilir kablosuz cihazdır.

Doğru Cevap: C

Soru 65

Aşağıdakilerden hangisi, hasta altı temizleme robotuna verilen ad dır?

RIBA II.

uChek.

Telerobot.

Suyocon.

Robear.

Açıklama:

Suyocon hasta altı temizleme robotu yatağa bağımlı yaşlı hastalar için üretilmiştir. İdrar ve gaita boşaltımını otomatik olarak algılar ve temizleme işlemini başlatır

Doğru Cevap: D

Soru 66

Toyota’nın 2013 yılından bu güne hastalardan ziyade hasta bakıcıları hedef alan, hastayı bir konumdan başka bir konuma örneğin yatağından tuvaletine taşıma görevini veren robotları hayata geçirmiştir?

Suyocon.

Robear.

uChek.

Telerobot.

RIBA II.

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 67

Aşağıdaki ülkelerin hangisinde, Alzheimer veya bu tür benzeri hastalığı olan kişilere elektronik kelepçe takılarak GPS yoluyla sürekli takip edilmeleri 2013 yılında denenmeye başlanmıştır?

Fransa

Almanya

Türkiye

İngiltere

ABD

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 68

Aşağıdaki ülkelerin hangisinde, güvenli ev projesi kapsamında interaktif bakım TV geliştirilmiştir?

Türkiye.

İngiltere.

Finlandiya.

Portekiz.

Norveç.

Açıklama:

Finlandiya’da güvenli ev projesi kapsamında Laurea Üniversitesi Uygulamalı Bilimler tarafından interaktif bakım TV geliştirilmiştir.

Doğru Cevap: C

Soru 69

Yaşlı kuşağın akıllı telefon kullanma sıklığı %25 olan ülke aşağıdakilerden hangisidir?

Fransa.

İngiltere.

İtalya.

Portekiz.

Türkiye.

Açıklama:

Yaşlı kuşağın akıllı telefon kullanma sıklığı Türkiye’de %25, İtalyanlarda %10, Fransızlarda %11’dir.

Doğru Cevap: E

Soru 70

Teknolojiyi kullanan yaşlılar için bir takım engeller de söz konusudur. Teknolojinin tehlikeli, pahalı, karmaşık, şaşırtıcı, öğrenmesi güç olduğuna ilişkin algı. Aşağıdakilerden hangisiyle tanımlanabilir?

Maliyet

Teknolojinin özellikleri

Eğitim ve destek konuları

Tutum

Yaşa bağlı engeller

Açıklama:

Tutum: Teknolojinin tehlikeli, pahalı, karmaşık, şaşırtıcı, öğrenmesi güç olduğuna ilişkin algı.

Doğru Cevap: D

Soru 71

Telemetrik sorgulama kronik rahatsızlığı olan bireylerde ne için kullanılmaktadır?

Evde bakım ve izlem

İlaç sorgulama

Alternatif tıp kullanımı

Tahlil sonuçları ve analizi

Ecza ihtiyaçlarının sağlanması

Açıklama:

Telemetrik sorgulama teletıp uygulamaları içinde yer almakta ve kalp yetersizliği, hipertansiyon, KOAH, diyabet, demans gibi kronik hastalığı olan bireylerin evde bakımı ve izlemi gibi alanlarda kullanılmaktadır. Doğru Cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 72

E-radyoloji uygulaması aşağıdakilerden hangisine örnek teşkil etmektedir?

Tele-sağlık

Tele-tıp

Alternatif tıp

Tele istatistik

Tele sorgulama

Açıklama:

Elektronik iletişim sistemlerini kullanarak sağlık hizmetlerinin uzak mesafelere taşınmasını ifade etmektedir. Türkiye’de 2003 yılında başlatılan e-dönüşüm Türkiye projesinde Sağlık Bakanlığı, merkezi hastane randevu sistemi, e-reçete, elektronik sevk sistemi, aile hekimliği bilgi sistemi, elektronik kimlik kartı gibi projeler ile eylem planına başlanmıştır. Tele-tıp uygulamaları kapsamında, e-radyoloji projesi ile radyolojik görüntüler tek bir veri merkezinde arşivlenebilmekte ve kullanıcıların internet üzerinden erişimine izin vermektedir. Doğru Cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 73

Sevgi İzi projesi hangi uygulamanın eleştirilmesi üzerine çıkmıştır?

Kan şeker ölçer

Elektronik baskül

Elektronik kelepçe

Kalp ritim ölçer

Tansiyon ölçer

Açıklama:

Hatta hafif demans ve bilişsel sorunları olan yaşlıların öz bakım ve bağımsız yaşamları için oldukça önemli bir konu olan kaybolmaları belirlemek üzere gece hareket durumu değerlendirmesi yapılmaktadır. İngiltere’nin West Sussex bölgesinde Alzheimer veya bu tür benzeri hastalığı olan kişilere elektronik kelepçe takılarak GPS yoluyla sürekli takip edilmeleri 2013 yılında denenmeye başlandı. Pilot bölge olarak seçilen bu kentte polis, kayıp vakalarının sayısını bu yolla azaltmanın mümkün olabileceğini, kaybolan hastaların da kolaylıkla bulunabileceğini belirterek uygulamaya tam destek verdi. Kırklareli Emniyet Müdürlüğü özel bilezik takma projesini hayata geçirdi. Bu uygulamalar faydalı olmasına rağmen, yanında bir takım sıkıntılar getirdi. Örneğin elektronik kelepçede hastaya suçlu muamelesi yapıldığı eleştirileri yapıldı. Sevgi İzi ise milyonlarca kişinin hobisi olan dövmeden yola çıkılarak hayata geçirildi. Yakınlarının kaybolmasından endişe eden aileler, iletişim adres ve telefonlarıyla www.benibuldular.com sitesine başvurup formu dolduracak. Site kendilerine bir numara verecek. (Örneğin, 104). Bu numara kaybolmasından endişe edilen kişinin sol koluna işlenecek. O kişi kaybolduğunda kolundaki bu Sevgi İzi onun güvencesi olacak. Şu ana kadar koluna dövme yapılanlar hayli mutlular. Doğru Cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 74

“Evde Bakım ve Kronik Hastalıkların Takibi için Mobil Teknoloji” isimli projenin hayata geçirilme amacı aşağıdakilerden hangisidr?

hastaların fizyolojik parametrelerinin aile hekimine bildirilmesi

hastaların evde bakımlarını üstelenecek akıllı robotların kullanılması

hastaların hem ruhsal hem fizyolojik gereksinimlerini karşılamak

hastaların ilaçlarını hatırlatmak için bir platform kurulması

hastaların acil durumlarda kullanabilecekleri bir uyarı sistemi oluşturmak

Açıklama:

Astım, koroner kalp hastalıkları ve diyabet gibi toplumun önemli kesimini etkileyen takip ve değerlendirme sisteminin önemli olduğu hastalıklarda mobil takip ve değerlendirme sistemlerine yönelik çalışmalar Türkiye’de de yapılmaya başlamıştır. Türkiye’de SİSOfamily firması, TÜBİTAK tarafından da desteklenerek “Evde Bakım ve Kronik Hastalıkların Takibi için Mobil Teknoloji” isimli projesini hayata geçirdi. Proje kapsamında; kablosuz tıbbi cihazlar ile bireylerden alınan fizyolojik parametrelerin (kütle, tansiyon, kalp atım hızı, vücut sıcaklığı, kandaki şeker ve oksijen miktarı v.b.) mobil ortamdan (akıllı telefon, pda, smart TV’ler v.b.) Hastane Bilgi Yönetim Sistemi (HBYS) ve Aile Hekimliği Bilgi Sistemine (AHBS) gönderilmesi için bir platform kuruldu. Bu platform, iOS ve Android içinde işletim sistemi bağımlılığını da ortadan kaldırıyor. Örnek verilmek gerekirse, iOS işletim sistemine uyumlu bir cihazdan alınan ölçümler, android işletim sistemi destekli bir cep telefonuna sorunsuz olarak gönderiliyor. Sistem ile özellikle kronik rahatsızlığı olan veya evde bakıma muhtaç hastaların, günlük hayatlarından ayrılmadan, durumları izlenebilecek ve kayıt altına alınabilecek. Alınan kayıtlar, firma bünyesinde geliştirilmiş olan SisoHBYS (Hastane Bilgi Yönetim Sistemi) ve SisoFamily Aile Hekimliği Bilgi Sistemi’nde tutulması planlanıyor. Doğru Cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 75

Yaşlılar için Telerobot teknolojisinin kullanılma amacı aşağıdakilerden hangisidir?

ev içi hareketi robotlar yardımı ile arttırmak

ev içi sosyalleşmeyi robotlarla sağlamak

ev içi alışveriş aktivetelerinde robotlardan yardım almak

ev içi iletişimi robotlar vasıtasıyla güçlendirmek

ev içi spor faaliyetlerini düzenlemek

Açıklama:

Yaşlının “Telerobot” teknolojisi ile hastanın ev içi -alışveriş aktivitelerinde elektronik kontrollü, mekanik bir robottan yararlanılması
a. Çamaşır yıkayan, ortalığı silip süpüren, çay-kahve servisi yapan robotlar (Şekil 8.11)
b. Sensör kontrollü bu tuvalette sırtınızı yaslayıp otururken mesela; herhangi bir
musluğa dokunmadan eller yıkanabiliyor, musluktan akan suyun rengi ısıya göre
değişiyor ve sıcaklık derecesi LED lambalarla gösteriliyor. Tuvaleti kullanan şahsın adını girdikten sonra bir düğmeye basmanız, analiz sürecini başlatıyor. İdrar analizi için düğmeye basıldığında 20 saniyede analizi tamamlayıp, sonuçları tuvalete entegre yazıcıdan alıyor, istenirse internet üzerinden otomatikman e-postayla ilgili hekime ulaştırmaktadır. Doğru Cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 76

Sensörlü kıyafetler ne için kullanılmaktadır?

Vücut ısısını ölçmek

Düşme ya da yaralanmaları bildirmek

Uykuya geçişi kolaylaştırmak

evin sıcaklığını algılamak

hastanın idrar kaçırdığını bildirmek

Açıklama:

Küçük bir düşme bile yaşlı bireylerin sağlıklarında büyük problemlere yol açabilir.
Bu düşmelerin ya da minik yaralanmaların daha büyük sorunlara yol açmaması için, sensörlü kıyafetler tasarlanarak hasta bakımıyla ilgilenen kişiye direk mesaj yollanabilmektedir. Yine akıllı kıyafet sistemine, düşülen yerde zararın oluşmasını önleyecek minik hava yastığı pedleri eklenebilir. Chiba Üniversitesi Biyomedikal Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Toshiyo Tamura düşmeler sonrası oluşan kırıklardan yaşlıları korumak amacıyla 1.1 kg ağırlığında giyilebilir hava yastığı icat etmiştir. Doğru Cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 77

Robotik hayvanların sağladığı fayda ne olabilir?

demans hastalarının yaşam kalitesini arttırmak

alzheimer hastalarının kaybolmasını engellemek

ALS hastalarına yardımcı olmak

kemoterapi hastalarına yardımcı olmak

diyaliz hastalarının idrar kontrolünü yapmak

Açıklama:

Robotik hayvanlar demans (bunama) sorunu yaşayan insanların yaşam kalitesini artırmaya yardım edebilir. Araştırmaya göre orta ve ileri düzey demans sorunu yaşayan insanların robot arkadaş ile etkileşimleri kaygı düzeylerini azaltırken yaşam kalitelerini artırdı. Avustralya, İngiltere ve Almanya’dan araştırmacıların ortak katılımı ile gerçekleştirilen pilot çalışmada katılımcıların Paro ismindeki robot fok ile etkileşimleri okuma etkinliği ile zaman geçirmeleriyle karşılaştırıldı. Yapay zekâsı ve dokunma sensörleri bulunan Paro şaşırma, mutluluk ve öfke gibi duygular gösteriyor, kendi ismini ve sahibinin sıklıkla kullandığı kelimelere yanıt vermeyi öğrenebiliyor. Avustralya’nın Queensland eyaletinde bulunan bir yaşlı bakımevinde yaşayan 18 katılımcı, beş hafta boyunca Paro ile etkinliklere katıldı ve aynı zaman diliminde kontrol okuma grubu etkinlikleri gerçekleştirdi. Süreç sonunda klinik demans ölçümleri ile etki değerlendirmesi yapıldı. Amaç etkinliklerin katılımcıların yaşam kalitesini, gezinme eğilimlerini, ilgisizlik düzeyini, depresyon ve kaygı düzeylerini nasıl etkilediğini görmekti. Bulgular robotların yaşam kalitesine olumlu, klinik olarak anlamlı etki yaptığını, mutluluk
düzeyini artırdığını ve kaygı düzeyini azalttığını gösteriyor. Araştırma ayrıca hayvanlarla vakit geçirmenin yaşlı bireylerde sosyal davranışı ve sözel etkileşimi artırdığını ve yalnızlık duygusunu azalttığını gösterdi. Ancak dikkatli davranılmazsa hayvanların varlığı yaşlılarda enfeksiyon ve yaralanma riskini de artırabilir. Doğru Cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 78

Telefon tabanlı sigara bırakma desteği uygulaması aşağıdakilerden hangisine örnek olabilir?

Tele-tıp

Tele-sağlık

Tele-koçluk

Tele-konsültasyon

Tele-terapi

Açıklama:

Tele-Koçluk: Telefon tabanlı sigara bırakma desteği uygulaması gibi ihtiyaç, davranış değiştirme ya da rehabilitasyon değerlendirmesini desteklemek için yapılandırılmış telefon desteği kullanılmasıdır. Yaşlı nüfusun artması, köyden kente göç, kırsal yerleşim alanlarının fazlalığı ve dağınık yapıya sahip olması, yeterli uzman, sağlık personeli yetiştirmeyi ve kırsal alana kaliteli sağlık hizmeti ulaştırılmasını zorlaştırmaktadır. Kablosuz teknolojiler ile sağlık hizmetlerinin sağlık merkezi dışında da verilebilmesi mümkün olmaktadır. Bu yenilikçi
platformlar, ev içi bakımı organize etmek, güvenli ve etkili tutmak için büyük yardımcılardır. Özellikleri programdan programa değişse de; tipik özellikler arasında ilaç tabloları hazırlama, evi güvenli kılmak için ipuçları ve pek çok sağlık kaynağına ulaşım yer almaktadır. Finlandiya’da güvenli ev projesi kapsamında Laurea Üniversitesi Uygulamalı Bilimler tarafından interaktif bakım TV geliştirilmiştir. Video konferans teknolojisini kullanan interaktif
bakım TV bakım alanlar, uzmanlar ve diğer iş birlikçiler ile yüz yüze iletişim imkanı sağlamaktadır. TV programlarının içeriğinin yaşlıları günlük yaşamlarında, güvenliklerinde, günlük yaşam aktivitelerinde, sosyal ilişkilerinde, rehabilitasyona ve fiziksel egzersizlere katılımlarında, öz bakımlarını ve sağlık sorunlarını yönetmelerinde desteklediği belirtilmektedir. Doğru Cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 79

Aşağıdakilerden hangisi yaşlılarda teknoloji kullanımına ilişkin tutum engellerinden biridir?

Eğitim eksikliği

Küçük yazılar

teknik terimler

Mali engeller

tehlikeli olma

Açıklama:

Tutum: Teknolojinin tehlikeli, pahalı, karmaşık, şaşırtıcı, öğrenmesi güç olduğuna ilişkin algı. Doğru Cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 80

Tele-bakım aşağıdakilerden hangisine odaklanmaktadır?

hastalığın tedavi edilmesi

hastalığın engellenmesi

bağımsız yaşam

danışmanlık hizmetleri

robotlarla sosyalleşme

Açıklama:

Tele-Tıp İle Tele-Bakım Arasındaki Farklılıklar
Tele-tıp genellikle tedavi veya hastalığın önlenmesi, refahın teşviki gibi sağlıkla ilgili spesifik amaçlara sahipken, tele-bakım (duman dedektörleri gibi çevresel alarmlar, otomatik düşme algılama teknolojileri vb.) daha çok bağımsız yaşam üzerine odaklanmaktadır. Tele-Tıp İle Tele-Bakım Arasındaki Benzerlikler
Yine de tele-tıp hizmetlerinin nerede bitip, tele-bakım hizmetlerinin nerede başlayacağı ya da tam tersi net değildir. Bu anlamda tele-tıp ve tele-bakım birbirleri ile iç içe geçmiş kavramlar olmakla birlikte, birbirlerine entegre edilmesi gereken hizmetlerdir. Doğru Cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Evde Yaşlı Bakım Hizmetleri - Tüm Sorular

Ünite 1

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Ünite 2

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler