İnsan zamanı tükettiği gibi zaman da insanı tüketmektedir. Zamanın temel ögesi “olay”dır. Sabah yataktan kalkmak, işe gitmek, ödev yapmak gibi yaşamın her aktivitesi bir “olay”dır.

Boş zaman tarihinde Altın Çağ, Antik Yunan’da M.Ö. 500 yıllarında boş zamanın bir gelişim fırsatı olarak görüldüğü dönemdir.

M.S. 400 ile M.S. 1000 yılları arası Katolik Kilisesi’nin boş zamanı, “çalışma ve dini inanç karşıtı olan, israf edilen zaman” olarak tanımlamasından dolayı “Karanlık Çağ” olarak anılmaktadır.

Boş zaman, insanın işinden; toplantı, seyahat, eğitim gibi işle alakalı uğraşlarından; yaşaması için gerekli olan uyku ve beslenme gibi fizyolojik ihtiyaçlarından; temizlik, makyaj yapma, duş alma gibi kişisel bakıma yönelik iş dışı aktivitelerden; çimlerin biçilmesi, aile bireyleri ile ilgilenme gibi kişisel sorumluluklardan arta kalan zaman dilimi olarak ifade edilebilir.

Çoğu zaman boş zaman ile karıştırılan rekreasyon kavramı yenilenmek, tazelenmek ve sağlığı tekrar kazanma anlamında olan Latince “recreatio” kelimesinden türemiştir. Rekreasyon, çok basit bir tanımla, insanın boş zamanlarında gerçekleştirdiği aktiviteler ve deneyimlerdir.

İhtiyaç Karşılama Aracı Olarak Rekreasyon yaklaşımı, bireylerin rekreasyonel aktiviteleri seçerken belirli içsel ihtiyaçlarını karşılamayı hedefledikleri üzerinde durmaktadır. Bu noktada bu yaklaşımda ortaya çıkan temel sorun, “hangi aktivitelerin rekreasyon ile ilgili olduğu, hangilerinin olmadığı” ayrımının yapılma güçlüğüdür. Jack (1932) rekreasyonu “insanoğlunda zarar görmüş bedensel, zihinsel, ruhsal ya da duygusal durumu tekrar yenilemeye ve iyileştirmeye yarayan ve gelecek nesilleri bu tip zararlardan korumaya yardımcı olan aktiviteler” şeklinde tanımlamıştır. Doğru cevap A seçeneğidir.

Rekreasyon kavramı birtakım genel özelliklere sahiptir. Bu özelliklerin ele aldığımız durum ya da aktivitede görülüyor olması, ona rekreasyon ya da rekreasyonel olma özelliğini kazandırmaktadır. Bu özelliklerden bir tanesinin bile yokluğu rekreasyon nitelemesine zarar verebilmektedir. Bu nedenle, bir durum ya da olay için rekreasyon kavramı kullanılırken aşağıda yer alan her madde ile uyumu gözden geçirilmelidir. Alanyazındaki birçok kaynakta farklı detaylarla yer alabiliyorsa da çok genel bir kanıyla rekreasyon kavramına yönelik yaygın özellikler aşağıdaki şekilde ortaya çıkmaktadır (McLean ve Hurt, 2012: 24; Edginton ve ark., 2002: 42; Karaküçük, 2005: 69-76);
1. Rekreasyon, insanların boş zamanlarında gerçekleşir.
2. Rekreasyon tembellik ya da sürekli dinlenmenin karşıtı olarak fiziksel, zihinsel,
sosyal ya da duygusal katılım ile gerçekleşen en az bir aktivite içermelidir. 3. Aktivite seçimi ve katılımı gönüllü olmalı, zorunluluktan ve mecburiyetten uzak
olmalıdır. 4. Rekreasyon spor, oyun, sahne sanatları, güzel sanatlar, müzik, drama, seyahat,
hobiler ve sosyal aktiviteler gibi birçok aktiviteyi içerebilmektedir. Bu aktiviteler
bireysel ya da grup olarak, bir kez, aralıklı, sürekli ya da sıklıkla yaşam boyu gerçekleştirilebilir aktivitelerdir. 5. Rekreasyonel aktivitelerinin katılımcılara kişisel ve toplumsal özellikler kazandırması beklenir. 6. Rekreasyonel aktiviteler ödül ve kazanç gibi dışsal güdüleyicilerden ziyade, mutluluk, kişisel doyum ve hissedilen olumlu duygular gibi içsel güdüleyiciler ile gerçekleşmektedir. 7. Rekreasyona katılımın temel sebebi genellikle keyif arayışı ve mutluluk olmasına
rağmen, entelektüel ve sosyal ihtiyaçlar da boş zaman katılımı için bir sebeptir.
Rekreasyon, bazı durumlarda keyif ve eğlence sağlamaktan ziyade, yüksek bir bağlılık, disiplin hatta acı bile içerebilmektedir. 8. Rekreasyonel aktiviteler doğrudan bireyin kendisi tarafından gerçekleştirilmektedir

Kişisel Yararlar
1. Psikolojik yararlar
Psikolojik yararlar, üç farklı başlık altında ele alınmaktadır;
a. Zihinsel sağlık; iyi olma hissi, stres yönetimi, depresyondan uzak durma becerisi,
öfke kontrolü, umutsuzluktan uzak olma ve olumlu duygulara sahip olmayı kapsamaktadır.
b. Kişisel gelişim ve insan gelişimi; özgüven duygusu, bilişsel gelişim, akademik performans, kontrol hissi, özerklik ve karar verme duygusu, liderlik, problem çözme
becerisi, farkındalık gibi alanlarda gelişimi ifade etmektedir.
c. Kişisel değer ve tatmin; Özgürlük duygusu gelişimi, başarma hissi, rekabet, empati
kurma, rakibe saygı gösterme, değer yargısı, tevazu, hoşgörü, yaratıcı düşünme,
doğanın değerini anlama, yaşamın değerini anlama gibi alanları kapsamaktadır.
2. Fizyolojik yararlar
a. Kalp-dolaşım sistemi; kalp sağlığı, kalp kaslarının güçlenmesi, kalp kapasitesinin
artması, damar sağlığı, kolesterolü düzenlemeyi içine almaktadır.
b. Yüksek tansiyonu düşürme ve dengeleme
c. Obezite ve beden yağ oranını azaltma
d. Kas dayanıklılığını artırma
e. Alkol ve sigara tüketimini azaltma
f. Kemik kuvvetini ve dayanıklılığını arttırma
g. Bağışıklık sistemini güçlendirme
h. Solunum sistemine güçlendirme
i. Sağlıklı yaşlanma
j. Yaşam süresini uzatma

Ekonomik Yararlar
1. Sağlık giderlerinde azalma
2. İş verimliliği ve üretkenlikte artış
3. Bölgesel ve yerel büyüme
4. Ulusal ekonomik gelişim
5. İşe devamsızlıkta azalma
6. İş kazalarında azalma
7. İşgücü devrinde azalma

Aktif rekreasyon aktiviteleri: İnsanların katılımcı olarak daha etkin rol aldıkları boş
zaman aktiviteleri, aktif rekreasyon aktiviteleri sınıflaması altında değerlendirilmektedir
(Hazar, 2014: 37). Aktif katılım, daha çok devinişsel alan (psiko-motor alan) davranışlarının sergilenerek zihin, iskelet ve kas koordinasyonunu gerektiren, beden gücünün ve becerilerin baskın olduğu aktivite katılımını içermektedir. Örneğin;
• Yüzmek
• Futbol oynamak
• Resim yapmak
• Bir tiyatro oyununda oynamak
• Keman çalmak vb.
Pasif rekreasyon aktiviteleri: Genellikle katılımcıların izleyici (seyirci) ya da daha az
etkin olarak katıldıkları aktiviteleri içermektedir. Bu sınıflama altında yer alan aktiviteler
genellikle bilişsel ve duyuşsal alan davranışlarını içinde barındıran aktivitelerdir. Örneğin;
• Maç izlemek
• Tiyatro oyunu seyretmek
• Kitap okumak
• Bilgisayar oyunu oynamak
• Televizyon izlemek vb

Boş zaman tarihinde Altın Çağ, Antik Yunan’da M.Ö. 500 yıllarında boş zamanın bir gelişim fırsatı olarak görüldüğü dönemdir. Doğru cevap A'dır.

MS 400 ile MS 1000 yılları arası Hristiyanlığın ciddi bir yayılma süreci yaşadığı “Karanlık Çağ” olarak da bilinen Orta Çağ’da, boş zaman ile rekreasyonun geri planda bırakıldığı görülmektedir. Doğru cevap B'dir.

Boş zaman, çalışma, fizyolojik ihtiyaçlar, sorumluluklar ve zorunluluklardan arta kalan zaman dilimidir. Doğru cevap E'dir.

Fizyolojik yararlar
a. Kalp-dolaşım sistemi; kalp sağlığı, kalp kaslarının güçlenmesi, kalp kapasitesinin
artması, damar sağlığı, kolesterolü düzenlemeyi içine almaktadır.
b. Yüksek tansiyonu düşürme ve dengeleme
c. Obezite ve beden yağ oranını azaltma
d. Kas dayanıklılığını artırma
e. Alkol ve sigara tüketimini azaltma
f. Kemik kuvvetini ve dayanıklılığını arttırma
g. Bağışıklık sistemini güçlendirme
h. Solunum sistemine güçlendirme
i. Sağlıklı yaşlanma
j. Yaşam süresini uzatma. Doğru cevap B'dir.

Çevresel Yararlar
1. Tesisleşme
2. Doğal yaşamla bağları güçlendirme ve koruma
3. Çevre bilincini geliştirme
4. Ekolojik dengeyi koruma
5. Canlı türlerindeki nesil tükenmesini engelleme. Doğru cevap D'dir.

Pasif rekreasyon aktiviteleri: Genellikle katılımcıların izleyici (seyirci) ya da daha az etkin olarak katıldıkları aktiviteleri içermektedir. Bu sınıflama altında yer alan aktiviteler genellikle bilişsel ve duyuşsal alan davranışlarını içinde barındıran aktivitelerdir. Örneğin; Maç izlemek, tiyatro oyunu seyretmek, kitap okumak. Doğru cevap B'dir.

Kapalı rekreasyon alanları spor salonu, kapalı kayak pisti, konser salonları, tiyatrolar, sinema salonları, oyun salonları gibi “rekreasyon aktiviteleri için yapılan kapalı alanlar” ve okullar, alışveriş merkezleri, konferans salonları gibi “başka amaçlar için yapılan ancak rekreasyon hizmeti için kullanılabilen” kapalı alanlar olarak iki başlık altında ele alınabilir. Doğru cevap A'dır.

Eğitsel rekreasyon aktiviteleri: Kişilerin boş zaman aktivitelerine katılım yoluyla öğrenme eyleminin gerçekleşmesi prensibine dayanmaktadır. Doğru cevap C'dir.

Rekreasyonel aktiviteler ödül ve kazanç gibi dışsal güdüleyicilerden ziyade, mutluluk, kişisel doyum ve hissedilen olumlu duygular gibi içsel güdüleyiciler ile gerçekleşmektedir. Doğru cevap E'dir.

Türkiye’de yaşayan bireyler 24 saatlerinin günlük zamanlarının %49 (yüzde kırkdokuz)’unu fizyolojik ihtiyaçlara, %11 (yüzde onbir)’ini sorumluluk ve zorunluluklara, %22 (yüzde yirmiiki)’sini iş ve iş ile ilgili aktivitelere, %18 (yüzde onsekiz)’ini ise boş zaman aktivitelerine ayırdıkları ortaya çıktığını ifade etmiştir.

MS 400 ile MS 1000 yılları arası Hristiyanlığın ciddi bir yayılma süreci yaşadığı “Karanlık Çağ” olarak da bilinen Orta Çağ’da, boş zaman ile rekreasyonun geri planda bırakıldığı görülmektedir. Bu dönemde Katolik Kilisesi’nin söylemlerinde çalışma ve dini aktivitelerin yaşam amacı olduğunu ve insanın bu yolla kendini ahiret yaşantısına hazırladığı düşüncesi hâkimdi. Ayrıca boş zaman aktiviteleri dini eylemler ve çalışma yaşamıyla ilgili değilse, israf edilen zaman olduğu vurgulanmakta ve bunları yapan kişiler günahkâr olarak nitelenmekteydi.

18. yüzyıldaki Sanayi Devrimi de boş zaman anlayışı için bir kırılma noktasıdır. Kent nüfusu, kötü barınma koşulları, fakirlik, suç oranındaki ve çalışma saatlerindeki artış, boş zamanın aleyhine olan gelişmelerdir. Bu dönemde, çalışma zamanıyla boş zaman çok net çizgilerle birbirinden ayrılmıştır. Boş zaman, çalışma ve onun yoruculuğundan arta kalan çok küçük bir zaman dilimi hâline dönüşmüştür. İnsanların zamanlarını mesai saati ücreti karşılığında işverene sattığı ve çalışma saati sonrası dinlenme, hafta sonu tatili ya da yıllık izin gibi boş zaman olanaklarını yine çalışarak hak ettiği bir anlayışın yer edindiği bir dönemdir. Ancak 19. yüzyılda endüstrileşme ile reform hareketlerinin birleşmesi sonucunda, boş zamanların çalışma performanslarını arttırdığı düşüncesi hâkim olmuştur. 1900’lerin başında boş zaman, mal ve hizmetlerin satılabileceği önemli bir zaman dilimi olarak görülmeye başlamıştır. İnsanların spor dalları, eğlence parkları, turlar, oteller gibi birçok ürüne yönelik harcama yapması ve çalışma sektörüne de yarar sağlamasıyla, ticari olarak hoşa gider bir hâl almasını sağlamış ve boş zamana ayrı bir değer yüklemiştir. Bu dönem kapitalist sistemin boş zamanı para kazanmak için kullandığı ve insanların da boş zaman için para harcadığı bir dönemdir.

Zamana dayalı yaklaşıma göre boş zaman, insanın işinden; toplantı, seyahat, eğitim gibi işle alakalı uğraşlarından; yaşaması için gerekli olan uyku ve beslenme gibi fizyolojik ihtiyaçlarından; temizlik, makyaj yapma, duş alma gibi kişisel bakıma yönelik iş dışı aktivitelerden; çimlerin biçilmesi, aile bireyleri ile ilgilenme gibi kişisel sorumluluklardan arta kalan zaman dilimi olarak ifade edilebilir.

Aktivite temelli yaklaşım, bir aktiviteye dahil olunmadığı takdirde, iş, fizyolojik ihtiyaç, sorumluluk ve zorunluluk dışında kalan zaman diliminin boş zaman olarak nitelenemeyeceğini savunmaktadır. Aslında boş zamanın bu anlamda kullanımı rekreasyon kavramının anlamıyla örtüşmekte ve aynı anlamda kullanıldığı görülmektedir.
Bu yaklaşımı zamana dayalı yaklaşımdan ayıran en temel özellik, boş zamanı belirli yaşam aktivitelerinin dışında kalan ve sahip olunan sayılarla ifade edilebilen nicel bir kavram olarak değil; özgür iradeyle aktiviteye katılım sonucunda anlam kazanan bir kavram olarak ele almasıdır. Yani bu yaklaşıma göre boş zamanda yapılan bir aktivite yoksa, sahip olunan bir boş zamandan da bahsedilemez.

Tarihsel açıdan bakıldığında rekreasyon kavramı sıklıkla bir aydınlanma süreci ve iş sonrası tükenen enerjinin tekrar toparlanmasını ve tekrar işe dönüşü sağlayan, gönüllü olarak seçilen, rahatlatıcı, dinlendirici ve hafif aktiviteler olarak ele alınmaktadır. Ancak bu bakış açısının özellikle bazı nedenlerden dolayı günümüz rekreasyon tanımlamasında geçerliliğini yitirdiği söylenebilir. Günümüz modern toplumunda ağır fiziksel yük gerektiren işlerin eskiye göre azalmasından ve zihnen insanların daha çok yoruluyor olmalarından dolayı hafif ve dinlendirici aktivitelerin yerine daha yoğun ve fiziksel çaba gerektiren aktivitelerin tercih edildiği söylenebilir. Hatta bireyler zihnen rahatlamak için katıldıkları aktivitelerde, çalıştıkları işlere göre daha fazla yorulmayı göze alabilmektedir. Bu nedenle rekreasyon kelimesinin yukarıdaki tanımda yer alan “dinlendirici ve hafif aktiviteler” sınırlamasından uzaklaştığı söylenebilir. İkinci neden ise, yukarıdaki tanımda çalışma hayatının verimliliği yani işe geri dönüşü kolaylaştırmayla özdeşleştirilmiş rekreasyon kavramının, herhangi bir sebepten dolayı çalışamayan bireyleri, çocukları veya emeklileri kapsamıyor ve dışarıda bırakıyor olmasıdır.

Futbol oynamak rekreasyonel sporlar arasında sayılan bir spor branşıdır. Ancak futbol profesyonel olarak para kazanma amaçlı yapıldığında rekreasyonun dışında bir iş/meslek alanına dönüşmektedir. Ünlü futbolcu Arda Turan’ın arkadaşlarıyla hafta sonu bir araya gelerek halı sahada maç yapması rekreasyonel bir aktivite olarak sayılabilirken, kadrosunda bulunduğu takımla hafta sonu lig maçına çıkması iş ve çalışma ile ilgilidir. Dolayısıyla, tamamen içsel güdüleyiciler (zevk alma, mutluluk, stres atma gibi) ile dâhil olunan hafta sonu halı saha maçı rekreasyonel bir aktiviteyken; dışsal güdüleyiciler (para kazanmak gibi) ile futbol oynamak iş ve meslek kapsamında değerlendirilmelidir.

Kişisel Yararlar
1. Psikolojik yararlar
Psikolojik yararlar, üç farklı başlık altında ele alınmaktadır;
a. Zihinsel sağlık; iyi olma hissi, stres yönetimi, depresyondan uzak durma becerisi, öfke kontrolü, umutsuzluktan uzak olma ve olumlu duygulara sahip olmayı kapsamaktadır.
b. Kişisel gelişim ve insan gelişimi; özgüven duygusu, bilişsel gelişim, akademik performans, kontrol hissi, özerklik ve karar verme duygusu, liderlik, problem çözme becerisi, farkındalık gibi alanlarda gelişimi ifade etmektedir.
c. Kişisel değer ve tatmin; Özgürlük duygusu gelişimi, başarma hissi, rekabet, empati kurma, rakibe saygı gösterme, değer yargısı, tevazu, hoşgörü, yaratıcı düşünme, doğanın değerini anlama, yaşamın değerini anlama gibi alanları kapsamaktadır.

Aktif rekreasyon aktiviteleri: İnsanların katılımcı olarak daha etkin rol aldıkları boş zaman aktiviteleri, aktif rekreasyon aktiviteleri sınıflaması altında değerlendirilmektedir. Aktif katılım, daha çok devinişsel alan (psiko-motor alan) davranışlarının sergilenerek zihin, iskelet ve kas koordinasyonunu gerektiren, beden gücünün ve becerilerin baskın olduğu aktivite katılımını içermektedir. Örneğin;
• Yüzmek
• Futbol oynamak
• Resim yapmak
• Bir tiyatro oyununda oynamak
• Keman çalmak vb.
Pasif rekreasyon aktiviteleri: Genellikle katılımcıların izleyici (seyirci) ya da daha az etkin olarak katıldıkları aktiviteleri içermektedir. Bu sınıflama altında yer alan aktiviteler genellikle bilişsel ve duyuşsal alan davranışlarını içinde barındıran aktivitelerdir. Örneğin;
• Maç izlemek
• Tiyatro oyunu seyretmek
• Kitap okumak
• Bilgisayar oyunu oynamak
• Televizyon izlemek vb.

Açık alan (outdoor) rekreasyon aktiviteleri: Orman, deniz, göl, spor sahaları, park, dağ, oyun alanları gibi alanlarda gerçekleştirilen aktiviteler, açık alan rekreasyon aktiviteleri olarak nitelendirilir. Açık alan rekreasyon aktiviteleri kendi içinde de doğal alanlarda (kaynaklarda) ve yapay alanlarda yapılan açık alan rekreasyon aktiviteleri şeklinde bir sınıflama içermektedir. Doğal alanlarda yapılan açık alan rekreasyon aktiviteleri doğanın içerdiği ya da oluşturduğu akarsuları, gölleri, denizleri, dağları, ormanları kullanarak yapılan rafting, sörf, dağcılık, kampçılık, kayak, dağ bisikleti, balık tutma gibi aktiviteleri içermektedir. Yapay alanlarda yapılan açık alan aktiviteleri ise parklar, havuzlar, spor alanları, spor sahaları, oyun alanları gibi sonradan inşa edilmiş ya da oluşturulmuş açık alanları kullanarak basketbol oynamak, yüzmek, müzik konserine katılmak, piknik yapmak gibi aktiviteler örnek olarak verilebilir.

Rekreasyonel gönüllülük aktiviteleri: Bu kategori içerisinde sosyal sorumluluk barındıran yegane rekreasyon kategorisidir. Boş zamanlarını diğer insanlara yardım ederek değerlendirme bu kategorinin ana düşüncesini oluşturmaktadır. Bu yardım; dezavantajlı gruplar olarak engelliler, yaşlılar, sokak çocukları, mülteciler, hastalar gibi kişi ya da kişilere yapılabilir. Dezavantajlı grupların boş zamanlarını daha verimli ve doğru geçirmeleri ya da onların yaşamla ilgili ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla gerçekleştirilmektedir. İş çıkışı yaşlı bakım evine giderek okuma yetileri zayıflamış olan yaşlı bireylere kitap okuyan bir memur, hafta sonları sokak çocuklarına ücretsiz gitar kursu veren bir müzisyen, ayda bir hastanedeki çocuk hastaları ziyaret ederek onlara hediye götüren aile bireyleri, boş zamanlarında arkadaşları ile savaş mağduru mülteciler için yardım toplayan üniversite öğrencileri bu kategori için örnek oluşturabilir.

MÖ 500’lerde Antik Yunan felsefesinin boş zaman üzerine yüklediği anlam boş zaman kavramının tarihsel gelişiminde çok önemli bir yere sahiptir. Antik Yunan felsefecilerinden özellikle Sokrates, Platon ve Aristo’nun bakış açıları bu dönemin boş zaman anlayışını büyük ölçüde şekillendirmiştir. “Altın Çağ” olarak da adlandırılan bu dönem, boş zamanın kişisel ve sosyal gelişim için bir fırsat hatta bir yöntem olduğunu savunmaktadır. Doğru cevap B'dir.

Boş zamanın yaygın kullanılan anlamlarından bir diğeri de, “çalışma, fizyolojik ihtiyaçlar ve sorumluluklardan arta kalan süre içerisinde yapılan aktiviteler” olarak karşımıza çıkmaktadır. Aslında bu bakış açısı boş zamanı bir zaman diliminde yapılan aktivite olarak kabul etmektedir. Diğer bir deyişle, boş zamanda bir aktivite yapıyor olmak temel belirleyici bir rol oynamaktadır; yani bu zaman dilimi ancak bir aktiviteye katılımla tam olarak boş zaman anlamına kavuşmaktadır. Aktivite temelli yaklaşım, bir aktiviteye dâhil olunmadığı takdirde, iş, fizyolojik ihtiyaç, sorumluluk ve zorunluluk dışında kalan zaman diliminin boş zaman olarak nitelenemeyeceğini savunmaktadır. Doğru cevap B'dir.

Rekreasyon, çok basit bir tanımla, insanın boş zamanlarında gerçekleştirdiği aktiviteler ve deneyimlerdir. Daha genel bir tanımla rekreasyon, bireylerin boş zamanlarında özgürce seçim yaparak, gönüllü katılımla, bireysel ya da grup olarak gerçekleştirdikleri eğlendirici ve mutluluk veren aktivite ya da aktiviteler bütünüdür. Doğru cevap C'dir.

Birey ve Toplum için Bir Değer Olarak Rekreasyon: Rekreasyon bu bakış açısına göre, bireyin boş zamanlarında, yaşadığı toplumun yüksek ahlaki standartlarıyla ve sosyal değerleriyle örtüşen, kendisi ve yaşadığı toplum için iyi sayılan şeyler yapmasıdır. Miller ve Robinson (1963), rekreasyonu “boş zamanlarda özenli bir bakış açısıyla aktivite seçimi yapma süreci” olarak ifade etmiştir. Rekreasyon her zaman “oynamak” eylemini içinde barındırmayıp, boş zamanın doğru kullanımı ve boş zaman tatminini içinde barındırması gereken bir kavramdır. Bu bakış açısına göre rekreasyon, insan gelişiminde kritik rol oynayan ve kişilik oluşumuna katkı sağlayan bir olgudur. Doğru cevap A'dır.

Tarihsel açıdan bakıldığında rekreasyon kavramı sıklıkla bir aydınlanma süreci ve iş sonrası tükenen enerjinin tekrar toparlanmasını ve tekrar işe dönüşü sağlayan, gönüllü olarak seçilen, rahatlatıcı, dinlendirici ve hafif aktiviteler olarak ele alınmaktadır. Ancak bu bakış açısının özellikle bazı nedenlerden dolayı günümüz rekreasyon tanımlamasında geçerliliğini yitirdiği söylenebilir. Günümüz modern toplumunda ağır fiziksel yük gerektiren işlerin eskiye göre azalmasından ve zihnen insanların daha çok yoruluyor olmalarından dolayı hafif ve dinlendirici aktivitelerin yerine daha yoğun ve fiziksel çaba gerektiren aktivitelerin tercih edildiği söylenebilir. Hat- ta bireyler zihnen rahatlamak için katıldıkları aktivitelerde, çalıştıkları işlere göre daha fazla yorulmayı göze alabilmektedir. Bu nedenle rekreasyon kelimesinin yukarıdaki tanımda yer alan “dinlendirici ve hafif aktiviteler” sınırlamasından uzaklaştığı söylenebilir. Doğru cevap C'dir.

Psikolojik yararlar, üç farklı başlık altında ele alınmaktadır;

1. 
   Zihinsel sağlık; iyi olma hissi, stres yönetimi, depresyondan uzak durma becerisi, öfke kontrolü, umutsuzluktan uzak olma ve olumlu duygulara sahip olmayı kapsamaktadır.
   


2. 
   Kişisel gelişim ve insan gelişimi; özgüven duygusu, bilişsel gelişim, akademik performans, kontrol hissi, özerklik ve karar verme duygusu, liderlik, problem çözme becerisi, farkındalık gibi alanlarda gelişimi ifade etmektedir.
   


3. 
   Kişisel değer ve tatmin; Özgürlük duygusu gelişimi, başarma hissi, rekabet, empati kurma, rakibe saygı gösterme, değer yargısı, tevazu, hoşgörü, yaratıcı düşünme, doğanın değerini anlama, yaşamın değerini anlama gibi alanları kapsamaktadır. Doğru cevap B'dir.
   

Aktif katılım, daha çok devinişsel alan (psiko-motor alan) davranışla- rının sergilenerek zihin, iskelet ve kas koordinasyonunu gerektiren, beden gücünün ve becerilerin baskın olduğu aktivite katılımını içermektedir. Örneğin; yüzmek, futbol oynamak, resim yapmak, bir tiyatro oyununda oynamak, keman çalmak vb. Pasif rekreasyon aktiviteleri: Genellikle katılımcıların izleyici (seyirci) ya da daha az etkin olarak katıldıkları aktiviteleri içermektedir. Bu sınıflama altında yer alan aktiviteler genellikle bilişsel ve duyuşsal alan davranışlarını içinde barındıran aktivitelerdir. Örneğin; maç izlemek, tiyatro oyunu seyretmek, kitap okumak, bilgisayar oyunu oynamak, televizyon izlemek vb. Doğru cevap D'dir.

İçeriğe göre rekreasyon aktiviteleri açık ya da kapalı alanlarda, aktif ya da pasif katılım şeklinde gerçekleştirilebilir. Bu sınıflama altında; sanatsal ve kültürel rekreasyon aktiviteleri, rekreasyonel spor aktiviteleri, sosyal rekreasyon aktiviteleri, eğitsel rekreasyon aktiviteleri, rekreasyonel gönüllülük aktiviteleri, rekreasyonel sağlık ve zindelik aktiviteleri yer almaktadır. Doğru cevap D'dir.

Sosyal rekreasyon aktivitelerinin en belirgin özelliği aktivitenin kendinden çok, aktiviteye katılım nedenine odaklanılmasıdır. Birçok rekreasyon aktivitesinin doğasında mücadele olmasına rağmen, sosyal rekreasyon aktiviteleri sosyalleşme ve sosyal etkileşimi ön planda tutar. Konferanslar, kulüpler, çalışma grupları, tanışma partileri, mezuniyet törenleri, doğum günü partileri, aile buluşmaları, piknikler gibi aktiviteler sosyal rekreasyon aktiviteleri için örnek olarak verilebilir. Doğru cevap E'dir.

Doğal alanlarda yapılan açık alan rekreasyon aktiviteleri doğanın içerdiği ya da oluşturduğu akarsuları, gölleri, denizleri, dağları, ormanları kullanarak yapılan rafting, sörf, dağcılık, kampçılık, kayak, dağ bisikleti, balık tutma gibi aktiviteleri içermektedir. Doğru cevap C'dir.

Tamamlandı.
Antik Yunan’da MÖ 500 yıllarında boş zamanın bir gelişim fırsatı olarak görüldüğü döneme Altın Çağ denir.
Doğru cevap A.

Tamamlandı.
Boş zamanın sadece aktivite katılımıyla açıklanmasının yeterli olmadığı, boş zaman katılımından söz edebilmek için fiziksel katılım, zevk alma, rahatlama ya da yaratıcılık gibi deneyimlerin ortaya çıkması gerektiği görüşünü merkeze alan yaklaşım Nitelik (Kalite) Temelli Yaklaşım'dır.

TAMAMLANDI
Aktivite seçimi ve katılımı gönüllü olmalı, zorunluluktan ve mecburiyetten uzak olmalıdır.
Cevap C.

Tamamlandı.
Boş zaman aktivitelerinin sağladığı yararlar

• Kişisel


• Sosyal ve Kültürel


• Ekonomik


• Çevresel

Cevap E

Tamamlandı.
Ekonomik yararlar:
Sağlık giderlerinde azalma
İş verimliliği ve üretkenlikte artış
İşe devamsızlıkta azalma
İş kazalarında azalma
İş güvenliği ve üretkenlikte artış
Bölgesel ve yerel büyüme
Ulusal ekonomik gelişim
Doğru cevap: D

Tamamlandı.
İnsanların boş zamanlarında yaptıkları aktivitelere rekreasyon denir.

Tamamlandı.
Aktif ve pasif rekreasyon aktiviteleri
Doğru cevap A.

Tamamlandı.
Eğitsel sporlar ilk basamakta yer alır.

TAMAMLANDI.
Konferanslar, kulüpler, çalışma grupları, tanışma partileri, mezuniyet törenleri, doğum günü partileri, aile buluşmaları, piknikler gibi aktiviteler sosyal rekreasyon aktivitelerine girmektedir.
Doğru cevap A.

Tamamlandı.
Hacivat ve Karagöz oyununa gittiğini söyleyen bir kişi sanatsal rekreasyon aktivitesi gerçekleştirmiştir.
Doğru cevap B.

Eğitsel rekreasyon aktiviteleri
Seramik kursu

Mekâna Göre Rekreasyon Aktiviteleri
Indoor rekreasyon aktiviteleri

Katılım Şekline Göre Rekreasyon Aktiviteleri
Televizyon izlemek

Katılım Şekline Göre Rekreasyon Aktiviteleri
Pasif rekreasyon aktiviteleri

REKREASYONEL AKTİVİTELERİN YARARLARI
Başkalarına karşı hoşgörü geliştirme

REKREASYON KAVRAMININ ÖZELLİKLERİ
Doğrudan bireyin kendisi tarafından gerçekleştirilmektedir

Birey ve Toplum için Bir Değer Olarak Rekreasyon

BOŞ ZAMAN KAVRAMI VE BOŞ ZAMANI AÇIKLAMAYA
YÖNELİK YAKLAŞIMLAR
İzinli olmak

Zamana Dayalı Yaklaşımlara Göre Boş Zaman

M.S. 400 ile M.S. 1000 yılları arası Katolik Kilisesi’nin boş zamanı, “çalışma ve dini inanç karşıtı olan, israf edilen zaman” olarak tanımlamasından dolayı “Karanlık Çağ” olarak anılmaktadır.

Aktivite temelli boş zaman yaklaşımını zamana dayalı yaklaşımdan ayıran en temel özellik, boş zamanı belirli yaşam zorunluluklarının dışında kalan ve sayılarla ifade edilebilen nicel bir kavram olarak değil, özgür iradeyle aktiviteye katılım sonucunda anlam kazanan bir kavram olarak ele almasıdır. Yani bu yaklaşıma göre boş zamanda yapılan bir aktivite yoksa, sahip olunan bir boş zamandan da bahsedilemez.

Boş zamanın bu anlamda kullanımı rekreasyon kavramının anlamıyla örtüşmekte ve aynı anlamda kullanıldığı yaklaşım aktivite temelli boş zaman yaklaşımıdır.

Günümüz modern toplumunda ağır fiziksel yük gerektiren işlerin eskiye göre azalmasından ve zihnen insanların daha çok yoruluyor olmalarından dolayı hafif ve dinlendirici aktivitelerin yerine daha yoğun ve fiziksel çaba gerektiren aktivitelerin tercih edildiği söylenebilir. Hatta bireyler zihnen rahatlamak için katıldıkları aktivitelerde, çalıştıkları işlere göre daha fazla yorulmayı göze alabilmektedir. Bu nedenle rekreasyon kelimesinin “dinlendirici ve hafif aktiviteler” sınırlamasından uzaklaştığı söylenebilir.

Kişisel Yararlar
1. Psikolojik yararlar Psikolojik yararlar, üç farklı başlık altında ele alınmaktadır;
a. Zihinsel sağlık; iyi olma hissi, stres yönetimi, depresyondan uzak durma becerisi, öfke kontrolü, umutsuzluktan uzak olma ve olumlu duygulara sahip olmayı kapsamaktadır.
b. Kişisel gelişim ve insan gelişimi; özgüven duygusu, bilişsel gelişim, akademik performans, kontrol hissi, özerklik ve karar verme duygusu, liderlik, problem çözme becerisi, farkındalık gibi alanlarda gelişimi ifade etmektedir.
c. Kişisel değer ve tatmin; Özgürlük duygusu gelişimi, başarma hissi, rekabet, empati kurma, rakibe saygı gösterme, değer yargısı, tevazu, hoşgörü, yaratıcı düşünme, doğanın değerini anlama, yaşamın değerini anlama gibi alanları kapsamaktadır.
2. Fizyolojik yararlar
a. Kalp-dolaşım sistemi; kalp sağlığı, kalp kaslarının güçlenmesi, kalp kapasitesinin artması, damar sağlığı, kolesterolü düzenlemeyi içine almaktadır.
b. Yüksek tansiyonu düşürme ve dengeleme
c. Obezite ve beden yağ oranını azaltma
d. Kas dayanıklılığını artırma
e. Alkol ve sigara tüketimini azaltma
f. Kemik kuvvetini ve dayanıklılığını arttırma
g. Bağışıklık sistemini güçlendirme h. Solunum sistemine güçlendirme
i. Sağlıklı yaşlanma
j. Yaşam süresini uzatma

Bölgesel ve yerel koruma rekreasyonel aktivitelerin sağladığı ekonomik yararlardandır.

Pasif rekreasyon aktiviteleri:
Genellikle katılımcıların izleyici (seyirci) ya da daha az etkin olarak katıldıkları aktiviteleri içermektedir. Bu sınıflama altında yer alan aktiviteler genellikle bilişsel ve duyuşsal alan davranışlarını içinde barındıran aktivitelerdir.
Örneğin;
• Maç izlemek
• Tiyatro oyunu seyretmek
• Kitap okumak
• Bilgisayar oyunu oynamak
• Televizyon izlemek vb.

İçeriğine göre rekreasyon aktivitelerinin diğer sınıflamalara kıyasla biraz daha belirgin ve detaylı olduğu söylenebilir. Rekreasyon aktivitelerinin katılımcılara sundukları içeriklere göre birbirinden ayrılması prensibine dayanmaktadır. İçeriğe göre rekreasyon aktiviteleri açık ya da kapalı alanlarda, aktif ya da pasif katılım şeklinde gerçekleştirilebilir. Bu sınıflama altında; sanatsal ve kültürel rekreasyon aktiviteleri, rekreasyonel spor aktiviteleri, sosyal rekreasyon aktiviteleri, eğitsel rekreasyon aktiviteleri, rekreasyonel gönüllülük aktiviteleri, rekreasyonel sağlık ve zindelik aktiviteleri yer almaktadır (Edginton ve ark., 2004: 211-264).

Kurum içi sporlar yarışma, müsabaka, lig usulü karşılaşmalar gibi birçok uygulamayı içerebilen, ancak katılımı belirli bir kurumun mensubu olmayla sınırlandırılmış olan aktivitelerdir.