⚠️ Bu portal eğitim amaçlıdır. İçerikler ticari amaçla kullanılamaz. Detaylı bilgi
8. Dönem EDB404U

Çağdaş Türk Romanı

Toplam 1188 soru bulundu.

Ders Materyalleri

Çağdaş Türk Romanı - Tüm Sorular

Ünite 1

Soru 1

Aşağıdakilerden hangisi tarih bilimcisi ile tarihi roman yazarı arasındaki ortak özelliklerden biridir?

Seçenekler

A
Her ikisi de tarihi bilgiyi hayal dünyaları ile şekillendirir
B
Her ikisi de gerçek bilgiyi sunma çabası içindedir
C
Her ikisi de bilimsel sonuçlara ve verilere bağlı kalmak zorundadır
D
Her ikisi de her insan tipini yazılarının konusu edinebilir
E
Her ikisi de gerçek tarihi kendi yorumlarıyla değişime uğratır
Açıklama:
Tarih ve roman arasındaki ilişki ile tarihî roman kavramının boyutları hakkında değerlendirme yapabileceksiniz.

Soru 2

1920-1960 Türk edebiyatında tarihi romanı diğer ülkelerdeki tarihi romanlardan ayıran temel özellik aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Tarihi bilinçli olarak işlemeye çalışırlar
B
Toplum değerlerini yeni nesillere aktarırlar
C
Aşk ve macera gibi unsurlar roman kurgusuna katılmıştır
D
Bir teze dayanmak yerine gerilimli olaylara yönelmişlerdir
E
Devrin hakim tarih anlayışından etkilenmişlerdir
Açıklama:
Tarih ve roman arasındaki ilişki ile tarihî roman kavramının boyutları hakkında değerlendirme yapabileceksiniz.

Soru 3

Atilla İlhan, Tarık Buğra, Samim Kocagöz, Ayşe Kulin gibi yazarlar için aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Yaşadıkları dönemlerdeki tarihsel olayları romanlaştırmışlardır.
B
Romanlarda ütopik ve gizemli karakterler kullanmışlardır.
C
İronik bir üslup ile mevcut rejimi eleştirmişlerdir.
D
Eserlerinde özellikle dönemin değerleri üzerinde durmuşlardır.
E
Tarihe bakış açıları ortak değerlere dayanmaktadır.
Açıklama:
Yakın tarihin romanımıza nasıl yansıdığını örnek romanlar aracılığıyla yorumlayabileceksiniz.

Soru 4

Türk yazarların bilgi ve belgelere dayalı olarak kaleme aldıkları uzak dönemleri anlatan tarihsel romanlarda en çok hangi Türk tarihi evresi ele alınmıştır?

Seçenekler

A
İslamiyet öncesi Türkler dönemi
B
Selçuklu dönemi
C
Osmanlı dönemi
D
Cumhuriyetin kuruluş dönemi
E
Çok partili dönem
Açıklama:
Türk romanında, Türk tarihinin hangi evrelerinin nasıl yer aldığını açıklayabileceksiniz.

Soru 5

Aşağıdakilerden hangisi yazarının Milli Mücadele yıllarını belgeler ışığında kurgulayarak kaleme aldığı bir romandır?

Seçenekler

A
Yeşil Gece
B
Dersaadet'te Sabah Ezanları
C
Bir Mülkiyet Kalesi
D
Küçük Ağa
E
Kalpaklılar-Doludizgin
Açıklama:
Tarih ve roman arasındaki ilişki ile tarihî roman kavramının boyutları hakkında değerlendirme yapabileceksiniz.

Soru 6

Tarihi “Tarihçi ile olguları arasında kesintisiz bir karşılıklı etkileşim süreci, bugün ile geçmiş arasında bitmez bir diyalog” olarak tanımlayan kişi aşağıdaki şıklardan hangisinde doğru olarak verilmiştir?

Seçenekler

A
Edward Hallett Carr
B
Heredotos
C
Cevat Şakir
D
Halil İnalcık
E
Ahmet Haşim
Açıklama:
Edward Hallett Carr, "Tarih nedir?" sorusunu şöyle cevaplandırır: "Tarihçi ile olguları arasında kesintisiz bir karşılıklı etkileşim süreci, bugün ile geçmiş arasında bitmez bir diyalog olarak tanımalmıştır.

Soru 7

İlk Tarihi Roman örneğini kimin kaleme aldığına inanılır?

Seçenekler

A
Edward Hallett Carr
B
Walter Scott
C
Cevat Şakir
D
Halil İnalcık
E
Ahmet Haşim
Açıklama:
Edebiyat’ta, tarihi roman bağlamında tarihle ilişki içerisindedir. İlk tarihi roman örneğini Walter Scott'un kaleme aldığı kabul edilir. Scott, İskoç halkına ait efsane ve halk hikayelerini toplayarak kendi tarih bilgisiyle yoğurarak roman haline getirmiştir.

Soru 8

Edebiyat’ta Walter Scott’ın kaleme aldığı ilk tarihi romanın adı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Waverley
B
Özgürlük
C
Tarım ve Toplum
D
Sınır
E
İngiliz Toplumu
Açıklama:
Scott, İskoç halkına ait efsane ve halk hikayelerini toplayarak kendi tarih bilgisiyle yoğurarak roman haline getir miştir. İlk tarihi roman örneği sayılan Waverleyde (1814) Walter Scott, gerçek bir olayın içersine fictif yapıda bir metin yerleştirmiştir. Romanın konusu, İskoçya ta rihindeki 1745 jakoben Ayaklanması'dır.

Soru 9

Aşağıdakilerden hangisi Türkiye’nin ilk tarihi Romanlarından birisidir?

Seçenekler

A
Patasana
B
Beyoğlu Rapsodisi
C
Bir Sis Böler Geceyi
D
Yeniçeriler
E
Usta ve Çırak
Açıklama:
Tarihi roman alanında ilk örnekleri Ahmet Mithat verir. Onun Yeniçeriler, Hasan Mellah Yahut Sır İçinde Esrar adlı eserleri ile, Musullu Süleyman, Ahmet Metin ve Şirzad romanları konu ve kahramanları bakımından bu türün ilk örnekleri olarak gösterilir.

Soru 10

Aşağıdakilerden hangisi 1960 sonrası tarihi roman yazımının önde gelen isimlerinden biridir?

Seçenekler

A
Ratip Tahir
B
Turhan Tan
C
Reşat Ekrem Koçu
D
Murat Sertoğlu
E
Mustafa Necati Sepetçioğlu
Açıklama:
1960 sonrasında da tarihsel romanın varlığı daha çok popüler tarih romanları çevresinde yürür. Bu dönemin tarihsel romanlarıyla en etkin ismi şüphesiz Mustafa Necati Sepetçioğlu'dur (Kilit-1971, Anahtar-1973, Kapı-1973, Konak-1974, çatı-1974, Üçler-Yediler-Kırklar-1975, Bu Atlı Geçide Gider-1977, Karanlıkta Mum Işığı-1978, Darağacı-1979, Sabır-1980, Ebem Kuşağı-1989, Cevahir ile Sadık Çavuş'un Buğday Kamyonu-1980, Gece Vaktinde Gündönümü-İstanbul'un Fethi-1980; Geçitteki Ülke-1980. Ve Çanakkale/Geldiler-1989, Ve Çanakkale/Gördüler-1989, Ve Çanakkale/Döndüler-1989/TYB 1980 Yılın Romanı Ödülü, Kutsal Mah pus-1990 Sabır Ağacı-1992, Benim Adım Yunus Emre-1994). Sepetçioğlu, eser lis tesinden de görülebileceği gibi, Türk tarihinin başlangıcından 20. yüzyılın başına kadar gelen süreci bir görev bilinciyle romanlaştırrnıştır.

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi Osmanlı Devletinin kuruluş sürecini anlatan ve Kemal Tahir’in kaleme aldığı eserin adıdır?

Seçenekler

A
Devlet Ana
B
Kilit
C
Kapı
D
Anahtar
E
Yeniçeriler
Açıklama:
Kemal Tahir romancı olarak Türk tarihinin geçirdiği sosyal değişimleri işler. Bu çerçevede de tarihi kullanır. Osmanlı Devletinin kuruluş sürecini Devlet Ana romanında, Ankara Savaşı (1402) dönemini da yarım kalmış Topal Kasırga'da işler. Kemal Tahir, Türk tarihi ve toplum düzenine ilişkin düşüncelerini Devlet Ana'da sistemli bir şekilde aktarır.

Soru 12

“Abdülhamit Düşerken” adlı tarihi romanımızı aşağıdakilerden hangisi kaleme almıştır?

Seçenekler

A
Ahmet Ümit
B
Turhan Tan
C
Reşat Ekrem Koçu
D
Nahit Sırrı Örik
E
İskender Pala
Açıklama:
II. Abdülhamit döneminin son yılları ile İttihat ve Terakki'nin ilk yıllarını konu edinen Abdülhamit Düşerken romanında Nahit Sırrı Örik, çocukluk yıllarında tanığı olduğu tarih kapsamında değerlendirilebilecek olayları kurgulamaktadır.

Soru 13

“Küçük Ağa” adlı tarihi romanı kaleme alan edebiyatçımız aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Tarık Buğra
B
Turhan Tan
C
Reşat Ekrem Koçu
D
İskender Pala
E
Murat Sertoğlu
Açıklama:
Tarık Buğra'nın ikinci romanı olan Küçük Ağa, 1963 yılında İstanbul'da yayımlanır. Tarık Buğra, Küçük Ağa'yı çocukluğundan itibaren babasından, babasının arkadaş larından dinlediklerinden ve yazılı belgelerden hareketle kaleme aldığını belirtir. Küçük Ağa, Milli Mücadele yıllarının Kuvayı Milliye'nin oluşumundan Çerkez Ethem birliklerinin bozguna uğratılması arasındaki dönemin kurgusu niteliğindedir.

Soru 14

“Dersaadet’te Sabah Ezanları” adlı tarihi romanı kaleme alan edebiyatçımız aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Tarık Buğra
B
Turhan Tan
C
Atilla İlhan
D
İskender Pala
E
Murat Sertoğlu
Açıklama:
Attila İlhan'ın "Aynanın İçindekiler" serisinin dördüncü kitabı olarak yayımlanan Dersaadet'te Sabah Ezanları'nın basım yılı 1981'dir. (Daha öncekiler Bıçağın Ucu, Sırtlan Payı ve Yaraya Tuz Basmak adlarıyla yayınlandı.

Soru 15

Milli Mücadele Dönemini ve Mütareke Dönemi İstanbul'unu anı-roman tarzında yansıtan eserlerden birisi değildir?

Seçenekler

A
Musa'nın Gecekondusu
B
Öksüz Musa
C
Ateş Yılları
D
Savaş ve Açlar
E
Küçük Ağa
Açıklama:
Milli Mücadele dönemini ve Mütareke dönemi İstanbul'unu anı-roman şeklinde tarzında yansıtan eserler ise şunlardır: Hasan İzzettin Dinamo (Kutsal İsyan 11111- 1.-1966-1968 -Milli Kurtuluş Savaşı'nın Gerçek Hikayesi, II, III adıyla, Ateş Yılları/1968, Savaş ve Açlar/1969, Kutsal Barış/ l-Vll, 1972-1976, Öksüz Musa-1973, Musa'nın Mapushanesi-1974, Koyun Baba-1976, Musa'nın Gecekondusu-1976, Açlık-1982, Türk Kelebeği-1981, Adalet Sıtması-1983, Anadolu'da Bir Yunan Askeri-1988), Bekir Büyükarkın (Bozkırda Sabah/1969), Ahmet Hamdi Tanpınar (Sahnenin Dışındakiler/1972), Haydar Berköz (İkinci Ergenekon/1965), Ayşe Kulin (Veda-Esir Şehirde Bir Konakl2002).

Soru 16

İlk tarihi roman örneği oarak Kabul edilen eseri kim kaleme almıştır?

Seçenekler

A
A. Hamdi Tanpınar
B
Nedim Gürsel
C
Walter Scott
D
E. Behnan Şapolyo
E
Kemal Tahir
Açıklama:
İskoç halkına ait efsane ve halk hikâyelerini toplayarak kendi tarih bilgisiyle yoğurarak roman haline getiren Walter Scott’tır.

Soru 17

İlk tarihi roman örneği sayılan eserin adı nedir?

Seçenekler

A
Ateşten Gömlek
B
Waverly
C
Boğazkesen/Fatih’in Romanı
D
Yorgun Savaşçı
E
Küçük Ağa
Açıklama:
Waverly (1814), Walter Scott

Soru 18

Tarihi bilinçli olarak işleyen ilk tarihi romanımız aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Cezmi
B
Hasan Mellah Yahut sır içinde Esrar
C
Küçük Ağa
D
Ateşten Gömlek
E
Yorgun Savaşçı
Açıklama:
Cezmi doğru cevaptır ve Namık Kemal tarafından yazılmıştır.

Soru 19

Aşağıdaki eserlerden hangisi Mustafa Necati Sepetçiolu’nun eserlerinden değildir?

Seçenekler

A
Üçler-Yediler-Kırklar
B
Anahtar
C
Ebem Kuşağı
D
Karanlıkta Mum Işığı
E
Sahnenin Dışındakiler
Açıklama:
Sahnenin Dışındakiler değildir.

Soru 20

Aşağıdaki yazar-eser eşleştirmelerinden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Gürsel Korat- Zaman Yeli
B
Handan Öztürk- Engereğin Gözündeki Kamaşma
C
Zülfü Livaneli- Yıldızsayan
D
Haldun Çubukçu-Pinhan
E
Zülfü Livaneli-Yusuf ile Züleyha
Açıklama:
Gürsel Korat- Zaman Yeli doğrudur.

Soru 21

Aşağıdakilerden hangisi 1960 sonrasının Demokrat Parti iktidar sürecinin anatıldığı eserlerden değildir?

Seçenekler

A
Bir Gün Tek Başına
B
İzmir’in İçinde
C
Yorgun Mayıs Kısrakları
D
Gece Sesleri
E
Beyazateş Adası
Açıklama:
Beyazateş Adası Murat Erman tarafından yazılmış gizemli ve ütopik karakterlidir.

Soru 22

Batının bireyciliğine karşı Türk kimliğini ortaya koyan eser olma özelliğini taşıyan aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ciğerdelen
B
Devlet Ana
C
Cezmi
D
İhtilalin Süvarisi
E
Yaraya Tuz Basmak
Açıklama:
Kemal Tahir tatafından yazılan eser bu özelliği taşımaktadır.

Soru 23

Aşağıdakilerden hangisi Milli Mücadele yıllarını yaşayan yazarlarımızdan değildir?

Seçenekler

A
Kemal Tahir
B
Reşat Nuri Güntekin
C
Yakup Kadri Karaosmanoğlu
D
Nahit Sırrı Örik
E
Mithat Cemal Kuntay
Açıklama:
Kemal Tahir Milli Mücadele yıllarında henüz çocuktur.

Soru 24

Aşağıdaki yazarlardan hangisi belgeler ışığında Milli Mücadele yıllarını kurgulayan yazarlarımızdandır?

Seçenekler

A
Tarık Buğra
B
Samim Kocagöz
C
Ayşe Kulin
D
Ahmet Hadi Tanpınar
E
Mithat Cemal Kuntay
Açıklama:
begeler ışığında Milli Mücadele yıllarını kurgulayan yazarımız Ayşe Kulindir.

Soru 25

Aşağıdakilerden hangisi Milli Mücadele dönemini anı-roman şeklinde yansıtan eserlerdendir?

Seçenekler

A
Muhtar
B
Gemileri Yakmak
C
Kırım, Kıyım, Kıtlık
D
Bozkırda Sabah
E
Yelatan
Açıklama:
Bozkırda Sabahtır.Diğer şıklar ulusçu bir bakış açısına sahiptirler

Soru 26

I. Elde ettiği bilgiyi hayal dünyasında yoğurur
II. Gerçek olmak iddiasındadır
III. Kendi gerçeklerini sezdirmek ister
IV. Fiksiyon ( kurgu) vardır
Yukardakilerden hangileri tarihi roman yazarı için geçerlidir?

Seçenekler

A
I ve III
B
I,II ve III
C
II, III ve IV
D
Hepsi
E
I,III ve IV
Açıklama:
Gerçek olmak iddiası tarih için vardır ama tarih yazarı için bu iddia yoktur. Tarihî roman yazarı, tarihsel olmayan insan eylemlerini hayal dünyasında canlandırır. İşin insanî boyutunu kendince ortaya çıkarmaya çalışır.

Soru 27

Tarihi bilinçli olarak işleyen ilk tarihi romanımız ve yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Cezmi - Namık Kemal
B
Osmancık - Tarık Buğra
C
Küçük Ağa - Tarık Buğra
D
Yeniçeriler - Ahmet Mithat
E
Abdülhamit Düşerken - Nahit Sırrı Örik
Açıklama:
Namık Kemal’in Cezmi (1880) romanı, tarihî bilinçli olarak işleyen ilk tarihî romanımızdır. Namık Kemal, Cezmi’nin şahsında, 16.yy.’da Osmanlı-İran-Kırım ilişkilerini, bir aşk-kıskançlık olayı çevresinde anlatmaya çalışmıştır. Romanında oğlunu tablolaştırmış kendine göre Türk değerlerini betimlemiştir.

Soru 28

Klasik kurgulu tarihsel romanlar sade ve sürükleyici üsluplarıyla rahat okuyucu bulmalarına karşılık roman türüne fazla bir katkı sağlamazlar. Bunun nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Sosyoloji için bir belge niteliği taşıdıkları için,
B
Belli bir tarih tezine dayanmadıkları için,
C
Gerilim ya da kriz niteliği taşıyan olaylara yönelmedikleri için,
D
Siyasal görüşlerin etkisi altında olmadıkları için,
E
Şimdiye egemen olan şartları vurgulamadıkları için,
Açıklama:
Tarihsel roman yazarları çoğunlukla şimdiye egemen olan şartları vurgulamak ya da siyasal görüşlerini desteklemek amacıyla tarihî, kurmaca dünyanın merkezine yerleştirirler. Bu yüzden klasik kurgulu tarihsel romanlar, sade ve sürükleyici üsluplarıyla rahat okuyucu bulmalarına karşılık, belli bir tarih tezine dayanmadıkları için tarih ve sosyoloji için bir belge niteliği taşımaları dışında roman türüne fazla bir katkı sağlamazlar.

Soru 29

Evard Hallett Carr’a göre tarih nedir?

Seçenekler

A
Aslanlar kendi tarihlerini yazana kadar av tarihi avcıları övecektir.
B
Tarihçi ile olguları arasında kesintisiz bir karşılıklı etkileşim süreci, bugün ile geçmiş arasında bitmez bir diyalogdur.
C
Geçmişle gelecek arasındaki köprüdür.
D
Toplumu aynı amaca götüren güçlü bir lokomotiftir.
E
Yaşanan olayları sistematik şekilde kaydedilmesini sağlayan bir disiplindir.
Açıklama:
Edward Hallett Carr, “Tarih nedir?” sorusunu şöyle cevaplandırır: “Tarihçi ile olguları arasında kesintisiz bir karşılıklı etkileşim süreci, bugün ile geçmiş arasında bitmez bir diyalog” (1994: 37) der.

Soru 30

İlk tarihi romanın yazarı kimdir?

Seçenekler

A
Walter Scot
B
Tolstoy
C
Huberman
D
Maques de Sade
E
Elias Canetti
Açıklama:
İlk tarihî roman örneğini Walter Scott’un kaleme aldığı kabul edilir. Scott, İskoç halkına ait efsane ve halk hikâyelerini toplayarak kendi tarih bilgisiyle yoğurarak roman haline getirmiştir.

Soru 31

Aşağıdakilerden hangisi Kemal Tahir’in romanıdır?

Seçenekler

A
Ateşten Gömlek
B
Küçük Ağa
C
Sahnenin Dışındakiler
D
Devlet Ana
E
Ölmez Otu
Açıklama:
Devlet Ana Kemal Tahir tarafından kaleme alınmış bir romandır.

Soru 32

Aşağıdakilerden hangisinde verilen ilk tarihi Türk romanı ve yazarı eşleşmesinden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Ahmet Mithat-Yeniçeriler
B
Tarık Buğra-Osmancık
C
Yaşar Kemal-Ağrı Dağı Efsanesi
D
Orhan Kemal-Avare Yıllar
E
Halide Edip Adıvar-Ateşten Gömlek
Açıklama:
Türk edebiyat tarihinin ilk tarihi romanı Ahmet Mithat’ın kaleme aldığı Yeniçeriler’dir.

Soru 33

Tarihi romanda aşağıdakilerden hangisi yer alması gereken unsurdur?

Seçenekler

A
Kaynakça
B
Tarihi belge
C
Resmi tarihe uygunluk
D
Gerçeklik
E
Kurgu
Açıklama:
Tarihsel gerçeklikle, tarihî olayları hareket noktası alan romanlarda tarihin yeniden yorumlanması söz konusudur. Romanda daha fazla olmak kaydıyla ikisinde de fiksiyon (kurgu) vardır. Fakat tarih, gerçek olmak iddi¬asındadır. Roman ise, yalnızca yazarının tarihî kurgulaması sonucunda tarihçinin sunduğu malzemeden hareketle kendi gerçeklerini sezdirmek maksadıyla kaleme alınmıştır.

Soru 34

Küçük Ağa romanı içeriği için hangisi söylenebilir?

Seçenekler

A
Saray hayatından övgüyle bahseder.
B
Sinop cezaevindeki gardiyanlarla mahkümlar arasındaki ilişkiler anlatılır.
C
Roman kadınlar arasında geçen ilişkiyi anlatır.
D
Anadolu halkının kendi kaderlerini tayin hakkına karşıdır.
E
Milli mücadele yıllarını anlatır.
Açıklama:
Küçük Ağa romanı Ulusal Kurtuluş Savaşı'nın 'Türk-lslam sentezi' çevresinde sergi-lenmesidir. Eserin kahramanı ve en sevimli gösterilen kişisi, kritik anlarda İmam Ga¬zalinin İhya-ul Ulum'unu okuyan İstanbullu Hocadır. Küçük Ağa'nın sonunda Ku-vayı Milliye'ye katılması, eseri tabularla biçimsel bir uzlaşma hâline sokar ve gerçek¬te Kemalistlerin prim kaybettiği, şeriatçılığın canlandığı 12 Eylül döneminde roman baskı üzerine baskı yapar.

Soru 35

Aşağıdakilerden hangisi Mütareke dönemi yazar ve romanlarından değildir?

Seçenekler

A
Cezmi-Namık Kemal
B
Bir Mülkiyet Kalesi-Kemal Tahir
C
Ateşten Gömlek-Halide Edip Adıvar
D
Yaban-Yakup Kadri Karaosmanoğlu
E
Küçük Ağa-Tarık Buğra
Açıklama:
Namık Kemal’in Cezmi (1880) romanı, tarihî bilinçli olarak işleyen ilk tarihî romanımızdır. Namık Kemal, Cezmi’nin şahsında, 16.yy.’da Osmanlı-İran-Kırım ilişkilerini, bir aşk-kıskançlık olayı çevresinde anlatmaya çalışmıştır. Romanında oğlunu tablolaştırmış, kendine göre Türk değerlerini betimlemiştir.

Soru 36

1920 sonrası yazılan tarihi türk romanlarının konusu nedir?

Seçenekler

A
Malazgirt Savaşı
B
İstanbul’un Fethi
C
Kurtuluş Savaşı
D
Fransız İhtilali
E
Ekim Devrimi
Açıklama:
1920 sonrası yazılan romanlarda Mütareke yılları ve o yıllarda karşılaşılan zorluklar romanların ana hatlarını oluşturmaktadır.

Soru 37

Aşağıdakilerden hangisi Milli Mücadele dönemini sadece ulusçu bir dikkatle ele alan romanlardan değildir?

Seçenekler

A
Azmiye Hami Güven-Hemşire Nimet
B
General Hamdi Günay-Deli Orman
C
Recai Sanay-Yunan Zindanlarında
D
Fikret Arıt-Hep Bu Topraklar İçin
E
Yaşar Kemal-İnce Memet
Açıklama:
Azmiye Hami Güven (Hemşire Nimet/1951), General Hamdi Günay (Deli Orman/1955), Recai Sanay (İngiliz Kemal Lavrense Karşı/1956, İngiliz Kemal Yakınşark Cumhuriyetçileri Arasında/1951, Yunan Zindanlarında/1958, İstiklâl Harbinde/1959), Oğuz Özdeş (Dağ Başını Duman Almış/1960), Fikret Arıt (Hep Bu Topraklar İçin/1965, Muhtar/1977), İskender Ohri (Aşktan da Üstün/1971), Barbaros Baykara (Kanayan Toprak/1971, Nefret Köprüsü), Ümit Kaftancıoğlu ( Ye-latan-1972, Tüfekliler-1974), İbrahim Ethem Aladağ (Şahin Bey/1973), Tahir Kutsi Makal (Meydan Dayağı/1977), Fikret Arıt (Güzel Yuana, Bu Hayatı Yaşamak Lâ¬zım/1955, Hep Bu Topraklar İçin/1961, Küçük Fedailer/1962, Muhtar/1977, İf¬fet/Maziden Gelen Sesler/2002), Osman Korkut Akol (Kurtuluş Savaşı'nda Bir Çocuk/1968), Yusuf Ziya Bahadınlı (Gemileri Yakmak/1976), Yusuf Ateş (Kırım, Kıyım, Kıtlık/1976), Bekir Eliçin (Onlar Savaşırken/19778), İbrahim Atmaca (Çekir¬geler/1979), İbrahim Ethem Aladağ (İşgalciler/Şahin Bey/1973). Millî Mücadele dönemini sadece ulusçu bir dikkatle ele alan romanlardandır.

Soru 38

Aşağıdaki yazarlardan hangisi 1960 sonrası tarihsel roman yazarlarındandır?

Seçenekler

A
Abdullah Ziya Kozanoğlu
B
Nizamettin Nazif
C
Mustafa Necati Sepetçioğlu
D
Turhan Tan
E
Fazlı Necip
Açıklama:
Mustafa Necati Sepetçioğlu 1960 sonrası yazarlardandır. Diğer verilenler 1960 öncesine ait yazarlardır.

Soru 39

Aşağıdaki roman yazarı ve romanlardan hangisi Türk tarihinin uzak dönemlerini konu edinir?

Seçenekler

A
Kemal Tahir - Devlet Ana
B
Serpil Ural - Şafakta Yanan Mumlar
C
Niyazi Özdemir - Ölüm Daha Güzeldi
D
Safiye Erol - Ciğerdelen
E
Sevinç Çokum - Hilal Görününce
Açıklama:
Kemal Tahir - Devlet Ana isimli romanında 1290 yılları Osmanlı'nın kuruluş dönemi anlatılmaktadır. Türk tarihinin uzak dönemlerini konu edinir. Diğer romanlar sonraki dönemleri ele alır

Soru 40

Kemal Tahir, Devlet Ana isimli romanında aşağıdaki konulardan hangisini ele alır?

Seçenekler

A
Batıdaki sınıfsız toplum olgularını ele alır.
B
Osmanlı döneminden önceki Türk toplumlarındaki sınıf yapısını anlatır.
C
Batı toplumlarını anlatır.
D
Cumhuriyet döneminden sonraki süreci anlatır.
E
Osmanlı Devletinin kuruluş sürecini işler.
Açıklama:
Kemal Tahir, Devlet Ana romanında Osmanlı Devleti’nin kuruluş sürecini anlatmaktadır.

Soru 41

“Dersaadet’te Sabah Ezanları” isimli kitabı aşağıdaki yazarlardan hangisine aittir?

Seçenekler

A
Attila İlhan
B
Tarık Buğra
C
Nahit Sırrı Örik
D
Kemal Tahir
E
Ahmet Kekeç
Açıklama:
Dersaadet’te Sabah Ezanları isimli kitap Attilâ İlhan’ın “Aynanın İçindekiler” serisinin dördüncü kitabı olarak yayımlanmıştı.

Soru 42

Küçük Ağa romanı için aşağıdaki ifadelerden hangisi söylenebilir?

Seçenekler

A
Milli mücadele yıllarını anlatır.
B
Roman kadın kahramanlar arasında geçmektedir.
C
Romanda Anadolu mücadeleye karşıdır.
D
Romanda dönemin hapishane hayatının da izlerini görürüz.
E
Romanda saray hayatı teferruatı ile gözler önüne serilmiştir.
Açıklama:
Tarık Buğra, bu romanında milli mücadele yıllarını anlatır.

Soru 43

I. Safiye Erol - Ciğerdelen
II. Attila İlhan - Bıçağın Ucu
III. Tarık Buğra - Dönemeçte
IV. Samim Kocagöz - İzmir’in İçinde
Yukarda verilenlerden hangileri Demokrat Parti’nin iktidar sürecini romanlaştıran, bu dönemdeki siyasal olayları anlatan yazar-roman eşleştirmeleri arasındadır?

Seçenekler

A
I, II ve III
B
II ve III
C
Yalnızca IV
D
II, III ve IV
E
Hepsi
Açıklama:
Safiye Erol, Ciğerdelen romanında uzak Türk dönemlerini ele alır. Diğer yazarlar yakın dönemi işlemişlerdir.

Soru 44

Klasik kurgulu tarihsel romanlar sade ve sürükleyici üsluplarıyla rahat okuyucu bulmalarına karşılık roman türüne fazla bir katkı sağlamazlar. Bunun nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Belli bir tarih tezine dayanmadıkları için
B
Sosyoloji için bir belge niteliği taşıdıkları için
C
Gerilim ya da kriz niteliği taşıyan olaylara yönelmedikleri için
D
Siyasal görüşlerin etkisi altında olmadıkları için
E
Şimdiye egemen olan şartları vurgulamadıkları için
Açıklama:
Tarihsel roman yazarları çoğunlukla şimdiye egemen olan şartları vurgulamak ya da siyasal görüşlerini desteklemek amacıyla tarihî, kurmaca dünyanın merkezine yerleştirirler. Bu yüzden klasik kurgulu tarihsel romanlar, sade ve sürükleyici üsluplarıyla rahat okuyucu bulmalarına karşılık, belli bir tarih tezine dayanmadıkları için tarih ve sosyoloji için bir belge niteliği taşımaları dışında roman türüne fazla bir katkı sağlamazlar.

Soru 45

Dünya edebiyatında ilk tarihi roman olarak kabul edilen "Waverley"in yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Walter Scott
B
Daniel Defoe
C
Francis Bacon
D
John Milton
E
Nicolas Boileau
Açıklama:
Dünya edebiyatında ilk tarihi roman olarak kabul edilen Waverley'in yazarı "Walter Scott"tur. Doğru yanıt: A'dır.

Soru 46

Aşağıdakilerden hangisi Türk edebiyatının ilk tarihi romanıdır?

Seçenekler

A
İntibah
B
Cezmi
C
Araba Sevdası
D
Karabibik
E
Küçük Şeyler
Açıklama:
"Cezmi" Türk edebiyatının ilk tarihi romanıdır. Tanzimat edebiyatı yazarı Namık Kemal bu romanı yazmıştır. Doğru yanıt: B'dir.

Soru 47

Aşağıdakilerden hangisi 1960 sonrası Türk edebiyatının popüler tarih roman türünün en etkin yazarıdır?

Seçenekler

A
Bekir Büyükarkın
B
Oğuz Özdeş
C
Suzan Sözen
D
Murat Sertoğlu
E
Mustafa Necati Sepetçioğlu
Açıklama:
Mustafa Necati Sepetçioğlu, 1960 sonrası Türk edebiyatının popüler tarih roman türünün en etkin yazarıdır. Kilit, Anahtar, Kapı, Konak... romanları vardır. Doğru yanıt: E'dir.

Soru 48

Aşağıdakilerden hangisi "Babil'de Ölüm İstanbul'da Aşk" romanının yazarıdır?

Seçenekler

A
İhsan Oktay Anar
B
Elif Şafak
C
İskender Pala
D
Nazan Bekiroğlu
E
Zülfü Livaneli
Açıklama:
"Babil'de Ölüm İstanbul'da aşk" yazarı "İskender Pala"dır. Doğru yanıt: C'dir.

Soru 49

Aşağıdakilerden hangisi Nermin Bezmen'in büyük babasının Rusya'dan İstanbul'a uzanan yolculuğunda yaşadığı olayları anlattığı romanıdır?

Seçenekler

A
Ak Topraklar
B
Meyyale
C
Emir Bey ve Kızları
D
Kurt Seyit ve Shura
E
Adı Aylin
Açıklama:
"Kurt Seyit ve Shura" Nermin Bezmen'in büyük babasının Rusya'dan İstanbul'a uzanan yolculuğunda yaşadığı olayları anlattığı romanıdır. Doğru yanıt: D'dir.

Soru 50

Aşağıdakilerden hangisi Osmanlı İmparatorluğu'nun kuruluşunun anlatıldığı "Devlet Ana" romanının yazarıdır?

Seçenekler

A
Tarık Buğra
B
Kemal Tahir
C
Abdullah Ziya Kozanoğlu
D
Feridun Fazıl Tülbentçi
E
Nesrin Turhan
Açıklama:
"Kemal Tarih" Osmanlı İmparatorluğu'nun kuruluşunun anlatıldığı "Devlet Ana" romanının yazarıdır. Doğru yanıt: B'dir.

Soru 51

Tarık Buğra, olayların yaşandığı dönemde çocuktur. Babasından ve ailesinden duyduklarından hareketle oluşturduğu romanında Akşehir'e simge değeri yükleyerek Milli Mücadele cephelerine bakar.
Yukarıda sözü edilen Tarık Buğra'nın Milli Mücadeleyi anlattığı romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Küçük Ağa
B
Yorgun Savaşçı
C
İbişin Rüyası
D
Osmancık
E
Yalnızlar
Açıklama:
Tarık Buğra'nın Milli Mücadeleyi anlattığı romanı "Küçük Ağa"dır. Doğru yanıt: A'dır.

Soru 52

Aşağıdakilerden hangisi "İlhan Selçuk" un Milli Mücadele Döneminin sorunlarını tarihsel süreç içinde değerlendirdiği romanıdır?

Seçenekler

A
Kutsal Barış
B
Sahnenin Dışındakiler
C
Kutsal İsyan
D
Öksüz Musa
E
Yüzbaşı Selahaddin'in Romanı
Açıklama:
Yüzbaşı Selahaddin'in Romanı, "İlhan Selçuk" un Milli Mücadele Döneminin sorunlarını tarihsel süreç içinde değerlendirdiği romanıdır. Doğru yanıt: E'dir.

Soru 53

"Bıçağın Ucu", "Sırtlan Payı", "Yaraya Tuz Basmak"... gibi romanların yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hasan İzzettin Dinoma
B
Ahmet Hamdi Tanpınar
C
Attila İlhan
D
Orhan Hançerlioğlu
E
Yusuf Ziya Bahadınlı
Açıklama:
Attila İlhan, "Bıçağın Ucu", "Sırtlan Payı", "Yaraya Tuz Basmak"... gibi romanların yazarıdır. Doğru yanıt: C'dir.

Soru 54

Aşağıdakilerden hangisi İttihat ve Terakki, Mütareke ve Milli Mücadele Dönemini anlatan yazarlardan biri değildir?

Seçenekler

A
Yakup Kadri Karaosmanoğlu
B
Halide Edip Adıvar
C
Mithat Cemal Kuntay
D
İskender Pala
E
Reşat Nuri Güntekin
Açıklama:
İskender Pala, İttihat ve Terakki Mütareke ve Milli Mücadele Dönemini anlatan yazarlardan biri değildir. Doğru yanıt: D'dir.

Soru 55

Aşağıdakilerden hangisi tarihi roman alanında ilk örnekleri veren yazardır?

Seçenekler

A
Fazlı Necip
B
Nizamettin Nazif
C
Namık Kemal
D
Ömer Seyfettin
E
Ahmet Mithat
Açıklama:
Ahmet Mithat, tarihsel romanın ilk örneklerini vermiştir. Doğru cevap E'dir.

Soru 56

Aşağıdakilerden hangisi Ahmet Mithat'ın yazmış olduğu tarihi roman türünün ilk örneklerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Ahmet Metin
B
Cezmi
C
Musullu Süleyman
D
Şirzâd
E
Yeniçeriler
Açıklama:
Tarihî roman alanında ilk örnekleri Ahmet Mithat verir. Onun Yeniçeriler, Hasan Mellah Yahut Sır İçinde Esrar adlı eserleri ile Musullu Süleyman, Ahmet Metin ve Şirzâd romanları konu ve kahramanları bakımından bu türün ilk örnekleri olarak gösterilmektedir. Doğru cevap B'dir.

Soru 57

Tarihi bilinçli olarak işleyen ilk tarihi romanımız aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Namık Kemal-Cezmi
B
Gürsel Korat-Zaman Yeli
C
Ahmet Mithat-Şirzad
D
İhsan Oktay Anar-Puslu Kıtalar Atlası
E
Safiye Erol-Ciğerdelen
Açıklama:
Namık Kemal’in Cezmi (1880) romanı, tarihi bilinçli olarak işleyen ilk tarihî romanımızdır. Namık Kemal, Cezmi’nin şahsında, 16.yy. da Osmanlı-İran-Kırım ilişkilerini, bir aşk-kıskançlık olayı çevresinde anlatmaya çalışmıştır. Doğru cevap A'dır.

Soru 58

Aşağıdakilerden hangisi 1920-1960 arası önemli ve popüler tarihsel roman yazarlarından bir tanesidir?

Seçenekler

A
Mustafa Necati Sepetçioğlu
B
Oğuz Özdeş
C
Peyami Safa
D
Ahmet Yılmaz Boyunağa
E
Suzan Sözen
Açıklama:
Abdullah Ziya Kozanoğlu, Nizamettin Nazif (Tepedelenlioğlu), Turhan Tan, Vâlâ Nurettin, Fazlı Necip, İskender Fahrettin, Peyami Safa, Sami Karayel, Hayrettin Ziya, Kemalettin Şükrü, Enver Behnan Şapolyo, Kadircan Kaflı, Ziya Şakir, Ilgaz-Vahap Nevruzhan, Safiye Erol, Nihal Atsız, Feridun Fazıl Tülbentçi, Zuhuri Danışman, Ratip Tahir, Turhan Tan, Reşat Ekrem Koçu, Murat Sertoğlu, Ragıp Şevki Yeşim, bu dönemin önemli popüler tarihsel roman yazarlarıdır. Doğru cevap C'dir

Soru 59

Aşağıdakilerden hangisi 1960 sonrası önemli ve popüler tarihsel roman yazarlarından bir tanesidir?

Seçenekler

A
Mustafa Necati Sepetçioğlu
B
Ilgaz-Vahap Nevruzhan
C
Ömer Seyfettin
D
Ahmet Mithat
E
Turhan Tan
Açıklama:
1960 sonrasında da tarihsel romanın varlığı daha çok popüler tarih romanları çevresinde yürür. Bu dönemin tarihsel romanlarıyla en etkin ismi şüphesiz Mustafa Necati Sepetçioğlu’dur. Doğru cevap A'dır.

Soru 60

Aşağıdakilerden hangisi Mustafa Necati Sepetçioğlu'na ait bir tarihsel roman türünde bir kitaptır?

Seçenekler

A
Zaman Yeli
B
Yalnız Bebekler
C
Pinhan
D
Ebem Kuşağı
E
Kitabü’l Hiyel
Açıklama:
Tarihsel romanlarıyla en etkin ismi şüphesiz Mustafa Necati Sepetçioğlu’dur (Kilit-1971, Anahtar-1973, Kapı-1973, Konak-1974, Çatı-1974, Üçler-Yediler-Kırklar-1975, Bu Atlı Geçide Gider-1977, Karanlıkta Mum Işığı-1978, Darağacı-1979, Sabır-1980, Ebem Kuşağı-1989, Cevahir ile Sadık Çavuş’un Buğday Kamyonu-1980, Gece Vaktinde Gündönümü-İstanbul’un Fethi-1980; Geçitteki Ülke-1980. Ve Çanakkale/Geldiler-1989, Ve Çanakkale/Gördüler-1989, Ve Çanakkale/Döndüler-1989/TYB 1980 Yılın Romanı Ödülü, Kutsal Mahpus-1990 Sabır Ağacı-1992, Benim Adım Yunus Emre-1994). Doğru cevap D'dir.

Soru 61

Aşağıdakilerden hangisi tarihsel romanın etkin bir tarzda ortaya çıkışı sayılan 1980 sonrası döneminin felsefi derinliği olan romanları ile bilinen yazarlarından biridir?

Seçenekler

A
Ragıp Şevki Yeşim
B
İhsan Oktay Anar
C
Reşat Ekrem Koçu
D
Oğuz Özdeş
E
Ratip Tahir
Açıklama:
1980 sonrası kuşaktan felsefi derinliği olan romanlarıyla İhsan Oktay Anar (Puslu Kıtalar Atlası/1995, Kitabü’l Hiyel/1996, Efrasiyab’ın Hikâyeleri/1998) söz konusu dönemde eser vermiştir. Doğru cevba B şıkkıdır.

Soru 62

Murat Erman’ın gizemli ve ütopik karakterli romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Toprak Acıkınca
B
Cumhuriyet Türküsü
C
Gaib Romans
D
Ağustos Başağı
E
Beyazateş Adası
Açıklama:
Murat Erman’ın gizemli ve ütopik karakterli romanı Beyazateş Adası’nı 1998 tarihinde yazmıştır. Doğru cevap E'dir.

Soru 63

Şimdiki zaman ile geçmişte meydana gelen tutkulu bir aşk etrafında, Doğu-Batı çatışmasının işlendiği meşhur roman aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kemal Tahir-Devlet Ana
B
Tarık Buğra-Küçük Ağa
C
Safiye Erol-Ciğerdelen
D
Elif Şafak-Pinhan
E
Gürsel Korat-Zaman Yeli
Açıklama:
Ciğerdelen (1946), Safiye Erol’un en meşhur romanıdır. Romanda şimdiki zaman ile geçmişte meydana gelen tutkulu bir aşk etrafında, Türk romanının geleneksel temalarından Doğu-Batı çatışması işlenir. Doğru cevap C'dir.

Soru 64

Aşağıdakilerden hangisi Attilâ İlhan’ın Aynanın İçindekiler serisinde yer alan bir kitap değildir?

Seçenekler

A
Sırtlan Payı
B
Küçük Ağa
C
Dersaadet’te Sabah Ezanları
D
Bıçağın Ucu
E
Yaraya Tuz Basmak
Açıklama:
Attilâ İlhan’ın “Aynanın İçindekiler” serisi Bıçağın Ucu, Sırtlan Payı, Yaraya Tuz Basmak ve Dersaadet’te Sabah Ezanları adlı kitaplardan oluşmaktadır.

Soru 65

"Tarih bilimcisi geçmişin kaydedilmeye değer yönlerini ortaya koyar ve insanları geçmişlerini tanımaları yönünde bilgilendirir. Tarihsel gerçeklik önce tarihçinin, yani tarihsel olayları kaydeden kişinin değerlendirmesinden geçer. İnsanlar, tarihsel gerçeklikleri, olayları kaydeden tarihçinin yorumlarına, dünya görüşüne göre izlemek durumundadırlar.
Yukarıda verilen paragrafta, "tarih"in hangi yönüne dikkat çekilmektedir?

Seçenekler

A
Düşsellik
B
Nesnellik
C
Kurgusallık
D
Gerçeklik
E
Öznellik
Açıklama:
Tarihsel gerçeklik; tarihçinin süzgecinden geçer, onun bakış açısından sunulur ve aktarılır. Bu noktada denilebilir ki tarih, belirli bir bakış açısının ürünüdür; kısmen subjektif, yani özneldir.

Soru 66

  1. Tarihî roman yazarı, tarihsel gerçekliğin üzerine, tarihsel olmayan kurguya dayalı insan faktörünü ve onun yine tarihe konu olmayacak insan çevresini yerleştirerek eserini meydana getirir.
  2. Tarihî roman yazarı, tarihsel olmayan insan eylemlerini hayal dünyasında canlandırır.
  3. Tarihî roman yazarının yaklaşımı, bugünden geçmişe giderek tarihî anlamaktır.
Tarihî roman yazarı ile ilgili yukarıdaki bilgilerden hangileri doğrudur?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I-II
E
II-III
Açıklama:
"Tarih ancak bugünden geçmişe gidilerek bir bütün olarak kavranabilir ve tarihçinin yaklaşımı da bugünden geçmişe giderek tarihî anlamak olmalıdır." veçhesinden yola çıkıldığında tarihin, geçmişten bugüne anlaşılması için tarihsel gerçekliklerin izini sürmek, tarihçinin görevidir. Tarihi roman yazarının böyle bir asli görevi yoktur çünkü o, tarihçinin sunduğu malzemeyi, duyduklarından ve efsanelerden elde ettiği bilgiyi hayal dünyasında yoğurur, tarihî malzemeyi insana ait duygularla, yaşama tarzıyla şekillendirerek karşımıza çıkarır.

Soru 67

(I) Cumhuriyet’e kadar neşredilen tarihî romanlarda yazarlar, genellikle geçmişin şanlı devrelerine giderek hem millî uyanışı gerçekleştirmeye hem de mensubu olduğu topluma tarih bilinci aşılamaya çalışmışlardır. (II) Cumhuriyet yıllarında, ulusal tarih bilincinin uyanmış, Türkçülüğün kökenlerine, Türk tarihine karşı duyulan ilgi daha da artmıştır. (III) Popüler tarih romanları, çokça ilgi görmüş, geniş halk kitleleri tarafından fazlaca benimsenmiştir. (IV) Popüler tarih romanları, estetik ve sanat kaygılarını ön planda tutmuştur. (V) Bu romanlar, okurda tarih bilgisinin sevdirilmesi ve tarih bilincinin oluşturulması aşamasında çok önemli rol oynamıştır.
Yukarıda verilen paragrafta, numaralandırılmış bilgilerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
I
B
II
C
III
D
IV
E
V
Açıklama:
Popüler tarih romanları, tarih bilgisinin yanı sıra, aşk, serüven ve macera gibi unsurları roman kurgusuna katarak estetik ve sanat kaygılarını ikinci plana itmiş olsa bile, okurda tarih bilgisinin sevdirilmesi ve tarih bilincinin oluşturulması aşamasında çok önemli rol oynamıştır.

Soru 68

Aşağıdakilerden hangisi, 1980 öncesi tarihi romanlardan biridir?

Seçenekler

A
Kilit
B
Yalnız Bebekler
C
Pinhan
D
Puslu Kıtalar Atlası
E
Zaman Yeli
Açıklama:
  • Gürsel Korat - Zaman Yeli (1994)
  • İhsan Oktay Anar - Puslu Kıtalar Atlası (1995)
  • Nedim Gürsel - Boğazkesen-Fatih’in Romanı (1995)
  • Handan Öztürk - Yalnız Bebekler (1996)
  • Necati Sepetçioğlu - Kilit (1971)

Soru 69

Üç İstanbul adlı romanında, II. Abdülhamit Dönemi’ni, İttihat ve Terakkili yılları, Mütareke İstanbul’unu, yozlaşmış insan tipleri aracılığıyla yansıtan yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yakup Kadri Karaosmanoğlu
B
Mithat Cemal Kuntay
C
Halide Edip Adıvar
D
Reşat Nuri Güntekin
E
Nahit Sırrı Örik
Açıklama:
Tarihsel romanlarımızda İttihat ve Terakki, Mütareke ve Millî Mücadele dönemleri çokça işlenmiştir. 1908-1923 yıllarını konu alan romancılardan ilk grup İttihat ve Terakki, I. Dünya Savaşı ve Millî Mücadele yıllarını yaşayan yazarlar, kendi dönemlerinin tanıklığını yapmışlardır. Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Halide Edip Adıvar, Reşat Nuri Güntekin, Nahit Sırrı Örik, Mithat Cemal Kuntay; yaşadıklarını, yıllar sonra, bir kurgu ile sundular. Mithat Cemal Kuntay ve Reşat Nuri Güntekin de yaşadıkları dönemi çok farklı boyutlarıyla sorgulamışlardır. Mithat Cemal Üç İstanbul’da II. Abdülhamit Dönemi’ni, İttihat ve Terakkili yılları, Mütareke İstanbul’unu; yozlaşmış insan tipleri ile yansıtmaya çalışır. Reşat Nuri, tezli romanı Yeşil Gece’de, Millî Mücadele yıllarını, önceleri din adamı, sonra öğretmen olan Ali Şahin’i merkeze alarak anlatır. Nahit Sırrı Örik, çocukluk yıllarının dünyasını, II. Abdülhamit’in son dönemini eleştirel bir tarzda dikkatlere sunar. Sahnenin Dışındakiler romanında Ahmet Hamdi Tanpınar, Mütareke Dönemi İstanbul’unu, 17-18 yaşın gençliğiyle idrak ettiği tarzda yansıtmaktadır.

Soru 70

Millî Mücadele yıllarında çocuk olup babasından ve aile çevresinden duyduklarından hareketle oluşturduğu romanında, Akşehir’e simge değeri yükleyerek Millî Mücadele cephelerine bakan yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kemal Tahir
B
Samim Kocagöz
C
Tarık Buğra
D
Attilâ İlhan
E
Ayşe Kulin
Açıklama:
Millî Mücadele yıllarında çocuk olan yazarlarımız arasında Kemal Tahir, Tarık Buğra ve Samim Kocagöz bulunur. Kemal Tahir, İttihat ve Terakki’nin iş başına geldiği dönemde doğmuş, Millî Mücadele yıllarına çocuk gözleriyle tanıklık etmiştir. Bir Mülkiyet Kalesi, yazarın aile hayatını konu almaktadır. II. Abdülhamit’in marangozu olan babasının yaşadıklarını kurguya dönüştüren yazar, İttihat ve Terakki’den Millî Mücadele’nin sonuna kadar olan bir dönemi, Mahir Efendi’yi merkeze alarak yansıtmaktadır. Esir Şehrin İnsanları’nda, yurt dışında eğitim görmüş, Paşa çocuğu Kâmil Bey’in Mütareke İstanbul’unda yaşadıkları vardır. Kemal Tahir’in aydın gözüyle yorumladığı Mütareke Dönemi İstanbul’u, Yorgun Savaşçı’da eski bir asker açısından verilir. Belgesel tadındaki roman Kalpaklılar-Doludizgin yazarı Samim Kocagöz de bu yılların çocuklarındandır. Söke çevresinde gelişen olayları da romanın kurgusuna alan Kocagöz, Millî Mücadele yıllarını Nutuk rehberliğinde romanlaştırır. Attilâ İlhan ve Ayşe Kulin ise belgeler ışığında Millî Mücadele yıllarını kurgulayan, üçüncü grup yazarlarımız arasındadır.

Soru 71

  1. Nahit Sırrı Örik, bizzat tanıklık etmediği Abdülhamit Dönemi’nin son yılları ile İttihat ve Terakki’nin ilk yıllarını konu edinen Abdülhamit Düşerken adlı romanını, dönemi titizlikle araştırıp öyle kurgulamıştır.
  2. II. Abdülhamit Dönemi’ni öncesi ve sonrasıyla sorgulayan roman; dönemin paşalarından birinin kızı ve İttihat Terakki’nin hırsına yenik düşmüş bir subayının ilişkileri çevresinde kurgulanmaktadır.
  3. Romanda kurgulanmış şahısların dışında gerçek figürlere de yer verilmiştir.
Nahit Sırrı Örik'in Abdülhamit Düşerken adlı romanıyla ilgili yukarıdaki bilgilerden hangileri doğrudur?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I-II
E
II-III
Açıklama:
II. Abdülhamit Dönemi’nin son yılları ile İttihat ve Terakki’nin ilk yıllarını konu edinen Abdülhamit Düşerken romanında Nahit Sırrı Örik, çocukluk yıllarında tanığı olduğu tarih kapsamında değerlendirilebilecek olayları kurgulamaktadır. 22 Mayıs 1895 doğumlu olan Nahit Sırrı’nın babası II. Abdülhamit Dönemi Ma- arif Nezareti mektupçularındandır. Yazarın yaşı ve babasının görevleri, bize, çocukluk yıllarındaki izlenimlerinden çok babasından duyduklarının etkin kaynak olduğunu göstermektedir. Bu bakımdan Nahit Sırrı’nın tarihi anlatmaktan çok, kendi çağına tanıklık ettiğini düşünebiliriz.

Soru 72

Romanlarını Türk tarihininden başlangıcından 1915 Çanakkale savaşlarına kadar getiren, kendine özgü anlatımıyla, Türk tarihinin kahramanlıklarını, ihtişamını, değerlerini oluşturduğu kurgular çevresinde sunan yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Mustafa Necati Sepetçioğlu
B
Bekir Büyükarkın
C
Abdullah Ziya Kozanoğlu
D
Feridun Fazıl Tülbentçi
E
Turhan Tan
Açıklama:
Mustafa Necati Sepetçioğlu’nun romanları Türk tarihini, başlangıcından 1915 Çanakkale savaşlarına kadar getirir. Sepetçioğlu, kendine özgü anlatımıyla, Türk tarihinin kahramanlıklarını, ihtişamını, değerlerini oluşturduğu kurgular çevresinde dikkatlere sunar. 1930’lardan sonra Türk okuyucusuyla bütünleşen popüler tarih romanları da Türk tarihinin bilinmeyen dönemlerini ve kahramanlarını anlatırlar. Bekir Büyükarkın, Abdullah Ziya Kozanoğlu, Feridun Fazıl Tülbentçi, Turhan Tan gibi romancıların eserleri bu niteliktedir. Hatta romandan ziyade tarih yazmak amacıyla hareket eden Feridun Fazıl Tülbentçi’nin romanlarında, tarih kitapları gibi, dipnotlarıyla aktarılmış bilgi notlarına tesadüf edilir.

Soru 73

  1. Bir romancı olarak Türk tarihinin geçirdiği sosyal değişimleri işler.
  2. Türk tarihi ve toplum düzenine ilişkin düşüncelerini Devlet Ana’da sistemli bir şekilde aktarır.
  3. Yazar, Türk tarihine bakışında Batı ve Batılılaşma sorununa değinmez.
Kemal Tahir ile ilgili, yukarıdaki bilgilerden hangileri doğrudur?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I-II
E
II-III
Açıklama:
Kemal Tahir’in Türk tarihine bakışında Osmanlı’nın yanında Batı ve Batılılaşma sorunu da vardır. Yazar, Osmanlı’nın kuruluş yıllarından itibaren Türk tarihini incelerken Batı’dan tarih, kanunlar, inançlar, iktisadi ve sosyal hayat bakımından farklı bir yapıda olduğumuzu, kendimize özgü bir tarihimiz olduğunu savunur.

Soru 74

Safiye Erol'un en meşhur romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yol Ayrımı
B
Topal Kasırga
C
Ciğerdelen
D
Esir Şehrin İnsanları
E
Bir Mülkiyet Kalesi
Açıklama:
Ciğerdelen (1946), Safiye Erol’un en meşhur romanıdır. Romanda şimdiki zaman ile geçmişte meydana gelen tutkulu bir aşk etrafında, Türk romanının geleneksel temalarından Doğu-Batı çatışması işlenir. Şimdiki zaman, mimar Turhan Tuna’nın ağzından anlatılır. Geçmiş ise romanın kadın kahramanı Cangüzel’in yazdığı hikâyelerle 17. yüzyıla, Estergon Kalesi cengine kadar gider. Cangüzel’in yazdığı Sarı Sipahiler, Yedi Peçeli ve Ciğerdelen adlı üç hikâyede tarihsel bir olay anlatılır. Bu iki zamanı bir olayda karşı karşıya getirerek Safiye Erol’un tarih bilincini derinleştirmeye çalıştığı düşünülmektedir. A, B, D ve E seçeneklerindeki romanlar Kemal Tahir'e aittir.

Soru 75

Yazar-eser eşleştirmelerinden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Kemal Tahir-Küçük Ağa
B
Tarık Buğra-Osmancık
C
Halide Edip Adıvar-Devlet Ana
D
Ahmet Hamdi Tanpınar-Ateşten Gömlek
E
Namık Kemal-Yorgun Savaşçı
Açıklama:
Tarık Buğra-Osmancık eşleşmesi doğrudur. Diğerleri yanlıştır.Cevap B şıkkıdır.

Soru 76

Türk Edebiyatı'nda tarihi romanın ilk örneğini veren yazar hangisidir?

Seçenekler

A
Ahmet Mithat
B
Kemal Tahir
C
Tarık Buğra
D
Halide Edip Adıvar
E
Ahmet Hamdi Tanpınar
Açıklama:
İlk örnek diye sorulduğu için cevap A şıkkıdır.

Soru 77

Hangisi 1960 sonrası dönemin en etkin tarih romanı yazarıdır?

Seçenekler

A
Mustafa Necati Sepetçioğlu
B
Murat Sertoğlu
C
Turhan Tan
D
Abdullah Ziya Kozanoğlu
E
Peyami Safa
Açıklama:
Diğerleri 1920-1960 arası yazarlardır. Cevap A şıkkıdır.

Soru 78

Hangisi 1980 sonrası dönemdeki siyasal olayları anlatan eser ve yazarıdır?

Seçenekler

A
Bıçağın Ucu-Attila İlhan
B
Beyaz Ateş Adası-Murat Erman
C
Kahramanlar Ölmeli-Ahmet Yurdakul
D
Yitik Ülkü-Erol Toy
E
Bizim Diyar-Sevinç Çokum
Açıklama:
Şıkların hepsi tarihsel romandır ama siyasal olayları anlatan A şıkkındaki eserdir. Cevap A şıkkıdır.

Soru 79

"Ciğerdelen" ile ilgili olarak söylenen hangi ifade yanlıştır?

Seçenekler

A
Safiye Erol'un en meşhur romanıdır
B
Doğu-batı çekişmesi işlenir
C
Ana teması tarihtir
D
Stratejik noktadaki bir Türk üssünün adıdır
E
Estergon Kalesi Cengine yer verilir
Açıklama:
Asıl tema aşktır. Cevap C şıkkıdır.

Soru 80

-Osmanlı Devleti'nin kuruluş dönemi anlatılır
-Yazarı Kemal Tahir'dir
-Aşık Yunus Emre de eserde görülür
-Batının bireyciliğine karşı Türk kimliğini ortaya koyar
-Osmanlı toplumunun üretim tarzına dikkat çekilir
Yukarıda bazı özellikleri verilen eser hangisidir?

Seçenekler

A
Devlet Ana
B
Ciğerdelen
C
Abdülhamit Düşerken
D
Küçük Ağa
E
Dersaadet'te Sabah Ezanları
Açıklama:
Bahsedilen özellikler yazarının Kemal Tahir olduğu Devlet Ana'dır. Cevap A şıkkıdır.

Soru 81

Hangisi Milli Mücadele Dönemi'ni ve Mütareke Dönemi İstanbul'unu anı-roman tarzında yansıtan eserdir?

Seçenekler

A
Sahnenin Dışındakiler
B
Ekilmemiş Topraklar
C
Yaşamak Güzel Şey Be Kardeşim
D
Toz Duman İçinde
E
Vatan Dediler
Açıklama:
Diğerleri sadece Milli Mücadele Döneminin problemlerini tarihsel süreç içinde değerlendirir. Cevap a şıkkıdır.

Soru 82

Abdülhamit Düşerken adlı romanın yazarı hangisidir?

Seçenekler

A
Nahit Sırrı Örik
B
Kemal Tahir
C
Safiye Erol
D
Attila İlhan
E
Peyami Safa
Açıklama:
Bahsedilen eser Nahit Sırrı Özik'e aittir. Cevap a şıkkıdır.

Soru 83

Milli Mücadele yıllarında Kuvayi Milliye'nin oluşumundan Çerkes Ethem Birlikleri'nin bozguna uğratılması arasındaki sürece kadar olan dönemin kurgusu niteliğinde olan eser hangisidir?

Seçenekler

A
Küçük Ağa
B
Abdülhamit Düşerken
C
Devlet Ana
D
Ciğerdelen
E
Dersaadet'te Sabah Ezanları
Açıklama:
Eser, Tarık Buğra'ya ait olan Küçük Ağa'dır. Cevap A şıkkıdır.

Soru 84

Aşağıdaki romanlardan hangisi Attila İlhan'a aittir?

Seçenekler

A
Dersaadet'te Sabah Ezanları
B
Küçük Ağa
C
Ateşten Gömlek
D
Osmancık
E
Devlet Ana
Açıklama:
B ve d şıkkı, Tarık Buğra; c şıkkı Halide edip; e şıkkı ise Kemanl Tahir'e aittir. Cevap A şıkkıdır.

Soru 85

İlk tarihi roman örneği hangisidir?

Seçenekler

A
Yorgun Savaşçı
B
Devlet Ana
C
Sahnenin Dışındakiler
D
Waverley
E
Ateşten Gömlek
Açıklama:
İlk tarihî roman örneği sayılan Waverley’de (1814) Walter Scott, gerçek bir olayın içersine fictif yapıda bir metin yerleştirmiştir.

Soru 86

Türk edebiyatından tarihî roman alanında ilk örnekleri kim vermiştir?

Seçenekler

A
Namık Kemal
B
Ahmet Mithat
C
Ömer Seyfettin
D
Ahmet Hikmet Müftüoğlu
E
Turhan Tan
Açıklama:
Tarihî roman alanında ilk örnekleri Ahmet Mithat verir.

Soru 87

1930’lardan sonra Türk okuyucusuyla bütünleşen popüler tarih romanları da Türk tarihinin bilinmeyen dönemlerini ve kahramanlarını anlatırlar. Aşağıdaki hangi yazarın eserleri bu niteliktedir?

Seçenekler

A
Mustafa Necati Sepetçioğlu
B
Turhan Tan
C
Tarık Buğra
D
Kemal Tahir
E
Yavuz Bahadıroğlu
Açıklama:
1930’lardan sonra Türk okuyucusuyla bütünleşen popüler tarih romanları da Türk tarihinin bilinmeyen dönemlerini ve kahramanlarını anlatırlar. Bekir Büyükarkın, Abdullah Ziya Kozanoğlu, Feridun Fazıl Tülbentçi, Turhan Tan gibi romancıların eserleri bu niteliktedir.

Soru 88

Tarihin romanın asıl teması olmadığı aşk temasının yan unsurlarından biri olduğu roman hangisidir?

Seçenekler

A
Ciğerdelen
B
Devlet Ana
C
Abdülhamit Düşerken
D
Küçük Ağa
E
Dersaadet’te Sabah Ezanları
Açıklama:
Bir boyutuyla tarihsel roman
özelliği de taşıyan Ciğerdelen,
Türk edebiyatının en güzel
romanlarından biri olarak
değerlendirilmektedir. Bu
romanda, tarih romanın
asıl teması durumunda
değildir. Aşk temasının yan
unsurlarından biridir.

Soru 89

Hangi roman Batı’nın bireyciliğine karşı Türk kimliğini ortaya koyma özelliğini taşımaktadır?

Seçenekler

A
Dersaadet’te Sabah Ezanları
B
Küçük Ağa
C
Abdülhamit Düşerken
D
Ciğerdelen
E
Devlet Ana
Açıklama:
Denilebilir ki Devlet Ana,
tam manasıyla Batı’nın
bireyciliğine karşı Türk
kimliğini ortaya koyan bir
roman özelliğiyle karşımıza
çıkar.

Soru 90

Millî Mücadele yıllarında çocuk olan yazarlarımız kimlerdir?
I. Kemal Tahir
II. Tarık Buğra
III. Samim Kocagöz
IV. Mithat Cemal Kuntay
V. Reşat Nuri Güntekin

Seçenekler

A
I-III
B
II-IV
C
I-II-III
D
II-III-IV
E
III-V
Açıklama:
İkinci grup ise Millî Mücadele yıllarında çocuk olan yazarlarımızdır: Kemal Tahir, Tarık Buğra ve Samim Kocagöz.

Soru 91

Hangileri belgeler ışığında Millî Mücadele yıllarını kurgulayan yazarlarımızdandır?

Seçenekler

A
Attilâ İlhan - Ayşe Kulin
B
Tarık Buğra - Kemal Tahir
C
Samim Kocagöz - Nahit Sırrı Örik
D
Reşat Nuri Güntekin - Mithat Cemal Kuntay
E
Yakup Kadri Karaosmanoğlu - Halide Edip Adıvar
Açıklama:
Üçüncü grupta ise belgeler ışığında Millî Mücadele yıllarını kurgulayan yazarlarımız vardır. Bu gruptaki yazarlar, yazılanları ve belgeleri hareket noktası alarak
geçmişi yorumlamışlardır. Attilâ İlhan, Aynanın İçindekiler serisinde yakın dönem
tarihimizi bütün boyutlarıyla yansıtmaya çalışmıştır. Ayşe Kulin ise ele aldığımız
romanında, belgelerden ve mektuplardan hareket ederek Millî Mücadele yıllarında
ailesinin yaşadıklarını, romanın verdiği imkânlar ölçüsünde kurgulamıştır.

Soru 92

İstanbullu Hoca, Çolak Salih, Reis Bey, Doktor Haydar ve Ali Emmi gibi halktan insanların kahramanı olduğu roman hangisidir?

Seçenekler

A
Ciğerdelen
B
Devlet Ana
C
Abdülhamit Düşerken
D
Küçük Ağa
E
Dersaadet’te Sabah Ezanları
Açıklama:
İstanbullu Hoca, Çolak Salih, Reis Bey, Doktor Haydar ve
Ali Emmi gibi halktan insanlar romanın kahramanlarıdır.

Soru 93

Attilâ İlhan’ın "Dersaadet’te Sabah Ezanları" romanının basım yılı kaçtır?

Seçenekler

A
1980
B
1981
C
1982
D
1983
E
1984
Açıklama:
Attilâ İlhan’ın “Aynanın İçindekiler” serisinin dördüncü kitabı olarak yayımlanan Dersaadet’te Sabah Ezanları’nın basım yılı 1981’dir

Soru 94

".....Geçmişle şimdiki zaman arasında bir nedensellik ilişkisi var bu romanlarda. Başka bir deyişle; her şey diyalektik bir yöntemle getiriliyor okurun karşısına........"
Turgut Göğebakan bu yazıda hangi yazarımız hakkında düşüncesini belirtmiştir?

Seçenekler

A
Safiye Erol
B
Nahit Sırrı Örik
C
Tarık Buğra
D
Ayşe Kulin
E
Atilla İlhan
Açıklama:
“Ancak klasik bir tarihsel roman yazarı değil İlhan. Onun tarihsel ormanlarında geçmişle şimdiki zaman arasındaki çizgiye özel bir önem veriliyor. Geçmişle şimdiki zaman arasında bir nedensellik ilişkisi var bu romanlarda. Başka bir deyişle; her şey diyalektik bir yöntemle getiriliyor okurun karşısına.

Soru 95

İlk tarihi romanın yazarı kimdir?

Seçenekler

A
Tim Collingwood
B
Walter Scott
C
Edward Hallett Carr
D
Jose Fontana
E
Karl Popper
Açıklama:
Edebiyat da tarihî roman bağlamında tarihle ilişki içerisindedir. İlk tarihî roman örneğini Walter Scott’un kaleme aldığı kabul edilir. Scott, İskoç halkına ait efsane ve halk hikâyelerini toplayarak kendi tarih bilgisiyle yoğurarak roman hâline getirmiştir. İlk tarihî roman örneği sayılan Waverley’de (1814) Walter Scott, gerçek bir olayın içersine fictif yapıda bir metin yerleştirmiştir. Romanın konusu, İskoçya tarihindeki 1745 Jakoben Ayaklanması’dır. Bu romanda fictif yapı, tarih ve eğitim iç içedir. Doğru cevap B’dir.

Soru 96

“Karşı olgusal” ne anlama gelmektedir?

Seçenekler

A
Yazarın tarihsel gerçekliği istediği tarzda değiştirmesi.
B
Bugün ve geçmişin iki çizgi hâlinde birlikte sunulması.
C
Romanda tarih ve eğitimin iç içe kullanılması.
D
Kullanılan dilin döneme göre uyarlanması.
E
Birbirine karşıt karakterlerin seçilmesi.
Açıklama:
Romancının tarihsel bilgiyi yorumlamasında hiçbir sınır yoktur. Konu aldığı zamana ait sıradan bir insanın yaşadığı devri değerlendirmesini sunabileceği gibi, savaşların ve siyasi olayların görüntüsünü de nakledebilir. Hatta tarihsel gerçekliği istediği tarzda değiştirebilir. Buna “counter factual” (karşı olgusal) denilmektedir. Osmanlı İmparatorluğu’nun Söğüt dışına hiç çıkamaması, Osmanlı’nın Viyana’yı fethetmesi gibi. Doğru cevap A’dır.

Soru 97

Türk edebiyatında ilk tarihi romanı kim yazmıştır?

Seçenekler

A
Ömer Seyfettin
B
Abdullah Ziya Kozanoğlu
C
Ahmet Mithat
D
Ahmet Hikmet Müftüoğlu
E
Peyami Safa
Açıklama:
Tarihî roman alanında ilk örnekleri Ahmet Mithat verir. Onun Yeniçeriler, Hasan Mellah Yahut Sır İçinde Esrar adlı eserleri ile Musullu Süleyman, Ahmet Metin ve Şirzâd romanları konu ve kahramanları bakımından bu türün ilk örnekleri olarak gösterilir. Namık Kemal’in Cezmi (1880) romanı, tarihi bilinçli olarak işleyen ilk tarihî romanımızdır. Namık Kemal, Cezmi’nin şahsında, 16.yy. da Osmanlı-İran-Kırım ilişkilerini, bir aşk-kıskançlık olayı çevresinde anlatmaya çalışmıştır. Romanında oğlunu tablolaştırmış, kendine göre Türk değerlerini betimlemiştir. Doğru cevap C’dir.

Soru 98

Aşağıdaki 1960 sonrası önemli yazarlardan Mustafa Necati Sepetçioğlu ile ilgili ifadelerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Eserlerinde post modern anlatım tarzını kullanan ilk yazardır.
B
Romanlarında tarihsel olayları sübjektif olarak ortaya koyar.
C
Romanlarında kendi siyasal görüşünü empoze etmeye çalışır.
D
Tarihsel sürecin manevi değerlerinin şekillenme macerasını işler.
E
Tarihi bilinçli olarak işleyen ilk tarihî romanın yazarıdır.
Açıklama:
1960 sonrasında da tarihsel romanın varlığı daha çok popüler tarih romanları çevresinde yürür. Bu dönemin tarihsel romanlarıyla en etkin ismi şüphesiz Mustafa Necati Sepetçioğlu’dur. Sepetçioğlu, eserlerinde, Türk tarihinin başlangıcından 20. yüzyılın başına kadar gelen süreci bir görev bilinciyle romanlaştırmıştır. Sepetçioğlu tarihsel romanlarında sadece tarihsel süreci aktarmaz, o sürecin özellikle manevi değerlerinin şekillenme macerasını işler. Bu Atlı Geçide Gider romanında Yıldırım Beyazıt Dönemi’ndeki Osmanlı toplumunun bağlandığı manevi değerler, Somuncu Baba’nın etrafında şekillenen eğitim ve bilime verilen değer vurgulanır. Doğru cevap D’dir.

Soru 99

Yalnız yakın dönem değil, Türk ve dünya tarihinin en bilinmeyen dönemlerinin anlatıldığı romanlar hangi yıllarda yazılmıştır?

Seçenekler

A
1920
B
1930
C
1960
D
1980
E
1990
Açıklama:
Tarihsel romanın etkin bir tarzda ortaya çıkışı 1980 sonrası dönemdir. 1980 sonrasında yalnız yakın dönem değil, Türk ve dünya tarihinin en bilinmeyen dönemlerine kadar gidilir. 1980 sonrası kuşaktan türe birer ikişer eserle katılan Gürsel Korat (Zaman Yeli/1994), felsefi derinliği olan romanlarıyla İhsan Oktay Anar (Puslu Kıtalar Atlası/1995, Kitabü’l Hiyel/1996, Efrasiyab’ın Hikâyeleri/1998), tarih ve fantezinin karışımı roman yazan Elif Şafak (Pinhan), Handan Öztürk (Yalnız Bebekler/1996), İstanbul’un fethini konu alan tek romanında hem Doğu’yu hem de Batı’yı Marksist bir dikkatle eleştiren Nedim Gürsel (Boğazkesen-Fatih’in Romanı/1995), Haldun Çubukçu (Yıldızsayan/1996), konusunu XVII. yüzyılda Osmanlı sarayında yaşanan olaylardan alan Zülfü Livaneli (Engereğin Gözündeki Kamaşma/1996), mitolojik unsurları ve halk öykülerini folklorik malzeme ile zenginleştirerek roman formu içinde okura sunan Yaşar Kemal (Fırat Suyu Kan Akıyor Baksana/1998) örnek olarak verilebilir. Doğru cevap D’dir.

Soru 100

Aşağıdakilerden hangisi yazarın yaşadığı devirdeki tarihsel olaylar anlattığı romanlardan biri değildir?

Seçenekler

A
Bıçağın Ucu
B
Derin Roman
C
Yorgun Mayıs Kısrakları
D
Gece Sesleri
E
Kurt Seyit ve Shura
Açıklama:
Yine bu dönem içerisinde çağının tanığı olarak yaşadığı devirdeki tarihsel olayları romanlaştıran yazarlarımız da vardır. Demokrat Partinin iktidar sürecini bu çerçevede romanlaştıran, bu dönemdeki siyasal olayları anlatan romanlar kaleme alınmıştır. Samim Kocagöz (İzmir’in İçinde), Attilâ İlhan (Bıçağın Ucu, Sırtlan Payı, Yaraya Tuz Basmak), Vedat Türkali (Bir Gün Tek Başına), Tarık Buğra (Dönemeçte), Yılmaz Karakoyunlu (Yorgun Mayıs Kısrakları), Nesrin Turhan (İhtilalin Süvarisi), Ahmet Kekeç (Derin Roman), Ayşe Kulin (Gece Sesleri), Ali Arslan (Serçe-2) bu tarz romanlardır. Doğru cevap E’dir.

Soru 101

Safiye Erol’un romanı Ciğerdelen ne zaman yayınlanmıştır?

Seçenekler

A
1926
B
1935
C
1946
D
1953
E
1967
Açıklama:
Ciğerdelen (1946), Safiye Erol’un en meşhur romanıdır. Romanda şimdiki zaman ile geçmişte meydana gelen tutkulu bir aşk etrafında, Türk romanının geleneksel temalarından Doğu-Batı çatışması işlenir. Simdiki zaman, mimar Turhan Tuna’nın ağzından anlatılır. Geçmiş ise romanın kadın kahramanı Cangüzel’in yazdığı hikâyelerle 17. yüzyıla, Estergon Kalesi cengine kadar gider. Cangüzel’in yazdığı Sarı Sipahiler, Yedi Peçeli ve Ciğerdelen adlı üç hikâyede tarihsel bir olay anlatılır. Bu iki zamanı bir olayda karşı karşıya getirerek Safiye Erol’un tarih bilincini derinleştirmeye çalıştığı düşünülmektedir. Doğru cevap C’dir.

Soru 102

Aşağıdakilerden hangisi Kemal Tahir’in Devlet Ana romanı için yanlış bir ifadedir?

Seçenekler

A
Kemal Tahir, romanını, öncelikle cinayet vak’ası üzerine kurar.
B
Roman, Osmanlı Devletinin kuruluş sürecini anlatır.
C
Batı’nın bireyciliğine karşı Türk kimliğini ortaya koyan bir romandır.
D
Batı’nın, tüm kurumlarıyla bize benzediği anlatılmaktadır.
E
Osmanlı toplumunun üretim tarzı romanda anlatılmaktadır.
Açıklama:
Kemal Tahir romancı olarak Türk tarihinin geçirdiği sosyal değişimleri işler. Bu çerçevede de tarihi kullanır. Osmanlı Devleti’nin kuruluş sürecini Devlet Ana romanında, Ankara Savaşı (1402) dönemini de yarım kalmış Topal Kasırga’da işler. Kemal Tahir, Türk tarihi ve toplum düzenine ilişkin düşüncelerini Devlet Ana’da sistemli bir şekilde aktarır. Batıcılık düşüncesine her zaman karşı olan Kemal Tahir, Türk toplumunun gerçeklerine eğilen bir yazarımızdır. Devlet Ana’da yazarın tarih açısından önemle üzerinde durduğu Batı’nın, tüm kurumlarıyla bize benzemediği vurgulanmış olur. Kemal Tahir, Devlet Ana’da Türk milletinin -Osmanlı’dan gelen- devlet kurucu ve yaşatıcı dehasının günümüzde de var olduğunu, Türk kimliğine yönelmek için Osmanlının ilk dönemlerine bakmanın zorunluluğuna dikkat çekmiştir. Kemal Tahir, Devlet Ana romanında, özellikle Osmanlı toplumunun üretim tarzına da dikkat çeker. Osmanlı toplumunun köylüleri Allah’a ait, padişahın yeryüzünde koruduğu toprağı eker, biçer, devlete bir miktar vergi verir. Bu bireyin üretimdeki hürriyetidir. Doğru cevap D’dir.

Soru 103

Aşağıdakilerden hangisi belgeler ışığında Millî Mücadele yıllarını kurgulayan yazarlarımızdandır?

Seçenekler

A
Kemal Tahir
B
Nahit Sırrı Örik
C
Ahmet Hamdi Tanpınar
D
Attila İlhan
E
Tarık Buğra
Açıklama:
Belgeler ışığında Millî Mücadele yıllarını kurgulayan yazarlarımız vardır. Bu gruptaki yazarlar, yazılanları ve belgeleri hareket noktası alarak geçmişi yorumlamışlardır. Attilâ İlhan, Aynanın İçindekiler serisinde yakın dönem tarihimizi bütün boyutlarıyla yansıtmaya çalışmıştır. Ayşe Kulin ise ele aldığımız romanında, belgelerden ve mektuplardan hareket ederek Millî Mücadele yıllarında ailesinin yaşadıklarını, romanın verdiği imkânlar ölçüsünde kurgulamıştır. Doğru cevap D’dir.

Soru 104

İttihat ve Terakki mensubu Abdi Bey ve ailesi çevresinde Osmanlı İmparatorluğu’nun son yıllarını anlatan roman aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Küçük Ağa
B
Toz Duman İçinde
C
Dersaadet’te Sabah Ezanları
D
Aylaklar
E
Abdülhamit Düşerken
Açıklama:
Attilâ İlhan’ın “Aynanın İçindekiler” serisinin dördüncü kitabı olarak yayımlanan Dersaadet’te Sabah Ezanları’nın basım yılı 1981’dir. Attilâ İlhan, romana İzmir’in işgal edilmesi gibi Türk tarihi açısından önemli bir olayla başlar. Ancak kurguyu çevresinde oluşturacağı Abdi Bey, Neveser, Münif Sabri ve diğerlerinin bugünlere nasıl geldiğini açıklayabilmek için 1909 Mayıs’ına kadar gider. Roman, İttihat ve Terakki mensubu Abdi Bey ve ailesi çevresinde Osmanlı İmparatorluğu’nun son yıllarına bakar. Bir bakıma çözülüşün ve çöküşün temel nedenlerini, iç ve dış etkilerini irdeler. İttihat ve Terakki’nin ülkeyi yönetecek bilgi ve beceriden yoksunluğunun, Abdi Bey gibi insanları bünyesinde barındırması gibi nedenlere dayalı vurgusu yapılır. Doğru cevap C’dir.

Soru 105

Bugün ve geçmişin iki çizgi hâlinde birlikte sunulduğu Nedim Gürsel’in Boğazkesen/Fatih’in Romanı’nda nasıl bir anlatım tarzı kullanılmıştır?

Seçenekler

A
Klasik
B
Öyküleme
C
Postmodern
D
Bilinç akışı
E
Geriye dönüş
Açıklama:
Tarihî romanda farklı anlatım tekniklerini deneyenler de vardır. Postmodern anlatım tarzını deneyen Nedim Gürsel’in Boğazkesen/Fatih’in Romanı’nda bugün ve geçmiş iki çizgi hâlinde birlikte sunulmuştur. Burada anlatıcı durumundaki “ben”, 12 Eylül 1980 sonrasında Boğaziçi’ndeki terk edilmiş bir yalıda oturmakta ve Fatih Dönemi ile İstanbul’un Fethi’ni anlatan bir roman kaleme almaktadır. Binalar ve tarihsel mekânlar “ben”i tarihin içine sürüklemektedir.

Soru 106

Türk Edebiyatı’nda tarihi bilinçli olarak işleyen ilk tarihî roman ve yazarı aşağıdakilerden hangisinde birlikte verilmiştir?

Seçenekler

A
Ziya Gökalp _ Kızıl Elma
B
Namık Kemal- Cezmi
C
Ahmet Hikmet Müftüoğlu- Çağlayanlar
D
Ömer Seyfettin- Efruz Bey
E
Abdullah Ziya Kozanoğlu- Kızıl Tuğ
Açıklama:
Namık Kemal’in Cezmi (1880) romanı, tarihi bilinçli olarak işleyen ilk tarihî romanımızdır. Namık Kemal, Cezmi’nin şahsında, 16.yy. da Osmanlı-İran-Kırım ilişkilerini, bir aşk-kıskançlık olayı çevresinde anlatmaya çalışmıştır. Romanında oğlunu tablolaştırmış, kendine göre Türk değerlerini betimlemiştir.

Soru 107

“Puslu Kıtalar Atlası”, “Kitabü’l Hiyel”, “Efrasiyab’ın Hikâyeleri” gibi felsefi derinliği olan tarihsel romanların yazarı kimdir?

Seçenekler

A
Zülfü Livaneli
B
Elif Şafak
C
Nedim Gürsel
D
İskender Pala
E
İhsan Oktay Anar
Açıklama:
1980 sonrası kuşaktan türe örnek felsefi derinliği olan romanlarıyla İhsan Oktay Anar (Puslu Kıtalar Atlası/1995, Kitabü’l Hiyel/1996, Efrasiyab’ın Hikâyeleri/1998) verilebilir.

Soru 108

Aşağıdaki roman ve yazarlardan hangisinde Demokrat Partinin iktidar süreci romanlaştırılmış ve bu dönemdeki siyasal olayları anlatılmıştır?

Seçenekler

A
Attilâ İlhan- Sırtlan Payı
B
Teoman Ergül- Altının Lâneti
C
Ayşe Kulin- Adı Aylin
D
Hıfzı Topuz- Meyyale
E
Selma Fındıklı- Nereye Yüreğim
Açıklama:
Demokrat Partinin iktidar sürecini romanlaştıran, bu dönemdeki siyasal olayları anlatan romanlar da kaleme alınmıştır. Samim Kocagöz (İzmir’in İçinde), Attilâ İlhan (Bıçağın Ucu, Sırtlan Payı, Yaraya Tuz Basmak), Vedat Türkali (Bir Gün Tek Başına), Tarık Buğ ra (Dönemeçte), Yılmaz Karakoyunlu (Yorgun Mayıs Kısrakları), Nesrin Turhan (İhtilalin Süvarisi), Ahmet Kekeç (Derin Roman), Ayşe Kulin (Gece Sesleri), Ali Arslan (Serçe-2) bu tarz romanlardır.

Soru 109

Tarihsel romanın etkin bir tarzda ortaya çıktığı, yalnız yakın dönem değil, Türk ve dünya tarihinin en bilinmeyen dönemlerine kadar gidildiği dönem ne zaman başlar?

Seçenekler

A
1950 sonrası
B
1960 sonrası
C
1970 sonrası
D
1980 sonrası
E
1990 sonrası
Açıklama:
Tarihsel romanın etkin bir tarzda ortaya çıkışı 1980 sonrası dönemdir. 1980 sonrasında yalnız yakın dönem değil, Türk ve dünya tarihinin en bilinmeyen dönemlerine kadar gidilir.

Soru 110

Bir boyutuyla tarihsel roman özelliği de taşıyan, Türk edebiyatının en güzel romanlarından biri olarak değerlendirilen, tarihin romanın asıl teması durumunda değil de, aşk temasının yan unsurlarından birisi olarak anlatıldığı ve 16. ve 17. yüzyıllarda Türklerin Rumeli’deki en son kalesinin adını taşıyan tarihî roman ve yazarı aşağıdakilerden hangisinde birlikte verilmiştir?

Seçenekler

A
Kemal Tahir- Bir Mülkiyet Kalesi
B
Safiye Erol- Ciğerdelen
C
Abdullah Ziya Kozanoğlu- Kızıltuğ
D
Turhan Tan- Akıncılar
E
Tarık Buğra -Osmancık
Açıklama:
Ciğerdelen (1946), Safiye Erol’un en meşhur romanıdır. Romanda şimdiki zaman ile geçmişte meydana gelen tutkulu bir aşk etrafında, Türk romanının geleneksel temalarından Doğu-Batı çatışması işlenir. Ciğerdelen, 16. ve 17. yüzyıllarda Türklerin Rumeli’deki en son kalesinin adıdır. Yani stratejik noktadaki bir Türk üssüdür. Türk edebiyatının en güzel romanlarından biri olarak değerlendirilen Ciğerdelen’de tarih, romanın asıl teması durumunda değil de, aşk temasının yan unsurlarından birisi olarak anlatılır.

Soru 111

Tezli romanı Yeşil Gece’de, Millî Mücadele yıllarını, önceleri din adamı, sonra öğretmen olan Ali Şahin’i merkeze alarak anlatan, İttihat ve Terakki, I. Dünya Savaşı ve Millî Mücadele yıllarını yaşayan yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yakup Kadri Karaosmanoğlu
B
Ahmet Hamdi Tanpınar
C
Reşat Nuri Güntekin
D
Halide Edip Adıvar
E
Mithat Cemal Kuntay
Açıklama:
İttihat ve Terakki, I. Dünya Savaşı ve Millî Mücadele yıllarını yaşayan yazarlar, kendi dönemlerinin tanıklığını yapmışlardır. Reşat Nuri, tezli romanı Yeşil Gece’de, Millî Mücadele yıllarını, önceleri din adamı, sonra öğretmen olan Ali Şahin’i merkeze alarak anlatır.

Soru 112

Aşağıdakilerden hangisi bir tarafa “biz”i Doğu’yu, karşı cepheye ise Batı’yı ve Batılı değerleri koyan, Anadolu direniş hareketinin zaferle sonuçlanmasına, sadece aydın üst kadroların değil, altı yüz yıllık imparatorluk deneyimi olan ariflerin ve halkın gönlünde yaşayan halk önderlerinin de payı olduğu temel düşüncesiyle yaklaşan tarihi roman ve yazarlarından birisidir?

Seçenekler

A
Recai Sanay -İngiliz Kemal Lavrense Karşı
B
Oğuz Özdeş - Dağ Başını Duman Almış
C
İskender Ohri - Aşktanda Üstün
D
Bekir Büyükarkın Bozkırda Sabah
E
Tarık Buğra- Küçük Ağa
Açıklama:
Bazı romancılar Millî Mücadele Dönemi’ne alternatif tarih oluşturma anlayışıyla yaklaşırlar. Bir tarafa “biz”i Doğu’yu, karşı cepheye ise Batı’yı ve Batılı değerleri koyarlar. Anadolu direnişinde birinci kuşağın dışladığı halkı ve halk önderlerini ön plana çıkaran, İttihatçıları ve padişahı savunan, Kurtuluş Savaşı’nın ‘din ve padişah için’ yapıldığı temel düşüncesini işleyen tezli romanlarıyla yeni tartışmalara zemin hazırlarlar. Farklı bir söyleyişle Anadolu direniş hareketinin zaferle sonuçlanmasına, sadece aydın üst kadroların değil, altı yüz yıllık imparatorluk deneyimi olan ariflerin ve halkın gönlünde yaşayan halk önderlerinin de payı olduğu temel düşüncesiyle yaklaşırlar. Tarık Buğra (Küçük Ağa, Küçük Ağa Ankara’da, Firavun İmanı); Münevver Ayaşlı (Pertev Beyin Üç Kızı, Pertev Bey’in İki Kızı, Pertev Bey’in Torunları), Bahaeddin Özkişi (Köse Kadı, Uçtaki Adam, Sokakta) gibi isimler bu çerçevede değerlendirilebilir.

Soru 113

Abdülhamit Dönemi’nin son yılları ile İttihat ve Terakki’nin ilk yıllarını konu edinen, Osmanlı İmparatorluğu’nun çöküşünü hazırlayan sosyal, politik ve kurumsal nedenleri bir aşk kurgusu çevresinde irdeleyen “Abdülhamit Düşerken” romanının yazarı kimdir?

Seçenekler

A
Yaşar Nabi Nayır
B
Nahit Sırrı Örik
C
Yusuf Ziya Ortaç
D
Hasan İzzettin Dinamo
E
Samim Kocagöz
Açıklama:
Nahit Sırrı Örik, 10 Temmuz 1908’den 31 Mart 1909’a kadar olan yakın tarihimizin çok önemli bir sürecini çeşitli sorgulamalar süzgecinden geçirerek dikkatlere sunmaktadır. Abdülhamit Düşerken isimli romanında, Osmanlı İmparatorluğu’nun çöküşünü hazırlayan sosyal, politik ve kurumsal nedenleri bir aşk kurgusu çevresinde irdelemektedir.

Soru 114

Attilâ İlhan’ın “Aynanın İçindekiler” serisinin dördüncü kitabı olan, yakın dönem Türk tarihinde 1909-1920 yıllarını yansıtmaya çalıştığı, İttihat ve Terakki mensubu Abdi Bey ve ailesi çevresinde Osmanlı İmparatorluğu’nun son yıllarına baktığı roman aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Bıçağın Ucu
B
Dersaadet’te Sabah Ezanları
C
Sırtlan Payı
D
Yaraya Tuz Basmak
E
O Karanlıkta Biz
Açıklama:
Attilâ İlhan’ın “Aynanın İçindekiler” serisinin dördüncü kitabı olarak yayımlanan Dersaadet’te Sabah Ezanları’nın basım yılı 1981’dir (Daha öncekiler Bıçağın Ucu, Sırtlan Payı ve Yaraya Tuz Basmak adlarıyla yayınlandı. Daha sonra da O Karanlıkta Biz adlı roman okurlarıyla buluştu). Attilâ İlhan bu romanlarında yakın dönem Türk tarihini kurgu ile yorumlamaktadır. Dersaadet’te Sabah Ezanları, İttihat ve Terakki mensubu Abdi Bey ve ailesi çevresinde Osmanlı İmparatorluğu’nun son yıllarına bakar. Bir bakıma çözülüşün ve çöküşün temel nedenlerini, iç ve dış etkilerini irdeler.

Soru 115

I. Tarihçinin, tarihsel gerçeklikleri yeniden yorumlamasında, kendi dünya görüşü ve hayatı algılama tarzı etkili olur.
II. Tarihî roman yazarı tarihî malzemeyi insana ait duygularla, yaşama tarzıyla şekillendirerek karşımıza çıkarır.
III. Tarihsel gerçeklikle, tarihî olayları hareket noktası alan romanlarda tarihin yeniden yorumlanması söz konusu olamaz.
IV. Tarih, gerçek olmak iddiasındadır, roman ise yalnızca yazarının tarihî kurgulaması sonucunda kendi gerçeklerini sezdirmek maksadıyla kaleme alınmıştır.
Yukarıdakilerden hangisi/hangileri tarihî romancı ile tarihçi arasındaki ilişkiyi doğru aktarmaktadır?

Seçenekler

A
I, II, III
B
I, II, IV
C
I, III, IV
D
II, III, IV
E
I, II, III, IV
Açıklama:
Tarihî romancı ile tarihçi arasında yorum ve değerlendirme bakımından az da olsa bir benzerlik söz konusudur. Tarihin yorumlanmasına dair çıkan kitaplarda tarihçi ile tarihî roman yazanlar arasında fiksiyon bakımından da benzerlik vardır. Tarihçinin, tarihsel gerçeklikleri yeniden yorumlamasında, kendi dünya görüşü ve hayatı algılama tarzı etkili olur. Tarihî roman yazarının durumu daha farklıdır. O, tarihçinin sunduğu malzemeyi, duyduklarından ve efsanelerden elde ettiği bilgiyi hayal dünyasında yoğurur, tarihî malzemeyi insana ait duygularla, yaşama tarzıyla şekillendirerek karşımıza çıkarır
Tarihsel gerçeklikle, tarihî olayları hareket noktası alan romanlarda tarihin yeniden yorumlanması söz konusudur. Romanda daha fazla olmak kaydıyla ikisinde de fiksiyon vardır. Fakat tarih, gerçek olmak iddiasındadır. Roman ise yalnızca yazarının tarihî kurgulaması sonucunda tarihçinin sunduğu malzemeden hareketle kendi gerçeklerini sezdirmek maksadıyla kaleme alınmıştır.

Soru 116

İlk tarihî roman hangi yıl kaleme alınmıştır?

Seçenekler

A
1745
B
1784
C
1814
D
1846
E
1855
Açıklama:
İlk tarihî roman örneğini Walter Scott’un kaleme aldığı kabul edilir. Scott, İskoç halkına ait efsane ve halk hikâyelerini toplayarak kendi tarih bilgisiyle yoğurarak roman hâline getirmiştir. İlk tarihî roman örneği sayılan Waverley’de (1814) Walter Scott, gerçek bir olayın içersine fictif yapıda bir metin yerleştirmiştir. Romanın konusu, İskoçya tarihindeki 1745 Jakoben Ayaklanması’dır. Bu romanda fictif yapı, tarih ve eğitim iç içedir.

Soru 117

Aşağıdaki yazarlardan hangisi 1920-1960 döneminin önemli popüler tarihsel roman yazarlarındandır?

Seçenekler

A
Yavuz Bahadıroğlu
B
Bekir Büyükarkın
C
Zuhuri Danışman
D
Reşat Ekrem Koçu
E
Ahmet Yılmaz Boyunağa
Açıklama:
Abdullah Ziya Kozanoğlu, Nizamettin Nazif (Tepedelenlioğlu), Turhan Tan, Vâlâ Nurettin, Fazlı Necip, İskender Fahrettin, Peyami Safa, Sami Karayel, Hayrettin Ziya, Kemalettin Şükrü, Enver Behnan Şapolyo, Kadircan Kaflı, Ziya Şakir, Ilgaz-Vahap Nevruzhan, Safiye Erol, Nihal Atsız, Feridun Fazıl Tülbentçi, Zuhuri Danışman, Ratip Tahir, Turhan Tan, Reşat Ekrem Koçu, Murat Sertoğlu, Ragıp Şevki Yeşim, bu dönemin önemli popüler tarihsel roman yazarlarıdır.

Soru 118

Şemsettin Ünlü'nün II. Meşrutiyet sonrası siyasal ortamı işlediği romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yüz Uzun Yıl
B
Şafakta Yanan Mumlar
C
Toprak Kurşun Geçirmez
D
Hilal Görününce
E
Saray Meydanında Son Gece
Açıklama:
Şemsettin Ünlü’nün Osmanlı-Rus Savaşı’nın öncesini ve sonrasını anlattığı Yukarışehir ve devamı niteliğindeki Toprak Kurşun Geçirmez ile II. Meşrutiyet sonrası siyasal ortamı işlediği Yüz Uzun Yıl romanları.

Soru 119

Romanlarında Türk tarihini, başlangıcından 1915 Çanakkale savaşlarına kadar anlatan yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Feridun Fazıl Tülbentçi
B
Tarık Buğra
C
Kemal Tahir
D
Mustafa Necati Sepetçioğlu
E
Abdullah Ziya Kozanoğlu
Açıklama:
Mustafa Necati Sepetçioğlu’nun romanları Türk tarihini, başlangıcından 1915 Çanakkale savaşlarına kadar getirir. Sepetçioğlu, kendine özgü anlatımıyla, Türk tarihinin kahramanlıklarını, ihtişamını, değerlerini oluşturduğu kurgular çevre- sinde dikkatlere sunar.

Soru 120

“Tarih nedir?” sorusunu “Tarihçi ile olguları arasında kesintisiz bir karşılıklı etkileşim süreci, bugün ile geçmiş arasında bitmez bir diyalog” şeklinde cevaplayan yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Walter Scott
B
Yavuz Bahadıroğlu
C
Edward Hallett Carr
D
Ahmet Hamdi Tanpınar
E
Hülya Argunşah
Açıklama:
TARİH VE TARİHÎ ROMAN KAVRAMI giriş kısmını inceleyiniz
Edward Hallett Carr, “Tarih nedir?” sorusunu şöyle cevaplandırır: “Tarihçi ile olguları arasında kesintisiz bir karşılıklı etkileşim süreci, bugün ile geçmiş arasında bitmez bir diyalog”

Soru 121

“Tarih ancak bugünden geçmişe gidilerek bir bütün olarak kavranabilir ve tarihçinin yaklaşımı da bugünden geçmişe giderek tarihî anlamak olmalıdır.” tarihçinin görevini bu sözleriyle açıklayan yazar kimdir?

Seçenekler

A
Attila İlhan
B
Ahmet Mithat
C
Tarık Buğra
D
İlhan Tekeli
E
Nahit Sırrı Örik
Açıklama:
TARİH VE TARİHÎ ROMAN KAVRAMI giriş kısmını inceleyiniz
İlhan Tekeli, tarihçinin görevini şöyle açıklar:
“Tarih ancak bugünden geçmişe gidilerek bir bütün olarak kavranabilir ve tarihçinin yaklaşımı da bugünden geçmişe giderek tarihî anlamak olmalıdır.”

Soru 122

İlk tarihî roman örneğini kimin kaleme aldığı kabul edilir?

Seçenekler

A
Walter Scott
B
Yavuz Bahadıroğlu
C
Edward Hallett Carr
D
Ahmet Hamdi Tanpınar
E
Hülya Argunşah
Açıklama:
TARİH VE TARİHÎ ROMAN KAVRAMI giriş kısmını inceleyiniz
Edebiyat da tarihî roman bağlamında tarihle ilişki içerisindedir. İlk tarihî roman örneğini Walter Scott’un kaleme aldığı kabul edilir. Scott, İskoç halkına ait efsane ve halk hikâyelerini toplayarak kendi tarih bilgisiyle yoğurarak roman hâline getirmiştir.

Soru 123

“Nedim Gürsel’in Boğazkesen/Fatih’in Romanı’nda bugün ve geçmiş iki çizgi hâlinde birlikte sunulmuştur. Burada anlatıcı durumundaki “ben”, .. ….. …. sonrasında Boğaziçi’ndeki terk edilmiş bir yalıda oturmakta ve Fatih Dönemi ile İstanbul’un Fethi’ni anlatan bir roman kaleme almaktadır. Binalar ve tarihsel mekânlar “ben”i tarihin içine sürüklemektedir.” Verilen açıklamada boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?

Seçenekler

A
15 Ocak 1888
B
12 Eylül 1980
C
23 Şubat 1990
D
12 Temmuz 1880
E
19 Haziran 1780
Açıklama:
TARİH VE TARİHÎ ROMAN KAVRAMI giriş kısmını inceleyiniz
Nedim Gürsel’in Boğazkesen/Fatih’in Romanı’nda bugün ve geçmiş iki çizgi hâlinde birlikte sunulmuştur. Burada anlatıcı durumundaki “ben”, 12 Eylül 1980 sonrasında Boğaziçi’ndeki terk edilmiş bir yalıda oturmakta ve Fatih Dönemi ile İstanbul’un Fethi’ni anlatan bir roman kaleme almaktadır. Binalar ve tarihsel mekânlar “ben”i tarihin içine sürüklemektedir.

Soru 124

“Kemal Tahir- Devlet Ana, Tarık Buğra-Osmancık, ,Halide Edip- Ateşten Gömlek, Ahmet Hamdi Tanpınar-Sahnenin Dışındakiler, Kemal Tahir- Küçük Ağa” yazar ve romanı eşleşmesinden kaç tanesi doğru verilmiştir?

Seçenekler

A
1
B
2
C
3
D
4
E
5
Açıklama:
TARİH VE TARİHÎ ROMAN KAVRAMI giriş kısmını inceleyiniz
Kemal Tahir- Devlet Ana, Tarık Buğra-Osmancık, ,Halide Edip- Ateşten Gömlek, Ahmet Hamdi Tanpınar-Sahnenin Dışındakiler doğrudur, Küçük Ağa romanının yazarı Tarık Buğra’dır.

Soru 125

Aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Namık Kemal, tarihsel romanın ilk örneklerini vermiştir.
B
Namık Kemal tarihin ilk defa bilinçli olarak işlendiği Cezmi romanın yazarıdır.
C
1920-1960 dönemi Türk romanında tarih konusunu işleyen romanların büyük bir çoğunluğu popüler nitelikteki halk romanlarıdır.
D
Ragıp Şevki Yeşim, 1920 -1960 dönemin önemli popüler tarihsel roman yazarıdır.
E
Türk milletinin değerlerini nakletmek amacıyla Ahmet Hikmet Müftüoğlu ve Ömer Seyfettin konusunu tarihten alan eserler kaleme almışlardır.
Açıklama:
TÜRK EDEBİYATINDA TARİHÎ ROMAN “1920-1960 Arası” kısmını inceleyiniz
Ahmet Mithat, tarihsel romanın ilk örneklerini vermiştir.
Namık Kemal tarihin ilk defa bilinçli olarak işlendiği Cezmi romanın yazarıdır.
1920-1960 dönemi Türk romanında tarih konusunu işleyen romanların büyük bir çoğunluğu popüler nitelikteki halk romanlarıdır.
Ragıp Şevki Yeşim, 1920 -1960 dönemin önemli popüler tarihsel roman yazarıdır.
Türk milletinin değerlerini nakletmek amacıyla Ahmet Hikmet Müftüoğlu ve Ömer Seyfettin konusunu tarihten alan eserler kaleme almışlardır.

Soru 126

Aşağıdakilerden hangisi 1920 -1960 dönemi popüler tarihsel roman yazarlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Turhan Tan
B
Vâlâ Nurettin
C
Fazlı Necip
D
Peyami Safa
E
Atilla İlhan
Açıklama:
Abdullah Ziya Kozanoğlu, Nizamettin Nazif (Tepedelenlioğlu), Turhan Tan,
Vâlâ Nurettin, Fazlı Necip, İskender Fahrettin, Peyami Safa, Sami Karayel, Hayrettin
Ziya, Kemalettin Şükrü, Enver Behnan Şapolyo, Kadircan Kaflı, Ziya Şakir,
Ilgaz-Vahap Nevruzhan, Safiye Erol, Nihal Atsız, Feridun Fazıl Tülbentçi, Zuhuri Danışman, Ratip Tahir, Turhan Tan, Reşat Ekrem Koçu, Murat Sertoğlu, Ragıp
Şevki Yeşim, bu dönemin (1920 -1960 ) önemli popüler tarihsel roman yazarlarıdır.

Soru 127

Aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
1960 sonrasında, dönemin tarihsel romanlarıyla en etkin ismi şüphesiz Mustafa Necati Sepetçioğlu’dur.
B
Ciğerdelen (1946), Safiye Erol’un en meşhur romanıdır.
C
Kemal Tahir, Devlet Ana romanında Osmanlı Devleti’nin kuruluş sürecini anlatmaktadır.
D
Nahit Sırrı’nın babası II. Abdülhamit Dönemi Maarif Nezareti mektupçularındandır.
E
Tarık Buğra’nın ilk romanı olan Küçük Ağa, 1963 yılında İstanbul’da yayımlanır.
Açıklama:
Tarık Buğra-Küçük Ağa konusunu inceleyiniz
1960 sonrasında, dönemin tarihsel romanlarıyla en etkin ismi şüphesiz Mustafa Necati Sepetçioğlu’dur.
Ciğerdelen (1946), Safiye Erol’un en meşhur romanıdır.
Kemal Tahir, Devlet Ana romanında Osmanlı Devleti’nin kuruluş sürecini anlatmaktadır
Nahit Sırrı’nın babası II. Abdülhamit Dönemi Maarif Nezareti mektupçularındandır.
Tarık Buğra’nın ikinci romanı olan Küçük Ağa, 1963 yılında İstanbul’da yayımlanır.

Soru 128

Aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Yaşamak Güzel Şey Be Kardeşim/1967, Nazım Hikmet Ran eseridir.
B
Ekilmemiş Topraklar/ 1954, Orhan Hançerlioğlu eseridir.
C
Toz Duman İçinde/1974, Talip Apaydın eseridir.
D
Bedoş-2.bs. 1983, İlhan Tarus eseridir.
E
Kalpaklılar/1962, Samim Kocagöz eseridir.
Açıklama:
YAKIN TARİHİN TÜRK ROMANINA YANSIMASI konusunu inceleyiniz
Yaşamak Güzel Şey Be Kardeşim/1967, Nazım Hikmet Ran eseridir.
Ekilmemiş Topraklar/ 1954, Orhan Hançerlioğlu eseridir.
Toz Duman İçinde/1974, Talip Apaydın eseridir.
Bedoş-2.bs.1983, Kemal Bilbaşar eseridir.
Kalpaklılar/1962, Samim Kocagöz eseridir.
Vatan Tutkusu/1967, İlhan Tarus eseridir.

Soru 129

Attilâ İlhan’ın “Aynanın İçindekiler” serisinin dördüncü kitabı olarak yayımlanan Dersaadet’te Sabah Ezanları’nın basım yılı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
1991
B
1981
C
1971
D
1961
E
1951
Açıklama:
Attilâ İlhan-Dersaadet’te Sabah Ezanları konusunu inceleyiniz
Attilâ İlhan’ın “Aynanın İçindekiler” serisinin dördüncü kitabı olarak yayımlanan Dersaadet’te Sabah Ezanları’nın basım yılı 1981’dir.

Soru 130

I. Bu romanda, tarih romanın asıl teması değil, aşk temasının yan unsurlarından biridir.
II. Yazar Türk tarihi ve toplum düzenine ilişkin düşüncelerini sistemli bir şekilde aktarır.
III. Romanın geçmiş zamanı 17. yüzyıla, Estergon Kalesi cengine kadar gider.
IV. Batı’nın bireyciliğine karşı Türk kimliğini ortaya koyan bir roman özelliğiyle karşımıza çıkar.
Safiye Erol'un Ciğerdelen adlı romanı ile ilgili yukarıdakilerden hangisi/hangileri doğrudur?

Seçenekler

A
I ve III
B
I ve IV
C
I, II, III
D
I, III, IV
E
II, III, IV
Açıklama:
Bir boyutuyla tarihsel roman özelliği de taşıyan Ciğerdelen, Türk edebiyatının en güzel romanlarından biri olarak değerlendirilmektedir. Bu romanda, tarih romanın asıl teması durumunda değildir. Aşk temasının yan unsurlarından biridir.
Romanda şimdiki zaman ile geçmişte meydana gelen tutkulu bir aşk etrafında, Türk romanının geleneksel temalarından Doğu-Batı çatışması işlenir. Simdiki zaman, mimar Turhan Tuna’nın ağzından anlatılır. Geçmiş ise romanın kadın kahramanı Cangüzel’in yazdığı hikâyelerle 17. yüzyıla, Estergon Kalesi cengine kadar gider. Cangüzel’in yazdığı Sarı Sipahiler, Yedi Peçeli ve Ciğerdelen adlı üç hikâyede tarihsel bir olay anlatılır. Bu iki zamanı bir olayda karşı karşıya getirerek Safiye Erol’un tarih bilincini derinleştirmeye çalıştığı düşünülmektedir.
II. ve IV. ifadeler Kemal Tahir'in Devlet Ana romanını açıklamaktadır.

Soru 131

Aşağıdaklerden hangisi İttihat ve Terakki, I. Dünya Savaşı ve Millî Mücadele yıllarını yaşayan yazarların eserlerindendir?

Seçenekler

A
Yeşil Gece
B
Bir Mülkiyet Kalesi
C
Esir Şehrin İnsanları
D
Yorgun Savaşçı
E
Küçük Ağa
Açıklama:
1908-1923 yıllarını konu alan romancılardan ilk grup İttihat ve Terakki, I. Dünya Savaşı ve Millî Mücadele yıllarını yaşayan yazarlar, kendi dönemlerinin tanıklığını yapmışlardır. Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Halide Edip Adıvar, Reşat Nuri Güntekin, Nahit Sırrı Örik, Mithat Cemal Kuntay; yaşadıklarını, yıllar sonra, bir kurgu ile sundular. Mithat Cemal Üç İstanbul’da II. Abdülhamit Dönemi’ni, İttihat ve Terakkili yılları, Mütareke İstanbul’unu; yozlaşmış insan tipleri ile yansıtmaya çalışır. Reşat Nuri, tezli romanı Yeşil Gece’de, Millî Mücadele yıllarını, önceleri din adamı, sonra öğretmen olan Ali Şahin’i merkeze alarak anlatır. Nahit Sırrı Örik, çocukluk yıllarının dünyasını, II. Abdülhamit’in son dönemini eleştirel bir tarzda dikkatlere sunar. Sahnenin Dışındakiler romanında Ahmet Hamdi Tanpınar, Mütareke Dönemi İstanbul’unu, 17-18 yaşın gençliğiyle idrak ettiği tarzda yansıtmaktadır.

Soru 132

Aşağıdakilerden hangisi Millî Mücadele Dönemi’nin problemlerini tarihsel süreç içerisinde değerlendiren romanları kaleme alan yazarlardan değildir?

Seçenekler

A
Nazım Hikmet Ran
B
Talip Apaydın
C
Melih Cevdet Anday
D
Samim Kocagöz
E
Ahmet Hamdi Tanpınar
Açıklama:
Millî Mücadele Dönemi’nin problemlerini tarihsel süreç içerisinde değerlendiren romanlar da kaleme alınmıştır: Nazım Hikmet Ran (Yaşamak Güzel Şey Be Kardeşim/1967), Hasan İzzettin Dinamo, İlhan Selçuk (Yüzbaşı Selahattin’in Romanı/1973-1975), Orhan Hançerlioğlu (Ekilmemiş Topraklar/1954), Talip Apaydın (Toz Duman İçinde/1974, Vatan Dediler/1981, Köylüler/1991), Kemal Bilbaşar (Bedoş-2.bs.1983) Samim Kocagöz (Kalpaklılar/1962, Doludizgin/1963, İzmirin İçinde/1973), Erol Toy (Toprak Acıkınca/1968), İlhan Tarus (Var Olmak/1957, Hükûmet Meydanı/1962, Vatan Tutkusu/1967), Melih Cevdet Anday (1915-2003) (Aylaklar/1965, Gizli Emir/1970, İsa’nın Güncesi/1974)

Soru 133

Tarık Buğra'nın Küçük Ağa romanında fonksiyon ve simgelediği unsurlar bakımından öne çıkan karakteri hangisidir?

Seçenekler

A
Çolak Salih
B
Reis Bey
C
Doktor Haydar
D
Ali Emmi
E
Niko
Açıklama:
Küçük Ağa romanında iki şahsın diğerlerinden fonksiyon ve simgelediği unsurlar bakımından öne çıktığını görüyoruz: Küçük Ağa (önceleri İstanbullu Hoca) ve Çolak Salih. Tarık Buğra, Çolak Salih’in asker olması dolayısıyla, dönemin siyasal ve sosyal olaylarını, kurgu içerisinde anlatmakta zorlanmaz. Çolak Salih, geçmişin ihtişamını aramaktadır. Çanakkale’de kolunu kaybetmiş, herkesin kendisine acıma duygularıyla yaklaştığı, hatta uzaklaştığı bir adam hâline gelmiştir. Görev anlayışı en üst seviyede gelişmiş olan Çolak Salih, halk adamıdır. Memleketine ve vatanına geleneksel bağlılığı temsil etmektedir. Millî Mücadele öncesinde çok iyi bir askerdir.

Soru 134

Yakın dönem Türk tarihinin belirli bir sürecini yansıtan Dersaadet’te Sabah Ezanları romanı hangi yazara aittir?

Seçenekler

A
Mithat Cemal Kuntay
B
Ahmet Hamdi Tanpınar
C
Nahit Sırrı Örik
D
Attilâ İlhan
E
Tarık Buğra
Açıklama:
Attilâ İlhan’ın “Aynanın İçindekiler” serisinin dördüncü kitabı olarak yayımlanan Dersaadet’te Sabah Ezanları’nın basım yılı 1981’dir.

Soru 135

Türk edebiyatının ilk tarihi romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Cezmi
B
Sergüzeşt
C
Karabibik
D
İntibah
E
Araba Sevdası
Açıklama:
Cezmi, ilk tarihi romanımızdır.
"Cezmi" Türk edebiyatının ilk tarihi romanıdır.

Ünite 2

Soru 1

Osmanlı Türkiyesi’ndeki ilk sosyalist yazar kimdir?

Seçenekler

A
Hüseyin Hilmi
B
Refik Nevzat
C
Sami Paşazade
D
Beşir Fuat
E
Kemal Tahir
Açıklama:
Genel kayıtlara göre Türkiye’de sosyalist düşüncenin ilk yazarı, 1910’da çıkardığı İştirak adlı gazeteden dolayı İştirakçi Hilmi olarak bilinen Hüseyin Hilmi’dir. Hüseyin Hilmi’nin İştirak dergisinde özellikle 1912 yılındaki sayılarda sosyalizm ve onun çevresindeki kavramları tartışılıyor olması, onun Osmanlı Türkiyesindeki ilk sosyalist yazar olarak anılmasını geçerli kılmaktadır.

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi Mahmut Makal’ın Bizim Köy kitabında üzerinde durduğu beş temel unsurdan biri değildir?

Seçenekler

A
Ekonomik sıkıntılar
B
İlkel malzeme kullanma
C
Toprak meselesi
D
Köyden kente göç
E
Sosyal yardımlaşma ve kooperatifleşme
Açıklama:
Bizim Köy kitabında Makal, beş temel unsur üzerinde durmuştur: birincisi ekonomik sıkıntılar; ikincisi, ilkel malzeme kullanma; üçüncüsü, toprak meselesi; dördüncüsü, yeni teknolojilere yabancılık; beşincisi ise sosyal yardımlaşma ve kooperatifleşmedir.

Soru 3

Türk edebiyatında genel olarak Marksizm merkezinden yayılan ideolojik yapıyı kuran yazar kimdir?

Seçenekler

A
Refik Nevzat
B
Nâzım Hikmet
C
Orhan Kemal
D
Rıfaz Ilgaz
E
Kemal Tahir
Açıklama:
Türk edebiyatında genel olarak Marksizm merkezinden yayılan ideolojik yapıyı kuran kuşkusuz Nâzım Hikmet’tir. O, Türkiye’de sınıfların çatışmasına dayanan bir gelenek olmadığı hâlde, belki de ilk olarak emek, yoksulluk, sömürülme gibi temaları işlemeye başlar.

Soru 4

1930’larda Türk romanında toplumcu gerçekçiliğin ilk yansımaları hangi konunun anlatımıyla başlamıştır?

Seçenekler

A
İşçi hayatları
B
Köy yaşantısı
C
Savaş
D
Sınıf çatışması
E
Şehirleşme
Açıklama:
Türk romanında toplumcu gerçekçiliğin ilk yansımaları, işçi hayatlarının anlatılmasıyla 1930’larda başlar.

Soru 5

Aşağıdakilerden hangisi köy romanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Fakir Baykurt-Yılanların Öcü
B
Yaşar Kemal-Teneke
C
Kemal Tahir-Büyük Mal
D
Orhan Kemal-Gurbet Kuşları
E
Talip Apaydın-Sarı Traktör
Açıklama:
Orhan Kemal’in Gurbet Kuşları romanı işçi romanı örneğidir.

Soru 6

Aşağıdakilerden hangisi sanatçı-aydın ilişkileri çerçevesinde gelişen bir romandır?

Seçenekler

A
Selim İleri-Bir Akşam Alacası
B
Sevgi Soysal-Şafak
C
Erdal Öz-Yaralısın
D
Mehmet Eroğlu-Issızlığın Ortasında
E
Orhan Kemal-Bereketli Topraklar Üzerinde
Açıklama:
Selim İleri’nin Bir Akşam Alacası romanı toplumcu gerçekçi aydın romanına örnektir. Bir Akşam Alacası 1981’de yayımlanır. Sanatçı-aydın ilişkileri çerçevesinde gelişen romandır.

Soru 7

Aşağıdakilerden hangisi 1960’lardan sonraki bazı romanlarda anlatılan “bunalan aydın”ı tanımlamaz?

Seçenekler

A
Bir anlamın peşinde olmayan
B
Sıradanlaşan ilişkilerle başa çıkamayan
C
Felsefeyle hayat arasında kalan
D
İddiası ve önerisi olan
E
Yaşadıklarını anlamlandıramayan
Açıklama:
1960’lardan sonraki bazı romanlarda bunalan aydın artık Tanzimat ve Cumhuriyet romanlarındaki aydın gibi, kesin inançları olan, iddiası ve önerisi olan aydın değildir. Bu aydınların bir kısmı, neyi niçin yaşadığını bilmeyen ve yaşadıklarını anlamlandıramayan, bir anlamın peşinde de olmayan; bir kısmı, uğruna savaştıkları ideolojik değerlerle birlikte yenilgiye, ihanete, baskıya uğrayan; maddileşen ve sıradanlaşan ilişkilerle başa çıkamayan; bir kısmı felsefeyle hayat arasında kalan, inançlarındaki merkez kuvveti kaybeden aydınlardır.

Soru 8

Yusuf Atılgan’ın 1959’da yayımlanan ilk romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Aylak Adam
B
Anayurt Oteli
C
Canistan
D
Bodur Minareden Öte
E
Ekmek Elden Süt Memeden
Açıklama:
Yusuf Atılgan’ın ilk romanı Aylak Adam 1959’da yayımlanır.

Soru 9

Türk romanında işçiyi, bütün çevresiyle en geniş anlamda eserlerine alan romancı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Sadri Ertem
B
Reşat Enis
C
Orhan Kemal
D
Kemal Tahir
E
Yaşar Kemal
Açıklama:
Türk romanında işçiyi, bütün çevresiyle en geniş manada eserlerine alan romancı Orhan Kemal’dir.

Soru 10

Romanlarındaki zengin, masalsı Türkçe ve folklorik ögelerin yeni bir dille aktarılması ile eleştirmenler tarafından köy romancılığı içinde ayrı bir öneme sahip olan yazar kimdir?

Seçenekler

A
Kemal Tahir
B
Fakir Baykurt
C
Ahmet Mithat
D
Abbas Sayar
E
Yaşar Kemal
Açıklama:
Eleştirmenler, köy romancılığı içinde Yaşar Kemal’e ayrı bir önem vermişlerdir. Romanlarındaki zengin ve masalsı Türkçe, gelenek ve görenekler, halk kahramanlığı ve diğer folklorik ögelerin yeni bir dille aktarılması bu “önemin” bağlı olduğu özelliklerdir.

Soru 11

Türk edebiyatında Marksist ideolojik yapıya dayalı içerik üreten ilk edebiyatçı hangisidir?

Seçenekler

A
Sabahattin Ali
B
Nazım Hikmet
C
Orhan Kemal
D
Kemal Tahir
E
Fakir Baykurt
Açıklama:
Nazım Hikmet dışındaki romancıların Marksizmi tanıdıkları ve ondan beslendiklerini söylemek doğru olmaz.

Soru 12

Eserlerinde işçiyi geniş anlamda sınıf bilinci ile anlatan ilk romancı hangisidir?

Seçenekler

A
Yaşar Kemal
B
Kemal Tahir
C
Fakir Baykurt
D
Orhan Kemal
E
Sabahattin Ali
Açıklama:
Diğer romancılar da işçileri ve hayatlarını anlatsalar da işçi sınıfı bilinci görülen yazar Orhan Kemaldir.

Soru 13

Köy romanları ile ilgili hangileri doğrudur?
I- Köyde çoğunluk yoksuldur, II- Öğretmen, kaymakam gibi dışardan gelenler sömürenleri destekler, III- Köylüler daha çok geleneksel ahlaka bağlıdır, IV- Köylünün kendine ait toprakları var ama yetersizdir.

Seçenekler

A
I ve III
B
I ve II
C
II ve III
D
III ve IV
E
II ve IV
Açıklama:
Köylünün kendine ait toprağı yoktur, öğretmen ve kaymakam gibi aydınlar ezenleri değil ezilenleri destekler.
I ve III

Soru 14

Talip Apaydın'ın Sarı Traktör romanında işlenen ve diğer köy romanlarından farklı olan tema hangisidir?

Seçenekler

A
Köylülerin geleneksel ahlak anlayışı
B
Köydeki imam ve şeyhlerin tutumu
C
Köydeki feodal yapı
D
Köyden kente göç
E
Teknolojinin tarıma girmesi
Açıklama:
Bu romanda teknolojinin tarıma girmesi teması işlenir ve bu tema diğer köy romanlarında bulunmaz.

Soru 15

Hangisi köy romanının öncüsü sayılmaktadır?

Seçenekler

A
Yılanların Öcü
B
Sarı Traktör
C
Bizim Köy
D
Köyün Kanburu
E
Teneke
Açıklama:
Roman olmasa da köy romanının öncüsü sayılan Mahmut Makal'ın Bizim Köy adlı çalışmasıdır.

Soru 16

Hangisi köy romanında yer alan temalardan biri değildir?

Seçenekler

A
Toplumsal çatışmalar
B
Yasa ve ahlak
C
Eğitimsizlik
D
Ekonomik sıkıntılar
E
Aydınlanma
Açıklama:
Aydınlanma teması köy romanlarında görülmemektedir.

Soru 17

Kemal Tahir'in Köyün Kanburu romanını köy romanının ortak özelliklerinden ayıran özellik hangisidir?

Seçenekler

A
Sömürülenler hep kazanır
B
Aydınlar iyilerin yanındadır
C
İmam ve şeyhler sömürenin yanındadır
D
İyi ve kötü kesin çizgilerle ayrılmaz
E
Ahlaki değerler tarafsızca betimlenir
Açıklama:
İyi ve kötüleri kesi olarak ayırmaz, iyiler bazen kötü şeyler de yapabilir, dönüşebilir.
İyi ve kötü kesin çizgilerle ayrılmaz.

Soru 18

İşçi sınıfının oluşmasında en önemli faktör hangisidir?

Seçenekler

A
Sınıfsal bilinçlenme
B
Eğitim biçimi
C
Kültürel ilerleme
D
Sanayileşme
E
Kentli yaşam
Açıklama:
İşçi sınıfı, sanayi devrimi sonrasında kapitalist üretim biçimiyle ortaya çıkar. Osmanlı döneminde sanayileşme devrimi gerçekleşmediği için işçi sınıfı da yoktur.

Soru 19

1960'lar sonrasındaki romanlarda aydın bunaltısı ile ilgili hangileri doğrudur?
I- İnanç ve ideolojik iddiaları güçlüdür, II- Köklerini arayış içindedirler, III- Baskı ve yenilgiye uğramışlardır, IV- Hayat gerçekleri ve ideolojik inançlar arasında kopukluk yaşarlar.

Seçenekler

A
I ve III
B
II ve III
C
III ve IV
D
II ve IV
E
I ve IV
Açıklama:
Aydınlar darbeler, hapis nedeniyle baskı gördüğünden ideolojik inançları zayıflamış ve anlamsızlık yaşamışlardır.
III ve IV

Soru 20

Cumhuriyetin tek partili döneminde fikir hayatında etkili olan düşüncenin halkçılık olmasının en önemli nedeni hangisidir?

Seçenekler

A
Değişimin köyden başlayacağı inancı
B
Köylü nüfusunun fazla olması
C
Tarımsal üretimin ekonomideki payı
D
İşçi sınıfının oluşmamış olması
E
Köyde eğitim düzeyinin düşük olması
Açıklama:
O dönemde henüz işçi sınıfı oluşmadığı için, halkçılık ilkesi önemli olmuştur.
İşçi sınıfının oluşmamış olması

Soru 21

Türk yazınında ilk sosyalist düşünce yazarı olarak kabul edilen kişi aşağıdaki seçeneklerden hangisinde yer almaktadır?

Seçenekler

A
Şinasi
B
Namık Kemal
C
Hüseyin Hilmi
D
Ziya Paşa
E
Sami Paşazade
Açıklama:
Osmanlı Türkiyesi’nde sosyalist düşünce esas olarak İkinci Meşrutiyet Dönemi’nde görülür. Genel kayıtlara göre Türkiye’de sosyalist düşüncenin ilk yazarı, 1910’da çıkardığı İştirak adlı gazeteden dolayı İştirakçi Hilmi olarak bilinen Hüseyin Hilmi’dir. İştirakçi Hilmi’nin 1919’da kurduğu Türkiye Sosyalist Fırkası ve yayınladığı idrak gazetesi ile debbağhane, tersane ve tramvay grevlerinde önemli rolü olduğu belirtilmektedir.

Soru 22

Türk edebiyatında ilk marksist düşünceye bağlı eser üreten kimdir?

Seçenekler

A
Nazım Hikmet
B
Rıfat Ilgaz
C
Orhan Kemal
D
Sabahattin Âli
E
Hasan İzzettin Dinamo
Açıklama:
Türk edebiyatında genel olarak Marksizm merkezinden yayılan ideolojik yapıyı kuran kuşkusuz Nâzım Hikmet’tir. O, Türkiye’de sınıfların çatışmasına dayanan bir gelenek olmadığı hâlde, belki de ilk olarak emek, yoksulluk, sömürülme gibi temaları işlemeye başlar. Nâzım Hikmet’in getirdiği bu içerik sadece Cumhuriyet Dönemi’ndeki şiiri değil, bütün edebiyatı etkiler. Nitekim sadece İlhami Bekir Tez, Hasan İzzettin Dinamo, Rıfaz Ilgaz, Hasan Hüseyin Korkmazgil, Ahmet Arif gibi şairler değil, Sabahattin Âli, Orhan Kemal, Kemal Tahir gibi romancılar da Nâzım’ın açtığı yolda devam ederler. Hatta 1960’larda modernist ve bireyci edebiyata (temeli marksizim olsa da) karşı çıkarak sosyalist gelişmeye paralel etkinlikte bir edebiyat ortamı kurmaya çalışan ikinci kuşak toplumcu edebiyat da köy romanı da Nâzım’ın kurduğu edebiyat atmosferinden nefes alır.

Soru 23

Romancı Orhan Kemal üretmiş olduğu eserlerinde Türkiye coğrafi bölgelerinden hangisine odaklanmıştır?

Seçenekler

A
Karadeniz
B
Menderes Ovası
C
Sakarya havzası
D
Doğu Anadolu Yüksek Platosu
E
Çukurova
Açıklama:
“Toplumcu bir yazarım (...) Bozuk düzenimizin nedenlerini insanlarımıza göstermek, onları uyarmak, gösterip uyarmakla da kalmayıp bozuk düzeni düzeltmeye çaba göstermelerini, bu çabayı el birliği ile göstermemiz gerekliliğini yanıtlarım.” (Orhan Kemal, 1974: 117) diyen Orhan Kemal, Çukurova’daki bu yeni gelişen, “kara düzen”in getirdiği iktisadi atılımlar içinde yenilen, acı çeken, birbiriyle boğuşan, sınıf değiştirme hırsıyla birbirinin sırtına basan bu insanları yansıtır. Denilebilir ki Türk romanında işçiyi, bütün çevresiyle en geniş manada eserlerine alan romancı Orhan Kemal’dir. “Ekmek” peşinde koşan küçük insanın hayatını yazan yazar, şahıslarını bir “sınıfsal bilinç” içerisinde göstermiş midir? Kendisinin roman bütününe sinen sınıfsal bilincin düzeyi nedir? “Kendini bilen bir yazar için zaten sınıfların dışında bir edebiyat yoktur.” diyen bir yazarın, işçileri, ağaları, iş birlikçileri örtülü bir şekilde sınıf bilinci içinde ele aldığı düşünülmelidir.

Soru 24

Köy ve köylü temasının işlendiği "Yılanların Öcü" romanı hangi yazara aittir?

Seçenekler

A
Mahmut Makal
B
Fakir Baykurt
C
Kemal Tahir
D
Orhan Kemal
E
Yaşar Kemal
Açıklama:
Herhâlde romanların şehir köy ilişkisini canlı tutması, köyü tarihsel bir süreç içinde de ele alması bu, Anadolu Türk ruhunu bulma düşüncesine bağlıdır. Benzer ve farklı tutumları yansıtmak üzere Mahmut Makal’ın Bizim Köy, Fakir Baykurt’un Yılanların Öcü, (ikisi de köy enstitüsü mezunudur), Yaşar Kemal’in Teneke ve Kemal Tahir’in Büyük Mal adlı romanları üzerinde kısaca duralım.

Soru 25

Yaşar Kemal'in "Teneke" romanında işlenen konun ana fikrini ilgilendiren alan aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Şehrin ağalarını problemidir.
B
Kaymakamın hayatıdır.
C
Köylülerin hastalığıdır.
D
Sazlıdere Köyünün problemidir.
E
Köylü Kızı Zeynonun düğünüdür.
Açıklama:
Uluslararası ününü, dönemin sosyalist edebiyat yayılmasına, yazarın politik manevralarına bağlayanlar olsa bile, saydığımız romancı özelliklerinin bunda etkili olduğunu düşünen de çoktur. Teneke de kaymakam ve ağalar, ilçede yaşasa da işlenen, Sazlıdere köylüsünün problemidir.

Soru 26

Pastoral nitelikte olan köy konuları işleyen romanların hedef aldığı kitle aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Köyde yaşayan köylüler
B
Şehirde yaşayan sosyalistler
C
Köy yaşamına öykünen şehirliler
D
Köy ağaları
E
Köylüyü bilinçlendirecek kişileri
Açıklama:
Bu romanlar köylüyü nasıl bilinçlendirecek? Herhâlde köylünün kitap okuduğunu hele de roman okuduğunu söylemek mümkün değildir. Beklenebilecek en inanılır etkilenme, köye gelen aydından köylünün etkilenmesi olacaktır. Öyleyse bu romanlar, köylüye değil, köylünün nasıl bilinçleneceğini okuyacak olanlara yazılmıştır.

Soru 27

Kemal Tahir Osmanlıların toprak sistemini Avrupadaki hangi sistemle karşılaştırır ve benzemediğini söyler?

Seçenekler

A
Derebeylik
B
Monarşi
C
Skolastik Düşünce
D
Krallık
E
İmparatorluk
Açıklama:
Alemdar Yalçın, Kemal Tahir’in, Osmanlı toprak sisteminin, Batı’daki serflik ve derebeylik sistemine benzemediğini, köy romanlarını yazdığı sırada keşfettiğini söyler.

Soru 28

Kemal Tahir'in Kambur romanında Anadolu'da ki olumsuz yapının nedeni olarak gösterilen oluşum aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Anadolu'nun tarihsel derinliklerinden gelmektedir.
B
Anadolu'nun feodal yapısının etkidir.
C
Devlet otoritesinin tamamen bozulmasıdır.
D
Toplumsal yapıdaki fakirliktir.
E
Anadolu halkının güce tapmasıdır.
Açıklama:
Yazar, böylesi bir tutumla birbirini etkileyen bütün olgular arasında bir Anadolu kimliği bulma peşindedir. Anadolu’daki bu olumsuz yapı, tarihin derinliklerinden gelmemiş, çöken bir devletin her türlü otoritesinin kaybından beslenmiştir.

Soru 29

Yusuf Atılgan'nın Aylak Adam romanın baş aktörü C.'nin huzursuzluktan çıkış yolu olarak kabul edilen kavram hangisidir?

Seçenekler

A
Öfke
B
Sevgi
C
Mutluluk
D
Varlık
E
Hassasiyet
Açıklama:
’nin, bunaltı ve çıkmazın kaynağı olarak burjuva düzeni gösterilmeli, yazar, bunalan kişisinin, bu düzenin çelişki ve tutarsızlıklarından sıyrılabileceğini işaret etmelidir. Oysa Aylak Adam’da bunalan insanın niçin böyle olduğuna dair, yaslanabileceğimiz tek kaynak, bireyseldir. C.’nin davranışlarını belirleyen libido ve bilinç altıdır. Böyle olunca da romana sosyal gerçekçi bir açıdan değil, psikanalitik bir açıdan yaklaşmak gerekir. Sert ve soğuk baba, yumuşak ve sıcak anne/teyze figürleri, C.’nin huzursuzluğunun, güvensizliğinin kaynaklarıdırlar. Bu huzursuzluktan çıkış yolu olarak görülen değer ise “sevgi”dir. Fakat bu gerçek sevgi asla bulunmaz çünkü C.’nin annesi ölmüştür.

Soru 30

Oğuz Atay'ın Tutunamayanlar romanın oluşturmuş olduğu Turgut figürü ile neyi anlatmaya çalışmış olabilir?

Seçenekler

A
İçine kapalı küskün b ir politikacıyı yansıtmak
B
Boşluk ve hiçlik içinde bocalayan Cumhuriyet genci
C
Varlıklı bir köy ağasının baskın gücünü
D
Burjuvanın aristokratalara karşı başarısını
E
Toplumsal kabullenme dışında soyut bir kahraman ileri sürmek
Açıklama:
Fakat çelişkilerini, açmazlarını görmüş ve toplumsal ve kültürel çelişkileri fark etmiş Oğuz Atay ve Selim Işık’ın yine de “tutunduklarını” ve bunalımdan çıktıklarını gösteren bir işaret yoktur. Selim’in bir kurban olduğunu düşünsek bile, ortada kaybolan bir Turgut vardır. Oğuz Atay’ın Olric adlı kurgusal kişiyle (ikinci ben’i de diyebiliriz) konuşması; içinde yaşadığı dünyadan uzaklaştığını düşündükçe Olric’e yaklaşması; Turgut’un bir dönüşüm geçirdiğini gösterir. Olric’le yaptığı simgesel yolculuk, kendi içine doğru yaptığı yolculuktur. Sanki Olric’le bir şeyi fark etmiştir ve bunu içinde yaşadığı burjuva toplumuyla paylaşması imkânsızdır. Bu yanıyla düşünüldüğünde intihar eden Selim, burjuva çıkmazında intihar eden Turgut’un nihilizmi; hayatını sonsuz bir yolculuğa çeviren Turgut, Turgut’un metafiziğidir. Bu da “toplumsal belirlemeler dışında soyut bir insan kavramını öne sürmek” biçiminde düşünülebilir.

Soru 31

Türk romanında toplumcu gerçekçiliğin ilk yansımaları, işçi hayatlarının an- latılmasıyla kaç yıllarında başlar?

Seçenekler

A
1920
B
1924
C
1928
D
1930
E
1940
Açıklama:
Türk romanında toplumcu gerçekçiliğin ilk yansımaları, işçi hayatlarının an- latılmasıyla 1930’larda başlar.

Soru 32

“Toplumcu bir yazarım (...) Bozuk düzenimizin nedenlerini insanlarımıza göstermek, onları uyarmak, gösterip uyarmakla da kalmayıp bozuk düzeni dü- zeltmeye çaba göstermelerini, bu çabayı el birliği ile göstermemiz gerekliliğini yanıtlarım.” Kimden alıntıdır?

Seçenekler

A
Nazım Hikmet
B
Sadri Ertem
C
Orhan Kemal
D
Sabahattin Ali
E
Kemal Tahir
Açıklama:
“Toplumcu bir yazarım (...) Bozuk düzenimizin nedenlerini insanlarımıza göstermek, onları uyarmak, gösterip uyarmakla da kalmayıp bozuk düzeni dü- zeltmeye çaba göstermelerini, bu çabayı el birliği ile göstermemiz gerekliliğini yanıtlarım.” (Orhan Kemal, 1974: 117)

Soru 33

Ekilmemiş Topraklar, 1954 aşağıdaki hangi yazara aittir?

Seçenekler

A
Kemal Tahir
B
Fakir Baykurt
C
Orhan Kemal
D
Orhan Hançerlioğlu
E
Yaşar Kemal
Açıklama:
Ekilmemiş Topraklar, 1954 Orhan Hançerlioğlu‘na aittir?

Soru 34

Köy Enstitüsü mezunu Mahmut Makal’ın Bizim Köy adlı kitabıkaç yılında yayımlanmıştır?

Seçenekler

A
1950
B
1954
C
1956
D
1958
E
1959
Açıklama:
Köy Enstitüsü mezunu Mahmut Makal’ın 1950 yılında yayımlanan Bizim Köy’ünden kısaca söz etmek gerekir. Köy hayatına dair tutulan notlardan oluşan bu kitabın bir roman olmadığı söylense de köy romanının öncüsü sayılmış ve defalarca basılmıştır.

Soru 35

Yaşar Kemal’in ana problem olarak ele aldığıyerleşim yerine yakın yerlerde çeltik ekmek isteyen ağalarla buna karşı çıkan kişiler arasında yaşanan romanının adı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ahşap Ev
B
Tahta
C
Konserve
D
Teneke
E
Bizim Köy
Açıklama:
Yaşar Kemal’in Teneke adlı romanı 1955’te yayımlanır. Teneke, köy romanlarının bir kısmı için belirlenen şablona uyan bir romandır. Ana problem, yerleşim yerine yakın yerlerde çeltik ekmek isteyen ağalarla buna karşı çıkan kişiler arasında ya- şanır.

Soru 36

Türk romanında, yeni gelişen sanayileşmeyi, ağalık ve patronluk arası bir tutumu olan fabrika sahiplerini ve bu fabrikalarda, köylülükten şehir işçiliğine doğru kaymaya çalışan işçileri, geniş anlamıyla anlatan romancı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Reşat Ersin
B
Kemal Tahir
C
Orhan Kemal
D
Sadri Ertem
E
Sabahattin Ali
Açıklama:
Sadri Ertem, Sabahattin Ali, Reşat Enis gibi romancıların romanlarında işçi so- runları görülse bile, Türk romanında, yeni gelişen sanayileşmeyi, ağalık ve patron- luk arası bir tutumu olan fabrika sahiplerini ve bu fabrikalarda, köylülükten şehir işçiliğine doğru kaymaya çalışan işçileri, geniş anlamıyla anlatan romancı Orhan Kemal’dir

Soru 37

İflahsızın Yusuf, Pehlivan Ali ve Köse Hasan karakterleri aşağıdakilerden hangi romana ve yazara aittir?

Seçenekler

A
Bereketli Topraklar Üzerinde-Kemal Tahir
B
Bereketli Topraklar Üzerinde-Orhan Kemal
C
Köyün Kamburu-Orhan Kemal
D
Köyün Kamburu-Kemal Tahir
E
Gurbet Kuşları-Orhan K
Açıklama:
Orhan Kemal’in 1954’te yayımlanan Bereketli Topraklar Üzerinde adlı romanında birinci derecedeki kişilerin üçü de işçidir. İflahsızın Yusuf, Pehlivan Ali ve Köse Hasan, her yıl Çukurova’ya ekmek parası için akın eden binlerce Anadolu insa- nından üçüdür.
Bereketli Topraklar Üzerinde-Orhan Kemal

Soru 38

1960’lardan 2000’e kadar kentli aydın bunalımlarını yansıtan roman sayısı oldukça fazladır. Aşağıdakilerden hangisi bu kitapların yazarları arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Adalet Ağaoğlu
B
Vedat Türkali
C
Erdal Öz
D
Fakir Baykurt
E
Mehmet Eroğlu
Açıklama:
1960’lardan 2000’e kadar kentli aydın bunalımlarını yansıtan roman sa- yısı oldukça fazladır. Birkaç örnek vermek gerekirse: Yusuf Atılgan, Aylak Adam; Oğuz Atay, Tutunamayanlar; Erdal Öz, Yaralısın; Adalet Ağaoğlu, Ölmeye Yat- mak; Mehmet Eroğlu, Issızlığın Ortasında; Selim İleri, Bir Akşam Alacası; Sevgi Soysal, Yenişehir’de Bir Öğle Vakti; Vedat Türkali, Bir Gün Tek Başına.
Fakir Baykurt

Soru 39

Yusuf Atılgan’ın ilk romanı Aylak Adam kaç yılında yayımlanır?

Seçenekler

A
1952
B
1954
C
1955
D
1958
E
1959
Açıklama:
Yusuf Atılgan’ın ilk romanı Aylak Adam 1959’da yayımlanır.

Soru 40

Sevgi Soysal’ın Hangi adlı romanının konusu aşağıdaki gibidir:
Adana’da bir gecekondu mahallesindeki bir eve gece yapılan baskınla başlar ve sabahın erken saatlerinde sona erer. Bu kısa zaman dilimi içinde neredeyse tek olay, devrimci bir gurup arkadaşın gözaltına alınıp sorgulanması ve serbest bırakılmasıdır.

Seçenekler

A
Akşam
B
Sabah
C
Şafak
D
Karanlık
E
Aydınlık
Açıklama:
Sevgi Soysal’ın Şafak adlı romanı 1975’te yayımlanır. Roman, Adana’da bir gece- kondu mahallesindeki bir eve gece yapılan baskınla başlar ve sabahın erken saatle- rinde sona erer. Bu kısa zaman dilimi içinde neredeyse tek olay, devrimci bir gurup arkadaşın gözaltına alınıp sorgulanması ve serbest bırakılmasıdır.

Soru 41

Osmanlı döneminde sosyalist düşüncenin ilk yazarı kimdir?

Seçenekler

A
Ziya Paşa
B
Şinasi
C
Namık Kemal
D
Tevfik Fikret
E
Hüseyin Hilmi
Açıklama:
Toplumcu Gerçekçi Romanın Siyasal Sosyal Arka Planı
Osmanlı Türkiye'sinde sosyalist düşünce esas olarak II. Meşrutiyet döneminde görülür. Genel kayıtlara göre Türkiye'de sosyalist düşüncenin ilk yazarı, 1910'da çıkardığı "İştirak" adlı gazeteden dolayı "İştirakçi Hilmi" olarak bilinen Hüseyin Hilmi'dir.

Soru 42

Türk edebiyatında Marksist ideolojik yapıyı hangi sanatçı kurmuştur?

Seçenekler

A
Hasan İzzettin Dinamo
B
Sabahattin Ali
C
Ahmet Arif
D
Orhan Kemal
E
Nazım Hikmet
Açıklama:
Toplumcu Gerçekçi Romanın Siyasal Sosyal Arka Planı
Türk edebiyatında genel olarak Marksizm merkezinden yayılan ideolojik yapıyı kuran kuşkusuz Nâzım Hikmet’tir. O, Türkiye’de sınıfların çatışmasına dayanan
bir gelenek olmadığı hâlde, belki de ilk olarak emek, yoksulluk, sömürülme gibi temaları işlemeye başlar. Nâzım Hikmet’in getirdiği bu içerik sadece Cumhuriyet Dönemi’ndeki şiiri değil, bütün edebiyatı etkiler. Nitekim sadece İlhami Bekir Tez, Hasan İzzettin Dinamo, Rıfaz Ilgaz, Hasan Hüseyin Korkmazgil, Ahmet Arif gibi şairler değil, Sabahattin Âli, Orhan Kemal, Kemal Tahir gibi romancılar da Nâzım’ın açtığı yolda devam ederler.

Soru 43

Edebiyat çevresinde başlayan ideolojik kavganın merkezini oluşturan "Putları Yıkıyoruz" kavgası hangi dergide başlatılmıştır?

Seçenekler

A
Varlık
B
Marko Paşa
C
Yaprak
D
Papirus
E
Resimli Ay
Açıklama:
Toplumcu Gerçekçi Romanın Siyasal Sosyal Arka Planı
Nâzım Hikmet’in 1929 yılında Resimli Ay dergisinin 4. sayısından itibaren başlattığı “Putları Yıkıyoruz” kavgası, Türkiye’de edebiyat çevresinde başlayan ideolojik kavganın da merkezini oluşturur. Nâzım’ın ağır bir şekilde eleştirdiği şairlerden birinin, yenileşen Türk şiirinin ilk mimarı (Abdülhak Hamit), diğerinin, milliyetçiliğin ilk şairi (Mehmet Emin Yurdakul) olmasından dolayı büyük bir gürültü kopar. Örneğin; Hamdullah Suphi, İkdam gazetesinde Nâzım Hikmet ve arkadaşlarını “bolşevik kapısının müseccel köleleri” (Oktay 1993:100) olarak nitelendirir. Nâzım Hikmet’in enternasyonal eşitlikçi, modern ve materyalist duruşuna, “Kerem ile Aslı” ve “Şeyh Bedreddin Destanı” ile kurduğu sosyalist gelenek algısı, Türkiye’deki yerli sosyalizmin de kaynağı olmuştur. Nitekim Cahit Tanyol, Kemal Tahir hatta Attilâ İlhan’ın düşüncelerinin merkezi sayılabilecek “Anadolu sosyalizmi” bu kaynaktan hareket etmiştir.

Soru 44

Türk romanında toplumcu gerçekçiliğin ilk yansımalarından olan " Afrodit Buhurdanında bir Kadın" romanının yazarı kimdir?

Seçenekler

A
Reşat Enis
B
Sabahattin Ali
C
Sadri Ertem
D
Orhan Kemal
E
Kemal Tahir
Açıklama:
Toplumcu Gerçekçi Romanın Siyasal Sosyal Arka Planı
Türk romanında toplumcu gerçekçiliğin ilk yansımaları, işçi hayatlarının anlatılmasıyla 1930’larda başlar.
Maden işçilerinin hayatını anlatan Reşat Enis, Afrodit Buhurdanında Bir Kadın’da (1938) maden işçileriyle sanayi işçilerini, “sömürülenler” olarak gösterir.

Soru 45

Cumhuriyet sonrasında "yerli sosyalist düşünce" ve " yerli sosyalist edebiyat" bağlamındaki tartışmaların içinde adı en çok geçen yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kemal Tahir
B
Yaşar Kemal
C
Orhan Kemal
D
Fakir Baykurt
E
Sadri Ertem
Açıklama:
Toplumsal Gerçekçi Romanın Siyasal Sosyal Arka Planı
Kuşkusuz Cumhuriyet sonrasında “yerli sosyalist düşünce” ve “yerli sosyalist edebiyat” bağlamındaki tartışmaların içinde adı en çok geçen yazar Kemal
Tahir’dir. O, Kemalizm’den Marksizm’e geçişiyle, yerli bir sosyalizme evrilişiyle,
Osmanlı gerçeğini kabul edişiyle, Osmanlı tarzı bir iktisadi anlayışı önermesiyle
hep tartışmaların odağında yer alır.

Soru 46

Aşağıdakilerden hangisi sosyalist gerçekçi romanı başlatan yazarlardan biridir?

Seçenekler

A
Sadri Ertem
B
Orhan Kemal
C
Kemal Tahir
D
Yaşar Kemal
E
Fakir Baykurt
Açıklama:
Toplumsal Gerçekçi Romanın Siyasal Sosyal Arka Planı
Sadri Ertem, Reşat Enis, Sabahattin Âli’lerle başlayan sosyalist gerçekçi roman,
Orhan Kemal, Kemal Tahir, Yaşar Kemal, Fakir Baykurt’larla devam eder.

Soru 47

I-Bahtiyarlık
II-Karabibik
III-Sarı Traktör
IV-Ekilmemiş Topraklar
Yukarıdakilerden hangileri köy romanının ilk örnekleridir?

Seçenekler

A
I-II
B
I-III
C
II-III
D
II-IV
E
III-IV
Açıklama:
İlk Köy Romanından Toplumcu Gerçekçi Köy Romanına
Köyden söz eden romanların tarihi elbette Ahmet Mithat’ın Bahtiyarlık’ına,
Nâbizâde Nâzım’ın Karabibik’ine, Ömer Ali Bey’in Türkmen Kızı’na kadar götürülebilir. Cumhuriyet Dönemi’ndeki Anadolu’ya yöneliş hareketlerinin, halkçılık ilkesinden geçerek köy enstitülerini doğurduğu, onun da köy edebiyatını beslediği söylenebilir.

Soru 48

I-Irazca Ana
II-Kara Bayram
III-Çalık Kerim
IV-Parpar Ahmet
Yukarıdakilerden hangileri Fakir Baykurt'un "Yılanların Öcü" romanının kahramanlarıdır?

Seçenekler

A
I-II
B
I-III
C
II-III
D
II-IV
E
III-IV
Açıklama:
Fakir Baykurt: Yılanların Öcü
Yılanların Öcü’nün hikâyesi, Burdur’un seksen evlik Karataş köyünde geçer. Vali, şehre bir heykel yaptırmak için köylere salma salar. Karataş köyünün muhtarı, bu parayı temin etmek için, Kara Bayram’ın evinin önünü, ihtiyar heyeti üyesi Haceli’ye satar. Bayram’ın annesi Irazca Ana, bu işe karşıdır ve bunu muhtarın ve yandaşlarının bir zulmü olarak algılar. Muhtar ve köy heyeti bu arazinin köy malı olduğunu söylerler. Hatta köyün imamı Beytullah Hoca’da muhtara ve ileri gelenlere karşı gelmenin çıkarlarına zarar vereceğini düşünerek, arazinin Bayram’a ait olmadığını söyler. Böylece Irazca Ana ve Bayram, köyün güçlerine karşı direnmeye başlarlar.

Soru 49

"Bereketli Topraklar Üzerinde" romanı hangi yazara aittir?

Seçenekler

A
Orhan Kemal
B
Yaşar Kemal
C
Kemal Tahir
D
Fakir Baykurt
E
Sabahattin Ali
Açıklama:
İşçi Romanları Üzerine
Orhan Kemal’in 1954’te yayımlanan Bereketli Topraklar Üzerinde adlı romanında birinci derecedeki kişilerin üçü de işçidir. İflahsızın Yusuf, Pehlivan Ali ve Köse Hasan, her yıl Çukurova’ya ekmek parası için akın eden binlerce Anadolu insanından üçüdür. Fakat bu üç arkadaş, fabrika görmemiş köylü ırgatlardır. Köydeki otuz kuruşluk yevmiyeler geçinmelerine yetmeyince gurbet elde çalışmaya mecbur kalırlar. Yusuf, Ali ve Hasan’ın ekmek mücadelesinde ortak bir bilinç görülmez. Onlar, kendi sınıflarının farkında olmadıkları gibi, kendi aralarında birlik olmayı bile bilmezler.

Soru 50

12 Mart dönemini anlatan " Şafak" romanı hangi yazara aittir?

Seçenekler

A
Sevgi Soysal
B
Erdal Öz
C
Mehmet Eroğlu
D
Selim İleri
E
Ayfer Tunç
Açıklama:
Toplumsal Gerçekçi Roman ve Darbeler
Sevgi Soysal’ın Şafak adlı romanı 1975’te yayımlanır. Roman, Adana’da bir gecekondu mahallesindeki bir eve gece yapılan baskınla başlar ve sabahın erken saatlerinde sona erer. Bu kısa zaman dilimi içinde neredeyse tek olay, devrimci bir gurup arkadaşın gözaltına alınıp sorgulanması ve serbest bırakılmasıdır.

Ünite 3

Soru 1

1950-1960 yılları arasında Türk romanında ön planda olan düşünce aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Göç
B
Aydınlanma
C
Ekonomik güçlükler
D
Ağalar ve köylüler arasındaki çatışmalar
E
İşsizlik
Açıklama:
1950 sonrası Türk romanının genel karakteristiğini açıklayabileceksiniz.

Soru 2

1960-1970 yılları arasında Türk romanının birincil kaynağı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kurtuluş Savaşı
B
İslamiyet öncesi Türk tarihi
C
Anadolu/taşra/kasaba/köy
D
Osmanlı tarihi
E
Çanakkale Savaşı
Açıklama:
1950 sonrası Türk romanının genel karakteristiğini açıklayabileceksiniz.

Soru 3

Türk romanında aydının/romancının politize olduğu, sınıf çatışmasını körükleyen üçüncü sınıf çeviri romanların ya da kaba ulusçu söylemlerin ilgi gördüğü, kutupluluğun uç sınırlara vardığı dönem aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
1900'lerin başı
B
1920-1960 arası
C
50'li yıllar
D
60'lı yıllar
E
70'li yıllar
Açıklama:
1950 sonrası Türk romanındaki gelişmeleri, eğilimleri ve romanlar arasındaki farklılıkları ayırt edebileceksiniz.

Soru 4

Sanat yaşamına öykü yazmakla başlayan, Maupassant tarzı öyküleriyle tanınan, yurt dışında uzun süre sürgün kaldıktan sonra (1922-1938) sürgün yıllarının deneyimi ve birikimiyle eserler yazmaya yönelen roman yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Refik Halit Karay
B
Kerime Nadir Azrak
C
Suat Derviş
D
Mükerrem Kamil Su
E
Peride Celal Yönsel
Açıklama:
1950 sonrası Türk romanındaki gelişmeleri, eğilimleri ve romanlar arasındaki farklılıkları ayırt edebilecek

Soru 5

Romanlarındaki gelişme çizgisi dıştan içe, yani eşya ve olaylardan kişilerin iç dünyasına yönelmek şeklinde meydana gelen yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Reşat Nuri Güntekin
B
Samiha Ayverdi
C
Halide Edip Adıvar
D
Suat Derviş
E
Peride Celal Yönsel
Açıklama:
1950 sonrası Türk romanındaki gelişmeleri, eğilimleri ve romanlar arasındaki farklılıkları ayırt edebileceksiniz.

Soru 6

Oktay Akbal'ın yer yer biyografisiyle örtüşen, tekdüze bir evliliğin dayanılmaz sıkıcılığı içinde yasak aşka yönelen roman kişisinin ödev ve sorumlulukları ile yasak aşkı arasında gidip gelişini ele aldığı romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Garipler Sokağı
B
Gelinlik Kız
C
Suçlu
D
Karar Gecesi
E
İnsan Bir Ormandır
Açıklama:
1950 sonrası Türk romanındaki gelişmeleri, eğilimleri ve romanlar arasındaki farklılıkları ayırt edebilecek

Soru 7

Yeni, modern anlatım tekniği, zaman ve terkip bakımından getirdiği teklifleri, bir uygarlığa özgü değerleri vermesi ve şiirsel üslubu ile Türk romanında çığır açan yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ahmet Hamdi Tanpınar
B
Abdülhak Şinasi Hisar
C
Ayşegül Devecioğlu
D
Tuna Kiremitçi
E
Süheyla Acar
Açıklama:
1950 sonrası Türk romanındaki gelişmeleri, eğilimleri ve romanlar arasındaki farklılıkları ayırt edebilecek

Soru 8

Ahmet Hamdi Tanpınar'ın, her biri kişilerinin adlarıyla anılan dört büyük bölümden meydana gelen romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Saatleri Ayarlama Enstitüsü
B
Çamlıcadaki Eniştemiz
C
Huzur
D
Ateş Ağacı
E
Düş Ekmeği
Açıklama:
1950 sonrası Türk romanındaki gelişmeleri, eğilimleri ve romanlar arasındaki farklılıkları ayırt edebilecek

Soru 9

Ahmet Hamdi Tanpınar'ın romanlarının en belirgin özelliği olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Seçenekler

A
Tarihi olayları ele alarak yeniden yorumlaması
B
Çağının bunaltılı insanının iç dünyasına yönelmesi
C
Çağının ekonomik koşullarından kaynaklanan toplumsal sorunlara yönelmesi
D
Çağının eğitim ve sağlık sorunlarına yönelmesi
E
Tarihi belgelerle yansıtması
Açıklama:
1950 sonrası Türk romanındaki gelişmeleri, eğilimleri ve romanlar arasındaki farklılıkları ayırt edebilecek

Soru 10

Aşağıdakilerden hangisi 1950 sonrası Türk romanında konularını ve kişilerini Anadolu kent ve kasabalarından alan yazarlardan biri değildir?

Seçenekler

A
Cevat Şakir Kabaağaçlı
B
Tarık Buğra
C
Mehmet Seyda
D
Namık Kemal
E
Tarık Dursun K.
Açıklama:
1950 sonrası Türk romanındaki gelişmeleri, eğilimleri ve romanlar arasındaki farklılıkları ayırt edebileceksiniz.

Soru 11

Cevat Şakir Kabaağaçlı'nın yayımlandığı yıllarda büyük bir yankı uyandıran ilk romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Batık Bir Gemi
B
Aganta Burina Burinata
C
Mesihpaşa İmamı
D
Düş Ekmeği
E
Karar Gecesi
Açıklama:
1950 sonrası Türk romanındaki gelişmeleri, eğilimleri ve romanlar arasındaki farklılıkları ayırt edebileceksiniz.

Soru 12

Tarık Buğra'nın toplumda bir ulusal tarih bilinci uyandırma amacını taşıyan romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Huzur
B
Aydaki Kadın
C
Sahnenin Dışındakiler
D
Saatleri Ayarlama Enstitüsü
E
Osmancık
Açıklama:
1950 sonrası Türk romanındaki gelişmeleri, eğilimleri ve romanlar arasındaki farklılıkları ayırt edebileceksiniz.

Soru 13

Aşağıda verilen yazar- roman eşleşmelerinden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Tarık Dursun K.- Gün Döndü
B
A.H. Tanpınar- Aydaki Kadın
C
Oktay Akbal- Garipler Sokağı
D
Samiha Ayverdi- İbrahim Efendi Konağı
E
Refik Halit Karay- Üç Kadının Romanı
Açıklama:
1950 sonrası Türk romanındaki gelişmeleri, eğilimleri ve romanlar arasındaki farklılıkları ayırt edebileceksiniz.

Soru 14

1950-60 döneminde Türk romanda yaygın olan eğilim aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Aydınların kendilerini halkı aydınlatmakla sorumlu hissetmeleri.
B
Batılı romanı taklit etme arzusu.
C
Kimlik arayışı.
D
Polisiye türünün öne çıkması.
E
Post-modern özelliklerin görülmeye başlaması.
Açıklama:
1950 sonrası Türk romanındaki gelişmeleri, eğilimleri ve romanlar arasındaki farklılıkları ayırt edebileceksiniz.
1950’li yılların romanında “aydın bakışının egemen” olduğu “aydınlanma” ve “aydınlatma” ön plandayken 60’lı yıllardan sonraki romanlarda aydınlatmanın yanında insanı tanıma ve iç dünyasına nüfuz etme ön plana geçer

Soru 15

Aşağıdakilerden hangisi romanları bakış açısına göre sınıflandırmaya uymaz?

Seçenekler

A
Psikolojik roman
B
Bireyci roman
C
Toplumcu-gerçekçi roman
D
İslamcı roman
E
Nehir roman
Açıklama:
1950 sonrası Türk romanındaki gelişmeleri, eğilimleri ve romanlar arasındaki farklılıkları ayırt edebileceksiniz.

Soru 16

Aşağıdakilerden hangisi Tarık Buğra’nın romanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Küçük Ağa
B
Firavun İmanı
C
Devlet Ana
D
Dönemeçte
E
Gençliğim Eyvah
Açıklama:
1950 sonrası Türk romanındaki gelişmeleri, eğilimleri ve romanlar arasındaki farklılıkları ayırt edebileceksiniz.

Soru 17

Aşağıdakilerden hangi yazar Romanlarının büyük bir bölümünü Cumhuriyetin birinci ve ikinci devrelerinde ya yımladıkları halde 1950 sonrasında da romancılıklarını sürdürenler arasındadır?

Seçenekler

A
Reşat Nuri Güntekin
B
Ahmet Ümit
C
Ümit Yaşar Oğuzcan
D
Elif Şafak
E
Ömer Hayyam
Açıklama:
Romanlarının büyük bir bölümünü Cumhuriyetin birinci ve ikinci devrelerinde ya yımladıkları halde 1950 sonrasında da romancılıklarını sürdürenler arasında Reşat Nuri Güntekin vardır.

Soru 18

Aşağıdakilerden hangi yazar Romanlarının büyük bir bölümünü Cumhuriyetin birinci ve ikinci devrelerinde yayımladıkları halde 1950 sonrasında da romancılıklarını sürdürenler arasında değildir?

Seçenekler

A
Reşat Nuri Güntekin
B
Halide Edip Adıvar
C
Kerime Nadir Azrak
D
Suat Derviş
E
Nazım Hikmet Ran
Açıklama:
Nazım Hikmet Ran Romanlarının büyük bir bölümünü Cumhuriyetin birinci ve ikinci devrelerinde yayımladıkları halde 1950 sonrasında da romancılıklarını sürdürenler arasında değildir.

Soru 19

Sanat yaşamına öykü yazmakla başlayan ve Maupassant tarzı öyküleriyle tanınan yazarımız aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Reşat Nuri Güntekin
B
Halide Edip Adıvar
C
Refik Halit Karay
D
Suat Derviş
E
Nazım Hikmet Ran
Açıklama:
Sanat yaşamına öykü yazmakla başlayan ve Maupassant tarzı öyküleriyle tanınan yazarımız Refik Halit Karay’dır.

Soru 20

1941 yılında yayımlanan ve aynı yıl CHP 'nin açmış olduğu yarışma da üçüncülük ödülünü kazanan ilk romanı Fahim Bey ve Biz, usta yorumu ve nefis üslübu yanında, sıradışı kişilere ve bu kişilerin iç çatışmalarina yer vermesi bakımından yayımlandığı yıllarda dikkatleri üzerine çekmeyi başaran yazarımız aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Abdülhak Şinasi Hisar
B
Reşat Nuri Güntekin
C
Halide Edip Adıvar
D
Refik Halit Karay
E
Suat Derviş
Açıklama:
Fahim Bey ve Biz adlı eseri kaleme alan ve döneminin beğenilen edebiyatçısı Abdülhak Şinasi Hisardır.

Soru 21

Romanlarının yapısını geçmiş-şimdi çatışması üzerine kuran romancılardan biri aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Reşat Nuri Güntekin
B
Ahmet Ümit
C
Samiha Ayverdi
D
Elif Şafak
E
Ömer Hayyam
Açıklama:
Romanlarının yapısını geçmiş-şimdi çatışması üzerine kuran romancılardan biri de Samiha Ayverdi (1906-1993)dir.

Soru 22

Yeni ve modern anlatım tekniği, zaman ve terkip bakımından getirdiği teklifleri, bir uygarlığa özgü değerleri vermesi ve nihayet şiirsel üslübu ile Türk romanında çığır açan yazarımız aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Reşat Nuri Güntekin
B
Ahmet Hamdi Tanpınar
C
Kerime Nadir Azrak
D
Suat Derviş
E
Nazım Hikmet Ran
Açıklama:
Yeni ve modern anlatım tekniği, zaman ve terkip bakımından getirdiği teklifleri, bir uygarlığa özgü değerleri vermesi ve nihayet şiirsel üslübu ile Türk romanında çığır açan yazarımız Ahmet Hamdi Tanpınar’dır.

Soru 23

Sanatını Bodrum civarındaki balıkçıların, süngercilerin yaşam serüvenlerini anlatmaya adamış olan Halikarnas Balıkcısı olarak tanınan yazarımız aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Reşat Nuri Güntekin
B
Ahmet Hamdi Tanpınar
C
Cevat Şakir Kabaağaçlı
D
Suat Derviş
E
Nazım Hikmet Ran
Açıklama:
Sanatını Bodrum civarındaki balıkçıların, süngercilerin yaşam serüvenlerini anlatmaya adamış olan Halikarnas Balıkcısı olarak tanınan yazarımız Cevat Şakir Kabaağaçlı’dır.

Soru 24

Bodrum süngercilerinin hayatlarından birer kesit sunan Deniz Gurbetçil ri (1969) bir yana, olumlu eleştiriler alan Ötelerin Çocukları adlı eserler hangi yazarımıza aittir?

Seçenekler

A
Reşat Nuri Güntekin
B
Ahmet Hamdi Tanpınar
C
Cevat Şakir Kabaağaçlı
D
Suat Derviş
E
Nazım Hikmet Ran
Açıklama:
Bodrum süngercilerinin hayatlarından birer kesit sunan Deniz Gurbetçileri (1969) bir yana, olumlu eleştiriler alan Ötelerin Çocukları adlı eserler Cevat Şakir Kabaağaçlı’ya aittir.

Soru 25

Romanlarını genel olarak 1923-1946 yılları arasında Türkiye'deki toplumsal değişikliklerin geleneksel Türk ailesinde yaptığı yıkımları, büyük bir ailenin parçalanışı ve çözülüşü etrafında ele alan yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Mehmet Seyda
B
Ahmet Hamdi Tanpınar
C
Cevat Şakir Kabaağaçlı
D
Suat Derviş
E
Nazım Hikmet Ran
Açıklama:
Romanlarını genel olarak 1923-1946 yılları arasında Türkiye'deki toplumsal değişikliklerin geleneksel Türk ailesinde yaptığı yıkımları, büyük bir ailenin parçalanışı ve çözülüşü etrafında ele alan yazar Mehmet Seyda’dır.

Soru 26

Cumhuriyet Dönemi romanının önemli isimlerinden Tarık Buğra’ın kaleme aldığı eserlerden birisi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Çalıkuşu
B
Bir Sis Böler Geceyi
C
Küçük Ağa
D
Bedesten
E
Halikarnas Balıkçısı
Açıklama:
Tarık Buğra’nın önemli eseri Küçük Ağa’dır.

Soru 27

Aşağıdaki eserlerden hangisi Hüseyin Rahmi’ye ait değildir?

Seçenekler

A
Kan Davası
B
Kaderin Cilvesi
C
Deli Filozof
D
Can Pazarı
E
Namuslu Kokotlar
Açıklama:
Kan Davası Hüseyin Rahmi’ye ait değildir.

Soru 28

Aşağıdaki eserlerden hangisi Halide Edip’e aittir?

Seçenekler

A
Fosforlu Cevriye
B
Suçlu
C
Ölüler Yaşıyor mu
D
Son Sığınak
E
Kızıl Hançerler
Açıklama:
Kızıl Hançerler Halide Edip’e aittir.

Soru 29

Aşağıdaki yazarlardan hangisi Cumhuriyet döneminde pek çok benzeri görülen ve romantik Yeşilçam filmlerine konu olan ancak daha sonrasında gözlem ve ruh çözümlemelerine yer vererek kendini yenilemeye çalışmasıyla dikkat çekmiştir?

Seçenekler

A
Halide Edip
B
Peride Celal Yönsel
C
Suat Derviş
D
Mükerrem Kamil Su
E
Kerime Nadir Azrak
Açıklama:
Romanlarının büyük bir bölümünü Cumhuriyet’in birinci ve ikinci devrelerinde yayımladıkları hâlde 1950 sonrasında da romancılıklarını sürdürenler vardır. Birinci gruba giren romancılarından Reşat Nuri, Kan Davası (1960), Kavak Yelleri (1961), Son Sığınak (1961) gibi aşk romanları ile; Hüseyin Rahmi ölümünden sonra yayımlanan ve toplumun hurafe ile şekillenmiş inanç dünyasını değiştirmeyi amaç edinen Kaderin Cilvesi (1964), Deli Filozof (1964), Can Pazarı (1968), İnsanlar Maymun muydu? (1968), Ölüler Yaşıyor mu? (1973), Namuslu Kokotlar (1973) romanları ile; Halide Edip, Çaresaz (Cumhuriyet’te tefrika 1960), Hayat Parçaları (1963), Kızıl Hançerler (Hayat’ta tefrika 1964) gibi yazarın ilgi alanlarını göstermekten ve eserlerinin sayısını artırmaktan başka bir özellik taşımayan senteze ulaşmamış sıradan aşk romanları ile romancılıklarına fazla bir şey katmadan sanat yaşamlarını noktalarlar. Popüler halk romancılarından Kerime Nadir Azrak (1917-1984) Gelinlik Kız (1960), Suçlu (1971), Karar Gecesi (1982), öğretmen duyarlığıyla konularını işleyen Suat Derviş (1905-1972) (Fosforlu Cevriye/1968), millî ve ahlaki değerleri öne çıkaran Mükerrem Kâmil Su Aynadaki Kız (1962), Ayrı Dünyalar (1964), Ben ve O (1970), Karakız (1977), Ata’nın Romanı (1977), Sızı, Uzaklaşan Yol gibi adlar, Cumhuriyet Dönemi’nde pek çok benzeri görülen ve çoğu kez romantik Yeşilçam filmlerinin senaryo gereksinimlerini karşılayan romanlarıyla edebiyat tarihleri için malzeme olmaktan ileri gidemeyen romancılardandır. Bu gruba giren popüler halk romancılardan Peride Celâl Yönsel (d.1916) başlangıçta kolay okunan aşk ve serüven ağırlıklı romanlar yazmasına rağmen, 1960’tan sonra yazdığı Güz Şarkıları (1966), Evli Bir Kadının Günlüğünden (1971), Üç Yirmidört Saat (1977) ve özellikle Üç Kadının Romanı’ndan itibaren gözleme ve ruh çözümlemelerine yer vererek kendini yenilemeye çalışır.

Soru 30

Sanat hayatına Mauppassant tarsi öykülerle başlayan yazarımız aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Peride Celal Yönsel
B
Suat Derviş
C
Reşat Enis Aygen
D
Refik Halit Karay
E
Kerime Nadir Azrak
Açıklama:
Refik Halit Karay sanat hayatına Mauppassant tarsi öykülerle başlayan yazarımızdır.

Soru 31

Aşağıdakilerden hangisi Semiha Ayverdi’ye ait değildir?

Seçenekler

A
Batmayan Gül
B
İnsan ve Şeytan
C
Ali Nizami Bey’in Alafrangalığı ve Şeyhliği
D
Ateş Ağacı
E
İbrahim Efendi Konağı
Açıklama:
Ali Nizami Bey’in Alafrangalığı ve Şeyhliği Semiha Ayverdi’ye ait değildir.

Soru 32

Aşağıdakilerden hangisi Oktay Akbal’ın anı defteri şekinde yazılmış olan ilk romanıdır?

Seçenekler

A
Suçumuz İnsan Olmak
B
Garipler Sokağı
C
Düş Ekmeği
D
Batık Bir Gemi
E
İnsan Bir Ormandır
Açıklama:
Oktay Akbal’ın anı defteri şekinde yazılmış olan ilk romanı Garipler Sokağıdır.

Soru 33

Yeni ve modern anlatım tekniği, zaman ve terkip bakımından getirdiği teklifleri, bir uygarlığa özgü değerleri vermesi ve şiirsel üsubu ile Türk romanında çığır açan yazarımız kimdir?

Seçenekler

A
Kerime Nadir Azrak
B
Mükerrem Kamil Su
C
Semiha Ayverdi
D
Ahmet Hamdi Tanpınar
E
Peride Cansel Yönsel
Açıklama:
Ahmet Hamdi Tanpınar yeni ve modern anlatım tekniği, zaman ve terkip bakımından getirdiği teklifleri, bir uygarlığa özgü değerleri vermesi ve şiirsel üsubu ile Türk romanında çığır açan yazarımızdır.

Soru 34

Aşağıdaki eserlerden hangisi Ahmet Hamdi Tanpınar’a aittir?

Seçenekler

A
Mahur Beste
B
İnsan Bir Ormandır
C
Geçmiş Zaman Peşinde
D
Aganta Burina Burinata
E
Ötelerin Çocukları
Açıklama:
1944 yılında Ülkü dergisinde tefrika edilen Mahur Beste adlı eser Ahmet Hamdi’ye aittir. Eser ondokuzuncu yüzyılın ortalarında çözülüşü yaşayan Osmanlının seçkin aile hayatından kesitler sunar.

Soru 35

Aşağıdakilerden hangisi konularını ve kişilerini Anadolu kent ve kasabalarından alan romancılardandır?

Seçenekler

A
Semiha Ayverdi
B
Oktay Akbal
C
Mükerrem Kamil Su
D
Ahmet Hamdi Tanpınar
E
Halikarnas Balıkçısı
Açıklama:
Konularını ve kişilerini Anadolu kent ve kasabalarından alan romancımız Halikarnas Balıkçısı yani Cevat Şakir Kabaağaçlı’dır.

Soru 36

Aşağıdakilerden hangisi Tarık Buğra’nın ilk romanıdır?

Seçenekler

A
Yalnızlar
B
Dönemeçte
C
İbiş’in Rüyası
D
Siyah Kehribar
E
Gençliğim Eyvah
Açıklama:
Siyah Kehribar 1981 yılında kaleme alınmıştır.

Soru 37

Bir şairin estetik dünyasından derin izler taşıyan Huzur romanı aşağıdaki yazarlardan hangisine aittir?

Seçenekler

A
Ahmet Oktay
B
Oktay Akbal
C
Samiha Ayverdi
D
Ahmet Hamdi Tanpınar
E
Abdülhak Şinasi
Açıklama:
Bir şairin estetik dünyasından derin izler taşıyan ve yazarın ününü genişleten Huzur romanı ise 1949’da yayımlanmıştır, Ahmet Hamdi Tanpınar’a aittir.

Soru 38

1950-60 yılları arasında Türk romanında öne çıkan düşünce aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
İnsanı aydınlatma ve tanıma
B
Toplumsal çözümsüzlüklere çözüm önerileri arama
C
Demokrasi kültürü
D
Milliyetçilik düşüncesi
E
Doğu kültürü denemeleri
Açıklama:
1950-60 yılları arasında Türk romanında öne çıkan düşünce, insanı aydınlatma ve tanımadır.

Soru 39

I. Oktay Akbal
II. Reşat Nuri Güntekin
III. Halide Edip Adıvar
IV. Hüseyin Rahmi Gürpınar
Romanlarının büyük bir bölümünü Cumhuriyetin birinci ve ikinci devrelerinde yayımladıkları halde 1950 sonrasında da romancılıklarını sürdürenler vardır.Yukarda verilen yazarlardan hangileri bu gruptandır?

Seçenekler

A
I ve II
B
II, III ve IV
C
Yalnızca III
D
I, II ve III
E
Yalnızca IV
Açıklama:
Reşat Nuri, Halide Edip Adıvar ve Hüseyin Rahmi Gürpınar bu yazarlar arasındadır.

Soru 40

Aşağıdakilerden hangisi 1970’li yıllar Türk romanının özelliklerindendir?

Seçenekler

A
Türk romanının politize olmaması
B
Sınıf çatışmasını körükleyen romanlar yazılmaması
C
Çeviri romanların yok denecek kadar az olması
D
Evrenselliğin temel prensip olarak benimsenmesi
E
Ulusçu söylemin ilgi görmesi
Açıklama:
Ulusçu söylemin ilgi görmesi, 1970’li yıllar Türk romanının özelliklerindendir.

Soru 41

I. Aklın ve bilimin verilerine güven duyulmaması
II. Modern devlete güvensizlik duyulması
III. İnsanın eşya karşısında değerli kılınıp ön plana çıkarılmak istenmesi
IV. Romanda ahlaki değerlerin hakim kılınmak istenmesi
Yukarda verilenlerden hangileri post-modern romanın doğuşuna zemin hazırlayan sebeplerdendir?

Seçenekler

A
Yalnızca I
B
I ve II
C
I, II ve III
D
III ve IV
E
Hepsi
Açıklama:
Aklın ve bilimin verilerine güven duyulmaması, modern devlete güvensizlik duyulması ve insanın eşya karşısında değerli kılınıp ön plana çıkarılmak istenmesi post-modern romanın doğuşuna zemin hazırlayan sebeplerdendir.

Soru 42

Aşağıdakilerden hangisi Samiha Ayverdi’nin romanının özelliklerinden biridir?

Seçenekler

A
Kişilerdeki değişimin manadan maddeye doğru gelişmesi
B
Tasavvufi mesajlarla insanları aydınlatmaya çalışması
C
Siyasetle ilgili görüşlerine yer vermesi
D
Vuslatın mecazi olmaktan çok beşeri olması
E
Romanlarının merkezinde osyal sınıf çatışmalarına yer vermesi
Açıklama:
Tasavvufi mesajlarla insanları aydınlatmaya çalışması, Samiha Ayverdi’nin romanının özelliklerinden biridir.

Soru 43

Abdülhak Şinasi Hisar’ın gerçeğin insanlar tarafından farklı algılanacağı, kişiden kişiye değişiklik göstereceği tezi üzerine kurduğu romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Fahim Bey ve Biz
B
Bugünün Saraylısı
C
Çamlıca’daki Eniştemiz
D
Biz de İnsanız
E
Evli Bir Kadının Günlüğünden
Açıklama:
Abdülhak Şinasi Hisar’ın gerçeğin insanlar tarafından farklı algılanacağı, kişiden kişiye değişiklik göstereceği tezi üzerine kurduğu romanının adı Fahim Bey ve Biz’dir.

Soru 44

I. Mesihpaşa İmamı
II. Batık Bir Gemi
III. Garipler Sokağı
IV. İnsan Bir Ormandır
Yukarda verilenlerden hangileri Oktay Akbal’ın romanlarındandır?

Seçenekler

A
I ve II
B
II ve III
C
Hepsi
D
I, III ve IV
E
II, III ve IV
Açıklama:
Mesihpaşa İmamı romanını Samiha Ayverdi yazmıştır. Diğerleri Oktay Akbal’a aittir.

Soru 45

Aşağıda verilen yazar-eser eşleştirmelerinden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Hüseyin Rahmi Gürpınar - Kaderin Cilvesi
B
Reşat Nuri Güntekin - Kızıl Hançerler
C
Halide Edip Adıvar - Ayrı Dünyalar
D
Suat Derviş - Gelinlik Kız
E
Kerime Nadir Azrak - Atanın Romanı
Açıklama:
Kaderin Cilvesi’ni Hüseyin Rahmi Gürpınar yazmıştır.

Soru 46

Hangi tarihler post modern romanın zafer yıllarıdır?

Seçenekler

A
1960’lı yıllar
B
1970’li yıllar
C
1980’li yıllar
D
1990’lı yıllar
E
2000’li yıllar
Açıklama:
1990’lı yıllar, post modern romanın zafer yılları olur. Seksenli yıllarda Avrupa’da başlayan mimaride ve müzikte genel üslûbun reddine dayanan bu akım, aklın ve bilimin verilerine dayanan moderniteye, her şeyi bilen hâkim anlatıcıya ve modern devlete duyulan güvensizlikten doğmuştu. Ayrıca savaşların sebep olduğu ruhsal çöküntüler ve tepkiler, teknolojinin ve sanal dünyanın hayatın her alanına hâkim olmasına ve bunun sonucu olarak romancıların büyük anlatılar yerine mikro düzeyde bireyin iç dünyasını dilsel bir oyun biçiminde veren anlatılara yönelmelerine yol açtı.

Soru 47

Kan Davası, Kavak Yelleri, Son Sığınak gibi aşk romanlarının yazarı kimdir?

Seçenekler

A
Suat Derviş
B
Mükerrem Kamil Su
C
Reşat Nuri
D
Halide Edip
E
Hüseyin Rahmi
Açıklama:
Kan Davası (1960), Kavak Yelleri (1961), Son Sığınak (1961) gibi aşk romanlarının yazarı Reşat Nuri’dir.

Soru 48

Aşağıdaki yazarlardan hangisi Cumhuriyet ikinci dönem yazarlarındandır?

Seçenekler

A
Reşat Enis- Refik Halit
B
Suat Deviş-Kerime Nadir Azrak
C
Halide Edip-Reşat Nuri
D
Mükerrem Kamil Su-Peride Celal Yönsel
E
Hüseyin Rahmi-Nadir Azrak
Açıklama:
Cumhuriyet ikinci dönem romancılarından Reşat Enis ve Refik Halit romancılıklarını 1950 sonrasında da sürdürürler. Reşat Enis Aygen, sanat yaşamını 1950 sonrası yazdığı sosyal içerikli romanlarıyla noktalar. Sanat yaşamına öykü yazmakla başlayan ve Maupassant tarzı öyküleriyle tanınan Refik Halit Karay (1888-1965), yurt dışında uzun süre sürgün kaldıktan sonra (1922-1938) sürgün yıllarının deneyimi ve birikimiyle soluklu eserler yazmaya yönelir.

Soru 49

Yeni ve modern anlatım tekniği, zaman ve terkip bakımından getirdiği teklifleri, bir uygarlığa özgü değerleri vermesi ve nihayet şiirsel üslûbu ile Türk romanında çığır açan yazar kimdir?

Seçenekler

A
Refik Halit
B
Ahmet Hamdi Tanpınar
C
Oktay Akbal
D
Samiha Ayverdi
E
Hüseyin Rahmi
Açıklama:
Yeni ve modern anlatım tekniği, zaman ve terkip bakımından getirdiği teknikleri, bir uygarlığa özgü değerleri vermesi ve nihayet şiirsel üslûbu ile Türk romanında çığır açan Ahmet Hamdi Tanpınar (1901-1962), dönemin dikkatleri üzerinde toplayan sanatçılarındandır.

Soru 50

Ahmet Hamdi Tanpınar’ın her biri kişilerin adlarıyla anılan dört büyük bölümden meydana gelen romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Huzur
B
Sahnenin Dışındakiler
C
Aydaki Kadın
D
Garipler Sokağı
E
Düş Ekmeği
Açıklama:
Her biri kişilerinin adlarıyla anılan dört büyük bölümden meydana gelen Huzur, bir bakıma yazarın anılarıyla örtüşen bir romandır. Asli kişi Mümtaz, kimi zaman geçmişin çocukluk anılarına sığınan Ahmet Hamdi, kimi zaman zamanının büyük bir bölümünü Sahaşar’da geçiren Darülfünun profesörü bir hoca, ama daha çok kendisini aşan, içinde gizli kalmış, dışarıya aksetmemiş farklı bir Ahmet Hamdi Tanpınar’dır. Bu itibarla o, asli kişi Mümtaz’la Nuran’ın aşkı çevresinde sanat anlayışını, kültür birikimini ve hayat felsefesini işleme fırsatı bulmuştur. Bu özelliğinden dolayı kimilerine göre otobiyografik bir roman, kimilerine göre bir karakter romanı olarak sayılmıştır.

Soru 51

Sanatını Bodrum civarında balıkçıların, süngercilerin yaşam serüvenlerini anlatmaya adamış yazar kimdir?

Seçenekler

A
Ahmet Hamdi Tanpınar
B
Tarık Buğra
C
Mehmet Seyda
D
Halikarnas Balıkçısı
E
Halide Edip
Açıklama:
Sanatını Bodrum civarındaki balıkçıların, süngercilerin yaşam serüvenlerini anlatmaya adamış olan Halikarnas Balıkçısı (Cevat Şâkir Kabaağaçlı) (1886-1973), Uluç Reis (1962), Turgut Reis (1966) gibi köklerini aradığı tarihsel romanları dışında yazdığı yapmacıklıktan uzak, gözleme dayanan eserleriyle konu kısırlığı çeken Türk romanına yeni soluklar kazandırmıştır. Cevat Şâkir, biraz Osmanlı yanlısıdır ama daha çok Anadolucudur.

Soru 52

Cumhuriyet Dönemi romanının önemli isimlerinden olan ve Siyah Kehribar adlı romanın yazarı kimdir?

Seçenekler

A
Tarık Buğra
B
Cevat Şakir
C
Halide Edip
D
Celal Yönsel
E
Nadir Azrak
Açıklama:
Cumhuriyet Dönemi romanının önemli isimlerinden Tarık Buğra (1918-1994), ele aldığı konu ve konuları işleyiş tarzı bakımından kendisinden en çok söz ettiren romancılardandır. İlk romanı Siyah Kehribar ’da (1955) Mussolini İtalya’sında yönetimin baskılarına direnen aydınların (ama gerçekte kişilikleri, yaşama tarzları ve düşüncelerini ortaya koymuştur.

Soru 53

Ofsayt, Tetik Çekildikten Sonra, İnce Hesaplar, Yanıyor mu Yeşil Köşkün Lâmbası?, Şehir Uyurken, Sonradan Yaşamak, Ölü Nokta, Abaza Paşa’nın Rüyası, Bir Köşkünüz Var mı? adlı romanların yazarı kimdir?

Seçenekler

A
Halide Edip
B
Nadir Azrak
C
Tarık Buğra
D
Cevat Şakit
E
Celal Yönsel
Açıklama:
Tarık Buğra’nın adı anılanlar dışında gazetelerde tefrika olarak kalmış; konularını Anadolu kent ve kasabalarından İstanbul’un Şişli, Beyoğlu gibi mekânlarına kadar uzanan farklı mekânlarda yaşanmış aşk, entrika ve serüven ağırlıklı olaylardan alan geçim kaygısıyla yazılmış Ofsayt (Akın, 1951), Tetik Çekildikten Sonra (Akın, 1951), (Yeni İstanbul, 1958), İnce Hesaplar, Yanıyor mu Yeşil Köşkün Lâmbası? (Yenigün, 1957), Şehir Uyurken, Sonradan Yaşamak (Vatan, 1958), Ölü Nokta (Yeni İstanbul, 1958), Abaza Paşa’nın Rüyası (Bursa Hâkimiyet, 1956), Bir Köşkünüz Var mı? (1978) adlı romanları da vardır.

Soru 54

Bir Gün Büyüyeceksin, İhtiyar Gençlik, İçe Dönük ve Atak, Cinsel Oyun, Süeda Hanımın Ortanca Kızı, Gerçek Dışı, isimli romanların yazarı kimdir?

Seçenekler

A
Halide Edip
B
Tarık Dursun K
C
Tarık Buğra
D
Halikarnas Balıkçısı
E
Mehmet Seyda
Açıklama:
Bir Gün Büyüyeceksin (1966), İhtiyar Gençlik (1971), İçe Dönük ve Atak (1973), Cinsel Oyun (1966), Süeda Hanımın Ortanca Kızı (1970), Gerçek Dışı (1976) gibi romanlarında Osman’ın tutku hâlini alan ilk gençlik aşklarını, serüvenlerini, beden ile ruhunun istekleri arasında bocalayışlarını Türk aile yapısındaki derin sarsıntılara inerek vermeye çalışır.

Soru 55

Aşağıda verilen yazar-eser eşleştirmelerinden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Atanın Romanı-Kerime Nadir Azrak
B
Ayrı Dünyalar- Halide Edip Adıvar
C
Kaderin Cilvesi-Hüseyin Rahmi Gürpınar
D
Gelinlik Kız-Suat Derviş
E
Kızıl Hançerler- Reşat Nuri Güntekin
Açıklama:
Kaderin Cilvesi-Hüseyin Rahmi Gürpınar doğrudur.

Soru 56

  1. Aydınlanma ve aydınlatma
  2. İnsanı tanıma ve iç dünyasına nüfuz
  3. Ulusçu söylemlerin ilgi görmesi
verilenlerden hangisi ya da hangileri 1950'li ve 1960'lı yılların romanında ön plana çıkmaktadır?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I ve II
E
II ve III
Açıklama:
1950’li yılların romanında “aydın bakışının egemen” olduğu “aydınlanma” ve “aydınlatma” ön plandayken 60’lı yıllardan sonraki romanlarda aydınlatmanın yanında insanı tanıma ve iç dünyasına nüfuz etme ön plana geçer

Soru 57

.................................., aydının/romancının politize olduğu, sınıf çatışmasını körükleyen üçüncü sınıf çeviri romanların ya da kaba ulusçu söylemlerin ilgi gördüğü, kutupluluğun uç sınırlara vardığı bir dönemdir. Yazılan romanların bakış açıları da çoklukla yazarlarının düşünce yapısına ve okurun ilgisine göre biçimlenir.
Verilen boşluğa seçeneklerden hangisi getirilmelidir?

Seçenekler

A
II. Meşrutiyet öncesi dönemde
B
II. Meşrutiyet döneminde
C
1950'li yıllar
D
1960'lı yıllar
E
1970'li yıllar
Açıklama:
70’li yıllar, aydının/romancının politize olduğu, sınıf çatışmasını körükleyen üçüncü sınıf çeviri romanların ya da kaba ulusçu söylemlerin ilgi gördüğü, kutupluluğun uç sınırlara vardığı bir dönemdir. Yazılan romanların bakış açıları da çoklukla yazarlarının düşünce yapısına ve okurun ilgisine göre biçimlenir.

Soru 58

Aşağıdakilerden hangisi Hüseyin Rahmi Gürpınar'ın eserlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Deli Filozof
B
Kan Davası
C
Can Pazarı
D
İnsanlar Maymun muydu?
E
Namuslu Kokotlar
Açıklama:
Reşat Nuri, Kan Davası (1960), Kavak Yelleri (1961), Son Sığınak (1961) gibi aşk romanları ile; Hüseyin Rahmi ölümünden sonra yayımlanan ve toplumun hurafe ile şekillenmiş inanç dünyasını değiştirmeyi amaç edinen Kaderin Cilvesi (1964), Deli Filozof (1964), Can Pazarı (1968), İnsanlar Maymun muydu? (1968), Ölüler Yaşıyor mu? (1973), Namuslu Kokotlar(1973) romanlar.

Soru 59

İlk romanlarında İstanbul’un yoksul semtlerinde yıkıntı ve harabelerde yaşanan aile dramlarına ve Galata’nın/Beyoğlu’nun ahlaksızlığa sahne olan mekânlarına yer verir. Sanat yaşamını 1950 sonrası yazdığı sosyal içerikli romanlarıyla noktalar. Onun konularını büyük kentin kenar mahallelerinden alan ama daha çok köy-kasaba ortamından alınmış yoksul insanlara ait çarpıcı sahneler sunduğu Despot (1957), Sarı İt (1968), Biz de İnsanız adlı eserleri, 1960 sonrasının varsıllık-yoksulluk, ezen-ezilen kutupluluğuna dayalı roman anlayışının genel karakteristiğini yansıtır.
Yukarıda eserlerine ve onların konularına yer verilen Cumhuriyet'in ikinci dönem romancısı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Reşat Enis Aygen
B
Refik Halit Karay
C
Suat Derviş
D
Hüseyin Rahmi Gürpınar
E
Halide Edip Adıvar
Açıklama:
İlk romanlarında İstanbul’un yok-sul semtlerinde yıkıntı ve harabelerde yaşanan aile dramlarına ve Galata’nın/Beyoğlu’nun ahlaksızlığa sahne olan mekânlarına yer veren Reşat Enis Aygen, sanat yaşamını 1950 sonrası yazdığı sosyal içerikli romanlarıyla noktalar. Onun konularını büyük kentin kenar mahallelerinden alan ama daha çok köy-kasaba ortamından alınmış yoksul insanlara ait çarpıcı sahneler sunduğu Despot (1957), Sarı İt (1968), Biz de İnsanız, Kara Kısmet (kitap olarak yayımlanmamış) adlı eserleri, 1960 sonrasının varsıllık-yoksulluk, ezen-ezilen kutupluluğuna dayalı roman anlayışının genel karakteristiğini yansıtır.

Soru 60

Her türlü sevgiden yoksun ya da sahip olduğu değerlerin farkında olmayan bir insanın, bir din adamının her alanda kendini ne kadar kolay harcayabileceğini; bağlı olduğu değerler manzumesinin çözülüşünü ve sonunda yıkılışını vurgular. Her ne kadar bu roman Meşrutiyet Dönemi Osmanlı toplumuna bir gönderme ise de gerçekte yüzyıla yakın bir süredir Türk düşünce hayatını meşgul eden maddeci ve ruhçu görüşlerin mücadelesini, kültür bunalımını, daha da önemlisi zihinleri pozitivist fikirlerle beslenen, inanç, gelenek ve millî değerlerden yoksun bir kuşağın kimlik arayışını ferdi planda ya da fert-toplum çatışması içinde dikkatlere sunar. Yine bu roman, Batı’ya herhangi bir analize ve seçmeye gidilmeksizin gözü kapalı kucak açışın fikrî ve içtimai boyuttaki uzantıları ile sevgiden ve hoşgörüden uzak eğitim anlayışının ve ona bağlı olarak dini, şeklî bir taassuptan ibaret gören bilgilenme ve inanma tarzının olumsuz sonuçları üzerinde düşünülmesini ister.
Yukarıda hakkında bilgi verilen roman Samiha Ayverdi'nin romanlarından hangisidir?

Seçenekler

A
İnsan ve Şeytan
B
Yaşayan Ölü
C
Son Menzil
D
Mesihpaşa İmamı
E
Yolcu Nereye Gidiyorsun
Açıklama:
Mesihpaşa İmamı romanı, her türlü sevgiden yoksun ya da sahip olduğu değerlerin farkında olmayan bir insanın, bir din adamının her alanda kendini ne kadar kolay harcayabileceğini; bağlı olduğu değerler manzumesinin çözü-lüşünü ve sonunda yıkılışını vurgular. Her ne kadar bu roman Meşrutiyet Dönemi Osmanlı toplumuna bir gönderme ise de gerçekte yüzyıla yakın bir süredir Türk düşünce hayatını meşgul eden maddeci ve ruhçu görüşlerin mücadelesini, kültür bunalımını, daha da önemlisi zihinleri pozitivist fikirlerle beslenen, inanç, gele-nek ve millî değerlerden yoksun bir kuşağın kimlik arayışını ferdi planda ya da fert-toplum çatışması içinde dikkatlere sunar. Yine bu roman, Batı’ya herhangi bir analize ve seçmeye gidilmeksizin gözü kapalı kucak açışın fikrî ve içtimai boyuttaki uzantıları ile sevgiden ve hoşgörüden uzak eğitim anlayışının ve ona bağlı olarak dini, şeklî bir taassuptan ibaret gören bilgilenme ve inanma tarzının olumsuz sonuçları üzerinde düşünülmesini ister.

Soru 61

Sanatını Bodrum civarındaki balıkçıların, süngercilerin yaşam serüvenlerini anlatmaya adamış olan Halikarnas Balıkçısı olarak da bilinen yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ahmet Hamdi Tanpınar
B
Cevat Şâkir Kabaağaçlı
C
Mehmet Seyda
D
Tarık Dursun K.
E
Tarık Buğra
Açıklama:
Sanatını Bodrum civarındaki balıkçıların, süngercilerin yaşam serüvenlerini anlatmaya adamış olan Halikarnas Balıkçısı (Cevat Şâkir Kabaağaçlı) (1886-1973), Uluç Reis (1962), Turgut Reis (1966) gibi köklerini aradığı tarihsel romanları dışında yazdığı yapmacıklıktan uzak, gözleme dayanan eserleriyle konu kısırlığı çeken Türk romanına yeni soluklar kazandırmıştır.

Soru 62

Ahmet Hamdi Tanpınar'ın her bir kişilerinin adlarıyla anılan dört büyük bölümden meydana gelen, bir bakıma yazarın anılarıyla örtüşen romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Aydaki Kadın
B
Sahnenin Dışındakiler
C
Huzur
D
Saatleri Ayarlama Enstitüsü
E
Mahur Beste
Açıklama:
Huzur, Ahmet Hamdi Tanpınar'ın, her biri kişilerinin adlarıyla anılan dört büyük bölümden meydana gelen, bir bakıma yazarın anılarıyla örtüşen bir romandır.

Soru 63

Aşağıdaki ifadelerden hangisi Ahmet Hamdi Tanpınar, romanı ve şiiri için doğru değildir?

Seçenekler

A
İlk romanı Mahur Beste'dir.
B
On dokuzuncu yüzyılın ortalarında çözülüşü yaşayan Osmanlı’nın seçkin aile hayatından kesitler sunar.
C
Batı’dan aldıklarını zengin Doğu kültürü içerisinde eriterek şiirsel bir üslub oluşturmuştur.
D
Bireyin sorunlarına eğilip, çağının bunaltılı insanının iç dünyasına yönelmiştir.
E
Sanatını Bodrum civarındaki balıkçıların yaşam serüvenlerini anlatmaya adamıştır.
Açıklama:
Sanatını Bodrum civarındaki balıkçıların, süngercilerin yaşam serüvenlerini anlatmaya adamış olan Halikarnas Balıkçısı (Cevat Şâkir Kabaağaçlı) (1886-1973)
1944’te Ülkü dergisinde tefrika edilen ilk romanı Mahur Beste ile on dokuzuncu yüzyılın ortalarında çözülüşü yaşayan Osmanlı’nın seçkin aile hayatından kesitler sunar. Bir şairin estetik dünyasından derin izler taşıyan ve ününü genişleten Huzur romanı ise 1949’da yayımlanır. Tanpınar, saf şiirin dar çemberi içinde ifade edemediği, hatta öykü dünyasına aktaramadığı yaşam biçim-lerini romanın geniş kadrosu içinde vermeye çalışır. Batı’dan aldıklarını zengin Doğu kültürü içerisinde eriterek oluşturduğu şiirsel üslubu, çocukluk anılarından ve mizacından gelen hayal dünyası, sağlam roman kurgusuyla birleşerek onu yüz-yılın önemli romancılarından biri yapar.
Tanpınar’ın, Batı’da örnekleri görülen Camus, Kafka, Sartre gibi bireyin sorunlarına eğilen, çağının bunaltılı insanının iç dünyasına yönelmiştir.

Soru 64

Romanlarının büyük bir bölümünü Cumhuriyet’in birinci ve ikinci devrelerinde yayımladıkları hâlde 1950 sonrasında da romancılıklarını sürdürenler vardır.
Aşağıdakilerden hangisi Cumhuriyet'in birinci dönem romancıları arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Hüseyin Rahmi Gürpınar
B
Reşat Nuri Güntekin
C
Halide Edip Adıvar
D
Suat Derviş
E
Refik Halit Karay
Açıklama:
Cumhuriyet ikinci dönem romancılarından Reşat Enis ve Refik Halit romancılıklarını 1950 sonrasında da sürdürürler.
Birinci gruba giren romancılarından Reşat Nuri, Kan Davası (1960), Kavak Yelleri (1961), Son Sığınak (1961) gibi aşk romanları ile; Hüseyin Rahmi ölümünden sonra yayımlanan ve toplumun hurafe ile şekillenmiş inanç dünyasını değiştirmeyi amaç edinen Kaderin Cilvesi (1964), Deli Filozof (1964), Can Pazarı (1968), İnsanlar Maymun muydu? (1968), Ölüler Yaşıyor mu? (1973), Namuslu Kokotlar(1973) romanları ile; Halide Edip, Çaresaz (Cumhuriyet’te tefrika 1960), Hayat Parçaları (1963), Kızıl Hançerler (Hayat’ta tefrika 1964) gibi yazarın ilgi alanlarını göstermekten ve eserlerinin sayısını artırmaktan başka bir özellik taşımayan sen-teze ulaşmamış sıradan aşk romanları ile romancılıklarına fazla bir şey katmadan sanat yaşamlarını noktalarlar. Popüler halk romancılarından Kerime Nadir Azrak (1917-1984) Gelinlik Kız (1960), Suçlu (1971), Karar Gecesi (1982), öğretmen duyarlığıyla konularını işleyen Suat Derviş (1905-1972) (Fosforlu Cevriye/1968)

Soru 65

1950 -2000 yılları arası dönemlerde Türk romanı için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Seçenekler

A
60’lı yıllardan sonraki romanlarda aydınlatmanın yanında insanı tanıma ve iç dünyasına nüfuz etme ön plana geçer.
B
Anadolu, tüm sorunlarıyla ve feodal düzeniyle yoğun olarak romana
girererek 70’li yıllara kadar romanların birincil kaynağı olur.
C
70’li yıllar,romancının politize olduğu, kutupluluğun uç sınırlara vardığı bir dönemdir.
D
1990’lı yıllar, postmodern romanın zafer yılları olur.
E
2000’li yıllardan itibaren postmodernizm yerini daha gerçekçi romanlara bırakır.
Açıklama:
1990’lı yıllar, postmodern romanın zafer yılları olur. Türk romancıları tarafından benimsenen ve tutulan bu akım, 2000’li yıllardan itibaren yerini gizemli, düşsel, fantastik ve otobiyografik karakterli; yarı belgesel, bilim kurgusal ve tarihsel romanlara bıraktı.
2000’li yıllardan itibaren postmodernizm yerini daha gerçekçi romanlara bırakır.

Soru 66

Romanlarının büyük bir bölümünü Cumhuriyet’in birinci ve ikinci devrelerinde
yayımladıkları hâlde 1950 sonrasında da romancılıklarını sürdürenler vardır. Aşağıdakilerden hangisi bu yazarlardan biri değildir?

Seçenekler

A
Reşat Nuri Güntekin
B
Oktay Akbal
C
Hüseyin Rahmi Gürpınar
D
Halide Edip Adıvar
E
Kerime Nadir Azrak
Açıklama:
Sanat hayatına öykü yazmakla başlayan ve öykücülükle romancılığını birlikte
yürüten Oktay Akbal (d.1923, ö.2015), Garipler Sokağı (1950), Suçumuz İnsan Olmak (1957), İnsan Bir Ormandır (1975), Düş Ekmeği (1983), Batık Bir Gemi (1997)
gibi eserlerinde mutlu çocukluk ve ilk gençlik yıllarının aşklarını, serüvenlerini
anı tadında romanlaştırır.

Soru 67

Anı defteri şeklinde yazılmış olan romanı ........................, İkinci Dünya Savaşı yıllarında Fatih’in eski mahallelerinde, bu mahallelerin dar sokaklarında, sur diplerine sığınmış gecekondularda, ahşap eski evlerde yaşayan ve bu sokaklarda bir araya gelen zengin yoksul, genç yaşlı insanların, mahallelerinin onurunu korumaya çalışan gençlerin, küçük mutluluklarla avunan küçük memurların sıcak bir aile ortamı içinde sürdürdükleri hayatlarından canlı sahneler sunar. .................., kendi hayatından izler taşıyan romanda
gözlemlerinden yola çıkarak yeni açılan caddeler ve cadde boyunca dikilen kocaman apartmanların karşısında giderek silinip yok olan eski mahallesinin ve bu
mahalle ile birlikte kaybolan bir yaşama tarzının, bir kültürün kaybolmakta oluşunun arkasından duyduğu hüznü, sıkıcı olmayan bir üslupla anlatmaktadır.
Metinde boş bırakılan yere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Seçenekler

A
Garipler Sokağı- Oktay Akbal
B
İbrahim Efendi Konağı- Samiha Ayverdi
C
Çamlıcadaki Eniştemiz-Abdülhak Şinasi
D
Fosforlu Cevriye- Suat Derviş
E
Siyah Kehribar-Tarık Buğra
Açıklama:
Anı defteri şeklinde yazılmış olan ilk romanı Garipler
Sokağı, İkinci Dünya Savaşı yıllarında Fatih’in eski mahallelerinde, bu mahallelerin dar sokaklarında, sur diplerine sığınmış gecekondularda, ahşap eski evlerde
yaşayan ve bu sokaklarda bir araya gelen zengin yoksul, genç yaşlı insanların, mahallelerinin onurunu korumaya çalışan gençlerin, küçük mutluluklarla avunan
küçük memurların sıcak bir aile ortamı içinde sürdürdükleri hayatlarından canlı
sahneler sunar. Akbal, kendi hayatından izler taşıyan romanda kahramanı Salih’in
gözlemlerinden yola çıkarak yeni açılan caddeler ve cadde boyunca dikilen kocaman apartmanların karşısında giderek silinip yok olan eski mahallesinin ve bu
mahalle ile birlikte kaybolan bir yaşama tarzının, asırlar içinde oluşmuş sağlam
bir kültürün kaybolmakta oluşunun arkasından duyduğu hüznü, sıkıcı olmayan
bir üslupla anlatmaktadır.
Garipler Sokağı- Oktay Akbal

Soru 68

"Başlangıçta kolay okunan aşk ve serüven ağırlıklı romanlar yazmasına
rağmen, 1960’tan sonra yazdığı Güz Şarkıları (1966), Evli Bir Kadının Günlüğünden (1971), Üç Yirmidört Saat (1977) ve özellikle Üç Kadının Romanı’ndan itibaren gözleme ve ruh çözümlemelerine yer vererek kendini yenilemeye çalışır."
Yukarıda tanıtılan yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Suat Derviş
B
Mükerrem Kamil Su
C
Kerime Nadir Azrak
D
Peride Celal Yönsel
E
Reşat Enis Aygen
Açıklama:
Peride Celâl Yönsel
(d.1916) başlangıçta kolay okunan aşk ve serüven ağırlıklı romanlar yazmasına
rağmen, 1960’tan sonra yazdığı Güz Şarkıları (1966), Evli Bir Kadının Günlüğünden (1971), Üç Yirmidört Saat (1977) ve özellikle Üç Kadının Romanı’ndan itibaren gözleme ve ruh çözümlemelerine yer vererek kendini yenilemeye çalışır.

Soru 69

"......................" romanlarında Marcel Proust ve Maurice Barres’ten gelen, biraz da yaşadığı zamanın getirdikleriyle uzlaşamamaktan kaynaklanan geçmişe kaçış düşüncesini işler. 1941 yılında yayımlanan ve önemli bir yarışmada üçüncülük ödülünü kazanan ilk romanı "......................", usta yorumu ve nefis üslubu yanında, sıra dışı kişilere ve bu kişilerin iç çatışmalarına yer vermesi bakımından yayımlandığı yıllarda dikkatleri üzerine çekmeyi başarır. Romana konu olan kişi, dümdüz bir hayat süren; bencil, korkak, aşksız, serüvensiz, kültürsüz,hatta ülküsüz bir memurdur. Kurduğu hayallerin gerçeğinde yaşadığından dış dünyaya yine kendisinin koyduğu silik bir camın arkasından bakar. Olan biteni sığındığı dünyasından alaylı bakışlarla izlerken bir yandan da yaptıklarını kendince yüceltmeye çalışır. Ama hep olayların dışında ve hep edilgen konumda kalarak. Metinde boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?

Seçenekler

A
Oktay Akbal- Garipler Sokağı
B
Ahmet Hamdi Tanpınar- Huzur
C
Samiha Ayverdi- İbrahim Efendi Konağı
D
Abdülhak Şinasi Hisar- Fahim Bey ve Biz
E
Tarık Buğra- Küçük Ağa
Açıklama:
Abdülhak Şinasi Hisar (1888-1963), romanlarında Marcel Proust ve Maurice Barres’ten gelen, biraz da yaşadığı zamanın getirdikleriyle uzlaşamamaktan kaynaklanan geçmişe kaçış düşüncesini işler. 1941 yılında yayımlanan ve aynı yıl CHP’nin açmış olduğu yarışmada üçüncülük ödülünü kazanan ilk romanı Fahim Bey ve Biz, usta yorumu ve
nefis üslubu yanında, sıra dışı kişilere ve bu kişilerin iç çatışmalarına yer vermesi bakımından yayımlandığı yıllarda dikkatleri üzerine çekmeyi başarır.
Abdülhak Şinasi Hisar- Fahim Bey ve Biz

Soru 70

Aşağıdakilerin hangisinde yazar ve romanı yanlış eşleştirilmiştir?

Seçenekler

A
Abdülhak Şinasi Hisar- Ali Nizami Bey’in Alafrangalığı ve Şeyhliği
B
Samiha Ayverdi- Suçumuz İnsan Olmak
C
Ahmet Hamdi Tanpınar- Mahur Beste
D
Halikarnas Balıkçısı -Uluç Reis
E
Mehmet Seyda- Yanartaş
Açıklama:
Sanat hayatına öykü yazmakla başlayan ve öykücülükle romancılığını birlikte
yürüten Oktay Akbal (d.1923, ö.2015), Garipler Sokağı (1950), Suçumuz İnsan Olmak (1957), İnsan Bir Ormandır (1975), Düş Ekmeği (1983), Batık Bir Gemi (1997)
gibi eserlerinde mutlu çocukluk ve ilk gençlik yıllarının aşklarını, serüvenlerini
anı tadında romanlaştırır.
Samiha Ayverdi- Suçumuz İnsan Olmak

Soru 71

Yazarına haklı bir ün kazandıran ve olumlu olumsuz pek çok eleştiriye hedef
olan roman (1963) Kurtuluş Savaşı yıllarına, resmî tarih görüşünün dışında, çağdaşı
pek çok romancıdan farklı bir tezle ve üslupla yönelir. Anadolu direniş hareketlerinin ve savaşın zaferle sonuçlanmasına, sadece aydın üst kadroların değil, halkın gönlünde yaşayan Türk-İslam sentezinin bilincine ulaşmış halk önderlerinin de payı olduğu temel düşüncesiyle yaklaşır. Roman, asli kişisi İstanbullu Hoca’nın kişiliğinde benzer serüvenleri yaşayan Türk toplumunun yaşadığı trajediyi anlatmaktadır.
Yukarıda sözü edilen roman ve yazarı hangi seçenekte verilmiştir?

Seçenekler

A
Ötelerin Çocukları-Halikarnas Balıkçısı
B
Yaş Ağaç- Mehmet Seyda
C
Küçük Ağa- Tarık Buğra
D
Denizin Kanı-Tarık Dursun K.
E
Sahnenin Dışındakiler- Ahmet Hamdi Tanpınar
Açıklama:
Tarık Buğra'nın Küçük Ağa romanı, yazarın ifadesiyle “içindeki gizli amillerin beklenmedik anlarda fışkırmaları ile yeniden doğmayı başaran Türk insanını” temsil etmekte, roman asli kişisi İstanbullu Hoca’nın kişiliğinde benzer serüvenleri yaşayan Türk
toplumunun yaşadığı trajediyi anlatmaktadır.
Küçük Ağa-Tarık Buğra

Soru 72

Romanda müzik izleğinin kullanılışı, tüm romanın olay örgüsünü yönlendirecek yoğunluktadır. Romanın bütün kişileri bir ölçüde halk müziğinden Batı müziğine, klasik Türk müziğine kadar çeşitlilik gösterir. Klasik Türk müziğine ait makamlar, asli kişilerin, bünyelerini saran kan damarları gibi çeşitli düşünce ve duygularla birleşerek mükemmel
bir kompozisyon oluşturur. Bu yüzden müzik, onların aşklarını başlatan/etkileyen/yönlendiren önemli unsur olarak romanda yer almıştır. Romanda tartışmalar yine Doğu ve Batı müziğinin karşılaştırılmaları üzerinde cereyan eder. Romanda
yer alan öteki kişiler de romandaki fonksiyonlarına göre, bir ölçüde, müzik için
aracı, icracı, yardımcı ve dinleyici konumundadırlar.
Metinde sözü edilen roman ve yazarı aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?

Seçenekler

A
Suçumuz İnsan Olmak- Oktay Akbal
B
İbrahim Efendi Konağı- Samiha Ayverdi
C
Kurşun Ata Ata Biter- Tarık Dursun K.
D
Yalnızlar- Tarık Buğra
E
Huzur- Ahmet Hadi Tanpınar
Açıklama:
Tanpınar, Mümtaz’ın ve Nuran’ın duygularını müzik aracılığıyla verir. Bu yüzden Huzur’da müzik izleğinin kullanılışı, tüm romanın olay örgüsünü yönlendirecek yoğunluktadır. Romanın bütün kişileri bir ölçüde halk müziğinden Batı müziğine, klasik Türk müziğine
kadar çeşitlilik gösterir. Klasik Türk müziğine ait makamlar, asli kişilerin, bünyelerini saran kan damarları gibi çeşitli düşünce ve duygularla birleşerek mükemmel bir kompozisyon oluşturur.
Huzur- Ahmet Hadi Tanpınar

Soru 73

Aşağıdakilerden hangisi Ahmet Hamdi Tanpınar'ın romanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Huzur
B
Sahnenin Dışındakiler
C
Saatleri Ayarlama Enstitüsü
D
Mahur Beste
E
Bir Tereddüdün Romanı
Açıklama:
Bir Tereddüdün Romanı, Peyami Safa'nın romanlarından biridir.

Soru 74

Aşağıdakilerden hangisi Cevat Şakir Kabaağaçlı'nın romanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Yaş Ağaç
B
Deniz Gurbetçileri
C
Ötelerin Çocukları
D
Aganta Burina Burinata
E
Turgut Reis
Açıklama:
Yaş Ağaç, Memet Seyda'nın romanıdır.

Soru 75

I. 1950’lere kadar önce taklit ve öykünme, sonra bir arayış ve kimlik oluşturma dönemi yaşanmıştır.
II. 1950’li yılların romanında “aydın bakışının egemen” olduğu “aydınlanma” ve “aydınlatma” ön plandadır.
III. 1960’lı yıllardan sonraki romanlarda yallnızca insanın iç dünyasına değinilir.
Yukarıdaki ifadelerden hangisi/hangileri doğrudur?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I, II
E
I, III
Açıklama:
1950’lere kadar önce taklit ve öykünme, sonra bir arayış ve kimlik oluşturma dönemi yaşanmıştır. 1950’li yılların romanında “aydın bakışının egemen” olduğu “aydınlanma” ve “aydınlatma” ön plandadır. 1960’lı yıllardan sonraki romanlarda aydınlatmanın yanında insanı tanıma ve iç dünyasına nüfuz etme ön plana geçer.

Soru 76

Aydının/romancının politize olduğu, sınıf çatışmasını körükleyen üçüncü sınıf çeviri romanların ya da kaba ulusçu söylemlerin ilgi gördüğü, kutupluluğun uç sınırlara vardığı dönem aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
1970’li yıllar
B
1960’li yıllar
C
1950’li yıllar
D
1940’li yıllar
E
1930’li yıllar
Açıklama:
1970’li yıllar aydının/romancının politize olduğu, sınıf çatışmasını körükleyen üçüncü sınıf çeviri romanların ya da kaba ulusçu söylemlerin ilgi gördüğü, kutupluluğun uç sınırlara vardığı dönemdir.

Soru 77

I. 1960’lar Türk romanının kendi kimliğini bulduğu yıllardır.
II. 1970’li yıllarda ulusçu söylem ilgi görmüştür.
III. 1980’li yıllardan sonra postmodern bakış açısı yer alır.
Yukarıdaki ifadelerden hangisi/hangileri doğrudur?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I, II
D
I, III
E
II, III
Açıklama:
1970’li yıllara gelindiğinde Türk romanı için yüzyıllık arayış döneminden sonra kendi kimliğini bulduğunu, özgüven kazandığını ve çağdaş dünya romanlarıyla boy ölçüşebilecek düzeye geldiğini söylemek mümkündür. 1970’li yıllarda ulusçu söylem ilgi görmüştür. 1980’li yıllardan itibaren bireysel bakışın egemen olduğu klasik roman yerini çoğulcu bakışa, çok sesli/çok kültürlü bir bakışı yeğleyen postmodern bakış açısına bırakmıştır.

Soru 78

Aşağıdaki yazar ve eser eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Reşat Nuri - Kavak Yelleri
B
Peride Celâl Yönsel - Fosforlu Cevriye
C
Halide Edip - Kızıl Hançerler
D
Refik Halit Karay - Bugünün Saraylısı
E
Hüseyin Rahmi - Kaderin Cilvesi
Açıklama:
Reşat Nuri - Kavak Yelleri, Halide Edip - Kızıl Hançerler, Refik Halit Karay - Bugünün Saraylısı, Hüseyin Rahmi - Kaderin Cilvesi. Ancak Fosforlu Cevriye, Suat Derviş tarafından yazılmıştır.

Soru 79

I. Sanat yaşamına öykü yazmakla başlamış ve Maupassant tarzı öyküleriyle tanınmıştır.
II. Sürgün yıllarının deneyimi ve birikimiyle soluklu eserler yazmaya yönelir.
III. Entrika, aşk ve kadın konularının, kaçakçılık sayesinde zenginleşen insanlarla İstanbul’un kenar mahallelerinde yaşayan insanların yaşamlarını, komşuluk ilişkilerini, aile anlayışlarını anlatır.
Yukarıda verilen bilgiler hangi yazar ile ilgilidir?

Seçenekler

A
Halide Edip
B
Ahmet Hamdi Tanpınar
C
Samiha Ayverdi
D
Abdülhak Şinasi
E
Refik Halit Karay
Açıklama:
Refik Halit Karay, sanat yaşamına öykü yazmakla başlamış ve Maupassant tarzı öyküleriyle tanınmıştır. Sürgün yıllarının deneyimi ve birikimiyle soluklu eserler yazmaya yönelir. Entrika, aşk ve kadın konularının, kaçakçılık sayesinde zenginleşen insanlarla İstanbul’un kenar mahallelerinde yaşayan insanların yaşamlarını, komşuluk ilişkilerini, aile anlayışlarını anlatır.

Soru 80

I. Romanlarındaki gelişme, eşya ve olaylardan kişilerin iç dünyasına yönelme şeklinde meydana gelir.
II. Romanlarında kişi yücelecek, nefsin isteklerine karşı koyacak ve insan-ı kâmil mertebesine ulaşacaktır. Bu yüzden romanların ve roman kişilerinin adları, çoğu zaman onların ulaştıkları yeri belirler.
III. Kişilerindeki değişim, maddeden manaya doğru olur.
Yukarıda verilen bilgiler hangi yazar ile ilgilidir?

Seçenekler

A
Oktay Akbal
B
Semiha Ayverdi
C
Hüseyin Rahmi
D
Ahmet Hamdi Tanpınar
E
Cevat Şakir
Açıklama:
Semiha Ayverdi’nin romanlarındaki gelişme, eşya ve olaylardan kişilerin iç dünyasına yönelme şeklinde meydana gelir. Romanlarında kişi yücelecek, nefsin isteklerine karşı koyacak ve insan-ı kâmil mertebesine ulaşacaktır. Bu yüzden romanların ve roman kişilerinin adları, çoğu zaman onların ulaştıkları yeri belirler. Kişilerindeki değişim, maddeden manaya doğru olur.

Soru 81

Aşağıdakilerden hangisi Ahmet Hamdi Tanpınar romanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Mahur Beste
B
Huzur
C
Saatleri Ayarlama Enstitüsü
D
Garipler Sokağı
E
Sahnenin Dışındakiler
Açıklama:
Ahmet Hamdi Tanpınar: Mahur Beste, Huzur, Saatleri Ayarlama Enstitüsü, Sahnenin Dışındakiler
Oktay Akbal: Garipler Sokağı

Soru 82

I. İronik bir anlatım vardır.
II. Asli kişi olan Hayri İrdal’ın anılarından oluşur.
III. Uygarlık değişiminin birey üzerindeki sancıları ele alınır.
Yukarıda verilen bilgiler hangi roman ile ilgilidir?

Seçenekler

A
Saatleri Ayarlama Enstitüsü
B
Aydaki Kadın
C
Biz de İnsanız
D
Ayrı Dünyalar
E
Suçumuz İnsan Olmak
Açıklama:
Tanpınar’ın 1961’de yayımlanan ve uygarlık değişiminin birey üzerindeki sancılarını ele aldığı Saatleri Ayarlama Enstitüsü romanı dengesiz, arayış içindeki kişileri aracılığıyla yaşadığı dönemin eleştirisini yüklenir. İronik bir anlatımla iki uygarlık arasında bocalayan Türk toplumunun tablosunun çizildiği roman, asli kişi Hayri İrdal’ın anıları biçiminde kaleme alınmıştır.

Soru 83

I. Anadolu’nun kıyı kasaba ve köylerinde yaşayan yoksul ama iç dünyaları zengin ve sevgi dolu deniz insanlarının yaşam mücadelelerini ele alır.
II. Renkli ve şiirsel bir üsluba sahiptir.
III. Konularını Bodrum ve çevresindeki balıkçıların, süngercilerin hayatlarından alır.
Yukarıda verilen bilgiler hangi yazar ile ilgilidir?

Seçenekler

A
Mehmet Seyda
B
Tarık Buğra
C
Cevat Şakir
D
Semiha Ayverdi
E
Reşat Nuri
Açıklama:
Cevat Şakir, Anadolu’nun kıyı kasaba ve köylerinde yaşayan yoksul ama iç dünyaları zengin ve sevgi dolu deniz insanlarının yaşam mücadelelerini; kimi zaman kendilerini sömürenlere karşı gösterdikleri dayanışma ruhunu, küçük mutluluklarını ama çoğu kez ümitsiz çabalarını renkli ve şiirsel üslubuyla öyküleştirir. Konularını Bodrum ve çevresindeki balıkçıların, süngercilerin hayatlarından alır.

Soru 84

Aşağıdaki yazar ve eser eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Cevat Şakir - Ötelerin Çocukları
B
Oktay Akbal - İnsan Bir Ormandır
C
Tarık Buğra -Siyah Kehribar
D
Mehmet Seyda - Küçük Ağa
E
Semiha Ayverdi - Aşk Bu İmiş
Açıklama:
Cevat Şakir - Ötelerin Çocukları, Oktay Akbal - İnsan Bir Ormandır, Tarık Buğra -Siyah Kehribar, Semiha Ayverdi - Aşk Bu İmiş. Ancak Küçük Ağa, Tarık Buğra’nın eseridir.

Soru 85

1961 tarihli Kavak Yelleri romanı aşağıdaki yazarlardan hangisine aittir?

Seçenekler

A
Halide Edip Adıvar
B
Reşat Nuri Güntekin
C
Kerime Nadir Azrak
D
Suat Derviş
E
Mükerrem Kamil Su
Açıklama:
Yanıt B'dir.

Soru 86

Aşağıdakilerden hangisi Peride Celâl Yönsel'in gözleme ve ruh çözümlemelerine yer vererek kendini yenilemeye çalıştığı son dönem eserlerindendir?

Seçenekler

A
Aynadaki Kız
B
Karar Gecesi
C
Yaz Yağmuru
D
Sönen Alev
E
Üç Yirmidört Saat
Açıklama:
Yanıt E'dir.

Soru 87

Abdülhak Şinasi Hisar'ın ilk romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Fahim Bey ve Biz
B
Çamlıca'daki Eniştemiz
C
Ali Nizami Bey'in Alafrangalığı ve Şeyhliği
D
Boğaziçi Mehtapları
E
Geçmiş Zaman Köşkleri
Açıklama:
Yanıt A'dır.

Soru 88

Aşağıdakilerden hangisi konularını ve kişilerini Anadolu kent ve kasabalarından alan romancılardan sayılamaz?

Seçenekler

A
Cevat Şakir
B
Tarık Buğra
C
Mehmet Seyda
D
Halit Ziya Uşaklıgil
E
Tarık Dursun K.
Açıklama:
Yanıt D'dir.

Soru 89

Aşağıdakilerden hangisi Tarık Buğra'ya ait eserlerden değildir?

Seçenekler

A
Osmancık
B
Gençliğim Eyvah
C
Ötelerin Çocukları
D
Küçük Ağa
E
Yağmur Beklerken
Açıklama:
Yanıt C'dir.

Soru 90

Aşağıdakilerden hangisi Semiha Ayverdi’nin romanının özelliklerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Vuslatın, mecazi olmaktan çok beşeri olması
B
Vuslatın beşeri olmaktan çok mecazi olması
C
Tasavvufi mesajlarla insanları aydınlatmaya çalışması
D
Kişilerdeki değişimi maddeden manaya doğru gelişmesi
E
Romanlarının merkezinde tasavvufla ilintili aşkın olması
Açıklama:
Yanıt A'dır.

Soru 91

Aşağıdakilerden hangisi Oktay Akbal romanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Batık Bir Gemi
B
Mesihpaşa İmamı
C
İnsan Bir Ormandır
D
Suçumuz İnsan Olmak
E
Garipler Sokağı
Açıklama:
Yanıt B'dir.

Soru 92

Aşağıda verilen eser-yazar eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Reşat Nuri Güntekin-Dudaktan Kalbe
B
Abdülhak Şinasi Hisar-Çamlıca'daki Eniştemiz
C
Semiha Ayverdi-Dile Gelen Taş
D
Suat Derviş-Gelinlik Kız
E
Kerime Nadir Azrak-Posta Güvercini
Açıklama:
Yanıt D'dir.

Soru 93

1950'li yıllarda Türk romanında ön plana çıkan düşünce aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Milliyetçilik düşünceleri
B
Doğu kültürü değerleri
C
Demokrasi kültürü
D
Toplumsal çözümsüzlüklere çözüm önerileri arama
E
İnsanı aydınlatma ve tanıma
Açıklama:
Yanıt E'dir.

Soru 94

Türk aydının/romancısının politize olduğu, sınıf çatışmasını körükleyen üçüncü sınıf çeviri romanların ya da kaba ulusçu söylemlerin ilgi gördüğü, kutupluluğun uç sınırlara vardığı dönem aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
1950'ler
B
1960'lar
C
1970'ler
D
1980'ler
E
2000'ler
Açıklama:
Yanıt C'dir.

Soru 95

Aşağıdakilerden hangisi 1960 dönemi Türk romanının temel konuları arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Ağa-köylü, fabrikatör-işçi, amir-memur arasındaki çatışmalar
B
Çok partile yaşama geçişte ortaya çıkan tıkanıklıklar, sorunlar
C
İç göç
D
Entrikaya dayalı romantik aşklar
E
Partizanlık
Açıklama:
1950’li yılların romanında “aydın bakışının egemen” olduğu “aydınlanma” ve
“aydınlatma” ön plandayken 60’lı yıllardan sonraki romanlarda aydınlatmanın
yanında insanı tanıma ve iç dünyasına nüfuz etme ön plana geçer.
1960 sonrası romancıları arasında farklı sanat şubelerine mensup, arayış içinde
olanlar da var. Bunlardan kimileri romanlarını bir felsefi sisteme dayandırmanın
endişelerini taşırken kimileri de belki tam özümseyemedikleri, dolayısıyla tek yanlılıktan kurtulamadıkları sanat anlayışlarıyla kendilerine bir yer edinmeye çalışırlar. Konu bulmakta güçlük çeken Türk romancısı, köy konulu romanlarla kendine bir çıkış yolu bulur. Artık Anadolu/taşra/kasaba/köy, tüm sorunlarıyla, sosyoekonomik ve sosyokültürel yaşam tarzıyla, feodal düzeniyle yoğun olarak romana girer ve 70’li yıllara kadar romanların birincil kaynağı olur. Çok partili yaşama geçişte ortaya çıkan tıkanıklıklar, sorunlar ve bu sorunların Anadolu’ya taşraya yansıması, iç göç, partizanlık, parti kodamanlarına sırtlarını dayayıp kasaba halkını köylüyü sömüren eşraf, dönemin düşünce akımlarıyla beslenen ağa-köylü, fabrikatör-işçi, amir-memur arasındaki çatışmalar dönem romanlarının temel konularını oluşturur. Doğru cevap D'dir.

Soru 96

"Romanlarının büyük bir bölümünü Cumhuriyet’in birinci ve ikinci devrelerinde yayımladıkları hâlde 1950 sonrasında da romancılıklarını sürdüren popüler halk romancıları arasında yer alır. Millî ve ahlaki değerleri öne çıkaran eserler vermiştir. Aynadaki Kız (1962), Ayrı Dünyalar (1964), Ben ve O (1970), Karakız (1977), Ata’nın Romanı (1977), Sızı, Uzaklaşan Yol eserleri arasındadır." Yukarıda romancılığı ve eserleri hakkında bilgi verilen yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Halide Edip
B
Kerime Nadir Azrak
C
Mükerrem Kâmil Su
D
Suat Derviş
E
Peride Celâl Yönsel
Açıklama:
Romanlarının büyük bir bölümünü Cumhuriyet’in birinci ve ikinci devrelerinde
yayımladıkları hâlde 1950 sonrasında da romancılıklarını sürdürenler vardır. Popüler halk romancılarından Kerime Nadir Azrak (1917-1984) Gelinlik Kız (1960), Suçlu (1971), Karar Gecesi (1982), öğretmen duyarlığıyla konularını işleyen Suat Derviş (1905-1972) (Fosforlu Cevriye/1968), millî ve ahlaki değerleri öne çıkaran Mükerrem Kâmil Su Aynadaki Kız (1962),
Ayrı Dünyalar (1964), Ben ve O (1970), Karakız (1977), Ata’nın Romanı (1977),
Sızı, Uzaklaşan Yol gibi adlar, Cumhuriyet Dönemi’nde pek çok benzeri görülen
ve çoğu kez romantik Yeşilçam filmlerinin senaryo gereksinimlerini karşılayan
romanlarıyla edebiyat tarihleri için malzeme olmaktan ileri gidemeyen romancılardandır. Doğru cevap C'dir.

Soru 97

"Sanat yaşamına öykü yazmakla başlayan ve Maupassant tarzı öyküleriyle tanınan Cumhuriyet ikinci dönem romancılarındandır. Romancılığının olgun bir devresinde yazdığı, İkinci Dünya Savaşı yıllarında kaçakçılık sayesinde zenginleşen kahramanlarıyla aynı dönemde İstanbul’un kenar mahallelerinde yaşayan insanların yaşamlarını, komşuluk ilişkilerini, aile anlayışlarını ve varsıllık karşısındaki tutumlarını anlattığı roman özellikle yazarına kısmi bir ün kazandırmıştır."
Yukarıda bahsi geçen yazar ve eseri aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Abdülhak Şinasi Hisar-Fahim Bey ve Biz
B
Refik Halit Karay-Bugünün Saraylısı
C
Reşat Enis Aygen-Despot
D
Oktay Akbal-Garipler Sokağı
E
Samiha Ayverdi-Batmayan Gün
Açıklama:
Sanat yaşamına öykü yazmakla başlayan ve Maupassant tarzı öyküleriyle tanınan Refik Halit Karay (1888-1965), yurt dışında uzun süre sürgün kaldıktan sonra (1922-1938) sürgün yıllarının deneyimi ve birikimiyle soluklu eserler yazmaya yönelir. Artık yaşadıklarını, tanık olduklarını ve düşlediklerini bir araya getiren entrika, aşk ve kadın konularının ağırlıkta olduğu romanlarla kolay para kazanmanın yollarını aramaktadır. Romancılığının olgun bir devresinde yazdığı Sonuncu Kadeh ve özellikle yazarına kısmi bir ün kazandıran Bugünün Saraylısı, İkinci Dünya Savaşı yıllarında kaçakçılık sayesinde zenginleşen kahramanlarıyla aynı dönemde İstanbul’un kenar mahallelerinde yaşayan insanların yaşamlarını, komşuluk ilişkilerini, aile anlayışlarını ve varsıllık karşısındaki tutumlarını anlatır. Doğru cevap B'dir.

Soru 98

Aşağıdakilerden hangisi romanlarının yapısını geçmiş-şimdi çatışması üzerine kuran ve 1950 sonrası eserler veren romancılardan biri değildir?

Seçenekler

A
Abdülhak Şinasi Hisar
B
Ahmet Hamdi Tanpınar
C
Oktay Akbal
D
Reşat Enis Aygen
E
Samiha Ayverdi
Açıklama:
Ürünlerini 1950’den sonra veren yazarlar arasında romanlarının yapısını geçmiş şimdi kutupluluğu üzerine kuranlar da oldukça fazladır. Bu romancılardan Abdülhak Şinasi Hisar ve Samiha Ayverdi, Ahmet Hamdi Tanpınar gibi romancılar, Cumhuriyet öncesine kadar uzanan mutlu çocukluk dönemlerini, yıkılan bir uygarlığa ait kaybolan değerlerin özlemi içinde ve sisli bir camın arkasından okura yansıtırken Oktay Akbal gibi kimileri gazete yazarlığının sağladığı imkânlarla ve röportaj yöntemlerinden yararlanarak geçmiş-şimdi, fert-toplum değer yargıları çatışmaları içinde toplumsal sorunları öncelikli olarak işlerler. Doğru cevap D'dir.

Soru 99

"Yazar, romanlarının düşünce temellerini Kenan Rifai’nin her şeyin ilahi aşkla açıkladığı görüşleri üzerine oturtur. Cumhuriyet öncesi İstanbul’un konaklarında ve geleneği sembolize eden eski semtlerinde sürdürülen yoksul ama sıcak ilişkilere dayalı toplum hayatını şiirsel bir anlatım ile ele alır. Ortaya çıkan bencillik, çıkar ilişkisi, madde, aşk gibi sorunları ilahi aşka dayalı Kenan Rifai’nin öğretisiyle çözmeye çalışır. Kişilerindeki değişimi maddeden manaya doğru geliştirir. İbrahim Efendi Konağı (1939), Batmayan Gün (1939), Ateş Ağacı (1941), Yaşayan Ölü (1942), İnsan ve Şeytan (1942), Son Menzil (1943), Yolcu Nereye Gidiyorsun (1944), Mesihpaşa İmamı (1948) eserleri arasındadır."
Yukarıda bahsi geçen yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Halide Edip Adıvar
B
Hüseyin Rahmi Gürpınar
C
Refik Halid Karay
D
Reşat Nuri Güntekin
E
Samiha Ayverdi
Açıklama:
Romanlarının yapısını geçmiş-şimdi çatışması üzerine kuran romancılardan
biri de Samiha Ayverdi (1906-1993)dir. 1938’de yayımladığı ilk romanı Aşk Bu İmiş, konusunu Firavunlar döneminde geçen ve ilahi aşka ulaşmayı hedefleyen bir menkıbeden; İbrahim Efendi Konağı (1939), kişisel anılara dayalı geçmişe ait konak hayatından alır. Bu romanları konu bakımından birbiriyle bağlantılı ya da birbirini tamamlar nitelikteki Batmayan Gün (1939), Ateş Ağacı (1941), Yaşayan
Ölü (1942), İnsan ve Şeytan (1942), Son Menzil (1943), Yolcu Nereye Gidiyorsun (1944), Mesihpaşa İmamı (1948) romanları takip eder. Romanlarının düşünce temellerini Kenan Rifai’nin her şeyin ilahi aşkla açıkladığı görüşleri üzerine oturtan Ayverdi, Cumhuriyet öncesi İstanbul’un konaklarında ve geleneği sembolize eden eski semtlerinde sürdürülen yoksul ama sıcak ilişkilere dayalı toplum hayatını şiirsel bir anlatım ve kadınsı bir bakış açısından ele alır. Ortaya çıkan bencillik, çıkar ilişkisi, madde, aşk gibi sorunları ilahi aşka dayalı Kenan Rifai’nin öğretisiyle çözmeye çalışır. Yazar, kişilerindeki değişimi maddeden manaya doğru geliştirir. Doğru cevap E'dir.

Soru 100

"1949’da yayımlanan, her biri kişilerinin adlarıyla anılan dört büyük bölümden meydana gelen roman, bir bakıma yazarın anılarıyla örtüşen bir romandır. Romanın asli kişileri olan Mümtaz ile Nuran arasındaki ilişki belli bir zamanda başlar, belirli şartlar altında gelişir. Roman, Nuran’ın kendisine ihanet eden kocasına dönmesi, Nuran’ı seven ve Mümtaz’la sürekli çatışma hâlinde olan Suat’ın intihar etmesi ve Mümtaz’ın bunalım geçirerek merdiven üzerine yığılmasıyla sona erer."
Yukarıda bahsi geçen roman ve yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Güz Şarkıları-Peride Celâl Yönsel
B
Huzur- Ahmet Hamdi Tanpınar
C
İnsan Bir Ormandır- Oktay Akbal
D
Kara Kısmet-Reşat Enis Aygen
E
Sonuncu Kadeh-Refik Halit Karay
Açıklama:
Yeni ve modern anlatım tekniği, zaman ve terkip bakımından getirdiği teklifleri, bir uygarlığa özgü değerleri vermesi ve nihayet şiirsel üslubu ile Türk romanında çığır açan Ahmet Hamdi Tanpınar'ın (1901-1962), bir şairin estetik dünyasından derin izler taşıyan ve ününü genişleten Huzur romanı 1949’da yayımlanır.
Her biri kişilerinin adlarıyla anılan dört büyük bölümden meydana gelen Huzur, bir bakıma yazarın anılarıyla örtüşen bir romandır. Romanın asli kişileri olan Mümtaz ile Nuran arasındaki ilişki belli bir zamanda başlar, belirli şartlar altında gelişir. Roman, Nuran’ın kendisine ihanet eden kocasına dönmesi, Nuran’ı seven ve Mümtaz’la sürekli çatışma hâlinde olan Suat’ın intihar etmesi ve Mümtaz’ın bunalım geçirerek merdiven üzerine yığılmasıyla sona erer. Doğru cevap B'dir.

Soru 101

60’lı yıllardan sonra yazılan romanlar için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Seçenekler

A
Gerekli derinlikten yoksun piyasa romancılığı söz konusuydu.
B
Yaşamın gerçeklerinden ve toplumdan uzakta konular hakimdi.
C
Aydınlanma” ve “aydınlatma” ön plandaydı.
D
İnsanı tanıma ve iç dünyasına nüfuz etme ön plandaydı.
E
Sınıf çatışmasını körükleyen romanlar söz konusuydu.
Açıklama:
1950’li yılların romanında “aydın bakışının egemen” olduğu “aydınlanma” ve “aydınlatma” ön plandayken 60’lı yıllardan sonraki romanlarda aydınlatmanın yanında insanı tanıma ve iç dünyasına nüfuz etme ön plana geçer (Andaç, 1998: 180). Romancı; artık topluma tepeden bakan ve onu yönlendiren, kendisini ilahi güçlerle donanmış doğaüstü bir varlık görmez; insana yaklaşır, onu tanımaya, onun güvenini kazanmaya ve onunla arkadaş, dost olmaya çalışır.

Soru 102

Hangi yıllar, aydının/romancının politize olduğu, sınıf çatışmasını körükleyen üçüncü sınıf çeviri romanların ya da kaba ulusçu söylemlerin ilgi gördüğü, kutupluluğun uç sınırlara vardığı bir dönemdir?

Seçenekler

A
Cumhuriyet’in ilk yılları
B
1940’lı yıllar
C
1950'li yıllar
D
1960 sonrası
E
1970'li yıllar
Açıklama:
70’li yıllar, aydının/romancının politize olduğu, sınıf çatışmasını körükleyen
üçüncü sınıf çeviri romanların ya da kaba ulusçu söylemlerin ilgi gördüğü, kutupluluğun uç sınırlara vardığı bir dönemdir.

Soru 103

Hangi yazarın daha çok köy-kasaba ortamından alınmış yoksul insanlara ait çarpıcı sahneler sunduğu Despot (1957), Sarı İt (1968), Biz de İnsanız, Kara Kısmet (kitap olarak yayımlanmamış) adlı eserleri vardır?

Seçenekler

A
Peride Celâl Yönsel
B
Mükerrem Kâmil Su
C
Reşat Enis Aygen
D
Suat Derviş
E
Hüseyin Rahmi
Açıklama:
İlk romanlarında İstanbul’un yoksul semtlerinde yıkıntı ve harabelerde yaşanan aile dramlarına ve Galata’nın/ Beyoğlu’nun ahlaksızlığa sahne olan mekânlarına yer veren Reşat Enis Aygen, sanat yaşamını 1950 sonrası yazdığı sosyal içerikli romanlarıyla noktalar. Onun konularını büyük kentin kenar mahallelerinden alan ama daha çok köy-kasaba ortamından alınmış yoksul insanlara ait çarpıcı sahneler sunduğu Despot (1957), Sarı İt (1968), Biz de İnsanız, Kara Kısmet (kitap olarak yayımlanmamış) adlı eserleri, 1960 sonrasının varsıllık-yoksulluk, ezen-ezilen kutupluluğuna dayalı roman anlayışının genel karakteristiğini yansıtır.

Soru 104

Abdülhak Şinasi Hisar hangi romanında sıra dışı biraz da tuhaf olarak niteleyebileceğimiz Hacı Namık Bey’in kişiliğinde ve geçmiş-şimdi çatışması içinde günümüze aydınlık mesajlar getirir. ? Bir eleştirmenin söyleyişiyle bu roman belgesel bir özelliğe de sahiptir. (Ertop, 1964: 509-607)

Seçenekler

A
Fahim Bey ve Biz
B
Çamlıcadaki Eniştemiz
C
Ali Nizami Bey’in Alafrangalığı ve Şeyhliği
D
İbrahim Efendi Konağı
E
Bugünün Saraylısı
Açıklama:
Abdülhak Şinasi’nin ikinci romanı Çamlıcadaki Eniştemiz’de ise (1944) yine
sıra dışı biraz da tuhaf olarak niteleyebileceğim Hacı Vamık Bey’in kişiliğinde ve
geçmiş-şimdi çatışması içinde günümüze aydınlık mesajlar getirir. Bir eleştirmenin söyleyişiyle Çamlıcadaki Eniştemiz romanı, “Eski İstanbul’u ve üst kat insanlarını, yaşayışlarını, köşkleri, yalıları, eğlenmeleri; avuntularıyla bireyci, izlenimci yöntemde bir özlem örtüsü arasından göster(mesi)” bakımından aynı zamanda belgesel bir özelliğe de sahiptir (Ertop, 1964: 509-607).

Soru 105

Anı defteri şeklinde yazılmış olan “Garipler Sokağı” romanının yazarı kimdir?

Seçenekler

A
Samiha Ayverdi
B
Abdülhak Şinasi Hisar
C
Reşat Enis Aygen
D
Oktay Akbal
E
Attilâ İlhan
Açıklama:
Sanat hayatına öykü yazmakla başlayan ve öykücülükle romancılığını birlikte yürüten Oktay Akbal (d.1923, ö.2015), Garipler Sokağı (1950), Suçumuz İnsan Olmak (1957), İnsan Bir Ormandır (1975), Düş Ekmeği (1983), Batık Bir Gemi (1997) gibi eserlerinde mutlu çocukluk ve ilk gençlik yıllarının aşklarını, serüvenlerini anı tadında romanlaştırır. Anı defteri şeklinde yazılmış olan ilk romanı Garipler Sokağı, İkinci Dünya Savaşı yıllarında Fatih’in eski mahallelerinde geçer.

Soru 106

I. Deniz insanları
II. Sünger avcılarının çileli hayatları
III. Bodrum balıkçıları
IV. Balıkçıların alın terlerini sömüren insanlar
Yukarıdakilerden hangileri Cevat Şakir Kabaağaçlı’nın romanlarında işlediği temel konulardandır?

Seçenekler

A
I,II
B
I,II,III
C
I,II,III,IV
D
II,III
E
I,III,IV
Açıklama:
Seçeneklerin hepsi yazarın ele aldığı konulardır.

Soru 107

Tarık Buğra hangi romanında Mussolini İtalya’sında yönetimin baskılarına direnen aydınların soylu direnişini ele alır?

Seçenekler

A
Yağmur Beklerken
B
Yalnızlar
C
Siyah Kehribar
D
Dönemeçte
E
Dünyanın En Pis Sokağı
Açıklama:
Cumhuriyet Dönemi romanının önemli isimlerinden Tarık Buğra (1918-1994), ele aldığı konu ve konuları işleyiş tarzı bakımından kendisinden en çok söz ettiren romancılardandır. İlk romanı Siyah Kehribar’da (1955) Mussolini İtalya’sında yönetimin baskılarına direnen aydınların (ama gerçekte kişilikleri, yaşama tarzları ve düşünceleri itibarıyla dönemin Türk aydınının) soylu direnişini anlatır.

Soru 108

Aşağıdakilerden hangisi Mehmet Seyda (Çeliker)’in Türk aile yapısındaki derin sarsıntılara inerek vermeye çalıştığı romanlarından birisidir?

Seçenekler

A
6 Numaralı Rostov Planı
B
Gezici Ölüm Hücresi
C
Yanartaş
D
Gerçek Dışı
E
Nemrut Mustafa
Açıklama:
Seyda’nın Köroğlu (1969), Sultan Döşeği (1969) ve Nemrut Mustafa (1970) gibi tarihsel romanları ile Büyük Beyin (1966), 6 Numaralı Rostov Planı (1966), Gezici Ölüm Hücresi (1966) adlarında polisiye romanları da vardır.
Yazar Bir Gün Büyüyeceksin (1966), İhtiyar Gençlik (1971), İçe Dönük ve Atak (1973), Cinsel Oyun (1966), Süeda Hanımın Ortanca Kızı (1970), Gerçek Dışı (1976) gibi romanlarında Osman’ın tutku hâlini alan ilk gençlik aşklarını, serüvenlerini, beden ile ruhunun istekleri arasında bocalayışlarını Türk aile yapısındaki derin sarsıntılara inerek vermeye çalışır. Yazarın en tanınmış romanlarından Yanartaş’ta ise (1970) maden işçilerinin sorunlarını realist gözlemlere dayanarak ele alır

Soru 109

Aşağıdakilerden hangisi Tarık Dursun K(akınç)’nın romanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Kopuk Takımı
B
Gün Döndü
C
Küçük Ağa
D
Kurşun Ata Ata Biter
E
Denizin Kanı
Açıklama:
Küçük Ağa, Tarık Buğra'nın ünlü eseridir.Dolayısıyla sorunun cevabı “C “ seçeneğidir.

Soru 110

Hangi yazar konularını sahil kasabalarında süngercilikle hayatlarını sürdüren yoksul insanların yaşam mücadelelerinden alır?

Seçenekler

A
Tarık Dursun K.
B
Mehmet Seyda
C
Ahmet Hamdi Tanpınar
D
Oktay Akbal
E
Abdülhak Şinasi Hisar
Açıklama:
Tarık Dursun K.’nın romancılığı; romanlarının konularını sahil kasabalarında süngercilikle hayatlarını sürdüren yoksul insanların yaşam mücadelelerinden alan Tarık Dursun K., bu insanların süngerci ağaları tarafından nasıl sömürüldüklerini canlı betimlemelerle biraz da Marksist bir bakış açısıyla dikkatlere sunar.

Soru 111

1950’li yılların romanında daha çok hangisi ön plana çıkmıştır?

Seçenekler

A
İnsanı tanıma
B
Varoluş sorunu
C
Aydınlanma
D
Çevre
E
Köy hayatı
Açıklama:
1950’li yılların romanında “aydın bakışının egemen” olduğu “aydınlanma” ve “aydınlatma” ön plandayken 60’lı yıllardan sonraki romanlarda aydınlatmanın yanında insanı tanıma ve iç dünyasına nüfuz etme ön plana geçer. Doğru cevap C'dir.

Soru 112

1960'lı yıllardaki romancıların çoğunlukla tercih ettikleri konuların temelini hangisi oluşturmuştur?

Seçenekler

A
Kent
B
Mübadele
C
Tabiat
D
Gurbetçiler
E
Köy
Açıklama:
1960 sonrası romancıları arasında farklı sanat şubelerine mensup, arayış içinde olanlar da vardır. Bunlardan kimileri romanlarını bir felsefi sisteme dayandırmanın endişelerini taşırken kimileri de belki tam özümseyemedikleri, dolayısıyla tek yanlılıktan kurtulamadıkları sanat anlayışlarıyla kendilerine bir yer edinmeye çalışırlar. Konu bulmakta güçlük çeken Türk romancısı, köy konulu romanlarla kendine bir çıkış yolu bulur. Artık Anadolu/taşra/kasaba/köy, tüm sorunlarıyla, sosyoekonomik ve sosyokültürel yaşam tarzıyla, feodal düzeniyle yoğun olarak romana girer ve 70’li yıllara kadar romanların birincil kaynağı olur. Doğru cevap E'dir.

Soru 113

Hangisi 70’li yıllardaki, aydının/romancının içinde bulduğu durumu açıklar?

Seçenekler

A
Bireysellikleri ön plandadır
B
Postmodern eğilimler içerisindedirler
C
Aydınlanmacı yaklaşım sergilerler
D
Politize olmuş durumdadırlar
E
Varoluşçu yaklaşım sergilerler
Açıklama:
70’li yıllar, aydının/romancının politize olduğu, sınıf çatışmasını körükleyen
üçüncü sınıf çeviri romanların ya da kaba ulusçu söylemlerin ilgi gördüğü, kutupluluğun uç sınırlara vardığı bir dönemdir.

Soru 114

Türk romanında postmodern eğilimlerin baskın olduğu yıllar hangisi olmuştur?

Seçenekler

A
1950'ler
B
1960'lar
C
1970'ler
D
1980'ler
E
1990'lar
Açıklama:
1990’lı yıllar, postmodern romanın zafer yılları olur. Seksenli yıllarda Avrupa’da başlayan mimaride ve müzikte genel üslubun reddine dayanan bu akım, aklın ve bilimin verilerine dayanan moderniteye, her şeyi bilen hâkim anlatıcıya ve modern devlete duyulan güvensizlikten doğmuştu. Doğru cevap E'dır.

Soru 115

Aşağıdakilerden hangisi 2000'li yıllardan sonra ön plana çıkan romanlara örnek olabilir?

Seçenekler

A
Aşk romanları
B
Posymodern romanlar
C
Yarı belgesel romanlar
D
Köy romanları
E
Çocuk romanları
Açıklama:
1990’lı yıllar, postmodern romanın zafer yılları olur. Türk romancıları tarafından benimsenen ve tutulan bu akım, 2000’li yıllardan itibaren yerini gizemli, düşsel, fantastik ve otobiyografik karakterli; yarı belgesel, bilim kurgusal ve tarihsel romanlara bıraktı. doğru cevap C'dir.

Soru 116

Aşağıdakilerden hangisi 1950'ler romanlar yazdıktan sonra romanlarını 1960'lara taşımış yazarlarımızdan biridir?

Seçenekler

A
Füruzan
B
Reşat Nuri
C
Adalet Ağaoğlu
D
Yaşar Kemal
E
Orhan Kemal
Açıklama:
Romanlarının büyük bir bölümünü Cumhuriyet’in birinci ve ikinci devrelerinde yayımladıkları hâlde 1950 sonrasında da romancılıklarını sürdürenler vardır. Birinci gruba giren romancılarından başında Kan Davası (1960), Kavak Yelleri
(1961), Son Sığınak (1961) gibi aşk romanları ile Reşat Nuri gelir. Doğru cevap B'dir.

Soru 117

Başlangıçta popüler romanlar yazmasına rağmen daha sonra Güz Şarkıları (1966), Evli Bir Kadının Günlüğünden (1971), Üç Yirmidört Saat (1977) ve özellikle Üç Kadının Romanı gibi ruh çözümlemelerine yer veren romancımız kimdir?

Seçenekler

A
Halide Edip
B
Kerime Nadir Azrak
C
Peride Celâl Yönsel
D
Suat Derviş
E
Mükerrem Kâmil Su
Açıklama:
Popüler halk romancılardan Peride Celâl Yönsel (d.1916) başlangıçta kolay okunan aşk ve serüven ağırlıklı romanlar yazmasına rağmen, 1960’tan sonra yazdığı Güz Şarkıları (1966), Evli Bir Kadının Günlüğünden (1971), Üç Yirmidört Saat (1977) ve özellikle Üç Kadının Romanı’ndan itibaren gözleme ve ruh çözümlemelerine yer vererek kendini yenilemeye çalışır. Doğru cevap C'dir.

Soru 118

I Rıfat Ilgaz
II Reşat Enis Aygen
III Kemal Tahir
IV Orhan Kemal
V Refik Halit Karay
Hangileri Cumhuriyet ikinci dönem romancılarındandır?

Seçenekler

A
I ve III
B
III ve IV
C
II ve V
D
I,II ve V
E
II,III ve IV
Açıklama:
Cumhuriyet ikinci dönem romancılarından Reşat Enis ve Refik Halit romancılıklarını 1950 sonrasında da sürdürürler.İlk romanlarında İstanbul’un yoksul semtlerinde yıkıntı ve harabelerde yaşanan aile dramlarına ve Galata’nın/ Beyoğlu’nun ahlaksızlığa sahne olan mekânlarına yer veren Reşat Enis Aygen, sanat yaşamını 1950 sonrası yazdığı sosyal içerikli romanlarıyla noktalar. Sanat yaşamına öykü yazmakla başlayan ve Maupassant tarzı öyküleriyle tanınan Refik Halit Karay (1888-1965), yurt dışında uzun süre sürgün kaldıktan sonra (1922-1938) sürgün yıllarının deneyimi ve birikimiyle soluklu eserler yazmaya yönelir. Doğru cevap C'dir

Soru 119

Romanlarının yapısını geçmiş-şimdi çatışması üzerine kuran, Aşk
Bu İmiş,İbrahim Efendi Konağı gibi eserler veren romancı kimdir?

Seçenekler

A
Abdülhak Şinasi
B
Ahmet Hamdi Tanpınar
C
Refik Halit Karay
D
Samiha Ayverdi
E
Reşat Nuri
Açıklama:
Romanlarının yapısını geçmiş-şimdi çatışması üzerine kuran romancılardan
biri de Samiha Ayverdi (1906-1993)dir. 1938’de yayımladığı ilk romanı Aşk Bu İmiş, konusunu Firavunlar döneminde geçen ve ilahi aşka ulaşmayı hedefleyen bir menkıbeden; İbrahim Efendi Konağı (1939), kişisel anılara dayalı geçmişe ait konak hayatından alır. Doğru cevap D'dir.

Soru 120

Sanatını Bodrum civarındaki balıkçıların, süngercilerin yaşam serüvenlerini
anlatmaya adamış olan Halikarnas Balıkçısı olarak bilinen yazarımız kindir?

Seçenekler

A
Oktay Akbal
B
Ahmet Hamdi Tanpınar
C
Tarık Buğra
D
Tarık Dursun K.
E
Cevat Şâkir Kabaağaçlı
Açıklama:
Sanatını Bodrum civarındaki balıkçıların, süngercilerin yaşam serüvenlerini anlatmaya adamış olan Halikarnas Balıkçısı (Cevat Şâkir Kabaağaçlı) (1886-1973), Uluç Reis (1962), Turgut Reis (1966) gibi köklerini aradığı tarihsel romanları dışında yazdığı yapmacıklıktan uzak, gözleme dayanan eserleriyle konu kısırlığı çeken Türk romanına yeni soluklar kazandırmıştır. Doğru cevap E'dir.

Soru 121

"Gençliğim Eyvah, İbişin Rüyası, Yağmur Beklerken, Osmancık, Küçük Ağa" gibi eserlerin yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hüseyin Rahmi Gürpınar
B
Necati Cumalı
C
Oktay Akbal
D
Refik Halit Karay
E
Tarık Buğra
Açıklama:
Cumhuriyet Dönemi romanının önemli isimlerinden Tarık Buğra (1918-1994),
ele aldığı konu ve konuları işleyiş tarzı bakımından kendisinden en çok söz ettiren romancılardandır. İlk romanı Siyah Kehribar’da (1955) Mussolini İtalya’sında yönetimin baskılarına direnen aydınların (ama gerçekte kişilikleri, yaşama tarzları ve düşünceleri itibarıyla dönemin Türk aydınının) soylu direnişini; tiyatro çevresi içinde, oyuncu Naşid’in hayatından ilhamla yazdığı İbişin Rüyası’nda geçmiş-şimdi çatışması içinde roman kahramanı Nahit ile Hatice’nin kirlenmemiş aşklarını; Gençliğim Eyvah’ta (1979), aydın problemi çevresinde 1970 sonrası gençlik hareketlerini, toplumdaki sosyal dalgalanmaları, çelişkileri, yanlış yapılanmaları, ahlaki kirlenmeyi, sosyal yapıda yerleşmiş birtakım kavramların yıkılışını; Küçük Ağa’nın devamı niteliğindeki Firavun İmanı’nda İstiklal Savaşı sonrası Ankara’daki dış kaynaklı entrikaları, yeni yönetimden pay kapmak isteyenlerin siyasal çatışmalarını;Yağmur Beklerken’de (1981) Cumhuriyet tarihinin ilk demokrasi denemesi ya da çok partili hayata geçişin ilk basamağı olan Serbest Fırka çevresinde oluşan olayları ve bu olaylar içinde yeni bir insan tipi olan kökü toprağa bağlı aydın tipinin ilk örneğini verir.
Tarık Buğra, son romanı Osmancık’ta (1983) ise aşiretten koca bir devlet çıkaran iradenin temelinde yatan töreleri, ahlak değerlerini, sağlam idari ve sosyal kurumları vererek altı asır öncesinden günümüz Türkiye’sine aydınlık mesajlar taşır. Doğru cevap E'dir.

Soru 122

Mehmet Seyda(Çeliker)'nın TRT Roman Ödülü’nü kazanan ve olumlu olumsuz pek çok eleştiri alan, maden işçilerinin sorunlarını realist gözlemlere dayanarak ele aldığı romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Gezici Ölüm Hücresi
B
İhtiyar Gençlik
C
Nemrut Mustafa
D
Sultan Döşeği
E
Yanartaş
Açıklama:
Mehmet Seyda’nın TRT Roman Ödülü’nü kazanan ve olumlu olumsuz pek çok
eleştiri alan Yanartaş romanı, kendisinin Zonguldak madenlerinde çalıştığı yıllardaki gözlemlerine dayandığı için bir bakıma otobiyografik hüviyetlidir. Yazarın en tanınmış romanlarından olan Yanartaş’ta (1970)
maden işçilerinin sorunlarını realist gözlemlere dayanarak ele alır. Seyda’nın Köroğlu (1969), Sultan Döşeği (1969) ve Nemrut Mustafa (1970) gibi tarihsel romanları ile Büyük Beyin (1966), 6 Numaralı Rostov Planı (1966), Gezici Ölüm Hücresi(1966) adlarında polisiye romanları da vardır. Bir Gün
Büyüyeceksin (1966), İhtiyar Gençlik (1971), İçe Dönük ve Atak (1973), Cinsel
Oyun (1966), Süeda Hanımın Ortanca Kızı (1970), Gerçek Dışı (1976) gibi romanlar da yazara aittir. Doğru cevap E'dir.

Soru 123

Aşağıdakilerden hangisi Tarık Dursun K(akınç)'ın ilk romanıdır?

Seçenekler

A
Bağışla Onları
B
Hasangiller
C
İnsan Kurdu
D
Rıza Bey Aile Evi
E
Sabah Olmadan
Açıklama:
Tarık Dursun K(akınç) (d.1931) ilk romanı Hasangiller ile bir çıkış yapan Tarık Dursun, daha sonra yazacağı Rıza Bey Aile Evi, İnsan Kurdu, Sabah Olmadan, Bağışla Onları gibi romanlarında yoksul mekânlarda yaşayan çeşitli mesleklere mensup kasaba insanlarının, daha çok marksist bir söylemle, sığ çatışmalar içinde aşk ve dostluğa dayalı sıcak ilişkilerini yansıtır. Doğru cevap B'dir.

Soru 124

Tarık Dursun K.'nın, olgunluk dönemi eserleri arasında yer alan, anlatım tekniği ve özgün yapısıyla yaşamın sert yüzüyle sürekli boğuşmak zorunda kalan ve emekleri Hacı Ağa gibi “süngerci ağaları” tarafından sömürülen Bodrum süngercilerinin yaşam serüvenlerinden canlı sahneler sunduğu romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Denizin Kanı
B
Gün Döndü
C
Kayabaşı Uygarlığı’nın Yükselişi ve Birdenbire Çöküşü
D
Kopuk Takımı
E
Kurşun Ata Ata Biter
Açıklama:
İlk romanı Hasangiller ile bir çıkış yapan Tarık Dursun, daha sonra yazacağı
Rıza Bey Aile Evi, İnsan Kurdu, Sabah Olmadan, Bağışla Onları gibi romanlarında
yoksul mekânlarda yaşayan çeşitli mesleklere mensup kasaba insanlarının, daha çok marksist bir söylemle, sığ çatışmalar içinde aşk ve dostluğa dayalı sıcak ilişkilerini yansıtır. Daha sonra yazdığı Denizin Kanı romanı anlatım tekniği ve özgün yapısıyla yaşamın sert yüzüyle sürekli boğuşmak zorunda kalan ve emekleri Hacı Ağa gibi “süngerci ağaları” tarafından sömürülen Bodrum süngercilerinin yaşam serüvenlerinden canlı sahneler sunar. Kopuk Takımı ile Gün Döndü gibi konu ve izlek bakımından ilk romanlarıyla örtüşen eserleri dışında Almanya’da çalışan gurbetçilerimizin yaşamını bir aile dramı içinde ele alan Kayabaşı Uygarlığı’nın Yükselişi ve Birdenbire Çöküşü ile köy ve kent yaşamının acı gerçeklerini bir arada sunan Kurşun Ata Ata Biter adlı romanları olgunluk dönemi eserleri olarak kabul edilmelidir. Doğru cevap A'dır.

Soru 125

Ülkemizde 1990’lı yıllar hangi tür romanın zafer yılları olmuştur?

Seçenekler

A
Klasik
B
Postmodern
C
Fantastik
D
Tarihsel
E
Bilim-kurgusal
Açıklama:
1990’lı yıllar, postmodern romanın zafer yılları olmuştur. Doğru yanıt B'dir.

Soru 126

Aşağıdakilerden hangisi Hüseyin Rahmi Gürpınar'ın romanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Kaderin Cilvesi
B
Deli Filozof
C
Can Pazarı
D
Kavak Yelleri
E
İnsanlar Maymun muydu?
Açıklama:
"Kavak Yelleri" Reşat Nuri Güntekin tarafından yazılmıştır. Doğru yanıt D'dir.

Soru 127

Güz Şarkıları, Evli Bir Kadının Günlüğünden ve Üç Yirmidört Saat gibi eserleriyle tanınan yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Peride Celâl Yönsel
B
Suat Derviş
C
Mükerrem Kâmil Su
D
Kerime Nadir Azrak
E
Halide Edip Adıvar
Açıklama:
Güz Şarkıları, Evli Bir Kadının Günlüğünden ve Üç Yirmidört Saat gibi eserleriyle tanınan yazar Peride Celâl Yönsel'dir. Doğru yanıt A'dır.

Soru 128

Abdülhak Şinasi Hisar'ın 1941 yılında yayımlanan ve aynı yıl CHP’nin açmış olduğu yarışmada üçüncülük ödülünü kazanan ilk romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Biz de İnsanız
B
Sonuncu Kadeh
C
Ali Nizami Bey’in Alafrangalığı ve Şeyhliği
D
Fahim Bey ve Biz
E
Çamlıca'daki Eniştemiz
Açıklama:
Abdülhak Şinasi Hisar'ın 1941 yılında yayımlanan ve aynı yıl CHP’nin açmış olduğu yarışmada üçüncülük ödülünü kazanan ilk romanı "Fahim Bey ve Biz"dir. Doğru yanıt D'dir.

Soru 129

Konusunu Firavunlar döneminde geçen ve ilahi aşka ulaşmayı hedefleyen bir menkıbeden alan Samiha Ayverdi romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ateş Ağacı
B
İbrahim Efendi Konağı
C
Aşk Bu İmiş
D
Son Menzil
E
İnsan ve Şeytan
Açıklama:
Konusunu Firavunlar döneminde geçen ve ilahi aşka ulaşmayı hedefleyen bir menkıbeden alan Samiha Ayverdi romanı "Aşk Bu İmiş"tir. Doğru yanıt C'dir.

Soru 130

Oktay Akbal'ın yer yer biyografisiyle örtüşen son romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Suçumuz İnsan Olmak
B
Garipler Sokağı
C
Batık Bir Gemi
D
Düş Ekmeği
E
İnsan Bir Ormandır
Açıklama:
Yer yer biyografisiyle örtüşen son romanı İnsan Bir Ormandır’da Akbal, tekdüze bir evliliğin dayanılmaz sıkıcılığı içinde yasak aşka yönelen roman kişisinin ödev ve sorumlulukları ile yasak aşkı arasında gidip gelişini romanlaştırmıştır. Doğru yanıt E'dir.

Soru 131

Sanatını Bodrum civarındaki balıkçıların, süngercilerin yaşam serüvenlerini anlatmaya adamış olan ve Halikarnas Balıkçısı lakabı ile ün yapmış yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Abdülhak Şinasi Hisar
B
Cevat Şakir Kabaağaçlı
C
Oktay Akbal
D
Reşat Nuri Güntekin
E
Faruk Nafiz Çamlıbel
Açıklama:
Sanatını Bodrum civarındaki balıkçıların, süngercilerin yaşam serüvenlerini anlatmaya adamış olan ve Halikarnas Balıkçısı lakabı ile ün yapmış yazar Cevat Şakir Kabaağaçlı'dır. Doğru yanıt B'dir.

Soru 132

Bir Gün Büyüyeceksin, İhtiyar Gençlik, ve İçe Dönük ve Atak gibi eserleriyle tanınan yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Tarık Dursun K.
B
Ahmet Hamdi Tanpınar
C
Tarık Buğra
D
Mehmet Seyda Çeliker
E
Samiha Ayverdi
Açıklama:
Bir Gün Büyüyeceksin, İhtiyar Gençlik,ve İçe Dönük ve Atak gibi eserleriyle tanınan yazar Mehmet Seyda Çeliker'dir. Doğru yanıt D'dir.

Soru 133

70’li yılların siyasal mücadeleleri içinde kan davası için yetiştirilen asli kişinin aldığı eğitim sonucunda, intikam duygusundan, olgunlaşarak yazarlığa yönelmesini işlendiği Tarık Buğra romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Dünyanın En Pis Sokağı
B
Küçük Ağa
C
Firavun İmanı
D
Yalnızlar
E
Gençliğim Eyvah
Açıklama:
70’li yılların siyasal mücadeleleri içinde kan davası için yetiştirilen asli kişinin aldığı eğitim sonucunda, intikam duygusundan, olgunlaşarak yazarlığa yönelmesini işlendiği Tarık Buğra romanı "Dünyanın En Pis Sokağı"dır. Doğru yanıt A'dır.

Soru 134

Sanat yaşamına öykü yazmakla başlayan ve Maupassant tarzı öyküleriyle tanınan yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Refik Halit Karay
B
Peride Celâl Yönsel
C
Ahmet Hamdi Tanpınar
D
Orhan Pamuk
E
Suat Derviş
Açıklama:
Sanat yaşamına öykü yazmakla başlayan ve Maupassant tarzı öyküleriyle tanınan Refik Halit Karay (1888-1965), yurt dışında uzun süre sürgün kaldıktan sonra (1922-1938) sürgün yıllarının deneyimi ve birikimiyle soluklu eserler yazmaya yönelir. Artık yaşadıklarını, tanık olduklarını ve düşlediklerini bir araya getiren entrika, aşk ve kadın konularının ağırlıkta olduğu romanlarla kolay para kazanmanın yollarını aramaktadır. Romancılığının olgun bir devresinde yazdığı Sonuncu Kadeh ve özellikle yazarına kısmi bir ün kazandıran Bugünün Saraylısı, İkinci Dünya Savaşı yıllarında kaçakçılık sayesinde zenginleşen kahramanlarıyla aynı dönemde İstanbul’un kenar mahallelerinde yaşayan insanların yaşamlarını, komşuluk ilişkilerini, aile anlayışlarını ve varsıllık karşısındaki tutumlarını anlatır.

Soru 135

Aşağıdaki yazarlardan hangisi Marcel Proust ve Maurice Barres tarzı geçmişe kaçış düşüncesini işleyerek konularını çocukluk ve ilk gençlik yıllarında yakın çevresinde tanık olduğu olaylardan ve bu çevredeki insanların yaşam öykülerinden almaktadır?

Seçenekler

A
Refik Halit Karay
B
Abdülhak Şinasi Hisar
C
Oktay Akbal
D
Ahmet Hamdi Tanpınar
E
Mehmet Kaplan
Açıklama:
Konularını çocukluk ve ilk gençlik yıllarında yakın çevresinde tanık olduğu olaylardan ve bu çevredeki insanların yaşam öykülerinden alan Abdülhak Şinasi Hisar (1888-1963), romanlarında Marcel Proust ve Maurice Barres’ten gelen, biraz da yaşadığı zamanın getirdikleriyle uzlaşamamaktan kaynaklanan geçmişe kaçış düşüncesini işler

Soru 136

1949 yılında yayımlanan huzur romanın yazarı kimdir?

Seçenekler

A
Oktay Akbal
B
Yahya Kemal Bayatlı
C
Abdülhak Şinasi Hisar
D
Samiha Ayverdi
E
Ahmet Hamdi Tanpınar
Açıklama:
Ahmet Hamdi Tanpınar (1901-1962), dönemin dikkatleri üzerinde toplayan sanatçılarındandır. Bir şairin estetik dünyasından derin izler taşıyan ve ününü genişleten Huzur romanı ise 1949’da yayımlanır.

Soru 137

İlk romanı Hasangiller ile bir çıkış yapan, daha sonra yazacağı romanlarda yoksul mekânlarda yaşayan çeşitli mesleklere mensup kasaba insanların, daha çok marksist bir söylemle, sığ çatışmalar içinde aşk ve dostluğa dayalı sıcak ilişkilerini ele alan yazar kimdir?

Seçenekler

A
Ahmet Hamdi Tanpınar
B
Refik Halid Karay
C
Tarık Buğra
D
Cevat Şâkir
E
Tarık Dursun
Açıklama:
Bu grup içinde incelenebilecek bir ad daha var: Tarık Dursun K(akınç) (d. 1931) ilk romanı Hasangiller ile bir çıkış yapan Tarık Dursun, daha sonra yazacağı Rıza Bey Aile Evi, İnsan Kurdu, Sabah Olmadan, Bağışla Onları gibi romanlarında yoksul mekânlarda yaşayan çeşitli mesleklere mensup kasaba insanlarının, daha çok marksist bir söylemle, sığ çatışmalar içinde aşk ve dostluğa dayalı sıcak ilişkilerini yansıtır. Daha sonra yazdığı Denizin Kanı romanı anlatım tekniği ve özgün yapısıyla yaşamın sert yüzüyle sürekli boğuşmak zorunda kalan ve emekleri Hacı Ağa gibi “süngerci ağaları” tarafından sömürülen Bodrum süngercilerinin yaşam serüvenlerinden canlı sahneler sunar. K

Soru 138

Sanatını Bodrum civarındaki balıkçıların, süngercilerin yaşam serüvenlerini anlatmaya adamış olan Halikarnas Balıkçısı takma adlı yazar hangisidir?

Seçenekler

A
Tarık Dursun
B
Cevat Şâkir Kabaağaçlı
C
Mehmet Seyda
D
Ahmet Hamdi Tanpınar
E
Tarık Buğra
Açıklama:
Sanatını Bodrum civarındaki balıkçıların, süngercilerin yaşam serüvenlerini anlatmaya adamış olan Halikarnas Balıkçısı (Cevat Şâkir Kabaağaçlı) (1886- 1973), Uluç Reis (1962), Turgut Reis (1966) gibi köklerini aradığı tarihsel romanları dışında yazdığı yapmacıklıktan uzak, gözleme dayanan eserleriyle konu kısırlığı çeken Türk romanına yeni soluklar kazandırmıştır. Cevat Şâkir, biraz Osmanlı yanlısıdır ama daha çok Anadolucudur. Onun romanlarında Anadolu, farklı din ve kültürlere bağlı milletleri bir araya getirmiş ve aralarında kan bağına yakın bir kaynaşma olmuştur

Soru 139

Mussolini İtalya’sında yönetimin baskılarına direnen aydınların (ama gerçekte kişilikleri, yaşama tarzları ve düşünceleri itibarıyla dönemin Türk aydınının) soylu direnişini anlatan Tarık Buğra romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yalnızlar
B
Akümlatörlü Radyo
C
Küçük Ağa
D
Siyah Kehribar
E
İbişin Rüyası
Açıklama:
Cumhuriyet Dönemi romanının önemli isimlerinden Tarık Buğra (1918-1994), ele aldığı konu ve konuları işleyiş tarzı bakımından kendisinden en çok söz ettiren romancılardandır. İlk romanı Siyah Kehribar’da (1955) Mussolini İtalya’sında yönetimin baskılarına direnen aydınların (ama gerçekte kişilikleri, yaşama tarzları ve düşünceleri itibarıyla dönemin Türk aydınının) soylu direnişini anlatır.

Soru 140

Aşağıdakilerden hangisi 70’li yılların siyasal mücadeleleri içinde kan davası için yetiştirilen kişinin aldığı eğitim sonucunda, intikam duygusundan, olgunlaşarak yazarlığa yönelmesini işleyen Tarık Buğra romanıdır?

Seçenekler

A
Dünyanın En Pis Sokağı
B
İbişin Rüyası
C
Küçük Ağa
D
Yağmur Beklerken
E
Yalnızlar
Açıklama:
Dünyanın En Pis Sokağı’nda (1989) 70’li yılların siyasal mücadeleleri içinde kan davası için yetiştirilen asli kişinin aldığı eğitim sonucunda, intikam duygusundan, olgunlaşarak yazarlığa yönelmesini işler.

Soru 141

Cevat Şâkir Kabaağaçlı romanlarının esas konusu aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Şehir hayatı
B
Anadolu insanı
C
İç yaşam
D
Deniz
E
Zaman
Açıklama:
Cevat Şâkir’in, denizi ve deniz insanlarını konu alan romanlarında asıl üzerinde durulan denizdir. Öyle ki deniz onun romanlarında zaman zaman kişilerini gölgede bırakacak ölçüde ön plana geçer. Kişilerin tanıtılmasında zorlanan yazar, denizle ilgili betimlemelerde romanın kurgusunu bozacak ölçüde coşar. Bitmez tükenmez deniz betimlemeleri romanı âdeta bir mensur şiir havasına sokar. Bu tavrın arka planında, biraz da bilinçaltında bir takıntı olarak kalmış olan İstanbul’dan sürgün edilmesinin sebeplerini yoklayan olumsuz anıların ve ihanetlerle dolu dış dünyanın insanlarına karşı bilinç dışı bir tepki vardır

Soru 142

Çağdaşı romancıların ithal ideolojilerin içini abartılı olaylar ve çatışmalarla doldurmaya çalıştığı bir dönemde, Batı’da örnekleri görülen Camus, Kafka, Sartre gibi bireyin sorunlarına eğilen, çağının bunaltılı insanının iç dünyasına yönelmiş olan roman yazarı hangisidir?

Seçenekler

A
Cevat Şakir Kabaağaçlı
B
Ahmet Hamdi Tanpınar
C
Tarık Buğra
D
Tarık Dursun
E
Mehmet Seyda
Açıklama:
çağdaşı romancıların ithal ideolojilerin içini abartılı olaylar ve çatışmalarla doldurmaya çalıştığı bir dönemde Tanpınar’ın, Batı’da örnekleri görülen Camus, Kafka, Sartre gibi bireyin sorunlarına eğilen, çağının bunaltılı insanının iç dünyasına yönelmiş olmasıdır. Ne var ki sanatçı kişiliğinden gelen ve Batı’nın son dönem roman akımlarını incelediği anlaşılan üslûbu ve tekniğiyle Türk romancılığında bir çığır açmasına rağmen, sanatı ideolojilerine feda eden ve sınıf çatışmasına saplanıp kalmış kimi sosyal gerçekçi romancıları etkileyememenin üzüntüsünü yaşamış; değeri, doğumunun yüzüncü yılı olan bu günlerde ancak anlaşılabilmiştir.

Soru 143

Aşağıdakilerden hangisi “Büyük ailenin çöküşü” genel başlığıyla adlandırılabilecek bir dizi Mehmet Seyda romanının ilkidir?

Seçenekler

A
Gerçek Dışı
B
Süeda Hanımın Ortanca Kızı
C
İçe Dönük ve Atak
D
İhtiyar Gençlik
E
Yaş Ağaç
Açıklama:
“Büyük ailenin çöküşü” genel başlığıyla adlandırılabilecek bir dizi romanından ilki olan Yaş Ağaç’ta (1958), devlet kasasından beslenen Cumhuriyet öncesi büyük bir ailenin Cumhuriyet sonrasında düştüğü geçim sıkıntılarını, yeni şartlara hazırlıklı olamayan aile büyüklerinin bocalamalarını, zamanla büyüyen ailenin parçalanarak dört küçük aileye bölünmesini bir dizi romanın ortak kahramanı Osman’ın bakış açısından vermektedir.

Soru 144

ı-Suat Derviş- Fosforlu Cevriye
ıı-Hüseyin Rahmi Gürpınar-İnsanlar Maymun muydu?
ııı-Halide Edip Adıvar- Son Sığınak
ı-v- Reşat Nuri Güntekin- Kan Davası
Yukarıdaki yazar-eser eşleşmelerinden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
ı
B
ıı
C
ı-ıı
D
ııı
E
ıv
Açıklama:
Son Sığınak- Reşat Nuri Güntekin'e aittir. Halide Edip Adıvar'a ait değildir.

Soru 145

ı-Kerime Nadir Azrak- Gelinlik Kız
ıı-Mükerrem Kâmil Su Aynadaki Kız
ııı-Peride Celâl Yönsel- Güz Şarkıları
ıv-Halide Edip, Çaresaz
v-Suat Derviş- Karakız
Yazar-eser eşleşmelerinden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
ı
B
ıı
C
ııı
D
ıv
E
v
Açıklama:
Karakız-Mükerrem Kamil Su'ya ait
Suat Derviş'e ait değil

Soru 146

Aşağıdakilerden hangisi Ahmet Hamdi Tanpınar'a ait bir eser değildir?

Seçenekler

A
Turgut Reis
B
Beş Şehir
C
Huzur
D
Saatleri Ayarlama Enstitüsü
E
Sahnenin Dışındakiler
Açıklama:
Turgut Reis Halikarnas Balıkçısı'na ait bir eserdir.

Ünite 4

Soru 1

Aşağıdakilerden hangisi postmodern romanların en önemli öğelerinden biridir?

Seçenekler

A
Göç
B
Gizem
C
İşsizlik
D
Taklit
E
Aydınlatma
Açıklama:
Postmodern kavramının siyasal, ekonomik, kültürel ve edebî anlamlarını tartışabileceksiniz.

Soru 2

Türk romanı üzerinde tamamen biçime yönelik tartışmalar, hangi yazarımızın romanlarının yayımlanmaya başlamasıyla kendini gösterir?

Seçenekler

A
Hasan Ali Toptaş
B
Oğuz Atay
C
Hilmi Yavuz
D
Orhan Pamuk
E
Bilge Karasu
Açıklama:
Postmodern romanın Türkiye’deki gelişimini tarihsel olarak değerlendirebileceksiniz.

Soru 3

Orhan Pamuk'un modern roman ile postmodern roman arasında sayılan romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Bin Hüzünlü Haz
B
Puslu Kıtalar Atlası
C
Kara Kitap
D
Tehlikeli Oyunlar
E
Beyaz Kale
Açıklama:
Postmodern kavramının siyasal, ekonomik, kültürel ve edebî anlamlarını tartışabileceksiniz.

Soru 4

Kara Kitap'ın doğu anlatı geleneği ile olan bağlarını irdeleyen Berna Moran'a göre Orhan Pamuk'un bu romanındaki asıl amacı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yalnızca geleneksel yapının hakim olduğu bir roman yazmak
B
Geleneksel yapıdan yararlanarak çağdaş bir roman yazmak
C
Tarihsel bir roman yazmak
D
Ağalar ve köylüler arasındaki çatışmaları yansıtan bir roman yazmak
E
Dönemin ekonomik güçlüklerini ele alan bir roman yazmak
Açıklama:
Postmodern kavramının siyasal, ekonomik, kültürel ve edebî anlamlarını tartışabileceksiniz.

Soru 5

"Türk Romanında Postmodernist Açılımlar" adlı kitabında Türk romanındaki postmodernist açılımları geniş bir şekilde değerlendiren araştırmacı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yıldız Ecevit
B
Berna Moran
C
Ramazan Korkmaz
D
Nüket Esen
E
Mehmet Tekin
Açıklama:
Postmodern romanın Türkiye’deki gelişimini tarihsel olarak değerlendirebileceksiniz.

Soru 6

Hasan Ali Toptaş'ın, olabilirlikleri yoklaya yoklaya, belirsizliğin bilgeliğine soyunmuş bir roman olarak tanımladığı romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Gölgesizler
B
Sonsuzluğa Nokta
C
Uykuların Doğusu
D
Kayıp Hayaller Kitabı
E
Bin Hüzünlü Haz
Açıklama:
Postmodern kavramının siyasal, ekonomik, kültürel ve edebî anlamlarını tartışabileceksiniz.

Soru 7

İhsan Oktay Anar'ın; belirli bir anlamı sürekli kaybettirerek; herhangi bir gerçekliği temsil etmek yerine, istenildiği kadar gerçeklik kurulabileceğini göstererek var olan bir "anlatı" değerlendirmesiyle tanımlanan romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yedinci Gün
B
Puslu Kıtalar Atlası
C
Suskunlar
D
Galiz Kahraman
E
Amat
Açıklama:
Postmodern romanın Türkiye’deki gelişimini tarihsel olarak değerlendirebileceksiniz.

Soru 8

Aşağıdakilerden hangisi postmodern roman eleştirisinin incelediği konular arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Metinler arasılık
B
Tekil bakış açısı
C
Üst kurmaca
D
Çoğulcu bakış açısı
E
Metinsel yapı incelemesi
Açıklama:
Postmodern kavramının siyasal, ekonomik, kültürel ve edebî anlamlarını tartışabileceksiniz.

Soru 9

Aşağıdakilerden hangisi Türk romanında postmodern yöntemler ve eğilimler açısından incelenebilecek romanlar arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Oğuz Atay-Tehlikeli Oyunlar
B
Ahmet Altan- Tehlikeli Masallar
C
Pınar Kür-Bir Cinayet Romanı
D
Devlet Ana-Kemal Tahir
E
Metin Kaçan-Fındık Sekiz
Açıklama:
Postmodern kavramının siyasal, ekonomik, kültürel ve edebî anlamlarını tartışabileceksiniz.

Soru 10

Aşağıdaki hangisi postmodern yöntemler ve eğilimler açısından incelenebilecek roman yazarlarımızdandır?

Seçenekler

A
İhsan Oktay Anar
B
Tarık Buğra
C
Nahit Sırrı Örik
D
Hasan İzzettin Dinamo
E
Haydar Berköz
Açıklama:
Postmodern romanın Türkiye’deki gelişimini tarihsel olarak değerlendirebileceksiniz.

Soru 11

Aşağıdaki eşleşmelerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Yeni Hayat- Orhan Pamuk
B
Tutunamayanlar- Oğuz Atay
C
Postmodern Bir Kız Sevdim- Süreyya Evren
D
Sevgili Arsız Ölüm- İhsan Oktay Anar
E
Bir Cinayet Romanı- Pınar Kür
Açıklama:
Postmodern romanın Türkiye’deki gelişimini tarihsel olarak değerlendirebileceksiniz.

Soru 12

Aşağıdakilerden hangisi postmodern roman ile ilişkili kavramlardan değildir?

Seçenekler

A
Parodi
B
Yapı
C
Pastiş
D
Üst kurmaca
E
Metinler arasılık
Açıklama:
Postmodern romanın belli başlı yapısal özelliklerini ayırt edebileceksiniz.

Soru 13

Tarihsel olarak yirminci yüzyılın son çeyreğinden itibaren gelişen siyasal ve ekonomik küreselleşmeyi; bireysel ve toplumsal eşitlerımeleri ve bağıntısızlaşmaları; olgudan görüntüye geçişi; kültürlerin iç içe geçişlerini, ideolojilerin dağılmasıyla ortaya çıkan tercihsizliği; gerçekle hayalin birbirine geçişi gibi birçok durumu ve tutumu anlatmak için kullanılan terim aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Postmodern Sanat
B
Postmodern Roman
C
Postmodern Edebiyat
D
İdealizm
E
Postmodern
Açıklama:
Tarihsel olarak yirminci yüzyılın son çeyreğinden itibaren gelişen siyasal ve ekonomik küreselleşmeyi; bireysel ve toplumsal eşitlerımeleri ve bağıntısızlaşmaları; olgudan görüntüye geçişi; kültürlerin iç içe geçişlerini, ideolojilerin dağılmasıyla ortaya çıkan tercihsizliği; gerçekle hayalin birbirine geçişi gibi birçok durumu ve tutumu anlatmak için kullanılan terim Postmodern’dir.

Soru 14

Aşağıdaki romanlardan hangisi bir Orhan Pamuk eseridir?

Seçenekler

A
Vatan Yahut Silistre
B
Ateşten Gömlek
C
Benim Adım Kırmızı
D
Sinekli Bakkal
E
Küçük Ağa
Açıklama:
Benim Adım Kırmızı Orhan Pamuk eseridir.

Soru 15

Aşağıdaki eserlerden hangisi Orhan Pamuk eseridir?

Seçenekler

A
Benim Adım Kırmızı
B
Patasana
C
Çalıkuşu
D
Osmancık
E
Küçük Ağa
Açıklama:
Benim Adım Kırmızı bir Orhan Pamuk eseridir.

Soru 16

Orhan Pamuk’un modern ile postmodern arasında değerlendirilen ve 1990 yılında yayımlanan eserinin adı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Benim Adım Kırmızı
B
Patasana
C
Kara Kitap
D
Osmancık
E
Küçük Ağa
Açıklama:
Orhan Pamuk'un Kara Kitap'ı 1990'da yayımlanır. Modern roman ile postmodern arasında sayılan romanı, hem modern hem de postmodern açılardan değerlendiren eleştirmenler olmuştur. Modern açılardan bakanlar, sözü estetik ve ideolojik yozlaşmaya yontarken; postmodern açılardan bakanlar, kitaptaki çoğulcu yapı, üst kurmaca, simgesel boyut gibi özellikler üzerinde dururlar.

Soru 17

Bin Hüzünlü Yaz adlı eser hangi yazarımıza aittir?

Seçenekler

A
Orhan Pamuk
B
Ahmet Haşim
C
Reşat Nuri Güntekin
D
Tarık Buğra
E
Hasan Ali Toptaşı
Açıklama:
Yıldız Ecevit, Türk Romanında Postmodernist Açılımlar adlı kitabında; Oğuz Atay'ın Tehlikeli Oyunlar'ı, Orhan Pamuk'un Benim Adım Kırmızı'sı, Hasan Ali Toptaş'ın Bin Hüzünlü Haz'ı, Metin Kaçan'ın Fındık Sekiz'i üzerinde durarak, Türk romanındaki Postmodernist açılımları geniş bir şekilde değerlendirir.

Soru 18

Puslu Kıtalar Atlası adlı eser aşağıdakilerden hangi yazara aittir?

Seçenekler

A
Orhan Pamuk
B
İhsan Oktay Anar
C
Reşat Nuri Güntekin
D
Tarık Buğra
E
Hasan Ali Toptaşı
Açıklama:
Puslu Kıtalar Atlası İhsan Oktay Anar’a aittir.

Soru 19

“Bu tür romanların tarihe yöneldiği, kurguda, entrika ve gizemi öne çıkardığı da bilinmektedir”. Bu metinde bahsi geçen özellik hangi roman tipinin özelliğidir?

Seçenekler

A
Postmodern
B
Modern
C
Geç Dönem Osmanlı Edebiyatı
D
Erken Dönem Osmanlı Edebiyatı
E
Cumhuriyet Dönemi
Açıklama:
Postmodern romanların tarihe yöneldiği, kurguda, entrika ve gizemi öne çıkardığı da bilinmektedir.

Soru 20

Aşağıdakilerden hangisi postmodern romanın özellikleri arasında değildir?

Seçenekler

A
Tarihe Yönelir
B
Kurguda Entrikayı Öne Çıkarır
C
Kurguda Gizemi Öne Çıkarır
D
Kısmen Metinlerarasılık Yansıtması
E
Bütünü ile Metinlerarasılık Yansıtması
Açıklama:
Metinlerarasılık, bütünüyle postmodern romanın getirdiği bir teknik değildir.

Soru 21

“Galip, çocukluk aşkı, arkadaşı, amcasının kızı, sevgilisi ve kayıp karısı Rüya'yı karlı bir kış günü İstanbul'da aramaya başlar. Okur, bu gizemli alemin işaretleriyle dolu İstanbul'da, Galip'in araştırmalarını ve karşılaştığı kişileri izlerken, bir yandan da bu araştırmaları değişik işaretler ve tuhaf hikayelerle tamamlayan köşe yazarı Celal'in satırlarıyla karşılaşır. Bu araştırma Galip'i hem Rüya'ya hem de, sanki hayatın içine gömülen kayıp esrara doğru çekecektir”. Metinde bahsi geçen olay örgüsü aşağıdakilerden hangi romanın konusunu oluşturmaktdır?

Seçenekler

A
Benim Adım Kırmızı
B
Patasana
C
Kara Kitap
D
Osmancık
E
Küçük Ağa
Açıklama:
Yukarıdaki metin Orhan Pamuk’un Kara Kitap adlı eserinin konusudur.

Soru 22

Aşağıdakilerden hangisi bir Orhan Pamuk eseri değildir?

Seçenekler

A
Benim Adım Kırmızı
B
Kara Kitap
C
Beyaz Kale
D
Kar
E
Osmancık
Açıklama:
Osmancık Tarık Buğra’nın bir eseridir.

Soru 23

I. Akılcı ve aydınlanmacı felsefelerin ışığında gerçekleşen bilim ve teknolojinin imgesel şartlandırmalarla yayılmaya başlaması
II. 20. Yüzyılın son çeyreğinden itibaren gelişen siyasal ve ekonomik küreselleşme
III. Her değerin değerlerden bir değer olduğunun çoğulcu bakış açısını oluşturması
IV. Newtoncu kategorizasyonun benimsenmesi
Postmodernizmin ortaya çıkışıyla ilgili yukarıdaki gelişmelerden hangileri doğrudur?

Seçenekler

A
Yalnız I ve II
B
I, III ve VI
C
I, II ve VI
D
I, II ve III
E
Yalnız III ve VI
Açıklama:
Postmodernizm veya postmodern, tarihsel olarak yirminci yüzyılın son çeyreğinden itibaren gelişen siyasal ve ekonomik küreselleşmeyi; bireysel ve toplumsal eşitlenmeleri ve bağıntısızlaşmaları; olgudan görüntüye geçişi; kültürlerin iç içe ge- çişlerini; ideolojilerin dağılmasıyla ortaya çıkan tercihsizliği; gerçekle hayalin birbirine geçişi gibi birçok durumu ve tutumu anlatmak için de kullanılmaktadır. Bütün bu kullanımların postmodernle ilintili olduğu söylenilebilir. Akılcı ve aydınlatmacı felsefelerin ışığında gelişen bilim ve teknolojinin, öncekinden faklı bir şekilde imgesel şartlandırmalarla yayılmaya başlaması; her değerin değerlerden bir değer olduğunun çoğulcu bakış açısını oluşturması; deneysel ve olgusal gerçekliğin, bütüncül bir gerçekliği (varsa) ortaya koyamaması; modernizm karşısında yaşanılan inanç kayıpları ile birlikte, geçmişten gelen bütün bilgilere kuşku duyulması; bunun sosyal zihinde boşluklar oluşturması; boşlukların, karmakarışık görüntülerle dolması gibi gelişmeler, postmodern kelimesinin kullanım alanlarını genişletmiştir. Farklı gelişmelerin kesiştiği noktada görünen şudur: Postmodernizm, bilim, teknoloji ve ideolojiler ekseninde toplanan modern değerlere şüphe duymaya başlamış; bu rasyonel, Newtoncu kategorizasyona karşı eleştirel bir tutum geliştirmiştir. Kimileri, postmodernizmin geliştirdiği çoğulculuğu, demokrasi, yerel kültürler kabul ve meşruiyetin ispatı yolunda önemli bir aşama ya da sapma olarak görürken; kimileri de, postmodernizmin, millî ekonomileri, dilleri, millî kültürleri yok eden küresel kapitalizmin yeni üslubu olarak görmektedir.

Soru 24

Türk romanı üzerinde postmodernizmin etkileri hangi tarihten itibaren görülmeye başlanmıştır?

Seçenekler

A
1970
B
1950
C
1980
D
1990
E
2000
Açıklama:
Romanla tanışmamızdan 1980’li yıllara kadar, hem romancı hem okur için, romanda ne anlatıldığı; nasıl anlatıldığından önemli olmuştur ve aslında modern romanın kendi geleneği içinde de konudan biçime doğru bir gelişme gösterdiğini söyleyebiliriz. Romana, romantizm ve realizm sularında dalan romancılarımız, elbette roman teknikleri üzerinde düşünmüşler hatta daha sonraki yıllarda batıdan gelen yeni anlatım tekniklerini kullanmışlardır. Fakat bu teknikler ve yaslanılan bakış açıları, her zaman “bir şey anlatmak” merkezlidir. İdeolojik problemi olan romanlar da (sosyal problemleri ele alan, düşüncelere, ülkülere, öneri ve eleştirilere dayanan); psikolojik problemli olan romanlar da (insanın iç dünyasına, kişiler arası ilişkilerin çatışmasına dayanan) tematik yapılarıyla tartışıla gelirler. 1980’li yıllara kadar romanlarımız üzerine yapılan çalışmalara bakıldığında, Doğu-Batı probleminin, eski ile yeninin, ulusal ile evrenselin, köy ile köylünün, aydın ile halkın, tarih ile şimdinin, ideal ile materyalizmin nasıl işlendiği üzerinde durulduğu görülür. Hatta bilinç akışı ve geriye dönüş tekniklerini uygulayan Tanpınar ve sonraki yıllarda üst kurmaca olarak adlandırılan yeni kurgusuyla postmodern kurguya yol veren Oğuz Atay bile, romanlarındaki aydın insanlar çevresinde değerlendirilirler. Toplumcu gerçekçi veya millî romantik dünya görüşlerine yaslanan eleştirmenlerin başka türlü bakmasını beklemek de tarihsel sürecin şartlarını hesaba katmamak olur.

Soru 25

Türk romanı üzerine tamamen biçime yönelik tartışmalar hangi yazarın romanlarının yayımlanmaya başlamasıyla kendini göstermiştir?

Seçenekler

A
Orhan Pamuk
B
Ahmet Hamdi Tanpınar
C
Oğuz Atay
D
Bilge Karasu
E
Hasan Ali Toptaş
Açıklama:
Denilebilir ki Türk romanı üzerinde tamamen biçime yönelik tartışmalar Orhan Pamuk’un romanlarının yayımlanmaya başlamasıyla kendini gösterir. Postmodernist romanın “üstkurmaca”sı, “metinler arasılık”ı bağlamında Oğuz Atay’a, hatta geleneksel fantastik hikayemize uzanmak gibi çalışmalar da bu tarihten sonradır.

Soru 26

I. Ne yazar, ne anlatıcı, ne de roman kişileri, özellikle “bir şey” anlatmanın, önermenin hatta eleştirmenin peşinde değillerdir.
II. Tarih ile tarih dışı, mekan ile mekan dışı, dinsel ile din dışı, olgu ile tasavvur, ahlak ile ahlaksızlık kısaca her şey, her değer, birbirine karşı üstünlüğünü veya alçaklığını kaybeder ve eşitlenir.
III. Bir gerçeklik anlayışı yoktur.
IV. Üst kurmaca, metinler arasılık, çoğulcu bakış açısı gibi bileşenler metinsel yapıda öne çıkar.
Postmodern roman ile ilgili yukarıdaki ifadelerden hangileri doğrudur?

Seçenekler

A
Yalnız I ve II
B
I, III ve IV
C
I, II ve IV
D
I, II ve III
E
III ve IV
Açıklama:
Romanlarda dikkati çeken en önemli özelliğin, anlatılan her şeyin estetik bir bütünlük için kullanılan malzemeler olduğunun fark edilmesi, biçim üzerinde durmayı zorunlu kılar. Ve sanki artık küresel simülasyonun oluşturduğu imajlarla hayatını sürdüren okur da çoğalmıştır ve romanın “bir şey” anlatmasını değil, her şeyden söz etmesini ve hoşça vakit geçirtmesini istemektedir. Bilim, teknoloji ve ideolojiler ekseninde toplanan modern değerlere şüphe duymaya başlayan postmodernizm, bu rasyonel, Newtoncu kategorizasyona karşı koyacak bir merkez kuvveti olmadığı için değerleri eşitleme yoluna gider. Tarih ile tarih dışı, mekânla mekân dışı, dinsel ile dindışı, olgu ile tasavvur, ahlâk ile ahlâksızlık kısaca her şey, her değer, birbirine karşı üstünlüğünü veya alçaklığını kaybeder ve eşitlenir. Modern ahkâma karşı inanç kaybı noktasında bu nötrleştirme ve eşitleme, insanı konumsuzlaştırır ve kimliksizleştirir. Sözünü ettiğimiz okur, bu geniş tabanlı sosyal durumun okurudur. Postmodern roman eleştirisi genel olarak, üst kurmaca, metinler arasılık, çoğulcu bakış açısı gibi bileşenler üzerinde durarak metinsel yapıyı incelemektedir. Postmodernin de bir gerçeklik anlayışının olduğu söylenmektedir. Örneğin biyografik, sosyolojik, hatta psikanalitik nedenselliklerin yerini, kurmacanın kendisi almıştır; kurmacanın kendisi bir “neden”dir. Newton fiziğinin duyusal gerçekliğinin tahtı, quantum fiziğinin göreceliğiyle sallandığından beri, aslında yeni bir gerçeklik anlayışı da doğmaya başlamıştır. Derida, Foucault, Barthes, Lévi-strauss, Lyotard ve Baudriallard’in, doğmaları, ideolojileri ve modernizmin getirdiği bütün normları sarsması, bütüncül olmayan, karşıtlık ilişkisi üzerine kurulmayan bu yeni gerçekliğin anlatılması çabasıdır. Postmodern romanların tarihe yöneldiği, kurguda, entrika ve gizemi öne çıkardığı da bilinmektedir. Üst kurmaca çok genel anlamıyla, romandaki evrenin, kurmaca olduğunun, metinsel bir gerçeklik olduğunun açıkça vurgulanmasıdır.

Soru 27

Postmodern romanlardaki metinler arasılık tekniğinin uygulanma amacı aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?

Seçenekler

A
Yazarın kendini sorumlu aydın olarak göstermek istemesi
B
Okuru bilgilendirmek
C
Bilgi ve değerlerin geleneksel bütünlüğünü koruma
D
Kurguyu çok boyutlu ve ilginç kılmak
E
Okuyucuları diğer metinlere yönlendirmek
Açıklama:
Metinlerarasılık, bütünüyle postmodern romanın getirdiği bir teknik değildir. Özde “iktibas” geleneğine dayandırabileceğimiz bu metin dışılığın, hem bilimsel hem de edebiyat metinlerinde yapıla geldiği bilinmektedir. Divan şiirinde telmih edilen veya alıntılanan ayet ve hadislerden, kendini sorumlu aydın olarak gören romancıların bilimsel metinlerden yaptıkları alıntılara kadar çeşitli örneklerini göreceğimiz metinler arasılık, postmodern romanda çok farklı amaçlar ve biçimlerde yapılmaktadır. Postmodernistin alıntı ve göndermelerinin temel amacı, oyunu çok boyutlu ve ilginç kılmak içindir. Bilgi ve değerlerin gelenekselmiş bütünlüğünü bozma amacı güdüldüğünü de söyleyebiliriz.

Soru 28

Postmodern roman için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Seçenekler

A
Bilinçle ve bilinçaltıyla ampirik dünyaya bağlıdır.
B
Olgusal, deneysel ve nedenselliğin yerini gerçeküstü uyaranlar ve rastlantısallık almıştır.
C
Romandan anlatıya, kahramandan bireye, bireyden metinsel varlıklara geçiş vardır.
D
Anlatı kişileri reel konumlarını, toplumsal gerçekliklerini ve bireysel kimliklerini kaybederler.
E
Anlatılanlar yazarın niyetinden ya da yaşamından ayrılıp başlı başına bir dil, bir doku oluşturur.
Açıklama:
Romandan anlatıya geçiş aynı zamanda kahramandan bireye, bireyden metinsel varlıklara geçiştir. Başka bir deyişle, kişileri, olayları ve bilgileri ile bu anlatılar, postmodernizmin simülatik çocuklardırlar. Postmodernizm, rasyonel modernist sistematiğe karşı koyacak bir merkez kuvvet bulamadığı için, değerleri eşitleme yoluna gider. Fakat bu eşitleme, göreceli gerçeklik kuramını da aşarak, “gerçeksizlik” krizine ulaşır. Tarih ile tarih dışı, mekânla mekân dışı, dinsel ile dindışı, olgu ile tasavvur, ahlâk ile ahlâksızlık kısaca her şey, her değer birbirine karşı üstünlüğünü veya alçaklığını kaybederek eşitlenir. Göreceli gerçekliğin ilkelerinden biri olan çoklu bakış, bağlantısız bakışa sıçrar. Bu sıçramalar arasında anlatı kişileri de reel konumlarını, toplumsal gerçekliklerini ve bireysel kimliklerini kaybederler. Nurdan Gürbilek, Türk öyküsünü “anlatamama” bağlamında çözümlerken, “yapıt”ın yerine “metin” kavramanın geçmesiyle, yazılanın yazarın niyetinden ya da yaşamından ayrıldığını, başlı başına bir dil, bir doku olduğunu söyler. Metin, “bir merkezi olmadığı gibi, bir dışı da olmayan, hiçbir “dış” müdahaleye de izin vermeyen bir göstergeler ağı, bir alıntılar dokusu”dur. Eleştiri için, “metnin içiyle dışı arasındaki gerilim, sahicilik arayışı” anlamsız hâle gelmiştir (Gürbilek 2004: 197).

Soru 29

Aşağıdaki romancı-roman eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Oğuz Atay, Tehlikeli Oyunlar
B
Orhan Pamuk, Kara Kitap
C
Hasan Ali Toptaş, Bin Hüzünlü Haz
D
Ahmet Altan, Sevgili Arsız Ölüm
E
Nedim Gürsel, Boğazkesen
Açıklama:
Türk romanında Postmodern yöntemler ve eği- limler açısından incelenebilecek bazı romanlar şunlardır: Oguz Atay, Tehlikeli Oyunlar; Ahmet Altan, Tehlikeli Masallar; Pınar Kür, Bir Cinayet Romanı; Orhan Pamuk, Kara Kitap, Benim Adım Kırmızı, Beyaz Kale; Latife Tekin, Sevgili Arsız Ölüm; İhsan Oktay Anar, Puslu Kıtalar Atlası; Süreyya Evren, Postmodern Bir Kız Sevdim; Nedim Gürsel, Boğaskesen, Hasan Ali Toptaş, Bin Hüzünlü Haz; Metin Kaçan, Fındık Sekiz.

Soru 30

Aşağıdaki kavramlardan hangisi postmodern roman eleştirisi ile ilişkilendirilemez?

Seçenekler

A
Metinler arasılık
B
Tekil bakış açısı
C
Metinsel yapı
D
Çoğulcu bakış açısı
E
Üst kurmaca
Açıklama:
Postmodern roman eleştirisi genel olarak, üst kurmaca, metinler arasılık, çoğulcu bakış açısı gibi bileşenler üzerinde durarak metinsel yapıyı incelemektedir.

Soru 31

Aşağıdakilerden hangisi postmodern olarak tanımlanabilecek romanlar yazmamıştır?

Seçenekler

A
Hasan Ali Toptaş
B
İhsan Oktay Anar
C
Nedim Gürsel
D
Orhan Pamuk
E
Ahmet Hamdi Tanpınar
Açıklama:
Türk romanında Postmodern yöntemler ve eğilimler açısından incelenebilecek bazı romanlar şunlardır: Oguz Atay, Tehlikeli Oyunlar; Ahmet Altan, Tehlikeli Masallar; Pınar Kür, Bir Cinayet Romanı; Orhan Pamuk, Kara Kitap, Benim Adım Kırmızı, Beyaz Kale; Latife Tekin, Sevgili Arsız Ölüm; İhsan Oktay Anar, Puslu Kıtalar Atlası; Süreyya Evren, Postmodern Bir Kız Sevdim; Nedim Gürsel, Boğaskesen, Hasan Ali Toptaş, Bin Hüzünlü Haz; Metin Kaçan, Fındık Sekiz.

Soru 32

Orhan Pamuk’un 1990 yılında yayımlanan ve modern ile postmodern arasında sayılan romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Masumiyet Müzesi
B
Benim Adım Kırmızı
C
Kara Kitap
D
Beyaz Kale
E
Tehlikeli Oyunlar
Açıklama:
Orhan Pamuk’un Kara Kitap’ı 1990’da yayımlanır. Modern roman ile postmodern arasında sayılan romanı, hem modern hem de postmodern açılardan değerlendiren eleştirmenler olmuştur.

Soru 33

Üst kurmaca, metinler arasılık, çoğulcu bakış gibi özellikleri barındıran ve temel alan roman türü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Natüralist Roman
B
Romantik Roman
C
Realist Roman
D
Postmodern Roman
E
Tahlil Romanı
Açıklama:
Üst kurmaca, metinler arasılık, çoğulcu bakış gibi özellikleri barındıran ve temel alan roman türü Postmodern Romandır.

Soru 34

Aşağıdaki romanlardan hangisi, postmodern roman türüne örnek olarak gösterilemez?

Seçenekler

A
Oğuz atay - Tehlikeli Oyunlar
B
Ahmet Altan - Tehlikeli Masallar
C
Pınar Kür - Bir Cinayet Romanı
D
Orhan Pamuk - Kara Kitap
E
Mehmet Rauf - Eylül
Açıklama:
Eylül romanı, edebiyat tarihimizdeki tahlil romanı adı altında ilk örneğimizdir.

Soru 35

Aşağıdaki maddelerden hangileri veya hangisi, Postmodern Romanın arka planını oluşturan gelişmelerdendir;
I.Bilinçaltı ve psikanalizin keşfedilmesi
II.Modern epistemolojinin değişmeye başlaması
III.Proust, Kafka gibi avangard yazarlarının romanlarının ortaya çıkması
IV.19. Yüzyılda romanın insanı bütünüyle anlatma iddiasının olması

Seçenekler

A
Yalnız I
B
II ve III
C
I, III ve IV
D
I, II, III
E
Hepsi
Açıklama:
Postmodern Romanın arka planını şekillendiren gelişmelerde, IV. Maddede belirtilen iddia bulunmamaktadır.

Soru 36

I. Postmodern romanın öncüsü modernist romandır.
II. Postmodern romanda üst kurmaca yapının temel özelliklerindendir.
III. Posmodern roman tarihe, bilime ve değişmez geleneklere yeniden döner.
IV. Postmodern roman özellikle Orhan Pamuk’un romanlarıyla Türkiye’de tartışılmaya başlanır.
Yukarıda belirtilen maddelerden hangileri veya hangisi, Postmodern romana ilişkin ileri sürülen doğru yargılardandır?

Seçenekler

A
I, II, IV
B
Yalnız II
C
I, II, III
D
II ve III
E
Hepsi
Açıklama:
I, II, IV İfadeleri doğrudur.

Soru 37

Aşağıda verilen roman-romancı eşleştirmelerinde yanlış verilen eşleştirme aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Emre Kongar: Hoca Efendinin Sandukası
B
Orhan Pamuk: Yeni Hayat
C
Ahmet Altan: Tehlikeli Masallar
D
Hasan Ali Toptaş: Postmodern Bir Kız Sevdim
E
Oğuz Atay: Tutunamayanlar
Açıklama:
Postmodern Bir Kız Sevdim romanı, Süreyya Evren tarafından yazılmıştır.

Soru 38

Postmodern romanın yapısal özelliklerini aşağıdakilerden hangisi daha kapsamlı olarak ifade eder?

Seçenekler

A
Postmodern romanda metinlerarasılık oldukça önemlidir.
B
Postmodern roman fantastik öğeler üzerine kuruludur.
C
Postmodern roman romanın yapısal özelliklerini üstkurmaca, metinlerarasılık ve çoğulcu bakış açısı olarak sınıflandırılabilir.
D
1980’den sonra roman bütünüyle postmodern romandır.
E
Postmodern romanda anlatıcı yazarla yer değiştirebilir ve kendini gizleyebilir.
Açıklama:
Postmodern roman romanın yapısal özelliklerini üstkurmaca, metinlerarasılık ve çoğulcu bakış açısı olarak sınıflandırılabilir. Postmodern romanın temel özellikleri belirtilmiştir.

Soru 39

Postmodern roman kategorisinde yer alan romanların tamamı aşağıdakilerden hangisinde birlikte verilmiştir?

Seçenekler

A
Kara Kitap, Fındık Sekiz, Beyaz Kale
B
Kar, Huzur, Efrasiyab’ın Hikayeleri
C
Eskici Dükkanı, Benim Adım Kırmızı, Sevgili Arsız Ölüm
D
Gölgesizler, Puslu Kıtalar Atlası, Fikrimin İnce Gülü
E
Masumiyet Müzesi, Kurtlar Sofrası, Bir Düğün Gecesi
Açıklama:
Kara Kitap, Fındık Sekiz, Beyaz Kale belirtilen romanlar, bütünüyle Postmodern roman kategorisinin örnekleridir.

Soru 40

Türk romanında tamamen biçime yönelik tartışmalar aşağıdaki yazarlardan hangisinin romanlarının yayımlanmaya başlamasıyla kendini gösterir?

Seçenekler

A
Tarık Buğra
B
Pınar Kür
C
Ahmet Hamdi Tanpınar
D
Orhan Pamuk
E
Mehmet Tekin
Açıklama:
Orhan Pamuk’un romanlarının yayımlanmasıyla birlikte, tamamen biçime yönelik tartışmalar postmodern ışığında başlamıştır.

Soru 41

Aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi Türk romanında postmodern yöntemler ve eğilimler açısından incelenebilecek bir romandır?

Seçenekler

A
Ahmet Hamdi Tanpınar, Huzur
B
Pınar Kür, Bir Cinayet Romanı
C
Orhan Kemal, Baba Evi
D
Talip Apaydın, Sarı Traktör
E
Kemal Tahir, Sağırdere
Açıklama:
Pınar Kür, Bir Cinayet Romanı Türk romanında postmodern yöntemler ve eğilimler açısından incelenebilecek bir romandır.

Soru 42

1980’li yıllara kadar hem romancı hem okur için önemli olan aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Romanda tarihsel olaylar ön plandadır.
B
Romanda günlük yaşantı irdelenmiştir.
C
Romanda gerçekçilik ön plandadır.
D
Romanda ne anlatıldığı, nasıl anlatıldığından önemlidir.
E
Romanda deneysel olaylar ön plandadır.
Açıklama:
Romanla tanışmamızdan 1980’li yıllara kadar, hem romancı hem okur için, romanda ne anlatıldığı; nasıl anlatıldığından önemli olmuştur ve aslında modern romanın kendi geleneği içinde de konudan biçime doğru bir gelişme gösterdiğini söyleyebiliriz. Romana, romantizm ve realizm sularında dalan romancılarımız, elbette roman teknikleri üzerinde düşünmüşler hatta daha sonraki yıllarda batıdan gelen yeni anlatım tekniklerini kullanmışlardır.

Soru 43

Türk romanında tamamen biçime yönelik tartışmalar hangi yazarla başlamıştır?

Seçenekler

A
Orhan Pamuk
B
Hasan Ali Topbaş
C
Bilge Karasu
D
Oğuz Atay
E
Yıldız Ecevit
Açıklama:
Denilebilir ki Türk romanı üzerinde tamamen biçime yönelik tartışmalar Orhan Pamuk’un romanlarının yayımlanmaya başlamasıyla kendini gösterir.

Soru 44

Aşağıdaki romanların hangisi Orhan Pamuk’un romanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Kara Kitap
B
Beyaz Kale
C
Benim Adım Kırmızı
D
Gece
E
Ben Bir Ağacım
Açıklama:
Gece Orhan Pamuk’un romanlarından biri değildir.

Soru 45

Aşağıdakilerden hangisi postmodern romanın yapısal özelliklerinden biridir?

Seçenekler

A
Postmoder romanda yazar kendini gizleyebilir.
B
Postmodern roman metinleri birbirleriyle ilintilidir.
C
Postmodern roman doğa olaylarını ön plana çıkartmıştır.
D
Postmodern romanda üstkurmaca, metinler arası ve çoğulcu bakış açısı ön plandadır.
E
Postmodern romanda yazar ön plandadır.
Açıklama:
Postmodern romanda üstkurmaca, metinler arası ve çoğulcu bakış açısı yapısal özellik olarak sıranabilir.

Soru 46

Aşağıdakilerden hangisi postmodern roman eleştirisi ile ilişkili kavramlardan biridir?

Seçenekler

A
Tekil bakış açısı
B
Metinsel yapıyı inceleme
C
Doğa olayları
D
Ciddiyet
E
İrdeleme
Açıklama:
Metinsel yapıyı inceleme.

Soru 47

İhsan Oktar Anar’ın “Gözlerinin ona gösterdiği yegâne şey, o uçsuz bucaksız karanlıktı. Cümleleriyle biten hangi romanından alıntıdır?

Seçenekler

A
Puslu Kıtalar Atlası
B
Suskunlar
C
Kurgu Dünyası
D
Yedinci Gün
E
Kitab-ül Hiyel
Açıklama:
Anar’ın son kitabı Suskunlar da hemen hemen böyle sona erer. Anlatıcı, Kâhin için şöyle diyerek romanı bitirir: “Gözlerinin ona gösterdiği yegâne şey, o uçsuz bucaksız karanlıktı”.

Soru 48

Aşağıdaki yazar ve roman eşleştirmelerinden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Orhan Pamuk-Suskunlar
B
Oğuz Atay- Kara Kitap
C
Bilge Karasu- Yedinci Gün
D
Fehmi K.- Kurgu Dünyası
E
Hasan Ali Topbaş-Bin Hüzünlü Haz.
Açıklama:
Hasan Ali Topbaş, Bin Hüzünlü Haz romanını 1999’da yayımlanmıştır

Soru 49

Postmodern roman kategorisinde yer alan romanların tamamı aşağıdakilerden hangisinde birlikte verilmiştir?

Seçenekler

A
Huzur, Kar, Bir Düğün Gecesi
B
Benim Adım Kırmızı, Eskici Dükkânı, Sevgili Arsız Ölüm
C
Puslu Kıtalar Atlası, Fikrimin İnce Gülü, Gölgesizler
D
Kara Kitap, Fındık Sekiz, Beyaz Kale
E
Masumiyet Müzesi, Kurtlar Sofrası, Bir Düğün Gecesi
Açıklama:
Kara Kitap, Fındık Sekiz, Beyaz Kale

Soru 50

Aşağıdaki romancı-roman eşleştirmelerinden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Orhan Pamuk-Hoca Efendinin Sandukası
B
Emre Kongar-Yeni Hayat
C
Ahmet Altan: Tehlikeli Masallar
D
Hasan Ali Toptaş: Postmodern Bir Kız Sevdim
E
Oğuz Atay: Suskunlar
Açıklama:
Ahmet Altan-Tehlikeli Masallar.

Soru 51

İhsan Oktay Anar hangi romanında, tarihsel bilgi ile efsanenin, modern zihinle mistik zihnin, dinle felsefenin, Nevton fiziği ile kuantum fiziğinin, gerçek ile muhayyelin, sözün verili anlamı ile öznel çoğulluğunun iç içe girdiği roman aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Puslu Kıtalar Atlası
B
Kitab-ül Hiyel
C
Efrasiyab’ın Hikayeleri
D
Suskunlar
E
Yedinci Gün
Açıklama:
İhsan Oktay Anar’ın Puslu Kıtalar Atlası, tarihsel bilgi ile efsanenin, modern zihinle mistik zihnin, dinle felsefenin, Nevton fiziği ile kuantum fiziğinin, gerçek ile muhayyelin, sözün verili anlamı ile öznel çoğulluğunun iç içe girdiği bir romandır.

Soru 52

I Anlatım
II Üst kurmaca
III Metinler arasılık
IV Konu
V Çoğulcu bakış açısı
Hangisi postmodern roman eleştirisinin üzerinde durduğu noktalardır?

Seçenekler

A
I ve II
B
III ve IV
C
II ve V
D
II,III ve V
E
I,III ve IV
Açıklama:
Postmodern roman eleştirisi genel olarak, üst kurmaca, metinler arasılık, çoğulcu bakış açısı gibi bileşenler üzerinde durarak metinsel yapıyı incelemektedir. Doğru cevap D'dir.

Soru 53

Özellikle 19.yüzyıl boyunca ve 20.yüzyılın yarısına kadar roman hangi temel çizgi üzerinde ilerlemiştir?

Seçenekler

A
Dinsellik
B
Geçicilik
C
Bilinçlilik
D
Gizemcilik
E
Belirsizlik
Açıklama:
On dokuzuncu yüzyıl boyunca ve yirminci yüzyılın yarısına kadar roman, akılcı ve aydınlatmacı felsefelerin oluşturduğu bir “bilinçlilik” düzlemi üzerinde yürür. İdeolojik, dinsel veya mistik sapaklar olsa da bunların kesiştiği kavşak, tarihsel, olgusal ve deneysel bilginin kurduğu “bilinç” kavşağıdır. Doğru cevap C'dir.

Soru 54

Postmodern romanların en önemli ögelerinden birinin "Gizem" olması nasıl açıklanabilir?

Seçenekler

A
İnsanı bilinmezliğe doğru sürükler
B
Sürekli bir merak duygusu uyandırır
C
Gerçeklikten tamamen kopararak rüya etkisi yaratır
D
Akıl gerçekliğini ruhsal gerçeklikle buluşturur
E
Zihin çalıştırıcı bir etkisi vardır
Açıklama:
Gizem, postmodern romanların en önemli ögelerinden biridir. Gizem, akıl gerçekliğinin ruhsal gerçeklikle buluşup sarılması ve bütünlüğü işaret etmesi bakımından, önemli bir geleneksel ve bilinçaltısal izdir denilebilir. Fakat bu metinlerdeki imgesel dil, bir bütünlüğü işaret etmez; hatta insanı, kendi içinde sürekli parçalayarak görünemez ve bilinemez hâle getirir.

Soru 55

I Yaşar Kemal-İnce Memed
II Pınar Kür- Bir Cinayet Romanı
III İhsan Oktay Anar_Puslu Kıtalar Atlası
IV Fakir Baykurt-Yılanların Öcü
V Hasan Ali Toptaş-Bin Hüzünlü Haz
Hangisi Türk romanında Postmodern yöntemler ve eğilimler açısından incelenebilecek romanlar arasındadır?

Seçenekler

A
I ve IV
B
II ve III
C
IV ve V
D
I,II ve IV
E
II,III ve V
Açıklama:
Türk romanında Postmodern yöntemler ve eğilimler açısından incelenebilecek bazı romanlar şunlardır: Oğuz Atay, Tehlikeli Oyunlar; Pınar Kür, Bir Cinayet Romanı; Orhan Pamuk, Kara Kitap, Benim Adım Kırmızı, Beyaz Kale; Latife Tekin, Sevgili Arsız Ölüm; İhsan Oktay Anar, Puslu Kıtalar Atlası; Süreyya Evren, Postmodern Bir Kız Sevdim; Nedim Gürsel, Boğaskesen, Hasan Ali Toptaş, Bin Hüzünlü Haz; Metin Kaçan, Fındık Sekiz. Yaşasr Kemal ve Fakir Baykurt toplumsal gerçekçi yazarlarımız arasındadır. Doğru cevap E'dir.

Soru 56

Orhan Pamuk’un Kara Kitap hangi açıdan modern roman ögeleri taşımaktadır?

Seçenekler

A
Estetik ve ideolojik yozlaşma
B
Çoğulcu yapı
C
Üst kurmaca
D
Metinlerarasıcılık
E
Simgesel boyut
Açıklama:
Orhan Pamuk’un Kara Kitap’ı 1990’da yayımlanır. Modern roman ile postmodern arasında sayılan romanı, hem modern hem de postmodern açılardan değerlendiren eleştirmenler olmuştur. Modern açılardan bakanlar, sözü estetik ve ideolojik yozlaşmaya yontarken; postmodern açılardan bakanlar, kitaptaki çoğulcu yapı, üst kurmaca, simgesel boyut gibi özellikler üzerinde dururlar.Doğru cevap A'dır.

Soru 57

Hangisi Divan Şiir ve Postmodern roman arasındaki ortak noktadır?

Seçenekler

A
Üst kurmaca
B
Nesnel gerçeklik
C
Metinler arasılık
D
Çoğulcu bakış açısı
E
Gerçekçilik
Açıklama:
Metinler arasılık, bütünüyle postmodern romanın getirdiği bir teknik değildir. Özde “iktibas” geleneğine dayandırabileceğimiz bu metin dışılığın, hem bilimsel hem de edebiyat metinlerinde yapılageldiği bilinmektedir. Divan şiirinde telmih edilen veya alıntılanan ayet ve hadislerden, kendini sorumlu aydın olarak gören romancıların bilimsel metinlerden yaptıkları alıntılara kadar çeşitli örneklerini göreceğimiz metinler arasılık, postmodern romanda çok farklı amaçlar ve biçimlerde yapılmaktadır.Doğru cevap C'dir.

Soru 58

Özellikle 1999 yılında yayınlanan Bin Hüzünlü Haz romanıyla avangardist bir tarz sergileyen yazarımız kimdir?

Seçenekler

A
Orhan Pamuk
B
Hasan Ali Toptaş
C
İhsan Oktay Anar
D
Latife Tekin
E
Metin Kaçan
Açıklama:
Hasan Ali Toptaş’ın romanlarını, avangardist biçim ögeleri ile yapılandırılmış romanlar olarak kabul eder ve bu romanların, çoğulcu estetiğin yüksek edebiyat ucunda yer aldıklarını söyler . Hasan Ali Toptaş’ın Bin Hüzünlü Haz’ı 1999’da yayımlanır. Toptaş, bu romanının, daha çok kendini, bir anlamda roman sanatını sorguladığını; anlatı tarihinde gezintilere çıktığını söyler. Doğru cevap B'dir.

Soru 59

Orhan Pamuk'un Kara Kitabındaki Bin Bir Gece Masalları’ndan, Mantık’ut Tayr’a, Mesnevi’ye, Hüsn ü Aşk’a uzanan, biçimsel, simgesel ve tematik bir etki bazı eleştirmenlerce nasıl yorumlanmış olabilir?

Seçenekler

A
Roman aşırı biçimseldir
B
Romanda karmaşık simgeler vardır
C
Romanın amacı doğuyu batıya entegre etmektir
D
Romanın doğu anlatı geleneği ile bağ kurmaktadır
E
Romandaki temel izlek aşktır
Açıklama:
Berna Moran da Kara Kitap’taki simgesel göndermeleri büyük ölçüde bilinen Galip, Celâl, Şehr-i Kalp adlandırmalarına değinerek; romanın doğu anlatı geleneği ile olan bağlarını irdeler. Gerçekten de Kara Kitap’ta Bin Bir Gece Masalları’ndan, Mantık’ut Tayr’a, Mesnevi’ye, Hüsn ü Aşk’a uzanan, biçimsel, simgesel ve tematik bir etki vardır. Doğru cevap D'dir.

Soru 60

Puslu Kıtalar Atlası adlı romanı ile bilgi ile efsanenin, dinle felsefenin, , gerçek ile muhayyelin, iç içe girdiği bir roman örneği sergileyen yazarımız kimdir?

Seçenekler

A
Hasan Ali Toptaş
B
Nedim Gürsel
C
Süreyya Evren
D
Oğuz Atay
E
İhsan Oktay Anar
Açıklama:
İhsan Oktay Anar’ın Puslu Kıtalar Atlası adlı romanı da tarihsel bilgi ile efsanenin, modern zihinle mistik zihnin, dinle felsefenin, Nevton fiziği ile kuantum fiziğinin, gerçek ile muhayyelin, sözün verili anlamı ile öznel çoğulluğunun iç içe girdiği bir romandır. Doğru cevap E'dir.

Soru 61

I Bilgi
II Çoğulcu bakış
III Bilinç
IV Gerçeklik
V Gizem
Modern roman hangi olguları farklı düzeyde yansıtır?

Seçenekler

A
I ve II
B
III ve IV
C
II,IV ve V
D
I,III ve IV
E
I,II ve V
Açıklama:
Modern roman, “hem modernliğin hem de modernliğe yönelik direncin, modernliğe göre yeniden tanımlanmış bir yerliliğin inşa edildiği alandır” (Gürbi. Modern romanın bu bilgi, bilinç ve gerçekliği, farklı düzeylerde yansır. Modern bilinç, bazen, sosyoekonomik yapılanmanın içinde bir burjuva inşa eder biçimde görünür. Çoğulcu bakış ve gizem post modern roman anlayışı içerisinde yer alır. Doğru cevap D'dir.

Soru 62

I Tarihsel Bağlam
II Üst kurmaca
III Politik söylem
IV Çok seslilik
V Metinler arasılık
Hangisi postmodern roman eleştirmenlerinin genel olarak inceledikleri noktalardır?

Seçenekler

A
I ve III
B
II ve V
C
I,III ve III
D
II,III ve IV
E
I,IV ve V
Açıklama:
Postmodern roman eleştirisi genel olarak, üst kurmaca, metinler arasılık, çoğulcu bakış açısı gibi bileşenler üzerinde durarak metinsel yapıyı incelemektedir. doğru cevap B'dir.

Soru 63

Romandaki evrenin metinsel bir gerçeklik olduğunun açıkça vurgulanması hangi kavramla açıklanabilir?

Seçenekler

A
Realizm
B
Bilinç Akışı
C
Üst Kurmaca
D
Şeffaflık
E
Metinler Arasılık
Açıklama:
Üst kurmaca çok genel anlamıyla romandaki evrenin, kurmaca olduğunun, metinsel bir gerçeklik olduğunun açıkça vurgulanmasıdır. Doğru cevap C'dir.

Soru 64

Postmodern roman karakterlerinin tarihin kahramanları olarak öne çıkanlardan ziyade daha çok sıradan insanlardan oluşması nasıl açıklanabilir?

Seçenekler

A
Tarihin tekerrürden ibaret olmadığını gösterme çabası
B
Sıradan insanların tarihini yeniden inşa etme düşüncesi
C
Yeni bir tarih bilinici yaratma düşüncesi
D
Tarihi bir ders verici öge olmaktan çıkarma düşüncesi
E
Karakterlerin tarihine önüne yerleştirme çabası
Açıklama:
Postmodern roman, bakışını, tarihin dönem noktalarından, kahramanlarından, daha alt sevideki kişilere ve olaylara kaydırır. Bu tutumun altında yatan temel etken, tarihî bir ders verici öge olmaktan çıkarma düşüncesidir. En azından, postmoderniste göre, kimliği ve kültürü etkileyen, idealleştirilmiş kişi veya olaylar değil, hayatın kendisidir. Doğru cevap D'dir.

Soru 65

Postmodern romanların en önemli ögelerinden biri hangisidir?

Seçenekler

A
Olgusallık
B
Bilinç
C
Betimleme
D
Yalınlık
E
Gizem
Açıklama:
Postmodern romanla birlikte,olgusal, deneysel ve tarihsel nedenselliklerinin yerini gerçeküstü uyaranlar ve rastlantısallık almaya başlar. Gizem, postmodern romanların en önemli ögelerinden biridir. Gizem, akıl gerçekliğinin ruhsal gerçeklikle buluşup sarılması ve bütünlüğü işaret etmesi bakımından, önemli bir geleneksel ve bilinçaltısal izdir denilebilir. Doğru cevap E'dir.

Soru 66

Orhan Pamuk’un Kara Kitap romanını postmodern ve modern açıdan değerlendirenler kitabın hangi özelliğine vurgu yapmaz?

Seçenekler

A
Toplumsal gerçekçi roman
B
Çoğulcu yapı
C
Üst kurmaca
D
Simgesel boyut
E
Estetik ve İdeolojik yozlaşma
Açıklama:
Orhan Pamuk’un Kara Kitap’ı 1990’da yayımlanır. Modern roman ile postmodern arasında sayılan romanı, hem modern hem de postmodern açılardan değerlendiren eleştirmenler olmuştur. Modern açılardan bakanlar, sözü estetik ve ideolojik yozlaşmaya yontarken; postmodern açılardan bakanlar, kitaptaki çoğulcu yapı, üst kurmaca, simgesel boyut gibi özellikler üzerinde dururlar. Doğru cevap A'dır.

Soru 67

Orhan Pamuk'un Kara Kitap’taki Galip, Celâl, Şehr-i Kalp simgesel adlandırmalar nasıl yorumlanabilir?

Seçenekler

A
Roman Şeyh Galiba gönderme yapmaktadır
B
Romanda tarihsel karakterler mevcuttur
C
Romanın doğu anlatı geleneği ile bağ kurmuştur
D
Roman kalplere dokunmayı başarmıştır
E
Romanın oryantalist bakış açısına sahiptir
Açıklama:
Kara Kitap’taki simgesel göndermeleri büyük ölçüde bilinen Galip, Celâl, Şehr-i Kalp adlandırmalarına değinerek; romanın doğu anlatı geleneği ile olan bağlarını irdeler. Ona göre Pamuk’un asıl amacı, bu geleneksel tema ve yapıdan yararlanarak çağdaş bir roman yazmaktır

Soru 68

Hasan Ali Toptaş'ın içinde postmodern ögelerin de olduğu, yazarın daha çok kendini ve roman sanatını sorguladığını söylediği romanı hangisidir?

Seçenekler

A
Gölgesizler
B
Sonsuzluğa Nokta
C
Kayıp Hayaller Kitabı
D
Bin Hüzünlü Haz
E
Uykuların Doğusu
Açıklama:
Hasan Ali Toptaş’ın Bin Hüzünlü Haz’ı 1999’da yayımlanır. Toptaş, bu romanının, daha çok kendini, bir anlamda roman sanatını sorguladığını; anlatı tarihinde gezintilere çıktığını söyler. Bu gezinti, Doğu masallarından, Batı masallarına, çağdaş romanlara, içinde bulunduğu çağın kaosuna, birçok kavrama ve mekâna yapılan bir gezintidir. Doğru cevap D'dir.

Soru 69

I Orhan Pamuk
II Orhan Kemal
III Yaşar Kemal
IV İhsan Oktay Anar
V Oğuz Atay
Hangisi Türk romanında postmodern romancılar arasında sayılabilir?

Seçenekler

A
I ve II
B
III ve IV
C
II,IV ve V
D
I,III ve IV
E
I,IV ve V
Açıklama:
Türk romanında Postmodern yöntemler ve eğilimler açısından incelenebilecek bazı romanlar şunlardır: Oğuz Atay, Tehlikeli Oyunlar; Pınar Kür, Bir Cinayet Romanı; Orhan Pamuk, Kara Kitap, Benim Adım Kırmızı, Beyaz Kale; Latife Tekin, Sevgili Arsız Ölüm; İhsan Oktay Anar, Puslu Kıtalar Atlası; Süreyya Evren, Postmodern Bir Kız Sevdim; Nedim Gürsel, Boğaskesen, Hasan Ali Toptaş, Bin Hüzünlü Haz; Metin Kaçan, Fındık Sekiz.

Soru 70

Puslu Kıtalar Atlası adlı romanı ile tarihsel bilgi ile efsanenin, modern zihinle mistik zihnin, dinle felsefenin, Nevton fiziği ile kuantum fiziğinin, gerçek ile muhayyelin, sözün verili anlamı ile öznel çoğulluğunun iç içe sokan yazar kimdir?

Seçenekler

A
Nedim Gürsel
B
Metin Kaçan
C
Hasan Ali Toptaş
D
İhsan Oktay Anar
E
Orhan Pamuk
Açıklama:
İhsan Oktay Anar’ın Puslu Kıtalar Atlası adlı romanı da tarihsel bilgi ile efsanenin, modern zihinle mistik zihnin, dinle felsefenin, Nevton fiziği ile kuantum fiziğinin, gerçek ile muhayyelin, sözün verili anlamı ile öznel çoğulluğunun iç içe girdiği bir romandır. Puslu Kıtalar Atlası, belirli bir anlamı sürekli kaybettirerek; herhangi bir gerçekliği temsil etmek yerine, istenildiği kadar gerçeklik kurulabileceğini göstererek var olan bir “anlatı”dır. Doğru cevap D'dir.

Soru 71

Türk romanı üzerinde tamamen biçime yönelik tartışmalar hangi romancımız ile başlamıştır?

Seçenekler

A
Orhan Kemal
B
Orhan Pamuk
C
Kemal Tahir
D
Yakup Kadri
E
Yaşar Kemal
Açıklama:
Türk romanı üzerinde tamamen biçime yönelik tartışmalar Orhan Pamuk’un romanlarının yayımlanmaya başlamasıyla kendini gösterir. Postmodernist romanın “üst kurmaca”sı, “metinler arasılık”ı bağlamında Oğuz Atay’a,
hatta geleneksel fantastik hikâyemize uzanmak gibi çalışmalar da bu tarihten
sonradır.Doğru cevap B'dır.

Soru 72

Türk romanın ve romancıları dikkate alındığında romandaki biçime yönelik tartışmalar hangi yazar le başlamıştır?

Seçenekler

A
Oğuz Atay
B
İhsan Oktay Anar
C
Latife Tekin
D
Hasan Ali Toptaş
E
Orhan Pamuk
Açıklama:
Türk romanı üzerinde tamamen biçime yönelik tartışmalar Orhan Pamuk’un romanlarının yayımlanmaya başlamasıyla kendini gösterir. Postmodernist romanın “üst kurmacası", “metinler arasılık” bağlamında Oğuz Atay’a,
hatta geleneksel fantastik hikâyemize uzanmak gibi çalışmalar da bu tarihten
sonradır.Doğru cevap E'dir

Soru 73

Postmodern roman anlayışında romandaki dünyasının metinsel bir gerçeklikten ibaret olduğunun açıkça altının çizilmesine ne ad verilir?

Seçenekler

A
Üst Kurmaca
B
Gerçekçilik
C
Akılcılık
D
Metinselcilik
E
Vurgulama
Açıklama:
Postmodern romanların tarihe yöneldiği, kurguda, entrika ve gizemi öne çıkardığı da bilinmektedir. Üst kurmaca çok genel anlamıyla romandaki evrenin,
kurmaca olduğunun, metinsel bir gerçeklik olduğunun açıkça vurgulanmasıdır. Doğru cevap A'dır.

Soru 74

Hangisi postmodern roman eleştirmenlerinin genel olarak inceledikleri noktalardan biridir?

Seçenekler

A
Gerçekçilik
B
Toplumsallık
C
Metinler arasılık
D
Politik dil
E
Nedensellik
Açıklama:
Postmodern roman eleştirisi genel olarak, üst kurmaca, metinler arasılık, çoğulcu bakış açısı gibi bileşenler üzerinde durarak metinsel yapıyı incelemektedir.Doğru cevap C'dir.

Soru 75

Aşağıdakilerden hangisi postmodern romanın önemli bir ögesi olarak ön plana çıkar?

Seçenekler

A
Tarihsel Gerçeklik
B
Gizem
C
Neden sonuç ilişkisi
D
Şiddetin doğası
E
Bilin Akışı
Açıklama:
Postmodern romanın önemli özelliklerinden biri de entrika ve gizemi öne çıkarmasıdır. Polisiye roman denilen modern popüler romanlarla fantastik ögeleri, postmodern popüler kültür ortamında yeniden üretmek gibi görünen bu yeniliğin, karma bir zevke hitap ettiğini söylemek mümkündür. doğru cevap B'dir.

Soru 76

Yazarın postmodern roman karakterlerini tarihe mal olmuş ve ya tarihte özne olmuş figürlerden yerine daha çok sıradan insanlardan oluşturması nasıl açıklanabilir?

Seçenekler

A
Postmodern yazar daima ezilenlerin sesi olmaya çalışır
B
Postmodern yazar politik olma düşüncesinden taviz vermek istemez
C
Postmodern yazar tarihî bir ders verici öge olmaktan çıkarmak ister
D
Postmodern yazar karakterlerini tarihe mal etmek ister
E
Postmodern yazar tarihi gerçeklerle yüz yüze gelmekten çekinmez
Açıklama:
Postmodern roman, bakışını, tarihin dönem noktalarından, kahramanlarından, daha alt sevideki kişilere ve olaylara kaydırır. Bu tutumun altında yatan temel etken, tarihî bir ders verici öge olmaktan çıkarma düşüncesidir. En azından, postmoderniste göre, kimliği ve kültürü etkileyen, idealleştirilmiş kişi veya olaylar değil, hayatın kendisidir. Doğru cevap C'dir.

Soru 77

Hangi yazarımız postmodern romancılar arasında sayılabilir?

Seçenekler

A
Sevgi Soysal
B
Ayla Kutlu
C
Duygu Asena
D
Halide Edip
E
Latife Tekin
Açıklama:
Türk romanında Postmodern yöntemler ve eğilimler açısından incelenebilecek bazı romanlar şunlardır: Oğuz Atay, Tehlikeli Oyunlar; Pınar Kür, Bir Cinayet Romanı; Orhan Pamuk, Kara Kitap, Benim Adım Kırmızı, Beyaz Kale; Latife Tekin, Sevgili Arsız Ölüm; İhsan Oktay Anar, Puslu Kıtalar Atlası; Süreyya Evren, Postmodern Bir Kız Sevdim; Nedim Gürsel, Boğaskesen, Hasan Ali Toptaş, Bin Hüzünlü Haz; Metin Kaçan, Fındık Sekiz. Doğru cevap E'dir.

Soru 78

Hangi yazarımız Bin Hüzünlü Haz romanıyla daha çok kendini ve roman sanatını sorgulayan postmodern bir metin ortaya koymuştur?

Seçenekler

A
Hasan Ali Toptaş
B
Metin Kaçan
C
Nedim Gürsel
D
Süreyya Evren
E
İhsan Oktay Anar
Açıklama:
Hasan Ali Toptaş’ın Bin Hüzünlü Haz’ı 1999’da yayımlanır. Toptaş, bu romanının, daha çok kendini, bir anlamda roman sanatını sorguladığını; anlatı tarihinde gezintilere çıktığını söyler. Bu gezinti, Doğu masallarından, Batı masallarına, çağdaş romanlara, içinde bulunduğu çağın kaosuna, birçok kavrama ve mekâna yapılan bir gezintidir.

Soru 79

Aşağıdakilerden hangisi 19. yüzyıl boyunca ve 20. yüzyılın yarısına kadar romanın temel çizigisini oluşturan kavramdır?

Seçenekler

A
Gerçeküstülük
B
Rastlantısallık
C
Deneysellik
D
Bilinçlilik
E
Görecelik
Açıklama:
On dokuzuncu yüzyıl boyunca ve yirminci yüzyılın yarısına kadar roman, akılcı
ve aydınlatmacı felsefelerin oluşturduğu bir “bilinçlilik” düzlemi üzerinde yürür.
İdeolojik, dinsel veya mistik sapaklar olsa da bunların kesiştiği kavşak, tarihsel, olgusal ve deneysel bilginin kurduğu “bilinç” kavşağıdır.Doğru cevap D'dir.

Soru 80

Puslu Kıtalar Atlası adlı romanı ile tarihsel bilgi ile efsanenin, modern zihinle mistik zihnin, dinle felsefenin, Nevton fiziği ile kuantum fiziğinin, gerçek ile muhayyelin, sözün verili anlamı ile öznel çoğulluğunun iç içe sokarak postmodern bir eser ortaya çıkaran romancımız kimdir?

Seçenekler

A
Pınar Kür
B
Oğuz Atay
C
İhsan Oktay Anar
D
Süreyya Evren
E
Latife Tekin
Açıklama:
İhsan Oktay Anar’ın Puslu Kıtalar Atlası adlı romanı da tarihsel bilgi ile efsanenin, modern zihinle mistik zihnin, dinle felsefenin, Nevton fiziği ile kuantum fiziğinin, gerçek ile muhayyelin, sözün verili anlamı ile öznel çoğulluğunun iç içe girdiği bir romandır. Puslu Kıtalar Atlası, belirli bir anlamı sürekli kaybettirerek; herhangi bir gerçekliği temsil etmek yerine, istenildiği kadar gerçeklik kurulabileceğini göstererek var olan bir “anlatı”dır. Doğru cevap C'dir.

Soru 81

1980’li yıllara kadar yazılan romanlar temel olarak hangi özellikleriyle değerlendirilmişlerdir?

Seçenekler

A
Sosyal
B
Tematik
C
Teknik
D
Yapısal
E
İdeolojik
Açıklama:
Romanla tanışmamızdan 1980’li yıllara kadar, hem romancı hem okur için, romanda ne anlatıldığı; nasıl anlatıldığından önemli olmuştur ve aslında modern romanın kendi geleneği içinde de konudan biçime doğru bir gelişme gösterdiğini söyleyebiliriz. Romana, romantizm ve realizm sularında dalan romancılarımız, elbette roman teknikleri üzerinde düşünmüşler hatta daha sonraki yıllarda batıdan gelen yeni anlatım tekniklerini kullanmışlardır. Fakat bu teknikler ve yaslanılan bakış açıları, her zaman “bir şey anlatmak” merkezlidir. İdeolojik problemi olan romanlar da psikolojik problemli olan romanlar da tematik yapılarıyla tartışılagelirler. Doğru cevap B’dir.

Soru 82

Aşağıdakilerden hangisi postmodern romanın temel özelliklerinden biridir?

Seçenekler

A
Metinler arasılık
B
Objektif bakış açısı
C
Metinsel yapı
D
Nedensel kurmaca
E
Kurmaca karakterler
Açıklama:
Postmodern roman eleştirisi genel olarak, üst kurmaca, metinler arasılık, çoğulcu bakış açısı gibi bileşenler üzerinde durarak metinsel yapıyı incelemektedir. Postmodernin de bir gerçeklik anlayışının olduğu söylenmektedir. Örneğin; biyografik, sosyolojik, hatta psikanalitik nedenselliklerin yerini, kurmacanın kendisi almıştır; kurmacanın kendisi bir “neden”dir. Doğru cevap A’dır.

Soru 83

Taklit ve kopya anlamına gelen metinler arasılık yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Parodi
B
Örnekseme
C
Pastiş
D
Gülünç dönüştürüm
E
Kişisel üslup
Açıklama:
Üst kurmacanın bir alt kategorisi olarak değerlendirilen metinler arasılık, üç yöntemle uygulanabilmektedir: “Pastiş, gülünç dönüştürüm ve parodi. Özde taklit ve kopya sayabileceğimiz pastiş yöntemi, Jameson’a göre, modernizmde yabancılaşan bireyin, postmodernizmde parçalanan özneye dönüşmesidir. Buna bağlı olarak kişisel üslup yitmiştir. Bu yüzden geçmişin bütün üslupları, postmodern metnin üslubu olabilirler. Doğru cevap C’dir.

Soru 84

Aşağıdakilerden hangisi postmodern roman örneklerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Bin Hüzünlü Haz
B
Beyaz Kale
C
Sevgili Arsız Ölüm
D
Devlet Ana
E
Puslu Kıtalar Atlası
Açıklama:
Türk romanında Postmodern yöntemler ve eğilimler açısından incelenebilecek bazı romanlar şunlardır: Oğuz Atay, Tehlikeli Oyunlar; Pınar Kür, Bir Cinayet Romanı; Orhan Pamuk, Kara Kitap, Benim Adım Kırmızı, Beyaz Kale; Latife Tekin, Sevgili Arsız Ölüm; İhsan Oktay Anar, Puslu Kıtalar Atlası; Süreyya Evren, Postmodern Bir Kız Sevdim; Nedim Gürsel, Boğaskesen, Hasan Ali Toptaş, Bin Hüzünlü Haz; Metin Kaçan, Fındık Sekiz. Doğru cevap D’dir.

Soru 85

Aşağıdakilerden hangisi 20. yüzyılın ilk yarısına kadar yazılan romanların ortak özelliklerindendir?

Seçenekler

A
Alıntı ve göndermeler romanlarda çok fazla yer almaktadır.
B
Tarihî bir ders verici öge olmaktan çıkarma düşüncesi yaygındır.
C
Kendisinden önce yazılan eserleri mizahi bir dille romanda kullanır.
D
Romanlardaki her olay bir nedensellik bağı ile bağlıdır.
E
Anlatıcı etkin bir figür olarak öne çıkarmak amaçlanır.
Açıklama:
On dokuzuncu yüzyıl boyunca ve yirminci yüzyılın yarısına kadar roman, akılcı ve aydınlatmacı felsefelerin oluşturduğu bir “bilinçlilik” düzlemi üzerinde yürür. İdeolojik, dinsel veya mistik sapaklar olsa da bunların kesiştiği kavşak, tarihsel, olgusal ve deneysel bilginin kurduğu “bilinç” kavşağıdır. Romandaki anlatıcıların ve kişilerin bakış açıları, bunların olaylar ve ilişkiler ağı içindeki tavırları, diyalektik, epistemolojik ve ideolojik bir arka plana ve ortama sıkı sıkıya bağlıdır. Romanlardaki her türlü olay hatta kurgu, bilinç düzleminde var olan bir nedensellik bağı ile bağlıdır. Doğru cevap D’dir.

Soru 86

Kimliksizliğin ve kişilik arayışının kentle ilişkilerini bilinçaltı ile anlatan yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Orhan Pamuk
B
Ahmet Hamdi Tanpınar
C
Namık Kemal
D
Tarık Buğra
E
Yusuf Atılgan
Açıklama:
Modern değerler sistematiğinin en önemli etmeni olan bilimlerden fizik ve psikoloji alanındaki gelişmeler, yazarı, insan ve hayat ilişkisini, bilinçaltında yoklamaya da yönlendirir. Bilinçaltına uzanan romancı bütünüyle dışsal gerçeklikten kopmaz. Sorgulamalar, arayışlar, eleştiriler, umutsuzluklar, isyanlar bilinç-bilinçaltı arasında bazen yüzeye çıkar bazen derine inerler. Bilinçaltı, Yusuf Atılgan, Oğuz Atay gibi yazarlarda, kimliksizliğin ve kişilik arayışının kentle ilişkilerini işaret etmeye yarar. Fakat bazı roman kişileri de bilinçaltı labirentlerinin simgesel uyaranlarla dolu yollarında, kişisel ve toplumsal varlığın bağlantılarını yoklama gibi bir ameliye ile meşgul olamayacak kadar bilinçten uzaklaşır ve koyu bir umutsuzluğa kapılırlar. Doğru cevap E’dir.

Soru 87

Aşağıdakilerden hangisi postmodern romanın en önemli öğelerinden birisidir?

Seçenekler

A
Bilinçaltı
B
Entrika
C
Gizem
D
Bireysellik
E
Mitoloji
Açıklama:
Gizem, postmodern romanların en önemli ögelerinden biridir. Gizem, akıl gerçekliğinin ruhsal gerçeklikle buluşup sarılması ve bütünlüğü işaret etmesi bakımından, önemli bir geleneksel ve bilinçaltısal izdir denilebilir. Fakat bu metinlerdeki imgesel dil, bir bütünlüğü işaret etmez; hatta insanı, kendi içinde sürekli parçalayarak görünemez ve bilinemez hâle getirir. Doğru cevap C’dir.

Soru 88

“Kara Kitap” ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Hakkında yazılan eleştiriler bir kitapta toplanmıştır.
B
Çoğulcu yapı ve simgesel boyut gibi özellikler mevcuttur.
C
Modern ile postmodern arasında sayılan bir romandır.
D
Yazar bu kitabında roman sanatını sorgulamaktadır.
E
Orhan Pamuk bu kitabında yeni teknikler kullanmıştır.
Açıklama:
Orhan Pamuk’un Kara Kitap’ı 1990’da yayımlanır. Modern roman ile postmodern arasında sayılan romanı, hem modern hem de postmodern açılardan değerlendiren eleştirmenler olmuştur. Modern açılardan bakanlar, sözü estetik ve ideolojik yozlaşmaya yontarken; postmodern açılardan bakanlar, kitaptaki çoğulcu yapı, üst kurmaca, simgesel boyut gibi özellikler üzerinde dururlar. Kara Kitap üzerine yazılan irili ufaklı yazıların ve incelemelerin sayısı yüzlerle ifade edilmektedir. Öyle ki belki ilk defa bir kitap üzerine yazılanları toplayan bir kitabın yayımlanmasına sebep olmuştur. Romanın toplumsal gerçekliklerin sanatsal formu olduğunu düşünenler, romanın hiçbir düşünceyi, hiçbir duyguyu işlemediği sonucuna varırlar. Bu yüzden de roman, toplumsal örgüsünü ve nedenselliğini kaybeden, çeşitli yapıların montajından oluşan “uyduruk” bir kitap olmuştur. Romana, getirdiği yenilikler açısından bakanlar, Orhan Pamuk’un, çağdaş roman teknikleri içinde kendine yeni yollar aradığını ve bulduğunu tespit ederler. Doğru cevap D’dir.

Soru 89

“Bin Hüzünlü Haz” kitabı ne zaman yayınlanmıştır?

Seçenekler

A
1975
B
1981
C
1989
D
1999
E
2008
Açıklama:
Hasan Ali Toptaş’ın Bin Hüzünlü Haz’ı 1999’da yayımlanır. Toptaş, bu romanının, daha çok kendini, bir anlamda roman sanatını sorguladığını; anlatı tarihinde gezintilere çıktığını söyler. Bu gezinti, Doğu masallarından, Batı masallarına, çağdaş romanlara, içinde bulunduğu çağın kaosuna, birçok kavrama ve mekâna yapılan bir gezintidir. Toptaş’a göre yazdığı bu roman, olabilirlikleri yoklaya yoklaya belirsizliğin bilgeliğine soyunmuş bir romandır. Zamanlar, mekânlar, nesneler yığını gibi görünse de hiçbir şey rastgele değildir. Amacı, gerçek dünyayı yansıtmak da değildir bu romanın; kelimelerle yeni bir dünya kurmaktır. Doğru cevap D’dir.

Soru 90

Aşağıdakilerden hangisi “Puslu Kıtalar Atlası” romanındaki karakterlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Kubelik
B
Ebrehe
C
Alaaddin
D
Uzun İhsan
E
Bünyamin
Açıklama:
Puslu Kıtalar Atlası’nın bilgisel arka planında mitolojiden, dine, efsanelerden, olguya, felsefeden, keşif ve rüyaya, modern bilimlerden mistik öğretilere kadar bir yığın kaynak var. Uzun İhsan, varlığın ne olduğuna Rendekar’ın (Descartes) tezini tersine çevirerek ulaşmaya çalışır; Kubelik, rastlantı sonucu dişçi olur ve insan anatomisini çözmeye uğraşır; Ebrehe, evrendeki boşluğu bulmaya adamıştır kendini. Matematiksel ve fiziksel teorilerle, kanunlarla alınan yol, modern zihniyetin reddettiği kehanetle birleşir. Kehanet, dinden kaynaklanan haberi (Mehdi’nin geleceği) doğrular. Fakat işin ironik tarafı bütün bu aklî, deneysel ve batınî bilgiler, Mehdi diye yakalanan adamın anlattıkları ile gerçekliklerini yeniden yitirirler. Bütün insanlar, günahın içindedirler. Bünyamin temiz bir insan olarak görünür ama o da romanın sonunda bir karanlığa uyanır ve “görülen ve görülmeyen bütün düşlerin bu karanlığın ta kendisi” olduğunu düşünmeye başlar. Doğru cevap C’dir.

Soru 91

Postmodern roman eleştirisi genel olarak, üst kurmaca, metinler arasılık, ............................... gibi bileşenler üzerinde durarak metinsel yapıyı incelemektedir.
Yukarıdaki boşluğa aşağıdakilerden hangisi geldiğinde postmodern roman eleştirisi hakkında doğru bir tanımlama yapmış oluruz?

Seçenekler

A
Çoğulcu bakış açısı
B
Kültürel ögeleri
C
Toplum değerleri
D
Topluma ait tarihi
E
Dini ögeleri
Açıklama:
Postmodern roman eleştirisi genel olarak, üst kurmaca, metinler arasılık, çoğulcu bakış açısı gibi bileşenler üzerinde durarak metinsel yapıyı incelemektedir. Doğru cevap A'dır.

Soru 92

Aşağıdakilerden hangisi çok genel anlamıyla romandaki evrenin, kurmaca olduğunun, metinsel bir gerçeklik olduğunun açıkça vurgulanmasına verilen addır?

Seçenekler

A
Tarihsel öge
B
Gelenekçilik
C
Üst kurmaca
D
Toplumsal değer
E
Kültürel öge
Açıklama:
Üst kurmaca çok genel anlamıyla romandaki evrenin, kurmaca olduğunun, metinsel bir gerçeklik olduğunun açıkça vurgulanmasıdır. Doğru cevap C'dir.

Soru 93

Aşağıdakilerden hangisi bütünüyle postmodern romanın getirdiği bir teknik değildir?

Seçenekler

A
Çoğulcu bakış
B
Anlatıcıyı belirginleştirme
C
Üst kurmaca
D
Metinler arasılık
E
Kurguda entrika
Açıklama:
Metinler arasılık, bütünüyle postmodern romanın getirdiği bir teknik değildir. Özde “iktibas” geleneğine dayandırabileceğimiz bu metin dışılığın, hem bilimsel hem de edebiyat metinlerinde yapılageldiği bilinmektedir. Doğru cevap D'dir.

Soru 94

Aşağıdakilerden hangisi Türk romanında Postmodern yöntemler ve eğilimler açısından incelenebilecek bir romancıdır?

Seçenekler

A
Safiye Erol
B
Orhan Pamuk
C
Tarık Buğra
D
Mehmet Murad
E
Samiha Ayverdi
Açıklama:
Türk romanında Postmodern yöntemler ve eğilimler açısından incelenebilecek bazı romanlar şunlardır: Oğuz Atay, Tehlikeli Oyunlar; Pınar Kür, Bir Cinayet Romanı; Orhan Pamuk, Kara Kitap, Benim Adım Kırmızı, Beyaz Kale; Latife Tekin, Sevgili Arsız Ölüm; İhsan Oktay Anar, Puslu Kıtalar Atlası; Süreyya Evren, Postmodern Bir Kız Sevdim; Nedim Gürsel, Boğaskesen, Hasan Ali Toptaş, Bin Hüzünlü Haz; Metin Kaçan, Fındık Sekiz. Doğru cevap B'dir.

Soru 95

Jung, Freud ve Proust’un izinde gerçek ile gerçeküstü arasındaki köprüyü kurmaya çalışarak yeni bir hafıza yapmak isteyen romancı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ahmet Hamdi Tanpınar
B
Yusuf Atılgan
C
Halide Edip Adıvar
D
Orhan Pamuk
E
Oğuz Atay
Açıklama:
Jung, Freud ve Proust’un izinde Ahmet Hamdi Tanpınar, mistik birikimi ve rüyayı da işin içine katarak, gerçek ile gerçeküstü arasındaki köprüyü kurmaya çalışarak yeni bir hafıza yapmak ister. Doğru cevap A'dır.

Soru 96

Aşağıdakilerden hangisi kimliksizliğin ve kişilik arayışının kentle ilişkilerini bilinçaltı ile işaret eden yazarlardan bir tanesidir?

Seçenekler

A
Münevver Ayaşlı
B
Tarık Buğra
C
İhsan Oktay Anar
D
Ahmet Hamdi Tanpınar
E
Oğuz Atay
Açıklama:
Bilinçaltı, Yusuf Atılgan, Oğuz Atay gibi yazarlarda, kimliksizliğin ve kişilik arayışının kentle ilişkilerini işaret etmeye yarar. Doğru cevap E'dir.

Soru 97

1990’da yayımlanan, modern roman ile postmodern arasında sayılan Orhan Pamuk romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Bin Hüzünlü Haz
B
Boğazkesen
C
Kara Kitap
D
Gece
E
Puslu Kıtalar Atlası
Açıklama:
Orhan Pamuk’un Kara Kitap’ı 1990’da yayımlanır. Modern roman ile postmodern arasında sayılan romanı, hem modern hem de postmodern açılardan değerlendiren eleştirmenler olmuştur. Doğru cevap C'dir.

Soru 98

Aşağıdakilerden hangisi 1999'da yayımlanan, Doğu masallarından, Batı masallarına, çağdaş romanlara, içinde bulunduğu çağın kaosuna, birçok kavrama ve mekana yapılan bir gezinti olarak nitelendirilen Bin Hüzünlü Haz kitabının yazarıdır?

Seçenekler

A
Hasan Ali Toptaş
B
Orhan Pamuk
C
Latife Tekin
D
Nedim Gürsel
E
İhsan Oktay Anar
Açıklama:
Hasan Ali Toptaş’ın Bin Hüzünlü Haz’ı 1999’da yayımlanır. Toptaş, bu romanının, daha çok kendini, bir anlamda roman sanatını sorguladığını; anlatı tarihinde gezintilere çıktığını söyler. Bu gezinti, Doğu masallarından, Batı masallarına, çağdaş romanlara, içinde bulunduğu çağın kaosuna, birçok kavrama ve mekâna yapılan bir gezintidir. Doğru cevap A'dır.

Soru 99

Tarihsel bilgi ile efsanenin, modern zihinle mistik zihnin, dinle felsefenin, gerçek ile muhayyelin, sözün verili anlamı ile öznel çoğulluğunun iç içe girdiği romanın adı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Postmodern Bir Kız Sevdim
B
Fındık Sekiz
C
Beyaz Kale
D
Puslu Kıtalar Atlası
E
Bin Hüzünlü Haz
Açıklama:
İhsan Oktay Anar’ın Puslu Kıtalar Atlası adlı romanı da tarihsel bilgi ile efsanenin, modern zihinle mistik zihnin, dinle felsefenin, Nevton fiziği ile kuantum fiziğinin, gerçek ile muhayyelin, sözün verili anlamı ile öznel çoğulluğunun iç içe girdiği bir romandır. Doğru cevap D'dir.

Soru 100

Aşağıdakilerden hangisi Yıldız Ecevit'e göre romanlarını, avangardist biçim ögeleri ile yapılandıran ve onların çoğulcu estetiğin yüksek edebiyat ucunda yer aldığını düşünen yazardır?

Seçenekler

A
İhsan OKtay Anar
B
Tarık Buğra
C
Ahmet Hamdi Tanpınar
D
Münevver Ayaşlı
E
Hasan Ali Toptaş
Açıklama:
Yıldız Ecevit, Türk Romanında Postmodernist Açılımlar (Ecevit, 2001) adlı kitabında; Hasan Ali Toptaş’ın romanlarını, avangardist biçim ögeleri ile yapılandırılmış romanlar olarak kabul eder ve bu romanların, çoğulcu estetiğin yüksek edebiyat ucunda yer aldıklarını söylemektedir. Doğru cevap E'dir.

Soru 101

Postmodernizm aşağıdakilerden hangisini ifade etmek için kullanılmakta olan bir kavram değildir?

Seçenekler

A
Bireysel ve toplumsal eşitlenmeleri ve bağıntısızlaşmaları
B
Olgudan görüntüye geçişi
C
Kültürlerin iç içe geçişlerini
D
Gerçekle hayalin birbirine geçişini
E
Doğayı akla uygun bir biçimde taklit etmeyi
Açıklama:
Doğayı akla uygun bir biçimde taklit etmek postmodernizmden ziyade klasizm akımında gözlenen bir durumdur. Doğru cevap E'dir.

Soru 102

Postmodernizm ile ilgilşi olarak aşağıda verilmiş olan yargılardan hangisi doğrusur?

Seçenekler

A
Rasyonelliği asla elden bırakmamıştır
B
Bilim ve teknolojinin yarattığı yeni değerlere sıkı sıkıya sarılmıştır
C
Her kültürün kendi içindeki değerlerini savunup yansıtmıştır
D
Modern değerlere şüpheyle yaklaşmıştır
E
Yirminci yüzyılın başından itibaren edebi dünyayı şekillendirmiştir
Açıklama:
Postmodernizm veya postmodern, tarihsel olarak yirminci yüzyılın son çeyreğinden itibaren gelişen siyasal ve ekonomik küreselleşmenin etkisiyle ortaya çıkmış, bilim, teknoloji ve ideolojiler ekseninde toplanan modern değerlere şüphe duymaya başlamış; bu rasyonel, Newtoncu kategorizasyona karşı eleştirel bir tutum geliştirmiştir. Doğru cevap D'dir.

Soru 103

Postmodern roman ve tarihe bakışı açısından aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Siyasal bakış açısından uzaklaşmıştır
B
Kahramanlardan ziyade alt tabakadaki bireyler daha ön plandadır
C
Tarihî bir ders verici öge olarak görmekte ve öylece yansıtmaktadır
D
Kültürü etkileyen, idealleştirilmiş kişi veya olaylar değil, hayatın kendisidir
E
Bütün modern verilerin doğruluğunu sarsmak istemektedir
Açıklama:
Postmodern roman, bakışını, tarihin dönem noktalarından,
kahramanlarından, daha alt sevideki kişilere ve olaylara kaydırır. Bu tutumun altında yatan temel etken, tarihî bir ders verici öge olmaktan çıkarma düşüncesidir.Doğru cevap C'dir.

Soru 104

Aşağıdaki romanların hangisinde yer alan kahramanlar sıradan insanlar değildir?

Seçenekler

A
Kitab'ül Hiyel
B
Sultanı Öldürmek
C
Puslu Kıtalar Atlası
D
Benim Adım Kırmızı
E
Kara Büyülü Uyku
Açıklama:
Sultanı Öldürmek Ahmet Ümit'in tarihi ve polisiyeyi aynı potada erittiği, başrolünde Fatih Sultan Mehmet olan bir romanddır. Dolayısıyla doğru cevap B'dir.

Soru 105

1990 yılında yayımlanan ve modern roman ile postmodern roman arasında sayılan Orhan Pamuk romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kara Kitap
B
Beyaz Kale
C
Benim Adım Kırmızı
D
Yeni Hayat
E
Sessiz Ev
Açıklama:
Orhan Pamuk’un Kara Kitap’ı 1990’da yayımlanır. Modern roman ile postmodern arasında sayılan romanı, hem modern hem de postmodern açılardan değerlendiren
eleştirmenler olmuştur. Modern açılardan bakanlar, sözü estetik ve ideolojik yozlaşmaya yontarken; postmodern açılardan bakanlar, kitaptaki çoğulcu yapı, üst kurmaca, simgesel boyut gibi özellikler üzerinde dururlar. Doğru cevap A'dır.

Soru 106

Aşağıdakilerden hangisi Orhan Pamuk'un Kara Kitap romanı üzerinde etkisi olan eserlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Bin Bir Gece Masalları
B
Mantık’ut Tayr
C
Mesnevi
D
Hüsnü Aşk
E
Kitab'ül Hiyel
Açıklama:
İhsan Oktay Anar'ın Kitab'ül Hiyel isimli romanı Kara Kitap'tan 6 yıl sonra, 1996'da yayımlanmıştır. Dolayısıyla doğru cevap E'dir.

Soru 107

Aşağıdakilerden hangisi Yıldız Ecevit'in 2001 tarihli "Türk Romanında Postmodernist Açılımlar" kitabında ele aldığı romanlardan biri değildir?

Seçenekler

A
Oğuz Atay’ın Tehlikeli Oyunlar’ı
B
Orhan Pamuk’un Benim Adım Kırmızı’sı
C
Hasan Ali Toptaş’ın Bin Hüzünlü Haz’ı
D
İhsan Oktay Anar'ın Amat'ı
E
Metin Kaçan’ın Fındık Sekiz’i
Açıklama:
İhsan Oktay Anar'ın Amat'ı 2005 yılında yayımlanmıştır. Dolayısıyla doğru cevap D'dir.

Soru 108

Hasan Ali Toptaş’ın Bin Hüzünlü Haz’ı hangi yılda yayımlanmıştır?

Seçenekler

A
1991
B
1996
C
1999
D
2001
E
2003
Açıklama:
Hasan Ali Toptaş’ın Bin Hüzünlü Haz’ı 1999’da yayımlanır. Doğru cevap C'dir.

Soru 109

Puslu Kıtalar Atlası ile ilgili aşağıda verilmiş olan bilgilerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Sözün verili anlamı ile öznel çoğulluğunun iç içe girdiği bir romandır
B
Nevton fiziği ile kuantum fiziğinin iç içe girdiği bir romandır
C
Roman küçük buluşlar peşinde koşan mucitleri anlatmaktadır
D
Tarihî figürleri sıradan askerler oluşturur
E
İhsan Oktay Anar'ın 1995 yılında yayımlanmış ilk romanıdır
Açıklama:
İhsan Oktay Anar'ın küçük buluşlar peşinde koşan mucitleri anlattığı eseri Kitab'ül Hiyel'dir. Doğru cevap C'dir.

Soru 110

Aşağıdaki eserleden hangisi İhsan Oktay Anar'a ait değildir?

Seçenekler

A
Ağır Roman
B
Efrâsiyâb'ın Hikâyeleri
C
Suskunlar
D
Yedinci Gün
E
Galîz Kahraman
Açıklama:
Ağır Roman Metin Kaçan'a ait bir eserdir. Doğru cevap A'dır.

Soru 111

Aşağıdaki yazar eser eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Oğuz Atay, Tehlikeli Oyunlar
B
Pınar Kür, Bir Cinayet Romanı
C
Orhan Pamuk, Kara Kitap
D
Süreyya Evren, Sevgili Arsız Ölüm
E
İhsan Oktay Anar, Puslu Kıtalar Atlası
Açıklama:
Oğuz Atay, Tehlikeli Oyunlar; Pınar Kür, Bir Cinayet Romanı; Orhan Pamuk, Kara Kitap, Benim Adım Kırmızı, Beyaz Kale; Latife Tekin, Sevgili Arsız Ölüm; İhsan Oktay Anar, Puslu Kıtalar Atlası; Süreyya Evren, Postmodern Bir Kız Sevdim; Nedim Gürsel, Boğaskesen, Hasan Ali Toptaş, Bin Hüzünlü Haz; Metin Kaçan, Fındık Sekiz.
Süreyya Evren, Sevgili Arsız Ölüm

Soru 112

Orhan Pamuk’un bu eseri 1990’da yayımlanır. Modern roman ile postmodern arasında sayılan romanı, hem modern hem de postmodern açılardan değerlendiren eleştirmenler olmuştur. Modern açılardan bakanlar, sözü estetik ve ideolojik yozlaşmaya yontarken; postmodern açılardan bakanlar, kitaptaki çoğulcu yapı, üst kurmaca, simgesel boyut gibi özellikler üzerinde dururlar. Öyle ki belki ilk defa bir kitap üzerine yazılanları toplayan bir kitabın yayımlanmasına sebep olmuştur. Entelektüel boyutu öne çıkan, gizemli ve entrik yapısı, popüler romanlardaki sıradanlığı aşan, sentaksı, ortalama okur için problem olan bir romanın yüz binlerce satması ve birkaç yıl nerdeyse gündemde kalan tek kitap olması, çok şaşırtıcı bulunur.
Yukarıda sözü edilen eser hangisidir?

Seçenekler

A
Puslu Kıtalar Atlası
B
Sevgili Arsız Ölüm
C
Beyaz Kale
D
Kara Kitap
E
Bin Hüzünlü Haz
Açıklama:
Orhan Pamuk’un Kara Kitap’ı 1990’da yayımlanır. Modern roman ile postmodern
arasında sayılan romanı, hem modern hem de postmodern açılardan değerlendiren
eleştirmenler olmuştur. Modern açılardan bakanlar, sözü estetik ve ideolojik
yozlaşmaya yontarken; postmodern açılardan bakanlar, kitaptaki çoğulcu yapı,
üst kurmaca, simgesel boyut gibi özellikler üzerinde dururlar. Kara Kitap üzerine
yazılan irili ufaklı yazıların ve incelemelerin sayısı yüzlerle ifade edilmektedir.
Öyle ki belki ilk defa bir kitap üzerine yazılanları toplayan bir kitabın yayımlanmasına
sebep olmuştur (Esen, 1992). Entelektüel boyutu öne çıkan, gizemli ve
entrik yapısı, popüler romanlardaki sıradanlığı aşan, sentaksı, ortalama okur için
problem olan bir romanın yüz binlerce satması ve birkaç yıl nerdeyse gündemde
kalan tek kitap olması, çok şaşırtıcı bulunur.

Soru 113

Hasan Ali Toptaş’ın bu eseri 1999’da yayımlanır. Toptaş, bu romanının, daha çok kendini, bir anlamda roman sanatını sorguladığını; anlatı tarihinde gezintilere çıktığını söyler. Bu gezinti, Doğu masallarından, Batı masallarına, çağdaş romanlara, içinde bulunduğu çağın kaosuna, birçok kavrama ve mekâna yapılan bir gezintidir. Toptaş’a göre yazdığı bu roman, olabilirlikleri yoklaya yoklaya belirsizliğin bilgeliğine soyunmuş bir romandır. Zamanlar, mekânlar, nesneler yığını gibi görünse de hiçbir şey rastgele değildir. Amacı, gerçek dünyayı yansıtmak da değildir bu romanın; kelimelerle yeni bir dünya kurmaktır. Bu söylenilenler, dış gerçekliği yansıtmanın tersine roman ile dış gerçeklik arasına duvar örer. Belki bu yüzden romanın önemli tek kişisi Alaaddin bile gerçeksi bir kişi değil, bir simgedir.
Yukarıda sözü edilen eser hangisidir?

Seçenekler

A
Tehlikeli Oyunlar
B
Bin Hüzünlü Haz
C
Fındık Sekiz
D
Boğaskesen
E
Puslu Kıtalar Atlası
Açıklama:
Hasan Ali Toptaş: Bin Hüzünlü Haz
Hasan Ali Toptaş’ın Bin Hüzünlü Haz’ı 1999’da yayımlanır. Toptaş, bu romanının,
daha çok kendini, bir anlamda roman sanatını sorguladığını; anlatı tarihinde
gezintilere çıktığını söyler. Bu gezinti, Doğu masallarından, Batı masallarına,
çağdaş romanlara, içinde bulunduğu çağın kaosuna, birçok kavrama ve mekâna
yapılan bir gezintidir. Toptaş’a göre yazdığı bu roman, olabilirlikleri yoklaya yoklaya
belirsizliğin bilgeliğine soyunmuş bir romandır. Zamanlar, mekânlar, nesneler
yığını gibi görünse de hiçbir şey rastgele değildir. Amacı, gerçek dünyayı
yansıtmak da değildir bu romanın; kelimelerle yeni bir dünya kurmaktır. Okurun
da bunu fark etmesi gerekir belki (Toptaş, 2000). Bu söylenilenler, dış gerçekliği
yansıtmanın tersine roman ile dış gerçeklik arasına duvar örer. Belki bu yüzden
romanın önemli tek kişisi Alaaddin bile gerçeksi bir kişi değil, bir simgedir.

Soru 114

İhsan Oktay Anar’ın bu romanı da tarihsel bilgi ile efsanenin, modern zihinle mistik zihnin, dinle felsefenin, Nevton fiziği ile kuantum fiziğinin, gerçek ile muhayyelin, sözün verili anlamı ile öznel çoğulluğunun iç içe girdiği bir romandır. Bu roman, belirli bir anlamı sürekli kaybettirerek; herhangi bir gerçekliği temsil etmek yerine, istenildiği kadar gerçeklik kurulabileceğini göstererek var olan bir “anlatı”dır. “Ulema, cühela ve ehli dubara; ehli namus, ehli işret ve erbab-ı livata rivayet ve ilan, hikâyet ve beyan etmişlerdir ki kun-ı kâinattan 7070 yıl, İsa Mesih’ten 1681 ve Hicretten dahi 1092 yıl sonra, adına Kostantiniye derler tarrakası meşhur bir kent vardı.” (Anar, 2008, 13) konumlandırmasıyla başlayan roman, belirli bir tarihsel kesitten ve bu zaman dilimi içindeki mekân ve insandan söz edeceğini işaret eder gibidir.
Yukarıda sözü edilen eser hangisidir?

Seçenekler

A
Kara Kitap
B
Puslu Kıtalar Atlası
C
Bin Hüzünlü Haz
D
Beyaz Kale
E
Gece
Açıklama:
İhsan Oktay Anar’ın Puslu Kıtalar Atlası adlı romanı da tarihsel bilgi ile efsanenin,
modern zihinle mistik zihnin, dinle felsefenin, Nevton fiziği ile kuantum fiziğinin,
gerçek ile muhayyelin, sözün verili anlamı ile öznel çoğulluğunun iç içe
girdiği bir romandır. Puslu Kıtalar Atlası, belirli bir anlamı sürekli kaybettirerek;
herhangi bir gerçekliği temsil etmek yerine, istenildiği kadar gerçeklik kurulabileceğini
göstererek var olan bir “anlatı”dır. “Ulema, cühela ve ehli dubara; ehli namus, ehli işret ve erbab-ı livata rivayet ve ilan, hikâyet ve beyan etmişlerdir ki kun-ı kâinattan 7070 yıl, İsa Mesih’ten
1681 ve Hicretten dahi 1092 yıl sonra, adına Kostantiniye derler tarrakası meşhur
bir kent vardı.” (Anar, 2008, 13) konumlandırmasıyla başlayan Puslu Kıtalar
Atlası, belirli bir tarihsel kesitten ve bu zaman dilimi içindeki mekân ve insandan
söz edeceğini işaret eder gibidir.

Soru 115

Aşağıdakilerden hangisinin postmodernle ilintili olduğu söylenemez?

Seçenekler

A
imgesel şartlandırmalar
B
çoğulcu bakış açısı
C
kuşku
D
zihinde boşluklar
E
bütüncül bir gerçeklik
Açıklama:
Bütün bu kullanımların postmodernle ilintili olduğu söylenilebilir. Akılcı ve aydınlatmacı felsefelerin ışığında gelişen bilim ve teknolojinin, öncekinden faklı bir şekilde imgesel şartlandırmalarla yayılmaya başlaması; her değerin değerlerden bir değer olduğunun çoğulcu bakış açısını oluşturması; deneysel ve olgusal gerçekliğin, bütüncül bir gerçekliği (varsa) ortaya koyamaması; modernizm karşısında yaşanılan inanç kayıpları ile birlikte, geçmişten gelen bütün bilgilere kuşku duyulması; bunun sosyal zihinde boşluklar oluşturması; boşlukların, karmakarışık görüntülerle dolması gibi gelişmeler, postmodern kelimesinin kullanım alanlarını genişletmiştir.
bütüncül bir gerçeklik

Soru 116

“……., tarihsel olarak yirminci yüzyılın son çeyreğinden itibaren gelişen siyasal ve ekonomik küreselleşmeyi; bireysel ve toplumsal eşitlenmeleri ve bağıntısızlaşmaları; olgudan görüntüye geçişi; kültürlerin iç içe geçişlerini; ideolojilerin dağılmasıyla ortaya çıkan tercihsizliği; gerçekle hayalin birbirine geçişi gibi birçok durumu ve tutumu anlatmak için de kullanılmaktadır.” Verilen paragrafta aşağıdakilerden hangisinden bahsedilmektedir?

Seçenekler

A
Postmodernizm
B
Modernizm
C
Sürrealizm
D
Minimalizm
E
Romantizm
Açıklama:
POSTMODERN ROMANIN KÜLTÜREL, SİYASAL VE SOSYAL ARKA PLANI konu başlığını inceleyiniz
Postmodernizm veya postmodern, tarihsel olarak yirminci yüzyılın son çeyreğinden itibaren gelişen siyasal ve ekonomik küreselleşmeyi; bireysel ve toplumsal eşitlenmeleri ve bağıntısızlaşmaları; olgudan görüntüye geçişi; kültürlerin iç içe geçişlerini; ideolojilerin dağılmasıyla ortaya çıkan tercihsizliği; gerçekle hayalin birbirine geçişi gibi birçok durumu ve tutumu anlatmak için de kullanılmaktadır.

Soru 117

Aşağıdakilerden hangisi postmodern romanların en önemli ögelerindendir?

Seçenekler

A
yer
B
zaman
C
olay
D
gizem
E
kişi
Açıklama:
Âdeta romanların kurgularını, bütün zaman ve mekânlarda dolanan, yörüngesinden fırlamış gizemli bir zihin kurmaktadır. Gizem, postmodern romanların en önemli ögelerinden biridir.

Soru 118

Aşağıdakilerden hangisi Türk romanında Postmodern yöntemler ve eğilimler açısından incelenebilecek romanlardan biri değildir?

Seçenekler

A
Oğuz Atay-Tehlikeli Oyunlar
B
Pınar Kür- Bir Cinayet Romanı
C
Orhan Pamuk- Benim Adım Kırmızı
D
Ömer Seyfettin - Yalnız Efe
E
Hasan Ali Toptaş, Bin Hüzünlü Haz
Açıklama:
Türk romanında Postmodern yöntemler ve eğilimler açısından incelenebilecek bazı romanlar şunlardır: Oğuz Atay, Tehlikeli Oyunlar; Pınar Kür, Bir Cinayet Romanı; Orhan Pamuk, Kara Kitap, Benim Adım Kırmızı, Beyaz Kale; Latife Tekin, Sevgili Arsız Ölüm; İhsan Oktay Anar, Puslu Kıtalar Atlası; Süreyya Evren, Postmodern Bir Kız Sevdim; Nedim Gürsel, Boğaskesen, Hasan Ali Toptaş, Bin Hüzünlü Haz; Metin Kaçan, Fındık Sekiz.

Soru 119

Aşağıdakilerden hangisi Türk romanında Postmodern yöntemler ve eğilimler açısından incelenebilecek romanlardan biri değildir?

Seçenekler

A
İhsan Oktay Anar- Puslu Kıtalar Atlası
B
Hüseyin Rahmi Gülpınar-Dirilen İskelet
C
Pınar Kür- Bir Cinayet Romanı
D
Orhan Pamuk- Kara Kitap
E
Hasan Ali Toptaş, Bin Hüzünlü Haz
Açıklama:
Türk romanında Postmodern yöntemler ve eğilimler açısından incelenebilecek bazı romanlar şunlardır: Oğuz Atay, Tehlikeli Oyunlar; Pınar Kür, Bir Cinayet Romanı; Orhan Pamuk, Kara Kitap, Benim Adım Kırmızı, Beyaz Kale; Latife Tekin, Sevgili Arsız Ölüm; İhsan Oktay Anar, Puslu Kıtalar Atlası; Süreyya Evren, Postmodern Bir Kız Sevdim; Nedim Gürsel, Boğaskesen, Hasan Ali Toptaş, Bin Hüzünlü Haz; Metin Kaçan, Fındık Sekiz.

Soru 120

Aşağıdakilerden hangisi Türk romanında Postmodern yöntemler ve eğilimler açısından incelenebilecek eserlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Kumru ile Kumru
B
Fındık Sekiz
C
Bin Hüzünlü Haz
D
Boğaskesen
E
Puslu Kıtalar Atlası
Açıklama:
Türk romanında Postmodern yöntemler ve eğilimler açısından incelenebilecek
bazı romanlar şunlardır: Oğuz Atay, Tehlikeli Oyunlar; Pınar Kür, Bir Cinayet
Romanı; Orhan Pamuk, Kara Kitap, Benim Adım Kırmızı, Beyaz Kale; Latife
Tekin, Sevgili Arsız Ölüm; İhsan Oktay Anar, Puslu Kıtalar Atlası; Süreyya Evren,
Postmodern Bir Kız Sevdim; Nedim Gürsel, Boğaskesen, Hasan Ali Toptaş, Bin
Hüzünlü Haz; Metin Kaçan, Fındık Sekiz.
Kumru ile Kumru

Soru 121

“Ulema, cühela ve ehli dubara; ehli namus, ehli işret ve erbab-ı livata rivayet ve ilan, hikâyet ve beyan etmişlerdir ki kun-ı kâinattan 7070 yıl, İsa Mesih’ten 1681 ve Hicretten dahi 1092 yıl sonra, adına Kostantiniye derler tarrakası meşhur bir kent vardı.” Konumlandırmasıyla başlayan eser aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Tehlikeli Oyunlar
B
Bir Cinayet Romanı
C
Kara Kitap
D
Sevgili Arsız Ölüm
E
Puslu Kıtalar Atlası
Açıklama:
İhsan Oktay Anar: Puslu Kıtalar Atlası konusunu inceleyiniz.
“Ulema, cühela ve ehli dubara; ehli namus, ehli işret ve erbab-ı livata rivayet ve ilan, hikâyet ve beyan etmişlerdir ki kun-ı kâinattan 7070 yıl, İsa Mesih’ten 1681 ve Hicretten dahi 1092 yıl sonra, adına Kostantiniye derler tarrakası meşhur bir kent vardı.” (Anar, 2008, 13) konumlandırmasıyla başlayan Puslu Kıtalar Atlası, belirli bir tarihsel kesitten ve bu zaman dilimi içindeki mekân ve insandan söz edeceğini işaret eder gibidir.

Soru 122

“İhsan Oktay Anar’ın ….. ……. …… adlı romanı da tarihsel bilgi ile efsanenin, modern zihinle mistik zihnin, dinle felsefenin, Nevton fiziği ile kuantum fiziğinin, gerçek ile muhayyelin, sözün verili anlamı ile öznel çoğulluğunun iç içe girdiği bir romandır.”Bahsedilen roman aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Tehlikeli Oyunlar
B
Puslu Kıtalar Atlası
C
Bir Cinayet Romanı
D
Kara Kitap
E
Sevgili Arsız Ölüm
Açıklama:
İhsan Oktay Anar’ın Puslu Kıtalar Atlası adlı romanı da tarihsel bilgi ile efsanenin, modern zihinle mistik zihnin, dinle felsefenin, Nevton fiziği ile kuantum fiziğinin, gerçek ile muhayyelin, sözün verili anlamı ile öznel çoğulluğunun iç içe girdiği bir romandır.

Soru 123

“…. üzerine yazılan irili ufaklı yazıların ve incelemelerin sayısı yüzlerle ifade edilmektedir. Öyle ki belki ilk defa bir kitap üzerine yazılanları toplayan bir kitabın yayımlanmasına sebep olmuştur.” Verilen açıklamada Orhan Pamuk’un hangi eserinden bahsedilmektedir?

Seçenekler

A
Tehlikeli Oyunlar
B
Puslu Kıtalar Atlası
C
Bir Cinayet Romanı
D
Kara Kitap
E
Sevgili Arsız Ölüm
Açıklama:
Orhan Pamuk: Kara Kitap
Kara Kitap üzerine yazılan irili ufaklı yazıların ve incelemelerin sayısı yüzlerle ifade edilmektedir. Öyle ki belki ilk defa bir kitap üzerine yazılanları toplayan bir kitabın yayımlanmasına sebep olmuştur.

Soru 124

Modern roman, “hem modernliğin hem de modernliğe yönelik direncin, modernliğe göre yeniden tanımlanmış bir yerliliğin inşa edildiği alandır” kim demiştir?

Seçenekler

A
Nurdan Gürbilek
B
Yusuf Atılgan
C
Oğuz Atay
D
Metin Kaçan
E
Nedim Gürsel
Açıklama:
MODERN ROMAN VE POSTMODERN ROMAN
Modern roman, Nurdan Gürbilek’in dediği gibi “hem modernliğin hem de modernliğe yönelik direncin, modernliğe göre yeniden tanımlanmış bir yerliliğin inşa edildiği alandır”

Soru 125

Postmodern romanlar hakkında verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Gizem, postmodern romanların en önemli ögelerinden biridir.
B
Postmodern romanın önemli özelliklerinden biri de aşkı ve gerçek hayatın güzelliğini öne çıkarmasıdır.
C
Postmodernizmde gerçeklik unsurundan çok kurmaca ön plandadır.
D
Postmodernistin alıntı ve göndermelerinin temel amacı, oyunu çok boyutlu ve ilginç kılmak içindir.
E
Postmodern romanların tarihe yöneldiği, kurguda, entrika ve gizemi öne çıkardığı da bilinmektedir.
Açıklama:
POSTMODERN ROMANIN KÜLTÜREL, SİYASAL VE SOSYAL
ARKA PLANI konusunu inceleyiniz.
Gizem, postmodern romanların en önemli ögelerinden biridir.
Postmodern romanın önemli özelliklerinden biri de aşkı ve gerçek hayatın güzelliğini öne çıkarmasıdır.( yanlış)
Postmodernizmde gerçeklik unsurundan çok kurmaca ön plandadır.
Postmodernistin alıntı ve göndermelerinin temel amacı, oyunu çok boyutlu ve ilginç kılmak içindir.
Postmodern romanların tarihe yöneldiği, kurguda, entrika ve gizemi öne çıkardığıda bilinmektedir.

Soru 126

Aşağıdakilerden hangisi Postmodern bir romandır?

Seçenekler

A
İntibah
B
Cezmi
C
Beyaz Kale
D
Efruz Bey
E
Yalnız Efe
Açıklama:
Beyaz Kale

Soru 127

Aşağıdakilerden hangisi postmodern romanın en önemli ilkelerinden biridir?

Seçenekler

A
Gerçek dünyayı yansıtma
B
Doğu ve Batı anlatılarına gire çıka oluşturulan metinler arası düzlem
C
Bütüncül gerçeklik
D
Nesnel gerçeklik
E
Varoluşsal bir arka plan olarak hayatı biçimlendirmek
Açıklama:
Doğu ve Batı anlatılarına gire çıka oluşturulan metinler arası düzlem, postmodern romanın en önemli ilkelerinden biridir.

Soru 128

Aşağıdakilerden hangisi Yıldız Ecevit'in Türk Romanında Postmodernist Açılımlar adlı kitabında değerlendirdiği eserler arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Tehlikeli Oyunlar
B
Benim Adım Kırmızı
C
Bin Hüzünlü Haz
D
Fındık Sekiz
E
Puslu Kıtalar Atlası
Açıklama:
Yıldız Ecevit, Türk Romanında Postmodernist Açılımlar (Ecevit, 2001) adlı kitabında; Oğuz Atay’ın Tehlikeli Oyunlar’ı, Orhan Pamuk’un Benim Adım Kırmızı’sı, Hasan Ali Toptaş’ın Bin Hüzünlü Haz’ı, Metin Kaçan’ın Fındık Sekiz’i üzerinde durarak, Türk romanındaki Postmodernist açılımları geniş bir şekilde değerlendirir.
Puslu Kıtalar Atlası

Soru 129

Aşağıdaki eserlerden hangisi tarihe yönelme amacı ve tarihî işlemedeki mantığı açılarından diğerlerinden farklıdır?

Seçenekler

A
Cezmi
B
Devlet Ana
C
Osmancık
D
Beyaz Kale
E
Küçük Ağa
Açıklama:
Tarihe yönelme amacı ve tarihî işlemedeki mantığı oldukça farklıdır. Örneğin; Namık Kemal’in Cezmi’sindeki, Kemal Tahir’in Devlet Ana’sındaki, Tarık Buğra’nın
Osmancık’ındaki tarih, Orhan Pamuk’un Beyaz Kale’sindeki tarihten oldukça farklıdır.
Öncekilerdeki aydınlatmacı tutumdan, siyasal bakış açısından uzaklaşmıştır
Beyaz Kale. Öncelikle, postmodern roman, bakışını, tarihin dönem noktalarından,
kahramanlarından, daha alt sevideki kişilere ve olaylara kaydırır.

Soru 130

Aşağıdakilerden hangisi Yıldız Ecevit'in Türk Romanında Postmodernist Açılımlar adlı kitabında; Türk romanındaki Postmodernist açılımları değerlendirirken üzerinde durduğu romanlardan biri değildir?

Seçenekler

A
Aylak Adam
B
Tehlikeli Oyunlar
C
Benim Adım Kırmızı
D
Bin Hüzünlü Haz
E
Fındık Sekiz
Açıklama:
Yıldız Ecevit, Türk Romanında Postmodernist Açılımlar (Ecevit, 2001) adlı kitabında; Oğuz Atay’ın Tehlikeli Oyunlar’ı, Orhan Pamuk’un Benim Adım Kırmızı’sı, Hasan Ali Toptaş’ın Bin Hüzünlü Haz’ı, Metin Kaçan’ın Fındık Sekiz’i üzerinde durarak, Türk romanındaki Postmodernist açılımları geniş bir şekilde değerlendirir.
Aylak Adam bu kitapların arasında yer almamaktadır.

Ünite 5

Soru 1

Aşağıdakilerden hangisi 12 Mart-12 Eylül dönemini konu alan romanlar arasında yer alır?

Seçenekler

A
Safiye Erol-Ciğerdelen
B
Kemal Tahir-Devlet Ana
C
Nahit Sırrı Örik-Abdülhamit Düşerken
D
Samim Kocagöz-Tartışma
E
Tarık Buğra-Küçük Ağa
Açıklama:
12 Mart ve 12 Eylül romanlarının genel karakteristiğini açıklayabileceksiniz.
Türk toplumunun gündemini 1980’li yıllara kadar işgal eden bu çatışmalar ile onar yıl arayla gerçekleştirilen 12 Mart ve 12 Eylül askeri muhtıraları/darbeleri ve sonrasında yaşananlar, ister istemez her iki görüşü temsil eden yazarların romanlarına konu edildi. ilk kez Berna Moran’ın ortak bir ad altında topladığı romancılar arasında kendilerine “devrimci”, “solcu”, “68 kuşağı”, “ülkücü”, “sağcı” adını veren ve sayıları bir hayli kabarık olan yazarlardan Melih Cevdet Anday (Gizli Emir, İsa’nın Güncesi), Füruzan (47’liler), Vedat Türkali (Güven I-II), Sevgi Soysal (Şafak), Samim Kocagöz (Tartışma), Mehmet Eroğlu (Issızlığın Ortasında, Geç Kalmış Bir Ölü), Erdal Öz (Odalarda, Yaralısın, Deniz Gezmiş Anlatıyor, Gülü- nün Solduğu Akşam), Pınar Kür (Yarın Yarın), Ayla Kutlu (Tutsaklar, Ateş Üstünde Yürümek), Adalet Ağaoğlu (Bir Düğün Gecesi, Ruh Üşümesi), Emine Işınsu (Sancı, Cambaz), Tarık Buğra (Gençliğim Eyvah), Sevinç Çokum (Zor), Çetin Altan (Büyük Gözaltı, Bir Avuç Gökyüzü), Süheyla Acar (Yağmurun Yedi Yüzü), Tezer Özlü Kıral (Çocukluğun Soğuk Geceleri), Erhan Bener (Sisli Yaz), Gürsel Korat (Ay Şarkısı), Timur Ertekin (Şamanın Üç Soygunu), Tahir Abacı (ikinci Adım), Erendiz Atasü (Gençliğin O Yakıcı Mevsimi), Şöhret Baltaş (Koşarken Yavaşlar Gibi) gibi kimileri 12 Mart muhtırası ve sonrasının uygulamalarını işlerken; Samim Kocagöz (Mor Ötesi), Nazlı Eray (Arzu Sapağında inecek Var, Sis Kelebekleri..), Latife Tekin (Sevgili Arsız Ölüm), Vedat Türkali (Bir Gün Tek Başına, Mavi Karanlık, Yeşilçam Dedikleri Türkiye, Tek Kişilik Ölüm, Kayıp Romanlar), Hasan Öztoprak (Devamı Hayat), Hayri Erdoğdu (Oynatmak: Kalabalık Yalnızlıklar), Selami Gürel (Soluksuz), Reşit Karadağ (Direnmenin Bedeli), Cezmi Ancil (Binbaşının Düğünü), Ayşegül Devecioğlu (Kuş Diline Öykünen) gibi romancılar da 12 Eylül uygulamalarını romana sokarlar.

Soru 2

Pınar Kür'ün 12 Mart/12 Eylül Romanları için model oluşturan romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yarın Yarın
B
Bir Gün Tek Başına
C
Mavi Karanlık
D
Yeşilçam Dedikleri Türkiye
E
Kayıp Romanlar
Açıklama:
Dönem romancılarının ayırıcı özelliklerini açıklayabileceksiniz.
Dönem romanları için model oluşturabilecek ikinci örnek, Pınar Kür’ün Yarın Yarın romanı sayılabilir.

Soru 3

47'liler romanı ile ünlenen romancımız aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Füruzan Tekil
B
Nazlı Eray
C
Erendiz Atasü
D
Ayşegül Devecioğlu
E
Süheyla Acar
Açıklama:
Dönem romancılarının ayırıcı özelliklerini açıklayabileceksiniz.
Daha çok 47’liler romanı ile ünlenen Füruzan Tekil (d.1935) uzun öykü hüviyetindeki Güz Mevsimidir (1972) ve Almanya’daki Türk işçileri ile ilgili anılarını romanlaştırdığı Berlin’in Nar Çiçeği (1988) dışında, yazıldığı yıllarda oldukça ilgi gören romanı 47’liler’de (1974) devletin resmî politikalarıyla uzlaşamayan aydınların çeşitli yerlere savrulmasını anlatırken, emperyalizme karşı geliştirilen sol ideolojik söylemler ön plana geçer.

Soru 4

Adını öykü ile duyuran, ilk romanı Yağmur'un Yedi Yüzü ile romancılık yeteneğini kanıtlayan romancımız aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hasan Öztoprak
B
Melih Cevdet Anday
C
Süheyla Acar
D
Cezmi Ancil
E
Reşit Karadağ
Açıklama:
Dönem romancılarının ayırıcı özelliklerini açıklayabileceksiniz.
Adını öykü ile duyuran Süheyla Acar, ilk roman› Yağmur’un Yedi Yüzü ile romancılık yeteneğini kanıtlar.

Soru 5

Oktay Verel'in toplumsal olaylara mizahi bir eleştiri getiren romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Geç Kalmış Bir Ölü
B
Cambaz
C
Gizli Emir
D
Ruh Üşümesi
E
Aslan Gibi Eşekler
Açıklama:
Dönem romanlarının düşünsel yapısını ayırt edebileceksiniz.
... yine 70’li yılların romancısı Oktay Verel’in sömüren-sömürülen kutupluluğunda toplumsal olaylara mizahi bir eleştiri getiren Aslan Gibi Eşekler’ini eklemeliyiz.

Soru 6

Aralarında yaş uçurumu olan ve Türkiye’nin gerçeklerine farklı pencerelerden bakan doktor unvanlı kahramanının yaşadığı sıra dışı aşkları konu alan, yazarının da kurgusunda rol aldığı otobiyografik karakterli roman ve yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Samim Kocagöz-Tartışma
B
Vedat Türkali-Kayıp Romanlar
C
Emine Işınsu-Sancı
D
Erhan Bener-Sisli Yaz
E
Sevinç Çokum-Zor
Açıklama:
Dönem romanlarının düşünsel yapısını ayırt edebileceksiniz.
... Vedat Türkali'nin ... aralarında yaş uçurumu olan ve Türkiye’nin gerçeklerine farklı pencerelerden bakan doktor unvanlı kahramanının yaşadığı sıra dışı aşkları konu alan, yazarının da kurgusunda rol aldığı otobiyografik karakterli romanı Kayıp Romanlar'ını ...

Soru 7

Aşağıdaki yazar ve eser eşleşmelerinden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Mustafa Miyasoğlu- Dönemeç
B
Ahmet Bican Ercilasun- Gülnar
C
Emine Işınsu Öksüz- Yağmurun Yedi Yüzü
D
Nihat Genç- Dar alanda Tufan
E
Hasan Kayıhan- Beyler Aman
Açıklama:
Dönem romancılarının ayırıcı özelliklerini açıklayabileceksiniz.

Soru 8

Aşağıdakilerden hangisi toplumcu gerçekçi romancılarımızdan biri değildir?

Seçenekler

A
Erdal Öz
B
Elif Şafak
C
Vedat Türkali
D
Süheyla Acar
E
Füruzan
Açıklama:
Belli bir düşünceye odaklı romanların bakış açılarını saptayabileceksiniz.

Soru 9

Aşağıdaki romanlardan hangisi 12 Mart dönemi ile ilgili değildir?

Seçenekler

A
47’liler
B
Güven
C
Bir düğün Gecesi
D
Binbaşının Düğünü
E
Issızlığın Ortasında
Açıklama:
12 Mart ve 12 Eylül romanlarının genel karakteristiğini açıklayabileceksiniz.

Soru 10

12 Mart-12 Eylül dönemleri arasındaki yazarları ilk kez ortak bir ad altında toplayıp inceleyen kişi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Berna Moran
B
Melih Cevdet Anday
C
Necip Fazıl Kısakürek
D
Nazım Hikmet Ran
E
Orhan Veli
Açıklama:
12 Mart ve 12 Eylül askeri muhtıraları/darbeleri ve sonrasında yaşananlar, ister istemez her iki görüşü temsil eden yazarların romanlarına konu edildi. İlk kez Berna Moran'ın ortak bir ad altında bu isimleri topladı.

Soru 11

Şafak adlı eser aşağıdaki yazarlardan hangisine aittir?

Seçenekler

A
Sevgi Soysal
B
Melih Cevdet Anday
C
Necip Fazıl Kısakürek
D
Nazım Hikmet Ran
E
Orhan Veli
Açıklama:
Dönemin tipik romanlarından Sevgi Soysal'ın Şafak romanında bir gece içinde meydana gelen tüm olaylar, bir örgüt evinin bir gece aniden basılması ve evde bulunanların tutuklanmaları ile başlar, kara kol da sorgulanmaları ve şafak vakti serbest bırakılmaları ile sona erer.

Soru 12

Yarın Yarın adlı eser aşağıdaki yazarlarımızdan hangisine aittir?

Seçenekler

A
Sevgi Soysal
B
Melih Cevdet Anday
C
Pınar Kür
D
Nazım Hikmet Ran
E
Orhan Veli
Açıklama:
Dönem romanları için model oluşturabilecek ikinci örnek, Pınar Kur'ün Yarın Yarın romanı sayılabilir. Pınar Kür, Türkiye'nin düzenini ve 12 Mart dönemini eleştirdiği iki yıllık bir duruşmadan sonra yayımına izin verilen Yarın Yarın'da çatışmanın bir tarafını oluşturan 68 kuşağının ideolojik söylemleri çevresinde biçimlenmiş ve tüm olumsuzlukları bünyesinde toplayan kurgusal hayatlardan kesitler sunar.

Soru 13

Yaralısın adlı eser aşağıdaki yazarlarımızdan hangisine aittir?

Seçenekler

A
Sevgi Soysal
B
Melih Cevdet Anday
C
Pınar Kür
D
Erdal Öz
E
Orhan Veli
Açıklama:
Kitabın yazarı Erdal Öz; Yaralısın romanında kahramanın evi basılır, gözleri bağlı olarak sorgulamaya götürülur. Bundan sonrasını kahramanın sorgulama, tutukluluk döneminde yaşadıklarının anlatılması oluşturur.

Soru 14

Berlin’in Nar Çiçeği adlı eser aşağıdaki yazarlarımızdan hangisine aittir?

Seçenekler

A
Sevgi Soysal
B
Melih Cevdet Anday
C
Pınar Kür
D
Erdal Öz
E
Füruzan Tekil
Açıklama:
Daha çok 4 Z'liler romanı ile ünlenen Füruzan Tekil (d.1935) uzun öykü hüviyetindeki Güz Mevsimidir (1972) ve Almanya'daki Türk işçileri ile ilgili anılarını romanlaştırdığı Berlin'in Nar Çiçeği (1988) dışında, yazıldığı yıllarda oldukça ilgi gören romanı 47'liler'de (1974) devletin resmi politikalarıyla uzlaşamayan aydınların çeşitli yerlere savrulmasını anlatırken, emperyalizme karşı geliştirilen sol ideolojik söylemler ön plana geçer.

Soru 15

Devamı Hayat adlı eser aşağıdaki yazarlarımızdan hangisine aittir?

Seçenekler

A
Berna Moran
B
Hasan Öztoprak
C
Necip Fazıl Kısakürek
D
Nazım Hikmet Ran
E
Orhan Veli
Açıklama:
Genç kuşak romancılardan Hasan Öztoprak'ın 12 Eylül sonrası bağlı bulunduğu örgüt ile özgür yaşamak arasında tercih yapmak zorunda kalan kahramanı anlatır.

Soru 16

Yağmurun Yedi Yüzü adlı eser aşağıdaki yazarlarımızdan hangisine aittir?

Seçenekler

A
Berna Moran
B
Hasan Öztoprak
C
Necip Fazıl Kısakürek
D
Süheyla Acar
E
Orhan Veli
Açıklama:
Adını öykü ile duyuran Süheyla Acar, ilk romanı Yağmur'un Yedi Yüzü ile romancılık yeteneğini kanıtlar. Romanın olay örgüsü, eşinden ve oğlundan ayrı olarak Burgazada'da tek başına yaşarken gizemli bir şekilde ölen doktor Yağmur'un başucuna toplanmış, geçmişte yakın ilişki içinde olduğu yedi kişinin ölü ile ilgili anımsamaları çevresinde gelişir.

Soru 17

Aşağıdakiler hangisi Adalet Ağaoğlu'nun 12 Mart uygulamalarını bir fon olarak kullandığı 1970'li yıllarda sağ-sol kutupluluğuna dayalı Türk toplumunun genel ka rakteristiğini veren romanının adıdır?

Seçenekler

A
Benim Adım Kırmızı
B
Araba Sevdası
C
Kara Kale
D
Makber
E
Bir Düğün Gecesi
Açıklama:
Bir Düğün Gecesi adlı eser Adalet Ağaoğlu’nun dönemin içinde yazdığı romandır.

Soru 18

Dünyanın En Pis Sokağı adlı eser aşağıdaki yazarlarımızdan hangisine aittir?

Seçenekler

A
Sevgi Soysal
B
Melih Cevdet Anday
C
Tarık Buğra
D
Erdal Öz
E
Orhan Veli
Açıklama:
Dünyanın En Pis Sokağı adlı eser Tarık Buğra’ya aittir.

Soru 19

Aşağıdaki özelliklerden hangisi 12 Mart-12 Eylül Romanlarının karakteristik özelliğidir?

Seçenekler

A
Yaşadıkları ve tanık oldukları dönemin özelliklerini yansıtmak
B
Romantizm akımını sürdürmek
C
Romantizm akımını sürdürmek
D
Modern sanatı takip etmek
E
Postmodern sanat akımını izlemek
Açıklama:
Realist akımın etkisinde modern eserler vermek
Romantik, realist ya da doğalcı akıma bağlı olsalar da en büyük hedefleri yaşadıkları/tanık oldukları dönemin gerçeklerini yansıtmaktır.

Soru 20

Aşağıdaki yazarlardan hangisi romanlarında 12 Mart muhtırası ve sonrasındaki uygulamalara yer vermiştir?

Seçenekler

A
Attila İlhan
B
Elif Şafak
C
Ayşe Kulin
D
Tarık Buğra
E
Peyami Safa
Açıklama:
Soruda belirtilen uygulamaların izlerini Tartık Buğranın romanlarında görmek mümkündür.

Soru 21

I.Nazlı Eray
II.Kemal Tahir
III. Latife Tekin
IV.Samim Kocagöz
Yukarda belirtilen yazarlardan hangileri veya hangisi 12 eylül uygulamarını romanlarında işlemiştir?

Seçenekler

A
Yalnız II
B
I ve II
C
I, III ve IV
D
I, II, III
E
Hepsi
Açıklama:
I, III ve IV 12 eylül uygulamarını romanlarında işlemiştir.

Soru 22

Aşağıda belirtilen özelliklerin hangisi veya hangileri 12 mart dönemi uygulamalarını konu edinen yazarların özelliklerindendir?
I.Roman kişileri üzerinden Cumhuriyet’in kazanımlarını tekrar tartışmaya açmaları
II.Yaşamlarını öyküleştirdiklerini, çoğunlukla çevreleriyle uyumsuz ve isyankar kişiler olması
III.Söylemlerinin yerleşik düzene karşı çıkan, sınıf ve çatışmasını ön plana çıkaran kutupluluk üzerine olması
IV.Romantik, realist ya da doğalcı akıma bağlı olsalar da en büyük hedeflerinin yaşadıkları dönemin gerçeklerini yansıtması

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yanlız II
C
II, III, IV
D
III ve IV
E
I ve IV
Açıklama:
II, III, IV Doğrudur.

Soru 23

Aşağıda verilen yazar-eser eşleştirmelerinden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Ayla Kutlu - Cambaz
B
Tarık Buğra - Zor
C
Çetin Altan - Sevgili Arsız Ölüm
D
Ayşegül Devecioğlu - Kuş Diline Öykünen
E
Pınar Kür - Tek Kişilik Ölüm
Açıklama:
Ayşegül Devecioğlu - Kuş Diline Öykünen yazar-eser eşleştirmesi doğrudur.

Soru 24

“Romanda bir gece içinde meydana gelen tüm olaylar, bir örgüt evinin bir gece aniden basılması ve evde bulunanların tutuklanmaları ile başlar, karakolda sorgulanmaları ve şafak vakti serbest bırakılmaları ile sona erer.”
Yukarı bahsi geçen eser ve yazarı aşağıdakilerden hangisinde birlikte verilmiştir?

Seçenekler

A
Sevgi Soysal - Şafak
B
Nazlı Eray - Sis Kelebekleri
C
Çetin Altan - Büyük Gözaltı
D
Samim Kocagöz - Tartışma
E
Pınar Kür - Yarın Yarın
Açıklama:
Soruda belirtilen “Romanda bir gece içinde meydana gelen tüm olaylar, bir örgüt evinin bir gece aniden basılması ve evde bulunanların tutuklanmaları ile başlar, karakolda sorgulanmaları ve şafak vakti serbest bırakılmaları ile sona erer.”ifadesinin eseri ve yazarı Sevgi Soysal - Şafaktır.

Soru 25

Kendilerine ülkücü adını veren grupların bakış açısından yaşanan sosyal olayları ve siyasal çatışmaları geniş bir perspektiften değerlendirip okura sunan yazarlar aşağıdakilerden hangisinde birlikte verilmiştir?

Seçenekler

A
Adalet Ağaoğlu - Elif Şafak
B
Erhan Bener - Timur Ertekin
C
Pınar Kür - Emine Işınsu
D
Vedat Türkali - Gürsel Korat
E
Tarık Buğra - Yahya Akengin
Açıklama:
Tarık Buğra’nın Yahya Akengin adlı romanında verilmiştir.

Soru 26

Aşağıdaki maddelerden hangileri veya hangisi Sevinç Çokum’a ait eser ve konu eşleştirmeleridir?
I.Deli zamanlar - Üç ülkücü gencin karşı gruplarla tartışmalarını ve mücadelelerini konu edinir.
II.Zor - Yaşadığı dönemin sosyal ve siyasal olaylarını anlatır.
III.Çırpıntılar - Parçalanmış aileleri ve göç dramını Avustralya’da ayakta kalmaya çalışan bir ailenin serüvenini anlatır.
IV.Bizim Diyar - Osmanlı Devleti’nin çöküş yıllarını anlatır.

Seçenekler

A
Yalnız I
B
I ve II
C
II, III, IV
D
III ve IV
E
Hepsi
Açıklama:
II, III, IV Sevinç Çokum’a ait eser ve konu eşleştirmeleridir.

Soru 27

I. Gülnar
II. Dönemeç
III. Güzel Ölüm
IV. Aşk Serüveni
Yukardaki eserlerden hangileri veya hangisi Mustafa Miyasoğlu’na ait eserlerdendir?

Seçenekler

A
I ve II
B
I ve IV
C
II, III
D
II, III, IV
E
Hepsi
Açıklama:
II, III, IV Mustafa Miyasoğlu’na ait eserlerdendir.

Soru 28

“Bu romanında 1950’li yıllarda Urfa’ya gelin giden üniversite eğitimi görmüş, İstanbullu bir kızın mistik özellikler taşıyan bu uzak yurt köşesinde mizaç ve dünya görüşleri bakımından anlaşamadığı kocası ile duygusal yakınlık kurduğu erkek arasında yaşadığı çatışmaları işlemiştir.”
Yukarıda bahsi geçen eser ve yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Sevinç Çokum - Çırpıntılar
B
Emine Işınsu - Küçük Dünya
C
Ayşegül Devecioğlu - Kuş Diline Öykünen
D
Süheyla Acar - Yağmurum Yedi Yüzü
E
Erdal Öz - Yaralı
Açıklama:
Emine Işınsu’nun Küçük Dünya adlı romanıdır.

Soru 29

Aşağıdaki yazar - eser eşleştirmelerinden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Tahir Abacı - Sancı
B
Gürsel Korat - Issızlığın Ortasında
C
Vedat Türkali - Gizli Emir
D
Melih Gevdet Anday - İsa’nın Güncesi
E
Samim Kocagöz - Sisli Yaz
Açıklama:
Seçeneklerde verilen eşleştirmelerden doğru olanı Melih Cevdet Anday - İsa’nın Güncesidir.

Soru 30

12 Mart ve 12 Eylül’ü konu alan romanlardaki kahramanların ortak özellikleri nedir?

Seçenekler

A
İsyankar, marjinal olmaları
B
Sorumsuz ve çaresiz olmaları
C
Disiplinsiz ve bekar olmaları
D
Memur ya da asker kökenli olmaları
E
Sanata olan merakları
Açıklama:
12 Mart ve 12 Eylül uygulamalarını konu alan romanlardaki kahramanlar, çoğunlukla çevreleriyle uyumsuz, yalnızlık çeken, isyankâr, biraz marjinal kişilerdir. Söylemleri, çoğunlukla yerleşik düzene karşı çıkan, sınıf çatışmasını ön plana çıkaran kutupluluk üzerinedir.

Soru 31

12 Mart ve 12 Eylül’ü konu alan romanların ömürlerinin kısa olmasının nedeni nedir?

Seçenekler

A
Yoğun politik söylem içermesi
B
Anadolu insanını dışlaması
C
Karamsar bir ruh haliyle yazılması
D
Analizlerin eksik yapılması
E
Çevreyi ihmal etmesi
Açıklama:
Bu romanların büyük bir bölümü Türk romanına getirdikleri özgün anlatım teknikleriyle, derinliğine verilen psikolojik tahlilleriyle ve iç konuşmalara dayalı özeleştirileriyle başarılı olsalar dahi, politik söylemler ve ideolojik bir tek yanlılık arasında harcanıp giderler. Yine aynı sebepten romanlarının ömürleri, yazıldıkları dönemin/güncelin sınırlarını aşamaz. Başarısızlıkları da buradan kaynaklanır.

Soru 32

12 Mart romanları yapı bakımından nasıl analiz edilebilir?

Seçenekler

A
Köy romanlarının kent romanlarına uyarlanması
B
Paranın en önemli değer olarak sunulması
C
Okulların öneminin kavranması
D
İç göçlerin artmasıyla oluşan çarpıklıklar
E
Küreselleşmenin olumsuz etkileri
Açıklama:
12 Mart romanları, yapı bakımından köy romanlarının kent romanlarına uyarlanması olarak kabul edilebilir. Öncekilerde bilinçlenen köylüler kendilerini sömüren, ekmeklerini ellerinden alan ya da alın terlerinin karşılığını vermeyen mütegallibeye, ağalara ve yerel parti kodamanlarına karşı mücadele ederken; 70’li yıllardan sonra bu mücadele kente taşınır. Bu kez, çatışan tarafların karşısında kendilerini ezdiğine inandıkları kapitalist güçler, iş çevreleri ve onların destekçileri vardır.

Soru 33

12 Mart dönemi romanlarının genel karakteristiği nedir?

Seçenekler

A
Olayların yaşandığı yılları değil sonrasını anlatması
B
Farklı karakterleri renkli aktarması
C
Artan işsizlik sorununa değinmesi
D
Aydın-köylü çatışmasına değinmesi
E
Sanayi-tarım toplumu çatışmasına değinmesi
Açıklama:
Bu dönemin romanlarının genel karakteristiği olarak olayların yaşandığı yıllar değil, 12 Mart sonrası yansıtılmıştır. Çünkü vermeye çalıştıkları yaptıkları değil, kendilerine yapılanlardır. Bu yüzden çoğu romanda etken değil edilgendirler.

Soru 34

Sevgi Soysal “Şafak” adlı romanında hangi iki ana tema üzerinde yoğunlaşmaktadır?

Seçenekler

A
Dış çatışma-iç çatışma
B
Uluslararası düzen-yerel düzen
C
Sanayi toplumu-tarım toplumu
D
Memur-işçi sınıfı
E
Okumuş-cahil sınıflar
Açıklama:
Sevgi Soysal, 12 Mart romanlarının karakteristik yapısına bağlı kalarak biri devrimci gençlerle onların karşısından yer alan egemen güçler arasındaki dış çatışma; öteki kendi aralarındaki kimliklerini ve eylemlerini sorguladıkları iç çatışma olmak üzere iki ana tema üzerinde yoğunlaşır.

Soru 35

Sevgi Soysal’ın “Şafak” romanı hangi yönüyle dikkat çekmektedir?

Seçenekler

A
Sosyolojik bir roman olması
B
Psikolojik analizler yapması
C
Sosyal konulara değinmekten kaçması
D
Mevcut kanunlara göre analizler yapması
E
Kurgu karakterlere yer vermesi
Açıklama:
Şafak, bir ruh çözümlemesi romanından çok, belli bir dönemin olaylarını sergileyen ve artık sosyolojik değer taşıyan bir romandır.

Soru 36

Pınar Kür’ün “Yarın Yarın” romanı ne tür karakteristik özellikler taşır?

Seçenekler

A
68 kuşağının söylemlerini taşır
B
Şehirlerin plansız büyümesini anlatır
C
Köydeki geçim sıkıntılarına değinir
D
Eğitimdeki sıkıntılara değinir
E
Sendika sorunlarına değinir
Açıklama:
Başta asli kişiler Selim ile Seyda olmak üzere romanda yer alan kişilerin hemen tamamı sıradışı insanlardır. Mensubu oldukları çevre ile uyumsuzdurlar ve yalnızlık içindedirler. Kür, romantik bir yakınlık duyduğu 68 kuşağının ideolojik söylemleriyle çıkar okurun karşısına.

Soru 37

Füruzan Tekil “47’liler” adlı romanında hangi konuya değinir?

Seçenekler

A
Aydınlarla devlet arasındaki anlaşmazlıkları
B
Tarımdaki gerilemeler
C
Köylerdeki ağalık sistemi
D
Yabancı ülkelerin cazibesi
E
Köylerin güvensiz olması
Açıklama:
Devletin resmi politikalarıyla uzlaşamayan aydınların çeşitli yerlere savrulmasını anlatırken, emperyalizme karşı geliştirilen sol ideolojik söylemler ön plana geçer.

Soru 38

“47’liler”, “Güz Mevsimi”, “Berlin’in Nar Çiçeği” romanları hangi yazarımıza aittir?

Seçenekler

A
Füruzan Tekil
B
Oğuz Atay
C
Ahmet Hamdi Tanpınar
D
Pınar Kür
E
Sait Faik Abasıyanık
Açıklama:
Daha çok 47’liler romanı ile ünlenen Füruzan Tekil, uzun öykü hüviyetindeki Güz Mevsimidir (1972) ve Almanya’daki Türk işçileri ile ilgili anılarını romanlaştırdığı Berlin’in Nar Çiçeği (1988) adlı eserleri vardır.

Soru 39

12 Mart döneminde geçen “Bir Düğün Gecesi” romanı hangi yazarımıza aittir?

Seçenekler

A
Adalet Ağaoğlu
B
Vedat Türkali
C
Oğuz Atay
D
Sabahattin Ali
E
Haldun Taner
Açıklama:
Adalet Ağaoğlu’nun 12 Mart uygulamalarını bir fon olarak kullandığı 1970’li yıllarda sağ-sol kutupluluğuna dayalı Türk toplumunun genel karakteristiğini veren romanı “Bir Düğün Gecesi’dir”.

Soru 40

70’li yılların politik romanlarında rastladığımız, roman kişilerinin edilgen bir karakterde tasvir edilmesinin ana sebebi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yazarların roman kişilerinin aracılığı ile anlatmak istediklerinin kendilerine yapılanlar olması
B
Bu dönem romanlarında geçen öykülerin köy ortamından kent ortamına taşınmış olması
C
Roman kişilerinin söylemlerinin yerleşik düzene karşı çıkan, sınıf çatışmasını ön plana çıkaran kutuplulukların olması
D
Roman kişilerinin genellikle çevreleriyle uyumsuz, yalnızlık çeken kişiler olması
E
Bu dönem yazarlarının birçoğunun 68 kuşağı olarak ünlenen siyasal grup içinde yer alması
Açıklama:
Bu dönem yazarları romantik, realist ya da doğalcı akıma bağlı olsalar da en büyük hedefleri yaşadıkları/tanık oldukları dönemin gerçeklerini yansıtmaktır. Vermeye çalıştıkları ise yaptıkları değil, kendilerine yapılanlardır.

Soru 41

70’li yılların politik romanlarından Sevgi Soysal’ın “Şafak” adlı romanında kullandığı zaman kurgusu aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Geçmiş zaman
B
Zamansızlık
C
Genişletilmiş şimdiki zaman
D
Gelecek zaman
E
Şimdiki zaman
Açıklama:
Yazar roman kişilerinin tutukluluk öncesi ve sonrasına dair yaşadıklarını geri dönüşlerle ve kendilerini sorguladıkları iç çatışmalarla şimdi’nin birkaç yıl öncesi ve sonrasına kadar genişleterek, bir çeşit genişletilmiş şimdiki zaman ile anlatır.

Soru 42

Sömüren ve sömürülen kutupluluğunda toplumsal olaylara mizahi bir eleştiri getiren “Aslan Gibi Eşekler” romanının yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Süheyla Acar
B
Vedat Türkali
C
Sevgi Soysal
D
Füruzan Tekil
E
Oktay Verel
Açıklama:
Oktay Verel’in “Aslan Gibi Eşekler” romanı sosyal olaylara mizahi bir eleştiri getirmesiyle 70’li yılların politik romanları arasında kendine farklı bir yer edinmiştir.

Soru 43

70’li yılların politik yazarlarından Emine Işınsu’nun romanları konu bakımından aşağıdaki gruplardan hangisi içinde incelenebilir?

Seçenekler

A
Türkiye’de kadın olmanın sorunlarına ve karşılaşabileceği tehlikelere dikkat çeken romanlar
B
Sömüren ve sömürülen kutupluluğunda toplumsal olaylara mizahi bir eleştiri getiren romanlar
C
İnsan ve insan psikolojisinin inceliklerine yönelen romanlar
D
Toplumun unutmaya eğilimli belleğini eleştiren romanlar
E
Uğruna mücadele ettiği hareket mensuplarının ihanetlerini anlatan romanlar
Açıklama:
Yazar Emine Işınsu’nun romanları, konu bakımından iki grupta incelenebilir. Alemdar Yalçın’ın tespitiyle bunlardan ilkini “insan ve insan psikolojisinin inceliklerine yönelen romanları”, ikinci grubu ise 1980 öncesi ülkemizin geçirdiği sosyal ve siyasal değişim içindeki ideolojik kutuplaşmaların toplumun değişik katları üzerindeki etkilerini işleyen romanlar oluşturur.

Soru 44

Aşağıdaki izleklerden hangisi Mustafa Miyasoğlu’nun “Kaybolmuş Günler” adlı romanında işlenmektedir?

Seçenekler

A
Osmanlı Devleti’nin çöküş yıllarında Balkan ve Rumeli göçlerinde yaşanan dramlar
B
Aynı apartmanı paylaşan dostların birbirine yabancılaşmaları, çözülen kişilikleri, ihanetleri ve kahramanın çevresinde yeniden bütünleşmeleri
C
Köyden kente çalışmak için göç eden dul bir kadının karşılaştığı zorluklar
D
Yeni değerlere uyum sağlamakta güçlük çeken insanların çeşitli ruhsal durumları, yalnızlık ve yabancılaşmaları
E
Gençliğin 1960 sonrasında ortaya çıkan anlamsız çatışmalar ve kavgalarla yitip giden hayatları
Açıklama:
Yazar romanında 1960 sonrasında ortaya çıkan sosyal ve düşünsel plandaki değişiklikleri, üniversite eğitimi yapan kişilerin aşklarını, acılarını, anlamsız çatışmalarla yitip giden hayat bir gençliğin hayatını anlatır.

Soru 45

Bir grup akademisyenin Türk cumhuriyetlerinden Özbekistan’a yaptıkları gezi sırasında yaşadıkları serüvenler çerçevesinde, Türk aydınının son 40 yılda düşünsel planda yaşadığı değişimleri ve gelişmeleri içine alan anı-roman türündeki roman ve yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
47’liler - Füruzan Tekil
B
Gülnar - Ahmet Bican Ercilasun
C
Yarın Yarın - Sevgi Soysal
D
Aslan Gibi Eşekler - Oktay Verel
E
Kayıp Romanlar - Vedat Türkali
Açıklama:
Ahmet Bican Ercilasun’un bir grup akademisyenin Türk cumhuriyetlerinden Özbekistan’a yaptıkları gezi sırasında yaşadıkları serüvenler çerçevesinde, Türk aydınının son 40 yılda düşünsel planda yaşadığı değişimleri ve gelişmeleri içine alan anı-roman türündeki eserinin ismi “Gülnar”dır.

Soru 46

12 Mart - 12 Eylül romanları adını verdiğimiz 70’li ve 80’li yılların romanlarının belleklerde yer etmesinin en önemli sebebi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Bir döneme ışık tutmaları
B
Edebi nitelikleri
C
Sağlam olay örgüleri
D
Anı-roman kimlikleri
E
Toplumsal olayları mizahi bir şekilde okura iletmeleri
Açıklama:
Bu yılların büyük ölçüde bir dünya görüşüne angaje olmuş, daha çok kutuplaşmalara dayalı anı-romanları, bir döneme ışık tutmaları bakımından edebi niteliklerinden çok sosyolojik değerleriyle belleklerde yer edinmişlerdir.

Soru 47

Türkiye’deki üretim ilişkilerinin ve siyasi yapının çarpıklığını ele alan “Beyler Aman” adlı roman hangi yazarındır?

Seçenekler

A
Füruzan Tekin
B
Vedat Türkali
C
Ahmet Bican Ercilasun
D
Hasan Kayıhan
E
Oktay Verel
Açıklama:
12 Mart ve 12 Eylül dönemlerinin etkisi altındaki toplumsal ve siyasal tüm aksaklıkların irdelenmesine ihtiyaç duyulan bu dönemde yazılan “Beyler Aman” adlı roman Hasan Kayıhan’a aittir.

Soru 48

“hepimizin içinde baskıcı, despot bir kişil yatar; aileden başlayarak aldığımız tek yanlı ve boyun eğmeye, tartışmasız itaat etmeye güdüleyen eğitim anlayışı zamanla farkına varmaksızın bizleri işkenceci yapıverir” düşüncesinden yola çıkarak 12 Mart, 12 Eylül öncesi siyasal olayları eleştiren “İşkenceci” romanının yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Alev Alatlı
B
Ahmet Bican Ercilasun
C
Sevinç Çokum
D
Tarık Buğra
E
Yahya Akengin
Açıklama:
Dönemin sosyolojik, politik ve psikolojik analizlerinin yapıldığı romanın yazarı Alev Alatlı’dır.

Soru 49

Yazdığı tüm romanlarında Türk toplumunun son kırk yıl içinde geçirdiği sarsıntıları, yaşadığı bunalımları, kitlesel dalgalanmaları, sağ-sol şeklinde biçimlenen kutuplaşmaları bir öğretmen yüreğiyle, bir anne duyarlılığıyla, içten ve yalın anlatımıyla öykülendiren kadın yazarımız aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ayşegül Devecioğlu
B
Adalet Ağaoğlu
C
Emine Işınsu Öksüz
D
Füruzan Tekil
E
Pınar Kür
Açıklama:
Yukarıda sayılanlar dışında; iyice hazmedilmemiş reçetelerle ve siyasi doktrinlerle kendilerine bir yer tutmaya çalışan ve yaşamlarını bunlarla yönlendiren dönemin gençliğini ve sorunlarını, kuşak çatışmasını, inanç buhranını ve bu buhrandan gönül yüceliğine ulaşmanın yollarını öykülendiren kadın yazarımız Emine Işınsu Öksüz’dür.

Soru 50


  1. Çok partili hayata geçiş, özgürlük ortamı yaratmıştır.

  2. 1950'lerden itibaren başlayan çok partili hayat, ideolojik bölünmelere yol açmıştır.

  3. 1960 Anayasa'sı halk üzerinde baskı kurmuştur.


12 Mart 1971 askeri muhtırası ve 12 Eylül 1980 darbesinden önceki Türkiye ile ilgili yukarıdaki bilgilerden hangileri doğrudur?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I-II
E
II-III
Açıklama:
1950’li yıllardan itibaren başlayan çok partili hayat ve buna bağlı olarak gelişen
özgürlük ortamı, birtakım ideolojik arayışları, yapılanmaları, gruplanmaları da
beraberinde getirir. İhtilal sonrası gerçekleştirilen 1960 Anayasası’nın sağladığı
serbestlik ortamının da etkisiyle sağ-sol şeklinde biçimlenen görüş ayrılıkları,
başta üniversiteler olmak üzere tüm kamu kurumlarında, sivil toplum örgütlerinde önce düşünsel planda görüş ayrılıklarına, sonra eyleme dönüşen çatışmalara neden olur.
Doğru cevap D seçeneğidir.

Soru 51

  1. Bu romancılar, 68 kuşağı ile ilişki ya da yakınlık içinde olmuşlardır.
  2. Yaşamlarını öyküleştirdikleri roman kişileri, çoğunlukla çevreleriyle uyumsuz, yalnızlık çeken, isyankâr, biraz marjinal kişilerdir.
  3. Romantik akıma bağlı olmaları nedeniyle dönemin gerçeklerinden uzaklaşmışlardır.
12 Mart/12 Eylül roman ve romancılarının genel karakteristiği ile ilgili yukarıdaki bilgilerden hangileri doğrudur?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I-II
E
II-III
Açıklama:
Romanlarının konusunu 12 Mart dönemi uygulamalarından alan romancıların büyük bir bölümü, 68 kuşağı olarak ünlenen siyasal grup arasında bulunmuş, eylemlere katılmış ya da bu kuşağın düşüncelerine romantik bir yakınlık duymuş kişilerdir. Yaşamlarını öyküleştirdikleri roman kişileri, çoğunlukla çevreleriyle uyumsuz, yalnızlık çeken, isyankâr, biraz marjinal kişilerdir. Söylemleri, yerleşik düzene karşı çıkan, sınıf çatışmasını ön plana çıkaran kutupluluk üzerinedir. Romantik, realist ya da doğalcı akıma bağlı olsalar da en büyük hedefleri yaşadıkları/ tanık oldukları dönemin gerçeklerini yansıtmaktır.

Soru 52

  1. Eşkiya figürüne romanlarında yer vermeleri ve tepki toplamaları
  2. İdeolojik bir tek yanlılık sergilemeleri
  3. Yazıldıkları dönemin sınırlarını aşacak bir söylem üretememeleri
Yukarıdakilerden hangileri, 12 Mart/12 Eylül roman ve romancılarının başarısız olma nedenleri arasında yer almaktadır?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I-II
E
II-III
Açıklama:
Söz konusu romanlar, eşkıya ve köy romanının farklı bir uzantısı olarak görünürler. Anadolu eşkıyasının yerini bu romanlarda mevcut düzene baş kaldıran kent eşkıyası almıştır. Ne var ki bu romanların büyük bir bölümü Türk romanına getirdikleri özgün anlatım teknikleriyle, psikolojik tahlilleriyle ve iç konuşmalara dayalı özeleştirileriyle başarılı olsalar dahi, politik söylemler ve ideolojik bir tek yanlılık arasında harcanıp giderler. Yine aynı sebepten romanlarının ömürleri, yazıldıkları dönemin/güncelin sınırlarını aşamaz. Başarısızlıkları da buradan kaynaklanır.

Soru 53

Bu dönem romanlarının karakteristik öyküsü, (I) asli kişiye yüzeysel olarak yer verildikten sonra (II) bir gece ansızın evinin basılması ve gözleri bağlı olarak karakola götürülmesi ile başlar; (III) burada yaşadığı sorgulama, işkence dönemi, kalıcı izler bırakan ruh çöküntüsünün (IV) ardından dışarı çıkması ve (V) ikinci yaşamında çoğu kez toplumdan dışlanması ile sona erer.
Numaralandırılmış bilgilerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
I
B
II
C
III
D
IV
E
V
Açıklama:
Bu dönem romanlarının karakteristik öyküsü, asli kişinin uzun bir süre gözetlendikten sonra bir gece ansızın evinin basılması ve gözleri bağlı olarak karakola götürülmesi ile başlar; burada yaşadığı sorgulama, işkence dönemi, kalıcı izler bırakan ruh çöküntüsünün ardından dışarı çıkması ve ikinci yaşamında çoğu kez toplumdan dışlanması ile sona erer.

Soru 54

47’liler (1974) romanı ile ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Erdal Öz tarafından kaleme alınmıştır.
B
Füruzan Tekil tarafından kaleme alınmıştır.
C
12 Mart döneminin dışarıya yansımayan kapalı dünyasına ayna tutmaktadır.
D
Sosyolojik karakterli bir romandır.
E
Roman kahramanı Emine’nin kişiliğinde kadın olmanın sorunlarına dikkat çekilmiştir.
Açıklama:
Füruzan Tekil, yazıldığı yıllarda oldukça ilgi gören romanı 47’liler’de (1974) devletin resmî politikalarıyla uzlaşamayan aydınların çeşitli yerlere savrulmasını anlatırken, emperyalizme karşı geliştirilen sol ideolojik söylemler ön plana geçer. Konusunu 1947 doğumlu asli kişi Emine Semra Kozlu’nun yaşam öyküsünden alan roman, onun kişiliğinde 12 Mart döneminin dışarıya yansımayan kapalı dünyasına ayna tutmaktadır. Emine’nin 12 Mart öncesinde öğrenci hareketlerine katılmış olması, tutuklanması ve yaşadığı aşağılanmalar, gördüğü işkenceler; tutukluluk öncesi ve sonrasında ailesiyle ve toplumla yaşadığı kopukluklar, harcanmış bir gençliğin çelişkileri, yanılgılar, başarısızlıkla sonuçlanan devrim hareketi romanın izleksel boyutlarını göstermektedir.

Soru 55

  1. 12 Eylül sonrası bağlı bulunduğu örgüt ile özgür yaşamak arasında tercih yapmak zorunda kalan kahramanın iç çatışmalarını anlatır.
  2. Otobiyografik karakterli bir romandır ve dönemin sosyal ve siyasal yapısına tanıklık etmektedir.
  3. Toplumun unutmaya eğilimli belleğini uyarması yanında, uğruna mücadele ettiği hareket mensuplarının ihanetlerini de kurmaca dünyanın ölçüleri ve sınırları içinde eleştirmektedir.
Yukarıdaki bilgilerden hangileri, Ayşegül Deveci'nin Kuş Diline Öykünen adlı romanı ile ilgilidir?

Seçenekler

A
I-II
B
II-III
C
Yalnız I
D
Yalnız II
E
Yalnız III
Açıklama:
I numaralı bilgi, genç kuşak romancılardan Hasan Öztoprak’ın 12 Eylül sonrası bağlı bulunduğu örgüt ile özgür yaşamak arasında tercih yapmak zorunda kalan kahramanının iç çatışmalarını, örgüt baskısını konu alan Devamı Hayat romanı ile ilgili bir bilgidir.

Soru 56

  1. Süheyla Acar - Kayıp Romanlar
  2. Adalet Ağaoğlu - Bir Düğün Gecesi
  3. Vedat Türkali - Yağmur’un Yedi Yüzü
  4. Oktay Verel - Aslan Gibi Eşekler
Yukarıda verilen yazar-roman eşleştirmelerinden hangileri doğrudur?

Seçenekler

A
I-II
B
II-III
C
I-III
D
II-IV
E
III-IV
Açıklama:
  • Süheyla Acar - Yağmur’un Yedi Yüzü
  • Adalet Ağaoğlu - Bir Düğün Gecesi
  • Vedat Türkali - Kayıp Romanlar
  • Oktay Verel - Aslan Gibi Eşekler

Soru 57

Aşağıdakilerden hangisi, Emine Işınsu Öksüz'ün Batı Trakya Türkleri ile ilgili romanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Azap Toprakları
B
Ak Topraklar
C
Tutsak
D
Küçük Dünya
E
Çiçekler Büyür
Açıklama:
Emine Işınsu Öksüz, ilk romanı Küçük Dünya’da ellili yıllarda Urfa’ya gelin giden üniversite eğitimi görmüş İstanbullu bir kızın mistik özellikler taşıyan bu uzak yurt köşesinde mizaç ve dünya görüşleri bakımından anlaşamadığı kocası ile duygusal yakınlık kurduğu erkek arasında yaşadığı çatışmalarını işler. Işınsu Azap Toprakları, Ak Topraklar, Tutsak, Çiçekler Büyür romanlarında ise yetmişli yılların başında Batı Trakya’da yaşayan Türkler’in kimliklerine yönelik baskı ve horlama altında geçen yaşamlarını öykülemeye yönelir.

Soru 58

Seçeneklerde verilen Sevinç Çokum'un romanlarınından hangi ikisinde, biri diğerinin devamı niteliğindedir?

Seçenekler

A
Deli Zamanlar - Ağustos Başağı
B
Bizim Diyar - Deli Zamanlar
C
Çırpıntılar - Bizim Diyar
D
Ağustos Başağı - Çırpıntılar
E
Karanlığa Direnen Yıldız - Deli Zamanlar
Açıklama:
  • Ağustos Başağı - Millî Mücadele Dönemi’nde cephede ve cephe gerisinde yaşanan olayları anlatır.
  • Çırpıntılar - Avustralya’da ayakta kalmaya çalışan bir ailenin serüveni üzerinden parçalanmış aileler ve göç dramını anlatır.
  • Bizim Diyar - Osmanlı Devleti’nin çöküş yıllarını, kaybedilen Rumeli'yi, Balkan ve Rumeli göçlerini ve yaşanan dramları anlatır.
  • 27 Mayıs Askerî Darbesi’nin bir fon olarak kullanıldığı Karanlığa Direnen Yıldız ve devamı niteliğindeki Deli Zamanlar’da aynı apartmanı paylaşan dostların birbirine yabancılaşmalarını, çözülen kişilikleri, ihanetleri ve Aypare adlı kadın kahramanının çevresinde yeniden bütünleşmelerini anlatır.

Soru 59

Aşağıdakilerden hangisi, Alev Alatlı'nın romanıdır?

Seçenekler

A
Var Olma Kavgası
B
Beyler Aman
C
İşkenceci
D
Dar Alanda Tufan
E
Konuştuğumuz Gibi Uzaklara
Açıklama:
  • Alev Alatlı - İşkenceci
  • Mehmet Niyazi Özdemir - Var Olma Kavgası
  • Hasan Kayıhan - Beyler Aman
  • Nihat Genç - Dar Alanda Tufan
  • Kürşat Başar - Konuştuğumuz Gibi Uzaklara

Soru 60

12 Mart muhtırası ve sonrasının uygulamalarını konu edinen 47'liler romanı kime aittir?

Seçenekler

A
Füruzan
B
Vedat Türkali
C
Sevinç Çokum
D
Erendiz Atasü
E
Tezer Özlü
Açıklama:
İlk kez Berna Moran’ın ortak bir ad altında topladığı romancılar arasında kendilerine “devrimci”, “solcu”, “68 kuşağı”, “ülkücü”, “sağcı” adını veren ve sayıları bir hayli kabarık olan yazarlardan Melih Cevdet Anday (Gizli Emir, İsa’nın Güncesi), Füruzan (47’liler), Vedat Türkali (Güven I-II ) Sevgi Soysal (Şafak), Samim Kocagöz (Tartışma), Mehmet Eroğlu (Issızlığın Ortasında, Geç Kalmış Bir Ölü), Erdal Öz (Odalarda, Yaralısın, Deniz Gezmiş Anlatıyor, Gülünün Solduğu Akşam), Pınar Kür (Yarın Yarın), Ayla Kutlu (Tutsaklar, Ateş Üstünde Yürümek), Adalet Ağaoğlu (Bir Düğün Gecesi, Ruh Üşümesi), Emine Işınsu (Sancı, Cambaz), Tarık Buğra (Gençliğim Eyvah), Sevinç Çokum (Zor), Çetin Altan (Büyük Gözaltı, Bir Avuç Gökyüzü), Süheyla Acar (Yağmurun Yedi Yüzü), Tezer Özlü Kıral (Çocukluğun Soğuk Geceleri), Erhan Bener (Sisli Yaz), Gürsel Korat (Ay Şarkısı), Timur Ertekin (Şamanın Üç Soygunu), Tahir Abacı (İkinci Adım), Erendiz Atasü (Gençliğin O Yakıcı Mevsimi), Şöhret Baltaş (Koşarken Yavaşlar Gibi) gibi kimileri 12 Mart muhtırası ve sonrasının uygulamalarını işlemişlerdir.

Soru 61

Aşağıdakilerden hangisi 12 Mart/12 Eylül romanlarının başlıca konularından en önemlisidir?

Seçenekler

A
Z kuşağı ve sorunları
B
Köy ve köy hayatı
C
Kuruluş Savaşı
D
Darbeler ve sonrasında yaşananlar
E
Birey ve varoluşçuluk
Açıklama:
1960 Anayasası’nın sağladığı serbestlik ortamının da etkisiyle sağ-sol şeklinde biçimlenen görüş ayrılıkları, başta üniversiteler olmak üzere tüm kamu kurumlarında, sivil toplum örgütlerinde önce düşünsel planda görüş ayrılıklarına, sonra eyleme dönüşen çatışmalara neden olur. Türk toplumunun gündemini 1980’li yıllara kadar işgal eden bu çatışmalar ile onar yıl arayla gerçekleştirilen 12 Mart ve 12 Eylül askerî muhtıraları/darbeleri ve sonrasında yaşananlar, ister istemez her iki görüşü temsil eden yazarların romanlarına konu edildi. Doğru cevap D'dir.

Soru 62

12 Mart/12 Eylül Roman ve Romancılarının en büyük başarısızlıkları hangisidir?

Seçenekler

A
Az sayıda örnekleri olması
B
Toplumdan uzak olmaları
C
Kendi dönemleriyle sınırlı kalmaları
D
Özgün teknik eksikliği
E
Politik olmamaları
Açıklama:
bu romanların büyük bir bölümü Türk romanına getirdikleri özgün anlatım teknikleriyle derinliğine verilen psikolojik tahlilleriyle ve iç konuşmalara dayalı özeleştirileriyle başarılı olsalar dahi, politik söylemler ve ideolojik bir tek yanlılık arasında harcanıp giderler. Yine aynı sebepten romanlarının ömürleri, yazıldıkları dönemin/ güncelin sınırlarını aşamaz. Başarısızlıkları da buradan kaynaklanır. doğru cevap C'dir.

Soru 63

Edebiyat eleştirmenleri 12 Mart romanları ile köy romanlarının arasında nasıl bir ortak noktaya vurgu yapmışlardır?

Seçenekler

A
Yapı bakımından bir birlerine benzerler
B
Kullanılan dil hemen hemen aynıdır
C
Post modern roman teknikleri kullanmışlardır
D
Toplumdan çok bireyler ön plana çıkarılmıştır
E
Metinlerarasılık tekniği yoğun olarak kullanılmıştır
Açıklama:
12 Mart romanları, yapı bakımından köy romanlarının kent romanlarına uyarlanması olarak kabul edilebilir. Öncekilerde bilinçlenen köylüler kendilerini sömüren, ekmeklerini ellerinden alan ya da alın terlerinin karşılığını vermeyen mütegallibeye, ağalara ve yerel parti kodamanlarına karşı mücadele ederken; 70’li yıllardan sonra bu mücadele kente taşınır. Doğru cevap A'dır.

Soru 64

12 Mart romanlarının örneklerinden biri olan Şafak romanı kimin eseridir?

Seçenekler

A
Latife Tekin
B
Adalet Ağaoğlu
C
Duygu Asena
D
Füruzan
E
Sevgi Soysal
Açıklama:
Sevgi Soysal’ın Şafak romanında bir gece içinde meydana gelen tüm olaylar, bir
örgüt evinin bir gece aniden basılması ve evde bulunanların tutuklanmaları ile
başlar, karakolda sorgulanmaları ve şafak vakti serbest bırakılmaları ile sona erer. Doğru cevap E'dir.

Soru 65

Pınar Kür'ün hangi romanı 68 kuşağının ideolojik söylemleri çevresinde biçimlenmiş ve tüm olumsuzlukları bünyesinde toplayan kurgusal hayatlardan kesitler sunar?

Seçenekler

A
Yarın Yarın
B
Asılacak Kadın
C
Bitmeyen Aşk
D
Bir Cinayet Romanı
E
Bir Deli Ağaç
Açıklama:
Pınar Kür, Türkiye’nin düzenini ve 12 Mart dönemini eleştirdiği iki yıllık bir duruşmadan sonra yayımına izin verilen Yarın Yarın’da çatışmanın bir tarafını oluşturan 68 kuşağının ideolojik söylemleri çevresinde biçimlenmiş ve tüm olumsuzlukları bünyesinde toplayan kurgusal hayatlardan kesitler sunar. Doğru cevap A'dır.

Soru 66

47'liler romanında sadece toplumsal olaylara değinmeyip kadın sorununun altını da çizen yazarımız kimdir?

Seçenekler

A
Ayla Kutlu
B
Füruzan
C
Nezihe Merç
D
Leyla Erbil
E
Tezer Özlü
Açıklama:
47'liler romanında Füruzan, sosyolojik karakterli bu romanında sadece bir dönemin sosyal ve siyasal olaylarını vermekle kalmamış, aynı zamanda bir kadın olmanın verdiği duyarlıkla Emine’nin kişiliğinden Türkiye’de kadın olmanın sorunlarına ve karşılaşacağı tehlikelere de dikkat çekmiştir.Doğru cevap B'dir

Soru 67

Ayşegül Devecioğlu’nun tipik bir 12 Eylül romanı olan Kuş Diline Öykünen romanın geri dönüşlerle yansıtılan geçmişe dair birtakım canlı sahneler ve tablolardan oluşması nasıl yorumlanabilir?

Seçenekler

A
Romana gizem katılmıştır
B
Romanda geçmişe özlem duygusu ön plana çıkmıştır
C
Romana post modern bir hava katılmıştır
D
Roman renkli bir karaktere bürünmüştür
E
Romana belgesel hüviyet kazandırılmıştır
Açıklama:
Ayşegül Devecioğlu’nun tipik bir 12 Eylül romanı olan Kuş Diline Öykünen romanları da döneme yaklaşım tarzları bakımından incelenmeye değer. Geri dönüşlerle yansıtılan geçmişe dair birtakım canlı sahneler ve tablolar, romana, bir bakıma, 12 Eylül dönemini aydınlatan belgesel hüviyet kazandırıyor. Doğru cevap E'dir.

Soru 68

Adını öykü ile duyuran Süheyla Acar, ilk romanı Yağmur’un Yedi Yüzü'de sinema tekniğinden yararlanması romanın okuyucusuna nasıl bir katkı sağlamıştır?

Seçenekler

A
Romanın filme çekilme beklentisini arttırmıştır
B
Romanı daha gizemli hale getirmiştir
C
Romanı rahat okunur ve ilgi çekici kılmıştır
D
Sinema meraklısı okurun ilgisini çekmiştir
E
Okuyucu roman karakterleri ile özdeşleşmiştir
Açıklama:
Adını öykü ile duyuran Süheyla Acar, ilk romanı Yağmur’un Yedi Yüzü ile romancılık yeteneğini kanıtlar. Acar’ın sinema tekniğinden geniş ölçüde yararlanmış olması ve dili özgün kullanması romanını okunabilir ve ilgi çekici kılan özelliklerdendir. Doğru cevap C'dir.

Soru 69

Dünyanın En Pis Sokağı ve Gençliğim Eyvah romanlarıyla “ülkücü” adını veren grupların bakış açısını romana taşıyan yazar kimdir?

Seçenekler

A
Kemal Tahir
B
Peyami Safa
C
Reşat Nuri Güntekin
D
Tarı Buğra
E
Ahmet Hamdi Tanpınar
Açıklama:
Çatışmanın karşı cephesini oluşturan ve kendilerine “ülkücü” adını veren grupların bakış açısından yaşanan sosyal olayları, siyasal çatışmaları; acılarla, özveriyle dolu bireysel öyküleri geniş bir perspektiften değerlendirip okura sunan romancılar da vardır. Öne çıkan adlardan Tarık Buğra Dünyanın En Pis Sokağı ve Gençliğim Eyvah’da 70’li yılların sağ-sol eksenli siyasal çatışmalarını romana taşır. Doğru cevap D'dir

Soru 70

12 Mart ve 12 Eylül romanları daha çok hangi yönü ile belleklere kazınmıştır çıkmıştır?

Seçenekler

A
Edebî nitelikleri
B
Kurgusal gerçekliği
C
Roman yapıları
D
Sosyolojik değerleri
E
Roman dili
Açıklama:
12 Mart ve 12 Eylül romanları adını verdiğimiz 70’li ve 80’li yılların büyük ölçüde bir dünya görüşüne angaje olmuş, daha çok kutuplaşmalara dayalı anı-romanları, bir döneme ışık tutmaları bakımından edebî niteliklerinden çok sosyolojik değerleriyle belleklerde yer edindiler.Doğru cevap D'dir.

Soru 71

Aşağıdakilerden hangisi 12 Mart/12 Eylül Romanlarının başarılı bulunan özelliklerinden biridir?

Seçenekler

A
İdeolojik tek yanlılık
B
Özgün anlatım teknikleri
C
Politik söylemler
D
Yazıldıkları dönemi aşmaları
E
Uzun ömürlü olmaları
Açıklama:
12 Mart/12 Eylül romanların büyük bir bölümü Türk romanına getirdikleri özgün anlatım teknikleriyle derinliğine verilen psikolojik tahlilleriyle ve iç konuşmalara dayalı özeleştirileriyle başarılı olsalar dahi, politik söylemler ve ideolojik bir tek yanlılık arasında harcanıp giderler. Yine aynı sebepten romanlarının ömürleri, yazıldıkları dönemin/ güncelin sınırlarını aşamaz. Doğru cevap B'dir.

Soru 72

Aşağıdakilerden hangisi 12 Mart/12 Eylül romanlarının belli başlı konuları arasında yer alır?

Seçenekler

A
Bireyin varoluş sorunu
B
Kimlik bunalımı
C
Üniversitelerde yaşanan çatışmalar
D
Çevre ve çevre sorunları
E
Gençlik aşkları
Açıklama:
1960 Anayasası’nın sağladığı serbestlik ortamının da etkisiyle sağ-sol şeklinde biçimlenen görüş ayrılıkları, başta üniversiteler olmak üzere tüm kamu kurumlarında, sivil toplum örgütlerinde önce düşünsel planda görüş ayrılıklarına, sonra eyleme dönüşen çatışmalara neden olur. Türk toplumunun gündemini 1980’li yıllara kadar işgal eden bu çatışmalar ile onar yıl arayla gerçekleştirilen 12 Mart ve 12 Eylül askerî muhtıraları/darbeleri ve sonrasında yaşananlar, ister istemez her iki görüşü temsil eden yazarların romanlarına konu edildi. Doğru cevap C'dir.

Soru 73

Yarın Yarın’da romanında çatışmanın bir tarafını oluşturan 68 kuşağının ideolojik söylemleri çevresinde biçimlenmiş ve tüm olumsuzlukları bünyesinde toplayan kurgusal hayatlardan kesitler sunan yazarımız kimdir?

Seçenekler

A
Leyla Erbil
B
Adalet Ağoğlu
C
Latife Tekin
D
İnci Aral
E
Pınar Kür
Açıklama:
Pınar Kür, Türkiye’nin düzenini ve 12 Mart dönemini eleştirdiği iki yıllık bir duruşmadan sonra yayımına izin verilen Yarın Yarın’da çatışmanın bir tarafını oluşturan 68 kuşağının ideolojik söylemleri çevresinde biçimlenmiş ve tüm olumsuzlukları bünyesinde toplayan kurgusal hayatlardan kesitler sunar. Doğru cevap A'dır.

Soru 74

12 Mart romanlarının güzel örneklerinden biri olan Şafak romanı kimin romanıdır?

Seçenekler

A
Ayşegül Devecioğlu
B
Sevgi Soysal
C
Süheyla Acar
D
Fürüzan
E
Ayla Kutlu
Açıklama:
Sevgi Soysal’ın Şafak romanında bir gece içinde meydana gelen tüm olaylar, bir
örgüt evinin bir gece aniden basılması ve evde bulunanların tutuklanmaları ile
başlar, karakolda sorgulanmaları ve şafak vakti serbest bırakılmaları ile sona erer. Doğru cevap B'dir.

Soru 75

Aşağıdakilerden hangisi 12 Mart/12 Eylül Romancılarının genel özelliklerinden birisidir?

Seçenekler

A
Bireyin varoşu sorununu ön plana çıkarmaları
B
Bilinç akışı tekniğini yoğun olarak kullanmaları
C
Üst kurmaca tekniklerini kullanmaları
D
Siyasal bir grup olan 68 kuşağına yakınlık duymaları
E
Daha çok gençler ve gençlik bunalımları üzerine yazmaları
Açıklama:
Romanlarının konusunu 12 Mart dönemi uygulamalarından alan romancıların
büyük bir bölümü, 68 kuşağı olarak ünlenen siyasal gurup arasında bulunmuş,
eylemlere katılmış ya da bu kuşağın düşüncelerine romantik bir yakınlık duymuş
kişilerdir. Doğru cevap D'dir.

Soru 76

12 Mart ve 12 Eylül romanları hangi yönü ile daha çok akıllarda kalmıştır?

Seçenekler

A
Kutuplaşmalara dayalı anı-romanları olmaları
B
Köy hayatına odaklanan romanlar olmaları
C
Etnik kimlik ve çatışmaların olduğu romanlar olmaları
D
Kurgu oyunlarının yapıldığı tarihsel romanlar olmaları
E
Postmodern tekniklerden faydalanılan romanlar olmaları
Açıklama:
12 Mart ve 12 Eylül romanları adını verdiğimiz 70’li ve 80’li yılların büyük ölçüde bir dünya görüşüne angaje olmuş, daha çok kutuplaşmalara dayalı anı-romanları, bir döneme ışık tutmaları bakımından edebî niteliklerinden çok sosyolojik değerleriyle belleklerde yer edindiler. Doğru cevap Adir.

Soru 77

Süheyla Acar, ilk romanı Yağmur’un Yedi Yüzü'de sinema tekniğinden yararlanmasının okuyucuya yansıması nasıl olmuştur?

Seçenekler

A
Gizem yaratmıştır
B
Politik bakış açısı sağlamıştır
C
Duygusallığı arttırmıştır
D
Dikkatli okumaya yöneltmiştir
E
İlgiyi arttırmıştır
Açıklama:
Adını öykü ile duyuran Süheyla Acar, ilk romanı Yağmur’un Yedi Yüzü ile romancılık yeteneğini kanıtlar. Acar’ın sinema tekniğinden geniş ölçüde yararlanmış olması ve dili özgün kullanması romanını okunabilir ve ilgi çekici kılan özelliklerdendir. Doğru cevap E'dir.

Soru 78

Dünyanın En Pis Sokağı ve Gençliğim Eyvah romanlarıyla “ülkücü” anlayışa yakın anlayışı romanlarına aktarmış yazarımız kimdir?

Seçenekler

A
Tarık Buğra
B
Nihal Atsız
C
Ömer Seyfettin
D
Peyami Safa
E
Cemil Meriç
Açıklama:
Çatışmanın karşı cephesini oluşturan ve kendilerine “ülkücü” adını veren grupların bakış açısından yaşanan sosyal olayları, siyasal çatışmaları; acılarla, özveriyle dolu bireysel öyküleri geniş bir perspektiften değerlendirip okura sunan romancılar da vardır. Öne çıkan adlardan Tarık Buğra Dünyanın En Pis Sokağı ve Gençliğim Eyvah’da 70’li yılların sağ-sol eksenli siyasal çatışmalarını romana taşır. Doğru cevap A'dir

Soru 79

Yazar Füruzan hangi romanında çizdiği Emine karakteri ile hem toplumsal konulara hem de kadın sorununa değinmiştir?

Seçenekler

A
Parasız Yatılı
B
Benim Sinemalarım
C
47'liler
D
Kuşatma
E
Gecenin Öteki Yüzü
Açıklama:
47'liler romanında Füruzan, sosyolojik karakterli bu romanında sadece bir dönemin sosyal ve siyasal olaylarını vermekle kalmamış, aynı zamanda bir kadın olmanın verdiği duyarlıkla Emine’nin kişiliğinden Türkiye’de kadın olmanın sorunlarına ve karşılaşacağı tehlikelere de dikkat çekmiştir.Doğru cevap C'dir

Soru 80

I Adalet Ağoğlu
II Emine Işınsu
III Sevinç Çokum
IV Mustafa Miyasoğlu
V Vedat Türkali
Hangileri 70’li 80’li yılların sağ-sol kutupluluğuna dayanan bölünmüşlüğünde “milliyetçi / ülkücü” kesimin sorunlarını ve görüşlerini dile getiren romancılar arasındadır?

Seçenekler

A
I ve II
B
III ve V
C
I,II ve III
D
II,III ve IV
E
II,IV ve V
Açıklama:
Bakış açıları aynı olmakla beraber görüşlerini ulusçu söylemlerle destekleyen
70’li 80’li yılların sağ-sol kutupluluğuna dayanan bölünmüşlüğünde “milliyetçi /
ülkücü” kesimin sorunlarını, görüşlerini, yaşadıkları acılı yaşamı ve sonrasını dile
getiren / romanlaştıran yazarlar arasında Emine Işınsu, Sevinç Çokum, Mustafa
Miyasoğlu sayılabilir.Adalet Ağoğlu ve Vedat Türkali toplumcu gerçekci yazarlar kategrisinde değerlendirilinebilir. Doğru cevap D'dir

Soru 81

47'LİLER romanı aşağıdaki yazarlarımızdan hangisine aittir?

Seçenekler

A
Füruzan.
B
Vedat Türkali.
C
Erdal ÖZ.
D
Tarık Buğra.
E
Adalet Ağaoğlu.
Açıklama:
Füruzan. Cevap A'dır.

Soru 82

Hangisi ''Çocukluğun Soğuk Geceleri''nin yazarıdır?

Seçenekler

A
Tezer Özlü.
B
Sevgi Soysal.
C
Adalet Ağaoğlu.
D
Füruzan.
E
Latife Tekin.
Açıklama:
Tezer Özlü. Cevap A'dır.

Soru 83

Aşağıdakilerden hangisi Vedat Türkali'nin eserlerinden biridir?

Seçenekler

A
Çocukluğun Soğuk Geceleri.
B
Güven.
C
47'liler.
D
Gençliğim Eyvah.
E
Büyük Gözaltı.
Açıklama:
Güven. Cevap B'dir.

Soru 84

Aşağıdakilerden hangisi 12 Eylül uygulamalarını romana sokmuştur?

Seçenekler

A
47'liler.
B
Büyük Gözaltı.
C
Bir Gün Tek Başına.
D
Odalarda.
E
Yaralısın.
Açıklama:
Bir Gün Tek Başına. Cevap C'dir.

Soru 85

Şafak romanı hangi yazarımıza aittir?

Seçenekler

A
Füruzan.
B
Latife Tekin.
C
Vedat Türkali.
D
Tarık Buğra.
E
Sevgi Soysal.
Açıklama:
Sevgi Soysal. Cevap E'dir.

Soru 86

''Bir Düğün Gecesi'' romanı hangi yazarımıza aittir?

Seçenekler

A
Adalet Ağaoğlu.
B
Latife Tekin.
C
Tezer Özlü.
D
Füruzan.
E
Sevgi Soysal.
Açıklama:
Adalet Ağaoğlu. Cevap A'dır.

Soru 87

Aşağıdaki eserlerden hangisi milliyetçi bakışı ifade etmesi bakımından değerlendirilebilir??

Seçenekler

A
Gençliğim Eyvah.
B
Güven.
C
47liler.
D
Bir Düğün Gecesi.
E
Şafak.
Açıklama:
Gençliğim Eyvah. Cevap A'DIR.

Soru 88

Hangisi Emine Işınsu'nun romanlarından biridir?

Seçenekler

A
Bir düğün Gecesi.
B
Şafak.
C
Sevgili Arsız Ölüm.
D
Bukağı.
E
47liler.
Açıklama:
Bukağı. Cevap D'dir.

Soru 89

Hangisi Füruzan romanıdır?

Seçenekler

A
Berlin'in Nar Çiçeği.
B
Bir Düğün Gecesi.
C
Sevgili ARsız Ölüm.
D
Bukağı.
E
Şafak.
Açıklama:
Berlinin Nar Çiçeği. Cevap A'dır.

Soru 90

Aşağıdakilerden hangi eser Tarık Buğraya aittir?

Seçenekler

A
47liler.
B
Güven.
C
Dünyanın EN Pİs Sokağı.
D
Şafak.
E
Bir Düğün Gecesi.
Açıklama:
Dünyanın En Pis Sokağı. Cevap C'dir.

Soru 91

"12 Mart dönemi uygulamalarını konu alan romancıların büyük bir bölümü, 68 kuşağı olarak ünlenen siyasal gurup arasında bulunmuş, eylemlere katılmış ya da bu kuşağın düşüncelerine romantik bir yakınlık duymuş kişilerdir. Söylemleri, yerleşik düzene karşı çıkan, sınıf çatışmasını ön plana çıkaran kutupluluk üzerinedir. Romantik, realist ya da doğalcı akıma bağlı olsalar da en büyük hedefleri yaşadıkları/ tanık oldukları dönemin gerçeklerini yansıtmaktır. Çatışmaya bir başka açıdan bakıldığında söz konusu romanlar, eşkıya ve köy romanının farklı bir uzantısı olarak görünürler. Anadolu eşkıyasının yerini bu romanlarda mevcut düzene baş kaldıran kent eşkıyası almıştır. Romanların büyük bir bölümü Türk romanına getirdikleri özgün anlatım teknikleriyle derinliğine verilen psikolojik tahlilleriyle ve iç konuşmalara dayalı öz eleştirileriyle başarılı olsalar dahi, politik söylemler ve ideolojik bir tek yanlılık arasında harcanıp giderler ve güncelin sınırlarını aşamazlar." Metinde aşağıdakilerin hangisine değinilmemiştir?

Seçenekler

A
12 Mart roman yazarlarının yetiştiği ortama
B
12 Mart romanı yazarlarının ideolojik yapılanmalarının özelliklerine
C
12 Mart romanı yazarlarının nelerden söz etmek istediklerine
D
12 Mart romanı yazarlarının eğitim düzeylerine
E
12 Mart romanı yazrlarının Türk romanına anlatım teknikleri açısından katkılarına
Açıklama:
Metinde 12 Mart romanı yazarlarının eğitim durumlarının ne olduğuna değinilmemiştir.
12 Mart romanı yazarlarının eğitim düzeylerine

Soru 92

  1. Çevreleriyle uyumsuz
  2. Neşeli
  3. Yalnızlık çeken
  4. İsyankâr
Yukarıdakilerden hangileri 12 Mart dönemi romancılarının, yaşamlarını öyküleştirdikleri roman kişilerinin benzer özelliklerindendir?

Seçenekler

A
I, II, III, IV
B
I, II, III
C
I, II, IV
D
I, III, IV
E
II, III, IV
Açıklama:
Romanlarının konusunu 12 Mart dönemi uygulamalarından alan romancılarınbüyük bir bölümü, 68 kuşağı olarak ünlenen siyasal gurup arasında bulunmuş, eylemlere katılmış ya da bu kuşağın düşüncelerine romantik bir yakınlık duymuş kişilerdir. Yaşamlarını öyküleştirdikleri roman kişileri, çoğunlukla çevreleriyle uyumsuz, yalnızlık çeken, isyankâr, biraz marjinal kişilerdir. Söylemleri, yerleşik düzene karşı çıkan, sınıf çatışmasını ön plana çıkaran kutupluluk üzerinedir. Romantik, realist ya da doğalcı akıma bağlı olsalar da en büyük hedefleri yaşadıkları/tanık oldukları dönemin gerçeklerini yansıtmaktır.

Soru 93

Varlıklı bir çevreden gelen ve mutsuz bir evlilik geçirmiş olan bir genç kadınla yine aynı çevreden radikal sol örgütlere katılmış bir gencin 12 Mart Darbesi çevresinde buluşan yaşamlarının anlatıldığı roman hangisidir?

Seçenekler

A
Şafak
B
Yarın Yarın
C
Yaralısın
D
Güz Mevsimi
E
Berlin’in Nar Çiçeği
Açıklama:
Pınar Kür, Türkiye’nin düzenini ve 12 Mart dönemini eleştirdiği iki yıllık bir duruşmadan sonra yayımına izin verilen Yarın Yarın’da çatışmanın bir tarafını oluşturan 68 kuşağının ideolojik söylemleri çevresinde biçimlenmiş ve tüm olumsuzlukları bünyesinde toplayan kurgusal hayatlardan kesitler sunar. Varlıklı bir çevreden gelen ve mutsuz bir evlilik geçirmiş olan bir genç kadınla yine aynı çevreden radikal sol örgütlere katılmış bir gencin 12 Mart Darbesi çevresinde buluşan yaşamlarını öyküleştirir.

Soru 94

Aşağıdaki yazarlardan hangisi milliyetçi/ülkücü bakış çerçevesinde eserler vermiştir?

Seçenekler

A
Füruzan
B
Hasan Öztoprak
C
Tarık Buğra
D
Ayşegül Devecioğlu
E
Pınar Kür
Açıklama:
Kendilerine “ülkücü” adını veren grupların bakış açısından yaşanan sosyal olayları, siyasal çatışmaları; acılarla, özveriyle dolu bireysel öyküleri geniş bir perspektiften değerlendirip okura sunan romancılar da vardır. Öne çıkan adlardan Tarık Buğra Dünyanın En Pis Sokağı ve Gençliğim Eyvah’da 70’li yılların sağ-sol eksenli siyasal çatışmalarını romana taşır.

Soru 95

70’li yılların romancısı Oktay Verel’in sömüren-sömürülen kutupluluğunda toplumsal olaylara mizahi bir eleştiri getiren eseri aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Aslan Gibi Eşekler
B
Kayıp Romanlar
C
Bir Düğün Gecesi
D
Dünyanın En Pis Sokağı
E
Dönüş Acıları
Açıklama:
70’li yılların romancısı Oktay Verel’in sömüren-sömürülen kutupluluğunda toplumsal olaylara mizahi bir eleştiri getiren Aslan Gibi Eşekler’i adlı eseridir.

Soru 96

  1. Küçük Dünya
  2. Dönüş Acıları
  3. Azap Toprakları
  4. Tutsak
Yukarıdaki eserlerden hangileri Emine Işınsu Öksüz'e aittir?

Seçenekler

A
I, II, III, IV
B
I, II, III
C
II, III, IV
D
I, III, IV
E
I, II, IV
Açıklama:
Emine Işınsu Öksüz ilk romanı Küçük Dünya’da ellili yıllarda Urfa’ya gelin giden üniversite eğitimi görmüş İstanbullu bir kızın mistik özellikler taşıyan bu uzak yurt köşesinde mizaç ve dünya görüşleri bakımından anlaşamadığı kocası ile duygusal yakınlık kurduğu erkek arasında yaşadığı çatışmalarını işleyen Işınsu, Azap Toprakları, Ak Topraklar, Tutsak, Çiçekler Büyür romanlara konularını yetmişli yılların başında Batı Trakya’da yaşayan Türkler’in kimliklerine yönelik baskı ve horlama altında geçen yaşamlarını öykülemeye yönelir.
Yahya Akengin, otobiyografik karakterli Dönüş Acıları romanında 1970’li yıllarda büyük kente üniversite eğitimi almak için gelen dört taşralı gencin, istemeyerek sürüklendikleri olayları, birer yaprak gibi dökülmelerini ve eğitimlerini tamamlayamadan köylerine dönüşlerini işler.

Soru 97

Ahmet Bican Ercilasun’un bir grup akademisyenin Türk cumhuriyetlerinden Özbekistan’a yaptıkları gezi sırasında yaşadıkları serüvenler çevresinde, Türk aydınının son 40 yılda düşünsel planda yaşadığı değişimi ve gelişmeleri de içine alan anı-roman hüviyetindeki romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Var Olma Kavgası
B
Gülnar
C
Ölüm Daha Güzeldi
D
Beyler Aman
E
Bir Aşk Serüveni
Açıklama:
Ahmet Bican Ercilasun’un bir grup akademisyenin Türk cumhuriyetlerinden Özbekistan’a yaptıkları gezi sırasında yaşadıkları serüvenler çevresinde, Türk aydınının son 40 yılda düşünsel planda yaşadığı değişimi ve gelişmeleri de içine alan anı-roman hüviyetindeki romanı Gülnar'dır.

Soru 98

‘Hepimizin içinde baskıcı, despot bir kişilik yatar; aileden başlayarak aldığımız tek yanlı ve boyun eğmeye, tartışmasız itaat etmeye güdüleyen eğitim anlayışı zamanla farkına varmaksızın bizleri de işkenceci yapıverir’ temel düşüncesinden yola çıkarak 12 Mart, 12 Eylül öncesi siyasal olayları eleştiren İşkenceci romanı hangi yazara aittir?

Seçenekler

A
Mehmet Niyazi Özdemir
B
Hasan Kayıhan
C
Nihat Genç
D
Kürşat Başar
E
Alev Alatlı
Açıklama:
Alev Alatlı’nın ‘hepimizin içinde baskıcı, despot bir kişilik yatar; aileden başlayarak aldığımız tek yanlı ve boyun eğmeye, tartışmasız itaat etmeye güdüleyen eğitim anlayışı zamanla farkına varmaksızın bizleri de işkenceci yapıverir’ temel düşüncesinden yola çıkarak 12 Mart, 12 Eylül öncesi siyasal olayları eleştiren romanı İşkencecidir.

Soru 99

Aşağıdaki yazar-eser eşleştirmelerinden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Vedat Türkali - Bir Düğün Gecesi
B
Emine Işınsu Öksüz - 47'liler
C
Kürşat Başar - Konuştuğumuz Gibi Uzaklara
D
Nihat Genç - Beyler Aman
E
Alev Alatlı - Gülnar
Açıklama:
Alev Alatlı’nın İşkenceci romanı; Mehmet Niyazi Özdemir’in çatışmaların arka planındaki kimlik sorununa dikkat çektiği Var Olma Kavgası’nı ve Rusya’dan kaçan ana ile oğulun ölümle sonuçlanan serüvenlerini işlediği Ölüm Daha Güzeldi romanlarını ve Hasan Kayıhan’ın Türkiye’deki üretim ilişkilerinin ve siyasal yapının çarpıklığını ele aldığı Beyler Aman, Nihat Genç’in Dar Alanda Tufan, Dün Korkusu, Bu Çağın Soylusu, Kürşat Başar’ın Konuştuğumuz Gibi Uzaklara romanları da 12 Mart, 12 Eylül öncesi siyasal eleştiren romanlardandır.

Soru 100

Çatışmaların arka planındaki kimlik sorununa dikkat çektiği Var Olma Kavgası’nın ve Rusya’dan kaçan ana ile oğulun ölümle sonuçlanan serüvenlerini işlediği Ölüm Daha Güzeldi romanlarının yazarı kimdir?

Seçenekler

A
Mehmet Niyazi Özdemir
B
Vüsat O. Bener
C
Vedat Türkali
D
Alev Alatlı
E
Kürşat Başar
Açıklama:
Mehmet Niyazi Özdemir, çatışmaların arka planındaki kimlik sorununa dikkat çektiği Var Olma Kavgası’nı ve Rusya’dan kaçan ana ile oğulun ölümle sonuçlanan serüvenlerini işlediği Ölüm Daha Güzeldi romanlarının yazarıdır.

Soru 101

Aşağıdakilerden hangisi 12 Mart romanının özelliklerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Yapı bakımından köy romanlarının kent romanlarına uyarlanması biçimindedirler.
B
12 Mart romanlarında kendilerini ezdiğine inandıkları kapitalist güçler, iş çevreleri ve
onların destekçileri ile mücadele anlatılır.
C
12 Mart romanlarında ağırlıklı olarak 1970 öncesi bu dönemi hazırlayan süreç yansıtılır.
D
Romanlarda yoğunlukla tutuk evlerinde, karakollarda, sıkıyönetim mahkemelerinde yaşananlarla dışarıdaki yansımaları anlatılır.
E
Bu dönemin romanlarının genel karakteristiği olarak olayların yaşandığı yıllar değil, 12 Mart sonrası yansıtılmıştır.
Açıklama:
Bu dönemin romanlarının genel karakteristiği olarak olayların yaşandığı yıllar değil, 12 Mart sonrası yansıtılmıştır. Çünkü vermeye çalıştıkları yaptıkları değil, kendilerine yapılanlardır. Bu yüzden çoğu romanda etken değil edilgendirler.
12 Mart romanlarında ağırlıklı olarak 1970 öncesi bu dönemi hazırlayan süreç yansıtılır.

Soru 102

"Romanda bir gece içinde meydana gelen tüm olaylar, bir örgüt evinin bir gece aniden basılması ve evde bulunanların tutuklanmaları ile başlar, karakolda sorgulanmaları ve şafak vakti serbest bırakılmaları ile sona erer.Roman kişilerinin serbest bırakılıp evlerine dönüşünün anlatıldığı daha çok aydınlığı ve kurtuluşu simgeleyen son bölümde, Adana kentinin işlek bir caddesiyle sembolize edilen Türk toplumunun panoraması verilir. Yazar, kamera tekniğini kullanarak ama daha çok ideolojik bir bakışla ve sınıfsal farklılığın tipik örneklerine odaklanarak köşe başlarında iş bekleyen amelesinden pavyon kapatan kaçakçısına kadar değişik toplum katlarından insan manzaraları sunar. Çatışmalarda görev alan kişiler, birey ya da karakter olmaktan ziyade tip düzeyinde kalırlar ve sembolize ettikleri kimliği iyi bir şekilde canlandırdıkları ölçüde başarılı sayılırlar. Bu yönüyle roman, bir ruh çözümlemesi romanından çok, belli bir dönemin olaylarını sergileyen ve artık sosyolojik değertaşıyan bir romandır."Yukarıda sözü edilen 12 Mart romanı ve yazarı aşağıdakilerin hangisidir?

Seçenekler

A
Yarın Yarın-Pınar Kür
B
Şafak- Sevgi Soysal
C
47'liler-Füruzan
D
Sevgili Arsız Ölüm- Latife Tekin
E
Bir Gün Tek Başına- Vedat Türkali
Açıklama:
Bu dönemin tipik romanlarından
Sevgi Soysal’ın Şafak romanında bir gece içinde meydana gelen tüm olaylar, bir
örgüt evinin bir gece aniden basılması ve evde bulunanların tutuklanmaları ile
başlar, karakolda sorgulanmaları ve şafak vakti serbest bırakılmaları ile sona erer.
Şafak- Sevgi Soysal

Soru 103

Aşağıdaki eşleşmelerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Kuş Diline Öykünen - Ayşegül Devecioğlu
B
Yaralısın- Erdal Öz
C
Ruh Üşümesi -Adalet Ağaoğlu
D
Gençliğim Eyvah-Tarık Buğra
E
Geç Kalmış Bir Ölü-Vedat Türkali
Açıklama:
Geç Kalmış Bir Ölü, Mehmet Eroğlu'na aittir.
Geç Kalmış Bir Ölü-Vedat Türkali

Soru 104

"Roman yazmaya 1966’da Turizm ve Tanıtma Bakanlığının açtığı yarışma ile başlayan yazar, son romanı Bukağı’ya kadar yazdığı tüm romanlarında Türk toplumunun son kırk yıl içinde geçirdiği sarsıntıları, yaşadığıbuhranları, kitlesel dalgalanmaları, sağ-sol şeklinde biçimlenen kutuplaşmaları,iyice hazmedilmemiş reçetelerle ve siyasal doktrinlerle kendilerine bir yer tutmaya çalışan ve yaşamlarını bunlarla yönlendiren dönemin gençliğini ve sorunlarını, kuşak çatışmasını, inanç buhranını ve bu buhrandan gönül yüceliğine ulaşmanın yollarını bir öğretmen yüreğiyle, bir anne duyarlığıyla, içten ve yalın anlatımıyla öyküleştirir. İlk romanı Küçük Dünya’da ellili yıllarda Urfa’ya gelin giden üniversiteeğitimi görmüş İstanbullu bir kızın mistik özellikler taşıyan bu uzak yurt köşesinde mizaç ve dünya görüşleri bakımından anlaşamadığı kocası ile duygusal yakınlıkkurduğu erkek arasında yaşadığı çatışmalarını işleyen yazar, Azap Toprakları, Ak Topraklar, Tutsak, Çiçekler Büyür romanlara konularını yetmişli yılların başındaBatı Trakya’da yaşayan Türkler’in kimliklerine yönelik baskı ve horlama altında geçen yaşamlarını öykülemeye yönelir." Metinde sözü edilen yazar aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?

Seçenekler

A
Emine Işınsu Öksüz
B
Sevinç Çokum
C
Mustafa Miyasoğlu
D
Yahya Akengin
E
Tarık Buğra
Açıklama:
Roman yazmaya 1966’da Turizm ve Tanıtma Bakanlığının açtığı yarışma ile
başlayan Emine Işınsu Öksüz (d. 1936), son romanı Bukağı’ya kadar yazdığı tüm
romanlarında Türk toplumunun son kırk yıl içinde geçirdiği sarsıntıları, yaşadığı
buhranları, kitlesel dalgalanmaları, sağ-sol şeklinde biçimlenen kutuplaşmaları,
iyice hazmedilmemiş reçetelerle ve siyasal doktrinlerle kendilerine bir yer tutmaya
çalışan ve yaşamlarını bunlarla yönlendiren dönemin gençliğini ve sorunlarını, kuşak çatışmasını, inanç buhranını ve bu buhrandan gönül yüceliğine ulaşmanın yollarını bir öğretmen yüreğiyle, bir anne duyarlığıyla, içten ve yalın anlatımıyla öyküleştirdi.

Soru 105

Aşağıdakilerin hangisinde Sevinç Çokum'un eserleriyle ilgili bir yanlış bilgi verilmiştir?

Seçenekler

A
Belgesel hüviyetli Ağustos Başağı’nda Millî Mücadele Dönemi’nde
cephede ve cephe gerisinde yaşanan olayları anlatır.
B
Çırpıntılar’da parçalanmış aileleri ve göç dramını Avustralya’da ayakta kalmaya çalışan bir ailenin serüveni üzerinden anlatır.
C
Bizim Diyar’da Osmanlı Devleti’nin çöküş yıllarını, kaybedilen Rumeli’yi, Balkan ve Rumeli göçlerini ve yaşanan dramları yansıtır.
D
Karanlığa Direnen Yıldız ve devamı niteliğindeki Deli Zamanlar’da 12 Mart ve 12 Eylül darbelerinin anlatır.
E
Hilâl Görününce’de, Kırım Savaşı yıllarında Kırım Türklerinin zengin ve renkli hayatlarından kesitler sunar.
Açıklama:
27 Mayıs Askerî Darbesi’nin bir fon olarak kullanıldığı Karanlığa Direnen Yıldız ve devamı niteliğindeki Deli Zamanlar’da aynı apartmanı paylaşan dostların birbirine yabancılaşmalarını, çözülen kişilikleri, ihanetleri ve Aypare adlı kadın kahramanının
çevresinde yeniden bütünleşmelerini anlatır.
Karanlığa Direnen Yıldız ve devamı niteliğindeki Deli Zamanlar’da 12 Mart ve 12 Eylül darbelerinin anlatır.

Soru 106

Aşağıdaki romanlardan hangisi Mustafa Miyasoğlu'na ait değildir?

Seçenekler

A
Kaybolmuş Günler
B
Dönemeç
C
Kaf Dağının Ardında
D
Güzel Ölüm
E
Bir Aşk Serüveni
Açıklama:
Kaf Dağının Ardında romanı Emine Işınsu Öksüz'e aittir.

Soru 107

Aşağıdaki romanlardan hangisi Vedat Türkali'ye ait değildir?

Seçenekler

A
Bir Gün Tek Başına
B
Mavi Karanlık
C
Yeşilçam Dedikleri Türkiye
D
Tek Kişilik Ölüm
E
Issızlığın Ortasında
Açıklama:
Issızlığın Ortasında romanı Mehmet Eroğlu'na aittir.

Soru 108

"Türkiye’nin düzenini ve 12 Mart dönemini eleştirdiği iki yıllık bir duruşmadan sonra yayımına izin verilen romanda çatışmanın bir tarafını oluşturan 68 kuşağının ideolojik söylemleri çevresinde biçimlenmiş ve tüm olumsuzlukları bünyesinde toplayan kurgusal hayatlardan kesitler sunar. Varlıklı bir çevreden gelen ve mutsuz bir evlilik geçirmiş olan bir genç kadınla yine aynı çevreden radikal sol örgütlere katılmış bir gencin 12 Mart Darbesi çevresinde buluşan yaşamlarını öyküleştirir. Başta asli kişiler Selim ile Seyda olmak üzere romanda yer alan kişilerin hemen tamamı sıradışı insanlardır. Mensubu oldukları çevre ile uyumsuzdurlar ve yalnızlık içindedirler. Yazar, romantik bir yakınlık duyduğu 68 kuşağının ideolojik söylemleriyle çıkar okurun karşısına. Örneğin, yoksul ve emeği sömürülen insanlar, şirin ve sevimli gecekondularında varlıklı semtlerde yaşayanlara göre daha sıcak ilişki içindedirler. " Metinde sözü edilen roman ve yazarı aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?

Seçenekler

A
Yarın Yarın- Pınar Kür
B
Şafak- Sevgi Soysal
C
47'liler- Füruzan
D
Yaralısın-Erdal Öz
E
Tartışma-Samim Kocagöz
Açıklama:
Dönem romanları için model oluşturabilecek bir örnek, Pınar Kür’ün Yarın
Yarın romanı sayılabilir. Pınar Kür, Türkiye’nin düzenini ve 12 Mart dönemini
eleştirdiği iki yıllık bir duruşmadan sonra yayımına izin verilen Yarın Yarın’da
çatışmanın bir tarafını oluşturan 68 kuşağının ideolojik söylemleri çevresinde
biçimlenmiş ve tüm olumsuzlukları bünyesinde toplayan kurgusal hayatlardan
kesitler sunar. Varlıklı bir çevreden gelen ve mutsuz bir evlilik geçirmiş olan bir
genç kadınla yine aynı çevreden radikal sol örgütlere katılmış bir gencin 12 Mart
Darbesi çevresinde buluşan yaşamlarını öyküleştirir.
Yarın Yarın- Pınar Kür

Soru 109

"Konusunu 1947 doğumlu asli kişi Emine Semra Kozlu’nun yaşam öyküsünden alan roman, onun kişiliğinde 12 Mart döneminin dışarıya yansımayan kapalı dünyasına ayna tutmaktadır. Emine’nin 12 Mart öncesinde öğrencihareketlerine katılmış olması, tutuklanması ve yaşadığı aşağılanmalar, gördüğü işkenceler; tutukluluk öncesi ve sonrasında ailesiyle ve toplumla yaşadığı kopukluklar, harcanmış bir gençliğin çelişkileri, yanılgılar, başarısızlıkla sonuçlanan devrimhareketi romanın izleksel boyutlarını göstermektedir. Yazar, sosyolojik karakterli bu romanında sadece bir dönemin sosyal ve siyasal olaylarını vermekle kalmamış, aynı zamanda bir kadın olmanın verdiği duyarlıkla Emine’nin kişiliğinden Türkiye’dekadın olmanın sorunlarına ve karşılaşacağı tehlikelere de dikkat çekmiştir. Bir ayrıntı ustası olan yazarın, kahramanlarının yaşadıklarını verebilmek için yaptığı ruhsal ve fiziksel betimlemeler, romanı başarılı kılan hususlardır." Metinde sözü edilen eser ve yazarı aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?

Seçenekler

A
Şafak- Sevgi Soysal
B
Geç Kalmış Bir Ölü-Mehmet Eroğlu
C
Bir Düğün Gecesi-Adalet Ağaoğlu
D
47'liler-Füruzan
E
Tek Kişilik Ölüm-Vedat Türkali
Açıklama:
Daha çok 47’liler romanı ile ünlenen Füruzan Tekil (d.1935) uzun öykü hüviyetindeki Güz Mevsimidir (1972) ve Almanya’daki Türk işçileri ile ilgili anılarını romanlaştırdığı Berlin’in Nar Çiçeği (1988) dışında, yazıldığı yıllarda oldukça ilgi gören romanı 47’liler’de (1974) devletin resmî politikalarıyla uzlaşamayan aydınların çeşitli yerlere savrulmasını anlatırken, emperyalizme karşı geliştirilen sol ideolojik söylemler ön plana geçer. Konusunu 1947 doğumlu asli kişi Emine Semra Kozlu’nun yaşam öyküsünden alan roman, onun kişiliğinde 12 Mart döneminin dışarıya yansımayan kapalı dünyasına ayna tutmaktadır.
47'liler-Füruzan

Soru 110

12 Mart ve 12 Eylül askeri muhtıralarından sonra ilk kez Berna Moran’ın ortak bir ad altında topladığı romancılar arasında kendilerine “devrimci”, “solcu” gibi isimler verenler olmuştur. Bu isimler arasında hangisi aşağıdaki şıklardan birinde yanlış verilmiştir?

Seçenekler

A
Can Yücel
B
Erhan Bener
C
Adalet Ağaoğlu
D
Vedat Türkali
E
Mehmet Eroğlu
Açıklama:
İlk kez Berna Moran’ın ortak bir ad altında topladığı romancılar arasında kendilerine “devrimci”, “solcu”, “68 kuşağı”, “ülkücü”, “sağcı” adını veren ve sayıları bir hayli kabarık olan yazarlardan...

Soru 111

Romanlarının konusunu 12 Mart dönemi uygulamalarından alan romancıların büyük bir bölümü, ....... olarak ünlenen siyasal gurup arasında bulunmuş, eylemlere katılmış ya da bu kuşağın düşüncelerine romantik bir yakınlık duymuş kişilerdir. Paragrafta boş kalan kısma gelmesi gereken sözcük hangisidir?

Seçenekler

A
Devrimci
B
68 Kuşağı
C
Solcu
D
Ülkücü
E
47’liler
Açıklama:
Romanlarının konusunu 12 Mart dönemi uygulamalarından alan romancıların büyük bir bölümü, 68 kuşağı olarak ünlenen siyasal gurup arasında bulunmuş, eylemlere katılmış ya da bu kuşağın düşüncelerine romantik bir yakınlık duymuş kişilerdir.

Soru 112

12 Mart/12 Eylül Roman ve Romancılarının eserlerindeki başarısızlık nedir?

Seçenekler

A
Tek yanlı yazılamamış romanlar olmuşlardır.
B
Dönemim siyasilerini doğru eleştirmemişlerdir.
C
Romanlarının ömürleri, yazıldıkları dönemin/ güncelin sınırlarını aşamaz.
D
Kısa romanlar yazılmış olaylar iyi tahlil edilmemiştir.
E
Uzun romanlar olup asıl konudan uzaklaşılmıştır
Açıklama:
Anadolu eşkıyasının yerini bu romanlarda mevcut düzene baş kaldıran kent eşkıyası almıştır. Ne var ki bu romanların büyük bir bölümü Türk romanına getirdikleri özgün anlatım teknikleriyle derinliğine verilen psikolojik tahlilleriyle ve iç konuşmalara dayalı özeleştirileriyle başarılı olsalar dahi, politik söylemler ve ideolojik bir tek yanlılık arasında harcanıp giderler. Yine aynı sebepten romanlarının ömürleri, yazıldıkları dönemin/ güncelin sınırlarını aşamaz. Başarısızlıkları da buradan kaynaklanır.

Soru 113

12 Mart romanlarında bilinçlenen köylüler kendilerini sömüren, ekmeklerini ellerinden alan ya da alın terlerinin karşılığını vermeyen, ağalara ve yerel parti kodamanlarına karşı mücadele eder.70’li yıllardan sonra bu mücadele kente taşındığında, bu kez kendilerini ezdiğine inandıkları kimler vardır?

Seçenekler

A
Devlet
B
Şehir eşkiyaları
C
Yasalar
D
Kapitalist güçler ve İş Çevreleri
E
Politikacılar
Açıklama:
12 Mart romanları, Moran’ın yerinde tespitleriyle yapı bakımından köy romanlarının kent romanlarına uyarlanması olarak kabul edilebilir. Öncekilerde bilinçlenen köylüler kendilerini sömüren, ekmeklerini ellerinden alan ya da alın terlerinin karşılığını vermeyen mütegallibeye, ağalara ve yerel parti kodamanlarına karşı mücadele ederken; 70’li yıllardan sonra bu mücadele kente taşınır. Bu kez, çatışan tarafların karşısında kendilerini ezdiğine inandıkları kapitalist güçler, iş çevreleri ve onların destekçileri vardır

Soru 114

‘Şafak’ adlı son bölümde, kentin işlek bir caddesiyle sembolize edilen Türk toplumunun panoraması verilir. Sevgi Sosyal’ın Şafak adlı romanı nerede geçmektedir?

Seçenekler

A
Ankara
B
Hatay
C
İstanbul
D
Gaziantep
E
Adana
Açıklama:
‘Şafak’ adlı son bölümde, Adana kentinin işlek bir caddesiyle sembolize edilen Türk toplumunun panoraması verilir. Yazar, kamera tekniğini kullanarak ama daha çok ideolojik bir bakışla ve sınıfsal farklılığın tipik örneklerine odaklanarak köşe başlarında iş bekleyen amelesinden pavyon kapatan kaçakçısına kadar değişik tolum katla- rından insan manzaraları sunar.

Soru 115

Pınar Kür’ün Türkiye’nin düzenini ve 12 Mart dönemini eleştirdiği iki yıllık bir duruşmadan sonra yayımına izin verilen romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yarın Yarın
B
Mor Ötesi
C
Sevgili Arsız Ölüm
D
Tartışma
E
Mavi Karanlık
Açıklama:
Dönem romanları için model oluşturabilecek ikinci örnek, Pınar Kür’ün Yarın Yarın romanı sayılabilir. Pınar Kür, Türkiye’nin düzenini ve 12 Mart dönemini eleştirdiği iki yıllık bir duruşmadan sonra yayımına izin verilen Yarın Yarın’da çatışmanın bir tarafını oluşturan 68 kuşağının ideolojik söylemleri çevresinde biçimlenmiş ve tüm olumsuzlukları bünyesinde toplayan kurgusal hayatlardan kesitler sunar.

Soru 116

Süheyla Acar’ın sinema tekniğinden geniş ölçüde yararlandığı, kişilerini ve ele aldığı dönemi tek yanlı bir şekilde yargılaması ya da yüceltmesi yerine olaylara ve sembolik kişilerine mesafeli yaklaştığı ilk romanının adı nedir?

Seçenekler

A
Kuş Dilinden Öykünen
B
Yağmur’un Yedi Yüzü
C
Güz Mevsimi
D
Bir Düğün Gecesi
E
Ruh Üşümesi
Açıklama:
Süheyla Acar, ilk romanı Yağmur’un Yedi Yüzü ile romancılık yeteneğini kanıtlar.Acar’ın sinema tekniğinden geniş ölçüde yararlanmış olması ve dili özgün kullanması romanını okunabilir ve ilgi çekici kılan özelliklerdendir.

Soru 117

Çatışmanın karşı cephesini oluşturan ve kendilerine “ülkücü” adını veren grupların bakış açısından yaşanan sosyal olayları, siyasal çatışmaları; acılarla, özveriyle dolu bireysel öyküleri geniş bir perspektiften değerlendirip okura sunan romancılardan Tarık Buğra’nın 70’li yılların sağ-sol eksenli siyasal çatışmalarını anlattığı romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Aslan Gibi Eşşekler
B
Dönüş Acıları
C
Gençliğim Eyvah
D
Küçük Dünya
E
Azap Toprakları
Açıklama:
Çatışmanın karşı cephesini oluşturan ve kendilerine “ülkücü” adını veren grupların bakış açısından yaşanan sosyal olayları, siyasal çatışmaları; acılarla, özveriyle dolu bireysel öyküleri geniş bir perspektiften değerlendirip okura sunan romancılar da vardır. Öne çıkan adlardan Tarık Buğra Dünyanın En Pis Sokağı ve Gençliğim Eyvah’da 70’li yılların sağ-sol eksenli siyasal çatışmalarını romana taşırken;

Soru 118

Şiir, öykü ve romanı bir arada yürüten Mustafa Miyasoğlu, ilk romanı Kaybolmuş Günler’de hangi konu üzerinde durmuştur?

Seçenekler

A
1970’li yıllarda büyük kente üniversite eğitimi almak için gelen dört taşralı gencin, istemeyerek sürüklendikleri olayları
B
Urfa’ya gelin giden üniversite eğitimi görmüş İstanbullu bir kızın mistik özellikler taşıyan bu uzak yurt köşesinde mizaç ve dünya görüşleri bakımından anlaşamadığı kocası ile duygusal yakınlık kurduğu erkek arasında yaşadığı çatışmaları
C
Osmanlı Devleti’nin çöküş yıllarını, kaybedilen Rumeli’yi, Balkan ve Rumeli göçlerini ve yaşanan dramları
D
1960 sonrasında ortaya çıkan sosyal ve düşünsel plandaki değişiklikleri, üniversite eğitimi yapan kişilerinin aşklarını, acılarını, kısaca anlamsız çatışmalarla, kavgalarla yitip giden bir gençliğin hayatını
E
Anadolu insanının iç dünyasını aralamaya çalışır.
Açıklama:
Şiir, öykü ve romanı bir arada yürüten Mustafa Miyasoğlu (d. 1946-2013), ilk romanı Kaybolmuş Günler’de (1975 MKV Ödülü) 1960 sonrasında ortaya çıkan sosyal ve düşünsel plandaki değişiklikleri, üniversite eğitimi yapan kişilerinin aşklarını, acılarını, kısaca anlamsız çatışmalarla, kavgalarla yitip giden bir genç- liğin hayatını anlatır.

Soru 119

“Hepimizin içinde baskıcı, despot bir kişilik yatar; aileden başlayarak aldığımız tek yanlı ve boyun eğmeye, tartışmasız itaat etmeye güdüleyen eğitim anlayışı zamanla farkına varmaksızın bizleri de işkenceci yapıverir’ temel düşüncesinden yola çıkarak 12 Mart, 12 Eylül öncesi siyasal olayları eleştiren İşkenceci romanı kime aittir?

Seçenekler

A
Tarık Buğra
B
Emine Işınsu Öksüz
C
Nihat Genç
D
Kürşat Başar
E
Alev Alatlı
Açıklama:
Alev Alatlı’nın ‘hepimizin içinde baskıcı, despot bir kişilik yatar; aileden başlayarak aldığımız tek yanlı ve boyun eğmeye, tartışmasız itaat etmeye güdüleyen eğitim anlayışı zamanla farkına varmaksızın bizleri de işkenceci yapıverir’ temel düşüncesinden yola çıkarak 12 Mart, 12 Eylül öncesi siyasal olayları eleştiren İşkenceci romanı

Soru 120

47’liler (1974) romanı ile ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Erdal Öz tarafından kaleme alınmıştır.
B
Füruzan Tekil tarafından kaleme alınmıştır.
C
12 Mart döneminin dışarıya yansımayan kapalı dünyasına ayna tutmaktadır.
D
Sosyolojik karakterli bir romandır.
E
Roman kahramanı Emine’nin kişiliğinde kadın olmanın sorunlarına dikkat çekilmiştir.
Açıklama:
Füruzan Tekil, yazıldığı yıllarda oldukça ilgi gören romanı 47’liler’de (1974) devletin resmî politikalarıyla uzlaşamayan aydınların çeşitli yerlere savrulmasını anlatırken, emperyalizme karşı geliştirilen sol ideolojik söylemler ön plana geçer. Konusunu 1947 doğumlu asli kişi Emine Semra Kozlu’nun yaşam öyküsünden alan roman, onun kişiliğinde 12 Mart döneminin dışarıya yansımayan kapalı dünyasına ayna tutmaktadır. Emine’nin 12 Mart öncesinde öğrenci hareketlerine katılmış olması, tutuklanması ve yaşadığı aşağılanmalar, gördüğü işkenceler; tutukluluk öncesi ve sonrasında ailesiyle ve toplumla yaşadığı kopukluklar, harcanmış bir gençliğin çelişkileri, yanılgılar, başarısızlıkla sonuçlanan devrim hareketi romanın izleksel boyutlarını göstermektedir.
Füruzan Tekil, romanın yazarıdır.

Ünite 6

Soru 1

Yazıldığı dönemde feminizm tartışmalarını alevlendiren roman aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Küçük Oyuncu
B
Kadının Adı Yok
C
Füreya
D
Emir Beyin Kızları
E
Şafak
Açıklama:
Türk romanında feminist söylemin ne olduğunu açıklayabileceksiniz.
Yazıldığı dönemde feminizm tartışmalarını alevlendiren roman Kadının Adı yok

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi modern akım romancılarımızdan değildir?

Seçenekler

A
Nezihe Meriç
B
Leyla Erbil
C
Pınar Kür
D
Buket Uzuner
E
Sevinç Çokum
Açıklama:
1950 sonrasında kadın yazarların hangi kategoriler altında değerlendirildiğini açıklayabileceksiniz.

Soru 3

Aşağıdakilerden hangisi popüler romancılarımızdan değildir?

Seçenekler

A
Cahit Uçuk
B
Muazzez Tahsin Berkant
C
Kerime Nadir
D
Peride Celal
E
Adalet Ağaoğlu
Açıklama:
Türk Edebiyatında kadın yazarlar ve işledikleri konuları değerlendirebileceksiniz.

Soru 4

Aşağıdakilerden hangisi ilk kadın yazarlarımızdan biridir?

Seçenekler

A
Müfide Ferit Tek
B
Şükufe Nihal
C
Fatma Aliye Topuz
D
Samiha Ayverdi
E
Güzide Sabri
Açıklama:
Türk romanında feminist söylemin ne olduğunu açıklayabileceksiniz.
Türk edebiyatının ve İslam coğrafyasının ilk kadın romancısı, Fatma Aliye Topuz’dur… Fatma Aliye Topuz, yaşamı boyunca yüksek kültürü ve yabana atılmayacak kıymetteki eserleriyle, Türk kadınlığına da hizmet eden kişidir.

Soru 5

Aşağıdakilerden hangisi Elif Şafak’ın romanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Siyah Süt
B
Şehrin Aynaları
C
Esir Şehrin İnsanları
D
Bit Palas
E
Baba ve Piç
Açıklama:
1950 sonrasında kadın yazarların hangi kategoriler altında değerlendirildiğini açıklayabileceksiniz.
Kem Gözlere Anadolu, 1994, Pinhan, 1997, Şehrin Aynaları, 1999, Mahrem, 2000, Bit Palas, 2002, Araf, 2004, Beşpeşe, 2004, Med Cezir, 2005, Baba ve Piç, 2006, Siyah Süt, 2007, Aşk, 2009, Kâğıt Helva, 2010, Firarperest, 2010, İskender, 2011, Şemspare, 2012, Ustam ve Ben, 2013, Sakız Sardunya, 2014

Soru 6

Aşağıdakilerden hangisi Latife Tekin’in yayımlandığı dönemde büyülü gerçekçi olarak nitelenen ilk romanıdır?

Seçenekler

A
Sevgili Arsız Ölüm
B
Unutma Bahçesi
C
Gece Dersleri
D
Berci Kristin Çöp Masalları
E
Aşk İşaretleri
Açıklama:
Türk romanında feminist söylemin ne olduğunu açıklayabileceksiniz.
Sevgili Arsız Ölüm

Soru 7

Türk kadın roman yazarı Ayla Kutlu’yu aşağıdaki yazar gruplarından hangisi içinde değerlendirebiliriz?

Seçenekler

A
Modern akımların izinde yazan kadın yazarlar
B
Popüler kadın yazarlar
C
Toplumcu-gerçekçi çizgide eser veren kadın yazarlar
D
Milliyetçi-maneviyatçı görüşe sahip olan ve tarihsel perspektifte yazan kadın yazarlar
E
Cumhuriyet döneminde yetişen ilk kadın yazarlar
Açıklama:
1938 doğumlu olan Ayla Kutlu “Bir Göçmen Kuştu O” (1985), “Hoşçakal Umut” (1987), “Kadın Destanı” (1994), “Emir Beyin Kızları” (2000) romanlarını kaleme almıştır. Edebiyatımızda modern akımların izinde yazan kadın yazarlardan biri olarak değerlendirilmektedir.

Soru 8

İlk Türk kadın romancı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Güzide Hanım
B
Şükufe Nihal Başar
C
Halide Edip Adıvar
D
Fatma Aliye Hanım
E
Müfide Hanım
Açıklama:
Fransızca’dan tercümeler yapan Fatma Aliye Hanım (1864-1936) sonraları Ahmed Midhat Efendi üslubunu andıran romanlar yazmıştır. 1892 yılında yayınlanan “Muhaderat” adlı ilk romanında kadın problemlerini ele almıştır.

Soru 9

Kadınların erkeklere kıyasla daha güç şartlar altında yaşadıklarını, öğrenim görme, yükselme, toplum içinde saygın bir yer edinme gibi konularda haklarının yendiğini hissedip bunu dile getirme ve bu alanda mücadele etmeyi amaçlayan akımın adı nedir?

Seçenekler

A
Feminizm
B
Modernizm
C
Postmodernizm
D
Elitizm
E
Sekülerizm
Açıklama:
Feminizm kadınların erkeklere kıyasla daha güç şartlar altında yaşadıklarını, öğrenim görme, yükselme, toplum içinde saygın bir yer edinme gibi konularda haklarının yendiğini hissedip bunu dile getirme ve bu alanda mücadele etmeyi amaçlayan akımın adıdır.

Soru 10

Kadının Türk toplumunda ve kültür hayatında evin içerisinden çıkışı ne zaman başlamıştır?

Seçenekler

A
Tanzimat Dönemi
B
Tanzimat Dönemi Sonrası
C
Cumhuriyet Dönemi
D
1980 ve Sonrası
E
Osmanlı’nın Yıkılışı ile Beraber
Açıklama:
Kadının Türk toplumunda ve kültür hayatında evin içerisinden çıkışı Tanzimat Dönemi Sonrasında başlamıştır.

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi ilk Türk Romancı kadın yazarımızın adıdır?

Seçenekler

A
Halide Edip Adıvar
B
Elif Şafak
C
Lale Müldür
D
Alev Alatlı
E
Fatma Aliye Hanım
Açıklama:
İlk Türk Romancı kadın yazarımız Fatma Aliye Hanım’dır.

Soru 12

Aşağıdakilerden hangisi Cumhuriyet Döneminde yetişen ilk kadın yazarlarımızdan değildir?

Seçenekler

A
Halide Edip Adıvar
B
Elif Şafak
C
Müfide Ferit Tek
D
Güzide Sabri Aygün
E
Fatma Aliye Hanım
Açıklama:
Müfide Ferit Tek (1892 - 1971), Şükûfe Nihal Başar (1896 - 1973), Halide Nusret Zorlutuna (1901 - 1983), Güzide Sabri Aygün (1886 - 1946); Cumhuriyet’in ilk döneminin kadın yazarlarıdır. Cumhuriyet Dönemi’nin bu ilk kadın yazarları Halide Edip Adıvar’ın devamı niteliğinde eser vermişlerdir. Müfide Ferit Tek (1892-1971), Aydemir (1918) isimli Turancı düşüncenin izlerini taşıyan romanıyla tanınmıştır. Doğru cevap B'dir.

Soru 13

Aşağıdakilerden hangisi Cumhuriyetimizin ilk kadın yazarlarından Şükiife Nihal’in eserlerinden değildir?

Seçenekler

A
Renksiz Istırap
B
Yakut Kayalar
C
Çöl Güneşi
D
Çölde Sabah Oluyor
E
Çalıkuşu
Açıklama:
Çalıkuşu, Reşat Nuri Güntekin’e ait bir eserdir.

Soru 14

Aşağıdakilerden hangisi Cumhuriyetimizin ilk kadın yazarlarından Halide Nusret Zorlutuna’nın eserlerinden birisi değildir?

Seçenekler

A
Renksiz Istırap
B
Küller
C
Sisli Geceler
D
Aşk ve Zafer
E
Gülün Babası
Açıklama:
Renksiz Istırap, Şükiife Nihal’in eserlerinden biridir.

Soru 15

Aliye adlı bir genç kızın içinde büyüttüğü bir aşk duygusu çevresinde gelişen olayları anlatan roman aşağıdaki yazarlardan hangisine aittir?

Seçenekler

A
Halide Edip Adıvar
B
Samiha Ayverdi
C
Lale Müldür
D
Alev Alatlı
E
Fatma Aliye Hanım
Açıklama:
Aliye adlı bir genç kızın içinde büyüttüğü bir aşk duygusu çevresinde gelişen olayları anlatan roman Samiha Ayverdi’ye aittir.

Soru 16

Aşağıdakilerden hangisi Seviç Çokum’a ait bir eser değildir?

Seçenekler

A
Zorda
B
Bizim Diyarda
C
Ağustos Başağı
D
Hilal Görününce
E
Gülün Babası
Açıklama:
Gülün Babası adlı eser Sevinç Çokum’a ait değildir.

Soru 17

Aşağıdakilerden hangisi Toplumcu Gerçekçi eser veren kadın yazarlardan birisi değildir?

Seçenekler

A
Suat Derviş
B
Sevgi Soysal
C
Füruzan Tekil
D
Alev Alatlı
E
Afet Ilgaz Muhteremoğlu
Açıklama:
Alev Alatlı dönemin toplumcu gerçekçi eserler veren yazarı değildir.

Soru 18

Aşağıdakilerden hangisi Ayla Kutlu’ya ait eserlerden birisidir?

Seçenekler

A
Zorda
B
Bizim Diyarda
C
Ağustos Başağı
D
Hoşça kal Umut
E
Gülün Babası
Açıklama:
Hoşça kal Umut Ayla Kutlu’ya ait eserdir.

Soru 19

İlk Türk kadın romancı olan Fatma Aliye Hanım’ın ilk romanı “Muhaderat”ın işlediği konu aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kurtuluş Savaşı’nda kadınlarımızın kahramanlığı
B
Kadının toplum ve çalışma hayatı içinde yer alması
C
Kadının cinselliğinin farkına varması
D
Kurtuluş Savaşı’nda yaşanan bir aşk hikayesi
E
Kadın ve suç
Açıklama:
Bu romanında kadın problemlerini ele alan yazar, kadının toplum ve çalışma hayatı içerisindeki yer almasını işler.

Soru 20

Aşağıdaki kadın yazarlardan hangisi Cumhuriyet öncesi döneme dahil edilmektedir?

Seçenekler

A
Müfide Ferit Tek
B
Halide Nusret Zorlutuna
C
Güzide Sabri Aygün
D
Şükufe Nihal Başar
E
Halide Edip Adıvar
Açıklama:
Halide Edip Adıvar (1882-1964) II.Meşrutiyet döneminde romanlarının kahramanlarını kadınlar arasından seçen, toplumun sosyal ve kültürel problemlerine bir kadın dikkatiyle yönelen romanlar yazmıştır.

Soru 21

Turancı düşünce izlerini taşıyan “Aydemir” adlı romanın yazarı olan Cumhuriyet dönemi ilk kuşak kadın yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Halide Edip Adıvar
B
Müfide Ferit Tek
C
Halide Nusret Zorlutuna
D
Güzide Sabri Aygün
E
Şükufe Nihal Başar
Açıklama:
Müfide Ferit Tek Rusya’da esaret altında yaşayan Türkler’in siyasal ve sosyal problemlerini ortaya koymuştur. Anadolu dışındaki Türkler’i kucaklamak arzusu söz konusudur. Bu arada kadının toplum içindeki sorumluluğuna da değinmektedir.

Soru 22

Romanlarındaki kahramanları daha çok İstanbul aristokrat ve aydın kesiminden seçen, karakterleri manevi boyutta büyük çatışmalar yaşayan, hemen hemen tüm romanlarının sonu bir aşkla bağlanan Türk kadın roman yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Samiha Ayverdi
B
Sevinç Çokum
C
Safiye Erol
D
Emine Işınsu
E
Nazan Bekiroğlu
Açıklama:
Aynı zamanda romanlarının sonunda mutlaka bir mesaj veren, daha çok tasavvuf düşüncesinde kurgu yapan ve milli edebiyat akımı içinde sayıla Türk kadın roman yazarı Samiha Ayverdi’dir.

Soru 23

Aşağıdakilerden hangisi milli edebiyat akımı içinde değerlendirilen Türk kadın roman yazarıdır?

Seçenekler

A
Füruzan Tekin
B
Ayşegül Devecioğlu
C
Nazan Bekiroğlu
D
Adalet Ağaoğlu
E
Sevgi Soysal
Açıklama:
Nazan Bekiroğlu, Samiha Ayverdi, Safiye Erol, Emine Işınsu, Sevinç Çokum, Fatma Karabıyık Barbarosoğlu milli edebiyat akımı içinde değerlendirilen yazarlardır.

Soru 24

Aşağıdaki Türk kadın yazarlardan hangisi toplumcu-gerçekçi ve “popülist” nitelemeleriyle iki farklı çizgide eserler vermiştir?

Seçenekler

A
Suat Derviş
B
Safiye Erol
C
Samiha Ayverdi
D
Şükufe Nihal Başer
E
Fatma Aliye Hanım
Açıklama:
Gazete çevresindeki etkinlikleri ile tanınan Suat derviş (1905-1972), yazıları ve romanlarıyla toplumcu edebiyatın öncülerinden olmuştur. Romanlarının büyük bölümü tefrika halinde kalmıştır. Suat Derviş önceleri popülist, sonraları ise toplumcu-gerçekçi tarzda eserler vermiştir.

Soru 25

Bağımsız iç konuşma metodunu kullanan, Türk toplumundaki değişimleri kadını merkeze alarak anlatan Türk kadın roman yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Nezihe Meriç
B
Buket Uzuner
C
İnci Aral
D
Adalet Ağaoğlu
E
Peride Celal
Açıklama:
Adalet Ağaoğlu 1950’li yıllarda itibaren Türk toplumundaki sosyal değişimleri kadını merkeze alarak anlatmıştır. Romanlarında klasik anlatım dilinin dışına çıkar. İç monolog gibi tekniklerle yazar. Bağımsız iç konuşma metodu Berna Moran’ın deyimidir.

Soru 26

Romanlarındaki kadınların sosyo-ekonomik durumları birbirinden farklı olsa da fiziksel güzelliğe sahip olan, kıyafetleri yaşadıkları bölgenin toplumsal özelliklerine göre farklılıklar gösteren, biyografi karakterli romanları ile öne çıkan Türk kadın roman yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Oya Baydar
B
Ayşe Kulin
C
Ayla Kutlu
D
Leyla Erbil
E
Adalet Ağaoğlu
Açıklama:
Ayşe Kulin’in “Adı Aylin”, kökleri Giritli Mustafa Naili Paşa’ya adar uzanan bir ailenin kızı olan Aylin Devrimel’in prenseslikten ABD ordusundaki albaylık görevine uzanan fırtınalı hayatını konu alır. “Füreya” ise ilk kadın seramik sanatçısı Füreya’nın macera dolu hayatını anlatmaktadır. Türkan Saylan’ı konu aldığı “Türkan” adlı romanı 2009 yılında yazılmıştır.

Soru 27

Aşağıdakilerden hangisi kadın yazarlarca misyon edinilmiş ve kadın haklarının korunması kapsamında gelişmiş olan alanlardan biri değildir?

Seçenekler

A
Öğrenim hakkı elde etmek
B
Kadına uygulanan şiddete son vermek
C
Kadının cinsel özgürlüğünü savunmak
D
Bedenine sahip çıkma hakkı
E
Sendikal haklara sahip olma arayışı
Açıklama:
Kadın yazarlar feminizmle alakalı olarak sendikal hak arayışıyla ilgili konulara girmemişlerdir.

Soru 28

Aşağıdakilerden hangisi Cumhuriyet döneminde yetişen ilk kadın yazarlardan biri değildir?

Seçenekler

A
Müfide Ferit Tek
B
Şüküfe Nihal Başar
C
Samiha Ayverdi
D
Halide Nusret Zorlutuna
E
Güzide Sabri Aygün
Açıklama:
Semiha Ayverdi 1950’li yılların yazarıdır.

Soru 29

I. Milliyetçi - Maneviyatçı Görüşe Sahip Olanlar ve Tarihsel Perspektişe Yazanlar
II. Toplumcu - Gerçekçi Çizgide Eser Veren Kadın Yazarlar
Yukarıdaki sınıflandırmaların temsilcileri aşağıdaki seçeneklerin hangisinde doğru verilmiştir?

Seçenekler

A
I-Sevgi Soysal, II- Emine Işınsu
B
I-Samiha Ayverdi, II-Suat Derviş
C
I-Sevinç Çokum, II- Nazan Bekiroğlu
D
I-Füruzan Tekil, II-Afet Ilgaz
E
I-Fatma Karabıyık, II-Safiye Erol
Açıklama:
Samiha Ayverdi, Safiye Erol, Emine Işınsu, Sevinç Çokum, Nazan Bekiroğlu ve Fatma Karabıyık I. gruba; Suat Derviş, Afet Ilgaz, Sevgi Soysal ve Füruzan Tekil de II. gruba ait yazarlar.

Soru 30

“Toplumcu gerçekçi” ve “popülist” nitelemeleriyle iki farklı biçimde anılmış yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Afet Ilgaz Muhteremoğlu
B
Füruzan Tekil
C
Sevgi Soysal
D
Suat Derviş
E
Kerime Nadir Azrak
Açıklama:
Önceleri popülist çizgide yazan Suat Derviş sonradan toplumcu-gerçekçi çizgiye yönelir.

Soru 31

Tüm romanlarında tabuları yıkan bir düşünce ile ortaya çıkan, “Tuhaf Bir Gün”, “Cüce” gibi romanların da yazarı olan romancı kimdir?

Seçenekler

A
Ayla Kutlu
B
Adalet Ağaoğlu
C
Leyla Erbil
D
Oya Baydar
E
Ayşe Kulin
Açıklama:
Kadın yazar kimliğiyle kendini gösteren Leyla Erbil (1931-2013 ) tüm romanlarında tabuları yıkan bir düşünce ile okuyucunun karşısına çıkar. İlk romanı Tuhaf Bir Kadın’da (1971) kadının toplumdaki yerini sorgular. Karanlığın Günü’nde (1985), bir kadın dikkatiyle kuşağının yaşadığı acılı ve sıkıntılı dönemi romanlaştırır. Mektup Aşkları (1988), mektuplardan oluşan farklı bir roman denemesidir. Burada da cinsellikten uzakta, kirlenmemiş bir aşkın saf gerçekliğini dikkatlere sunar. Cüce’de (2001) ise yaşamış olduğu olayların acı ve ironik eleştirisini yapar.

Soru 32

Zengin hayal gücüne dayalı gizemli bir dünyayı aksettiren ve fantastik öğelerden faydalanan yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Nazlı Eray
B
Duygu Asena
C
İnci Aral
D
Pınar Kür
E
Erendiz Attasü
Açıklama:
Nazlı Eray ilk romanından sonuncusuna kadar gizemli ve hayal ile örülü bir dünyayı aksettirir. Romanlarında fantastik ögeleri kullanır. Aşkı Giyinen Adam romanında tarot kartları aracılığıyla fantastik gerçekçiliğin farklı bir yansımasını dikkatlere sunar. Falcı Dürnev Hanımın salonu her zaman gizemli, olağanüstü ve fantastik dünyaya ait kişilerle doludur. Yazar bu kişileri konuşturmak ve onların dünyalarını hikâye etmek suretiyle hayal yolculuğu oluşturur.

Soru 33

I. İki Yeşil Susamuru
II. Bir Yaşdönümü Rüyası
III. Kadının Adı Yok
Yukarıda isimleri verilmiş romanların yazarlarıyla doğru eşleşmesi aşağıdakilerden hangisinde verilmiştir?

Seçenekler

A
I- Duygu Asena, II-Erendiz Atasü, III- Buket Uzuner
B
I- Elif Şafak, II- Buket Uzuner, III-Duygu Asena
C
I- Buket Uzuner, II- Latife Tekin, III- Erendiz Atasü
D
I-Latife Tekin, II-Duygu Asena, III- Buket Uzuner
E
I- Buket Uzuner, II-Erendiz Atasü, III- Duygu Asena
Açıklama:
Doğru eşleştirme I- Buket Uzuner, II-Erendiz Atasü, III- Duygu Asena dır.

Soru 34

Dile getirilmek istenen düşüncelerin aynı mekânda yaşayan, akrabalık ilişkisiyle birbirine bağlı iki in- sanın, olaylara iki farklı noktadan bakışıyla verildiği, bu farklılığın da yaşananlar ve karakterlerin içinde bulundukları konumlardan kaynaklandığı Ayşe Kulin Romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Adı Aylin
B
Veda - Esir Şehirde Bir Konak
C
Umut
D
Güneşe Dön Yüzünü
E
Köprü
Açıklama:
Yazarın, Veda - Esir Şehirde Bir Konak romanında dile getirmek istediği düşüncelerin bir kısmı; aynı mekânda yaşayan, akrabalık ilişkisiyle birbirine bağlı iki in- sanın, olaylara iki farklı noktadan bakışıyla verilir. Ahmet Reşat bey ile Kemal; İttihat ve Terakki, İstanbul Hükûmeti, Padişah gibi konularda farklı, birbirine zıt denilebilecek düşüncelere sahiptirler. Ancak bu farklılık, ikisinin de yaşadıklarından ve içinde bulundukları konumlarından kaynaklanmaktadır. Ahmet Reşat Bey, İstanbul Hükûmeti’nin Maliye Nazırıdır. Madde olarak onlara bağlıdır. Kemal ise Sarıkamış’a katılmış, orada bedeninin ve sağlığının bir kısmını bırakmış, yüreğiyle Anadolu hareketinin içerisindeki bir vatanseverdir.

Soru 35

Aşağıdakilerden hangisi popüler roman örneklerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Aşk Budur
B
Ruh Üşümesi
C
Tuhaf Bir Kadın
D
Kedi Mektupları
E
Adı Aylin
Açıklama:
Semiha Ayverdi’nin kaleme aldığı Aşk Budur isimli romanda (1938), karşılıksız bir aşkın sunduğu ruh hâlini dile getirir. İhanetin yalnızca duygu boyutunda yaşandığı eserde, bir bakıma gerçek aşkın Allah’ta gizli olduğu sezdirilmektedir. Yani maneviyatçı görüşe sahip bir bakış açısıdır.

Soru 36

Renksiz Istırap (1928), Yakut Kayalar (1931), Güneşi (1933), Yalnız Dönüyorum (1938), Çölde Sabah Oluyor (1951), Vatanım ‹çin (1955) romanlarının yazarı kimdir?

Seçenekler

A
Güzide Sabri Aygün
B
Müfide Ferit Tek
C
Şükufe Nihal
D
Halide Edip Adıvar
E
Halide Nusret Zorlutuna
Açıklama:
Söz konusu romanlar Şükufe Nihal’e aittir.

Soru 37

Feminizm neyi amaçlar?

Seçenekler

A
Kadın hakları konusunda mücadele etmeyi
B
Yasal hakların Anayasa’da güvence altına alınmasını
C
Sendikal örgütlenmenin önemini
D
Adil ve şeffaf bir hukuk sisteminin önemini
E
Demokrasi ve insan haklarının önemini
Açıklama:
Feminizm, kadınların erkeklere kıyasla daha güç şartlar altında yaşadıklarını, öğrenim görme, yükselme, toplum içinde saygın bir yer edinme gibi konularda haklarının yendiğini hissedip bunu dile getirme ve bu alanda mücadele etmeyi amaçlar.

Soru 38

İlk Türk kadın romancı kimdir?

Seçenekler

A
Fatma Aliye
B
Halide Edip Adıvar
C
Sevgi Soysal
D
Latife Tekin
E
Adalet Ağaoğlu
Açıklama:
İlk Türk kadın romancı olan Fatma Aliye Hanım (1864 -1936), önceleri Fransızca’dan tercümeler yapmış, sonraları ise Ahmed Midhat Efendi üslûbunu andıran romanlar yazmıştır.

Soru 39

Fatma Aliye ilk romanında hangi konuya değinmektedir?

Seçenekler

A
Kadın sorunları
B
Işsizlik
C
Okullardaki eğitim kalitesi
D
İç göçlerin artması
E
Yeni kıtanın bulunması
Açıklama:
Fatma Aliye 1892’de yayımlanan “Muhaderat” adlı ilk romanında kadın problemlerini ele almaktadır. Burada kadının toplum ve çalışma hayatının içerisinde yer alması işlenir.

Soru 40

“Renksiz Istırap, Yakut Kayalar, Çöl Güneşi, Yalnız Dönüyorum, Çölde Sabah Oluyor, Vatanım İçin” romanlarında kadınların dünyasını anlatan yazarımız kimdir?

Seçenekler

A
Şükûfe Nihal
B
Pınar Kür
C
Adalet Ağaoğlu
D
Halide Edip Adıvar
E
Halide Nusret Zorlutuna
Açıklama:
Şükûfe Nihal; Renksiz Istırap (1928), Yakut Kayalar (1931), Çöl Güneşi (1933), Yalnız Dönüyorum (1938), Çölde Sabah Oluyor (1951), Vatanım İçin (1955) romanlarında kadınların dünyasını anlatır.

Soru 41

“Küller, Sisli Geceler, Gülün Babası, Büyükanne, Aydınlık Kapı, Aşk ve Zafer” isimlerini taşıyan romanları olan ve romanlarını daha çok yaşadıkları ve izlenimleri çevresinde kurgulayan yazarımız kimdir?

Seçenekler

A
Halide Nusret Zorlutuna
B
Şükûfe Nihal
C
Pınar Kür
D
Adalet Ağaoğlu
E
Halide Edip Adıvar
Açıklama:
Halide Nusret Zorlutuna (1901-1984), romanlarını daha çok yaşadıkları ve izlenimleri çevresinde kurgulamıştır. Bu romanları; Küller (1921), Sisli Geceler (1925), Gülün Babası (1933), Büyükanne (1971), Aydınlık Kapı (1974), Aşk ve Zafer (1978) isimlerini taşır.

Soru 42

Daha çok hangi yasalar şehirleşme üzerinde etkili olmuştur?

Seçenekler

A
Toprak mülkiyetine ilişkin yasalar
B
İdari konulara ilişkin yasalar
C
Sosyal konulara ilişkin yasalar
D
Ceza yasaları
E
Borçlara ilişkin yasalar
Açıklama:
Birçok ülkede yönetim yapısının özellikleri, hukuki yapı ve yönetimlerin verdiği siyasi-hukuki kararlar şehirleşme üzerinde etkili olmuştur. Özellikle toprak mülkiyetini düzenleyen yasalar hukuki açıdan etkili olmuştur.

Soru 43

“Daha önce Ölmüş Bir Kadının Evrâk-ı Metrukesi” romanıyla ünlenen ve sonra “Hicran Gecesi”, “Necla”, “Mâzî’nin Sesi” adlı eserleri veren yazarımız kimdir?

Seçenekler

A
Güzide Sabri Aygün
B
Şükûfe Nihal
C
Pınar Kür
D
Adalet Ağaoğlu
E
Halide Edip Adıvar
Açıklama:
Güzide Sabri (Aygün) “Daha önce Ölmüş Bir Kadının Evrâk-ı Metrukesi (1905) romanıyla ünlenen Güzide Sabri’nin Hicran Gecesi (1930), Necla (1941) adlı romanında, genç kızların sıkıntı, acı aşk ve aldatma ile dolu dünyaları dikkatlere sunulur. Son romanı Mâzî’nin Sesi (1944), genç ve güzel bir kız olan Feriha’nın hatıra defteri biçiminde oluşturulmuştur.

Soru 44

Romanlarında klasik anlatım tekniklerinin dışına çıkarak bilinç akışı, iç monolog gibi yeni anlatım teknikleri deneyen; Ölmeye Yatmak (1973), Fikrimin İnce Gülü (1979), Bir Düğün Gecesi (1979), Yaz Sonu (1980), Üç Beş Kişi (1984), Hayır (1987), Ruh Üşümesi (1991), Romantik Bir Viyana Yazı (1993), Gece Hayatım (1993) adlı romanlarının tümünde yaşadığı dönemi sorgulatan yazarımız kimdir?

Seçenekler

A
Adalet Ağaoğlu
B
Sevgi Soysal
C
Pınar Kür
D
Betül Mardin
E
Berna Moran
Açıklama:
Adalet Ağaoğlu, romanlarında klasik anlatım tekniklerinin dışına çıkarak bilinç akışı, iç monolog gibi yeni anlatım teknikleri deneyen yazar Ölmeye Yatmak (1973), Fikrimin İnce Gülü (1979), Bir Düğün Gecesi (1979), Yaz Sonu (1980), Üç Beş Kişi (1984), Hayır (1987), Ruh Üşümesi (1991), Romantik Bir Viyana Yazı (1993), Gece Hayatım (1993) adlı romanlarının tümünde yaşadığı dönemi sorgulamıştır.

Soru 45

Bir Göçmen Kuştu O (1985), Hoşçakal Umut (1987), Kadın Destanı (1994), Emir Beyin Kızları (2000) romanlarını kaleme alan yazarımız kimdir?

Seçenekler

A
Ayla Kutlu
B
Leyla Elbir
C
Oya Baydar
D
Ayşe Kulin
E
Pınar Kür
Açıklama:
Ayla Kutlu (1938), Bir Göçmen Kuştu O (1985), Hoşçakal Umut (1987), Kadın Destanı (1994), Emir Beyin Kızları (2000) romanlarını kaleme alır. Bir Göçmen Kuştu O ve devamı niteliğindeki Emir Beyin Kızları romanlarında Kafkaslardan göç eden bir ailenin Anadolu’daki serüveni anlatılır.

Soru 46

Büyükbabasından başlayarak ailesinin macerasını dört romanda toplayan yazarımız kimdir?

Seçenekler

A
Ayşe Kulin
B
Ayla Kutlu
C
Leyla Elbir
D
Oya Baydar
E
Pınar Kür
Açıklama:
Ayşe Kulin, büyükbabasından başlayarak ailesinin macerasını dört romanda toplar. Bunlar sırasıyla Veda - Esir Şehirde Bir Konak (2007), Umut (Hayat Akan Bir Sudur) (2008), Hayat - Dürbünümde Kırk Sene (1941-1964), Hüzün - Dürbünümden Kırk Sene (1964 - 1983) romanlarıdır. Bu romanlarında Ayşe Kulin, Osmanlı’nın son günlerinden Cumhuriyetin ortalarına kadar, ailesinin yaşadıkları çevresinde, Türkiye’nin öyküsünü anlatır.

Soru 47

Türk Edebiyatında feminist söylemin kadın yazarlar tarafından yazdıkları eserlerle gündeme alması, ülkemizdeki kadın haklarının geliştirilmesi bakımından aşağıdaki seçeneklerden hangisinde en fazla katkıyı sağlamıştır?

Seçenekler

A
Öğrenim hakkı elde etmek ve fırsat eşitliğini savunmak.
B
Kadına ait birçok problemin toplum tarafından algılanmasını sağlamak.
C
Kadına uygulanan şiddetti sona erdirmek.
D
Meslek sahibi olmanın yanında anne ve eş olma şanslarını zorlamak,
E
Kadının cinsel özgürlüğünü savunmak.
Açıklama:
Kadına ait bir çok problemin toplum tarafından algılanmasını sağlamak bu konuda bir çok düzenlemenin yapılmasına olanak sağlamış olup Kadın haklarının ülkemizde gelişmesine imkan vermiştir.

Soru 48

Aşağıdaki seçeneklerden hangisinde Cumhuriyet döneminde yetişen ve eser veren kadın yazarlarımızdan değildir?

Seçenekler

A
Şükûfe Nihal Başar (1896 - 1973)
B
Güzide Sabri Aygün (1886 - 1946)
C
Halide Nusret Zorlutuna (1901 - 1983)
D
Müfide Ferit Tek (1892 - 1971)
E
Fatma Aliye Hanım (1864 -1936)
Açıklama:
Fatma Aliye Hanım tanzimat dönemi yetişen ve sonrası eser veren kadın yazarlarımızdandır.

Soru 49

Kadın - erkek eşitliğinden ve kadın haklarından bahseden ilk kadın romancımız aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Sâmiha Ayverdi (1905 - 1993)
B
Fatma Aliye Hanım (1864 -1936)
C
Güzide Sabri Aygün (1886 - 1946)
D
Halide Edip Adıvar (1882-1964)
E
Suat Derviş (1905 - 1972)
Açıklama:
Kadın sorununa değinen ilk kadın romancımız Fatma Aliye Hanım (1864 -1936) dır.

Soru 50

I. Kadınları iç dünyalarıyla ortaya koyması başkalarının gözüyle aktarması
II. Kadınların başkaldıran yönlerini öne çıkarması
III. Romanlarında toplumsal problemleri ve kadınların çeşitli dertlerini işlemesi
IV. Kadınların iç dünyalarını bütün boyutlarıyla gözler önüne sermesi
Yukarda verilenlerden hangileri Pınar Kür’ün romanının özelliklerindendir?

Seçenekler

A
Yalnızca I
B
I ve II
C
Yalnızca IV
D
Hepsi
E
II, III ve IV
Açıklama:
Kadınların başkaldıran yönlerini öne çıkarması, romanlarında toplumsal problemleri ve kadınların çeşitli dertlerini işlemesi ve kadınların iç dünyalarını bütün boyutlarıyla gözler önüne sermesi
Pınar Kür’ün romanının özelliklerindendir.

Soru 51

I. Safiye ErolII. Emine IşınsuIII. Sevinç Çokum IV. Sevgi Soysal Yukarda verilenlerden hangileri milliyetçi görüşle ve tarihsel perspektifle yazan yazarlardandır?

Seçenekler

A
Yalnızca I
B
Yalnızca II
C
II ve III
D
II, III ve IV
E
I, II ve III
Açıklama:
Safiye Erol, Emine Işınsu ve Sevinç Çokum milliyetçi görüşle ve tarihsel perspektifle yazan yazarlardandır.

Soru 52

Milli Edebiyat akımı içerisinde geleneğe bağlı kadın romancılarımızdan hangisi romanlarında tasavvufi düşünce ile aşkı tanımlamış ve bütün romanlarına bu konuya yer vermiştir?

Seçenekler

A
Nazan Bekiroğlu
B
Sevinç Çokum
C
Fatma Karabıyık Barbarosoğlu
D
Adalet Ağaoğlu
E
Samiha Ayverdi
Açıklama:
Romanlarında tasavvufi düşünce ile aşkı tanımlayan romancımız Samiha Ayverdi’dir.

Soru 53

I. Polisiye konular
II. Kadınların sosyal ve siyasi hakları
III. Aşk konuları
IV. Tarihsel konular
Yukarıda verilenlerden hangileri popüler romanın ele aldığı konularındandır?

Seçenekler

A
I ve II
B
I, II ve III
C
I, III ve IV
D
Yalnızca III
E
Yalnızca IV
Açıklama:
Polisiye konular, aşk konuları, tarihsel konular ve casusluk konuları popüler romanın konularındandır.

Soru 54

Aşağıda verilenlerden hangisi Adalet Ağaoğlu’nun romanlarında söz konusu ettiği konulardan biridir?

Seçenekler

A
Romanlarında yalnızca gelir düzeyi yüksek insanların hayatlarını konu olarak alması
B
Kadınların hapishane hayatını, psikolojilerini de söz konusu ederek işlemesi
C
12 Mart ve 12 Eylül’ün yanlış uygulamarını konu edinmesi
D
Türk toplumundaki sosyal değişimleri kadını gözardı ederek ele alması
E
Yurt dışındaki işçilerin hayatlarını konu edinirken sadece olumlu yanlarına değinmesi
Açıklama:
12 Mart ve 12 Eylül’ün yanlış uygulamalarını konu edinmesi, Adalet Ağaoğlu’nun romanlarında söz konusu ettiği konulardan biridir.

Soru 55

I. Müfide Ferit Tek
II. Fatma Aliye Hanım
III. Halide Nusret Zorlutuna
IV. Şükufe Nihal Başar
Yukarda verilen yazarlardan hangileri Cumhuriyet döneminde yetişen kadın yazarlardandır?

Seçenekler

A
I, II ve III
B
I, III ve IV
C
Yalnızca I
D
Yalnızca IV
E
Hepsi
Açıklama:
Müfide Ferit Tek , Halide Nusret Zorlutuna
ve Şükufe Nihal Başar Cumhuriyet döneminde yetişen kadın yazarlardandır.

Soru 56

Ayşe Kulin’in Veda-Esir Şehirde Bir Konak adlı romanında ele alınan aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
İstanbul’un işgal yıllarındaki görüntüsünü anlatır.
B
Cumhuriyet sonrası dönemdeki konakların yapısını ve durumunu anlatır.
C
İşgal yıllarında Türkiye’nin doğu şehirlerindeki konak hayatını anlatır.
D
Osmanlının eski zamanlarındaki hayat tarzına dair yansımaları içerir .
E
İstanbul’un fethinden önceki dönemde bu coğrafyadaki yaşam tarzını ele alır.
Açıklama:
Ayşe Kulin’in Veda-Esir Şehirde Bir Konak adlı romanı İstanbul’un işgal yıllarındaki görüntüsünü anlatır.

Soru 57

Türk edebiyatında ilk kadın romancı olan Fatma Aliye'ye ait olan roman hangisidir?

Seçenekler

A
Şıpsevdi
B
Sinekli Bakkal
C
Şair Evlenmesi
D
Uhuvvet
E
Kırk Yıl
Açıklama:
İlk Türk kadın romancı olan Fatma Aliye Hanım (1864 -1936), önceleri Fransızcadan tercümeler yapmış, sonraları ise Ahmet Mithat Efendi üslubunu andıran romanlar yazmıştır. Fatma Aliye 1892’de yayımlanan “Muhaderat” adlı ilk romanında kadın problemlerini ele almaktadır. Burada kadının toplum ve çalışma hayatının içerisinde yer alması işlenir. Fatma Aliye Hanım’ın çalışmaları bununla sınırlı değildir. Uhuvvet (1897) ve Udi (1899) romanında kadının çalışma hayatındaki yerini anlatır. Bu durumda doğru cevap D seçeneği olmaktadır.

Soru 58

Verilen eserlerden hangisi Cumhuriyet Dönemi'nin ilk kadın yazarlarından Şükufe Nihal'e aittir?

Seçenekler

A
Aydemir
B
Pervaneler
C
Gülün Babası
D
Küller
E
Yakut Kayalar
Açıklama:
A ve B seçenekleri; Müfide Ferit Tek'e
C ve D seçenekleri; Halide Nusret Zorlutuna'ya
E seçeneği ise Şükufe Nihal'e aittir.

Soru 59

Bu roman Serap adındaki genç bir kızın Fazıl Şükrü adındaki yaşlı bir erkekle evlenmesiyle başlar. Fazıl Şükrü'nün arkadaşının oğlu olan Celal'le Serap arasında bir yakınlaşma olur ve aşk başlar. Toplumun asla onay vermeyeceği bu aşk Celal'in İlhan'la beraber bambaşka yerlere gitmesi ve Serap'ın intiharıyla son bulur.
İçeriği verilen eser seçeneklerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hicran Gecesi
B
Aşkı Memnu
C
Mazinin Sesi
D
Çöl Güneşi
E
Vatan Yahut Silistre
Açıklama:
İçerik olarak Halit Ziya Uşaklıgil'in,Aşkı Memnu romanıyla benzerlik gösteren bu eser; Güzide Sabri'ye ait Hicran Gecesidir.Doğru cevap A seçeneğidir.

Soru 60

Romanlarının konusunu Doğu-Batı çatışmasıyla beraber,tasavvufi düşünce etrafında kuran bu yazarımız kahramanlarını aydın ve aristokrat kesimden seçmiştir. Batmayan Gün,Ateş Ağacı,Yaşayan Ölü romanlarından birkaçına örnek olarak verilebilir.
Bahsedilen kadın yazarımız seçeneklerden hangisinde verilmiştir?

Seçenekler

A
Sevinç Çokum
B
Nazan Bekiroğlu
C
Elif Şafak
D
Sevgi Soysal
E
Samiha Ayverdi
Açıklama:
Özellikleri verilen kadın yazarımız Samiha Ayverdidir. 1950 sonrası Halide Edip çizgisinde devam eden kadın yazarlarımızdandır.Doğru cevap E seçeneğidir.

Soru 61

Sevinç Çokum'un Kırım Savaşını ve Kırım Türklerini anlattığı romanı hangisidir?

Seçenekler

A
Zor
B
Ağustos Başağı
C
Bizim Diyar
D
Hilal Görününce
E
Gül Yüzlüm
Açıklama:
Sevinç Çokum,Zor’da 1970’li yılların sosyal ve siyasal olaylarını,
Ağustos Başağı'nda, Kurtuluş Savaşı sırasında yaşanan olayları,
Bizim Diyar'da, Osmanlı İmparatorluğunun çöküşünü ve Balkanların kaybedilmesini
Gül Yüzlüm'de ise insanların yıldan yıla geçirdiği bazı ruhsal durumları ifade eder.
Doğru cevap D seçeneğidir.

Soru 62

Seçeneklerden hangisi Toplumcu-Gerçekçi tarzda eser veren kadın yazarlarımızın özelliklerinden biridir?

Seçenekler

A
Eserlerinde genellikle tasavvuf konusu işlenir
B
Geleneğe bağlıdırlar
C
Kadının ev içindeki durumu ve uğradığı ihanetler eserin konusu olur
D
Sosyal hayatın içerisinde kadının yeri ve yaşadığı problemler anlatılır
E
Bu tarzda eser veren yazarlarımdan biri Sevinç Çokum'dur
Açıklama:
A,B,C ve E seçenekleri Milliyetçi,maneviyatçı,tarihsel eserler veren yazarların özelliklerindendir. D seçeneği ise toplumcu-gerçekçi tarzda eser veren yazarlarımızın özelliklerindendir. Bu yazarlarımıza Suat Derviş (1905 - 1972), Afet Ilgaz Muhteremoğlu, Sevgi Soysal (1936 - 1976), Füruzan Tekil (1935 -) örnek olarak verilebilir. Doğru cevap D seçeneğidir.

Soru 63

Bu roman; Emine adlı genç bir kadının 12 mart öncesi katıldığı öğrenci hareketleri sonucunda tutuklanması ve işkence görmesi sonucu toplumdan uzaklaşmasını konu edinir.
Verilen romanın adı ve yazarımız hangi seçenekte doğru verilmiştir?

Seçenekler

A
Fürüzan-Berlin'in Nar Çiçeği
B
Fürüzan-47'liler
C
Sevgi Soysal-Şafak
D
Sevgi Soysal-Yenişehir'de Öğle Vakti
E
Ayşe Kulin-Adı:Aylin
Açıklama:
Füruzan’ın 47’liler’inde gözleri bağlı olarak evlerinden alınan romanın kadın kahramanının yaşadığı işkence sahneleri sayfalara yayılarak tüm ayrıntılarıyla verilir. 47’liler konusunu 1947 doğumlu Emine Semra Kozlu’nun hayat hikayesinden alır. Emine, 12 Mart öncesinde, öğrenci hareketlerine katılmış, tutuklanmış, işkenceler görmüş ve aşağılanmıştır. Bu durum onun ailesiyle ve yaşadığı toplumla uyumunu da olumsuz yönde etkilemiştir. Füruzan böylece, kadın olmanın verdiği duyarlıkla Emine’nin
kişiliği üzerinden Türkiye’de kadın olmanın sorunlarını ve bir kadının yaşayabileceği tehlikeleri de gözler önüne sermektedir.Doğru cevap B seçeneğidir.

Soru 64

Verilen romanlardan hangisinin yazarı farklıdır?

Seçenekler

A
Bir Düğün Gecesi
B
Ölmeye Yatmak
C
Fikrimin İnce Gülü
D
Hayır
E
Tuhaf Bir Kadın
Açıklama:
A,B,C,D seçeneklerindeki romanlar; Adalet Ağaoğlu'na E seçeneği ise Leyla Erbil'e aittir. Doğru cevap E seçeneğidir.

Soru 65

Genellikle biyografik tarzda romanlar yazan Ayşe Kulin'in bu romanının konusu: İkinci Dünya Savaş'ı devam ederken pek çok Yahudiyi soykırımdan kurtaran Türk diplomatlarının yaptığı çalışmalardır.
Ayşe Kulin'e ait olan bu romanın adı nedir?

Seçenekler

A
Füreya
B
Adı:Aylin
C
Nefes Nefese
D
Gece Sesleri
E
Veda
Açıklama:
Füreya’da (1999), ilk kadın seramik sanatçısı Füreya’nın macera dolu renkli ve zengin hayatı konu edinilir.
Adı Aylin (1997), kökleri Giritli Mustafa Naili Paşa’ya kadar uzanan bir ailenin kızı olan Aylin Devrimel’in prenseslikten ABD ordusundaki albaylık görevine uzanan fırtınalı hayatı anlatılır
Gece Sesleri’nde (2004) ise Egeli Ortaçlı ailesinin 40’lı yıllardan itibaren birkaç kuşağı içine alan ve günümüze kadar uzanan çizgide yaşadıkları aile içi sorunlar, pişmanlıklar, sevgiler, düşmanlıklar; yine bu dönemin siyasal ve sosyal olayları ile birlikte verilir.
Veda ise ailesinin hayatını konu edindiği kitaplardan biridir.

Soru 66

Halide Edip Adıvar'ın Kurtuluş Savaşı yıllarını konu edindiği anı türündeki eseri hangisidir?

Seçenekler

A
Türk'ün Ateşle İmtihanı
B
Mor Salkımlı Ev
C
Ateşten Gömlek
D
Vurun Kahpeye
E
Dağa Çıkan Kurt
Açıklama:
E seçeneği öykü türündedir
C ve D seçenekleri Kurtuluş Savaşını anlatır fakat roman türündedir
B seçeneği kendi kişisel yaşamını konu edindiği anılardır
A seçeneği Kurtuluş Savaşını anlattığı anı türünde eseridir.

Soru 67

“Muhaderat” adlı ilk romanında kadın problemlerini ele alan, kadının toplum ve çalışma hayatının içerisinde yer almasını işleyen ilk Türk kadın romancı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Şükûfe Nihal Başar
B
Müfide Ferit Tek
C
Halide Nusret Zorlutuna
D
Fatma Aliye Hanım
E
Halide Edip Adıvar
Açıklama:
İlk Türk kadın romancı olan Fatma Aliye Hanım (1864 -1936), önceleri
Fransızcadan tercümeler yapmış, sonraları ise Ahmed Midhat Efendi üslubunu
andıran romanlar yazmıştır. Fatma Aliye 1892’de yayımlanan “Muhaderat” adlı
ilk romanında kadın problemlerini ele almaktadır. Burada kadının toplum ve
çalışma hayatının içerisinde yer alması işlenir.

Soru 68

Aşağıdakilerden hangisi Cumhuriyet dönemi Türk kadın romancılarından biri olan Şükûfe Nihal'in eserlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Renksiz Istırap
B
Ateşten Gömlek
C
Çöl Güneşi
D
Yalnız Dönüyorum
E
Yakut Kayalar
Açıklama:
Şükûfe Nihal (1896-1973); Renksiz Istırap (1928), Yakut Kayalar (1931), Çöl
Güneşi (1933), Yalnız Dönüyorum (1938), Çölde Sabah Oluyor (1951), Vatanım
İçin (1955) romanlarında kadınların dünyasını anlatır. Renksiz Istırap ve Yakut
Kayalar’da, genç kızların istemediği evliliğe zorlanmalarının eleştirisini yapan
Şükûfe Nihal; Çöl Güneşi’nde genç kızların evlilikte nelere dikkat etmeleri gerektiği üzerinde durur. Yalnız Dönüyorum, romanında Yıldız’ın içinde bulunduğu yalnızlığı hatıra formunda dile getirmektedir.
Ateşten Gömlek Halide edip Adıvar'ın bir eseridir.

Soru 69

Aşağıdakilerden hangisi Emine Işınsu Öksüz'ün romanlarında işlediği konulardan biri değildir?

Seçenekler

A
Kuşak çatışması
B
İnanç buhranı
C
Kitlesel dalgalanmalar
D
Sağ-sol kutuplaşmaları
E
Aristokrat çevrelerin hayatı
Açıklama:
Emine Işınsu Öksüz, romanlarında Türk toplumunun son kırk yıl içinde geçirdiği sarsıntıları, yaşadığı buhranları, kitlesel dalgalanmaları, sağ-sol şeklinde biçimlenen kutuplaşmaları, iyice hazmedilmemiş reçetelerle ve siyasal doktrinlerle kendilerine bir yer tutmaya çalışan ve yaşamlarını bunlarla yönlendiren dönemin gençliğini ve sorunlarını, kuşak çatışmasını, inanç buhranını ve bu buhrandan gönül yüceliğine ulaşmanın yollarını bir öğretmen yüreğiyle, bir anne duyarlığıyla, içten ve yalın anlatımıyla öyküleştirir.
Sâmiha Ayverdi (1905 - 1993) romanlarındaki kişilerin büyük çoğunluğunu İstanbul’un aristokrat ve aydın kesiminden seçmiştir.

Soru 70

Bir yanıyla imgesel/sembolik, bir yanıyla da gerçeklik düzleminde oluşan bir kıymetler çatışması olarak dikkati çeken İsimle Ateş Arasında adlı romanın yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Nazan Bekiroğlu
B
Fatma Karabıyık Barbarosoğlu
C
Suat Derviş
D
Sevinç Çokum
E
Halide Nusret Zorlutuna
Açıklama:
Nazan Bekiroğlu, İsimle Ateş Arasında adlı romanında da değerler, simgeler çatışmasını işler. Romandaki isimler Mansur, Nihare ve Numan; isimlerinin
temsil ettiği anlam değerleri çevresinde kurguda yer alırlar.
“Bu simgesel kişilerin her üçü de taşıdıkları ad ile bu adın çağrışımsal karşılığı olan ölüm, romancının nitelemesiyle ateş, arasında gidip gelirler. Bu bakımdan roman, bir yanıyla imgesel/sembolik, bir yanıyla da gerçeklik düzleminde oluşan bir kıymetler çatışması olarak dikkati çekmektedir.” (Gündüz, 2006: 336).

Soru 71

Bir örgüt evinin basılması, tutuklanmalar, sorgulanmalar ve şafak vakti ise serbest bırakılma gibi bir gece içinde meydana gelen olayların anlatıldığı Sevgi Soysal romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yürümek
B
Yenişehirde Öğle Vakti
C
Şafak
D
Tante Rosa
E
Yıldırım Bölge Kadınlar Koğuşu
Açıklama:
Sevgi Soysal (Nutku, Sabuncu) (1936-1976), Şafak romanında (1975), 12 Mart döneminin olaylarını çatışmaların merkezinden birine ait dikkatle kurgular. Romanda, bir gece içinde meydana gelen olaylar anlatılır. Bir örgüt evinin basılması, tutuklanmalar, sorgulanmalar ve şafak vakti ise serbest bırakılması.

Soru 72

Bu tür romanlarda işlenen konular, günlük hayattan alınır. Eserler olay ağırlıklıdır. Yazarlar edebi endişeden uzaktır. Bu yüzden edebi değerleri yüksek değildir. Romanlardaki kurgu dağınık, yapı çözüktür. Klişelere dikkat edildiği için birbirinin tekrarı olan eserlerle karşılaşırız.
Yukarıda özellikleri verilen roman türü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Mizahi roman
B
İdeolojik roman
C
Casusluk romanı
D
Toplumsal roman
E
Popüler roman
Açıklama:
Popüler romanın özellikleri kısaca şöyledir:
“Bu tür romanlarda işlenen konular, günlük hayattan alınır. Eserler olay ağırlıklıdır. Yazarlar edebi endişeden uzaktır. Bu yüzden edebi değerleri yüksek değildir. Romanlardaki kurgu dağınık, yapı çözüktür. Klişelere dikkat edildiği için birbirinin tekrarı olan eserlerle karşılaşırız. Yazarların üslubu itinasızdır. ... Halka okuma zevkini ve alışkanlığını kazandırma, halkı eğlendirme, onlara hoşça vakit geçirtme ana hedefleri arasındadır” (Aygün, 2002: 93).

Soru 73

Adalet Ağaoğlu’nun Bir Düğün Gecesi adı romanında anlatım aşağıdaki hangi yöntem ile gerçekleştirilir?

Seçenekler

A
Bilinçaltı akımı
B
Bağımsız iç konuşma
C
Çağrışımlara dayalı
D
Sinema filmi
E
Klasik anlatım
Açıklama:
Adalet Ağaoğlu’nun romanları içerisinde gerek anlatım tekniği gerek ele aldığı
konu bakımından ayrı bir yeri olan Bir Düğün Gecesi (1979), 12 Mart döneminin
sosyal ve siyasal hayatını işler. Berna Moran’ın deyimiyle “bağımsız iç konuşma”
metoduyla anlatım gerçekleştirilir.

Soru 74

Aşağıdakilerden hangisi Ayşe Kulin'in biyografi karakterli romanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Köprü
B
Türkan
C
Adı Aylin
D
Füreya
E
Gece Sesleri
Açıklama:
Ayşe Kulin (1941), biyografi karakterli romanları ile ünlenmiştir. Adı Aylin
(1997), kökleri Giritli Mustafa Naili Paşa’ya kadar uzanan bir ailenin kızı olan
Aylin Devrimel’in prenseslikten ABD ordusundaki albaylık görevine uzanan fırtınalı hayatını konu alır. Füreya’da (1999), ilk kadın seramik sanatçısı Füreya’nın macera dolu renkli ve zengin hayatı vardır. Türkan Saylan’ın hayatını konu alan Türkan (2009) adlı romanıyla verir. Köprü (2001), Erzincan’da farklı inançlara sahip Mevlüt ile Elmas’ın ilişkileri çevresinde Kemaliye köprüsünün yapım aşamaları anlatılır. Gece Sesleri’nde (2004) Egeli Ortaçlı ailesinin 40’lı yıllardan itibaren birkaç kuşağı içine alan ve günümüze kadar uzanan çizgide yaşadıkları aile içi sorunlar, pişmanlıklar, sevgiler, düşmanlıklar; yine bu dönemin siyasal ve sosyal olayları ile birlikte verilir.

Soru 75

"Feminizmi, esas olarak ‘özgürlük’, ‘bağımsızlık’ değerlerine odaklanır. Annelik, evlilik birer ayak bağıdır. Hayatında aşka yer vardır, ama bağımsızlığa engel olmadıkça." Yukarıda tanımlanan Duygu Asena romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Aşk Artık Burada Oturmuyor
B
Aşkı Giyinen Adam
C
Kadının Adı Yok
D
Ölü Erkek Kuşlar
E
Hiçbir Aşk Hiçbir Ölüm
Açıklama:
Duygu Asena (1946-2006) sadece yazdıklarıyla değil tartışmalarıyla da ismi
feminizm ile özdeşleşmiş bir yazardır. Kadının Adı Yok (1987), yazıldığı dönemde
feminizm tartışmalarını üst boyuta taşımış bir romandır.
Duygu Asena Kadının Adı Yok’ta ben-anlatıcı, çevresine hep eleştirel gözle bakar. “Duygu Asena’nın feminizmi, esas olarak ‘özgürlük’, ‘bağımsızlık’ değerlerine odaklanır. Annelik, evlilik birer ayak bağıdır. Hayatında aşka yer vardır, ama bağımsızlığa engel olmadıkça.”

Soru 76

Latife Tekin'in, ironik bir anlatımla, köyden göçmüş bir ailenin büyük kentin kenar semtlerindeki yaşayışını anlatığı, fabrika atıkları, çöp yığınları içinde hayatını sürdürmeye çalışan ailenin hayatlarını şekillendiren en önemli unsurun hurafelerin olduğu romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Berci Kristin Çöp Masalları
B
Unutma Bahçesi
C
Gece Dersleri
D
Sevgili Arsız Ölüm
E
Buzdan Kılıçlar
Açıklama:
Latife Tekin Sevgili Arsız Ölüm romanında, ironik bir anlatımla, köyden göçmüş bir ailenin büyük kentin kenar semtlerindeki yaşayışını anlatır. Bu aile; fabrika atıkları, çöp yığınları içinde hayatını sürdürmeye çalışmaktadır. Hurafeler, onların hayatlarını şekillendiren en önemli unsur durumundadır.

Soru 77

Aşağıdaki hangisi feminizm ve amaçları için doğru bir ifade değildir?

Seçenekler

A
Kadınlar, erkeklere göre daha güç şartlar altında yaşamaktadırlar.
B
Kadına uygulanan şiddeti sona erdirmek ister.
C
Kadının cinsel özgürlüğünü savunur.
D
Erkeklere karşı kin ve nefret söylemleri temel amaçlardandır.
E
Öğrenim hakkı elde etmek için çaba gösterir.
Açıklama:
Feminizm, kadınların erkeklere kıyasla daha güç şartlar altında yaşadıklarını, öğrenim görme, yükselme, toplum içinde saygın bir yer edinme gibi konularda haklarının yendiğini hissedip bunu dile getirme ve bu alanda mücadele etmeyi amaçlar (Aytaç, 2006). Feminist söylem de bu amaçlar doğrultusunda sesini yük-seltmek, yazmak ve konuşmaktır.
Kadın yazarlar, feminizmi kadın haklarını korumanın bir misyonu olarak algılamışlardır.
Kadın haklarını korumak genellikle şu noktalarda gelişmiştir:
a. Öğrenim hakkı elde etmek
b. Beyin gücü ile ekonomik bağımsızlığını elde etme mücadelesi
c. Meslek sahibi olmanın yanında anne ve eş olma şanslarını zorlamak
d. Kadına uygulanan şiddeti sona erdirmek
e. Kadının cinsel özgürlüğünü savunmak
f. Bedenine sahip çıkma hakkı

Soru 78

Aşağıdakilerden hangisi ilk Türk kadın romancıdır?

Seçenekler

A
Fatma Aliye Hanım
B
Adalet Ağaoğlu
C
Ayşe Kulin
D
Halide Edip Adıvar
E
Pınar Kür
Açıklama:
İlk Türk kadın romancı olan Fatma Aliye Hanım (1864 -1936), önceleri Fransızcadan tercümeler yapmış, sonraları ise Ahmed Midhat Efendi üslubunu andıran romanlar yazmıştır. Fatma Aliye 1892’de yayımlanan “Muhaderat” adlı ilk romanında kadın problemlerini ele almaktadır.

Soru 79

  1. Sinekli Bakkal
  2. Muhaderat
  3. Ateşten Gömlek
  4. Uhuvvet
Yukarıda verilen eserlerden hangisi kadın hakları ve kadının toplumdaki yeri hakkında yazılmış eserlerdendir?

Seçenekler

A
I ve II
B
II ve III
C
I, II ve III
D
II, III ve IV
E
I, II, III ve IV
Açıklama:
atma Aliye 1892’de yayımlanan “Muhaderat” adlı ilk romanında kadın problemlerini ele almaktadır. Burada kadının toplum ve çalışma hayatının içerisinde yer alması işlenir. Fatma Aliye Hanım’ın çalışmaları bununla sınırlı değildir. Uhuvvet (1897) ve Udi (1899) romanında kadının çalışma hayatındaki yerini anlatır. Hanımlara Mahsus Gazete’de de bu konularla ilgili yazılar kaleme alır. 1908 II. Meşrutiyet’e kadar Fatma Aliye Hanım, neredeyse tek kadın yazardır. II. Meşrutiyet Dönemi’nde Halide Edip Adıvar (1882-1964), romanlarının kahramanlarını kadınlar arasından seçer. Toplumun sosyal ve kültürel problemlerine bir kadın dikkatiyle yönelir (Enginün, 1979: 189). Handan (1912), Ateşten Gömlek (1922), Kalp Ağrısı (1924), Zeyno’nun Oğlu (1926) romanlarında Türk kızlarının felaketler dönemindeki portreleri dikkatlere sunulur. Sinekli Bak-kal’daki (1936) Rabia tipi ile değer çatışmaları yaşayan kadın tipi işlenir.

Soru 80

  1. Fatma Aliye Hanım
  2. Müfide Ferit Tek
  3. Halide Nusret Zorlutuna
Yukarıda verilen kadın yazarlardan hangisi Cumhuriyet'in ilk döneminde yetişen kadın yazarlar arasında yer alır?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız I
C
Yalnız III
D
I ve II
E
II ve III
Açıklama:
Müfide Ferit Tek (1892 - 1971), Şükûfe Nihal Başar (1896 - 1973), Halide Nusret Zorlutuna (1901 - 1983), Güzide Sabri Aygün (1886 - 1946); Cumhuriyet’in ilk döneminin kadın yazarlarıdır.

Soru 81

Aşağıdaki kadın yazarlardan hangisi Milliyetçi-Maneviyatçı görüşe sahip olup tarihsel perspektif ile eserler verenler arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Samiha Ayverdi
B
Fatma Aliye Hanım
C
Safiye Erol
D
Nazan Bekiroğlu
E
Fatma Karabıyık Barbarosoğlu
Açıklama:
Milliyetçi - Maneviyatçı Görüşe Sahip Olanlar ve Tarihsel Perspektifle Yazanlar
Yine Halide Edip Adıvar çizgisinin devamı diyebileceğimiz bu kadın yazarlar millî edebiyat akımı içerisinde yetişenlerdir. Romanlarında milliyetperver bakış açısı çevresinde geleneğe bağlı kadın hâkimdir. Samiha Ayverdi (1906 - 1993), Safiye Erol (1900 - 1964), Emine Işınsu (1938), Sevinç Çokum (1943), Nazan Bekiroğlu, Fatma Karabıyık Barbarosoğlu bu kadın yazarlarımızdandır.

Soru 82

................................., Aydemir (1918) isimli Turancı düşüncenin izlerini taşıyan romanıyla tanınmıştır. Roman, Rusya’da esaret altında yaşayan Türklerin siyasal ve sosyal problemlerini konu edinir. Anadolu dışındaki Türkleri kucaklamak arzusu söz konusu edilmiştir. Olay, Demir Bey’le Hazin’in Türklük düşüncesi çevresinde ortaya çıkan ve gelişen aşklarıdır. Hazin’in kişiliği ile belki de kadın yazar olmanın sorumluluğu ve kadının toplum içerisindeki yeri dile getirilir.
Belirtilen noktalı yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Seçenekler

A
Halide Edip Adıvar
B
Fatma Aliye Hanım
C
Müfide Ferit Tek
D
Halide Nusret Zorlutuna
E
Fatma Karabıyık Barbarosoğlu
Açıklama:
Müfide Ferit Tek (1892-1971),Aydemir (1918) isimli Turancı düşüncenin izlerini taşıyan romanıyla tanınmıştır. Roman, Rusya’da esaret altında yaşayan Türklerin siyasal ve sosyal problemlerini konu edinir. Anadolu dışındaki Türkleri kucaklamak arzusu söz konusu edilmiştir. Olay, Demir Bey’le Hazin’in Türklük düşüncesi çevresinde ortaya çıkan ve gelişen aşklarıdır. Hazin’in kişiliği ile belki de kadın yazar olmanın sorumluluğu ve kadının toplum içerisindeki yeri dile getirilir.

Soru 83

Emine Işınsu'nun Batı Trakya’da yaşayan Türklerin yaşadığı acıları, milliyetlerine yönelik baskıyı konu alan eseri aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Azap Toprakları
B
Sancı
C
Cambaz
D
Cumhuriyet Türküsü
E
Bir Ben Vardır Bende Benden İçeri
Açıklama:
Azap Toprakları’nda (1969), Batı Trakya’da yaşayan Türklerin yaşadığı acıları, milliyetlerine yönelik baskıyı konu alır.

Soru 84

Toplumcu-Gerçekçi çizgide eserler veren Ne Bir Ses Ne Bir Nefes, Fosforlu Cevriye gibi eserlerin yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Müfide Ferit Tek
B
Füruzan Tekil
C
Sevgi Soysal
D
Suat Derviş
E
Afet Ilgaz Muhteremoğlu
Açıklama:
Toplumcu - Gerçekçi Çizgide Eser Veren Kadın Yazarlar
Toplumcu çizgide eser veren yazarlar, sosyal hayatın içerisinde kadının yerini ve yaşadığı çeşitli problemleri, toplumsal problemler çerçevesinde dikkatlere sunmuşlardır. Suat Derviş (1905 - 1972), Afet Ilgaz Muhteremoğlu, Sevgi Soysal (1936 - 1976), Füruzan Tekil (1935 -) bu bağlamda ilk akla gelen yazarlardır. Gazete çevresindeki etkinlikleri ile tanınan Suat Derviş (1905 - 1972), yazıları ve romanlarıyla toplumcu edebiyatın öncülerinden kabul edilir.
Romanlarının büyük bir kısmı tefrika hâlinde kalmıştır. Yayımlananları ise şunlardır: Kara Kitap (1921), Ne Bir Ses Ne Bir Nefes (1923), Fosforlu Cevriye (1968), Aksaray’dan Bir Perihan (1997).

Soru 85

Güz Mevsimidir (1972) adlı uzun öyküsünde ve 47’liler’de, sol ideolojik söylemleri ön plana çıkarır. 47’liler’inde gözleri bağlı olarak evlerinden alınan romanın kadın kahramanının yaşadığı işkence sahneleri sayfalara yayılarak tüm ayrıntılarıyla verilir. 47’liler konusunu 1947 doğumlu Emine Semra Kozlu’nun hayat hikâyesinden alır. Emine, 12 Mart öncesinde, öğrenci hareketlerine katılmış, tutuklanmış, işkenceler görmüş ve aşağılanmıştır. Bu durum onun ailesiyle ve yaşadığı toplumla uyumunu da olumsuz yönde etkilemiştir. Böylece o, kadın olmanın verdiği duyarlıkla Emine’nin kişiliği üzerinden Türkiye’de kadın olmanın sorunlarını ve bir kadının karşılaşacabileceği tehlikeleri de gözler önüne sermektedir.
Belirtilen metinde eserleri anlatılan kadın yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Adalet Ağaoğlu
B
Füruzan Tekil
C
Sevgi Soysal
D
Suat Derviş
E
Sâmiha Ayverdi
Açıklama:
Füruzan Tekil (d. 1935),Güz Mevsimidir (1972) adlı uzun öyküsünde ve 47’liler’de, sol ideolojik söylemleri ön plana çıkarır. Berlin’in Nar Çiçeği’nde (1988)Almanya’daki Türk işçileri ile ilgili anılarını romanlaştırır. Füruzan’ın 47’liler’inde gözleri bağlı olarak evlerinden alınan romanın kadın kahramanının yaşadığı işkence sahneleri sayfalara yayılarak tüm ayrıntılarıyla verilir. 47’liler konusunu 1947 doğumlu Emine Semra Kozlu’nun hayat hikâyesinden alır. Emine, 12 Mart öncesinde, öğrenci hareketlerine katılmış, tutuklanmış, işkenceler görmüş ve aşa-ğılanmıştır. Bu durum onun ailesiyle ve yaşadığı toplumla uyumunu da olumsuz yönde etkilemiştir. Füruzan böylece, kadın olmanın verdiği duyarlıkla Emine’nin kişiliği üzerinden Türkiye’de kadın olmanın sorunlarını ve bir kadının karşılaşacabileceği tehlikeleri de gözler önüne sermektedir.

Soru 86

..............................., ilk romanından sonuncu romanına kadar 1950’li yıllardan itibaren Türk toplumundaki sosyal değişimleri kadını merkeze alarak anlatır. Batılılaşma macerası, modernleşme algısı, slogana dayalı ulusçuluk, 12 Mart ve 12 Eylül’ün yanlış uygulamaları, yurt dışındaki işçilerin sorunlarını kurguya dayalı roman yapısı içerisinde incelemiştir. Romanlarında klasik anlatım tekniklerinin dışına çıkarak bilinç akışı, iç monolog gibi yeni anlatım teknikleri deneyen yazar Ölmeye Yatmak (1973), Fikrimin İnce Gülü (1979) adlı romanlarının tümünde yaşadığı dönemi sorgulamıştır.
Yukarıdaki verilen boşluğa seçeneklerden hangisi getirilmelidir?

Seçenekler

A
Ayşe Kulin
B
Leyla Erbil
C
Adalet Ağaoğlu
D
Halide Nusret Zorlutuna
E
Suat Derviş
Açıklama:
Adalet Ağaoğlu (1929), ilk romanından sonuncu romanına kadar 1950’li yıllardan itibaren Türk toplumundaki sosyal değişimleri kadını merkeze alarak anlatır. Batılılaşma macerası, modernleşme algısı, slogana dayalı ulusçuluk, 12 Mart ve 12 Eylül’ün yanlış uygulamaları, yurt dışındaki işçilerin sorunlarını kurguya dayalı roman yapısı içerisinde incelemiştir. Romanlarında klasik anlatım tekniklerinin dışına çıkarak bilinç akışı, iç monolog gibi yeni anlatım teknikleri deneyen yazar Ölmeye Yatmak (1973), Fikrimin İnce Gülü (1979), Bir Düğün Gecesi (1979), Yaz Sonu (1980), Üç Beş Kişi (1984), Hayır (1987), Ruh Üşümesi (1991), Romantik Bir Viyana Yazı (1993), Gece Hayatım (1993) adlı romanlarının tümünde yaşadığı dönemi sorgulamıştır.

Soru 87

Aşağıdaki yazarlardan hangisi 1908 II. Meşrutiyet’e kadar olan dönemde ilk türk kadın romancımızdır?

Seçenekler

A
Fatma Aliye Hanım
B
Müfide Ferit Tek
C
Şükûfe Nihal Başar
D
Güzide Sabri Aygün
E
Halide Nusret Zorlutuna
Açıklama:
İlk Türk kadın romancı olan Fatma Aliye Hanım (1864 -1936), önceleri Fransızcadan tercümeler yapmış, sonraları ise Ahmed Midhat Efendi üslubunu andıran romanlar yazmıştır.
Seçeneklerdeki diğer isimler ise, Cumhuriyet’in ilk döneminin kadın yazarlarıdır.

Soru 88

Aşağıdakilerden hangi yazar “Aydemir” (1918) isimli Turancı düşüncenin izlerini taşıyan romanıyla tanınmıştır?

Seçenekler

A
Şükûfe Nihal Başar
B
Müfide Ferit Tek
C
Halide Edip Adıvar
D
Güzide Sabri Aygün
E
Halide Nusret Zorlutuna
Açıklama:
Müfide Ferit Tek (1892-1971), Aydemir (1918) isimli Turancı düşüncenin izlerini taşıyan romanıyla tanınmıştır. Roman, Rusya’da esaret altında yaşayan Türklerin siyasal ve sosyal problemlerini konu edinir.

Soru 89

Hangisi Halide Edip Adıvar’ın eserlerinden birisidir?

Seçenekler

A
Renksiz Istırap
B
Kalp Ağrısı
C
Aydınlık Kapı
D
Sisli Geceler
E
Vatanım İçin
Açıklama:
II. Meşrutiyet Dönemi’nde Halide Edip Adıvar (1882-1964), romanlarının kahramanlarını kadınlar arasından seçer. Toplumun sosyal ve kültürel
problemlerine bir kadın dikkatiyle yönelir (Enginün, 1979: 189). Handan (1912),
Ateşten Gömlek (1922), Kalp Ağrısı (1924), Zeyno’nun Oğlu (1926) romanlarındaTürk kızlarının felaketler dönemindeki portreleri dikkatlere sunulur. Sinekli Bakkal’daki (1936) Rabia tipi ile değer çatışmaları yaşayan kadın tipi işlenir.

Soru 90

Cumhuriyetin ilk dönemi yazarlarından hangisinin romanları daha çok yaşadıkları ve izlenimleri çevresinde kurgulanmıştır?

Seçenekler

A
Güzide Sabri (Aygün)
B
Halide Nusret Zorlutuna
C
Müfide Ferit Tek
D
Halide Edip Adıvar
E
Şükûfe Nihal Başar
Açıklama:
Müfide Ferit Tek (1892 - 1971), Şükûfe Nihal Başar (1896 - 1973), Halide Nusret
Zorlutuna (1901 - 1983), Güzide Sabri Aygün (1886 - 1946); Cumhuriyet’in ilk döneminin kadın yazarlarıdır.
Halide Nusret Zorlutuna (1901-1984), romanlarını daha çok yaşadıkları ve izlenimleri çevresinde kurgulamıştır.

Soru 91

1950 sonrası kadın yazarlardan hangisi “Ciğerdelen” romanıyla tanınmıştır?

Seçenekler

A
Sevinç Çokum
B
Sâmiha Ayverdi
C
Emine Işınsu
D
Nazan Bekiroğlu
E
Safiye Erol
Açıklama:
Ciğerdelen romanıyla tanınan Safiye Erol’un kadının dünyasını ele alan romanları da vardır.

Soru 92

Aşağıdaki yazarlardan hangisi toplumcu - gerçekçi çizgide eser veren kadın yazarlardan değildir?

Seçenekler

A
Suat Derviş
B
Sâmiha Ayverdi
C
Afet Ilgaz Muhteremoğlu
D
Füruzan Tekil
E
Sevgi Soysal
Açıklama:
Sâmiha Ayverdi eserlerini milliyetçi - maneviyatçı görüş ve tarihsel perspektifle, daha çok tasavvuf düşüncesi çevresinde kurmuştur.

Soru 93

Hüseyin Rahmi Gürpınar hangi türde eserler kaleme almıştır?

Seçenekler

A
Modern Akım
B
Tarihsel
C
Milliyetçi
D
Maneviyatçı
E
Popüler
Açıklama:
Hüseyin Rahmi Gürpınar, popüler roman türünde eser kaleme almıştır.

Soru 94

Adalet Ağaoğlu’nun hangi romanında “bağımsız iç konuşma” metoduyla, 12 Mart döneminin sosyal ve siyasal hayatını işler?

Seçenekler

A
Bir Düğün Gecesi
B
Fikrimin İnce Gülü
C
Üç Beş Kişi
D
Gece Hayatım
E
Ölmeye Yatmak
Açıklama:
Adalet Ağaoğlu’nun romanları içerisinde gerek anlatım tekniği gerek ele aldığı konu bakımından ayrı bir yeri olan Bir Düğün Gecesi (1979), 12 Mart döneminin sosyal ve siyasal hayatını işler. Berna Moran’ın deyimiyle “bağımsız iç konuşma” metoduyla anlatım gerçekleştirilir.

Soru 95

Köprü (2001) romanı kim tarafından yazılmıştır?

Seçenekler

A
Oya Baydar
B
Ayla Kutlu
C
Pınar Kür
D
Ayşe Kulin
E
Lâtife Tekin
Açıklama:
Ayşe Kulin, Köprü (2001) 'de , Erzincan’da farklı inançlara sahip Mevlüt ile Elmas’ın ilişkileri çevresinde Kemaliye köprüsünün yapım aşamaları, Başbağlar’a yapılan saldırılar ve köprü yapımını gerçekleştirmek için Erzincan valisinin bürokrasi ile yaptığı mücadeleleri konu alır.

Soru 96

Pınar Kür’ün hangi romanında kadının gözüyle topluma dair tüm olumsuzlukları gözler önüne sermeye çalışır? Bu romanda, daha önce mutsuz bir evlilik geçirmiş zengin bir genç kadın olan Şeyda ile sol örgütlerin içerisinde bulunmuş Selim’in hikâyesi anlatır?

Seçenekler

A
Asılacak Kadın
B
Bir Cinayet Romanı
C
Sonuncu Sonbahar
D
Ölümün Vazgeçilmez Çekiciliği
E
Yarın Yarın
Açıklama:
Yarın Yarın’da (1976) kadının gözüyle topluma dair tüm olumsuzlukları gözler önüne sermeye çalışır. Bu romanda, daha önce mutsuz bir evlilik geçirmiş zengin bir genç kadın olan Şeyda ile sol örgütlerin içerisinde bulunmuş Selim’in hikâyesi anlatılır. Romandaki tüm kişiler sıra dışıdır. Kendi değerleri ekseninde hareket ederler. Tüm eylemleri, toplumsal davranış değerlerinin dışındadır. Bir bakıma yalnızlık içerisindedirler. Pınar Kür, Yarın Yarın romanında 68 kuşağının ideolojik söylemleriyle okuyucuya seslenir.

Soru 97

Aşağıdakilerden hangisi ilk Türk kadın romancıdır?

Seçenekler

A
Selma Rıza Feraceli
B
Emine Semra
C
Fatma Aliye Hanım
D
Halide Edip Adıvar
E
Şükufe Nihal Başer
Açıklama:
Türk edebiyatında ilk Türk kadın romancı Fatma Aliye Hanım'dır. Muhaderat, kadınların sorunlarını anlattığı ilk yazdığı romanıdır. Doğru yanıt: C'dir.

Soru 98

Aşağıdakilerden hangisi Cumhuriyet döneminde yetişen ilk kadın yazarlardan biri değildir?

Seçenekler

A
Selma Rıza Feraceli
B
Şükufe Nihal Başer
C
Halide Edip Adıvar
D
Müfide Ferit Tek
E
Güzide Sabri Aygün
Açıklama:
Selma Rıza Feraceli, Tanzimat döneminde roman yazmıştır. Cumhuriyet döneminde yetişen ilk kadın yazarlardan biri değildir. Doğru yanıt: A'dır.

Soru 99

Aşağıdakilerden hangisi romanlarını daha çok tasavvuf düşüncesi çizgisinde yazan Cumhuriyet dönemi kadın yazarlarından biridir?

Seçenekler

A
Safiye Erol
B
Sevinç Çokum
C
Nazan Bekiroğlu
D
Fatma Karabıyık Barbarosoğlu
E
Semiha Ayverdi
Açıklama:
Semiha Ayverdi, romanlarını daha çok tasavvuf düşüncesi çizgisinde yazan Cumhuriyet dönemi kadın yazarlarından biridir. Doğu-Batı çatışması ele aldığı diğer bir konudur.

Soru 100

Aşağıdakilerden hangisi "Ateşten Gömlek" romanının yazarıdır?

Seçenekler

A
Semiha Ayverdi
B
Halide Edip Adıvar
C
Safiye Erol
D
Sevinç Çokum
E
Nazan Bekiroğlu
Açıklama:
Halide Edip Adıvar, "Ateşten Gömlek" romanında Kurtuluş Savaşı çevresinde gelişen olayları anlatmıştır. Doğru yanıt: B'dir.

Soru 101

Aşağıdakilerden hangisi "Hilal Görününce" romanının yazarıdır?

Seçenekler

A
Fatma Aliye Hanım
B
Safiye Erol
C
Fatma Karabıyık Barbarosoğlu
D
Sevinç Çokum
E
Nazan Bekiroğlu
Açıklama:
Sevinç Çokum, "Hilal Görününce" romanında Kırım Savaşı'nı ve Kırım halkını anlatmıştır.

Soru 102

Aşağıdakilerden hangisi "Yenişehir'de Bir Öğlen Vakti" romanının yazarıdır?

Seçenekler

A
Sevgi Soysal
B
Suat Derviş
C
Afet Ilgaz Muhteremoğlu
D
Füruzan Tekil
E
Kerime Nadir Arzak
Açıklama:
Sevgi Soysal, "Yenişehir'de Bir Öğlen Vakti" romanının yazarıdır. Romanda kadın sorunları, toplumcu gerçekçi biçimde anlatılmıştır. Doğru yanıt: A'dır.

Soru 103

Aşağıdakilerden hangisi 12 Mart öncesi öğrenci olaylarını konu alan "47'liler" romanının yazarıdır?

Seçenekler

A
Semiha Ayverdi
B
Sevinç Çokum
C
Safiye Erol
D
Füruzan Tekil
E
Sevgi Soysal
Açıklama:
Füruzan Tekil, 12 Mart öncesi öğrenci olaylarını konu alan "47'liler" romanının yazarıdır. Romanda öğrenci olayları içinde yer alan bir kadının yaşadıkları anlatılmıştır. Doğru yanıt: D'dir.

Soru 104

Aşağıdakilerden hangisi popüler türde roman yazmamıştır?

Seçenekler

A
Kerime Nadir Arzak
B
Füruzan Tekil
C
Muazzez Tahsin Berkant
D
Mükerrem Kamil Su
E
Peride Celal
Açıklama:
Füruzan Tekil, , halkın beğenisine uygun tarzda popüler roman yazmamıştır. Doğru yanıt: B'dir.

Soru 105

Bilinçaltı akımına uygun "Korsan Çıkmazı" romanını yazmıştır. Yazar bu romanında; yalnızca denize ulaşan bir çıkmaz sokakta oturan iki arkadaşın dünyasını iç diyaloglarla hissettirir.
Yukarıda sözü edilen romanın yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Buket Uzuner
B
Sevinç Çokum
C
Nezihe Meriç
D
Adalet Ağaoğlu
E
Elif Şafak
Açıklama:
Nezihe Meriç, "Korsan Çıkmazı" romanını yazmıştır. Yazar, bu romanı bilinçaltı akımına uygun tarzda yazmıştır. Doğru yanıt: C'dir.

Soru 106

Aşağıdakilerden hangisi Prenseslikten ABD ordusunda albaylığa kadar yükselen bir kadının hayatını konu alan "Adı Aylin" romanının yazarıdır?

Seçenekler

A
Oya Baydar
B
Ayla Kutlu
C
Leyla Erbil
D
Adalet Ağaoğlu
E
Ayşe Kulin
Açıklama:
Ayşe Kulin, Prenseslikten ABD ordusunda albaylığa kadar yükselen bir kadının hayatını konu alan "Adı Aylin" romanının yazarıdır. Doğru yanıt: E'dir.

Soru 107

İlk Türk kadın romancı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Halide Edip Adıvar
B
Fatma Aliye Hanım
C
Müfide Ferit Tek
D
Şükûfe Nihal Başar
E
Güzide Sabri Aygün
Açıklama:
İlk Türk kadın romancı olan Fatma Aliye Hanım (1864 -1936), önceleri Fransızcadan tercümeler yapmış, sonraları ise Ahmed Midhat Efendi üslubunu andıran romanlar yazmıştır. Doğru yanıt B'dir.

Soru 108

Handan, Ateşten Gömlek, Kalp Ağrısı gibi eserlerin sahibi yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Müfide Ferit Tek
B
Halide Nusret Zorlutuna
C
Fatma Aliye Hanım
D
Halide Edip Adıvar
E
Şükûfe Nihal Başar
Açıklama:
II. Meşrutiyet Dönemi’nde Halide Edip Adıvar (1882-1964), romanlarının kahramanlarını kadınlar arasından seçer. Toplumun sosyal ve kültürel problemlerine bir kadın dikkatiyle yönelir (Enginün, 1979: 189). Handan (1912), Ateşten Gömlek (1922), Kalp Ağrısı (1924), Zeyno’nun Oğlu (1926) romanlarında Türk kızlarının felaketler dönemindeki portreleri dikkatlere sunulur. Doğru yanıt D'dir.

Soru 109

Müfide Ferit Tek'in Rusya’da esaret altında yaşayan Türklerin siyasal ve sosyal problemlerini konu edindiği, Turancı düşüncenin izlerini taşıyan romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Zeyno’nun Oğlu
B
Renksiz Istırap
C
Aydemir
D
Kalp Ağrısı
E
Yalnız Dönüyorum
Açıklama:
Müfide Ferit Tek (1892-1971), Aydemir (1918) isimli Turancı düşüncenin izlerini taşıyan romanıyla tanınmıştır. Roman, Rusya’da esaret altında yaşayan Türklerin siyasal ve sosyal problemlerini konu edinir. Doğru yanıt C'dir.

Soru 110

Halide Nusret Zorlutuna'nın Urfa’da öğretmenlik yaptığı yılların izlenimlerini anlattığı romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Aydınlık Kapı
B
Sisli Geceler
C
Küller
D
Gülün Babası
E
Aşk ve Zafer
Açıklama:
Halide Nusret Zorlutuna (1901-1984), romanlarını daha çok yaşadıkları ve izlenimleri çevresinde kurgulamıştır. Bu romanları; Küller (1921), Sisli Geceler (1925), Gülün Babası (1933), Büyükanne (1971), Aydınlık Kapı (1974), Aşk ve Zafer (1978) isimlerini taşır. Gülün Babası’nda Edirne, Aşk ve Zafer’de de Urfa’da öğretmenlik yaptığı yılların izlenimlerini anlatır. Doğru yanıt E'dir.

Soru 111

Sâmiha Ayverdi'nin Cemil adındaki genç bir aydının kaçış, arayış, isyan, inanma gibi insana özgü duyguları çevresinde dönen romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ateş Ağacı
B
Aşk Budur
C
Batmayan Gün
D
Yaşayan Ölü
E
Yolcu Nereye Gidiyorsun
Açıklama:
Ateş Ağacı (1941), Cemil adındaki genç bir aydının kaçış, arayış, isyan, inanma gibi insana özgü duyguları çevresinde döner. Doğru yanıt A'dır.

Soru 112

Zor, Bizim Diyar, Ağustos Başağı gibi eserlerin sahibi yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Fatma Karabıyık Barbarosoğlu
B
Nazan Bekiroğlu
C
Sevinç Çokum
D
Halide Nusret Zorlutuna
E
Sâmiha Ayverdi
Açıklama:
Sevinç Çokum, romanlarında sosyal ve tarihsel konulara yer verir. Kendi dönemini konu alan Zor’da (1977), 1970’li yılların sosyal ve siyasal olaylarını işler. Bizim Diyar’da (1978) ve Ağustos Başağı’nda (1989) yakın dönem tarihsel olaylarını konu alır. Doğru yanıt C'dir.

Soru 113

Aşağıdakilerden hangisi Adalet Ağaoğlu'nun romanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Ölmeye Yatmak
B
Fikrimin İnce Gülü
C
Bir Düğün Gecesi
D
Yaz Sonu
E
Korsan Çıkmazı
Açıklama:
Korsan Çıkmazı Nezihe Meriç tarafından kaleme alınmıştır. Doğru yanıt E'dir.

Soru 114

Ayşe Kulin'in Giritli Mustafa Naili Paşa’ya kadar uzanan bir ailenin kızının prenseslikten ABD ordusundaki albaylık görevine uzanan fırtınalı hayatını konu alan romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Füreya
B
Türkan
C
Köprü
D
Adı Aylin
E
Nefes Nefese
Açıklama:
Adı Aylin (1997), kökleri Giritli Mustafa Naili Paşa’ya kadar uzanan bir ailenin kızı olan Aylin Devrimel’in prenseslikten ABD ordusundaki albaylık görevine uzanan fırtınalı hayatını konu alır. Doğru yanıt D'dir.

Soru 115

Erendiz Atasü'nün ilk romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Gençliğin O Yakıcı Mevsimi
B
Dağın Öteki Yüzü
C
Bir Yaşdönümü Rüyası
D
İki Yeşil Susamuru
E
Kadının Adı Yok
Açıklama:
Atasü, ilk romanı Dağın Öteki Yüzü (1996) romanında, Cumhuriyet’in ilk kuşağının aydın ve idealist yönünü ortaya çıkarmak amacındadır. Doğru yanıt B'dir.

Soru 116

Aşağıdakilerden hangisi Elif Şafak'ın romanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Pinhan
B
Şehrin Aynaları
C
Bit Palas
D
Baba ve Piç
E
Bir Cinayet Romanı
Açıklama:
Bir Cinayet Romanı Pınar Kür'e ait bir romandır. Doğru yanıt E'dir.

Soru 117

“Kadının Türk toplumunda ve kültür hayatında evin içerisinden çıkışı .………... sonradır.” ifadesinde boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Seçenekler

A
II. Dünya Savaşı’ndan
B
Tanzimat’tan
C
Servet-i Fünun’dan
D
Fecr-i Ati’den
E
İkinci Yeniler’den
Açıklama:
Kadının Türk toplumunda ve kültür hayatında evin içerisinden çıkışı Tanzimat’tan sonradır. Tanzimat’tan sonra kadının toplum hayatında etkili olması ve eğitilmesi konusu daha ziyade ev ve çocuğun yetiştirilmesi açısından ele alınmıştır. Yine de kızların eğitimine önem verildiği, ilk kadın gazete ve dergilerinin çıktığı dönem, bu dönemdir. Türkçülük akımı bu konuya öncelik vermiş ve II. Meşrutiyet’ten itibaren kadın toplum hayatında kendisini kuvvetle hissettirmiş ve Millî Mücadele’de de her kesimden kadın vatan savunmasına koşmuştur.

Soru 118

I. İlk Türk kadın romancıdır.
II. Muhaderat adlı ilk romanında kadın problemlerini ele almaktadır.
III. 1908 II. Meşrutiyet’e kadar neredeyse tek kadın yazardır.
Yukarıda verilen bilgiler hangi yazar ile ilgilidir?

Seçenekler

A
Fatma Aliye Hanım
B
Müfide Ferit Tek
C
Şükûfe Nihal
D
Halide Edip Adıvar
E
Sâmiha Ayverdi
Açıklama:
İlk Türk kadın romancı olan Fatma Aliye Hanım (1864 -1936), önceleri Fransızcadan tercümeler yapmış, sonraları ise Ahmed Midhat Efendi üslubunu andıran romanlar yazmıştır. Fatma Aliye 1892’de yayımlanan Muhaderat adlı ilk romanında kadın problemlerini ele almaktadır. Burada kadının toplum ve çalışma hayatının içerisinde yer alması işlenir. 1908 II. Meşrutiyet’e kadar neredeyse tek kadın yazardır.

Soru 119

I. Ateşten Gömlek
II. Renksiz Istırap
III. Kalp Ağrısı
Yukarıdaki romanlardan hangisi/hangileri Halide Edip Adıvar’a aittir?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I, II
D
I, III
E
II, III
Açıklama:
Halide Edip Adıvar; Ateşten Gömlek (1922) ve Kalp Ağrısı (1924) adlı romanlarında Türk kızlarının felaketler dönemindeki portreleri dikkatlere sunulur. Renksiz Istırap ise Şükûfe Nihal’e aittir.

Soru 120

I. Romanlarının konusu genellikle evlilik meselesi ve yanlış evlilikler gibi kadın ve kadınlıkla ilgili meselelerdir.
II. Yakut Kayalar, Çöl Güneşi, Yalnız Dönüyorum, Çölde Sabah Oluyor romanlarından bazılarıdır.
Yukarıda verilen bilgiler hangi yazar ile ilgilidir?

Seçenekler

A
Afet Ilgaz Muhteremoğlu
B
Fatma Karabıyık Barbarosoğlu
C
Şükûfe Nihal
D
Füruzan Tekil
E
Safiye Erol
Açıklama:
Şükûfe Nihal (1896-1973); Renksiz Istırap (1928), Yakut Kayalar (1931), Çöl Güneşi (1933), Yalnız Dönüyorum (1938), Çölde Sabah Oluyor (1951), Vatanım İçin (1955) romanlarında kadınların dünyasını anlatır. Renksiz Istırap ve Yakut Kayalar’da, genç kızların istemediği evliliğe zorlanmalarının eleştirisini yapan Şükûfe Nihal; Çöl Güneşi’nde genç kızların evlilikte nelere dikkat etmeleri gerektiği üzerinde durur. Yalnız Dönüyorum, romanında Yıldız’ın içinde bulunduğu yalnızlığı hatıra formunda dile getirmektedir. Çölde Sabah Oluyor ve Vatanım İçin dışında kalan romanları kadın romanlarıdır. Yaratılan bir ana kadın kahraman etrafında kadın ve kadınlıkla ilgili meseleler söz konusu edilir. Bunların başında evlilik meselesi ve yanlış evlilikler gelir. Buna bağlı olarak eş seçimi, evlilik hayatı, bu evlilik hayatındaki paylaşımlar ve kadınların eğitimi gelir. Burada yazarı en çok meşgul eden şey evliliğin basit bir beraberlik hatta Çöl Güneşi’nde ifade edildiği gibi kadının hayat sigortası olarak görülmesinin yanlışlığıdır.

Soru 121

I. Yabancı okullarda eğitim gören Türk kızlarının millî benliklerinden uzaklaşmalarını anlatır.
II. Romanlarını daha çok yaşadıkları ve izlenimleri çevresinde kurgulamıştır.
III. Öğretmenlik yaptığı yılların izlenimlerine eserlerinde yer verir.
Yukarıdaki ifadelerden hangisi/hangileri Halide Nusret Zorlutuna ile ilgili olarak doğrudur?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız III
C
I, II
D
I, III
E
II, III
Açıklama:
Halide Nusret Zorlutuna (1901-1984), romanlarını daha çok yaşadıkları ve izlenimleri çevresinde kurgulamıştır. Bu romanları; Küller (1921), Sisli Geceler (1925), Gülün Babası (1933), Büyükanne (1971), Aydınlık Kapı (1974), Aşk ve Zafer (1978) isimlerini taşır. Gülün Babası’nda Edirne, Aşk ve Zafer’de de Urfa’da öğretmenlik yaptığı yılların izlenimlerini anlatır. Büyükanne romanında da çok iyi bir öğretmenin bütün kötülüklere bile iyilikle karşılık veren mizacı anlatılmaktadır. Müfide Ferit Tek ise Pervaneler adlı romanında yabancı okullarda eğitim gören Türk kızlarının millî benliklerinden uzaklaşmalarını anlatır.

Soru 122

Aşağıdakilerden hangisi toplumcu-gerçekçi çizgide eser veren kadın yazarlardan biridir?

Seçenekler

A
Sevgi Soysal
B
Nazan Bekiroğlu
C
Sevinç Çokum
D
Emine Işınsu
E
Samiha Ayverdi
Açıklama:
Toplumcu çizgide eser veren yazarlar, sosyal hayatın içerisinde kadının yerini ve yaşadığı çeşitli problemleri, toplumsal problemler çerçevesinde dikkatlere sunmuşlardır. Suat Derviş (1905 - 1972), Afet Ilgaz Muhteremoğlu, Sevgi Soysal (1936 - 1976), Füruzan Tekil (1935 -) bu bağlamda ilk akla gelen yazarlardır. Milliyetçi-maneviyatçı görüşe sahip olanlar ve tarihsel perspektifle yazanlar: Samiha Ayverdi (1906 - 1993), Safiye Erol (1900 - 1964), Emine Işınsu (1938), Sevinç Çokum (1943), Nazan Bekiroğlu, Fatma Karabıyık Barbarosoğlu bu kadın yazarlarımızdandır.

Soru 123

Aşağıdaki yazar-eser eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Samiha Ayverdi - Yaşayan Ölü
B
Füruzan Tekil - Fosforlu Cevriye
C
Emine Işınsu - Küçük Dünya
D
Sevinç Çokum - Zor
E
Nazan Bekiroğlu - İsimle Ateş Arasında
Açıklama:
Samiha Ayverdi - Yaşayan Ölü, Emine Işınsu - Küçük Dünya, Sevinç Çokum - Zor, Nazan Bekiroğlu - İsimle Ateş Arasında. Ancak Fosforlu Cevriye adlı eser Suat Derviş’e aittir.

Soru 124

I. Tarihsel konular
II. Toplumsal konular
III. İdeolojik konular
IV. Bilimkurgusal konular
Yukarıdakilerden hangisi/hangileri popüler romanın ele aldığı konulardandır?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I, III
D
I, II, III
E
II, III, IV
Açıklama:
Popüler roman kısaca halkın zevkine, ruhuna hitap eden eser anlamındadır. Ele aldıkları konu bakımından şu türlere ayrılabilir: Aşk romanları, polisiye romanlar, casusluk romanları, tarihsel romanlar, acıma duygusunu ateşleyen toplumsal romanlar, heyecan-macera-gerilim romanları, mizah romanları, ideolojik romanlar.

Soru 125

I. Romanlarında şiirsel bir anlatım sergiler.
II. Ölü Erkek Kuşlar, Hiçbir Aşk Hiçbir Ölüm, Mor romanlarından bazılarıdır.
Yukarıda verilen bilgiler hangi yazar ile ilgilidir?

Seçenekler

A
Nazlı Eray
B
Erendiz Atasü
C
Buket Uzuner
D
Nazan Bekiroğlu
E
İnci Aral
Açıklama:
İnci Aral (1944) kadın sorunlarını işleyen romanlar kaleme almıştır. Romanlarında şiirsel bir anlatım sergiler. Ölü Erkek Kuşlar (1991), Yeni Yalan Zamanlar (1994) adlı romanlarında kadın duyarlığını, kadın kimliğini, geleneksel değerler ile yaşanmak zorunda kalınan hayatın çatışmasını işler. Hiçbir Aşk Hiçbir Ölüm (1997) romanında bir anne ile kızın ilişkisini konu alır. Anne, tecrübeleri ile kızına yol göstermeye çabalar. Kız ise boşanmanın eşiğindedir. Bu iki kadının problemleri iç konuşmalarla zenginleştirilerek dile getirilir. İçimde Kuşlar Göçüyor (1998), Mor (2003) İnci Aral’ın diğer romanlarıdır.

Soru 126

I. Sadece yazdıklarıyla değil, tartışmalarıyla da ismi feminizm ile özdeşleşmiş bir yazardır.
II. “özgürlük”, “bağımsızlık” değerlerine odaklanır.
III. Kadının Adı Yok adlı romanın yazarıdır.
Yukarıda verilen bilgiler hangi yazar ile ilgilidir?

Seçenekler

A
Füruzan Tekil
B
Halide Edip Adıvar
C
Duygu Asena
D
Elif Şafak
E
Buket Uzuner
Açıklama:
Sadece yazdıklarıyla değil, tartışmalarıyla da ismi feminizm ile özdeşleşmiş bir yazardır. Kadının Adı Yok (1987), yazıldığı dönemde feminizm tartışmalarını üst boyuta taşımış bir romandır. Bu kitapta kadın, çocukluktan başlayarak kız-erkek ayrımcılığının toplumun yaşama ilkesi olduğunu öğrenir. Babasının onu ve annesini erkeklerden korumak adına uyguladığı baskıdan tutun hayatın her kademesinde kadının yaptıklarını cinsel farklılığa bağlayan anlayıştan, dayak diyen kadınlardan, iş çevresindeki ayrımcılığa kadar birçok noktada kadının yerini ve konumunu algılar. Kadının Adı Yok’ta ben-anlatıcı, çevresine hep eleştirel gözle bakar. “Duygu Asena’nın feminizmi, esas olarak ‘özgürlük’, ‘bağımsızlık’ değerlerine odaklanır. Annelik, evlilik birer ayak bağıdır. Hayatında aşka yer vardır, ama bağımsızlığa engel olmadıkça.”

Soru 127

Hangisi ilk Türk kadın romancıdır?

Seçenekler

A
Fatma Aliye Hanım
B
Halide Nusret Zorlutuna
C
Şükûfe Nihal Başar
D
Müfide Ferit Tek
E
Halide Edip Adıvar
Açıklama:
İlk Türk kadın romancı olan Fatma Aliye Hanım (1864 -1936), önceleri Fransızcadan tercümeler yapmış, sonraları ise Ahmed Midhat Efendi üslubunu andıran romanlar yazmıştır. Fatma Aliye 1892’de yayımlanan “Muhaderat” adlı ilk romanında kadın problemlerini ele almaktadır. Burada kadının toplum ve çalışma hayatının içerisinde yer alması işlenir. Fatma Aliye Hanım’ın çalışmaları bununla sınırlı değildir. Uhuvvet (1897) ve Udi (1899) romanında kadının çalışma hayatındaki yerini anlatır. Hanımlara Mahsus Gazete’de de bu konularla ilgili yazılar kaleme alır. 1908 II. Meşrutiyet’e kadar Fatma Aliye Hanım, neredeyse tek kadın yazardır.

Soru 128

Aşağıdakilerden hangisi kadın haklarını korumanın geliştiği noktalardan değildir?

Seçenekler

A
Öğrenim hakkı elde etmek
B
Kadına uygulanan şiddeti sona erdirmek
C
Kadının cinsel özgürlüğünü savunmak
D
Beyin gücü ile ekonomik bağımsızlığını elde etme mücadelesi
E
Meslek sahibi olmadan sadece anne ve eş olma şanslarını zorlamak
Açıklama:
Kadın yazarlar, feminizmi kadın haklarını korumanın bir misyonu olarak algılamışlardır. Kadın haklarını korumak genellikle şu noktalarda gelişmiştir:
  1. Öğrenim hakkı elde etmek
  2. Beyin gücü ile ekonomik bağımsızlığını elde etme mücadelesi
  3. Meslek sahibi olmanın yanında anne ve eş olma şanslarını zorlamak
  4. Kadına uygulanan şiddeti sona erdirmek
  5. Kadının cinsel özgürlüğünü savunmak
  6. Bedenine sahip çıkma hakkı

Soru 129

  1. Handan
  2. Ateşten Gömlek
  3. Kalp Ağrısı
  4. Muhaderat
  5. Sinekli Bakkal
Yukarıdakilerden hangileri Halide Edip Adıvar'ın eserlerindendir?

Seçenekler

A
I, II, III, IV, V
B
I, II, III, IV
C
I, II, III, V
D
I, II, IV, V
E
I, III, IV, V
Açıklama:
II. Meşrutiyet Dönemi’nde Halide Edip Adıvar (1882-1964), romanlarının kahramanlarını kadınlar arasından seçer. Toplumun sosyal ve kültürel problemlerine bir kadın dikkatiyle yönelir (Enginün, 1979: 189). Handan (1912), Ateşten Gömlek (1922), Kalp Ağrısı (1924), Zeyno’nun Oğlu (1926) romanlarında Türk kızlarının felaketler dönemindeki portreleri dikkatlere sunulur. Sinekli Bakkal’daki (1936) Rabia tipi ile değer çatışmaları yaşayan kadın tipi işlenir.

Soru 130

Renksiz Istırap ve Yakut Kayalar adlı eserlerinde, genç kızların istemediği evliliğe zorlanmalarının eleştirisini yapan; Çöl Güneşi’nde genç kızların evlilikte nelere dikkat etmeleri gerektiği üzerinde duran kadın yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Halide Edip Adıvar
B
Güzide Sabri Aygün
C
Halide Nusret Zorlutuna
D
Şükûfe Nihal Başar
E
Müfide Ferit Tek
Açıklama:
Şükûfe Nihal (1896-1973); Renksiz Istırap (1928), Yakut Kayalar (1931), Çöl Güneşi (1933), Yalnız Dönüyorum (1938), Çölde Sabah Oluyor (1951), Vatanım İçin (1955) romanlarında kadınların dünyasını anlatır. Renksiz Istırap ve Yakut Kayalar’da, genç kızların istemediği evliliğe zorlanmalarının eleştirisini yapan Şükûfe Nihal; Çöl Güneşi’nde genç kızların evlilikte nelere dikkat etmeleri gerektiği üzerinde durur.

Soru 131

Aşağıdakilerden hangisi milliyetçi - maneviyatçı görüşe sahip kadın yazarlardandır?

Seçenekler

A
Suat Derviş
B
Afet Ilgaz Muhteremoğlu
C
Sâmiha Ayverdi
D
Sevgi Soysal
E
Füruzan Tekil
Açıklama:
Romanlarında milliyetperver bakış açısı çevresinde geleneğe bağlı kadın hâkimdir. Samiha Ayverdi (1906 - 1993), Safiye Erol (1900 - 1964), Emine Işınsu (1938), Sevinç Çokum (1943), Nazan Bekiroğlu, Fatma Karabıyık Barbarosoğlu bu kadın yazarlarımızdandır.

Soru 132

Sevgi Soysal'ın 12 Mart döneminin olaylarını çatışmaların merkezinden birine ait dikkatle kurguladığı, bir gece içinde meydana gelen olaylar anlatıldığı romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ne Bir Ses Ne Bir Nefes
B
Üç Beş Kişi
C
Ruh Üşümesi
D
Güz Mevsimidir
E
Şafak
Açıklama:
Sevgi Soysal (Nutku, Sabuncu) (1936-1976), Türk romanında kadın sorunlarını gündeme getirmiş yeni bir soluktur. Şafak’ta (1975), 12 Mart döneminin olaylarını çatışmaların merkezinden birine ait dikkatle kurgular. Romanda, bir gece içinde meydana gelen olaylar anlatılır. Bir örgüt evinin basılması, tutuklanmalar, sorgulanmalar ve şafak vakti ise serbest bırakılma. Denilebilir ki Şafak, belli bir dönemin olaylarını sergileyen ve artık sosyolojik değer taşıyan bir romandır.

Soru 133

Batılılaşma macerası, modernleşme algısı, slogana dayalı ulusçuluk, 12 Mart ve 12 Eylül’ün yanlış uygulamaları, yurt dışındaki işçilerin sorunlarını kurguya dayalı roman yapısı içerisinde inceleyen, romanlarında klasik anlatım tekniklerinin dışına çıkarak bilinç akışı, iç monolog gibi yeni anlatım teknikleri deneyen yazarımız aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Adalet Ağaoğlu
B
Nezihe Meriç
C
Leyla Erbil
D
İnci Aral
E
Ayşe Kulin
Açıklama:
Adalet Ağaoğlu (1929), ilk romanından sonuncu romanına kadar 1950’li yıllardan itibaren Türk toplumundaki sosyal değişimleri kadını merkeze alarak anlatır. Batılılaşma macerası, modernleşme algısı, slogana dayalı ulusçuluk, 12 Mart ve 12 Eylül’ün yanlış uygulamaları, yurt dışındaki işçilerin sorunlarını kurguya dayalı roman yapısı içerisinde incelemiştir. Romanlarında klasik anlatım tekniklerinin dışına çıkarak bilinç akışı, iç monolog gibi yeni anlatım teknikleri deneyen yazar Ölmeye Yatmak (1973), Fikrimin İnce Gülü (1979), Bir Düğün Gecesi (1979), Yaz Sonu (1980), Üç Beş Kişi (1984), Hayır (1987), Ruh Üşümesi (1991), Romantik Bir Viyana Yazı (1993), Gece Hayatım (1993) adlı romanlarının tümünde yaşadığı dönemi sorgulamıştır.

Soru 134

Adalet Ağaoğlu, hangi romanında sahneleme tekniği ile romanın sonuna kadar isimlerini vermeyerek birbirini tanımayan bir kadın ve bir erkeği bir lokantada ayrı ayrı masalarda birbirleriyle ilgili hayal kurdurarak buluşturmuştur?

Seçenekler

A
Yaz Sonu
B
Ruh Üşümesi
C
Bir Düğün Gecesi
D
Fikrimin İnce Gülü
E
Ölmeye Yatmak
Açıklama:
Ruh Üşümesi (1991) de 12 Mart dönemini konu alır. Burada da iç konuşma ve bilinç akışı gibi anlatma teknikleri söz konusudur. Adalet Ağaoğlu, Ruh Üşümesi’nde sahneleme tekniği ile romanın sonuna kadar isimlerini vermeyerek birbirini tanımayan bir kadın ve bir erkeği bir lokantada ayrı ayrı masalarda birbirleriyle ilgili hayal kurdurarak buluşturur. Bu kadın ve erkek 12 Mart öncesi olaylara karışmış, hayal kırıklıkları, acılar yaşamışlardır. İşte bu acılar, kurulan bir hayalin bile yok oluşuna zemin hazırlayacaktır. Bu bakımdan Ruh Üşümesi, bir hayal kırıklığının romanıdır.

Soru 135

Aşağıdaki yazar-eser eşleştirmelerinden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Buket Uzuner - İki Yeşil Susamuru Anneleri, Babaları, Sevgilileri ve Diğerleri
B
Erendiz Atasü - Sis Kelebekleri
C
Duygu Asena - Dağın Öteki Yüzü
D
Nazlı Eray - Kadının Adı Yok
E
İnci Aral - Sonuncu Sonbahar
Açıklama:
İki Yeşil Susamuru, Anneleri, Babaları, Sevgilileri ve Diğerleri (1991) romanında, bir kadının düşsel ve fantastik dünyası vardır. Roman adını, Hint kökenli İngiliz H. H. Munro’nun, insanlar ölünce dünyadaki yaptıklarına ve kişiliklerine göre alt sınıftan bir canlıya dönüşecekleri, öykü kişisinin de bir su samuru olmak istediğini söylediği Laura adlı öyküsünden almaktadır. Postmodern bir kurguyla kaleme alınmıştır.

Soru 136

Aşağıdakilerden hangisi Elif Şafak romanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Pinhan
B
Şehrin Aynaları
C
Ölü Erkek Kuşlar
D
Bit Palas
E
Mahrem
Açıklama:
Elif Şafak (1971), ilk romanı Pinhan (1997) ile tarih ile masalın iç içe girdiği bir anlatımla eleştirmenlerin dikkatini çekmiştir. Şehrin Aynaları (1999), değerler çatışması yaşayan büyükşehir insanının problemlerini konu alır. Mahrem (2000), Bit Palas (2002), Araf (2004); Elif Şafak’ın günümüz okuyucusu tarafından beğenilmesini sağlayan romanlardır. Baba ve Piç (2006), Siyah Süt (2006), Aşk (2009) adlı romanları da geniş okuyucu kitlelerine ulaşmıştır.

Soru 137

'Muhaderat' adlı ilk romanında kadın problemlerini ele alıp, kadının toplum ve
çalışma hayatının içerisinde yer almasının işleyen ilk Türk kadın romancı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Halide Edip Adıvar
B
Halide Nusret Zorlutuna
C
Müfide Ferit Tek
D
Şükufe Nihal Başar
E
Fatma Aliye Hanım
Açıklama:
İlk Türk kadın romancı olan Fatma Aliye Hanım (1864 -1936), önceleri
Fransızcadan tercümeler yapmış, sonraları ise Ahmed Midhat Efendi üslubunu
andıran romanlar yazmıştır. Fatma Aliye 1892’de yayımlanan “Muhaderat” adlı
ilk romanında kadın problemlerini ele almaktadır. Burada kadının toplum ve
çalışma hayatının içerisinde yer alması işlenir.

Soru 138

Rusya’da esaret altında yaşayan Türklerin siyasal ve sosyal problemlerini konu alan Turancı düşüncenin izlerini taşıyan Müfide Ferit Tek tarafından yazılan roman aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Aydemir
B
Vatanım İçin
C
Yakut Kayalar
D
Udi
E
Uhuvvet
Açıklama:
Müfide Ferit Tek (1892-1971), Aydemir (1918) isimli Turancı düşüncenin izlerini taşıyan romanıyla tanınmıştır. Roman, Rusya’da esaret altında yaşayan Türklerin siyasal ve sosyal problemlerini konu edinir. Anadolu dışındaki Türkleri kucaklamak arzusu söz konusu edilmiştir.
Olay, Demir Bey’le Hazin’in Türklük düşüncesi çevresinde ortaya çıkan ve gelişen
aşklarıdır. Hazin’in kişiliği ile belki de kadın yazar olmanın sorumluluğu ve kadının toplum içerisindeki yeri dile getirilir.

Soru 139

Türkiye’de yaşanan toplumsal olaylar ekseninde kurulmuştur. Okumak maksadıyla büyükşehire gelen ve roman boyunca kent - köy çatışması yaşayan roman kahramanı Şahin’in dünyası anlatılır.
Yukarıda içeriği hakkından bilgi verilen Fatma Karabıyık Barbarosoğlu romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Bizim Diyar
B
Hiçbiryer
C
Gül Yüzlüm
D
Zor
E
Küçük Dünya
Açıklama:
Fatma Karabıyık Barbarosoğlu, ilk romanı Hiçbiryer, son elli yıl içerisinde
Türkiye’de yaşanan toplumsal olaylar ekseninde kurulmuştur. Okumak maksadıyla büyükşehire gelen ve roman boyunca kent - köy çatışması yaşayan roman kahramanı Şahin’in dünyası anlatılır. Yazar; hayal kırıklığı, büyükşehirin insana getirdikleri ve götürdüklerini, sosyoloji alanındaki deneyimleri ve bilgileri ile birleştirerek köy kent ilişkisine farklı bir açıdan bakar.

Soru 140

Önceleri popülist tarzda yazan, daha sonra toplumcu - gerçekçi çizgiye yönelen, gerçekçi olay örgüleriyle hazırlanan Fosforlu Cevriye romanın yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Adalet Ağaoğlu
B
Pınar Kür
C
Füruzan Tekil
D
Suat Derviş
E
Sevgi Soysal
Açıklama:
Suat Derviş, “toplumcu gerçekçi” ve “popülist” nitelemeleriyle iki farklı biçimde anılmış bir yazardır. Önceleri popülist tarzda yazan Suat Derviş, daha sonra toplumcu - gerçekçi çizgiye yönelir. Toplumcu - gerçekçi söylemin egemen olduğu romanlarında, tema olarak aşk maceralarını ele alsa bile, olay örgüsünü gerçekçi bir zeminde kurmaya özen göstermiştir. Gerçekçi olay örgüleriyle hazırlanan Fosforlu Cevriye, Hiçbiri, Aksaray’dan Bir Perihan, Hiç, Ankara Mahpusu gibi romanlar sosyal gerçekçi söylemin ürünleridir.

Soru 141

Aşağıdakilerden hangisi Cumhuriyet sonrası popüler roman türünde eserler veren kadın yazarlardan biri değildir?

Seçenekler

A
Kerime Nadir Arzak
B
Muazzez Tahsin Berkant
C
Sevgi Soysal
D
İpek Ongun
E
Peride Celal
Açıklama:
Popüler roman kısaca halkın zevkine, ruhuna hitap eden eser anlamındadır.
Halkın dili ve halkın ifadeleriyle dile getirilir. Ele aldıkları konu bakımından şu
türlere ayrılabilir: Aşk romanları, polisiye romanlar, casusluk romanları, tarihsel
romanlar, acıma duygusunu ateşleyen toplumsal romanlar, heyecan - macera - gerilim romanları, mizah romanları, ideolojik romanlar.
Cumhuriyet’ten sonra kadın yazarların ilgisi bu alanda yoğunlaşır. İsimleri bugün için pek hatırlanmayan bu romancılar, eserlerini halkın beğenisini göz önüne
alarak yazmışlardır. Kerime Nadir Arzak, Muazzez Tahsin Berkant, Mebrure Sami
Koray, Mükerrem Kamil Su, Cahit Uçuk, Peride Celal, Nezihe Muhittin, Sevda
Sezer, Meliha İlksel, İpek Ongun vd. Bu romancıların 1940 sonrasında Türk halkına okuma alışkanlığı kazandırdığı inkar edilemez. Hemen hepsi roman kaleme aldıkları dönemde en çok okunan yazar konumunda olmuşlardır

Soru 142

Bilinçaltı akımına uygun kaleme aldığı Korsan Çıkmazı adlı romanında denize ulaşan bir çıkmaz sokakta oturan iki arkadaşın dünyasını iç diyaloglar aracılığıyla aksettiren kadın yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Nezihe Meriç
B
Leyla Erbil
C
Elif Şafak
D
Ayşe Kulin
E
Adalet Ağaoğlu
Açıklama:
Bilinçaltı akımına uygun roman kaleme alan Nezihe Meriç (1925 - 2009),
Korsan Çıkmazı’nda (1962), yalnızca denize ulaşan bir çıkmaz sokakta oturan iki
arkadaşın dünyasını iç diyaloglar aracılığıyla aksettirir. Meriç’te kendi iç yalnızlığını sürdüren kadının dünyası vardır.

Soru 143

Kediler aracılığıyla toplumun baskıcı tutumunu gözler önüne seren ve 68 kuşağının iç hesaplaşmalarını da anlatan Kedi Mektupları adlı romanın yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ayla Kutlu
B
Ayşe Kulin
C
Oya Baydar
D
Leyla Erbil
E
Aysel Özakın
Açıklama:
Oya Baydar (1940), ilk romanı Kedi Mektupları’nda (1993) kediler aracılığıyla
toplumun baskıcı tutumunu gözler önüne sermeye çalışır. Bir yandan da 68 kuşağının iç hesaplaşmalarını anlatır.

Soru 144

Daha önce mutsuz bir evlilik geçirmiş zengin bir genç kadın olan Şeyda ile sol örgütlerin içerisinde bulunmuş Selim’in hikayesinin anlatıldığı Pınar Kür romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Sonuncu Sonbahar
B
Asılacak Kadın
C
Bir Cinayet Romanı
D
Küçük Oyuncu
E
Yarın Yarın
Açıklama:
Pınar Kür (1943 -), romanlarında toplumsal problemleri ve kadınların çeşitli
dertlerini işler. Pınar Kür romanlarında kadınların başkaldıran yönlerini öne çıkarır.
Yarın Yarın’da (1976) kadının gözüyle topluma dair tüm olumsuzlukları gözler
önüne sermeye çalışır. Bu romanda, daha önce mutsuz bir evlilik geçirmiş zengin
bir genç kadın olan Şeyda ile sol örgütlerin içerisinde bulunmuş Selim’in hikayesi
anlatılır. Romandaki tüm kişiler sıra dışıdır. Kendi değerleri ekseninde hareket
ederler. Tüm eylemleri, toplumsal davranış değerlerinin dışındadır. Bir bakıma
yalnızlık içerisindedirler.

Soru 145

Erendiz Atasü’nün Türk kadınının entelektüel gelişimi ve toplum içinde yerini alması konusunda Atatürk’e neler borçlu olduğunu hatırlatan epizotlarla beslenmiş romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ölü Erkek Kuşlar
B
Dağın Öteki Yüzü
C
Bir Yaşdönümü Rüyası
D
Gençliğin O Yakıcı Mevsimi
E
Kadınlığım Yazarlığım Yurdum
Açıklama:
Erendiz Atasü, ilk romanı Dağın Öteki Yüzü (1996) romanında,
Cumhuriyet’in ilk kuşağının aydın ve idealist yönünü ortaya çıkarmak amacındadır. İlk kuşağın öyküsünü kaleme almaktadır. Dağın Öteki Yüzü, denilebilir ki Erendiz Atasü’nün Türk kadınının entelektüel gelişimi ve toplum içinde yerini alması konusunda Atatürk’e neler borçlu olduğunu hatırlatan epizotlarla beslenmiş bir romanıdır.
Ölü Erkek Kuşlar bir İnci Aral romanıdır.

Soru 146

Aşağıdakilerden hangisi Elif Şafak'ın romanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Araf
B
Mahrem
C
Şehrin Aynaları
D
Unutma Bahçesi
E
Bit Palas
Açıklama:
Elif Şafak (1971), ilk romanı Pinhan (1997) ile tarih ile masalın iç içe girdiği
bir anlatımla eleştirmenlerin dikkatini çekmiştir. Şehrin Aynaları (1999), değerler
çatışması yaşayan büyükşehir insanının problemlerini konu alır. Mahrem (2000),
Bit Palas (2002), Araf (2004); Elif Şafak’ın günümüz okuyucusu tarafından beğenilmesini sağlayan romanlardır. Baba ve Piç (2006), Siyah Süt (2006), Aşk (2009) adlı romanları da geniş okuyucu kitlelerine ulaşmıştır.
Unutma Bahçesi bir Latife Tekin romanıdır.

Soru 147

Aşağıdakilerden hangisi ilk Türk kadın romancıdır?

Seçenekler

A
Müfide Ferit Tek
B
Fatma Aliye Hanım
C
Şükûfe Nihal Başar
D
Halide Nusret Zorlutuna
E
Güzide Sabri Aygün
Açıklama:
İlk Türk kadın romancı olan Fatma Aliye Hanım (1864 -1936).
Müfide Ferit Tek (1892 - 1971), Şükûfe Nihal Başar (1896 - 1973), Halide Nusret Zorlutuna (1901 - 1983), Güzide Sabri Aygün (1886 - 1946); Cumhuriyet’in ilk döneminin kadın yazarlarıdır. Doğru cevap B.

Soru 148

Aşağıdakilerin hangisi kadın haklarını korumanın genellikle geliştiği noktalardan biri değildir?

Seçenekler

A
Kadının cinsel özgürlüğünü savunmak
B
Öğrenim hakkı elde etmek
C
Kadına uygulanan şiddeti sona erdirmek
D
Maddi kazanım eşitliği
E
Beyin gücü ile ekonomik bağımsızlığını elde etme mücadelesi
Açıklama:
Kadın yazarlar, feminizmi kadın haklarını korumanın bir misyonu olarak algılamışlardır. Kadın haklarını korumak genellikle şu noktalarda gelişmiştir: a. Öğrenim hakkı elde etmek b. Beyin gücü ile ekonomik bağımsızlığını elde etme mücadelesi c. Meslek sahibi olmanın yanında anne ve eş olma şanslarını zorlamak d. Kadına uygulanan şiddeti sona erdirmek e. Kadının cinsel özgürlüğünü savunmak f. Bedenine sahip çıkma hakkı Doğru cevap D.

Soru 149

Fatma Aliye Hanım'ın kadının toplum ve çalışma hayatının içerisinde yer almasını işlediği roman aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Uhuvvet
B
Udi
C
Muhaderat
D
Handan
E
Ateşten Gömlek
Açıklama:
Fatma Aliye 1892’de yayımlanan “Muhaderat” adlı ilk romanında kadın problemlerini ele almaktadır. Burada kadının toplum ve çalışma hayatının içerisinde yer alması işlenir. Handan ve Ateşten Gömlek Halide Edip Adıver'ın eserleridir. Doğru cevap C.

Soru 150

Şükûfe Nihal hangi romanında genç kızların istemediği evliliğe zorlanmalarının eleştirisini yapmıştır?

Seçenekler

A
Renksiz Istırap ve Yakut Kayalar
B
Yalnız Dönüyorum-Çöl Güneşi
C
Çöl Güneşi ve Yakut Kayalar
D
Çölde Sabah Oluyor ve Renksiz Istırap
E
Vatanım İçin ve Çölde Sabah Oluyor
Açıklama:
Şükûfe Nihal (1896-1973); Renksiz Istırap (1928), Yakut Kayalar (1931), Çöl Güneşi (1933), Yalnız Dönüyorum (1938), Çölde Sabah Oluyor (1951), Vatanım İçin (1955) romanlarında kadınların dünyasını anlatır. Renksiz Istırap ve Yakut Kayalar’da, genç kızların istemediği evliliğe zorlanmalarının eleştirisini yapan Şükûfe Nihal; Çöl Güneşi’nde genç kızların evlilikte nelere dikkat etmeleri gerektiği üzerinde durur. Yalnız Dönüyorum, romanında Yıldız’ın içinde bulunduğu yalnızlığı hatıra formunda dile getirmektedir. Doğru cevap A.

Soru 151

Aşağıdaki yazarlardan hangisinin romanlarında genç kızların ilgiyle okuyup heyecan duyacağı konular ele alınmış, ilişkiler bu tarzda düzenlenmiştir?

Seçenekler

A
Sevinç Çokum
B
Sâmiha Ayverdi
C
Şükûfe Nihal
D
Halide Nusret Zorlutuna
E
Güzide Sabri Aygün
Açıklama:
Güzide Sabri’nin romanlarında genç kızların ilgiyle okuyup heyecan duyacağı konular ele alınmış, ilişkiler bu tarzda düzenlenmiştir. Güzide Sabri’nin özellikle kendi döneminde, romanlarındaki kurgusal eksikliklere rağmen, çok okunan bir yazar olduğunu, döneminin sanat anlayışına uygun eserler kaleme aldığını söyleyebiliriz. Doğru cevap E.

Soru 152

Aşağıdakilerden hangisi 1950 sonrasında kadın yazarlar arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Nazan Bekiroğlu
B
Safiye Erol
C
Sevinç Çokum
D
Halide Nusret Zorlutuna
E
Emine Işınsu
Açıklama:
Yine Halide Edip Adıvar çizgisinin devamı diyebileceğimiz bu kadın yazarlar millî edebiyat akımı içerisinde yetişenlerdir. Romanlarında milliyetperver bakış açısı çevresinde geleneğe bağlı kadın hâkimdir. Samiha Ayverdi (1906 - 1993), Safiye Erol (1900 - 1964), Emine Işınsu (1938), Sevinç Çokum (1943), Nazan Bekiroğlu, Fatma Karabıyık Barbarosoğlu bu kadın yazarlarımızdandır. Doğru cevap D.

Soru 153

Aşağıdakilerden hangisi "Toplumcu - Gerçekçi Çizgide Eser Veren Kadın Yazarlar" arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Füruzan Tekil
B
Nazan Bekiroğlu
C
Sevgi Soysal
D
Suat Derviş
E
Afet Ilgaz Muhteremoğlu
Açıklama:
Toplumcu - Gerçekçi Çizgide Eser Veren Kadın Yazarlar Toplumcu çizgide eser veren yazarlar, sosyal hayatın içerisinde kadının yerini ve yaşadığı çeşitli problemleri, toplumsal problemler çerçevesinde dikkatlere sunmuşlardır. Suat Derviş (1905 - 1972), Afet Ilgaz Muhteremoğlu, Sevgi Soysal (1936 - 1976), Füruzan Tekil (1935 -) bu bağlamda ilk akla gelen yazarlardır. Nazan Bekiroğlu "Milliyetçi - Maneviyatçı Görüşe Sahip Olanlar ve Tarihsel Perspektifle Yazanlar" arasındadır. Doğru cevap B.

Soru 154

Aşağıdakilerden hangisi Adalet Ağaoğlu'nun eserlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Üç Beş Kişi
B
Bir Düğün Gecesi
C
Ruh Üşümesi
D
Ölmeye Yatmak
E
Korsan Çıkmazı
Açıklama:
Adalet Ağaoğlu iç monolog gibi yeni anlatım teknikleri deneyen yazar Ölmeye Yatmak (1973), Fikrimin İnce Gülü (1979), Bir Düğün Gecesi (1979), Yaz Sonu (1980), Üç Beş Kişi (1984), Hayır (1987), Ruh Üşümesi (1991), Romantik Bir Viyana Yazı (1993), Gece Hayatım (1993) adlı romanlarının tümünde yaşadığı dönemi sorgulamıştır. Bilinçaltı akımına uygun roman kaleme alan Nezihe Meriç (1925 - 2009), Korsan Çıkmazı’nda (1962), yalnızca denize ulaşan bir çıkmaz sokakta oturan iki arkadaşın dünyasını iç diyaloglar aracılığıyla aksettirir. Doğru cevap E.

Soru 155

Bir Göçmen Kuştu O ve devamı niteliğindeki Emir Beyin Kızları romanlarında Kafkaslardan göç eden bir ailenin Anadolu’daki serüveni anlatan yazar kimdir?

Seçenekler

A
Ayşe Kulin
B
Oya Baydar
C
Ayla Kutlu
D
Aysel Özakın
E
Leyla Erbil
Açıklama:
Ayla Kutlu (1938), Bir Göçmen Kuştu O (1985), Hoşçakal Umut (1987), Kadın Destanı (1994), Emir Beyin Kızları (2000) romanlarını kaleme alır. Bir Göçmen Kuştu O ve devamı niteliğindeki Emir Beyin Kızları romanlarında Kafkaslardan göç eden bir ailenin Anadolu’daki serüveni anlatılır. Urfa civarına yerleşen anne Cevahir’den başlayan macera, Kurtuluş Savaşı yıllarında kendini birdenbire mücadelenin merkezinde bulan oğlu Emir Bey ile devam eder. Roman, bu yönüyle Millî Mücadele’yi ve Anadolu hareketini konu alır. Emir Beyin Kızları romanı da kızlar aracılığıyla modern Türkiye’nin anlatımı niteliğindedir. Doğru cevap C.

Soru 156

"Bu kitapta kadın, çocukluktan başlayarak kız-erkek ayrımcılığının toplumun yaşama ilkesi olduğunu öğrenir. Babasının onu ve annesini erkeklerden korumak adına uyguladığı baskıdan tutun hayatın her kademesinde kadının yaptıklarını cinsel farklılığa bağlayan anlayıştan, dayak diyen kadınlardan, iş çevresindeki ayrımcılığa kadar birçok noktada kadının yerini ve konumunu algılar. "
Yukarıda konusu verilmiş olan kitabın, sadece yazdıklarıyla değil tartışmalarıyla da ismi feminizm ile özdeşleşmiş olan yazarı kimdir?

Seçenekler

A
Duygu Asena
B
Pınar Kür
C
Elif Şafak
D
Erendiz Atasü
E
Buket Uzuner
Açıklama:
Duygu Asena (1946-2006) sadece yazdıklarıyla değil tartışmalarıyla da ismi feminizm ile özdeşleşmiş bir yazardır. Kadının Adı Yok (1987), yazıldığı dönemde feminizm tartışmalarını üst boyuta taşımış bir romandır. Bu kitapta kadın, çocukluktan başlayarak kız-erkek ayrımcılığının toplumun yaşama ilkesi olduğunu öğrenir. Babasının onu ve annesini erkeklerden korumak adına uyguladığı baskıdan tutun hayatın her kademesinde kadının yaptıklarını cinsel farklılığa bağlayan anlayıştan, dayak diyen kadınlardan, iş çevresindeki ayrımcılığa kadar birçok noktada kadının yerini ve konumunu algılar. Kadının Adı Yok’ta ben-anlatıcı, çevresine hep eleştirel gözle bakar. “Duygu Asena’nın feminizmi, esas olarak ‘özgürlük’, ‘bağımsızlık’ değerlerine odaklanır. Annelik, evlilik birer ayak bağıdır. Hayatında aşka yer vardır, ama bağımsızlığa engel olmadıkça.” (Aytaç, 2006). Doğru cevap A.

Soru 157

İlk Türk kadın roman yazarımız aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Adalet Ağaoğlu
B
Fatma Aliye Hanım
C
Safiye Erol
D
Halide Edip Adıvar
E
Sevgi Soysal
Açıklama:
İlk Türk kadın romancımız Fatma Aliye Hanım (1864 -1936)'dır. Doğru yanıt B'dir.

Soru 158

Aşağıdakilerden hangisi Halide Edip Adıvar'ın eserlerinden biridir?

Seçenekler

A
Handan
B
Muhaderat
C
Renksiz Istırap
D
Yalnız Dönüyorum
E
Sisli Geceler
Açıklama:
"Handan" Halide Edip Adıvar'ın eserlerinden biridir. Doğru yanıt A'dır.

Soru 159

Aşağıdakilerden hangisi Müfide Ferit Tek'in Rusya’da esaret altında yaşayan Türklerin siyasal ve sosyal problemlerini konu edindiği romanıdır?

Seçenekler

A
Vatanım İçin
B
Çölde Sabah Oluyor
C
Aydemir
D
Yakut Kayalar
E
Yalnız Dönüyorum
Açıklama:
Müfide Ferit Tek (1892-1971), Aydemir (1918) isimli Turancı düşüncenin izlerini taşıyan romanıyla tanınmıştır. Roman, Rusya’da esaret altında yaşayan Türklerin siyasal ve sosyal problemlerini konu edinir. Doğru yanıt C'dir.

Soru 160

Halide Nusret Zorlutuna'nın hangi romanında çok iyi bir öğretmenin bütün kötülüklere bile iyilikle karşılık veren mizacı anlatılmaktadır?

Seçenekler

A
Küller
B
Gülün Babası
C
Aydınlık Kapı
D
Büyükanne
E
Sisli Geceler
Açıklama:
Halide Nusret Zorlutuna'nın "Büyükanne" romanında çok iyi bir öğretmenin bütün kötülüklere bile iyilikle karşılık veren mizacı anlatılmaktadır. Doğru yanıt D'dir.

Soru 161

Ölmüş Bir Kadının Evrâk-ı Metrukesi, Hicran Gecesi gibi eserlerin sahibi yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Sevgi Soysal
B
Nazan Bekiroğlu
C
Latife Tekin
D
Ayşe Kulin
E
Güzide Sabri Aygün
Açıklama:
Ölmüş Bir Kadının Evrâk-ı Metrukesi, Hicran Gecesi gibi eserlerin sahibi yazar Güzide Sabri Aygün'dür. Doğru yanıt E'dir.

Soru 162

Aşağıdakilerden hangisi Emine Işınsu’nun romanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Küçük Dünya
B
Azap Toprakları
C
Aşk Budur
D
Çiçekler Büyür
E
Sancı
Açıklama:
"Aşk Budur" romanı Sâmiha Ayverdi tarafından kaleme alınmıştır. Doğru yanıt C'dir.

Soru 163

Konusunu Kur’an-ı Kerim’deki Yusuf kıssasından alan Yusuf ile Züleyha romanı kim tarafından kaleme alınmıştır?

Seçenekler

A
Nazan Bekiroğlu
B
Fatma Karabıyık Barbarosoğlu
C
Sevinç Çokum
D
Sâmiha Ayverdi
E
Emine Işınsu
Açıklama:
Konusunu Kur’an-ı Kerim’deki Yusuf kıssasından alan Yusuf ile Züleyha romanı Nazan Bekiroğlu tarafından kaleme alınmıştır. Doğru yanıt A'dır.

Soru 164

Fatma Karabıyık Barbarosoğlu'nun ilk romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Fatma’nın Günahı
B
Hiçbiryer
C
Kara Kitap
D
Yenişehirde Öğle Vakti
E
Güz Mevsimidir
Açıklama:
Fatma Karabıyık Barbarosoğlu'nun ilk romanı "Hiçbiryer"dir. Doğru yanıt B'dir.

Soru 165

12 Mart döneminin sosyal ve siyasal hayatını işleyen "Bir Düğün Gecesi " adlı roman kim tarafından kaleme alınmıştır?

Seçenekler

A
Pınar Kür
B
Nezihe Meriç
C
Ayşe Kulin
D
Sevgi Soysal
E
Adalet Ağaoğlu
Açıklama:
12 Mart döneminin sosyal ve siyasal hayatını işleyen "Bir Düğün Gecesi " adlı roman Adalet Ağaoğlu tarafından kaleme alınmıştır. Doğru yanıt E'dir.

Soru 166

İkinci Dünya Savaşı sırasında yüzlerce Yahudi’yi soykırımdan kurtaran Türk diplomatlarının çalışmalarının işlendiği Ayşe Kulin romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Türkan
B
Füreya
C
Adı Aylin
D
Nefes Nefese
E
Köprü
Açıklama:
İkinci Dünya Savaşı sırasında yüzlerce Yahudi’yi soykırımdan kurtaran Türk diplomatlarının çalışmalarının işlendiği Ayşe Kulin romanı "Nefes Nefese"dir. Doğru yanıt D'dir.

Soru 167

Önceleri Fransızcadan tercümeler yapan, sonraları ise Ahmed Midhat Efendi üslubunu andıran romanlar yazan ilk Türk kadın romancı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Halide Edip Adıvar
B
Fatma Aliye Hanım
C
Şükûfe Nihal Başar
D
Halide Nusret Zorlutuna
E
Müfide Ferit Tek
Açıklama:
İlk Türk kadın romancı olan Fatma Aliye Hanım (1864 -1936), önceleri Fransızcadan tercümeler yapmış, sonraları ise Ahmed Midhat Efendi üslubunu andıran romanlar yazmıştır. Fatma Aliye 1892’de yayımlanan “Muhaderat” adlı ilk romanında kadın problemlerini ele almaktadır. Burada kadının toplum ve çalışma hayatının içerisinde yer alması işlenir. Fatma Aliye Hanım’ın çalışmaları bununla sınırlı değildir. Uhuvvet (1897) ve Udi (1899) romanında kadının çalışma hayatındaki yerini anlatır. Hanımlara Mahsus Gazete’de de bu konularla ilgili yazılar kaleme alır. 1908 II. Meşrutiyet’e kadar Fatma Aliye Hanım, neredeyse tek kadın yazardır. II. Meşrutiyet Dönemi’nde Halide Edip Adıvar (1882-1964), romanlarının kahramanlarını kadınlar arasından seçer. Toplumun sosyal ve kültürel problemlerine bir kadın dikkatiyle yönelir (Enginün, 1979: 189). Handan (1912), Ateşten Gömlek (1922), Kalp Ağrısı (1924), Zeyno’nun Oğlu (1926) romanlarında Türk kızlarının felaketler dönemindeki portreleri dikkatlere sunulur. Sinekli Bakkal’daki (1936) Rabia tipi ile değer çatışmaları yaşayan kadın tipi işlenir.

Soru 168

Aşağıdakilerden hangisi Fatma Aliye Hanımın romanlarından biridir?

Seçenekler

A
Handan
B
Ateşten Gömlek
C
Muhaderat
D
Kalp Ağrısı
E
Zeyno’nun Oğlu
Açıklama:
İlk Türk kadın romancı olan Fatma Aliye Hanım (1864 -1936), önceleri Fransızcadan tercümeler yapmış, sonraları ise Ahmed Midhat Efendi üslubunu andıran romanlar yazmıştır. Fatma Aliye 1892’de yayımlanan “Muhaderat” adlı ilk romanında kadın problemlerini ele almaktadır. Burada kadının toplum ve çalışma hayatının içerisinde yer alması işlenir. Fatma Aliye Hanım’ın çalışmaları bununla sınırlı değildir. Uhuvvet (1897) ve Udi (1899) romanında kadının çalışma hayatındaki yerini anlatır. Hanımlara Mahsus Gazete’de de bu konularla ilgili yazılar kaleme alır. 1908 II. Meşrutiyet’e kadar Fatma Aliye Hanım, neredeyse tek kadın yazardır. II. Meşrutiyet Dönemi’nde Halide Edip Adıvar (1882-1964), romanlarının kahramanlarını kadınlar arasından seçer. Toplumun sosyal ve kültürel problemlerine bir kadın dikkatiyle yönelir (Enginün, 1979: 189). Handan (1912), Ateşten Gömlek (1922), Kalp Ağrısı (1924), Zeyno’nun Oğlu (1926) romanlarında Türk kızlarının felaketler dönemindeki portreleri dikkatlere sunulur. Sinekli Bakkal’daki (1936) Rabia tipi ile değer çatışmaları yaşayan kadın tipi işlenir.

Soru 169

Aşağıdakilerden hangisi II. Meşrutiyet Dönemi kadın yazarlarından biridir?

Seçenekler

A
Müfide Ferit Tek
B
Halide Edip Adıvar
C
Güzide Sabri Aygün
D
Halide Nusret Zorlutuna
E
Şükûfe Nihal Başar
Açıklama:
İlk Türk kadın romancı olan Fatma Aliye Hanım (1864 -1936), önceleri Fransızcadan tercümeler yapmış, sonraları ise Ahmed Midhat Efendi üslubunu andıran romanlar yazmıştır. Fatma Aliye 1892’de yayımlanan “Muhaderat” adlı ilk romanında kadın problemlerini ele almaktadır. Burada kadının toplum ve çalışma hayatının içerisinde yer alması işlenir. Fatma Aliye Hanım’ın çalışmaları bununla sınırlı değildir. Uhuvvet (1897) ve Udi (1899) romanında kadının çalışma hayatındaki yerini anlatır. Hanımlara Mahsus Gazete’de de bu konularla ilgili yazılar kaleme alır. 1908 II. Meşrutiyet’e kadar Fatma Aliye Hanım, neredeyse tek kadın yazardır. II. Meşrutiyet Dönemi’nde Halide Edip Adıvar (1882-1964), romanlarının kahramanlarını kadınlar arasından seçer. Toplumun sosyal ve kültürel problemlerine bir kadın dikkatiyle yönelir (Enginün, 1979: 189). Handan (1912), Ateşten Gömlek (1922), Kalp Ağrısı (1924), Zeyno’nun Oğlu (1926) romanlarında Türk kızlarının felaketler dönemindeki portreleri dikkatlere sunulur. Sinekli Bakkal’daki (1936) Rabia tipi ile değer çatışmaları yaşayan kadın tipi işlenir.

Soru 170

Şükûfe Nihal’in genç kızların evlilikte nelere dikkat etmeleri gerektiği üzerinde durduğu romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Renksiz Istırap
B
Yakut Kayalar
C
Çölde Sabah Oluyor
D
Çöl Güneşi
E
Vatanım İçin
Açıklama:
Şükûfe Nihal (1896-1973); Renksiz Istırap (1928), Yakut Kayalar (1931), Çöl Güneşi (1933), Yalnız Dönüyorum (1938), Çölde Sabah Oluyor (1951), Vatanım İçin (1955) romanlarında kadınların dünyasını anlatır. Renksiz Istırap ve Yakut Kayalar’da, genç kızların istemediği evliliğe zorlanmalarının eleştirisini yapan Şükûfe Nihal; Çöl Güneşi’nde genç kızların evlilikte nelere dikkat etmeleri gerektiği üzerinde durur. Yalnız Dönüyorum, romanında Yıldız’ın içinde bulunduğu yalnızlığı hatıra formunda dile getirmektedir.

Soru 171

Aşağıdakilerden hangisi Halide Nusret Zorlutuna’nın romanlarından biridir?

Seçenekler

A
Yalnız Dönüyorum
B
Mâzî’nin Sesi
C
Hicran Gecesi
D
Gülün Babası
E
Necla
Açıklama:
Halide Nusret Zorlutuna (1901-1984), romanlarını daha çok yaşadıkları ve izlenimleri çevresinde kurgulamıştır. Bu romanları; Küller (1921), Sisli Geceler (1925), Gülün Babası (1933), Büyükanne (1971), Aydınlık Kapı (1974), Aşk ve Zafer (1978) isimlerini taşır. Gülün Babası’nda Edirne, Aşk ve Zafer’de de Urfa’daöğretmenlik yaptığı yılların izlenimlerini anlatır. Büyükanne romanında da çok iyi bir öğretmenin bütün kötülüklere bile iyilikle karşılık veren mizacı anlatılmaktadır

Soru 172

Aşağıdakilerden hangisi 1950 sonrasındaki kadın yazarlardan biridir?

Seçenekler

A
Halide Edip Adıvar
B
Fatma Aliye Hanım
C
Sâmiha Ayverdi
D
Güzide Sabri Aygün
E
Müfide Ferit Tek
Açıklama:
Yine Halide Edip Adıvar çizgisinin devamı diyebileceğimiz bu kadın yazarlar millî edebiyat akımı içerisinde yetişenlerdir. Romanlarında milliyetperver bakış açısı çevresinde geleneğe bağlı kadın hâkimdir. Samiha Ayverdi (1906 - 1993), Safiye Erol (1900 - 1964), Emine Işınsu (1938), Sevinç Çokum (1943), Nazan Bekiroğlu, Fatma Karabıyık Barbarosoğlu bu kadın yazarlarımızdandır.

Soru 173

Aşağıdakilerden hangisi Füruzan Tekil’in romanlarından biridir?

Seçenekler

A
Yenişehirde Öğle Vakti
B
Şafak
C
Yürümek
D
Tante Rosa
E
Berlin’in Nar Çiçeği
Açıklama:
Füruzan Tekil (d. 1935), Güz Mevsimidir (1972) adlı uzun öyküsünde ve 47’liler’de, sol ideolojik söylemleri ön plana çıkarır. Berlin’in Nar Çiçeği’nde (1988) Almanya’daki Türk işçileri ile ilgili anılarını romanlaştırır. Füruzan’ın 47’liler’inde gözleri bağlı olarak evlerinden alınan romanın kadın kahramanının yaşadığı işkence sahneleri sayfalara yayılarak tüm ayrıntılarıyla verilir. 47’liler konusunu 1947 doğumlu Emine Semra Kozlu’nun hayat hikâyesinden alır. Emine, 12 Mart öncesinde, öğrenci hareketlerine katılmış, tutuklanmış, işkenceler görmüş ve aşağılanmıştır. Bu durum onun ailesiyle ve yaşadığı toplumla uyumunu da olumsuz yönde etkilemiştir. Füruzan böylece, kadın olmanın verdiği duyarlıkla Emine’nin kişiliği üzerinden Türkiye’de kadın olmanın sorunlarını ve bir kadının karşılaşacabileceği tehlikeleri de gözler önüne sermektedir.

Soru 174

Aşağıdakilerden hangisi popüler roman yazarlarından biridir?

Seçenekler

A
Afet Ilgaz Muhteremoğlu
B
Suat Derviş
C
Sevgi Soysal
D
Ahmet Mithat Efendi
E
Füruzan Tekil
Açıklama:
Popüler roman kısaca halkın zevkine, ruhuna hitap eden eser anlamındadır. Halkın dili ve halkın ifadeleriyle dile getirilir. Ele aldıkları konu bakımından şu türlere ayrılabilir: Aşk romanları, polisiye romanlar, casusluk romanları, tarihsel romanlar, acıma duygusunu ateşleyen toplumsal romanlar, heyecan - macera - gerilim romanları, mizah romanları, ideolojik romanlar. Popüler romanın özellikleri kısaca şöyledir:
“Bu tür romanlarda işlenen konular, günlük hayattan alınır. Eserler olay ağırlıklıdır. Yazarlar edebî endişeden uzaktır. Bu yüzden edebî değerleri yüksek değildir. Romanlardaki kurgu dağınık, yapı çözüktür. Klişelere dikkat edildiği için birbirinin tekrarı olan eserlerle karşılaşırız. Yazarların üslubu itinasızdır. ... Halka okuma zevkini ve alışkanlığını kazandırma, halkı eğlendirme, onlara hoşça vakit geçirtme ana hedefleri arasındadır” (Aygün, 2002: 93).
Bu anlamdaki anlamda popüler romana, Türk edebiyatında ilk olarak Ahmet Mithat Efendi ile rastlanır. Daha sonra onun takipçileri durumundaki Ahmet Rasim ve Hüseyin Rahmi Gürpınar, popüler roman türünde eser kaleme alırlar. Cumhuriyet’in ilanıyla birlikte bu tarz roman yazarlarının sayısı artar.

Soru 175

Aşağıdakilerden hangisi Adalet Ağaoğlu’nun romanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Fikrimin İnce Gülü
B
Bir Düğün Gecesi
C
Ölmeye Yatmak
D
Hoşçakal Umut
E
Gece Hayatım
Açıklama:
Adalet Ağaoğlu (1929), ilk romanından sonuncu romanına kadar 1950’li yıllardan itibaren Türk toplumundaki sosyal değişimleri kadını merkeze alarak anlatır. Batılılaşma macerası, modernleşme algısı, slogana dayalı ulusçuluk, 12 Mart ve 12 Eylül’ün yanlış uygulamaları, yurt dışındaki işçilerin sorunlarını kurguya dayalı roman yapısı içerisinde incelemiştir. Romanlarında klasik anlatım tekniklerinin dışına çıkarak bilinç akışı, iç monolog gibi yeni anlatım teknikleri deneyen yazar Ölmeye Yatmak (1973), Fikrimin İnce Gülü (1979), Bir Düğün Gecesi (1979), Yaz Sonu (1980), Üç Beş Kişi (1984), Hayır (1987), Ruh Üşümesi (1991), Romantik Bir Viyana Yazı (1993), Gece Hayatım (1993) adlı romanlarının tümünde yaşadığı dönemi sorgulamıştır.

Soru 176

Yazıldığı dönemde feminizm tartışmalarını üst boyuta taşıyan Kadının Adı Yok (1987) adlı roman kime aittir?

Seçenekler

A
Ayşe Kulin
B
Erendiz Atasü
C
Duygu Asena
D
Nazlı Eray
E
İnci Aral
Açıklama:
Duygu Asena (1946-2006) sadece yazdıklarıyla değil tartışmalarıyla da ismi feminizm ile özdeşleşmiş bir yazardır. Kadının Adı Yok (1987), yazıldığı dönemde feminizm tartışmalarını üst boyuta taşımış bir romandır. Bu kitapta kadın, çocukluktan başlayarak kız-erkek ayrımcılığının toplumun yaşama ilkesi olduğunu öğrenir. Babasının onu ve annesini erkeklerden korumak adına uyguladığı baskıdan tutun hayatın her kademesinde kadının yaptıklarını cinsel farklılığa bağlayan anlayıştan, dayak diyen kadınlardan, iş çevresindeki ayrımcılığa kadar birçok noktada kadının yerini ve konumunu algılar. Kadının Adı Yok’ta ben-anlatıcı, çevresine hep eleştirel gözle bakar. “Duygu Asena’nın feminizmi, esas olarak ‘özgürlük’, ‘bağımsızlık’ değerlerine odaklanır. Annelik, evlilik birer ayak bağıdır. Hayatında aşkayer vardır, ama bağımsızlığa engel olmadıkça.” (Aytaç, 2006).

Soru 177

Ayşe Kulin'in; Egeli Ortaçlı ailesinin 40’lı yıllardan itibaren birkaç kuşağı içine alan ve günümüze kadar uzanan çizgide yaşadıkları aile içi sorunlar, pişmanlıklar, sevgiler ve
düşmanlıkların anlatıldığı romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Gece Sesleri
B
Füreya
C
Nefes Nefese
D
Türkan
E
Köprü
Açıklama:
Ayşe Kulin (1941), biyografi karakterli romanları ile ünlenmiştir. Adı Aylin (1997), kökleri Giritli Mustafa Naili Paşa’ya kadar uzanan bir ailenin kızı olan
Aylin Devrimel’in prenseslikten ABD ordusundaki albaylık görevine uzanan fırtınalı hayatını konu alır. Füreya’da (1999), ilk kadın seramik sanatçısı Füreya’nın
macera dolu renkli ve zengin hayatı vardır. Ailesinin 1900’lü yılların başından günümüze gelen çizgisi dışında biyografik roman türünün son örneğini Türkan
Saylan’ın hayatını konu alan Türkan (2009) adlı romanıyla verir. Köprü (2001), Erzincan’da farklı inançlara sahip Mevlüt ile Elmas’ın ilişkileri çevresinde Kemaliye köprüsünün yapım aşamaları, Başbağlar’a yapılan saldırılar ve köprü yapımını gerçekleştirmek için Erzincan valisinin bürokrasi ile yaptığı mücadeleleri konu
alır. Nefes Nefese’de (2002) İkinci Dünya Savaşı sırasında yüzlerce Yahudi’yi soykırımdan kurtaran Türk diplomatlarının çalışmaları işlenir. Gece Sesleri’nde (2004)
ise Egeli Ortaçlı ailesinin 40’lı y
Doğru cevap A seçeneği, GECE SESLERİ

Soru 178

Aşağıdakilerden hangisi Halide Nusret Zorlutuna'ya ait eserlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Tutunamayanlar
B
Küller
C
Sisli Geceler
D
Gülün Babası
E
Büyükanne
Açıklama:
Halide Nusret Zorlutuna (1901-1984), romanlarını daha çok yaşadıkları ve
izlenimleri çevresinde kurgulamıştır. Bu romanları; Küller (1921), Sisli Geceler
(1925), Gülün Babası (1933), Büyükanne (1971), Aydınlık Kapı (1974), Aşk ve
Zafer (1978) isimlerini taşır.

Ünite 7

Soru 1

1950' li yıllarda anlatım ve içerik bakımından gelenekçi roman sayılabilecek örnekler veren Cengiz Dağcı'nın romanlarında aşağıdaki temalardan hangisi yer almaz?

Seçenekler

A
vatan sevgisi
B
vatan hasreti
C
dostluk
D
şehitlik
E
yalnızlık
Açıklama:
Gelenekçi romanın özelliklerini değerlendirebileceksiniz.

Soru 2

kültürel değerlerimize gönül ve ruh penceresinden bakarak vatan ve millet sevgisi gibi temalara yer veren Safiye Erol ' un romanlarında aşağıdaki çatışmalardan hangisine yer verilmez?

Seçenekler

A
Ruh-Madde
B
Şehir- köy
C
İstanbul-Anadolu
D
Kadın-erkek ilişkileri
E
Doğu-batı medeniyetleri
Açıklama:
Gelenekçi romanın özelliklerini değerlendirebileceksiniz.

Soru 3

Aşağıdakilerden hangisi gelenekçi romanın ilk nitelikli örneklerini veren Tarık BUğra'nın eserlerindendir?

Seçenekler

A
küçük ağa
B
Pertev Beyin iki kızı
C
Badem Dalına asılı bebekler
D
Üşüyen sokak
E
o topraklar bizimdi
Açıklama:
Gelenekçi roman kavramını açıklayabileceksiniz.

Soru 4

Hekimoğlu İsmail Takma adıyla Minyeli Abdullah romanını kaleme alan İslami yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Şule Yüksel Şenler
B
Ömer Okçu
C
Tarık Buğra
D
Emine Işınsu
E
Tahir Kutsi Makal
Açıklama:
Gelenekçi romanın özelliklerini değerlendirebileceksiniz.

Soru 5

Osmanlının kuruluş yıllarında meydana gelen Düzmece Mustafa isyanına Parmak basan roman aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kutsal Mahpus
B
Sabır Ağacı
C
Ebem Kuşağı
D
Geçitteki Ülke
E
Karanlıkta Mum Işığı
Açıklama:
Gelenekçi romanın ilk örneklerini ayırt edebileceksiniz.

Soru 6

Aşağıdakilerden hangisi gelenekçi romanın özelliklerinden birisi değildir?

Seçenekler

A
Gelenekçi roman, ulusların birbirinden etkilenmesi ile meydana gelir.
B
Gelenekçi roman, romantik bir tavrın takipçisidir.
C
Gelenekçi romanda dün-bugün- yarın şeklinde kronolojik zaman kullanılır.
D
Gelenekçi romanda olay, verilmek istenen mesajı öne çıkaracak biçimde kurgulanır.
E
Gelenekçi romanlarda estetik anlayışı etik kaygılar yönlendirir.
Açıklama:
Gelenekçi romanın özelliklerini değerlendirebileceksiniz.
Doğru cevap A şıkkıdır. Çünkü gelenekçi romanın ayırıcı özellikleri şöyle sıralanabilir: Gelenekçi roman, toplumun değerleriyle barışık, hatta bu değerlere sıkı sıkıya bağlıdır. Gelenekçi roman, romantik bir tavrın takipçisidir. Tarihten, yaşama tarzından, inançlardan gelen unsurlar edebî metne yansır. Gelenekçi romanlarda klasik olay kurgusuna rastlanır. Gelenekçi romanlarda dün-bugün-yarın şeklindeki kronolojik zaman kullanılır. Gelenekçi romanlarda genellikle ilahi (hâkim/tanrısal) bakış açışına rastlanır. Gelenekçi romanlarda estetik anlayışı etik kaygılar yönlendirir. Gelenekçi romanlar, millî ve İslami duyarlıktan beslenir. Gelenekçi romanlarda, popüler roman vadisinde değerlendirilebilecek örneklere rastlanır. Yerel ağızların kullanıldığı görülür. Romanlarda olay, verilmek istenen mesajı öne çıkaracak biçimde kurgulanır. Gelenekçi romanlar, millî, İslami, tarihî roman gibi nitelemelerle karşımıza çıkabildiği gibi bazen millî-tarihî, bazen İslami-tarihî, bazen de millîİslami-tarihî nitelikte örnekler olarak okuyucuya sunulabilir.

Soru 7

Aşağıdaki gelenekçi romanlardan hangisi Halide Edib Adıvar'a aittir?

Seçenekler

A
Turfanda mı yoksa Turfa mı
B
Yeni Turan
C
Ülker Fırtınası
D
Ciğerdelen
E
Dineyri Papazı
Açıklama:
Gelenekçi romanın ilk örneklerini ayırt edebileceksiniz.

Soru 8

Aşağıdaki romancılardan hangisi romanlarında Kırım Türklerinin Ruslardan gördüğü baskı ve zulümü anlatmıştır?

Seçenekler

A
Münevver Ayaşlı
B
Tarık Buğra
C
Cengiz Dağcı
D
Samiha Ayverdi
E
Safiye Erol
Açıklama:
Gelenekçi romanın gelişimini yorumlayabileceksiniz.

Soru 9

Aşağıdaki romanlardan hangisi Tarık Buğra'ya ait değildir?

Seçenekler

A
Küçük Ağa
B
İbiş'in Rüyası
C
Firavun İmanı
D
Yağmur Beklerken
E
Pertev Beyin Üç Kızı
Açıklama:
Gelenekçi romanın ilk örneklerini ayırt edebileceksiniz.

Soru 10

Aşağıdaki yazarlardan hangisi 1970'li yıllardan sonraki gelenekçi roman yazarlarından birisi değildir?

Seçenekler

A
Abbas Sayar
B
Bahaeddin Özkişi
C
Tahir Kutsi Makal
D
Münevver Ayaşlı
E
Emine Işınsu
Açıklama:
Gelenekçi romanın gelişimini yorumlayabileceksiniz.

Soru 11

Toplumun kültürel değerlerini kurmacanın dünyasına taşıyan, aileyi ve aile içi değerleri yücelten anlayışı temsil eden roman türü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yenilikçi
B
Çekirdek
C
Gelenekçi
D
Maneviyatçı
E
Hidayet
Açıklama:
Gelenekçi roman kavramını açıklayabileceksiniz.

Soru 12

Gelenekçi romanın ilk nitelikli örneklerini yazan; Küçük Ağa, İbiş'in Rüyası, Firavun İmamı, Dönemeçte ve Gençliğim Eyvah romanlarının yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Tarık Buğra
B
Cengiz Dağcı
C
Yaşar Kemal
D
Hekimoğlu İsmail
E
Orhan Kemal
Açıklama:
Gelenekçi romanın ilk örneklerini ayırt edebileceksiniz.

Soru 13

Aşağıdakilerden hangisi İslami Roman denilince akla gelen yazarlardan biridir?

Seçenekler

A
Necip Fazıl Kısakürek
B
Tarık Buğra
C
Ömer Okçu
D
Zeynep Oral
E
Oğuz Atay
Açıklama:
Gelenekçi romanın ilk örneklerini ayırt edebileceksiniz.

Soru 14

Aşağıdakilerden hangisi "Çağımızın Dede Korkut'u" olarak anılan Mustafa Necati Sepetçioğlu'nun eserlerinden biridir?

Seçenekler

A
Meydan Dayağı
B
Karanlığa Direnen Yıldız
C
Ağustos Başağı
D
Acı Su
E
Benim adım Yunus Emre
Açıklama:
Gelenekçi romanın ilk örneklerini ayırt edebileceksiniz.

Soru 15

Aşağıdaki gelenekçi romanın ilk örneklerinden olan roman ve romancı eşlemelerinden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Sadık Turan’ın Hatıraları-Cengiz Dağcı
B
Ciğerdelen-Münevver Ayaşlı
C
Küçük Ağa-Halide Edip Adıvar
D
Turfanda mı yoksa turfa mı?- Safiye Erol
E
Yeni Turan-Tarık Buğra
Açıklama:
Gelenekçi romanın ilk örneklerini ayırt edebileceksiniz.
Doğru Cevap A

Soru 16

Aşağıdakilerden hangisi gelenekçi romanın ilk örneklerini sunan Safiye Erol’un romanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Kadıköyü’nün Romanı
B
Ülker Fırtınası
C
Ciğerdelen
D
Dineyri Papazı
E
Batmayan Gün
Açıklama:
Gelenekçi romanın ilk örneklerini ayırt edebileceksiniz.

Soru 17

Aşağıdaki eşlemelerden hangisi islami romanları ve romancıları temsil eder?

Seçenekler

A
Huzur Sokağı-Şule Yüksel Şenler
B
Yılkı Atı-Abbas Sayar
C
Yalnızlar-Tarık Buğra
D
Korkunç Yıllar-Cengiz Dağcı
E
Küçük Dünya-Emine Işınsu
Açıklama:
Gelenekçi romanın gelişimini yorumlayabileceksiniz.

Soru 18

Aşağıdakilerden hangisi 1970’lerden sonra gelenekçi romancılardan biri değildir?

Seçenekler

A
Tahir Kutsi Makal
B
Abbas Sayar
C
Bahaeddin Özkişi
D
Sevinç Çokum
E
Osman Çeviksoy
Açıklama:
Gelenekçi romanın gelişimini yorumlayabileceksiniz.

Soru 19

Aşağıdakilerden hangisi 1980’lerden günümüze gelenekçi roman ve romancı eşlemelerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Nun Masalları-Nazan Bekiroğlu
B
Minyeli Abdullah-Ömer Okçu
C
Ölüm Daha Ölüm Daha Güzeldi-Mehmet Niyazi Özdemir
D
Şehirleri Süsleyen Yolcu-Sadık Yalsızuçanlar
E
Katre-i Matem-İskender Pala
Açıklama:
Gelenekçi romanın ilk örneklerini ayırt edebileceksiniz.
1932 yılında Erzincan’da doğar. Asıl adı, Ömer Okçu’dur. Dedesinin ismi olan Hekimoğlu İsmail imzasıyla yazılarını yazar, böyle tanınır. Hekimoğlu İsmail’in anne ve babasının okuma yazması yoktur. Yazar kitap bulunmayan bir evde doğup büyür. Lise tahsilinden sonra Amerika’da elektronik üzerine ihtisas yapar. Hekimoğlu İsmail’e Harran Üniversitesi tarafından Fahri Doktora ünvanı verilir. 1963’ten beri sigara parasını kitaba verip bir ömür boyu talebe gibi çalışmıştır.

Soru 20

Aşağıdakilerden hangisi Samiha Ayverdi’nin romanları arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Aşk Bu İmiş
B
Batmayan Gün
C
Ateş Ağacı
D
Mesih Paşa İmamı
E
Ruh Adam
Açıklama:
Gelenekçi romanın ilk örneklerini ayırt edebileceksiniz.

Soru 21

Aşağıdakilerden hangisi Sadık Yalsızuçanlar’ın eserlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Anka
B
Cam ve Elmas
C
Yakaza
D
Katre-i Matem
E
Vefa Apartman
Açıklama:
Gelenekçi romanın ilk örneklerini ayırt edebileceksiniz.

Soru 22

Aşağıdakilerden hangisi Safiye Erol’a ait bir eser değildir?

Seçenekler

A
Ciğerdelen
B
Dineyri Papazı
C
Ülker Fırtınası
D
İnsan ve Şeytan
E
Kadıköyü’nün Romanı
Açıklama:
Gelenekçi romanın ilk örneklerini ayırt edebileceksiniz.

Soru 23

Aşağıdakilerin hangisinde yanlış bilgi verilmiştir?

Seçenekler

A
Gelenekçi roman romantik özellikler taşır.
B
Gelenekçi romanda etik kaygılar estetik kaygıları yönlendirir.
C
Gelenekçi romanda milli ve islamî duygular ön plandadır.
D
Gelenekçi romanda yerel ağızlar kullanılmaz.
E
Gelenekçi roman mesaj amaçlıdır.
Açıklama:
Gelenekçi romanın özelliklerini değerlendirebileceksiniz.
Gelenekçi romanın ayırıcı özellikleri şöyle sıralanabilir:
Gelenekçi roman, toplumun değerleriyle barışık, hatta bu değerlere sıkı sıkıya bağlıdır,
Gelenekçi roman, romantik bir tavrın takipçisidir,
Tarihten, yaşama tarzından, inançlardan gelen unsurlar edebî metne yansır,
Gelenekçi romanlarda klasik olay kurgusuna rastlanır,
Gelenekçi romanlarda dün-bugün-yarın şeklindeki kronolojik zaman kullanılır,
Gelenekçi romanlarda genellikle ilahi (hâkim/tanrısal) bakış açışına rastlanır,
Gelenekçi romanlarda estetik anlayışı etik kaygılar yönlendirir,
Gelenekçi romanlar, millî ve İslami duyarlıktan beslenir,
Gelenekçi romanlarda, popüler roman vadisinde değerlendirilebilecek örneklere rastlanır,
Yerel ağızların kullanıldığı görülür,
Romanlarda olay, verilmek istenen mesajı öne çıkaracak biçimde kurgulanır,
Gelenekçi romanlar, millî, İslami, tarihî roman gibi nitelemelerle karşımıza çıkabildiği gibi bazen millî-tarihî, bazen İslami-tarihî, bazen de millî-İslami-tarihî nitelikte örnekler olarak okuyucuya sunulabilir,
Yanlış bilgi ise Gelenekçi romanda yerel ağızlar kullanılmaz denilmekte

Soru 24

Aşağıdakilerden hangisi hidayet romanı olarak adlandırılan türün ilk örneğidir?

Seçenekler

A
Huzur Sokağı
B
Minyeli Abdullah
C
Turfanda mı Yoksa Turfa mı?
D
Sibel
E
İmamın Manken Kızı
Açıklama:
Gelenekçi romanın ilk örneklerini ayırt edebileceksiniz.
Hidayet romanı olarak adlandırılan türün ilk örneği Minyeli Abdullah

Soru 25

Aşağıdakilerden hangisi İskender Pala’nın romanı değildir?

Seçenekler

A
İskender
B
Od
C
Şah Sultan
D
Babil’de Ölüm İstanbul’da Aşk
E
Katre-i Matem
Açıklama:
Gelenekçi romanın ilk örneklerini ayırt edebileceksiniz.

Soru 26

Aşağıdakilerden hangisi 1980 sonrası gelenekçi yazarlarımızdan bir değildir?

Seçenekler

A
Mustafa Miyasoğlu
B
Osman Çeviksoy
C
İskender Pala
D
Sadık Yalsızuçanlar
E
Orhan Pamuk
Açıklama:
Gelenekçi romanın gelişimini yorumlayabileceksiniz.
1980 öncesi modernizmin etkisinde eser veren sanatçı Orhan Pamuk'dur.

Soru 27

“1923 sonrasında inşa edilmek istenen Türk kimliğinin oluşumuna Orta Asya’daki değerlerin katılmasını isteyen ve bu tarz romanlar kaleme alan yazar aşağıdakilerin hangisidir?

Seçenekler

A
Nihal Atsız
B
Safiye Erol
C
Samiha Ayverdi
D
Şule Yüksel Şenler
E
Hekimoğlu İsmail
Açıklama:
Gelenekçi romanın gelişimini yorumlayabileceksiniz.

Soru 28

Aşağıdakilerden hangisi Türkiye’de İslami ve milli romanın gelişmesini engelleyen nedenlerden biri sayılamaz?

Seçenekler

A
Tek parti iktidarının baskıcı tutumu
B
Yönetimin pozitivist anlayışı
C
İktidarın evrensel değerler iddiası
D
İktidarın laikliği kendine göre yorumlaması
E
Milli ve İslami anlayışta yazarın olmaması
Açıklama:
Gelenekçi romanın gelişimini yorumlayabileceksiniz.

Soru 29

Aşağıdakilerden hangisi Cengiz Dağcı’nın romanlarından değildir?

Seçenekler

A
Korkunç Yıllar
B
Yurdunu Kaybeden Adam
C
Yolcu Nereye Gidiyorsun?
D
Onlar da İnsandı
E
O Topraklar Bizimdi
Açıklama:
Gelenekçi romanın gelişimini yorumlayabileceksiniz.

Soru 30

Aşağıdakilerden hangisi gelenekçi romanın özelliklerinden biridir?

Seçenekler

A
Toplumun değerleriyle barışık olması.
B
Realist bir tavrın takipçisi olması.
C
Yerel ağızların kullanılmaması.
D
Kronolojik zaman kullanılmaması.
E
Klasik olay kurgusunun olmaması.
Açıklama:
Gelenekçi romanın ayırıcı özellikleri şöyle sıralanabilir:
Gelenekçi roman, toplumun değerleriyle barışık, hatta bu değerlere sıkı sıkıya bağlıdır.
Gelenekçi roman, romantik bir tavrın takipçisidir.
Tarihten, yaşama tarzından, inançlardan gelen unsurlar edebî metne yansır.
Gelenekçi romanlarda klasik olay kurgusuna rastlanır.
Gelenekçi romanlarda dün-bugün-yarın şeklindeki kronolojik zaman kullanılır.
Gelenekçi romanlarda genellikle ilahi (hâkim/tanrısal) bakış açışına rastlanır.
Gelenekçi romanlarda estetik anlayışı etik kaygılar yönlendirir.
Gelenekçi romanlar, millî ve İslamî duyarlıktan beslenir.
Gelenekçi romanlarda, popüler roman vadisinde değerlendirilebilecek örneklere rastlanır.
Yerel ağızların kullanıldığı görülür.
Romanlarda olay, verilmek istenen mesajı öne çıkaracak biçimde kurgulanır.
Gelenekçi romanlar, millî, İslamî, tarihî roman gibi nitelemelerle karşımıza çıkabildiği gibi bazen millî-tarihî, bazen İslamî-tarihî, bazen de millî-İslamî- tarihî nitelikte örnekler olarak okuyucuya sunulabilir.

Soru 31

Aşağıdakilerden hangisi Tarık Buğra’nın eserlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Osmancık
B
Üşüyen Sokak
C
Dönemeçte
D
İbiş’in Rüyası
E
Yağmur Beklerken
Açıklama:
Gelenekçi romanın ilk nitelikli örnekleri, Tarık Buğra’nın kalem ürünleridir. Buğra, Küçük Ağa, İbiş’in Rüyası, Firavun İmanı, Dönemeçte, Gençliğim Eyvah, Yağmur Beklerken, Osmancık gibi romanlarıyla Türk toplumunun geleneksel değerlerine bağlı bir yazar kimliği sergiler.

Soru 32

1970’li yıllarda Türkiye’yi kan gölüne çeviren anarşinin otopsisi olan ve Türkiye’de toplum hayatını sarsan demagojiler ile bunlara karşı vatansever insanlara düşen görev ve sorumlulukların sergilendiği eser aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Canbaz
B
Derin Yara
C
Gençliğim Eyvah
D
Firavun İmanı
E
Eğik Ağaçlar
Açıklama:
Gençliğim Eyvah (1981), 1970’li yıllarda Türkiye’yi kan gölüne çeviren anarşinin otopsisidir. Romanda, boşa harcanan gençliklerin hikâyesi yanında, Türkiye’nin içine düşürüldüğü kaosun da grafiği çizilir. Türkiye’de toplum hayatını sarsan demagojiler, bunlara karşı vatansever insanlara düşen görev ve sorumluluklar sergilenir.

Soru 33

Aşağıdaki yazarlardan hangisi “çağımızın Dede Korkut’u” olarak anılır?

Seçenekler

A
Tahir Kutsi Makal
B
Abbas Sayar
C
Cengiz Dağcı
D
Mustafa Necati Sepetçioğlu
E
Ali Erkan Kavaklı
Açıklama:
“Çağımızın Dede Korkut’u” olarak anılan Mustafa Necati Sepetçioğlu (1932- 2006), Kilit (1971), Anahtar (1973), Kapı (1973) romanlarıyla Türklerin Malazgirt kapısından Anadolu coğrafyasına giriş serüvenini hikâye eder.

Soru 34

Eski edebiyatın anlatma formlarından yararlanarak divan kültüründen beslenen tezli romanlar kaleme alan ve ilk romanı “Babil’de Ölüm İstanbul’da Aşk” adlı eser olan yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Sadık Yalsızuçanlar
B
Ahmet Cemil Akıncı
C
Hüseyin Karatay
D
Nuriye Akman
E
İskender Pala
Açıklama:
Bir başka akademisyen yazar İskender Pala (1957-), eski edebiyatın anlatma formlarından yararlanarak divan kültüründen beslenen tezli romanlar kaleme alır. İlk romanı Babil’de Ölüm İstanbul’da Aşk (2003) bilimkurgu, mesnevi ve post-modern romanın kesiştiği bir eserdir.

Soru 35

“Son Menzil”, “Ateş Ağacı” ve “İbrahim Efendi Konağı” adlı eserler aşağıdaki yazarlardan hangisine aittir?

Seçenekler

A
Samiha Ayverdi
B
Hüseyin Nihal Atsız
C
Safiye Erol
D
Halide Edip Adıvar
E
Mehmet Murad
Açıklama:
Medeniyet değişimini ele alan ve bu değişimin aile içinde sebep olduğu çözülmeleri kişilerin ruh derinliklerine inerek işleyen Samiha Ayverdi (1906-1993), konusunu Firavunlar döneminden alan ilk romanı Aşk Bu İmiş’i (1939) yayımlar. Bu ilk romanı sırasıyla Batmayan Gün (1939), Ateş Ağacı (1941), Yaşayan Ölü (1942), İnsan ve Şeytan (1942), Son Menzil (1943), Yolcu Nereye Gidiyorsun (1944), Mesihpaşa İmamı (1944), İbrahim Efendi Konağı (1965) romanları izler.

Soru 36

“Meydan Dayağı” ve “Kamyon” adlı romanlarında Anadolu insanını toprağa bağlı yaşam tarzı içinde anlatan yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Emine Işınsu
B
Tahir Kutsi Makal
C
Sevim Asımgil
D
Şükrü Karaca
E
Afet Ilgaz
Açıklama:
Tahir Kutsi Makal (1937-1999) Meydan Dayağı (1977) ve Kamyon (1979) romanlarında Anadolu insanını toprağa bağlı yaşama tarzı içinde anlatır.

Soru 37

Gelenekçi roman ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Estetik anlayışı, etik kaygılar yönetir.
B
Olay verilmek istenen mesajı öne çıkaracak biçimde kurgulanır.
C
İlahi bakış açısından uzaktır.
D
Dün-bugün-yarın şeklindeki kronolojik zaman kullanılır.
E
Popüler roman vadisinde değerlendirilebilecek örneklere rastlanır.
Açıklama:
Gelenekçi romanlarda genellikle ilahi (hâkim/tanrısal) bakış açışına rastlanır.

Soru 38

1970’li yıllardan itibaren tarihi romanda dini ve milli değerleri öne çıkaran ve “Sunguroğlu” adlı romanıyla tarihi roman vadisine adım atan yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Sadettin Kaplan
B
Nurullah Genç
C
Hurşit İlbey
D
Yavuz Bahadıroğlu
E
Hüseyin Yılmaz
Açıklama:
Yavuz Bahadıroğlu (1945-), 1970’li yıllardan itibaren tarihî romanda dinî ve millî değerleri öne çıkaran bir imzadır. 1972’de yazdığı Sunguroğlu romanıyla tarihî roman vadisinde adım atan Bahadıroğlu, millî ve manevi değerleri tarihî roman aracılığıyla topluma kazandırmaya çalışır.

Soru 39

Aşağıdakilerden hangisi Yavuz Bahadıroğlu’nun romanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Köprübaşı
B
Keşmekeş
C
Şehzade Selim
D
Mavi Yıldız
E
Anahtar
Açıklama:
Yavuz Bahadıroğlu; Şehzade Selim (1976), Köprübaşı (1979), Mavi Yıldız (1980) gibi tarihî romanları yanında, Keşmekeş gibi güncel toplumsal romanlarında da geleneksel değerlere bağlılığı dile getirir.

Soru 40

Aşağıdaki yargılardan hangisi geleneksel edebiyatın özelliklerinden biridir?

Seçenekler

A
Toplumun değerlerine sırt çevirir.
B
Romantik bir tavrın takipçisidir.
C
Olay kurgusu klasik değildir.
D
Estetik etik kaygıların önüne geçer.
E
Olaylar mesajların önündedir.
Açıklama:
Geleneksel edebiyat toplumun değerleriyle barışık, klasik kurguya sahip, etik kaygıların estetik kaygılarının önünde olduğu öncelikli hedefi mesaj vermek olan bir türdür.Çünkü bu edebiyat türü romantik bir tavrın takipçisidir.

Soru 41

Gelenekçi romanın ilk örneklerinden olan Halide Edip Adıvar’ın “Yeni Turan” romanı ile Mehmet Murad’ın “Turfanda mı yoksa Turfa mı?” eserleri arasındaki en belirgin fark nedir?

Seçenekler

A
Yazıldıkları dönem
B
Batı kültürüne karşı tutumları
C
Kullanılan kahramanlar
D
Gönderme yaptıkları tezler
E
Yola çıkma motivasyonları
Açıklama:
Aynı dönemde yazılmış olan bu romanlar Batı kültürüne karşı duran bir tavır sergilemekte, bunu yaparken geleneklerine ve değerlerine bağlı kahramanları kullanmakta ve batıya karşı milli değerlere sarılma tezine gönderme yapmaktadır. Dolayısıyla ilk dört seçenek bu iki eserin ortak yönlerinden bahsetmektedir. Fakat yazarlarını bu eserleri yazarken kullandıkları motivasyonları iki farklı kaynaktan beslenmektedir. Birinci eseri yazdıran kaynak milliyetçilik iken ikinci eserin kaynağı İslam birliğidir.

Soru 42

Safiye Erol’un medeniyet çatışmaları çevresinde kurguladığı, Doğulu temellerden uzaklaşmış Boğaziçi sosyetesine ayna tutan ve tasavvuf,
kahramanların iç hesaplaşmaları içinde işleyen romanı hangisidir?

Seçenekler

A
Kadıköyü’nün Romanı (1938)
B
Ülker Fırtınası (1938)
C
Aşk Bu İmiş (1939)
D
Ciğerdelen (1947)
E
Dineyri Papazı (1955)
Açıklama:
Ülker Fırtınası (1938) Doğu ve Batı müziği icracısı iki sanatçının yaşadıkları ve hayatları, Ciğerdelen (1947) de ise tasavvuf perspektifinde Macaristan’daki Türk uç Beyleri kurgusuyla akıncıların hayatı ele alınmaktadır. Dineyri Papazı (1955) ise zengin- fakir katmanı arasında geçen bir aşk hikayesini anlatmaktadır. Aşk Bu İmiş (1939) ise soru kökünde bahsi geçen yazarın bir eseri değil Samiha Ayverdi’nin bir eseridir.

Soru 43

Gelenekçi Romanın doğuşuyla ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Tek partili dönem büyük katkı sağlamıştır.
B
Bu doğuşa romanlar öncülük etmiştir.
C
Batılaşmayı hiç sorgulayan olmamıştır.
D
Modern hayat yok olma eğilimine geçmiştir.
E
Modern ile geleneksel sentezlenmiştir.
Açıklama:
Sadece modern veya tarzı benimseyenler olduğu gibi bu iki eğilimi sentezleyip özümseyen bir anlayışta gelişmiştir. Tek parti dönemi bu doğuşun önünde bir engel oluşturmuştur. İlk örnekler şiir biçiminde olmuştur. Doğuş sürecinin temel motifi Batılı hayat tarzının sorgulanması olmuştur. Modern hayat yok edilmekten çok gelenekse hayatı tanıması beklenmiştir.

Soru 44

1950’li yıllarda içerik bakımından gelenekçi sayılabilecek romanları yazan ve II. Dünya Savaşından sonra memleketi Kırım’dan ayrılıp İngiltere’de anılarını yazarak hayatına devam eden romancı kimdir?

Seçenekler

A
Cengiz Dağcı
B
Münevver Ayaşlı
C
Tarık Buğra
D
Hüseyin Nihal Atsız
E
Ömer Okçu
Açıklama:
Çünkü Cengiz Dağcı 2. Dünya Savaşın sonrasında memleketi Kırım’ı terk edip İngiltere’ye yerleşmiştir. Münevver Ayaşlı,Tarık Buğra, Hüseyin Nihal Atsız diğer yazarlar 1960 ve sonrası dönemine ait olarak farklıdır.

Soru 45

Geleneksel edebiyatta ilk İslami roman örneği aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hekimoğlu İsmail
B
Minyeli Abdullah
C
Huzur Sokağı
D
Köse Kadı
E
Havva
Açıklama:
Hekimoğlu İsmail ise bu romanın yazarının takma adıdır. Huzur sokağı bu türden olmasına rağmen ilk örneği değildir. Köse Kadı ve Havva ise İslami roman değildir.

Soru 46

1970’li yılların geleneksel romancıları ve eserleri ikilemelerinden hangisi doğru değildir?

Seçenekler

A
Abbas Sayar- Yılkı Atı
B
Bahaeddin Özkişi- Sokakta
C
Tahir Kutsi Makal- Kamyon
D
Emine Işınsu- Küçük Dünya
E
Sevinç Çokum- Nisan Yağmuru
Açıklama:
Nisan Yağmuru (1997) isimli roman Emine Işınsu’ya aittir.

Soru 47

Gelenekçi tarihi romanla ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
İlk temsilcilerini 1970’li yıllarda bulur.
B
Çağımızın Dede Korkut’u Hüseyin Nihal Atsız’dır.
C
Osmanlı İmparatorluğunu konu ederler.
D
Yazılarda ben dili hakimdir.
E
Yavuz Bahadıroğlu bu türün ilk temsilcilerindendir.
Açıklama:
Çünkü bu tür ilk temsilcilerini 1940’larda bulur. Çağımızın Dede Korkut’u Mustafa Necati Sepetçioğlu’dur. Osmanlı İmparatorluğu öncesini de konu ederler. Yazılarda biz dili hakimdir.

Soru 48

1980’lerden günümüze süregelen gelenekçi romanlardan hangisi “bireysel sorunlarla sosyal ve tarihi olayların iç içe yaşandığı 1960 sonrasında ortaya çıkan iki-üç neslin hikâyesini” anlatır?

Seçenekler

A
Kaybolmuş Günler (1975)
B
Dönemeç (1980)
C
Güzel Ölüm (1982)
D
Gül Yetiştiren Adam (1979)
E
Bir Aşk Serüveni (1995)
Açıklama:
Doğru seçenek Kaybolmuş Günler (1975)tir. Soru kökünde geçen konuyla ilgili olan romandır. Dönemeç (1980)Anadolu insanının tarihî bir dönüm noktasındaki tavırlarını, değişen durumlar karşısındaki değişmeyen özelliklerini ortaya koymaktadır. Güzel Ölüm (1982) romanın konusu ise Kıbrıs Barış Harekâtı ekseninde geçen bir aşk hikayesini anlatmaktadır. Gül Yetiştiren Adam (1979) roman ise dindar kimliği sezdirilen kahramanın modernleşme, yanlış Batılılaşma ve kültürel yozlaşma karşısında kendi değerlerine sadık kalma çabasını hikâye eder. Bir Aşk Serüveni (1995) romanı aşkı bütün boyutlarıyla ve kültürel çağrılmalarıyla anlatmaktadır.

Soru 49

Aşağıdaki romanlardan hangisi İskender Pala’ya ait değildir?

Seçenekler

A
Babil’de Ölüm İstanbul’da Aşk
B
Katre-i Matem
C
Şah Sultan
D
Od-Bir Yunus Romanı
E
Anka
Açıklama:
Doğru cevap Anka seçeneğidir. Çünkü Babil’de Ölüm İstanbul’da Aşk ,Katre-i Matem,Şah Sultan,Od-Bir Yunus Romanı romanları İskender Pala’ya ait iken Anka romanı Sadık Yalsızuçanlar’a aittir.

Soru 50

I. Klasik olay kurgusuna rastlanır
II. Milli ve İslami duyarlıktan beslenir
III. Yerel ağızların kullanıldığı görülür
IV. Klasizm akımının takipçisidir
Yukarıdakilerden hangileri gelenekçi romanın özelliklerindendir?

Seçenekler

A
I,II ve IV
B
I,II ve III
C
I,III ve IV
D
I ve II
E
I ve IV
Açıklama:
Gelenekçi romanlar klasizm’den ziyade romantik bir tavrın takipçisi olduğundan Klasik olay kurgusuna rastlanır,Milli ve İslami duyarlıktan beslenir,Yerel ağızların kullanıldığı görülür seçenekleri doğrudur.

Soru 51

Mustafa Miyasoğlu, Rasim Özdenören, Mehmet Niyazi gibi yazarlar hangi dönemin gelenekçi yazarlarındandır?

Seçenekler

A
1940’lar
B
1950’ler
C
1960’lar
D
1970’ler
E
1980 ve sonrası
Açıklama:
Bahsi geçen üç yazar da 1940’lı yıllarda doğmuş ve 1980 sonrası eser vermeye başlamış yazarlardır.

Soru 52

Gelenekçi romanın ilk örneklerinden olan Batmayan Gün, Ateş Ağacı, Yaşayan Ölü, Son Menzil gibi romanların yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Mehmet (Mizancı) Murad
B
Halide Edip Adıvar
C
Samiha Ayverdi
D
Safiye Erol
E
Hüsyin Nihal Atsız
Açıklama:
Söz konusu romanların yazarı Samiha Ayverdi’dir.

Soru 53

Romanlarında Kırım Türklerinin Ruslardan gördüğü baskıyı anlatan 1950’li yıllarda ürün vermiş romancı kimdir?

Seçenekler

A
Cengiz Dağcı
B
Münevver Ayaşlı
C
Tarık Buğra
D
Hekimoğlu İsmail
E
Ömer Okçu
Açıklama:
Hekimoğlu İsmail ve Ömer Okçu zaten aynı kişidir ve İslami roman yazmıştır. Tarık Buğra ve Münevver Ayaşlı ‘da 1960’larda eser vermişlerdir.

Soru 54

Türkiye’de çok partili döneme geçiş yıllarını aksettiren, konuya bir Anadolu kasabasından, halk ve aydın ilişkileri çerçevesinde bakan Tarık Buğra romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yalnızlar
B
Küçük Ağa
C
Gençliğim Eyvah
D
Dönemeçte
E
Yağmur Beklerken
Açıklama:
Dönemeçte (1978), Türkiye’de çok partili döneme geçiş yıllarını aksettirir. Konuya bir Anadolu kasabasından, halk ve aydın ilişkileri çerçevesinde bakar. Romanın kahramanı Dr. Şerif, sık sık okuduğu Dostoyevski ve Mevlâna arasında ilgi çekici benzerlikler kurar.

Soru 55

Aşağıdakilerden hangisi Abbas Sayar’ın eserlerindendir?

Seçenekler

A
Yılkı Atı
B
Köse Kadı
C
Meydan Dayağı
D
Küçük Dünya
E
Eğik Ağaçlar
Açıklama:
Köse Kadı Baheaddin Özkişi, Meydan Dayağı Tahir Kutsi Makal, Küçük Dünya Emine Işınsu, Eğik Ağaçlar da Sevinç Çokum’a aittir.

Soru 56

Başıma Dağlar Düştü ve Ömrümüz Gurbet isimli romanların yazarı kimdir?

Seçenekler

A
Rasim Özdenören
B
Mehmet Niyazi (Özdemir)
C
Osman Çeviksoy
D
Nazan Bekiroğlu
E
Mustafa Miyasoğlu
Açıklama:
Osman Çeviksoy (1951-), hikâye ile başladığı yazarlık serüveninde Beyaz Yürüyüş (1982), Tutuklu Yürek (1982), Ağlamak Yasak (1984), Duvarın Öte Yanı (1985), Kar Yağar Gül Üstüne (1986), Derdimi Gül Eyledim (1989), Geriye Hüzün Kalır (1990) kitaplarının ardından Başıma Dağlar Düştü (1991), Ömrümüz Gurbet (2008) romanlarını yazar.

Soru 57

Eski edebiyatın anlatma formlarından yararlanarak divan kültüründen beslenen tezli romanlar kaleme alan akademisyen yazar kimdir?

Seçenekler

A
Sadık Yalsızuçanlar
B
İskender Pala
C
Nazan Bekiroğlu
D
Mehmed Niyazi
E
Rasim Özdenören
Açıklama:
İskender Pala (1957-), eski edebiyatın anlatma formlarından yararlanarak divan kültüründen beslenen tezli romanlar kaleme alır.
İlk romanı Babil’de Ölüm İstanbul’da Aşk (2003) bilimkurgu, mesnevi ve postmodern romanın kesiştiği bir eserdir. Romanda olay örgüsü, Fuzulî’nin sırrını saklayan Leyla ile Mecnun mesnevisi çevresinde oluşturulur. Başta rahipler, gizli servis ajanları, hazine avcıları olmak üzere herkes bu gizemli kitabın peşindedir. Kitabı korumak isteyenlerle yok etmek isteyenler arasındaki çatışma, olay örgüsünü biçimlendirir. Üç yüz elli yıllık bir dönemi kuşatan olaylar, dönemin saray hayatına ilişkin birçok ayrıntıyı barındırır.

Soru 58

Bireysel sorunlarla sosyal ve tarihi olayların iç içe yaşandığı 1960 sonrasında ortaya çıkan iki-üç neslin hikayesinin anlatıldığı Mustafa Miyasoğlu romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Dönemeç
B
Kaybolmuş Günler
C
Güzel Ölüm
D
Bir Aşk Serüven
E
Kan ve Gül
Açıklama:
Bireysel sorunlarla sosyal ve tarihi olayların iç içe yaşandığı 1960 sonrasında ortaya çıkan iki-üç neslin hikayesinin anlatıldığı Mustafa Miyasoğlu romanı Kaybolmuş Günlerdir.

Soru 59

“Hidayet romanları” kavramı aşağıdaki gelenekçi roman kesit veya tarzlarından hangisine aittir?

Seçenekler

A
İslami Roman
B
1950’ler
C
1960’lar
D
1970’ler
E
1980 ve sonrası
Açıklama:
“Hidayet romanları” kavramı gelenekçi roman kesit veya tarzlarından İslami Romana aittir.

Soru 60

Toplumun kültürel değerlerini kurmacının dünyasına taşıyan, aileyi ve aile içi değerleri yücelten bir anlayışı temsil eden roman türü seçeneklerden hangisinde verilmiştir?

Seçenekler

A
Gelenekçi roman.
B
Yenilikçi roman.
C
Modern roman.
D
Postmodern roman.
E
Çağdaş roman.
Açıklama:
Toplumun kültürel değerlerini kurmacının dünyasına taşıyan, aileyi ve aile içi değerleri yücelten bir anlayışı temsil eden roman türü gelenekçi romandır.

Soru 61

Seçeneklerden hangisi gelenekçi roman türünün özelliklerinden bir tanesi değildir?

Seçenekler

A
Romantik bir tavrın takipçisidir.
B
Klasik olay kurgusuna rastlanır.
C
Yerel ağızların kullanıldığı görülür.
D
Dün-bugün-yarın şeklinde kronolojik zaman kullanılır.
E
Milli ve İslami duyarlılığı dışlar.
Açıklama:
Gelenekçi roman ilk dört şıkta verilen özellikleri göstermektedir. Buna göre gelenekçi roman romantik bir tavrın takipçisidir. Gelenekçi romanda klasik olay kurgusuna rastlanır. Gelenekçi romanda yerel ağızların kullanıldığı görülür. Gelenekçi romanda kronolojik zaman kullanılır. Ancak son seçenekte verilen ifadenin aksine gelenekçi roman milli ve İslami duyarlılıktan beslenir.

Soru 62

Seçeneklerden hangisi gelenekçi romanın ilk örneklerinden olan Halide Edip Adıvar’ın eseridir?

Seçenekler

A
Turfanda mı Yoksa Turfa mı?
B
Yeni Turan
C
Kadıköyü’nün Romanı
D
Ülker Fırtınası
E
Ciğerdelen
Açıklama:
Gelenekçi romanın ilk örneklerinden olan ve Halide Edip Adıvar tarafından kaleme alınan eser Yeni Turan’dır.

Soru 63

Küçük ağa, Yalnızlar, İbiş’in Rüyası, Dönemeçler, Gençliğim Eyvah ve Osmancık gibi eserleri ile tanınan, gelenekçi romanın ilk nitelikli örneklerini veren yazar seçeneklerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?

Seçenekler

A
Halide Edip Adıvar
B
Münevver Ayaşlı
C
Tarık Buğra
D
Cengiz Dağcı
E
Hüseyin Nihal Atsız
Açıklama:
Küçük ağa, Yalnızlar, İbiş’in Rüyası, Dönemeçler, Gençliğim Eyvah ve Osmancık gibi eserleri ile tanınan, gelenekçi romanın ilk nitelikli örneklerini veren yazar Tarık Buğra’dır.

Soru 64

1960’lı yıllarda dini değerler çerçevesinde kurgulanan gelenekçi romanın bu yöndeki ilk örneği olan ve Ömer Okçu tarafından kaleme alınan eser seçeneklerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?

Seçenekler

A
Huzur Sokağı
B
Minyeli Abdullah
C
Gençliğim Eyvah
D
İbişin Rüyası
E
Korkunç Yıllar
Açıklama:
1960’lı yıllarda dini değerler çerçevesinde kurgulanan gelenekçi romanın bu yöndeki ilk örneği olan ve Ömer Okçu tarafından kaleme alınan eser Minyeli Abdullah’tır.

Soru 65

1970’li yıllarda gelenekçi roman türünün örneklerinden bir tanesi olan, Osmanlı devletinin çöküş yılları, balkan Savaşları ve Rumeli göçleri üzerine yoğunlaşan e kaybedilen Rumeli’ye ait kültür mirasının İstanbul’a uzanmış çizgilerini yansıtan roman hangi seçenekte doğru olarak verilmiştir?

Seçenekler

A
Hilal Görününüce
B
Ağustos Başağı
C
Bizim Diyar
D
Çırpıntılar
E
Karanlığa Direnen Yıldız
Açıklama:
1970’li yıllarda gelenekçi roman türünün örneklerinden bir tanesi olan, Osmanlı devletinin çöküş yılları, balkan Savaşları ve Rumeli göçleri üzerine yoğunlaşan e kaybedilen Rumeli’ye ait kültür mirasının İstanbul’a uzanmış çizgilerini yansıtan roman Sevinç Çokum’un Bizim Diyar isimli romanıdır.

Soru 66

Ülkücü bir öğretmenin, davasına inanmış; milletinin, devletinin meselelerini kendisine dert edinmiş aydın bir insanın romanı olan ve geleneksel roman türünün bir örneğini teşkil eden Yoklar isimli romanın yazarı kimdir?

Seçenekler

A
Halide Edip Adıvar
B
Tarık Buğra
C
Hasan Kayıhan
D
Emine Işınsu
E
Bahaeddin Özkişi
Açıklama:
Ülkücü bir öğretmenin, davasına inanmış; milletinin, devletinin meselelerini kendisine dert edinmiş aydın bir insanın romanı olan ve geleneksel roman türünün bir örneğini teşkil eden Yoklar isimli romanın yazarı Hasan Kayıhan’dır.

Soru 67

Katre-i Matem, Şah Sultan ve Babil’de Ölüm İstanbul’da Aşk isimli romanların yazarı, gelenekçi romanın son dönem temsilcilerinden, eski edebiyatın anlatma formlarından yararlanarak divan kültüründen beslenen tezli romanları kaleme alan yazar kimdir ?

Seçenekler

A
İskender Pala
B
Orhan Pamuk
C
Yaşar Kemal
D
Zülfü Livaneli
E
Elif Şafak
Açıklama:
Katre-i Matem, Şah Sultan ve Babil’de Ölüm İstanbul’da Aşk isimli romanların yazarı, gelenekçi romanın son dönem temsilcilerinden, eski edebiyatın anlatma formlarından yararlanarak divan kültüründen beslenen tezli romanları kaleme alan yazar İskender Pala’dır.

Soru 68

Anadolu’dan İstanbul’a göçle birlikte yaşanan kültür yozlaşmasına göndermeler yapan, İstanbul’un yozlaştıran değil yozlaşan mekân olarak ele alındığı, 1989 yılında basılan Sevinç Coşkum romanı seçeneklerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?

Seçenekler

A
Gülyüzlüm
B
Zor
C
Gece Kuşu Uzun Öter
D
Rozalya Ana
E
Bölüşmek
Açıklama:
Anadolu’dan İstanbul’a göçle birlikte yaşanan kültür yozlaşmasına göndermeler yapan, İstanbul’un yozlaştıran değil yozlaşan mekân olarak ele alındığı, 1989 yılında basılan Sevinç Coşkum romanı Gülyüzlüm’dür.

Soru 69

Seçeneklerde yer alan ifadelerden hangisi Türkiye’de gelenekçi romanın gelişim süreciyle ilgili doğru bir ifade değildir?

Seçenekler

A
Çok partili hayata geçiş gelenekçi romanın gelişimini etkilemiştir.
B
1950 sonrası yaşanan özgür ve demokratik ortam geleneksel romanın gelişimini etkilemiştir.
C
Geleneksel roman toplumun kalp ve zihin bulanıklığına çözüm arayışlarının bir ürünüdür.
D
Geleneksel romanın ardından üzeri küllenmiş kültürel değerleri hatırlama ve yeniden hayata katma çabası vardır.
E
Gelenekçi romanın ilk örnekleri 1800’lü yılların son yarısında kadar dayanmaktadır.Gelenekçi romanın ilk örnekleri 1800’lü yılların son yarısında kadar dayanmaktadır.
Açıklama:
Türkiye, 1950’li yıllarda çok partili hayata geçişin getirdiği sosyal ve siyasal değişimlere sahne olur. Tek parti döneminin pozitivist ve tek tip insan yaratma tavrı, evrensel değerleri öne çıkarma çabası, laikliği özel hayatlara müdahale edecek biçimde uygulama ısrarı gibi nedenler, İslamî söylemin de, milliyetçi söylemin de güçlenmesini engellemişti. 1950’lerin özgür ve demokratik ortamında mistik/metafizik yaklaşımların önü açılır. Önce şiirle kendini ifade imkânı bulan İslamî söylem, daha sonra roman ve hikâyeyi de kullanmaya başlar. Batılılaşma macerasının, kendini inkâr biçiminde ve kayıtsız şartsız teslimiyet düzeyinde algılanması, kimi aydınlar tarafından sorgulamaya tabi tutulur. Toplumun kalp ve zihin bulanıklığına çözüm arayışları, üzeri küllenmiş kültürel değerleri hatırlama ve yeniden hayata katma çabalarını doğurur. Modern hayata karşılık geleneksel hayat da yaşama şansı bulur. Bir yanda modern yaşama tarzı, diğer yanda geleneksel yaşama tarzı, üçüncü grupta da modern yaşama tarzıyla geleneksel yaşama tarzını sentezleyen bir anlayış hüküm sürmeye başlar. Gelenekçi romanın ilk örnekleri 1950’li yıllarda verilmeye başlanmıştır.

Soru 70

Bir toplumda, bir toplulukta eskiden kalmış olmaları dolayısıyla saygın tutulup kuşaktan kuşağa iletilen, yaptırım gücü olan, kültürel kalıntılar, alışkanlıklara ne ad verilir?

Seçenekler

A
Gelenek
B
Kültür
C
Sendikal örgütlenme
D
Mevzuat
E
Demokrasi
Açıklama:
“Bir toplumda, bir toplulukta eskiden kalmış olmaları dolayısıyla saygın tutulup kuşaktan kuşağa iletilen, yaptırım gücü olan, kültürel kalıntılar, alışkanlıklar.

Soru 71

Yenilikçi tavrın arkasında ne vardır?

Seçenekler

A
Toplumun değerlerine sırt çevirme
B
Toplumun değerlerini benimseme
C
Toplumun değerlerini içselleştirme
D
Değerleri küreselleştirme
E
Adalet ve demokrasiyi değerlerle buluşturma
Açıklama:
“Yenilikçi” tavrın arkasında, toplumun değerlerine sırt çevirme, gelenekçi tavrın arkasında ise toplumun değerlerini yüceltme kaygısı vardır. İkisini uzlaştırmaya yönelik bir çizgi takip edenlerden de söz edilebilir.

Soru 72

Toplumun kültürel değerlerini kurmacanın dünyasına taşıyan romanlara ne ad verilir?

Seçenekler

A
Gelenekçi roman
B
Içsel roman
C
Kurgu roman
D
Durumsal roman
E
Dönüşsel roman
Açıklama:
Toplumun kültürel değerlerini kurmacanın dünyasına taşıyan romanlara “gelenekçi roman” denir. Gelenekçi roman, aileyi ve aile içi değerleri yücelten bir anlayışı temsil eder.

Soru 73

Aşağıdaki yazarlardan hangisi gelenekten beslenen romanın ilk örneklerini veren yazarlarımızdan biridir?

Seçenekler

A
Halide Edip Adıvar
B
Pınar Kür
C
Adalet Ağaoğlu
D
Betül Mardin
E
Halide Nusret Zorlutuna
Açıklama:
Gelenekten beslenen romanların ilk örneklerini Mehmet (Mizancı) Murad’ın (1854-1917) Turfanda mı Yoksa Turfa mı? (1891) ve Halide Edip Adıvar’ın ((1884-1964) Yeni Turan (1912) romanlarına kadar götürmek mümkündür. Her iki roman da millî ütopyalar üzerine kurulur.

Soru 74

Medeniyet değişimini ele alan ve bu değişimin aile içinde sebep olduğu çözülmeleri kişilerin ruh derinliklerine inerek işleyen, Aşk Bu İmiş (1939) Batmayan Gün (1939), Ateş Ağacı (1941), Yaşayan Ölü (1942), İnsan ve Şeytan (1942), Son Menzil (1943), Yolcu Nereye Gidiyorsun (1944), Mesihpaşa İmamı (1944), İbrahim Efendi Konağı (1965) romanlarını veren yazarımız kimdir?

Seçenekler

A
Samiha Ayverdi
B
Şükûfe Nihal
C
Pınar Kür
D
Adalet Ağaoğlu
E
Halide Edip Adıvar
Açıklama:
Medeniyet değişimini ele alan ve bu değişimin aile içinde sebep olduğu çözülmeleri kişilerin ruh derinliklerine inerek işleyen Samiha Ayverdi (1906-1993), konusunu Firavunlar döneminden alan ilk romanı Aşk Bu İmiş’i (1939) yayımlar. Bu ilk romanı sırasıyla Batmayan Gün (1939), Ateş Ağacı (1941), Yaşayan Ölü (1942), İnsan ve Şeytan (1942), Son Menzil (1943), Yolcu Nereye Gidiyorsun (1944), Mesihpaşa İmamı (1944), İbrahim Efendi Konağı (1965) romanları izler.

Soru 75

Eski Türk geleneğine ayna tuttuğu romanlarıyla Türkçü/milliyetçi söylemin öncü ismi olarak dikkati çeken, 1923 sonrası inşa edilmek istenen kimliğin oluşumuna Orta Asya’daki kültür değerlerimizi katmayı amaçlayan Atsız Bozkurtların Ölümü (1946) ve Bozkurtlar Diriliyor (1949) romanlarını veren yazarımız kimdir?

Seçenekler

A
Hüseyin Nihal Atsız
B
Samiha Ayverdi
C
Şükûfe Nihal
D
Pınar Kür
E
Adalet Ağaoğlu
Açıklama:
Hüseyin Nihal Atsız (1905-1975), eski Türk geleneğine ayna tuttuğu romanlarıyla Türkçü/milliyetçi söylemin öncü ismi olarak dikkati çeker. 1923 sonrası inşa edilmek istenen kimliğin oluşumuna Orta Asya’daki kültür değerlerimizi katmayı amaçlayan Atsız Bozkurtların Ölümü (1946) ve Bozkurtlar Diriliyor (1949) romanlarında Türk milletinin cesur, bilgili, bilinçli, fedakâr ve kahraman idarecilere sahip olduğu zamanlar büyük işler başardığını, en zor şartlarda bile istiklal düşüncesinden vazgeçmediğini vurgular.

Soru 76

Romanlarında Kırım Türklerinin Ruslardan gördüğü baskı ve zulümleri anlatan yazarımız kimdir?

Seçenekler

A
Cengiz Dağcı
B
Tarık Buğra
C
Hekimoğlu İsmail
D
Abbas Sayar
E
Hasan Kayıhan
Açıklama:
Cengiz Dağcı romanlarında Kırım Türklerinin Ruslardan gördüğü baskı ve zulümleri anlatır. Eserlerini “annemin dili” dediği Türkiye Türkçesiyle kaleme alır.

Soru 77

“Kaybolmuş Günler, Dönemeç, Güzel Ölüm, Bir Aşk Serüveni” eserlerini veren gelenekçi yazarımız kimdir?

Seçenekler

A
Mustafa Miyasoğlu
B
Tarık Buğra
C
Hekimoğlu İsmail
D
Abbas Sayar
E
Hasan Kayıhan
Açıklama:
Mustafa Miyasoğlu (1946-), Kaybolmuş Günler, Dönemeç, Güzel Ölüm, Bir Aşk Serüveni romanlarıyla gelenekçi bir yazardır. Kaybolmuş Günler (1975), bireysel sorunlarla sosyal ve tarihî olayların iç içe yaşandığı 1960 sonrasında ortaya çıkan iki-üç neslin hikâyesini anlatır. Kaybedilmiş dönemler ve dışarıdan esen yanlış rüzgârlar arasında yaşamaya ve hayata tutunmaya çalışan gençler, romanın konusunu oluşturur. Üniversiteli gençlerin hayatını, aşklarını ve acılarını, “Alternatif 68 Kuşağı”nın farklı bakış açısıyla ortaya koyar. Beşir Güner’in kararsız ve tedirgin kişiliğinde, baştan sona bir huzur arayışını anlatan roman, Cumhuriyet döneminde yaşayan insanımızın iç dünyasındaki parçalanmışlığı ve değerler karmaşasını ele alır.

Soru 78

İsimle Ateş Arasında (2002) adlı eserinde Osmanlı coğrafyasında gücü/iktidarı temsil eden padişah ile padişahın gücünü hem kabullenen hem de tehdit eden yeniçeriler arasındaki çatışma üzerine kurulu romanlarını kaleme alan yazarımız kimdir?

Seçenekler

A
Nazan Bekiroğlu
B
Osman Çeviksoy
C
Beşir Ayvazoğlu
D
Mehmet Niyazi
E
Rasim Özdenören
Açıklama:
Nazan Bekiroğlu (1955-), metinlerini tasavvuf kültürü ve İslamî motiflerle süsler. Kur’an-ı Kerim’de “ahsenü’l-kasas” (kıssaların en güzeli) olarak anılan Yusuf kıssasını çağdaş edebiyatın imkânlarıyla yeniden yazar. Yusuf ile Züleyha (2000) adlı bu eserde, yazarın kurguya katkısı yanında özgün yorumları da söz konusudur. İkinci romanı İsimle Ateş Arasında (2002) Osmanlı coğrafyasında gücü/iktidarı temsil eden padişah ile padişahın gücünü hem kabullenen hem de tehdit eden yeniçeriler arasındaki çatışma üzerine kurulur.

Soru 79

Buhara Yanıyor (1974), Elvedâ Buhara (1975), Malazgirt’te Bir Cuma Sabahı, Kırım Kan Ağlıyor, Şehzade Selim (1976), Sel (1977), Köprübaşı (1979), Mavi Yıldız (1980), Endülüs’e Veda (1981), Cem Sultan 1-2, Dördüncü Murad 1-2 (1982), Merhaba Söğüt (1990) gibi tarihî romanları yanında Yolbaşı, Boşlukta Yürümek (1979), Keşmekeş, Yürek Seferi, Uzaklar Yakındır gibi güncel toplumsal romanlarında da geleneksel değerlere bağlılığı dile getiren yazarımız kimdir?

Seçenekler

A
Yavuz Bahadıroğlu
B
Osman Çeviksoy
C
Beşir Ayvazoğlu
D
Mehmet Niyazi
E
Rasim Özdenören
Açıklama:
Yavuz Bahadıroğlu (1945-), 1970’li yıllardan itibaren tarihî romanda dinî ve millî değerleri öne çıkaran bir imzadır. 1972’de yazdığı Sunguroğlu romanıyla tarihî roman vadisinde adım atan Bahadıroğlu, millî ve manevi değerleri tarihî roman aracılığıyla topluma kazandırmaya çalışır. Buhara Yanıyor (1974), Elvedâ Buhara (1975), Malazgirt’te Bir Cuma Sabahı, Kırım Kan Ağlıyor, Şehzade Selim (1976), Sel (1977), Köprübaşı (1979), Mavi Yıldız (1980), Endülüs’e Veda (1981), Cem Sultan 1-2, Dördüncü Murad 1-2 (1982), Merhaba Söğüt (1990) gibi tarihî romanları yanında Yolbaşı, Boşlukta Yürümek (1979), Keşmekeş, Yürek Seferi, Uzaklar Yakındır gibi güncel toplumsal romanlarında da geleneksel değerlere bağlılığı dile getirir.

Soru 80

Aşağıdakilerden hangisi gelenekçi romanın özelliklerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Gelenekçi romanın, toplum değerleriyle barışık, hatta bu değerlere sıkı sıkıya bağlı olması
B
Tarihten, yaşama tarzından, inançlardan gelen unsurların edebî metne yansıması
C
Gelenekçi romanlarda klasik olay kurgusuna rastlanması
D
Gelenekçi romanlarda etik kaygı gözetilmesi
E
Gelenekçi romanın, millî ve İslami duyarlıktan beslenmesi
Açıklama:
Gelenekçi romanlarda etik kaygı gözetilmesi

Soru 81

Korkunç Yıllar, Yurdunu Kaybeden Adam, O Topraklar Bizimdi gibi romanlarıyla tanınan Kırımlı Türk yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Mizancı Murat
B
Samiha Ayverdi
C
Cengiz Dağcı
D
Safiye Erol
E
Münever Ayaşlı
Açıklama:
Cengiz Dağcı

Soru 82

Aşağıdakilerden hangisi Tarık Buğra’nın eserlerinden biridir?

Seçenekler

A
Dönemeçte
B
Can Şenliği
C
Sokakta
D
Çiçekler Büyür
E
Hilâl Görününce
Açıklama:
Dönemeçte

Soru 83

Aşağıdakilerden hangisi geleneğe bağlı tarihî roman yazarlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Mehmed Niyazi (Özdemir)
B
Sevinç Çokum
C
Yavuz Bahadıroğlu
D
A. Yılmaz Boyunağa
E
Mustafa Necati Sepetçioğlu
Açıklama:
Sevinç Çokum

Soru 84

Romanlarında Kırım Türklerinin Ruslardan gördüğü baskı ve zulümleri anlatan, eserlerini “annemin dili” dediği Türkiye Türkçesiyle kaleme alan yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Tarık Buğra
B
Mustafa Necati Sepetçioğlu
C
Vedat Türkali
D
Safiye Erol
E
Cengiz Dağcı
Açıklama:
Cengiz Dağcı

Soru 85

Aşağıdakilerden hangisi 1980 sonrası gelenekçi romanın temsilcilerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Tahir Kutsi Makal
B
Rasim Özdenören
C
Osman Çeviksoy
D
Nazan Bekiroğlu
E
Mustafa Miyasoğlu
Açıklama:
Tahir Kutsi Makal

Soru 86

Nazan Bekiroğlu ile ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Metinlerini tasavvuf kültürü ve İslami motiflerle süsler.
B
Kur’an’daki Yusuf kıssasını çağdaş edebiyatın imkânlarıyla yeniden yazmıştır.
C
Âdem’la Havva kıssasından yola çıkarak Lâ- Sonsuzluk Hecesi adlı romanı kaleme almıştır.
D
Mecnun Masalları adlı kitabın yazarıdır.
E
İsimle Ateş Arasında adlı bir romanı vardır.
Açıklama:
Mecnun Masalları adlı kitabın yazarıdır.

Soru 87

Aşağıdakilerden hangisi Mustafa Miyasoğlu’nun romanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Kaybolmuş Günler
B
Dönemeç
C
Güzel Ölüm
D
Bir Aşk Serüveni
E
Gül Yetiştiren Adam
Açıklama:
Kaybolmuş Günler
Gül Yetiştiren Adam

Soru 88

Mustafa Necati Sepetçioğlu için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Seçenekler

A
Çağımızın Dede Korkut’u olarak anılır.
B
Gelenekçi tarihî romanın temsilcilerindendir.
C
Almanya’ya göç konusunda yazdığı romanlar büyük ilgi görmüştür.
D
Anahtar, Konak, Üçler Yediler Kırklar gibi romanları vardır.
E
Kıbrıs’ın 4000 yıllık tarihîni anlatan 8 ciltlik bir roman yazmıştır.
Açıklama:
Almanya’ya göç konusunda yazdığı romanlar büyük ilgi görmüştür.

Soru 89

Gurbet Ölümleri ve Beyler Aman romanlarıyla tanınan yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Emine Işınsu
B
Hasan Kayıhan
C
Sevinç Çokum
D
Afet Ilgaz
E
Durali Yılmaz
Açıklama:
Hasan Kayıhan

Soru 90

I. Klasik olay kurgusuna rastlanır.
II. Estetik anlayışı etik kaygılar yönlendirir.
III. Yerel ağızlar kullanılmaz.
IV. Genellikle ilahi (hâkim/tanrısal) bakış açışına rastlanır.
Yukarıdaki ifadelerden hangisi/hangileri gelenekçi roman ile ilgili olarak doğrudur?

Seçenekler

A
Yalnız II
B
Yalnız IV
C
I, III
D
I, II, III
E
I, II, IV
Açıklama:
Gelenekçi romanda klasik olay kurgusuna rastlanır. Estetik anlayışı etik kaygılar yönlendirir. Genellikle ilahi (hâkim/tanrısal) bakış açışına rastlanır. Yerel ağızların kullanıldığı görülür.

Soru 91

I. Halide Edib Adıvar’a ait bir eserdir.
II. Kültür unsurlarının oluşturduğu yaşam tarzını öne çıkarmak ve millî ruhu temsil eden kahramanlar üzerinden ifade etmek amacıyla yazılmıştır.
III. Yazar, milliyetçilik düşüncesinden yola çıkarak eseri kaleme almıştır.
Yukarıda verilen bilgiler hangi esere aittir?

Seçenekler

A
Yeni Turan
B
Kadıköyü’nün Romanı
C
Ülker Fırtınası
D
Turfanda mı Yoksa Turfa mı?
E
Ciğerdelen
Açıklama:
Yeni Turan, Halide Edib Adıvar’a ait bir eserdir. Kültür unsurlarının oluşturduğu yaşam tarzını öne çıkarmak ve millî ruhu temsil eden kahramanlar üzerinden ifade etmek amacıyla yazılmıştır. Yazar, milliyetçilik düşüncesinden yola çıkarak eseri kaleme almıştır. Kadıköyü’nün Romanı, Ülker Fırtınası ve Ciğerdelen Safiye Erol’a; Turfanda mı Yoksa Turfa mı? ise Mehmet Murad’a aittir.

Soru 92

I. Aşk Bu İmiş
II. Dineyri Papazı
III. Ateş Ağacı
IV. Batmayan Güneş
Yukarıdaki eserlerden hangisi/hangileri Semiha Ayverdi’ye aittir?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız IV
C
I, III
D
I, III, IV
E
II, III, IV
Açıklama:
Aşk Bu İmiş, Ateş Ağacı ve Batmayan Güneş Semiha Ayverdi’ye aittir. Dineyri Papazı ise Safiye Erol’a aittir.

Soru 93

I. Eski Türk geleneğine ayna tuttuğu romanlarıyla Türkçü/milliyetçi söylemin öncü ismi olarak dikkati çeker.
II. Atsız Bozkurtların Ölümü ve Bozkurtlar Diriliyor romanlarının yazarıdır.
Yukarıda verilen bilgiler hangi yazar ile ilgilidir?

Seçenekler

A
Mehmet Murad
B
Hüseyin Nihal Atsız
C
Namık Kemal
D
Cengiz Dağcı
E
Halide Edip Adıvar
Açıklama:
Hüseyin Nihal Atsız, eski Türk geleneğine ayna tuttuğu romanlarıyla Türkçü/milliyetçi söylemin öncü ismi olarak dikkati çeker. Atsız Bozkurtların Ölümü ve Bozkurtlar Diriliyor romanlarının yazarıdır. Bu romanlarda Türk milletinin cesur, bilgili, bilinçli, fedakâr ve kahraman idarecilere sahip olduğu zamanlar büyük işler başardığını, en zor şartlarda bile istiklal düşüncesinden vazgeçmediğini vurgular.

Soru 94

I. Gelenekçi romanın ilk nitelikli örneklerinin sahibidir.
II. İbiş’in Rüyası, Firavun İmanı, Yalnızlar ve Gençliğim Eyvah eserlerinden bazılarıdır.
Yukarıda verilen bilgiler hangi yazar ile ilgilidir?

Seçenekler

A
Emine Işınsu
B
Abbas Sayar
C
Tarık Buğra
D
Sevinç Çokum
E
Hasan Kayıhan
Açıklama:
Tarık Buğra, gelenekçi romanın ilk nitelikli örneklerinin sahibidir. İbiş’in Rüyası, Firavun İmanı, Yalnızlar ve Gençliğim Eyvah eserlerinden bazılarıdır.

Soru 95

“Kurtuluş Savaşı’nın küçük bir Anadolu kasabasından görünüşüdür. Kültür hayatımızın tanıdık simalarını ve özelliklerini yansıtan eser, Millî Mücadele’nin romanıdır.” şeklindeki bilgi aşağıdaki eserlerden hangisi ile ilgilidir?

Seçenekler

A
Küçük Ağa
B
Pertev Beyin Torunları
C
Korkunç Yıllar
D
Yurdunu Kaybeden Adam
E
O Topraklar Bizimdi
Açıklama:
Tarık Buğra’nın Küçük Ağa adlı eseri Kurtuluş Savaşı’nın küçük bir Anadolu kasabasından görünüşüdür. Kültür hayatımızın tanıdık simalarını ve özelliklerini yansıtan eser, Millî Mücadele’nin romanıdır.

Soru 96

Aşağıdaki yazar-eser eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Bahaeddin Özkişi - Köse Kadı
B
Abbas Sayar - Yılkı Atı
C
Tarık Buğra - Tutsak
D
Tahir Kutsi Makal - Meydan Dayağı
E
Hasan Kayıhan - Yoklar
Açıklama:
Bahaeddin Özkişi - Köse Kad, Abbas Sayar - Yılkı Atı, Tahir Kutsi Makal - Meydan Dayağı, Hasan Kayıhan - Yoklar şeklindedir. Ancak Tutsak adlı eser Emine Işınsu’ya aittir.

Soru 97

I. Romanlarında Kırım Türklerinin Ruslardan gördüğü baskı ve zulümleri anlatır.
II. Eserlerini “annemin dili” dediği Türkiye Türkçesiyle kaleme alır.
III. Sadık Turan’ın Hatıraları, Korkunç Yıllar, O Topraklar Bizimdi eserlerinden bazılarıdır.
Yukarıda verilen bilgiler hangi yazar ile ilgilidir?

Seçenekler

A
Emine Işınsu
B
Cengiz Dağcı
C
Samiha Ayverdi
D
Hüseyin Nihal Atsız
E
Safiye Erol
Açıklama:
Cengiz Dağcı, romanlarında Kırım Türklerinin Ruslardan gördüğü baskı ve zulümleri anlatır. Eserlerini “annemin dili” dediği Türkiye Türkçesiyle kaleme alır. Sadık Turan’ın Hatıraları, Korkunç Yıllar, O Topraklar Bizimdi eserlerinden bazılarıdır.

Soru 98

I. Sabahat Emir
II. Mustafa Necati Sepetçioğlu
III. Yavuz Bahadıroğlu
Yukarıdaki yazarlardan hangisi/hangileri geleneğe bağlı tarihî romanın temsilcileridir?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I, II
D
I, III
E
II, III
Açıklama:
Mustafa Necati Sepetçioğlu ve Yavuz Bahadıroğlu tarihî roman yazarı olarak öne çıkarlar. Bu isimlere sonraki dönemlerde A. Yılmaz Boyunağa ve Mehmed Niyazi (Özdemir) de katılır.

Soru 99

I. Nazan Bekiroğlu
II. İskender Pala
III. Tarık Buğra
Yukarıdaki yazarlardan hangisi/hangileri yakın dönem gelenekçi romanın temsilcileridir?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I, II
E
II, III
Açıklama:
Mustafa Miyasoğlu, Rasim Özdenören, Osman Çeviksoy, Nazan Bekiroğlu, İskender Pala, Sadık Yalsızuçanlar yakın dönem gelenekçi romanın temsilcileri arasındadır.

Soru 100

Mehmet Murad'ın Batılılaşmanın getirdiği etkiyle din, dil, tarih, ahlak, gelenek gibi değerlerin sarsılmasına engel olmak, bu konuda halkı bilinçlendirmek için yazmış olduğu roman aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yeni Turan
B
Turfanda mı Yoksa Turfa mı
C
Kadıköyü’nün Romanı
D
Ülker Fırtınası
E
Ciğerdelen
Açıklama:
Mehmet Murad, Turfanda mı Yoksa Turfa mı romanını Batılılaşmanın getirdiği etkiyle din, dil, tarih, ahlak, gelenek gibi değerlerin sarsılmasına engel olmak, bu konuda halkı bilinçlendirmek için yazar. Doğru yanıt B'dir.

Soru 101

Aşağıdakilerden hangisi Samiha Ayverdi’nin eserlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Aşk Bu İmiş
B
Batmayan Gün
C
Ateş Ağacı
D
Dineyri Papazı
E
Mesihpaşa İmamı
Açıklama:
Dineyri Papazı Safiye Erol'un eserlerinden biridir. Doğru yanıt D'dir.

Soru 102

Tarık Buğra'nın Kurtuluş Savaşı’nın küçük bir Anadolu kasabasından görünüşünü resmettiği romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Osmancık
B
Yağmur Beklerken
C
Gençliğim Eyvah
D
Dönemeçte
E
Küçük Ağa
Açıklama:
Küçük Ağa (1964), Kurtuluş Savaşı’nın küçük bir Anadolu kasabasından görünüşüdür. Doğru yanıt E'dir.

Soru 103

Aşağıdakilerden hangisi 1970 sonrası gelenekçi romanın temsilcilerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Abbas Sayar
B
Hasan Kayıhan
C
Samiha Ayverdi
D
Tahir Kutsi Makal
E
Emine Işınsu
Açıklama:
Samiha Ayverdi 1970 sonrası gelenekçi romanın temsilcilerinden biri değildir. Doğru yanıt C'dir.

Soru 104

Eğik Ağaçlar, Bölüşmek, Makina ve Derin Yara gibi eserleri kaleme alan yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Emine Işınsu
B
Sevinç Çokum
C
Tahir Kutsi Makal
D
Bahaeddin Özkişi
E
Abbas Sayar
Açıklama:
Eğik Ağaçlar, Bölüşmek, Makina ve Derin Yara gibi eserleri kaleme alan yazar Sevinç Çokum'dur. Doğru yanıt B'dir.

Soru 105

Kerküklü bir Türkmen kızını seven Kırım göçmeni bir gencin öldürülmeden önce Ankara’da I. Türk Dünyası Kurultayı’nı toplayışı ve katılanlara on beş yıl içinde bütün Türk yurtlarının özgürlüklerine kavuşacakları müjdesini verişini anlatan Hasan Kayıhan romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Zincir
B
Yoklar
C
Uyanmak
D
Acı Su
E
Gurbet Ölümleri
Açıklama:
Zincir (1977), Kerküklü bir Türkmen kızını seven Kırım göçmeni bir gencin öldürülmeden önce Ankara’da I. Türk Dünyası Kurultayı’nı toplayışı ve katılanlara on beş yıl içinde bütün Türk yurtlarının özgürlüklerine kavuşacakları müjdesini verişini anlatır. Doğru yanıt A'dır.

Soru 106

“Çağımızın Dede Korkut’u” olarak anılan, Kilit, Anahtar ve Kapı gibi eserlerin sahibi yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Tarık Buğra
B
Abbas Sayar
C
Bahaeddin Özkişi
D
Mustafa Necati Sepetçioğlu
E
Hüseyin Nihal Atsız
Açıklama:
“Çağımızın Dede Korkut’u” olarak anılan, Kilit, Anahtar ve Kapı gibi eserlerin sahibi yazar Mustafa Necati Sepetçioğlu'dur. Doğru yanıt D'dir.

Soru 107

Ahmet Yılmaz Boyunağa'nın cihat kavramı çevresinde Preveze Savaşı’nı anlattığı romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kırık Hançer
B
Hind Sularında
C
Fetih Sancakları
D
Kan ve Gül
E
Endülüs Şahini
Açıklama:
Ahmet Yılmaz Boyunağa'nın cihat kavramı çevresinde Preveze Savaşı’nı anlattığı romanı Fetih Sancakları'dır. Doğru yanıt C'dir.

Soru 108

Aşağıdakilerden hangisi Rasim Özdenören'in eserlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Hastalar ve Işıklar
B
Çözülme
C
Çok Sesli Bir Ölüm
D
Çarpılmışlar
E
Ölüm Daha Güzeldi
Açıklama:
Ölüm Daha Güzeldi Mehmed Niyazi (Özdemir)'e ait bir eserdir. Doğru yanıt E'dir.

Soru 109

Nun Masalları (1997) adlı hikâye kitabıyla edebiyat dünyasına giren akademisyen yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Sadık Yalsızuçanlar
B
Nazan Bekiroğlu
C
Necdet Ekici
D
Sevim Asımgil
E
Raif Cilasun
Açıklama:
Nun Masalları (1997) adlı hikâye kitabıyla edebiyat dünyasına giren akademisyen yazar Nazan Bekiroğlu'dur. Doğru yanıt B'dir.

Soru 110

Aşağıdakilerden hangisi gelenekçi romanın özelliklerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Toplumun değerlerine sıkı sıkıya bağlıdır.
B
Realist bir tavrın takipçisidir.
C
Tarihten, yaşama tarzından, inançlardan gelen unsurlar edebî metne yansır.
D
Yerel ağızların kullanıldığı görülür.
E
Millî ve İslami duyarlıktan beslenir.
Açıklama:
Gelenekçi roman, romantik bir tavrın takipçisidir. Doğru cevap B'dir.

Soru 111

Ruh-madde, şehir-köy, İstanbul-Anadolu çatışmaları yanında vatan ve millet
sevgisi gibi temalar işlediği romanlarıyla geleneğe eklenen bir tavır sergileyen, doğu ve batı medeniyetlerini karşı karşıya getiren bir kurguyla çözümlemelere giden, ilk eseri Kadıköyü’nün Romanı (1938) olan yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Mehmet Murad
B
Halide Edib Adıvar
C
Safiye Erol
D
Samiha Ayverdi
E
Hüseyin Nihal Atsız
Açıklama:
Ruh-madde, şehir-köy, İstanbul-Anadolu çatışmaları yanında vatan ve millet sevgisi gibi temalar işlediği romanlarıyla Safiye Erol (1900-1964), geleneğe eklenen bir tavır sergiler. Doğu ve batı medeniyetlerini karşı karşıya getiren bir kurguyla çözümlemelere giden yazar, kültür değerlerimize gönül ve ruh penceresinden bakar. İlk eseri Kadıköyü’nün Romanı’nda (1938) medeniyet çatışmaları çevresinde kurgulanmıştır. Doğru cevap C'dir.

Soru 112

“Sadık Turan’ın Hatıraları” adlı roman aşağıdaki gelenekçi yazarlardan hangisine aittir?

Seçenekler

A
Cengiz Dağcı
B
Safiye Erol
C
Samiha Ayverdi
D
Mehmet Murad
E
Halide Edib Adıvar
Açıklama:
Doğru cevap A'dır.

Soru 113

Aşağıdakilerden hangisi Tarık Buğra'nın eserlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Küçük Ağa
B
İbiş’in Rüyası
C
Gençliğim Eyvah
D
Yağmur Beklerken
E
Yılkı Atı
Açıklama:
Doğru cevap E'dir.

Soru 114

Aşağıdakilerden hangisi Emine Işınsu'nun eserlerinden biridir?

Seçenekler

A
Meydan Dayağı
B
Kaf Dağının Ardında
C
Can Şenliği
D
Köse Kadı
E
Dik Bayır
Açıklama:
Doğru cevap B'dir.

Soru 115

Aşağıdaki yazarlardan hangisi “Çağımızın Dede Korkut’u” olarak anılmaktadır?

Seçenekler

A
Mehmed Niyazi
B
Mustafa Miyasoğlu
C
Yavuz Bahadıroğlu
D
Mustafa Necati Sepetçioğlu
E
Osman Çeviksoy
Açıklama:
Doğru cevap D'dir.

Soru 116

"Güzel ölüm (1982) romanıyla farklı bir aşk anlayışını ortaya koyan yazar, Şakir’le Serpil’in ince, temiz, el değmemiş aşkını sezdirir. Ancak bu aşk, Serpil’in ölümü üzerine evlilikle sonuçlanmayacaktır. 1974 Kıbrıs Harekâtı’nın fon olarak kullanıldığı romanda Hala Sultan’ın ölümü şehitlik bağlamında “güzel ölüm” olarak tasvir edilir."
Yukarda tanıtımı verilen eserin sahibi aşağıdaki yazarlardan hangisidir?

Seçenekler

A
Mustafa Miyasoğlu
B
İskender Pala
C
Nazan Bekiroğlu
D
Osman Çeviksoy
E
Mehmed Niyazi
Açıklama:
Doğru cevap A'dır.

Soru 117

Nun Masalları (1997) adlı hikâye kitabıyla edebiyat dünyasına giren akademisyen yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hüseyin Karatay
B
Sadık Yalsızuçanlar
C
Halide Edip Adıvar
D
İskender Pala
E
Nazan Bekiroğlu
Açıklama:
Doğru cevap E'dir.

Soru 118

Aşağıdakilerden hangisi İskender Pala'nın eserlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Od-Bir Yunus Romanı’nda
B
Şah Sultan
C
Babil’de Ölüm İstanbul’da Aşk
D
Şehirleri Süsleyen Yolcu
E
Od-Bir Yunus Romanı
Açıklama:
Doğru cevap D'dir.

Soru 119

Yitik Yaşamın Güncesi (2002) ve İki Ateş Arasında Aşk (2007) romanlarıyla tanınan gelenekçi roman yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Necdet Ekici
B
Ali Haydar Haksal
C
Şükrü Karaca
D
Fatma Karabıyık Barbarosoğlu
E
Emine Şenlikoğlu
Açıklama:
Doğru cevap B'dir.

Soru 120

Gelenekçi romanla ilgili hangi ifade yanlıştır?

Seçenekler

A
Aileyi ve aile içi değerleri yücelten bir anlayışı temsil eder.
B
Doğup büyüdüğü toplumu değiştirme çabası içerebilir.
C
Toplumun kültür değerlerine ilişkin farkındalık oluşturur.
D
Dinî ve millî karakterli gelenekler söz konusudur.
E
Toplumun kültürel değerlerini kurmacanın dünyasına taşır.
Açıklama:
Sanat ve edebiyatta, içinde doğup büyüdüğü toplumu değiştirme ve dönüştürme çabası sergileyenler de olabilir, mensubu bulunduğu toplumun gelenek adı altında toplanan değerlerine, motif ve ögelerine bağlı tavır sergileyenler de. “Yenilikçi” ve “gelenekçi” kavramları bu farklı tavırları karşılamak için kullanılır. “Yenilikçi” tavrın arkasında, toplumun değerlerine sırt çevirme, gelenekçi tavrın arkasında ise toplumun değerlerini yüceltme kaygısı vardır. Edebiyatta gelenekçilik, toplumun kültür değerlerine ilişkin farkındalık oluşturmaya yöneliktir. Dinden, tarihten ve yaşama tarzından gelen ritüeller bunlar arasındadır. Dinî ve millî karakterli geleneklerden söz edilebilir. Toplumun kültürel değerlerini kurmacanın dünyasına taşıyan romanlara “gelenekçi roman” denir. Gelenekçi roman, aileyi ve aile içi değerleri yücelten bir anlayışı temsil eder.

Soru 121

Gelenekçi romanlarda kronoloji ile ilgili hangi ifade doğrudur?

Seçenekler

A
Zaman sırası bozularak geçmiş bir olaya dönülür.
B
Genelde sadece geçmiş anlatılmaktadır.
C
Olay dizisinin ilerleyişi içine geçmişteki bir sahne katılır.
D
Her romanda belirli bir kronolojiye rastlanmaz.
E
Dün-bugün-yarın şeklindeki kronolojik zaman kullanılır.
Açıklama:
Gelenekçi romanlarda dün-bugün-yarın şeklindeki kronolojik zaman kullanılmaktadır.

Soru 122

I Şehir-köy
II Ruh-madde
III Bencillik-madde
IV Vatan ve millet sevgisi
V İstanbul-Anadolu çatışmaları
Safiye Erol romanlarında yukarıda verilen hangi konuları işlemiştir?

Seçenekler

A
II-III-IV
B
III-IV-V
C
II-III-IV-V
D
I-II-IV-V
E
I-II-III
Açıklama:
Safiye Erol (1900-1964), , ruh-madde, şehir-köy, İstanbul-Anadolu çatışmaları yanında vatan ve millet sevgisi gibi temalar işlediği romanlarıyla geleneğe eklenen bir tavır sergiler. Doğu ve batı medeniyetlerini karşı karşıya getiren bir kurguyla çözümlemelere giden yazar, kültür değerlerimize gönül ve ruh penceresinden bakar. Bencillik-madde-gönül-aşk çatışmalarını Samiha Ayverdi işlemiştir.

Soru 123

Gelenekçi romanın ilk nitelikli örnekleri kimin kaleminden çıkmıştır?

Seçenekler

A
Tarık Buğra
B
Cengiz Dağcı
C
Münevver Ayaşlı
D
Samiha Ayverdi
E
Mehmet Murad
Açıklama:
Gelenekçi romanın ilk nitelikli örnekleri, Tarık Buğra’nın kalem ürünleridir. Çınaraltı dergisinde yayımlanan ve yazarın ilk eseri Akümülatörlü Radyo’nun romana dönüşmüş hâli olan Yalnızlar’dan başlayarak 1980’li yıllara uzanan en önemli isim Tarık Buğra(1918-1994)’dır. Buğra, Küçük Ağa, İbiş’in Rüyası, Firavun İmanı, Dönemeçte, Gençliğim Eyvah, Yağmur Beklerken, Osmancık gibi romanlarıyla Türk toplumunun geleneksel değerlerine bağlı bir yazar kimliği sergiler.

Soru 124

Abbas Sayar, Yılkı Atı , Çello , Can Şenliği , Dik Bayır, Tarlabaşı Salkım Saçak gibi romanlarında hangi temayı işlemiştir?

Seçenekler

A
Şehirli küçük aydının sorunları
B
Anadolu insanını toprağa bağlı yaşam tarzı
C
Türkiye dışında yaşayan Türklerin acıları
D
Türk insanının değerler dünyası
E
Anadolu merkezli hayat, insan ve tabiat
Açıklama:
1970’li yılların çalkantılı ortamında dinî ve millî değerlere yönelme ihtiyacı romanda da kendini gösterir. Abbas Sayar (1923-1999) gibi yazarların kaleminden çıkan örnekler, gelenekçi roman vadisinde ele alınabilir. Abbas Sayar, Yılkı Atı (1970), Çello (1972), Can Şenliği (1974), Dik Bayır (1977), Tarlabaşı Salkım Saçak (1987) romanlarıyla Anadolu merkezli hayatı, insanı ve tabiatı tasvir eder.

Soru 125

Aşağıdakilerden hangisi hikâye yazarı olarak edebiyat dünyasına adım atan Sevinç Çokum’un ilk romanıdır?

Seçenekler

A
Bizim diyar
B
Hilal Görününce
C
Gülyüzlüm
D
Zor
E
Çırpıntılar
Açıklama:
Sevinç Çokum’un ilk romanı Zor (1977) isimli eserdir. Devamında yazdığı romanlar sırasıyla şöyledir:Zor (1977), Bizim Diyar (1978), Hilâl Görününce (1984), Ağustos Başağı (1989), Gülyüzlüm (1989), Çırpıntılar (1991), Karanlığa Direnen Yıldız (1996), Deli Zamanlar (2000). Bu romanlar 1960’lı ve 1970’li yıllar Türkiye’sinden kesitler sunar.

Soru 126

Aşağıdakilerden hangisi Hasan Kayıhan’ın 1990’larda Sovyetler Birliği’nin dağılacağını on beş yıl önceden haber veren belge niteliğinde bir romanıdır?

Seçenekler

A
Zincir
B
Yoklar
C
Uyanmak
D
Acı Su
E
Dönüş
Açıklama:
Hasan Kayıhan’ın Zincir (1977) adlı romanı 1990’larda Sovyetler Birliği’nin dağılacağını on beş yıl önceden haber veren belge niteliğinde bir eserdir. Kerküklü bir Türkmen kızını seven Kırım göçmeni bir gencin öldürülmeden önce Ankara’da I. Türk Dünyası Kurultayı’nı toplayışı ve katılanlara on beş yıl içinde bütün Türk yurtlarının özgürlüklerine kavuşacakları müjdesini verişini anlatır.

Soru 127

1940’lı yıllarda Bozkurtların Ölümü ve Bozkurtlar Diriliyor romanlarıyla başlayan gelenekçi tarihî romanın, 1970’li yıllarda hangi yeni temsilcileri ortaya çıkmıştır?

Seçenekler

A
Necdet Ekici-Ahmet Günbay Yıldız
B
Fatma Karabıyık Barbarosoğlu-Afet Ilgaz
C
Mustafa Necati Sepetçioğlu-Yavuz Bahadıroğlu
D
Ali Haydar Aksal-İbrahim Ulvi Yavuz
E
Emine Şenlikoğlu-Emine Uzunyaylalı
Açıklama:
1940’lı yıllarda Hüseyin Nihal Atsız’ın Bozkurtların Ölümü (1946) ve Bozkurtlar Diriliyor (1949) romanlarıyla başlayan gelenekçi tarihî roman, 1970’li yıllarda yeni temsilcilerini bulur. Mustafa Necati Sepetçioğlu ve Yavuz Bahadıroğlu bu çizgide ilk akla gelen isimlerdir. Mustafa Necati Sepetçioğlu çağımızın Dede Korkut’u” olarak anılmaktadır. Selçuklularla başlattığı tarihî roman çizgisini Osmanlılar’la sürdürür ve 20. yüzyıla dek getirir. Yavuz Bahadıroğlu ise 1972’de yazdığı Sunguroğlu romanıyla tarihî romanın temsilcilerinden biri olmuş , millî ve manevi değerleri tarihî roman aracılığıyla topluma kazandırmaya çalışmıştır.

Soru 128

Rasim Özdenören’in yayımlanmış tek romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Denize Açılan Kapı
B
Hastalar ve Işıklar
C
Gül Yetiştiren Adam
D
Çarpılmışlar
E
İmkânsız Öyküler
Açıklama:
Hikâye yazarı olarak tanınan Rasim Özdenören (1940-), yayımlanmış tek romanı Gül Yetiştiren Adam’ı 1979 ta kaleme almıştır. Bu roman dindar kimliği sezdirilen kahramanın modernleşme, yanlış Batılılaşma ve kültürel yozlaşma karşısında kendi değerlerine sadık kalma çabasını hikâye eder. Diğer seçeneklerde verilenler yazarın 1967-2000 yazdığı hikayelerin isimleridir.

Soru 129

Geleneği şimdiki zamana taşıyıp yeniden yorumlayan, Gezgin, Vefa Apartmanı gibi eserlerin sahibi yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
İskender Pala
B
Sadık Yalsızuçanlar
C
Nazan Bekiroğlu
D
Mehmet Niyazi Özdemir
E
Osman Çeviksoy
Açıklama:
Sadık Yalsızuçanlar geleneği şimdiki zamana taşıyarak yeniden yorumlar. Gezgin’de (2004) Arif, Veli ve bilge İbni Arabi’nin hikâyesini anlatırken zaman zaman menkıbe diliyle roman dilini birleştirir. Gezgin, yazarın deyişiyle “geleneksel bir roman ya da çağdaş bir menkıbe” olarak tanımlanabilir. Vefa Apartmanı’nda (2010) ise Menderes Dönemi’ne ait olaylar anlatılır.

Soru 130

Aşağıdakilerden hangisi, Türkçe Sözlük’te “Bir toplumda, bir toplulukta eskiden kalmış olmaları dolayısıyla saygın tutulup kuşaktan kuşağa iletilen, yaptırım gücü olan, kültürel kalıntılar, alışkanlıklar” biçiminde tanımlanır?

Seçenekler

A
Örf
B
Görenek
C
Gelenek
D
Adet
E
Töre
Açıklama:
“Anane” sözcüğüyle eş anlamlı olarak kullanılan “gelenek”, Türkçe Sözlük’te “Bir toplumda, bir toplulukta eskiden kalmış olmaları dolayısıyla saygın tutulup kuşaktan kuşağa iletilen, yaptırım gücü olan, kültürel kalıntılar, alışkanlıklar” biçiminde tanımlanır.

Soru 131

Aşağıdakilerden hangisi, Gelenekçi romanın ayırıcı özelliklerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Gelenekçi romanlarda klasik olay kurgusuna rastlanmaz.
B
Gelenekçi romanlarda dün-bugün-yarın şeklindeki kronolojik zaman kullanılır.
C
Gelenekçi romanlarda estetik anlayışı etik kaygılar yönlendirir.
D
Gelenekçi romanlarda genellikle ilahi (hâkim/tanrısal) bakış açışına rastlanır.
E
Gelenekçi romanlar, millî ve İslami duyarlıktan beslenir.
Açıklama:
Cevabınız yanlış ise lütfen “Gelenekçi Romanın Özellikleri” konu başlığını tekrar inceleyiniz.

Soru 132

Turfanda mı Yoksa Turfa mı romanını Batılılaşmanın getirdiği etkiyle din, dil, tarih, ahlak, gelenek gibi değerlerin sarsılmasına engel olmak, bu konuda halkı bilinçlendirmek için kim yazmıştır?

Seçenekler

A
Safiye Erol
B
Mehmet Murad
C
Halide Edib Adıvar
D
Samiha Ayverdi
E
Hüseyin Nihal Atsız
Açıklama:
Mehmet Murad, Turfanda mı Yoksa Turfa mı romanını Batılılaşmanın getirdiği etkiyle din, dil, tarih, ahlak, gelenek gibi değerlerin sarsılmasına engel olmak, bu konuda halkı bilinçlendirmek için yazar.

Soru 133

Aşağıdaki yazarlardan hangisi, romanlarında Kırım Türklerinin Ruslardan gördüğü baskı ve zulümleri anlatır?

Seçenekler

A
Samiha Ayverdi
B
Halide Edib Adıvar
C
Münevver Ayaşlı
D
Cengiz Dağcı
E
Tarık Buğra
Açıklama:
Cengiz Dağcı, romanlarında Kırım Türklerinin Ruslardan gördüğü baskı ve zulümleri anlatır.

Soru 134

Çınaraltı dergisinde yayımlanan ve yazarın ilk eseri Akümülatörlü Radyo’nun romana dönüşmüş hâli olan Yalnızlar’dan başlayarak 1980’li yıllara uzanan en önemli isim aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Münevver Ayaşlı
B
Abbas Sayar
C
Emine Işınsu
D
Tahir Kutsi Makal
E
Tarık Buğra
Açıklama:
Çınaraltı dergisinde yayımlanan ve yazarın ilk eseri Akümülatörlü Radyo’nun romana dönüşmüş hâli olan Yalnızlar’dan başlayarak 1980’li yıllara uzanan en önemli isim Tarık Buğra (1918-1994)’dır.

Soru 135

Aşağıdakilerden hangisi, Münevver Ayaşlının eserlerinden biridir?

Seçenekler

A
Firavun İmanı
B
Yurdunu Kaybeden Adam
C
Pertev Beyin İki Kızı
D
Tarlabaşı Salkım Saçak
E
Köse Kadı
Açıklama:
Münevver Ayaşlı, Pertev Beyin Üç Kızı (1968), Pertev Beyin İki Kızı (1969), Pertev Beyin Torunları (1976), romanlarıyla konak hayatı içinde geleneksel Türk ailesinin resmini çizer.

Soru 136

Meydan Dayağı ve Kamyon, aşağıdaki yazarlardan hangisine aittir?

Seçenekler

A
Sevinç Çokum
B
Tahir Kutsi Makal
C
Abbas Sayar
D
Emine Işınsu
E
Bahaeddin Özkişi
Açıklama:
Tahir Kutsi Makal (1937-1999) Meydan Dayağı (1977) ve Kamyon (1979) romanlarında Anadolu insanını toprağa bağlı yaşam tarzı içinde anlatır.

Soru 137

Aşağıdakilerden hangisi, Mustafa Necati Sepetçioğlu’na ait bir romandır?

Seçenekler

A
Karanlıkta Mum Işığı
B
Mavi Yıldız
C
Merhaba Söğüt
D
Kırık Hançer
E
Tren Buradan Geçmiyor
Açıklama:
Sepetçioğlu, Bu Atlı Geçide Gider (1977), Karanlıkta Mum Işığı (1978) gibi romanlarıyla Kayı boyunun aşiretten devlete yürüyüş macerasını anlatır.

Soru 138

Katre-i Matem, aşağıdaki yazarlardan hangisine ait bir romandır?

Seçenekler

A
Sadık Yalsızuçanlar
B
Nazan Bekiroğlu
C
Osman Çeviksoy
D
Rasim Özdenören
E
İskender Pala
Açıklama:
İskender Pala’nın ikinci romanı Katre-i Matem (2009), Lâle Devri’nde geçen gizemli bir olayı anlatırken, ilginç kurgusuyla ve taşıdığı kültür unsurlarıyla dikkati çeker.

Soru 139

Aşağıdakilerden hangisi, Osman Çeviksoy’un romanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Beyaz Yürüyüş
B
Tutuklu Yürek
C
Denize Açılan Kapı
D
Derdimi Gül Eyledim
E
Geriye Hüzün Kalır
Açıklama:
Osman Çeviksoy (1951-), hikâye ile başladığı yazarlık serüveninde Beyaz Yürüyüş (1982), Tutuklu Yürek (1982), Ağlamak Yasak (1984), Duvarın Öte Yanı (1985), Kar Yağar Gül Üstüne (1986), Derdimi Gül Eyledim (1989), Geriye Hüzün Kalır (1990) kitaplarının ardından Başıma Dağlar Düştü (1991), Ömrümüz Gurbet (2008) romanlarını yazar. Anadolu insanının ait olduğu coğrafyada ve bu coğrafyanın dışında da yaşadığı sevinçler ve hüzünleri dile getirir. Anadolu insanı, aidiyet kavramı, göç olgusu, gurbet duygusu kimi romanlarda en önemli temel güç olarak karşımıza çakır.

Soru 140

Aşağıdakilerden hangisi “anane” sözcüğüyle eş anlamlı olarak kullanılmaktadır?

Seçenekler

A
Töre
B
Kültür
C
Miras
D
Gelenek
E
Çevre
Açıklama:
“Anane” sözcüğüyle eş anlamlı olarak kullanılan “gelenek”, Türkçe Sözlük’te “Bir toplumda, bir toplulukta eskiden kalmış olmaları dolayısıyla saygın tutulup kuşaktan kuşağa iletilen, yaptırım gücü olan, kültürel kalıntılar, alışkanlıklar” biçiminde tanımlanır. Doğru cevap D'dir.

Soru 141

Aşağıdakilerden hangisi gelenekçi romanın ayırıcı özelliklerinden birisi değildir?

Seçenekler

A
Gelenekçi roman, romantik bir tavrın takipçisidir.
B
Gelenekçi romanlarda klasik olay kurgusuna rastlanır.
C
Yerel ağızların kullanıldığı görülür.
D
Yenilikleri takip eder, evrenseli yerelle birleştirir.
E
Tarihten, yaşama tarzından, inançlardan gelen unsurlar edebî metne yansır.
Açıklama:
Gelenekçi romanın ayırıcı özellikleri şöyle sıralanabilir:
  • Gelenekçi roman, toplumun değerleriyle barışık, hatta bu değerlere sıkı sı-
    kıya bağlıdır.
  • Gelenekçi roman, romantik bir tavrın takipçisidir.
  • Tarihten, yaşama tarzından, inançlardan gelen unsurlar edebî metne yansır.
  • Gelenekçi romanlarda klasik olay kurgusuna rastlanır.
  • Gelenekçi romanlarda dün-bugün-yarın şeklindeki kronolojik zaman kul- lanılır.
  • Gelenekçi romanlarda genellikle ilahi (hâkim/tanrısal) bakış açışına rastlanır.
  • Gelenekçi romanlarda estetik anlayışı etik kaygılar yönlendirir.
  • Gelenekçi romanlar, millî ve İslami duyarlıktan beslenir.
  • Gelenekçi romanlarda, popüler roman vadisinde değerlendirilebilecek örneklere rastlanır.
  • Yerel ağızların kullanıldığı görülür.
  • Romanlarda olay, verilmek istenen mesajı öne çıkaracak biçimde kurgulanır.
  • Gelenekçi romanlar, millî, İslami, tarihî roman gibi nitelemelerle karşımıza çıkabildiği gibi bazen millî-tarihî, bazen İslami-tarihî, bazen de millî- İslami-tarihî nitelikte örnekler olarak okuyucuya sunulabilir.
    Doğru cevap D'dir.

Soru 142

Aşağıdakilerden hangisi Safiye Erol'un kaleme aldığı ilk romanıdır?

Seçenekler

A
Ciğerdelen
B
Ülker Fırtınası
C
Kadıköyü'nün Romanı
D
Leylak Fırtınası
E
Dineyri Papazı
Açıklama:
Ruh-madde, şehir-köy, İstanbul-Anadolu çatışmaları yanında vatan ve millet sevgisi gibi temalar işlediği romanlarıyla Safiye Erol (1900-1964), geleneğe eklenen bir tavır sergiler.
İlk eseri Kadıköyü’nün Romanı’nda (1938) medeniyet çatışmaları çevresinde kurgulanmıştır. Doğru cevap C'dir.

Soru 143

Aşağıdaki isimlerden hangisi romanlarında Kırım Türklerinin Ruslardan gördüğü baskı ve zulümleri anlatır?

Seçenekler

A
Hüseyin Nihal Atsız
B
Safiye Erol
C
Münevver Ayaşlı
D
Cengiz Dağcı
E
Tarık Buğra
Açıklama:
Cengiz Dağcı, romanlarında Kırım Türklerinin Ruslardan gördüğü baskı vezulümleri anlatır. Doğru cevap D'dir.

Soru 144

I. Pertev Beyin Torunları
II. Pertev Beyin İki Kızı
III. Pertev Beyin Üç Kızı
IV. Cevdet Bey ve Oğulları
Yukarıdakilerden hangisi Münevver Ayaşlı'nın romanlarıyla konak hayatı içinde geleneksel Türk ailesinin resmini çizdiği eserleri arasındadır?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
I ve II
C
I, II ve III
D
III ve IV
E
Yalnız IV
Açıklama:
1960’lı yıllarda gelenekçi romanın ilk isimlerinden biri Münevver Ayaşlı’dır(1906-1999). Ayaşlı, Pertev Beyin Üç Kızı (1968), Pertev Beyin İki Kızı (1969), Pertev Beyin Torunları (1976), romanlarıyla konak hayatı içinde geleneksel Türk ai- lesinin resmini çizer. Doğru cevap C'dir.

Soru 145

Aşağıdakilerden hangisi Abbas Sayar'ın eserlerinden birisi değildir?

Seçenekler

A
Yılkı Atı
B
Çello
C
Can Şenliği
D
Dik Bayır
E
Köse Kadı
Açıklama:
Abbas Sayar (1923-1999) Yılkı Atı (1970), Çello (1972), Can Şenliği (1974), Dik Bayır (1977), Tarlabaşı Salkım Saçak (1987) romanlarıyla Anadolu merkezlihayatı, insanı ve tabiatı tasvir eder. Doğru cevap E'dir.

Soru 146

Hasan Kayıhan'ın Avrupa’nın dört bir yanına buğday taneleri gibi savrulan Anadolu insanının dünyaya bakışının hikâyesini anlattığı romanının adı nedir?

Seçenekler

A
Acı Su
B
Uyanmak
C
Zincir
D
Gurbet Ölümleri
E
Yoklar
Açıklama:
Gurbet Ölümleri (1982), Avrupa’nın dört bir yanına buğday taneleri gibi savrulan Anadolu insanının dünyaya bakışının hikâyesidir. Bir vatana sahip olmanın değerini, vatandan uzak kalınca anlayan insanların, dil, inanç ve kültür birliğinin sadece kuru birer yurttaşlık bilgisi terimi olmadığını kavrama serüvenleri dile getirilir. Doğru cevap D'dir.

Soru 147

Menderes Dönemi’ne ait olayların anlatıldığı Vefa Apartmanı isimli roman hangi yazar tarafından kaleme alınmıştır?

Seçenekler

A
İskender Pala
B
Sadık Yalsızuçanlar
C
Necdet Ekici
D
Hüseyin Karatay
E
Ahmet Cemil Akıncı
Açıklama:
Sadık Yalsızuçanlar’ın metinleri, hikmet çevresinde kurgulanır. Geleneği şim- diki zamana taşıyarak yeniden yorumlar.
Vefa Apartmanı’nda (2010) ise Menderes Dönemi’ne ait olaylar anlatılır.
Doğru cevap B'dir.

Soru 148

Aşağıdakilerden hangisi Hüseyin Karatay'a ait eserlerden birisidir?

Seçenekler

A
Eşiktekiler
B
İki Ateş Arasında Aşk
C
Uzak Ülke
D
Kıbrıslı
E
Kutsal Çile
Açıklama:
Hüseyin Karatay (1937-), Kıbrıslı, İsyan Eşiği, Hayal Tutkusu, Ana, Sürgün Öğretmen gibi romanlarıyla din ve gelenek çevresinde popüler kurmaca dünyalar çizerler. Doğru cevap D'dir.

Soru 149

Irmaklar Denize Akar isimli eser aşağıdaki yazarlardan hangisine aittir?

Seçenekler

A
İsmail Fatih Ceylan
B
İslam Yaşar
C
Hurşit İlbeyi
D
Şerif Benekçi
E
Recep Şükrü Apuhan
Açıklama:
Hurşit İlbeyi (1963-) (Irmaklar Denize Akar...) gelenek içinde özellikle İslami duyarlığı popüler romanın ifade imkânları içinde dile getiren diğer yazarlardandır. Doğru cevap C'dir.

Soru 150

Romanlarında ruh-madde, şehir-köy, İstanbul-Anadolu çatışmaları yanında vatan ve millet sevgisi gibi temalar işleyen, Kadıköyü’nün Romanı, Ülker Fırtınası, Ciğerdelen ve Dineyri Papazı romanlarının yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Halide Edib Adıvar
B
Hüseyin Nihal Atsız
C
Mehmet (Mizancı) Murad
D
Safiye Erol
E
Samiha Ayverdi
Açıklama:
Ruh-madde, şehir-köy, İstanbul-Anadolu çatışmaları yanında vatan ve millet sevgisi gibi temalar işlediği romanlarıyla Safiye Erol (1900-1964), geleneğe
eklenen bir tavır sergiler. Doğu ve batı medeniyetlerini karşı karşıya getiren bir
kurguyla çözümlemelere giden yazar, kültür değerlerimize gönül ve ruh penceresinden bakar.
İlk eseri Kadıköyü’nün Romanı’nda (1938) medeniyet çatışmaları çevresinde
kurgulanmıştır.
Ülker Fırtınası’nda (1938), Batı müziği icracısı Nuran’la Doğu müziği icracısı
Sermet çevresinde iki kültür ve medeniyet dairesini karşı karşıya gelir.
Ciğerdelen (1947) Batı’nın maddi gelişmişliğiyle Doğu’nun, daha doğrusu Türk
milletinin yükseliş felsefesini oluşturan tasavvufi hayatı bir araya getirmeye çalışır.
Dineyri Papazı (1955, tefrika) romanında ise yoksul Gülbün ve varlıklı Ayhan
arasındaki aşk çevresinde yer yer mistik metafizik anlam katmanları kurar. Doğru cevap D'dir.

Soru 151

"Eski Türk geleneğine ayna tuttuğu romanlarıyla Türkçü/milliyetçi söylemin öncü ismi olarak dikkati çeker. Konusunu Osmanlı tarihinden, Fetret Dönemi’nden alan Deli Kurt (1958) romanı, bir yandan devlet geleneğimize ışık tutarken, öbür yandan Anadolu’da kurduğumuz yeni kültür ve medeniyeti romanın diliyle ifade eder. Ruh Adam (1972))romanı ise aşkın nedensizliği, insanın aşk ve kader karşısındaki aczi, “fenalığın cezasını göreceği” gibi düşünceleri ele alır."
Yukarıda bahsi geçen yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Cengiz Dağcı
B
Hüseyin Nihal Atsız
C
Mizancı Murat
D
Safiye Erol
E
Samiha Ayverdi
Açıklama:
Hüseyin Nihal Atsız (1905-1975), eski Türk geleneğine ayna tuttuğu romanlarıyla Türkçü/milliyetçi söylemin öncü ismi olarak dikkati çeker. 1923 sonrası
inşa edilmek istenen kimliğin oluşumuna Orta Asya’daki kültür değerlerimizi katmayı amaçlayan Atsız Bozkurtların Ölümü (1946) ve Bozkurtlar Diriliyor (1949) romanlarında Türk milletinin cesur, bilgili, bilinçli, fedakâr ve kahraman idarecilere sahip olduğu zamanlar büyük işler başardığını, en zor şartlarda bile istiklal düşüncesinden vazgeçmediğini vurgular. Bu bir tür karakter tespitidir.
Konusunu Osmanlı tarihinden, Fetret Dönemi’nden alan Deli Kurt (1958) romanı, bir yandan devlet geleneğimize ışık tutarken, öbür yandan Anadolu’da kurduğumuz yeni kültür ve medeniyeti romanın diliyle ifade eder.
Ruh Adam (1972) ise aşkın nedensizliği, insanın aşk ve kader karşısındaki aczi,
“fenalığın cezasını göreceği” gibi düşünceler üzerine kurulur. Doğru cevap B'dir.

Soru 152

Aşağıdakilerden hangisi 1960’lı yıllarda gelenekçi romanın ilk isimlerinden biri Münevver Ayaşlı'nın romanlarından biridir?

Seçenekler

A
Dönemeçte
B
Firavunun İmanı
C
Pertev Bey'in Üç Kızı
D
Yağmur Beklerken
E
Yalnızlar
Açıklama:
1960’lı yıllarda gelenekçi romanın ilk isimlerinden biri Münevver Ayaşlı’dır
(1906-1999). Ayaşlı, Pertev Beyin Üç Kızı (1968), Pertev Beyin İki Kızı (1969), Pertev Beyin Torunları (1976), romanlarıyla konak hayatı içinde geleneksel Türk ailesinin resmini çizer.
Yalnızlar, Küçük Ağa, İbiş’in Rüyası, Firavun İmanı, Dönemeçte, Gençliğim Eyvah, Yağmur Beklerken, Osmancık ise Tarık Buğra’nın romanlarındandır.

Soru 153

“Çağımızın Dede Korkut’u” olarak anılan gelenekçi tarih roman yazarı kimdir?

Seçenekler

A
Ahmet Yılmaz Boyunağa
B
Yavuz Bahadıroğlu
C
Mustafa Necati Sepetçioğlu
D
Mustafa Miyasoğlu
E
Rasim Özdenören
Açıklama:
“Çağımızın Dede Korkut’u” olarak anılan Mustafa Necati Sepetçioğlu (1932- 2006), Kilit (1971), Anahtar (1973), Kapı (1973) romanlarıyla Türklerin Malazgirt kapısından Anadolu coğrafyasına giriş serüvenini hikâye eder. Selçuklularla başlattığı tarihî roman çizgisini Osmanlılar’la sürdürür ve 20. yüzyıla dek getirir.” Doğru cevap C seçeneğidir.

Soru 154

Gelenekçi romanın ilk nitelikli örneklerinin sahibi ,Çınaraltı dergisinde eserleri yayımlanan ve 1980’li yıllara uzanan en önemli isim aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Emine Işınsu
B
Tahir Kutsi Makal
C
Tarık Buğra
D
Münevver Ayaşlı
E
Yavuz Bahadıroğlu
Açıklama:
“Gelenekçi romanın ilk nitelikli örnekleri, Tarık Buğra’nın kalem ürünleridir. Çınaraltı dergisinde yayımlanan ve yazarın ilk eseri Akümülatörlü Radyo’nun romana dönüşmüş hâli olanYalnızlar’dan başlayarak 1980’li yıllara uzanan en önemli isim Tarık Buğra (1918-1994)’dır.” açıklanmıştır. Doğru cevap C'dir.

Soru 155

"Nun Masalları" adlı hikâye kitabıyla edebiyat dünyasına giren, metinlerini tasavvuf kültürü ve İslami motiflerle süsleyen roman yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Abbas Sayar
B
İskender Pala
C
Mustafa Miyasoğlu
D
Nazan Bekiroğlu
E
Sevinç Çokum
Açıklama:
“Nun Masalları (1997) adlı hikâye kitabıyla edebiyat dünyasına giren akademisyen yazar Nazan Bekiroğlu (1955-), metinlerini tasavvuf kültürü ve İslami motiflerle süsler. Kur’an-ı Kerim’de “ahsenü’l-kasas” (kıssaların en güzeli) olarak anılan Yusuf kıssasını çağdaş edebiyatın imkânlarıyla yeniden yazar. Yusuf ile Züleyha (2000) adlı bu eserde, yazarın kurguya katkısı yanında özgün yorumları da söz konusudur.” Doğru cevap D seçeneğidir.

Soru 156

"Bu romanda yazar, yakın tarihimizden önemli bir kesitini günümüze taşır.
Osmanlı Devleti’nin çöküş yılları, Balkan Savaşı ve Rumeli göçleri üzerine yoğunlaşan yazar, bu kopuşu derinden yaşamış olan yakınlarının hikâyesini o çevredenseçtiği canlı karakterlerle romanlaştırır. Rğpmanın bir özelliği de
Rumeli’ye ait kültür mirasının İstanbul’a uzanmış çizgilerini yansıtmasıdır."
Yukarıda bahsi geçen roman-yazar eşleştirmesi aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?

Seçenekler

A
Bizim Diyar- Sevinç Çokum
B
Kırık Hançer- Ahmet Yılmaz Boyunağa
C
Kilit- Mustafa Necati Sepetçioğlu
D
Mavi Yıldız-Yavuz Bahadıroğlu
E
Nisan Yağmuru- Emine Işınsu
Açıklama:
Hikâye yazarı olarak edebiyat dünyasına adım atan Sevinç Çokum (1943-),
Eğik Ağaçlar (1972), Bölüşmek (1974), Makina (1976), Derin Yara (1984), Onlardan Kalan (1987). Rozalya Ana (1995), Gece Kuşu Uzun Öter (2001), Evlerinin Önü (2002), Beyaz Bir Kıyı (2009) gibi hikâye kitapları yanında Zor, Bizim Diyar, Hilâl Görününce, Ağustos Başağı, Gülyüzlüm, Çırpıntılar, Karanlığa Direnen Yıldız, Deli Zamanlar, Gece Rüzgârları, Tren Buradan Geçmiyor gibi romanlarıyla da geleneğe yaslanan bir tavır sergiler. Toplumsal konuları işleyen Çokum, tarihî konulara da eğilir. Türk kimliğini anlamaya ve ve anlatmaya yönelir. Esir Türklerin acılarını romanın diliyle ifade etmeye çalışır.
Bizim Diyar’da (1978) yakın tarihimizden önemli bir kesitini günümüze taşır.
Osmanlı Devleti’nin çöküş yılları, Balkan Savaşı ve Rumeli göçleri üzerine yoğunlaşan yazar, bu kopuşu derinden yaşamış olan yakınlarının hikâyesini o çevreden seçtiği canlı karakterlerle romanlaştırır. Bizim Diyar’ın bir özelliği de kaybedilen Rumeli’ye ait kültür mirasının İstanbul’a uzanmış çizgilerini yansıtmasıdır. Doğru cevap A'dır.

Soru 157

Aşağıdakilerden hangisi hikâye yazarı olarak tanınan Rasim Özdenören'in yayımlanmış tek romanının ismidir?

Seçenekler

A
Çarpılmışlar
B
Denize Açılan Kapı
C
Gül Yetiştiren Adam
D
Hışırtı
E
Kuyu
Açıklama:
Hikâye yazarı olarak tanınan, bu alanda Hastalar ve Işıklar (1967), Çözülme
(1973), Çok Sesli Bir Ölüm (1974), Çarpılmışlar (1977), Denize Açılan Kapı (1984), Kuyu (1979), Hışırtı (2000), İmkânsız Öyküler(2010) gibi eserler veren Rasim Özdenören (1940-), yayımlanmış tek romanı Gül Yetiştiren Adam’da (1979) dindar kimliği sezdirilen kahramanın modernleşme, yanlış Batılılaşma ve kültürel yozlaşma karşısında kendi değerlerine sadık kalma çabasını hikâye eder. Bireyin yalnızlığını, yabancılaşmasını, kuşak çatışmasını, modernlik, gelenek gibi sorunları, değerlerinden koparılmış ve modern kentlerin varoşlarında kıstırılmış bireyin veya ailenin acılarını yerli-İslami bir duyarlılık ve bakış açısıyla öykülerine taşır. Doğru cevap C'dir.

Soru 158

Aşağıdakilerden hangisi Osman Çeviksoy romanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Beyaz Yürüyüş
B
Duvarın Öte Yanı
C
İsimle Ateş Arasında
D
Kar Yağar Gül Üstüne
E
Ömrümüz Gurbet
Açıklama:
Osman Çeviksoy (1951-), hikâye ile başladığı yazarlık serüveninde Beyaz
Yürüyüş (1982), Tutuklu Yürek (1982), Ağlamak Yasak (1984), Duvarın Öte Yanı
(1985), Kar Yağar Gül Üstüne (1986), Derdimi Gül Eyledim (1989), Geriye Hüzün Kalır (1990) kitaplarının ardından Başıma Dağlar Düştü (1991), Ömrümüz
Gurbet (2008) romanlarını yazar. İsimle Ateş Arasında Nazan Bekiroğlu'nun romanıdır. Doğru cevap C'dir.

Soru 159

" İlk romanı Babil’de Ölüm İstanbul’da Aşk (2003) bilimkurgu, mesnevi ve postmodern romanın kesiştiği bir eserdir. Romanda olay örgüsü, Fuzulî’nin sırrını
saklayan Leyla ile Mecnun mesnevisi çevresinde oluşturulur. Başta rahipler, gizli
servis ajanları, hazine avcıları olmak üzere herkes bu gizemli kitabın peşindedir.
Kitabı korumak isteyenlerle yok etmek isteyenler arasındaki çatışma, olay örgüsünü biçimlendirir. Üç yüz elli yıllık bir dönemi kuşatan olaylar, dönemin saray hayatına ilişkin birçok ayrıntıyı barındırır."
Yukarıda bahsi geçen yazar ve eseri aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

Seçenekler

A
İskender Pala- Babil’de Ölüm İstanbul’da Aşk
B
Nazan Bekiroğlu- Lâ-Sonsuzluk Hecesi
C
Sadık Yalsızuçanlar-Yakaza
D
Necdet Ekici-Arzu ile Kamber-Gül Mevsimine Uyanmak
E
Sadettin Kaplan- Yaralı Serçe
Açıklama:
"Bir başka akademisyen yazar İskender Pala (1957-), eski edebiyatın anlatma
formlarından yararlanarak divan kültüründen beslenen tezli romanlar kaleme
alır. İlk romanı Babil’de Ölüm İstanbul’da Aşk (2003) bilimkurgu, mesnevi ve postmodern romanın kesiştiği bir eserdir. Romanda olay örgüsü, Fuzulî’nin sırrını
saklayan Leyla ile Mecnun mesnevisi çevresinde oluşturulur. Başta rahipler, gizli
servis ajanları, hazine avcıları olmak üzere herkes bu gizemli kitabın peşindedir.
Kitabı korumak isteyenlerle yok etmek isteyenler arasındaki çatışma, olay örgüsünü biçimlendirir. Üç yüz elli yıllık bir dönemi kuşatan olaylar, dönemin saray hayatına ilişkin birçok ayrıntıyı barındırır." Doğru cevap A'dır.

Soru 160

Gelenekten beslenen romanların ilk örneklerinden Turfanda mı Yoksa Turfa mı? romanı kime aittir?

Seçenekler

A
Halide Edib Adıvar
B
Mehmet (Mizancı) Murad
C
Safiye Erol
D
Samiha Ayverdi
E
Hüseyin Nihal Atsız
Açıklama:
Gelenekten beslenen romanların ilk örneklerini Mehmet (Mizancı) Murad’ın (1854-1917) Turfanda mı Yoksa Turfa mı? (1891) ve Halide Edib Adıvar’ın ((1884-1964) Yeni Turan (1912) romanlarına kadar götürmek mümkündür. Her iki roman da millî ütopyalar üzerine kurulur.

Soru 161

Safiye Erol’un, Doğulu temellerden uzaklaşmış Boğaziçi sosyetesine ayna tuttuğu romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ülker Fırtınası
B
Ciğerdelen
C
Kadıköyü’nün Romanı
D
Dineyri Papazı
E
Leylak Mevsimi
Açıklama:
Ruh-madde, şehir-köy, İstanbul-Anadolu çatışmaları yanında vatan ve millet sevgisi gibi temalar işlediği romanlarıyla Safiye Erol (1900-1964), geleneğe eklenen bir tavır sergiler. Doğu ve batı medeniyetlerini karşı karşıya getiren bir kurguyla çözümlemelere giden yazar, kültür değerlerimize gönül ve ruh penceresinden bakar.
İlk eseri Kadıköyü’nün Romanı’nda (1938) medeniyet çatışmaları çevresinde kurgulanmıştır. Doğulu temellerden uzaklaşmış Boğaziçi sosyetesine ayna tutulur. Yüzeysel de olsa kültürümüzün önemli yapı taşlarından biri olan tasavvuf, kahramanların iç hesaplaşmaları içinde işlenir.

Soru 162

Aşağıdakilerden hangisi Samiha Ayverdi’nin romanlarında biri değildir?

Seçenekler

A
Aşk Bu İmiş
B
Deli Kurt
C
Batmayan Gün
D
Ateş Ağacı
E
Son Menzil
Açıklama:
Medeniyet değişimini ele alan ve bu değişimin aile içinde sebep olduğu çözülmeleri kişilerin ruh derinliklerine inerek işleyen Samiha Ayverdi (1906-1993), konusunu Firavunlar Dönemi’nden alan ilk romanı Aşk Bu İmiş’i (1939) yayımlar. Bu ilk romanı sırasıyla Batmayan Gün (1939), Ateş Ağacı (1941), Yaşayan Ölü (1942), İnsan ve Şeytan (1942), Son Menzil (1943), Yolcu Nereye Gidiyorsun (1944), Mesihpaşa İmamı (1944), İbrahim Efendi Konağı (1965) romanları izler. Kenan Rifaî’nin tasavvufi düşünceleri çevresinde kurgulanan romanlarında Ayverdi, yalı ve konaklarda sürdürülen Cumhuriyet öncesi geleneksel toplum hayatını kadınca bir duyarlıkla dile getirir. Yazar, toplum hayatını ve onun bağlı olduğu medeniyeti verirken bencillik-madde-gönül-aşk çatışmalarına “tevhid akidesi”yle çıkış yolu arar.

Soru 163

2. Dünya Savaşı’ndan sonra vatanı Kırım’dan ayrılan ve bir daha ülkesine dönmeyen, romanlarında Kırım Türklerinin Ruslardan gördüğü baskı ve zulümleri anlatan ve eserlerini “annemin dili” dediği Türkiye Türkçesiyle kaleme alan yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Münevver Ayaşlı
B
Tarık Buğra
C
Hüseyin Nihal Atsız
D
Cengiz Dağcı
E
Samiha Ayverdi
Açıklama:
1950’li yıllarda Cengiz Dağcı (1920-2011), hem anlatım hem de içerik bakımından gelenekçi roman sayılabilecek örnekler verir. 2. Dünya Savaşı’ndan sonra vatanı Kırım’dan ayrılan Dağcı, bir daha ülkesine dönmez. Ömrünün altmış yılını Londra’da geçirir. Cengiz Dağcı, romanlarında Kırım Türklerinin Ruslardan gördüğü baskı ve zulümleri anlatır. Eserlerini “annemin dili” dediği Türkiye Türkçesiyle kaleme alır. Yazarın “Sadık Turan’ın Hatıraları” adıyla yazdığı hacimli roman, Yaşar Nabi’nin yönetiminde ve Ziya Osman Saba’nın editörlüğünde Varlık Yayınları cep kitapları arasında Korkunç Yıllar (1956) ve Yurdunu Kaybeden Adam (1957) adlarıyla iki cilt hâlinde yayımlanır. Onlar da İnsandı (1958), O Topraklar Bizimdi (1966), Dönüş (1968), Badem Dalına Asılı Bebekler (1962), Üşüyen Sokak (1972) Dağcı’nın romanlarından birkaçıdır. Korkunç Yıllar, Cengiz Dağcı’nın bir bakıma kendi yaşadıklarının hikâyesidir. Vatan sevgisi, vatanı koruma ve savunma bilinci, savaşın getirdiği acılar, vatan hasreti, şehitlik, dostluk, fedakârlık, adanmışlık gibi temalar Dağcı’nın romanlarında çokça işlenen unsurlar arasındadır.

Soru 164

Gelenekçi romanın ilk nitelikli örneklerini kaleme alan, Çınaraltı dergisinde yayımlanan ve yazarın ilk eseri Akümülatörlü Radyo’nun romana dönüşmüş hâli olan Yalnızlar’dan başlayarak 1980’li yıllara uzanan en önemli isim aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Abbas Sayar
B
Bahaeddin Özkişi
C
Mehmet Murad
D
Tarık Buğra
E
Hüseyin Nihal Atsız
Açıklama:
Gelenekçi romanın ilk nitelikli örnekleri, Tarık Buğra’nın kalem ürünleridir. Çınaraltı dergisinde yayımlanan ve yazarın ilk eseri Akümülatörlü Radyo’nun romana dönüşmüş hâli olan Yalnızlar’dan başlayarak 1980’li yıllara uzanan en önemli isim Tarık Buğra (1918-1994)’dır.

Soru 165

Tarık Buğra’nın eseri olup, konusu Kurtuluş Savaşı’nın küçük bir Anadolu kasabasından görünüşü olan, kültür hayatımızın tanıdık simalarını ve özelliklerini yansıtan Millî Mücadele romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yalnızlar
B
İbişin Rüyası
C
Küçük Ağa
D
Dönemeçte
E
Gençliğim Eyvah
Açıklama:
Küçük Ağa (1964), Kurtuluş Savaşı’nın küçük bir Anadolu kasabasından görünüşüdür. Kültür hayatımızın tanıdık simalarını ve özelliklerini yansıtan eser, Millî Mücadele’nin romanıdır. Küçük Ağa’nın devamı niteliğinde olan ve yazarın Sakarya Savaşı öncesi ve sonrasını ele aldığı Firavun İmanı (1976) ise çıkarcılar, vurguncular, satılmışlar ve bunlara karşı yiğit ve erdemli insanların yeni bir devleti kurma çabası anlatılır.

Soru 166

Yılkı Atı (1970), Çello (1972), Can Şenliği (1974), Dik Bayır (1977), Tarlabaşı Salkım Saçak (1987) romanlarıyla Anadolu merkezli hayatı, insanı ve tabiatı tasvir eden yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hüseyin Nihal Atsız
B
Emine Işınsu
C
Tahir Kutsi Makal
D
Bahaeddin Özkişi
E
Abbas Sayar
Açıklama:
Abbas Sayar (1923-1999) Yılkı Atı (1970), Çello (1972), Can Şenliği (1974), Dik Bayır (1977), Tarlabaşı Salkım Saçak (1987) romanlarıyla Anadolu merkezli hayatı, insanı ve tabiatı tasvir eder.

Soru 167

Hikaye yazarı Sevinç Çokum’un Anadolu’dan İstanbul’a göçle birlikte yaşanan kültür yozlaşmalarına göndermeler yapan eseri aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Karanlığa Direnen Yıldız
B
Bizim Diyar
C
Hilâl Görününce
D
Gülyüzlüm
E
Ağustos Başağı
Açıklama:
Gülyüzlüm (1989), Anadolu’dan İstanbul’a göçle birlikte yaşanan kültür yozlaşmalarına göndermeler yapar. Ancak burada İstanbul yozlaştıran değil, yozlaştırılan mekândır. Diğer yandan İstanbul’da kimliğiyle var olmaya çalışan insanlar vardır. Anadolu İstanbul’a taşınırken değişime uğramakta, hem kendi kültürüne, değerler dünyasına yabancılaşmakta hem de iklimine döküldüğü İstanbul’u kültürel kimliğinden uzaklaştırmaktadır.

Soru 168

Çağımızın Dede Korkut’u” olarak anılan, Kilit (1971), Anahtar (1973), Kapı (1973) romanlarıyla Türklerin Malazgirt kapısından Anadolu coğrafyasına giriş serüvenini hikâye eden yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Osman Çeviksoy
B
Mehmed Niyazi (Özdemir)
C
Yavuz Bahadıroğlu
D
Mustafa Necati Sepetçioğlu
E
Mustafa Miyasoğlu
Açıklama:
“Çağımızın Dede Korkut’u” olarak anılan Mustafa Necati Sepetçioğlu (1932- 2006), Kilit (1971), Anahtar (1973), Kapı (1973) romanlarıyla Türklerin Malazgirt kapısından Anadolu coğrafyasına giriş serüvenini hikâye eder. Selçuklularla başlattığı tarihî roman çizgisini Osmanlılar’la sürdürür ve 20. yüzyıla dek getirir. Milliyetçi bir söylemin yer aldığı romanlarda Türk insan tipi ve karakteristiği, gelenek, görenek ve ülkü birliği, duygu ve kültür planında inşa edilmiş “biz” kavramı çevresinde anlatının dünyasına girer

Soru 169

Bilimkurgu, mesnevi ve postmodern romanın kesiştiği bir eser olan Babil’de Ölüm İstanbul’da Aşk (2003) adlı roman kime aittir?

Seçenekler

A
Afet Ilgaz
B
Şükrü Karaca
C
İskender Pala
D
Sadık Yalsızuçanlar
E
Nejdet Ekici
Açıklama:
Bir başka akademisyen yazar İskender Pala (1957-), eski edebiyatın anlatma formlarından yararlanarak divan kültüründen beslenen tezli romanlar kaleme alır. İlk romanı Babil’de Ölüm İstanbul’da Aşk (2003) bilimkurgu, mesnevi ve postmodern romanın kesiştiği bir eserdir. Romanda olay örgüsü, Fuzulî’nin sırrını saklayan Leyla ile Mecnun mesnevisi çevresinde oluşturulur. Başta rahipler, gizli servis ajanları, hazine avcıları olmak üzere herkes bu gizemli kitabın peşindedir. Kitabı korumak isteyenlerle yok etmek isteyenler arasındaki çatışma, olay örgüsünü biçimlendirir. Üç yüz elli yıllık bir dönemi kuşatan olaylar, dönemin saray hayatına ilişkin birçok ayrıntıyı barındırır.

Soru 170

"Turfanda mı Yoksa Turfa mı?" adlı eser kim tarafından yazılmıştır?

Seçenekler

A
Mehmet (Mizancı) Murad
B
Halide Edib Adıvar
C
Safiye Erol
D
Cengiz Dağcı
E
Tarık Buğra
Açıklama:
"Turfanda mı Yoksa Turfa mı?" adlı eser Mehmet (Mizancı) Murad tarafından yazılmıştır. Doğru yanıt A'dır.

Soru 171

Safiye Erol'un Batı’nın maddi gelişmişliğiyle Doğu’nun, daha doğrusu Türk milletinin yükseliş felsefesini oluşturan tasavvufi hayatı bir araya getirmeye çalıştığı eseri aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ülker Fırtınası
B
Ciğerdelen
C
Kadıköyü’nün Romanı
D
Dineyri Papazı
E
İnsan ve Şeytan
Açıklama:
Ciğerdelen (1947) Batı’nın maddi gelişmişliğiyle Doğu’nun, daha doğrusu Türk milletinin yükseliş felsefesini oluşturan tasavvufi hayatı bir araya getirmeye çalışır. Doğru yanıt B'dir.

Soru 172

Aşağıdaki eserlerden hangisi Samiha Ayverdi'ye ait değildir?

Seçenekler

A
Batmayan Gün
B
Ateş Ağacı
C
Son Menzil
D
İbrahim Efendi Konağı
E
Ruh Adam
Açıklama:
"Ruh Adam" Hüseyin Nihal Atsız tarafından kaleme alınmıştır. Doğru yanıt E'dir.

Soru 173

“Sadık Turan’ın Hatıraları”, "Korkunç Yıllar" gibi romanlarıyla tanınan yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Halide Edib Adıvar
B
Münevver Ayaşlı
C
Cengiz Dağcı
D
Hüseyin Nihal Atsız
E
Tarık Buğra
Açıklama:
“Sadık Turan’ın Hatıraları”, "Korkunç Yıllar" gibi romanlarıyla tanınan yazar Cengiz Dağcı'dır. Doğru yanıt C'dir.

Soru 174

Kurtuluş Savaşı’nın küçük bir Anadolu kasabasından görünüşünü yansıtan Tarık Buğra romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Küçük Ağa
B
Yalnızlar
C
İbişin Rüyası
D
Dönemeçte
E
Gençliğim Eyvah
Açıklama:
Küçük Ağa, Kurtuluş Savaşı’nın küçük bir Anadolu kasabasından görünüşüdür. 1964 yılında Tarık Buğra tarafından kaleme alınmıştır. Doğru yanıt A'dır.

Soru 175

Aşağıdakilerden hangisi 1970 sonrası gelenekçi romanın temsilcilerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Abbas Sayar
B
Bahaeddin Özkişi
C
Tahir Kutsi Makal
D
Cengiz Dağcı
E
Emine Işınsu
Açıklama:
Cengiz Dağcı 1950 sonrası gelenekçi romanın temsilcilerinden biridir. Doğru yanıt D'dir.

Soru 176

Aşağıdakilerden hangisi Emine Işınsu’nun romanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Küçük Dünya
B
Meydan Dayağı
C
Azap Toprakları
D
Ak Topraklar
E
Canbaz
Açıklama:
"Meydan Dayağı" Tahir Kutsi Makal tarafından kaleme alınmıştır. Doğru yanıt B'dir.

Soru 177

"Eğik Ağaçlar", "Bölüşmek" ve "Makina" gibi eserleri ile tanınan yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Tahir Kutsi Makal
B
Emine Işınsu
C
Sevinç Çokum
D
Abbas Sayar
E
Bahaeddin Özkişi
Açıklama:
"Eğik Ağaçlar", "Bölüşmek" ve "Makina" gibi eserleri ile tanınan yazar Sevinç Çokum'dur. Doğru yanıt C'dir.

Soru 178

Türk-Ermeni ilişkilerinin, bir kaplumbağanın gözünden nakledildiği Hasan Kayıhan romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Gurbet Ölümleri
B
Uyanmak
C
Zincir
D
Dönüş
E
Yoklar
Açıklama:
Dönüş (2006)romanında Türk-Ermeni ilişkileri, bir kaplumbağanın gözünden nakledilir. Doğru yanıt D'dir.

Soru 179

Aşağıdakilerden hangisi Rasim Özdenören’in eserlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Hastalar ve Işıklar
B
Ölüm Daha Güzeldi
C
Çözülme
D
Çok Sesli Bir Ölüm
E
Çarpılmışlar
Açıklama:
"Ölüm Daha Güzeldi" Mehmed Niyazi (Özdemir) tarafından kaleme alınmıştır. Doğru yanıt B'dir.

Soru 180

Aşağıdakilerden hangisi gelenekçi romanın ayırt edici özelliklerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Gelenekçi roman, toplumun değerleriyle barışık, hatta bu değerlere sıkı sıkıya bağlıdır.
B
Tarihten, yaşama tarzından, inançlardan gelen unsurlar edebî metne yansır.
C
İstanbul Türkçesi ile yazılmışlardır.
D
Gelenekçi romanlar, millî ve İslami duyarlıktan beslenir.
E
Gelenekçi romanlarda estetik anlayışı etik kaygılar yönlendirir.
Açıklama:
Gelenekçi romanın ayırıcı özellikleri şöyle sıralanabilir: • Gelenekçi roman, toplumun değerleriyle barışık, hatta bu değerlere sıkı sıkıya bağlıdır. • Gelenekçi roman, romantik bir tavrın takipçisidir. • Tarihten, yaşama tarzından, inançlardan gelen unsurlar edebî metne yansır. • Gelenekçi romanlarda klasik olay kurgusuna rastlanır.Gelenekçi romanlarda dün-bugün-yarın şeklindeki kronolojik zaman kullanılır. • Gelenekçi romanlarda genellikle ilahi (hâkim/tanrısal) bakış açışına rastlanır. • Gelenekçi romanlarda estetik anlayışı etik kaygılar yönlendirir. • Gelenekçi romanlar, millî ve İslami duyarlıktan beslenir. • Gelenekçi romanlarda, popüler roman vadisinde değerlendirilebilecek örneklere rastlanır. • Yerel ağızların kullanıldığı görülür. • Romanlarda olay, verilmek istenen mesajı öne çıkaracak biçimde kurgulanır. • Gelenekçi romanlar, millî, İslami, tarihî roman gibi nitelemelerle karşımıza çıkabildiği gibi bazen millî-tarihî, bazen İslami-tarihî, bazen de millîİslami-tarihî nitelikte örnekler olarak okuyucuya sunulabilir. Doğru cevap C.

Soru 181

Aşağıdakilerden hangisi Safiye Erol'un ilk eseridir?

Seçenekler

A
Turfanda mı Yoksa Turfa mı?
B
Kadıköyü'nün Romanı
C
Yeni Turan
D
Aşk Bu İmiş
E
Atsız Bozkurtların Ölümü
Açıklama:
Ruh-madde, şehir-köy, İstanbul-Anadolu çatışmaları yanında vatan ve millet sevgisi gibi temalar işlediği romanlarıyla Safiye Erol (1900-1964), geleneğe eklenen bir tavır sergiler. Doğu ve batı medeniyetlerini karşı karşıya getiren bir kurguyla çözümlemelere giden yazar, kültür değerlerimize gönül ve ruh penceresinden bakar. İlk eseri Kadıköyü’nün Romanı’nda (1938) medeniyet çatışmaları çevresinde kurgulanmıştır. Doğulu temellerden uzaklaşmış Boğaziçi sosyetesine ayna tutulur. Yüzeysel de olsa kültürümüzün önemli yapı taşlarından biri olan tasavvuf, kahramanların iç hesaplaşmaları içinde işlenir. Doğru cevap B.

Soru 182

Aşağıdaki yazarlardan hangisi eski Türk geleneğine ayna tuttuğu romanlarıyla Türkçü/milliyetçi söylemin öncü ismi olarak dikkati çeker?

Seçenekler

A
Hüseyin Nihal Atsız
B
Samiha Ayverdi
C
Safiye Erol
D
Halide Edib Adıvar
E
Mehmet (Mizancı) Murad
Açıklama:
Hüseyin Nihal Atsız (1905-1975), eski Türk geleneğine ayna tuttuğu romanlarıyla Türkçü/milliyetçi söylemin öncü ismi olarak dikkati çeker. 1923 sonrası inşa edilmek istenen kimliğin oluşumuna Orta Asya’daki kültür değerlerimizi katmayı amaçlayan Atsız Bozkurtların Ölümü (1946) ve Bozkurtlar Diriliyor (1949) romanlarında Türk milletinin cesur, bilgili, bilinçli, fedakâr ve kahraman idarecilere sahip olduğu zamanlar büyük işler başardığını, en zor şartlarda bile istiklal düşüncesinden vazgeçmediğini vurgular. Bu bir tür karakter tespitidir. Doğru cevap A.

Soru 183

Aşağıdaki eserlerden hangisi aşkın nedensizliği, insanın aşk ve kader karşısındaki aczi, “fenalığın cezasını göreceği” gibi düşünceler üzerine kurulur?

Seçenekler

A
Ciğerdelen
B
Aşk Bu İmiş
C
İnsan ve Şeytan
D
Ruh Adam
E
Bozkurtlar Diriliyor
Açıklama:
Ruh Adam (1972) ise aşkın nedensizliği, insanın aşk ve kader karşısındaki aczi, “fenalığın cezasını göreceği” gibi düşünceler üzerine kurulur. Doğru cevap D.

Soru 184

Cengiz Dağcı'nın hangi eseri kendi yaşadıklarının hikayesidir?

Seçenekler

A
Badem Dalına Asılı Bebekler
B
Korkunç Yıllar
C
Sadık Turan’ın Hatıraları
D
Üşüyen Sokak
E
O Topraklar Bizimdi
Açıklama:
Korkunç Yıllar, Cengiz Dağcı’nın bir bakıma kendi yaşadıklarının hikâyesidir. Vatan sevgisi, vatanı koruma ve savunma bilinci, savaşın getirdiği acılar, vatan hasreti, şehitlik, dostluk, fedakârlık, adanmışlık gibi temalar Dağcı’nın romanlarında çokça işlenen unsurlar arasındadır. Doğru cevap B.

Soru 185

Aşağıdakilerden hangisi Kurtuluş Savaşı’nın küçük bir Anadolu kasabasından görünüşü olup; kültür hayatımızın tanıdık simalarını ve özelliklerini yansıtan eser, Millî Mücadele’nin romanıdır?

Seçenekler

A
Dönemeçte
B
Osmancık
C
Yalnızlar
D
İbişin Rüyası
E
Küçük Ağa
Açıklama:
Küçük Ağa (1964), Kurtuluş Savaşı’nın küçük bir Anadolu kasabasından görünüşüdür. Kültür hayatımızın tanıdık simalarını ve özelliklerini yansıtan eser, Millî Mücadele’nin romanıdır. Küçük Ağa’nın devamı niteliğinde olan ve yazarın Sakarya Savaşı öncesi ve sonrasını ele aldığı Firavun İmanı (1976) ise çıkarcılar, vurguncular, satılmışlar ve bunlara karşı yiğit ve erdemli insanların yeni bir devleti kurma çabası anlatılır. Doğru cevap E.

Soru 186

Hangi yıllarda dinî ve millî değerlere yönelme ihtiyacı romanda da kendini gösterir?

Seçenekler

A
1950'ler
B
1960'lar
C
1970'ler
D
1980'ler
E
1990'lar
Açıklama:
1970’li yılların çalkantılı ortamında dinî ve millî değerlere yönelme ihtiyacı romanda da kendini gösterir. Abbas Sayar, Bahaeddin Özkişi, Tahir Kutsi Makal, Emine Işınsu, Hasan Kayıhan, Sevinç Çokum gibi yazarların kaleminden çıkan örnekler, gelenekçi roman vadisinde ele alınabilir. Doğru cevap C.

Soru 187

Aşağıdaki yazar-roman eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Emine Işınsu - Köse Kadı
B
Abbas Sayar - Yılkı Atı
C
Tahir Kutsi Makal - Meydan Dayağı
D
Bahaeddin Özkişi - Sokakta
E
Tarık Buğra - Gençliğim Eyvah
Açıklama:
Emine Işınsu (1939-), Küçük Dünya (1966) romanıyla şehirli küçük aydının sorunlarına ayna tutar. Azap Toprakları (1969), Ak Topraklar (1971), Sancı (1974), Tutsak (1975), Çiçekler Büyür (1978) romanlarıyla Türkiye dışında yaşayan Türklerin acılarına tercüman olur. Canbaz (1982), Kaf Dağının Ardında (1988), Altı Karınca (1989), Cumhuriyet Türküsü (1994), Nisan Yağmuru (1997), Havva (1998), Bir Ben Vardır Bende Benden İçeri (2002), Tür insanının değerler dünyasını yansıtır. 1970’li yıllardan sonra Türk toplumunun yaşadığı siyasal-ideolojik olayları, “ülkücü hareketin var oluş” nedenlerini işler. Doğru cevap A.

Soru 188

Aşağıdaki yazarlardan hangisi çağımızın Dede Korkut'u olarak anılır?

Seçenekler

A
Yavuz Bahadıroğlu
B
Mustafa Necati Sepetçioğlu
C
Mehmed Niyazi Özdemir
D
Osman Çeviksoy
E
Mustafa Miyasoğlu
Açıklama:
“Çağımızın Dede Korkut’u” olarak anılan Mustafa Necati Sepetçioğlu (1932- 2006), Kilit (1971), Anahtar (1973), Kapı (1973) romanlarıyla Türklerin Malazgirt kapısından Anadolu coğrafyasına giriş serüvenini hikâye eder. Selçuklularla başlattığı tarihî roman çizgisini Osmanlılar’la sürdürür ve 20. yüzyıla dek getirir. Milliyetçi bir söylemin yer aldığı romanlarda Türk insan tipi ve karakteristiği, gelenek, görenek ve ülkü birliği, duygu ve kültür planında inşa edilmiş “biz” kavramı çevresinde anlatının dünyasına girer. Doğru cevap B.

Soru 189

Aşağıdakilerden hangisi İskender Pala'nın eserlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Babil’de Ölüm İstanbul’da Aşk
B
Katre-i Matem
C
Şah Sultan
D
Od-Bir Yunus Romanı
E
Şehirleri Süsleyen Yolcu
Açıklama:
Şehirleri Süsleyen Yolcu Sadık Yalsızuçanlar'ın eseridir. Doğru cevap E.

Soru 190

Aşağıdakilerden hangisi gelenekçi romanın özellikleri arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Gelenekçi romanlarda klasik olay kurgusuna rastlanır.
B
Gelenekçi roman toplumun değerleriyle barışıktır.
C
Gelenekçi romanda yerel ağızlara yer verilmez.
D
Gelenekçi romanlarda estetik anlayışı etik kaygılar yönlendirir.
E
Gelenekçi romanlar millî ve İslami duyarlıktan beslenir.
Açıklama:
Gelenekçi romanın ayırıcı özellikleri şöyle sıralanabilir:
• Gelenekçi roman, toplumun değerleriyle barışık, hatta bu değerlere sıkı sıkıya bağlıdır.
• Gelenekçi roman, romantik bir tavrın takipçisidir.
• Tarihten, yaşama tarzından, inançlardan gelen unsurlar edebî metne yansır.
• Gelenekçi romanlarda klasik olay kurgusuna rastlanır.
• Gelenekçi romanlarda dün-bugün-yarın şeklindeki kronolojik zaman kullanılır.
• Gelenekçi romanlarda genellikle ilahi (hâkim/tanrısal) bakış açışına rastlanır.
• Gelenekçi romanlarda estetik anlayışı etik kaygılar yönlendirir.
• Gelenekçi romanlar, millî ve İslami duyarlıktan beslenir.
• Gelenekçi romanlarda, popüler roman vadisinde değerlendirilebilecek örneklere rastlanır.
• Yerel ağızların kullanıldığı görülür.
• Romanlarda olay, verilmek istenen mesajı öne çıkaracak biçimde kurgulanır.
• Gelenekçi romanlar, millî, İslami, tarihî roman gibi nitelemelerle karşımıza çıkabildiği gibi bazen millî-tarihî, bazen İslami-tarihî, bazen de millîİslami-tarihî nitelikte örnekler olarak okuyucuya sunulabilir.
Doğru cevap C seçeneğidir.

Soru 191

Aşağıdakilerden hangisi Safiye Erol'un gelenekçi roman örnekleri arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Turfanda mı Yoksa Turfa mı?
B
Kadıköyü’nün Romanı
C
Ülker Fırtınası
D
Ciğerdelen
E
Dineyri Papazı
Açıklama:

  • Kadıköyü’nün Romanı (1938)

  • Ülker Fırtınası (1944)

  • Ciğerdelen (1946)

  • Dineyri Papazı (1955)


yukarıdaki romanlar Safiye Erol'a aittir ancak Turfanda mı Yoksa Turfa mı? romanı Mehmet Murad'a aittir. Yazar Turfanda mı Yoksa Turfa mı? romanını Batılılaşmanın getirdiği etkiyle din, dil, tarih, ahlak, gelenek gibi değerlerin sarsılmasına engel olmak,
bu konuda halkı bilinçlendirmek için yazar. Doğru cevap A seçeneğidir.
  • Kadıköyü’nün Romanı (1938)
  • Ülker Fırtınası (1944)
  • Ciğerdelen (1946)
  • Dineyri Papazı (1955)
yukarıdaki romanlar Safiye Erol'a aittir ancak Turfanda mı Yoksa Turfa mı? romanı Mehmet Murad'a aittir. Yazar Turfanda mı Yoksa Turfa mı? romanını Batılılaşmanın getirdiği etkiyle din, dil, tarih, ahlak, gelenek gibi değerlerin sarsılmasına engel olmak,
bu konuda halkı bilinçlendirmek için yazar. Doğru cevap A seçeneğidir.

Soru 192

Küçük Ağa’nın devamı niteliğinde olan ve Sakarya Savaşı öncesi ve sonrasını ele alan; vurguncular, satılmışlar ve bunlara karşı yiğit ve erdemli insanların yeni bir devlet kurma çabasını anlatan Tarık Buğra romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
İbiş’in Rüyası
B
Firavun İmanı
C
Dönemeçte
D
Gençliğim Eyvah
E
Osmancık
Açıklama:
Küçük Ağa (1964), Kurtuluş Savaşı’nın küçük bir Anadolu kasabasından görünüşüdür. Kültür hayatımızın tanıdık simalarını ve özelliklerini yansıtan eser, Millî Mücadele’nin romanıdır. Küçük Ağa’nın devamı niteliğinde olan ve yazarın Sakarya Savaşı öncesi ve sonrasını ele aldığı Firavun İmanı (1976) ise çıkarcılar, vurguncular, satılmışlar ve bunlara karşı yiğit ve erdemli insanların yeni bir devleti kurma çabası anlatılır. Doğru cevap B seçeneğidir.

Soru 193

Aşağıdakilerden hangisi Tahir Kutsi Makal'ın kaleme aldığı gelenekçi romanlardan biridir?

Seçenekler

A
Köse Kadı
B
Küçük Dünya
C
Meydan Dayağı
D
Eğik Ağaçlar
E
Hilal Görününce
Açıklama:
Tahir Kutsi Makal (1937-1999) Meydan Dayağı (1977) ve Kamyon (1979) romanlarında Anadolu insanını toprağa bağlı yaşam tarzı içinde anlatır. Doğru cevap C seçeneğidir.

Soru 194

Hinduların elinde bulunan ve Gazneli Mahmut’un ordusuna karşı kullanılacak olan kutsal hançeri almak için akıncıların verdiği mücadeleyi anlatan ..................... romanı ......................'e aittir.
Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yerleri aşağıdakilerden hangisi doğru biçimde tamamlar?

Seçenekler

A
Anahtar, Mustafa Necati Sepetçioğlu
B
Bozkurtlar Diriliyor, Hüseyin Nihal Atsız
C
Ağustos Başağı, Emine Işınsu
D
Kırık Hançer, Ahmet Yılmaz Boyunboğa
E
Sunguroğlu, Yavuz Bahadıroğlu
Açıklama:
Popüler tarihî roman türünün önemli bir ismi Ahmet Yılmaz Boyunağa’dır. Boyunağa (1935-1995) Kırık Hançer’de (1976) Hinduların elinde bulunan ve Gazneli Mahmut’un ordusuna karşı kullanılacak olan kutsal hançeri almak için akıncıların verdiği mücadeleyi anlatır. Doğru cevap D seçeneğidir.

Soru 195

Rasim Özdenören'in yayımlanmış tek romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hastalar ve Işıklar
B
Çözülme
C
Gül Yetiştiren Adam
D
Çok Sesli Bir Ölüm
E
Denize Açılan Kapı
Açıklama:
Hikâye yazarı olarak tanınan, bu alanda Hastalar ve Işıklar (1967), Çözülme (1973), Çok Sesli Bir Ölüm (1974), Çarpılmışlar (1977), Denize Açılan Kapı (1984), Kuyu (1979), Hışırtı (2000), İmkânsız Öyküler(2010) gibi eserler veren Rasim Özdenören (1940-), yayımlanmış tek romanı Gül Yetiştiren Adam’da (1979) dindar kimliği sezdirilen kahramanın modernleşme, yanlış Batılılaşma ve kültürel yozlaşma karşısında kendi değerlerine sadık kalma çabasını hikâye eder. Doğru cevap C seçeneğidir.

Soru 196

Osmanlı coğrafyasında gücü/iktidarı temsil eden padişah ile padişahın gücünü hem kabullenen hem de tehdit eden yeniçeriler arasındaki çatışma üzerine kurulu Nazan Bekiroğlu romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
İsimle Ateş Arasında
B
Nun Masalları
C
Lâ-Sonsuzluk Hecesi
D
Duvarın Öte Yanı
E
Kaybolmuş Günler
Açıklama:
Nazan Bekiroğlu'nun ikinci romanı İsimle Ateş Arasında'dır (2002). Bu roman, Osmanlı coğrafyasında gücü/iktidarı temsil eden padişah ile padişahın gücünü hem kabullenen hem de tehdit eden yeniçeriler arasındaki çatışma üzerine kurulur. Roman kahramanlarından biri olan Numan’ın kişiliğinde aşk duygusuyla çıkarlar arasındaki çatışma da romanın üzerine kurulduğu ikinci eksen durumundadır. Doğru cevap A seçeneğidir.

Soru 197

Aşağıdakilerden hangisi bir Sadık Yalsızuçanlar romanı değildir?

Seçenekler

A
Şehirleri Süsleyen Yolcu
B
Yakaza
C
Anka
D
Paylaşılamayan Topraklar
E
Vefa Apartmanı
Açıklama:
Sadık Yalsızuçanlar (1962-) Şehirleri Süsleyen Yolcu (1986) ile başladığı imge yoğunluklu öykülerin ardından Yakaza (1999) adlı romanıyla uzun soluklu metinler kaleme almaya başlar. Anka’da (2008) Niyazi Mısrî’nin efsanevi hayatı, bir doktora öğrencisinin bakışıyla ve bilinçakışı tekniğiyle dikkatlere sunulur. Vefa Apartmanı’nda (2010) ise Menderes Dönemi’ne ait olaylar anlatılır.
Paylaşılamayan Topraklar ise bir Talât Uzunyaylalı (1955-) eseridir. Doğru cevap D seçeneğidir.

Soru 198

Hüseyin Nihal Atsız'ın konusunu Osmanlı tarihinden, Fetret Dönemi’nden alan romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Atsız Bozkurtların Ölümü
B
Bozkurtlar Diriliyor
C
Ruh Adam
D
Deli Kurt
E
Son Menzil
Açıklama:
Hüseyin Nihal Atsız'ın (1905-1975) konusunu Osmanlı tarihinden, Fetret Dönemi’nden alan Deli Kurt (1958) romanı, bir yandan devlet geleneğimize ışık tutarken, öbür yandan Anadolu’da kurduğumuz yeni kültür ve medeniyeti romanın diliyle ifade eder. Doğru cevap D seçeneğidir.

Soru 199

Aşağıdaki yazarlardan hangisi 1950'li yıllarda gelenekçi roman sayılabilecek örnekler vermiştir?

Seçenekler

A
Cengiz Dağcı
B
Sevinç Çokum
C
Yavuz Bahadıroğlu
D
Mustafa Miyasoğlu
E
Osman Çeviksoy
Açıklama:
1950’li yıllarda Cengiz Dağcı (1920-2011), hem anlatım hem de içerik bakımından gelenekçi roman sayılabilecek örnekler verir. Sevinç Çokum, Yavuz Bahadıroğlu, Mustafa Miyasoğlu ve Osman Çeviksoy ise 1970'li yıllardan günümüze gelenekçi roman türünde örnek veren isimler arasında yer alır. Doğru cevap A seçeneğidir.

Soru 200

Aşağıdakilerden hangisi gelenekçi romanın özelliklerinden değildir?

Seçenekler

A
Milli ve İslami duygulardan beslenir.
B
Romantik bir tavır vardır.
C
Toplumsal değerlere bağlı bir yaklaşım hakimdir.
D
Yerel ağızların kullanımı pek görülmez.
E
Dün - bugün - yarın şeklinde kronolojik zaman kullanılır.
Açıklama:
A, B, C ve E şıkları gelenekçi roman özelliklerini yansıtır. Bu romanlarda ayrıca yerel ağızların kullanımı da sıklıkla karşımıza çıkar. Bu sebeple doğru cevap D'dir.

Soru 201

Batı müziği icracısı Nuran’la Doğu müziği icracısı Sermet çevresinde iki kültür ve medeniyet dairesinin karşı karşıya geldiği gelenekçi roman aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ülker Fırtınası
B
Kadıköyü'nün Romanı
C
Ciğerdelen
D
Dineyri Papazı
E
Batmayan Gün
Açıklama:
Ruh-madde, şehir-köy, İstanbul-Anadolu çatışmaları yanında vatan ve millet sevgisi gibi temalar işlediği romanlarıyla Safiye Erol (1900-1964), doğu ve batı medeniyetlerini karşı karşıya getiren bir kurguyla çözümlemelere gider, kültür değerlerimize gönül ve ruh penceresinden bakar.
Ülker Fırtınası’nda (1938), Batı müziği icracısı Nuran’la Doğu müziği icracısı Sermet çevresinde iki kültür ve medeniyet dairesini karşı karşıya gelir. 1930’lu yılların siyasal ve kültürel ortamı Türk müziğinin gelişmesine elverişli olmadığından Sermet tükenirken, Nuran Doğu ve Batı müziğinde bir terkibe ulaşır. Bir yandan besteler yaparken bir yandan da notaya geçirilmemiş klasik eserleri notaya çeker. Doğru cevap A'dır.

Soru 202

Gelenekçi yazarlardan Samiha Ayverdi'nin (1906-1993), konusunu Firavunlar Dönemi’nden alan ilk romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ateş Ağacı
B
Aşk Bu İmiş
C
Yaşayan Ölü
D
Son Menzil
E
İnsan ve Şeytan
Açıklama:
Medeniyet değişimini ele alan ve bu değişimin aile içinde sebep olduğu çözülmeleri kişilerin ruh derinliklerine inerek işleyen Samiha Ayverdi'nin (1906-1993), konusunu Firavunlar Dönemi’nden alan ilk romanı Aşk Bu İmiş’tir. Doğru cevap B'dir.

Soru 203

Bozkurtlar Diriliyor ve Deli Kurt gibi eserlerin sahibi, eski Türk geleneğine ayna tuttuğu romanlarıyla Türkçü/milliyetçi söylemin öncü ismi olarak dikkati çeken yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Samiha Ayverdi
B
Halide Edip Adıvar
C
Safiye Erol
D
Hüseyin Nihal Atsız
E
Cengiz Dağcı
Açıklama:
Hüseyin Nihal Atsız (1905-1975), eski Türk geleneğine ayna tuttuğu romanlarıyla Türkçü/milliyetçi söylemin öncü ismi olarak dikkati çeker. 1923 sonrası inşa edilmek istenen kimliğin oluşumuna Orta Asya’daki kültür değerlerimizi katmayı amaçlayan Atsız Bozkurtların Ölümü (1946) ve Bozkurtlar Diriliyor (1949) romanlarında Türk milletinin cesur, bilgili, bilinçli, fedakâr ve kahraman idarecilere sahip olduğu zamanlar büyük işler başardığını, en zor şartlarda bile istiklal düşüncesinden vazgeçmediğini vurgular. Bu bir tür karakter tespitidir. Konusunu Osmanlı tarihinden, Fetret Dönemi’nden alan Deli Kurt (1958) romanı, bir yandan devlet geleneğimize ışık tutarken, öbür yandan Anadolu’da kurduğumuz yeni kültür ve medeniyeti romanın diliyle ifade eder. Doğru cevap D'dir.

Soru 204

Aşağıdakilerden hangisi İskender Pala romanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Babil'de Ölüm İstanbul'da Aşk
B
Katre-i Mahrem
C
Şah Sultan
D
Yakaza
E
Od-Bir Yunus Romanı
Açıklama:
Yakaza, Sadık Yalsızuçanlar'ın romanıdır. Doğru cevap D'dir.

Soru 205

Mustafa Necati Sepetçioğlu'nun aşağıdaki eserlerinden hangisi geçtiği dönem bakımından diğerlerinden ayrılır?

Seçenekler

A
Konak
B
Çatı
C
Üçler Yediler Kırklar
D
Bu Atlı Geçide Gider
E
Cevahir ile Sadık Çavuş’un Buğday Kamyonu
Açıklama:
Konak (1974), Çatı (1974), Üçler Yediler Kırklar (1975) Osmanlı Devleti’nin kuruluş yıllarının hikâyesidir. Bu Atlı Geçide Gider (1977), Karanlıkta Mum Işığı (1978) gibi romanlarıyla Kayı boyunun aşiretten devlete yürüyüş macerasını anlatır. Cevahir ile Sadık Çavuş’un Buğday Kamyonu (1980) ise İnönü Dönemi’nin (1940’lı yıllar) kırsal hayatı ve Anadolu köylüsüne ayna tutar. Doğru cevap E'dir.

Soru 206

Pertev Beyin Üç Kızı, Pertev Beyin İki Kızı, Pertev Beyin Torunları gibi eserlerle konak hayatı içinde geleneksel Türk ailesinin resmini çizen yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Tarık Buğra
B
Münevver Ayaşlı
C
Abbas Sayar
D
İskender Pala
E
Emine Işınsu
Açıklama:
1960’lı yıllarda gelenekçi romanın ilk isimlerinden biri Münevver Ayaşlı’dır (1906-1999). Ayaşlı, Pertev Beyin Üç Kızı (1968), Pertev Beyin İki Kızı (1969), Pertev Beyin Torunları (1976), romanlarıyla konak hayatı içinde geleneksel Türk ailesinin resmini çizer. Doğru cevap B'dir.

Soru 207

Millî Mücadele’yi küçük bir Anadolu kasabasının gözünden anlatan Küçük Ağa’nın devamı niteliğinde olan ve yazarın Sakarya Savaşı öncesi ve sonrasını ele aldığı roman aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Firavun İmanı
B
Yalnızlar
C
İbişin Rüyası
D
Dönemeçte
E
Gençliğim Eyvah
Açıklama:
Küçük Ağa (1964), Kurtuluş Savaşı’nın küçük bir Anadolu kasabasından görünüşüdür. Kültür hayatımızın tanıdık simalarını ve özelliklerini yansıtan eser, Millî Mücadele’nin romanıdır. Küçük Ağa’nın devamı niteliğinde olan ve yazarın Sakarya Savaşı öncesi ve sonrasını ele aldığı Firavun İmanı (1976) ise çıkarcılar, vurguncular, satılmışlar ve bunlara karşı yiğit ve erdemli insanların yeni bir devleti kurma çabası anlatılır. Doğru cevap A'dır.

Soru 208

Eserlerinde tarihi ve toplumsal konulara değinen Sevinç Çokum'un Nesrin ve Ulvi Dayı gibi kahramanlarla geleneksel değerlerden kopmuş Cevdet, Enise gibi genç kuşak temsilcileri arasındaki çatışmayı dile getirdiği romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Bizim Diyar
B
Ağustos Başağı
C
Zor
D
Hilal Görününce
E
Çırpıntılar
Açıklama:
Zor'da (1977) kültüre sahip çıkan, onu yaşayan/yaşatmaya çalışan, dolayısıyla geleneği temsil eden Nesrin ve Ulvi Dayı gibi kahramanlarla geleneksel değerlerden kopmuş Cevdet, Enise gibi genç kuşak temsilcileri arasındaki çatışma dile getirilir. Değerler dünyasını reddeden kuşak, aynı güçte bir değerler dünyası kuramamıştır. Millî kültüre yabancı olmak, beraberinde kimlik ve inanç bunalımını getirir. Çokum, değerler çevresinde buluşmayı teklif eder. Doğru cevap C'dir.

Soru 209

Karakeçili aşiretinin son beyi Sarı Mustafa ile Cumhuriyet Halk Fırkası Bursa Müfettişi Çolak Sami arasındaki çekişme üzerine kurulu olan, Hasan Kayıhan tarafından yazılmış gelenekçi roman aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Gurbet Ölümleri
B
Beyler Aman
C
Acı Su
D
Zincir
E
Yoklar
Açıklama:
Beyler Aman (1984) romanı, Bilecik Bozüyük’te yaşayan Karakeçili aşiretinin son beyi Sarı Mustafa ile Cumhuriyet Halk Fırkası Bursa Müfettişi Çolak Sami arasındaki çekişme üzerine kurulur. Yazar, Batılı aile sistemini, köye gelen ilkokul öğretmeninin yenilik adına köylüyle çatışma mantığını eleştirir. Doğru cevap B'dir.

Ünite 8

Soru 1

“İmparatorluk Çökerken Sarayda 22 Yıl” alt başlığı hangi romana aittir?

Seçenekler

A
Paris’te Son Osmanlılar
B
Abdülmecit
C
Taif’te Ölüm
D
Meyyale
E
Gazi ve Fikriye
Açıklama:
Biyografik romanın temsilcilerini açıklayabileceksiniz.

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi Sadık Yalsız Uçanlar’ın romanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Gezgin
B
Cam ve Elmas
C
Şey
D
Allah’ın Süngüleri- Reis Paşa
E
Anka
Açıklama:
Türkiye’de biyografik roman örneklerini ayırt edebileceksiniz.

Soru 3

Aşağıdakilerden hangisi biyografik romana aykırı düşer?

Seçenekler

A
Hem kurmaca hem belgesel nitelikler taşır
B
Estetik yönü güçlü olur
C
Anlatım genellikle üçüncü kişi ağzından yapılır
D
Çoğunlukla ölmüş kişilerin biyografisi yazılır
E
Yazar çoğunlukla kahramanını sever
Açıklama:
Biyografik roman kavramını açıklayabileceksiniz.

Soru 4

“Saraydan Sürgüne” romanın yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Oğuz Atay
B
Kenize Murat
C
Zeynep Oral
D
Ayşe Kulin
E
Nedim Gürsel
Açıklama:
Biyografik romanın temsilcilerini açıklayabileceksiniz.

Soru 5

Taşradan çıkıp yüksek öğrenim için İstanbul’a gelen üstün zekâlı bir gencin büyük bir bilim adamı oluşunun hikâyesini anlatan roman aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ziya Gökalp: Bir Fikir Adamının Romanı
B
Mehmet Akif: İslamcı Bir Şairin Romanı
C
Bir Hülya Adamının Romanı: Ahmet Hamdi Tanpınar
D
Bir Bilim Adamının Romanı: Mustafa İnan
E
Ömer Seyfettin: Ülkücü Bir Yazarın romanı
Açıklama:
Biyografik romanın temsilcilerini açıklayabileceksiniz.
Oğuz Atay’ın kaleme aldığı Bir Bilim Adamının Romanı Türkiye’de yazılmış en başarılı biyografik eserlerden sayılır. Atay romanda hocası Mustafa İnan üzerinden bir devrin siyasi ve sosyal yaşamını da yansıtır. Bir bilim adamının biyografik hayatını roman tekniğine aktarmıştır. Romana ayrıca Mustafa İnan’ın resimlerini de koyarak olayları ve şahısları somutlaştırmıştır.

Soru 6

Türk edebiyatında ilk biyografik roman ve yazarı aşağıdakilerin hangisidir?

Seçenekler

A
Hasan Ali Yücel “Goethe: Bir Dehanın Romanı”
B
Mehmet Emin Erişirgil “ Ziya Gökalp: Bir Fikir Adamının Romanı”
C
Mehmet Emin Erişirgil “ Mehmet Âkif: İslamcı Bir Şairin Romanı”
D
İlhan Selçuk “Yüzbaşı Selahattin’in Romanı”
E
Oğuz Atay “Bir Bilim Adamının Romanı- Mustafa İnan”
Açıklama:
Biyografik romanın temsilcilerini açıklayabileceksiniz.
Goethe: Bir Dehanın Romanı (Goethe), Hasan Ali Yücel

Soru 7

Aşağıdakilerden hangisi Hıfzı Topuz’un romanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Paris’te Son Osmanlılar
B
Meyyale
C
Hava Kurşun Gibi Ağır
D
Viran Dağlar
E
Abdülmecit
Açıklama:
Biyografik romanın temsilcilerini açıklayabileceksiniz.

Soru 8

Beşir Ayvazoğlu, Bozgunda Fetih Rüyası romanında hangi sanatçıyı anlatmıştır?

Seçenekler

A
Ahmet Hamdi Tanpınar
B
Necip Fazıl Kısakürek
C
Abdülhak Şinasi Hisar
D
Abdülhak Hamit Tarhan
E
Yahya Kemal Beyatlı
Açıklama:
Biyografik romanın temsilcilerini açıklayabileceksiniz.

Soru 9

Aşağıdaki yazarlardan hangisi 90’lı yıllarda biyografik roman yazanlardan değildir?

Seçenekler

A
Necati Cumalı
B
Necip Fazıl Kısakürek
C
Oğuz Atay
D
Burçak Çerezcioğlu
E
Zeynep Oral
Açıklama:
Biyografik romanın temsilcilerini açıklayabileceksiniz.
90’lı yıllarda biyografik roman yazanlardan Oğuz Atay değildir.

Soru 10

Vali Recep Yazıcıoğlu’nu anlatan roman aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Köprü
B
Veda- Esir Şehirde Bir Konak
C
Füreya
D
Adı Aylin
E
Anka
Açıklama:
Türkiye’de biyografik roman örneklerini ayırt edebileceksiniz.
Vali Recep Yazıcıoğlu’nu anlatan roman “KÖPRÜ”dür.

Soru 11

Türk edebiyatında biyografik roman yokluğunu, Türk romanının kendi çelişkilerine kayıtsız kalmasıyla açıklayan yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Peyami Safa
B
Halide Edip Adıvar
C
Ömer Seyfettin
D
Halid Ziya Uşaklıgil
E
Hüseyin Rahmi Gürpınar
Açıklama:
Peyami Safa (1899-1961) 1936 yılında Kültür Haftası’nda yayımlanan Roman ve Biyografi adlı yazısında, Türk edebiyatında biyografik romanın yokluğunu, Türk romanının kendi çelişkilerine kayıtsız kalmasıyla açıklar.

Soru 12

Türk edebiyatında biyografi türündeki ilk eser aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yüzbaşı Selahattin’in Romanı
B
Goethe: Bir Dehanın Romanı
C
Mavi Saçlı Kız
D
Tutkunun Romanı Leyla Gencer
E
Gazi ve Fikriye
Açıklama:
Edebiyatımızda yazılan biyografik romanlar genelde kendini gerçekleştirmeyi başarmış insanları konu alır. Türk edebiyatında biyografi türünde asıl ilk örnek, Hasan Âli Yücel’in (1897- 1963) yazdığı Goethe: Bir Dehanın Romanı (1932) başlığını taşır. Romanın ön sözünde Yücel, bu romanın bir hayranlık duygusundan doğduğunu açıklar.

Soru 13

Aşağıdakilerden hangisi Sadık Yalsızuçanlar’ın romanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Gezgin
B
Cam ve Elmas
C
Gazi Paşa
D
Anka
E
Şey - Bir Ömer Hayyam Anlatısı
Açıklama:
Gezgin, Cam ve Elmas, Şey-Bir Ömer Hayyam Anlatısı, Anka gibi romanlarıyla Sadık Yalsızuçanlar (1962-), son dönem Türk edebiyatında biyografik romanın dikkat çekici yazarları arasındadır.

Soru 14

“Bir Bilim Adamının Romanı - Mustafa İnan” adlı roman aşağıdaki yazarlardan hangisine aittir?

Seçenekler

A
İlhan Selçuk
B
Mehmet Emin Erişirgil
C
Aysun Akkaya
D
Oğuz Atay
E
Hakan Gezik
Açıklama:
Biyografik roman, Türk edebiyatında 1970’li yıllarda ilk yetkin örneğine kavuşur. Oğuz Atay (1934-1977) imzalı “Bir Bilim Adamının Romanı-Mustafa İnan” (1975), Türkiye’de bu roman türünün en iyi örneklerindendir.

Soru 15

Aşağıdaki yazar ve eser eşleştirmelerinden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Beşir Ayvazoğlu - Gazi ve Fikrîye
B
Ayşe Kulin - Anka
C
Burçak Çerzcioğlu - Hava Kurşun Gibi Ağır
D
Oğuz Atay - Turgut Reis
E
Hıfzı Topuz - Meyyale
Açıklama:
Gazi ve Fikrîye, Hava Kurşun Gibi Ağır ve Meyyale Hıfzı Topuz’a; Anka Sadık Yalsızuçanlar’a ve Turgut Reis Feridun Fazıl Tülbentçi’ye aittir.

Soru 16

“Viran Dağlar” adlı roman aşağıdaki yazarlardan hangisine aittir?

Seçenekler

A
Necati Cumalı
B
Zeynep Oral
C
Ayşe Kulin
D
Attila İlhan
E
Nermin Bezmen
Açıklama:
Necati Cumalı’nın (1921-2001) Viran Dağlar (1995) kitabı, biyografik roman türüne ait örneklerdendir. Cumalı, romanda büyük dayısı Zülfikar Bey’in Balkanlarda Osmanlı’nın dağılmaması için verdiği mücadeleyi roman türünün imkânları içinde okura sunar.

Soru 17

Öyküleme ve betimleme tekniklerini kullanarak, gerçek kişileri roman kurgusu içinde anlatan metinlere ne ad verilir?

Seçenekler

A
Manzume
B
Edebi biyografi
C
Tezkire
D
Lirik roman
E
Klasik anlatı
Açıklama:
Öyküleme ve betimleme tekniklerini kullanarak gerçek kişileri roman kurgusu içinde anlatan metinlere edebî biyografi ya da biyografik roman denir.

Soru 18

Ünlü opera sanatçısı Leyla Gencer’in biyografisinden yola çıkılarak yazılan “Tutkunun Romanı Leyla Gencer” adlı eser aşağıdaki yazarlardan hangisine aittir?

Seçenekler

A
Burçak Çerezcioğlu
B
Atilla Şenkan
C
Zeynep Oral
D
Sinan Yağmur
E
Naşide Gökbudak
Açıklama:
Zeynep Oral’ın Tutkunun Romanı Leyla Gencer (1999) eseri, dünya sahnelerinde “La Diva Turca” olarak anılan, 1988’de Devlet Sanatçısı ilan edilen, 2007’de İtalya’da “Caruso Ödülü”ne lâyık görülen ünlü opera sanatçısı Leyla Gencer’in biyografisinden yola çıkılarak yazılmış bir romandır.

Soru 19

Aşağıdakilerden hangisi Hıfzı Topuz’un eserlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Taif’te Ölüm
B
Gazi ve Fikriye
C
Hava Kurşun Gibi Ağır
D
Füreya
E
Paris’te Son Osmanlılar
Açıklama:
Meyyâle, Taif’te Ölüm, Paris’te Son Osmanlılar, Gazi ve Fikriye, Abdülmecit, Hava Kurşun Gibi Ağır romanlarıyla Hıfzı Topuz (1923-) günümüz Türk edebiyatının en fazla biyografik roman yazan ismidir.

Soru 20

Mustafa Kemal’in 1920’den sonra “Reis Paşa” sıfatıyla Anadolu’ya geçmesi ve kurtuluş savaşını örgütlemesi çevresinde kurgulanan “Allah’ın Süngüleri - Reis Paşa” adlı roman aşağıdaki yazarlardan hangisine aittir?

Seçenekler

A
Edip Cansever
B
Mehmet Rauf
C
Ömer Seyfettin
D
Peyami Safa
E
Attila İlhan
Açıklama:
On iki romanı içinde özellikle Allah’ın Süngüleri-Reis Paşa ve Gazi Paşa romanlarıyla Attila İlhan (1925-2005) biyografik roman türünde adı anılması gereken yazarlardandır. Allah’ın Süngüleri-Reis Paşa (2002), Mustafa Kemal’in 1920’den sonra “Reis Paşa” sıfatıyla Anadolu’ya geçmesi, Kurtuluş Savaşını örgütlemesi çevresinde kurgulanmış bir romandır.

Soru 21

Gerçek kişileri roman kurgusu içinde anlatan metinler hangi tür romandır?

Seçenekler

A
Tahlil romanı
B
Macera romanı
C
Biyografik roman
D
Realist roman
E
Natüralist roman
Açıklama:
Gerçek kişileri roman kurgusu içinde anlatan metinlere biyografik roman denir.

Soru 22

Aşağıdakilerden hangisi biyografik romanın özelliklerindendir?
I.Biyografik romanlarda gerçek kişinin değişik özellikleri ayrıntılı olarak verilir.
II.Ünlü kişinin portresi çizilir.
III.Biyografi türünün nesnelliği roman türünün öznelliğiyle birleşir.
IV.Bu tür eserler, belgesel nitelikleriyle kurmacanın sınırlarını zorlar.
V.Roman formunu kullandıkları için kurmaca dünyanın özelliklerini taşımazlar.

Seçenekler

A
I, II, III, V
B
I, II, III, IV
C
I, II, V, IV
D
II, III, IV, V
E
I, III, IV, V
Açıklama:
Biyografik romanlar Roman formunu kullandıkları için kurmaca dünyanın özelliklerini taşırlar.

Soru 23

Türkiye’de ilk biyografik roman ne zaman yazılmıştır?

Seçenekler

A
1975
B
1990
C
2000
D
1932
E
1950
Açıklama:
Türkiye’de ilk biyografik roman 1932’de yazılır 1950’li yıllarda, ilk örnekler ortaya çıkar. Türk edebiyatında biyografik romanın ilk yetkin örneği, 1975’te kaleme alınır. 1990’lı yıllar biyografik romanın atılım yıllarıdır. 2000’li yıllarda biyografik roman hem nicelik hem de nitelik bakımından dikkat çekici örnekler verir.

Soru 24

Türk edebiyatında biyografik romanın ilk yetkin örneği hangi yazar tarafından kaleme alınmıştır?

Seçenekler

A
Oğuz Atay
B
Kemalettin Tuğcu
C
Halide Edip Adıvar
D
Orhan Pamuk
E
Ziya Gökalp
Açıklama:
Türk edebiyatında biyografik romanın ilk yetkin örneği, Oğuz Atay tarafından 1975’te kaleme alınmıştır.

Soru 25

Türk edebiyatındaki ilk biyografi roman örneği aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ziya Gökalp: Bir Fikir Adamının Romanı
B
Yüzbaşı Selahattin’in Romanı
C
Viran Dağlar
D
Goethe: Bir Dehanın Romanı
E
İslâmcı Bir Şairin Romanı
Açıklama:
Türk edebiyatındaki ilk biyografi roman örneği, Hasan Âli Yücel’in Goethe: Bir Dehanın Romanı’dır.

Soru 26

Aşağıdaki yazar ve biyografik roman eşleşmelerinden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Hasan Âli Yücel/ Viran Dağlar
B
Mehmet Emin Erişirgil/Yüzbaşı Selahattin’in Romanı
C
Mehmet Emin Erişirgil/Mehmet Âkif/islâmcı Bir Şairin Romanı
D
ilhan Selçuk/ Ziya Gökalp:Bir Fikir Adamının Romanı
E
Necati Cumalı/ Goethe: Bir Dehanın Romanı
Açıklama:
Hasan Âli Yücel’in Goethe: Bir Dehanın Romanı. Mehmet Emin Erişirgil’in Ziya Gökalp: Bir Fikir Adamının Romanı ve Mehmet Akif: İslâmcı Bir şairin Romanı adlı eserleridir. İlhan Selçuk’un Yüzbaşı Selahattin’in Romanı, Necati Cumalının Viran Dağları diğer biyografik romanlardır.

Soru 27

Aşağıdaki biyografik romanlardan hangisi yazarının İTÜ’den öğrencisi olduğu Prof. Dr. Mustafa inan’ın hayatı çevresinde kurgulanmıştır?

Seçenekler

A
Kafa Kâğıdı
B
Mavi Saçlı Kız
C
Adı Aylin
D
Türkan
E
Bir bilim adamının romanı
Açıklama:
Oğuz Atay’ın Bir Bilim Adamının Romanı Mustafa inan, Türkiye’de biyografik roman türünün en iyi örneklerindendir. Roman, yazarın İTÜ’den öğrencisi olduğu Prof. Dr. Mustafa inan’ın hayatı çevresinde kurgulanmıştır.

Soru 28

Talat Uzunyaylalı’nın’ Efsane Kadın Nene Hatun ‘ kitabının konusu aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Rus işgaline karşı Erzurum’u ayaklandıran bir kişinin hikayesi
B
Yazarın dede ve anneannesinin hikayesi
C
Bir bilim adamının hikâyesi
D
Mustafa Kemal ve Fikriye arasındaki duygusal bağ
E
Cumhuriyet döneminin ilk kadın seramik sanatçısının hayatını
Açıklama:
Çağdaş Türk Romanı Talat Uzunyaylalı’nın Efsane Kadın Nene Hatun’unda Rus işgaline karşı Erzurum’u ayaklandıran Nene Hatun anlatılmıştır.

Soru 29

Aşağıdaki yazarlardan hangisi biyografik romanın temsilcilerinden değildir?

Seçenekler

A
Namık Kemal
B
Hıfzı Topuz
C
Zeynep Oral
D
Burçak Çerezcioğlu
E
Ayşe Kulin
Açıklama:
Namık Kemal biyografik romanın temsilcilerindedir . Hıfzı Topuz, Zeynep Oral, Burçak Çerezcioğlu, Ayşe Kulin, biyografik romanın en güçlü temsilcilerindendir.

Soru 30

Aşağıdaki biyografik romanlardan hangisi bitmemiş bir romandır?

Seçenekler

A
Kafa Kâğıdı
B
Mavi Saçlı Kız
C
Adı Aylin
D
Türkan
E
Bir bilim adamının romanı
Açıklama:
1980’li yıllarda Necip Fazıl Kısakürek’in yazdığı Kafa Kâğıdı, bitmemiş bir otobiyografik romandır.

Soru 31

Biyografik romanlarla ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Betimleme tekniklerini kullanılmaz.
B
Sıradan karakterler kullanılır.
C
Sadece kurmaca özellik taşırlar.
D
Tamamıyla nesneldirler.
E
Kurmaca olamayan kurmacalardırlar.
Açıklama:
Çünkü bu türde betimleme teknikleri kullanılır. Romandaki karakterler ünlü kişilerdir. Sadece kurmaca özellik taşımazlar ayrıca belgesel niteliğindedirler. Tamamıyla nesnel değildirler romanın öznel özelliklerini de taşırlar. Fakat bu türün diğer bir adı kurmaca olmayan kurmacadır.

Soru 32

Aşağıda verilen biyografik roman özelliklerinden hangileri doğrudur?
I.Estetik olarak zayıftırlar.
II.Yaratıcılıkları sınırlıdır.
III.Türler arası bir olgudur.
IV.Anlatıcı üçüncü kişidir.
V.Kronolojik sıra izlerler.
VI.Kahramanlar genellikle hayattadır.

Seçenekler

A
I, II, V, IV
B
II, III, IV, VI
C
I, IV, V, VI
D
I, II, III, IV
E
III, IV, V, VI
Açıklama:
Çünkü bu tür romanlarda genel olarak kronolojik sıra izlenmez. Hayatlarından bazı kesitler alınır. Kahramanlar genelde hayatta olmazlar. Üçüncü kişinin anlatısı olan bu roman türü yaratıcılıkta sınırlı ve estetikte zayıf bir türdür.

Soru 33

Aşağıdakilerden hangisi biyografik roman yazma ihtiyacının ortaya çıkma sebebi olamaz?

Seçenekler

A
Bağlılık
B
Sevgi
C
Unutulmamak
D
Vefa
E
Ticaret
Açıklama:
Bu türün ortaya çıkmasındaki temel nedenler arasında ticari kaygı değil daha çok roman kahramanına olan bağlılık, sevgi, unutmama ve vefa motivasyonları ağırlıkla bulunmaktadır.

Soru 34

Biyografik roman türünün ilk örneği olan roman aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Vala Nureddin- Baltacı ile Katerina
B
Abdullah Ziya Kozanoğlu- Malkoçoğlu
C
Feridun Fazıl Tülbentçi- Turgut Reis
D
Hasan Ali Yücel-Goethe
E
İlhan Selçuk- Yüzbaşı Selahattin’in Romanı
Açıklama:
Baltacı ile Katerina romanıdır çünkü seçeneklerdeki romanlar sırasıyla 1928, 1933,1958,1932 ve 1975 yıllarına aittir.

Soru 35

Oğuz Atay’ın yazdığı ilk yetkin biyografik roman modeli olan “Bir Bilim Adamının Romanı-Mustafa İnan (1975) romanıyla ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Mustafa İnan askerdeki bir komutandır.
B
Kahraman bir İstanbul beyefendisidir.
C
Roman üç bölümden oluşmaktadır.
D
Kahramanın özel hayatı gizli tutulmuştur.
E
Kahraman siyaset tekliflerini kabul etmiştir.
Açıklama:
Çünkü Mustafa İnan bir asker değil yazarın üniversitedeki hocasıdır. Kahraman zeki bir taşra delikanlısıdır. Roman 2 bölümden oluşmakta olup özel hayatından bilgiler de roman içerisinde mevcuttur.

Soru 36

1990’larda bir opera sanatçısının hayatını konu almak üzere Zeynep Oral tarafından yazılan biyografik roman aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kafa Kâğıdı
B
Viran Dağlar
C
Mavi Saçlı Kız
D
Tutkunun Romanı Leyla Gencer
E
Hava Kurşun Gibi Ağır
Açıklama:
Kafa Kâğıdı Necip Fazıl Kısakürek, Viran Dağlar Necati Cumalı, Mavi Saçlı Kız Burçak Çerezcioğlu, Tutkunun Romanı Leyla Gencer Zeynep Oral, Hava Kurşun Gibi Ağır Hıfzı Topuz tarafından yazılmıştır.

Soru 37

Aşağıdaki romanlardan hangisi Hıfzı Topuz’a aittir?

Seçenekler

A
Meyyale
B
Adı Aylin
C
Bozgunda Fetih Rüyası
D
Gazi Paşa
E
Cam ve Elmas
Açıklama:
Meyyale isimli roman Hıfzı Topuza aittir. Adı Aylin adındaki roman Ayşe Kulin’e aittir. Bozgunda Fetih Rüyası Beşir Ayvazoğlu, Gazi Paşa Attila İlhan ve Cam ve Elmas Sadık Yalsızuçan tarafından yazılmıştır.

Soru 38

Nazım Hikmet’in hayat hikayesini anlatan roman aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Taif’te Ölüm
B
Paris’te Son Osmanlılar
C
Gazi ve Fikriye
D
Abdülmecit
E
Hava Kurşun Gibi Ağır
Açıklama:
Çünkü Taif’te Ölüm Mithat Paşayı, Paris’te Son Osmanlılar padişahlık rejimine karşı Türk Aydınlarının verdiği mücadeleyi, Gazi ve Fikriye Mustafa Kemal’in hayatını, Abdülmecit Abdülmecit’in hayatını ve Hava Kurşun gibi ağır ise Nazım Hikmet’in hayatını anlatmaktadır.

Soru 39

Son dönem biyografik roman yazarı Ayşe Kulin ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi doğru değildir?

Seçenekler

A
Adı Aylin romanıyla yılın yazarı ödülünü kazanmıştır.
B
Ünlü bir kadın seramikçinin hayatını anlatan bir romanı vardır.
C
Füreyya romanı bir fotoğraf albümünü içermektedir.
D
Osmanlıyı anlatan romanları yoktur.
E
Türkan Saylan’ın bir biyografisini yazmıştır.
Açıklama:
Çünkü Adı Aylin romanıyla yılın yazarı ödülünü almıştır. Füreyya isimli romanı bir seramik sanatçısının hayatını anlatmakta olup en son bölümünde fotoğrafları içermektedir. Veda-Esir Bir şehirde Konak adlı romanında Osmanlının işgal günlerindeki durumunu anlatmaktadır. Türkan (Tek ve Tek başına) isimli romanı Türkan Saylan’ı anlatmaktadır.

Soru 40

Aşağıdaki romanlardan hangisi Atilla İlhan’a ait bir eserdir?

Seçenekler

A
Gezgin
B
Allah’ın Süngüleri Reis Paşa
C
Anka
D
Şey- Bir Ömer Hayyam Anlatısı
E
Fatma Aliye: Uzak Ülke
Açıklama:
Çünkü Gezgin ,Anka,Şey- Bir Ömer Hayyam Anlatısı romanları Sadık Yalsızuçar’a ,Fatma Aliye: Uzak Ülke romanı Fatma Karabıyık Barbarosoğlu’na aittir.

Soru 41

Öyküleme ve betimleme tekniklerini kullanarak gerçek kişileri roman kurgusu içinde anlatan metinlere ne ad verilir?

Seçenekler

A
Geleneksel biyografi.
B
Edebi biyografi.
C
Modern biyografi.
D
Postmodern biyografi.
E
Çağdaş biyografi.
Açıklama:
Öyküleme ve betimleme tekniklerini kullanarak gerçek kişileri roman kurgusu içinde anlatan metinlere edebi biyografi ya da biyografik roman adı verilir.

Soru 42

Seçeneklerden hangisi biyografik roman türünün özelliklerinden bir tanesi değildir?

Seçenekler

A
Yaratıcılık yönünden daha sınırlı metinlerdir.
B
Diğer roman türlerine göre estetik yönden daha güçlüdür.
C
Biyografik roman yazarı, romanını yazdığı kişiyle öğretmen-öğrenci gibi mesleki; dede-torun gibi ailevi ilişki içindedir.
D
Kimi romanların sonunda romanı yazılan kişinin fotoğraf albümü konulmaktadır.
E
Bu tür romanlarda anlatıcı genellikle üçüncü kişidir.
Açıklama:
Biyografik romanın en önemli sorunu, kurmaca bir dünya sunan romanı gerçekleri anlatmayı amaçlayan bir türün aracı kılmaktır. Bu durum, biyografik romanların diğer romanlara göre daha basit ve estetik yönden daha zayıf kalmasına yol açmaktadır.

Soru 43

Aşağıdakilerden hangisi biyografik romanın ilk örneklerinden bir tanesi değildir?

Seçenekler

A
Baltacı ile Katerina
B
Battal Gazi Destanı
C
Malkoçoğlu
D
Cem Sultan
E
Ciğerdelen
Açıklama:
Ciğredelen gelenekçi roman türünün örneklerinden bir tanesi iken, ilk dört şıkta yer alan eserler biyografik roman türünün ilk örnekleri arasında yer alan eserlerdir.

Soru 44

İlhan Selçuk’un; Çanakkale ve Balkan Savaşlarına katılan, Birinci Dünya Savaşı’nda İran ve Kafkas cephelerinde savaşan, 1919’da yirmi beş yaşında İstanbul’a dönen kişinin anılarından yola çıkılarak yazılmış biyografik romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Seydi Ali Reis
B
İsmet İnönü
C
Yüzbaşı Selahattin’in Romanı
D
Baltacı ile Katerina
E
Goethe: Bir Dehanın Romanı
Açıklama:
İlhan Selçuk’un (1925-2010) Yüzbaşı Selahattin’in Romanı (2 cilt, 1973, 1975), 1894’te doğan, askerlik çağında Çanakkale ve Balkan Savaşlarına katılan, Birinci Dünya Savaşı’nda İran ve Kafkas cephelerinde savaşan, 1919’da yirmi beş yaşında bir yüzbaşı olarak İstanbul’a dönen Selahattin Yurtoğlu’nun anılarından yola çıkılarak yazılmış biyografik bir romandır.

Soru 45

Türkiye’de biyografik roman türünün en yetkin örneklerinden biri olarak sayılan ve İstanbul Teknik İnşaat Fakültesi’nden Prof. Dr. Mustafa İnan’ın yaşam öyküsünü anlatan romanın yazarı hangi seçenekte doğru verilmiştir?

Seçenekler

A
Necip Fazıl Kısakürek
B
Burçak Çerezcioğlu
C
Zeynep Oral
D
Necati Cumali
E
Oğuz Atay
Açıklama:
Türkiye’de biyografik roman türünün en yetkin örneklerinden biri olarak sayılan ve İstanbul Teknik İnşaat Fakültesi’nden Prof. Dr. Mustafa İnan’ın yaşam öyküsünü anlatan romanın yazarı Oğuz Atay’dır.

Soru 46

Seçeneklerdeki yazarlardan hangisi biyografik roman türünün günümüz Türk yazarlarından bir tanesi değildir?

Seçenekler

A
Hıfzı Topuz
B
Ayşe Kulin
C
Atilla İlhan
D
Beşir Ayvazoğlu
E
Orhan Pamuk
Açıklama:
Orhan Pamuk biyografik roman türünün günümüz Türk yazarları arasında yer almamaktadır.

Soru 47

Ayşe Kulin’in Cumhuriyet döneminin ilk kadın seramik sanatçısının hayatını roman kurgusu içinde anlattığı eserinin adı nedir?

Seçenekler

A
Adı: Aylin
B
Füreya
C
Köprü
D
Veda
E
Türkan
Açıklama:
Ayşe Kulin’in Cumhuriyet döneminin ilk kadın seramik sanatçısı Füreya Koral’ın (1910-1997) hayatını roman kurgusu içinde anlattığı, içeriğinde Osmanlı’nın son dönemi ve Cumhuriyetin ilk yıllarındaki olaylara tanıklık edilen, aynı zamanda Füreya’nın şahsında sanatçıların mücadele, heyecan ve sevgi dolu hayatlarıyla sıradan insanlardan farklı olduklarını sezdirdiği romanını adı Füreya’dır.

Soru 48

Naşide Gökbudak’ın Rus Çarı 2. Nikolay’ın küçük kızı Anastasia’nın Rusya’da başlayıp Elazığ’da son bulan hayatını anlattığı romanının adı nedir?

Seçenekler

A
Perina
B
Şah ve Sultan
C
Ölümsüz Aşk: Dante
D
Efsane kadın - Nene Hatun
E
Kurt Seyt ve Shura
Açıklama:
Naşide Gökbudak’ın Rus Çarı 2. Nikolay’ın küçük kızı sonradan adı Perine olarak değişen Anastasia’nın Rusya’da başlayıp Elazığ’da son bulan hayatını anlattığı romanının adı Perina’dır.

Soru 49

Uluç Reis ve Turgut Reis İsimli romanların yazarı, Halikarnas Balıkçısı olarak da bilinen yazar seçeneklerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?

Seçenekler

A
İlhan Selçuk
B
Tahir Alangu
C
Mehmet Emin Erişirgil
D
Cevat Şakir Kabaağaçlı
E
Oğuz Atay
Açıklama:
Uluç Reis ve Turgut Reis İsimli romanların yazarı, Halikarnas Balıkçısı olarak da bilinen yazar Cevat Şakir Kabaağaçlı’dır.

Soru 50

Necati Cumalı’nın büyük dayısı Zülfikar Bey’in Balkanlarda Osmanlı’nın dağılmaması için verdiği mücadeleyi anlattığı romanı seçeneklerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?

Seçenekler

A
Kafa Kağıdı
B
İmparatorluk Çökerken Sarayda 22 Yıl
C
Taif’te Ölüm
D
Mayyale
E
Viran Dağlar
Açıklama:
Necati Cumalı’nın büyük dayısı Zülfikar Bey’in Balkanlarda Osmanlı’nın dağılmaması için verdiği mücadeleyi roman türünün imkânları içinde okura sunduğu eseri Viran Dağlar’dır. Eserde Makedonya’nın Goriçka kasabasında yaşayan bir aileye mensup, eski bir Osmanlı uç beyinin torunu olan Zülfikar Bey, Fransız İhtilâli ile yayılan milliyetçilik akımıyla Balkanların Osmanlı’nın elinde çıkış sürecinde gönüllülerden oluşan bir örgüt kurarak mücadeleye başlar. Bu mücadele, Birinci Dünya Savaşı’nı Osmanlı’nın kaybetmesi sonucu dağılma sürecinin hızlandığı günlere kadar sürer. Viran Dağlar kitabı, biyografik roman türüne ait örneklerdendir.

Soru 51

Öyküleme ve betimleme tekniklerini kullanarak gerçek kişileri roman kurgusu içinde anlatan metinlere ne ad verilir?

Seçenekler

A
Biyografik roman
B
Kültürel roman
C
Deneme
D
Serbest roman
E
Dönüşsel roman
Açıklama:
Öyküleme ve betimleme tekniklerini kullanarak gerçek kişileri roman kurgusu içinde anlatan metinlere edebî biyografi ya da biyografik roman denir.Biyografik romanlarda gerçek kişilerin ruhsal ve fiziksel özellikleri, duyguları, düşünceleri, davranışları, alışkanlıkları, tavır alışları, tepkileri, hayata bakışları, dünya görüşleri, giyinişleri başta olmak üzere gibi pek çok değişik özellikleri ayrıntılı olarak verilir. Söz konusu ünlü kişilerin bir bakıma portresi çizilir.

Soru 52

Bilim, kültür, sanat, edebiyat, siyaset, ticaret, spor gibi alanlarda başarılı olmuş, yaptıkları ve eserleriyle yaşadıkları dönemde iz bırakmış, haklı bir ün kazanmış kişilerin hayatlarının roman tekniğine uygun olarak anlatıldığı eserlere ne ad verilir?

Seçenekler

A
Biyografik roman
B
Deneysel roman
C
Kurgu roman
D
Özdeksel roman
E
Tinsel roman
Açıklama:
Bilim, kültür, sanat, edebiyat, siyaset, ticaret, spor gibi alanlarda başarılı olmuş, yaptıkları ve eserleriyle yaşadıkları dönemde iz bırakmış, haklı bir ün kazanmış kişilerin hayatlarının roman tekniğine uygun olarak anlatıldığı eserlerdir.Biyografik romanlar, hem roman türünün kurmaca dünyasına ait nitelikler hem de belgesel özellikler taşır. Biyografinin nesnel bilgisi, romanın öznel kurgusuyla yoğrulur ve anlatmaya bağlı olay merkezli bir türün adı olur. Bir başka deyişle, biyografik romanda biyografi nesnel bilgiyi, roman ise kurmacayı temsil eder.Biyografi türünün nesnelliği, roman türünün öznelliği içinde erir ve biyografik roman ortaya çıkar.

Soru 53

Türk edebiyatında biyografi türündeki ilk örneği kim yazmıştır?

Seçenekler

A
Hasan Âli Yücel
B
Yakup Kadri Karaosmanoğlu
C
Recaizade Mahmut Ekrem
D
Hüseyin Nihal Atsız
E
Mahmut Şevki Esendal
Açıklama:
Türk edebiyatında biyografi türünde asıl ilk örnek, Hasan Âli Yücel’in (1897-1963) yazdığı Goethe: Bir Dehanın Romanı (1932) başlığını taşır. Romanın ön sözünde Yücel, bu romanın bir hayranlık duygusundan doğduğunu açıklar. Goethe’ye ve onun düşüncelerine olan hayranlığı Yücel’e bu romanı yazdırmış olmalıdır. İlk biyografik romanın, konusunu kendi tarih, kültür ve sanat dünyamızdan almamış olması ilgi çekicidir.

Soru 54

“Bir Bilim Adamının Romanı: Mustafa İnan” adlı eseriyle biyografik roman türünün en iyi örneklerinden birini veren yazarımız kimdir?

Seçenekler

A
Oğuz Atay
B
Ahmet Hamdi Tanpınar
C
Hüseyin Rahmi Gürpınar
D
Oktay Akbal
E
Haldun Taner
Açıklama:
Oğuz Atay (1934-1977) imzalı Bir Bilim Adamının Romanı-Mustafa İnan (1975), Türkiye’de bu roman türünün en iyi örneklerindendir. Atay, romanda İstanbul Teknik Üniversitesi İnşaat Fakültesi’nden hocası olan Prof. Dr. Mustafa İnan’ın yaşam öyküsünü roman tekniğinin imkânlarını kullanarak anlatır. Aynı zamanda Mustafa İnan’ın şahsında bir dönemin idealist kuşağının hayatını yansıtır.

Soru 55

“Viran Dağlar” adlı eserinde dayısı Zülfikar Bey’in Balkanlarda Osmanlı’nın dağılmaması için verdiği mücadeleyi anlatan yazarımız kimdir?

Seçenekler

A
Necati Cumalı
B
Haldun Taner
C
Orhan Şaik
D
Adalet Ağaoğlu
E
Turgut Özakman
Açıklama:
Necati Cumalı’nın (1921-2001) Viran Dağlar (1995) kitabı, biyografik roman türüne ait örneklerdendir. Cumalı, romanda büyük dayısı Zülfikar Bey’in Balkanlarda Osmanlı’nın dağılmaması için verdiği mücadeleyi roman türünün imkânları içinde okura sunar. Makedonya’nın Goriçka kasabasında yaşayan bir aileye mensup, eski bir Osmanlı uç beyinin torunu olan Zülfikar Bey, Fransız İhtilâli ile yayılan milliyetçilik akımıyla Balkanların Osmanlı’nın elinde çıkış sürecinde gönüllülerden oluşan bir örgüt kurarak mücadeleye başlar. Bu mücadele, Birinci Dünya Savaşı’nı Osmanlı’nın kaybetmesi sonucu dağılma sürecinin hızlandığı günlere kadar sürer.

Soru 56

1954’te Napoli’de Santa Carla Tiyatrosu’nda ilk defa sahneye çıkan, dünya sahnelerinde “La Diva Turca” olarak anılan sanatçımız Leyla Gencer’i anlatan “Tutkunun Romanı Leyla Gencer” eserini veren yazarımız kimdir?

Seçenekler

A
Zeynep Oral
B
Duygu Asena
C
Latife Tekin
D
Pınar Kür
E
Adalet Ağaoğlu
Açıklama:
Zeynep Oral’ın “Tutkunun Romanı Leyla Gencer” (1999) eseri, 1954’te Napoli’de Santa Carla Tiyatrosu’nda ilk defa sahneye çıkan, dünya sahnelerinde “La Diva Turca” olarak anılan, 1988’de Devlet Sanatçısı ilan edilen, 2007’de İtalya’da “Caruso Ödülü”ne lâyık görülen ünlü opera sanatçısı Leyla Gencer’in (1928-2011) biyografisinden yola çıkılarak yazılmış bir romandır.

Soru 57

“Meyyâle, Taif’te Ölüm, Paris’te Son Osmanlılar, Gazi ve Fikriye, Abdülmecit, Hava Kurşun Gibi Ağır” romanlarıyla günümüz Türk edebiyatının en fazla biyografik roman yazan ismi kimdir?

Seçenekler

A
Hıfzı Topuz
B
Tarık Buğra
C
Oğuz Atay
D
Necati Cumalı
E
Oktay Akbal
Açıklama:
Hıfzı Topuz: Meyyâle, Taif’te Ölüm, Paris’te Son Osmanlılar, Gazi ve Fikriye, Abdülmecit, Hava Kurşun Gibi Ağır romanlarıyla Hıfzı Topuz (1923-) günümüz Türk edebiyatının en fazla biyografik roman yazan ismidir.

Soru 58

Günümüzün en çok okunan biyografik roman yazarlarından olan ve “Adı Aylin”, “Füreya”, “Köprü”, “Veda” ve “Türkan” adlı eserleriyle tanınan yazarımız kimdir?

Seçenekler

A
Ayşe Kulin
B
Sevgi Soysal
C
Adalet Ağaoğlu
D
Elif Şafak
E
Latife Tekin
Açıklama:
Ayşe Kulin: Günümüzün en çok okunan biyografik roman yazarlarından Ayşe Kulin (1941-), Adı Aylin, Füreya, Köprü, Veda ve Türkan adlı eserleriyle tanınır.

Soru 59

Şah&Sultan (2010) ve Od (2011) romanları biyografik roman çizgisinde değerlendirilebilecek yazarımız kimdir?

Seçenekler

A
İskender Pala
B
Osman Çeviksoy
C
Beşir Ayvazoğlu
D
Mehmet Niyazi
E
Rasim Özdenören
Açıklama:
İskender Pala’nın (1957-) Şah&Sultan (2010) ve Od (2011) romanları biyografik roman çizgisinde değerlendirilebilir. Şah&Sultan’da Şah İsmail ile Yavuz Sultan Selim’in, Od’da ise Yunus Emre’nin biyografileri esas alınmıştır.

Soru 60

Aşkın Gözyaşları / Tebrizli Şems (2010), Aşkın Gözyaşları II (Hz. Mevlana) romanlarında Mevlâna ve Şems’in hayat hikâyesini anlatan yazarımız kimdir?

Seçenekler

A
Sinan Yağmur
B
Hasan Öztürk
C
Iskender Pala
D
Mümtaz İdil
E
Atilla Şenkon
Açıklama:
Sinan Yağmur (1965-), Aşkın Gözyaşları / Tebrizli Şems (2010), Aşkın Gözyaşları II (Hz. Mevlana) (2011) romanlarında Mevlâna ve Şems’in hayat hikâyesinden yola çıkar. Birinci kitap, Şems’in bıçaklanarak öldürülmesiyle sonuçlanan olaylar zincirini anlatır. Aşkın Gözyaşları II (Hz. Mevlana) (2011) adlı ikinci kitap ise 5 Aralık 1273’te Mevlâna’nın gördüğü bir rüya ile başlar. Mevlâna’nın Şems’ten sonraki hayatı okuyucunun gözleri önüne serilir.

Soru 61

Öyküleme ve betimleme tekniklerini kullanarak gerçek kişileri roman kurgusu içinde anlatan metinlere ne ad verilir?

Seçenekler

A
Tarihi Roman
B
Betimleyici Roman
C
Karakter romanı
D
Biyografik roman
E
Postmodern Roman
Açıklama:
Öyküleme ve betimleme tekniklerini kullanarak gerçek kişileri roman kurgusu içinde anlatan metinlere edebî biyografi ya da biyografik roman denir. Biyografik romanlarda gerçek kişilerin ruhsal ve fiziksel özellikleri, duyguları, düşünceleri, davranışları, alışkanlıkları, tavır alışları, tepkileri, hayata bakışları, dünya görüşleri, giyinişleri başta olmak üzere pek çok değişik özellikleri ayrıntılı olarak verilir. Söz konusu ünlü kişilerin bir bakıma portresi çizilir. Doğru cevap D'dir.

Soru 62

Biyografik roman yazmanın en büyük zorluğu hangisi olabilir?

Seçenekler

A
Telif haklarını almada güçlükler yaşamak
B
Bilgi ve belge toplamada zorlanmak
C
Romanları basacak yayın evi bulmakta zorlanmak
D
Bu tür romanları okuyacak kitle bulamamak
E
Kurmaca içerisinde gerçeği anlatmaya çalışmak
Açıklama:
Biyografik romanın en önemli sorunu, kurmaca bir dünya sunan romanı gerçekleri anlatmayı amaçlayan bir türün aracı kılmaktır. Bu durum, biyografik romanların diğer romanlara göre daha basit ve estetik yönden daha zayıf kalmasına yol açmaktadır. Doğru cevap E'dir.

Soru 63

Bazı biyografik romanların sonunda romanı yazılan kişinin fotoğraf albümü bulunmasının sebebi hangisi olabilir?

Seçenekler

A
Romanın daha çok satmasını sağlamak
B
Geleneksel olarak böyle bir talebin oluşması
C
Romanların belgesel yönünü vurgulamak
D
Romanı fotoğraflarla daha renkli hale getirmek
E
Fotoğrafların kaybolup gitmesini engellemek
Açıklama:
Biyografik romanların belgesel yönünü vurgulamak ya da güçlendirmek amacıyla kimi romanların sonuna romanı yazılan kişinin fotoğraf albümü konulmaktadır. Doğru cevap C'dir.

Soru 64

I Bağlılık
II Bağımlılık
III Sevgi
IV Öykünme
V Hayranlık
Hangi duygular biyografik roman yazma ihtiyacını açıklayabilir?

Seçenekler

A
I ve II
B
III ve IV
C
II ve V
D
I,III ve V
E
II,III ve IV
Açıklama:
Biyografik roman yazma ihtiyacını, bağlılık, hayranlık ve sevgi yanında, yakından tanınan insanların unutulmasına razı olmama gibi bir nedene bağlamak mümkündür. Doğru cevap D'dir.

Soru 65

İlk biyografik roman unsurları taşıyan Baltacı ile Katerina romanın yazarı kimdir?

Seçenekler

A
Vâlâ Nureddin
B
Abdullah Ziya Kozanoğlu
C
Peyami Safa
D
Hasan Âli Yücel
E
Mehmet Emin Erişirgil
Açıklama:
Vâlâ Nureddin’in (Vâ-Nû, 1901-1967) Baltacı ile Katerina (1928) romanı, bir ilk örnek olarak biyografik verilerden ziyade yazar muhayyilesinden beslenir. Roman, Prut Savaşında Osmanlı ordusunun Serdar-ı Ekrem’i (Başkomutanı) Baltacı Mehmet Paşa ile Rus Çariçesi Katerina arasında kurgulanmış bir aşk ilişkisine dayanır. Gerçek tarihî kişiliklerin üzerinden hayalî bir buluşma tasvir edilir.Doğru cevap A'dır.

Soru 66

Hasan Âli Yücel’in yazdığı ve Türk edebiyatında biyografi türünde asıl ilk örnek kabul edilen roman hangisidir?

Seçenekler

A
Ömer Seyfettin: Ülkücü Bir Yazarın Romanı
B
Sançez’in Çocukları
C
Goethe: Bir Dehanın Romanı
D
Bir Hülya Adamının Romanı-Ahmet Hamdi Tanpınar
E
İsmet İnönü
Açıklama:
Türk edebiyatında biyografi türünde asıl ilk örnek, Hasan Âli Yücel’in (1897-
1963) yazdığı Goethe: Bir Dehanın Romanı (1932) başlığını taşır. Romanın ön sözünde Yücel, bu romanın bir hayranlık duygusundan doğduğunu açıklar. Doğru cevap C'dir.

Soru 67

Türkiye’de biyografik roman türünün en iyi örneklerinden olan ,İstanbul Teknik Üniversitesi İnşaat Fakültesinden hocası olan Prof. Dr. Mustafa İnan’ın yaşam öyküsünü roman tekniğinin imkânlarını kullanarak anlatan yazarımız kimdir?

Seçenekler

A
Necip Fazıl Kısakürek
B
Oğuz Atay
C
Necati Cumalı
D
İlhan Selçuk
E
Zeynep Oral
Açıklama:
Oğuz Atay imzalı Bir Bilim Adamının Romanı-Mustafa İnan , Türkiye’de bu roman türünün en iyi örneklerindendir. Atay, romanda İstanbul Teknik Üniversitesi İnşaat Fakültesinden hocası olan Prof. Dr. Mustafa İnan’ın
yaşam öyküsünü roman tekniğinin imkânlarını kullanarak anlatır. Aynı zamanda
Mustafa İnan’ın şahsında bir dönemin idealist kuşağının hayatını yansıtır. Doğru cevap B'dir.

Soru 68

Ünlü opera sanatçısı Leyla Gencer’in biyografisinden yola çıkılarak yazılan "Tutkunun Romanı Leyla Gencer" adlı eserin yazarı kimdir?

Seçenekler

A
Sevgi Soysal
B
Adalet Ağaoğlu
C
Buket Uzuner
D
Zeynep Oral
E
Füsun Akatlı
Açıklama:
Zeynep Oral’ın Tutkunun Romanı Leyla Gencer (1999) eseri, 1954’te Napoli’de Santa Carla Tiyatrosu’nda ilk defa sahneye çıkan, dünya sahnelerinde “La Diva Turca” olarak anılan, 1988’de Devlet Sanatçısı ilan edilen, 2007’de İtalya’da “Caruso Ödülü”ne layık görülen ünlü opera sanatçısı Leyla Gencer’in (1928 2011) biyografisinden yola çıkılarak yazılmış bir romandır. doğru cevap D'dir.

Soru 69

Günümüz Türk edebiyatının en fazla biyografik roman yazan ismi olan Mustafa Kemal’e olan aşkıyla trajik bir hayatın öznesi olan Fikriye’nin hikâyesi çevresinde kaleme aldığı "Gazi ve Fikriye" romanını yazan yazarımız kimdir?

Seçenekler

A
Hıfzı Topuz
B
Ayşe Kulin
C
Beşir Ayvazoğlu
D
Attilâ İlhan
E
Sadık Yalsızuçanlar
Açıklama:
Meyyâle, Taif’te Ölüm, Paris’te Son Osmanlılar, Gazi ve Fikriye, Abdülmecit, Hava Kurşun Gibi Ağır romanlarıyla Hıfzı Topuz (1923-) günümüz Türk edebiyatının en fazla biyografik roman yazan ismidir. Doğru cevap A'dır.

Soru 70

Ayşe Kulin'in Cumhuriyet Dönemi’nin ilk kadın seramik sanatçısını konu ettiği biyografik romanı hangisidir?

Seçenekler

A
Adı: Aylin
B
Köprü
C
Veda ve Türkan
D
Handan
E
Füreya
Açıklama:
Füreya (2000) adlı eser, Cumhuriyet Dönemi’nin ilk kadın seramik sanatçısı Füreya Koral’ın (1910-1997) hayatını roman kurgusu içinde anlatırken bir yandan da Osmanlı’nın son dönemindeki ve Cumhuriyet’in ilk yıllarındaki olaylara tanıklık eder. Doğru cevap E'dir.

Soru 71

Biyografik romanla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Tanınmış kişilerin hayatını roman kurgusu içinde anlatan bir türdür.
B
Gerçek kişilerin ruhsal ve fiziksel özellikleri ayrıntılı olarak verilir.
C
Hem belgesel hem de kurmacaya özgü nitelikler taşır.
D
Yazar, romanını yazdığı kişiyi yakından tanır ve ona hayranlık duyar.
E
Biyografik bilgi edinmek amacıyla okunur.
Açıklama:
Biyografik bilgi edinmek amacıyla okunur.

Soru 72

Aşağıda verilen yazar ve eser eşleştirmelerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Ayşe Kulin-Meyyâle
B
Sadık Yalsızuçanlar-Anka
C
Beşir Ayvazoğlu-Bozgunda Fetih Rüyası
D
Hasan-Âli Yücel-Goethe: Bir Dehanın Romanı
E
Attilâ İlhan-Allah’ın Süngüleri: “Reis Paşa”
Açıklama:
Ayşe Kulin-Meyyâle

Soru 73

Yahya Kemal Beyatlı’nın biyografisinden hareketle yazılmış roman aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Saraydan Sürgüne
B
Gezgin
C
Bozgunda Fetih Rüyası
D
Çınarlı Köyün Muhtarı
E
Taif ’te Ölüm
Açıklama:
Bozgunda Fetih Rüyası

Soru 74

Aşağıdakilerden hangisi Ayşe Kulin’in biyografik romanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Adı: Aylin
B
Mavi Saçlı Kız
C
Füreya
D
Türkan (Tek ve Tek Başına)
E
Veda-Esir Şehirde Bir Konak
Açıklama:
Mavi Saçlı Kız

Soru 75

Oğuz Atay’ın yazdığı Bir Bilim Adamının Romanı-Mustafa İnan’a ilişkin aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Roman, yazarın üniversiteden hocası Mustafa İnan’ın hayatını anlatır.
B
Bir bilim adamının şahsında dönemin idealist kuşağının hayatını yansıtır.
C
Biyografik roman türünün en iyi örneklerindendir.
D
2000’li yıllarda Türkiye’nin bilim çevrelerini tasvir eder.
E
Belgesel niteliği vurgulanmak için romanın sonuna fotoğraflar eklenmiştir.
Açıklama:
2000’li yıllarda Türkiye’nin bilim çevrelerini tasvir eder.

Soru 76

Gazi ve Fikriye, Paris’te Son Osmanlılar, Abdülmecit gibi romanlarıyla tanınan yazar, aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Nermin Bezmen
B
Vâlâ Nureddin
C
Hıfzı Topuz
D
Sadık Yalsızuçanlar
E
Attilâ İlhan
Açıklama:
Hıfzı Topuz

Soru 77

Köprü romanının konusu aşağıdakilerden hangisinde verilmiştir?

Seçenekler

A
Boğaziçi Köprüsü’nün yapılış serüvenini anlatır.
B
Tarihî bir taş köprünün yıkılış öyküsünü anlatır.
C
Mostar köprüsü üzerinde başlayan bir aşk hikâyesini anlatır.
D
Fırat nehrinin üzerine bir köprünün kuruluş mücadelesini anlatır.
E
Çobandede köprüsünün Ruslar tarafından bombalanışını anlatır.
Açıklama:
Fırat nehrinin üzerine bir köprünün kuruluş mücadelesini anlatır.

Soru 78

Sadık Yalsızuçanlar’ın Niyazi Mısrî’nin hayatından yola çıkarak yazdığı roman aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Anka
B
Gezgin
C
Şey
D
Cem Sultan
E
Cam ve Elmas
Açıklama:
Anka

Soru 79

Aşağıdaki isimlerden hangisi Türkiye’de biyografik roman yazarlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Beşir Ayvazoğlu
B
Hıfzı Topuz
C
Ayşe Kulin
D
Fatma Karabıyık Barbarosoğlu
E
Orhan Pamuk
Açıklama:
Orhan Pamuk

Soru 80

Erzincan’ın sıra dışı valisi Recep Yazıcıoğlu’nun hayat hikâyesiyle örtüşen biyografik roman aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Viran Dağlar
B
Köprü
C
Çınarlı Köyün Muhtarı
D
Saraydan Sürgüne
E
Meyyâle
Açıklama:
Köprü

Soru 81

Türk edebiyatında biyografi türünde ilk örnek olan "Goethe: Bir Dehanın Romanı" adlı eser kim tarafından kaleme alınmıştır?

Seçenekler

A
Hasan Âli Yücel
B
Nazım Hikmet
C
Mehmet Rauf
D
Halide Edip Adıvar
E
Halit Ziya Uşaklıgil
Açıklama:
Türk edebiyatında biyografi türünde ilk örnek olan "Goethe: Bir Dehanın Romanı" adlı eser Hasan Âli Yücel tarafından kaleme alınmıştır. Doğru yanıt A'dır.

Soru 82

1894’te doğan, askerlik çağında Çanakkale ve Balkan Savaşlarına katılan, Birinci Dünya Savaşı’nda İran ve Kafkas cephelerinde savaşan, 1919’da yirmi beş yaşında bir yüzbaşı olarak İstanbul’a dönen Selahattin Yurtoğlu’nun anılarından yola çıkılarak yazılmış biyografik bir roman olan "Yüzbaşı Selahattin’in Romanı" kim tarafından kaleme alınmıştır?

Seçenekler

A
Cevat Şakir Kabaağaçlı
B
İlhan Selçuk
C
Tahir Alangu
D
Orhan Okay
E
Yusuf Ziya Ortaç
Açıklama:
1894’te doğan, askerlik çağında Çanakkale ve Balkan Savaşlarına katılan, Birinci Dünya Savaşı’nda İran ve Kafkas cephelerinde savaşan, 1919’da yirmi beş yaşında bir yüzbaşı olarak İstanbul’a dönen Selahattin Yurtoğlu’nun anılarından yola çıkılarak yazılmış biyografik bir roman olan "Yüzbaşı Selahattin’in Romanı" İlhan Selçuk tarafından kaleme alınmıştır. Doğru yanıt B'dir.

Soru 83

Necati Cumalı’nın büyük dayısı Zülfikar Bey’in Balkanlar’da Osmanlı’nın dağılmaması için verdiği mücadeleyi anlattığı romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yağmurlar ve Topraklar
B
Tütün Zamanı
C
Güneş Çizgisi
D
Viran Dağlar
E
Kızılçullu Yolu
Açıklama:
Necati Cumalı’nın büyük dayısı Zülfikar Bey’in Balkanlar’da Osmanlı’nın dağılmaması için verdiği mücadeleyi anlattığı romanı "Viran Dağlar"dır. Doğru yanıt D'dir.

Soru 84

Aşağıdakilerden hangisi Hıfzı Topuz'un eserlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Meyyâle
B
Taif’te Ölüm
C
Paris’te Son Osmanlılar
D
Gazi ve Fikriye
E
Piraye
Açıklama:
"Piraye" Canan Tan'ın eserlerinden biridir. Doğru yanıt E'dir.

Soru 85

Ayşe Kulin'in kuzeninin biyografisini kaleme aldığı eser aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Adı: Aylin
B
Füreya
C
Veda
D
Türkan
E
Köprü
Açıklama:
Ayşe Kulin'in kuzenini Aylin'in biyografisini kaleme aldığı eser "Adı: Aylin"dir. Doğru yanıt A'dır.

Soru 86

Yahya Kemal Beyatlı’nın hayatının 1912-1922 yılları arasındaki döneminin anlatıldığı "Bozgun'da Fetih Rüyası" adlı roman kim tarafından kaleme alınmıştır?

Seçenekler

A
Hıfzı Topuz
B
Ayşe Kulin
C
Beşir Ayvazoğlu
D
Oğuz Atay
E
Attilâ İlhan
Açıklama:
Yahya Kemal Beyatlı’nın hayatının 1912-1922 yılları arasındaki döneminin anlatıldığı "Bozgun'da Fetih Rüyası" adlı romanın yazarı Beşir Ayvazoğlu'dur. Doğru yanıt C'dir.

Soru 87

ÇYDD (Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği) başkanı Türkan Saylan’ın hayatının ve meslek alanında yaptıklarının anlatıldığı biyografik roman "Türkan" kim tarafından kaleme alınmıştır?

Seçenekler

A
Hıfzı Topuz
B
Oğuz Atay
C
Attilâ İlhan
D
Ayşe Kulin
E
İskender Pala
Açıklama:
ÇYDD (Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği) başkanı Türkan Saylan’ın hayatının ve meslek alanında yaptıklarının anlatıldığı biyografik roman "Türkan" Ayşe Kulin tarafından kaleme alınmıştır. Doğru yanıt D'dir.

Soru 88

Aşağıdakilerden hangisi Sadık Yalsızuçanlar'ın eserlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Gezgin
B
Cam ve Elmas
C
Şey-Bir Ömer Hayyam Anlatısı
D
Anka
E
Allahın Süngüleri-Reis Paşa
Açıklama:
Allahın Süngüleri-Reis Paşa bir Attila İlhan eseridir. Doğru yanıt E'dir.

Soru 89

Kurt Seyt & Shura kim tarafından kaleme alınmıştır?

Seçenekler

A
Hıfzı Topuz
B
Nermin Bezmen
C
Ayşe Kulin
D
Atillâ Şenkon
E
Hasan Öztürk
Açıklama:
Kurt Seyt & Shura Nermin Bezmen tarafından kaleme alınmıştır. Doğru yanıt B'dir.

Soru 90

Yunus Emre’nin biyografilerinin esas alındığı İskender Pala romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Od
B
Köprü
C
Aşkın Gözyaşları
D
Çınarlı Köyün Muhtarı
E
Ölüm Daha Güzeldi
Açıklama:
Yunus Emre’nin biyografilerinin esas alındığı İskender Pala romanı "Od"dur. Doğru yanıt A'dır.

Soru 91

I. Çeşitli alanlarda başarılı olmuş kişiler anlatılır.
II. Yalnızca nesnel bilgiler yer alır.
III. Belgesel özellikleri taşır.
IV. Öyküleme ve betimleme teknikleri kullanılır.
Yukarıdaki ifadelerden hangisi/hangileri biyografik roman ile ilgili olarak doğrudur?

Seçenekler

A
Yalnız II
B
Yalnız IV
C
I, III
D
I, II, III
E
I, III, IV
Açıklama:
Öyküleme ve betimleme tekniklerini kullanarak gerçek kişileri roman kurgusu içinde anlatan metinlere edebî biyografi ya da biyografik roman denir. Biyografik romanlarda gerçek kişilerin ruhsal ve fiziksel özellikleri, duyguları, düşünceleri, davranışları, alışkanlıkları, tavır alışları, tepkileri, hayata bakışları, dünya görüşleri, giyinişleri başta olmak üzere pek çok değişik özellikleri ayrıntılı olarak verilir. Söz konusu ünlü kişilerin bir bakıma portresi çizilir. Bilim, kültür, sanat, edebiyat, siyaset, ticaret, spor gibi alanlarda başarılı olmuş, yaptıkları ve eserleriyle yaşadıkları dönemde iz bırakmış, haklı bir ün kazanmış kişilerin hayatlarının roman tekniğine uygun olarak anlatıldığı eserlerdir. Biyografik romanlar hem roman türünün kurmaca dünyasına ait nitelikler hem de belgesel özellikler taşır. Biyografinin nesnel bilgisi, romanın öznel kurgusuyla yoğrulur ve anlatmaya bağlı olay merkezli bir türün adı olur. Bir başka deyişle, biyografik romanda biyografi nesnel bilgiyi, roman ise kurmacayı temsil eder. Biyografi türünün nesnelliği, roman türünün öznelliği içinde erir ve biyografik roman ortaya çıkar.

Soru 92

Biyografik romanın “gerçekleri anlatmayı amaçlayan bir türün aracı” olmasından kaynaklanan, diğer romanlara göre yaşadığı en önemli sorun aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Daha basit ve estetik yönden daha zayıf kalması
B
Bakış açısı yönünden çeşitlilik göstermesi
C
Yazarın yer yer romandan uzaklaşması
D
Yaratıcılık yönünden daha sınırlı metinler olması
E
Hiçbir görsel kullanılmadığı için daha sıkıcı tür olması
Açıklama:
Biyografik romanın en önemli sorunu, kurmaca bir dünya sunan romanı gerçekleri anlatmayı amaçlayan bir türün aracı kılmaktır. Bu durum, biyografik romanların diğer romanlara göre daha basit ve estetik yönden daha zayıf kalmasına yol açmaktadır. Biyografik romanlar, kurmaca bir dünya yaratma özgürlüğünü kısıtladığı için, yaratıcılık yönünden daha sınırlı metinler olarak değerlendirilmektedir. Romanı yazılan kişinin hayatına ilişkin belgelerin çok fazla olması, yazarın da bu belgelerin tamamına yer vermesi durumunda metnin romandan uzaklaştığı görülmektedir. Biyografik romanlar bakış açısı yönünden de sınırlılık göstermekte, bu tür romanlarda anlatıcının genellikle üçüncü kişi olduğu görülmektedir. Biyografik romanların belgesel yönünü vurgulamak ya da güçlendirmek amacıyla kimi romanların sonuna romanı yazılan kişinin fotoğraf albümü konulmaktadır.

Soru 93

I. Türk edebiyatında biyografik romanın yokluğunu, Türk romanının kendi çelişkilerine kayıtsız kalmasıyla açıklar.
II. İnsan ruhunu göremeyen romancı için tek bir adamın hayatındaki kimlik ve kişilik krizlerini ve büyük iç trajedileri anlamaya imkân yoktur.
III. Ömer Seyfettin tarafından yayımlanmıştır.
1936 yılında Kültür Haftası’nda yayımlanan Roman ve Biyografi adlı yazıyla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi/hangileri doğrudur?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I, II
D
I, III
E
II, III
Açıklama:
Peyami Safa 1936 yılında Kültür Haftası’nda yayımlanan Roman ve Biyografi adlı yazısında, Türk edebiyatında biyografik romanın yokluğunu, Türk romanının kendi çelişkilerine kayıtsız kalmasıyla açıklar. Ona göre, Türk romanında kahraman, genellikle olay çıkaran adamdır. İnsan ruhunu göremeyen romancı için tek bir adamın hayatındaki kimlik ve kişilik krizlerini ve büyük iç trajedileri anlamaya da imkân yoktur. Yoksa bu tür için el değmemiş sayısız Türk portresi bulmak mümkündür.

Soru 94

I. İlhan Selçuk tarafından yazılmıştır.
II. Konusunu kendi tarih, kültür ve sanat dünyamızdan almamıştır.
III. Eserin yazılış amacı bilinmemektedir.
Yukarıdaki ifadelerden hangisi/hangileri Türk edebiyatında biyografi türünde asıl anlamda ilk örnek kabul edilen eser ile ilgili olarak doğrudur?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I, II
E
I, III
Açıklama:
Türk edebiyatında biyografi türünde asıl ilk örnek, Hasan Âli Yücel’in yazdığı Goethe: Bir Dehanın Romanı (1932) başlığını taşır. Romanın ön sözünde Yücel, bu romanın bir hayranlık duygusundan doğduğunu açıklar. Goethe’ye ve onun düşüncelerine olan hayranlığı Yücel’e bu romanı yazdırmış olmalıdır. İlk biyografik romanın, konusunu kendi tarih, kültür ve sanat dünyamızdan almamış olması ilgi çekicidir.

Soru 95

Uluç Reis ve Turgut Reis romanlarının yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Halikarnas Balıkçısı
B
Tahir Alangu
C
Hasan Âli Yücel
D
Ömer Seyfettin
E
Abdullah Ziya Kozanoğlu
Açıklama:
Halikarnas Balıkçısı (Cevat Şakir Kabaağaçlı), Uluç Reis ve Turgut Reis romanlarının yazarıdır.

Soru 96

Türk edebiyatında kronolojik bakımdan ikinci ve üçüncü sırada yer alan biyografik romanların yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
İlhan Selçuk
B
Mehmet Emin Erişirgil
C
Yusuf Ziya Ortaç
D
Oğuz Atay
E
Tahir Alangu
Açıklama:
Türk edebiyatında kronolojik bakımdan ikinci ve üçüncü sırada yer alan biyografik romanlar, Mehmet Emin Erişirgil’in (1891-1965) Ziya Gökalp: Bir Fikir Adamının Romanı (1951) ve Mehmet Âkif: İslâmcı Bir Şairin Romanı (1956) adlı eserleridir.

Soru 97

Aşağıdaki yazar ve eser eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Yusuf Ziya Ortaç - İsmet İnönü
B
Orhan Okay - Bir Hülya Adamının Romanı-Ahmet Hamdi Tanpınar
C
Necati Cumalı - Viran Dağlar
D
Necip Fazıl Kısakürek - Bir Bilim Adamının Romanı: Mustafa İnan
E
Ayşe Kulin - Adı: Aylin
Açıklama:
Yusuf Ziya Ortaç - İsmet İnönü, Orhan Okay - Bir Hülya Adamının Romanı-Ahmet Hamdi Tanpınar, Necati Cumalı - Viran Dağlar, Ayşe Kulin - Adı: Aylin. Ancak şu şekilde olmalıydı: Oğuz Atay - Bir Bilim Adamının Romanı: Mustafa İnan

Soru 98

I. Günümüz Türk edebiyatının en fazla biyografik roman yazan ismidir.
II. Meyyâle, Paris’te Son Osmanlılar, Hava Kurşun Gibi Ağır yazdığı romanlardan bazılarıdır.
Yukarıda verilen bilgiler hangi yazar ile ilgilidir?

Seçenekler

A
Beşir Ayvazoğlu
B
Attilâ İlhan
C
Fatma Karabıyık Barbarosoğlu
D
Ayşe Kulin
E
Hıfzı Topuz
Açıklama:
Hıfzı Topuz, günümüz Türk edebiyatının en fazla biyografik roman yazan ismidir. Meyyâle, Paris’te Son Osmanlılar, Hava Kurşun Gibi Ağır yazdığı romanlardan bazılarıdır.

Soru 99

Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği (ÇYDD) Başkanı Türkan Saylan’ın hayatını ve meslek alanında yaptıklarını anlatan biyografik romanın yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yusuf Ziya Ortaç
B
Nermin Bezmen
C
Ayşe Kulin
D
Beşir Ayvazoğlu
E
Attilâ İlhan
Açıklama:
Ayşe Kulin’in 2009 yılında çıkardığı Türkan (Tek ve Tek Başına), Çağdaş Yaşamı Destekleme Derneği (ÇYDD) Başkanı Türkan Saylan’ın hayatını ve meslek alanında yaptıklarını anlatan biyografik romandır.

Soru 100

Kaynağını bir genç kızın öz yaşam öyküsünden alıp 16 yaşında lösemiden ölen yazarının anılarından kurgulanan bir biyografik roman aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Tutkunun Romanı Leyla Gencer
B
Taif ’te Ölüm
C
Adı: Aylin
D
Mavi Saçlı Kız
E
Füreya
Açıklama:
Burçak Çerezcioğlu’nun (1979-1995) Mavi Saçlı Kız (1997) adlı romanı kaynağını bir genç kızın öz yaşam öyküsünden alıp 16 yaşında lösemiden ölen yazarının anılarından kurgulanmıştır. Taif’te Ölüm, Mithat Paşa’nın şahsında, çöken bir imparatorluğun çağdaşlaşma çabalarını anlatır. Adı: Aylin (1997), kökleri Giritli Deli Mustafa Naili Paşa’ya kadar uzanan bir ailenin kızı olan, Aylin Devrimel’in fırtınalı hayatından kurgulanmış bir romandır. Füreya (2000) adlı eser, Cumhuriyet Dönemi’nin ilk kadın seramik sanatçısı Füreya Koral’ın (1910-1997) hayatını roman kurgusu içinde anlatırken bir yandan da Osmanlı’nın son dönemindeki ve Cumhuriyet’in ilk yıllarındaki olaylara tanıklık eder. Tutkunun Romanı Leyla Gencer, ünlü opera sanatçısı Leyla Gencer’in (1928-2011) biyografisinden yola çıkılarak yazılmış bir romandır.

Soru 101

Aşağıdakilerden hangisi popüler roman yazmıştır?

Seçenekler

A
Mehmet Emin Erişirgil
B
İlhan Selçuk
C
Vâlâ Nurettin
D
Abdullah Ziya Kozanoğlu
E
Hasan Ali Yücel
Açıklama:
Abdullah Ziya Kozanoğlu, "Malkoçoğlu, Battal Gazi" gibi popüler roman türünde eserler vermiş bir yazardır. Doğru yanıt: D'dir.

Soru 102

Türk edebiyatında biyografi türünde ilk örnek sayılan "Goethe Bir Dehanın Romanı" eserini aşağıdakilerden hangisi yazmıştır?

Seçenekler

A
Halikarnas Balıkçısı
B
Hasan Ali Yücel
C
Oğuz Atay
D
İlhan Selçuk
E
Abdullah Ziya Kozanoğlu
Açıklama:
Türk edebiyatında biyografi türünde ilk örnek sayılan "Goethe Bir Dehanın Romanı" nı Hasan Ali Yücel yazmıştır. Doğru yanıt: B'dir.

Soru 103

" Yüzbaşı Selahaddin'in Romanı" eserini aşağıdakilerden hangisi yazmıştır?

Seçenekler

A
Oğuz Atay
B
Elif Şafak
C
İlhan Selçuk
D
Nazan Bekiroğlu
E
Ömer Seyfettin
Açıklama:
Hayatı savaş meydanlarında geçen (Çanakkale, Balkan ve Birinci Dünya Savaşları) bir Osmanlı yüzbaşısının hayatını konu alan " Yüzbaşı Selahaddin'in Romanı" eserini "İlhan Selçuk" yazmıştır. Doğru yanıt: C'dir.

Soru 104

Türk edebiyatında biyografik roman türünün en iyi örneklerinden biri olan "Bir Bilim Adamının Romanı" eserini aşağıdakilerden hangisi yazmıştır?

Seçenekler

A
Necati Cumali
B
Zeynep Oral
C
Burçak Çerezcioğlu
D
Necip Fazıl Kısakürek
E
Oğuz Atay
Açıklama:
Türk edebiyatında biyografik roman türünün en iyi örneklerinden biri olan "Bir Bilim Adamının Romanı" eserini "Oğuz Atay" yazmıştır. Doğru yanıt: E'dir.

Soru 105

"Viran Dağlar" romanını aşağıdakilerden hangisi yazmıştır?

Seçenekler

A
Necati Cumali
B
Zeynep Oral
C
İlhan Selçuk
D
Oğuz Atay
E
Ayşe Kulin
Açıklama:
Balkanlarda Osmanlının dağılmaması için mücadele eden "Zülfikar Bey"in hayatının anlatıldığı "Viran Dağlar" romanının yazarı "Necati Cumali"dir. Doğru yanıt: A'dır.

Soru 106

Aşağıdakilerden hangisi "Allahın Süngüleri-Reis Paşa-Gazi Paşa" romanlarının yazarıdır?

Seçenekler

A
Hıfzı Topuz
B
Ayşe Kulin
C
Attila İlhan
D
Halide Edip Adıvar
E
Yakup Kadri Karaosmanoğlu
Açıklama:
Attila İlhan, "Allahın Süngüleri-Reis Paşa-Gazi Paşa" romanlarının yazarıdır. Doğru yanıt: C'dir.

Soru 107

"Hıfzı Topuz, tarafından yazılan bu romanda; çocuk yaşta satın alınarak İstanbul'a getirilen Kafkas kökenli bir kız çocuğunun saraydaki hayatı, evlilikleri ve iktidar değişikliği sonucu gönderildiği taşradaki hayatı anlatılır. "
Yukarıda sözü edilen roman aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Taifte Ölüm
B
Abdülmecit
C
Hava Kurşun Gibi Ağır
D
Meyyale
E
Saraydan Sürgüne
Açıklama:
Çocuk yaşta satın alınarak İstanbul'a getirilen Kafkas kökenli bir kız çocuğunun saraydaki hayatı, evlilikleri ve iktidar değişikliği sonucu gönderildiği taşradaki hayatının anlatıldığı bu roman, Hıfzı Topuz'un yazdığı "Meyyale" romanıdır.

Soru 108

Beşir Ayvazoğlu, "Bozgunda Fetih Rüyası" adlı biyografik türdeki romanında hangi kişiyi anlatmıştır?

Seçenekler

A
Yahya Kemal Beyatlı
B
Fatih Sultan Mehmet
C
Kanuni Sultan Süleyman
D
Abdülhamit
E
M. Kemal Atatürk
Açıklama:
Beşir Ayvazoğlu, "Bozgunda Fetih Rüyası" adlı biyografik türdeki romanında; Yahya Kemal Beyatlı'yı anlatmıştır. Doğru yanıt: A'dır.

Soru 109

Rus Çarı 2. Nikolay'ın küçük kızı (sonradan adı Perina olarak değişen) Anastasia'nın hayatının anlatıldığı romanın yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
İskender Pala
B
Naşide Gökbudak
C
Sinan Yağmur
D
Hıfzı Topuz
E
Yakup Kadri Karaosmanoğlu
Açıklama:
Rus Çarı 2. Nikolay'ın küçük kızı (sonradan adı Perina olarak değişen) Anastasia'nın hayatının anlatıldığı romanın yazarı "Naşide Gökbudak'tır. Doğru yanıt: B'dir.

Soru 110

Aşağıdakilerden hangisi İskender Pala'nın Yunus Emre'nin hayatını anlattığı romanıdır?

Seçenekler

A
Şah Sultan
B
Katre-i Matem
C
Efsane
D
Od
E
İtiraf
Açıklama:
İskender Pala, "Od" romanında Yunus Emre'nin hayatını anlatmıştır. Doğru yanıt: D'dir.

Soru 111

1936 yılında Kültür Haftası’nda yayımlanan Roman ve Biyografi adlı yazısında, Türk edebiyatında biyografik romanın yokluğunu, Türk romanının kendi çelişkilerine kayıtsız kalmasıyla açıklayan yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Orhan Kemal
B
Peyami Safa
C
Reşat Nuri Gültekin
D
Yakup Kadri Karaosmanoğlu
E
Faruk Nafiz Çamlıbel
Açıklama:
Peyami Safa (1899-1961) 1936 yılında Kültür Haftası’nda yayımlanan Roman ve Biyografi adlı yazısında, Türk edebiyatında biyografik romanın yokluğunu, Türk romanının kendi çelişkilerine kayıtsız kalmasıyla açıklar. Doğru yanıt B'dir.

Soru 112

Prut Savaşında Osmanlı ordusunun Serdar-ı Ekrem’i (Başkomutanı) Baltacı Mehmet Paşa ile Rus Çariçesi Katerina arasında kurgulanmış bir aşk ilişkisine dayanan "Baltacı ile Katerina" adlı roman aşağıdaki yazarlardan hangisine aittir?

Seçenekler

A
Abdullah Ziya Kozanoğlu
B
Hasan Âli Yücel
C
Vâlâ Nureddin
D
Mehmet Emin Erişirgil
E
İlhan Selçuk
Açıklama:
Vâlâ Nureddin’in (Vâ-Nû, 1901-1967) Baltacı ile Katerina (1928) romanı, bir ilk örnek olarak biyografik verilerden ziyade yazar muhayyilesinden beslenir. Roman, Prut Savaşında Osmanlı ordusunun Serdar-ı Ekrem’i (Başkomutanı) Baltacı Mehmet Paşa ile Rus Çariçesi Katerina arasında kurgulanmış bir aşk ilişkisine dayanır. Doğru yanıt C'dir.

Soru 113

Türk edebiyatında biyografi türünde asıl ilk örnek olan "Goethe: Bir Dehanın Romanı " aşağıdaki yazarlardan hangisine aittir?

Seçenekler

A
Hasan Âli Yücel
B
Oğuz Atay
C
Abdullah Ziya Kozanoğlu
D
Peyami Safa
E
Mehmet Emin Erişirgi
Açıklama:
Türk edebiyatında biyografi türünde asıl ilk örnek, Hasan Âli Yücel’in (1897- 1963) yazdığı Goethe: Bir Dehanın Romanı (1932) başlığını taşır. Doğru yanıt A'dır.

Soru 114

Necati Cumalı’nın büyük dayısı Zülfikar Bey’in Balkanlar’da Osmanlı’nın dağılmaması için verdiği mücadeleyi anlattığı romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Nalınlar
B
Acı Tütün
C
Ay Büyürken Uyuyamam
D
Viran Dağlar
E
Tütün Zamanı
Açıklama:
Necati Cumalı’nın (1921-2001) Viran Dağlar (1995) kitabı, biyografik roman türüne ait örneklerdendir. Cumalı, romanda büyük dayısı Zülfikar Bey’in Balkanlar’da Osmanlı’nın dağılmaması için verdiği mücadeleyi roman türünün imkânları içinde okura sunar. Doğru yanıt D'dir.

Soru 115

Aşağıdakilerden hangisi Hıfzı Topuz'un romanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Meyyâle
B
Taif’te Ölüm
C
Paris’te Son Osmanlılar
D
Gazi ve Fikriye
E
Köprü
Açıklama:
Köprü adlı roman Ayşe Kulin tarafından kaleme alınmıştır. Doğru yanıt E'dir.

Soru 116

Ayşe Kulin'in Cumhuriyet Dönemi’nin ilk kadın seramik sanatçısının hayatını kaleme aldığı eser aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Adı Aylin
B
Türkan
C
Veda
D
Füreya
E
Köprü
Açıklama:
Füreya (2000) adlı eser, Cumhuriyet Dönemi’nin ilk kadın seramik sanatçısı Füreya Koral’ın (1910-1997) hayatını roman kurgusu içinde anlatırken bir yandan da Osmanlı’nın son dönemindeki ve Cumhuriyet’in ilk yıllarındaki olaylara tanıklık eder. Doğru yanıt D'dir.

Soru 117

"Bozgunda Fetih Rüyası" adlı biyografik roman aşağıdaki yazarlardan hangisine aittir?

Seçenekler

A
Ayşe Kulin
B
Beşir Ayvazoğlu
C
Hıfzı Topuz
D
Zeynep Oral
E
Oğuz Atay
Açıklama:
Bozgunda Fetih Rüyası (2001) adlı biyografik romanında Beşir Ayvazoğlu (1953-), Yahya Kemal Beyatlı’nın hayatının 1912-1922 yılları arasındaki dönemini anlatır. Doğru yanıt B'dir.

Soru 118

İskender Pala’nın Yunus Emre’nin biyografilerinin esas alındığı eseri aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Gezgin
B
Ölüm Daha Güzeldi
C
Şah&Sultan
D
Od
E
Cam ve Elmas
Açıklama:
İskender Pala’nın Yunus Emre’nin biyografilerinin esas alındığı eseri "Od"dur. Doğru yanıt D'dir.

Soru 119

"Çınarlı Köyün Muhtarı" adlı roman aşağıdaki yazarlardan hangisine aittir?

Seçenekler

A
Hasan Öztürk
B
Atillâ Şenkon
C
M. Talât Uzunyaylalı
D
Naşide Gökbudak
E
Sinan Yağmur
Açıklama:
Hasan Öztürk, Çınarlı Köyün Muhtarı (2007) romanını Bursa’da Türkiye İşçi Partisinin kuruluşunda rol oynamış, İznik’in Müşküle (Çınarlı) Köyü’nde yirmi yıl görev yapmış sosyalist muhtar Fevzi Kavuk’un hayat hikâyesinden hareketle kaleme alır. Doğru yanıt A'dır.

Soru 120

"Kurt Seyt & Shura" ve "Kurt Seyt & Murka" romanlarını dedesi ve anneannesi üzerine kuran yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ayşe Kulin
B
Fatma Karabıyık Barbarosoğlu
C
Nermin Bezmen
D
Sadık Yalsızuçanlar
E
Attilâ İlhan
Açıklama:
Nermin Bezmen (1954-), Kurt Seyt & Shura (1999) ve Kurt Seyt & Murka (2002) romanlarını dedesi ve anneannesi üzerine kurar. Doğru yanıt C'dir.

Soru 121

“Biyografik romanlar hem roman türünün …………. dünyasına ait nitelikler hem de …………. özellikler taşır.” ifadesinde boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Seçenekler

A
doğaüstü - anlaşılmaz
B
kurmaca - belgesel
C
masal - insanüstü
D
gerçek - fabl gibi
E
kurmaca - olağanüstü
Açıklama:
Biyografik romanlar hem roman türünün kurmaca dünyasına ait nitelikler hem de belgesel özellikler taşır. Biyografinin nesnel bilgisi, romanın öznel kurgusuyla yoğrulur ve anlatmaya bağlı olay merkezli bir türün adı olur. Bir başka deyişle, biyografik romanda biyografi nesnel bilgiyi, roman ise kurmacayı temsil eder. Bu tür eserler, belgesel nitelikleriyle kurmacanın sınırlarını zorlasalar da roman formunu kullandıkları için kurmaca dünyanın özelliklerini taşırlar.

Soru 122

I. Gerçek kişileri roman kurgusu içinde anlatır.
II. Romanı yazılan kişinin ruhsal ve fiziksel özelliklerine yer verilmez.
III. Bilim, kültür, sanat, edebiyat, siyaset, ticaret, spor gibi alanlarda başarılı olmuş kişilerle ilgilidir.
IV. Ayrıntılı bir anlatım bulunmaz, kişi genel hatlarıyla ele alınır.
Yukarıdaki ifadelerden hangisi/hangileri biyografik roman ile ilgili olarak doğrudur?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I, III
D
I, II, III
E
II, III, IV
Açıklama:
Öyküleme ve betimleme tekniklerini kullanarak gerçek kişileri roman kurgusu içinde anlatan metinlere edebî biyografi ya da biyografik roman denir. Biyografik romanlarda gerçek kişilerin ruhsal ve fiziksel özellikleri, duyguları, düşünceleri, davranışları, alışkanlıkları, tavır alışları, tepkileri, hayata bakışları, dünya görüşleri, giyinişleri başta olmak üzere pek çok değişik özellikleri ayrıntılı olarak verilir. Söz konusu ünlü kişilerin bir bakıma portresi çizilir. Bilim, kültür, sanat, edebiyat, siyaset, ticaret, spor gibi alanlarda başarılı olmuş, yaptıkları ve eserleriyle yaşadıkları dönemde iz bırakmış, haklı bir ün kazanmış kişilerin hayatlarının roman tekniğine uygun olarak anlatıldığı eserlerdir. Biyografik romanlar hem roman türünün kurmaca dünyasına ait nitelikler hem de belgesel özellikler taşır. Biyografinin nesnel bilgisi, romanın öznel kurgusuyla yoğrulur ve anlatmaya bağlı olay merkezli bir türün adı olur. Bir başka deyişle, biyografik romanda biyografi nesnel bilgiyi, roman ise kurmacayı temsil eder. Biyografi türünün nesnelliği, roman türünün öznelliği içinde erir ve biyografik roman ortaya çıkar.

Soru 123

I. Genellikle yazarın kurmaca bir dünya yaratma özgürlüğünü kısıtladığı için yaratıcılık yönünden daha sınırlı metinlerdir.
II. Romanı yazılan kişinin hayatına ilişkin belgelerin çok fazla olması, yazarın da bu belgelerin tamamına yer vermesi durumunda metnin romandan uzaklaştığı görülmektedir.
III. Roman yazarı, anlattığı kişi ile ilgili görüşlerini belirtmekten kaçınır.
Yukarıdaki ifadelerden hangisi/hangileri biyografik romanın özellikleri ile ilgili olarak doğrudur?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I, II
D
I, III
E
II, III
Açıklama:
Genellikle yazarın kurmaca bir dünya yaratma özgürlüğünü kısıtladığı için yaratıcılık yönünden daha sınırlı metinlerdir. Romanı yazılan kişinin hayatına ilişkin belgelerin çok fazla olması, yazarın da bu belgelerin tamamına yer vermesi durumunda metnin romandan uzaklaştığı görülmektedir. Biyografik romanlarda yazar, hayatını yansıttığı kişiyi seven, benimseyen ve onaylayan bir tutum sergilemekte, hayat hikâyesini anlattığı kişiye hayranlık duygularını saklamamaktadır.

Soru 124

I. Kahramanlar, gerçekte olmayan kişiliklerdir.
II. Daha çok yazarın hayal dünyasından beslenmiştir.
III. Kurgulanmış bir aşk ilişkisine dayanır.
Yukarıdaki ifadelerden hangisi/hangileri Baltacı ile Katerina adlı eser ile ilgili olarak doğrudur?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I, II
E
II, III
Açıklama:
İlk örnek olarak biyografik verilerden ziyade yazarın hayal dünyasından beslenir. Roman, Prut Savaşı’nda Osmanlı ordusunun Serdar-ı Ekrem’i (Başkomutanı) Baltacı Mehmet Paşa ile Rus Çariçesi Katerina arasında kurgulanmış bir aşk ilişkisine dayanır. Gerçek tarihî kişiliklerin üzerinden hayalî bir buluşma tasvir edilir.

Soru 125

I. Uluç Reis
II. Malkoçoğlu
III. Battal Gazi Destanı
IV. Yüzbaşı Selahattin’in Romanı
Yukarıdaki romanlardan hangisinin/hangilerinin yazarı Abdullah Ziya Kozanoğlu’dur?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız IV
C
II, III
D
I, II, III
E
II, III, IV
Açıklama:
Popüler tarihî roman vadisinde Abdullah Ziya Kozanoğlu (1906-1966) Seydi Ali Reis (1927), Malkoçoğlu (1933), Battal Gazi Destanı (1937), Cengiz Han’ın Hazineleri (1962); Feridun Fazıl Tülbentçi (1912-1982) Yavuz Sultan Selim Ağlıyor (1947), Barbaros Hayrettin Geliyor (1949), Turgut Reis (1958), Cem Sultan (1959), Hürrem Sultan (1960), Kanunî Sultan Süleyman (1962) gibi romanlarında, biyografiden çok kurmacaya yakın dururlar.

Soru 126

I. Türk edebiyatında biyografi türündeki ilk örneğin yazarıdır.
II. Goethe’ye ve onun düşüncelerine olan hayranlığı vesilesiyle yazmıştır.
Yukarıda verilen bilgiler hangi yazar ile ilgilidir?

Seçenekler

A
Hasan Âli Yücel
B
Mehmet Emin Erişirgil
C
İlhan Selçuk
D
Halikarnas Balıkçısı
E
Tahir Alangu
Açıklama:
Türk edebiyatında biyografi türünde asıl ilk örnek, Hasan Âli Yücel’in (1897- 1963) yazdığı Goethe: Bir Dehanın Romanı (1932) başlığını taşır. Romanın ön sözünde Yücel, bu romanın bir hayranlık duygusundan doğduğunu açıklar. Goethe’ye ve onun düşüncelerine olan hayranlığı Yücel’e bu romanı yazdırmış olmalıdır.

Soru 127

I. Türk edebiyatında biyografi türündeki ilk örneğin yazarıdır.
II. Belgesel niteliğini vurgulamak için romanın sonuna hocasının fotoğraflarını eklemiştir.
Yukarıda verilen bilgiler hangi yazar ile ilgilidir?

Seçenekler

A
Necati Cumalı
B
Oğuz Atay
C
Tahir Alangu
D
Abdullah Ziya Kozanoğlu
E
Zeynep Oral
Açıklama:
Oğuz Atay (1934-1977) imzalı Bir Bilim Adamının Romanı-Mustafa İnan (1975), Türkiye’de bu roman türünün en iyi örneklerindendir. Atay, romanda İstanbul Teknik Üniversitesi İnşaat Fakültesinden hocası olan Prof. Dr. Mustafa İnan’ın yaşam öyküsünü roman tekniğinin imkânlarını kullanarak anlatır. Aynı zamanda Mustafa İnan’ın şahsında bir dönemin idealist kuşağının hayatını yansıtır. Belgesel niteliğini vurgulamak için romanın sonuna hocasının fotoğraflarını eklemiştir.

Soru 128

Türkan, Köprü ve Veda-Esir Şehirde Bir Konak adlı romanların yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Zeynep Oral
B
Hıfzı Topuz
C
Beşir Ayvazoğlu
D
Ayşe Kulin
E
Oğuz Atay
Açıklama:
Ayşe Kulin: Günümüzün en çok okunan biyografik roman yazarlarından Ayşe Kulin (1941-), Adı: Aylin, Füreya, Köprü, Veda-Esir Şehirde Bir Konak ve Türkan adlı eserleriyle tanınır.

Soru 129

I. Yahya Kemal’in hayat hikâyesini dile getirir.
II. Romanın sonunda ayrıntılı bir kronoloji ve zengin bir kaynakçaya yer verilmiştir.
III. Romana bilimsel çalışmalarda rastlanabilecek bir dizin eklemiştir.
Yukarıda verilen bilgiler hangi yazar ile ilgilidir?

Seçenekler

A
Beşir Ayvazoğlu
B
Tahir Alangu
C
Attilâ İlhan
D
Sadık Yalsızuçanlar
E
Yavuz Bahadıroğlu
Açıklama:
Beşir Ayvazoğlu, bir şair, öncü ve kurucu isim olarak dönemin edebiyat anlayışını şekillendiren Yahya Kemal’in portresini çizer. Dost ve arkadaş çevresi, öğrencileri, edebiyat dünyasındaki etkileriyle Yahya Kemal’in hayat hikâyesini dile getirir. “Yahya Kemal’in Biyografik Romanı” alt başlığıyla dikkatlere sunulan romanın sonunda ayrıntılı bir kronoloji ve zengin bir kaynakçaya yer verilmiş, bilimsel çalışmalarda rastlanabilecek bir dizin de romana eklenmiştir.

Soru 130

Kurt Seyt & Shura (1999) ve Kurt Seyt & Murka (2002) romanlarını dedesi ve anneannesi üzerine kuran yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Fatma Karabıyık Barbarosoğlu
B
Mehmed Niyazi
C
İskender Pala
D
Sinan Yağmur
E
Nermin Bezmen
Açıklama:
Nermin Bezmen (1954-), Kurt Seyt & Shura (1999) ve Kurt Seyt & Murka (2002) romanlarını dedesi ve anneannesi üzerine kurar. Birinci romanda Kurt Seyt, Mirza Eminof’un oğlu olarak dünyaya gelir, Çar Nikola’nın Muhafız Alayında genç bir üsteğmen olarak Bolşeviklerin ölüm listesine girer, Bolşeviklerden kaçarken yanında getirdiği bir taka dolusu silahı Mustafa Kemal’in Kuva-yı Millîyesi’ne teslim eder. Shura da savaş, ihtilal ve vatan hasreti arasında Seyit’le bu zorlu maceraya katılır. İkinci romanda ise Shura’dan ayrılan Kurt Seyt’le Murka’nın (Mürivet) İstanbul Beyoğlu’nda 1924’ten itibaren başlayan maceralı hayatları hikâye edilir.

Soru 131

Baltacı ile Katerina romanı hakkında aşağıda verilenlerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Vâlâ Nureddin tarafından kaleme alınmıştır
B
1928 yılında yayımlanmıştır
C
Baltacı Mehmet Paşa ile Rus Çariçesi Katerina arasındaki aşkı anlatır
D
Gerçek tarihi kişilikler üzerinden olaylar anlatılır
E
Olaylar tarihi belgelere dayanılarak aktarılmaktadır
Açıklama:
Vâlâ Nureddin’in Baltacı ile Katerina (1928) romanı, bir ilk örnek olarak biyografik verilerden ziyade yazar muhayyilesinden beslenir. Roman, Prut Savaşında Osmanlı ordusunun Başkomutanı Baltacı Mehmet Paşa ile Rus Çariçesi Katerina arasında kurgulanmış bir aşk ilişkisine dayanır. Gerçek tarihî kişiliklerin üzerinden hayalî bir buluşma tasvir edilir. Romanda 3. Ahmet Dönemi’nde önce vezir, ardından Kaptan-ı Derya, daha sonra 21 Aralık 1704’te Sadrazam olan Baltacı Mehmet Paşa, Prut Savaşı’nın kahramanı olarak yer alır. Yanıt E’dir.

Soru 132

Türk edebiyatında biyografi türünde ilk asıl örnek kim tarafından kaleme alınmıştır?

Seçenekler

A
Abdullah Ziya Kozanoğlu
B
Hasan Âli Yücel
C
Mehmet Emin Erişirgil
D
İlhan Selçuk
E
Tahir Alangu
Açıklama:
Türk edebiyatında biyografi türünde asıl ilk örnek, Hasan Âli Yücel’inyazdığı Goethe: Bir Dehanın Romanı başlığını taşır. Romanın ön sözünde Yücel, bu romanın bir hayranlık duygusundan doğduğunu açıklar. Yanıt B'dir.

Soru 133

Türkiye’de biyografik roman türünün en iyi örneklerinden kabul edilen Bir Bilim Adamının Romanı-Mustafa İnan adlı eser kime aittir?

Seçenekler

A
Hıfzı Topuz
B
Necati Cumalı
C
Oğuz Atay
D
Ayşe Kulin
E
Zeynep Oral
Açıklama:
Oğuz Atay imzalı Bir Bilim Adamının Romanı-Mustafa İnan, Türkiye’de bu roman türünün en iyi örneklerindendir. Atay, romanda İstanbul Teknik Üniversitesi İnşaat Fakültesinden hocası olan Prof. Dr. Mustafa İnan’ın yaşam öyküsünü roman tekniğinin imkânlarını kullanarak anlatır. Aynı zamanda Mustafa İnan’ın şahsında bir dönemin idealist kuşağının hayatını yansıtır. Yanıt C’dir.

Soru 134

Hıfzı Topuz'un Nazım Hikmet'in hayat hikayesini anlattığı romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Paris'te son Osmanlılar
B
Gazi ve Fikriye
C
Taif'te ölüm
D
Hava kurşun gibi ağır
E
Meyyâle
Açıklama:
Topuz’un Hava Kurşun Gibi Ağır adlı romanı ise 1920’lerden başlayarak şair Nâzım Hikmet’in hayat hikâyesini anlatır. Nâzım Hikmet on sekiz-on dokuz yaşlarında, işgal altındaki İstanbul’dan kaçmak isteyen bir genç olarak romana girer. Galatasaray Lisesinden sınıf arkadaşı ve yakın dostu Vâlâ (Vâlâ Nureddin, VâNû) ile birlikte, yanlarına aldıkları birkaç parça çamaşırla Anadolu’ya gitmeye karar verirler. İnebolu’ya doğru başlayan maceralı yolculukları, onları Karadeniz’e, Tiflis’e, oradan da Moskova’ya sürükler. Topuz, “Nâzım Hikmet’in Romanı” alt başlığını koyduğu kitapta ailesi ve yakın dostlarından dinlediği anılarla Nâzım’ın hayatını romanlaştırır. Yanıt D’dir.

Soru 135

Fatma Aliye: Uzak Ülke otobiyorafik romanı hangi yazar tarafından kaleme alınmıştır?

Seçenekler

A
Fatma Karabıyık Barbarosoğlu
B
Sadık Yalsızuçanlar
C
Zeynep Oral
D
Beşir Ayvazoğlu
E
Ayşe Kulin
Açıklama:
Fatma Aliye: Uzak Ülke (2007) adlı eserinde Fatma K. Barbarosoğlu (1962-), ilk Türk kadın romancı Fatma Aliye’nin doğumundan ölümüne kadar bütün hayat hikâyesini anlatır. Tarihçi ve devlet adamı Ahmet Cevdet Paşa’nın kızı olarak 1862’de dünyaya gelen, babasının isteği üzerine Sultan Abdulhamit’in kolağası Faik Bey’le on altı yaşında evlenen, çevirilerle başladığı yazma serüvenini roman ve makalelerle sürdüren, son yıllarını rahibeliği seçen kızını aramakla geçiren, bir kesimin feminist, diğer kesimin muhafazakâr kabul ettiği Fatma Aliye, Barbarosoğlu’nun kalemine bir roman kahramanı olarak konuk olur. Yanıt A’dır.

Soru 136

Cumhuriyet Dönemi’nin ilk kadın seramik sanatçısının hayatının anlatıldığı roman aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Afife
B
Türkan
C
Veda
D
Adı Aylin
E
Füreya
Açıklama:
Füreya adlı eser Ayşe Kulin tarafından kaleme alınmıştır. Cumhuriyet Dönemi’nin ilk kadın seramik sanatçısı Füreya Koral’ın hayatını roman kurgusu içinde anlatırken bir yandan da Osmanlı’nın son dönemindeki ve Cumhuriyet’in ilk yıllarındaki olaylara tanıklık eder. Aynı zamanda Füreya’nın şahsında sanatçıların mücadele, heyecan ve sevgi dolu hayatlarıyla sıradan insanlardan farklı olduklarını sezdirir. Yanıt E’dir.

Soru 137

Rusların Kafkasya’ya saldırılarının artması üzerine İstanbul’a göç etmek zorunda kalan Kafkas kökenli kadın ve çocukların saraya alınması sorunu anlatan Meyyâle kim tarafından yazılmıştır?

Seçenekler

A
Atilla İlhan
B
Hıfzı Topuz
C
Necati Cumalı
D
Cevat Şakir Kabaağaçlı
E
Ayşe Kulin
Açıklama:
Hıfzı Topuz, Meyyâle romanını büyük annesinin biyografisi üzerine yazar. Sultan Abdulaziz, V. Murat ve Abdülhamit dönemleri romanın tarihsel arka planını oluşturur. Rusların Kafkasya’ya saldırılarının artması üzerine İstanbul’a göç etmek zorunda kalan Kafkas kökenli kadın ve çocukların saraya alınması sorunu irdelenir. Çocuk yaşta satın alınarak İstanbul’a getirilen Kafkas kökenli Meyyâle’nin saraydaki hayatı, evlilikleri, iktidar değişikliği sonucu gönderildiği taşrada yaşadıkları anlatılır. Bir yandan da Osmanlı Devleti’nin çöküş nedenleri sezdirilir. Yanıt B’dir.

Soru 138

Aşağıdaki romanlardan hangisi biyografiden çok kurmacaya yakındır?

Seçenekler

A
Battal Gazi Destanı
B
Kafa Kağıdı
C
Mavi Saçlı Kız
D
Türkan
E
Köprü
Açıklama:
Abdullah Ziya Kozanoğlu , Malkoçoğlu, Battal Gazi Destanı , Cengiz Han’ın Hazineleri; Feridun Fazıl Tülbentçi Yavuz Sultan Selim Ağlıyor, Barbaros Hayrettin Geliyor , Turgut Reis , Cem Sultan, Hürrem Sultan, Kanunî Sultan Süleyman gibi romanlarında, biyografiden çok kurmacaya yakın durur. Yanıt A’dır.

Soru 139

Necat Cumalı'nın büyük dayısı Zülfikar Bey’in Balkanlar’da Osmanlı’nın dağılmaması için verdiği mücadeleyi roman türünün imkânları içinde okura sunduğu eseri aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Turgut Reis
B
Uluç Reis
C
Viran Dağlar
D
Gezgin
E
Cam ve Elmas
Açıklama:
Necati Cumalı’nın Viran Dağlar kitabı, biyografik roman türüne ait örneklerdendir. Cumalı, romanda büyük dayısı Zülfikar Bey’in Balkanlar’da Osmanlı’nın dağılmaması için verdiği mücadeleyi roman türünün imkânları içinde okura sunar. Makedonya’nın Goriçka kasabasında yaşayan bir aileye mensup, eski bir Osmanlı uç beyinin torunu olan Zülfikar Bey, Fransız İhtilali ile yayılan milliyetçilik akımıyla Balkanlar’ın Osmanlı’nın elinde çıkış sürecinde gönüllülerden oluşan bir örgüt kurarak mücadeleye başlar. Bu mücadele, Birinci Dünya Savaşı’nı Osmanlı’nın kaybetmesi sonucu dağılma sürecinin hızlandığı günlere kadar sürer. Yanıt C’dir.

Soru 140

Zeynep Oral’ın Tutkunun Romanı Leyla Gencer adlı eserinde hayatını anlattığı Leyla Gencer hangi sanatı icra etmektedir?

Seçenekler

A
Resim
B
Bale
C
Oprera
D
Heykeltraşlık
E
Tiyatro
Açıklama:
Zeynep Oral’ın Tutkunun Romanı Leyla Gencer (1999) eseri, 1954’te Napoli’de Santa Carla Tiyatrosu’nda ilk defa sahneye çıkan, dünya sahnelerinde “La Diva Turca” olarak anılan, 1988’de Devlet Sanatçısı ilan edilen, 2007’de İtalya’da “Caruso Ödülü”ne layık görülen ünlü opera sanatçısı Leyla Gencer’in biyografisinden yola çıkılarak yazılmış bir romandır. Yanıt C’dir.

Soru 141

Öyküleme ve betimleme tekniklerini kullanarak gerçek kişileri roman kurgusu içinde anlatan metinlere ne denir?

Seçenekler

A
Biyografik Roman
B
Fantastik Roman
C
Tarihi Roman
D
Kurgu Roman
E
Edebi Roman
Açıklama:
Öyküleme ve betimleme tekniklerini kullanarak gerçek kişileri roman kurgusu içinde anlatan metinlere edebî biyografi ya da biyografik roman denir. Biyografik romanlarda gerçek kişilerin ruhsal ve fiziksel özellikleri, duyguları, düşünceleri, davranışları, alışkanlıkları, tavır alışları, tepkileri, hayata bakışları, dünya görüşleri, giyinişleri başta olmak üzere pek çok değişik özellikleri ayrıntılı olarak verilir. Söz konusu ünlü kişilerin bir bakıma portresi çizilir

Soru 142

I- Biyografik romanlar bakış açısı yönünden de sınırlılık göstermekte, bu tür romanlarda anlatıcının genellikle üçüncü kişi olduğu görülmektedir.
II- Biyografik roman yazarı, romanını yazdığı kişiyle öğretmen-öğrenci gibi mesleki; ebeveyn-evlat, dede-torun gibi ailevi ilişkiler içindedir.
III- Son yıllarda biyografik roman örneklerinin artışı, bireyleşme ve bireyin dünyasını keşfetme çabasıyla ilişkilendirilmektedir.
Yukarıda biyografik romana dair verilen özelliklerden hangisi ya da hangileri doğrudur?

Seçenekler

A
I, II, III
B
I, II
C
I, III
D
II, III
E
Yalnız III
Açıklama:
Yukarıda biyografik romana dair verilen özelliklerin hepsi doğrudur. Diğer özellikler için sayfa 159 ve 160'a bakılabilir.

Soru 143

Türk edebiyatında biyografik romanın yokluğunu, Türk romanının kendi çelişkilerine kayıtsız kalmasıyla açıklayan yazar kimdir?

Seçenekler

A
Peyami Safa
B
Sait Faik Abasıyanık
C
Yaşar Kemal
D
Tarık Buğra
E
Kemal Tahir
Açıklama:
Peyami Safa (1899-1961) 1936 yılında Kültür Haftası’nda yayımlanan Roman ve Biyografi adlı yazısında, Türk edebiyatında biyografik romanın yokluğunu, Türk romanının kendi çelişkilerine kayıtsız kalmasıyla açıklar. Ona göre, Türk romanında kahraman, genellikle olay çıkaran adamdır. İnsan ruhunu göremeyen romancı için tek bir adamın hayatındaki kimlik ve kişilik krizlerini ve büyük iç trajedileri anlamaya da imkân yoktur. Yoksa ‘biographie romancée’ türü için el değmemiş sayısız Türk portresi bulmak mümkündür.

Soru 144

Aşağıdaki romanlardan hangisi Abdullah Ziya Kozanoğlu'nun eserlerinden birisi değildir?

Seçenekler

A
Baltacı ile Katerina
B
Battal Gazi Destanı
C
Yavuz Sultan Selim Ağlıyor
D
Seydi Ali Reis
E
Cem Sultan
Açıklama:
Popüler tarihî roman vadisinde Abdullah Ziya Kozanoğlu (1906-1966) Seydi Ali Reis (1927), Malkoçoğlu (1933), Battal Gazi Destanı (1937), Cengiz Han’ın Hazineleri (1962); Feridun Fazıl Tülbentçi (1912-1982) Yavuz Sultan Selim Ağlıyor (1947), Barbaros Hayrettin Geliyor (1949), Turgut Reis (1958), Cem Sultan (1959), Hürrem Sultan (1960), Kanunî Sultan Süleyman (1962) gibi romanlarında, biyografiden çok kurmacaya yakın dururlar. Baltacı ile Katerina (1928) romanı ise Vâlâ Nureddin’in bir eseridir.

Soru 145

Türk edebiyatında biyografi türünde asıl ilk örnek olan Goethe: Bir Dehanın Romanı isimli eserin yazarı kimdir?

Seçenekler

A
Hasan Âli Yücel
B
Mehmet Emin Erişirgil
C
İlhan Selçuk
D
Halikarnas Balıkçısı
E
Oğuz Atay
Açıklama:
Türk edebiyatında biyografi türünde asıl ilk örnek, Hasan Âli Yücel’in (1897- 1963) yazdığı Goethe: Bir Dehanın Romanı (1932) başlığını taşır. Romanın ön sözünde Yücel, bu romanın bir hayranlık duygusundan doğduğunu açıklar. Goethe’ye ve onun düşüncelerine olan hayranlığı Yücel’e bu romanı yazdırmış olmalıdır.

Soru 146

Zeynep Oral'ın kaleme aldığı ve dünya sahnelerinde “La Diva Turca” olarak anılan sanatçımızın hayatını anlatan romanı hangi opera sanatçımızın hayatını anlatmaktadır?

Seçenekler

A
Leyla Gencer
B
Semiha Berksoy
C
Leyla Demiriş
D
Suna Korat
E
Meral Menderes
Açıklama:
Zeynep Oral’ın Tutkunun Romanı Leyla Gencer (1999) eseri, 1954’te Napoli’de
Santa Carla Tiyatrosu’nda ilk defa sahneye çıkan, dünya sahnelerinde “La Diva Turca” olarak anılan, 1988’de Devlet Sanatçısı ilan edilen, 2007’de İtalya’da “Caruso Ödülü”ne layık görülen ünlü opera sanatçısı Leyla Gencer’in (1928 2011) biyografisinden yola çıkılarak yazılmış bir romandır.

Soru 147

Yazdığı Meyyâle, Taif’te Ölüm, Paris’te Son Osmanlılar, Gazi ve Fikriye, Abdülmecit, Hava Kurşun Gibi Ağır romanlarıyla günümüz Türk edebiyatının en fazla biyografik roman yazan ismi kimdir?

Seçenekler

A
Hıfzı Topuz
B
Ayşe Kulin
C
Attilâ İlhan
D
Beşir Ayvazoğlu
E
Zeynep Oral
Açıklama:
Hıfzı Topuz, Meyyâle, Taif’te Ölüm, Paris’te Son Osmanlılar, Gazi ve Fikriye, Abdülmecit, Hava Kurşun Gibi Ağır romanlarıyla Hıfzı Topuz (1923-) günümüz Türk edebiyatının en fazla biyografik roman yazan ismidir.

Soru 148

Yahya Kemal Beyatlı’nın hayatının 1912-1922 yılları arasındaki dönemini anlatan Beşir Ayvazoğlu romanı hangisidir?

Seçenekler

A
Bozgunda Fetih Rüyası
B
Paris’te Son Osmanlılar
C
Hava Kurşun Gibi Ağır
D
Viran Dağlar
E
Kafa Kâğıdı
Açıklama:
Bozgunda Fetih Rüyası (2001) adlı biyografik romanında Beşir Ayvazoğlu (1953-), Yahya Kemal Beyatlı’nın hayatının 1912-1922 yılları arasındaki dönemini anlatır. Bir şair, öncü ve kurucu isim olarak dönemin edebiyat anlayışını şekillendiren Yahya Kemal’in portresini çizer. Dost ve arkadaş çevresi, öğrencileri, edebiyat dünyasındaki etkileriyle Yahya Kemal’in hayat hikâyesini dile getirir.

Soru 149

Sadık Yalsızuçanlar'ın Mağripli bilge Muhyiddin İbni Arabî’nin kendi ruh dünyasında yaptığı yolculuğu naklettiği eseri hangisidir?

Seçenekler

A
Gezgin
B
Anka
C
Bozgunda Fetih Rüyası
D
Veda
E
Viran Dağlar
Açıklama:
Gezgin’de (2004) Sadık Yalsızuçanlar, 1165-1239 yılları arasında yaşamış Mağripli bilge Muhyiddin İbni Arabî’nin kendi ruh dünyasında yaptığı yolculuğu nakleder. Anlatılan bir arif, bir veli, bir kâmil insanın hikâyesidir. Yazar, çıkış noktası olarak İbni Arabî’nin biyografisini alır ve zaman zaman menkıbe diliyle roman dilini birleştirir. Gezgin, yazarın deyişiyle “geleneksel bir roman ya da çağdaş bir menkıbe” olarak tanımlanabilir.

Soru 150

Rus Çarı 2. Nikolay’ın küçük kızı Anastasia’nın Rusya’da başlayıp Elazığ’da son bulan hayatının hikâyesini anlatan Naşide Gökbudak eseri hangisidir?

Seçenekler

A
Perina
B
Cam ve Elmas
C
Anka
D
Füreya
E
Veda
Açıklama:
Naşide Gökbudak’ın (1937-) Perina (2009), romanı, Rus Çarı 2. Nikolay’ın küçük kızı sonradan adı Perina olarak değişen Anastasia’nın Rusya’da başlayıp Elazığ’da son bulan hayatının hikâyesidir.

Soru 151

I- Ruhsal ve fiziksel özellikleri
II- Hayata bakışları
III- Alışkanlıkları
Yukarıdaki özelliklerden hangisi ya da hangileri biyografik romanlarda gerçek kişilere dair ayrıntılı olarak verilirler?

Seçenekler

A
I, II, III
B
I, II
C
I, III
D
II, III
E
Yalnız II
Açıklama:
Biyografik romanlarda gerçek kişilerin ruhsal ve fiziksel özellikleri, duyguları, düşünceleri, davranışları, alışkanlıkları, tavır alışları, tepkileri, hayata bakışları, dünya görüşleri, giyinişleri başta olmak üzere pek çok değişik özellikleri ayrıntılı olarak verilir. Söz konusu ünlü kişilerin bir bakıma portresi çizilir.

Soru 152

Biyografik romana dair verilen özelliklerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Biyografik romanlar bakış açısı yönünden özgürdür, bu tür romanlarda anlatıcının genellikle birinci şahıs olduğu görülmektedir.
B
Biyografik romanın en önemli sorunu, kurmaca bir dünya sunan romanı gerçekleri anlatmayı amaçlayan bir türün aracı kılmaktır.
C
Biyografik romanlar yaratıcılık yönünden daha sınırlı metinler olarak değerlendirilmektedir.
D
Biyografik romanlarda yazar, hayatını yansıttığı kişiyi seven, benimseyen ve onaylayan bir tutum sergilemektedir.
E
Biyografik roman yazarı, romanını yazdığı kişiyle öğretmen-öğrenci gibi mesleki; ebeveyn-evlat, dede-torun gibi ailevi ilişkiler içindedir.
Açıklama:
Yukarıda A şıkkı dışında verilen özellikler biyografik romanın özellikleri olarak ortaya çıkmaktadır. Buna karşılık biyografik romanlar bakış açısı yönünden de sınırlılık göstermekte, bu tür romanlarda anlatıcının genellikle üçüncü kişi olduğu görülmektedir.

Soru 153

Aşağıdaki romanlardan hangisinin Türk edebiyatında biyografi türünde asıl ilk örnek olduğu söylenebilir?

Seçenekler

A
Goethe: Bir Dehanın Romanı
B
Baltacı ile Katerina
C
Barbaros Hayrettin Geliyor
D
Sançez’in Çocukları
E
Viran Dağlar
Açıklama:
Türk edebiyatında biyografi türünde asıl ilk örnek, Hasan Âli Yücel’in (1897- 1963) yazdığı Goethe: Bir Dehanın Romanı (1932) başlığını taşır. Romanın ön sözünde Yücel, bu romanın bir hayranlık duygusundan doğduğunu açıklar. Goethe’ye ve onun düşüncelerine olan hayranlığı Yücel’e bu romanı yazdırmış olmalıdır.

Soru 154

Prof. Dr. Mustafa İnan’ın yaşam öyküsünü kaleme alan ve Türkiye’de bir bilim adamının hayatını konu alan biyografik romanlara örnek olarak gösterilebilecek Bir Bilim Adamının Romanı-Mustafa İnan isimli kitabı kim kaleme almıştır?

Seçenekler

A
Oğuz Atay
B
İlhan Selçuk
C
Cevat Şakir Kabaağaçlı
D
Tahir Alangu
E
Hasan Âli Yücel
Açıklama:
Oğuz Atay (1934-1977) imzalı Bir Bilim Adamının Romanı-Mustafa İnan (1975), Türkiye’de bu roman türünün en iyi örneklerindendir. Atay, romanda İstanbul Teknik Üniversitesi İnşaat Fakültesinden hocası olan Prof. Dr. Mustafa İnan’ın yaşam öyküsünü roman tekniğinin imkânlarını kullanarak anlatır. Aynı zamanda Mustafa İnan’ın şahsında bir dönemin idealist kuşağının hayatını yansıtır.

Soru 155

Necati Cumakı’nın kendi dayısının Balkanlar’da Osmanlı’nın dağılmaması için verdiği mücadeleyi anlattığı biyografik roman hangisidir?

Seçenekler

A
Viran Dağlar
B
Yüzbaşı Selahattin’in Romanı
C
Taif’te Ölüm
D
Taif’te Ölüm
E
İmparatorluk Çökerken Sarayda 22 Yıl
Açıklama:
Necati Cumalı’nın (1921-2001) Viran Dağlar (1995) kitabı, biyografik roman türüne ait örneklerdendir. Cumalı, romanda büyük dayısı Zülfikar Bey’in Balkanlar’da Osmanlı’nın dağılmaması için verdiği mücadeleyi roman türünün imkânları içinde okura sunar. Makedonya’nın Goriçka kasabasında yaşayan bir aileye mensup, eski bir Osmanlı uç beyinin torunu olan Zülfikar Bey, Fransız İhtilali ile yayılan milliyetçilik akımıyla Balkanlar’ın Osmanlı’nın elinde çıkış sürecinde gönüllülerden oluşan bir örgüt kurarak mücadeleye başlar. Bu mücadele, Birinci Dünya Savaşı’nı Osmanlı’nın kaybetmesi sonucu dağılma sürecinin hızlandığı günlere kadar sürer.

Soru 156

I- Hıfzı Topuz
II- Attilâ İlhan
III- Ayşe Kulin
Yukarıdaki isimlerden hangisi ya da hangileri biyografik roman türünün günümüz Türk edebiyatındaki önemli yazarları arasındadır?

Seçenekler

A
I, II, III
B
I, II
C
I, III
D
II, III
E
Yalnız II
Açıklama:
Biyografik roman türünün günümüz Türk edebiyatındaki önemli yazarları arasında Hıfzı Topuz, Ayşe Kulin, Beşir Ayvazoğlu, Attilâ İlhan, Sadık Yalsızuçanlar, Fatma Karabıyık Barbarosoğlu gibi isimler sayılabilir.

Soru 157

Yazarına İstanbul Üniversitesi İletişim Fakültesince verilen “yılın yazarı” ödülünü kazandıran ve kökleri Giritli Deli Mustafa Naili Paşa’ya kadar uzanan bir ailenin çocuğunun hikayesini anlatan Ayşe Kulin romanı hangisidir?

Seçenekler

A
Adı: Aylin
B
Füreya
C
Köprü
D
Veda
E
Türkan
Açıklama:
Adı: Aylin (1997), kökleri Giritli Deli Mustafa Naili Paşa’ya kadar uzanan bir ailenin kızı olan, Aylin Devrimel’in fırtınalı hayatından kurgulanmış bir romandır. Yazarına İstanbul Üniversitesi İletişim Fakültesince verilen “yılın yazarı” ödülünü kazandırır.

Soru 158

I- Allahın Süngüleri-Reis Paşa
II- Yengecin Kıskacı
III- Rıfat Diye Biri
Yukarıdaki Attila İlhan eserlerinden hangisi ya da hangileri biyografik roman türündedir?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
I, II
C
I, III
D
II, III
E
I, II, III
Açıklama:
On iki romanı içinde özellikle Allahın Süngüleri-Reis Paşa ve Gazi Paşa romanlarıyla Attilâ İlhan (1925-2005) biyografik roman türünde adı anılması gereken yazarlardandır. Yengecin Kıskacı yazarın öykü kitabı ve Rıfat Diye Biri ise senaryosudur.

Soru 159

Tahir Mihmandarlı’nın hayatını ve ülkesinde yaşadığı büyük acıları anlatan Mehmed Niyazi romanı hangisidir?

Seçenekler

A
Ölüm Daha Güzeldi
B
Bütün Düşler Nazlı
C
Gezgin
D
Cam ve Elmas
E
Aşkın Gözyaşları
Açıklama:
Mehmed Niyazi (Özdemir) (1942-), Ölüm Daha Güzeldi (1983) romanında Azerbaycan’dan Türkiye’ye sığındıktan sonra Türkiye’de Ağır Ceza Reisliği yapmış Tahir Mihmandarlı’nın hayatını ve ülkesinde yaşadığı büyük acıları, gerçek olay ve kişiler çevresinde hikâye eder.

Soru 160

Aşağıdaki biyografik romanlardan hangisi İskender Pala tarafından kaleme alınmıştır?

Seçenekler

A
Şah & Sultan
B
Kurt Seyt & Shura
C
Selâhaddin Eyyûbî
D
Fatma Aliye: Uzak Ülke
E
Şey-Bir Ömer Hayyam Anlatısı
Açıklama:
İskender Pala’nın (1957-) Şah&Sultan (2010) ve Od (2011) romanları biyografik roman çizgisinde değerlendirilebilir. Şah&Sultan’da Şah İsmail ile Yavuz Sultan Selim’in, Od’da ise Yunus Emre’nin biyografileri esas alınmıştır.

Soru 161

Aşağıdakilerden hangisi biyografik romanların diğer romanlara göre daha basit ve estetik yönden daha zayıf kalmasına yol açmaktadır?

Seçenekler

A
Biyografik romanın en önemli sorunu kurmaca bir dünya sunan romanı gerçekleri anlatmayı amaçlayan bir türün aracı kılmaktır.
B
Biyografik roman yazarı, romanını yazdığı kişiyle öğretmen-öğrenci gibi mesleki; ebeveyn-evlat, dede-torun gibi ailevi ilişkiler içindedir.
C
Biyografik romanların belgesel yönünü vurgulamak ya da güçlendirmek amacıyla kimi romanların sonuna romanı yazılan kişinin fotoğraf albümü konulmaktadır.
D
Son yıllarda biyografik roman örneklerinin artışı, bireyleşme ve bireyin dünyasını keşfetme çabasıyla ilişkilendirilmektedir.
E
Kimi biyografik romanlar, dâhil oldukları tür konusunda kararsızlık sergilemektedir.
Açıklama:
Biyografik romanın en önemli sorunu, kurmaca bir dünya sunan romanı gerçekleri anlatmayı amaçlayan bir türün aracı kılmaktır. Bu durum, biyografik romanların diğer romanlara göre daha basit ve estetik yönden daha zayıf kalmasına yol açmaktadır. Doğru cevap A.

Soru 162

Aşağıdaki yazarlardan hangisi Türk edebiyatında biyografik romanın yokluğunu, Türk romanının kendi çelişkilerine kayıtsız kalmasıyla açıklar?

Seçenekler

A
Vâlâ Nureddin
B
Peyami Safa
C
Abdullah Ziya Kozanoğlu
D
Hasan Âli Yücel
E
Mehmet Emin Erişirgil
Açıklama:
Peyami Safa (1899-1961) 1936 yılında Kültür Haftası’nda yayımlanan Roman ve Biyografi adlı yazısında, Türk edebiyatında biyografik romanın yokluğunu, Türk romanının kendi çelişkilerine kayıtsız kalmasıyla açıklar. Ona göre, Türk romanında kahraman, genellikle olay çıkaran adamdır. İnsan ruhunu göremeyen romancı için tek bir adamın hayatındaki kimlik ve kişilik krizlerini ve büyük iç trajedileri anlamaya da imkân yoktur. Yoksa ‘biographie romancée’ türü için el değmemiş sayısız Türk portresi bulmak mümkündür. Doğru cevap B.

Soru 163

Aşağıdakilerden hangisi Abdullah Ziya Kozanoğlu'nun (1906-1966) eserlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Battal Gazi Destanı
B
Cem Sultan
C
Barbaros Hayrettin Geliyor
D
Hürrem Sultan
E
Baltacı ile Katerina
Açıklama:
Baltacı ile Katerina Vâlâ Nureddin’in eseridir. Doğru cevap E.

Soru 164

Aşağıdaki eserlerden hangisi 16 yaşında lösemiden ölen yazarının anılarından kurgulanmış bir biyografik romandır?

Seçenekler

A
Kafa Kağıdı
B
Mavi Saçlı Kız
C
Veda ve Türkan
D
Adı: Aylin
E
Füreya
Açıklama:
Burçak Çerezcioğlu’nun (1979-1995) Mavi Saçlı Kız (1997) adlı romanı, 16 yaşında lösemiden ölen yazarının anılarından kurgulanmış bir biyografik romandır. Kaynağını genç kızın öz yaşam öyküsünden alır. Romanda Burçak’ın hastalık döneminde yaşadıkları, direnci ve cesareti anlatılır. Doğru cevap B.

Soru 165

Aşağıdaki romanlardan hangisi Osmanlı Devleti’ni çağdaşlaştırmaya çalışan ancak haksızlıklara uğrayan Mithat Paşa’nın bireysel ve siyasal hayatına, dostluklarına ve aşklarına ayna tutarken Abdülaziz, 5. Murat ve Abdülhamit dönemlerinin siyasal oyunlarını da aksettirir?

Seçenekler

A
Meyyâle
B
Paris’te Son Osmanlılar
C
Taif’te Ölüm
D
Gazi ve Fikriye
E
Hava Kurşun Gibi Ağır
Açıklama:
Hıfzı Topuz tarafından yazılan Taif’te Ölüm (1999), Mithat Paşa’nın şahsında, çöken bir imparatorluğun çağdaşlaşma çabalarını anlatırken dönemin baş aktörlerinin bireysel trajedilerini de dikkatlere sunar. Roman, Osmanlı Devleti’ni çağdaşlaştırmaya çalışan ancak haksızlıklara uğrayan Mithat Paşa’nın bireysel ve siyasal hayatına, dostluklarına ve aşklarına ayna tutarken Abdülaziz, 5. Murat ve Abdülhamit dönemlerinin siyasal oyunlarını da aksettirir. Doğru cevap C.

Soru 166

Aşağıdaki yazarlardan hangisi Bozgunda Fetih Rüyası adlı romanında Yahya Kemal Beyatlı’nın hayatının 1912-1922 yılları arasındaki dönemini anlatır?

Seçenekler

A
Sadık Yalsızuçanlar
B
Atilla İlhan
C
Beşir Ayvazoğlu
D
Nermin Bezmen
E
Fatma Karabıyık Barbarosoğlu
Açıklama:
Beşir Ayvazoğlu: Bozgunda Fetih Rüyası (2001) adlı biyografik romanında Beşir Ayvazoğlu (1953-), Yahya Kemal Beyatlı’nın hayatının 1912-1922 yılları arasındaki dönemini anlatır. Bir şair, öncü ve kurucu isim olarak dönemin edebiyat anlayışını şekillendiren Yahya Kemal’in portresini çizer. Dost ve arkadaş çevresi, öğrencileri, edebiyat dünyasındaki etkileriyle Yahya Kemal’in hayat hikâyesini dile getirir. Doğru cevap C.

Soru 167

On iki romanı içinde özellikle Allahın Süngüleri-Reis Paşa ve Gazi Paşa gibi romanlarıyla tanınan yazar, aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Nermin Bezmen
B
Vâlâ Nureddin
C
Beşir Ayvazoğlu
D
Ayşe Kulin
E
Atilla İlhan
Açıklama:
Attilâ İlhan: On iki romanı içinde özellikle Allahın Süngüleri-Reis Paşa ve Gazi Paşa romanlarıyla Attilâ İlhan (1925-2005) biyografik roman türünde adı anılması gereken yazarlardandır. Doğru cevap E.

Soru 168

Aşağıdakilerden romanlardan hangisi çıkış noktası olarak İbni Arabî’nin biyografisini alır ve zaman zaman menkıbe diliyle roman dilini birleştirir ve ayrıca yazarın deyişiyle “geleneksel bir roman ya da çağdaş bir menkıbe” olarak tanımlanabilir?

Seçenekler

A
Meyyale
B
Anka
C
Cam ve Elmas
D
Gezgin
E
Bozgunda Fetih Rüyası
Açıklama:
Sadık Yalsızuçanlar: Gezgin, Cam ve Elmas, Şey-Bir Ömer Hayyam Anlatısı, Anka gibi romanlarıyla Sadık Yalsızuçanlar (1962-), son dönem Türk edebiyatında biyografik romanın dikkat çekici yazarları arasındadır. Gezgin’de (2004), 1165-1239 yılları arasında yaşamış Mağripli bilge Muhyiddin İbni Arabî’nin kendi ruh dünyasında yaptığı yolculuğu nakleder. Anlatılan bir arif, bir veli, bir kâmil insanın hikâyesidir. Yazar, çıkış noktası olarak İbni Arabî’nin biyografisini alır ve zaman zaman menkıbe diliyle roman dilini birleştirir. Gezgin, yazarın deyişiyle “geleneksel bir roman ya da çağdaş bir menkıbe” olarak tanımlanabilir. Doğru cevap D.

Soru 169

Aşkın Gözyaşları / Tebrizli Şems (2010), Aşkın Gözyaşları II (Hz. Mevlana) (2011) romanlarının yazarı kimdir?

Seçenekler

A
Sinan Yağmur
B
Naşide Gökbudak
C
Aysun Akkaya
D
Şule Türker
E
Erdem Sabih Anılan
Açıklama:
Sinan Yağmur (1965-), Aşkın Gözyaşları / Tebrizli Şems (2010), Aşkın Gözyaşları II (Hz. Mevlana) (2011) romanlarında Mevlâna ve Şems’in hayat hikâyesinden yola çıkar. Birinci kitap, Şems’in bıçaklanarak öldürülmesiyle sonuçlanan olaylar zincirini anlatır. Aşkın Gözyaşları II (Hz. Mevlana) (2011) adlı ikinci kitap ise 5 Aralık 1273’te Mevlâna’nın gördüğü bir rüya ile başlar. Mevlâna’nın Şems’ten sonraki hayatı okuyucunun gözleri önüne serilir. Doğru cevap A.

Soru 170

Aşağıda verilen yazar - roman eşleştirmelerinden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Erdem Sabih Anılan - Vatansız Asker Napoleon
B
Neşe Taluy Yüce - Küllerdeki Sır Neron
C
A. Mümtaz İdil - Kökenini Arayan Adam Darwin
D
Serhan Olcay Anılan- Hamdım, Piştim, Yandım: Mevlâna
E
Aysun Akkaya - Romantik Müzik Dehası: Chopin
Açıklama:
Etkin Yayınevinin “biyografik roman” dizisinde yayımlanan A. Mümtaz İdil’in Çılgın Keşiş Rasputin (2003), Dehşetin Kanlı Gölgesi Caligula (2003), Erdem Sabih Anılan’ın Padişahlar da Ağlar/Kanunî (2004) ve Cariyelikten Hasekiliğe Hürrem (2005), Sedat Memili’nin Kökenini Arayan Adam Darwin (2005) ve Ölümsüz Aşk: Dante (2010), Aysun Akkaya’nın Küllerdeki Sır Neron (2005), Neşe Taluy Yüce’nin Romantik Müzik Dehası: Chopin (2005), Hakan Gezik’in Anadolu Fatihi Alparslan (2008), N. Barış İdil’in Adaletin Keskin Kılıcı Kral Arthur (2008), Serhan Olcay Anılan’ın Hamdım, Piştim, Yandım: Mevlâna (2008) Şule Türker’in Vatansız Asker Napoleon (2009) kitapları, son dönem biyografik romanları arasındadır. Doğru cevap D.

Ünite 9

Soru 1

Yazılarında toplumcu gerçekçi çizgiyi benimsemiş görünen ve “Romanlar, Köyler, İnsanlar” adlı yazısında köy romanının giderek tekdüze bir hâl alışından yakınan yazar kimdir?

Seçenekler

A
Selim İleri
B
Hikmet Erhan Bener
C
Ferit Edgü
D
Demir Özlü
E
Fethi Naci
Açıklama:
Köy-Kasabanın Dar Çevresinden Büyük Kentin Geniş
Mekânlarına ya da Zamana, Mekâna ve İnsana Açılma
Bir
eleştirmenimiz köy romanının ölümünü ileri, akılcı ve toplumcu görüşlere dayanmayan ‘Türkiye’nin sanayi öncesi dönemine ait anlayış ve düşüncelerin ölümü’ne
benzetirken (Gevgilli, 1972) yazılarında toplumcu gerçekçi çizgiyi benimsemiş
görünen Fethi Naci “Romanlar, Köyler, İnsanlar” adlı yazısında köy romanının
giderek tekdüze bir hâl alışından şöyle yakınır.

Soru 2

Yeni açılımlara açık olan genç kuşak romancılar arasında dönem aydınının içinde bulunduğu yalnızlığı, korkuları, çelişkileri işleyen ve "Acemiler, Loş Ayna, Macellos da Vinci’nin Akıl Almaz Serüvenleri" adlı eserleri bulunan romancı kimdir?

Seçenekler

A
Hikmet Erhan Bener
B
Ferit Edgü
C
Demir Özlü
D
Bekir Yıldız
E
Gülten Dayıoğlu
Açıklama:
Köy-Kasabanın Dar Çevresinden Büyük Kentin Geniş
Mekânlarına ya da Zamana, Mekâna ve İnsana Açılma
Bu romancılar
arasında dönem aydınının içinde bulunduğu yalnızlığı, korkuları, çelişkileri işleyen Hikmet Erhan Bener (Acemiler, Loş Ayna, Ara Kapı ilk yayımlanışı Kedi ve
Ölüm adıyla, Baharla Gelen, Yalnızlar/ilk yayımlanışı Gordium adıyla, Bir Büyük
Bürokratın Romanı, Elifin Öyküsü, Macellos da Vinci’nin Akıl Almaz Serüvenleri.

Soru 3

50’li 60’lı yılların Beyoğlu hayatından alan ve bu mekânda yaşanan renkli ve canlı hayatı anı tadında öyküleştiren romancılar arasında dikkati çeken kimdir?

Seçenekler

A
Demir Özlü
B
Bekir Yıldız
C
Gülten Dayıoğlu
D
Dursun Akçam
E
Necati Tosuner
Açıklama:
Köy-Kasabanın Dar Çevresinden Büyük Kentin Geniş
Mekânlarına ya da Zamana, Mekâna ve İnsana Açılma
Bütün romanlarının konusunu 50’li 60’lı yılların Beyoğlu hayatından alan ve bu mekânda yaşanan
renkli ve canlı hayatı anı tadında öyküleştiren Demir Özlü (Bir Uzun Sonbahar,
Bir Küçükburjuvanın Gençlik Yılları, Bir Beyoğlu Düşü, Bir Yaz Mevsimi Romansı,
Tatlı Bir Eylül, İthaka’ya Yolculuk, Amerika 1954, Dalgalar) gibi romancılar dikkati
çeken adlardır.

Soru 4

İç monolog gibi yeni anlatım tekniklerini uygulayan ve yeni bir zaman kurgusu deneyen yazarımız kimdir?

Seçenekler

A
Emine Işınsu Öksüz
B
Kerim Korcan
C
Yaman Koray
D
Burhan Günel
E
İnci Aral
Açıklama:
Köy-Kasabanın Dar Çevresinden Büyük Kentin Geniş
Mekânlarına ya da Zamana, Mekâna ve İnsana Açılma
iç monolog gibi yeni anlatım
tekniklerini uygulayan ve yeni bir zaman kurgusu deneyen Emine Işınsu Öksüz.

Soru 5

"Yüzbaşı Selahaddin’in Romanı" ile Kurtuluş Savaşı’nı ulusalcı söylemle ve anı tadında romanlaştıran yazarımız kimdir?

Seçenekler

A
Tahsin Yücel
B
Çetin Altan
C
Yusuf Atılgan
D
Oğuz Atay
E
İlhan Selçuk
Açıklama:
Köy-Kasabanın Dar Çevresinden Büyük Kentin Geniş
Mekânlarına ya da Zamana, Mekâna ve İnsana Açılma
Kurtuluş Savaşı’nı ulusalcı söylemle ve anı tadında romanlaştıran İlhan Selçuk (Yüzbaşı Selahaddin’in Romanı I-II).

Soru 6

Toplumsal sorunlara kendince çözüm getirmek isteyen ve kadın sorunlarını gündeme taşıyan yazarımız kimdir?

Seçenekler

A
Selim İleri
B
Duygu Asena
C
Muzaffer İzgü
D
Oğuz Atay
E
Yusuf Atılgan
Açıklama:
Köy-Kasabanın Dar Çevresinden Büyük Kentin Geniş
Mekânlarına ya da Zamana, Mekâna ve İnsana Açılma
Bu dönem romancıları arasında romanı birikimlerini okurla paylaşma aracı
olarak gören, daha çok iyi niyetle, toplumsal sorunlara kendince çözüm getirmek
isteyen, entelektüel tarafı ağır basan romancılar da vardır. Bunlar arasında Fikri
Sezer (Yasak İlişkiler), Çetin Öner (Dağlara Yazılıdır), Alev Alatlı, (→); kadın
sorunlarını gündeme taşıyan Duygu Asena.

Soru 7

Aşağıdakilerden hangisi Nazım Hikmet'in eserleri arasında yer alır?

Seçenekler

A
Onlar Ermiş Muradına
B
Toprak Uyanırsa
C
Yaşamak Güzel Şey Be Kardeşim
D
Alnımdaki Bıçak Yarası
E
Alaca Karanlık
Açıklama:
Köy-Kasabanın Dar Çevresinden Büyük Kentin Geniş
Mekânlarına ya da Zamana, Mekâna ve İnsana Açılma
Yaşadıkları dönemin sosyal sorunlarını
ve toplumsal olayları ana izlek olarak işleyen romancılardan Muzaffer Buyrukçu
(Gürültülü Birkaç Saat, Bir Olayın Başlangıcı), Şevket Süreyya Aydemir (Toprak
Uyanırsa), Nazım Hikmet (Yeşil Elmalar, Yaşamak Güzel Şey Be Kardeşim), Necip
Alsan (Onlar Ermiş Muradına), Kemal Kandaş (Katıla Katıla Gülen Kalimkos),
Behzat Ay (Dor Ali, Sis İçinde), Kemal Bekir Özmanav (Yabancılar, Kaçaklar),
Burhan Arpad (Alnımdaki Bıçak Yarası), Aysel Alpsal (Alaca Karanlık), Kürt sorununu sol bir söylemle ele alan Demirtaş Ceyhun.

Soru 8

Çağdaş Türk Romanı içinde önemli bir yere sahip olan Oğuz Atay hangi romanı ile dikkatleri üzerinde toplamayı başarır?

Seçenekler

A
Katıla Katıla Gülen Kalimkos
B
Yabancılar
C
Yeşil Elmalar
D
Asya
E
Tutunamayanlar
Açıklama:
MODERNLEŞME YOLUNDA YENİ ADIMLAR YA DA ÖNCÜLER
70’li yılların romanı Oğuz Atay, Yusuf Atılgan gibi birkaç ad çevresinde kümeenir. Bu adlardan Çağdaş Türk Romanı içinde önemli bir yere sahip olan Oğuz
Atay (1934-1977), Tutunamayanlar romanı ile kısa zamanda dikkatleri üzerinde
toplamayı başarır.

Soru 9

İlk romanı Aylak Adam’da (1957-58 Yunus Nadi Roman Armağanı İkincilik ödülü) babadan kalan mirası aylakça harcayan ve zamanını erken yaşta ölen annesinin ve onun yerini alan teyzesinin benzerini aramakla geçiren C. adlı kişisinin ruhsal durumunu işleyen yazarımız kimdir?

Seçenekler

A
Yusuf Atılgan
B
Nezihe Meriç
C
Sevgi Soysal
D
Erdal Öz
E
Tahsin Yücel
Açıklama:
MODERNLEŞME YOLUNDA YENİ ADIMLAR YA DA ÖNCÜLER
1960 sonrası Türk romanında modern anlatım teknikleri, ruh bilimsel ve bireyin
iç dünyasına yönelik konuları ile dikkati çeken romancılardan biri de Yusuf Atılgan
(1921-1989)’dır. İlk romanı Aylak Adam’da (1957-58 Yunus Nadi Roman Armağanı
İkincilik ödülü) babadan kalan mirası aylakça harcayan ve zamanını erken yaşta
ölen annesinin ve onun yerini alan teyzesinin benzerini aramakla geçiren C. adlı
kişisinin ruhsal durumunu işler.

Soru 10

Aşağıdakilerden hangisi yeni romancıların başlattıkları postmodern anlatım teknikleri arasında yer almaz?

Seçenekler

A
klasik romanda yol gösterici aydın imgesinin yerine her şeyi bilmeyen sıradan bir insan tipini yerleştirmek.
B
Okuyucuyu bilinmezlik ve belirsizlik içine sürükleyerek çözümden kaçınmak.
C
Üst kültür ve alt kültür ayrımına karşı çıkmamak.
D
Esere sadece bir kurmaca, yazarın elindekilere ise malzeme olarak bakmak.
E
Sanat ile gerçek yaşam arasındaki bağları koparmak.
Açıklama:
MODERN, FANTASTİK VE POSTMODERN EĞİLİMLER
Yeni romancıların
başlattıkları postmodern anlatım teknikleri biraz gecikmeyle de olsa Türk romancıları tarafından uygulanma fırsatı bulur. İlk kez 50’li yıllarda Tanpınar’ın başlattığı klasik anlatma tarzlarının dışında romanın kurgusuna ve anlatım biçimine
yönelik bu akımın en belirgin özellikleri klasik romanda yol gösterici aydın imgesinin yerine her şeyi bilmeyen sıradan bir insan tipini yerleştirmek; okuyucuyu
bilinmezlik ve belirsizlik içine sürükleyerek çözümden kaçınmak; üst kültür ve alt
kültür ayrımına karşı çıkmak; esere sadece bir kurmaca, yazarın elindekilere ise
malzeme olarak bakmak; bol bol gerçek dışına yer vermek; sanat ile gerçek yaşam
arasındaki bağları koparmak; kurmaca olaylar yanında romanın yazılış serüvenini de romana konu etmek; okuru eserin içine çekerek kendi yorumunu ve sonucunu kurmaya zorlamak; dili bilinene ve geleneksel anlatıma karşı kullanarak okuru
metne yabancılaştırmak

Soru 11

Konularını tutukevlerindeki tutukluların yaşam öykülerinden alan yazarlar aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak birlikte verilmiştir?

Seçenekler

A
Kerim Korcan- Mehmet Kemal Kurşunluoğlu- Yaman Koray
B
Bekir Yıldız - Gülten Dayıoğlu - Adalet Ağaoğlu
C
Lütfi Kaleli- Yılmaz İncesu- Necmi Onur
D
Gülten Dayıoğlu - Güven Turan - Yılmaz İncesu
E
Ferid Edgü -Demir Özlü -Hikmet Erhan Bener
Açıklama:
Konularını tutukevlerindeki tutukluların yaşam öykülerinden alan Kerim Korcan (Linç, İdamlıklar) gözleme dayalı romanlar yazarken Mehmet Kemal Kurşunluoğlu biyografik hüviyetli Sürgün Alayı’nda taşıdığı sosyalist düşüncelerinden dolayı askerliğini çavuş olarak yapan kahramanının kişiliğinde eleştirilerini devlete ve sağ güçlere yöneltir, aynı zamanda İkinci Dünya Savaşı sırasındaki devlet politikalarını eleştirir. Yaman Koray (Deniz Ağacı, Gelintaşı, Mola, Sığırcıklar, Büyük Orfoz), romanlarında leitmotiv,.......

Soru 12

Konularını daha çok yakın çevresinden ve gözlemlerinden alan, toplumdaki sıra dışı yaşayışları işleyen ve bu ilişkileri aşk potasında eriterek yoğuran bir romancı kimliğiyle okurun karşısına çıkan, ilk romanı Destan Gönüller’den başlayarak gittikçe zenginleşen izlekleriyle ve sıra dışı aşkları konu edinen romanlarıyla dikkati çeken yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Alev Alatlı
B
Selim İleri
C
Feyza Hepçilingirler
D
Bilge Karasu
E
Çetin Öner
Açıklama:
Konularını daha çok yakın çevresinden ve gözlemlerinden alan, toplumdaki sıra dışı yaşayışları işleyen ve bu ilişkileri aşk potasında eriterek yoğuran bir romancı kimliğiyle okurun karşısına çıkan Selim İleri (d. 1949), ilk romanı Destan Gönüller’den başlayarak gittikçe zenginleşen izlekleriyle ve sıra dışı aşkları konu edinen romanlarıyla dikkati çekmektedir.

Soru 13

Romanlarında kadın sorunlarına feminist bir kadının bakış açısından yaklaşan, son romanı Paramparça’da taşra cinselliğinin yasaklı alanlarını romana taşırken kişilerinin acılarını, bastırılmış duygularını röportaj tekniğiyle romanlaştıran yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Alev Alatlı
B
Adalet Ağaoğlu
C
Duygu Asena
D
Feyza Hepçilingirler
E
Nezihe Meriç
Açıklama:
80’li yıllarda yazdığı Kadının Adı Yok ve Kahramanlar Hep Erkek gibi romanlarında kadın sorunlarına feminist bir kadının bakış açısından yaklaşan Duygu Asena (1946-2006), son romanı Paramparça’da bu sefer kadın gözüyle erkek dünyasını aralar. Taşra cinselliğinin yasaklı alanlarını romana taşırken kişilerinin acılarını, bastırılmış duygularını röportaj tekniğiyle romanlaştırır.

Soru 14

1970’li yıllar, romanımız için yeni açılımların da başlangıcı sayılır. Bu dönemde uyguladıkları farklı ve yeni anlatım tekniklerle romanımıza soluk aldıran kendilerinden sonraki kuşak üzerinde etkili olan öncü romancılar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Nazım Hikmet ve Necip Alsan
B
Muzaffer Buyrukçu ve Şevket Süreyya Aydemir
C
Kemal Kandaş ve Behzat Ay
D
Oğuz Atay ve Yusuf Atılgan
E
Burhan Arpad ve Demirtaş Ceyhun
Açıklama:
1970’li yıllar, romanımız için yeni açılımların da başlangıcı sayılır. Ancak topyekûn
bir başarıdan söz etmek de abartılı bir iddia olur. Birkaç ad dışında, Türk romanı
nicelik bakımından gözle görülür bir artış göstermesine rağmen, nitelik bakımından bir düşüşü yaşar.....
Ne ki tüm bu olumsuzluklara rağmen bu dönemde uyguladıkları farklı ve yeni anlatım tekniklerle romanımıza soluk aldıran kendilerinden sonraki kuşak üzerinde etkili olan romancılar da vardır. Bu başlık altında özellikle Oğuz Atay ve Yusuf Atılgan’dan söz etmek yerinde olacaktır.

Soru 15

1980’lerden itibaren roman yazmaya başlayanlar, toplumsal sorunları ele almakla birlikte biçim ve sanat kaygısını ön plana çıkarırlar. Aşağıdakilerden hangisi bu değişimin temelinde yatan nedenlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Sovyet Bloku’nun çözülmesi
B
Küreselleşme
C
Toplumdaki yerleşmiş ahlak normlarının değişmesi
D
12 Eylül harekâtının etkisi
E
Geleneksel biçim anlayışından sıkılma
Açıklama:
1980’lerden itibaren roman yazmaya başlayanlar, toplumsal sorunları ele almakla
birlikte biçim ve sanat kaygısını ön plana çıkarırlar. Bu değişimin temelinde Sovyet Bloku’nun çözülmesi, küreselleşme, toplumdaki yerleşmiş ahlak normlarının değişmesi gibi dünyadaki gelişmelerin ve kuşak romancılarını politize olmaktan bir ölçüde uzaklaştıran 12 Eylül harekâtının etkisi olduğu açıktır.

Soru 16

Aşağıdakilerden hangisi Orhan Pamuk’un 1983 yılından yayınlanan bir babaanneyle torunlarının ilişkileri üzerine kurulan ve birbirine zıt görüşleri olan kahramanlarının iç dünyalarını ve birbirlerine yabancılaşmalarını sorgulayan romanıdır?

Seçenekler

A
Yeni Hayat
B
Beyaz Kale
C
Sessiz Ev
D
Kara Kitap
E
Gizli Yüz
Açıklama:
Orhan Pamuk’un bir babaanneyle torunlarının ilişkileri üzerine kurulan ve birbirine zıt görüşleri olan kahramanlarının iç dünyalarını ve birbirlerine yabancılaşmalarını sorgulayan romanı Sessiz Ev’in (1983) ardından yayımlanan Kara Kitap (1990) romanı da romancılığımız açısından üzerinde durulmağa değer eserlerdendir.

Soru 17

Adalet Ağaoğlu’nun tipik bir 12 Mart romanı olan birbirini tanımayan bir kadın ve erkeğin bir lokantada ayrı ayrı masalarda birbirleriyle ilgili hayal kurmaları ancak geçmişteki olumsuz deneyimlerinden dolayı bu hayallerinden vazgeçmelerinin anlatıldığı romanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Bir Düğün Gecesi
B
Ölmeye Yatmak
C
Ruh Üşümesi
D
Fikrimin İnce Gülü
E
Yaz Sonu
Açıklama:
Ağaoğlu’nun tipik bir 12 Mart romanı olan Ruh Üşümesi romanında, iç konuşma ve bilinç akışı gibi anlatma teknikleri, sahneleme gibi gösterme teknikleri yoluyla birbirini tanımayan bir kadın ve erkeğin bir lokantada ayrı ayrı masalarda birbirleriyle ilgili hayal kurmaları ancak geçmişteki olumsuz deneyimlerinden dolayı bu hayallerinden vazgeçmeleri anlatılır. Adları verilmeyen kadının ve erkeğin iç konuşmalarından geçmişte 12 Mart öncesi olaylara karışmış, hayal kırıklıkları, acılar yaşamış ve yaptıklarının diyetini fazlasıyla ödemiş oldukları anlaşılıyor.
Ağaoğlu, çağdaş Türk roman ve öykü yazarlarının zaman zaman denedikleri bu anlatım tekniklerini farklı ve modern anlatım teknikleriyle destekleyerek ve zenginleştirerek anlatımına özgünlük kazandırmıştır. Onun romanlarını farklı kılan da geliştirilmiş bu iç konuşma tekniğidir.

Soru 18

Felsefeyi edebiyata sokan; Puslu Kıtalar Atlası, Kitabü’l Hiyel, Efrasiyab’ın Hikâyeleri, Amat ve Suskunlar adlı romanları ile hem kurgu hem de felsefi söylemleri bakımından kısa zamanda dikkatleri üzerinde toplamayı başaran yazar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Enis Batur
B
İhsan Oktay Anar
C
Can Eryümlü,
D
Hikmet Temel Akarsu
E
Nazlı Eray
Açıklama:
Felsefeyi edebiyata sokan İhsan Oktay Anar (d. 1960), Puslu Kıtalar Atlası,
Kitabü’l Hiyel, Efrasiyab’ın Hikâyeleri, Amat ve Suskunlar adlı romanları ile hem
kurgu hem de felsefi söylemleri bakımından kısa zamanda dikkatleri üzerinde
toplamayı başarır.

Soru 19

Aşağıda verilen yazar - eser eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Perihan Mağden- İki Genç Kızın Romanı
B
Şebnem İşigüzel- Çöplük
C
Bedirhan Toprak -Dün Gördüm Gece Bir Rüya
D
Barış Bıçakçı-Bizim Büyük Çaresizliğimiz
E
Tuna Kiremitçi-Ah Tutku Beni Öldürür müsün?
Açıklama:
.... Cahide Birgül Sesveren (Ah Tutku Beni Öldürür müsün?), Tahir Abacı (Adı Senfoni Kalsın) başarılı anlatım teknikleri, modernist ve post-modernist akımlara bağlı sağlam kurgulu romanlarıyla uzun süre edebiyat ve sanat dergilerinin gündeminde kalmayı başarırlar. Süheyla Acar (Yağmurun Yedi Yüzü), Tuna Kiremitçi (Git Kendini Çok Sevdirmeden, Bu İşte Bir Yalnızlık Var)......

Soru 20

Aşağıdakilerden hangisi, 2000’li yıllarda, 80 sonrası idealleri, enerjisi tükenmiş, ümitlerini yitirmiş üniversite gençliğinin kimlik arayışlarını ve gelecek endişelerini işleyen romanlara yönelen yazarlardan biri değildir?

Seçenekler

A
Atilla Şenkon
B
Can Eryümlü
C
Aydilge Sarp
D
Bedirhan Toprak
E
Barış Bıçalkçı
Açıklama:
  • Barış Bıçakçı, (Herkes Herkesle Dostmuş Gibi, Bizim Büyük Çaresizliğimiz),
  • Gaye Boralıoğlu (Meçhul),
  • Tolga Gümüşay (Pembe Tuvalet),
  • Erkan Karagöz (Rus Kızı Vasilisayla, Yüreğinin Seyirdiği Andır Aşk),
  • Deniz Günal (Işıltılı Venüs),
  • Yekta Kopan (İçimde Kim Var?),
  • Ali Ecer (Ayın En Güzel Hali),
  • Aydilge Sarp (Altın Aşk Vuruşu),
  • Attila Şenkon (Ten Yükü, Bütün Düşler Nazlı’dır, Gökkuşağına İki Bilet),
  • Bedirhan Toprak (Dün Gördüm Gece Bir Rüya)....
gibi kimileri 80 sonrası idealleri, enerjisi tükenmiş, ümitlerini yitirmiş üniversite gençliğinin kimlik arayışlarını ve gelecek endişelerini işleyen romanlara yönelirler.

Soru 21

Hangisi modern roman tekniklerini eserlerinde uygulayan ve toplumsal sorunlardan bireysel sorunlara geçen yeni kuşak romancılarından biri değildir?

Seçenekler

A
Ferit Edgü
B
Hikmet Erhan Bener
C
Bekir Yıldız
D
Ece Ayhan Çağlar
E
Demir Özlü
Açıklama:
ÇAĞDAŞ TÜRK ROMANINDA YENİ AÇILIMLAR, YENİ SÖYLEMLER
Ece Ayhan Çağlar

Soru 22

‘Büyük Gözaltı, Bir Avuç Gökyüzü, Viski, Küçük Bahçe, Rıza Bey’in Polisiye Öyküleri ve Uçuk’ eserleri hangi yazara aittir?

Seçenekler

A
Çetin Altan
B
Tahsin Yücel
C
Duygu Asena
D
İlhan Selçuk
E
Selim İleri
Açıklama:
ÇAĞDAŞ TÜRK ROMANINDA YENİ AÇILIMLAR, YENİ SÖYLEMLER
Çetin Altan

Soru 23

Postmodern romanın yolunu açan Oğuz Atay’ın “Tutunamayanlar” adlı romanı, ele aldığı konu, konuyu işleyiş tarzı ve iç monolog, bilinç akışı, alıntı gibi yeni anlatım tekniklerini kullanması bakımından hangi yazarın izini sürer?

Seçenekler

A
Ahmet Hamdi Tanpınar
B
Erdal Öz
C
Yusuf Atılgan
D
Pınar Kür
E
Sevgi Soysal
Açıklama:
MODERNLEŞME YOLUNDA YENİ ADIMLAR YA DA ÖNCÜLER
Ahmet Hamdi Tanpınar

Soru 24

Geleneksel betimlemelerden, kurgulardan ve anlatma tekniklerinden farklı bir yol izleyen ve yazdığı yıllarda ülkemizde pek az romancı tarafından denenen bilinç akışı, iç konuşma, geriye dönüş, leitmotif gibi zıtlıklardan ve karşıtlıklardan yararlanan, geriye dönüş gibi modern anlatım teknikleriyle okuru ruhsal bakımdan sorunlu kişilerin iç dünyasına çeken yazar hangisidir?

Seçenekler

A
Adalet Ağaoğlu
B
Yusuf Atılgan
C
Orhan Pamuk
D
Latife Tekin
E
Bilge Karasu
Açıklama:
MODERNLEŞME YOLUNDA YENİ ADIMLAR YA DA ÖNCÜLER
Yusuf Atılgan

Soru 25

Seksenli yıllardan itibaren Türk romancıları arasında anlatım teknikleri ve post-modernist yaklaşımlarıyla dikkat çeken hangi yazar 2006 Nobel Edebiyat Ödülü’nü kazanmıştır?

Seçenekler

A
Nazlı Eray
B
Hikmet Erhan Bener
C
Orhan Pamuk
D
Tarık Dursun K.
E
Gülten Dayıoğlu
Açıklama:
MODERN, FANTASTİK VE POSTMODERN EĞİLİMLER
Orhan Pamuk

Soru 26

Romanlarında 12 Mart’ın, 12 Eylül’ün demokratik olmayan uygulamalarını, sömürü aracı olarak kullanılan sermaye birikimini, Avrupa ülkelerine çalışmaya giden gurbetçiler ve sorunlarını, 70’li yıllardan itibaren uzun zaman gündemi tutan sağ-sol çatışmalarını eleştirel gerçekçi bir yaklaşımla biraz da ironik bir anlatımla ele alan; Bir Düğün Gecesi romanı ile Sedat Simavi Vakfı Ödülü (1979) ve Orhan Kemal ve Madaralı Roman Armağanı (1980) alan yazar hangisidir?

Seçenekler

A
Çetin Öner
B
Fikri Sezer
C
Necip Fazıl Kısakürek
D
Barlas Özarıkça
E
Adalet Ağaoğlu
Açıklama:
MODERN, FANTASTİK VE POSTMODERN EĞİLİMLER
Adalet Ağaoğlu

Soru 27

Hangisi Elif Şafak’ın tarih ile fantezinin karıştığı, kimi eleştirmenlerin “masal” olarak niteledikleri ve Mevlâna ödülü alan ilk romanıdır?

Seçenekler

A
Pinhan
B
Şehrin Aynaları
C
Bit Palas
D
Baba ve Piç
E
Mahrem
Açıklama:
MODERN, FANTASTİK VE POSTMODERN EĞİLİMLER
Pinhan

Soru 28

Hangisi 1980 sonrası arayışlar içinde olan; işledikleri konulardan anlatım tekniklerine, polisiyeden fantastike ve bilim kurguya kadar farklı eğilimlerin romanlarında yankısını bulduğu romancılardan biri değildir?

Seçenekler

A
İhsan Oktay Anar
B
Enis Batur
C
Afşar Timuçin
D
Hikmet Temel Akarsu
E
Nazlı Eray
Açıklama:
YENİ ARAYIŞLAR: FANTASTİK, BİLİM KURGU, POLİSİYE ROMANLAR
Afşar Timuçin

Soru 29

Hangisi kadın sorunlarını farklı bakış açılarıyla işleyen 2000’li yılların romancılarından biri değildir?

Seçenekler

A
Süheyla Acar (Yağmurun Yedi Yüzü)
B
Tuna Kiremitçi (Git Kendini Çok Sevdirmeden, Bu İşte Bir Yalnızlık Var)
C
Nazan Bekiroğlu (Yusuf ile Züleyha)
D
Ali Ecer (Ayın En Güzel Hali)
E
Ayşegül Devecioğlu (Kuş Diline Öykünen)
Açıklama:
GENÇ KUŞAK ROMANCILAR YA DA 2000 SONRASI ROMANCILARI
Ali Ecer (Ayın En Güzel Hali)

Soru 30

Türk toplumunda hızlı değişimin yaşandığı hangi dönem, gazeteci-yazar kimlikleriyle öne çıkan ve medyayı da arkasına alan yazarlar/romancılar bakımından verimli yıllar olmuştur?

Seçenekler

A
1950-1973 yılları
B
1960-2000 yılları
C
1970-1990 yılları
D
1980-2011 yılları
E
1990-2020 yılları
Açıklama:
SONUÇ
1960-2000 yılları

Soru 31

“Köy üstüne roman yazanlarımızın çoğu, toprak konusuna, tarım konusuna el atmayı, roman yazmak için yeterli sanıyorlar. Örneğin bir köyün su sorununu ortaya koymak, ya da bir başka köye traktör girişini anlatmak başlıca kaygıları oluyor. Okuyun bu romancılarla yapılan konuşmaları, hep birtakım sorunlara değinmekten, birtakım gerçekleri göstermekten söz ederler; pek rastlayamazsınız birtakım insanları anlatmak için roman yazdığını söyleyene... Romanın eğitici görevi, insansız bir toplum gerçeğini anlatmak değil, bu gerçek içindeki insanın bu gerçekle karşılıklı ilişkilerini, bu ilişkilerin belirlediği davranışlarını, bu ilişkilerin biçim verdiği bilincini, bu bilinçle toplumsal ilişkileri değiştirme çabasını anlatmak olsa gerek... "
Yukarıdaki paragrafta hangisinden şikayet edilmektedir?

Seçenekler

A
Köy romanının giderek tekdüze bir hâl alışından
B
Türk entelektüelinin bunalımlarını ve zamanla hesaplaşmasından
C
Doğu-Batı çatışması içinde yurt dışına çalışmaya giden/göç eden işçilerin/göçmenlerin yaşamlarından
D
Batı’ya ve Batılılara olan iyimser ve hayranlık dolu düşüncelerin, tanık oldukları ulusalcı tavır ve dinsel bağnazlıklar sonunda düş kırıklığına dönüşümünden
E
Varsıllık-yoksulluk, fabrikatör-işçi gibi sınıf çatışmasından
Açıklama:
Fethi Naci “Romanlar, Köyler, İnsanlar” adlı yazısında köy romanının giderek tekdüze bir hâl alışından şöyle yakınır:
“Köy üstüne roman yazanlarımızın çoğu, toprak konusuna, tarım konusuna el atmayı, roman yazmak için yeterli sanıyorlar. Örneğin bir köyün su sorununu ortaya koymak, ya da bir başka köye traktör girişini anlatmak başlıca kaygıları oluyor. Okuyun bu romancılarla yapılan konuşmaları, hep birtakım sorunlara değinmekten, birtakım gerçekleri göstermekten söz ederler; pek rastlayamazsınız birtakım insanları anlatmak için roman yazdığını söyleyene. Bence köyden söz açan romanların bıkkınlık vermeğe başlamasının nedenini burada aramak gerek. Bu anlayıştaki romancılarımız, romanın eğitici görevini yanlış anlıyorlar, diyorum. Romanın eğitici görevi, insansız bir toplum gerçeğini anlatmak değil, bu gerçek içindeki insanın bu gerçekle karşılıklı ilişkilerini, bu ilişkilerin belirlediği davranışlarını, bu ilişkilerin biçim verdiği bilincini, bu bilinçle toplumsal ilişkileri değiştirme çabasını anlatmak olsa gerek. Çünkü yalnız toplum gerçeği olarak köyleri anlatmak, köylerin bozuk düzenini ortaya koymak, bilim adamlarımıza düşen bir iştir.” (Kalpakçıoğlu, 1963).

Soru 32

Aşağıda verilen yazar ve eserleri eşleşmelerinden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Hikmet Erhan Bener (Bir Uzun Sonbahar, Bir Küçük burjuvanın Gençlik Yılları)
B
Ferit Edgü (Kimse, O)
C
Demir Özlü (Acemiler, Loş Ayna)
D
Tarık Dursun K. (Fikrimin İnce Gülü)
E
Adalet Ağaoğlu (Bağrıyanık Ömer ile Güzel Zeynep)
Açıklama:
Bu romancılar arasında dönem aydınının içinde bulunduğu yalnızlığı, korkuları, çelişkileri işleyen Hikmet Erhan Bener (Acemiler, Loş Ayna, Ara Kapı ilk yayımlanışı Kedi ve Ölüm adıyla, Baharla Gelen, Yalnızlar/ilk yayımlanışı Gordium adıyla, Bir Büyük Bürokratın Romanı, Elifin Öyküsü, Macellos da Vinci’nin Akıl Almaz Serüvenleri,
Böcek, Bir Ölü Deniz, Sisli Yaz, Ortadakiler, Tekilleşme, Anafor, Köleler ve Tutkular), aydındaki yalnızlık acılarını işleyen Ferit Edgü (Kimse, O),...
Bu romancılar arasında dönem aydınının içinde bulunduğu yalnızlığı, korkuları, çelişkileri işleyen Hikmet Erhan Bener (Acemiler, Loş Ayna, Ara Kapı ilk yayımlanışı Kedi ve Ölüm adıyla, Baharla Gelen, Yalnızlar/ilk yayımlanışı Gordium adıyla, Bir Büyük Bürokratın Romanı, Elifin Öyküsü, Macellos da Vinci’nin Akıl Almaz Serüvenleri, Böcek, Bir Ölü Deniz, Sisli Yaz, Ortadakiler, Tekilleşme, Anafor, Köleler ve Tutkular), aydındaki yalnızlık acılarını işleyen Ferit Edgü (Kimse, O),...

Soru 33

Konularını daha çok yakın çevresinden ve gözlemlerinden alan, toplumdaki sıra dışı yaşayışları işleyen ve bu ilişkileri aşk potasında eriterek yoğuran bir romancı kimliğiyle okurun karşısına çıkan ve ilk romanı Destan
Gönüller olan romancımız kimdir?

Seçenekler

A
Çetin Altan
B
Alev Alatlı
C
Selim İleri
D
Oğuz Atay
E
Duygu Asena
Açıklama:
Konularını daha çok yakın çevresinden ve gözlemlerinden alan, toplumdaki sıra dışı yaşayışları işleyen ve bu ilişkileri aşk potasında eriterek yoğuran bir romancı kimliğiyle okurun karşısına çıkan Selim İleri (d. 1949), ilk romanı Destan Gönüller’den başlayarak gittikçe zenginleşen izlekleriyle ve sıra dışı aşkları konu edinen romanlarıyla dikkati çekmektedir.

Soru 34

Ele aldığı konu, konuyu işleyiş tarzı ve iç monolog, bilinç akışı, alıntı gibi yeni anlatım tekniklerini kullanması bakımından Tanpınar’ın izini süren bir romandır. Romanda, birtakım dinsel ve mitolojik mitoslardan da yararlanarak yerleşik düzenin değer yargılarıyla, zevkleriyle, yaşama biçimiyle uzlaşamayan, topluma yabancılaşmış insanların yaşamı anlatılır. Amacı, içinden çıktıkları topluma yabancı, her şeyi ideolojik söylemle
çözümlemeye çalışan yarı aydınlarla alay etmektir. Üst kurmaca tekniği kullanılarak, kokuşmuş olarak nitelenen yerleşik düzenin tüm değer yargıları sarsılır. Berna Moran’ın söyleyişiyle roman bu özellikleriyle birbirine zıt dünya görüşlerine sahip iki zümrenin romanıdır. (Moran, 1991: 196)
Yukarıda analizi yapılan roman ve yazarı hangisidir?

Seçenekler

A
Şafak, Sevgi Soysal
B
Aylak Adam, Yusuf Atılgan
C
Mutfak Çıkmazı, Tahsin Yücel
D
Tutunamayanlar, Oğuz Atay
E
Odalarda, Erdal Öz
Açıklama:
70’li yılların romanı Oğuz Atay, Yusuf Atılgan gibi birkaç ad çevresinde kümelenir. Bu adlardan Çağdaş Türk Romanı içinde önemli bir yere sahip olan Oğuz Atay (1934-1977), Tutunamayanlar romanı ile kısa zamanda dikkatleri üzerinde toplamayı başarır. Tutunamayanlar, ele aldığı konu, konuyu işleyiş tarzı ve iç monolog, bilinç akışı, alıntı gibi yeni anlatım tekniklerini kullanması bakımından Tanpınar’ın izini süren bir romandır. Atay, romanında, birtakım dinsel ve mitolojik mitoslardan da yararlanarak yerleşik düzenin değer yargılarıyla, zevkleriyle, yaşama biçimiyle uzlaşamayan, topluma yabancılaşmış insanların yaşamını anlatır. Amacı, içinden çıktıkları topluma yabancı, her şeyi ideolojik söylemle çözümlemeye çalışan yarı aydınlarla alay etmektir. Atay, bu kadarıyla yetinmez, üst kurmaca tekniğini kullanarak, kokuşmuş olarak nitelediği, yerleşik düzenin tüm değer yargılarını sarsar. Berna Moran’ın söyleyişiyle Tutunamayanlar, bu özellikleriyle birbirine zıt dünya görüşlerine sahip iki zümrenin, “tutunanlar”la “tutunamayanlar”ın (Moran, 1991: 196) romanıdır

Soru 35

Yusuf Atılgan'ın Aylak Adam ve Anayurt Oteli romanlarını dikkate aldığımızda amacının aşağıdakilerden hangisi olduğunu söyleyebiliriz?

Seçenekler

A
İçinden çıktıkları topluma yabancı, her şeyi ideolojik söylemle çözümlemeye çalışan yarı aydınlarla alay etmek
B
Yaşanan zamanı bir güne sıkıştırarak iç gözleme yönelmek
C
Henüz kişiliği olgunlaşmamış, çocukluktan gelen sorunlar yumağının kabuğunu kıramamış bir varlığı simgelemektir
D
Belli bir karakter çizmek yerine dolaylı bir anlatım yoluyla birtakım karşıtlıklardan/zıtlıklardan, sürekli tekrarlanan motiflerden yararlanmak
E
Okuru bilinçaltının gizemli ve karışık dünyasında dolaştırmak ve görünen ile görünenin arka planındaki zıtlıkları ortaya dökerek okurda şok duygusu yaşatmaktır
Açıklama:
Atılgan’ın romanlarındaki amacı okuru bilinçaltının gizemli ve karışık dünyasında dolaştırmak ve görünen ile görünenin arka planındaki zıtlıkları ortaya dökerek okurda şok duygusu yaşatmaktır, sanırım bunu da başarı ile gerçekleştirmektedir. Atılgan’ı çağdaşı pek çok romancıdan farklı kılan da bu anlatım teknikleri ve bakış açısıdır.

Soru 36

I. Okuru bilgilendirmek, onda yeni ufuklar açmak
II. Kolaycılığı benimseyen, üslup ve teknik endişesinden yoksunluk
III. Esere sadece bir kurmaca, yazarın elindekilere ise malzeme olarak bakmak
IV. Bol bol gerçek dışına yer vermek
V. Sanat ile gerçek yaşam arasındaki bağları koparmak
Yukarıdakilerin hangileri postmodern anlatım teknikleri arasında değildir?

Seçenekler

A
I ve II
B
II ve III
C
III ve IV
D
IV ve V
E
I ve V
Açıklama:
Batı’da James Joyce, Franz Kafka, W. Faulkner gibi romancıların başlattığı modernist akım ile Vladimir Nobakov, Alain Robbe Grillet gibi yeni romancıların başlattıkları postmodern anlatım teknikleri biraz gecikmeyle de olsa Türk romancıları tarafından uygulanma fırsatı bulur. İlk kez 50’li yıllarda Tanpınar’ın başlattığı klasik anlatma tarzlarının dışında romanın kurgusuna ve anlatım biçimine yönelik bu akımın en belirgin özellikleri klasik romanda yol gösterici aydın imgesinin yerine her şeyi bilmeyen sıradan bir insan tipini yerleştirmek; okuyucuyu
bilinmezlik ve belirsizlik içine sürükleyerek çözümden kaçınmak; üst kültür ve alt kültür ayrımına karşı çıkmak; esere sadece bir kurmaca, yazarın elindekilere ise malzeme olarak bakmak; bol bol gerçek dışına yer vermek; sanat ile gerçek yaşam arasındaki bağları koparmak; kurmaca olaylar yanında romanın yazılış serüvenini de romana konu etmek; okuru eserin içine çekerek kendi yorumunu ve sonucunu kurmaya zorlamak; dili bilinene ve geleneksel anlatıma karş
Batı’da James Joyce, Franz Kafka, W. Faulkner gibi romancıların başlattığı modernist akım ile Vladimir Nobakov, Alain Robbe Grillet gibi yeni romancıların başlattıkları postmodern anlatım teknikleri biraz gecikmeyle de olsa Türk romancıları tarafından uygulanma fırsatı bulur. İlk kez 50’li yıllarda Tanpınar’ın başlattığı klasik anlatma tarzlarının dışında romanın kurgusuna ve anlatım biçimine yönelik bu akımın en belirgin özellikleri klasik romanda yol gösterici aydın imgesinin yerine her şeyi bilmeyen sıradan bir insan tipini yerleştirmek; okuyucuyu bilinmezlik ve belirsizlik içine sürükleyerek çözümden kaçınmak; üst kültür ve alt kültür ayrımına karşı çıkmak; esere sadece bir kurmaca, yazarın elindekilere ise malzeme olarak bakmak; bol bol gerçek dışına yer vermek; sanat ile gerçek yaşam arasındaki bağları koparmak; kurmaca olaylar yanında romanın yazılış serüvenini de romana konu etmek; okuru eserin içine çekerek kendi yorumunu ve sonucunu kurmaya zorlamak; dili bilinene ve geleneksel anlatıma karşı kullanarak okuru metne yabancılaştırmak; yeri geldikçe roman kurgusunun dışına çıkarak roman kişisi ile okur arasında diyalog kurmak...

Soru 37

Anlatılanlar, belli bir zamanda değil, kahramanın iç dünyasında başlar ve biter. Mekân ise “Viranbağ”, “ışıktan bir ülke”, “dönüşü olmayan ülke”, “altın ülke” sözleriyle nitelenen “ölümle hayatın, anlam ile hareketin, zamanla rastlantının, ışıkla mutluluğun birbirine karıştığı” simgesel bir ülkedir.
Yukarıda söz edilen hangi romandır?

Seçenekler

A
Tutunamayanlar
B
Yeni Hayat
C
Bir Cinayet Romanı
D
Bir Düğün Gecesi
E
Arzu Sapağında İnecek Var
Açıklama:
Tamamen üst-kurmaca bir özellik taşıyan Yeni Hayat’ta belli bir zaman ve yerden de söz edilemez. Anlatılanlar, belli bir zamanda değil, kahramanın iç dünyasında başlar ve biter. Mekân ise “Viranbağ”, “ışıktan bir ülke”, “dönüşü olmayan ülke”, “altın ülke” sözleriyle nitelenen “ölümle hayatın, anlam ile hareketin, zamanla rastlantının, ışıkla mutluluğun birbirine karıştığı” simgesel bir ülkedir.

Soru 38

Türk romanında farklı bir ekolü temsil eder. Öykücülükle romancılığı bir arada yürüttüğü eserlerinde sevgi, dostluk, tutku, korku, ölüm, bireyin ezilmesi, inanç ve baskı çatışması, başkaldırma ve boyun eğme gibi temel izlekleri özgün bir söz dizimiyle işler. Uzun öykü hüviyetindeki, Uzun Sürmüş Bir Günün Akşamı’nda âdeta kendi içine bir yolculuk yaparak okuru kendi yanına çeker. İlkin inanç sorgulamasıyla başlar eserine. Sonra farklı yorumlar getirerek yaşamı çok yönlü olarak irdeler, bunu yaparken okuyucunun kendini sorgulamasına zemin hazırlar. Sonuçta okur, farkına varmadan kendi yargıcı olur. Masal olarak adlandırdığı Göçmüş Kediler Bahçesi’nde korkular, acılar içinde bunalan kişisini masalların gizemli dünyasında yücelterek yeniden var olmanın hazzını ve yolunu sezdirir.
Yukarıda sözü edilen yazar hangisidir?

Seçenekler

A
Pınar Kür
B
Latife Tekin
C
Bilge Karasu
D
Adalet Ağaoğlu
E
İnci Aral
Açıklama:
Türk romanında farklı bir ekolü temsil eden Bilge Karasu (1930-1995), öykücülükle romancılığı bir arada yürüttüğü eserlerinde sevgi, dostluk, tutku, korku, ölüm, bireyin ezilmesi, inanç ve baskı çatışması, başkaldırma ve boyun eğme gibi temel izlekleri özgün bir söz dizimiyle işler. Karasu, uzun öykü hüviyetindeki Uzun Sürmüş Bir Günün Akşamı’nda âdeta kendi içine bir yolculuk yaparak okuru kendi yanına çeker. İlkin inanç sorgulamasıyla başlar eserine. Sonra farklı yorumlar getirerek yaşamı çok yönlü olarak irdeler, bunu yaparken okuyucunun kendini sorgulamasına zemin hazırlar. Sonuçta okur, farkına varmadan kendi yargıcı olur. Masal olarak adlandırdığı Göçmüş Kediler Bahçesi’nde korkular, acılar içinde bunalan kişisini masalların gizemli dünyasında yücelterek yeniden var olmanın hazzını ve yolunu sezdirir.

Soru 39

I. Binbir Gece
II. Kırk Vezir
III. Tutiname
IV. Amat
V. Suskunlar
Yukarıdakilerden hangileri İhsan Oktay Anar romanlarındandır?

Seçenekler

A
I ve II
B
II ce III
C
III ve IV
D
IV ve V
E
I ve V
Açıklama:
Felsefeyi edebiyata sokan İhsan Oktay Anar (d. 1960), Puslu Kıtalar Atlası, Kitabü’l Hiyel, Efrasiyab’ın Hikâyeleri, Amat ve Suskunlar adlı romanları ile hem kurgu hem de felsefi söylemleri bakımından kısa zamanda dikkatleri üzerinde toplamayı başarır.

Soru 40

Postmodern, modernist, fantastik roman akımları farklı biçim ve anlatım teknikleri denenerek hatta geleneksel anlatma formlarından da yararlanarak romanlarda uygulanmıştır.
Bu özellik aşağıdakilerden hangisine yol açmış olabilir?

Seçenekler

A
Medyayı da arkasına alan yazarlar/romancılar, öne çıkan gazeteci-yazar kimlikleriyle eserlerinin niteliksel yanını ve romancı kimliklerini gölgede bırakırlar.
B
Ülkenin hızlı bir değişim yaşadığı, ihtilaller, muhtıralar siyasal dalgalanmalar gördüğü dönemlerde yaşananların pek çoğu, estetik bakımdan düzeysizliklerine rağmen, romanlarda yankısını bulmakta gecikmemiştir.
C
Pek çok genç romancının ilk eserlerini verdiği 2000’li yıllar, Türk romancılığı açısından oldukça verimli yıllar olarak düşünülebilir.
D
Bu romancılardan kimileri edebiyatı içsel bir boşalma olarak gördüklerinden, çoklukla öz yaşam öyküsel bir anlatım yolunu benimserken; anlatma sanatında neyin anlatıldığının değil nasıl anlatıldığının önem taşıdığı bilincinde olan kimileri de nitelikli romanlarıyla dikkat çekerler.
E
Romana gösterilen ilgi, öteki edebî türleri geride bırakmış ve niceliksel olarak inanılmaz boyutlara ulaşmıştır.
Açıklama:
... Öte yandan postmodern, modernist, fantastik roman akımları farklı biçim ve anlatım teknikleri denenerek hatta geleneksel anlatma formlarından da yararlanarak romanlarda uygulanmıştır. Bu yüzden romana gösterilen ilgi, öteki edebî türleri geride bırakmış ve niceliksel olarak inanılmaz boyutlara ulaşmıştır.

Soru 41

Köy üstüne yazılan romanların bıkkınlık vermeye başlamasının nedenini, bu tür romanların insanları anlatmadığını, sadece sorunlara değindiğini ve gerçekleri göstermeyi yeğlediğini söyleyen eleştirmen kimdir?

Seçenekler

A
Fethi Naci
B
Yıldız Ecevit
C
Osman Gündüz
D
Ali İhsan Kolcu
E
Alemdar Yalçın
Açıklama:
Çağdaş Türk Romanında Yeni Açılımlar, Yeni Söylemler
Fethi Naci “Romanlar, Köyler, İnsanlar” adlı yazısında köy romanının
giderek tekdüze bir hâl alışından şöyle yakınır:
"Okuyun bu romancılarla yapılan konuşmaları, hep birtakım sorunlara değinmekten, birtakım gerçekleri göstermekten söz ederler; pek rastlayamazsınız birtakım insanları anlatmak için roman yazdığını söyleyene. Bence köyden söz açan romanların bıkkınlık vermeğe başlamasının nedenini burada aramak gerek."

Soru 42

I-Bir Uzun Sonbahar
II-Bir Beyoğlu Düşü
III-Acemiler
IV-Sisli Yaz
Yukarıdakilerden hangileri Demir Özlü'ye ait eserlerdir?

Seçenekler

A
I-II
B
I-III
C
II-III
D
II-IV
E
III-IV
Açıklama:
Çağdaş Türk Romanında Yeni Açılımlar, Yeni Söylemler
Bütün romanlarının konusunu 50’li 60’lı yılların Beyoğlu hayatından alan ve bu mekânda yaşanan renkli ve canlı hayatı anı tadında öyküleştiren Demir Özlü (Bir Uzun Sonbahar, Bir Küçükburjuvanın Gençlik Yılları, Bir Beyoğlu Düşü, Bir Yaz Mevsimi Romansı, Tatlı Bir Eylül, İthaka’ya Yolculuk, Amerika 1954, Dalgalar) gibi eserleri vardır.

Soru 43

Aşağıdakilerden hangisi Kerim Korcan'ın yazdığı ve cezaevindeki tutukluları anlatan romandır?

Seçenekler

A
Linç
B
Dönemeyenler
C
Dik Bayır
D
Haşhaş
E
Arap Abdo
Açıklama:
Çağdaş Türk Romanında Yeni Açılımlar, Yeni Söylemler
Konularını tutukevlerindeki tutukluların yaşam öykülerinden alan Kerim
Korcan'ın gözleme dayalı Linç ve İdamlıklar adlı iki romanı vardır.

Soru 44

"Boynu Bükük Öldüler" romanı hangi yazara aittir?

Seçenekler

A
Orhan Kemal
B
Yaşar Kemal
C
Zülfü Livaneli
D
Dursun Akçam
E
Yılmaz Güney
Açıklama:
Çağdaş Türk Romanında Yeni Açılımlar, Yeni Söylemler
Eserlerinde genellikle toplumdaki çelişkileri, sınıf çatışmalarını dile getiren Yılmaz Güney'in " Boynu Bükük Öldüler" romanı 1971 yılında yayınlanmış ve 1972 yılında Orhan Kemal roman ödülünü kazanmıştır.

Soru 45

Doğu -Batı çatışması içinde yanlış batılılaşmayı eleştiren "Aynadaki Yalan" romanının yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Çetin Altan
B
İlhan Selçuk
C
Yusuf Atılgan
D
Tahsin Yücel
E
Necip Fazıl Kısakürek
Açıklama:
Çağdaş Türk Romanında Yeni Açılımlar, Yeni Söylemler
Kimi eleştirmenlere göre "Aynadaki Yalan" , Necip Fazıl Kısakürek'in roman kalıpları içinde kaleme aldığı tek eserdir. Batı ve Batılılaşmayla ilgili zengin örneklerin yer aldığı romanda tasavvuf yoluna giren bir akademisyenin macerası anlatılır.

Soru 46

I-Süha Rikkat
II-Handan Sarp
III-Dürnev Hanım
IV-Zebercet
Yukarıdakilerden hangisi Selim İleri'nin roman kahramanlarıdır?

Seçenekler

A
I-II
B
I-III
C
II-III
D
II-IV
E
III-IV
Açıklama:
Selim İleri, "Ölünceye Kadar Seninim" romanında Süha Rikkat adlı bir kadının yaşamına giren iki erkek ile olan birlikteliği ve ayrılık nedenlerini sorgular.
İleri, son romanı "Yarın Yapayalnız"da yine sıra dışı bir aşkı işlemektedir. Roman, yaşamının ikinci baharını yaşayan Handan Sarp adlı bir soprano ile kadın terzisinde çalışan Elem adlı bir genç kızın arasındaki tutkulu ve hüzünlü aşk üzerine kurulur.

Soru 47

Kurgu ve anlatım teknikleri bakımından Ahmet Hamdi Tanpınar'ı anımsatan "Tutunamayanlar" romanının yazarı kimdir?

Seçenekler

A
Yusuf Atılgan
B
Pınar Kür
C
Orhan Pamuk
D
Sevgi Soysal
E
Oğuz Atay
Açıklama:
Modernleşme Yolunda Yeni Adımlar ya da Öncüler
Oğuz Atay (1934-1977), Tutunamayanlar romanı , ele aldığı konu, konuyu işleyiş tarzı ve iç monolog, bilinç akışı, alıntı gibi yeni anlatım tekniklerini kullanması bakımından Tanpınar’ın izini süren bir romandır. Atay, romanında, birtakım dinsel ve mitolojik mitoslardan da yararlanarak yerleşik düzenin değer yargılarıyla, zevkleriyle, yaşama biçimiyle uzlaşamayan, topluma yabancılaşmış insanların yaşamını anlatır. Amacı, içinden çıktıkları topluma yabancı, her şeyi ideolojik söylemle çözümlemeye çalışan yarı aydınlarla alay etmektir.

Soru 48

I-Aylak Adam
II-Anayurt Oteli
III-Korsan Çıkmazı
IV-Şafak
Yukarıdakilerden hangileri Yusuf Atılgan'a ait romanlardır?

Seçenekler

A
I-II
B
I-III
C
II-III
D
II-IV
E
III-IV
Açıklama:
Modernleşme Yolunda Yeni Adımlar ya da Öncüler
1960 sonrası Türk romanında modern anlatım teknikleri, ruh bilimsel ve bireyin iç dünyasına yönelik konuları ile dikkati çeken romancılardan biri de Yusuf Atılgan (1921-1989)’dır. "Aylak Adam" ve " Anayurt Oteli" yazarın en önemli eserleridir.

Soru 49

I-Sevgili Arsız Ölüm
II-Bir Düğün Gecesi
III-Her gece Bodrum
IV-Kadının Adı Yok
Yukarıdaki romanlardan hangileri post-modern akıma örnek gösterilebilir?

Seçenekler

A
I-II
B
I-III
C
II-III
D
II-IV
E
III-IV
Açıklama:
Modern, Fantastik ve Post modern Eğilimler
r. İlk kez 50’li yıllarda Tanpınar’ın başlattığı klasik anlatma tarzlarının dışında romanın kurgusuna ve anlatım biçimine yönelik bu akımın en belirgin özellikleri klasik romanda yol gösterici aydın imgesinin yerine her şeyi bilmeyen sıradan bir insan tipini yerleştirmek; okuyucuyu bilinmezlik ve belirsizlik içine sürükleyerek çözümden kaçınmak; üst kültür ve alt kültür ayrımına karşı çıkmak; esere sadece bir kurmaca, yazarın elindekilere ise malzeme olarak bakmak; bol bol gerçek dışına yer vermek; sanat ile gerçek yaşam arasındaki bağları koparmak; kurmaca olaylar yanında romanın yazılış serüvenini de romana konu etmek; okuru eserin içine çekerek kendi yorumunu ve sonucunu kurmaya zorlamak; dili bilinene ve geleneksel anlatıma karşı kullanarak okuru metne yabancılaştırmak; yeri geldikçe roman kurgusunun dışına çıkarak roman kişisi ile okur arasında diyalog kurmak ve nihayet roman kişilerinin iç dünyalarındaki karmaşık ruh hâlini verebilmek için alışılmışın dışında farklı anlatım tekniklerine yer vermek... olarak sıralanabilir. 70’li yıllarda Oğuz Atay’ın Tutunamayanlar ve Tehlikeli Oyunlar romanlarında görülen postmodern akım, 80’li yıllarda Yusuf Atılgan (Anayurt Oteli), Pınar Kür (Yarın Yarın, Bir Cinayet Romanı), Adalet Ağaoğlu (Bir Düğün Gecesi), Bilge Karasu (Kılavuz), Nazlı Eray (Arzu Sapağında İnecek Var), Latife Tekin (Sevgili Arsız Ölüm), Orhan Pamuk (Kara Kitap, Yeni Hayat...) tarafından başarıyla uygulandı.

Soru 50

"Ben Zaman Tanrısı" romanını da yazan ve eserlerinde bilinen bilim kurgu romanlarının zıddına ütopyasını gelecekte değil, geçmişten kuran yazar kimdir?

Seçenekler

A
Can Eryümlü
B
Enis Batur
C
İhsan Oktay Anar
D
Kürşat Başar
E
Tahir Abacı
Açıklama:
Yeni Arayışlar: Fantastik, Bilim Kurgu, Polisiye Romanlar
Ben Zaman Tanrısı, Zamanın Bittiği Yer, Son Antlaşma, Sakız’ın Gözyaşları,
Son Antlaşma, Can Eryümlü’nün yarı bilim kurgu yarı fantastik ama daha çok
mitolojiyi, masal ögelerini, efsaneyi ve tarihi belli bir coğrafyada harmanladığı
romanlarının adı. Yazar bu eserlerinde bilinen bilim kurgu romanlarının zıddına ütopyasını gelecekte değil geçmişten kurar.

⚠️ Telif Hakkı Bildirimi: Bu portaldaki sorular telif hakkı içerebilir. İçerik yalnızca ders çalışma amaçlı hazırlanmış olup, ticari amaçlı kopyalanması veya çoğaltılması hak sahibi tarafından yasal yükümlülükler getirebilir.

Telif hakkı bildirimleri için GitHub Issues bölümünü kullanabilirsiniz. Bildirim üzerine ilgili içerik 7 iş günü içerisinde kaldırılacaktır.