⚠️ Bu portal eğitim amaçlıdır. İçerikler ticari amaçla kullanılamaz. Detaylı bilgi
1. Dönem TAR103U

İslam Tarihi ve Medeniyeti I

Toplam 934 soru bulundu.

Ders Materyalleri

İslam Tarihi ve Medeniyeti I - Tüm Sorular

Ünite 1

Soru 1

Mekke'nin ticari merkez oluşu ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Arabistan ticaretinin tedrici olarak kuzeye kayması Mekke için avantaj olmuştur.
B
Petra ve Tedmür şehirlerinin çöküşü Mekke'nin önünü açmıştır.
C
Haşim b. Abdümenâf Mekke ticaretinin dışa açılmasını sağlamıştır.
D
Mekke'nin ticari merkez oluşunda tarımsal faaliyetlerin önemi büyüktür.
E
Kureyş kabilesi çeşitli antlaşmalar ile devletlerden ticari imtiyazlar elde etmiştir.
Açıklama:
Hicaz bölgesi ile Mekke’nin önemini açıklayabileceksiniz.
Mekke'nin ticari merkez oluşunda tarımsal faaliyetlerin önemi büyüktür.

Soru 2

Gassanîler ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Bizans'a karşı Müslümanların tarafında savaşmışlardır.
B
İslâm dünyasına önemli hizmetlerde bulunmuşlardır.
C
Adnânîler koluna mensupturlar.
D
Merkezleri Halep şehri olmuştur.
E
Bizans'ın vassâlı olup, Hıristiyanlığı kabul etmişlerdir.
Açıklama:
Arabistan’ın kuzey ve güneyinde kurulan devletleri sınıflandırabileceksiniz.
Bizans'ın vassâlı olup, Hıristiyanlığı kabul etmişlerdir.

Soru 3

Aşağıdakilerden hangisi Arap Yarımadasının bölümlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Hicaz
B
Necid
C
Tihâme
D
Riyad
E
Yemen
Açıklama:
Arabistan’ın coğrafi durumunu tanımlayabileceksiniz.
Riyad

Soru 4

Lahmîlerin ilk hükümdarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
İmruülkays
B
III. Münzir
C
Amr b. Adî
D
Nu'man b. Münzir
E
II. Haris b. Celebe
Açıklama:
Arabistan’ın kuzey ve güneyinde kurulan devletleri sınıflandırabileceksiniz.
Amr b. Adî

Soru 5

Putperestliği Mekke'ye sokan kabile aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
İsmailoğulları
B
Huzâaoğulları
C
Abdülmuttaliboğulları
D
Cürhümoğulları
E
Haşimoğulları
Açıklama:
İslâmiyet’in ortaya çıktığı dinî ve sosyo-kültürel zemini anlatabileceksiniz.
Huzâaoğulları

Soru 6

Himyerî Devleti ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Kâbe'yi yıkmak için Mekke'ye bir sefer düzenlemişlerdir.
B
Maîn ve Sebe devletlerinin aksine yayılmacı bir politika izlemişlerdir.
C
Arabistan'daki Yahudi-Hıristiyan mücadelesinde Yahudileri desteklemişlerdir.
D
Habeş ve Perslerle mücadeleye girmişlerdir.
E
Hükümdarlarına "tübba" denilmektedir.
Açıklama:
Arabistan’ın kuzey ve güneyinde kurulan devletleri sınıflandırabileceksiniz.
Kâbe'yi yıkmak için Mekke'ye bir sefer düzenlemişlerdir.

Soru 7

Aşağıdakilerden hangisi Ebrehe'nin Kâbe'yi yıkma teşebbüsünün nedenlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Mekkeli tüccarların ticari faaliyetlerini engellemek
B
Hicaz bölgesinde Hıristiyanlığı yaymak
C
San'a şehrini, Mekke'nin yerine dini ve ticari merkez yapmak
D
Mekke'de mallarına el konulan Hıristiyan tüccarların intikamını almak
E
Kuzeye ulaşarak Sâsânîlere karşı mücadele eden Bizans'a yardım götürmek
Açıklama:
İslâmiyet’in ortaya çıktığı dinî ve sosyo-kültürel zemini anlatabileceksiniz.
Mekke'de mallarına el konulan Hıristiyan tüccarların intikamını almak

Soru 8

Hz. Muhammed'in dedeleri ve amcaları aşağıdaki Kâbe görevlerinden hangisini üstlenmiştir?

Seçenekler

A
Sikâye
B
Kubbe
C
Kıyâde
D
Sifâre
E
Hicâbe
Açıklama:
İslâmiyet’in ortaya çıktığı dinî ve sosyo-kültürel zemini anlatabileceksiniz.
Sikâye

Soru 9

Arabistan'ın en önemli ve müstakil bölgesi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Tihâme
B
Hicaz
C
Aden
D
Yemen
E
Necid
Açıklama:
Hicaz bölgesi ile Mekke’nin önemini açıklayabileceksiniz.

Soru 10

Aşağıdakilerden hangisi “Güney Arapları” olarak bilinen ve Cürhüm ve Ya’rub adında iki büyük kola ayrılan grubu oluşturmaktadır ?

Seçenekler

A
Kahtaniler
B
Adnaniler
C
İsmaililer
D
Samiler
E
Arab-ı Musta’ribe
Açıklama:
Arabistan’ın coğrafi durumunu tanımlayabileceksiniz.
Kahtaniler

Soru 11

Kabileler arasında hac mevsiminde savaşılmaması ve savaşın haram kabul edilmesine ne ad verilir?

Seçenekler

A
Eyyâmü’l- Arab
B
Eşhürü’l- Hurum
C
Hilfü’l- Ahlâf
D
Yevmü Dâhis ve Gabrâ
E
Emuâlü’l- Muhaccere
Açıklama:
İslâmiyet’in ortaya çıktığı dinî ve sosyo-kültürel zemini anlatabileceksiniz.
Eşhürü’l- Hurum

Soru 12

Aşağıdakilerden hangisi Mekke’nin ticari bir merkez olarak yükselişinde kuvvetli bir etkendir?

Seçenekler

A
Deniz taşımacılığındaki sorunlar nedeniyle ticaretin karayoluna kayması
B
İlâf ve Rihleteyn mekanizmaları
C
Bir garnizon kenti olması
D
Mekke’nin coğrafi konumu
E
Kusay b. Kilab tarafından yönetilmesi
Açıklama:
Hicaz bölgesi ile Mekke’nin önemini açıklayabileceksiniz.
Deniz taşımacılığındaki sorunlar nedeniyle ticaretin karayoluna kayması

Soru 13

Aşağıdakilerden hangisi Kureyş kabilesinin en önemli meselelerinin görüşülüp karara bağlandığı toplantı yerine verilen addır?

Seçenekler

A
Dârünnedve
B
Kıyâde
C
Hicâbe
D
Rifade
E
Sikâye
Açıklama:
İslâmiyet’in ortaya çıktığı dinî ve sosyo-kültürel zemini anlatabileceksiniz.
Dârünnedve

Soru 14

Aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Nabatî devletinin merkezi Akabe körfezinin biraz kuzeyindeki Palmyra’dır.
B
Kuzey Arabistan devletlerinin ikincisi Gassâni krallığıdır.
C
Gassâniler Arapların Kahtâniler koluna mensuptur.
D
Lahmiler Hz. Ali zamanında ortadan kaldırılmıştır.
E
Kindeliler IV. Yüzyıldan itibaren Kuzey ve Güney Arabistan’a, özellikle Necid bölgesine yerleştiler.
Açıklama:
Arabistan’ın kuzey ve güneyinde kurulan devletleri sınıflandırabileceksiniz.
Gassâniler Arapların Kahtâniler koluna mensuptur.

Soru 15

Mühendislik alanındaki gelişmişliğin önemli bir sembolü olan Me’rib Barajı hangi devlet zamanında yapılmıştır?

Seçenekler

A
Gassâni
B
Maîn
C
Lahmi
D
Sebe
E
Tedmür
Açıklama:
Arabistan’ın kuzey ve güneyinde kurulan devletleri sınıflandırabileceksiniz.
Sebelilerin mühendislik alanındaki gelişmişliğinin sembolü olan Me’rib Barajı çok meşhurdur.

Soru 16

Aşağıdakilerden hangileri Güney Arabistan’da kurulan devletlerdir?

Seçenekler

A
Maîn- Nabatî- Tedmür
B
Tedmür- Sebe- Maîn
C
Maîn- Sebe- Himyeri
D
Himyeri- Gassânî- Tedmür
E
Lahmi- Hîre- Kinde
Açıklama:
Arabistan’ın kuzey ve güneyinde kurulan devletleri sınıflandırabileceksiniz.
Maîn- Sebe- Himyeri

Soru 17

Arabistan’da kurulan panayırlar içinde hem ekonomik hem kültürel olarak önemi olan panayır aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Debâ
B
Ukâz
C
Zülmecâz
D
Mecenne
E
Hubâşe
Açıklama:
İslâmiyet’in ortaya çıktığı dinî ve sosyo-kültürel zemini anlatabileceksiniz.
Ukâz

Soru 18

Aşağıdakilerden hangisi Arabistan’ın en önemli ve müstakil bölgesini oluşturmaktadır ?

Seçenekler

A
Tihame
B
Ürdün
C
Necid
D
Yemen
E
Hicaz
Açıklama:
Arabistan’ın coğrafi durumunu tanımlayabileceksiniz.
Hicaz

Soru 19

Aşağıdakilerden hangisi Hicaz’ın en önemli şehirlerinden biridir?

Seçenekler

A
Ürdün
B
Yes’rib
C
Mekke
D
Asîr
E
Irak
Açıklama:
Hicaz bölgesi ile Mekke’nin önemini açıklayabileceksiniz.

Soru 20

Doğuda Basra Körfezi ve Uman Denizi, güneyde Arap Denizi ve Aden Körfezi, batıda Kızıldeniz ve Akabe Körfezi ile çevrili yer aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Arabistan
B
Suriye
C
Mısır
D
Irak
E
İran
Açıklama:
Arabistan, doğuda Basra Körfezi ve Uman Denizi, güneyde Arap Denizi ve Aden Körfezi, batıda Kızıldeniz ve Akabe Körfezi ile çevrilidir.

Soru 21

Arabistan'da üzüm üretimiyle meşhur olan şehir aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hicaz
B
Yemen
C
Asır
D
Taif
E
Yemame
Açıklama:
Arabistan'daki Taif şehri üzüm üretimiyle ünlüdür.

Soru 22

Arabistan'ın hurması ile ünlü bölgesi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yemen
B
Asır
C
Hicaz
D
Taif
E
Yemame
Açıklama:
Arabistan'ın hurması ile ünlü bölgesi Hicaz bölgesidir.

Soru 23

Arapların eti, sütü, derisi, yünü, gübresinin yanında yük ve binek aracı olarak kullandıkları ve 'çöl gemisi' olarak nitelendirdikleri hayvan aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
At
B
Deve
C
Eşek
D
İnek
E
Boğa
Açıklama:
Arapların eti, sütü, derisi, yünü, gübresinin yanında yük ve binek aracı olarak kullandıkları ve 'çöl gemisi' olarak nitelendirdikleri hayvan devedir.

Soru 24

Arabistan'daki Kahtânîler adlı kavmin ana vatanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Tihame
B
Hicaz
C
Necid
D
Akabe
E
Yemen
Açıklama:
Arabistan'daki Kahtânîler adlı kavmin ana vatanı Yemen'dir.

Soru 25

Aslen Arap olmayıp sonradan Araplaşan kabile aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Arab-ı Müsta’ribe
B
Kahtânîler
C
Cürhüm
D
Ya’rub
E
Kehlân
Açıklama:
Arab-ı Müsta’ribe aslen Arap olmayıp sonradan Araplaşan kabilelerden meydana gelir.

Soru 26

Aşağıdakilerden hangisi Maîn’in önemli şehirlerinden değildir?

Seçenekler

A
Nestum
B
Athlula
C
Beycan
D
Me’rib
E
Nesca
Açıklama:
Me’rib Sebe Devleti'nin önemli şehirleri arasındadır.

Soru 27

Aşağıdakilerden hangisi Güney Arabistan'da hüküm süren devletler arasındadır?

Seçenekler

A
Nabati
B
Tedmür
C
Sebe
D
Gassani
E
Lahmi
Açıklama:
Sebe Devleti Güney Arabistan'da hüküm süren önemli devletlerdendir.

Soru 28

Aşağıdakilerden hangisi Kuzey Arabistan'da kurulan devletlerden değildir?

Seçenekler

A
Nabati
B
Himyeri
C
Gassani
D
Tedmür
E
Lahmi
Açıklama:
Himyeri Devleti Güney Arabistan'da kurulan devletlerdendir.

Soru 29

Arap Yarımadasının İslâm tarihi bakımından en önemli bölgesi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Tihame
B
Necid
C
Yemen
D
Akabe
E
Hicaz
Açıklama:
Hicaz bölgesi Arap Yarımadasının İslâm tarihi bakımından en önemli bölgesidir.

Soru 30


  1. Arab-ı bâidenin iki ana kolundan biridir

  2. Kahtânîler adı verilen bu kabileler grubunun anavatanı Yemen’dir

  3. Güney Arapları olarak da bilinirler


Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Arab-ı Âribe olarak adlandırılan kabileler grubu ile ilgili doğru bir ifadedir?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Arab-ı âribe Arab-ı bakiyenin iki ana kolundan biridir. Bunun yanında Kahtânîler adı verilen bu kabileler grubunun anavatanı Yemen'dir. Güney Arapları olarak da bilinirler.
Dolayısıyla II ve III'ün yer aldığı D seçeneği doğrudur.

Soru 31

  1. Doğuda Basra Körfezi ve Uman Denizi, güneyde Arap Denizi ve Aden Körfezi, batıda Kızıldeniz ve Akabe Körfezi ile çevrilidir
  2. Büyük kesimi sıcak ve kurak kuşakta yer alır
  3. Tamamen susuz, bitkisiz ve çöllerle kaplı bir alandır
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Arap Yarımadası'nın coğrafi özellikleri ile ilgili doğru bilgiler içermektedir?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
I ve II
C
II ve III
D
I ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Arabistan ya da Arap Yarımadası, doğuda Basra Körfezi ve Uman Denizi, güneyde Arap Denizi ve Aden Körfezi, batıda Kızıldeniz ve Akabe Körfezi ile çevrilidir. Büyük kesimi sıcak ve kurak kuşakta yer alır. Tamamen susuz, bitkisiz ve çöllerle kaplı bir alan değildir. Bazı kesimlerde bol ürün elde edilen zengin tarım arazileri mevcuttur. Dolayısıyla I ve II. maddelerin yer aldığı B seçeneği doğrudur.

Soru 32

Arapların soyları devam eden kısmı Arab-ı bakiye'nin Arab-ı âribe ve Arab-ı musta’ribe olmak üzere iki ana kola ayrılmasının temel sebebi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Dil ve kültürel farklılıklar
B
Coğrafi şartlar
C
Fiziki mesafeler
D
Süregelen savaşların etkisi
E
Farklı çağlarda hakimiyet göstermeleri
Açıklama:
Arab-ı bakiye'nin Arab-ı âribe ve Arab-ı musta’ribe olmak üzere iki ana kola ayrılması, dil ve kültürden kaynaklanır. Kahtânîler ve Adnânîler veya güney ve kuzey Arapları da denilen bu iki kol arasında sosyal hayat, lehçe, din, ahlâk ve gelenek bakımından farklılıklar mevcuttur. Dolayısıyla doğru cevap A'dır.

Soru 33

Kur'an-ı Kerim'in 34. suresine adını veren ve Güney Arabistan'da kurulan en eski devletlerden birisi olan devlet aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Main Devleti
B
Sebe Devleti
C
Himyerî Devleti
D
Nabatî Devleti
E
Tedmür Devleti
Açıklama:
Kur'an-ı Kerim'in 34. suresine adını veren ve Güney Arabistan'da kurulan en eski devletlerden birisi olan devlet Sebe Devleti'dir. Doğru cevap B'dir.

Soru 34

Mekke'de şehir hayatı aşağıdaki gelişmelerden hangisi ile başlamıştır?

Seçenekler

A
Hz. İbrahim, Allah’tan aldığı emir üzerine eşi Hacer ile ilk çocuğu İsmail’i Mekke’ye bırakmasıyla
B
Zemzem adını alan kaynağın ortaya çıkmasıyla birlikte kervanların Mekke’de konaklamaya başlamasıyla
C
Yemenli Cürhümlüler'in bölgeye yerleşmeye başlamasıyla
D
Eyyâmü’l-Arab denilen kabileler arasındaki savaşların son bulmasıyla
E
Kâbe’nin yapılmasıyla
Açıklama:
Mekke'de şehir hayatı Kâbe’nin yapımıyla başlamıştır. Doğru cevap E'dir.

Soru 35

Aşağıda Kuzey Arabistan'da kurulan devletler ile bu devletlerin en önemli özelliklerinden birisinin eşleştirilmesi yer almaktadır. Bu eşleştirmelerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Nabatî Devleti - Roma İmparatorluğu ile çöl arasında tampon devlet görevi üstlenmişlerdir
B
Tedmür Devleti - 272’de Roma İmparatoru Aurelien’in Tedmür’ü ele geçirip kraliçe Zeyneb’i esir alıp Roma’ya götürmesiyle sona erdi
C
Gassânî Devleti - Yemen ve Sebe ile Suriye ve Bizans medeniyetlerini birbirleriyle kaynaştırıp önemli mimarî eserler yapmışlardır
D
Lahmî (Hîre) Devleti - Kurucu kralı Üzeyne'dir (Odenathus)
E
Kinde Devleti - Yemen’in Habeşliler tarafından işgali Kinde’nin çöküşünü hızlandırmıştır
Açıklama:
Lahmî (Hîre) Devleti'nin kurucusu Üzeyne (Odenathus) değil Amr b. Adî’dir. Dolayısıyla D şıkkı yanlış bir bilgi içermektedir. Doğru cevap D'dir.

Soru 36

Aşağıdaki hangisi Mekke'ye putperestliğin girişini başlatan kişidir?

Seçenekler

A
Ünlü Câhiliye şairi İmruü’l-Kays
B
Lahmî hükümdarı Amr b. Adî
C
Huzaa kabilesinin ileri gelenlerinden Amr b. Luhay
D
Tedmür Kralı Üzeyne
E
Hz. Peygamber’in beşinci kuşaktan dedesi Kusay b. Kilâb
Açıklama:
Huzaa kabilesinin ileri gelenlerinden Amr b. Luhay, Mekke ve Kâbe idaresini üstlenince tevhid geleneğini bozup şehirde putperestliğin başlamasını sağladı. Amr b. Luhay, Suriye’deki Belkâ yöresindeki Meâb’dan (Moab) kırmızı akikten yapılmış Hübel putunu getirip Zemzem Kuyusu’nun üst tarafına Kâbe’nin yakınına dikti. Daha sonra İsaf, Naile, Ved, Süvâ, Yegüs, Yeûk, Nesr ve benzeri pek çok put dikip Arapları bunlara tapmaya çağırdı. Böylece Mekke’de Hz. İbrahim’in tebliğ ettiği, Allah’ın birliği esasına dayalı Hanîf dininin yerini, çok tanrılı dinlerde ilahî varlıkları sembolize eden çeşitli figürlere tapınmayı ifade eden putperestlik (paganizm) aldı. Dolayıısyla doğru cevap C'dir.

Soru 37

İlk defa Kusay tarafından oluşturulan Kureyş kabilesinin önemli meseleleri görüşüp karara bağladığı toplantı yeri aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kıyâde
B
Hicâbe
C
Dârünnedve
D
Rifâde
E
Sikâye
Açıklama:
İlk defa Kusay tarafından oluşturulan Kureyş kabilesinin önemli meseleleri görüşüp karara bağladığı toplantı yeri Dârünnedve'dir. Doğru cevap C'dir.

Soru 38

  1. Ticaret
  2. Tarım
  3. Balıkçılık
Yukarıdakileden hangisi ya da hangileri İslamiyet öncesi dönemde Mekke'nin geçim kaynakları arasındadır?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I ve II
E
I, II ve III
Açıklama:
Mekke, İslamiyet öncesi dönemde ticaretten başka her hangi bir geçim kaynağına sahip değildi. Doğru cevap A'dır.

Soru 39

Hristiyanlığı yaymak Mekkeli tüccarların giderek gelişen ticari faaliyetlerini engellemek Sâsânîlerle savaşan Bizans’a yardım edebilmek Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Ebrehe'nin Mekke'yi zayıflatma girişimlerinin altında yatan nedenler arasındadır?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Ebrehe'nin Mekke'yi zayıflatma girişimlerinin altında Hristiyanlığı yaymak, mekkeli tüccarların giderek gelişen ticari faaliyetlerini engellemek ve Sâsânîlerle savaşan Bizans’a yardım edebilmek gibi nedenler yer almaktadır. Dolayısıyla ifadelerin tamamı doğrudur. Doğru cevap E'dir.

Soru 40

Kahtânîler adı verilen bu kabileler grubunun anavatanı Yemen’dir. Bu sebeple Güney Arapları olarak da bilinirler. Cürhüm ve Ya’rub olmak üzere önce iki büyük kola ayrılır. Ya’rub’dan da Kehlân ve Himyer adında iki ayrı koldan birçok alt kol meydana gelmiştir. Bu kabileler değişik zamanlarda değişik sebeplerle anavatanlarını terk ederek Arabistan’ın çeşitli bölgelerine yerleştiler. Bunlar arasında Yesrib’e yerleşen Evs ve Hazrec, Mekke’ye yerleşen Cürhüm, Hîre’ye yerleşen Lahm ve Cüzam gibi kabileler sayılabilir.
Yukarıdaki paragrafta anlatılan Arabistan'ın sakinleri aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Arab-ı Âribe
B
Arab-ı Müsta’ribe
C
Arab-ı Yahşi
D
Arab-ı Terki
E
Arab-ı Terkibe
Açıklama:
Kahtânîler adı verilen bu kabileler grubunun anavatanı Yemen’dir. Bu sebeple Güney Arapları olarak da bilinirler. Cürhüm ve Ya’rub olmak üzere önce iki büyük kola ayrılır. Ya’rub’dan da Kehlân ve Himyer adında iki ayrı koldan birçok alt kol meydana gelmiştir. Bu kabileler değişik zamanlarda değişik sebeplerle anavatanlarını terk ederek Arabistan’ın çeşitli bölgelerine yerleştiler. Bunlar arasında Yesrib’e yerleşen Evs ve Hazrec, Mekke’ye yerleşen Cürhüm, Hîre’ye yerleşen Lahm ve Cüzam gibi kabileler sayılabilir.
Doğru cevap Arab-ı Âribe "A" şıkkıdır.

Soru 41

Aslen Arap olmayıp sonradan Araplaşan kabilelerden meydana gelir. Kuzey Arapları adıyla da bilinen bu kabilelerin soyu Hz. İbrahim’in oğlu Hz. İsmail’e dayandığı için İsmailîler veya soyundan uzak torunlarına nispetle Adnânîler, Meaddîler, Nizârîler diye de anılır. Hz. İsmail Mekke’ye geldiğinde babası gibi Ârâmîce, Keldânîce veya İbrânîce konuşuyordu. Hz. İsmail ve soyu Arapça’yı Mekke’de öğrenip Cürhümlülere karışarak Araplaştığı için bu adla anılmıştır. Hz. Peygamber’in yirmi birinci göbekten atası olan Adnan’a mensup olan Adnânîler nüfusları çoğalınca anayurtları Mekke’den çeşitli yerlere dağıldılar.
Yukarıdaki paragrafta anlatılan Arabistan'ın sakinleri aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Arabı-ı Âribe
B
Arab-ı Müsta’ribe
C
Arab-ı Yahşi
D
Arab-ı Terki
E
Arab-ı Terkebi
Açıklama:
Aslen Arap olmayıp sonradan Araplaşan kabilelerden meydana gelir. Kuzey Arapları adıyla da bilinen bu kabilelerin soyu Hz. İbrahim’in oğlu Hz. İsmail’e dayandığı için İsmailîler veya soyundan uzak torunlarına nispetle Adnânîler, Meaddîler, Nizârîler diye de anılır. Hz. İsmail Mekke’ye geldiğinde babası gibi Ârâmîce, Keldânîce veya İbrânîce konuşuyordu. Hz. İsmail ve soyu Arapça’yı Mekke’de öğrenip Cürhümlülere karışarak Araplaştığı için bu adla anılmıştır. Hz. Peygamber’in yirmi birinci göbekten atası olan Adnan’a mensup olan Adnânîler nüfusları çoğalınca anayurtları Mekke’den çeşitli yerlere dağıldılar.
Doğru cevap Arab-ı Müsta’ribe "B" şıkkıdır.

Soru 42

Aşağıdakilerden hangisi Güney Arabistan'da kurulan devletlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Maîn Devleti
B
Sebe Devleti
C
Nabatî Devleti
D
Himyerî Devleti
E
Aribe Devleti
Açıklama:
Nabatî Devleti Kuzey Arabistan'da kurulan bir devlettir. Doğru cevap "C" şıkkıdır.

Soru 43

Aşağıdakilerden hangisi Kuzey Arabistan'da kurulan devletlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Nabatî Devleti
B
Tedmür Devleti
C
Gassânî Devleti
D
Himyerî Devleti
E
Lahmî (Hîre) Devleti
Açıklama:
Himyeri Devleti Güney Arabistan'da kurulan bir devlettir. Doğru cevap "D" şıkkıdır.

Soru 44

Kuzey ve Orta Arabistan’da hüküm süren, genellikle Kahtânîlerden oldukları düşünülen, sürekli bir yerde oturmamalarından dolayı Kahtânî ve Adnânî Arapların bir karışımı olarak da kabul edilen Arap Devleti aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Lahmî (Hîre) Devleti
B
Gassânî Devleti
C
Himyerî Devleti
D
Maîn Devleti
E
Kinde Devleti
Açıklama:
Kuzey ve Orta Arabistan’da hüküm süren, genellikle Kahtânîlerden oldukları düşünülen, sürekli bir yerde oturmamalarından dolayı Kahtânî ve Adnânî Arapların bir karışımı olarak da kabul edilen Arap Devleti Kinde Devleti'dir. Doğru cevap "E" şıkkıdır.

Soru 45

Arap Yarımadasının İslâm tarihi bakmından en önemli bölgesidir. Sözlükte ‘iki şeyi birbirinden ayıran sınır, engel’ anlamına gelen bu ad iki bölgeyi birbirinden ayırdığı için verilmiştir. Kızıldeniz’in doğusunda, kuzeyde Ürdün’ün liman şehri Eyle’den (Akabe) güneyde Yemen sınırındaki Asîr’e ve doğuda Necid çöllerinden Irak’a kadar uzanır.
Yukarıda anlatılan bölgeye ne ad verilir?

Seçenekler

A
Hicaz
B
Kasrü’l-Ebyaz
C
Kasrü’l-Müflettâ
D
Beledü’l-emîn
E
Havran
Açıklama:
Arap Yarımadasının İslâm tarihi bakmından en önemli bölgesidir. Sözlükte ‘iki şeyi birbirinden ayıran sınır, engel’ anlamına gelen bu ad iki bölgeyi birbirinden ayırdığı için verilmiştir. Kızıldeniz’in doğusunda, kuzeyde Ürdün’ün liman şehri Eyle’den (Akabe) güneyde Yemen sınırındaki Asîr’e ve doğuda Necid çöllerinden Irak’a kadar uzanır.
Doğru cevap Hicaz yani "A" şıkkıdır.

Soru 46

Sözlükte ‘yasaklanmış, korunmuş, dokunulmaz’ manasında olup, harem Mekke ve Medine’nin sınırları Hz. Peygamber tarafından çizilen çevresi için kullanılan bir terimdir. Bu bölgelere bu adın verilmesi, zararlılar dışındaki canlıların öldürülmesi ve bitki örtüsüne zarar verilmesinin yasaklanmış olmasındandır.
Yukarıda anlatılan bölgeye verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hicaz
B
Harem
C
Mekke
D
Medine
E
Kureyş
Açıklama:
Sözlükte ‘yasaklanmış, korunmuş, dokunulmaz’ manasında olup, harem Mekke ve Medine’nin sınırları Hz. Peygamber tarafından çizilen çevresi için kullanılan bir terimdir. Bu bölgelere bu adın verilmesi, zararlılar dışındaki canlıların öldürülmesi ve bitki örtüsüne zarar verilmesinin yasaklanmış olmasındandır. Doğru cevap "Harem" yani "B" şıkkıdır.

Soru 47

Peygamber’in beşinci kuşaktan dedesi Kusay b. Kilâb’ın (ö. 480) Mekke tarihinde çok önemli bir rol üstlendiği görülür. Kureyş kabilesini Mekke’ye yerleştiren Kusay, şehrin yönetimi yanında Kâbe hizmetleri ve idaresiyle ilgili bir takım düzenlemeler yaptı. Kâbe ve Mekke ile ilgili hizmetlerin tamamını elinde toplayarak şehrin yönetimini üstlendi. Kâbe’yi tamir ederek hac ibadeti sırasında yapılması gereken menâsiki düzenledi. Cürhümlüler’in gömdükleri Hacerülesved’i Kâbe’deki eski yerine koydu. Bazı Arap kabilelerinin elinde bulunan dinî vazifeleri, değiştirilmemesi gereken gelenekler olarak gördüğü için onlarda bırakarak Mekke’ye bağlılıklarının devamını sağladı.
Aşağıdakilerden hangisi Kusay’dan sonra da devam eden bu hizmetlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Dârünnedve
B
Kıyâde
C
Mehre
D
Hicâbe
E
Rifâde
Açıklama:
Peygamber’in beşinci kuşaktan dedesi Kusay b. Kilâb’ın (ö. 480) Mekke tarihinde çok önemli bir rol üstlendiği görülür. Kureyş kabilesini Mekke’ye yerleştiren Kusay, şehrin yönetimi yanında Kâbe hizmetleri ve idaresiyle ilgili bir takım düzenlemeler yaptı. Kâbe ve Mekke ile ilgili hizmetlerin tamamını elinde toplayarak şehrin yönetimini üstlendi. Kâbe’yi tamir ederek hac ibadeti sırasında yapılması gereken menâsiki düzenledi. Cürhümlüler’in gömdükleri Hacerülesved’i Kâbe’deki eski yerine koydu. Bazı Arap kabilelerinin elinde bulunan dinî vazifeleri, değiştirilmemesi gereken gelenekler olarak gördüğü için onlarda bırakarak Mekke’ye bağlılıklarının devamını sağladı.
Mehre bu hizmetlerden biri değil, bir belde ismidir. Doğru cevap "C" şıkkıdır.

Soru 48

Ebrehe’nin ordusuyla Kâbe’ye saldırdığı ve helak olduğu vaka aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Zülmecâz Vakası
B
Ukaz Vakası
C
Mecenne Vakası
D
Fil Vakası
E
Mina VakasI
Açıklama:
Ebrehe’nin ordusuyla Kâbe’ye saldırdığı ve helak olduğu vakaya Fil Vaka'sı denir. Doğru cevap "D" şıkkıdır.

Soru 49

İslâm öncesinde Arap yarımadasının en geniş ticarî faaliyetleri büyük ölçüde panayırlarda (esvâku’l-Arab) cereyan ediyordu. Siyasî, sosyal ve kültürel açıdan da oldukça önem taşıyan, bir kısmı uluslararası mahiyetteki bu panayırlarda çeşitli milletlere mensup tüccarlar ile Arap kabileleri bir araya gelirdi. Arabistan Ticaretinin Can Damarı olan bu panayırlardan en önemlisi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Zülmecâz
B
Mecenne
C
Arafat
D
Hubâşe
E
Ukaz
Açıklama:
İslâm öncesinde Arap yarımadasının en geniş ticarî faaliyetleri büyük ölçüde panayırlarda (esvâku’l-Arab) cereyan ediyordu. Siyasî, sosyal ve kültürel açıdan da oldukça önem taşıyan, bir kısmı uluslararası mahiyetteki bu panayırlarda çeşitli milletlere mensup tüccarlar ile Arap kabileleri bir araya gelirdi. Arabistan Ticaretinin Can Damarı olan bu panayırlardan en önemlisi Ukaz panayırıdır.

Soru 50

Aslen Arap olmayıp sonradan Araplaşan kabilelerden meydana gelen, soyu Hz.İbrahim’in oğlu Hz. İsmail’e dayanan ve Kuzey Arapları adıyla da bilinen kabile aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Lahmîler
B
Arab-ı Müsta’ribe
C
Palmirliler
D
Gassânîler
E
Arab-ı Âribe
Açıklama:
Aslen Arap olmayıp sonradan Araplaşan kabilelerden meydana gelen, Kuzey Arapları adıyla da bilinen soyu Hz. İbrahim’in oğlu Hz. İsmail’e dayanan kabile Arab-ı Müsta’ribe'dir.

Soru 51

Aşağıdakilerden hangisi mühendislik alanındaki gelişmişliğinin sembolü olan Me’rib Barajını inşa eden devlettir?

Seçenekler

A
Tedmür Devleti
B
Nabatî Devleti
C
Himyerî Devleti
D
Sebe Devleti
E
Maîn Devleti
Açıklama:
Mühendislik alanındaki gelişmişliğinin sembolü olan Me’rib Barajı Sebe Devleti tarafından inşa edilmiştir.

Soru 52

Milattan önce IV. yüzyılın sonlarında kurulan ve Filistin’in güneyinde Akabe körfezi ile Lût gölü arasında hüküm süren devlet aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Sebe Devleti
B
Tedmür Devleti
C
Himyerî Devleti
D
Nabatî Devleti
E
Gassânî Devleti
Açıklama:
Nabatî Devleti, milattan önce IV. yüzyılın sonlarında kurulmuş ve Filistin’in güneyinde Akabe körfezi ile Lût gölü arasında hüküm sürmüştür.

Soru 53

Kuruluş tarihi kesin olarak tesbit edilemeyen ve Palmirliler adı da verilen devlet aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kinde Devleti
B
Lahmî Devleti
C
Tedmür Devleti
D
Gassânî Devleti
E
Nabatî Devleti
Açıklama:
Kuruluş tarihi kesin olarak tesbit edilemeyen ve Palmirliler adı da verilen Tedmür Devleti’nin, mevcut kitâbelerden I. yüzyıldan itibaren mevcut olduğu tahmin edilmektedir.

Soru 54

Aşağıdakilerden hangisi III. yüzyılda Yemen’den Suriye’ye göç ederek Cefne b. Amr liderliğinde Dımaşk'a merkezlenerek kurulan devlettir?

Seçenekler

A
Nabatî Devleti
B
Tedmür Devleti
C
Hîre Devleti
D
Kinde Devleti
E
Gassânî Devleti
Açıklama:
Arapların Kahtânîler koluna mensup olan Gassânîler III. yüzyılda Yemen’den Suriye’ye göç ederek Cefne b. Amr liderliğinde Dımaşk merkezli bir devlet kurdu.

Soru 55

Kureyş kabilesinin önemli meseleleri görüşüp karara bağladığı toplantı yerinin adı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Sikâye
B
Rifâde
C
Hicâbe
D
Dârünnedve
E
Kıyâde
Açıklama:
Kureyş kabilesinin önemli meseleleri görüşüp karara bağladığı toplantı yerinin adı Dârünnedve'dir.

Soru 56

Terim olarak hac günlerinde Kâbe’yi ziyaret için gelenlerin ve Mekkelilerin su ihtiyaçlarının karşılanması görevi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Dârünnedve
B
Sikâye
C
Kıyâde
D
Hicâbe
E
Rifâde
Açıklama:
Sikâye, terim olarak Mekkelilerin ve hac günlerinde Kâbe’yi ziyaret için gelenlerin su ihtiyaçlarının karşılanması görevidir.

Soru 57

Câhiliye döneminde Mekke’de ordu kumandanlığı ve kafile başkanlığını ifade etmek için kullanılan terim aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kıyâde
B
Sikâye
C
Rifâde
D
Hicâbe
E
Dârünnedve
Açıklama:
Kıyâde, Câhiliye döneminde Mekke’de ordu kumandanlığı ve kafile başkanlığını ifade etmek için kullanılan terimdir.

Soru 58

İslâm’dan önce hac günlerinde Kâbe’yi ziyaret için gelenlerin yemek ihtiyaçlarının karşılanması ve ağırlanması anlamına gelen terim aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Rifâde
B
Sikâye
C
Hicâbe
D
Dârünnedve
E
Kıyâde
Açıklama:
Rifâde, İslâm’dan önce hac günlerinde Kâbe’yi ziyaret için gelenlerin yemek ihtiyaçlarının karşılanması ve ağırlanması anlamına gelmektedir.

Soru 59

Aşağıdakilerden hangisi Kur’an-ı Kerim’de çoğul ve tekil şekliyle altı kere yer alan, savaşın haram kılındığı aylardan biri değildir?

Seçenekler

A
On Birinci Ay Zilkade
B
On İkinci Ay Zilhicce
C
Birinci Ay Muharrem
D
Yedinci Ay Receb
E
Altıncı Ay Cemaziyelahir
Açıklama:
Kur’an-ı Kerim’de çoğul ve tekil şekliyle altı kere yer alan, savaşın haram kılındığı aylar zilkade on birinci, zilhicce on ikinci, muharrem birinci ay olmak üzere üçü birbirini takip ederken yedinci ay receb tekdir. E şıkkı yanlıştır.

Soru 60

Kahtânîler adı verilen kabileler grubunun anavatanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Tihâme
B
Hicaz
C
Necid
D
Yemen
E
Akâbe
Açıklama:
Kahtânîler adı verilen kabileler grubunun anavatanı Yemen’dir.

Soru 61

Aşağıdakilerden hangisi Güney Arabistan'da kurulan devletlerdendir?

Seçenekler

A
Himyerîler
B
Nabatîler
C
Tedmürlüler
D
Gassânîler
E
Lahmîler
Açıklama:
Güney Arabistan’da Maînliler, Sebeliler ve Himyerîler hüküm sürmüş, ardından bölge Habeşliler ve Sâsânîler’in eline geçmiştir. Kuzey Arabistan’da ise Nabatîler, Tedmürlüler, Gassânîler, Lahmîler ve Kindeliler devlet kurmuşlardır.

Soru 62

Aşağıdakilerden hangisi Kuzey Arabistan'da kurulan devletlerdendir?

Seçenekler

A
Maînliler
B
Sebeliler
C
Nabatiler
D
Himyerîler
E
Sâsânîler
Açıklama:
Güney Arabistan’da Maînliler, Sebeliler ve Himyerîler hüküm sürmüş, ardından bölge Habeşliler ve Sâsânîler’in eline geçmiştir. Kuzey Arabistan’da ise Nabatîler, Tedmürlüler, Gassânîler, Lahmîler ve Kindeliler devlet kurmuşlardır.

Soru 63

Aşağıdakilerden hangisi Kâbe'nin adlarından olan ve "kutsal ve dokunulmaz ev" anlamına gelir?

Seçenekler

A
el-Beledü’l-emîn
B
el-Beledü’l-harâm
C
el-Beytü’l-harâm
D
el-Beytü’l-atîk
E
el-Mescidü’l-harâm
Açıklama:
Mekke’nin meşhur adları arasında el-Beledü’l-emîn (güvenli belde), el-Beledü’1-harâm (kutsal ve dokunulmaz topraklar), kısaca Harem sayılabilir. Bu çerçevede Kâbe de, el-Beytü’1-harâm (kutsal ve dokunulmaz ev), el-Beytü’l-atîk (eski veya şanlı ev); çevresindeki mescit ise elMescidü’l-harâm (kutsal ve korunmuş ibadet yeri) gibi adlarla anılır.

Soru 64

Aşağıdakilerden hangisi savaşın haram kabul edildiği dört kutsal aydan biri değildir?

Seçenekler

A
Zilkade
B
Zilhicce
C
Muharrem
D
Receb
E
Ramazan
Açıklama:
Savaşın haram kabul edildiği dört kutsal ayın adıdır. Haram aylardan zilkade on birinci, zilhicce on ikinci, muharrem birinci ay olmak üzere üçü birbirini takip ederken yedinci ay receb tekdir. Kur’an-ı Kerim’de çoğul ve tekil şekliyle altı kere yer alan bu aylara, savaşın haram kılınması başta olmak üzere yılın diğer aylarından farklı bir önem ve saygınlığa sahip bulunmaları sebebiyle bu ad verilmiştir. İlgili hükümleri Hz. İbrahim tarafından konulan bu aylar zamanla temel amacından uzaklaşmış, ancak İslâmiyet’le yeniden aslî hüviyetine kavuşmuştur.

Soru 65

Aşağıdakilerden hangisi Kusay'ın şehrin yönetimi ile Kâbe hizmetleri ve idaresiyle ilgili yaptığı düzenlemelerden biri değildir?

Seçenekler

A
Dârünnedve
B
Ukaz
C
Kıyâde
D
Hicâbe
E
Rifâde
Açıklama:
Kusay’ın vasiyetine uygun olarak nedve, kıyâde, hicâbe, livâ, sikaye ve rifâde görevleri oğlu Abdüddâr’a geçti. Ancak bu durum Mekke’de yaşayan Kureyş’in diğer kolları arasında ihtilafa sebep oldu ve görevlerin taksimi konusunda Mekkeliler üç gruba ayrıldı. Aynı görüşte olan kabileler, kendi aralarında birbirlerini sonuna kadar desteklemek ve yalnız bırakmamak üzere yemin ettiler. Sonunda uzlaşmadan yana olanlar ağır bastı. Sikaye, rifâde ve kıyâde Abdümenâfoğulları’na hicâbe, livâ ve nedve Abdüddâroğulları’na verildi. Böylece Kureyş kabilesi kanlı bir iç savaştan kurtulmuş oldu.

Soru 66

Kur’an-ı Kerim’de hangi surede Mekke’nin ticari hayatına işaret edilir?

Seçenekler

A
Zariyat
B
Mücadele
C
Kureyş
D
Hucurat
E
Duhan
Açıklama:
Kur’an-ı Kerim’de Kureyş suresinde Mekke’nin ticari hayatına işaret edilir ve
Allah’ın Kureyş kabilesine lütuflarda bulunduğu hatırlatılarak kabile imana ve
tevhid inancına davet edilir. Mekke ve çevresi tarıma elverişsiz bir bölge iken Hz.
İbrahim’in duası ve Kâbe sayesinde Kureyşlilerin bolluk içerisinde yaşadıkları ve
yine bu dua sayesinde o bölgede meydana gelmesi muhtemel açlıktan yaz ve kış
dönemlerindeki ticarî seferler sayesinde korundukları vurgulanır.

Soru 67

İslâm öncesinde Arabistan’ın çeşitli bölgelerinde kurulan panayırların en önemlisi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ukaz
B
Zülmecâz
C
Mecenne
D
Arafat
E
Hubâşe
Açıklama:
İslâm öncesinde Arabistan’ın çeşitli bölgelerinde kurulan panayırların en önemlisi Ukâz’dır. Mekke’nin güneydoğusunda Tâif ile Nahle arasında hac mevsiminde
zilkade ayının başından yirmisine kadar süren Ukâz Fuarı aynı zamanda edebî bir
kongreydi. Şairler en güzel şiirlerini burada okurdu. Câhiliye döneminin meşhur
yedi (veya on) şairine ait bu şiirler ‘el-Muallâkâtü’s-seb’a’ (Yedi Askı) adıyla bilinir. Ukâz’dan sonra zilkâde ayının sonuna kadar Zülmecâz panayırı açılırdı. Zilhicce ayının ilk sekiz gününde Mecenne’de kurulan panayırdan sonra Arafat’a çıkılırdı. Mekke’nin fethinden sonra hac ile bağlantısı kesilen bu panayırlar tedricî olarak ortadan kalktı.

Soru 68

Habeşistan’ın Yemen valisi Ebrehe’nin Kabe’yi yıkma teşebbüsüne Kur’ân-ı Kerim’de hangi suresinde işaret edilmiştir?

Seçenekler

A
İnşirah
B
Kureyş
C
Fîl
D
Ahzab
E
Şu'ara
Açıklama:
Ebrehe’nin ordusuyla Kâbe’ye saldırısı ve helak oluşu Fîl suresinde şöyle
anlatılır:”Görmedin mi Rabbin neler etti fil sahiplerine? Onların kötü planlarını
boşa çıkarmadı mı? Onların üstüne sürü sürü kuşlar saldı. O kuşlar onların üzerlerine pişkin tuğladan yapılmış taşlar atıyorlardı. Böylece onları yenilip çiğnenmiş ekine çevirdi.”(Fîl 105/1-5). Burada Fil Vak’ası hakkında bilgi vermekten daha çok, Mekke müşriklerine bildikleri bir olayın acı sonucu hatırlatılarak İslâm’a ve Hz. Peygamber’e karşı düşmanca tavır sergilemeyi sürdürmeleri halinde kendilerinin de böyle bir cezaya çarptırılabileceklerine dikkatleri çekilmektedir. Bu olaya Fil Vak’ası, meydana geldiği yıla da Fil yılı adı verilmiştir. Ebrehe’nin girişiminin başarısızlıkla sonuçlanması Arapların Kâbe’ye ve hac ibadetine daha önce görülmemiş derecede değer vermeye başlamalarına yol açtı. Mekke ve Kureyş’in yarımada içerisindeki itibarı daha da arttı. Kureyşliler Mekke’de oturdukları ve Kâbe’nin hizmetinde bulundukları için kendilerine bir takım dinî-iktisadi imtiyazlar (hums) tanıyıp kurallar koyarak şehir ekonomisinin daha da gelişmesine imkân verecek faaliyetlere giriştiler. Ayrıca Yemen’e karşı üstünlüğü tescil edilen Hicaz’da Hıristiyan hâkimiyetinin kurulması da önlendi.

Soru 69

Aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Hicaz, hurma üretimiyle meşhurdu.
B
Yemen, buğday üretimiyle meşhurdur.
C
Asır, zamk üretimiyle meşhurdur.
D
Tâif, üzüm üretimiyle meşhurdur.
E
Uman bölgenin tahıl ambarıdır.
Açıklama:
Arabistan tamamen susuz, bitkisiz ve çöllerle kaplı bir alan değildir. Binlerce yıldır ziraat yapılan ve bol ürün elde edilen kısımları vardır. Vadilerde çeşitli
ürünler yetiştirirlir. Hicaz hurma, Yemen buğday, Asır zamk, Tâif de üzüm üretimiyle meşhur olup Yemâme bölgenin tahıl ambarıdır.

Soru 70

I. Kuzeyde Fırat Nehri
II. Güneyde Yemen sınırındaki Asîr
III. Doğuda Necid çölleri
IV. Batıda Nil Nehri
Yukarıdakilerden hangileri Hicaz'ın coğrafi konumunu doğru bir şekilde vermektedir?

Seçenekler

A
I ve II
B
II ve III
C
I, III ve IV
D
I ve IV
E
II, III ve IV
Açıklama:
Kuzeyde Ürdün’ün liman şehri Akabe’den güneyde Yemen sınırındaki Asîr’e ve doğuda Necid çöllerinden Irak’a kadar uzanan Hicaz, Arabistan’ın en önemli ve müstakil bölgesidir.

Soru 71

"Arabistan’ın batısında Kızıldeniz kıyısında genişliği yer yer 80-100 km'yi bulan dar bir kıyı ovası olan ........... yer alır."
Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yere getirilmesi gereken ova ismi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Necid
B
San'a
C
Bahreyn
D
Tihâme
E
Necrân
Açıklama:
Arabistan’ın batısında Kızıldeniz kıyısında genişliği yer yer 80-100 km.yi bulan dar bir kıyı ovası olan Tihâme yer alır.
Cümledeki boşluğa getirilmesi gereken ova ismi Tihâme'dir.

Soru 72

Aşağıdakilerden hangisi Arap yarımadasının çevresinde yer alan körfez veya denizlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Hamamet Körfezi
B
Kızıldeniz
C
Akabe Körfezi
D
Uman Denizi
E
Basra Körfezi
Açıklama:
Doğuda Basra Körfezi ve Uman Denizi, güneyde Arap Denizi ve Aden Körfezi, batıda Kızıldeniz ve Akabe Körfezi ile çevrilidir. Genellikle Tihâme, Hicaz, Necid ve Yemen adlarıyla dört bölüme ayrılır.
Hamamet Körfezi Arap yarımadasının çevresinde değildir.

Soru 73

Arabistan'ın Tihâme bölgesinde yer alan, güneyden kuzeye uzanan sıradağlar silsilesinin adı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Necran
B
Taiz
C
Serât
D
Nüfûd
E
Dehnâ
Açıklama:
Arabistan’ın batısında Kızıldeniz kıyısında genişliği yer yer 80-100 km.yi bulan dar bir kıyı ovası olan Tihâme yer alır. Bu bölgede sahilin hemen gerisinde bir bölümünde sönmüş volkanik alanların bulunduğu güneyden kuzeye Serât adı verilen sıradağlar silsilesi uzanır.
Bu bölgedeki sıradağların adı Serât'tır.

Soru 74

Aşağıdakilerden hangisi Arap yarımadasındaki dört ana bölgeden biri değildir?

Seçenekler

A
Yemen
B
Aden
C
Necid
D
Tihâme
E
Hicaz
Açıklama:
Tihâme, Hicaz, Necid ve Yemen adlarıyla dört bölüme
ayrılır.
Aden, bu ana bölgelerden biri değildir.

Soru 75

Aşağıdakilerden hangisi Kur'an-ı Kerim'de ismi geçen ve Arab-ı bâide olarak kabul edilebilecek kavimlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Amâlika
B
Âd
C
Medyen
D
Semûd
E
Kahtânîler
Açıklama:
Arab-ı bâide hakkında çok fazla bilgi yoktur. Kur’an-ı Kerim’de adları geçen Âd, Semûd başta olmak üzere Medyen, Casîm, Amâlika vb. bunlardandır.
Kahtânîler, Arab-ı bâideden değildir.

Soru 76

Aşağıdakilerden hangisi güney Arabistan'da kurulan devletlerden biridir?

Seçenekler

A
Nabatîler
B
Gassânîler
C
Kindeliler
D
Himyerîler
E
Lahmîler
Açıklama:
Güney Arabistan’da Maînliler, Sebeliler ve Himyerîler hüküm sürdü, ardından bölge Habeşliler ve Sâsânîlerin eline geçti. Bu arada Güney Arabistan’da milattan birkaç asır önce Hadramutlular, Katabanlılar, Karililer gibi bazı küçük hanedanların hâkimiyetleri de söz konusudur.

Soru 77

Sebe Devleti ile ilgili verilen aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Güney Arabistan’da Maîn Devleti’nden sonra hüküm süren devletlerin ikincisidir.
B
Başkenti San’a’nın doğusunda ticaret yollarının kavşağında yer alan Me’rib’dir.
C
Kur’an-ı Kerim’de de işaret edildiğine göre son derece gelişmiş bir toplumdur.
D
Mühendislik alanındaki gelişmişliğinin sembolü olan Me’rib Barajı çok meşhurdur.
E
Debâ, Mehre, Aden, Sebâ ve Râhiye ticaret panayırlarının kurulduğu önemli şehirleridir.
Açıklama:
A, B, C ve D seçeneklerinde verilen bilgiler Sebe Devleti hakkındaki doğru bilgilerdir. E seçeneği ise Himyeriler hakkında verilmiş bir bilgidir.
E seçeneğinde verilen bilgi Himyerî Devleti ile ilgilidir.

Soru 78

I. Kureyş kabilesinin önemli meseleleri görüşüp karara bağladığı toplantı yeridir.
II. İlk defa Kusay tarafından oluşturulmuştur.
III. Emevî ve ilk Abbasî halifeleri döneminde misafirhane olarak kullanılmıştır.
IV. Bugün Dârünnedve’nin yerinde müezzin mahfili bulunmaktadır.
Dârünnedve ile ilgili yukarıda verilen bilgilerden hangileri doğrudur?

Seçenekler

A
I, II, III ve IV
B
I, II ve III
C
III ve IV
D
I ve II
E
II ve III
Açıklama:
Verilen bilgelerin hepsi de Dârünnedve ile ilgili doğru bilgilerdir.
Öncüllerde verilen bilgilerin hepsi de doğrudur. Cevap A seçeneğidir.

Soru 79

"Sözlükte ‘reislik, önderlik ve kumandanlık’ gibi anlamlara gelen ..........., Câhiliye döneminde Mekke’de ordu kumandanlığı ve kafile başkanlığını ifade etmek için kullanılıyordu."
Yukarıdaki boş yere getirilmesi gereken kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hicâbe
B
Kıyâde
C
Emâne
D
Rifâde
E
Sikâye
Açıklama:
Sözlükte ‘reislik, önderlik ve kumandanlık’ gibi anlamlara gelen kiyâde, Câhiliye döneminde Mekke’de ordu kumandanlığı ve kafile başkanlığını ifade etmek için kullanılıyordu. İslâm’dan önce bedevî ve yerleşik Arapların şeyh adı verilen kabile reisleri seferde ordu kumandanı, hazarda ise kabile başkanı olmak üzere her iki vazifeyi de üstlenirlerdi. Kusay’dan sonra bu vazife oğlu Abdüddâr’a veraset yoluyla intikal etti. İslâm’dan sonra Mekke’nin reisi Ebû Süfyân fethe kadar kiyâde görevini üstlendi.
Nitelikleri sıralanan kavram Kıyâde'dir.

Soru 80

  1. Bâbilliler
  2. Asurlular
  3. Süryânîler
  4. İbrânîler
  5. Araplar
Yukarıdaki kavimlerden hangisi ya da hangileri Sami kavimdir?

Seçenekler

A
I
B
I ve II
C
III ve V
D
II, III ve IV
E
I, II, III, IV ve V
Açıklama:
Hz. Nûh’un büyük oğlu Sâm’a nispet edilen kavimlerdir. Esasen kültürel çevreyi ifade eden Sâmî kavramı Arabistan, Afrika, Irak ve Suriye’nin çeşitli bölgelerindeki benzer özelliklere sahip diller konuşan Akkadlar, Ârâmîler, Bâbilliler, Asurlular, Süryânîler, Nabatîler, İbrânîler, Habeşler, Fenikeliler, Ken’ânîler, Amurîler ve Araplar gibi kavimleri kapsar.

Soru 81

Kır, sahra, çöl anlamlarındaki bâdiyede köy, kasaba ve şehirlerde kerpiçten yapılmış evlerde yerleşik hayat yaşayan bedevilere ne ad verilir?

Seçenekler

A
Ehlü’l-hal
B
Ehlü’l-veber
C
Ehlü’l-hıyâm
D
Ehlü’l-meder
E
Sekenetü’l-hıyâm
Açıklama:
Kır, sahra, çöl anlamlarındaki bâdiyede develeriyle birlikte konargöçer olarak yaşayan bedeviler deve veya keçi kılından yapılmış çadırlarda ikamet ettiklerinden ehlü’l-veber, ehlü’l-hıyâm veya sekenetü’l-hıyâm adlarıyla anılır. Köy, kasaba ve şehirlerde kerpiçten yapılmış evlerde yerleşik hayat yaşayanlara ise ehlü’l-meder adı verilir. İlk defa Kur’an-ı Kerim’de, yerleşik hayat yaşayan Araplarla bedevî Araplar birbirinden ayrılarak bedeviler a’râb olarak adlandırılmıştır. Böylece bir ırkın adı olmakla birlikte yarımadanın köy ve şehirlerinde yaşayanlarına arap, çölde göçebe olarak yaşayanlara ise bedevî anlamında a’râb denilmiştir.

Soru 82

  1. Kaba Taş Devri
  2. Yontma Taş Devri
  3. Cilâlı Taş Devri
Yukarıda verilen tarih öncesi devirlerden hangisi ve ya hangilerinde Arabistan'da hayat vardır?

Seçenekler

A
Yalnızca I
B
Yalnızca III
C
II ve III
D
I ve II
E
I, II ve III
Açıklama:
Arabistan’ın geçmişine dair elde edilen sınırlı sayıdaki arkeolojik belge, bölgede Yontma Taş ve Cilâlı Taş devirlerinde hayat olduğunu göstermektedir.

Soru 83

Arabistan’da para ilk defa kim tarafından bastırılmıştır?

Seçenekler

A
Sebeliler
B
Maîn kralları
C
Himyerîler
D
Nabatî Devleti
E
Osmanlı İmparatorluğu
Açıklama:
Arabistan’da ilk defa para Maîn kralları tarafından bastırılmıştır.

Soru 84

Kur’an-ı Kerim’de ‘Seylü’l-arim’ adıyla yer alan yapının adı nedir?

Seçenekler

A
Me'rib Barajı
B
Kaleb ela-Asbaha
C
Zemzem Kuyusu
D
Hacerülesved
E
Dârünnedve
Açıklama:
Sebe Devleti’nin eski merkezi olan Me’rib şehri yakınındaki su seddidir. Sebe Seddi veya Arim Seddi olarak da bilinir. Kur’an-ı Kerim’de ‘Seylü’l-arim’ adıyla yer alan sel baskınınıyla ortadan kalkmıştır.

Soru 85

Câhiliye döneminde ve İslâmiyet’in ilk zamanlarında Arap kabileleri arasında cereyan eden savaşlara verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Eyyâmü’l-Arab
B
Burj al Arab
C
Lâmiyyetü'l-`Arab
D
Ceziretü'l-Arab
E
Lisanu'l-Arab
Açıklama:
Câhiliye döneminde ve İslâmiyet’in ilk zamanlarında Arap kabileleri arasında cereyan eden savaşların adıdır. Bazen siyasi, iktisadi sosyal ve psikolojik sebeplerden dolayı meydana gelirse de genellikle sürüler, otlaklar, su kaynakları gibi çok basit sebepler yüzünden çıkardı. Şahıslar veya kabileler arasında çıkan bir tartışma ile başlar, daha sonra savaşa dönüşürdü. Bazen yıllarca devam eden Eyyâmü’l-Arab’ın en meşhur mücadeleleri Ficar savaşlarıdır.

Soru 86

Mekke ve Medine’nin sınırlarının Hz. Peygamber tarafından çizilen çevresi için kullanılan terim aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Helal
B
Harem
C
Sünnet
D
Mazhar
E
Patra
Açıklama:
Sözlükte ‘yasaklanmış, korunmuş, dokunulmaz’ manasında olup haram ile eş anlamlı olan harem Mekke ve Medine’nin sınırları Hz. Peygamber tarafından çizilen çevresi için kullanılan bir terimdir. Bu bölgelere harem adının verilmesi, zararlılar dışındaki canlılarını öldürülmesi ve bitki örtüsüne zarar verilmesinin yasaklanmış olmasındandır.

Soru 87

Aşağıdakilerden hangisi "Eşhürü’l Hurum" içinde yer almaz?

Seçenekler

A
Zilhicce
B
Zilkade
C
Şaban
D
Muharrem
E
Recep
Açıklama:
Savaşın haram kabul edildiği dört kutsal ayın adıdır. Haram aylardan zilkade on birinci, zilhicce on ikinci, muharrem birinci ay olmak üzere üçü birbirini takip ederken yedinci ay receb tekdir. Kur’an-ı Kerim’de çoğul ve tekil şekliyle altı kere yer alan bu aylara, savaşın haram kılınması başta olmak üzere yılın diğer aylarından farklı bir önem ve saygınlığa sahip bulunmaları sebebiyle bu ad verilmiştir. İlgili hükümleri Hz. İbrahim tarafından konulan bu aylar zamanla temel amacından uzaklaşmış, ancak İslâmiyet’le yeniden aslî hüviyetine kavuşmuştur.

Soru 88

İslâm’dan önce Mekke’de dış ilişkilerde siyasî temsilcilik görevinin ismi nedir?

Seçenekler

A
Liva
B
Ukab
C
Kubbe
D
Sifare
E
Sikaye
Açıklama:
İslâm’dan önce Mekke’de idari ve askerî olmak üzere başka görevler de vardı. Veraset yoluyla intikal eden kabileye ait sancağın muhafaza görevi ‘livâ’ ile daima başkomutana ait olup sorumluluğundaki ‘ukâb’ bayraktarlık ve sancaktarlık görevlerine karşılık geliyordu. Savaş malzemelerinin korunması ‘kubbe’, dış ilişkilerde siyasî temsilcilik ‘sifâre’ görevlisi tarafından üstleniliyordu.

Soru 89

  1. Alışveriş yapılırdı.
  2. Savaşlar yapılırdı.
  3. İlişkiler geliştirilir, dostluklar kurulur, ihtilaflar çözüme bağlanıp antlaşmalar imzalanırdı.
  4. Edebî konuşmalar yapılır ve şiirler okunurdu.
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Arabistan ticaretinin can damarı olan panayırlarda yapılan etkinliklerdendir?

Seçenekler

A
Yalnızca I
B
Yalnızca III
C
II ve IV
D
III ve IV
E
I, III ve IV
Açıklama:
Arabistan ticaretinin can damarı olan panayırlarda alışveriş yapılır, ilişkiler geliştirilir, dostluklar kurulur, ihtilaflar çözüme bağlanıp antlaşmalar imzalanır, edebî konuşmalar yapılır ve şiirler okunurdu.

Soru 90

Arabistan'ın batısında Kızıldeniz'in kıyısında hangi bölge yer alır?

Seçenekler

A
Tihame
B
Hicaz
C
Necid
D
Yemen
E
Uman
Açıklama:
Doğru yanıt A'dır.

Soru 91

Arabistan'ın en önemli ve müstakil bölgesi hangisidir?

Seçenekler

A
Tihame
B
Hicaz
C
Necid
D
Yemen
E
Ürdün
Açıklama:
Doğru yanıt B'dir. Kuzeyde Ürdün’ün liman şehri Akabe’den güneyde Yemen sınırındaki Asîr’e ve doğuda Necid çöllerinden Irak’a kadar uzanan Hicaz, Arabistan’ın en önemli ve müstakil bölgesidir.

Soru 92

Arabistan'da köy, kasaba ve şehirlerde kerpiçten yapılmış evlerde yerleşik hayat yaşayanlara ne ad verilir?

Seçenekler

A
Arab-ı Âribe
B
Ehlü'l-hıyam
C
Ehlü'l-meder
D
Arab-ı Taribe
E
Sekentü'l-hıyam
Açıklama:
Doğru yanıt C'dir. Köy, kasaba ve şehirlerde kerpiçten yapılmış evlerde yerleşik hayat yaşayanlara ise ehlü’l-meder adı verilir.

Soru 93

Hz. İsmail ve soyu kiminle karışarak Arab-ı Müsta'ribe adıyla anılmıştır?

Seçenekler

A
İsmaililer
B
Adnaniler
C
Cürhümlüler
D
Meaddiler
E
Nizariler
Açıklama:
Hz. İsmail Mekke’ye geldiğinde babası gibi Ârâmîce, Keldânîce veya İbrânîce konuşuyordu. Hz. İsmail ve soyu Arapça’yı Mekke’de öğrenip Cürhümlülere karışarak Araplaştığı için Arab-ı müsta’ribe adıyla anılmıştır. Doğru yanıt C'dir.

Soru 94

Aşağıdakilerden hangisi Güney Arabistan'da kurulan devletlerden biridir?

Seçenekler

A
Nebati devleti
B
Tedmür devleti
C
Gassani devleti
D
Hire devleti
E
Sebe devleti
Açıklama:
Doğru yanıt E'dir. Güney Arabistan’da Maîn Devleti’nden sonra hüküm süren devletlerin ikincisi Sebe Devleti’dir. Güney Arabistan’da Maînliler, Sebeliler ve Himyerîler hüküm sürdü, ardından bölge Habeşliler ve Sâsânîlerin eline geçti.

Soru 95

Main Krallığı hangi yıllarda ve nerede hüküm sürmüştür?

Seçenekler

A
MÖ 650 - 115 Yemen'de
B
MÖ 1000 - 650 Hicaz'da
C
MÖ 1400 - 650 Yemen'de
D
MÖ 500 - 100 Necid'de
E
MÖ 115 Hicaz'da
Açıklama:
Doğru yanıt C'dir. Merkezi San’a’nın doğusunda harabeleri bulunan Maîn şehridir. Maîn Krallığı m. ö. 1400-650 yılları arasında Yemen’de hüküm sürdü.

Soru 96

Aşağıdakilerden hangisi Nabati devletinin merkezidir?

Seçenekler

A
Main
B
Petra
C
San'a
D
Beycan
E
Necran
Açıklama:
Doğru yanıt B'dir. Devletin merkezi Akabe körfezinin biraz kuzeyindeki Petra’dır.

Soru 97

Kinde Devleti kim tarafından kurulmuştur?

Seçenekler

A
Hucr b. Amr
B
Beni Akilü'l-mürar
C
III. Münzir
D
Lahm b. Adi
E
Amr b. Luhay
Açıklama:
Kinde Devleti 480 yılı civarında Necid’de Bekir b. Vâil’e üstünlük sağlayan Âkilü’l-mürâr lakaplı Hucr b. Amr tarafından Himyerîlere tabi olarak kuruldu.

Soru 98

Hangi hükümdar dağınık halde yaşayan Kureyş kollarını birleştirip Kabe çevresinde yerleştirdi?

Seçenekler

A
Amr b. Luhay
B
Kusay b. Kilab
C
Haşim b. Abdümenat
D
Fihr b. Malik
E
Osman b. Talha
Açıklama:
Doğru yanıt B'dir. Kureyş kabilesini Mekke’ye yerleştiren Kusay, şehrin yönetimi yanında Kâbe hizmetleri ve idaresiyle ilgili bir takım düzenlemeler yaptı. Kâbe ve Mekke ile ilgili hizmetlerin tamamını elinde toplayarak şehrin yönetimini üstlendi.

Soru 99

Sulamak, su kabı, sulama yeri, suculuk gibi anlamlara gelen terim aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Dârünnedve
B
Kıyâde
C
Hicabe
D
Sikâye
E
Rifâde
Açıklama:
Doğru yanıt D'dir. Sözlükte ‘sulamak, su kabı, sulama yeri, suculuk’ gibi anlamlara gelen sikâye, terim olarak Mekkelilerin ve hac günlerinde Kâbe’yi ziyaret için gelenlerin su ihtiyaçlarının karşılanması görevi demektir.

Ünite 2

Soru 1

Hz. Muhammed’e ilk vahiy miladi kaç senesinde gelmiştir?

Seçenekler

A
609
B
610
C
611
D
608
E
620
Açıklama:
Hz. Peygamber’in İslâm’ı tebliğe başlaması ve İslâmiyet’in Mekke dönemi üzerine fikir yürütebileceksiniz.
610

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi Medine’ye hicretin tarihidir?

Seçenekler

A
642
B
622
C
652
D
612
E
602
Açıklama:
Hicretin sebep ve sonuçlarını tartışabileceksiniz.
622

Soru 3

Kureyş’in boykotu hangi seneler arasında sürmüştür?

Seçenekler

A
614-616
B
616-619
C
616-618
D
619-623
E
609-606
Açıklama:
Hz. Peygamber’in İslâm’ı tebliğe başlaması ve İslâmiyet’in Mekke dönemi üzerine fikir yürütebileceksiniz.
616-619

Soru 4

Hz. Hatice hangi aileye mensuptur?

Seçenekler

A
Benî Hâşim
B
Abdullah b. Abdülmuttalib
C
Benî Zühre
D
Vehb b. Abdülmenâf
E
Huveykid b. Esed
Açıklama:
Hz. Muhammed’in peygamberlik öncesi hayatının ana safhalarını tanımlayabileceksiniz.
Huveykid b. Esed

Soru 5

Hz. Muhammed’in Hilfü’l-fudûl antlaşmasına katılmasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kabile dayanışması
B
Haksızlıkların önüne geçme
C
Maddi gelir sağlama
D
Toplumda öne çıkma isteği
E
İnsanların kınamasından çekinme
Açıklama:
Hz. Muhammed’in peygamberlik öncesi hayatının ana safhalarını tanımlayabileceksiniz.
Haksızlıkların önüne geçme

Soru 6

Aşağıdakilerden hangisi II. Akabe Biatına verilen addır?

Seçenekler

A
Fetretü’l- Vahy
B
Hilfü’l- Fudûl
C
Muhammedü’l- Emîn
D
Bey’atü’l- Harb
E
Ficâr
Açıklama:
Hz. Peygamber’in İslâm’ı tebliğe başlaması ve İslâmiyet’in Mekke dönemi üzerine fikir yürütebileceksiniz.
Bey’atü’l- Harb

Soru 7

Aşağıdakilerden hangisi Habeşistan’a giden ilk kafilede yer alanlardan değildir?

Seçenekler

A
Hz. Osman
B
Hz. Rukiyye
C
Ca’fer b. Ebû Talib
D
Zübeyr b. Avvâm
E
Mu’sabb Umeyr
Açıklama:
Hz. Muhammed’in peygamberlik öncesi hayatının ana safhalarını tanımlayabileceksiniz.
Ca’fer b. Ebû Talib

Soru 8

Müslümanların Habeşistan’a hicret sebebi aşağıdakilerden hangisinde verilmiştir?

Seçenekler

A
Hz. Muhammed’in Habeşistan’da bir örgüt kurmak istemesi
B
Müslümanların Habeşistan’da ticaret yapmak istemesi
C
Mekke’de Müslümanlara yapılan baskıların giderek artması
D
Müslümanların Habeşistan’da daha zengin ve daha rahat bir hayat yaşamak istemesi
E
Habeş hükümdarının Müslümanları davet etmesi
Açıklama:
Hz. Muhammed’in peygamberlik öncesi hayatının ana safhalarını tanımlayabileceksiniz.
Mekke’de Müslümanlara yapılan baskıların giderek artması

Soru 9

Hz. Muhammed’e Cahiliye döneminde sergilediği güvenilir ve mert kişiliğinden dolayı ne ad verilmiştir?

Seçenekler

A
El- Emîn
B
Tâhîr
C
Hanif
D
Ebü’l- Kâsım
E
Tâcir
Açıklama:
Hz. Muhammed’in peygamberlik öncesi hayatının ana safhalarını tanımlayabileceksiniz.
El- Emîn

Soru 10

Aşağıdakilerden hangisi ilk Müslümanlardan değildir?

Seçenekler

A
Ebû Bekir
B
Zeyd b. Hânise
C
Ümmü Gülsüm
D
Ebû Talib
E
Ali b. Ebû Talib
Açıklama:
Hz. Muhammed’in peygamberlik öncesi hayatının ana safhalarını tanımlayabileceksiniz.
Ebû Talib

Soru 11

Hz. Peygamber'in amcası Ebû Tâlib'e, Muhammed'in İncil'de gönderileceği vaat edilen peygamber olduğunu söyleyen kişi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Bahîra
B
Abdülmuttalib
C
Hâris
D
Şeymâ
E
Üneyse
Açıklama:
Ebû Tâlib Hz. Peygamber’in babası Abdullah’ın anne-baba bir kardeşi idi. Ebû Tâlib, yeğenini çocuklarından fazla sevdi, onun uğurlu olduğuna inandı ve iyi yetişmesi için gayret sarfetti. Çıktığı bazı seyahatlerde onu da yanına alırdı. Nitekim Hz. Muhammed’in dokuz (veya on iki) yaşında bulunduğu sırada amcası ticaret amacıyla Suriye’ye gitmeye karar verdiğinde o da amcasıyla birlikte gitmek istedi. Yeğeninin bu konudaki ısrarını gören Ebû Tâlib onu da yanına aldı. Kervan Suriye topraklarındaki Busrâ’da konakladı. Burada bir manastırda yaşayan Bahîra adlı rahip kafileyi yemeğe davet etti. Bahîra Ebû Tâlib’e, Muhammed’in İncil’de gönderileceği vaat edilen peygamber olduğunu söyledikten sonra başına gelebilecek bazı tehlikelere dikkat çekmiş ve onu iyi korumasını tavsiye etmiştir. Ebû Tâlib bunun üzerine seyahatini yarıda kesip Mekke’ye dönmüştür.

Soru 12

Cahiliye döneminde Arap kabilelerinin haram aylarda yaptığı savaşlara verilen isim aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hilfü'l-fudûl
B
Ficâr
C
Ukâz
D
Muşakkar
E
Debâ
Açıklama:
Câhiliye döneminde Arap kabileleri arasında sık sık çeşitli sebeplerle savaşlar çıkardı. Hatta kan dökmenin yasak olduğu haram aylarda bile savaşların yapıldığı olur ve bu aylarda cereyan eden savaşlara Ficâr adı verilirdi.

Soru 13

Sahabelerin İslamiyet'i benimseyişlerini tarihlendirmek ve ilk Müslümanların dayanışma içinde olmalarını sağlamak maksadıyla toplantıların yapıldığı ev aşağıdaki isimlerden hangisine aittir?

Seçenekler

A
Ebû Seleme
B
Ca'fer b. Ebû Talib
C
Erkam b. Ebû'l-Erkam
D
Sâd b. Ebû Vâkkas
E
Said b. Zeyd
Açıklama:
Gizlilik devresinde Hz. Peygamber ile Müslümanlar, genç yaşta İslâm’ı benimseyen Erkam b. Ebü’l-Erkam’ın Safâ tepesinin eteklerindeki evinde bir araya geliyorlardı. Hac ve umre amacıyla Mekke’ye gelenlerle rahatça görüşülebilecek bir yer olması yanında, Müslümanların dayanışma içinde bulunmalarını ve Hz. Peygamber’le bir arada olmalarını sağlayan bu evdeki faaliyetler, Ömer b. Hattâb’ın Müslüman olmasına kadar sürdü. Dârülerkam adıyla ünlü olan bu ev sahabelerin İslâmiyet’i benimseyişlerini tarihlendirmek için kullanılmış ve İslâm’ın yayılıp gönüllere yerleşmesi hususunda önemli rol üstlenmiştir.

Soru 14

Aşağıdakilerden hangisi Hz. Peygamber'in amcası Ebû Leheb ve eşinin sürekli muhalefet etmeleri ve onu yalanlamaya çalışmalarıyla Kur'an'da nazil olan suredir?

Seçenekler

A
eş-Şuarâ 26/214
B
el-Hicr 15/94
C
el-İsrâ 17/22-29
D
et-Tebbet 111/1-5
E
et-Tevbe 9/40
Açıklama:
Ebû Leheb eşiyle birlikte Hz. Peygamber’e daima muhalefet etmiş, düşmanlık göstermiş, bilhassa Mekke’ye dışarıdan gelenlerle konuşması esnasında onu takip etmiş, söylediklerini yalanlamış, onun bir sihirbaz olduğunu ve kabilesini birbirine düşürdüğünü söylemiştir. Bu sebeple Kur’an’da adının geçtiği bir sure nazil olmuş ve karısıyla birlikte cehennemlik olduğu ifade edilmiştir (et-Tebbet 111/1-5).

Soru 15

Müşriklerden Ebû Cehil'in acımasız işkenceleri altında can vererek İslam tarihinde ilk şehit ünvanını aşağıdakilerden hangi isim kazanmıştır?

Seçenekler

A
Yasir
B
Esmâ bint Selâme
C
Ammâr
D
Nehdiye
E
Sümeyye
Açıklama:
Hz. Peygamber’in gittikçe taraftar topladığını, inanç ve davranışlarını eleştirdiğini gören Kureyşliler onu küçümsemeye ve ona hakaret etmeye başladılar; bir süre sonra da şiddete başvurmaktan çekinmediler. Onların yaptıklarından en çok etkilenenler Mekke’ye dışarıdan gelmiş aileler ile köle ve cariyelerdi. Bunlar aç bırakılıyor, kızgın kumlara yatırılıyor, üzerlerine kaya parçaları konularak işkenceye tabi tutuluyordu. Bu işkencelerin en ağırını Yâsir ailesi yaşadı. Kaybolan kardeşini aramak için Mekke’ye gelen Yâsir burada Benî Mahzûm kabilesinden Ebû Huzeyfe’nin himayesine girmiş ve onun Sümeyye adlı cariyesiyle evlenmişti. Bu evlilikten meşhur sahabe Ammâr b. Yâsir dünyaya geldi. Yâsir, Sümeyye ve Ammâr, ilk Müslümanlardan olup müşriklerin işkencelerine sabırla karşılık verdiler. Sonunda Sümeyye, Ebû Cehil’in acımasız işkenceleri altında can vererek İslâm tarihinde ilk şehit unvanını kazandı.

Soru 16

Aşağıdakilerden hangisi İslamiyette ilk Hicret olarak bilinen Habeşistan Hicreti'ne katılan isimlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Rukıyye
B
Zübeyr b. Avvam
C
Ümmü Seleme
D
Ömer b. Hâttab
E
Abdurrahman b. Avf
Açıklama:
İslâmiyet Mekke’de yavaş yavaş yayılırken müşriklerin Müslümanlara karşı tavırları da sertleşti, sözlü tepkilere fiilî müdahaleler de eklendi. Ashabının mâruz kaldığı zulüm ve işkencelere son derecede üzülen fakat engellemeye gücü yetmeyen Hz. Peygamber, Müslümanlara, dinlerini yaşayabilecekleri ve can güvenliğine sahip olabilecekleri bir yer olarak Habeşistan’a gitmeyi tavsiye etti. Habeşistan’ın Hıristiyan Kralı Ashame en-Necâşî yönetimi altında yaşayanlara iyi davranan adaletli bir hükümdardı. Bu hususu Hz. Peygamber ashabına şöyle açıkladı: “Şayet isterseniz Habeşistan’a gidin. Zira orada ülkesinde hiç kimseye zulmedilmeyen bir hükümdar iş başındadır. Orası bir doğruluk ve dürüstlük ülkesidir. Allah bir kolaylık verinceye kadar orada kalın.” Bu tavsiye üzerine on bir erkek ile dört kadından oluşan Müslüman kafilesi, 615 yılında fiuaybe Limanı’ndan Habeşistan’a hareket etti. Kafilede Hz. Osman ve eşi Hz. Peygamber’in kızı Rukıyye, Zübeyr b. Avvâm, Mus’ab b. Umeyr, Abdurrahman b. Avf, Ebû Seleme ve eşi Ümmü Seleme gibi İslâm tarihi açısından önemli isimler yer almaktaydı.

Soru 17

“İsrâ ve mi’rac"ın ilk bölümü olan Mescid-i Harâm’dan Mescid-i Aksâ’ya ziyaret aşağıda verilen tarihlerden hangisinde gerçekleşmiştir?

Seçenekler

A
Receb ayının 27. gecesi
B
Receb ayının 24. gecesi
C
Ramazan ayının 21. gecesi
D
Şaban ayının 17. gecesi
E
Ramazan ayının 23. gecesi
Açıklama:
“İsrâ ve mi’rac” adı verilen seyahatin Mescid-i Harâm’dan Mescid-i Aksâ’ya kadar olan birinci kısmı bu adla nazil olan on yedinci surenin ilk ayeti, mi’rac ise Necm suresinin ilk ayetleri (53/1-18) ve birçok hadisle sabittir. Mi’rac olayı hicretten bir yıl önce Receb ayının 27. gecesi gerçekleşmiştir. Mi’rac, Hz. Peygamber’in maneviyatını yükseltmiş, müminlerin imanını kuvvetlendirmiş, müşriklerin ise düşmanlıklarını arttırmıştır.

Soru 18

Aşağıdakilerden hangisi Yesribliler'in "Birinci Akabe Biatını" gerçekleştirirken verdikleri sözler arasında bulunmamaktadır?

Seçenekler

A
Hırsızlık ve zina yapmamak
B
Anne-babaya iyi davranmak
C
Birbirlerine iftira etmemek
D
Hz. Peygamber'in emirlerine uymak
E
Çocuklarını öldürmemek
Açıklama:
Temmuz 621’de onu Hazrecli, ikisi Evsli olmak üzere on iki kişi Hz. Peygamber’le gizlice Akabe’de buluştular. Yesribliler, “Hiçbir şekilde Allah’a ortak koşmayacaklarına, hırsızlık ve zina yapmayacaklarına, çocuklarını öldürmeyeceklerine, birbirlerine iftira etmeyeceklerine, Hz. Peygamber’in emirlerine uyacaklarına” söz verip kendisine biat ettiler. Buna ‘Birinci Akabe Biatı’ denir.

Soru 19

Hz. Peygamber'in Medine'ye Hicret'i sırasında ilk Cuma Hutbesi'ni okuduğu yer ve tarih aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru bir biçimde verilmiştir?

Seçenekler

A
Kubâ-1 Eylül 622
B
Harre-28 Eylül 622
C
Rânûnâ- 24 Eylül 622
D
Yesrib-15 Eylül 622
E
Kudeyd-27 Eylül 622
Açıklama:
Hz. Peygamber beraberindekilerle birlikte 12 Rebîülevvel 1 (24 Eylül 622) Cuma günü Kubâ’dan Yesrib’e hareket etti. Cuma namazı vakti girince Rânûnâ vadisinde Sâlim b. Avf kabilesine uğradı; burada ilk Cuma hutbesini okudu ve namazını kıldırdı. Namazdan sonra Medine’ye hareket eden Hz. Peygamber şehir halkı tarafından büyük bir coşkuyla karşılandı.

Soru 20

İslâm Peygamberinin soyu yirmi birinci kuşaktan atası olan Adnân vasıtasıyla hangi peygambere dayanmaktadır?

Seçenekler

A
Hz. İsa
B
Hz. Musa
C
Hz. İsmail
D
Hz. Nuh
E
Hz. Yusuf
Açıklama:
İslâm Peygamberinin soyu yirmi birinci kuşaktan atası olan Adnân vasıtasıyla Hz. İbrahim’in oğlu Hz. İsmail’e dayanır. Doğru yanıt C’dir.

Soru 21

Ay takviminin güneş takvimine uyarlanarak takvime yapılan müdahale uygulamasına ne isim verilir?

Seçenekler

A
Nesî
B
Hicret
C
Müjde
D
Hutbe
E
Hilfü’l-fudûl
Açıklama:
Araplar arasında kullanılan belirli bir takvimin olmaması ve ay takviminin güneş takvimine uyarlanarak takvime yapılan müdahale demek olan nesî uygulamasından dolayı doğum tarihi ihtilaflıdır. Doğru yanıt A’dır.

Soru 22

“Şakk-ı sadr” olayı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
İki meleğin gelip Hz. Muhammed’in göğsünü yarması, kalbini çıkararak kötülüklerden arındırıp, semâvî bir suyla yıkadıktan sonra yerine yerleştirmesi.
B
Abdülmuttalib torununun dünyaya geldiği müjdesini alınca onun şerefine bir ziyafet vermesi, ziyafette ona Muhammed adını koyması.
C
Hz. Peygamber sünnetli olarak doğması ve melekler tarafından yıkanması ve sırtına peygamberlik mührü vurulması.
D
Hz. Muhammed doğumunun ardından bir süre annesi Âmine’nin yanında kalması, daha sonra sütannesine verilmesi.
E
Rahip Bahîra'nın Ebû Tâlib’e, Muhammed’in İncil’de gönderileceği vaat edilen peygamber olduğunu söylemesi.
Açıklama:
…sütannesinin yanında bulunduğu dönemde ‘şakk-ı sadr’ adı verilen olayın meydana geldiği bilgisi de kaynaklarda yer alır. Buna göre iki melek gelip Hz. Muhammed’in göğsünü yarmış, kalbini çıkararak kötülüklerden arındırmış, semâvî bir suyla yıkadıktan sonra yerine yerleştirmiştir. Doğru yanıt A’dır.

Soru 23

Hz. Muhammed’in babasının ismi nedir?

Seçenekler

A
Abdulmuttalib
B
Hamza
C
Zübeyr
D
Abdullah
E
Ebu Talib
Açıklama:
Hz. Peygamber’in Adnân’a kadar soy kütüğü kesin olarak bilinmekte olup şöyledir: Muhammed b. Abdullah b. Abdülmuttalib (fieybe) b. Hâşim b. Abdümenâf b. Kusay b. Kilâb b. Mürre b. Kâ’b b. Lüey b. Gâlib b. Fihr (Kureyş) b. Mâlik b. Nadr b. Kinâne b. Huzeyme b. Müdrike b. İlyâs b. Mudar b. Nizâr b. Mead b. Adnân. Adnân ile Hz. İsmail arasındaki dedelerinin adları ve sayıları konusunda ise ihtilaf vardır. Doğru yanıt D’dir.

Soru 24

Hz. Muhammed’in ilk karısının ismi nedir?

Seçenekler

A
Hatice
B
Mariye
C
Âmine
D
Rukıyye
E
Zekiye
Açıklama:
Hz. Hatice, Hz. Muhammed’e daha çok güven duydu ve ona karşı takdir hisleri gün geçtikçe arttı. Bizzat kendisi veya Nefîse bint Ümeyye (Münye) adlı bir kadın aracılığıyla Hz. Muhammed’e evlilik teklifinde bulundu. Beklemediği bir durumla karşılaşan Hz. Muhammed biraz düşündükten sonra teklifi kabul etti. Doğru yanıt A’dır.

Soru 25

Hz. Muhammed’in ilk çocuğunun adı nedir?

Seçenekler

A
Rukıyye
B
Ümmü Külsûm
C
Kasım
D
Fâtıma
E
Abdullah
Açıklama:
Hz. Peygamber ve Hz. Hatice’nin bu evliliğinden Kasım, Zeynep, Rukıyye, Ümmü Külsûm, Fâtıma ve Abdullah adlı çocukları dünyaya geldi. Hz. Peygamber, ilk oğlu Kasım dolayısıyla “Ebü’l-Kasım” künyesini almıştır. Doğru yanıt C’dir.

Soru 26

Müslümanlığı ilk kabul eden kişi kimdir?

Seçenekler

A
Hz. Hatice
B
Hz. Abdullah
C
Hz. Ebu Bekir
D
Hz. Kasım
E
Hz. Osman
Açıklama:
…Hz. Peygamber yakın çevresindeki insanları İslâm dinine davet etmeye başladı. Bu davet üç yıl kadar gizlice sürdü. Hz. Hatice’nin ardından yakın dostu Ebû Bekir, Ali b. Ebû Tâlib ve Zeyd b. Hârise, kızları Zeyneb, Rukıyye ve Ümmü Külsûm Müslüman oldu. Doğru yanıt A’dır.

Soru 27

İslam tarihinin ilk şehidi kimdir?

Seçenekler

A
Hz. Hatice
B
Hz. Sümeyye
C
Hz. Osman
D
Hz. Muhammed
E
Hz. Ebu Bekir
Açıklama:
Sonunda Sümeyye, Ebû Cehil’in acımasız işkenceleri altında can vererek İslâm tarihinde ilk şehit unvanını kazandı. Doğru yanıt B’dir.

Soru 28

İslam’da ilk hicret nereye yapılmıştır?

Seçenekler

A
Anadolu
B
Mekke
C
Medine
D
Habeşistan
E
Kureyş
Açıklama:
…on bir erkek ile dört kadından oluşan Müslüman kafilesi, 615 yılında fiuaybe Limanı’ndan Habeşistan’a hareket etti. Kafilede Hz. Osman ve eşi Hz. Peygamber’in kızı Rukıyye, Zübeyr b. Avvâm, Mus’ab b. Umeyr, Abdurrahman b. Avf, Ebû Seleme ve eşi Ümmü Seleme gibi İslâm tarihi açısından önemli isimler yer almaktaydı. İslâm’da ilk hicret olarak önem taşıyan bu gelişme Hz. Muhammed’in, peygamberliğinin ilk yıllarında Afrika ile temasa geçmesini de sağlamış oluyordu.

Soru 29

Senetü’l-hüzn veya âmü’l-hüzn adı verilen Hz. Hatice ve Ebu Talib’in 3 gün arayla öldükleri üzüntü yılı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
610
B
615
C
620
D
625
E
666
Açıklama:
Peygamberliğin 10. yılında, Hz. Peygamber’i her zaman desteklemiş olan amcası Ebû Tâlib ve kendisiyle yirmi beş yıl mutlu bir hayat yaşadığı hanımı Hz. Hatice (19 Nisan 620) üç gün arayla vefat ettiler. Onların ölümü Hz. Peygamber’i ve Müslümanları son derece üzdü. Bu sebeple bu yıla senetü’l-hüzn veya âmü’l-hüzn (üzüntü yılı) adı verildi. Doğru yanıt C’dir.

Soru 30

Aşağıdakilerden hangisinde Hz. Muhammed'in -babası-annesi-dedesi-ilk eşi- isimleri sırasıyla doğru olarak verilmiştir?

Seçenekler

A
Abdullah, Amine, Abdülmuttalib, Hatice
B
Abdülmuttalip, Hatice, Abdülmuttalib, Halime
C
Ebu Talip, Halime, Abdullah, Ayşe
D
Abdullah, Ayşe, Abdülmuttalib, Hatice
E
Hamza, Hatice, Abdülmuttalib, Halime
Açıklama:
Hz. Muhammed'in -babası-annesi-dedesi-ilk eşi- isimleri sırasıyla Abdullah, Amine, Abdülmuttalib, Hatice'dir. Doğru cevap "A" şıkkıdır.

Soru 31

Hz. Muhammed yirmi yaşında bir antlaşma için yapılan toplantıya katıldı. Toplantı Mekke’ye hac ve ticaret için gelen zayıf ve güçsüz kimselere yapılan haksızlıklar, ayrıca sık sık ortaya çıkan kabileler arası savaşlar karşısında Hz. Peygamber’in amcası Zübeyr b. Abdülmuttalib’in girişimiyle Mekke’nin en zengin, yaşlı ve nüfuzlu kabile reisi durumundaki Abdullah b. Cüd’ân et-Teymî’nin başkanlığında yapıldı.
Hz. Muhammed peygamberliği döneminde de bu ittifaktan övgüyle bahsetmiş ve şöyle demiştir: “Ben Abdullah b. Cüd’ân’ın evinde yapılan antlaşmaya katılmıştım ki, bunu güzel ve kızıl develere değişmem. Bugün de böyle bir antlaşmaya çağrılsam tereddüt etmeden giderim.
Bu anlaşma aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Akabe
B
Hilfu’l-fudûl
C
Sevr
D
Yesrib
E
Kureyş
Açıklama:
Hz. Muhammed yirmi yaşında bir antlaşma için yapılan toplantıya katıldı. Toplantı Mekke’ye hac ve ticaret için gelen zayıf ve güçsüz kimselere yapılan haksızlıklar, ayrıca sık sık ortaya çıkan kabileler arası savaşlar karşısında Hz. Peygamber’in amcası Zübeyr b. Abdülmuttalib’in girişimiyle Mekke’nin en zengin, yaşlı ve nüfuzlu kabile reisi durumundaki Abdullah b. Cüd’ân et-Teymî’nin başkanlığında yapıldı.
Hz. Muhammed peygamberliği döneminde de bu ittifaktan övgüyle bahsetmiş ve şöyle demiştir: “Ben Abdullah b. Cüd’ân’ın evinde yapılan antlaşmaya katılmıştım ki, bunu güzel ve kızıl develere değişmem. Bugün de böyle bir antlaşmaya çağrılsam tereddüt etmeden giderim.
Bu anlaşma Hilfu’l-fudûl'dür. Doğru cevap "B" şıkkıdır.

Soru 32

Aşağıdakilerden hangisinde Hz. Muhammed'in İslam davetini kabul eden ilk üç isim sırasıyla doğru olarak verilmiştir?

Seçenekler

A
Hz. Ebû Seleme, Hz. Hatice, Hz. Ebu Bekir
B
Hz. Ebû Tâlib, Hz. Ubeyde, Hz. Hatice
C
Hz. Hatice, Hz. Ebu Bekir, Hz. Ali
D
Hz. Ubeyde, Hz. Hatice, Hz. Ebu Bekir
E
Hz. Hatice, Hz. Ebu Bekir, Hz. Hasan
Açıklama:
Hz. Muhammed'in İslam davetini kabul eden ilk üç isim sırasıyla Hz. Hatice, Hz. Ebu Bekir, Hz. Ali'dir. Doğru cevap "C" şıkkıdır.

Soru 33

Kur’an-ı Kerim’de Hz. Peygamber’e ve Müslümanlara düşmanlık yapanların sözlerine, fiillerine ve hatta niyetlerine dair açık ifadeler bulunmasına rağmen ................ dışında hiçbirinin adı zikredilmemiştir.
Yukarıda bulunan noktalı kısımda yer alması gereken isim aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ebû Cehil
B
Ebû Talip
C
Ebû Bekir
D
Ebû Leheb
E
Ebû Cemil
Açıklama:
Kur’an-ı Kerim’de Hz. Peygamber’e ve Müslümanlara düşmanlık yapanların sözlerine, fiillerine ve hatta niyetlerine dair açık ifadeler bulunmasına rağmen Ebû Leheb dışında hiçbirinin adı zikredilmemiştir. Doğru cevap "D şıkkıdır.

Soru 34

İslâmiyet Mekke’de yavaş yavaş yayılırken müşriklerin Müslümanlara karşı tavırları da sertleşti, sözlü tepkilere fiilî müdahaleler de eklendi. Ashabının mâruz kaldığı zulüm ve işkencelere son derecede üzülen fakat engellemeye gücü yetmeyen Hz. Peygamber, Müslümanlara, dinlerini yaşayabilecekleri ve can güvenliğine sahip olabileceklerini düşünerek gitmelerini tavsiye ettiği yer aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kureyş
B
Medine
C
Sevr
D
Hira
E
Habeşistan
Açıklama:
İslâmiyet Mekke’de yavaş yavaş yayılırken müşriklerin Müslümanlara karşı tavırları da sertleşti, sözlü tepkilere fiilî müdahaleler de eklendi. Ashabının mâruz kaldığı zulüm ve işkencelere son derecede üzülen fakat engellemeye gücü yetmeyen Hz. Peygamber, Müslümanlara, dinlerini yaşayabilecekleri ve can güvenliğine sahip olabileceklerini düşünerek gitmelerini tavsiye ettiği yer Habeşistan'dır. Doğru cevap "E" şıkkıdır.

Soru 35

Hz. Peygamberin anne tarafından dedesi kimdir?

Seçenekler

A
Abdullah b. Abdülmuttalib
B
Abdülmuttalib b. Hâşim
C
Abdümenâf b. Kusay
D
Kilâb b. Mürre
E
Vehb b. Abdümenâf
Açıklama:
Hz. Muhammed’in babası, Kureyş’in Benî Hâşim kolundan Abdullah b. Abdülmuttalib, annesi ise Kureyş kabilesinin Benî Zühre koluna mensup Vehb b. Abdümenâf’ın kızı Âmine’dir. Hz. Peygamber onların evliliklerinden dünyaya gelen tek çocuklarıdır. Hz. Peygamber’in baba tarafından dedesi Abdülmuttalib b. Hâşim, babaannesi Fâtıma bint Amr, anne tarafından dedesi Vehb b. Abdümenâf, anneannesi de Berre bint Abdüluzzâ’dır.

Soru 36

Hz. Muhammed’inin peygamberliğinin kaçıncı yılından itibaren Mekke’de İslam daveti açıktan yapılmaya başlanmıştır?

Seçenekler

A
1.yılından itibaren
B
2.yılından itibaren
C
3.yılından itibaren
D
4.yılından itibaren
E
5.yılından itibaren
Açıklama:
Mekke’de peygamberliğin 4. yılından itibaren İslâm daveti açıktan yapılmaya başlandı. Hz. Peygamber’in ilk ve en önemli muhatabı Kureyşliler oldu. Putlarını Kâbe’nin içine ve çevresine yerleştiren Kureyşliler Hz. İbrahim ve İsmail’den beri devam eden hac ve umre ibadetlerini de idare ediyor ve bundan dolayı diğer kabileler arasında bir imtiyaz ve itibara sahiptiler. Onlar Kâbe’yi ziyarete gelenlerden azami derecede faydalanmak amacıyla çeşitli kabilelerin putlarınıda Kâbe ve çevresine dikmişlerdi. Aile fertlerini ve güvendiği yakın dostlarını İslâmiyet’e davet etmeye devam eden Hz. Peygamber’i zor günler bekliyordu. Çünkü vahyedilen gerçekleri müşriklerden çekinmeden açıkça tebliğ etmesi kendisinden istenmiş (el-Hicr 15/94) ve en yakınlarından başlamak üzere erişebildiği herkesi uyarması emredilmişti (eş-Şuarâ 26/214).

Soru 37

Ebû Cehil’in acımasız işkenceleri altında can vererek İslâm tarihinde ilk şehit unvanını kazanan kimdir?

Seçenekler

A
Yâsir
B
Ammâr
C
Zinnîre
D
Sümeyye
E
Ümmü Übeys
Açıklama:
Hz. Peygamber’in gittikçe taraftar topladığını, inanç ve davranışlarını eleştirdiğini gören Kureyşliler onu küçümsemeye ve ona hakaret etmeye başladılar; bir süre sonra da şiddete başvurmaktan çekinmediler. Kaynaklar müşriklerin Hz. Peygamber’e ve Müslümanlara uyguladıkları acımasız eza, cefa ve işkencelerden ayrıntılı olarak bahseder. Özellikle Ebû Cehil, Ebû Süfyan, Ebû Leheb, Ümeyye b. Halef, Velid b. Mugîre, Ukbe b. Ebû Mu’ayt ve Hakem b. Ebü’l-As gibi azılı müşriklerin yaptığı işkenceler insanlık adına utanç vericiydi. Onların yaptıklarından en çok etkilenenler Mekke’ye dışarıdan gelmiş aileler ile köle ve cariyelerdi. Bunlar aç bırakılıyor, kızgın kumlara yatırılıyor, üzerlerine kaya parçaları konularak işkenceye tabi tutuluyordu. Bu işkencelerin en ağırını Yâsir ailesi yaşadı. Kaybolan kardeşini aramak için Mekke’ye gelen Yâsir burada Benî Mahzûm kabilesinden Ebû Huzeyfe’nin himayesine girmiş ve onun Sümeyye adlı cariyesiyle evlenmişti. Bu evlilikten meşhur sahabe Ammâr b. Yâsir dünyaya geldi. Yâsir, Sümeyye ve Ammâr, ilk Müslümanlardan olup müşriklerin işkencelerine sabırla karşılık verdiler. Sonunda Sümeyye, Ebû Cehil’in acımasız işkenceleri altında can vererek İslâm tarihinde ilk şehit unvanını kazandı.

Soru 38

Köleler içerisinden İslâm’ı kabul eden ilk kişi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Suheyb-i Rûmî
B
Habbâb b. Eret
C
Ebû Fükeyhe
D
Zinnîre
E
Bilâl-i Habeşî
Açıklama:
Bilâl-i Habeşî, Suheyb-i Rûmî, Habbâb b. Eret ve Ebû Fükeyhe gibi köleler ile Zinnîre, Ümmü Übeys, Nehdiye ve Lübeyne gibi cariyeler de inançları uğruna büyük sıkıntılarla karşıkarşıya kaldılar. Köleler içerisinde İslâm’ı kabul eden ilk kişi olan Bilâl-i Habeşî, özellikle efendisi Ümeyye b. Halef tarafından ağır işkencelere tabi tutuldu. Boynuna ip takılıp çocukların eline verilmek suretiyle Mekke sokaklarında dolaştırıldı. Ümeyye b. Halef onu öğle vakti sıcak kumların üzerine yatırıp göğsüne kızgın ve büyük taşlar koyar, tek Allah’a imandan vazgeçmesini, Lât ve Uzzâ putlarına iman etmesini isterdi. Bütün bunlara karşı Bilâl ise zor nefes alır bir vaziyette “ahad!” “ahad!” (Allah birdir) diyerek imanındaki kararlılığı vurgulardı.

Soru 39

Hz.Muhammed yanına kimi alarak Sakîf kabilesinin yaşadığı Tâif’e gitmiştir?

Seçenekler

A
Utbe b. Rebîa
B
Şeybe
C
Zeyd b. Hârise
D
Addas
E
Mus’ab b. Umeyr
Açıklama:
Gelişen olaylar çizgisinde Kureyşlilerin Hz. Peygamber’e karşı sergiledikleri sert davranışlar artış gösteriyordu. Esasen İslâmiyet’i tebliğ açısından müşriklere yapabilecek bir şey de kalmamıştı. Peygamberliğin 10. yılından (620) hicrete kadar geçen süre içinde Hz. Muhammed, başka insanlara ulaşıp davetine devam etmek üzere gözünü Mekke dışına çevirdi. Yanına Zeyd b. Hârise’yi alarak Sakîf kabilesinin yaşadığı Tâif’e gitti.

Soru 40

Birinci Akabe Biatı kaç yılında olmuştur?

Seçenekler

A
619 yılında
B
620 yılında
C
621 yılında
D
622 yılında
E
629 yılında
Açıklama:
Hz. Peygamber hac ve umre için dışarıdan Mekke’ye ve ticaret için panayırlara gelenlere İslâm davetini ulaştırmak amacıyla peygamberliğinin ilk yıllarından itibaren gayret gösteriyordu. Peygamberliğin 11. yılı (620) hac mevsiminde Yesrib’den gelen altı kişilik bir grupla Mina’nın tenha bir yeri olan Akabe’de karşılaştı ve kendilerine İslâmiyet’i tebliğ etti. Hazrec kabilesine mensup bu kişiler Müslümanlığı benimsediler. İçlerinden Es’ad b. Zürâre Yesrib’e dönüp yeni dini hem kendi kabilesine hem de Evslilere anlatıp bir yıl sonra yeniden Akabe’de Hz. Peygamber’le buluşma sözü verdi. İslâm dinine büyük hizmetler ifa eden ensar zümresinin çekirdeğini oluşturan bu altı Yesriblinin faaliyetleri sonucunda birçok kişi Müslüman oldu. Ertesi yıl (Temmuz 621) onu Hazrecli, ikisi Evsli olmak üzere on iki kişi Hz. Peygamber’le gizlice Akabe’de buluştular. Yesribliler, “Hiçbir şekilde Allah’a ortak koşmayacaklarına, hırsızlık ve zina yapmayacaklarına, çocuklarını öldürmeyeceklerine, birbirlerine iftira etmeyeceklerine, Hz. Peygamber’in emirlerine uyacaklarına” söz verip kendisine biat ettiler. Buna ‘Birinci Akabe Biatı’ denir.

Soru 41

Hz. Peygamber Mekke’den Medine’ye hicreti sırasında hangi tarihler arasında Sevr Mağarasında kalmıştır?

Seçenekler

A
26 Safer (9 Eylül 622)
B
1 Rebîulevvel (13 Eylül 622)
C
27-29 Safer (10-12 Eylül 622)
D
12 Rebîulevvel (24 Eylül 622)
E
8 Rebîulevvel (20 Eylül 622)
Açıklama:
Kaynaklarda Hz. Peygamber’in Mekke’den çıkışı, Kubâ’ya varışı ve Medine’ye girişi hakkında farklı tarihler yer alır. Hz. Peygamber’in, Mekkelilerin suikast kararı aldıkları 26 Safer (9 Eylül 622) Perşembe gecesi şehirden ayrılarak Sevr mağarasına gittiği, 27-29 Safer (10-12 Eylül 622) günleri mağarada kaldığı, 1 Rebîulevvel (13 Eylül 622) Pazartesi günü buradan yola çıktığı, 8 Rebîulevvel (20 Eylül 622) Pazartesi günü Kubâ’ya vardığı ve 12 Rebîulevvel (24 Eylül 622) Cuma günü de Medine’ye girdiği anlaşılmaktadır.

Soru 42

Hz. Peygamber Mekke’den Medine’ye hicretinde hangi tarihte Kuba’ya varmıştır?

Seçenekler

A
26 Safer (9 Eylül 622)
B
27-29 Safer (10-12 Eylül 622)
C
1 Rebîulevvel (13 Eylül 622)
D
8 Rebîulevvel (20 Eylül 622)
E
12 Rebîulevvel (24 Eylül 622)
Açıklama:
Kaynaklarda Hz. Peygamber’in Mekke’den çıkışı, Kubâ’ya varışı ve Medine’ye girişi hakkında farklı tarihler yer alır. Hz. Peygamber’in, Mekkelilerin suikast kararı aldıkları 26 Safer (9 Eylül 622) Perşembe gecesi şehirden ayrılarak Sevr mağarasına gittiği, 27-29 Safer (10-12 Eylül 622) günleri mağarada kaldığı, 1 Rebîulevvel (13 Eylül 622) Pazartesi günü buradan yola çıktığı, 8 Rebîulevvel (20 Eylül 622) Pazartesi günü Kubâ’ya vardığı ve 12 Rebîulevvel (24 Eylül 622) Cuma günü de Medine’ye girdiği anlaşılmaktadır.

Soru 43

Hz. Muhammed’in Taiflileri İslam’a davet etmeleri sonucu aşağıdakilerden hangisi gerçekleşmemiştir?

Seçenekler

A
Taifliler, Hz. Peygamber’in davetini gizli tutmalarını istemesine itibar etmemişlerdir.
B
Taifliler, Hz. Peygamberi ve Zeyd b. Hârise’yi taşlatmışlardır.
C
Tâiflilerin maddî ve manevî eziyeti sonrası Hz. Peygamber, Kureyşli Utbe b. Rebîa ve kardeşi Şeybe’nin bağına girmiştir.
D
Köle Addas İslamiyeti kabul etmiştir.
E
Taifliler, Hz. Peygamber’in daveti sonrası İslamiyeti kabul etmişlerdir.
Açıklama:
Gelişen olaylar çizgisinde Kureyşlilerin Hz. Peygamber’e karşı sergiledikleri sert davranışlar artış gösteriyordu. Esasen İslâmiyet’i tebliğ açısından müşriklere yapabilecek bir şey de kalmamıştı. Peygamberliğin 10. yılından (620) hicrete kadar geçen süre içinde Hz. Muhammed, başka insanlara ulaşıp davetine devam etmek üzere gözünü Mekke dışına çevirdi. Yanına Zeyd b. Hârise’yi alarak Sakîf kabilesinin yaşadığı Tâif’e gitti. Kabilenin ileri gelenlerinden Amr b. Umeyr’in üç oğlunu, Abdüyâlîl, Mes’ûd ve Habîb’i, ayrıca kabilenin diğer bazı önemli kişilerini İslâmiyet’e davet etti. Kureyşlilerle akrabalık ve ticari bağlantıları bulunan Sakîflilerden hiçbiri onun çağrısını benimsemediği gibi Hz. Peygamber’in hiç olmazsa davetini gizli tutmalarını istemesine de itibar etmedi. Ayrıca onu ve Zeyd b. Hârise’yi şehrin ayak takımına taşlattılar. Atılan taşlarla ayakları kanayan Hz. Peygamber’i korumaya çalışan Zeyd’in de başı yaralandı. Tâiflilerin maddî ve manevî eziyeti Hz. Peygamber’in Kureyşli Utbe b. Rebîa ve kardeşi fieybe’nin bağına girmesine kadar devam etti. Bu zor anlarında Hz. Peygamber Rabbine sığınıp teslimiyetini ifade etmiş, onun rızasını ve yardımını talep etmiştir. Bu arada bağ sahiplerinin kölesi Addas Hz. Peygamber’e bir tabak üzüm getirdi. Hz. Peygamber’in üzümü yemeye başlarken “Bismillâh” demesi Addâs’ın dikkatini çekince konuşmaya başladılar. Addâs Ninovalı bir Hıristiyan olduğunu ifade edince Hz. Peygamber Ninova’nın Hz. Yûnus’un memleketi olduğunu söyledi. Addas, bunu nerden bildiğini sordu. Hz. Peygamber: “O benim kardeşim ve Allah’ın bir elçisidir. Ben de Allah’ın elçisiyim” deyince konuşmalardan etkilenen Addâs İslâmiyet’i kabul etti.

Soru 44

Kureyş’in boykotu sonrası aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Seçenekler

A
Kureyşliler, Hâşimoğulları ve Muttaliboğullarını düşman ilan ettiler.
B
Kureyşliler, Hâşimoğulları ve Muttaliboğullarından kız alıp vermemeye karar verdiler.
C
Kureyşliler, Hâşimoğulları ve Muttaliboğullarından alışveriş yapmamaya karar verdiler.
D
Hac mevsimi ve haram aylar dışında dışarı çıkıp alışveriş belli şartlar altında mümkündü.
E
Kureyşliler, boykotun şartlarını bir kağıda yazıp Kâbe’nin duvarına astılar.
Açıklama:
Kureyşliler, Hamza ve Ömer’in İslâmiyet’i benimseyişi ile güç kazanan Hz. Peygamber’i etkisiz hale getirmeye karar verdiler. Bunu gerçekleştirinceye kadar Hâşimoğulları ve Muttaliboğullarıyla mevcut olan akrabalığa ve hukuka riayet etmeyeceklerini söyleyip bu iki zümreyi düşman ilân ettiler. Onlarla konuşmamaya, kız alıp vermemeye ve alışveriş yapmamaya karar verdiler. Boykotun şartlarını bir kağıda yazıp Kâbe’nin duvarına astılar. Bu sosyal boykot karşısında Ebû Tâlib, yeğenini ve mensuplarını emniyet altına almak amacıyla Şi’bü Ebû Tâlib’de (Ebû Tâlib Mahallesi) topladı. Müşrikler safında yer almayı tercih eden Ebû Leheb ve oğulları hariç, Müslüman olsun olmasın bütün Hâşimîler ve Muttaliboğulları bu mahallede üç yıla yakın bir süre (616-619) boykot altında yaşamak zorunda kaldılar. Hz. Hatice ile Ebû Tâlib bu sıkıntılı günlerde bütün servetlerini tükettiler. Ticarî faaliyetlerde bulunmak, hac mevsimi ve haram aylar dışında dışarı çıkıp alışveriş yapmak mümkün olmuyordu. Müşrikler alışveriş yapılabildiği günlerde de zorluk çıkarıyor, fiyatları artırıyordu.

Soru 45

Peygamberliğin onuncu yılı 620 yılına senetü’l-hüzn veya âmü’l-hüzn (üzüntü yılı) adı verilmesinin sebebi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hz. Muhammed'in amcası Ebû Tâlib ve hanımı Hz. Hatice'nin vefatı
B
Kureyşlilerin müslümanlara boykotu
C
Habeşistan'a hicret
D
Akabe biatları
E
Hz. Muhammed'in dedesi Abdulmuttalib'in vefatı
Açıklama:
Peygamberliğin onuncu yılı 620 yılına senetü’l-hüzn veya âmü’l-hüzn (üzüntü yılı) adı verilmesinin sebebi Hz. Muhammed'in amcası Ebû Tâlib ve hanımı Hz. Hatice'nin vefat etmesidir. Doğru cevap "A" şıkkıdır.

Soru 46

Çeşitli siyer ve hadis rivayetlerinde kaydedildiğine göre Hz. Âişe sonraları, hayatında Uhud Gazvesi’nden daha zor bir gün yaşayıp yaşamadığını Hz. Peygamber’e sormuş, o da hadisenin gerçekleştiği yeri ve olayı hatırlatarak sözlerine şöyle devam etmişti: O zaman şaşkınlığımın hafiflediği bir sırada başımı yukarı kaldırdım, beni gölgelendiren bir bulutun içinde Cebrâil’i gördüm. Cebrâil, istediğim takdirde Mekkelileri helâk edecek meleğin emrime verildiğini söyledi, melek de yanıma geldi. Bense, “Hayır, istemem; ben, Allah’ın bu müşriklerin soyundan yalnız Allah’a kulluk eden, O’na hiçbir şeyi ortak koşmayan kimseler meydana getirmesini arzu ederim” diye cevap verdim (Buhârî, “Bed’ü’l-halk”, 7; Müslim, “Cihâd”, 111).
Yukarıdaki paragrafta anlatılan olay aşağıdaki gelişmelerden hangisi üzerine gerçekleşmiştir?

Seçenekler

A
Medineye hicret
B
Tâiflileri İslâm’a Davet
C
Kureyşlileri İslama davet
D
İlk vahyin gelişi
E
Ömer b. Hattab’›n Müslüman Oluşu
Açıklama:
Çeşitli siyer ve hadis rivayetlerinde kaydedildiğine göre Hz. Âişe sonraları, hayatında Uhud Gazvesi’nden daha zor bir gün yaşayıp yaşamadığını Hz. Peygamber’e sormuş, o da hadisenin gerçekleştiği yeri ve olayı hatırlatarak sözlerine şöyle devam etmişti: O zaman şaşkınlığımın hafiflediği bir sırada başımı yukarı kaldırdım, beni gölgelendiren bir bulutun içinde Cebrâil’i gördüm. Cebrâil, istediğim takdirde Mekkelileri helâk edecek meleğin emrime verildiğini söyledi, melek de yanıma geldi. Bense, “Hayır, istemem; ben, Allah’ın bu müşriklerin soyundan yalnız Allah’a kulluk eden, O’na hiçbir şeyi ortak koşmayan kimseler meydana getirmesini arzu ederim” diye cevap verdim (Buhârî, “Bed’ü’l-halk”, 7; Müslim, “Cihâd”, 111).
Olay Taif'lileri İslama davet esnasında gerçekleşmiştir. Doğru cevap "B" dir.

Soru 47

Bir gece Hz. Peygamber Cebrâil eşliğinde Mekke’deki Mescid-i Harâm’dan Kudüs’teki Mescid-i Aksâ’ya götürüldü; oradan da yine Cebrâil ile birlikte Sidretü’lmüntehâ adı verilen yüce makama yükseltildi. Bundan sonra Hz. Peygamber zaman ve mekân söz konusu olmaksızın Yüce Allah’ın huzuruna çıkartıldı. Bu olaya ne ad verilir?

Seçenekler

A
İlk vahyin gelişi
B
Şakk-ı sadr
C
İsrâ ve Mi’râc
D
Akabe Biatları
E
Hz. Muhammd'e El Emin lakabının verilmesi
Açıklama:
Bir gece Hz. Peygamber Cebrâil eşliğinde Mekke’deki Mescid-i Harâm’dan Kudüs’teki Mescid-i Aksâ’ya götürüldü; oradan da yine Cebrâil ile birlikte Sidretü’lmüntehâ adı verilen yüce makama yükseltildi. Bundan sonra Hz. Peygamber zaman ve mekân söz konusu olmaksızın Yüce Allah’ın huzuruna çıkartıldı. Bu olaya İsrâ ve Mi’râc denir. Doğru cevap "C" şıkkıdır.

Soru 48

Hz. Peygamber’i bulamayan ve şehirden ayrıldığını anlayan müşrikler bütün çevreyi taramaya, etrafa haberciler göndermeye başladılar. Bir ara Sevr mağarasının önüne kadar geldiler. Allah’ın emriyle mağaranın girişinin örümcek ağıyla kaplanmış olduğunu görünce içeride kimsenin bulunmadığını düşünerek geri döndüler.
Yukarıda bahsi geçen hadise aşağıdaki olaylardan hangisinde vuku bulmuştur?

Seçenekler

A
İlk vahyin gelişi
B
İlk İslam tebliği
C
Kureyş'in boykotu
D
Mekke'den Medine'ye hicret
E
Akabe biatları
Açıklama:
Hz. Peygamber’i Mekke’de bulamayan ve şehirden ayrıldığını anlayan müşrikler bütün çevreyi taramaya, etrafa haberciler göndermeye başladılar. Bir ara Sevr mağarasının önüne kadar geldiler. Allah’ın emriyle mağaranın girişinin örümcek ağıyla kaplanmış olduğunu görünce içeride kimsenin bulunmadığını düşünerek geri döndüler.
Yukarıda bahsi geçen hadise Mekke'den Medine'ye hicret esnasında vuku bulmuştur. Doğru cevap "D"dir.

Soru 49

Hz. Muhammed'in sütannesinin yanında bulunduğu dönemde mucizevi bir olayın meydana geldiği bilgisi kaynaklarda yer alır. Buna göre iki melek gelip Hz. Muhammed’in göğsünü yarmış, kalbini çıkararak kötülüklerden arındırmış, semâvî bir suyla yıkadıktan sonra yerine yerleştirmiştir. Bu olaya ne ad verilir?

Seçenekler

A
Hilfü’l-fudûl
B
İlk Vahyin Gelişi
C
İsrâ
D
Mi’râc
E
Şakk-ı sadr
Açıklama:
Hz. Muhammed'in sütannesinin yanında bulunduğu dönemde mucizevi bir olayın meydana geldiği bilgisi kaynaklarda yer alır. Buna göre iki melek gelip Hz. Muhammed’in göğsünü yarmış, kalbini çıkararak kötülüklerden arındırmış, semâvî bir suyla yıkadıktan sonra yerine yerleştirmiştir. Bu olaya Şakk-ı sadr denir. Doğru cevap "E" şıkkıdır.

Soru 50

Hz. Muhammed hangi peygamberin soyundandır?

Seçenekler

A
Hz. Musa
B
Hz. Nuh
C
Hz. Yusuf
D
Hz. İsmail
E
Hz. İlyas
Açıklama:
İslâm Peygamberi’nin soyu yirmi birinci kuşaktan atası olan Adnân vasıtasıyla Hz. İbrahim’in oğlu Hz. İsmail’e dayanır. Bu sebeple Hz. Muhammed’in de mensup olduğu Kuzey Araplarına İsmâilîler veya Adnânîler gibi isimler verilir. Hz. Peygamber’in Adnân’a kadar soy kütüğü kesin olarak bilinmektedir. Doğru cevap D’dir.

Soru 51

Aşağıdakilerden hangisi Arapların nesi uygulamasını tercih etmelerinin sebeplerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Arapların ortak takvim kullanmasını sağlamak.
B
Ticari faaliyetlerini rahatça yapmak.
C
Haram ayların yerlerini değiştirmek.
D
Haccın sabit bir mevsimde yapılmasını sağlamak.
E
Kendileri için uygun mevsimde seyahat etmek.
Açıklama:
Hz. İbrahim’den sonra uzun müddet ay takvimi kullanan Araplar, umre için receb, hac için zilhicce ayını esas alıyorlar, ayrıca umrenin yapıldığı receb ayı ile haccın yapıldığı zilhicce ve onun bir öncesi zilkade ile bir sonrası muharrem aylarını haram aylar olarak kabul ediyorlardı. Zamanla haram ayların yerlerini değiştirmek veya haccın sabit bir mevsimde yapılmasını sağlamak amacıyla nesî uygulamasına başvurmaya başladılar. Birbirinin peşi sıra gelen üç haram ayda savaşmanın yasak olması Arapların hayatını zorlaştırıyor, haccın sonunda savaş yapmak isteyen kabileler muharrem ayının haramlığının ertelenmesini istiyorlardı. Ayrıca ay takvimine göre hac zamanı yılın bütün mevsimlerini dolaşıyordu. Bu durum panayırlardaki ticari hayatı olumsuz yönde etkiliyor ve ticaretten beklenen kar elde edilemiyor, yaz aylarında seyahat daha zor oluyordu. Araplar bu sakıncaları ortadan kaldırarak ticari faaliyetlerini rahatça yapmak, yarımadanın iklim şartlarına uygun tarım ürünlerini panayırlarda pazarlamak ve kendileri için uygun mevsimde seyahat etmek amacıyla hac mevsimini sabitlemek için ay takvimini güneş takvimine uyarlayıp nesî uygulamasına başvuruyorlardı. Bir ay eklenmesiyle ay takviminde aylar on üçe çıkıyordu. Doğru cevap A’dır.

Soru 52

Mekke’ye hac ve ticaret için gelen zayıf ve güçsüz kimselere yapılan haksızlıkları ortadan kaldırmayı amaçlayan antlaşmanın adı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ebü’l-Kasım
B
Ficâr
C
Ukâz
D
Hilfu’l-fudûl
E
Fetretü’l-vahy
Açıklama:
Hz. Muhammed yirmi yaşında Hilfü’l-fudûl adı verilen antlaşma için yapılan toplantıya katıldı. Toplantı Mekke’ye hac ve ticaret için gelen zayıf ve güçsüz kimselere yapılan haksızlıklar, ayrıca sık sık ortaya çıkan kabileler arası savaşlar karşısında Hz. Peygamber’in amcası Zübeyr b. Abdülmuttalib’in girişimiyle Mekke’nin en zengin, yaşlı ve nüfuzlu kabile reisi durumundaki Abdullah b. Cüd’ân et-Teymî’nin başkanlığında yapıldı. ‘Erdemli insanların yemini’ anlamına gelen bu yemin içinde yer alanlar, yerli veya yabancı olsun haksızlığa uğrayan herkesi koruyacaklarına, hakkı verilinceye kadar birlikte hareket edeceklerine ve birbirlerine maddi destekte bulunacaklarına yemin etmişlerdi. Böylece başta Hz. Peygamber olmak üzere Hilfu’l-fudûl mensupları Mekke’de birçok haksızlığın önüne geçtiler. Doğru cevap D’dir.

Soru 53

Kâbe’nin tamiri sırasında Hz. Muhammed’in hakemlik yaptığı konu aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Tamiratı hangi kabilenin yaptıracağı
B
Açılışı kimin yapacağı.
C
Tamir malzemelerinin temini.
D
Hacerülesved’in yerine yerleştirilmesi.
E
Putların nereye koyulacakları.
Açıklama:
Hz. Muhammed’in otuz beş yaşlarında iken gerçekleştirilen Kâbe tamiri sırasında Kureyşliler arasında yaptığı hakemlik önemli bir mahiyet taşımaktadır. Hz. Peygamber’in de amcası Abbas’la birlikte taş taşıyıp yardımcı olduğu tamir sırasında Kâbe yeniden inşa edildi; ancak Hacerülesved’in yerine yerleştirilmesi hususunda anlaşmazlık çıktı. Bu şerefli görevi hiçbir kabile diğerine bırakmak istemedi, hatta bu yüzden savaşmayı bile göze alanlar oldu. Hz. Muhammed, bir örtü getirterek Hacerülesved’i onun üzerine koydu, bütün kabile reislerinin iştirakiyle örtüyü kaldırdı, konulacağı hizaya gelince de taşı kendi elleriyle alıp yerine yerleştirdi. Böylece Kureyşliler arasında çıkmak üzere olan bir çatışmanın önüne geçilmiş oldu. Doğru cevap D’dir.

Soru 54

Aşağıdakilerden hangisi İslam dinini ilk kabul edenlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Ebû Leheb
B
Ali b. Ebû Tâlib
C
Ubeyde b. Hâris
D
Ebû Bekir
E
Ümmü Külsûm
Açıklama:
Hz. Peygamber bir gün Hira mağarasından dönerken Cebrâil’i tekrar gördü, yine korku ve heyecanla evine gidip yatağına yattı. Cebrâil evinde karşısına çıkarak Müddessir suresinin ilk ayetlerini okudu. Bu ayetlerde artık ilâhî mesajları insanlara ulaştırma zamanının geldiği belirtilmekte, bu görevi ifa ederken her şeyden önce Rabbine güvenmesi istenmekte, ayrıca maddi ve manevi kirlerden uzak durması talimatı verilmekteydi. Bunun üzerine Hz. Peygamber yakın çevresindeki insanları İslâm dinine davet etmeye başladı. Bu davet üç yıl kadar gizlice sürdü. Hz. Hatice’nin ardından yakın dostu Ebû Bekir, Ali b. Ebû Tâlib ve Zeyd b. Hârise, kızları Zeyneb, Rukıyye ve Ümmü Külsûm Müslüman oldu. Gizli davet sırasında, Hz. Ebû Bekir’in yakın dostları Osman b. Affân, Zübeyr b. Avvâm, Abdurrahman b. Avf, Talha b. Ubeydullah, Sa’d b. Ebû Vakkas, Osman b. Maz’ûn, Said b. Zeyd, Ayyâş b. Ebû Rebîa ve hanımı Esmâ bint Selâme, Ebû Ubeyde b. Cerrâh, Erkam b. Ebü’l-Erkam, Ebû Seleme, Ca’fer b. Ebû Tâlib ve Ubeyde b. Hâris gibi şahsiyetler de İslâm’ı kabul ettiler. Doğru cevap A’dır.

Soru 55

Müslümanların Habeşistan’a hicret etmesinin sebebi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kral Ashame en-Necâşî’nin daveti.
B
Müslümanlığı Afrika’ya yaymak.
C
Habeşistan’da bir cami yapmak.
D
Habeşitan’ın dini hakkında bilgi almak.
E
Uğradıkları işkencelerden kaçmak.
Açıklama:
İslâmiyet Mekke’de yavaş yavaş yayılırken müşriklerin Müslümanlara karşı tavırları da sertleşti, sözlü tepkilere fiilî müdahaleler de eklendi. Ashabının mâruz kaldığı zulüm ve işkencelere son derecede üzülen fakat engellemeye gücü yetmeyen Hz. Peygamber, Müslümanlara, dinlerini yaşayabilecekleri ve can güvenliğine sahip olabilecekleri bir yer olarak Habeşistan’a gitmeyi tavsiye etti. Doğru cevap E’dir.

Soru 56

Hz. Muhammed İslamiyet’i yaymak için ilk olarak nereye gitmiştir?

Seçenekler

A
Şuaybe
B
Taif
C
Kudüs
D
Medine
E
Yesrib
Açıklama:
Gelişen olaylar çizgisinde Kureyşlilerin Hz. Peygamber’e karşı sergiledikleri sert davranışlar artış gösteriyordu. Esasen İslâmiyet’i tebliğ açısından müşriklere yapabilecek bir şey de kalmamıştı. Peygamberliğin 10. yılından hicrete kadar geçen süre içinde Hz. Muhammed, başka insanlara ulaşıp davetine devam etmek üzere gözünü Mekke dışına çevirdi. Yanına Zeyd b. Hârise’yi alarak Sakîf kabilesinin yaşadığı Tâif’e gitti. Kabilenin ileri gelenlerinden Amr b. Umeyr’in üç oğlunu, Abdüyâlîl, Mes’ûd ve Habîb’i, ayrıca kabilenin diğer bazı önemli kişilerini İslâmiyet’e davet etti. Doğru cevap B’dir.

Soru 57

İkinci Akabe Biatı hangi tarihte gerçekleşmiştir?

Seçenekler

A
569
B
597
C
605
D
622
E
698
Açıklama:
Hz. Muhammed peygamberliğin 13. yılının (622) hac mevsiminde, ikisi kadın yetmiş beş Yesribli Müslüman, henüz Müslüman olmayanların da yer aldığı hac kafilesiyle birlikte Mekke’ye gelerek hacdan sonra Akabe’de, Hz. Peygamber’le gizlice buluştu. Hz. Peygamber henüz Müslüman olmayan amcası Abbas’la oraya gelmişti. Yesriblilerin kendisini şehirlerine davet etmeleri üzerine, Hz. Peygamber önce Kur’an-ı Kerim’den bazı ayetler okudu, kendilerini İslâm’a kuvvetli bir şekilde bağlanmaları gerektiği hususunda teşvik edici sözler söyledi. Böylece İkinci Akabe Biatı’ı gerçekleşmiş oldu. Doğru cevap D’dir.

Soru 58

Hz. Muhammed’in hicret sırasında uğradığı Sâlim b. Avf kabilesinin önemli bir yere sahip olmasının sebebi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hicret ile ilgili vahiy burada gelmiştir.
B
Hz. Muhammed burada suikasta uğramıştır.
C
Hicret burada son bulmuştur.
D
İlk Cuma namazı burada kılınmıştır.
E
Yollar kapatılarak hicret engellenmiştir.
Açıklama:
Hz. Peygamber beraberindekilerle birlikte 12 Rebîülevvel 1 (24 Eylül 622) Cuma günü Kubâ’dan Yesrib’e hareket etti. Cuma namazı vakti girince Rânûnâ vadisinde Sâlim b. Avf kabilesine uğradı; burada ilk Cuma hutbesini okudu ve namazını kıldırdı. Doğru cevap D’dir.

Soru 59

Hz. Muhammed’in Medine’de misafir olduğu ev kimindir?

Seçenekler

A
Ümmü Ma’bed Âtike bint Hâlid
B
Abdullah b. Uraykıt
C
Ebû Eyyûb el-Ensâri
D
Âmir b. Füheyre
E
Ayyâş b. Ebû Rebîa
Açıklama:
Medine’ye varan Hz. Peygamber şehir halkı tarafından büyük bir coşkuyla karşılandı. Medine’de görülmemiş bir şenlik ve bayram havası yaşanıyordu. Yolun iki tarafında sıralanan yediden yetmişe herkes, kadınlar ve çocuklar büyük bir sevinç içerisinde Allah’ın yüce elçisini karşılıyordu. Hemen herkes Hz. Peygamber’in kendi evlerine misafir olmasını istiyor, davette bulunup ısrar ediyordu. Hz. Peygamber Kasvâ adlı devesinin üzerinde halkı selamlayıp kendilerine teşekkür ederken, devesinin çöktüğü yere en yakın eve misafir olacağını söyleyerek şehre girdi ve Ebû Eyyûb el-Ensârî’nin evine misafir oldu. Böylece çile ve ıstırap dolu Mekke dönemi sona erdi ve İslâm tarihinde yeni bir dönem başladı. Doğru cevap C’dir.

Soru 60

  1. İslâm Peygamberi’nin soyu yirmi birinci kuşaktan atası olan Adnân vasıtasıyla
    Hz. İbrahim’in oğlu Hz. İsmail’e dayanır.
  2. Hz. Muhammed’in babası, Kureyş’in Benî Hâşim kolundan Abdullah b. Abdülmuttalib, annesi ise Kureyş kabilesinin Benî Zühre koluna mensup Vehb b.
    Abdümenâf’ın kızı Âmine’dir.
  3. Hz. Peygamber onların evliliklerinden dünyaya gelen
    ikinci çocuklarıdır.
  4. Hz. Peygamber’in baba tarafından dedesi Abdülmuttalib b. Hâşim,
    babaannesi Fâtıma bint Amr, anne tarafından dedesi Vehb b. Abdümenâf, anneannesi de Berre bint Abdüluzzâ’dır.
Yukarıda verilen bilgilerlerden hangileri doğrudur?

Seçenekler

A
I,II,III
B
II,III
C
III
D
I,II,IV
E
II,III,IV
Açıklama:
Hz. Peygamber onların evliliklerinden dünyaya gelen
tek çocuklarıdır.

Soru 61

Araplar arasında kullanılan belirli bir takvimin olmaması ve ay takviminin güneş takvimine uyarlanarak takvime yapılan müdahale demek olan uygulamanın adı nedir?

Seçenekler

A
Nesi
B
Haris
C
Mensup
D
Beni Neccar
E
Ebva
Açıklama:
Hz. Muhammed büyük atası Hz. İbrahim’in duası (el-Bakara, 2/128) ve kendinden önceki peygamber Hz. İsa’nın müjdesi (es- Saf, 61/6) olarak Arap yarımadasının batısındaki Hicaz bölgesinde yer alan Mekke’de dünyaya geldi.Araplar arasında kullanılan belirli bir takvimin olmaması ve ay takviminin güneş takvimine uyarlanarak takvime yapılan müdahale demek olan nesî uygulamasından dolayı doğum tarihi ihtilaflıdır.

Soru 62

Câhiliye döneminde Arap kabileleri arasında sık sık çeşitli sebeplerle savaşlar çıkardı. Hatta kan dökmenin yasak olduğu haram aylarda bile savaşların yapıldığı olur ve bu aylarda cereyan eden savaşlara Ficâr adı verilirdi. Hz. Peygamber de gençliğinde böyle bir savaşa katılmak durumunda kalmıştı. Müttefik Kureyş-Kinâne ve Kays-Aylân kabileleri arasında çıkan ve Ficâr savaşlarının en şiddetlisi olan savaşın esas sebebi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kureyşlilerin kabile asabiyeti
B
Kureyş ve Kinânelilerin başkumandanlığına getirilmesi
C
Benî Kinâne’den Berrâd b. Kays’ın Hevâzin eşrafından Urve b. Utbe’yi
öldürmesi
D
Hilfü’l-fudûl adı verilen antlaşma
E
Mekke’ye hac ve ticaret için gelen zayıf ve güçsüz kimselere yapılan haksızlıklar
Açıklama:
Câhiliye döneminde Arap kabileleri arasında sık sık çeşitli sebeplerle savaşlar çıkardı. Hatta kan dökmenin yasak olduğu haram aylarda bile savaşların yapıldığı olur ve bu aylarda cereyan eden savaşlara Ficâr adı verilirdi. Hz. Peygamber de gençliğinde böyle bir savaşa katılmak durumunda kalmıştı. Müttefik Kureyş-Kinâne ve Kays-Aylân kabileleri arasında çıkan ve Ficâr savaşlarının en şiddetlisi olan savaşın esas sebebi Benî Kinâne’den Berrâd b. Kays’ın Hevâzin eşrafından Urve b. Utbe’yi öldürmesiydi.

Soru 63

Hz. Hatice ile evlendikten sonra Hz. Peygamber’in ailesine üç kişi daha katıldı.
I.Bunlardan ilki Hz. Hatice’nin kendisine hediye ettiği ve onun da hürriyetine kavuşturup evlâtlık edindiği Zeyd b. Hârise’dir.
II. İkincisi Mekke’de ortaya çıkan kıtlık yüzünden maddi sıkıntı ile karşılaşan amcası Ebû Tâlib’e destek olmak üzere yanına aldığı ve o sıralarda beş yaşında olduğu rivayet edilen Ali b. Ebû Tâlib’dir.
III. Üçüncüsü ise Hz. Peygamber’in şemâilini en güzel ve ayrıntılı şekilde anlatan üvey oğlu Hind b. Ebû Hâle’dir.
IV.Hz.Haticenin ilk evliliğinden olan oğlu İbrahim
Yukarıda verilen bilgilerden hangileri doğrudur?

Seçenekler

A
I,II
B
I,II,III
C
I,III
D
I,IV
E
I,II,IV
Açıklama:
Hz. Hatice ile evlendikten sonra Hz. Peygamber’in ailesine üç kişi daha katıldı. Bunlardan ilki Hz. Hatice’nin kendisine hediye ettiği ve onun da hürriyetine kavuşturup evlâtlık edindiği Zeyd b. Hârise’dir. İkincisi Mekke’de ortaya çıkan kıtlık yüzünden maddi sıkıntı ile karşılaşan amcası Ebû Tâlib’e destek olmak üzere yanına aldığı ve o sıralarda beş yaşında olduğu rivayet edilen Ali b. Ebû Tâlib’dir. Üçüncüsü ise Hz. Peygamber’in şemâilini en güzel ve ayrıntılı şekilde anlatan üvey oğlu Hind b. Ebû Hâle’dir.

Soru 64

“Allah hiçbir zaman seni utandırıp üzmeyecektir. Çünkü sen akrabanı gözetir, doğruyu
söyler, acizlerin elinden tutarsın; yoksullara yardım eder, misafirleri ağırlarsın; haksızlığa uğrayanların yanında yer alırsın” diyerek Hz. Peygamber'e destek olup ona inandığını söyleyen kimdir?

Seçenekler

A
Amcaoğlu Varaka
B
Hz. Ebû Bekir
C
Esmâ bint Selâme
D
Hz. Hatice
E
Ümmü Külsûm
Açıklama:
Hz. Hatice “Allah hiçbir zaman seni utandırıp üzmeyecektir. Çünkü sen akrabanı gözetir, doğruyu söyler, acizlerin elinden tutarsın; yoksullara yardım eder, misafirleri ağırlarsın;
haksızlığa uğrayanların yanında yer alırsın” demek suretiyle samimi duygularını
dile getirip teselli etti ve kendisine inandığını belirtti.

Soru 65

Kur’an-ı Kerim’de Hz.Peygamber’e ve Müslümanlara düşmanlık yapanların sözlerine, fiillerine ve hatta niyetlerine dair açık ifadeler bulunmasına rağmen onun dışında hiçbirinin adı zikredilmemiştir.
Bahsi geçen kişi kimdir?

Seçenekler

A
Ebû Tâlib
B
Hz. İbrahim
C
Ebû Seleme
D
Hz. Ebû Bekir
E
Ebû Leheb
Açıklama:
Kur’an-ı Kerim’de Hz. Peygamber’e ve Müslümanlara düşmanlık yapanların sözlerine, fiillerine ve hatta niyetlerine dair açık ifadeler bulunmasına rağmen Ebû Leheb dışında hiçbirinin adı zikredilmemiştir.

Soru 66

Hz. Peygamber’in gittikçe taraftar topladığını, inanç ve davranışlarını eleştirdiğini gören Kureyşliler onu küçümsemeye ve ona hakaret etmeye başladılar; bir süre sonra da şiddete başvurmaktan çekinmediler. Kaynaklar müşriklerin Hz.Peygamber’e ve Müslümanlara uyguladıkları acımasız eza, cefa ve işkencelerden ayrıntılı olarak bahseder. Özellikle bazı azılı müşriklerin yaptığı işkenceler insanlık adına utanç vericiydi.
Aşağıdakilerden hangisi yukarıda bahsedilen kişilerden değildir?

Seçenekler

A
Ebû Cehil
B
Ebû Süfyan
C
Velid b. Mugîre
D
Hakem b. Ebü’l-As
E
Ebû Seleme
Açıklama:
Hz. Peygamber’in gittikçe taraftar topladığını, inanç ve davranışlarını eleştirdiğini gören Kureyşliler onu küçümsemeye ve ona hakaret etmeye başladılar; bir süre sonra da şiddete başvurmaktan çekinmediler. Kaynaklar müşriklerin Hz.Peygamber’e ve Müslümanlara uyguladıkları acımasız eza, cefa ve işkencelerden ayrıntılı olarak bahseder. Özellikle Ebû Cehil, Ebû Süfyan, Ebû Leheb, Ümeyye b. Halef, Velid b. Mugîre, Ukbe b. Ebû Mu’ayt ve Hakem b. Ebü’l-As gibi azılı müşriklerin yaptığı işkenceler insanlık adına utanç vericiydi.

Soru 67

Bir gün, Hz. Muhammed’i öldürmek üzere evinden çıkmış, yolda kız kardeşi Fâtıma’nın İslâm’ı benimsediğini öğrenince önce onun evine gitmiş, Tâhâ suresinin ilk ayetlerini okuduklarını duyunca eniştesi Said b. Zeyd ve kız kardeşini dövmüştü. Fâtıma’nın kararlılığını ve kanlar içinde kaldığını görünce pişmanlık duyarak okudukları sayfaları istemiş, Tâhâ ve Abese suresinin ilk ayetlerinin etkisi altında kalarak Dârülerkam’da bulunan Hz. Peygamber’in huzuruna çıkıp Müslüman olmuştu.
Yukarıda bahsi geçen kişi kimdir?

Seçenekler

A
Hz. Peygamber’in amcası Hamza
B
Ebû Cehil
C
Ömer b. Hattab
D
Ebû Tâlib
E
Ebû Süfyân
Açıklama:
Rivayete göre Ömer, bir gün, Hz. Muhammed’i öldürmek üzere evinden çıkmış, yolda kız kardeşi Fâtıma’nın İslâm’ı benimsediğini öğrenince önce onun evine gitmiş, Tâhâ suresinin ilk ayetlerini okuduklarını duyunca eniştesi Said b. Zeyd ve kız kardeşini
dövmüştü. Fâtıma’nın kararlılığını ve kanlar içinde kaldığını görünce pişmanlık duyarak okudukları sayfaları istemiş, Tâhâ ve Abese suresinin ilk ayetlerinin etkisi altında kalarak Dârülerkam’da bulunan Hz. Peygamber’in huzuruna çıkıp Müslüman olmuştu. Ömer’in Müslüman oluşuna tekbir getirerek karşılık veren Hz.Peygamber ile orada bulunanlar da tekbir getirdi ve hep beraber Dârülerkam’dan çıkıp Kâbe’ye gittiler.

Soru 68

  1. Kureyşli müşrikler Müslümanların Mekke’den ayrılmalarına müsaade etmek istememesi
  2. Kureyşli müşriklerin çeşitli zorluklar çıkartıp ellerinden geldiğince hicreti engellemeye çalışması
  3. Müslümanların hapse atılması
  4. Müslümanları Medineye göndermek istemeleri
Yukarıdakilerden hangileri Hicret'in umumiyetle gizlice yapılmasının sebeplerindendir?

Seçenekler

A
ı,ıı,ııı
B
ı,ıı
C
ıı,ıv
D
ı,ıı,ıv
E
ıı,ııı
Açıklama:
Hicret umumiyetle gizlice yapılıyordu. Çünkü Kureyşli müşrikler Müslümanların Mekke’den ayrılmalarına müsaade etmek istemiyor, çeşitli zorluklar çıkartıp ellerinden geldiğince hicreti engellemeye çalışıyor, hatta bazı Müslümanları hapsediyorlardı.

Soru 69

Kureyş müşrikleri, Hz. Muhammed’in de bir gün oraya giderek ashabıyla birlikte kendilerine karşı tehlike ve tehdit oluşturacağından endişe etmeye başladılar. Gelişmeler karşısında nasıl bir yol takip edeceklerini belirlemek üzere Dârünnedve’de
toplandılar. Hz. Peygamber’in mensup olduğu Hâşimoğullarından kimsenin alınmadığı toplantıda Hz. Muhammed’in sürgüne gönderilmesi veya hapsedilmesi gibi görüşler ileri sürüldü. Sonunda onu öldürmeyi,Hâşimoğullarının kan davası gütmesini önlemek için de bu işin bir kişi tarafından değil, bütün kabilelerden birer kişinin katılacağı bir topluluk tarafından yerine getirilmesini kararlaştırdılar.
Hz.peygamberin öldürülmesinin kararlaştırılmasına neden olan fikri teklif eden kişi kimdir?

Seçenekler

A
Abdullah b. Uraykıt
B
Ebû Cehil
C
Hz. Ali
D
Ümmü Ma’bed Âtike bint Hâlid
E
Âmine bint Vehb
Açıklama:
Müslümanların inançları uğruna görülmemiş bir fedakârlık anlayışı içinde evlerinden, mal ve mülklerinden vazgeçip Yesrib’e hicret ettiklerini gören Kureyş müşrikleri, Hz. Muhammed’in de bir gün oraya giderek ashabıyla birlikte kendilerine karşı tehlike ve tehdit oluşturacağından endişe etmeye başladılar. Gelişmeler karşısında nasıl bir yol takip edeceklerini belirlemek üzere Dârünnedve’de toplandılar. Hz. Peygamber’in mensup olduğu Hâşimoğullarından kimsenin alınmadığı toplantıda Hz. Muhammed’in sürgüne gönderilmesi veya hapsedilmesi gibi görüşler ileri sürüldü. Sonunda Ebû Cehil’in teklifiyle onu öldürmeyi, Hâşimoğullarının kan davası gütmesini önlemek için de bu işin bir kişi tarafından değil, bütün kabilelerden birer kişinin katılacağı bir topluluk tarafından yerine getirilmesini kararlaştırdılar.

Soru 70

Hz. Muhammed’in de mensup olduğu Kuzey Arapları aşağıdaki isimlerden hangisiyle anılmaktadır?

Seçenekler

A
Adnânîler
B
Hâşimîler
C
Kureyşliler
D
Benî Hâşimîler
E
Hârisîler
Açıklama:
İslâm Peygamberi’nin soyu yirmi birinci kuşaktan atası olan Adnân vasıtasıyla Hz. İbrahim’in oğlu Hz. İsmail’e dayanır. Bu sebeple Hz. Muhammed’in de mensup olduğu Kuzey Araplarına İsmâilîler veya Adnânîler gibi isimler verilir. Hz. Peygamber’in Adnân’a kadar soy kütüğü kesin olarak bilinmektedir.

Soru 71

Kan dökmenin yasak olduğu haram aylarda cereyan eden savaşlara verilen isim aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ficâr
B
Kinâne
C
Kays
D
Aylân
E
Hevâzin
Açıklama:
Câhiliye döneminde Arap kabileleri arasında sık sık çeşitli sebeplerle savaşlar çıkardı. Hatta kan dökmenin yasak olduğu haram aylarda bile savaşların yapıldığı olur ve bu aylarda cereyan eden savaşlara Ficâr adı verilirdi.

Soru 72

Hz. Peygamber Mekke’deki birçok Kureyşli gibi ticaret ile meşgul olmuştur. Bu dönemde onun çeşitli yerlere ticaret amacıyla seyahat ettiği bilinmektedir. Aşağıdakilerden hangisi Hz. Peygamber'in ticaret maksadıyla gittiği panayırlardan biri değildir?

Seçenekler

A
Ukâz
B
Yabanlu
C
Hubâşe
D
Muşakkar
E
Debâ
Açıklama:
Hz. Peygamber Mekke’deki birçok Kureyşli gibi ticaret ile meşgul olmuştur. Kumaş ve tahıl ticaretiyle uğraşan Ebû Tâlib’e yardım etmek suretiyle ticaret hayatına başlamış ve amcasının yaşlandığı yıllarda kendisi ticarete devam etmiştir. Bu dönemde onun çeşitli yerlere ticaret amacıyla seyahat ettiği bilinmektedir. Mekke yakınlarındaki Ukâz panayırının yanısıra Mekke’nin güneyinde Yemen yolu üzerinde on günlük mesafedeki Hubâşe panayırına, bir veya iki defa Yemen’e, ayrıca Doğu Arabistan’daki Muşakkar ve Debâ panayırlarına gittiği tespit edilebilmekte hatta Habeşistan’a gittiği tahmin edilmektedir.

Soru 73

Hz. Muhammed'in çevresinde iffeti, mertliği, merhameti ve hak severliğinin yanı sıra ticaret hayatında da doğruluğu ve güvenilirliği sebebiyle kendisine verilen unvan aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
el-Tâlib
B
el-Emîn
C
el-Abbâs
D
el-Hâris
E
el-Hamza
Açıklama:
Câhiliye döneminin yaygın kötülüklerinin hiçbirine bulaşmaksızın temiz bir hayat yaşayan Hz. Muhammed çevresinde iffeti, mertliği, merhameti ve hak severliğinin yanı sıra ticaret hayatında da doğruluğu ve güvenilirliği sebebiyle “Muhammedü’l-Emîn” veya sadece “el-Emîn” unvanıyla bilinmekteydi.

Soru 74

Aşağıdakilerden hangisi Hz. Peygamber'in Hz. Hatice ile evliliğinden doğan çocuklarından biri değildir?

Seçenekler

A
Kasım
B
Rukıyye
C
İbrahim
D
Ümmü Külsûm
E
Abdullah
Açıklama:
Medine döneminde Hz. Mâriye’den doğan İbrahim dışında Hz. Muhammed’in bütün çocuklarının annesi Hz. Hatice’dir. Hz. Peygamber ve Hz. Hatice’nin bu evliliğinden Kasım, Zeynep, Rukıyye, Ümmü Külsûm, Fâtıma veAbdullah adlı çocukları dünyaya geldi. Hz. Peygamber, ilk oğlu Kasım dolayısıyla “Ebü’l-Kasım” künyesini almıştır.

Soru 75

Hz. Peygamber'in Kâbe tamiri sırasında Kureyşliler arasında yaptığı hakemlik önemli bir mahiyet taşımaktadır. Hz. Peygamber bu hakemliği hangi yılda yapmıştır?

Seçenekler

A
603
B
604
C
605
D
606
E
607
Açıklama:
Hz. Muhammed’in otuz beş yaşlarında iken gerçekleştirilen Kâbe tamiri sırasında Kureyşliler arasında yaptığı hakemlik önemli bir mahiyet taşımaktadır. Kureyşliler, 605 yılında yangın ve sel baskınlarından zarar gören Kâbe’yi yeniden inşa etmek istediler. Hz. Peygamber’in de amcası Abbas’la birlikte taş taşıyıp yardımcı olduğu tamir sırasında Kâbe yeniden inşa edildi; ancak Hacerülesved’in yerine yerleştirilmesi hususunda anlaşmazlık çıktı. Bu şerefli görevi hiçbir kabile diğerine bırakmak istemedi, hatta bu yüzden savaşmayı bile göze alanlar oldu. Nihayet Kureyş’in ileri gelenlerinden Ebû Ümeyye b. Mugîre, “Benî Şeybe kapısından Kâbe’ye ilk giren kimsenin vereceği karara uyulmasını” teklif etti; Kureyşliler bu teklifi benimseyip beklemeye başladılar. Kapıdan Hz. Muhammed’in girdiği görülünce orada bulunanlar “İşte el-Emîn, işte Muhammed geldi!” diyerek memnuniyetlerini ifade ettiler. Hz. Muhammed, bir örtü getirterek Hacerülesved’i onun üzerine koydu, bütün kabile reislerinin iştirakiyle örtüyü kaldırdı, konulacağı hizaya gelince de taşı kendi elleriyle alıp yerine yerleştirdi. Böylece Kureyşliler arasında çıkmak üzere olan bir çatışmanın önüne geçilmiş oldu.

Soru 76

Hz. Peygamber'e ilk vahiy yani Allah tarafından peygamber olarak görevlendirildiği haberi hangi tarihte gelmiştir?

Seçenekler

A
607
B
608
C
609
D
610
E
611
Açıklama:
Hz. Muhammed’in Hira’da bulunduğu 610 yılı Ramazan ayının son on günü içinde muhtemelen yirmi yedinci gece, bazı rivayetlere göre pazartesi günü sabaha karşı Cebrâil gelerek ona Allah tarafından peygamber olarak görevlendirildiğini haber verdi.

Soru 77

Cebrâil’in Hz. Peygamber'e Müddessir suresinin ilk ayetlerini okumasının ardından Hz. Peygamber yakın çevresindeki insanları İslâm dinine davet etmeye başladı. Aşağıdakilerden hangisi ilk Müslümanlar'dan biri değildir?

Seçenekler

A
Ebû Bekir
B
Ali b. Ebû Tâlib
C
Zeyd b. Hârise
D
Velid b. Mugîre
E
Osman b. Affân
Açıklama:
Hz. Peygamber bir gün Hira mağarasından dönerken Cebrâil’i tekrar gördü, yine korku ve heyecanla evine gidip yatağına yattı. Cebrâil evinde karşısına çıkarak Müddessir suresinin ilk ayetlerini okudu (74/1-5). Bu ayetlerde artık ilâhî mesajları insanlara ulaştırma zamanının geldiği belirtilmekte, bu görevi ifa ederken her şeyden önce Rabbine güvenmesi istenmekte, ayrıca maddi ve manevi kirlerden uzak durması talimatı verilmekteydi. Bunun üzerine Hz. Peygamber yakın çevresindeki insanları İslâm dinine davet etmeye başladı. Bu davet üç yıl kadar gizlice sürdü. Hz. Hatice’nin ardından yakın dostu Ebû Bekir, Ali b. Ebû Tâlib ve Zeyd b. Hârise, kızları Zeyneb, Rukıyye ve Ümmü Külsûm Müslüman oldu. Gizli davet sırasında, Hz. Ebû Bekir’in yakın dostları Osman b. Affân, Zübeyr b. Avvâm, Abdurrahman b. Avf, Talha b. Ubeydullah, Sa’d b. Ebû Vakkas, Osman b. Maz’ûn, Said b. Zeyd, Ayyâş b. Ebû Rebîa ve hanımı Esmâ bint Selâme, Ebû Ubeyde b. Cerrâh, Erkam b. Ebü’l-Erkam, Ebû Seleme, Ca’fer b. Ebû Tâlib ve Ubeyde b. Hâris gibi şahsiyetler de İslâm’ı kabul ettiler.

Soru 78

Aşağıdakilerden hangisi Akabe biatlarından önce Medine’ye hicret edenlerdendir?

Seçenekler

A
Âmir b. Füheyre
B
Es’ad b. Zürâre
C
Leylâ bint Hasme
D
Âmir b. Rebîa
E
Ebû Seleme el-Mahzûmî
Açıklama:
Hz. Peygamber İkinci Akabe Biatı’ndan sonra ashabına Yesrib’e hicret için izin verdi. Bunun üzerine ilk defa Âmir b. Rebîa ile hanımı Leylâ bint Hasme buraya göç ettiler; daha sonra da diğer sahabeler kafileler halinde Mekke’den ayrılmaya başladılar. Bu arada işaret etmek gerekir ki, daha önce Mekke’den Medine’ye gitmiş birkaç sahabe vardı. Bunlar Akabe biatlarından önce Medine’ye hicret eden Ebû Seleme el-Mahzûmî ve hanımı Ümmü Seleme ile Hz. Peygamber’in Medine’ye İslâm’ı tebliğ için gönderdiği Mus’ab b. Umeyr ve Abdullah b. Ümmü Mektûm idi.

Soru 79

Hz. Peygamber'in ilk Cuma hutbesini okuduğu ve namazını kıldırdığı yer aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yesrib
B
Cuhfe Vadisi
C
Harre Mevkii
D
Kudeyd Vadisi
E
Rânûnâ Vadisi
Açıklama:
Hz. Peygamber beraberindekilerle birlikte 12 Rebîülevvel 1 (24 Eylül 622) Cuma günü Kubâ’dan Yesrib’e hareket etti. Cuma namazı vakti girince Rânûnâ vadisinde Sâlim b. Avf kabilesine uğradı; burada ilk Cuma hutbesini okudu ve namazını kıldırdı.

Ünite 3

Soru 1

Mekke'den Medine'ye göç eden Müslümanlar için kullanılan isimlendirme aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ensar
B
Müşrik
C
Muhacir
D
Münafık
E
Kureyş
Açıklama:
Mekke'den Medine'ye göç eden Müslümanlar için Arapça "göç eden-hicret eden" anlamına gelen "Muhacir" ismi kullanılmıştır. Buna karşılık Medine'ye hicret eden muhacirleri misafir eden Medinelilere ise yine Arapça "arka çıkan, yardım eden" manasında "Ensar" ismi verilmiştir. Doğru cevap "C" seçeneğidir.

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi Hz. Peygamber'in Medine'ye hicret ettikten sonra yaptığı ilk faaliyetlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Müslümanların birbirleriyle kaynaşması için aralarında selamlaşmayı yaygınlaştırmalarını istemesi
B
Muhacir ve ensar arasında "muâhât" adında bir kardeşlik anlaşması imzalaması
C
Mescid-i Nebevî'yi inşa ettirmesi
D
Eğitim-öğretim için Suffe adı verilen odalar kurdurması
E
Gayrimüslim ahaliyi şehir dışına çıkartması
Açıklama:
Hz. Peygamber Mekke'den Medine'ye hicret etmesinin hemen akabinde Müslümanlar arasındaki dayanışma ve kardeşliği artırmak için bir takım uygulamalar getirmişti. Bunlardan ilki Müslümanların birbirleriyle kaynaşması için aralarında selamlaşmanın yaygınlaşmasını istemeseydi. Yine bu meyanda Mekke'den Medine'ye göç eden muhacirler ile onları misafir eden ensar arasında "muâhât" ismiyle bir kardeşlik anlaşması imzalamıştır. Ayrıca Müslümanların topluca ibadet etmeleri ve İslam'ı öğrenmeleri için Mescid-i Nebevî'yi inşa ettirmiş ve bu mescidin yanına eğitim-öğretim faaliyetlerinin yürütülebilmesi için suffe ismiyle odalar oluşturulmuştu. Bununla birlikte Hz. Peygamber Medine'de yaşayan gayrimüslim ahali ile de bir arada yaşamanın yollarını aramış ve bunun için Medine'deki Yahudilerle ve Müslüman olmayan Araplarla onların şehirde güven ve barış içinde yaşamaları için antlaşmalar yapmıştı. Doğru cevap "E" seçeneğidir.

Soru 3

Aşağıdakilerden hangisi Hz. Peygamber'in Medine'deki Yahudiler ve Müslüman olmayan Araplar ile imzaladığı anlaşmadır?

Seçenekler

A
Medine Vesikası
B
Muâhat
C
Hudeybiye Barışı
D
Akabe Biatı
E
Tebük Antlaşması
Açıklama:
Hz.Peygamber Medine'ye hicret ettikten sonra burada yaşayan Yahudi ve Müslüman olmayan Arapların şehirde güven ve barış içinde yaşamaları için onlarla Medine Vesikası adı verilen bir antlaşma imzalamıştı. Doğru cevap "A" seçeneğidir.

Soru 4

Bedir Savaşı ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Müşriklerin ordusunu Ebu Süfyan komuta etmiştir.
B
Müslümanlar sayıca müşriklerden üstündür.
C
Hz. Hamza bu savaşta şehit düşmüştür.
D
Savaşın sonunda Hudeybiye antlaşması imzalanmıştır.
E
Savaş 624 yılında gerçekleşmiştir.
Açıklama:
13 Mart 624 yılında meydana gelen Bedir Savaşı'nda Müslümanlar sayıca kendilerinden üstün olan Ebû Cehil komutasındaki müşrik ordusunu mağlup etmiş ve böylece İslam dinini Arap yarımadasında hızlı bir şekilde yayılma imkanı bulmuştur. Doğru cevap "E" seçeneğidir.

Soru 5

Hz. Peygamber'in yaralandığı ve amcası Hz. Hamza'nın şehit düştüğü savaş aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Bedir Savaşı
B
Hendek Savaşı
C
Uhud Savaşı
D
Mute Savaşı
E
Tebük Savaşı
Açıklama:
Bedir Savaşından sonra 625 yılında meydana gelen Uhud Savaşında Müslümanlar ağır kayıplar verdiği gibi Hz. Peygamber yaralanmış, en büyük destekçilerinden ve Müslümanların büyük savaşçılarından olan amcası Hz. Hamza ise şehit düşmüştü.

Soru 6

Hudeybiye Antlaşması ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Bedir Savaşı sonunda imzalanmıştır.
B
Müslümanlar ile Kureyşli müşrikler arasında yapılmıştır.
C
Antlaşma hükümlerinin on yıl süreyle geçerli olması kabul edilmiştir.
D
628 yılında imzalanmıştır.
E
İslamiyetin yayılmasına olumlu etkisi olmuştur.
Açıklama:
Hendek savaşının ertesinde 628 yılında Müslümanlar ile Kureyşli müşrikler arasında Hudeybiye Barışı yapılmıştı. On yıllık bir barış antlaşması olan bu barışla birlikte Hz. Peygamber İslamiyet'i yaymak için kendisine bir hareket alanı bulmuş ve böylece İslam'a girenlerin sayısı hızla artmaya başlamıştı. Doğru cevap "A" seçeneğidir.

Soru 7

Aşağıdakilerden hangisi Hz. Peygamber'in Medineli Yahudilere karşı yaptığı askeri harekatlardan biridir?

Seçenekler

A
Taif Kuşatması
B
Huneyn Gazvesi
C
Benî Kaynuka Gazvesi
D
Benî Müstalik Gazvesi
E
Tebük Seferi
Açıklama:
Hz. Peygamber Medine'ye göç ettikten sonra burada yaşayan Yahudilerle onların Müslümanlara karşı herhangi bir faaliyette bulunmaması şartıyla barış içinde yaşamak için Medine Vesikası denilen bir antlaşma yapmıştı. Ancak Yahudiler bu antlaşmaya ilerleyen zamanlarda riayet etmeyerek Müslümanların aleyhinde bir takım faaliyetlere girişip, Müslümanlara tacizlerde bulunmaya başladı. Bunlardan birisi de Beni Kaynuka Yahudilerinden bir grubun Müslüman bir kadını taciz edip, ona yardıma gelen bir Müslümanı öldürmeleri hadisesiydi. Nitekim bu olay üzerine Hz. Peygamber 624 senesinde Beni Kaynuka Yahudilerinin üzerine askeri bir harekat düzenleyerek, Yahudilerin kalesini kuşattı. Kuşatma sonunda Hz.Peygamber'in emriyle Beni Kaynuka Yahudileri Medine'den sürüldü. Doğru cevap "C" seçeneğidir.

Soru 8

Aşağıdakilerdne hangisi Hz. Peygamber'in İslam'a davet için mektup gönderdiği liderlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Bizans İmparatoru Herakleios
B
Roma İmparatoru Theodosius
C
Sâsânî Hükümdarı Hüsrev Pervîz
D
Mısır Valisi Mukavkıs
E
Habeşistan Kralı Ashame
Açıklama:
Hz. Peygamber 628 yılında dönemin önde gelen devlet adamlarına İslam'a girmeleri için mektuplar yazdırmıştı. Bunlar arasında Bizans İmparatoru Herakleios, Sâsânî Hükümdarı Hüsrev Pervîz, Mısır Valisi Mukavkıs,Habeşistan Kralı Ashame gibi isimler bulunmakla birlikte bazı Arap kabile reislerine de İslam'a davet mektupları Hz. Peygamber tarafından yollanmıştı. Doğru cevap "B" seçeneğidir.

Soru 9

Zeyd b. Harise ve Cafer b. Ebu Talib gibi önemli sahabelerin şehit düştükleri savaş aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Tebük Seferi
B
Uhud Savaşı
C
Hendek Savaşı
D
Mûte Savaşı
E
Benî Kurayza Gazvesi
Açıklama:
629 yılında Hz. Peygamber'in gönderdiği elçinin Gassânî Emîri Şürahbîl b. Amr tarafından öldürülmesi, yine Zâtuatlah'a gönderdiği on beş kişilik heyetin şehit edilmesi üzerine Hz. Peygamber bölgeye Zeyd b. Harise komutasında 3000 kişilik bir kuvvet göndermişti. Mûte bölgesinde yapılan savaşta İslam ordusu karşılaştığı Bizans ve Hristiyan Araplardan müteşekkil orduyla çetin bir mücadeleye girmiş, bunun sonucunda sırayla ordunun komutanlıklarını yapan Zeyd b. Harise, Cafer b. Ebu Talib ve Abdullah b. Revaha gibi önemli sahabeler şehit düşmüştür. Dağılmakta olan İslam ordusunu ise Halid b. Velid bir araya getirmiş ve en az zayiatla çöle çekilmelerini sağlamıştır. Doğru cevap "D" seçeneğidir.

Soru 10

Hz. Peygamber'in bizzat katıldığı son sefer aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Mûte Savaşı
B
Hayber'in Fethi
C
Benî Nadîr Gazvesi
D
Tâif Kuşatması
E
Tebük Gazvesi
Açıklama:
Hz. Peygamber'in bizzat katıldığı son sefer Tebük seferi olup, 630 yılında Bizans imparatorunun Müslümanlara karşı savaş hazırlığında olduğunun haber alınmasıyla gerçekleşmiştir. Hz. Peygamber 30.000 kişilik bir orduyla Medine'ye 700 km uzaklıktaki Tebük'e gelip burada ordugahını kurmuş ancak Bizans ordusuna rastlanmaması nedeniyle Medine'ye geri dönülmüştür. Doğru cevap "E" seçeneğidir.

Soru 11

Seçeneklerden hangisi Hz. Peygamberin Medine'ye hicretinde ona kucak açan kabilelerden biridir?

Seçenekler

A
Evs
B
Kureyş
C
Haşimoğulları
D
Beni Kurayza
E
Beni Nadir
Açıklama:
Hicretle birlikte Hz. Muhammed Medine’de peygamberlik görevini yerine getirme
ve İslâmiyet’i yaymak için uygun bir ortam buldu. Bundan istifadeyle Müslümanların gerek kendi aralarında gerekse Müslüman olmayan gruplarla birlik ve beraberlik içerisinde yaşamasını sağlamak üzere bazı dinî ve toplumsal düzenlemeler gerçekleştirdi. Müslümanların birbirleriyle kaynaşması için aralarında selâmı yaymalarını istedi. Neredeyse bütün mal varlklarını Mekke’de bırakarak islâm ve iman uğruna Medine’ye hicret etmiş muhacirler ile onlara evlerini açıp maddî imkânlarını paylaşan, Evs ve Hazrec kabilesine mensup olup ensar adı verilen Müslümanlar arasında ‘muâhât’ denilen kardeşlik antlaşması yaptı. Böylece muhacirlerin ihtiyaçları karflılandığı gibi Câhiliye dönemindeki kabile temeline dayalı kardeşli anlayışının yerini din ve iman kardeşliği aldı.

Soru 12

Seçeneklerden hangisinde Medine Vesikası'nın tarafları doğru verilmiştir?

Seçenekler

A
Evs ve Hazrec kabileleri
B
Hz Peygamber ve Yahudiler ile müslüman olmayan araplar
C
Evs ve Hazrec kabileleri ile Yahudi kabileleri
D
Beni Nadir, Beni Kaynuka ve Beni Kurayza
E
Evs, Hazrec ve Hz Peygamber
Açıklama:
Hz. Peygamber muâhât ile Müslümanlar arasında birlik ve dayanışmayı sağladıktan sonra Müslümanların ve Yahudi kabileleriyle henüz Müslüman olmamış Arapların şehirde barış ve güven içinde yaşamalarını sağlamak üzere Medine Vesikası adı verilen bir antlaşma yaptı.

Soru 13

Seçeneklerden hangisi Hz Peygamber'in Medine'de yaptığı sosyal işlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Pazaryeri yaptırması
B
Bakı mezarlığının yerini tahsis etmesi
C
Nüfus sayımı yaptırması
D
Medine'nin bir kısmını harem ilan etmesi
E
Mescid-i Nebevi'yi inşa ettirmesi
Açıklama:
Medine’de Müslümanlar için bir pazaryeri yaptırdı; Bakı’ mevkiini de mezarlık için tahsis etti. Hz. Peygamber’in emriyle nüfus sayımı yapıldı. Medine’nin sınırları belirlenen belli bir alanı harem ilan edildi. Bu yapılan işler gündelik hayata yönelik iken, Mescid-i Nebevi ibadet ile eğitim ve öğretim başta olmak üzere Hz. Peygamber’in hemen bütün faaliyetlerinin yerine getirilmesi amacıyla kullanılan yerdi.

Soru 14

Bütün mal varlıklarını bırakarak Mekke’den Medine’ye hicret edenlere kişilere ne ad verilmiştir?

Seçenekler

A
Muhacir
B
Ensar
C
Muâhât
D
Gazve
E
Seriyye
Açıklama:
Bütün mal varlıklarını bırakarak Mekke’den Medine’ye hicret edenlere muhacir (çoğulu muhacirin), onlarla maddi imkanlarını paylaşarak yardımcı olan Medineli Müslümanlara da ensar denilir.

Soru 15

Aşağıdakilerden hangisi hicretten kısa bir süre sonra Medineli Müslümanlara gönderildikleri mektupta, Hz. Muhammed’i güven ve koruma altına alıp ona yardım etmelerinin utanılacak bir şey olduğunu, bu davranışlarından vazgeçmeleri gerektiğini, aksi takdirde bunun savaş sebebi olduğunu bildiren kişilerden biridir?

Seçenekler

A
Halid b. Velid
B
Ebû Süfyân
C
Ebû Cehil
D
Selmân-i Fârisî
E
Amr b. Abdüved
Açıklama:
Hicretten kısa bir süre sonra Kureyş ileri gelenlerinden Ebû Süfyân ile Übey b. Halef Medineli Müslümanlara gönderdikleri mektupta, Hz. Muhammed’i güven ve koruma altına alıp ona yardım etmelerinin utanılacak bir şey olduğunu, bu davranışlarından vazgeçmeleri gerektiğini, aksi takdirde bunun savaş sebebi olduğunu bildirdiler.

Soru 16

I. Medine’ye sığınmış bulunan Müslümanları Kureyşlilerin tehdidinden korumak
II. Müslümanların bir güç olduğunu Kureyşliler’e göstermek
III. Hakimiyet alanını genişletmek
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Hz. Muhammed’in hicretten sonra bir yıla yaklaşan süre içinde gerçekleştirdiği askerî operasyonların nedenidir?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I ve II
E
I, II ve III
Açıklama:
Hz. Peygamber hicretten 7 ay sonraki (Mart 623) dönemden başlamak üzere bir yıla yaklaşan bir süre içinde, Medine’ye sığınmış bulunan Müslümanları Kureyşlilerin tehdidinden korumak, Müslümanların bir güç olduğunu onlara göstermek amacıyla Sîfülbahr Seriyyesi, Buvât Gazvesi, Ebva Gazvesi, Uşeyre Gazvesi vb. gibi sekiz kadar askerî operasyon gerçekleştirdi.

Soru 17

Bedir Gazvesi ile ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi doğru değildir?

Seçenekler

A
Ebû Cehil dâhil yetmiş müşrik öldürüldü.
B
Yetmiş müşrik esir alındı.
C
Bazı esirler karşılıksız serbest bırakıldı.
D
İki esir ölüme mahkûm edildi.
E
Bütün ganimetler Hz. Muhammed’e verildi.
Açıklama:
13 Mart 624 Cuma sabahı, 305 kişilik Müslüman kuvvetiyle, 1000 kişilik müşrik ordusu arasındaki savaşta Ebû Cehil dâhil yetmiş müşrik öldürüldü, yetmişi esir alındı. Müslümanlar ise on dört şehid verdi. Kur’an’da elde edilen zaferin Allah’ın yardımıyla gerçekleştiği ve Müslüman ordusunun meleklerle desteklendiği ifade edilmektedir (el-Enfâl 8/8-12; krş. Âl-i İmrân 3/123-127). Esirlere karşı iyi davranılmasını emreden Hz. Peygamber onlardan sadece ikisini, Ukbe b. Ebû Muayt ile Nadr b. Hâris’i vaktiyle Müslümanlara yaptıkları işkenceye karşılık ölüme mahkum etti, diğer esirlere yapılacak muamele konusunda da ashabın görüşünü aldı. Hz. Ebû Bekir’in teklifini benimseyerek esirler fidye karşılığı serbest bırakıldı. Bazı esirler karşılıksız, okuma yazma bilenler ise on Müslümana okuma yazma öğretmeleri şartıyla serbest bırakıldı. Müşriklerden elde edilen ganimetler bir araya toplanarak savaşa katılanlar arasında eşit şekilde bölüşüldü.

Soru 18

Hz. Muhammed’in Medine’ye hicret etmiş muhacirler ile ensar adı verilen Müslümanlar arasında yaptığı kardeşlik antlaşmasına ne ad verilir?

Seçenekler

A
Muhacir
B
Ensar
C
Muâhât
D
Gazve
E
Seriyye
Açıklama:
Hicretle birlikte Hz. Muhammed Medine’de peygamberlik görevini yerine getirme ve İslâmiyet’i yaymak için uygun bir ortam buldu. Bundan istifadeyle Müslümanların gerek kendi aralarında gerekse Müslüman olmayan gruplarla birlik ve beraberlik içerisinde yaşamasını sağlamak üzere bazı dinî ve toplumsal düzenlemeler gerçekleştirdi. Müslümanların birbirleriyle kaynaşması için aralarında selâmı yaymalarını istedi. Neredeyse bütün mal varlıklarını Mekke’de bırakarak İslâm ve iman uğruna Medine’ye hicret etmiş muhacirler ile onlara evlerini açıp maddî imkânlarını paylaşan, Evs ve Hazrec kabilesine mensup olup ensar adı verilen Müslümanlar arasında ‘muâhât’ denilen kardeşlik antlaşması yaptı. Böylece muhacirlerin ihtiyaçları karşılandığı gibi Câhiliye dönemindeki kabile temeline dayalı kardeşlik anlayışının yerini din ve iman kardeşliği aldı.

Soru 19

Okçuların itaatsizliği nedeniyle kaybedilen, Hz. Hamza’nın şehit edildiği ve Hz. Muhammed’in yaralandığı gazve aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Bedir
B
Uhud
C
Hendek
D
Müreysî
E
Huneyn
Açıklama:
Yanında kalan 700 sahabesiyle Uhud dağı eteklerine gelen Hz. Peygamber, ar- kasını emniyete almak için Ayneyn tepesine elli okçu yerleştirdi ve onlara, savaşın seyrine bakmaksızın kendisinden bir emir gelmedikçe yerlerinden ayrılmamalarını emretti. İki ordu 23 Mart 625 Cumartesi günü karşılaştı ve Müslümanlar başlangıçta Kureyşlileri püskürtüp çekilmeye mecbur bıraktılar. Düşmanın bozulup kaçmaya başladığını gören okçular, kumandanları Abdullah b. Cübeyr’in bütün ısrarlarına rağmen emir dinlemeyip yerlerinden ayrılarak ganimet peşine düştüler. Ayneyn tepesinin stratejik önemini tıpkı Hz. Peygamber gibi takdir eden Kureyş ordusunun süvari birliği komutanı Halid b. Velid, Müslüman okçuların yerlerinden ayrıldığını görünce, savaşın kaderini değiştirecek bir hamle ile yerinde kalan birkaç okçuyu şehid ederek İslâm ordusuna arkadan saldırdı. Müslümanların lehine gelişen savaşın kaderi değişti ve başta Hz. Muhammed’in amcası Hz. Hamza olmak üzere yetmiş Müslüman şehid oldu. Hz. Peygamber miğferinin halkaları iki şakağına battığı için yüzünden yaralandı, alt dudağı kanadı ve dişi kırıldı. İslâm Peygamberi’nin öldürüldüğüne dair yalan bir haberin yayılması üzerine çatışmalar yavaşladı. Müslümanlar Uhud dağının eteklerine çekilerek Hz. Peygamber’in; müşrikler ise Ebû Süfyân’ın etrafında toplandılar; iki ordu birbirinden ayrıldı ve savaş sona erdi.

Soru 20

Özellikle Ramazan ayının son 10 gününde cami ve mescitlerde kalıp ibadet etmek eylemi için kullanılan ifade hangisidir?

Seçenekler

A
Hamd-ü Sena
B
Kasva
C
Takva
D
Riba
E
İtikâf
Açıklama:
İtikâf, özellikle ramazan ayının son 10 gününde bazı zaruri durumlar hariç cami ve mescitlerde kalıp ibadet etmek tefekkürde bulunmaktır.

Soru 21

Aşağıdakilerden hangisi Hz. Peygamber’in veda hutbesinde kaldırılmasını istediği uygulamalardan biri değildir?

Seçenekler

A
Riba
B
Nesi
C
Kan davası
D
Ebtah
E
Sidâne
Açıklama:
Hz. Peygamber Câhiliye dönemine ait bazı anlayış ve geleneklere de işaret ederek ribânın ve kan davasının yasaklandığını, hacılara su temini vazifesi olan ‘sikâye’ ile Kâbe’nin perdedarlığı ve anahtarlarının muhafazası olan ‘hicâbe’ (sidâne) dışında kalan, başta ayların yerlerini değiştirmek ‘nesî’ olmak üzere Mekke ve hac idaresine dair Câhiliye çağı kurumlarını ve uygulamalarını kaldırdığını ilân etti.

Soru 22

Aşağıdakilerden hangisi Hz. Peygamber’in ölümü ile ilgili doğru bir ifadedir?

Seçenekler

A
Son sözü “La ilahe illallah” olmuştur.
B
Cenaze namazı kalabalık bir cemaatle kılınmıştır.
C
Defnedildiği yere hücre-i saadet denmektedir.
D
Bir Ramazan ayı günü vefat etmiştir.
E
Naaşı Hz. Ebubekir tarafından yıkanmıştır.
Açıklama:
Vefat ettiği günün sabah namazından sonra Ebû Bekir kendisini ziyaret etti ve hastalığının hafiflediğini görünce izin isteyip evine gitti. O sıralarda Hz. Peygamber’in hastalığı ağırlaştı. Hz. Âişe’nin söylediğine göre Hz. Peygamber vefat etmeden önce hafif bir sesle “Lâ ilâhe illallah, ruh teslimi ne zor şeymiş!” dedi ve onun kolları arasında en yüce dosta anlamındaki ‘Maa’r-refîki’l-a’lâ’ son sözüyle ruhunu teslim etti (13 Rebîülevvel 11/8 Haziran 632 Pazartesi). Hz. Hz. Peygamber’ın cenazesi amcası Abbas’ın oğulları Fazl ve Kusem ile Üsâme b. Zeyd’in yardımıyla Hz. Ali tarafından salı günü yıkandı ve bulunduğu odada muhafaza edildi. Cenaze namazı cemaatle kılınmadı; önce erkekler, ardından kadınlar, daha sonra çocuklar cenazenin bulunduğu yere sığabilecek gruplar halinde girip tek başlarına kıldılar. Naaşı, Hz. Ebû Bekir’in Hz. Peygamber’den naklettiği bir hadise dayanılarak vefat ettiği yerde kazılan mezara Hz. Ali, Fazl, Kusem ve Üsâme tarafından indirildi. Hz. Peygamber’in Hz. Âişe’nin odasına defnedilmesinden sonra burası hücre-i saadet adıyla anılmaya başlandı. Mescid-i Nebevî ile ilgili bütün onarım faaliyetlerinde hücre-i saadete öncelik verildi ve burası Hz. Peygamber’in minberiyle bütünleşerek mescidin en önemli bölümü oldu.

Soru 23

Aşağıdakilerden hangisi Müslümanlar birliği açısından önemli bir yıl olan elçiler yılı anlamına gelmektedir?

Seçenekler

A
Sa’atü’l-usra
B
Ceyşü’l-usra
C
Maa’r-refîki’l-a’lâ
D
Senet-ül vüfûd
E
Müellefe-i kulûb
Açıklama:
Hicretin 9. (630-631) yılı elçiler yılı anlamında ‘senetü’l-vüfûd’ diye meşhur olmuştur.

Soru 24

Mekke’den Medine’ye hicret edenlere, maddi imkânlarını paylaşarak yardımcı olan Medineli Müslümanlara ne ad verilmiştir?

Seçenekler

A
Muhacir
B
Evs
C
Hazrec
D
Ensar
E
Suffe
Açıklama:
Mekke’den Medine’ye hicret edenlere muhacir (çoğulu muhacirîn), onlarla maddi imkânlarını paylaşarak yardımcı olan Medineli Müslümanlara ise ensar denilir.

Soru 25

I. Benî Kaynuka
II. Benî Nadîr
III. Benî Kurayza
IV. Evs
Yukarıdakilerin hangisi ya da hangileri Medine’de ikamet eden kabilelerdendir?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
I ve II
C
I, II ve III
D
I ve IV
E
I, II, III ve IV
Açıklama:
Hz. Peygamber Medine’ye hicret ettiği dönemde bütün Hicaz bölgesinde olduğu gibi burada da teşkilâtlanmış bir devlet yoktu, her kabile kendi reisinin idaresinde yaşıyordu. Evs ve Hazrec kabilelerinin yanı sıra Benî Kaynuka, Benî Nadîr ve Benî Kurayza adlı üç Yahudi kabilesi de burada ikamet ediyordu.

Soru 26

Hz. Peygamber hicretten yedi ay sonraki dönemden başlamak üzere bir yıla yaklaşan bir süre içinde, Medine’ye sığınmış bulunan Müslümanları Kureyşlilerin tehdidinden korumak, Müslümanların bir güç olduğunu onlara göstermek amacıyla sekiz kadar askerî operasyon gerçekleştirmiştir.
Aşağıdakilerden hangisi bu operasyonlardan biri değildir?

Seçenekler

A
Kurayza Gazvesi
B
Buvât Gazvesi
C
Ebva Gazvesi
D
Uşeyre Gazvesi
E
Sîfülbahr Seriyyesi
Açıklama:
Hz. Peygamber hicretten yedi ay sonraki (Mart 623) dönemden başlamak üzere bir yıla yaklaşan bir süre içinde, Medine’ye sığınmış bulunan Müslümanları Kureyşlilerin tehdidinden korumak, Müslümanların bir güç olduğunu onlara göstermek amacıyla Sîfülbahr Seriyyesi, Buvât Gazvesi, Ebva Gazvesi, Uşeyre Gazvesi vb. gibi sekiz kadar askerî operasyon gerçekleştirdi.

Soru 27

Aşağıdakilerden hangisi Bedir Savaşını kaybettikten sonra Ebû Cehil’in yerine başkanlığa getirilmiştir?

Seçenekler

A
Nadr b. Hâris
B
Ebû Süfyan
C
Ukbe b. Ebû Muayt
D
Abdullah b. Übey b. Selûl
E
Halid b. Velid
Açıklama:
Bedir Gazvesi, Müslümanlara Arap yarımadasında büyük bir itibar kazandırmış ve Hz. Peygamber’e İslâmiyet’i tebliğ için geniş alanlar açmıştır. Savaşı kaybettiklerini büyük bir üzüntü ile öğrenen Mekkeliler ve Ebû Cehil’in yerine başkanlığa getirilen Ebû Süfyan, Bedir’in intikamını almak için yemin ettiler.

Soru 28

Kur’an’da elde edilen zaferin Allah’ın yardımıyla gerçekleştiği ve Müslüman ordusunun meleklerle desteklendiği ifade edilen gazve aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Bedir Gazvesi
B
Hendek Gazvesi
C
Uhud Gazvesi
D
Buvât Gazvesi
E
Ebva Gazvesi
Açıklama:
13 Mart 624 Cuma sabahı yaşanan Bedir Gazvesi’nde, 305 kişilik Müslüman kuvvetiyle, 1000 kişilik müşrik ordusu arasındaki savaşta Ebû Cehil dâhil yetmiş müşrik öldürüldü, yetmiş esir alındı. Müslümanlar ise on dört şehid verdi. Kur’an’da elde edilen zaferin Allah’›n yardımıyla gerçekleştiği ve Müslüman ordusunun meleklerle desteklendiği ifade edilmektedir (el-Enfâl 8/8-12; krfl. Âl-i ‹mrân 3/123-127).

Soru 29

Hendek Gazvesi’nde, Selmân-i Fârisî’nin tavsiyesiyle kazılmasına karar verilen hendeğin uzunluğu ne kadardır?

Seçenekler

A
4 km
B
4,5 km
C
5 km
D
5,5 km
E
6 km
Açıklama:
Hz. Peygamber ashabıyla yaptığı istişare sonucunda savunma savaşı yapmaya ve Selmân-i Fârisî’nin tavsiyesiyle Medine’nin, süvari birliklerinin saldırısına açık bulunan kuzey kısmında hendek kazılmasına karar verdi. Yaklaşık 5,5 km uzunluğundaki hendek, 3000 kişilik İslâm ordusu tarafından bir haftalık süre içinde tamamlandı.

Soru 30

Aşağıdakilerden hangisi, hac ve umre için Kâbe’yi ziyaret etmek isteyen Müslümanların, Mekke’ye belirli mesafede ihrama girmeleri gereken mîkat adı verilen bölgelerden biri değildir?

Seçenekler

A
Zülhuleyfe
B
Cuhfe
C
Karnülmenâzil
D
Yelemlem
E
Mescid-i Nebevî
Açıklama:
Hac ve umre için Kâbe’yi ziyaret etmek isteyen Müslümanların Mekke’ye belirli mesafede bulunan ve mîkat adı verilen bazı noktalarda ihrama girmeleri gerekir. Medinelilerin mîkatı şehrin güneybatısında Mescid-i Nebevî’ye 11 km mesafedeki Zülhuleyfe olup Mekke’ye en uzak mîkat yeridir. Diğer yerler ise şam, Mısır ve Mağribliler için Cuhfe, Necidliler için Karnülmenâzil ve Yemenliler için de Yelemlem’dir.

Soru 31

Aşağıdakilerden hangisi Kureyşliler ile Müslümanlar arasında yapılan Hudeybiye Antlaşmasının maddelerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Müslümanlar o yıl Mekke de kalacaklar, umre için ertesi yıl geri gelecekler ve şehirde otuz gün kalabileceklerdi.
B
Mekkeli biri Medine’ye kaçarsa iade edilecek, Medine’den biri Mekke’ye kaçarsa iade edilmeyecekti.
C
Barış on yıl sürecek, taraflardan biri bu ittifaka dâhil olmayan herhangi bir kabile ile savaşa girerse diğeri pasif kalacak, iki taraf hâkimiyeti altındaki toprakları ticaret kervanlarının geçişi, hac ve umre için emniyet altında tutacaktı.
D
Diğer Arap kabileleri istedikleriyle ittifak yapabilecek, bu şartlara tarafların dışında kendileriyle müttefik olan kabileler de uyacaktı.
E
Müslümanlar o yıl Mekke’ye girmeden geri dönecekler, umre için ertesi yıl gelecek ve şehirde üç gün kalabileceklerdi.
Açıklama:
Yapılan antlaşmada şu maddeler yer almıştır: Müslümanlar o yıl Mekke’ye girmeden geri dönecekler, umre için ertesi yıl gelecek ve şehirde üç gün kalabileceklerdi. Mekkeli biri Medine’ye kaçarsa iade edilecek, Medine’den biri Mekke’ye kaçarsa iade edilmeyecekti. Barış on yıl sürecek, taraflardan biri bu ittifaka dâhil olmayan herhangi bir kabile ile savaşa girerse diğeri pasif kalacak, iki taraf hâkimiyeti altındaki toprakları ticaret kervanlarının geçişi, hac ve umre için emniyet altında tutacaktı. Diğer Arap kabileleri istedikleriyle ittifak yapabilecek, bu şartlara tarafların dışında kendileriyle müttefik olan kabileler de uyacaktı.

Soru 32

Aşağıdakilerden hangisi Müslümanlar ile diğer müşrik Arap kabileleri arasında yaşanan olaylardan biri değildir?

Seçenekler

A
Recî’ Vak’ası
B
Bi’rimaûne Faciası
C
Necid Gazvesi
D
Müreysî’ (Benî Mustalik) Gazvesi
E
Huneyn (Hevâzin) Gazvesi
Açıklama:
Müslümanlar ile diğer müşrik Arap kabileleri arasında yaşanan olaylar sırasıyla şu şekildedir: Recî’ Vak’ası, Bi’rimaûne Faciası, Müreysî’ (Benî Mustalik) Gazvesi, Huneyn (Hevâzin) Gazvesi ve Tâif Kuşatması. Necid, Arap Yarımadası’ndaki bir bölge olmakla birlikte, Necid Gazvesi diye bir gazve yaşanmamıştır.

Soru 33

Aşağıdakilerden hangisi Müslümanlar ile Yahudiler arasında yaşanan olaylardan biri değildir?

Seçenekler

A
Benî Kaynuka Gazvesi
B
Benî Nadîr Gazvesi
C
Benî Kurayza Gazvesi
D
Eslem Gazvesi
E
Hayber’in Fethi
Açıklama:
Müslümanlar ile Yahudiler arasında yaşanan olaylar sırasıyla: Benî Kaynuka Gazvesi, Benî Nadîr Gazvesi, Benî Kurayza Gazvesi ve Hayber’in Fethi. Eslem Gazvesi diye bir gazve bulunmamaktadır. Eslem, Medine çevresinde yaşayan bedevî kabilelerinden biridir.

Soru 34

Hz. Muhammed’in Medine’de Müslümanların bir araya gelip ibadet etmelerini ve İslâm’ı öğrenmeleri amacıyla inşa ettirdiği yapı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Suffe
B
Mescid-i Aksa
C
Kubbetü’s Sahra
D
Mescid-i Nebevî
E
Kâbe
Açıklama:
Hz. Muhammed’in Medine’de Müslümanların bir araya gelip ibadet etmelerini ve İslâm’ı öğrenmeleri amacıyla inşa ettirdiği yapı Mescid-i Nebevî’dir.

Soru 35

I. Bedir Gazvesi
II. Uhud Gazvesi
III. Hendek Gazvesi
Yukarıda kronolojik olarak verilen Müslüman ve Kureyşliler arasında geçen savaşlardan hangisi ya da hangileri Müslümanların lehine sonuçlanmıştır?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
Yalnız III
E
II ve III
Açıklama:
Verilen savaşlardan seçeneklerdeki Bedir ve Hendek Gazveleri Müslümanlar tarafından kazanılmıştır.

Soru 36

Mekke Hz. Peygamber ve Müslümanlar tarafından kaç yılında fethedilmiştir?

Seçenekler

A
629
B
630
C
631
D
632
E
633
Açıklama:
Mekke Hz. Peygamber ve Müslümanlar tarafından 630 yılında fethedilmiştir.

Soru 37

Recî’ Vak’ası hangi topluluğun Müslümanlara zarar vermesi ve onları öldürmesi sonucunda yaşanmıştır?

Seçenekler

A
Lihyânoğulları
B
Kureyşliler
C
Âmir b. Sa’saa kabilesi
D
Mustalikoğulları
E
Hevâzinliler
Açıklama:
Recî’ Vak’ası Lihyânoğulları’nın Müslümanlara zarar vermesi üzerine yaşanmıştır.

Soru 38

Hz. Muhammed ve Müslümanların, Arap kabilelerine karşı savaştığı olay aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Huneyn Gazvesi
B
Benî Kaynuka Gazvesi
C
Benî Kurayza Gazvesi
D
Mûte Savaşı
E
Tebük Gazvesi
Açıklama:
Huneyn Gazvesi, Arap kabilelerine karşı savaşılan bir olaydır. Benî Kaynuka Gazvesi ve Benî Kurayza Gazvesişıklarındaki olaylarda Yahudilere,Mûte Savaşı ve Tebük Gazvesi şıklarındaki olaylarda Bizanslılara karşı savaşılmıştır.

Soru 39

Hz. Muhammed ve ordusunun Âmir b. Sa’saa kabilesine karşı savaştığı olay aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Recî’ Vak’ası
B
Bi’rimaûne Faciası
C
Müreysî’ Gazvesi
D
Huneyn Gazvesi
E
Taif Kuşatması
Açıklama:
Hz. Muhammed ve ordusunun Âmir b. Sa’saa kabilesine karşı savaştığı olay Bi’rimaûne Faciası’dır.

Soru 40

Müslüman bir kadının tacize uğraması ve yardım için gelen sahabenin taciz eden Yahudi’yi öldürmesi üzerine, Müslümanlar ile Yahudiler arasında yaşanan savaş aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Benî Kaynuka Gazvesi
B
Benî Nadîr Gazvesi
C
Benî Kurayza Gazvesi
D
Hayber’in Fethi
E
Recî’Vak’ası
Açıklama:
Müslüman bir kadının tacize uğraması ve yardım için gelen sahabenin taciz eden Yahudi’yi öldürmesi üzerine, kendisinin de orada bulunan Yahudiler tarafından şehid edilmesi üzerine antlaşma bozulmuş oldu. Hz. Peygamber Nisan 624 tarihinde Benî Kaynukâ üzerine yürüdü. Müslümanlar ile Yahudiler arasında yaşanan bu savaş Benî Kaynuka Gazvesi’dir.

Soru 41

Aşağıdaki savaşlardan hangisi Müslümanlar ile Bizans İmparatoru Herakleios’un ordusu arasında yaşanmıştır?

Seçenekler

A
Huneyn Gazvesi
B
Taif Kuşatması
C
Recî’ Vak’ası
D
Benî Kurayza Gazvesi
E
Tebük Gazvesi
Açıklama:
Seçenekler arasında Tebük Gazvesi Müslümanlar ve Bizans imparatoru Herakleios’un ordusu arasında yaşanmıştır.

Soru 42

Arabistan’da siyasi birliğin sağlanmasıyla, elçiler yılı anlamına gelen “senetü’l-vüfûd” hicretin kaçıncı yılında gerçekleşmiştir?

Seçenekler

A
7
B
8
C
9
D
10
E
11
Açıklama:
Arabistan’da siyasi birliğin sağlanmasıyla elçiler yılı anlamına gelen ‘senetü’l-vüfûd’ hicretin 9. yılında (630-631) gerçekleşmiştir.

Soru 43

Hz. Muhammed kaç yılında vefat etmiştir?

Seçenekler

A
576
B
579
C
630
D
632
E
633
Açıklama:
Hz. Muhammed, Miladi takvime göre 8 Haziran 632 yılında vefat etmiştir.

Soru 44

Uhud Gazvesi düşünüldüğünde müslümanlar için alınması gereken en önemli ders seçeneklerden hangisidir?

Seçenekler

A
Harp esnasında her ne olursa olsun stratejik noktaların terk edilmemesi gerektiğinin önemi
B
Ganimetlerin mutlaka savaş bitmeden önce toplanması gerektiği
C
Ordunun mutlaka savaş deneyimi olan kişilerden oluşturulması gerektiği gerçeği
D
İman gücünün her türlü zorluğun üstesinden gelebileceği
E
Sayıca üstünlüğün her zaman beraberinde zaferi getiremeyebileceği
Açıklama:
Savaş esnasında Ayneyn tepesine yerleştirilen 50 okçunun savaşı kazandıklarını düşünerek komutanlarının ısrarına rağmen mevzilerini terk etmesi savaşın seyrini değiştirmiş ve sonucun mağlubiyet olmasına neden olmuştur. Bu savaşın müslümanlar için en önemli sonuçlarından biri de emre itaatin ve stratejik noktaların korunmasının öneminin kavranması olmuştur.

Soru 45

Hendek savaşındaki savunma stratejisinin fikir babası kimdir?

Seçenekler

A
Hz. Ali
B
Amr bin Abdüved
C
Selman-i Farisi
D
Hz. Ömer
E
Halid bin Velid
Açıklama:
Hz. Peygamber ashabıyla yaptığı istişare sonucunda savunma
savaşı yapmaya ve Selmân-i Fârisî’nin tavsiyesiyle Medine’nin, süvari birliklerinin
saldırısına açık bulunan kuzey kısmında hendek kazılmasına karar verdi.
Yaklaşık 5,5 km. uzunluğundaki hendek, 3000 kişilik İslâm ordusu tarafından bir
haftalık süre içinde tamamlandı. Düşman askerinin sayıca üstünlüğünü göz önüne alan Hz. Peygamber, kan dökülmesini de istemediği için bir meydan savaşı yapılmasını doğru bulmadı.

Soru 46

Hendek savaşından sonra savaş stratejisini gözden geçiren Hz Peygamber ilk seferini kime karşı yapmıştır?

Seçenekler

A
Beni Nadir
B
Kureyş
C
Beni Eşca
D
Beni Kurayza
E
Beni Neccar
Açıklama:
Hendek Savaşı’ndan sonra Hz. Peygamber savaş stratejisini gözden geçirdi.
Müslümanlara saldırı hazırlığı içinde olan düşman kuvvetlerine onlardan erken
davranıp hücum etmenin gerekli olduğu görüldü. Bu doğrultuda Benî Kurayza
üzerine sefer düzenlendi.

Soru 47

Sonuçları ve içeriği düşünüldüğünde Hudeybiye anlaşması ile ilgili olarak seçeneklerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Başlangıçta sahabe tarafından öngörülmese de sonuçta müslümanların kazançlı çıktığı bir anlaşma olmuştur.
B
İçeriği itibariyle tamamen müslümanların aleyhine ağır şartlar içermekteydi.
C
Kureyş otoritesini tanımayı amaçlayan ve Mekkelileri ayrıcalıklı kılan bir anlaşmaydı.
D
Sonuçları açısından İslam tarihinin ilk masa başı mağlubiyeti olarak kabul edilen bir anlaşmadır.
E
Çoğu İslam tarihçisi tarafından uygulanabilirliği bakımından ölü doğmuş bir anlaşma olarak görülmektedir.
Açıklama:
Söz konusu antlaşmaya göre Müslümanlar o yıl Mekke’ye girmeden geri dönecekler, umre için ertesi yıl gelecek ve şehirde üç gün kalabileceklerdi. Mekkeli biri Medine’ye kaçarsa iade edilecek, Medine’den biri Mekke’ye kaçarsa iade edilmeyecekti. Barış on yıl sürecek, taraflardan biri bu ittifaka dâhil olmayan herhangi bir kabile ile savaşa girerse diğeri pasif kalacak, iki taraf hâkimiyeti altındaki toprakları ticaret kervanlarının geçişi, hac ve umre için emniyet altında tutacaktı. Diğer Arap kabileleri istedikleriyle ittifak yapabilecek, bu şartlara tarafların dışında kendileriyle müttefik olan kabileler de uyacaktı. İlk bakışta Müslümanların aleyhine gibi görünen ve bu yüzden ashabın tepki gösterdiği antlaşmada Hz. Peygamber’in hedefi Hendek Gazvesi’nde Medine’yi muhasara eden düşman ittifakını parçalamaktı. Nitekim o, bu antlaşma ile Kureyş’in Hayber Yahudileri ve Gatafân kabilesine karşı tarafsızlığını sağlamış, Hudeybiye dönüşünde Hayber üzerine yürüme imkânını elde etmiştir. Diğer taraftan o güne kadar Müslümanları tanımayan, onları muhatap saymayan Kureyşli müşrikler, bu antlaşma ile Müslümanları kendileriyle denk bir taraf olarak kabul etmiş oldular. Bu sonuç hem müşrik hem de Müslüman olan kabilelerin Hz. Peygamber’le temas kurmalarını kolaylaştırmış, İslâm davetinin kendilerine kolayca ulaşmasını sağlamıştır. Nitekim İslâmiyet Arap yarımadasında hızla yayılmaya devam etti; öyle ki Hudeybiye anlaşmasından Mekke’nin fethine kadar geçen iki yıl içinde Müslüman olanların sayısı, o güne kadar geçen on sekiz yıl içindeki sayıyı aştı.

Soru 48

Seçeneklerden hangisi Mekke'nin fethine işaret eden surelerden biri değildir?

Seçenekler

A
Nasr
B
Fetih
C
İbrahim
D
Hadid
E
Münafikun
Açıklama:
Nasr sûresine ad olan yardım anlamındaki ‘nasr’ kelimesi bütün Araplara üstün gelmeye, aynı sûredeki ‘feth’ kelimesi de Mekke’nin fethine işaret etmektedir. Aynı şekilde Hadîd sûresinin 10. Âyetindeki fetih kelimesi de Mekke’nin fethine işaret etmekte, İbrâhim sûresinin 13-14. Ayetlerinde de Mekke’nin fethedilerek Müslümanların oraya döneceği haber verilmektedir. Fetih sûresi de Hudeybiye’ye, dolayısıyla Mekke’nin fethine işaret etmektedir.

Soru 49

Seçeneklerden hangisi Hz Peygamberin veda hutbesinde üzerinde durduğu sosyal konulardan biridir?

Seçenekler

A
Evlat sevgisi
B
Hayvan sevgisi
C
İnsan hakları
D
Namazın önemi
E
Orucun önemi
Açıklama:
Hz. Peygamber son haccında Vedâ Hutbesi diye anılan konuşmasını yaptı. Konuşmasında Allah’a hamd ü senâdan sonra bütün insanların Allah’ın kulu olup aynı anne-babadan türediklerini hatırlattı; ırk, renk, dil ve sınıf farkı gözetilmeksizin bütün insanların eşit olduğunu, Allah katında üstünlük ölçüsünün ‘takvâ’ olduğunu belirtti. Genellikle insan hakları üzerinde duran Hz. Peygamber can, mal ve ırz güvenliğine vurgu yaparak kul hakkı konusunda dikkatli davranılmasını, zulümden ve haram lokmadan kaçınılmasını, emanete riayet edilmesini, eşler arasında karşılıklı hak, görev ve sorumlulukların gözetilmesini istedi. Bütün Müslümanların kardeş olduğunu ifade ederek birlik ve beraberliğin önemine dikkat çekti. Kur’an ve Sünnet’in vazgeçilmez hidayet kaynağı olduğunu belirten Hz. Peygamber namaz, oruç, zekât ve hac gibi dinî ibadetlerin yerine getirilmesi ve ahlâk kurallarına uyulması konusunda hassasiyet gösterilmesini istedi. Hz. Peygamber Câhiliye dönemine ait bazı anlayış ve geleneklere de işaret ederek ribânın ve kan davasının yasaklandığını, hacılara su temini vazifesi olan ‘sikâye’ ile Kâbe’nin perdedarlığı ve anahtarlarının muhafazası olan ‘hicâbe’ (sidâne) dışında kalan, başta ayların yerlerini değiştirmek ‘nesî’ olmak üzere Mekke ve hac idaresine dair Câhiliye çağı kurumlarını ve uygulamalarını kaldırdığını ilân etti. Kendisini dinleyen ashabına sık sık “Tebliğ ettim mi?” diye sorup onlara tasdik ettiren Hz. Peygamber, “şâhid ol yâ Rab! şâhid ol yâ Rab!” diyerek konuşmasını tamamladı. Hz. Peygamber Arafat’tan ayrılmadan önce nâzil olan ayette de dinin kemâle erip tamamlandığı ve Hakk’ın rızasına uygun düşen dinin İslâm olduğu açıkça zikredilmektedir: “Bugün size dininizi kemâle erdirip nimetimi tamamladım ve sizin için din olarak İslâm’ı seçtim” (el-Mâide 5/3).

Soru 50

Hz Peygamberin vefatı sonrası müslümanların yaşadığı durumu atlatmalarını sağlayan sahabe kim olmuştur?

Seçenekler

A
Hz Ebu bekir
B
Hz Ömer
C
Hz Ali
D
Hz Fatıma
E
Hz Ayşe
Açıklama:
Hz. Peygamber’in vefatı bütün Müslümanları derinden üzdü, hatta münafıkların sevindiğini hisseden Hz. Ömer gibi bazı sahabeler şaşkınlık içinde onun ölmediğini söylüyordu. Durumdan haberdar olan Ebû Bekir evinden gelip cenazenin yanına girdi, yüzündeki örtüyü kaldırıp öptü ve “Anam babam sana fedâ olsun ey Allah’ın elçisi! Sağlığında güzeldin, ölümünde de güzelsin” dedi. Ardından mescide giderek şunları söyledi: “Ey insanlar! Muhammed’e tapan biri varsa bilsin ki Muhammed ölmüştür. Kim de Allah’a tapıyorsa bilsin ki, O ölümsüzdür”. Ardından şu ayeti okudu: “Muhammed sadece bir peygamberdir. Ondan önce de nice peygamberler gelip geçmiştir. O ölür veya öldürülürse gerisin geriye mi döneceksiniz? Şunu da bilin ki geriye dönecek kimse Allah’a hiçbir şekilde zarar vermiş olmayacaktır. Allah takdirine rıza gösterenlerin mükafatını verir” (Âl-i İmrân 3/144). Hz. Peygamber’in cenazesi amcası Abbas’ın oğulları Fazl ve Kusem ile Üsâme b. Zeyd’in yardımıyla Hz. Ali tarafından salı günü yıkandı ve bulunduğu odada muhafaza edildi. Cenaze namazı cemaatle kılınmadı; önce erkekler, ardından kadınlar, daha sonra çocuklar cenazenin bulunduğu yere sığabilecek gruplar halinde girip tek başlarına kıldılar. Naaşı, Hz. Ebû Bekir’in Hz. Peygamber’den naklettiği bir hadise dayanılarak vefat ettiği yerde kazılan mezara Hz. Ali, Fazl, Kusem ve Üsâme tarafından indirildi. Hz. Peygamber’in Hz. Âişe’nin odasına defnedilmesinden sonra burası hücre-i saadet adıyla anılmaya başlandı. Mescid-i Nebevî ile ilgili bütün onarım faaliyetlerinde hücre-i saadete öncelik verildi ve burası Hz. Peygamber’in minberiyle bütünleşerek mescidin en önemli bölümü oldu.

Soru 51

"Bedir Savaşı sonrası bazı esirler, müslümanlara okuma yazma öğretme karşılığında serbest bırakıldı."
Bu durum Bedir Savaşı'nın hangi boyutuyla ilgilidir?

Seçenekler

A
Dini Boyut
B
Siyasi Boyut
C
Ekonomik Boyut
D
Sosyo-Kültürel Boyut
E
Hukuki Boyut
Açıklama:
Bazı esirlerin müslümanlara okuma-yazma öğretme şartıyla serbest kalması Bedir savaşının sosyo-kültürel boyutuyla ilgili bir durumdur. Çünkü eğitim hem sosyal yapının düzenlenmesi hem de kültürel faaliyetlerin aktarılması vazgeçilmez bir unsurdur.

Soru 52

Hendek Gazvesi ile ilgili olarak verilen bilgilerden hangisi doğru değildir?

Seçenekler

A
Medine'yi Kureyşliler'e karşı müdafaa etmek için yapılmıştır.
B
Yaklaşık 5,5 kilometre uzunluğundaki hendek bir haftada kazılmıştır.
C
Altı müslüman şehit olmuştur.
D
Düşmanlardan erken davranıp saldırıya geçmenin gerekli olduğu anlaşılmıştır.
E
Hendek mücadelesi müşrikleri hırslandırarak yeni bir savaş zemini yaratmıştır.
Açıklama:
Yirmi gün kadar süren kuşatma sırasında bazı küçük çatışmalar olmuşsa da müttefik güçler bir sonuç alamadı. Şiddetli bir fırtınadan sonra çadırları alt üst olan Kureyşlilerin morali bozuldu, kuşatmayı kaldırıp Mekke’ye dönmeye mecbur kaldılar. Hendek Gazvesi ile müşriklerin Hz. Peygamber’i ve Müslümanları ortadan kaldırmaya yönelik son teşebbüsleri de başarısızlıkla sonuçlandı.

Soru 53

Aşağıdakilerden hangisi Hudeybiye Antlaşması'nın maddelerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Müslümanlar ve Kureyşliler arasındaki barış on yıl sürecek.
B
Kaçaklar karşılıklı olarak iade edilecek.
C
Müslümanlar bir sonraki yıldan itibaren yılda üç gün kabeyi tavaf edebilecekler.
D
Müslümanlar ve Kureyşliler istediği devletle ittifak yapabilecekler.
E
Karşılıklı olarak ticaret kervanları emniyet altında tutulacak.
Açıklama:
Kureyşliler, Müslümanların Hz. Muhammed’e bağlılıklarını ve onun emriyle ölümü göze alacaklarını ortaya koyan kararlılıklarını öğrenince telâşa kapıldılar. Önce Hz. Osman’ı serbest bıraktılar, sonra da Süheyl b. Amr başkanlığında bir he- yeti barış yapmak üzere Hz. Peygamber’e gönderdiler. Yapılan müzakerelerden sonra bir antlaşma kaleme alındı. Söz konusu antlaşmaya göre Müslümanlar o yıl Mekke’ye girmeden geri dönecekler, umre için ertesi yıl gelecek ve şehirde üç gün kalabileceklerdi. Mekkeli biri Medine’ye kaçarsa iade edilecek, Medine’den biri Mekke’ye kaçarsa iade edilmeyecekti. Barış on yıl sürecek, taraşardan biri bu itti-faka dâhil olmayan herhangi bir kabile ile savaşa girerse diğeri pasif kalacak, iki taraf hâkimiyeti altındaki toprakları ticaret kervanlarının geçişi, hac ve umre için emniyet altında tutacaktı. Diğer Arap kabileleri istedikleriyle ittifak yapabilecek, bu şartlara taraşarın dışında kendileriyle müttefik olan kabileler de uyacaktı.

Soru 54

Aşağıdakilerden hangisi Hudeybiye Antlaşması'nın sonuçlarından birisi değildir?

Seçenekler

A
Kureyşliler Müslümanları kendilerine denk bir taraf olarak tanımışlardır.
B
İslam, Arap yarımadasında yayılmaya devam etmiştir.
C
Müslümanların sayısında hızlı bir artış olmuştur.
D
Çevre ülkelere İslam daveti göndermek mümkün hale gelmiştir.
E
Kureyşliler Müslüman olmuştur.
Açıklama:
İlk bakışta Müslümanların aleyhine gibi görünen ve bu yüzden ashabın tepki gösterdiği antlaşmada Hz. Peygamber’in hedefi Hendek Gazvesi’nde Medine’yi muhasara eden düşman ittifakını parçalamaktı. Nitekim o, bu antlaşma ile Kureyş’in Hayber Yahudileri ve Gatafân kabilesine karşı tarafsızlığını sağlamış, Hudeybiye dönüşün de Hayber üzerine yürüme imkânını elde etmiştir. Diğer taraftan o güne kadar Müslümanları tanımayan, onları muhatap saymayan Kureyşli müşrikler, bu antlaş ma ile Müslümanları kendileriyle denk bir taraf olarak kabul etmiş oldular. Bu sonuç hem müşrik hem de Müslüman olan kabilelerin Hz. Peygamber’le temas kur malarını kolaylaştırmış, islâm davetinin kendilerine kolayca ulaşmasını sağlamıştır. Nitekim islâmiyet Arap yarımadasında hızla yayılmaya devam etti; öyle ki Hudeybiye anlaşmasından Mekke’nin fethine kadar geçen iki yıl içinde Müslüman olanların sayısı, o güne kadar geçen on sekiz yıl içindeki sayıyı aştı. Ayrıca çevre ülkelerin devlet başkanlarına islâm’a davet mektupları gönderilmesi mümkün hale gel di. Bu münasebetle inen Kur’anı Kerim’in 48. sûresi Fetih sûresi adıyla anılmış ve sözü edilen antlaşma Allah’tan gelen bir fetih ve ilahî yardım olarak nitelendirilmiştir

Soru 55

Mekke'nin fethinin temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kureyşlileri müslüman yapmak
B
Kureyşlilerin mallarına el koymak
C
Kabe'yi ele geçirerek hac ibadetini yapabilmek
D
Huzâalılar'ın, Benî Bekir baskını sonrası, yardım isteğine karşılık vermek
E
Kureyşlileri Mekke'den uzaklaştırmak
Açıklama:
Mekke çevresinde yaşayan Benî Bekir ile Huzâalılar arasında Câhiliye dönemin den beri devam edegelen kan davası Hudeybiye Antlaşması’ySlaOoRrtUadan kaldırılmış, Benî Bekir Kureyş ile, Huzâalılar da Hz. Peygamber’le ittifak kurmuşlardı. Ancak Bekiroğulları Kureyşlilerden de destek alarak Huzâalılara bir gece baskın düzenlemiş ve kabilenin reisi ile bazı mensuplarını öldürmüştü. Huzâalılar Medine’ye bir heyet göndererek Hz. Peygamber’den yardım istediler. Aslında Huzâa

Soru 56

Recî’ Vak’ası'nda aşağıdakilerden hangisi meydana gelmiştir?

Seçenekler

A
Yedi sahabenin Lihyanoğulları tarafından şehid edilmesi
B
Müstalikoğulları'nın Mekke'ye saldırı düzenlemesi
C
Hevazinlilerin Müslümanlara karşı savaş hazırlığı yapması
D
Taif'lilerin İslam'a karşı diğer kabileleri kışkırtması
E
Kurayza kabilesinin Müslümanlara teslim olmayı reddetmesi
Açıklama:
Uhud Gazvesi’nden birkaç ay sonra Adal ve Kâre kabilelerinden bir heyet Medine’ye gelip Hz. Peygamber’tan kendilerine İslâmiyet’i öğretecek sahabeler gönder mesini istediler. Hz. Peygamber’in gönderdiği on kişilik heyet Mekke ile Usfân ara sında Recî’ suyu yanında konakladı. Bu sırada Lihyânoğulları’ndan 100 kadar silâhlı bir grup, Müslümanlara baskın düzenledi (Temmuz 625). Yedi sahabe şehid edildi, kalan üç kişiden Abdullah b. Târık yolda öldürüldü, Hubeyb b. Adî ile Zeyd b. Desine Kureyş’e satıldı.

Soru 57

Aşağıdakilerden hangisi Veda Hutbesi'nde bahsi geçen konulardan birisi değildir?

Seçenekler

A
Irk, renk, dil ve sınıf ayrımcılığı
B
Temel ibadet konuları
C
Kul hakkı
D
Kan davası
E
Fetihlerin sürdürülmesi
Açıklama:
Vedâ Hutbesi diye anılan konuşmasını yaptı. Konuşmasında Allah’a hamd ü senâdan sonra bütün insanların Allah’ın kulu olup aynı annebabadan tü rediklerini hatırlattı; ırk, renk, dil ve sınıf farkı gözetilmeksizin bütün insanların eşit olduğunu, Allah katında üstünlük ölçüsünün ‘takvâ’ olduğunu belirtti. Genellikle insan hakları üzerinde duran Hz. Peygamber can, mal ve ırz güvenliğine vurgu ya parak kul hakkı konusunda dikkatli davranılmasını, zulümden ve haram lokmadan kaçınılmasını, emanete riayet edilmesini, eşler arasında karşılıklı hak, görev ve so rumlulukların gözetilmesini istedi. Bütün Müslümanların kardeş olduğunu ifade ederek birlik ve beraberliğin önemine dikkat çekti. Kur’an ve Sünnet’in vazgeçilmez hidayet kaynağı olduğunu belirten Hz. Peygamber namaz, oruç, zekât ve hac gibi dinî ibadetlerin yerine getirilmesi ve ahlâk kurallarına uyulması konusunda hassasiyet gösterilmesini istedi. Hz. Peygamber Câhiliye dönemine ait bazı anlayış ve geleneklere de işaret ederek ribânın ve kan davasının yasaklandığını, hacılara su temini vazifesi olan ‘sikâye’ ile Kâbe’nin perdedarlığı ve anahtarlarının muhafa zası olan ‘hicâbe’ (sidâne) dışında kalan, başta ayların yerlerini değiştirmek ‘nesî’ olmak üzere Mekke ve hac idaresine dair Câhiliye çağı kurumlarını ve uygulama larını kaldırdığını ilân etti. Kendisini dinleyen ashabına sık sık “Tebliğ ettim mi?” diye sorup onlara tasdik ettiren Hz. Peygamber, “şâhid ol yâ Rab! şâhid ol yâ Rab!” diyerek konuşmasını tamamladı.

Soru 58

Aşağıdakilerden hangisi Hz. Muhammed'in veda hutbesinde vermiş olduğu mesajlardan birisi değildir?

Seçenekler

A
Tüm insanların eşit olduğu
B
Kin ve nefret güdülmemesi gerektiği
C
Kul hakkı konusunda dikkatli davranılmasını
D
İslam topraklarının genişletilmesi
E
Ahlak kurallarına uyulması
Açıklama:
Hz. Muhammed öğle üzeri Arafat vadisinde sayıları 120.000’i aşan ashabına Vedâ Hutbesi diye anılan konuşmasını yaptı. Konuşmasında Allah’a hamd ü senâdan sonra bütün insanların Allah’ın kulu olup aynı annebabadan tü rediklerini hatırlattı; ırk, renk, dil ve sınıf farkı gözetilmeksizin bütün insanların eşit olduğunu, Allah katında üstünlük ölçüsünün ‘takvâ’ olduğunu belirtti. Genellikle insan hakları üzerinde duran Hz. Peygamber can, mal ve ırz güvenliğine vurgu ya parak kul hakkı konusunda dikkatli davranılmasını, zulümden ve haram lokmadan kaçınılmasını, emanete riayet edilmesini, eşler arasında karşılıklı hak, görev ve so rumlulukların gözetilmesini istedi. Bütün Müslümanların kardeş olduğunu ifade ederek birlik ve beraberliğin önemine dikkat çekti. Kur’an ve Sünnet’in vazgeçil mez hidayet kaynağı olduğunu belirten Hz. Peygamber namaz, oruç, zekât ve hac gibi dinî ibadetlerin yerine getirilmesi ve ahlâk kurallarına uyulması konusunda hassasiyet gösterilmesini istedi. Hz. Peygamber Câhiliye dönemine ait bazı anlayış ve geleneklere de işaret ederek ribânın ve kan davasının yasaklandığını, hacılara su temini vazifesi olan ‘sikâye’ ile Kâbe’nin perdedarlığı ve anahtarlarının muhafa zası olan ‘hicâbe’ (sidâne) dışında kalan, başta ayların yerlerini değiştirmek ‘nesî’ olmak üzere Mekke ve hac idaresine dair Câhiliye çağı kurumlarını ve uygulama larını kaldırdığını ilân etti.

Soru 59

Aşağıdakilerden hangisi Hz. Muhammed'in sağlığı bozulduktan sonra yaşanan olaylardan birisi değildir?

Seçenekler

A
Esved el-Ansi'nin peygamberlik iddiaları ile ortaya çıkması
B
Müseylime'nin peygamberlik iddia etmesi
C
Hz. Muhammed'in Bizans topraklarına ordu göndermeye karar vermesi
D
Hz. Muhammed'in Museylime'yi yeniden İslama davet etmesi
E
Tebük Gazvesi'nin yaşanması
Açıklama:
Tebük Gazvesi hicretin 9. yılında Recep (Ekim 630) yılında yaşanmıştır. Hz. Muhammed'in sağlının bozulması ise 632 yılına tekabül etmektedir.

Soru 60

Hz. Muhammed'in vefatı sırasında Arap Yarımadası'nda İslamın durumu ile ilgili verilenlerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Hevazinliler İslamı kabul etmişlerdir.
B
Taif'te yaşayan Sakifliler Medine'ye gelerek biat etmiştir.
C
Kuzey Arabistan İslam hakimiyeti altına girmiştir.
D
Kureyşliler müslüman olmayı henüz kabul etmemişlerdir.
E
Müslümanlığı kabul etmeyen ama cizye veren kabileler vardır.
Açıklama:
Kureyşliler Mekke'nin fethedilmesi ile birlikte Müslümanlığı benimsemiştir. En muhalif kabile olan Kureyşliler'in İslam'ı benimsemesiyle beraber diğer Arap kabilelerinin İslam'ı benimsemeleri kolaylaşmıştır.

Soru 61

13 Mart 624 Cuma sabahı 305 kişilik müslüman kuvveti ile 1000 kişilik müşrik ordusu arasında yapılan ve Ebu Cehil'in de öldürüldüğü savaş aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hayber
B
Medine
C
Bedir
D
Uhud
E
Hendek
Açıklama:
Bedir. Cevap C'dir.

Soru 62

23 Mart 625 Cumartesi günü iki tarafın karşılaştığı ve Müslümanların başlangıçta Kureyşlileri püskürttüğü savaş aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Bedir
B
Uhud
C
Hendek
D
Hayber
E
Medine
Açıklama:
Uhud. Cevap B'dir.

Soru 63

Aşağıdakilerden hangisi Ahzap Gazvesi'yle ilgilidir?

Seçenekler

A
Hendek
B
Uhud
C
Bedir
D
Medine
E
Taif
Açıklama:
Hendek. Cevap A'dır.

Soru 64

Hangi antlaşma ile 'Kureyş'in Hayber Yahudileri ve Gatafan aşiretine karşı tarafsızlığın sağlanması' mümkün olmuştur?

Seçenekler

A
Kureyş
B
Uhud
C
Hayber
D
Hudeybiye
E
Tahif
Açıklama:
Hudeybiye. Cevap D'dir.

Soru 65

''Hz. Peygamber, Hacer-i Esved'i selamlayıp öptü ve Kabe'yi tavaf etti.'' cümlesi hangisiyle ilgilidir?

Seçenekler

A
Mekke'nin Fethi
B
Bedir Savaşı
C
Hendek Gazvesi
D
Uhud Savaşı
E
Taif Kuşatması
Açıklama:
Mekkenin fethi. Cevap A'dır.

Soru 66

HZ. Alinin Mina'da toplanan insanlara Tevbe suresinin müşriklere ihtar mahiyetindeki ilk ayetlerini okuması hangisiyle ilgilidir?

Seçenekler

A
Bedir.
B
Uhud.
C
Hendek.
D
TAİF.
E
Müşriklere son çağrı.
Açıklama:
Müşriklere son çağrı. Cevap E'DİR.

Soru 67

HZ. Peygamberin Ocak- Şubat 627 tarihinde Beni Mustalik ile savaşmaya karar vermesi hangisiyle ilgilidir?

Seçenekler

A
Mureysi Gazvesi.
B
Uhud.
C
Bedir.
D
Hendek.
E
Taif.
Açıklama:
Mureysi Gazvesi. Cevap A'dır.

Soru 68

Düşman askerlerden meşhur şair ve cengaver Düreyd b. Simne'nin öldüğü savaş aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Bedir.
B
Uhud.
C
Huneyn.
D
Taif.
E
Medine.
Açıklama:
Huneyn. Cevap C'dir.

Soru 69

Haziran 628'de yedi müstahkem kalenin dördü savaşla üçünün de sulh yoluyla ele geçirilmesi hangisiyle ilgilidir?

Seçenekler

A
Hayberin fethi.
B
Taif.
C
Uhud.
D
Hendek.
E
Medine.
Açıklama:
Hayberin fethi. Cevap'A'dır.

Soru 70

Eylül 629'da Şurahbil. b. Amr komutasındaki ordularla karşılaşılan savaş hangisidir?

Seçenekler

A
Mute.
B
Hendek.
C
Bedir.
D
Taif.
E
Medine.
Açıklama:
Mute. Cevap A'dır.

Soru 71

Mekke'den Medine'ye göç eden Müslümanlara yardım edenlere ne ad verilir?

Seçenekler

A
Muhacir
B
Bedir
C
Ensar
D
Uhud
E
Nebevî
Açıklama:
Mekke’den Medine’ye hicret edenlere muhâcir (çoğulu muhacirûn/muhâcirîn), onlarla maddi imkânlarını paylaşarak yardımcı olan Medineli Müslümanlara da ensar denilir. Doğru cevap C'dir.

Soru 72

Hz. Muhammed'in Medine'ye geldikten sonra Medine Vesikası antlaşmasını yapmasının sebebi nedir?

Seçenekler

A
İslamiyeti kurumlaştırmak
B
Farklı dinler arasında barışı sağlamak
C
Müslümanlar arasında dayanışmayı sağlamak
D
Medine'deki ticareti düzene sokmak
E
Medine'nin yeniden inşasında söz sahibi olmak
Açıklama:
Hz. Peygamber Müslümanlar arasında birlik ve dayanışmayı sağladıktan sonra Müslümanların ve Yahudi kabileleriyle henüz Müslüman olmamış Arapların şehirde barış ve güven içinde yaşamalarını sağlamak üzere Medine Vesikası adı verilen bir antlaşma yaptı.Doğru cevap B'dir.

Soru 73

Bedir Gazvesi'nin Müslümanlar açısından önemi nasıl açıklanabilir?

Seçenekler

A
HZ. MUhammed'in yönettiği ilk operasyondur
B
Medine'nin yaşadığı tehdit ortadan kalkmıştır
C
Hz. Muhammed'in Medine'ye göçüne imkan sağlamıştır
D
Mekke-Medine ilişkilerini düzeltmiştir
E
Müslümanların itibarını arttırmıştır
Açıklama:
Bedir Gazvesi, Müslümanlara Arap yarımadasında büyük bir itibar kazandırmış ve
Hz. Peygamber’e İslâmiyet’i tebliğ için geniş alanlar açmıştır. Doğru cevap E'dir.

Soru 74

Hangisinde Hz. Muhammed'in Amcası Hz. Hamza şehit düşmüştür?

Seçenekler

A
Bedir Gazvesi
B
Uhud Gazvesi
C
Hendek Gazvesi
D
Müreysî’ (Benî Mustalik) Gazvesi
E
Huneyn (Hevâzin) Gazvesi
Açıklama:
Uhud Gazvesi'nde Hz. Muhammed’in amcası Hz. Hamza olmak üzere yetmiş Müslüman şehid oldu. Hz. Peygamber miğferinin halkaları iki şakağına battığı için yüzünden yaralandı, alt dudağı kanadı ve dişi kırıldı. İslâm Peygamberi’nin öldürüldüğüne dair yalan bir haberin yayılması üzerine çatışmalar yavaşladı. Doğru cevap B'dir.

Soru 75

Hz. Muhammed'in Kureyşlilerle yaptığı Hudeybiye Antlaşmasının esas amacı nedir?

Seçenekler

A
Mekke'yi Kureyşlilere teslim etmek
B
Düşman ittifakını parçalamak
C
Güvenli bir şekilde Medine'ye dönmek
D
Ticareti düzenlemek
E
Esir düşen Müslümanları takas etmek
Açıklama:
İlk bakışta Müslümanların aleyhine gibi görünen ve bu yüzden ashabın tepki gösterdiği antlaşmada Hz. Peygamber’in hedefi Hendek Gazvesi’nde Medine’yi muhasara eden düşman ittifakını parçalamaktı. Nitekim o, bu antlaşma ile Kureyş’in Hayber Yahudileri ve Gatafân kabilesine karşı tarafsızlığını sağlamış, Hudeybiye dönüşünde Hayber üzerine yürüme imkânını elde etmiştir. Doğru cevap B'dir.

Soru 76

Mekke'nin fethedildiği günün, aynı zamanda gerçek bir ‘merhamet günü’ olması nasıl açıklanabilir?

Seçenekler

A
Medineliler Müslümanlara merhametli davranmışlardır
B
Hz. Muhammed Kabe'de bulunan hiç bir şeye dokunmamıştır
C
Kureyşliler Hz Muhammed'e merhametli davranmışlardır
D
Kureyşliler topluca Müslüman olmuşlardır
E
Hz. Peygamber Kureyşlileri affetmiştir
Açıklama:
Mekke'in fethinden sonra Hz. Peygamber cezalandırma fırsatı eline geçtiği halde, yirmi yıldır kendisine ve Müslümanlara düşmanlık yapmış Kureyşlileri affederek insanlık tarihine mal olmuş büyük bir bağış ve merhamet örneği gösterdi. Fetih günü, aynı zamanda gerçek bir ‘merhamet günü’ oldu. Kimsenin malına dokunulmadı ve esirler serbest bırakıldı. Doğru cevap E'dir.

Soru 77

Aşağıdakilerden hangisi Medine'de yaşayan Yahudi kabilelerin Müslümanlara karşı yaptıkları faaliyetlerden biri değildir?

Seçenekler

A
bekledikleri peygamber Yahudilerden gelmediği için Hz. Muhammed’in peygamberliğini benimsememeleri
B
Kur’an-ı Kerim ve Hz. Peygamber’le alay etmeleri
C
Evs ve Hazrec kabileleri arasındaki eski düşmanlıkları hatırlatarak fitne çıkarmaları
D
Medine Vesikası'nın şartlarını koşulsuz şekilde yerine getirmeleri
E
İslâmiyet’e girdiklerini söyleyip aralarına katıldıklar münafıklara cesaret vermeleri
Açıklama:
Yahudiler, yakın zamanda gelecek peygambere tâbi olacaklarını ve düşmanlarına üstünlük sağlayacaklarını söyleyerek Evs ve Hazrec mensuplarını tehdit ettikleri halde bekledikleri peygamber Yahudilerden gelmediği için Hz. Muhammed’in peygamberliğini benimsemediler. Ayrıca Müslümanları dinlerinden döndürmek için çeşitli faaliyetlere giriştikleri gibi, bazen Kur’an-ı Kerim ve Hz. Peygamber’le alay ediyorlardı. Evs ve Hazrec kabileleri
arasındaki eski düşmanlıkları hatırlatarak çeşitli fitne faaliyetlerine girişiyorlardı. Bir kısmı da İslâmiyet’e girdiklerini söyleyip aralarına katıldıklar münafıklara cesaret veriyorlardı.

Soru 78

Hz. Peygamber'in dönemin bazı devletleri ile olan diplomatik ilişkilerinde ilk olarak hangi vasıta ile sağlamıştır?

Seçenekler

A
Elçiler ile
B
Mektuplar ile
C
Diğer devletler aracılığı ile
D
Zira zoru ile
E
Yüz yüze ziyaretler ile
Açıklama:
Hz. Peygamber Hudeybiye’den döndükten hemen sonra kâtiplerine yazdırdığı altı
adet davet mektubunu dönemin ileri gelen devlet başkanlarına gönderdi (Mayıs
628).Hz. Peygamber İslâmiyet’i tebliğ amacıyla yazdırdığı bu tür mektupları Arap yarımadasının muhtelif yerlerinde yaşayan birçok kabile reisine, hatta bazan şahıslara da göndermiştir. doğru cevap b'dir.

Soru 79

Hz. Peygamber hayatının son Ramazan ayını nasıl geçirmiştir?

Seçenekler

A
İbadet ve tefekkürle meşgul olmuştur
B
Diğer devletlere mektuplar yazarak
C
Yeni ülkeler fethederek
D
Hastaya yatağında
E
Kuran-ı Kerimi hatmederek
Açıklama:
Hicretin 10. yılı Ramazan ayında ise (Aralık 631) Cebrâil kendisine Kur’an-ı Kerim’i iki defa tilavet ettirdi. Hz. Peygamber bunu ecelinin yaklaştığına işaret olarak gördü ve bu hususu kızı Fâtıma ile de paylaştı. Diğer taraftan her yıl ramazan ayında on gün itikâfa giren Hz. Peygamber yine hayatının bu son ramazan ayında yirmi gün itikâfta,yani azı zaruri durumlar hariç cami ve mescitlerde kalarak ibadet ve tefekkürle meşgul kaldı. Doğru cevap A'dır.

Soru 80

Hangisi Hz. Peygamber'in Veda Hutbesinde üzerinde durduğu konulardan biridir?

Seçenekler

A
Müslümanların ayrıcalıkları
B
Mallarının nasıl paylaşılacağı
C
İnsanların eşitliği
D
Kimin halife olacağı
E
Fetiin önemi
Açıklama:
Vedâ Hutbesi konuşmasında Allah’a hamd ü senâdan sonra bütün insanların
Allah’ın kulu olup aynı anne-babadan türediklerini hatırlattı; ırk, renk, dil ve sınıf farkı gözetilmeksizin bütün insanların eşit olduğunu, Allah katında üstünlük ölçüsünün ‘takvâ’ olduğunu belirtti. Genellikle insan hakları üzerinde duran Hz. Peygamber can, mal ve ırz güvenliğine vurgu yaparak kul hakkı konusunda dikkatli davranılmasını, zulümden ve haram lokmadan kaçınılmasını, emanete riayet edilmesini, eşler arasında karşılıklı hak, görev ve sorumlulukların gözetilmesini istedi. Doğru cevap C'dir.

Ünite 4

Soru 1

Muâhât ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Hz. Peygamber'in Medineli Yahudilerle yaptığı antlaşmadır.
B
Medineli gayrimüslimlerden toplanan verginin adıdır.
C
Müslümanların Medine'de kurdukları çarşıların ismidir.
D
Muhacir ve ensarın kardeş ilan edilmesidir.
E
Hz. Peygamber'in Müslümanlara İslam'ı öğrettiği okuldur.
Açıklama:
Hz. Peygamber Medine'ye hicret ettikten sonra beraberindeki muhacirler ile onlara ev sahipliği yapan Medineli ensar arasında "Muâhât" denilen din kardeşliğini ilan etmiş, böylelikle Müslümanlar arasında hangi kabile ve şehirden olursa olsun bir İslam kardeşliği meydana getirerek toplumsal bütünleşmeyi sağlamak istemiştir. Doğru cevap "D" seçeneğidir.

Soru 2

Hz. Peygamber'in hicreti öncesinde Medine'de etkinliği olan grup aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hristiyanlar
B
Mecusîler
C
Yahudiler
D
Kureyşliler
E
Zerdüştler
Açıklama:
Hz. Peygamber'in hicreti öncesinde Medine'de yerli Arap kabileleri ile en etkili grubu Yahudiler oluşturmaktaydı. Nitekim Medine şehrine ilk yerleşimleri çok eski tarihlere dayanan Kurayza, Kanukâ ve Nadîr gibi Yahudi kabileleri Medine'nin bir yerleşim yerine dönüşmesinde önemli katkıları olmuştur. Yine şehirdeki Arap kabilelerinin kendi aralarındaki mücadelelerinde onlarla birbirlerine karşı ittifaklar kurmak suretiyle şehrin yönetiminde de söz sahibi olmuşlardır. Doğru cevap "C" seçeneğidir.

Soru 3

Mescid-i Nebevî'de en kapsamlı değişiklikler aşağıdakilerden hangisi döneminde yapılmıştır?

Seçenekler

A
Hz. Ömer
B
Velid b. Abdülmelik
C
Hz. Osman
D
Mehdî-Billâh
E
Hz. Ali
Açıklama:
Hz. Peygamber'in mescidi ve vefatından sonra defnedildiği yer olan Mescid-i Nebevî, Hz. Peygamber'in vefatından sonra tedricen değişikliklere uğrayarak genişletilmiştir. Hz. Ömer ve Hz. Osman döneminde bir takım eklemeler yapılan Mescid-i Nebevi'deki en kapsamlı değişiklikler ise Emevî halifesi Velid b. Abdülmelik döneminde yapılmış olup Mescid-i Nebevî'nin genişliği 7500 metrekarelik bir alana ulaşmıştır. Doğru cevap "B" seçeneğidir.

Soru 4

Hz. Peygamber'in vefatından sonra Mescid-i Nebevî'de defnedildiği odanın ismi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ravza-i Mutahhara
B
Mahfil
C
Hücre-i Saadet
D
Cennetü'l-Bâki
E
Mihrap
Açıklama:
Hz. Peygamber vefat ettikten sonra Hz. Ayşe'nin odasına defnedilmiş ve burası Hücre-i Saadet ismiyle anılmaya başlanmıştır. Mescid-i Nebevî'deki tüm bakım onarım çalışmalarında tüm öncelik bu odaya verilmiş ve burası Hz.Peygamber'in minberiyle bütünleşerek mescidin en önemli bölümü olmuştur. Doğru cevap "C" seçeneğidir.

Soru 5

Mescid-i Nebevi'ye ilk mahfil kimin döneminde yapılmıştır?

Seçenekler

A
Hz. Peygamber
B
Hz. Ebu Bekir
C
Hz. Ömer
D
Hz. Osman
E
Hz. Ali
Açıklama:
Mescid-i Nebevî'de ilk başta bir mahfil bulunmamakla birlikte, Hz. Ömer'in namaz kılarken şehir olması üzerine mescide ilk mahfil Hz. Osman döneminde yapılmıştır. Doğru cevap "D" seçeneğidir.

Soru 6

Hz. Peygamber'in fiziksel özelliklerini anlatan eserlere verilen isim aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Mersiye
B
Mevlid
C
Gazel
D
Rubâî
E
Şemâil
Açıklama:
Hz. Peygamber'in fiziksel özelliklerini, özel hayatını ve ahlakını anlatan eserlere huy, tabiat, ahlak gibi anlamlara gelen şemâil denilir. Hüsn-i hatla bu özelliklerin üzerine yazıldıkları levhalar ise hilye olarak adlandırılır. Doğru cevap "E" seçeneğidir.

Soru 7

Aşağıdakilerden hangisi Hz. Peygamber'in kızlarından birinin ismi değildir?

Seçenekler

A
Hatice
B
Fatıma
C
Rukiye
D
Zeyneb
E
Ümmü Gülsüm
Açıklama:
Hz. Peygamber'in dört erkek dört kız çocuğu olmuştur. Kızlarının isimleri Zeyneb, Rukiye, Ümmü Gülsüm ve Fatıma'dır. Doğru cevap "A" seçeneğidir.

Soru 8

Hz. Peygamber'in soyundan gelen seyyid ve şeriflerin şecerelerini tutan görevlilere ne ad verilir?

Seçenekler

A
Müezzin
B
Kadı
C
Defterdar
D
Kadıü'l-Kudât
E
Nakîbü'l-Eşrâf
Açıklama:
Hz. Peygamber'in kızı Hz. Fatıma ve damadı Hz. Ali'nin çocukları olan Hz. Hasan ve Hz. Hüseyin'in soyundan gelenlere seyyid ve şerif denilmektedir. Hz. Peygamber'in soyundan gelen seyyid ve şeriflerin şecerelerini kaydeden, onlara yönelik bazı hizmetleri yerine getiren ve toplum içindeki statü ve asaletlerini görünür kılmaya çalışan görevlilere ise Nakîbü'l-Eşrâf denir. Doğru cevap "E" seçeneğidir.

Soru 9

Hz. Peygamber'in misyonu ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Seçenekler

A
Yeni bir toplum modeli oluşturmuştur.
B
Kendisinden sonraki insanlara örnek bir şahsiyet olmuştur.
C
İnsanlığa yalnızca dini konularda önderlik etmiştir.
D
Çağrısı sadece döneminin insanlarını değil tüm insanlığı kapsamaktadır.
E
Kendisine itaat İslam dininin temel iman kaidelerinden biridir.
Açıklama:
Hz. Peygamber İslam dinini yaşayabilecek olgunluğa erişmiş yeni bir toplum modeli oluşturmakla beraber, kendisi yalnızca dini bir önder olmayarak, siyasi, sosyal, ekonomik ve askeri alanlarda ortaya koyduğu değerlerle tüm bu alanlarda insanlığa önderlik etmiş ve örnek olmuştur. Doğru cevap "C" seçeneğidir.

Soru 10

Hz. Peygamber'in gençliğinde yaptığı meslek aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Marangozluk
B
Çobanlık
C
Terzilik
D
Demircilik
E
Çiftçlik
Açıklama:
Hz. Peygamber gençliğinde çobanlık yapmış, Hz. Hatice ile evlenmesinden sonra ise ticaretle iştigal etmiştir. Doğru cevap "B" seçeneğidir.

Soru 11

En eski Arap kabilesi olduğu kabul edilen yarı efsanevî göçebe topluluk aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Evs
B
Hazrec
C
Amâlika
D
Kahtânî
E
Cürhümlüler
Açıklama:
En eski Arap kabilesi olduğu kabul edilen yarı efsanevî göçebe Sâmî topluluktur. Tevrat’a göre dünyanın en eski milleti olup anayurdu Akabe körfezi ile Lut gölü arasında yer alan Edom ülkesidir. İslâm tarihçilerinin büyük çoğunluğuna göre Kudüs’ün kurucuları ve Hicaz’ın ilk sakinleridir. Amâlika’ya dair ilk kayıtlar milâttan önce II. bin yılın ilk çeyreğine tarihlenen Hz. İbrahim devrine denk gelir.

Soru 12

Medine Şehri için kutsallığı, hicret yurdu, başşehir olması ve hicretten sonra gerçekleşen medenileşmeye vurgu yapan sayısı doksan yediye kadar çıkan adlar kullanılmıştır.
Aşağıdakilerden hangisi bu adlardan değildir?

Seçenekler

A
Dârüssünne
B
Dârülîmân
C
Medînetünnebî
D
Medînetürresûl
E
İskenderiye
Açıklama:
Dârülhicre, Dârülîmân, Dârüssünne, Medînetürresûl, Medînetünnebî gibi şehrin kutsallığı, hicret yurdu, başşehir olması ve hicretten sonra gerçekleşen medenileşmeye vurgu yapan sayısı doksan yediye kadar çıkan adlar da kullanıldı.

Soru 13

I. Sahîfe
II. Kitâb
III. Müvâdea
IV. Haremeyn
Yukarıdakilerden hangileri Medine vesikasının ilk dönem kaynaklarında yer alan adlarındandır?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
I ve II
C
I, II ve III
D
I ve IV
E
I, II, III ve IV
Açıklama:
İlk dönem kaynaklarının tamamında ‘Sahîfe’, ‘Kitâb’ ve ‘Müvâdea’ adlarıyla yer alan, 47 veya 52 madde olarak düzenlenen Medine vesikasında Evs ve Hazrec kabilelerinin kolları ve onların Yahudi müttefikleri hakkında ayrıntılı bilgi vardır.

Soru 14

Mescid-i Nebevî en geniş kapsamlı değişiklik kim döneminde yapmıştır?

Seçenekler

A
Hz. Osman
B
Hz. Ömer
C
Abbasî halifelerinden Mehdî-Billâh
D
Emevî Halifesi Velid b. Abdülmelik
E
Hz. Ebû Bekir
Açıklama:
Mescid-i Nebevî en geniş kapsamlı değişikliği Emevî Halifesi Velid b. Abdülmelik zamanında yaşadı.

Soru 15

İslâm medeniyet tarihi bakımından en önemli müesseselerin başında gelen Medine’deki Hz. Peygamber’in mescidi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Mescid-i Nebevi
B
Mescid-i Cum’a
C
Mescid-i Benî Salim
D
Mescid-i Âtike
E
Mescid-i Vâdî
Açıklama:
İslâm medeniyet tarihi bakımından en önemli müesseselerin başında gelen Medine’deki Hz. Peygamber’in mescidi gelir. Mescid-i Nebevî’nin inşası hicretten sonra Medine’de gerçekleştirilen en önemli faaliyetlerden olup şehirleşmenin dönüm noktası olmuştur.

Soru 16

Hz. Peygamber’in Medine’ye gidişine kadar namaz vakitlerini bildirmek için bir yol düşünülmemişti. Bu ihtiyacı gidermek için yapılan görüşmelerde çeşitli teklifler yapıldı. Bu tekliflerden hangisi Hıristiyanların adeti olduğu için Peygamber tarafından kabul görmemiştir?

Seçenekler

A
Nâküs çalınması
B
Ateş yakılması
C
Boru öttürülmesi
D
Bayrak dikilmesi
E
Davul çalınması
Açıklama:
Bazen namaz vakti geldiğinde Bilâl-i Habeşî sokaklarda haydi namaza anlamında ‘es-salâh es-salâh’ diyerek insanları mescide davet ediyordu. Bu uygulama yeterli olmadı ve namaz vakitlerinin girdiğini belirten bir işarete olan ihtiyaç özellikle Mescid-i Nebevî’nin inşasından sonra daha da arttı. Bu ihtiyacı gidermek için yapılan görüşmelerde nâküs çalınması, boru öttürülmesi, ateş yakılması, bayrak dikilmesi gibi çeşitli teklifler yapıldı. Ancak bu teklifler nâküs Hıristiyanların, boru Yahudilerin, ateş de Mecusîlerin âdeti olduğu için Hz. Peygamber tarafından kabul görmedi.

Soru 17

Hz. Ömer’in ve Hz. Osman’ın Mescidi Nebevî’yi genişletirken olduğu gibi bıraktıkları bölüm aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ravza-i Mutahhara
B
Hücre-i Saadet
C
Minber
D
Mahfil
E
Mihrap
Açıklama:
Mescid-i Nebevî ile ilgili bütün onarım faaliyetlerinde hücre-i saadete öncelik verildi ve burası daima Hz. Peygamber’in minberiyle bütünleşerek mescidin en önemli bölümü oldu. Hz. Ömer ve Hz. Osman Mescid-i Nebevî’yi genişletirken hücre-i saadet ile diğer odaları olduğu gibi bıraktılar.

Soru 18

I. Hz. Aişe
II. Mâriye
III. Zeyneb bint Huzeyme
IV. Ümmü Habîbe
Yukarıdakilerden hangisi/leri Hz. Peygamber’in eşlerindendir?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
I ve II
C
I, II ve III
D
I ve IV
E
I, II, III ve IV
Açıklama:
Hz. Peygamber’in ikisi Mâriye ve Reyhâne adlı câriyeler olmak üzere değişik zamanlarda on iki eşi oldu. Hz. Peygamber’e ilk inanan kadın olan ve İslâmiyet uğrunda bütün servetini ortaya koyarak eşini destekleyen Hz. Hatice ilk eşi ve İbrahim dışındaki bütün çocuklarının annesidir. Onun vefatından sonra Hz. Peygamber ilk Müslümanlardan beş çocuk annesi Sevde ile evlendi ve üç yıl boyunca yalnız onunla evli kaldı. Hz. Peygamber’in bakire olarak aldığı tek eşi 624 yılında evlendiği Hz. Aişe’ dir. Hz. Peygamber 625’den itibaren Hz. Ömer’in yirmi yaşında dul kalan kızı Hafsa, Zeyneb bint Huzeyme, Ümmü Seleme, Cüveyriye bint Hâris, Zeyneb bint Cahfl, Reyhâne bint fiem’ûn, Ümmü Habîbe, Safıyye bint Huyeyy, Meymûne bint Haris ve Mâriye ile evlendi. Hatice, Zeyneb ve Reyhâne kendisinden önce vefat etti.

Soru 19

Hücre-i saadetin üzerine taştan yeni bir kubbe yapıldı, kurşunla kaplanarak yeşile boyandı. Bunun yapılmasını emreden Haremeyn işlerine büyük önem veren Sultan aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
II. Mahmud
B
I. Mahmud
C
Abdülmecid
D
Yavuz Sultan Selim
E
Abdülaziz
Açıklama:
Haremeyn işlerine büyük önem veren Sultan II. Mahmud’ un emriyle hücre-i saadetin üzerine taştan yeni bir kubbe yapıldı, kurşunla kaplanarak yeşile boyandı.

Soru 20

Buâs adıyla aralarında mücadele eden iki kabile aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Evs - Kurayza
B
Kaynukâ - Nadîr
C
Kaynukâ - Kurayza
D
Evs - Hazrec
E
Hazrec - Kurayza
Açıklama:
Medine şehrinde hâkimiyet Evs ve Hazrec’in eline geçti (492). Bir süre sonra Yahudilerin kışkırtmasıyla bu iki kabile birbirine düşerek Buâs adıyla aralarında mücadele ettiler.

Soru 21

Medine’nin bilinen en eski adı nedir?

Seçenekler

A
Tabe
B
Lathrippa
C
Darülhicre
D
Yesrib
E
Medinetünnebi
Açıklama:
Medine’nin bilinen en eski adı olan Yesrib şehre ilk yerleşen kişi kabul edilen Yesrib b. Vâil’den gelir.

Soru 22

Aşağıdakilerden hangisi Medine vesikası ile ilgili değildir?

Seçenekler

A
Medine’de karışıklıklar yaşanmasına sebep olmuştur.
B
Evs ve Hazrec kabilelerinin kolları hakkında ayrıntılı bilgi vardır.
C
Bireylerin sahip oldukları din ve vicdan hürriyetleri belirli esaslara bağlanmıştır.
D
Yahudilerin Mekke müşriklerine himaye hakkı vermeleri yasaklanmıştır.
E
Taraflar Medine’ye saldıranlara birlikte karşı koymakla yükümlüdür.
Açıklama:
Medine vesikası ile bir taraftan Medine’de iç huzuru sağlanırken diğer yandan dış düşmana karşı birliktelik sağlayacak siyasi bir yapılanma hedeflenmiştir. Medine vesikasında Evs ve Hazrec kabilelerinin kolları ve onların Yahudi müttefikleri hakkında ayrıntılı bilgi vardır. Taraflar Medine’ye saldıranlara birlikte karşı koymakla yükümlüydüler. Medine belgesi daha önce siyasi bir birlikteliğin oluşmadığı şehirdeki unsurların birbirleriyle ve yabancılarla olan ilişkilerini, adli ve idari yapılarını, bireylerin sahip oldukları din ve vicdan hürriyetini belirli esaslara bağladı. Vesikanın ilk maddesinde açıkça Yahudilerin Mekke müşriklerine veya onların işbirlikçilerine bir yardım yahut himaye hakkı vermeleri yasaklanıyordu.

Soru 23

Mekke döneminde sahabelerin kendi aralarında, hicretten sonra da ensardan bazı kimselerle kardeş ilan edilmesine ne ad verilmektedir?

Seçenekler

A
Hilf
B
Muahat
C
Amalika
D
Buas
E
Haremeyn
Açıklama:
Mekke döneminde sahabelerin kendi aralarında, hicretten sonra da ensardan bazı kimselerle kardeş ilan edilmesine “biriyle kardeş olmak, birini kardeş edinmek” anlamında ‘muâhât’ denilir.

Soru 24

Aşağıdakilerden hangisi hicret öncesi Medine’nin idari yapısını yansıtmaktadır?

Seçenekler

A
Her grup kendi kurallarına göre yaşamaktadır.
B
İdari yapılanma sistematik biçimde işlemektedir.
C
Güçlü bir otorite vardır.
D
Devletin başşehridir.
E
Budistler ekonomik hayatı ellerinde bulundurmaktadır.
Açıklama:
Hicretten önce Medine’de idari yapıyla ilgili herhangi bir düzenleme yoktur. Her grup kendi içinde bağımsız ve kendi kurallarına göre yaşamaktadır.İdari yapılanma sistematik biçimde işlemektedir, Güçlü bir otorite vardır ve Devletin başşehridir , şıkları hicretten sonra gerçekleşmiştir.Budistler ekonomik hayatı ellerinde bulundurmaktadır, şıkkında ise Budistler değil Yahudiler ekonomik hayatı ellerinde bulundurmaktaydı.

Soru 25

Aşağıdakilerden hangisi Hicret’ten sonra gerçekleşen uygulamalardan biri değildir?

Seçenekler

A
Cuma namazı farz kılınmıştır.
B
Beş vakit namaz farz kılınmıştır.
C
Ramazan orucu farz kılınmıştır.
D
İlk bayram namazları kılınmıştır.
E
Zekat farz olmuştur.
Açıklama:
Günümüzdeki şekliyle beş vakit namaz hicretten önce Mi’râc gecesinde (27 Receb 621) farz kılınmştır. Diğer şıkların hepsi hicretten sonra gerçekleşmiştir.

Soru 26

I. İdare ve savunma
II. Ekonomi ve pazar
III. Din hayatı
Yukarıdaki alan/alanlarda hangileri hicret sonrası Medine’de gerçekleştirilen düzenlemelerdir?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız III
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Medine hicret esnasında tam anlamıyla şehirleşmemiş, tarıma dayalı bir ekonomik yapıya sahiptir. Bundan dolayı hicretten sonra kentleşme teşvik edilerek şehrin İslâmlaşması ile medenileşmesi arasında paralellik kurulmaya çalışılmıştır. Bu bağlamda idare ve savunma, ekonomi ve pazar, dinî hayat gibi medenî hayatın en önemli üç fonksiyonu sırasıyla düzenlenmiştir.

Soru 27

I. Şehir planı Mescid-i Aksa merkez olmak üzere planlanmıştır.
II. Yeri Hz. Peygamber tarafından belirlenen çarşı faaliyete geçirilmiştir.
III. Su şebekesi ve şehir içi ulaşım sağlanması yolunda tedbirler alınmıştır.
Yukarıdakilerden hangisi/hangileri hicret sonrası Medine’nin kentleşmesi için yapılan düzenlemeler arasındadır?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız III
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Medine’de şehir planı Mescid-i Aksa değil Mescid-i Nebevi merkez olmak üzere planlanmıştır. Yeri Hz. Peygamber tarafından belirlenen çarşı faaliyete geçirilmiştir ve Su şebekesi ve şehir içi ulaşım sağlanması yolunda tedbirler alınmıştır , seçenekler hicret sonrası yapılan düzenlemeler arasındadır.

Soru 28

Aşağıdakilerden hangisi Hz. Peygamber döneminde Mescid-i Nebevi için söylenebilir?

Seçenekler

A
Başlangıçta üstü açık olan yapıya yağmur ve güneşten korunmak için sundurma yapılmıştır.
B
Kapı sayısı altıya çıkarılmıştır.
C
Çevredeki bazı evler mescide dahil edilmek için istimlak edilmiştir.
D
Bütün duvarlarda kesme taş kullanılmıştır.
E
Genişletme sırasında minare eklenmiştir.
Açıklama:
Mescid-i Nebevi’nin kıble tarafında Hz. Peygamber’in namaz kıldırdığı yere yağmur ve güneşten korunmak için sundurma yapılmıştır. Diğer düzenlemeler ise Hz. Peygamber’den sonra yapılmıştır.

Soru 29

Mescid-i Nebevi’nin en önemli bölümü hangisidir?

Seçenekler

A
Hücre-i Saadet
B
Minber
C
Mahfil
D
Ravza-i Mutahhara
E
Mihrap
Açıklama:
Hz. Peygamber, Hz. Âişe’nin odasına defnedilmesinden sonra burası hücre-i saadet adıyla anılmaya başlanmıştır. Mescid-i Nebevî ile ilgili bütün onarım faaliyetlerinde hücre-i saadete öncelik verilmiş ve burası daima Hz. Peygamber’in minberiyle bütünleşerek mescidin en önemli bölümü olmuştur.

Soru 30

Aşağıdakilerden hangisi Mescid-i Nebevi’nin fonksiyonları arasında değildir?

Seçenekler

A
İslam’ın ilk dönemlerinde bütün resmi faaliyetlerin gerçekleştiği yer konumundadır.
B
Misafirhane ve sosyal yardım mahalli işlevi vardır.
C
Bazı Arap kabilelerine mensup heyetler mescidin içine kurulan çadırda ağırlanmıştır.
D
Yaralı ve hastalar tedavi edilmiştir.
E
Burada saklanan Kabe örtüsü teşhir edilmek üzere Cidde’ye gönderilmiştir.
Açıklama:
Emevî Halifesi Abdülmelik zamanından itibaren başşehirden gönderilen Kâbe örtüsü öncelikle Mescid-i Nebevî’de teşhir edilir, daha sonra Mekke’ye gönderilirdi. Diğer şıklar Mescid-i Nebevi’nin fonksiyonları arasındadır.

Soru 31

Aşağıdakilerden hangisi hicretten önce Medine’de yaşamış kabilelerden biri değildir?

Seçenekler

A
Amalika kabilesi
B
Yahudi kabileler
C
Evs kabilesi
D
Kureyş kabilesi
E
Hazrec kabilesi
Açıklama:
Medine’ye ilk yerleşmenin ne zaman başladığı hakkında kesin bilgi yoktur. Tarih sahnesine çıkışından itibaren Amâlika, Yahudiler ile Yemenli Evs ve Hazrec kabileleri yerleşmiştir. Kureyş Kabilesi Mekke ve çevresinde yaşamaktadır.

Soru 32

Hicretten sonra Medine şehrini dış tehditlerden korumak ve gayrimüslim unsurların Medine dışında yaşayanlarla işbirliği yapmasını engelleyecek düzenlemeler nasıl sağlanmıştır?

Seçenekler

A
Ensar ve Muhacir arasındaki ilişkiler düzenlenmiştir.
B
Bu konuyla ilgili yasalar çıkarılmıştır.
C
Medine Vesikası düzenlenmiştir.
D
Şehrin surları güçlendirilmiştir.
E
Şehirdeki gayrimüslim sürgün edilmiştir.
Açıklama:
Hicretin ardından göçün ortaya çıkardığı ilk problemler çözülerek bazı iç düzenlemeler yapıldı. İlk olarak şehri dışarıdan gelecek tehditlere karşı güvence altına almak ve şehirde yaşayan gayrimüslimlerin şehir dışında yaşayanlarla işbirliğini engellemek amacıyla Hz. Peygamber’in nihai söz sahibi Kabul edildiği şehrin bütün unsurlarının katılımıyla Medine Vesikası kaleme alındı.

Soru 33

‘Hilf’ ne demektir ?

Seçenekler

A
Mekke döneminde sahabelerin kendi aralarında hicretten sonra Ensardan başka kimselerle kardeş ilan edilmesi
B
Yahudilerin Anlaşmayı bozdukları için Medine’den sürgün edilmesi
C
İslâm öncesi Araplarda kabilelerin veya şahısların yardımlaşma, amacıyla yaptıkları antlaşma
D
Medine kentinin yönetim birliğinin sağlanması
E
Hz. Peygamberin devesinin durduğu mevkinin adı
Açıklama:
Sözlükte akit, yemin ve antlaşma gibi anlamlara gelen hilf (çoğulu ahlâf), terim olarakİ‹slâm öncesi Araplarda kabilelerin veya şahısların yardımlaşma, dayanışma ve himaye amacıyla yaptıkları antlaşma ve ittifaklar demektir.

Soru 34

Aşağıdakilerden hangisi hicretten sonra gerçekleşmiştir?

Seçenekler

A
Namazın farz kılınması
B
İlk ayetlerin gelmesi
C
Zekatın farz kılınması
D
Medine’ye ‘Yesrib’ adı verilmesi
E
Fil vakası
Açıklama:
Hicretin ikinci yılında (624) zekât farz oldu. Diğer şıkların hepsi hicretin öncesini kapsamaktadır.

Soru 35

Mescid-i Nebevi’nin temeli ne zaman atılmıştır?

Seçenekler

A
579
B
620
C
622
D
610
E
628
Açıklama:
Hz. Peygamber Sehl ve Süheyl adlarında iki yetim çocuğa ait olan Kasvâ’nın çöktüğü arsayı mescit yapmak üzere sahiplerinden Hz. Ebû Bekir tarafından ödenen 10 dinar karşılığında satın aldı. Mescit alanı olarak seçilen arsanın zemin düzenlenmesi yapıldıktan sonra temeli törenle atıldı (Eylül 622). Temeline ilk harcı Hz. Peygamber’in koyduğu Mescid-i Nebevi yaklaşık 1022 m2’lik bir alanı kapsıyordu. Taş, kerpiç, hurma kütük ve dallarının malzeme olarak kullanıldığı inşaatta Hz. Peygamber ashapla birlikte çalışmış, bu faaliyet ensar ve muhacirin kaynaşması için iyi bir fırsat olmuştu. Nisan 623’te tamamlanan ilk bina, taş temel üzerine tek sıra kerpiçten, bir adam boyu kadar yükseklikteki çevre duvarı ile kuşatılarak üstü açık biçimde sade bir yapı olarak tasarlanmıştır.

Soru 36

Aşağıdakilerden hangisi Mescid-i Nebevi’nin bölümlerinden Hz. Peygamberin kabriyle minberi arasında kalan ve “tertemiz bahçe” anlamına gelen bölümüdür?

Seçenekler

A
Muhallak
B
Ravza-ı Mutahhara
C
Hücre-i Saadet
D
Reisiyye
E
Babürrahme
Açıklama:
Mescid-i Nebevi’nin bölümlerinden Hz. Peygamberin kabriyle minberi arasında kalan ve “tertemiz bahçe” anlamında Ravza-ı Mutahhara denilir.

Soru 37

Mescid-I Nebevi’de ilk tadilat hangi yıl yapılmıştır?

Seçenekler

A
622
B
638
C
519
D
624
E
670
Açıklama:
Hz. Ömer 638 yılında Mescid-i Nebevi’nin çevresindeki bazı evleri mescide dahil ederek mescidi genişletti.

Soru 38

Butayha ne demektir?

Seçenekler

A
Mescdi-i Nebevi’nin ilk yapımında batı tarafındaki kapının adı
B
Mescid-I Nebevi’nin tertemiz bahçe anlamındaki bölümüne verilen ad
C
Mescid-I Nebevi’nin en önemli bölümü
D
Hz. Ömer zamanında Mescid-i Nebevi’nin avlusuna yaptırılan serbest kullanım alanı
E
Mescid-i Nebevi’nin kıble tarafında Bilal-i Habeşi’nin ezan okumak için iple tırmanarak çıktığı yer
Açıklama:
Hz. Ömer zamanında Mescidin doğu tarafındaki avlusunun kuzey ucuna sohbet etmek isteyen, serbest konuşmak ve şiir okumak isteyenler için bir mekan yaptırdı. Bu mekana Butayha adı verilmişti.

Soru 39

Hz. Peygamberin fiziksel özelliklerini, özel hayatını ve ahlakını anlatan eserlere ne ad verilir?

Seçenekler

A
Hadis
B
Şemail
C
Akâid
D
Fıkıh
E
Kelâm
Açıklama:
Hz. Peygamberin fiziksel özelliklerini, özel hayatını ve ahlakını anlatan eserlere Şemail denir. Hz. Peygamberin fiziksel özelliklerini anlatan edebi eserlere ve aynı konuda yapılan Hat çalışmalarına ise hilye denmektedir.

Soru 40

Hz. Peygamber ilk eşi Hz. Hatice vefat ettikten sonra kim ile evlenmiştir?

Seçenekler

A
Mariye
B
Reyhane
C
Sevde
D
Aişe
E
Zeyneb
Açıklama:
Hz. Hatice Hz. Peygamberin ilk eşi ve İbrahim dışındaki bütün çocuklarının annesidir. Hz. Hatice’nin vefatından sonra Hz. Peygamber ilk müslümanlardan Sevde ile evlendi ve üç yıl boyunca yalnız onunla evli kaldı.

Soru 41

Cahiliye dönemi Arapları arasında “Buâs” neye verilen addır?

Seçenekler

A
Kâbe etrafındaki putlardan birinin adı
B
Evs ve Hazrec kabileleri arasında 120 yıl devam eden savaşların adı
C
Mekke’de kurulan panayırlardan birinin adı
D
En eski Arap kabilelerinden birinin adı
E
Yemen’de bir şehrin adı
Açıklama:
Buâs, Evs ve Hazrec kabileleri arasında Medine’nin güneydoğusundaki bir vahada 120 yıl devam eden savaşların adıdır. Bunlardan sonuncusu ve en kanlısı hicretten yaklaşık beş yıl önce meydana geldi ve Evslilerin galibiyetiyle sonuçlandı. İki kabile arasında bu savaşların sebep olduğu düşmanlık hicretle ortadan kalktı ve şehirde İslâmiyet’in gelişip yayılmasına uygun bir zemin ortaya çıktı. Doğru cevap “B” şıkkıdır.

Soru 42

I. Evs
II. Kurayzâ
III. Hazrec
IV. Nadîr
V. Kaynukâ
Hangileri Yesrib (Medine)’deki Yahudi kabilelerindendir?

Seçenekler

A
I, II, III
B
I, II, V
C
II, III, IV
D
II, IV, V
E
III, IV, V
Açıklama:
Yesrib’in yerleşim birimi olarak gelişmesinde Yahudi kabileleri Kurayza, Kaynukâ ve Nadîr’in önemli katkıları olmuştur. Doğru cevap “D” şıkkıdır.

Soru 43

I. Hazrec
II. Kaynukâ
III. Evs
IV. Nadîr
V. Kurayzâ
Hangileri Yesrib (Medine)’deki Arap kabilelerindendir?

Seçenekler

A
I, II
B
I, III
C
II, III
D
III, IV
E
IV, V
Açıklama:
Kahtânî Araplarından Evs ve Hazrec kabileleri Arim selinden sonra muhtemelen V. yüzyılda Yesrib ve çevresine yerleşerek Yahudilere tabi olarak yaşamaya başladılar. Doğru cevap “B” şıkkıdır.

Soru 44

Medine’ye Hicret ile birlikte kardeş ilan edilen Ensar ve Muhacirin birbirlerine mirasçı olma uygulaması hangi olaydan sonra kaldırılmıştır?

Seçenekler

A
Bedir Savaşı
B
Uhud Savaşı
C
Hendek Savaşı
D
Hayber Kuşatması
E
Hudeybiye Anlaşması
Açıklama:
Geçici mal ortaklığını da içine alan kardeşlik uygulaması muhacirler ile ensarı birbirine daha da yakınlaştırdı ve kardeşler bir süre birbirlerine mirasçı da oldular. Bedir Gazvesi’nin ardından bu uygulamaya son verilerek miras sadece nesep yönünden yakınlığı olanlara mahsus kılındı. Doğru cevap “A” şıkkıdır.

Soru 45

Hangisi namaz vakitlerinin bildirilmesi için yapılan tekliflerden birisi değildir?

Seçenekler

A
Nâküs çalınması
B
Boru öttürülmesi
C
Ateş yakılması
D
Bayrak dikilmesi
E
Davul çalınması
Açıklama:
Namaz vakitlerinin girdiğini belirten bir işarete olan ihtiyaç özellikle Mescid-i Nebevî’nin inşasından sonra daha da arttı. Bu ihtiyacı gidermek için yapılan görüşmelerde nâküs çalınması, boru öttürülmesi, ateş yakılması, bayrak dikilmesi gibi çeşitli teklifler yapıldı. Doğru cevap “E” şıkkıdır.

Soru 46

I. Namaz
II. Oruç
III. Fıtır sadakası
IV. Zekât
Hangi ibadetlerin yapılmasına dair hükümler Medine’ye hicretten sonra getirilmiştir?

Seçenekler

A
I, II, III
B
I, II, IV
C
I, III, IV
D
II, III, IV
E
II, IV
Açıklama:
Hicretin ikinci yılı Şaban ayında (Şubat 624) ramazan orucu farz kılındı. Aynı yılın Ramazan Bayramı’ndan bir iki gün önce (Mart 624) Hz. Peygamber fıtır sadakasıyla ilgili hükümleri açıkladı. 1 Şevval 2’de (27 Mart 624) ilk ramazan bayramı ve 10 Zilhicce 2’de (3 Haziran 624) ilk Kurban Bayramı kutlanmaya başlandı ve ilk bayram namazları kılındı. Hicretin ikinci yılında (624) zekât farz oldu. Doğru cevap “D” şıkkıdır.

Soru 47

I. Mescid-i Haram
II. Mescid-i Nebevi
III. Mescid-i Aksa
IV. Mescid-i Cum’a
V. Mescid-i Âtike
“Harem-i şerif” tabiri hangi mescitler için kullanılır?

Seçenekler

A
I, II, III
B
I, II, IV
C
I, III, V
D
II, III, IV
E
III, IV, V
Açıklama:
Mekke’deki Mescid-i Haram gibi Mescid-i Nebevi ve Kudüs’teki Mescid-i Aksa için de Harem-i şerif tabiri kullanılır. Doğru cevap “A” şıkkıdır.

Soru 48

I. Hz. ÖmerII. Hz. OsmanIII. Hz. AliIV. Ömer b. AbdülazizV. Mehdî-BillahMescid-i Nebevî hangi halifeler döneminde genişletilme ve yenilenme çalışmalarına tabi tutulmuştur?

Seçenekler

A
I, II, III
B
I, II, V
C
II, III, IV
D
II, III, V
E
III, IV, V
Açıklama:
Hz. Ömer, 638 yılında çevredeki bazı evleri mescide dâhil etmek için istimlâk etti. Kuzey duvarı biraz geriye çekildi ve ön duvar mevcut sütunların aralığı kadar ileri alınarak yanlara üçer, batı tarafında ön duvara dik ikişer sütun eklendi. Hz. Osman döneminde Mescid-i Nebevi genişletilerek yeniden inşa edildi. Mescid-i Nebevî en geniş kapsamlı değişikliği Emevî Halifesi Velid b. Abdülmelik zamanında yaşadı. Velid, 706 veya 707 yılında Medine Valisi Ömer b. Abdülaziz’den Mescid-i Nebevî’yi genişletmesini, Hz. Peygamber döneminden kaldığı için yıkılmasına izin verilmeyen hücrelerle çevredeki evleri kamulaştırıp mescide dâhil etmesini istedi. Abbasî halifelerinden Mehdî-Billâh 777’de Medine’ye geldiğinde kapasitesini yetersiz bulduğu Mescid-i Nebevî’yi genişletmeye karar verdi. Aynı yıl veya bir sene sonra başlayan faaliyetler 165’te (781-782) tamamlandı. Doğru cevap “B” şıkkıdır.

Soru 49

Mescid-i Nebevî’ye ilk mahfil hangi halife döneminde yaptırılmıştır?

Seçenekler

A
Hz. Ebu Bekir
B
Hz. Ömer
C
Hz. Osman
D
Hz. Ali
E
Ömer bin Abdülaziz
Açıklama:
Mescid-i Nebevî’ye ilk mahfili (maksure) Hz. Ömer’in namaz kıldırırken şehid edilmesini dikkate alan Hz. Osman yaptırdı. Doğru cevap “C” şıkkıdır.

Soru 50

Hz. Muhammed’in kendisinden en çok hadis rivayet eden eşi hangisidir?

Seçenekler

A
Zeyneb bint Huzeyme
B
Ümmü Seleme
C
Zeyneb bint Cahş
D
Safıyye bint Huyeyy
E
Âişe bint Ebu Bekir
Açıklama:
Âişe, ensâb ilmini ve Arap edebiyatını iyi bilen Hz. Ebû Bekir’in kızı olarak ilim ve kültür atmosferinde yetişti. Müminlerin anneleri sayılan Peygamber eşleri arasında O’nun özel hayatının bilinmesine en büyük katkıyı yaparak en çok hadis rivayet eden yedi sahabe arasında yer aldı. Doğru cevap “E” şıkkıdır.

Soru 51

Aşağıdakilerden hangisi, Peygamber Efendimiz'in gayretleriyle Medine'de ikamet eden insanların haklarını ve kamu düzenini korumak için oluşturulmuş ve bir insan hakları beyannamesi sayılabilecek olan Medine Vesikası’nın kapsamında değildir?

Seçenekler

A
Sınıf farklarının tamamen kaldırılması
B
Harp ve Sulh hallerinin Müslümanlar arasında müşterek sayılması
C
Kavmiyet kavramının güçlenmesi
D
Suçluların takip edilerek cezalandırılması
E
Yahudilerin Müslümanlarla birlikte bir ümmeti oluşturması
Açıklama:
İslam’ın İlk Anayasası olarak değerlendirilen bu vesika Medine’deki Müslümanlarla diğer gayr-i müslim cemaatlerin münasebetlerini, temel hak ve vazifelerini tespit etmektedir. Medine Vesikası, İslam tarihinde farklılıkların bir arada yaşayabilmelerine imkanı tanıyan ilk adımdır. Bu adım, Müslümanların hicretten önce ve sonra neyi arzuladığının açık bir özetidir. Irk, din ve kültür dayatması içinde olmayan Hz. Muhammed, vesika ile Medine'yi kenetlemiştir

Soru 52

Mekke’den müşriklerin zulmünden kaçarak Medine’ye sığınan Mekkeli Müslümanlara hangi isim verilmiştir?

Seçenekler

A
Ensar
B
Muhacir
C
Tabiin
D
Muâhât
E
Mücahit
Açıklama:
Allah için, bütün mülk ve varlıklarını geride bırakarak, müşriklerin zulmünden kaçıp Mekke’den Medine’ye göç Mekkeli Müslümanlara Muhacir denir.

Soru 53

Aşağıdakilerden hangisi Hicretin ikinci yılı Şaban ayında (Şubat 624) farz kılınan ibadettir?

Seçenekler

A
Oruç
B
Cuma Namazı
C
Namaz
D
Kurban
E
Hac
Açıklama:
Hicretin ikinci yılı Şaban ayında (Şubat 624) ramazan orucu farz kılındı. Aynı yılın Ramazan Bayramı’ndan bir iki gün önce (Mart 624) Hz. Peygamber fıtır sadakasıyla ilgili hükümleri açıkladı. 1 Şevval 2’de (27 Mart 624) ilk ramazan bayramı ve 10 Zilhicce 2’de (3 Haziran 624) ilk Kurban Bayramı kutlanmaya başlandı ve ilk bayram namazları kılındı.

Soru 54

Aşağıdakilerden hangisi Peygamber Efendimizin hicretten sonra Medine'de yaptığı şehirleşme düzenlemelerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Medine’nin etrafına hendekler kazdırılması
B
Bazı kenar semtlerin kentin bir parçası haline getirilmesi
C
Çarşının işleyiş ve düzenine dair düzenlemeler yapılması
D
Baki mevkiinin mezarlık olarak şehir planına katılması
E
Mescitlerin inşa edilmesi
Açıklama:
Medine hicret esnasında tam anlamıyla şehirleşmemiş, tarıma dayalı bir ekonomik yapıya sahipti. Bundan dolayı hicretten sonra kentleşme teşvik edilerek şehrin İslâmlaşması ile medenileşmesi arasında paralellik kurulmaya çalışılıyordu. Bu bağlamda idare ve savunma, ekonomi ve pazar, dinî hayat gibi medenî hayatın en önemli üç fonksiyonu sırasıyla düzenlendi. Şehir planı Mescid-i Nebevî merkez olmak üzere planlandı ve bazı yapılar korundu.

Soru 55

Hz. Muhammed'in kabri nerededir?

Seçenekler

A
Mekke- i Mükerreme
B
Mescid- i Haram
C
Mescid-i Aksa
D
Mescid-i Nebevî
E
Mescid-i Âtike
Açıklama:
Nebîmizin kabri, Medine şehrindeki Mescid-i Nebevî’nin içinde ve kıbleye göre sol tarafta bulunmaktadır.

Soru 56

Ezan sözlerini rüyasında öğrenen sahabinin adı nedir?

Seçenekler

A
Abdullah b. Zeyd
B
Ömer b. Abdülaziz
C
Muaz b. Cebel
D
Suheyb b. Sinan
E
Ammar b. Yasir
Açıklama:
Mescidin yapımından sonra müslümanlar namaz için nasıl toplanacaklarını belirlemeye çalıştılar. Bazıları çan çalınmasını, bazıları bayrak dikilmesini, bazıları bir borunun çalınmasını, bazıları ise ateş yakılmasını teklif ettiler. Bu tekliflerden tamamı başka inançların taklidi olduğu için kabul edilmedi. Ensardan birisi olan Hz. Abdullah b.Zeyd rüyasında ezan lafızlarını gördü. Bu lafızların okunmasını teklif etti ve onun teklifi kabul edildi.

Soru 57

Mescid-i Nebevî’ye ilk mahfili (maksure) kim yaptırdı?

Seçenekler

A
Hz. Ömer
B
Hz. Ali
C
Hz. Ebu Bekir
D
Hz. Hamza
E
Hz. Osman
Açıklama:
Mescid-i Nebevî’ye ilk mahfili (maksure) Hz. Ömer’in namaz kıldırırken şehit edilmesini dikkate alan Hz. Osman yaptırdı.

Soru 58

Kur’an-ı Kerim’in Müslümanlar için örnek olarak gösterdiği Hz. Peygamber’i, ibadet, ahlak, hayat tarzı, davranışları, kişisel özellikleri ve fiziki yapısı ile ele alıp anlatan eser aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hilye
B
Şemâil
C
Naat
D
Suffe
E
Muâhât
Açıklama:
Hz. Peygamber’in fiziksel özelliklerini, özel hayatını ve ahlakını anlatan eserlere huy, tabiat, ahlak gibi anlamlara gelen şemâil denilir.

Soru 59

Muhammed isminin anlamı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yerdekilerin ve göktekilerin övdüğü
B
Güvenilen
C
Doğru sözlü
D
İnsanların sevdiği
E
Saygıdeğer
Açıklama:
Muhammed, Hz. Peygamber’in en çok bilinen adı olup “övgüye değer bütün güzellikleri ve iyilikleri kendinde toplayan kişi” anlamındadır. Kur’an-ı Kerim’de kırk yedinci sürenin ismi de olan Muhammed dört yerde geçer.

Soru 60

Peygamber Efendimizin hicretinden önce Medine’nin adı ne idi?

Seçenekler

A
Deba
B
Yesrib
C
Muşakkar
D
Taybe
E
Vebere
Açıklama:
Medine’nin bilinen en eski adı şehre ilk yerleşen kişi kabul edilen Yesrib b. Vâil’den gelir. Bu isim önceleri kuzeyde ilk yerleşmenin gerçekleştiği tahmin edilen Curf ile Kanât vadileri arasında kalan alan için kullanılırken daha sonra şehrin tamamını kapsadı. Yesrib, Kur’an-ı Kerim’de Medine’nin adı olarak bir yerde geçer.

Soru 61

Aşağıdakilerden hangisi Medine’ye ilk yerleşen topluluktur ?

Seçenekler

A
Amâlika
B
Evs
C
Hazrec
D
Cürhümoğulları
E
Kureyşliler
Açıklama:
Genellikle kabul edilen Yesrib’e ilk olarak Amâlika’nın yerleştiğidir.

Soru 62

Türkler Medine’yi hangi isimle adlandırırdı ?

Seçenekler

A
Yesrib
B
Lathrippa
C
Darüssane
D
Darülhicra
E
El Medinetü'l Münevvere
Açıklama:
Türkler arasında nurlu şehir anlamında el-Medînetü’l-münevvere kullanımı yaygındır.

Soru 63

Medine Vesikası'nın kaleme alınmasındaki ana sebep nedir ?

Seçenekler

A
Şehri dışarıdan gelecek tehditlere karşı güvence altına almak ve gayri Müslim unsurların Medine dışında yaşayanlarla iş birliğini engelle.
B
Hz. Muhammed’e karşı planlanan suikast’i engellemek.
C
Şehre diğer şehirlerden daha fazla göç gelmesini sağlayıp, ekonomiyi geliştirmek.
D
Kureyşlileri şehre almamak.
E
Hicaz’ın siyasal üstünlüğünü ele almak.
Açıklama:
İlk olarak şehri dışarıdan gelecek tehditlere karşı güvence altına
almak ve gayri Müslim unsurların Medine dışında yaşayanlarla iş birliğini engellemek için harekete geçildi

Soru 64


  1. Taraflar Medine’ye saldıranlara birlikte karşı koymakla yükümlüydüler.

  2. Bir düşman saldırısı anında şehri savunmak için Yahudiler ve Müslümanlar ittifak yapıp masrafları müşterek karşılayacaktı.

  3. Medine dışında yapılacak bir savaşta topluluklar diğerine yardımda bulunmak zorundadır.


Yukarıdakilerden hangisi/hangileri Medine Vesikası’nın maddelerindendir ?

Seçenekler

A
I ve III
B
II ve III
C
I ve II
D
Yalnız II
E
I, II ve III
Açıklama:
Taraflar Medine’ye saldıranlara birlikte karşı koymakla yükümlüydüler. Vesikanın ilk maddesinde açıkça Yahudilerin Mekke müşriklerine veya onların işbirlikçilerine bir yardım yahut himaye hakkı vermeleri yasaklanıyordu. Bir düşman saldırısı hâlinde şehrin savunulması için Müslümanlarla Yahudiler ittifak yapacak, yapılan masraflar taraflarca karşılanacaktı. Fakat Medine dışında yapılacak bir savaşta hiçbir topluluk diğerine yardımda bulunma sorumluluğu taşımıyordu.

Soru 65

Günümüz şekliyle beş vakit namaz ne zaman farz kılınmıştır ?

Seçenekler

A
Hicretten önce Mirac gecesinde
B
Uhud Gazvesi’nden önceki gece
C
Mekke’nin fethi sırasında
D
Hz. Muhammed’in Peygamber oluşuyla
E
Bedr Gazvesi'nin ertesi günü
Açıklama:
Günümüzdeki şekliyle beş vakit namaz hicretten önce Mi’râc gecesinde (27 Receb 621) farz kılınmıştır.

Soru 66

Mescid-i Nebevî’nin Hz. Peygamber’in kabriyle minberi arasında kalan yaklaşık 330 m2’lik alanını kapsayan ‘tertemiz bahçe’ anlamına da gelen bölümüne ne ad verilir ?

Seçenekler

A
Minber
B
Mahfil
C
Hücre-i Saadet
D
Ravza-i Mutahhara
E
Babüatike
Açıklama:
Mescid-i Nebevî’nin Hz. Peygamber’in kabriyle minberi arasında kalan yaklaşık 330 m2’lik alanını kapsayan bölümüne, ‘tertemiz bahçe’ anlamında Ravza-i Mutahhara denilir.

Soru 67

Hz. Peygamber’in kendine özgü 5 adı olduğu ve bu adların daha önce kullanılmadığı söylenmiştir. Bu adlardan Muhammed’den sonra en çok kullanılanı “Allah’ı herkesten daha iyi ve daha çok öven; herkesten daha çok övülen” anlamlarına gelen adı hangisidir ?

Seçenekler

A
Mahi
B
Haşir
C
Akıb
D
Ahmed
E
Emin
Açıklama:
90İslâm Peygamberi, Muhammed, Ahmed, Mâhî, Haşir ve Âkıb olmak üzere kendine özgü beş adının bulunduğunu ve bunların daha önce kullanılmadığını söylemiştir. Hz. Peygamber’in Muhammed’den sonra en çok kullanılan ikinci ismi Ahmed’dir

Soru 68

Evs ile Hazrec arasında yaşanan savaşın adı nedir ?

Seçenekler

A
Bedr
B
Buas
C
Kuba
D
Sıffin
E
Nehrevan
Açıklama:
Hazrec reislerinden Mâlik b. Aclân, Gassânîler ve müttefik Arap kabilelerinden aldığı destekle Yahudilere üstünlük sağladı ve şehirde hâkimiyet Evs ve Hazrec’in eline geçti (492). Bir süre sonra Yahudilerin kışkırtmasıyla bu iki kabile birbirine düşerek Buâs adıyla aralarında mücadele ettiler.

Soru 69

Hz. Peygamber’in kabri üzerine kubbe ilk defa hangi dönemde inşa edildi ?

Seçenekler

A
Hz. Ömer
B
Hz. Ali
C
Memlük Sultanı Kalavun
D
Sultan Kayıtbay
E
Muaviye b. Ebu Süfyan
Açıklama:
Memlûk Sultanı Kalavun zamanında Hz. Peygamber’in kabri üzerine ilk defa ahşap bir kubbe inşa edildi.

Soru 70

Mescid-i Nebevi’ye Mihrap kim tarafından yaptırılmış ?

Seçenekler

A
Hz. Osman
B
Ömer b. Abdülaziz
C
Muaviye b. Ebu Süfyan
D
Sultan Kayıtbay
E
IV. Murad
Açıklama:
Başlangıçta Mescid-i Nebevî’nin bir mihrabı yoktu. Hz. Peygamber’in namaz kıldırdığı yer belliydi. Ömer b. Abdülaziz Mescid-i Nebevî’yi imar ederken ön duvara oyulmuş niş tarzında bir mihrap ilâve etti. Bu daha sonra Resûl-i Ekrem’in mihrabı olarak meşhur oldu.

Soru 71

Aşağıdakilerden hangisi Medine'nin Kur'an-ı Kerim'de de bir kere geçen yaygın kabul gören en eski adıdır?

Seçenekler

A
Dârülîmân
B
Yesrib
C
Medînetürresû
D
Dârüssünne
E
Medînetünnebî
Açıklama:
Medine’nin bilinen en eski adı şehre ilk yerleşen kişi kabul edilen Yesrib b. Vâil’den
gelir. Bu isim önceleri kuzeyde ilk yerleşmenin gerçekleştiği tahmin edilen Curf
ile Kanât vadileri arasında kalan alan için kullanılırken daha sonra şehrin tamamını kapsadı. Yesrib, Kur’an-ı Kerim’de Medine’nin adı olarak bir yerde geçer. Medine ise on yerde geçmekte, bunların dördünde bizzat şehrin kendisi kastedilirken
diğerlerinde şehir anlamında cins isim olarak yer alır.

Soru 72

Muhacirlerle ensarı birbirine yakınlaştıran geçici mal ortaklığı ve birbirlerine mirasçı olmaları gibi halleri kapsayan muâhât uygulaması hangi gazveden sonra son bulmuştur?

Seçenekler

A
Ebvâ Gazvesi
B
Hendek Gazvesi
C
Bedir Gazvesi
D
Uhud Gazvesi
E
Gatafân Gazvesi
Açıklama:
Muâhât, İslâm toplumunda bütünleşmeyi sağladığı gibi o günkü sosyo-kültürel ve ekonomik problemlerin çözümüne büyük katkı sağladı. Bütün varlıklarını Mekke’de bırakarak yurtlarından ayrı düşen muhacirlerin yalnızlık ve mahzunluğunu gidererek yeni vatanlarına intibaklarını ve Medinelilere ısınmalarını kolaylaştırdı. Her iki zümre ortak bir paydada buluşarak zihniyet beraberliği içinde müşrik, münafık ve Yahudi fitnelerine karşı birlik oldular. Geçici mal ortaklığını da içine alan bu uygulama muhacirler ile ensarı birbirine daha da yakınlaştırdı ve kardeşler bir süre birbirlerine mirasçı da oldular. Bedir Gazvesi’nin ardından bu uygulamaya son verilerek miras sadece nesep yönünden yakınlığı olanlara mahsus kılındı.

Soru 73

Aşağıdakilerden hangisi Cuma namazının farz kılınmasının anısına Ömer b. Abdülaziz'in Medine valiliği esnasında namazgahın yanına yaptırdığı mescidin isimlerinden birisi değildir?

Seçenekler

A
Mescid-i Cum’a
B
Mescid-i Benî Salim
C
Mescid-i Vâdî
D
Mescid-i Âtike
E
Mescid-i Nebevî
Açıklama:
Hz. Peygamber hicreti esnasında bir süre konakladığı Kubâ’dan 24 Eylül 622 Cuma günü Medine’ye hareket etti. Yolunun üstündeki Rânûnâ vadisinde Salimoğulları’na misafir
oldu. Burada öğle vakti girince ilk Cuma Namazı’nı kıldırması ve ilk hutbesini
okumasıyla Cuma Namazı farz kılındı. Benî Salim yurdunda kılınan ilk namazın hatırasını yaşatmak için Ömer b. Abdülaziz Medine valiliği esnasında (706-712) namazgâhın yanına Mescid-i Cum’a, Mescid-i Benî Salim, Mescid-i Âtike, Mescid-i Vâdî gibi adlarla anılan ve günümüze kadar gelen bir mescit yaptırdı.

Soru 74

Aşağıdakilerden hangisi Medine'de ortaya çıkan namaza çağrı ihtiyacı sonrasında rüyasında ezan öğretilen sahabedir?

Seçenekler

A
Abdullah b. Zeyd b. Sa’lebe
B
Abdurrahman Bin Avf
C
Bilâl-i Habeşî
D
Talha Bin Ubeydullah
E
Abbas Ibn-i Abdulmuttalib
Açıklama:
Hz. Peygamber’in Medine’ye gidişine kadar namaz vakitlerini bildirmek için
bir yol düşünülmemişti. Hicretten sonra Medine’de Müslümanlar bazen bir araya
toplanarak namaz vaktinin girmesini topluca bekliyorlar, bazen de namaz vakti
geldiğinde Bilâl-i Habeşî sokaklarda haydi namaza anlamında ‘es-salâh es-salâh’
diyerek insanları mescide davet ediyordu. Her iki uygulama yeterli olmadı ve
namaz vakitlerinin girdiğini belirten bir işarete olan ihtiyaç özellikle Mescid-i
Nebevî’nin inşasından sonra daha da arttı. Bu ihtiyacı gidermek için yapılan görüşmelerde nâküs çalınması, boru öttürülmesi, ateş yakılması, bayrak dikilmesi
gibi çeşitli teklifler yapıldı. Ancak bu teklifler nâküs Hıristiyanların, boru Yahudilerin, ateş de Mecusîlerin âdeti olduğu için Hz. Peygamber tarafından kabul görmedi. Bu sırada sahabeden Abdullah b. Zeyd b. Sa’lebe’ye rüyada ezan öğretilmiş,
o da ertesi gün Hz. Peygamber’e gelerek durumu haber vermişti. Bunun üzerine
Resûl-i Ekrem sesi güzel olan Bilâl’e ezan cümlelerini öğreterek ezanda ikişer, ikamette ise birer defa okumasını emretti.

Soru 75

Aşağıdakilerden hangisi hicretten sonra gerçekleşen vakalardan birisi değildir?

Seçenekler

A
Ramazan orucunun farz kılınması
B
İlk Kurban Bayramı
C
İlk namaz
D
Zekatın farz olunması
E
İlk bayram namazı
Açıklama:
Hicretin ikinci yılı Şaban ayında (Şubat 624) ramazan orucu farz kılındı. Aynı yılın Ramazan Bayramı’ndan bir iki gün önce (Mart 624) Hz. Peygamber fıtır sadakasıyla ilgili hükümleri açıkladı. 1 Şevval 2’de (27 Mart 624) ilk ramazan bayramı ve 10 Zilhicce 2’de (3 Haziran 624) ilk Kurban Bayramı kutlanmaya başlandı ve ilk bayram namazları kılındı. Hicretin ikinci yılında (624) zekât farz oldu.

Soru 76

Aşağıdakilerden hangisi Medine'deki Mescid-i Nebevî dışında Hazreti Peygamber tarafından yaptırılan iki camiden birisinin bulunduğu yerleşimdir?

Seçenekler

A
Mekke
B
Kudüs
C
Kubâ
D
Şam
E
Yemen
Açıklama:
İslâm medeniyet tarihi bakımından en önemli müesseselerin başında Medine’deki Hz. Peygamber’in mescidi gelir. Mescid-i Nebevî’nin inşası hicretten sonra Medine’de gerçekleştirilen en önemli faaliyetlerden olup şehirleşmenin dönüm noktası olmuştur. Bizzat Hz. Peygamber tarafından yaptırılan diğeri Kubâ olmak üzere iki mescitten biri olan Mescid-i Nebî Medine’deki bütün faaliyetlerinin merkezinde yer alarak fonksiyonları bakımından sonraki dönemde kurulan camilere örnek teşkil etti ve inşasıyla birlikte Mekke’deki Mescid-i Harâm gibi şehir hayatının merkezi oldu.

Soru 77

Hazreti Peygamberin ilk harcını kendi elleriyle attığı Mescid-i Nebevi aşağıdaki tarihlerin hangisinde tamamlanmıştır?

Seçenekler

A
619
B
620
C
623
D
626
E
630
Açıklama:
Temeline ilk harcı Hz. Peygamber’in koyduğu Mescid-i Nebevi yaklaşık 1022
m2’lik bir alanı kapsıyordu. Taş, kerpiç, hurma kütük ve dallarının malzeme olarak kullanıldığı inşaatta Hz. Peygamber ashapla birlikte çalışmış, bu faaliyet ensar ve muhacirin kaynaşması için iyi bir fırsat olmuştu. Nisan 623’te tamamlanan ilk bina, taş temel üzerine tek sıra kerpiçten, bir adam boyu kadar yükseklikteki çevre duvarı ile kuşatılarak üstü açık biçimde sade bir yapı olarak tasarlanmıştı. Kıblesi bizzat Hz. Peygamber tarafından Kudüs’e yönelik olarak yapılan ve üç kapısı bulunan mescidin doğu duvarının güney kısmına Resûl-i Ekrem’in eşleri Hz. Âişe ve Sevde için iki adet oda yapıldı.

Soru 78

Aşağıdaki halifelerin hangisi Mescid-i Nebevi'deki minber üzerine kubbe yaptırıp kumaşla kaplatmış ve basamaklarını abanoz ağacıyla değiştirmiştir?

Seçenekler

A
Hz. Osman
B
Hz. Ömer
C
Hz. Ebu Bekir
D
Muaviye
E
Mervan
Açıklama:
Hz. Osman zamanında Hz. Peygamber’in minberinin üzerine kubbe yapıldı, kumaşla örtüldü ve basamakları abanoz ağacıyla kaplandı. Muâviye b. Ebû Süfyân devrinde minbere altı basamak daha eklendi. Mescid-i Nebevî’ye en son III. Murad’ın yolladığı mermer minber konuldu (1590).

Soru 79

Aşağıdakilerden hangisi Hazreti Peygamberin Hz. Hatice'den sonra evlendiği ve üç yıl boyunca yalnız onunla evli kaldığı beş çocuk annesi sahabedir?

Seçenekler

A
Reyhâne
B
Hz. Aişe
C
Ümmü Seleme
D
Zeyneb bint Huzeyme
E
Sevde
Açıklama:
Hz. Peygamber’e ilk inanan kadın olan ve İslâmiyet uğrunda bütün servetini ortaya koyarak eşini destekleyen Hz. Hatice ilk eşi ve İbrahim dışındaki bütün çocuklarının annesidir. Onun vefatından sonra Hz. Peygamber ilk Müslümanlardan beş çocuk annesi Sevde ile evlendi ve üç yıl boyunca yalnız onunla evli kaldı. Hz. Peygamber’in bakire olarak aldığı tek eşi 624 yılında evlendiği Hz. Aişe’dir.

Soru 80

Aşağıdaki isimlerden hangisi Hazreti Peygamberin ilk doğan ve ilk vefat eden çocuğudur?

Seçenekler

A
Zeynep
B
Kâsım
C
Ümmü Külsûm
D
Fâtıma
E
Rukiyye
Açıklama:
Hz. Peygamber’in üçü (beş) erkek, dördü kız olmak üzere yedi (dokuz) çocuğu
vardı. Peygamberlikten önce doğan ve kendisinin Ebü’l-Kâsım künyesiyle anılmasına sebep olan ilk oğlu ve ilk vefat eden çocuğu Kâsım’ın ne kadar yaşadığı belli değildir. Kâsım’dan sonra sırasıyla Zeynep, Rukiyye, Ümmü Külsûm ve Fâtıma doğdu. Mekke döneminde en son doğan Abdullah ise hicretten önce vefat etti. Bu dönemde Hz. Peygamber’in Tayyib ve Tâhir adında iki oğlunun daha dünyaya geldiği, ancak
bunların iki ayrı çocuk olmayıp Kâsım ile Abdullah’ın lakapları olduğu da rivayet
edilmektedir. Resûl-i Ekrem’in Medine döneminde Cariyesi Mâriyetü’l-Kıbtiyye’den
doğan ve iki yaşına gelmeden vefat eden İbrahim haricindeki bütün çocukları Hz.
Hatice tarafından dünyaya getirilmiştir. Hz. Peygamber’in soyu kendisinden altı ay
sonra vefat eden küçük kızı Fâtıma’dan olma torunlarıyla sürmektedir.

Ünite 5

Soru 1

Hz. Ebu Bekir'in halife seçilmesiyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Hz. Peygamber'in vasiyeti üzerine seçilmiştir.
B
Muhacir ve ensarın kendisine biat etmesiyle halife olmuştur.
C
Kabile reisleri arasında yapılan seçimle göreve gelmiştir.
D
Hz. Ömer'in muhalefetiyle karşılaşmıştır.
E
Hz. Ali ve Hz. Osman kendisine biat etmemiştir.
Açıklama:
Hz. Peygamber'in vefatından sonra devlet başkanının nasıl seçileceğine dair Kur'an-ı Kerim'de herhangi bir emir bulunmuyordu. Bu nedenle Hz. Peygamberin ölümün ardından devletin başına kimin geçeceği konusunda bir takım adımlar atılmış özellikle Medineliler devlet başkanlığının kendilerine layık olduğunu düşünüyorlardı. Bu sebeple Sakifetü Beni Sâide denilen hurmalıkta toplanarak devlet başkanlığı için Hazrec kabilesinin reisi Sa'd b. Ubâde'yi aday gösterdiler. Bu durumu haber alan Hz. Ebu Bekir, Hz. Ömer ve Ebu Ubeyde b. Cerrâh söz konusu yere giderek, emirliğin Hz. Peygamber'e ilk iman eden muhacirleri hakkı olduğunu beyan ettiler. Bunun üzerine yapılan konuşmalar neticesinde Hz. Ömer ve Ebu Ubeyde b.Cerrah, Hz. Peygamber'in hastalığı sırasında onun yerine imamlık yapan ve hicreti esnasında yanındaki sahabe olan Hz. Ebu Bekir'i halife ilan ederek ona biat ettiler. Bu biatın arkasından da Medineliler Hz. Ebu Bekir biat etmiş akabinde de Medine'deki muhacirlerle Hz. Ali ve Hz. Osman gibi önemli sahabeler Hz. Ebu Bekir'in halifeliğini biatla kabul etmişlerdir. Doğru cevap "B" seçeneğidir.

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi Hz. Ebu Bekir döneminin en önemli sorunu olmuştur?

Seçenekler

A
Devletin büyük bir ekonomik krize girmesi
B
Bizans İmparatorluğunun İslam topraklarına saldırıları
C
İslam fetihlerinin duraklamaya girmesi
D
Yalancı peygamberlerle birlikte ortaya çıkan irtidat hareketleri
E
Müslümanlar arasında ortaya çıkan halifelik mücadeleleri
Açıklama:
Hz. Ebu Bekir'in halifeliği döneminin en önemli sorunu, Hz. Peygamber'in vefatının ardından ortaya çıkan sahte peygamberler ve önceden İslam'a girdiklerini beyan eden ancak sonradan dinden çıkan Arap kabileleri yani Ridde hareketlerine karşı yapılan mücadeleler olmuştur. Keza Hz. Ebu Bekir'in halifelik dönemi söz konusu sahte peygamberler ve dinden dönen arap kabilelerini itaat altına almak için yapılan askeri harekatlarla geçmiştir. Doğru cevap "D" seçeneğidir.

Soru 3

Hz. Ebu Bekir dönemindeki İslam fetihlerinden büyük başarılar kazanan kumandan aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hz. Ömer
B
Ebu Ubeyde b. Cerrâh
C
Hz. Ali
D
Amr b. Âs
E
Halid b. Velid
Açıklama:
İslamı seçmesiyle birlikte Müslümanların askeri anlamda güçlenmesini sağlayan Halid b. Velid gerek Hz. Peygamber'in son seferlerinde gerekse de Hz. Ebu bekir döneminde Bizans ve Sâsanîler üzerine yapılan askeri harekatlarda büyük zaferler kazanmış bir komutan olarak İslam fetihlerinin genişlemesinde büyük rol oynamıştır. Bununla birlikte sahte peygamberlerin ortada kaldırılmasında da Halid b. Velid ön planda olmuş ve özellikle Yemen bölgesine çıktığı seferlerle yalancı peygamber iddiasında olanları bertaraf ederek, dinden dönen Arap kabilelerini hakimiyet altına almıştır. Doğru cevap "E" seçeneğidir.

Soru 4

Hz. Ebu Bekir dönemimde Bizans ordularının mağlup edildiği savaş aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ecnâdeyn Savaşı
B
Mûte Savaşı
C
Kadisiye Savaşı
D
Nihavend Savaşı
E
Yermûk Savaşı
Açıklama:
30 Temmuz 634 yılında Bizans imparatoru Herakleios'un kardeşi Theodoros komutasındaki 80.000 kişilik ordu Dımaşk yakınlarındaki Ecnâdeyn bölgesinde Halid b. Velid ve Amr b. Âs komutasındaki İslam orduları karşısında bozguna uğratılmış ve zaferle birlikte Müslümanlara Filistin ve Suriye'nin kapıları açılmıştır. Doğru Cevap "A" seçeneğidir.

Soru 5

Hz. Ebu Bekir'in, zamanının otoritesi kabul edildiği ilim aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Cebir
B
Hadis
C
Fıkıh
D
Ensab
E
Kelam
Açıklama:
Örnek şahsiyetinin yanı sıra aynı zamanda ilim ve hikmet sahibi bir kişi olan Hz. Ebu Bekir Arap soy bilimi olan "Ensab" ilminde zamanınını otoritesi kabul edilmekteydi. Bununla birlikte Arap savaş tarihi olan Eyyâmü'l-Arab'ı da en iyi bilen kişilerden biriydi. Doğru cevap "D" seçeneğidir.

Soru 6

Hz. Ömer'in halife olmasıyla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Hz. Ali'nin sert muhalefeti ile karşılaşmıştır.
B
Hz. Ebu Bekir'in kendisini veliaht tayin etmesi üzerine halife olmuştur.
C
Muhacirlerden kurulan bir şura kendisini halife tayin etmiştir.
D
Hz. Peygamber'in vasiyeti üzerine halifeliğe seçilmiştir.
E
Ensardan önemli kişiler halifeliğine biat etmemiştir.
Açıklama:
Hz. Ebu Bekir'in halifeliğinde kendisine vekillik yapan Hz.Ömer, Hz. Ebu Bekir hastalığında da onun yerine imamlık yapmıştı. Nitekim Hz. Ebu Bekir kendisinden sonra Hz. Ömer'in halife olarak başa geçmesi konusunda sahabelerle istişarelerde bulunmuş nihayetinde Hz. Osman'a bir ahitname yazdırarak Hz. Ömer'i kendisinden sonra halife olması için veliaht tayin etmiştir. Hz. Ebu Bekir'in vefatının ardından da Medine'deki müslümanların kendisine biat etmesiyle halifelik makamına Hz. Ömer geçmiştir. Hz. Ali de bu karara uymuş ve kendisine aynı gün biat etmiş halifeliği süresince onun yanında yer almıştır. Doğru cevap "B" seçeneğidir.

Soru 7

Sâsânîlerin başşehri Medâin hangi savaş sonunda Müslümanlarca fethedilmiştir?

Seçenekler

A
Köprü Savaşı
B
Nihavend Savaşı
C
Kâdisiye Savaşı
D
Yermük Savaşı
E
Tebük Savaşı
Açıklama:
Hz. Ömer döneminde Sa'd b. Ebu Vakkâs komutasındaki İslam ordusunun Kâdisiye savaşında Sâsânî ordusunu yenmesinin ardından Irak'ın kapıları Müslümanlara açılmış ve Sâsânîlern başşehri Medâin 637 yılında Müslümanlarca fethedilmiştir. Doğru cevap "C" seçeneğidir.

Soru 8

Aşağıdakilerden hangisi Hz. Ömer döneminde Sâsânilerle yapılan savaşlardan biri değildir?

Seçenekler

A
Yermük Savaşı
B
Nihavend Savaşı
C
Köprü Savaşı
D
Kâdisiye Savaşı
E
Celûla Savaşı
Açıklama:
Hz. Ömer döneminde Irak'ın fethi için Sâsânî İmparatorluğuyla bir çok savaş yapılmıştır. Bunlar Köprü Savaşı (634), Kâdisiye Savaşı (636), Celûla Savaşı (637) ve Nihavend Savaşı'dır (642). Yermük Savaşı (636) ise yine Hz. Ömer döneminde gerçekleşmiş olmakla birlikte Suriye cephesinde Bizans İmpartorluğuyla yapılmış ve Müslümanların zaferiyle sonuçlanmış bir savaştır. Doğru cevap "A" seçeneğidir.

Soru 9

Kudüs'ün Müslümanlar tarafından fethiyle ilgili olarak aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Hz. Ebu Bekir döneminde fethedilmiştir.
B
638 yılında Yahudilerden teslim alınmıştır.
C
Şehir şiddetli çatışmalar sonunda fethedilmiştir.
D
Hz. Ömer tarafından emanla teslim alınmıştır.
E
Müslümanlar tarafından üç gün yağmalanmıştır.
Açıklama:
636 yılında Bizans'a karşı alınan Yermük zaferi ile birlikte Müslümanlar Filistin ve Suriye bölgesindeki fetihlerine devam etmiş ve Ebu Ubeyde b. Cerrâh tarafından 637 yılında Kudüs kuşatılmıştır. Patrik Sophronios şehri bizzat Hz. Ömer'e teslim etmek istediğini söylemesi üzerine Hz. Ömer 638 yılında Kudüs'e gelerek şehir halkına bir emannâme vererek Kudüs'ü teslim almış böylelikle Kudüs Müslümanların hakimiyeti altına girmiştir. Doğru cevap "D"seçeneğidir.

Soru 10

Aşağıdakilerden hangisi Hz.Ömer döneminde yapılan iktisadî düzenlemelerden biri değildir?

Seçenekler

A
Vergilerin düzenli toplanması için nüfus sayımı yapılması
B
Ticaret mallarından uşur vergisi alınmaya başlanması
C
Fethedilen topraklardaki verimli arazilerin yalnızca Müslümanlar arasında paylaştırılması
D
Haraç vermek suretiyle zirai toprakların fethedilen bölgedeki yerli ahaliye bırakılması
E
Harbî ve zımmîlerden alınan ticaret malları vergisinin fey gelirlerine dahil edilmesi
Açıklama:
Hz. Ömer dönemindeki fetih hareketleri sonunda büyük ve verimli topraklar Müslümanların eline geçmiş olmakla birlikte, Hz.Ömer ele geçirilen bu verimli toprakları ganimet olarak dağıtmayıp haraç vergisi karşılığında ziraati iyi bilen eski sahiplerine bırakmıştır. Böylece halife tecrübesiz kimselerin mülkiyeti altında ortaya çıkabilecek verim düşüklüğünün önüne geçmiştir. Doğru cevap "C" seçeneğidir.

Soru 11

Hz. Peygamberin vefatından sonra devletin başına geçen fakat ‘halifetullah’ ünvanını uygun görmeyen halife aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hz. Osman
B
Hz. Ebubekir
C
Hz. Ali
D
Hz. Ömer
E
Hz. Yusuf
Açıklama:
İslâm tarihinde Hz. Peygamber’in vefatından sonra Hz. Ebû Bekir’e biat edilmesiyle başlayan (632), daha sonra Hz. Ömer ve Hz. Osman’ın hilafetleriyle sürüp, Hz, Ali ile sona eren döneme Hulefâ-yi Râşidîn dönemi denilir. Hz. Ebû Bekir İslam Peygamberi’nin halefi olması sebebiyle sahabe tarafından kendisine verilen ‘halîfetü Resûlillâh’ unvanına itiraz etmedi. Fakat Allah’ın halifesi anlamında ‘halîfetullah’ unvanını ise uygun görmedi.

Soru 12

Hz. Ebu Bekir’in Medine’deki ilk faaliyeti ne olmuştur?

Seçenekler

A
Mescid-i Nebevi’nin arsasını satın almak
B
Emir-i Hac olmak
C
Hudeybiye antlaşması
D
Babasını müslüman yapmak
E
Tebük gazvesi
Açıklama:
Hz. Ebû Bekir’in Medine’deki ilk faaliyeti Mescid-i Nebevî’nin arsasını satın almasıdır.

Soru 13

Hz. Ebu Bekir ne zaman halife seçilmiştir?

Seçenekler

A
630
B
632
C
634
D
636
E
638
Açıklama:
Hz. Peygamber Hicretin 11. Yılında Safer ayının son haftasında Mayıs 632 Tarihinde hastalanarak Pazartesi günü vefat etmiştir. Hz. Peygamber’in vefatında sonra Hz. Ebu Bekir Medinelilerin kendisine biat etmesiyle Halife seçilmiştir.

Soru 14

Hz. Peygamber’in Vedâ Haccı’ndan dönüp Medine’de rahatsızlandığı günlerde bazı yalancı kimselerin peygamberlik iddiasıyla ortaya çıkmasıyla başlayan geniş isyan olaylarına ne ad verilir?

Seçenekler

A
Gazve
B
Müseylimet-ül Kezzab
C
Fil vakası
D
Ridde olayları
E
Mute Savaşı
Açıklama:
Hz. Peygamber’in vefatına kadar Arap yarımadasında siyasî birlik sağlanmış olmakla birlikte, esas anlamıyla bir İslamlaşma gerçekleşmemişti. Zira eski putperestlik inanç ve alışkanlıklarını bütünüyle terk edemeyen bazı kabilelerin İslâm’a girişleri üzerinden çok az bir süre geçtiğinden onların yeni dine inanışları yüzeysel boyutta kalmıştı. Bu durum gerçek bir İslamlaşmadan ziyade, kabilelerin bir kısmı için Medine’ye siyasî bağlılık anlaşmasından öte bir şey değildi. Hz. Peygamber’in Veda Haccından dönüp Medine’de rahatsızlandığı günlerde bazı yalancı kimselerin peygamberlik iddiasıyla ortaya çıkmasıyla ridde olayları başladı.

Soru 15

Hz. Ömer ne zaman halife olmuştur?

Seçenekler

A
632
B
633
C
634
D
635
E
636
Açıklama:
Hz. Ömer, Hz. Ebû Bekir’in vefat ettiği gün (23 Ağustos 634) Mescid-i Nebevî’de hilafeti için biat aldı.

Soru 16

634 yılındaki Köprü Savaşı kimlere karşı yapılmıştır?

Seçenekler

A
Bizanslılara
B
Kureyşlilere
C
Perslere
D
Sasanilere
E
Suriyelilere
Açıklama:
Müslümanları durdurmak isteyen Kumandan Rüstem yeni kuvvetler ve birkaç fille takviye ettiği Sâsânî ordusunu Ebû Ubeyd’in üzerine gönderdi. Ordusunu Fırat nehri üzerindeki daha sonra adıyla meşhur olan bir köprüden düşmanın bulunduğu tarafa geçirmeye karar veren ve bu karara muhalefet edenleri de korkaklıkla suçlayan Ebû Ubeyd, ordu karşı yakaya geçtikten sonra köprüyü yıktırdı. İki ordu arasında şiddetli bir çarpışma başladı. Müslüman süvariler fillerden ürken atlarına hâkim olamadılar. Savaş meydanının darlığı ve köprünün yıkılmış olması gibi sebeplerle manevra imkânı kalmayınca çarpışma Müslümanların aleyhine gelişti. Ebû Ubeyd askerlerinin mühim bir kısmıyla birlikte şehit oldu (634). Köprü Savaşı denilen bu olay İslâm kuvvetlerinin Irak cephesinde ilk yenilgisidir.

Soru 17

Kadisiye savaşı hangi yıl gerçekleşmiştir?

Seçenekler

A
632
B
634
C
636
D
638
E
640
Açıklama:
Yaklaşık üç ay süren bir hazırlıktan sonra İslâm ordusu 636 ilkbaharında Kûfe’nin 30 km. güneyinde bulunan Sâsânîlerin en önemli sınır şehri Kadisiye’ye ulaştı. İslâm ordusu yaklaşık 9.000-10.000 iken Müslümanlar için ciddi bir tehlike teşkil eden otuz civarında file sahip Sâsânîler ise 70-80.000 kişilik bir kuvvetten oluşuyordu. Üç gün süren çok şiddetli çarpışmaların cereyan ettiği Kâdisiye Savaşının kazanılması, Müslümanlara büyük bir moral ve üstünlük hissi vermiş, Irak’ın kapıları açılmış, İran’ın düşüşünün başlangıcı hazırlanmış, Sâsânîlerin başşehri Medâin’in fethi gerçekleşmişti (Mart 637).

Soru 18

Irak Fetihleri ne zaman ve hangi olayla tamamlanmıştır.?

Seçenekler

A
Tusterin Fethi 641
B
Musul’un fethi 641
C
Sus’un Fethi 638
D
Nihavend Zaferi 642
E
Ahzap bölgesinin Fethi 638
Açıklama:
Ebû Musa’nın gönderdiği ordu ile Sa’d’ın Kûfe’den Numan b. Mukarrin kumandası altında gönderdiği diğer bir ordu, Ebû Sebre kumandası altında birleşerek uzun ve çetin bir mücadeleden sonra Tuster’i fethedip Hürmüzan’ı esir alarak Medine’ye Hz. Ömer’e gönderdiler (641). Celûlâ ve Hulvân’dan sonra, Sûs (638), iki yıl sonra Hûzistan, üç yıl sonra da Musul şehirlerini ele geçiren Müslümanlar (641), Nu’man b. Mukarrin’in başkumandanlığında tarihe fetihlerin fethi anlamında ‘fethu’l-fütûh’ diye geçen Nihâvend zaferiyle de Irak fetihlerini tamamladılar (642).

Soru 19

Yermük savaşı ne zaman yapılmıştır?

Seçenekler

A
642
B
640
C
638
D
636
E
634
Açıklama:
Müslümanların başarıları üzerine Bizans imparatoru Herakleios Hıristiyan Araplar ve Ermeniler destekli Theodoros Trithurios kumandasında 50.000-100.000 kişilik büyük bir ordu hazırladı. Bizans’ın yaptığı bu hazırlıkları öğrenen Halid b. Velid, Humus ve Dımaşk’taki birlikleri de çağırarak 25.000’i aşkın bir kuvvetle Yermûk vadisine geldi. 636 yılı yaz sıcağında iki ordu üç ay herhangi bir savaş olmaksızın bekledi. Buraya büyük ümitlerle gelen Bizans ordusu 20 Ağustos 636 günü cereyan eden savaşta ağır bir yenilgiye uğradı. Bizans ordusunun kumandanı Theodoros öldürüldü; kurtulan askerler Filistin, Antakya, el-Cezîre ve Irminiyye’ye kaçtılar.

Soru 20

Resul-i Ekrem’in ayakucuna defnedilmek için Hz. Aişe’den izin isteyen halife aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hz. Ebubekir
B
Hz. Osman
C
Hz. Yusuf
D
Hz. Ömer
E
Hz. Ali
Açıklama:
Hz. Ömer Resul-i Ekrem’in ayakucuna defnedilmek için Hz. Aişe’den izin istedi.

Soru 21

Hz. Muhammed’in ölümünden sonra , devlet başkanlığına Hz. Ebubekir seçilmiştir. Aşağıdakilerden hangisi Hz. Ebubekir döneminde gerçekleşen olaylardan birisi değildir?

Seçenekler

A
Suriye Seferi
B
Kaysâriye ve Gazze'nin Fethi
C
Kur’an’ ın Kitap Haline Getirilmesi
D
Horasan’ ın Fethi
E
Irak Savaşları
Açıklama:
Hz. Ebubekir devlet başkanlığı görevinde 632 - 634 yılları arasında bulunduğundan ve Horosan’ın Fethi 644 yılında Hz.Ömer’in devlet başkanlığında gerçekleştiği için bu olay Hz. Ebubekir’in devlet başkanlığı döneminde yer almaz.

Soru 22

Hz. Peygamber’in, Hz. Ebû Bekir’e gelerek birlikte hicret edeceklerini müjdelemesinden sonra birlikte Sevr mağarasına doğru hareket ettiler. Hz. Ebû Bekir bu özel durumu sebebiyle Türk ve İran edebiyatlarında mağara dostu, can yoldaşı anlamında ‘...................’ şeklinde nitelendirilmiştir.
Yukarıda boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Seçenekler

A
halilullah
B
es-sıddık
C
yâr-ı gâr
D
habidullah
E
kerimullah
Açıklama:
Hz. Ebû Bekir bu özel durumu sebebiyle Türk ve İran edebiyatlarında mağara dostu, can yoldaşı anlamında ‘yâr-ı gâr’ şeklinde nitelendirilmiştir.

Soru 23

En meşhur lakabı; Mi’rac olayı başta olmak üzere, geleceğe dair haberleri hiç tereddütsüz kabul ettiği için bizzat Hz. Peygamber tarafından verilen, çok samimi ve çok sadık anlamına gelen Sıddîk’tir.
Yukarıda verilen lakab aşağıdaki halifelerden hangisine aittir?

Seçenekler

A
Hz. Yusuf
B
Hz. Ebu Bekir
C
Hz. Ali
D
Hz. Ömer
E
Hz. Osman
Açıklama:
Başka lakapları da olan Hz. Ebû Bekir’in en meşhur lakabı Mi’rac olayı başta olmak üzere geleceğe dair haberleri hiç tereddütsüz kabul ettiği için bizzat Hz. Peygamber tarafından verilen, çok samimi ve çok sadık anlamına gelen Sıddîk’tir.

Soru 24

Hz. Muhammed’in vefat ettiği gün onun yerine geçecek kimse konusunda kendilerini yetkili gören Medineliler ………………… denilen hurmalıkta toplanarak içlerinden birini devlet başkanı seçmek istediler ve Hazrec kabilesinin reisi Sa’d b. Ubâde’yi aday gösterdiler.
Yukarıda boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Seçenekler

A
Fedek
B
Sakifetü Benî Sâide
C
Medine Safavi
D
Amber Ula
E
Hudr-i
Açıklama:
Fedek; Hz. Fatima ile Hz. Ebu Bekir arasında ihtilaf çikmasina neden olan ve Hz. Peygamber'den miras kalan arazidir, bundan dolayı bu şık doğru değildir. Geriye kalan Medine Safavi, Amber Ula ve Hudr-i şıkları da hurma çeşitlerini içerdiğinden bunlar da doğru değildir. Bu yüzden doğru cevap Sakifetü Benî Sâide’dir.

Soru 25

Aşağıdakilerden hangisi Hz. Ebû Bekir’in halife olduktan sonraki ilk icraatıdır?

Seçenekler

A
Vilayetlere gönderilen valilerin yanına adalet işlerinden sorumlu kadılar göndermek
B
Üsâme b. Zeyd’in kumandasında sefere hazırlanan orduyu göndermek
C
Şam’da ilk kez donanma kurmak
D
Suriye, Filistin, İran, Irak, Mısır, ve Azerbaycan’ı fethetmek
E
Fethedilen yerleri ilk defa yönetim birimlerine ayırmak
Açıklama:
Vilayetlere gönderilen valilerin yanına adalet işlerinden sorumlu kadılar göndermek,Suriye, Filistin, İran, Irak, Mısır, ve Azerbaycan’ı fethetmek , Fethedilen yerleri ilk defa yönetim birimlerine ayırmak şıklarındaki gelişmeler Hz. Ömer’in halifeliğinde gerçekleşmiştir ayrıca Şam’da ilk kez donanma kurmak şıkkındaki gelişme de Hz. Osman’ın halifeliğinde gerçekleşmiştir. Ancak Üsâme b. Zeyd’in kumandasında sefere hazırlanan orduyu göndermek Hz. Ebu Bekir’in halife olduktan sonraki ilk icraatıdır.

Soru 26

Aşağıdakilerden hangisi Hz. Ömer halifeliğinde gerçekleşen savaşlardan birisi değildir?

Seçenekler

A
Köprü Savaşı
B
Kadisiye Savaşı
C
Ridde Şavaşları
D
Celula Savaşı
E
Nihavend Savaşı
Açıklama:
Ridde Savaşları Hz. Ebu Bekir döneminde gerçekleşmiştir.

Soru 27

Medine döneminde Hz. Peygamber’in yanında çok aktif olarak yer alan Hz. Ömer’in başka konularda da görüşlerini ifade ettiğini ve bunların bir kısmının da nazil olan Kur’an ayetleriyle teyit edilmiştir ki, buna …….............. denir.
Yukarıda boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Seçenekler

A
Muvâfakât-ı Ömer
B
Mutevaz-ı Ömer
C
Mahir Ömer
D
Ma’iyyet-i Ömer
E
Ma’kul Ömer
Açıklama:
Hz. Ömer’in başka konularda da görüşlerini ifade ettiğini ve bunların bir kısmının da nazil olan Kur’an ayetleriyle teyit edilmiştir ki, buna Muvâfakât-ı Ömer denir.

Soru 28

Aşağıdakilerden hangisinde Hz. Ömer Dönemi’nde gerçekleşen savaşlar kronolojik sırasıyla verilmiştir?

Seçenekler

A
Nihavend - Celula - Kadisiye - Köprü
B
Nihavend - Köprü - Kadisiye - Celula
C
Köprü - Kadisiye - Celula - Nihavend
D
Kadisiye - Köprü - Celula - Nihavend
E
Celula - Nihavend - Kadisiye - Köprü
Açıklama:
Doğru sıralama Köprü S. (634) - Kadisiye S. (636) - Celula S. (637) - Nihavend S. (642) ’dır.

Soru 29

İslâm tarihinde ilk defa müminlerin emîri anlamında “emîrü’l-mü’minîn’’ tabiri aşağıdakilerden hangisi için kullanılmıştır?

Seçenekler

A
Hz. Yusuf
B
Hz. Ebu Bekir
C
Hz. Ali
D
Hz. Ömer
E
Hz. Osman
Açıklama:
İslâm tarihinde ilk defa müminlerin emîri anlamında “emîrü’l-mü’minîn’’ tabiri Hz. Ömer için kullanılmıştır.

Soru 30

Hz. Ömer’in devlet idaresindeki becerisini gösteren ilk uygulamalarına ………… adlı kaynaklarda yerverilmiştir.
Yukarıdaki cümlede verilen boşluğa aşağıdaki kelimelerden hangisi getirilmelidir?

Seçenekler

A
Megazi
B
Cerîb
C
Evâil
D
Teracim
E
Tabakat
Açıklama:
Hz. Ömer’in devlet idaresindeki becerisini gösteren ilk uygulamalarına evâil adlı kaynaklarda yer verilmiştir.

Soru 31

İslam tarihinde Hz. Peygamber’in vefatından sonra Hz. Ebu Bekir, Hz. Ömer, Hz. Osman ve Hz. Ali hilafetleriyle geçen süreye ne ad verilir?

Seçenekler

A
Halifetü Resullillah
B
Hulefa-yi Raşidin
C
Sakifetü Beni Saide
D
Halifetullah
E
Hulefa
Açıklama:
İslâm tarihinde Hz. Peygamber’in vefatından sonra Hz. Ebû Bekir’e biat edilmesiyle başlayan (632), daha sonra Hz. Ömer ve Hz. Osman’ın hilafetleriyle sürüp, Hz, Ali ile sona eren döneme Hulefâ-yi Râşidîn dönemi denilir.

Soru 32

Hz. Ömer’in hak ile batını birbirinden ayıran anlamındaki en meşhur lakabı nedir?

Seçenekler

A
Faruk
B
Sıddık
C
Zülhilal
D
Turab
E
Haydar
Açıklama:
Hz. Ömer’in en meşhur lakabı hak ile batını birbirinden ayıran anlamındaki Faruk’tur.

Soru 33

Müslümanlara Filistin ve Suriye kapıları ne zaman açılmıştır?

Seçenekler

A
Mute Savaşı
B
Tebük Seferi
C
Ecnadeyn Savaşı
D
Kadisiye Savaşı
E
Celula Savaşı
Açıklama:
Theodoros kumandasındaki 80.000 kişilik orduya karşı kazanılan Ecnâdeyn Savaşı ile Müslümanlara Filistin ve Suriye kapıları açılmıştır (30 Temmuz 634).

Soru 34

Kâbe’deki resimlerin imha edilmesi kim tarafından gerçekleştirilmiştir?

Seçenekler

A
Hz. Ebu Bekir
B
Hz. Ömer
C
Hz. Osman
D
Hz. Ali
E
Resül-i Ekrem
Açıklama:
Hz. Ömer Kâbe’deki resimlerin imha vazifesini üstlenmiştir.

Soru 35

Aşağıdakilerden hangisi İslam kuvvetlerinin Irak cephesinde aldıkları ilk yenilgidir?

Seçenekler

A
Mute Savaşı
B
Köprü Savaşı
C
Ecnadeyn Savaşı
D
Kasidiye Savaşı
E
Fihl Savaşı
Açıklama:
Köprü Savaşı İslam kuvvetlerinin Irak cephesindeki ilk yenilgisidir.

Soru 36

Mısır’ın fethini tamamlayan ve “Mısır Fatihi” ünvanını alan komutan kimdir?

Seçenekler

A
Zübeyr b. Avvam
B
Amr b. As
C
Ebu Ubeyde b. Cerrah
D
Iyaz b. Ganm
E
Halid b. Velid
Açıklama:
Üç yıl gibi kısa bir sürede Mısır’ın fethini tamamlayan Amr b. As “Mısır Fatihi” ünvanını almıştır.

Soru 37

Aşağıdakilerden hangisi Hz. Ömer döneminde gerçekleşmemiştir?

Seçenekler

A
Mescid-i Aksa’nın yeri tespit edilerek buraya büyük bir cami yaptırılmıştır.
B
Camilerin yanlarına emir evi ve çarşı yapılmıştır.
C
Tarımın gelişmesi için tedbirler alınmıştır.
D
Nil nehri kıyısındaki Babilon ile Kızıldeniz sahilindeki Süveyş Limanı birbirine bağlanmıştır.
E
Mısır ve Mekke arasına karayolu yanında deniz yolu bağlantısı kurulmuştur.
Açıklama:
Hz. Ömer döneminde Mısır ile Mekke değil, Mısır ile Medine arasına karayolu yanında deniz bağlantısı kurulmuştur. Diğer şıkların hepsi Hz. Ömer döneminde gerçekleşmiştir.

Soru 38

Aşağıdaki yerlerden hangisi Hz. Ömer zamanında İslam topraklarına katılmamıştır?

Seçenekler

A
Irak
B
İran
C
Azerbaycan
D
Mısır
E
Pakistan
Açıklama:
Pakistan İslam topraklarına katılmamıştır. Diğer şıkların hepsi; Irak, İran, Mısır ve Azerbaycan Hz. Ömer zamanında İslam topraklarına katılmıştır.

Soru 39

İslam dünyasında suçlular için ilk defa hapishane kurulması kimin döneminde gerçekleşmiştir?

Seçenekler

A
Hz. Peygamber
B
Hz. Ebubekir
C
Hz. Ömer
D
Hz. Osman
E
Hz. Ali
Açıklama:
Adalet sahasında gerçekleştirdiği icraatlarıyla insanlık tarihine geçen Hz. Ömer ilk defa suçlular için hapishane kurulmasını sağlamıştır.

Soru 40

Aşağıdakilerden hangisi Hulefâ-yi Râşidîn dönemi halifelerinden değildir?

Seçenekler

A
Hz. Osman
B
Hz. Ebubekir
C
Hz. Muaviye
D
Hz. Ali
E
Hz. Ömer
Açıklama:
İslâm tarihinde Hz. Peygamber’in vefatından sonra Hz. Ebû Bekir’e biat edilmesiyle başlayan (632), daha sonra Hz. Ömer ve Hz. Osman’ın hilafetleriyle sürüp, Hz, Ali ile sona eren döneme Hulefâ-yi Râşidîn dönemi denilir.

Soru 41

Câhiliye döneminde Hz. Ebu Bekir'in adı Abdü’l-Kâ’be idi. Müslüman olduktan sonra Hz. Peygamber tarafından kendisine yeni bir isim verildi. Bu isim aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Abdullah
B
Hasan
C
Hüseyin
D
Muttalip
E
Atik
Açıklama:
Resûl-i Ekrem’den iki veya üç yaş küçük olan Ebû Bekir kaynaklarda adından çok Atîk lakabıyla yer alır. Câhiliye döneminde Abdü’l-Kâ’be olan adı Müslüman olduktan sonra Hz. Peygamber tarafından Abdullah olarak değiştirilmiştir.

Soru 42

Hz. Ebubekir'in babası kimdir?

Seçenekler

A
Ebû Abdullah
B
Ebû Hureyre
C
Ebû Kuhâfe
D
Ebû Talha
E
Amr bin As
Açıklama:
Hz. Ebu Bekir'in babası Ebû Kuhâfe'dir.

Soru 43

Kureyşlilerin Müslümanlara işkenceyi arttırması ve özellikle kendisinin yüksek sesle Kur’an okumasına engel olmaları üzerine dayısının oğlu Haris b. Halid ile Habeşistan’a gitmek üzere Mekke’den ayrıldı. Yolda karşılaştığı dostu .................................... Kureyşlilerle konuşarak dinini kimseye açıklamaması şartıyla Mekke’de kalmasını sağladı. Ancak Ebû Bekir gizlice ibadet etmeye ve Kur’an-ı sessiz okumaya uzun süre dayanamayıp Kureyşlilerle yaptığı anlaşmayı bozdu.
Boşluğa aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Seçenekler

A
İbnü’d-Düğunne
B
Talha bin Ubeydullah
C
Mus'ab bin Umeyr
D
Hz. Osman
E
Said bin Zeyd
Açıklama:
Kureyşlilerin Müslümanlara işkenceyi arttırması ve özellikle kendisinin yüksek sesle Kur’an okumasına engel olmaları üzerine dayısının oğlu Haris b. Halid ile Habeşistan’a gitmek üzere Mekke’den ayrıldı. Yolda karşılaştığı dostu İbnü’d-Düğunne Kureyşlilerle konuşarak dinini kimseye açıklamaması şartıyla Mekke’de kalmasını sağladı. Ancak Ebû Bekir gizlice ibadet etmeye ve Kur’an-ı sessiz okumaya uzun süre dayanamayıp Kureyşlilerle yaptığı anlaşmayı bozdu.

Soru 44

Medineliler Hz. Peygamber vefat ettiği gün halifelik için kimi aday göstermişlerdir?

Seçenekler

A
Hz. Ebubekir
B
Sa’d b. Ubâde
C
Ebû Ubeyde b. Cerrâh
D
Hz. Ömer
E
Hz. Ali
Açıklama:
Medineliler Hazrec kabilesi lideri Sa’d b. Ubâde'yi aday göstermişlerdir.

Soru 45

İrtidat ne demektir?

Seçenekler

A
Müslüman bir kişinin kendi iradesiyle İslâm dininden çıkması
B
Gayrimüslim bir kişinin kendi iradesiyle İslâm dinine girmesi
C
Bir kişinin Müslüman olması ama peygambere iman etmemesi
D
Allah yolunda cihat yapmakta tembellik etmek
E
Hülafa'yı Raşidin dönemi halifelerine itaatsizlik etmek
Açıklama:
Müslüman bir kişinin kendi iradesiyle İslâm dininden çıkması demektir.

Soru 46

Hz. Ebubekir fetihler için ilk önce aşağıdaki yerlerden hangisini hedef aldı?

Seçenekler

A
Irak
B
İran
C
Suriye
D
Mısır
E
Tunus
Açıklama:
Fetihler için ilk önce Arabistan ile Sâsânî ve Bizans imparatorlukları arasında kalan Irak topraklarını hedef alan Hz. Ebû Bekir, Sâsânîlerin elinde bulunan Fı rat’ın aşağı taraflarındaki bölgelere ordu göndermeye karar verdi.

Soru 47

İslâm fetihlerinden önce Suriye’de kim hüküm sürüyordu?

Seçenekler

A
Seba Devleti
B
Himyeriler
C
Nebatiler
D
Gassânîler
E
Gazneliler
Açıklama:
İslâm fetihlerinden önce Suriye’de Bizans’ın vassâlı Gassânîler hüküm sürüyordu.

Soru 48

Hz. Ömer'in en meşhur lakabı nedir?

Seçenekler

A
Atik
B
Abdullah
C
Fârûk
D
Sıddık
E
Seyfullah
Açıklama:
Çocukluğu, gençliği ve Müslüman olmasından önceki hayatı hakkında kaynaklarda fazla bilgi bulunmayan Ömer’in en meşhur lakabı hak ile batılı birbirinden ayıran anlamındaki “Fârûk”tur.

Soru 49

Güvenilir otoritelere göre Divan teşkilatı aşağıdaki tarihlerden hangisinde kurulmuştur?

Seçenekler

A
624
B
633
C
639
D
641
E
650
Açıklama:
Kaynaklarda 636 yılı zikredilse de güvenilir otoritelere göre divan teşkilatı 641 yılında kurulmuştur.

Soru 50

Aşağıdakilerden hangisi râşid halifelerin beşincisi sayılmıştır?

Seçenekler

A
Hz. Ali
B
Hz. Ömer
C
Hz. Osman
D
Hz.Hasan
E
Muâviye b. Ebû Süfyân
Açıklama:
Hz. Peygamber’e nisbet edilen, gerçek anlamda hilafetin otuz yıl süreceği ve daha sonra saltanata dönüşeceği yolundaki hadisten hareketle bazı bilginler, Hz. Hasan’ı, babası Hz. Ali’nin ölümünden hilafeti Muâviye b. Ebû Süfyân’a bıraktığı (661) güne kadar geçen süre için râşid halifelerin beşincisi saymışlardır.

Soru 51

Hz. Muhammed’in vefatının Müslümanlar üzerinde bıraktığı büyük üzüntü ve şaşkınlık sürerken onun yerine devletin başına kimin geçeceği tartışması hemen başladı. Hz. Muhammed’den sonra seçilen ilk halife aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hz. Ali
B
Hz. Ömer
C
Hz. Osman
D
Hz. Ebû Bekir
E
Muâviye b. Ebû Süfyân
Açıklama:
Hz. Muhammed’in vefatının Müslümanlar üzerinde bıraktığı büyük üzüntü ve şaşkınlık sürerken onun yerine devletin başına kimin geçeceği tartışması hemen başladı. Halife seçilen Hz. Ebû Bekir’e Hz. Peygamber’in ikinci görevini yüklenmesinden dolayı devlet başkanlığına yani emirliğe karşılık gelen Allah elçisinin halifesi anlamında ‘halîfetü Resûlillâh’ unvanı verildi.

Soru 52

Hz. Peygamber ile birlikte hicret etme şerefine nail olacağını anlayarak beklemeye başlayan ve bu özel durumu sebebiyle Türk ve İran edebiyatlarında mağara dostu, can yoldaşı anlamında ‘yâr-ı gâr’ şeklinde nitelendirilen kişi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hz. Ömer
B
Hz. Osman
C
Hz. Ebû Bekir
D
Hârice b. Zeyd
E
Muâviye b. Ebû Süfyân
Açıklama:
Medine’ye hicret başlayınca Hz. Ebû Bekir de göç için Hz. Peygamber’den izin istedi. Resûl-i Ekrem ona acele etmemesini, Allah’ın kendisine bir arkadaş bulacağını söylemesi üzerine, Hz. Peygamber ile birlikte hicret etme şerefine nail olacağını anlayarak beklemeye başladı. Kureyşliler kendisini öldürmeye karar verince Hz. Peygamber bu konuşmadan dört ay sonra Hz. Ebû Bekir’e gelerek birlikte hicret edeceklerini müjdelemesinden sonra birlikte Sevr mağarasına doğru hareket ettiler. Hz. Ebû Bekir bu özel durumu sebebiyle Türk ve İran edebiyatlarında mağara dostu, can yoldaşı anlamında ‘yâr-ı gâr’ şeklinde nitelendirilmiştir. Mekke döneminde Hz. Peygamber Hz. Ebû Bekir ile Hz. Ömer arasında kardeşlik bağı kurdu. Medine’de ise evinde misafir olduğu Hârice b. Zeyd ile arasında kardeşlik bağı kuruldu.

Soru 53

Hz. Muhammed’in vefat ettiği gün onun yerine geçecek kimse konusunda kendilerini yetkili gören Medineliler Sakifetü Benî Sâide denilen hurmalıkta toplanarak içlerinden birini devlet başkanı seçmek istediler. Medinelilerin halife için aday gösterdikleri kişi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Esved el-Ansî
B
Beşîr b. Sa. D
C
Sa’d b. Ubâde
D
Üsâme b. Zeyd
E
Ebû Ubeyde b. Cerrâh
Açıklama:
Hz. Muhammed’in vefat ettiği gün onun yerine geçecek kimse konusunda kendilerini yetkili gören Medineliler Sakifetü Benî Sâide denilen hurmalıkta toplanarak içlerinden birini devlet başkanı seçmek istediler ve Hazrec kabilesinin reisi Sa’d b. Ubâde’yi aday gösterdiler. Devlet başkanlığının ensarın elinde bulunmasını istediği için teklifi kabul eden Sa’d’ın riyasetini uygun bulmayan Medineliler olduğu gibi muhacirlerin bu duruma rıza göstermeyeceklerini düşünenler de vardı. Bu arada muhâcirler ve ensardan birer emîr seçilmesini teklif edenler de oldu. Medinelilerin halife seçmek için toplandıklarından haberdar olan Hz. Ebû Bekir, Hz. Ömer ve Ebû Ubeyde b. Cerrâh’la birlikte oraya gitti. Burada yaptığı konuşmada İslâm Peygamberi’nin kabilesine mensup olan muhacirlerin ona ilk önce iman ettiklerini ve kendisine yardımda bulunduklarını, çeşitli eziyet ve işkencelere dayandıklarını anlattıktan sonra Hz. Peygamber’in dostları ve akrabaları sıfatıyla emirliğin hakları olduğunu söyledi. Esved el-Ansî, Hz. Peygamber’in rahatsızlığını fırsat bilip ‘’Rahmânü’l-Yemen’’ sıfatıyla peygamberlik iddiasıyla ortaya çıkan kişidir.

Soru 54

Hz. Peygamber, vefat etmeden önce Nisan 632’de Mûte Savaşı’nda şehit olanların intikamını almak için Suriye’ye göndermek üzere bir ordu hazırlamıştı. Medine’nin kenar semtlerinden Curf’a yerleşen ordu Hz. Peygamber’in emrini beklemeye başladı. Bu arada sahabelerden bazıları Resûl-i Ekrem’in Hz. Ebû Bekir ve Hz. Ömer gibi sahabelerin bulunduğu bir orduya âzatlı bir kölenin oğlu olan genç ve tecrübesiz birini komutan tayin etmesini eleştirmeye başlamışlardı. Komutan tayin edilen bu kişi kimdir?

Seçenekler

A
Beşîr b. Sa. D
B
Sa’d b. Ubâde
C
Zeyd b. Hârise
D
Üsâme b. Zeyd
E
Ebû Ubeyde b. Cerrâh
Açıklama:
Hz. Peygamber artan rahatsızlığına rağmen Mescid-i Nebevî’ye giderek, Zeyd b. Hârise’yi Mûte Savaşı için kumandan tayin ettiği günleri hatırlatarak itirazların yersizliğini şöyle dile getirdi: “Daha önce onun babasını kumandan tayin etmeme de karşı çıkmıştınız. Babası kumandanlığa nasıl lâyık ise oğlu da öyle lâyıktır. Hz. Muhammed Üsâme b. Zeyd’i orduya komutan olarak tayin etmiştir.

Soru 55

Peygamberlik iddiasında bulunan yalancı kimselerin unvanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ridde
B
İrtidat
C
Kezzâb
D
Mürted
E
Mütenebbî
Açıklama:
Aynı kökten gelen ridde ve irtidat terimleri Müslüman bir kişinin kendi iradesiyle İslâm dininden çıkması demektir. Dinden dönen kişiye mürted denilir. Peygamberlik iddiasında bulunan yalancı kimselerin unvanı ise mütenebbîdir. ‘kezzâb’ ise çok yalancı anlamına gelmektedir. Şair, iyi bir konuşmacı ve nüfuzlu bir kişi olan Müseylime, liderliğini pekiştirmek ve kabilesindeki etkinliğini artırmak için Hz. Peygamber’den ondan sonra hâkimiyetin kendisine geçmesini talep etti. Bu isteği kesin bir dille reddedilen Müseylime Yemâme’ye döndükten sonra, kendisinin de peygamber olduğunu ve yeryüzünün yarısının kendi kabilesine, diğer yarısının da Kureyş’e ait bulunduğunu ifade eden bir mektubu Resûl-i Ekrem’e göndererek peygamberlik iddiasını sürdürdü. Hz. Peygamber cevap olarak gönderdiği mektubunda onu çok yalancı anlamında ‘kezzâb’ şeklinde nitelendirdi ve yeryüzünün Allah’a ait olduğunu, onu istediğine vereceğini bildirdi.

Soru 56

Hz. Ebû Bekir, yönetim makamında kesin yetkiye sahip bir yönetici olmakla birlikte, bazı devlet görevlerini yakın arkadaşlarına bırakarak idarî görevlerde paylaşımın güzel örneklerini de vermiştir. Bu amaçla Medine’de davalara bakma görevini kime vermiştir?

Seçenekler

A
Hz. Ali
B
Hz. Ömer
C
Hz. Osman
D
Zeyd b. Sabit
E
Ebû Ubeyde b. Cerrah
Açıklama:
Hz. Ebû Bekir, yönetim makamında kesin yetkiye sahip bir yönetici olmakla birlikte, bazı devlet görevlerini yakın arkadaşlarına bırakarak idarî görevlerde paylaşımın güzel örneklerini de vermiştir. Bu amaçla Medine’de davalara bakma görevini Hz. Ömer’e devretmiş, Ebû Ubeyde b. Cerrah’ı hazine görevlisi tayin etmiştir. Zeyd b. Sabit, Hz. Ali ve Hz. Osman’dan ise kâtiplik hizmeti almıştır. Hz. Ebû Bekir devlet işlerinde Resûl-i Ekrem’den intikal eden mührü, şahsî işlerinde ise ‘Ni’me’l-kâdiru Allah’ veya ‘Abdün zelil li-rabbin celîl’ ibaresini taşıyan mührünü kullanırdı. İslâm tarihinde ‘halife’ tabiri ilk defa Hz. Ebû Bekir hakkında kullanılmıştır.

Soru 57

İslâm tarihinde ilk defa müminlerin emîri anlamında ‘’emîrü’l-mü’minîn’’ tabirini kullanılan kişi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hz. Ali
B
Hz. Ömer
C
Hz. Osman
D
Hz. Ebû Bekir
E
Muâviye b. Ebû Süfyân
Açıklama:
Hz. Ömer devlet idaresinde büyük başarı göstermiş, yalnızca İslâm tarihine değil, dünya tarihine de damgasını vuran ölümsüz şahsiyetlerden birisi olduğunu kabul ettirmiştir. Hz. Ömer’in fıtrî kabiliyeti ve teşkilâtçılığı yanında, gelişmeleri hassasiyetle takip eden mesuliyet duygusuna ve Kur’an ahlâkına sahip olması, Hz. Peygamber’in terbiyesi altında yetişmesi karşılaştığı sorunların üstesinden gelmesini ve başarıya ulaşmasını sağlayan en mühim unsurlar olmuştur. ‘’Sana vâiz olarak ölüm yeter ey Ömer!’’ ifadesini mührüne kazıtan Hz. Ömer için İslâm tarihinde ilk defa müminlerin emîri anlamında ‘’emîrü’l-mü’minîn’’ tabiri kullanılmıştır.

Soru 58

Suçlular için ilk defa hapishane kurulması kim tarafından gerçekleştirilmiştir?

Seçenekler

A
Hz. Ali
B
Hz. Ömer
C
Hz. Osman
D
Hz. Ebû Bekir
E
Muâviye b. Ebû Süfyân
Açıklama:
Hz. Ebû Bekir döneminde Medine’deki kazâ işlerinin başında bulunarak tecrübe kazanmış, adalet sahasında gerçekleştirdiği icraatıyla insanlık tarihine geçmiştir. Adalet işlerine önceleri valiler bakarken zamanla Hz. Ömer, Küfe, Basra, Dımaşk, Filistin, Humus, Ürdün, Mısır ve Bahreyn’e kendisine bağlı kadılar tayin etti. Suçlular için ilk defa hapishane kurulması da Hz. Ömer zamanında oldu.

Soru 59

Hz. Ömer, savaşarak ele geçirilen yerlerde yaşayanların da tıpkı sulh yoluyla ele geçirilenler gibi zimmî statüsüne dâhil edilmesini, kendi dinlerinde kalmak istedikleri takdirde cizye ödemelerini; ayrıca ziraata elverişli topraklarının ödeyecekleri haraç vergisi karşılığında kendilerine bırakılmasına karar verdi. Bu topraklarda tarıma devam edilmesini, arazilerin ekilip verimli hale getirilmesine karar verdi. Ayrıca toprağını ekmeyenlerin ellerinden alınmasını da kararlaştırdı. Kaç yıl üst üste ekilmediği takdirde toprak kaybı yaşanacaktı?

Seçenekler

A
1
B
2
C
3
D
4
E
5
Açıklama:
Bu topraklarda tarıma devam edilmesini, arazilerin ekilip verimli hale getirilmesini, üç yıl üst üste toprağını ekmeyenlerin ellerinden alınmasını da kararlaştırdı. Ölü bir toprağı ekip canlandıran kimsenin bu toprağa sahip olacağını da aynı maksatla yürürlüğe koydu.

Soru 60

Hz. Peygamber'in onun üstünlüğünden söz ederken kendisini herkesin yalanladığı bir sırada inandığını ve İslâmiyet için her şeyini feda ettiğini belirtiği kişi kimdir?

Seçenekler

A
Hz Ömer
B
Hz. Ebû Bekir
C
İbnü’d-Düğun
D
Sa’d b. Ubâde
E
Ebû Kuhâfe Osman b. Amir
Açıklama:
Hz. Peygamber, Hz. Ebû Bekir'in üstünlüğünden söz ederken kendisini herkesin yalanladığı bir sırada inandığını ve İslâmiyet için her şeyini feda ettiğini belirtmiştir.

Soru 61

Hz. Peygamber’in Vedâ Haccı’ndan dönüp Medine’de rahatsızlandığı günlerde bazı yalancı kimselerin peygamberlik iddiasıyla ortaya çıkmasıyla hangi olaylar başladı?

Seçenekler

A
Mürted
B
Ridde
C
Mütenebbî
D
Putperestlik
E
İrade
Açıklama:
Hz. Peygamber’in Vedâ Haccı’ndan dönüp Medine’de rahatsızlandığı günlerde bazı yalancı kimselerin peygamberlik iddiasıyla ortaya çıkmasıyla ridde olayları başladı.

Soru 62

Hz Ebû Bekir’in ikinci önemli icraatı olan yalancı peygamberlerle savaş ve zekât vermeyenlerin cezalandırılmasına göre aşağıdaki yargılardan hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Devlet merkezi olarak güçlenmiş ve otorite sağlanmıştır.
B
Yalancı peygamberler güç kazanmıştır.
C
Orta Arabistan toprakları elden çıkmıştır.
D
Zekat miktarı düşürülerek bedevilerin devlete bağlılığı sağlanmıştır.
E
Bazı kabileler zekat vermekten muaf tutulmuştur.
Açıklama:
Ebû Bekir’in ikinci önemli icraatı olan yalancı peygamberlerle savaş ve zekât vermeyenlerin cezalandırılması devletin siyasî merkez ve güç olarak kurumlaşmasında önemli rol oynamıştır. Böylece devletin, şûra ve biat esasları etrafında müesseseleşmesi garanti altına alınmış, hızla genişleyen İslâm coğrafyası üzerinde dağınıklık ve anarşiyi engelleyecek, adalet ve dengeyi sağlayacak merkezî siyasî güç organizasyonu yani devletin etkinliği mümkün olmuştur.

Soru 63

Bizans İmparatoru Herakleios’un kardeşi Theodoros kumandasındaki 80.000 kişilik orduya karşı yapılan ve Müslümanlara Filistin ve Suriye kapılarının açıldığı Ecnâdeyn Savaşı ne zaman kazanılmıştır?

Seçenekler

A
Eylül 629
B
23 Nisan 634
C
30 Temmuz 634
D
628
E
Ekim 630
Açıklama:
Bizans İmparatoru Herakleios’un kardeşi Theodoros kumandasındaki 80.000 kişilik orduya karşı kazanılan Ecnâdeyn Savaşı ile Müslümanlara Filistin ve Suriye kapıları açıldı (30 Temmuz 634).

Soru 64

‘Ni’me’l-kâdiru Allah’ veya ‘Abdün zelil li-rabbin celîl’ ibaresini taşıyan nedir?

Seçenekler

A
Hz Ebû Bekir'in şahsi mührü
B
İslami prensipler
C
Katiplik hizmeti
D
Hz Ömer'in lakabı
E
Vasiyetname
Açıklama:
Hz. Ebû Bekir devlet ifllerinde Resûl-i Ekrem’den intikal eden mührü, flahsî işlerinde ise ‘Ni’me’l-kâdiru Allah’ veya ‘Abdün zelil li-rabbin celîl’ ibaresini taşıyan mührünü kullanırdı.

Soru 65

Medine döneminde Hz. Peygamber’in yanında çok aktif olarak yer alan Hz. Ömer başka konularda da görüşlerini ifade etmiş ve bunların bir kısmı da nazil olan Kur’an ayetleriyle teyit edilmiştir ki, buna ne denir?

Seçenekler

A
Müseylimetü’l-kezzâb
B
Ni’me’l-kâdiru Allah
C
Sakifetü Beni Saide
D
Muvâfakât-ı Ömer
E
Yar-ı gar
Açıklama:
Medine döneminde Hz. Peygamber’in yanında çok aktif olarak yer alan Hz.
Ömer’in başka konularda da görüşlerini ifade ettiğini ve bunların bir kısmının da
nazil olan Kur’an ayetleriyle teyit edilmiştir ki, buna Muvâfakât-ı Ömer denir.

Soru 66

İslam kuvvetlerinin Irak cephesinde ilk yenilgisi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Celûlâ Savaşı
B
Kadisiye Savafşı
C
Köprü Savaşı
D
Bâbü’l-ebvâb
E
Mûte Savaşı
Açıklama:
Müslümanları durdurmak isteyen Kumandan Rüstem yeni kuvvetler ve birkaç fille takviye ettiği Sâsânî ordusunu Ebû Ubeyd’in üzerine gönderdi. Ordusunu Fırat nehri üzerindeki daha sonra adıyla meşhur olan bir köprüden düşmanın bulunduğu tarafa geçirmeye karar veren ve bu karara muhalefet edenleri de
korkaklıkla suçlayan Ebû Ubeyd, ordu karşı yakaya geçtikten sonra köprüyü yıktırdı çarpışma Müslümanların aleyhine gelişti. Ebû Ubeyd askerlerinin mühim bir kısmıyla birlikte şehit oldu (634). Köprü Savaşı denilen bu olay İslâm kuvvetlerinin Irak cephesinde ilk yenilgisidir.

Soru 67

Eylül 642'de Bizans'dan İskenderiye'yi alan ve 3 yılda Mısır'ın fethini tamamlayarak 'Mısır Fatihi' unvanını alan kumandan kimdir?

Seçenekler

A
Halid b. Velid
B
Hürmüzan
C
Amr b. As
D
İyaz b. Ganm
E
Sa'd b. Ebu Vakkas
Açıklama:
Amr b. Âs İskenderiye’ye yöneldi. Müslümanlara direnemeyeceklerini anlayan Bizans kuvvetleri Eylül 642’de şehri teslim ettiler. Bu esnada İslâm ordusunun diğer kısmı Feyyûm ve buradan hareketle Asvan’a kadar Yukarı Mısır’ı ele geçirdi. Böylece üç yıl gibi kısa bir sürede Mısır’ın fethini tamamlayan Amr b. Âs ‘Mısır fatihi’ unvanını aldı.

Soru 68

Hz. Peygamber’in Yesrib’i Medine-i Münevvere haline dönüştürürken ilk yaptığı bina hangisidir?

Seçenekler

A
Kulzüm
B
“Halîcü emîri’l-mü’minîn
C
Dîvânü’l-inşâ’
D
Berîd evleri
E
Mescid-i Nebevi
Açıklama:
Hz. Peygamber’in Yesrib’i Medine-i Münevvere haline dönüştürürken ilk yaptığı bina olan Mescid-i Nebevi'dir.

Soru 69

Hz Ömer fethedilen topraklarda tarıma devam edilmesi ve verimin düşmemesi için nasıl bir uygulama yapmıştır?

Seçenekler

A
Fethedilen topraklar ganimet olarak dağıtılmıştır.
B
Toprakları haraç vergisi karşılığı eski sahiplerine bırakmıştır.
C
Müslüman olmaları koşulu ile fethedilmiş toprakları eski sahiplerine bırakmıştır.
D
Tecrübesiz kimselerin mülkiyeti altına verdi.
E
Fethedilen toprakları eski sahiplerinin 3 yıl üst üste ekmelerine izin vermedi.
Açıklama:
Fethedilmiş toprakları savaşanlar arasında ganimet gibi dağıtmayıp haraç vergisi karşılığında ziraatı iyi bilen eski sahiplerine bırakan Hz. Ömer, böylece tecrübesiz kimselerin mülkiyeti altında ortaya çıkabilecek verim düşüşünü engellediği gibi, toplanacak haraç vergisini Müslümanlara, diğer fey gelirleriyle birlikte dağıtarak adil bir gelir dağılımı sağlamıştır.

Soru 70

Hz. Ebubekir'in bizzat Hz. Peygamber tarafından verilen lakabı nedir?

Seçenekler

A
Sıddik
B
Miraç
C
Hazreti
D
Ebu
E
Raşit
Açıklama:
Başka lakapları da olan Hz. Ebû Bekir’in en meşhur lakabı Mi’rac olayı başta olmak üzere geleceğe dair haberleri hiç tereddütsüz kabul ettiği için bizzat Hz. Peygamber tarafından verilen, çok samimi ve çok sadık anlamına gelen Sıddîk’tir.

Soru 71

Hz. Ebû Bekir’in halife seçildiği yer neresidir?

Seçenekler

A
Hulefâ-yi Râşidîn
B
Sakîfetü Benî Sâide
C
Ümmü’l-Hayr Selmâ bint Sahr
D
Mescid-i Nebevî
E
Tebük Gazvesi
Açıklama:
Gölgelik ve çardak anlamındaki sakîfe kelimesi Medine’de İslâmiyet öncesinden beri kabile mensuplarının hurma kurutmak başta olmak üzere çeşitli işlerde ortaklaşa kullandıkları ve toplantılar için bir araya geldikleri mekânları ifade eder. Sakîfetü Benî Sâide, Hazrec kabilesinin kollarından Sâideoğulları’na ait gölgeliktir. İslâm tarihi ve kültüründe Hz. Ebû Bekir’in halife seçildiği yer olması bakımından önemlidir.

Soru 72

Dinden dönen kişiye ne denir?

Seçenekler

A
Ridde
B
İrtidat
C
Mürted
D
Mütenebbî
E
Hurafe
Açıklama:
Aynı kökten gelen ridde ve irtidat terimleri Müslüman bir kişinin kendi iradesiyle İslâm dininden çıkması demektir. Dinden dönen kişiye mürted denilir. Peygamberlik iddiasında bulunan yalancı kimselerin unvanı ise mütenebbîdir.

Soru 73

Fetihlerin öncelikli amacı nedir?

Seçenekler

A
Ganimet kazanmak.
B
Şöhret kazanmak.
C
Kabilesiyle dayanışma halinde olduğunu göstermek.
D
Kalbi ve aklı İslam gerçeğine açmak.
E
İslâm mesajının önündeki engelleri kaldırmak.
Açıklama:
Arapçada açma, yol gösterme, galibiyet ve zafere ulaştırma gibi anlamları olan fethin çoğulu fütûh bunun çoğulu da fütuhat gelir. Fetih terim olarak İslâm’da meşru görülen savaşlar hakkında, Müslümanların gayri Müslimlerden gerçekleştirdikleri toprak kazançlarını tarihte ve günümüzde bilinen diğer işgal ve sömürü savaşlarından ayırmak amacıyla kullanılır. Fetih öncelikle, kalbi ve aklı İslâm gerçeğine açmak, ikinci olarak da İslâm mesajının önündeki engelleri kaldırmak, insanın kalbine ve aklına ulaşmayı mümkün kılacak ortamı hazırlamak demektir. İslâm fetihlerinin esas gayesi i’lâ-yi kelimetullahtır. Nitekim Hz. Peygamber’e, “Allah yolunda olan kimdir? Ganimet kazanmak için harp eden mi, cesaretiyle şöhret kazanma amacında olan mı, yoksa kabilesiyle dayanışma halinde bulunduğunu göstermek isteyen mi?” diye sorulduğunda şu cevabı vermiştir: “Hiçbiri değildir. Sadece Allah’ın adını yüceltmek için savaşan kimse Allah yolundadır”. İslâm fütuhat tarihinde önemli bir yere sahip olan Türklere Oğuz Destanı’nda hedef gösterilen, ‘büyük nehirlere ve büyük denizlere varma’ şeklindeki kızılelma da bu milletin Müslüman olmasından sonra yeni bir şekle dönüşerek i’lâ-yi kelimetullah halini almıştır.

Soru 74

Sahabeler arasında en güzel konuşan iki hatip kimdir?

Seçenekler

A
Hz. Ömer ve Hz. Ali
B
Hz. Osman ve Hz. Ömer
C
Hz. Ebu Bekir ve Hz. Ömer
D
Hz. Ömer ve Hz. Hamza
E
Hz. Ali ve Hz. Ebu Bekir
Açıklama:
Hz. Ebû Bekir ile Hz. Ali sahabeler arasında en güzel konuşan iki hatip olarak tanınır. Onların çok tesirli konuşmaları fesahat ve belagat bakımından olduğu kadar muhtevalarının güzelliğiyle de ünlüdür.

Soru 75

Aşağıdaki hangi ayet Hz. Ömer’in büyük bir sezgiye sahip olduğunu gösteren ayetlerden değildir?

Seçenekler

A
el-Ahzâb 31/55
B
el-Bakara 2/219
C
el-Ahzâb 33/55
D
el-Bakara 2/125
E
et-Tevbe 9/80
Açıklama:
Hz. Ömer’in büyük bir sezgiye sahip olduğunu gösteren bu ayetler arasında şarabın kesin olarak haram kılınması (el-Bakara 2/219), Hz. Peygamber’in evine gelen kimselerle hanımlarının perde arkasından konuşmalarının daha uygun olacağı (el-Ahzâb 33/55), Kâbe’de bulunan Makâm-ı İbrahim’in namazgâh ittihaz edilmesi (el-Bakara 2/125) ve münafıkların reisi Abdullah b. Übey b. Selûl’ün cenaze namazının kılınmaması gerektiği (et-Tevbe 9/80) gibi hususlar örnek olarak sayılabilir.

Soru 76

Hz. Ömer’in devlet idaresindeki becerisini gösteren ilk uygulamalarına hangi kaynaklarda rastlanır?

Seçenekler

A
Fıkıh
B
Evail
C
İlim
D
Cebir
E
Hulefa
Açıklama:
Arapçada ilk, birinci anlamındaki evvel kelimesinin çoğuludur. Yaygın olarak ilmü’l-evâil adlı tarihî ve edebî disiplin çerçevesinde ‘tarihte ilkler’ üzerine yazılmış eserler anlamında kullanılır. Bu eserlerdeki bilgiler İslâm öncesi dönem, Asr-ı saadet ve daha sonrası olmak üzere üç bölümde ele alınır. Evâil kitapları sadece edebiyat ve ilimler tarihi bakımından değil Müslümanların kültür tarihini nasıl değerlendirdikleri konusunda da zengin bir kaynaktır. İslâm felsefecileri evâili deney öncesi ilk bilgiler veya bir ilmin dayandığı temel ilkeler anlamında kullanmışlardır.

Soru 77

Hicri takvim ne zaman kullanılmaya başlandı?

Seçenekler

A
Mayıs 638
B
Temmuz 622
C
Nisan 637
D
Ekim 622
E
Ocak 635
Açıklama:
İslâm öncesinde Araplar belirli bir takvim kullanmıyor, Fil Vakası gibi bazı önemli olayları tarih başlangıcı olarak kabul ediyorlardı. Ticaret hayatının canlanmasına paralel piyasada kullanımı yaygınlaşan senetler başta olmak üzere ortak bir takvime olan ihtiyaç gün geçtikçe olduğunu hisseden Hz. Ömer 637 yılı nisan ayında Hz. Ali’nin teklifiyle Mekke’den Medine’ye hicreti takvim başı olmasını kararlaştırdı. Hac dönüşü birinci ay muharremden başlamak üzere Hicrî Takvim kullanılmaya başlandı.

Soru 78

Fetihlerden sonra ganimetin taksiminde elde edilen ganimetin 5'te 1'i nereye veriliyordu?

Seçenekler

A
Fakirlere.
B
Kimsesizlere.
C
Zenginlere.
D
Beytülmâle.
E
Gayrimüslimlere.
Açıklama:
Sasânî ve Bizans imparatorluklarıyla yapılan savaşlar ve gerçekleştirilen fetihler sonucu ele geçen ganimetlerde büyük bir artış oldu. Ganimetlerin taksiminde, ordu mensuplarına beşte dört (% 80) hissenin dağıtılmasına, geriye kalan humus yani beşte bir (% 20) hissenin ise Medine’ye beytülmâle gönderilmesi uygulaması sürdürüldü.

Soru 79

Güvenilir otoritelerin 641’de kurulduğunu ifade ettikleri askeri teşkilatın adı nedir?

Seçenekler

A
Harbi
B
Fey
C
Cerib
D
Hulefa-yı Raşidin
E
Divan
Açıklama:
Bazıları bu ilk divana askerî divan anlamında Divânü’1-cünd adını vermişlerse de bu doğru değildir. Kaynakların neredeyse tamamında yalnızca divan veya divanü’1-atâ şeklindedir.

Soru 80

Aşağıdaki ifadelerden hangisi Hulefâ-yi Râşidîn dönemi için söylenemez?

Seçenekler

A
Adını Hz. Peygamber’in bir hadisinden almaktadır.
B
Hz. Ebu-Bekir ile başlayıp Hz. Ali’nin halifeliği ile sona eren dönemdir.
C
Bazı bilginler Hz. Hüseyin’i râşid halifelerin beşincisi saymışlardır.
D
Hulefâ-yi Râşidîn döneminin otuz yıl süreceği yönünde bir hadis bulunmaktadır.
E
Dönemin adı, “bir kimseyi teslim eden” anlamındaki halife ve “doğru yolda olan” anlamındaki râşid kelimelerinden gelmektedir.
Açıklama:
Râşid halifelerin beşincisi olarak Hz. Hüseyin değil, Hz. Hasan sayılmaktadır.

Soru 81

Hz. Ebû Bekir ile ilgili olarak aşağıda verilen ifadelerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Kaynaklarda isminden çok, kendisine Hz. Peygamber tarafından verilen meşhur lakabı Atîk ile yer alır.
B
Müslüman olmadan önce Abdü’l-Kâbe ismiyle anılmaktaydı.
C
Medine’ye oğlu, kızları ve hanımıyla beraber hicret etti.
D
Ridde olaylarında Medine’ye dönmeyerek orduyu kendisi yönetti.
E
Mâlik b. Nüveyre’nin dinden çıktığına inanınca, öldürülmesi emrini verdi.
Açıklama:
(A = Sıddîk sıfatı kendisine Hz. Peygamber tarafından verilmiştir.)
(C = Ailesi Medine’ye sonradan gelmiştir.)
(D = Ridde olaylarında orduyu Halid b. Velid’e teslim ederek Medine’ye dönmüştür.)
(E = Malik’i öldürten Halid b. Velid’dir.)

Soru 82

Hz. Ebû Bekir’in Medine’deki ilk faaliyeti aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Üsâme b. Zeyd’in kumandasındaki orduyu sefere yollamak.
B
Yalancı peygamberlerle savaşmak.
C
Mescid-i Nebevî’nin arsasını satın almak.
D
Umretü’l-kazâ’da yer almak.
E
İsyanları bastırmak için Halid b. Velid’i ordunun başına getirmek.
Açıklama:
A = Halife seçildikten sonra yaptığı ilk iş, C = Medine’ye geldikten sonra yaptığı ilk iş!
B ve E = Ridde olayları

Soru 83

Ridde olaylarıyla ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Yalancı peygamberlerin ortaya çıkmasıyla başlamıştır.
B
’Rahmânü’l-Yemen’ sıfatıyla ortaya çıkan Esved el-Ansî kendi evinde öldürülerek ortadan kaldırılmıştır.
C
Yalancı peygamberlerin asıl amacı siyasi güç elde etmekti.
D
Hz. Ebubekir, isyancıların üzerine yürüyen ordunun başına Hz. Ömer’i getirmiştir.
E
Zekat vermek istemeyen kabilelerle mücadele edildi.
Açıklama:
Halid B. Velid ordunun başına getirildi.

Soru 84

Aşağıdaki isimlerden hangisi Ridde olaylarında Peygamberlik iddiasında bulunanlardan biri değildir?

Seçenekler

A
Müseylime
B
Esved el-Ansî
C
Tuleyha b. Huveylid el-Esedî
D
Üsâme b. Zeyd
E
Secâh bint Hâris
Açıklama:
Üsâme B. Zeyd Ridde olaylarında Peygamberlik iddiasında bulunanlardan biri değildir.

Soru 85

Aşağıdakilerden hangisi Hz. Ebû Bekir’in halifeliği döneminde gerçekleştirdiği ilk icraatlardan biri değildir?

Seçenekler

A
Yalancı peygamberlerle savaşmak.
B
Zekat vermek istemeyenlerin başlattığı savaşları bastırmak.
C
Kaysâriye ve Gazze şehirlerinin müslümanlarca fethedilmesini sağlamak.
D
Mescid-i Nebevî’nin arsasını satın almak.
E
Bizans ve Sâsânîlerle mücadele etmek.
Açıklama:
A, B, C ve E şıkkındaki maddeler Hz. Ebû Bekir’in halifeliği döneminde gerçekleştirdiği ilk icraatları arasında yer alırken, D şıkkında verilen bilgi Hz. Ebû Bekir’in halife olmadan önce Medine'de gerçekleştirdiği ilk faaliyettir.

Soru 86

Hz. Ömer dönemine ait aşağıda verilen savaşlardan hangisi Müslümanların zaferiyle sonuçlanmamıştır?

Seçenekler

A
Köprü Savaşı
B
Mercüssuffer Savaşı
C
Celûlâ Savaşı
D
Kâdisiye Savaşı
E
Fihl Savaşı
Açıklama:
Köprü Savaşı, Irak cephesindeki ilk yenilgidir.

Soru 87

‘Fethu’l-fütûh’ adıyla İslam tarihine geçen olayla ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Irak fetihleri bu olayla tamamlanmıştır.
B
Nihâvend zaferine verilen addır.
C
Hz. Ömer’in halifeliği döneminde gerçekleşmiştir.
D
Nu’man b. Mukarrin’in başkomutanlığında gerçekleşmiştir.
E
Sâsânî imparatorluğuna bu zaferle son verilmiştir.
Açıklama:
İran’daki Sasani imparatorluğu irandaki fetihlerle düşmüştür, Irak’ta geçen bu savaşla bir alakası yoktur.

Soru 88

“Emîrü’l-mü’minîn” tabiri İslam tarihinde ilk defa kim için kullanılmıştır?

Seçenekler

A
Hz. Hasan
B
Hz. Osman
C
Hz. Ali
D
Hz. Ebû Bekir
E
Hz. Ömer
Açıklama:
‘’Sana vâiz olarak ölüm yeter ey Ömer!’’ ifadesini mührüne kazıtan Hz. Ömer için İslâm tarihinde ilk defa
müminlerin emîri anlam›nda ‘’emîrü’l-mü’minîn’’ tabiri kullanılmıştır.

Soru 89

Aşağıdakilerden hangisi tarımın gelişmesi adına Hz. Ömer’in yaptığı düzenlemelerden biri değildir?

Seçenekler

A
Üç yıl üst üste toprağını ekmeyenlerin ellerinden toprağının alınması.
B
Halk el verişli tarım yapmayı öğrensin diye okullar yaptırılması.
C
Ölü toprağı ekip canlandıran kimsenin toprağın sahibi olmaya hak kazanması.
D
Çeşitli şehirlere bentler yaptırılması.
E
Fethedilen toprakların haraç vergisi ödemek şartıyla eski sahiplerine bırakılması.
Açıklama:
A, C, D ve E şıkları yapılan düzenlemeler arasında olmasına rağmen, B şıkkı değildir.

Soru 90

Hz. Ebu Bekir kaç yılında halife oldu?

Seçenekler

A
629
B
630
C
631
D
632
E
633
Açıklama:
Hz. Ebu Bekir 632 yılında halife oldu.

Soru 91

Hulefa-i Raşidin'in beşincisi sayılan halife aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hz. Ebu Bekir
B
Hz. Ali
C
Hz. Ömer
D
Hz. Osman
E
Hz. Hasan
Açıklama:
Hz. Hasan beşinci raşid halife sayılmıştır.

Soru 92

Hz. Ebu Bekir nerede doğdu?

Seçenekler

A
Mekke
B
Medine
C
Cidde
D
Bağdat
E
Kahire
Açıklama:
Hz. Ebu Bekir Mekke'de doğmuştur.

Soru 93

Hz. Peygamber, Müslüman olduktan sonra Hz. Ebu Bekir'in adını ne olarak değiştirmiştir?

Seçenekler

A
Ebu Bekir
B
Abdullah
C
Ali
D
Ömer
E
Atik
Açıklama:
Hz. Ebu Bekir'in câhiliye döneminde Abdü’l-Kâ’be olan adı Müslüman olduktan sonra Hz. Peygamber tarafından Abdullah olarak değiştirilmiştir.

Soru 94

I. Mekke'den getirdiği para ile Medine'de ticarete başlamıştır.
II. Medine'nin havası iyi gelmediğinden sıtma olmuştur.
III. Medine'deki ilk faaliyeti Mescid-i Nebevi'nin yerini satın almaktır.
Hz. Ebu Bekir ile ilgili yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri doğrudur?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
I, II ve III
E
Yalnız III
Açıklama:
Bütün seçenekler doğrudur.

Soru 95

I. Hudeybiye Antlaşması
II. Bedir Savaşı
III. Veda Haccı
Hz. Ebu Bekir yukarıdaki olayların hangisinde ya da hangileri Hz. Peygamber'in yanında bulunmuştur?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
I ve II
C
I, II ve III
D
I ve III
E
Yalnız III
Açıklama:
Bütün olaylarda Hz. Peygamber'in yanında bulunmuştur

Soru 96

Hz. Ebû Bekir’in halife olduktan sonraki ilk icraatı, sefere hazırlanan orduyu göndermek oldu. Bu orduya aşağıdakilerden hangisi kumandanlık etti?

Seçenekler

A
Üsame bin Zeyd
B
Hz. Ömer
C
Hz. Ali
D
Hz. Osman
E
Hz. Hasan
Açıklama:
Üsame bin Zeyd kumandanlık etmiştir.

Soru 97

Müseylimetü'l Kezzab'ı ortadan kaldıran kumandan kimdir?

Seçenekler

A
Hz. Ömer
B
Hz. Osman
C
Hz. Üsame bin Zeyd
D
Hz. Ali
E
Hz. Halid bin Velid
Açıklama:
Müseylimetü'l Kezzab'ı ortadan kaldıran kumandan Hz. Halid bin Velid'dir.

Soru 98

HZ. Ebu Bekir'den sonra kim halife olmuştur?

Seçenekler

A
Hz. Ali
B
Hz. Osman
C
Hz. Hasan
D
Hz. Hüseyin
E
Hz. Ömer
Açıklama:
Hz. Ömer halife olmuştur.

Soru 99

Yermük Savaşı hangi halife döneminde yapılmıştır?

Seçenekler

A
Hz. Osman
B
Hz. Ali
C
Hz. Ebu Bekir
D
Hz. Hasan
E
Hz. Ömer
Açıklama:
Hz. Ömer'in halifeliği zamanında yapılmıştır.

Ünite 6

Soru 1

Aşağıdakilerden hangisi iki nur sahibi anlamına gelen "zü'n-nûreyn" lakabının Hz. Osman'a verilmesinin sebebidir?

Seçenekler

A
Hz.Peygamberi'n iki kızıyla evlenmiş olması
B
Cennetle müjdelenmesi
C
Mallarını İslam yolunda harcaması
D
Savaşlarda büyük cesaret göstermesi
E
Yiğit ve cesur olması
Açıklama:
Hz. Osman ilk olarak Hz. Peygamber'in kızı Rukiye ile evlenmiş, onun ölümünün ardından Hz. Peygamber diğer kızı Ümmü Gülsüm'ü Hz. Osman ile evlendirmiştir. Hz. Peygamber'in iki kızıyla evlenme şerefine nail olduğu için ona iki nur sahibi anlamına gelen "zü'n-nûreyn" lakabı verilmiştir. Doğru cevap "A" seçeneğidir.

Soru 2

Kıbrıs'ı fethederek Müslümanların hakimiyeti altına sokan kumandan aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Talha b. Ubeydullah
B
Amr b. Âs
C
Abdurrahman b. Avf
D
Halid b. Velid
E
Muâviye b. Ebu Süfyân
Açıklama:
Hz. Osman döneminde Müslümanlar Akdeniz'e açılmıştır. Bu bağlamda Muâviye b. Ebu Süfyân, Hz. Osman'dan Kıbrıs'ın fethi için izin almış nitekim başında bulunduğu donanmayla Akka limanından hareket ederek 649 yılında Kıbrıs'ı barış yoluyla fethetmiştir. Doğru cevap "E" seçeneğidir.

Soru 3

Hz. Osman ve Hz. Ali arasındaki halifelik seçiminde hakemlik yapan sahabe aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Talha b. Ubeydullah
B
Abdurrahman b. Avf
C
Ebu Ubeyde b. Cerrâh
D
Amr b. Âs
E
Zeyd b. Sâbit
Açıklama:
Hz. Ömer vefatından hemen önce halife seçmek üzere bir heyet görevlendirmişti. 5 kişiden oluşan bu heyet Hz. Osman ve Hz. Ali arasında kimin halife olacağı konusunda istişarelerde bulunmuş en sonunda Abdurrahman b. Avf'ın en çok istenen kişiyi halife yapmak için hakem seçilmesine karar verilmiştir. Üyelerin her biriyle birlikte muhacir ve ensarın ileri gelenleriyle de istişarelerde bulunan Abdurrahman b. Avf, Hz. Osman'ı halife seçerek ona biat etti ve böylelikle Hz. Osman'ın halifelik dönemi başlamış oldu. Doğru cevap "B" seçeneğidir.

Soru 4

Hz. Osman'ın halifelik dönemi ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Seçenekler

A
Dinden dönen Arap kabileleri ile mücadele edilmiştir.
B
İslam fetihleri durmuştur.
C
Devlet teşkilatından köklü değişiklikler yapılmıştır.
D
Bizans'a karşı barışçıl bir politika izlenmiştir.
E
Müslümanların denizlerde hakimiyet kurdukları bir dönem olmuştur.
Açıklama:
Hz. Osman döneminde İslam fetihleri devam etmekle birlikte asıl önemli gelişmeler ve fetihler denizlerde yaşanmıştır. Keza Kıbrıs adası bu dönemde Müslümanların hakimiyeti altına girmiş, Sicilya ve Rodos adaları üzerine seferler düzenlemiş, Zâtü's-savarî savaşında Bizans donanması mağlup edilerek Bizans'ın Doğu Akdeniz'deki hakimiyetine son verilmiştir. Nitekim bu deniz zaferi Hulefâ-i Râşidîn döneminin en büyük deniz savaşı olmuştur. Doğru cevap "E" seçeneğidir.

Soru 5

Aşağıdakilerden hangisi Kur'an-ı Kerim'in çoğaltılmasından sonra nüshalarının gönderildiği merkezlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Basra
B
Şam
C
Nişabur
D
Yemen
E
Bahreyn
Açıklama:
Zeyd b. Sâbit başkanlığında dört kişilik bir heyetin sorumluluğunda çoğaltılan Kur'an-ı Kerim, 646-651 yılları arasında yapılan çalışmayla yedi nüsha halinde çoğaltılmış ve bunlardan biri Medine'de kalmak üzere Mekke, Kûfe, Şam, Basra, Yemen ve Bahreyn olmak üzer yedi merkeze gönderilmiştir. Doğru cevap "C" seçeneğidir.

Soru 6

Aşağıdakilerden hangisi Hz. Osman'a karşı başlatılan isyanın en önemli nedenidir?

Seçenekler

A
Kur'an-ı Kerim'i çoğaltırarak şehir merkezlerine göndermesi
B
Önemli devlet görevlerine sadece akrabalarını tayin edip onlara büyük bağışlarda bulunması
C
Hz. Peygamber'den intikal eden hilâfet mührünü Erîs kuyusuna düşürmesi
D
Medine'deki bazı arazileri Beytü'l-Mal develeri için koruluk haline getirmesi
E
Deniz seferlerine izin vermesinden dolayı bir çok Müslümanın şehit düşmesi
Açıklama:
Hz. Osman'a karşı şiddetli bir muhalefetin doğması ve bunun da bir isyana dönüşmesinin en büyük nedeni valilikler başta olmak üzere önemli devlet görevlerine yalnızca kendi akrabalarını tayin etmesi, onlara ve diğer akrabalarına büyük bağışlarda bulunmasıdır. Bu durum diğer kabile ve önemli ailelere mensup kişilerin Hz. Osman'a karşı tavır almalarına ve Kûfe, Basra ve Fustat gibi şehirlerde kendi akrabası olan valilerin yaptıkları bazı haksız uygulamalara karşı büyük bir rahatsızlık duyulmasına neden olmuştur. Doğru cevap "B" seçeneğidir.

Soru 7

Hz. Ayşe'nin Hz. Ali'ye karşı muhalefet etmesinin nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hz. Osman'ın katillerinin bir an önce bulunup cezalandırılmasını istemesi
B
Hilafet hakkının Hz. Osman'ın çocuklarında olduğuna inanması
C
Hz. Ali'nin Hz. Ebu Bekir'in hilafeti sırasında biat etmemesi
D
Hz. Peygamber'in mirası konusunda Hz. Ali'yle anlaşamaması
E
Hz. Ali'nin Hz. Peygamber'in mescidinde bir takım değişiklikler yapması
Açıklama:
Hz. Ayşe'nin Hz. Ali'ye karşı muhalefet etmesinin nedeni Hz. Osman'ın katillerinin bir an önce bulunarak cezalandırılması suretiyle Müslümanlar arasındaki fitnenin sona ermesini sağlamaktı. Onunla aynı görüşte olan diğer önemli sahabeler Talha b. Ubeydullah ve Zübeyr b. Avvâm da Hz. Ali'ye karşı muhalefetin liderlerinden biri olmuş, bu durum Müslümanlar arasındaki ilk iç savaş olan Camel Vakası'nın yaşanmasına neden olmuştur. Doğru cevap "A" seçeneğidir.

Soru 8

Sıffîn Savaşı ile ilgili olarak aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
657 yılında Muâviye ve Hz. Ali arasında yaşanmıştır.
B
İlk Müslümanlardan biri olan Ammâr b. Yâsir bu savaşta şehit edilmiştir.
C
Muâviye'nin askerleri mızraklarının uçlarına Kur'an-ı Kerim sayfaları bağlayarak yenilgiyi engellemeye çalışmıştır.
D
Savaş Hz. Ali'nin yenilgisiyle sonuçlanmıştır.
E
Halifenin belirlenmesi için hakem tayin edilmesi kaydıyla savaş sonlandırılmıştır.
Açıklama:
Müslümanlar arasında ikinci iç savaş olan Sıffîn savaşı 657 yılında Muâviye ile Hz. Ali arasında gerçekleşmiştir. Bu savşata ilk Müslümanlardan ve önemli sahabelerden biri olan Ammâr b. Yâsir şehir düştüğü gibi Leyletü'l-Harîr denilen gecede iki taraftan da büyük kayıplar verilmiştir. Savaşın sonucu Hz. Ali'nin lehine döndüğü sırada yenilgiden kurtulmak ve Hz. Ali'nin askerlerini durdurmak için Muâviye'nin askerleri mızraklarının ucuna Kur'an-ı Kerim sayfaları bağlamış ve aralarında Kur'an'ın hakem olmasını talep ederek savaşın durmasını istemişlerdir. Nihayetinde kimin halife olacağına bir hakemin karar vermesi konusunda anlaşılarak savaş sonlandırılmıştır. Doğru cevap "D" seçeneğidir.

Soru 9

Camel Vakası'ndan sonra Hz. Ali hilâfet merkezini hangi şehre taşımıştır?

Seçenekler

A
Basra
B
Bağdat
C
Kûfe
D
Mekke
E
Şam
Açıklama:
Camel Vakası sonrasında Hz. Ali hilafet merkezini Medine'den Kûfe şehrine taşımıştır. Doğru cevap "C" seçeneğidir.

Soru 10

Hz. Ali'nin Haricîlerle yaptığı savaş aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Sıffîn Savaşı
B
Camel Savaşı
C
Nihavend Savaşı
D
Nehrevân Savaşı
E
Yermük Savaşı
Açıklama:
Sıffîn Savaşı sonrasında Hz. Ali'nin hilafet meselesinin halledilmesinde hakem tayinin kabul etmesi üzerine bu meselenin iki hakemin takdirine itiraz eden ve Hz. Ali'nin Allah'ın emrine karşı geldiğini söyleyerek tövbe etmesini isteyen Haricîler denilen bir grup ortaya çıkmıştı. Bu grup Hz. Ali'den ayrılarak Kûfe yakınlarındaki Harûrâ bölgesine çekilmiş daha sonra da Dicle kıyısında Nehverân'a gitmişlerdir. Burada kendilerine katılmayan Müslümanlara karşı tedhiş hareketlerinde bulunmaları üzerine Hz. Ali Haricîler üzerine sefere çıkmış ve 658 yılında meydana gelen Nehverân savaşıyla Haricîlere büyük bir darbe indirmiştir. Doğru cevap "D" seçeneğidir.

Soru 11

Hz. Osman ne zaman halife seçilmiştir?

Seçenekler

A
644
B
643
C
642
D
641
E
640
Açıklama:
Hz. Ömer 644 yılı haccını eda edip Medine’ye döndükten sonra, Mugire b. fiu’be’nin kölesi Ebû Lü’lü Fîrûz en-Nihavendî efendisinin kendisinden fazla ücret aldığını söyleyerek azaltılmasını istedi. Halife onun demircilik, marangozluk ve nakkaşlık yaptığını öğrenince, ödediği ücretin fazla olmadığını söyledi. Aldığı cevaptan memnun olmayan Ebû Lü’lü, ertesi gün Mescid-i Nebevî’deki sabah namazında elbisesinin altında sakladığı hançerle Hz. Ömer’e saldırarak altı yerinden yaraladı. Kaçmak istemesine rağmen kurtulamayacağını anlayınca çevredekilerden birkaç kişiyi daha yaralayıp intihar etti. Ağır yaralı iken kendisini yerine geçecek kimseyi aşere-i mübeşerreden hayatta olan altı kişilik şuraya havale eden Hz. Ömer, Resûl-i Ekrem’in ayakucuna defnedilmek için Hz. Âişe’den izin istedi. Hz. Aişe’nin kendisi için düşündüğü yeri vermesinden çok mutlu oldu ve yaralandıktan üç gün sonra 3 Kasım 644 Çarşamba günü vefat etti. Toplanan şura üç gün süren çalışmalardan sonra Hz. Osmanı Halife ilan edip biat etti.

Soru 12

Müslüman ordusu ne zaman Akdenize açılarak Kıbrısı fethetmiştir?

Seçenekler

A
645.
B
649.
C
650.
D
655.
E
656.
Açıklama:
Hz. Osman, sefere sadece gönüllülerin katılması şartıyla Kıbrıs fethine çıkılmasına izin verdi. Mısır valisini de sefere çağıran Muâviye, ashaptan birçok gönüllünün yanında Ubâde b. Sâmit ile hanımı Ümmü Harâm’ın da katıldığı bir sefer düzenledi. 649 yılı ilkbaharında 1700 gemiyle Akkâ’dan denize açıldı. Kıbrıs yöneticilerinin yıllık 7200 altın vergi ödemeyi kabul etmeleriyle Kıbrıs barış yoluyla fethedildi. Vergiyle ilgili yükümlülüklerin yerine getirilmemesi üzerine, 654 yılında İkinci Kıbrıs seferi gerçekleştirildi ve savaş yoluyla fethedilen adaya 12. 000 Müslüman asker yerleştirildi.

Soru 13

Bizans’ın Doğu Akdenizdeki hakimiyetine son veren Zatü’s savari savaşı ne zaman yapılmıştır.?

Seçenekler

A
648.
B
649.
C
650.
D
651.
E
652.
Açıklama:
650’de Suriye sahillerine yakın Arvad (Cyzikus) adası alındı. 652’de Sicilya ve Rodos üzerine seferler düzenlendi. İskenderiye’ye çıkartma teşebbüsünde bulunan Bizans donanması püskürtüldü. Daha da önemlisi bu yıllarda 200 gemilik İslâm donanması, Finike (baz› rivayetlere göre İskenderiye) açıklarında, 500 parçalık Bizans donanmasına karşı büyük bir zafer kazandı. Yelken direklerinin çokluğu sebebiyle “Zâtü’s-savârî” adı verilen bu zaferle Bizans’ın Doğu Akdeniz’deki hâkimiyetine son verildi. Kaynaklarda 652 veya 655 yılında yapıldığına dair bilgilerin yer aldığı bu zafer Hulefâ-yi Râşidîn döneminin en büyük deniz savaşıdır.

Soru 14

Kur’an-ı Kerim’in çoğaltılması hangi tarihler arasında yapılmıştır?

Seçenekler

A
644-650
B
645-649
C
646-651
D
650-656
E
643-645
Açıklama:
Fethedilen bölgelerdeki Müslümanlar, Kur’an-ı Kerim’i kendi bölgelerinde meşhur olan sahabenin mushaf ve kıraatıyla öğrenip okuyorlardı. Onların okuyuşlarındaki farklılıklar, bu farklılığın sebebini bilmeyen askerler arasında tartışmalara yol açtı. Azerbaycan ve Ermenistan cephesinde birlikte savaşan Suriyeli ve Iraklı askerler, farklı okuyuş sebebiyle birbirlerini ağır bir şekilde itham ettiler. Bundan endişeye kapılan Huzeyfe b. Yemân, Hz. Osman’ın yanına Medine’ye gelerek konuya acil bir çözüm bulunmasını teklif etti. Hz. Osman, bu ihtilafları sona erdirmek için, Hz. Hafsa’nın evinde muhafaza edilen Ebû Bekir mushafını çoğaltarak büyük merkezlere göndermeye karar verdi. Zeyd b. Sâbit’in başkanlığında, dört kişilik heyeti Kur’an-ı Kerim’i istinsah ve çoğaltmakla görevlendirdi. Kıraat farklılıkları yüzünden yaşanan tartışmalara son vermek için, bir kelimenin yazılış şeklinde ihtilâfa düştüklerinde Kureyş lehçesini esas almalarını emretti. 646-651 yılları arasında gerçekleştirilen bu çalışma sonunda yazılan yedi Kur’an nüshasından biri Medine’de bırakıldı. Diğerleri, bu nüshaları okutmakla görevlendirilen birer okuyucu ile birlikte Mekke, Kûfe, Basra, Şam, Yemen ve Bahreyn’e gönderildi. Bundan sonra Kur’an öğretimi bu nüshalara göre yapıldı. Hz. Osman’ın bu faaliyeti büyük takdirle karşılandı ve bu işi onaylayanların başında Hz. Ali geliyordu.

Soru 15

Hz. Osman’ı tenkit edenlerin en çok dile getirdikleri konu aşağıdakilerden hangisi değildir?

Seçenekler

A
Valilerin hatalı icraatlarına göz yumarak cezalandırmaktan kaçınması
B
Hz.Peygamber’den intikal eden hilafet mührünü Eris Kuyusuna düşürmesi
C
Kuran-I Kerim’i istinsah ettirdikten sonra önceki nüshaları ve sahabenin elindeki şahsi nüshaların tamamını imha ettirmesi
D
Önemli devlet görevlerine akrabalarını getirmesi
E
Askeri seferlerin sayısını azaltması
Açıklama:
Tenkit edilen konuların başında, Hz. Osman’ın önemli devlet görevlerini akrabalarına tahsis etmesi geliyordu. Şöyle ki, Hz. Osman, amcasının oğlu Mervan b. Hakem’i devlet kâtibi, yine Benî Ümeyye’den olan Muâviye’yi Suriye genel valise yapmıştı. Kûfe valiliğine önce anne bir kardeşi Velid b. Ukbe’yi, onun ardından yine akrabalarından Said b. Âs’ı getirmişti. Mısır valiliğine sütkardeşi Abdullah b. Sa’d b. Ebû Serh’i, Basra valili¤ine ise dayısının oğlu Abdullah b. Âmir’i tayin etmişti. Hz. Osman’ın idarede birlik ve beraberliği daha kolay sağlama arzusuyla başvurduğu anlaşılan bu uygulama, Hz. Ali ve diğer ileri gelen sahabeler tarafından da eleştiriliyordu. Hz. Osman kendisini, onlardan bazılarının daha önceden görevde bulunduğunu, diğerlerinin de göreve ehil olduklarını söyleyerek savunuyordu. Halifenin valilerine karşı hoşgörülü tutumu, şikâyetleri daha da artırdığı gibi kabilecilik hareketini de tahrik etti. Kureyş oymakları içinde Benî Ümeyye ile Benî Hâşim rekabeti yeniden gündeme geldi. Daha da önemlisi, Kureyş dışındaki kabilelerin liderleri yönetimi Kureyş’in kendilerine üstünlük ve tahakkümü olarak gösteremeye ve Kureyş’e karşı kabilecilik ateşini tutuşturmaya çalıştılar. Nitekim yönetime karşı ilk ciddi muhalefet, Bekir, Rebîa, Ezd, Kinde, Temim, Kudâa gibi fetihlerde büyük katkısı olan güçlü kabile mensuplarının bir arada yaşadığı Kûfe’de ortaya çıkmıştır.

Soru 16

Hz. Osman ne zaman şehit edilmiştir?

Seçenekler

A
655
B
656
C
657
D
658
E
659
Açıklama:
Hz. Osman’ın bazı uygulamalrına karşı oluşan hoşnutsuzluk bazı grupların kışkırtmasıyla bir isyan hareketine dönüşmüş ve sayıları 1000 kadar olan bir isyancı grup Hac için geldikleri Medine’de Hz. Osman’ın evni kuşatarak evi muhasaraya almışlardır. Hz. Osman’ın uzlaşma ve ikna çabaları boşa çıkınca isyancılar 656 yılında Hz. Osman’ı Kur’an okurken şehit etmişlerdir.

Soru 17

Hz. Ali halife olduktan sonra ilk icraatı ne olmuştur?

Seçenekler

A
Hz. Osman’ın katillerini cezalandırmak
B
Asilere para ve mal vererek medine dışına çıkarmak
C
Valileri görevden alıp yerine yeni valiler atamak
D
Hz. Aişe ve Basraya sefer düzenlemek
E
Vergileri arttırmak
Açıklama:
Hz. Ali halife olduğunda ilk yaptığı icraat Hz. Osman döneminde oluşan karışıklıktan sorumlu tuttuğu valileri görevden alarak yerlerine yenilerini tayin etmek olmuştur.

Soru 18

Cemel vakası hangi iki müslüman grup arasında cereyan etmiştir.?

Seçenekler

A
Hz. Ali ve Muaviye
B
Hz. Aişe ve Muaviye
C
Hariciler ve Hz. Ali
D
Hz. Aişe ve Hz. Ali
E
Hz. Osman ve Hz. Ali
Açıklama:
Hz. Osman’ın şehadetine çok üzülen ve Medine olundayken Mekke’ye dönen Hz. Aişe Hz. Osman’ın katillerinin cezalandırılması için kamuoyu oluşturmaya başladıktan sonra Medine ve civardan grupların katılımıyla önemli bir güce ulaşır ve taleplerini elde etmek için Basra’ya doğru yola çıkar, Onu engellemek isteyen Hz. Ali 3000 kişilik bir kuvettle peşinden Basra’ya gider burada Tarafların istememesine ragmen her iki grubuda kışkırtan isyancılar büyük bir çatışma başlatırlar. Çatışmalar Hz. Aişe’nin devesinin civarında cereyan ettiği için olaya cemel vakası denir. Cemel vakası Hz. Ali’nin kesin üstünlüğü ile sonlanır.

Soru 19

Sıffin savaşı ne zaman yapılmıştır?

Seçenekler

A
19 Mart 657
B
18 Mart 657
C
19 Temmuz 659
D
19 Nisan 657
E
19 Temmuz 657
Açıklama:
Muaviye ve Hz. Ali’ye ait ordular haziran 657 tarihinde Suriye’deki Sıffin ovasında karşı karşıya geldiler, iki ordu arasındaki barış görüşmeleri başarısız olunca 19 Temmuz 657 tarihinde Sıffin savaşı başladı.

Soru 20

Hz. Ali’den sonra kime biat edilmiştir?

Seçenekler

A
Muaviye’ye
B
Hz.Hüseyin’e
C
Hz.Hasan’a
D
Hz. Aişe’ye
E
Haricilere
Açıklama:
Hz. Ali Kufe’de harici suikastçiler tarafından katledildikten iki gün sonra vefat etmiştir. Hz. Hasan’ın Halifeliği ile ilgili bir soru sorulduğunda “bunu ne emreder ne karşı çıkarım” demiştir. Hz. Ali’nin ölümünden hemen sonra Kufe’de Hz. Hasan’a Biat edildi.

Soru 21

Hz. Osman, Medine’de içme suyu sıkıntısının yaşandığı bir sırada ……………..’nu satın alarak Müslümanların istifadesine sunmuştur.
Yukarıda boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Seçenekler

A
Rûme Kuyusu
B
Revha Kuyusu
C
El İhin Kuyusu
D
Tıfle Kuyusu
E
Talub Kuyusu
Açıklama:
Hz. Osman, Medine’de içme suyu sıkıntısının yaşandığı bir sırada Rûme Kuyusu’nu satın alarak Müslümanların istifadesine sunmuştur.

Soru 22

Hz. Peygamber Bedir Savaşı’na giderken Osman’ı hasta olan kızının başında Medine’de bıraktı. Zafer müjdesinin Medine’ye ulaştığı gün Rukiyye öldü. Hz. Peygamber, Bedir’e katılanlardan sayarak ganimetten hisse verdiği Hz. Osman’ı daha sonra diğer kızı Ümmü Külsûm ile evlendirdi. 630 yılında onun da vefatı üzerine evlenecek başka kızı olsaydı onu da vereceğini söyleyerek damat olarak memnuniyetini dile getirdi. Onun en meşhur lakabı Hz. Peygamber’in iki kızıyla evlendiği için iki nur sahibi anlamında ‘……………..’dir.
Yukarıda boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Seçenekler

A
halilullah
B
zü’n-nûreyn
C
yâr-ı gâr
D
habidullah
E
kerimullah
Açıklama:
Hz. Osman’a, Hz. Peygamber’in iki kızıyla evlendiği için iki nur sahibi anlamında ‘zü’n-nûreyn’dir.

Soru 23

Kur’an’ın çoğaltılması aşağıdaki halifelerden hangisi zamanında gerçekleştirilmiştir?

Seçenekler

A
Hz. Yusuf
B
Hz. Ebu Bekir
C
Hz. Ali
D
Hz. Ömer
E
Hz. Osman
Açıklama:
Kur’an’ın çoğaltılması Hz. Osman zamanında gerçekleştirilmiştir.

Soru 24

Hz. Osman'ın halife seçildikten sonraki ilk siyasi icraatı aşağıdakilerden hangisi olmuştur?

Seçenekler

A
Üsame ordusunun sefere gönderilmesi.
B
Muğire b. Şu'be'yi görevden alıp yerine Sa'd b. Ebi Vakkas'ı getirmek.
C
Suriye, Filistin, İran, Irak, Mısır, Azerbaycan fethedilmiştir.
D
Hicretin 20. yılında daha çok mali problemleri çözümlemek için ilk divan örgütü kurulmuştur.
E
İlk defa stratejik önemi olan yerlere daimi ordugahlar (cündler) kurulmuştur.
Açıklama:
Üsame ordusunun sefere gönderilmesi şıkkındaki icraat Hz. Ebubekir zamanında;Suriye, Filistin, İran, Irak, Mısır, Azerbaycan fethedilmiştir , Hicretin 20. yılında daha çok mali problemleri çözümlemek için ilk divan örgütü kurulmuştur ve İlk defa stratejik önemi olan yerlere daimi ordugahlar (cündler) kurulmuştur ,şıklarındaki icraatlar ise Hz. Ömer zamanında olmuştur. Ancak Kufe valisi Hz. Ömer'in vasiyeti gereği Muğire b. Şu'be'yi görevden alıp yerine Sa'd b. Ebi Vakkas'ı getirmek Hz. Osman'ın halife seçildikten sonraki ilk siyasi icraatıdır.

Soru 25

Aşağıdakilerden hangisi Hz. Osman’ın şikâyet konusu uygulamalarından biri değildir?

Seçenekler

A
Rûme Kuyusu’nu satın alarak Müslümanların istifadesine sunması.
B
Valilikler başta olmak üzere önemli devlet görevlerine sadece akrabalarını tayin etmesi.
C
Medine civarındaki bazı arazileri beytülmal develeri için koruluk haline getirmesi.
D
Hz. Peygamber’den intikal eden hilâfet mührünü Erîs Kuyusu’na düşürmesi.
E
Valilerinin hatalı icraatlarına göz yumarak cezalandırmaktan kaçınması.
Açıklama:
Medine’nin güneybatısında yer alan Akîk vadisinin aşağı kısmında yer alan bir kuyudur. Hicretten sonra Müslümanların su sıkıntısıyla karşılaşmaları üzerine Hz. Osman tarafından satın alınarak sebil haline getirilmiştir.

Soru 26

Hz. Osman kaç yılında doğmuştur?

Seçenekler

A
510
B
525
C
576
D
580
E
595
Açıklama:
Hz. Osman, 576 yılında doğmuştur.

Soru 27

Hz. Osman nerede doğmuştur?

Seçenekler

A
Cidde
B
Rebiğ
C
Bedir
D
Taif
E
El-Ebva
Açıklama:
Hz. Osman, Taif’de doğmuştur.

Soru 28

Hz. Osman’ın babasının adı nedir?

Seçenekler

A
İshak
B
Haran
C
Affan
D
Yakub
E
Eyyub
Açıklama:
Hz. Osman’ın babasının adı Affan’dır.

Soru 29

Hz. Osman’ın annesinin adı nedir?

Seçenekler

A
Ervâ binti Küreyz
B
Ervâ binti Abdülmuttalib
C
Erva binti Abdullah
D
Erva binti Yakub
E
Erva binti Yusuf
Açıklama:
Hz. Osman’ın annesinin adı Ervâ binti Küreyz’dir.

Soru 30

Dört büyük halifenin üçüncüsü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hz. Yusuf
B
Hz. Ebu Bekir
C
Hz. Ali
D
Hz. Ömer
E
Hz. Osman
Açıklama:
Hz. Osman, dört büyük halifenin üçüncüsüdür.

Soru 31

Hz. Osman hangi şehirde doğmuştur?

Seçenekler

A
Taif
B
Mekke
C
Kufe
D
Kudüs
E
Rahiye
Açıklama:
Hz. Osman 576 yılında Taif’te doğmuştur.

Soru 32

Hz. Osman, Hz. Peygamber tarafından aşağıdakilerden hangisi ile kardeş yapılmıştır?

Seçenekler

A
Affan b. Ebü’l As
B
Abdümenaf b. Kusay
C
Abdurrahman b. Avf
D
Hakem b. Ebü’l-As
E
Hz. Ali
Açıklama:
Hz. Osman Hz. Peygamber tarafından Mekke döneminde Abdurrahman b. Avf ile kardeş yapılmıştır.

Soru 33

Hz. Osman’ın ilk eşi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ayşe
B
Sümeyye
C
Fatıma
D
Ümmü Külsum
E
Rukiyye
Açıklama:
Hz. Osman Hz. Peygamber’in kızı Rukiyye ile evlenmiştir.

Soru 34

Hz. Osman’ın hicretten sonra Müslümanların su sıkıntısıyla karşılaşmaları üzerine satın alarak sebil haline getirdiği kuyu hangisidir?

Seçenekler

A
Eris Kuyusu
B
Rume Kuyusu
C
Revha Kuyusu
D
Tufle Kuyusu
E
Hudeybiye Kuyusu
Açıklama:
Hz. Osman hicretten sonra Müslümanların su sıkıntısıyla karşılaşmaları üzerine satın alarak sebil haline getirdiği kuyu Rume kuyusudur.

Soru 35

Hz. Osman zamanında 7200 altın vergi ödenmesi kabul edilerek barış yoluyla hangi ülke fethedilmiştir?

Seçenekler

A
Irak
B
İran
C
Suriye
D
Kıbrıs
E
Ermenistan
Açıklama:
Kıbrıs yöneticilerinin 7200 altın vergi ödemeyi kabul etmesiyle Kıbrıs barış yoluyla fethedilmiştir.

Soru 36

Hz. Osman döneminde karışıklık dönemi başlangıcı hangi yıl sayılmıştır?

Seçenekler

A
640
B
645
C
650
D
651
E
653
Açıklama:
Karışıklık dönemi başlangıcı 650 yılı sayılmıştır.

Soru 37

Hz. Osman Hz. Peygamberden intikal eden hilafet mührünü hangi kuyuya düşürmüştür?

Seçenekler

A
Revha Kuyusu
B
Tufle Kuyusu
C
Hudeybiye Kuyusu
D
Eris Kuyusu
E
Rume Kuyusu
Açıklama:
Hz. Osman Hz. Peygamberden intikal eden hilafet mührünü Eris Kuyusuna düşürmüştür.

Soru 38

Hz. Osman döneminde yönetime karşı ilk ciddi muhalefet nerede ortaya çıkmıştır?

Seçenekler

A
Kudüs
B
Kûfe
C
Rahiye
D
Taif
E
Medine
Açıklama:
Yönetime karşı ilk ciddi muhalefet, daha ziyade kabilecilik hareketi şeklinde Kûfe’de ortaya çıkmıştır.

Soru 39

Hz. Peygamber’in amcası Ebû Tâlib’in oğlu olan Hz. Ali 600 yılında nerede doğmuştur?

Seçenekler

A
Mekke
B
Medine
C
Kûfe
D
Rahiye
E
Taif
Açıklama:
Hz. Peygamber’in amcası Ebû Tâlib’in oğlu olan Hz. Ali 600 yılında Mekke’de doğmuştur.

Soru 40

Hz. Ali’nin ilk eşi kimdir?

Seçenekler

A
Ümmü Külsüm
B
Ayşe
C
Rukiyye
D
Sümeyye
E
Fatıma
Açıklama:
Hz. Ali’nin ilk eşi Hz. Fatıma’dır.

Soru 41

Zü’n-nûreyn lakabına sahip olan kişi kimdir?

Seçenekler

A
Hz. Osman
B
Hz. Ebu Bekr
C
Hz. Ömer
D
Hz. Ali
E
Ebû Lü’lü
Açıklama:
Hz. Peygamber Bedir Savaşı’na giderken Osman’ı hasta olan kızının başında Medine’de bıraktı. Zafer müjdesinin Medine’ye ulaştığı gün Rukıyye öldü. Hz. Peygamber, Bedir’e katılanlardan sayarak ganimetten hisse verdiği Hz. Osman’ı daha sonra diğer kızı Ümmü Külsûm ile evlendirdi. 630 yılında onun da vefatı üzerine evlenecek başka kızı olsaydı onu da vereceğini söyleyerek damat olarak memnuniyetini dile getirdi. Onun en meşhur lakabı Hz. Peygamber’in iki kızıyla evlendiği için iki nur sahibi anlamında ‘zü’n-nûreyn’dir.

Soru 42

Hz. Ömer'den sonra gerçekleşen halifelik seçiminde kim hakem tayin edilmiştir?

Seçenekler

A
Talha b. Ubeydullah
B
Abdurrahman b. Avf
C
Hz. Ali
D
Abdullah b. Âmir
E
Amr b. Âs
Açıklama:
Hz. Ömer’in, halife seçmek üzere görevlendirdiği heyet, üyelerden Talha b. Ubeydullah şehir dışında olduğundan, toplantıya beş kişi olarak başladı. Bazı tartışmalar üzerine, Abdurrahman b. Avf, üyelerden birinin halife adaylığından feragat ederek, en çok istenen üyeyi halife seçmek üzere hakemlik yapmasını teklif etti. Diğer üyelerin teklifini kabul etmemeleri üzerine, razı oldukları takdirde, hakemlik görevini üstlenebileceğini söyledi. Hz. Ali, onun hakemliğini, tercih hususunda akrabalık gözetmeyeceğine ve sadece Müslümanların hayrı için çalışacağına dair söz vermesi şartıyla kabul edebileceğini söylerken, diğerleri şartsız hakemliğini kabul edeceklerini açıkladılar. Hz. Ali’nin şartını kabul ettiğini bildiren Abdurrahman b. Avf, seçeceği halifeye itaat edeceklerine dair üyelerden söz alıp çalışmalarına başladı

Soru 43

I. Fetihlerin duraklaması dolayısıyla ganimet gelirinin azalması
II. Ganimet gelirinin azalmasının Fustât, Kûfe ve Basra gibi askerî garnizon olarak kurulan ve çeşitli Arap kabilelerinin bir arada yaşadığı şehirleri etkilemesi
III. Fetihlerle gelen hızlı zenginleşmenin kaçınılmaz sonucu olan ekonomik kriz
IV. Fetih ordularındaki askerlerin manevî değerlere bağlılığı önemli ölçüde değişmesi
Yukarıdakilerden hangisi/hangileri Hz. Osman'ın katledilmesiyle sonuçlanan isyanın başlamasındaki ana sebepler arasında sayılabilir?

Seçenekler

A
I, II, III
B
I, II, IV
C
I, II, III, IV
D
II, III, IV
E
I, III, IV
Açıklama:
Hz. Osman’ın halifeliğinin son yıllarında, fetihlerin durak-laması dolayısıyla ganimet geliri azalmıştı. Bu durum en fazla, Fustât, Kûfe ve Basra gibi askerî garnizon olarak kurulan ve çeşitli Arap kabilelerinin bir arada yaşadığı şehirleri etkiledi. Bu vilayetlerde yaşayan muharip sınıf, fetihlerin durması yüzünden ganimet gelirleri sona erince, geçimini vergi gelirlerinden ödenen maaşla sağlamak zorunda kaldı. Fetihlerle gelen hızlı zenginleşmenin kaçınılmaz sonucu olan ekonomik kriz sebebiyle asker maaşlarının indirilmesi, gayri memnunların sayısını daha da artırdı. Diğer yandan fetih ordularındaki askerlerin manevî değerlere bağlılığı önemli ölçüde değişmişti. Cepheye şehitlik veya gazilik için giden askerlerin sayısı azalırken, irtidat hadiselerine karışmış bedevî kabilelere mensup cephelere daha ziyade ganimet için koşan askerlerin sayısı artmıştı.

Soru 44

Hz. Osman'a karşı olan isyancılar ilk ciddi eylemlerini hangi kentte yapmışlardır?

Seçenekler

A
Basra
B
Mısır
C
Medine
D
Mekke
E
Kûfe
Açıklama:
İsyancılar ilk ciddi eylemlerini Kûfe’de gerçekleştirdiler. Eşter en-Nehaî ve arkadaşları, Hz. Osman’la yaptıkları toplantının ardından Kûfe’ye dönmekte olan vali Said b. Âs’ın yolunu kesip Kûfe’ye girmesini engelleyerek, yerine önceki valilerden Ebû Musa el-Eş’arî’nin tayin edilmesini istediler. Hz. Osman, olayları yatıştırmak için onların isteğini kabul etti. Ancak muhaliflerin tehditlerine boyun eğ-me şeklinde gelişen bu tayin, Kûfe’nin merkezî yönetimin kontrolünden çıkmasına yol açtığı gibi Mısır ve Basra’daki muhaliflere de cesaret verdi.

Soru 45

I. Beş yaşından hicrete kadar onun yanında büyüdü.
II. Henüz on yaşlarında iken iman ederek ilk Müslümanlardan biri oldu.
III. Bütün gazvelere katılarak Resûl-i Ekrem’in sancaktarlığını yaptı.
IV. Bazı seriyyelerde de kumandan olarak görevlendirilmiştir.
V. Hz. Peygamber’e hem kâtiplik hem de vahiy kâtipliği yaptı.
Yukarıda verilen bilgiler aşağıdaki halifelerden hangisine aittir?

Seçenekler

A
Hz. Osman
B
Hz. Ebu Bekr
C
Hz. Ali
D
Hz. Ömer
E
Muaviye
Açıklama:
Hz. Peygamber’in amcası Ebû Tâlib’in oğlu olan Hz. Ali 600 yılında Mekke’de doğdu. Mekke’de yaşanan kıtlık üzerine Hz. Peygamber’in himayesine aldığı Hz. Ali beş yaşından hicrete kadar onun yanında büyüdü. Henüz on yaşlarında iken iman ederek ilk Müslümanlardan biri oldu. Hz. Ali, bütün gazvelere katılarak Resûl-i Ekrem’in sancaktarlığını yapmış, büyük kahramanlıklar gösterdiği bu savaşlardan Hayber’in fethinde de önemli rol oynamıştır. Tebük Gazvesi’nde Hz. Peygamber’in vekili olarak Medine’de kalmıştır. Bazı seriyyelerde de kumandan olarak görevlendirilmiştir. Hz. Peygamber’e hem kâtiplik hem de vahiy kâtipliği yaptı.

Soru 46

Hz. Ali hangi şartla halife olmayı kabul etmiştir?

Seçenekler

A
Mescid-i Nebevî’de açık bir şekilde biat edilmesi
B
Kararlarının hiç bir zaman sorgulanmaması
C
Kendi kurallarına göre hareket edeceğinin kabul edilmesi
D
Kendinden sonra gelecek olan halifeyi belirlemesi
E
Hz. Osman'ın katillerinin öldürülmesi
Açıklama:
Ashabın ileri gelenleri, Hz. Ali’ye gelerek halifelik görevini üstlenmesini istediler. Hz. Ali, önce bunu kabul etmek istemedi. Ancak ısrarlar karşısında, ortaya çıkan krizin daha da büyümesin-den endişe ederek, Mescid-i Nebevî’de açık bir şekilde biat edilmesi şartıyla halifeliği kabul etmeyi uygun gördü. Bazı rivayetlerde, Hz. Ali’nin seçilmesinde isyancıların etkili olduğuna bazı sahabelerin onların tehdidiyle biat ettiğine dair bilgiler yer alır. Neticede muhacirlerin ve ensarın büyük bir kısmı doğal ve en uygun aday konumunda olan Hz. Ali’ye biat ettiler.

Soru 47

Hz. Ali'nin halife olduktan sonraki ilk icraatı nedir?

Seçenekler

A
Ekonomiyi düzenleme için anlaşmalar yapmak
B
Orduda yenileşme hareketlerine gerçekleştirmek
C
Yönetim kademesinde düzenlemeler yapmak
D
Valileri görevlerinden alıp yerlerine yenilerini tayin etmek
E
Vergileri düşürmek
Açıklama:
Hz. Ali’nin ilk icraatı, Hz. Osman zamanındaki olayların en önemli sebeplerinden saydığı valileri görevlerinden alıp yerlerine yenilerini tayin etmek oldu.

Soru 48

Hz. Ali’nin halife olduktan sonra karşılaştığı ilk problem nedir?

Seçenekler

A
Ekonomik kriz
B
Orduda disiplinsizlik
C
Ağır vergi yükleri
D
Hz. Osman’ın katilleri meselesi
E
İç savaşlar
Açıklama:
Hz. Ali’nin karşılaştığı ilk problem Hz. Osman’ın katilleri meselesiydi.

Soru 49

Cemel Vakası'nın asıl sebebi nedir?

Seçenekler

A
Hz. Aişe'nin Hz. Ali'ye biat etmemesi
B
İsyancıların Hz. Aişe ve Hz. Ali taraftarlarını birbirine düşürmesi
C
Hz. Ali'nin Hz. Aişe ve taraftarlarını tehdit olarak görmesi
D
Hz. Aişe'nin Hz. Osman'ın katillerinin bulunmamasından Hz. Ali'yi sorumlu tutması
E
Hz. Ali'nin Kûfe seferi
Açıklama:
Hz. Ali, Kûfe’nin desteğini sağlamak maksadıyla şehre arka arkaya üç heyet gönderdiyse de, tarafsız kalmayı tercih eden vali Ebû Mûsâ el-Eş’arî’nin desteğini temin edemedi. Bunun üzerine Mâlik el-Eşter Kûfe’ye giderek kontrolü ele geçir-di. Hz. Ali kuvvetlerini Kûfe dışında toplayarak Basra’ya doğru hareket etti ve şehrin dışında Zâviye mevkiinde konakladı. Bundan sonra iki taraf arasında elçiler vasıtasıyla doğrudan müzakereler başladı. Hz. Ali’nin elçisi Ka’ka’ b. Amr, Basra’ya giderek Hz. Âişe, Talha ve Zübeyr ile görüştü. Hz. Ali’ye katıldıkları takdirde Hz. Osman’ın katillerini cezalandırmanın daha kolay olacağı hususunda onları ikna et-ti. Hz. Âişe ve taraftarları katillerin cezalandırılması şartıyla barışı kabul edebileceklerini bildirmişlerdi. İki tarafın Basra önlerinde Hureybe mevkiinde karşı karşıya gelmesinin ardından görüşmeler devam etmiş, Hz. Ali’nin Talha ve özellikle Zübeyr ile bizzat görüşmesi ittifak ihtimalini kuvvetlendirmişti. Her iki taraf karşıdan bir saldırı olmadan kesinlikle çatışmaya girmemelerini taraftarlarına emretmişlerdi. Gelişmeleri dikkatle takip eden ve durumun aleyhlerine döneceğini hisseden katillerin hazırladıkları bir komplo neticesinde, ertesi gün iki taraf arasında ani bir çatışma başladı. Hz. Osman’ın katline iştirak eden grubun elebaşlarının talimatıyla, sabahın alaca karanlığında başlayan saldırı, durumun ne olduğu anlaşılmadan toplu bir çatışmaya dönüştü. Hz. Âişe ile Hz. Ali çatışmayı durdurmaya çalışsalar da bunu başaramadılar.

Soru 50

Sıffîn Savaşı'nın çıkış nedeni nedir?

Seçenekler

A
Muaviye'nin halifelik makamını istemesi
B
Muaviye'nin Hz. Ali'ye biat etmemesi
C
Muaviye'nin Hz. Osman'ın ölümünden Hz. Ali'yi mesul görmesi
D
Hakem olayı
E
Cemel Vakası
Açıklama:
Cemel Savaşı’ndan sonra Kûfe’ye dönen Hz. Ali, Muâviye b. Ebû Süfyân’a tekrar elçi gönderip kendisine itaat etmesini istedi. Ancak Muâviye, ona biat etmeyi reddederek önceki cevabını tekrarladı. Bu arada Hz. Osman’ın katilleri kendilerine teslim edilirse Hz. Ali’ye biat edeceklerini bildiren bir mektup gönderdiği de rivayet edilir. Savaşın kaçınılmaz hale geldiğini gören Hz. Ali, hazırlıklarını tamamladıktan sonra, Cemel Vakası’ndan sonra hilâfet merkezi yaptığı Kûfe’den Suriye’ye doğu yürüdü. Muaviye de 36 yılı sonlarında (Mayıs-Haziran 657) ordusuyla Irak’a doğru yola çıktı. Rakkalılar tarafından kurulan köprü sayesinde Fırat nehrini geçti. İki taraf savaşın yapıldığı bölgeye ulaşınca karşılıklı elçilik heyetleri gidip geldi. Muâviye’nin, Hz. Osman’ın katillerinin kendisine teslimi hususundaki ısrarı yüzünden görüşmelerden sonuç alınamadı. Sonunda iki taraf arasında Rakka ile Balis arasında Fırat nehrinin sağ kıyısında yer alan Sıffîn ovasında çatışmalar başladı. Küçük birlikler arasında yaşanan kısmî çatışmalar, Zilhicce ayı bitene kadar devam etti (Haziran 657). Muharrem ayının girmesi (19 Haziran 657) barış ihtimalini tekrar gündeme getirdi, iki taraf arasında ateşkes yapılarak elçilik heyetleri tekrar gidip gelmeye başladı Muaviye’nin, Hz. Ali’nin halifeliği terk etmesi ve Müslümanların şûrâ ile başlarına bir emir seçmeleri şartlarını da gündeme getirmesiyle, anlaşma ihtimali ortadan kalktı. Safer ayının ilk günü (19 Temmuz 657) toplu çatışmalar başladı.

Soru 51

Medine’de içme suyu sıkıntısının yaşandığı bir sırada Rûme Kuyusu’nu satın alarak Müslümanların istifadesine sunan kimdir?

Seçenekler

A
Hz. Muhammed
B
Hz. Ömer
C
Hz. Osman
D
Hz. Ali
E
Hz. Ebubekir
Açıklama:
Medine’de içme suyu sıkıntısının yaşandığı bir sırada Rûme Kuyusu’nu satın alarak Müslümanların istifadesine sunan Hz. Osman'dır.

Soru 52

Hz. Osman kaç yıl boyunca halifelik yapmıştır?

Seçenekler

A
7
B
10
C
12
D
14
E
16
Açıklama:
Hz. Osman’ın on iki yıl süren halifelik dönemi, ülkede huzur ve sükûnun, birlik ve beraberliğin devam etmesi sebebiyle Sükûnet Dönemi (644-650) ile III. Halife’nin şehit edilmesiyle sonuçlanan iç karışıklıkların yaşandığı Karışıklık Dönemi (650-656) olmak üzere altışar yıllık iki döneme ayrılabilir.

Soru 53

Hulefâ-yi Râşidîn döneminin en büyük deniz savaşı olan Zâtü’s-savârî zaferi kaç yılında gerçekleşmiştir?

Seçenekler

A
627
B
652
C
672
D
677
E
682
Açıklama:
Yelken direklerinin çokluğu sebebiyle “Zâtü’s-savârî” adı verilen bu zaferle Bizans’ın Doğu Akdeniz’deki hâkimiyetine son verildi. Kaynaklarda 652 veya 655 yılında yapıldığına dair bilgilerin yer aldığı bu zafer Hulefâ-yi Râşidîn döneminin en büyük deniz savaşıdır.

Soru 54

  1. Mekke
  2. Şam
  3. Bahreyn
  4. Yemen
Yukarıdakilerden hangileri 646-651 yılları arasında Hz. Osman'ın önderliğinde ihtilafları önlemek için çoğaltılan Kur'an-ı Kerim'in 7 nüshasının gönderildiği merkezler arasında sayılabilir?

Seçenekler

A
I-II
B
I-IV
C
I-III-IV
D
II-III-IV
E
I-II-III-IV
Açıklama:
646-651 yılları arasında gerçekleştirilen çalışma sonunda yazılan yedi Kur’an nüshasından biri Medine’de bırakıldı. Diğerleri, bu nüshaları okutmakla görevlendirilen birer okuyucu ile birlikte Mekke, Kûfe, Basra, Şam, Yemen ve Bahreyn’e gönderildi.

Soru 55

  1. Mescid-i Nebevî’yi genişletirken önceden kullanılmayan bazı yapı malzemeleri
    kullandırılması
  2. Hz. Osman'ın kendisinden önceki halifelerin aksine, Kureyş ileri gelenlerinin Medine’den ayrılıp fethedilen bölgelerdeki şehirlere yerleşmelerine ve oralarda çok miktarda mal mülk edinmelerine göz yumması ve bazı sahabelere fethedilen şehirlerde ikta araziler tahsis etmesi
  3. Hz. Osman'ın, valilikler başta olmak üzere önemli devlet görevlerine sadece akrabalarını tayin etmesi, onlara ve diğer akrabalarına büyük miktarlarda bağışlarda bulunması
  4. Medine civarındaki bazı arazileri beytülmal develeri için koruluk haline getirmesi
Yukarıdakilerden hangileri Hz. Osman döneminde yönetime karşı müslümanların gruplara bölünmesinin temelini teşkil eden ve iç savaşlar dönemini başlatan karışıklıkların sebepleri arasında sayılabilir?

Seçenekler

A
I-II-III
B
I-IV
C
III-IV
D
II-III-IV
E
I-II-III-IV
Açıklama:
Hz. Osman döneminde yönetime karşı müslümanların gruplara bölünmesinin temelini teşkil eden ve iç savaşlar dönemini başlatan karışıklıkların sebepleri
  • Mescid-i Nebevî’yi genişletirken önceden kullanılmayan bazı yapı malzemeleri
    kullandırılması
  • Hz. Osman'ın kendisinden önceki halifelerin aksine, Kureyş ileri gelenlerinin Medine’den ayrılıp fethedilen bölgelerdeki şehirlere yerleşmelerine ve oralarda çok miktarda mal mülk edinmelerine göz yumması ve bazı sahabelere fethedilen şehirlerde ikta araziler tahsis etmesi
  • Hz. Osman'ın, valilikler başta olmak üzere önemli devlet görevlerine sadece akrabalarını tayin etmesi, onlara ve diğer akrabalarına büyük miktarlarda bağışlarda bulunması
  • Medine civarındaki bazı arazileri beytülmal develeri için koruluk haline getirmesi

Soru 56

  1. Hz. Peygamber’den intikal eden hilâfet mührünü Erîs Kuyusu’na düşürmesi
  2. Kur’an-ı Kerim’i istinsah ettirdikten sonra, önceki nüsha ve bazı sahâbilerin
    ellerinde bulunan şahsi nüshaların tamamını imha ettirmesi
  3. Valilerinin hatalı icraatlarına göz yumarak cezalandırmaktan kaçınması
  4. Hz. Peygamber tarafından Tâif’e sürgüne gönderilen amcası Hakem b. Ebü’lÂs’ın Medine’ye dönmesine izin verip onun oğlu Mervan’ı devlet kâtibi olarak görevlendirmesi
Yukarıdakilerden hangileri Hz. Osman'a karşı müslümanların gruplara bölünmesinin temelini teşkil eden ve iç savaşlar dönemini başlatan karışıklıkların sebepleri arasında sayılabilir?

Seçenekler

A
I-III
B
I-IV
C
I-III-IV
D
II-III-IV
E
I-II-III-IV
Açıklama:
Hz. Osman'a karşı müslümanların gruplara bölünmesinin temelini teşkil eden ve iç savaşlar dönemini başlatan karışıklıkların sebepleri;
  • Hz. Peygamber’den intikal eden hilâfet mührünü Erîs Kuyusu’na düşürmesi
  • Kur’an-ı Kerim’i istinsah ettirdikten sonra, önceki nüsha ve bazı sahâbilerin
    ellerinde bulunan şahsi nüshaların tamamını imha ettirmesi
  • Valilerinin hatalı icraatlarına göz yumarak cezalandırmaktan kaçınması
  • Hz. Peygamber tarafından Tâif’e sürgüne gönderilen amcası Hakem b. Ebü’lÂs’ın Medine’ye dönmesine izin verip onun oğlu Mervan’ı devlet kâtibi olarak görevlendirmesi

Soru 57

Müslümanlar arasında gerçekleşen ve ilk iç savaş olan Cemel Vakası kaç yılında meydana gelmiştir?

Seçenekler

A
611
B
624
C
632
D
641
E
656
Açıklama:
Adını Hz. Âişe’nin bindiği deveden (cemel) alan Cemel Vakası kısa sürede Hz. Ali’nin galibiyetiyle sonuçlandı (Aralık 656). Talha ve Zübeyr dâhil olmak üzere pek çok Müslüman hayatını kaybetti. Hz. Peygamberin vefatından sonra ortaya çıkan ilk iç savaş olan Cemel Vakası, etkilerini günümüze kadar devam ettirmiştir.

Soru 58

Kendisini eleştiren Ebû Zer el-Gifârî ve Ammâr b. Yâsir gibi ileri gelen sahabeleri çeşitli şekillerde cezalandırarak onlardan bazılarının maaşlarını kesen veya azaltan halife kimdir?

Seçenekler

A
Hz. Muhammed
B
Hz. Ali
C
Hz. Ebubekir
D
Hz. Osman
E
Hz. Ömer
Açıklama:
Kendisini eleştiren Ebû Zer el-Gifârî ve Ammâr b. Yâsir gibi ileri gelen sahabeleri çeşitli şekillerde cezalandırarak onlardan bazılarının maaşlarını kesen veya azaltan halife Hz. Osman'dır.

Soru 59

  1. Kûfe
  2. Mekke
  3. Fustat
  4. Basra
Yukarıdakilerden hangileri Hz. Osman’ın halifeliğinin son yıllarında yaşanan ekonomik krizden en fazla etkilenen garnizon şehirleri arasında sayılabilir?

Seçenekler

A
I-III
B
I-IV
C
I-III-IV
D
II-III-IV
E
I-II-III-IV
Açıklama:
Hz. Osman’ın halifeliğinin son yıllarında yaşanan ekonomik krizden en fazla etkilenen garnizon şehirleri Kûfe, Basra ve Fustat'tır.

Soru 60

Üzerinde ‘Muhammed Resûlullah’ yazısı bulunan ve Hz. Peygamber’den beri hilafet mührü olarak kullanılan gümüş yüzüğü Erîs Kuyusu'na düşüren halife kimdir?

Seçenekler

A
Abdullah b. Sa’d b. Ebû Serh’i
B
Hz. Osman
C
Hz. Ebû Bekir
D
Hz. Ali
E
Hz. Ömer
Açıklama:
Hz. Osman, Hz. Ebû Bekir ve Hz. Ömer’den sonra kendine intikal eden, üzerinde ‘Muhammed Resûlullah’ yazısı bulunan ve Hz. Peygamber’den beri hilâfet mührü olarak
kullanılan gümüş yüzüğü Erîs Kuyusu'na düşürmüştür.

Soru 61

Hz. Muhammet hangi savaşa giderken Osman’ı hasta olan kızının başlında Medine’de bıraktı?

Seçenekler

A
Uhut Savaşı
B
Bedir Savaşı
C
Hendek Savaşı
D
Mute Savaşı
E
Huneyn Savaşı
Açıklama:
Hz. Peygamber Bedir Savaşı’na giderken Osman’ı hasta olan kızının başlında Medine’de bıraktı. Zafer müjdesinin Medine’ye ulaştığı gün Rukıyye öldü. Hz. Peygamber, Bedir’e katılanlardan sayarak ganimetten hisse verdiği Hz. Osman’ı daha sonra diğer kızı Ümmü Külsûm ile evlendirdi. 630 yılında onun da vefatı üzerine evlenecek başka kızı olsaydı onu da vereceğini söyleyerek damat olarak memnuniyetini dile getirdi. Onun en meşhur lakabı Hz. Peygamber’in iki kızıyla evlendiği için iki nur sahibi anlamında ‘zü’n-nûreyn’dir.

Soru 62

Hz. Osman İkinci Kıbrıs seferini aşağıdaki hangi tarihte yapmıştır?

Seçenekler

A
644
B
645
C
647
D
649
E
654
Açıklama:
Hz. Ömer zamanından itibaren Suriye ve Mısır valileri sahil şehirlerindeki Bizans’tan kalma tersaneleri faaliyete geçirmek ve donanma kurmak için çaba göstermeye başladılar. Dımaşk valisi Muâviye b. Ebû Süfyân, daha Hz. Ömer zamanında Kıbrıs’ın fethi için izin istemiş, ancak halife, müslümanları tehlikeye atmamak için deniz seferine izin vermemişti. Hz. Osman, sefere sadece gönüllülerin katılması şartıyla Kıbrıs fethine çıkılmasına izin verdi. Mısır valisini de sefere çağıran Muâviye, ashaptan birçok gönüllünün yanında Ubâde b. Sâmit ile hanımı Ümmü Harâm’ın da katıldığı bir sefer düzenledi. 649 yılı ilkbaharında 1700 gemiyle Akkâ’dan denize açıldı. Kıbrıs yöneticilerinin yıllık 7200 altın vergi ödemeyi kabul etmeleriyle Kıbrıs barış yoluyla fethedildi. Vergiyle ilgili yükümlülüklerin yerine getirilmemesi üzerine, 654 yılında ‹kinci Kıbrıs seferi gerçekleştirildi ve savaş yoluyla fethedilen adaya 12. 000 Müslüman asker yerleştirildi.
Hz. Ömer zamanından itibaren Suriye ve Mısır valileri sahil şehirlerindeki Bizans’tan kalma tersaneleri faaliyete geçirmek ve donanma kurmak için çaba göstermeye başladılar. Dımaşk valisi Muâviye b. Ebû Süfyân, daha Hz. Ömer zamanında Kıbrıs’ın fethi için izin istemiş, ancak halife, müslümanları tehlikeye atmamak için deniz seferine izin vermemişti. Hz. Osman, sefere sadece gönüllülerin katılması şartıyla Kıbrıs fethine çıkılmasına izin verdi. Mısır valisini de sefere çağıran Muâviye, ashaptan birçok gönüllünün yanında Ubâde b. Sâmit ile hanımı Ümmü Harâm’ın da katıldığı bir sefer düzenledi. 649 yılı ilkbaharında 1700 gemiyle Akkâ’dan denize açıldı. Kıbrıs yöneticilerinin yıllık 7200 altın vergi ödemeyi kabul etmeleriyle Kıbrıs barış yoluyla fethedildi. Vergiyle ilgili yükümlülüklerin yerine getirilmemesi üzerine, 654 yılında İkinci Kıbrıs seferi gerçekleştirildi ve savaş yoluyla fethedilen adaya 12. 000 Müslüman asker yerleştirildi.

Soru 63

Hz. Osman, Hz. Hafsa’nın evinde muhafaza edilen Ebû Bekir mushafını çoğaltarak Kur’an-ı Kerim’i istinsah ve çoğaltmak görevini hangi yıllar aralığında yaptırmıştır?

Seçenekler

A
643-646
B
646-651
C
651-653
D
652-655
E
650-655
Açıklama:
Fethedilen bölgelerdeki Müslümanlar, Kur’an-ı Kerim’i kendi bölgelerinde meşhur olan sahabenin mushaf ve kıraatıyla öğrenip okuyorlardı. Onların okuyuşlarındaki farklılıklar, bu farklılığın sebebini bilmeyen askerler arasında tartışmalara yol açtı. Azerbaycan ve Ermenistan cephesinde birlikte savaşan Suriyeli ve Iraklı askerler, farklı okuyuş sebebiyle birbirlerini ağır bir şekilde itham ettiler. Bundan endişeye kapılan Huzeyfe b. Yemân, Hz. Osman’ın yanına Medine’ye gelerek konuya acil bir çözüm bulunmasını teklif etti. Hz. Osman, bu ihtilafları sona erdirmek için, Hz. Hafsa’nın evinde muhafaza edilen Ebû Bekir mushafını çoğaltarak büyük merkezlere göndermeye karar verdi. Zeyd b. Sâbit’in başkanlığında, dört kişilik heyeti Kur’an-ı Kerim’i istinsah ve çoğaltmakla görevlendirdi. Kıraat farklılıkları yüzünden yaşanan tartışmalara son vermek için, bir kelimenin yazılış şeklinde ihtilâfa düştüklerinde Kureyş lehçesini esas almalarını emretti. 646-651 yılları arasında gerçekleştirilen bu çalışma sonunda yazılan yedi Kur’an nüshasından biri Medine’de bırakıldı. Diğerleri, bu nüshaları okutmakla görevlendirilen birer okuyucu ile birlikte Mekke, Kûfe, Basra, fiam, Yemen ve Bahreyn’e gönderildi. Bundan sonra Kur’an öğretimi bu nüshalara göre yapıldı.

Soru 64

Hz. Osman yönetime karşı ilk ciddi muhalefet, aşağıdaki hangi şehirde ortaya çıkmıştır?

Seçenekler

A
Mekke
B
Medine
C
Küfe
D
Fustat
E
Basra
Açıklama:
Hz. Osman yönetime karşı ilk ciddi muhalefet, Bekir, Rebîa, Ezd, Kinde, Temim, Kudâa gibi fetihlerde büyük katkısı olan güçlü kabile mensuplarının bir arada yaşadığı Kûfe’de ortaya çıkmıştı.

Soru 65

Hz. Osman, Hz. Peygamber’den intikal eden hilâfet mührünü aşağıdaki hangi biçimde kaybetmiştir?

Seçenekler

A
Mekke'de çaldırdı.
B
Hatırlayamadığı bir yerde unuttu.
C
Muâviye b. Ebû Süfyan zorla aldı.
D
Erîs Kuyusu'na düşürdü.
E
Karısına hediye etti.
Açıklama:
Erîs Kuyusu: Medine’de Kuba Mescidi’nin batı tarafındaki kuyunun adıdır. Hz. Osman, Hz. Ebû Bekir ve Hz. Ömer’den sonra kendine intikal eden, üzerinde ‘Muhammed Resûlullah’ yazısı bulunan ve Hz. Peygamber’den beri hilâfet mührü olarak kullanılan gümüş yüzüğü bu kuyuya düşürdü (650). Kuyunun bütün suyu boşaltılmasına ve üç gün aranmasına rağmen mühür bulunamadı. Bu olay dolayısıyla meflhur olan bu kuyuya ‘Bi’rü’l-hâtem’ de denilir.

Soru 66

Hz. Ali’nin ilk icraatı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Valileri görevlerinden alıp yerlerine yenilerini tayin etmek.
B
Medine civarındaki bazı arazileri beytülmal develeri için koruluk haline
getirmesi.
C
Kur’an-ı Kerim’i istinsah ettirdikten sonra, önceki nüsha ve bazı sahâbilerin
ellerinde bulunan şahsî nüshaların tamamını imha ettirmesi.
D
Mescid-i Nebevî’yi genişletirken önceden kullanılmayan bazı yapı malzemeleri kullandırması.
E
Kendisini eleştiren Ebû Zer el-Gifârî ve Ammâr b. Yâsir gibi ileri gelen sahabeleri çeşitli şekillerde cezalandırması ve onlardan bazılarının maaşlarını kesmesi veya azaltması.
Açıklama:
Hz. Ali’nin ilk icraatı, Hz. Osman zamanındaki olayların en önemli sebeplerinden saydığı valileri görevlerinden alıp yerlerine yenilerini tayin etmek oldu.

Soru 67

Hz. Muhammedin vefatından sonra ortaya çıkan ilk iç savaş aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Nehrevan Savaşı
B
Sıffin Savaşı
C
Mute Savaşı
D
Huneyn Savaşı
E
Cemel Savaşı
Açıklama:
Hz. Peygamberin vefatından sonra ortaya çıkan ilk iç savaş olan Cemel Vakası, etkilerini günümüze kadar devam ettirmiştir. Bu savaşta karşı taraftan ölenlere de çok üzülen Hz. Ali, defin işlerini bizzat yürüttü. Hem Hz. Âişe’ye hem de onun yanında savaşa katılanlara son derece iyi davrandı. Savaşta ölenler arasında ayırım yapmadan bizzat gömdürdü. Askerlerine yağmadan sakınmalarını ve kimseye dokunmamalarını emretti.

Soru 68

Hz. Ali ile Muâviye b. Ebû Süfyâ arasında çıkan ilk savaş aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Sıffin Savaşı
B
Cemel Savaşı
C
Nehrevan Savaşı
D
Hudeybiye Savaşı
E
Mute Savaşı
Açıklama:
Cemel Savaşı’ndan sonra Kûfe’ye dönen Hz. Ali, Muâviye b. Ebû Süfyân’a tekrar elçi gönderip kendisine itaat etmesini istedi. Ancak Muâviye, ona biat etmeyi reddederek önceki cevabını tekrarladı. Bu arada Hz. Osman’ın katilleri kendilerine teslim edilirse Hz. Ali’ye biat edeceklerini bildiren bir mektup gönderdiği de rivayet edilir. Savaşın kaçınılmaz hale geldiğini gören Hz. Ali, hazırlıklarını tamamladıktan sonra, Cemel Vakası’ndan sonra hilâfet merkezi yaptığı Kûfe’den Suriye’ye doğu yürüdü. Muaviye de 36 yılı sonlarında (Mayıs-Haziran 657) ordusuyla Irak’a doğru yola çıktı. Rakkalılar tarafından kurulan köprü sayesinde Fırat nehrini geçti. İki taraf savaşın yapıldığı bölgeye ulaşınca karşılıklı elçilik heyetleri gidip geldi. Muâviye’nin, Hz. Osman’ın katillerinin kendisine teslimi hususundaki ısrarı yüzünden görüşmelerden sonuç alınamadı. Sonunda iki taraf arasında Rakka ile Balis arasında Fırat nehrinin sağ kıyısında yer alan Sıffîn ovasında çatışmalar başladı.

Soru 69

Hz. Ali aşağıdaki hangi tarihte ölmüştür?

Seçenekler

A
655
B
656
C
657
D
659
E
661
Açıklama:
Hz. Ali’yi öldürme görevini üstlenen Abdurrahman b. Mülcem, Kûfe’ye giderek, kararlaştırdıkları günün sabah namazında Hz. Ali’ye saldırdı. Zehirli bir hançerle onu ağır bir şekilde yaraladı. Hz. Ali, iki gün sonra vefat etti ve Kûfe’de (bugünkü Necef) defnedildi (26 veya 28 Ocak 661).

Soru 70

Hz. Hasan’ın halifeliği yaklaşık ne kadar sürmüştür?

Seçenekler

A
3 ay
B
6 ay
C
9 ay
D
1 yıl
E
14 ay
Açıklama:
Hz. Hüseyin ve diğer ehl-i beyt mensuplarıyla birlikte Muâviye’ye biat etti (29 Temmuz 661). Böylece Hz. Hasan’ın yaklaşık altı ay süren hilâfeti sona ermiş oldu.

Soru 71

Medine’nin güneybatısında yer alan Akîk vadisinin aşağı kısmında yer alan kuyunun adı nedir?

Seçenekler

A
Rüme Kuyusu
B
Dilek Kuyusu
C
Raşidin Kuyusu
D
Hulefa Kuyusu
E
Tebük Kuyusu
Açıklama:
Medine’nin güneybatısında yer alan Akîk vadisinin aşağı kısmında yer alan bir kuyudur. Hicretten sonra Müslümanların su sıkıntısıyla karşılaşmaları üzerine Hz. Osman tarafından satın alınarak sebil haline getirilmiştir. Hz. Osman’ın İslâm’da ilk vakıf örneklerinden olan bu davranışı Hz. Peygamber tarafından övülmüştür.

Soru 72

Hz. Osman’ın Sükûnet Dönemi hangi yıllar arasında vuku bulmuştur?

Seçenekler

A
650-656
B
644-650
C
638-644
D
626-632
E
632-638
Açıklama:
Hz. Osman’ın on iki yıl süren halifelik dönemi, ülkede huzur ve sükûnun, birlik ve beraberliğin devam etmesi sebebiyle Sükûnet Dönemi (644-650) ile III. Halife’nin şehit edilmesiyle sonuçlanan iç karışıklıkların yaşandığı Karışıklık Dönemi (650-656) olmak üzere altışar yıllık iki döneme ayrılabilir.

Soru 73

Ortaçağda Arapların Mağribin doğusuna, bugünkü Tunus ve civarına verdikleri ad nedir?

Seçenekler

A
Raşidin
B
Hulafe
C
İfrıkiye
D
Ebu Serh
E
Zâtü’s-savârî
Açıklama:
Ortaçağda Araplar Mağribin doğusuna, bugünkü Tunus ve civarına İfrıkiye derdi.

Soru 74

Medine’de Kuba Mescidi’nin batı tarafındaki Hz. Osman'ın hilafet mührünü düşürdüğü kuyunun adı nedir?

Seçenekler

A
İfrikiye Kuyusu.
B
Remü Kuyusu.
C
Raşidin Kuyusu.
D
Eris Kuyusu.
E
Recep Kuyusu.
Açıklama:
Medine’de Kuba Mescidi’nin batı tarafındaki kuyunun adıdır. Hz. Osman, Hz. Ebû Bekir ve Hz. Ömer’den sonra kendine intikal eden, üzerinde ‘Muhammed Resûlullah’ yazısı bulunan ve Hz. Peygamber’den beri hilâfet mührü olarak kullanılan gümüş yüzüğü bu kuyuya düşürdü (650). Kuyunun bütün suyu boşaltılmasına ve üç gün aranmasına rağmen mühür bulunamadı. Bu olay dolayısıyla meşhur olan bu kuyuya ‘Bi’rü’l-hâtem’ de denilir

Soru 75

Bazı rivayetlere göre Abdullah b. Sebe vesayet inancını gündeme getirerek halifelik hakkının kime geçtiğini iddia ediyordu?

Seçenekler

A
Hz. Osman
B
Hz. Ömer
C
Hz. Ayşe
D
Hz. Ebu Bekir
E
Hz. Ali
Açıklama:
Bazı rivayetlere göre Abdullah b. Sebe, vesayet inancını gündeme getirerek Hz. Ali’nin, Hz. Peygamber’in vasisi olduğunu, dolayısıyla halifelik hakkının ondan Hz. Ali’ye geçtiğini iddia ediyordu. Buna göre halifeliği gasp eden Hz. Osman’ın uzaklaştırılıp yerine Hz. Ali’nin geçirilmesi gerekiyordu.

Soru 76

Hz. Osman'ın katlinin ardından yaşanan iki önemli iç savaşın isimleri nedir?

Seçenekler

A
Cemel ve Sıffîn
B
Uhud ve Cemel
C
Hendek ve Sıffin
D
Uhud ve Hendek
E
Hendek ve Cemel
Açıklama:
İslâm tarihinde ilk büyük fitne olarak adlandırılan bu isyan sonucunda Hz. Osman’ın katledilmesi Medine’de büyük bir üzüntüye sebep oldu. Hz. Osman’a yeterince destek olamamanın verdiği pişmanlık bu üzüntüyü daha da arttırdı. Onun ölümüne en fazla üzülenler arasında Hz. Ali vardı. Hz. Osman’ın öldürülmesiyle Müslümanlar arasındaki birlik ve beraberlik sona erdi; Hz. Ali zamanında Cemel ve Sıffîn gibi iki önemli iç savaş yaşandı.

Soru 77

Hz. Ali, Hz. Osman döneminde yaşanan olayların en önemli sorumluları olarak kimi görüyordu?

Seçenekler

A
Hz. Osman'ı
B
Valileri.
C
Mürtedleri.
D
Zenginleri.
E
Köleleri.
Açıklama:
Hz. Ali, Hz. Osman döneminde yaşanan olayların en önemli sorumluları olarak valilerini görüyor ve onları görevlerinde bırakmayı asla düşünmüyordu. Ancak makam ve servete alışmış bu şahıslar, görevlerinden alınmayı hazmedemediler. Suriye valisi Muâviye Hz. Osman’ın yakın akrabası sıfatıyla onun kanını dava ederken diğerleri de bulundukları şehrin beytülmalini boşaltarak muhalefetin merkezi Mekke’ye gittiler.

Soru 78

  1. Hz. Aişe
  2. Hz. Osman
  3. Hz. Talha
  4. Hz. Zübeyr
  5. Ka'ka' b. Amr
Yukarıda verilen kişilerden hangileri Hz. Ali’ye karşı tavır almış ve itaatsizlik göstermişlerdir?

Seçenekler

A
I ve V
B
II ve III
C
I,III ve IV
D
Yalnızca II
E
Yalnızca I
Açıklama:
Sünnî kelamcıların tamamına yakını Hz. Ali’nin haklı, karşı tarafın haksız olduğu kanaatindedir. Zira Hz. Âişe, Talha, Zübeyr ve onlara uyanlar, Müslümanların hilâfet makamına getirdiği Hz. Ali’ye karşı tavır almış ve itaatsizlik göstermişlerdir. Ancak onların Hz. Ali’ye karşı çıkışları da İslâm âlimlerinin caiz gördüğü içtihatlarının bir sonucudur.

Soru 79

Amr b. Âs Mısır'ı kaç yılında ele geçirdi?

Seçenekler

A
655
B
656
C
657
D
658
E
659
Açıklama:
Hz. Ali’nin 658’de Kays b. Sa’d’in Mısır valili¤inden alarak yerine Muhammed b. Ebû Bekir’i atamasından sonra burada işler karıştı. Mısır’daki Hz. Osman taraftarları onun kanını dava iddiasıyla yönetime karşı savaş ilan ettiler. Mevcut durumu fırsat bilen Amr b. Âs, Mısır üzerine yürüyerek burayı ele geçirdi (658). Muâviye, Mısır’ın ardından Hz. Ali’nin hâkimiyetindeki Irak, el-Cezîre, Hicaz ve Yemen bölgelerine birlikler sevk etti. Bu saldırılarda istediği sonucu alamasa da, Hz. Ali’yi bunaltmayı başardı.

Soru 80

  1. Geçmişte yaşanan olaylar dolayısıyla hiç kimsenin cezalandırılmamasını
  2. İşlenmiş suçların tamamının affedilmesini
  3. Babası Hz. Ali’nin aleyhinde konuşulmamasını
Yukarıdakilerden hangileri Hz. Hasan'ın hilafeti Muaviye'ye teslim etmek için belirlediği şartlardandır?

Seçenekler

A
Yalnızca I
B
Yalnızca II
C
Yalnızca III
D
II ve III
E
I,II ve III
Açıklama:
Hz. Hasan, iç savaşlar yüzünden akan kanın durdurulması amacıyla, geçmişte yaşanan olaylar dolayısıyla hiç kimsenin cezalandırılmamasını ve işlenmiş suçların tamamının affedilmesini, babası Hz. Ali’nin aleyhinde konuşulmamasını şart koşmuştu.

Soru 81

Hz. Peygamber’in iki kızıyla evlendiği için iki nur sahibi anlamında ‘zü’n-nûreyn’ lakabıyla anılan sahabe aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hz. Ali
B
Hz. Osman
C
Hz. Ömer
D
Hz. Ebu Bekir
E
Hz. Bilal
Açıklama:
Hz. Peygamber Bedir Savaşı’na giderken Osman’ı hasta olan kızının başında Medine’de bıraktı. Zafer müjdesinin Medine’ye ulaştığı gün Rukıyye öldü. Hz. Peygamber, Bedir’e katılanlardan sayarak ganimetten hisse verdiği Hz. Osman’ı daha sonra diğer kızı Ümmü Külsûm ile evlendirdi. 630 yılında onun da vefatı üzerine evlenecek başka kızı olsaydı onu da vereceğini söyleyerek damat olarak memnuniyetini dile getirdi. Onun en meşhur lakabı Hz. Peygamber’in iki kızıyla evlendiği için iki nur sahibi anlamında ‘zü’n-nûreyn’dir. Doğru cevap B’dir.

Soru 82

Hz. Osman’ın halife seçilmesi sürecinde hakemlik yapan sahabe aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hz. Ali
B
Hz. Talha bin Ubeydullah
C
Hz. Abdurrahman bin Avf
D
Hz. Ömer
E
Hz. Ammar bin Yasir
Açıklama:
Hz. Ömer’in, halife seçmek üzere görevlendirdiği heyet, üyelerden Talha b. Ubeydullah şehir dışında olduğundan, toplantıya beş kişi olarak başladı. Bazı tartışmalar üzerine, Abdurrahman b. Avf, üyelerden birinin halife adaylığından feragat ederek, en çok istenen üyeyi halife seçmek üzere hakemlik yapmasını teklif etti. Diğer üyelerin teklifini kabul etmemeleri üzerine, razı oldukları takdirde, hakemlik görevini üstlenebileceğini söyledi. Hz. Ali, onun hakemliğini, tercih hususunda akrabalık gözetmeyeceğine ve sadece Müslümanların hayrı için çalışacağına dair söz vermesi şartıyla kabul edebileceğini söylerken, diğerleri şartsız hakemliğini kabul edeceklerini açıkladılar. Hz. Ali’nin şartını kabul ettiğini bildiren Abdurrahman b. Avf, seçeceği halifeye itaat edeceklerine dair üyelerden söz alıp çalışmalarına başladı. fiûra üyelerinin her biriyle baş başa görüşmeler yaptı. Halife seçilmek isteyip istemediklerini, istemeyenlerin hangi adayı desteklediklerini öğrendi. Görüşmelerin yapıldığı bir grup asker tarafından korunan evden dışarı çıkarak muhacirlerin ve ensarın ileri gelenleriyle görüştü. Kamuoyunu temsil eden pek çok kimseyle bir araya geldi ve onların adaylardan hangisini halifeliğe daha uygun gördüklerini öğrenmeye çalıştı. Çalışmalarını üç gün boyunca, sürdürdü. Dördüncü günün sabah namazından sonra kararını açıklamak üzere, Mescid-i Nebevî’de cemaatın huzuruna çıktı. Önce Hz. Ali’yi, ardından Hz. Osman’ı çağırıp, ikisinden de halife seçildikleri takdirde, “Allah’ın Kitabı’na ve Resulü’nün sünnetine uyma; ayrıca önceki iki halifenin siyasetlerini takip etme” hususunda söz vermelerini istedi. Hz. Ali, “gücümün ve bilgimin yettiği ölçüde bunu yaparım” şeklinde, şartlı ve çekinceli bir cevap verdi. Hz. Osman ise, herhangi bir şart ve çekince göstermeden, “evet, bunları yaparım” diye cevapladı. Bunun üzerine Abdurrahman b. Avf, Hz. Osman’ı halife seçtiğini açıklayıp ona biat etti. Doğru cevap C’dir.

Soru 83

Kıbrıs, kimin döneminde fethedilmiştir?

Seçenekler

A
Hz. Ebu Bekir
B
Hz. Ömer
C
Hz. Ali
D
Hz. Osman
E
Ömer bin Abdülaziz
Açıklama:
Hz. Ömer zamanından itibaren Suriye ve Mısır valileri sahil şehirlerindeki Bizans’tan kalma tersaneleri faaliyete geçirmek ve donanma kurmak için çaba göstermeye başladılar. Dımaşk valisi Muâviye b. Ebû Süfyân, daha Hz. Ömer zamanında Kıbrıs’ın fethi için izin istemiş, ancak halife, Müslümanları tehlikeye atmamak için deniz seferine izin vermemişti. Hz. Osman, sefere sadece gönüllülerin katılması şartıyla Kıbrıs fethine çıkılmasına izin verdi. Mısır valisini de sefere çağıran Muâviye, ashaptan birçok gönüllünün yanında Ubâde b. Sâmit ile hanımı Ümmü Harâm’ın da katıldığı bir sefer düzenledi. 649 yılı ilkbaharında 1700 gemiyle Akkâ’dan denize açıldı. Kıbrıs yöneticilerinin yıllık 7200 altın vergi ödemeyi kabul etmeleriyle Kıbrıs barış yoluyla fethedildi. Vergiyle ilgili yükümlülüklerin yerine getirilmemesi üzerine, 654 yılında ikinci Kıbrıs seferi gerçekleştirildi ve savaş yoluyla fethedilen adaya 12. 000 Müslüman asker yerleştirildi. Doğru cevap D’dir.

Soru 84

Kur’an-ı Kerim, hangi halife döneminde çoğaltılmıştır?

Seçenekler

A
Hz. Osman
B
Hz. Ebu Bekir
C
Hz. Ömer
D
Hz. Ali
E
Ömer bin Abdülaziz
Açıklama:
Fethedilen bölgelerdeki Müslümanlar, Kur’an-ı Kerim’i kendi bölgelerinde meşhur olan sahabenin mushaf ve kıraatıyla öğrenip okuyorlardı. Onların okuyuşlarındaki farklılıklar, bu farklılığın sebebini bilmeyen askerler arasında tartışmalara yol açtı. Azerbaycan ve Ermenistan cephesinde birlikte savaşan Suriyeli ve Iraklı askerler, farklı okuyuş sebebiyle birbirlerini ağır bir şekilde itham ettiler. Bundan endişeye kapılan Huzeyfe b. Yemân, Hz. Osman’ın yanına Medine’ye gelerek konuya acil bir çözüm bulunmasını teklif etti. Hz. Osman, bu ihtilafları sona erdirmek için, Hz. Hafsa’nın evinde muhafaza edilen Ebû Bekir mushafını çoğaltarak büyük merkezlere göndermeye karar verdi. Zeyd b. Sâbit’in başkanlığında, dört kişilik heyeti Kur’an-ı Kerim’i istinsah ve çoğaltmakla görevlendirdi. Kıraat farklılıkları yüzünden yaşanan tartışmalara son vermek için, bir kelimenin yazılış şeklinde ihtilâfa düştüklerinde Kureyş lehçesini esas almalarını emretti. 646-651 yılları arasında gerçekleştirilen bu çalışma sonunda yazılan yedi Kur’an nüshasından biri Medine’de bırakıldı. Diğerleri, bu nüshaları okutmakla görevlendirilen birer okuyucu ile birlikte Mekke, Kûfe, Basra, Şam, Yemen ve Bahreyn’e gönderildi. Bundan sonra Kur’an öğretimi bu nüshalara göre yapıldı. Hz. Osman’ın bu faaliyeti büyük takdirle karşılandı ve bu işi onaylayanların başında Hz. Ali geliyordu. Doğru cevap A’dır.

Soru 85

Aşağıdakilerden hangisi Hz. Osman’ın hilafetinin ikinci döneminde kendisine yönelik yapılan şikayet ve eleştiri konularından biri değildir?

Seçenekler

A
Önemli devlet görevlerine sadece akrabalarını tayin etmesi ve bazı akrabalarına büyük miktarlarda bağışlarda bulunması
B
Kendisini eleştiren Ebû Zer el-Gifârî ve Ammâr b. Yâsir gibi ileri gelen sahabeleri çeşitli şekillerde cezalandırması
C
Hz. Peygamber tarafından Tâif’e sürgüne gönderilen amcası Hakem b. Ebü’lÂs’ın Medine’ye dönmesine izin verip onun oğlu Mervan’ı devlet kâtibi olarak görevlendirmesi
D
Valilerinin hatalı icraatlarına göz yumarak cezalandırmaktan kaçınması
E
Kur’an-ı Kerim’i istinsah ettirdikten sonra, önceki nüshalar ile bazı sahabenin ellerinde bulunan şahsî nüshalara dokunmaması
Açıklama:
Hz. Osman’ın şikâyet konusu uygulamaları şöyle sıralanabilir:
  1. Valilikler başta olmak üzere önemli devlet görevlerine sadece akrabalarını tayin etmesi, onlara ve diğer akrabalarına büyük miktarlarda bağışlarda bulunması.
  2. Kendisini eleştiren Ebû Zer el-Gifârî ve Ammâr b. Yâsir gibi ileri gelen sahabeleri çeşitli şekillerde cezalandırması ve onlardan bazılarının maaşlarını kesmesi veya azaltması.
  3. Kendisinden önceki halifelerin aksine, Kureyş ileri gelenlerinin Medine’den ayrılıp fethedilen bölgelerdeki şehirlere yerleşmelerine ve oralarda çok miktarda mal mülk edinmelerine göz yumması ve bazı sahabelere fethedilen şehirlerde ikta araziler tahsis etmesi.
  4. Hz. Peygamber tarafından Tâif’e sürgüne göderilen amcası Hakem b. Ebü’l Âs’ın Medine’ye dönmesine izin verip onun oğlu Mervan’ı devlet kâtibi olarak görevlendirmesi.
  5. Valilerinin hatalı icraatlarına göz yumarak cezalandırmaktan kaçınması.
  6. Medine civarındaki bazı arazileri beytülmal develeri için koruluk haline getirmesi.
  7. Kur’an-ı Kerim’i istinsah ettirdikten sonra, önceki nüsha ve bazı sahâbilerin ellerinde bulunan şahsî nüshaların tamamını imha ettirmesi.
  8. Mescid-i Nebevî’yi genişletirken önceden kullanılmayan bazı yapı malzemeleri kullandırması.
  9. Hz. Peygamber’den intikal eden hilâfet mührünü Erîs Kuyusu’na düşürmesi. Doğru cevap E’dir.

Soru 86

Hz. Osman’ın isyancılar tarafından katledilmesinden sonra halife olarak seçilen kişi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hz. Zübeyir bin Avvam
B
Hz. Ali
C
Talha bin Ubeydullah
D
Abdurrahman bin Avf
E
Abdullah bin Ömer
Açıklama:
Müslümanlar, Hz. Osman’ın öldürülmesi sebebiyle büyük bir sıkıntıyla yüz yüze geldiler. Medine’de hâkimiyet bütünüyle Hz. Osman’ı öldüren isyancıların eline geçmişti. İsyancılar, ortaya çıkan otorite boşluğundan istifade ederek, ashabın büyüklerinden birini halifeliğe getirmek istediler. Hz. Ali, Zübeyr b. Avvâm, Talha b. Ubeydullah, ardından Sa’d b. Ebû Vakkâs ve Abdullah b. Ömer’e halifelik teklifinde bulundular. Ancak hiç biri halkı temsil etmeyen isyancıların halifelik teklifini kabul etmedi. Bu sırada onlardan ayrı hareket eden ashabın ileri gelenleri, Hz. Ali’ye gelerek halifelik görevini üstlenmesini istediler. Hz. Ali, önce bunu kabul et mek istemedi. Ancak ısrarlar karşısında, ortaya çıkan krizin daha da büyümesinden endişe ederek, Mescid-i Nebevî’de açık bir şekilde biat edilmesi şartıyla halifeliği kabul etmeyi uygun gördü. Bazı rivayetlerde, Hz. Ali’nin seçilmesinde isyancıların etkili olduğuna bazı sahabelerin onların tehdidiyle biat ettiğine dair bilgiler yer alır. Neticede muhacirlerin ve ensarın büyük bir kısmı doğal ve en uygun aday konumunda olan Hz. Ali’ye biat ettiler. Doğru cevap B’dir.

Soru 87

Hz. Ali’nin hilafetinin ilk yıllarında Hz. Aişe, Zübeyr bin Avvam ve Talha bin Ubeyullah’ın öncülük ettiği muhalefet kesimi ile Hz. Ali ve taraftarları arasında baş gösteren çatışma ve fitnenin adı nedir?

Seçenekler

A
Basra Hadisesi
B
Sıffin Savaşı
C
Kerbela Faciası
D
Cemel Vakası
E
Nehrevan Savaşı
Açıklama:
Adını Hz. Âişe’nin bindiği deveden (cemel) alan Cemel Vakası kısa sürede Hz. Ali’nin galibiyetiyle sonuçlandı (Aralık 656). Talha ve Zübeyr dâhil olmak üzere pek çok Müslüman hayatını kaybetti. Hz. Peygamberin vefatından sonra ortaya çıkan ilk iç savaş olan Cemel Vakası, etkilerini günümüze kadar devam ettirmiştir. Doğru cevap D’dir.

Soru 88

Sıffin Savaşı, hangi taraflar arasında meydana gelmiştir?

Seçenekler

A
Hz. Osman ve isyancılar arasında
B
Hz. Ali ve Taraftarları ile Hz. Aişe ve taraftarları arasında
C
Hz. Ali ve taraftarları ile Muaviye ve taraftarları arasında
D
Hz. Ali ve Hariciler arasında
E
Hz. Hasan ve Yezid bin Muaviye arasında
Açıklama:
Cemel Savaşı’ndan sonra Kûfe’ye dönen Hz. Ali, Muâviye b. Ebû Süfyân’a tekrar elçi gönderip kendisine itaat etmesini istedi. Ancak Muâviye, ona biat etmeyi reddederek önceki cevabını tekrarladı. Bu arada Hz. Osman’ın katilleri kendilerine teslim edilirse Hz. Ali’ye biat edeceklerini bildiren bir mektup gönderdiği de rivayet edilir. Savaşın kaçınılmaz hale geldiğini gören Hz. Ali, hazırlıklarını tamamladıktan sonra, Cemel Vakası’ndan sonra hilâfet merkezi yaptığı Kûfe’den Suriye’ye doğu yürüdü. Muaviye de 36 yılı sonlarında (Mayıs-Haziran 657) ordusuyla Irak’a doğru yola çıktı. Rakkalılar tarafından kurulan köprü sayesinde Fırat nehrini geçti. İki taraf savaşın yapıldığı bölgeye ulaşınca karşılıklı elçilik heyetleri gidip geldi. Muâviye’nin, Hz. Osman’ın katillerinin kendisine teslimi hususundaki ısrarı yüzünden görüşmelerden sonuç alınamadı. Sonunda iki taraf arasında Rakka ile Balis arasında Fırat nehrinin sağ kıyısında yer alan Sıffîn ovasında çatışmalar başladı. Küçük birlikler arasında yaşanan kısmî çatışmalar, Zilhicce ayı bitene kadar devam etti (Haziran 657). Muharrem ayının girmesi (19 Haziran 657) barış ihtimalini tekrar gündeme getirdi, iki taraf arasında ateşkes yapılarak elçilik heyetleri tekrar gidip gelmeye başladı Muaviye’nin, Hz. Ali’nin halifeliği terk etmesi ve Müslümanların şûrâ ile başlarına bir emir seçmeleri şartlarını da gündeme getirmesiyle, anlaşma ihtimali ortadan kalktı. Safer ayının ilk günü (19 Temmuz 657) toplu çatışmalar başladı. 27 Temmuz Perşembe günkü çatışmalar sırasında Ammâr b. Yâsir öldürüldü. Hz. Ali’nin ordusu, aynı gün Suriye birliklerine karşı kesin bir üstünlük sağladı. Çatışmalar, kılıç kalkan seslerinin çıkardığı sesler nedeniyle ‘Leyletü’l-herîr’ adıyla meşhur olan 27-28 Temmuz gecesi sabaha kadar devam etti. Doğru cevap C’dir.

Soru 89

Sıffin Savaşına son veren ve hakem olayı olarak adlandırılan olayda Hz. Ali tarafının tayin ettiği hakem aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ebû Mûsâ el-Eş’ari
B
Abdullah b. Abbâs
C
Malik bin Eşter
D
Ömer bin Abdullah
E
Amr bin As
Açıklama:
Çatışmaların durmasının ardından Muâviye’nin savaşa son verip tarafları temsil eden birer hakemin seçilmesi (tahkim) ve halifelik meselesinin çözümünün bunlara bırakılması teklifi kabul edildi. Buna göre Muâviye hakem olarak Amr b. Âs’ı seçti. Hz. Ali ise, kendisini Abdullah b. Abbâs veya Eşter’in temsil etmesini istiyordu. Ancak savaşın durdurulmasında etkin olan Kinde kabilesi liderlerinden Eş’as b. Kays ve taraftarlarının baskısıyla, baştan beri insanları bu çatışmaların dışında kalmaya çağıran Ebû Mûsâ el-Eş’ari’yi hakem tayin etmeye mecbur kaldı. Ardından iki taraf arasında hakemlerin uyacağı kuralların belirlendiği metin demek olan tahkimnâme hazırlandı. Tahkimnâmenin okunmasından sonraki iki gün içinde ölüler defnedildi. Ardından Hz. Ali ordusuyla Kûfe’ye, Muâviye de Suriye’ye dönüş emrini verdi. iki hakem ilk toplantılarını fiubat 658 tarihinde Suriye-Irak yolu üzerindeki Dûmetülcendel’de yaptılar. Görüşmelerinde Hz. Osman’ın haksız yere öldürüldüğü hususunda görüş birliğine vardılar. Ocak 659’da Ezruh’ta tekrar buluşmak üzere birbirlerinden ayrıldılar. ikinci toplantılarında yaptıkları uzun görüşmelerinde ise, kurulacak şûra tarafından, Hz. Ali ve Muâviye dışında birinin halife seçilmesi kararını aldılar. Rivayetlerde bu kararın önce Ebû Mûsâ tarafından açıklandığı; ondan sonra söz alan Amr b. Âs’ın ise alınan karar yerine, müvekkili Muâviye’yi hilâfet makamına tayin ettiğini bildirdiği zikredilir. Tarihçi Mes’ûdî’nin naklettiği bir rivayete göre iki hakem aldıkları kararı açıklamadan birbirlerinden ayrılmış, Suriye’ye giden Amr b. Âs, Muâviye’nin tehdidi karşısında onu halife ilan etmiştir. Doğru cevap A’dır.

Soru 90

Aşağıdakilerden hangisi Haricilerin Hz. Ali’ye isyan etmelerinin temel gerekçelerinden biridir?

Seçenekler

A
Göreve gelir gelmez Hz. Osman’ın katillerine kısas uygulamaması
B
Cemel’de Hz. Aişe ile karşı karşıya gelmesi
C
İstedikleri makamları kendilerine vermemesi
D
Hakem olayını kabul ederek Kur’an’a karşı gelmiş olması
E
Kendi akrabalarını yüksek makamlara tayin etmesi
Açıklama:
Hâricîler, hakem tayinini kabul etmesinden dolayı Ali b. Ebû Tâlib’den ayrılanların meydana getirdiği gruptur. Hz. Osman’ın hilâfetinin son yıllarındaki ihtilalci unsurların devamı olduklarını düşünenler de vardır. Bununla birlikte Haricîlerin müstakil bir grup olarak ortaya çıkışı, Sıffîn Savaşı sonrasına rastlar. Sıffîn Savaşı’nın sonunda işin hakemlere bırakılması için hazırlanan belge okunurken halifenin ordusunda önceden savaşın durdurulmasında ısrar eden Temimlilerden bazıları, bu defa ‘Lâ hükme illâ lillâh/Hüküm ancak Allah’ındır’ sloganıyla halifelik meselesinin iki hakemin takdirine bırakılmasına itiraz ettiler. Hz. Ali’nin işin hakeme bırakılmasını kabul etmek suretiyle işlediği hatadan tövbe etmesini ve Kur’an-ı Kerim’in buyruğuna (el-Hucurât 49/9) uyarak isyancıları Allah’ın emrine itaat ettirinceye kadar savaşmasını istediler. Doğru cevap D’dir.

Soru 91

Aşağıdakilerden hangileri Hz Osman’ın şahsiyetini belirtmektedir?
  1. Mekke’nin önemli tüccarları arasına girdi.
  2. Amcası Hakem b. Ebü’l-Âs islamı kabul etmesini sağladı.
  3. Habeşistan’a hicret eden ilk kafilede yer aldı.
  4. Hz. Osman vahiy kâtiplerindendi.
  5. İçme suyu sıkıntısının yaşandığı sırada Rûme Kuyusu ’nu satın aldı.
  6. İslam’da ilk vakıf örneği olan davranışı sergilemiştir.

Seçenekler

A
I, II,III,V,VI
B
II,III,IV,V
C
III,IV,V,VI
D
I,IV,V,VI
E
I,III,IV,V,VI
Açıklama:
Güzel ahlâkı ve dürüstlüğü sayesinde ticari hayatta başarı saklayarak Mekke’nin önemli tüccarlar arasına girdi. İslâmî davetin gizli olarak yürütüldüğü ilk safhasında Hz. Ebu Bekir’in aracılığıyla Müslüman oldu. Amcası Hakem b. Ebü’l-Âs onu bağlayıp dininden dönene kadar
bağlarını çözmeyeceğini söyleyince şiddetle karşı koydu. Osman’ı hasta olan kızının başında Medine’de bıraktı. Zafer müjdesinin Medine’ye ulaştığı gün Rukiyye öldü. Hz. Peygamber, Bedir’e katılanlardan sayarak ganimetten hisse verdiği Hz. Osman’ı daha sonra diğer kızı Ümmü Külsûm ile evlendirdi. Vahiy kâtiplerinden olan Hz. Osman, Hudeybiye Antlaşması öncesinde Hz. Peygamber’i temsilen Mekke’ye elçi olarak gitti.
Rûme Kuyusu ’nu satın alarak Müslümanların istifadesine sunan Hz. Osman, Tebük Seferi hazırlıklaı sırasında da, ordunun donatılması için yürütülen kampanyada en büyük yardımı yaptı. Hz. Osman’›n islâm’da ilk vakIf örneklerinden olan bu davranışı Hz. Peygamber tarafından öğütülmüştür. II. Amcası Hakem b. Ebü’l-Âs islamı kabul etmesini sağladı maddesi yanlış olduğundan doğru cevap E’dir.

Soru 92

Abdurrahman b. Avf’›n, halife olarak Hz. Osman’› tercih etmesinin sebepleri aşağıdakilerden hangisinde hangilerinde doğru verilmiştir?
  1. Hz. Osman’ın şartsız ve çekincesiz görevi kabul etmesi
  2. Çoğunluğun Hz. Osman’ı halife olarak istemesi
  3. Abdurrahman b. Avf’ın, Hz. Osman’ı uygun görmesi
  4. Hz. Ali’nin şartlı ve çekinceli davranması

Seçenekler

A
I,II,III,IV
B
I,II,IV
C
II,III,IV
D
I,III,IV
E
Yalnız I
Açıklama:
Abdurrahman b. Avf’›n, önce Hz. Ali’yi, Arda’ndan Hz. Osman’ı çağırıp, ikisinden de halife seçildikleri takdirde, “Allah’›n Kitab›’na ve Resulü’nün sünnetine uyma; ayrıca önceki iki halifenin siyasetlerini takip etme” hususunda söz vermelerini istedi. Hz. Ali, “gücümün ve bilgimin yettiği ölçüde bunu yaparım” şeklinde, şartlı ve çekinceli bir cevap verdi. Hz. Osman ise, herhangi bir şart ve çekince göstermeden, “evet, bunları yaparım” diye cevapladı. Bunun üzerine Abdurrahman b. Avf, Hz. Osman’ı halife seçtiğini açıklayıp ona biat etti. Onun ardından Hz. Ali ve Mescid-i Nebevî’de bulunanlar sırayla Hz. Osman’a biat ettiler. Kaynaklarda Abdurrahman b. Avf’ın yaptığı görüşmelerde, çoğunluğun Hz. Osman’› istediğini gördüğünü bildiren rivayetlerin yanı sıra, Abdurrahman’ın Hz. Ali’yi tercih etmek niyetinde olduğunu; ancak Hz. Ali’nin şartlı cevabı karşısında tercihini değiştirdiğine dair rivayetler de vardır. III. madde yanlış olduğundan doğru cevap B’dir.

Soru 93

Hz. Osman Dönemi’nde Kuran’ı Kerim’in çoğaltılması ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
  1. Müslümanlar, Kur’an-› Kerim’i kendi bölgelerinde meşhur olan sahabenin Mushaf ve kıraatıyla öğrenip okuyorlardı.
  2. Suriyeli ve Iraklı askerler, farklı okuyuş sebebiyle birbirlerini ağır bir şekilde itham ettiler.
  3. Hz. Osman, bu ihtilaflar› sona erdirmek için, Ebû Bekir Mushaf’ını çoğaltarak büyük merkezlere gönderdi
  4. Zeyd b. Sabit’in başkanlığında, dört kişilik heyeti Kur’an-› Kerim’i çoğaltmakla görevlendirdi.
  5. Kıraat farklılıkları tartışmalarına son vermek için, Kureyşli lehçesini esas almalarını emretti.

Seçenekler

A
I,II,III,IV,V
B
II,III,IV,V
C
Yalnız I
D
III,IV,V
E
Yalnız IV
Açıklama:
Fethedilen bölgelerdeki Müslümanlar, Kur’an-› Kerim’i kendi bölgelerinde meşhur olan sahabenin Mushaf ve kıraatıyla öğrenip okuyorlardı. Onların okuyuşlarındaki farklılıklar, bu farklılığın sebebini bilmeyen askerler arasında tartışmalara yol açtı. Azerbaycan ve Ermenistan cephesinde birlikte savaşan Suriyeli ve Iraklı askerler, farkl› okuyuş sebebiyle birbirlerini ağır bir şekilde itham ettiler. Bundan endişeye kapılan Huzeyfe b. Yemân, Hz. Osman’ın yanına Medine’ye gelerek konuya acil bir çözüm bulunmasını teklif etti. Hz. Osman, bu ihtilaflar› sona erdirmek için, Hz. Hafsa’n›n evinde muhafaza edilen Ebû Bekir Mushaf’ını çoğaltarak büyük merkezlere göndermeye karar verdi. Zeyd b. Sâbit’in başkanlığında, dört kişilik heyeti Kur’an-ı Kerim’i istinsah ve çoğaltmakla görevlendirdi. Kıraat farklılıkları yüzünden başlayan tartışmalara son vermek için, bir kelimenin yazılış şeklinde ihtilâfa düştüklerinde Kureyşli lehçesini esas almalarını emretti. Tüm maddeler doğru olduğundan doğru cevap A’dır.

Soru 94

Aşağıdakilerden hangisi Hz. Osman zamanında iç karışıklığın çıkmasının nedenlerinden birisi değildir?

Seçenekler

A
Önemli devlet görevlerini akrabalarına tahsis etmesi
B
İleri gelen muhacirlerin Medine dışındaki şehirlere yerleşmelerini yasaklaması
C
Ebû Zer el- Gifâri ve Ammâr b. Yâsir gibi ileri gelenlere karşı olumsuz tutumu
D
Amcası Hakem b. Ebü’l-Âs’ı sürgündeyken Medine’ye getirtmesi
E
Valilerinin hatalı icraatlarına göz yumarak cezalandırmaktan kaçınması
Açıklama:
Hz. Ömer, ileri gelen muhacirlerin Medine dışındaki şehirlere yerleşmelerini yasaklamıştı. Hz. Osman bu yasağı kaldırdı. Bunun üzerine onlardan bazıları Fustat, Kûfe ve Basra gibi yeni kurulan vilayetlere giderek oralarda mal mülk sahibi oldular. Doğru cevap B’dir. 127

Soru 95

Hz. Ali’nin halifeliği kabul etmek için şartı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Valileri görevinden alıp yenilerini tayin etmek
B
Hz. Osman’ın katillerinin cezalandırılmasını istemek
C
Yönetime muhalif olanların biat etmesi
D
Mescid-i Nebevî’de açık bir şekilde biat edilmesi
E
Hâricîlerin tamamen ortadan kaldırılması
Açıklama:
İsyancılar Hz. Ali’ye gelerek halifelik görevini üstlenmesini istediler. Hz. Ali, önce bunu kabul etmek istemedi. Ancak ısrarlar karşısında, ortaya çakan krizin daha da büyümesinden endişe ederek, Mescid-i Nebevî’de açık bir şekilde biat edilmesi şartıyla halifeliği kabul etmeyi uygun gördü. Doğru cevap D’dir.

Soru 96

Aşağıdakilerden hangisi Hz. Ali’nin ilk icraatıdır?

Seçenekler

A
Hz. Osman’ın katillerinin cezalandırılması
B
Hz. Osman’ın bazı şahıslara tahsis ettiği arazileri geri almak
C
Valileri görevlerinden alıp yerlerine yenilerini tayin etmek
D
Hak sahiplerinin İslâm’a giriş önceliği ve hizmetlerine göre derecelendirilmesi
E
Haricîlerin tamamen ortadan kaldırılması
Açıklama:
Hz. Ali, Hz. Osman döneminde yaşanan olayların en önemli sorumlular› olarak valilerini görüyor ve onları görevlerinde bırakmayı asla düşünmüyordu. Ali’nin ilk icraatı, Hz. Osman Zaman’ındaki olayların en önemli sebeplerinden saydığı valileri görevlerinden alıp yerlerine yenilerini tayin etmek oldu. Vali tayinlerini bir süre ertelemesini ve özellikle Suriye valisi Muâviye’yi azilde acele etmemesini tavsiye edenleri dinlemedi. Doğru cevap C’dir.

Soru 97

Hz.Ali’nin ilk göreve başladığında ilk karşılaştığı sorun aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hz. Osman’ın katilleri meselesi
B
Valilerin görevden alınması
C
Hz. Osman’ın bazı şahıslara tahsis ettiği arazilerin geri alınması
D
Suriye’ye girmek için hazırlıklara başlamak
E
Kûfe’nin desteğini sağlamak için şehre üç heyet göndermek
Açıklama:
Hz. Ali’nin karşılaştığı ilk problem Hz. Osman’ın katilleri meselesiydi. Ancak ortada belirli bir veya birkaç katil yerine, katillerin içinde bulunduğu, o sırada Medine’ye hâkim olan isyancı bir topluluk söz konusuydu. Dolayısıyla isyancılarla hemen başa çıkılamayacağı açıktı. Hz. Ali bu durumda ortalığın yatışmasını beklemeyi uygun gördü. Kendisine gelerek katillerin derhal ortaya çıkarılıp cezalandırılmalarını isteyen Zübeyr b. Avvâm ve Talha b. Ubeydullah’a bunu kendisinin daha fazla istediğini, ancak şartların müsait olmadığını, bunun için ortalığın yatışmasını ve istikrarın sağlanmasını beklemek gerektiğini söyledi. Doğru cevap A’dır.

Soru 98

Hz. Ali ve Hz. Aişe’nin birlikte çözmeye çalıştıkları sorun aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Valilerin görevden alınması
B
Hz. Osman’ın katillerinin cezalandırılması
C
Hz. Osman’ın bazı şahıslara tahsis ettiği arazilerin geri alınması
D
Suriye’ye girmek için hazırlıklara başlamak
E
Kûfe’nin desteğini sağlamak için şehre üç heyet göndermek
Açıklama:
Mekke’de Hz. Âişe, Zübeyr b. Avvâm ve Talha b. Ubeydullah’›n önderliğinde bir araya gelenler, ne yapacaklar› hususunda görüşmeler yaptılar. Hz. Osman’ın Basra valisi Abdullah b. Âmir’in, Basra’da Osman taraftarlarının fazla olduğunu, kuvvetlerini arttırmak için oraya gitmelerinin uygun olacağını söylemesi üzerine Basra’ya gitmeye karar verdiler. Hz. Âişe, Zübeyr ve Talha’nın niyeti, Hz. Osman’ın katillerini cezalandırılmasını sağlamak suretiyle Müslümanları içinde bulundukları fitneden kurtarmaktı. Doğru cevap B’dir.

Soru 99

Aşağıdakilerden hangisi Cemel Vakası’nı açıklamaktadır?
  1. Hz. Osman’ın katline iştirak eden grupla Hz. Ali taraflarının çatışmasıdır.
  2. Hz. Aişe’nin devesinden ismini almaktadır.
  3. Kısa sürede Hz.Ali’nin galibiyetiyle sonuçlandı.
  4. Hz. Peygamber’in vefatından sonra yaşanan ilk iç savaştır.
  5. Günümüze kadar etkileri sürmüştür.

Seçenekler

A
I,II,III
B
Yalnız I
C
Yalnız II
D
I,II,III,IV,V
E
Yalnız III
Açıklama:
Hz. Osman’ın katline iştirak eden grubun elebaşlarının talimatıyla, sabahın alacakaranlığında başlayan saldırı, durumun ne olduğu anlaşılmadan toplu bir çatışmaya dönüştü. Hz. Âişe ile Hz. Ali çatışmayı durdurmaya çalışsalar da bunu başaramadılar. Kısa sürede şiddetlenen savaş özellikle Hz. Âişe’nin devesinin etrafında cereyan ediyordu. İçinde bulunduğu hevdece oklar yağarken onu korumaya çalışan yaklaşık yetmiş kişi burada can verdi. Hz. Âişe’nin bindiği devenin ayak sinirlerinin kesilip çökertilmesiyle bir anlamda savaşta sona ermiş oldu. Hz. Âişe, devesinin çöktüğü anda yanına koşan Hz. Ali taraftarı kardeşi Muhammed tarafından kalabalıktan uzaklaştırıldı. Adını Hz. Âişe’nin bindiği deveden (cemel) alan Cemel Vakası kısa sürede Hz. Ali’nin galibiyetiyle sonuçlandı (Aral›k 656). Talha ve Zübeyr dâhil olmak üzere pek çok Müslüman hayatını kaybetti. Hz. Peygamberin vefatından sonra ortaya ç›kan ilk iç savaş olan Cemel Vakası, etkilerini günümüze kadar devam ettirmiştir. Doğru cevap D’dir.

Soru 100

Hz. Ali Dönemi’ndeki iç savaşın asıl nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hz. Osman’ın katledilmesi meselesi
B
Yaşanan ekonomik kriz
C
Kabileceğin ortaya çıkması
D
Kardeşlik ruhunun zayıflaması
E
Valilerin isyan etmesi
Açıklama:
Hz. Ali’ye karşı başlatılan muhalefetin ana sebebini Hz. Osman’ın katilleri meselesi teşkil ediyordu. Hz. Âişe ile birlikte Talha ve Zübeyr öncülüğünde Mekke’de oluşan hareketin amacı, bu katillerin cezalandırılmasını sağlamaktı. Doğru cevap A’dır.

Soru 101

Aşağıdaki durumlardan hangisi Hz. Osman'a yöneltilen şikayet konusu uygulamalar arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Kur'an-ı Kerim'i istinsah ve çoğaltma faaliyetini gerçekleştirmesi.
B
Valilikler başta olmak üzere önemli devlet görevlerine sadece akrabalarını tayin etmesi, onlara ve diğer akrabalarına büyük miktarlarda bağışlarda bulunması.
C
Kendisini eleştiren Ebû Zer el-Gifârî ve Ammâr b. Yâsir gibi ileri gelen sahabeleri çeşitli şekillerde cezalandırması ve onlardan bazılarının maaşlarını kesmesi veya azaltması.
D
Kendisinden önceki halifelerin aksine, Kureyş ileri gelenlerinin Medine'den ayrılıp fethedilen bölgelerdeki şehirlere yerleşmelerine ve oralarda çok miktarda mal mülk edinmelerine göz yumması ve bazı sahabelere fethedilen şehirlerde ikta araziler tahsis etmesi.
E
Valilerinin hatalı icraatlarına göz yumarak cezalandırmaktan kaçınması.
Açıklama:
Kur'an-ı Kerim'i istinsah ve çoğaltma faaliyetini gerçekleştirmesi büyük takdirle karşılanmıştır ve bu işi onaylayanların başında Hz. Ali vardır.
Kur'an-ı Kerim'i istinsah ve çoğaltma faaliyetini gerçekleştirmesi.

Soru 102

Hz. Peygamber'in onun hakkında ''Kendisinden meleklerin hayâ ettiği bir kimseden ben hayâ etmeyeyim mi?'' şeklinde buyurduğu bilinen halife kimdir?

Seçenekler

A
Hz. Ali
B
Hz. Osman
C
Hz. Ömer
D
Hz. Ebubekir
E
Hz. Zübeyr
Açıklama:
Hz. Osman

Soru 103

Aşağıdaki seçeneklerin hangisinde Hz. Osman'ın katledildiği yıl doğru olarak verilmiştir?

Seçenekler

A
650
B
651
C
656
D
652
E
653
Açıklama:
656

Soru 104

Hz. Osman aleyhinde faaliyette bulunan isyancılar ilk ciddi eylemlerini hangi şehirde gerçekleştirmişlerdir?

Seçenekler

A
Suriye
B
Basra
C
Mısır
D
Kûfe
E
Medine
Açıklama:
Kûfe

Soru 105

Aşağıdakilerden hangisi Hulefâ-yı Râşidîn döneminin en büyük deniz savaşı olarak sayılmaktadır?

Seçenekler

A
Kıbrıs'ın fethi
B
Sicilya seferi
C
Rodos seferi
D
Arvad (Cyzikus) seferi
E
Zâtü's - savârî Savaşı
Açıklama:
Zâtü's - savârî Savaşı

Soru 106

Kur'an-ı Kerim hangi halife döneminde çoğaltılmıştır?

Seçenekler

A
Hz. Osman
B
Hz. Ebubekir
C
Hz. Ali
D
Hz. Ömer
E
Hz. Zübeyr
Açıklama:
Hz. Osman

Soru 107

Aşağıdakilerden hangisi Hz. Ali'nin halife seçildikten sonra giriştiği ilk icraatlar arasında değildir?

Seçenekler

A
Hz. Ömer tarafından başlatılan ve Hz. Osman döneminde de sürdürülen, atıyyelerin hak sahiplerinin İslâm'a giriş önceliği ve hizmetlerine göre derecelendirilmesi sistemini değiştirerek eşit bir şekilde dağıtmaya başlaması
B
Hz. Osman zamanındaki olayların en önemli sebeplerinden saydığı valileri görevlerinden alıp yerlerine yenilerini tayin etmesi
C
Hz. Osman'ın bazı şahıslara tahsis ettiği arazileri geri alması
D
Amcası Hz. Abbas'ın oğullarından Ubeydullah'ı Yemen'e Kusem'i de Mekke valiliğine tayin etmesi.
E
Halife olur olmaz ivedilikle Hz. Osman'ın katillerini cezalandırması.
Açıklama:
Halife olur olmaz ivedilikle Hz. Osman'ın katillerini cezalandırması.

Soru 108

Hz. Peygamber'in vefatından sonra ortaya çıkan ilk iç savaş aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Sıffîn Savaşı
B
Nehrevan Savaşı
C
Cemel Vakası
D
Uhut Savaşı
E
Hendek Savaşı
Açıklama:
Cemel Vakası

Soru 109

Hz. Peygamber tarafından verilen 'Ebû Türâb', 'El- Murtaza' ve 'Esedullâhi'l-galib' gibi lakaplara sahip halife aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hz. Osman
B
Hz. Ebubekir
C
Hz. Ömer
D
Hz. Ali
E
Hz. Zübeyr
Açıklama:
Hz. Ali

Soru 110

Muâviye ile anlaşarak Müslümanlar arasında kan dökülmesini önlemiş ve insanların kısa bir süre için de olsa barış ve huzur içinde yaşamalarına vesile olan Hulefâ-yi Râşidîn'in beşincisi ve sonuncusu olarak bilinen halife kimdir?

Seçenekler

A
Hz. Osman
B
Hz. Hasan
C
Hz. Ali
D
Hz. Ömer
E
Hz. Ebubekir
Açıklama:
Hz. Hasan

Ünite 7

Soru 1

İslâm'ın ilk şehidi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ebû Zer el-Gifârî
B
Ammâr b. Yâsir
C
Hz. Sümeyye
D
Habbab b. Eret
E
Abdullah b. Revaha
Açıklama:
Emevîlerin ilk döneminde yaşanan olayların ve bazı uygulamaların devletin yıkılış sürecindeki etkisi üzerinde fikir yürütebileceksiniz.
Hz. Sümeyye

Soru 2

Emevi devletinin kuruluşu ile ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Emevi devleti Ürdün’de kurulmuştur.
B
Muaviye Hz Osman zamanında Suriye genel valisi olmuştur.
C
Haşimiler Arap topluluğu üzerinde maddi nüfuza sahipti.
D
Emeviler Arap topluluğu üzerinde manevi bir nüfuza sahipti.
E
Muâviye, Hz. Osman’ın yerine Medine’de halife seçilen Hz. Ali’ye biat etmiştir.
Açıklama:
Muâviye, Hz. Ebû Bekir zamanında Suriye üzerine gönderilen dört ordudan birinin başına getirilen Yezid b. Ebû Süfyan’a yardımcı olarak görevlendirilmişti. Ürdün sahil şehirlerinin fethinde büyük başarı sağlayınca Ürdün ve civarına idareci olarak tayin edilmiş, bir yıl sonra Hz. Ömer tarafından onun yerine Dımaşk valiliğine getirilmiş, Hz.Osman zamanında Suriye genel valisi olmuştur.

Soru 3

669 yılında karadan ve denizden İslami dönemdeki ilk İstanbul kuşatması kim tarafından gerçekleştirilmiştir?

Seçenekler

A
Muaviye b. Ebu Süfyan
B
Yezid b.Ebu Süfyan
C
Mugîre b. Şu’be
D
Ziyâd b. Ebîh
E
Abdullah b. Zübeyr
Açıklama:
Muâviye, iç karışıklıklar dolayısıyla yaklaşık on yıldan beri durmuş olan fetih hareketlerini üç ayrı cephede yeniden başlatmış, Hz. Ali ile mücadelesi sırasında vergi vermek zorunda kaldığı Bizans üzerine 662 yılından itibaren yeniden seferler düzenlemiştir. 669 yılında ise karadan ve denizden İslâmî dönemdeki ilk İstanbul kuşatması gerçekleştirilmiştir.

Soru 4

Muâviye’nin ölümünden sonra Şam’da halifelik makamına geçen Yezid’i bekleyen en önemli problem hangisiydi?

Seçenekler

A
Saray Teşkilatının yeniden düzenlenmesi
B
Stratejik öneme sahip cephelere yeni komutanların atanması
C
Yeni fetih planlarının yapılması
D
Kıbrıs ve Rodos adasında iskân eden Müslümanların durumu
E
Muhaliflerin biatlerinin alınması meselesi
Açıklama:
Muâviye’nin Nisan 680’de ölümü üzerine Şam’da halifelik makamına geçen Yezid’i bekleyen en önemli problem, muhaliflerin biatlerinin alınması meselesiydi. Yezid babasının vefatının duyulmasından önce muhaliflerin biatlerini alması için Medine valisine talimat verdiyse de Abdullah b. Zübeyr ve ardından Hz. Hüseyin bir bahane ile biat etmeden Medine’den Mekke’ye geçerek Yezid ve Emevîler aleyhindeki faaliyetlerini sürdürmüşlerdir.

Soru 5

Kerbela vakasında I. Yezid, muhaliflerin isyanını bastırmak için kimi görevlendirmiştir?

Seçenekler

A
Numan b. Beşîr
B
Abdullah b. Zübeyr
C
Müslim b. Akîl
D
Ubeydullah b. Ziyad
E
Fedâle b. Ubeyd
Açıklama:
Hz. Hüseyin’in amcasının oğlu Müslim b. Akîl, Kûfe’de, vali Nu’man b. Beşîr’in müsamahalı tutumu sayesinde Hz. Hüseyin namına önemli faaliyetlerde bulunup halktan biat almış ve ardından da Hz. Hüseyin’i Kûfe’ye çağırmıştır. Durumdan haberdar olan I. Yezid, Numan b. Beşîr’in yerine sertlik ve şiddet yanlısı Basra valisi Ubeydullah b. Ziyad’ı Kûfe valiliğine tayin ederek isyanı önlemekle görevlendirmiştir.

Soru 6

Saldırılardan korunmak için özel muhafızlar görevlendiren ilk halife kimdir?

Seçenekler

A
Muaviye b. Ebu Süfyan
B
Yezid b. Muâviye
C
II. Muâviye
D
Mervân b. Hakem
E
Abdülmelik B. Mervan
Açıklama:
Muâviye b. Ebu Süfyan, valiliğinin ilk yıllarından itibaren Bizans idarecileri gibi giyinmeye ve onlar gibi yaşamaya başlamıştı. Devletini Bizans müesseselerinden faydalanarak kurmaya çalışan Muâviye zamanında merkez ve saray teşkilatında düzenlemeler yapılmıştır. Muâviye saldırılardan korunmak için özel muhafızlar görevlendiren ilk halifedir.

Soru 7

Mervân b. Hakem’in kesin bir zafer kazanarak halifeliğin Mervânî koluna geçmesini sağlayan olay hangisidir?

Seçenekler

A
Harre savaşı
B
Mekke kuşatması
C
Deyrülcemacim savaşı
D
Ezrakîler ile yaptığı savaş
E
Mercirâhit savaşı
Açıklama:
Deyrülcemacim ve Ezrakilerle yapılan savaş Abdülmelik b. Mervan döneminde olmuştur. Medine’deki muhaliflerin susturulduğu Harre savaşı ve Mekke kuşatması I. Yezid döneminin olaylarındandır. Mervân b. Hakem; II. Muâviye tarafından, görevlendirilen Şam Valisi Dahhâk b. Kays’a karşı kazandığı Mercirâhit savaşından sonra bir taraftan Emevî saltanatının devamını, diğer taraftan halifeliğin Mervânî koluna geçmesini sağlamış, bundan sonra halifelik Emevîler’in yıkılışına kadar onun soyunda kalmıştır.

Soru 8

Kerbela vakasının başlangıcında Mekke’ye sığınan Hz. Hüseyin’e Yezide karşı savaşta destekleneceğini belirten elçi ve mektuplar hangi şehirden gönderilmiştir?

Seçenekler

A
Şam
B
Kûfe
C
Basra
D
Medine
E
Mekke
Açıklama:
Muâviye zamanında kontrol altında tutulan muhalefetin başını Kûfeliler çekiyordu. Kûfeliler Mekke’ye sığınan Hz. Hüseyin’e elçi ve mektuplar göndererek kendisini Kûfe’ye davet ettiler. Davetlerini kabul edip şehirlerine geldiği takdirde kendisini halife ilan edeceklerini ve bayrağı altında Yezid’e karşı savaşacaklarını bildirmişlerdir.

Soru 9

Abdülmelik b. Mervan’ın şahsiyeti ve icraatlarıyla ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Kültür alanında yaptığı en önemli icraat, Farsça’yı resmî dil olarak kabul etmesidir.
B
Devletin idari ve mali bünyesinde yeni düzenlemeler yapmamıştır.
C
Ülkenin imar faaliyetleriyle çok ilgilenmemiştir.
D
İlim ve edebiyatla çok ilgi göstermemiştir.
E
İlk İslâmî sikke Halife Abdülmelik zamanında bastırılmıştır.
Açıklama:
Halife Abdülmelik zamanında başarıya ulaştırılan önemli işlerden biri, ilk İslâmî sikkenin bastırılmasıdır. O tarihe kadar İslâm ülkelerinde Bizans ve Sâsânî paraları tedavülde idi. Ancak bu paraların kullanılması bazı mahzurlar doğuruyordu. Bu nedenle Abdülmelik, altın (dinar) ve gümüş (dirhem) sikkeler bastırdı ve İran ve Bizans paralarını tedavülden kaldırmış oldu.

Soru 10

Hz. Hüseyin’in intikamını almak amacıyla 19 Ekim 685 tarihinde başlatılan ayaklanma hangisidir?

Seçenekler

A
Ezraki isyanı
B
İbnü’l-Eş’as isyanı
C
Amr b. Saîd el-Eşdak’ın Dımaşk isyanı
D
Muhtâr es-Sekafî
E
Sufri isyanı
Açıklama:
Hz. Hüseyin’in intikamını almak amacıyla Muhtâr es-Sekafî; hem Emevî yönetimine hem de Abdullah b. Zübeyr’e karşı mücadele veriyordu. 19 Ekim 685 tarihinde ayaklanmış ve Kûfe yönetimini ele geçirmiştir. Muhtâr es-Sekafî Kerbelâ Vakasına karışan Kûfeliler’in tamamını öldürterek evlerini yıktırmıştır. Abdullah b. Zübeyr’in Basra valiliğine tayin ettiği Kardeşi Mus’ab b. Zübeyr’in ordusu ve tarafından bu isyan bastırılmış ve Muhtâr es-Sekafî öldürülmüştür.

Soru 11

İslam tarihinde “Tavus ordusu” olarak bilinen ordu kim tarafından kurulmuştur?

Seçenekler

A
Haccâc b. Yûsuf
B
Mühelleb b. Ebû Sufre
C
Muhammed b. Mervân
D
Velîd b. Abdülmelik
E
İbnü’l-Eş’as
Açıklama:
Afganistan’daki Türk hükümdarı Rutbil (Zunbil) karşısındaki mağlûbiyetin intikamını almak isteyen halifenin iznini aldıktan sonra Kûfe ve Basra ordugâhlarından 20.000 kişilik bir ordu kurmuş, ordunun teçhizi için hiçbir fedakârlıktan çekinmemiş, hatta askerlerin maaşlarını bile peşin ödemiştir. Son derece iyi donatılmış olan bu orduya İslâm tarihinde ‘’Tâvus Ordusu’’ denmektedir. Ordunun kumandanlığına Kûfe ileri gelenlerinden İbnü’l-Eş’as tayin edilmiştir.

Soru 12

Emevi Devleti hangi olayla ne zaman kurulmuş sayılır?

Seçenekler

A
Sıffin savaşından sonra 657
B
Hz. Hasan’ın Muaviyeye biat etmesiyle 661 yılında
C
Hz. Osman’ın Şehid edilmesiyle 656 yılında
D
Nehrevan Savaşıyla 658
E
Camel vakasıyla 656
Açıklama:
Hz. Osman zamanında Suriye genel valiliğine getirilen Muaviye Hz. Ali’nin şehid edilmesinden sonra Emir-ül mümiminun sıfatıyla Suriyelilerden biat aldı, Aynı tarihte Hz. Hasan Kufe’de Biat alarak halife ilan edildi, Hz. Hasan Muaviye ile olacak bir savaşta Irak ordusuna güvenemediğinden ve daha fazla kan dökülmesini istemediğinden halifelikten vazgeçti böylece Muaviye İslam dünyasının tamamını hakimiyet altına aldı ve Emevi devleti kuruluş oldu. 29 Temmuz 661.

Soru 13

İslami dönemdeki ilk İstanbul kuşatması hangi tarihte yapılmıştır?

Seçenekler

A
662.
B
665.
C
667.
D
669.
E
670.
Açıklama:
İç karışıklıkları çözdükten sonra Muaviye, yaklaşık on senedir durmuş olan fetih hareketine yeniden başlamıştır. Hz. Ali ile mücadelesi sırasında vergi ödemek zorunda kaldığı Bizansa 662 yılından itibaren yeniden seferler düzenlemeye başladı ve 669 yılında İslam tarihindeki ilk İstanbul kuşatmasını yaptı.

Soru 14

Yezid’in Emevi devletinin başına geçmesinin önemi nedir?

Seçenekler

A
İslam Fetih hareketinin yeniden başlaması.
B
İstanbulun kuşatılması.
C
Kabil, Toharistan, Kuhistan Buhara’nın alınması.
D
Halifeliğin verasete dayalı saltanata dönüşmesi.
E
İç karışıklıkların çözülmesi.
Açıklama:
Muaviye sağlığında oğlu Yezid’i veliaht tayin etmiştir. Nisan 680 tarihinde Muaviye vefat edince aynı gün yerine oğlu Yezid Halife sıfatıyla başa geçti. Medine’de bir kaç önde gelen kişinin itirazları dışında itirazla karşılaşmayan Muaviye Hilafeti Verasete dayalı bir saltanata dönüştürmüş erken dönem islam tarihçileri tarafından bu nedenle şiddetle eleştirilmiştir.

Soru 15

Kerbela Vakası ne zaman yaşanmıştır?

Seçenekler

A
679
B
680
C
681
D
682
E
683
Açıklama:
Muaviyenin ölümünün ardından başa geçen Yezid muhallefetin biatını almak için çalışmalara başlar, fakat bir bahaneyle Medine’den Mekkeye giden Hz. Hüseyin biat etmezler. Bunu fırsat bilen Irak’lı muhallifler Hz. Hüseyin’i Kufa’ya davet ederler Eğer Kufa’ya gelirse O’na biat edeceklerini ve Onunla birlikte Yezide karşı savaşacaklarını vaadederler. Yezid durumu öğrenerek Basra valisini Kufa’ya yollar ve isyanı bastırmasını ister. Hz.Hüseyin yoldayken Kufa’da şartların eğiştiğini öğrenir ama yine de yoluna devam eder. Emevi valinin sayıca üstün kuvvetleri Hz. Hüseyini Kerbela mevkiinde kuşatır ve 10 ekim 680 tarihinde Hz. Hüseyin’I ve beraberindeki 71 kişiyi katlederler.

Soru 16

Harre savaşı ne zaman ve nerede yapılmıştır?

Seçenekler

A
26 Ağustos 683 Medine
B
26 Ağustos 683 Mekke
C
26 Ağustos 683 Dımaşk
D
26 Ağustos 683 Kufa
E
26 ağustos 683 Basra
Açıklama:
Yezid, Kerbela vakasından sonra hicazda aleyhine yoğunlaşan muhallefeti yumuşatmak için Medine ileri gelenlerinden bir heyeti Şam’a davet etti . bu davete katılan Medine’liler Medine’ye dönünce Yezid’in eğlence ve sefahate daldığını haramlarla meşgul olduğunu anlatarak isyanın farz olduğunu ileri sürdüler. Halk Yezide olan biatını bozarak Hanzala’ya biat etti. Bu gelişmeler karşısında Yezid 12000 kişilik bir orduyu Medine’ye göndererek isyanı bastırdı. İsyancı Medine kuvvetleriyle Yezidin ordusu arasında 26 ağustos 683 te gerçekleşen Savaş Harre savaşı olarak bilinir.

Soru 17

Mekke kuşatması hangi tarihte yapılmıştır?

Seçenekler

A
687
B
686
C
685
D
684
E
683
Açıklama:
Harre savaşından sonra Medine’deki muhallefeti bastıran Yezid, Asıl hedefi olan Mekke’deki Abdullah b. Zübeyr üzerine bir ordu yolladı. Ordunun başındaki Numeyr Eylül 683 te Mekke’yi kuşattı. Şehrin çevresine yerleştirdiği mancınıklardan atılan taşlar ve yanan paçavralar Kabe’nin büyük oranda yıkılmasına neden oldu, iki ay devam eden kuşatma Yezid’in ölüm haberi gelmesi üzerine kaldırıldı.

Soru 18

II. Muaviye ne zaman tahta çıkmıştır?

Seçenekler

A
682
B
683
C
684
D
685
E
686
Açıklama:
Yezid sağlığında oğlu Muaviye’yi veliaht tayin etmişti. Yezid 11 KAsım 683 te ölünce yerine oğlu II. Muaviye tahta çıktı.

Soru 19

Mervan b. Hakem’in Tahta çıkmasının en önemli siyasi sonucu nedir.?

Seçenekler

A
Emevi devletinde birliğin sağlanması.
B
Yönetim merkezinin Şam’dan Bağdata taşınması.
C
Hilafetin Emevilerin Sufyaniler kolundan Mervaniler koluna geçmesi.
D
Hz. Osman’ın katllerinin cezalandırılması.
E
Suriye’nin tamamının ele geçirilmesi.
Açıklama:
II. Muaviye erken yaşlarda ve bir veliaht tayin etmeden ölünce halifelik Emevi devleti için tekrar sorun haline geldi. Emevi ileri gelen kabillelerinin uzlaşması sonucunda Mervan b. Hakem halife ilan edildi. Tarafların anlaşmazlığa düşmeleri sonucu yapılan savaşta Mervan b. Hakem galip gelerek halifeliğin emevilerde ve Mervani kolunda kalmasını sağladı.

Soru 20

Muhtar es- Sefkani İsyanı ne zaman başlamış ne zaman bitmiştir?

Seçenekler

A
683-686
B
684-688
C
685-687
D
688-692
E
692-697
Açıklama:
Hz. Hüseyin’in intikamını almak amacıyla ayaklanan Muhtar es-Sefkani, Hz. Ali’nin ünlü kumandanı Eşter’in oğlu İbrahimî de yanına alarak 19 Ekim 685 tarihinde ayaklandı. Abdullan b. Zübeyr kendisi için ciddi bir tehtit oluşturan ve bazı başarılar kazanarak güçlenen Muhtar es-Sefkani ile mücadele etmek için kardeşini kufe’ye yolladı ve dört aylık bir kuşatmadan sonra ;Kufe şehrini ala geçirerek Muhtar es-Sefkani’yi öldürdü Nisan 687.

Soru 21

Mekkenin ikinci defa kuşatılması ne zaman olmuştur?

Seçenekler

A
689
B
690
C
691
D
692
E
693
Açıklama:
Abdülmelik, Kufe de Abdullah b. Zübeyr’e bağlı birlikleri yenerek halktan biat aldıktan sonra Haccac kumandasında bir birliği Mekke deki Abdullah b. Zübeyr’in üzerine yolladı. 692 yılının başında Taif’te üst kurmuş olan Haccac Halifeden kesin emir alır almaz Mekkeyi 6 ay kadar kuşattı, daha fazla dayanamayan Abdullah b. Zübeyr 1 ekim 692 de kuşatmayı yarmak isterken öldürüldü. Böylece Abdülmelik İslam devletindeki I karışıklıkları sonandırmış ve birliği sağlamış oldu.

Soru 22

Emevîler Devleti ismini nereden almıştır?

Seçenekler

A
Muâviye b. Ebû Süfyân’ın mensup olduğu Benî Ümeyye kabilesinden
B
Ümeyyeoğullarının Süfyânîler kolunandan
C
Kusay b. Kilâb’ın torunlarından Ümeyye b. Abdüflems’ten
D
Hz. Peygamber’in kabilesi Hâflimîler
E
Mervânîler kolundan
Açıklama:
Hulefâ-yi Râflidîn döneminden (632-661) sonra Suriye’nin merkezi Dımaşk’ta kurulan Emevîler Devleti, adını kurucusu Muâviye b. Ebû Süfyân’ın mensup olduğu Benî Ümeyye kabilesinden almıştır.

Soru 23

Kûfe’de Hz. Ali’nin yerine halife seçilen Hz. Hasan Irak ordusuna güvenememesi ve İslâm toplumunda daha fazla kan dökülmemesi gibi sebeplerle mücadeleden vazgeçerek halifelikten çekildi ve Muâviye’ye biat etti ve 90 yıl sürecek Emevî Devleti’nin kurulmasıyla sonuçlandı. Bahsi geçen bu önemli olayın tarihi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
11 Haziran 661
B
29 Temmuz 661
C
15 Mayıs 661
D
16 Ağustos 661
E
5 Eylül 661
Açıklama:
Kûfe’de Hz. Ali’nin yerine halife seçilen Hz. Hasan Irak ordusuna güvenememesi ve İslâm toplumunda daha fazla kan dökülmemesi gibi sebeplerle mücadeleden vazgeçerek halifelikten çekildi ve Muâviye’ye biat etti (29 Temmuz 661). Böylece Muâviye islâm dünyasının tamamını hâkimiyeti altına aldı ve yaklaşık doksan yıl sürecek olan Emevî Devleti’ni kurdu.

Soru 24

İslam tarihinde 661 yılına ne ad verilir?

Seçenekler

A
Beraberlik yılı
B
Zafer yılı
C
Dostluk yılı
D
Birlik yılı
E
Devlet yılı
Açıklama:
Hz. Hasan’ın ve Kûfelilerin Muâviye’ye halife olarak biat etmesiyle Hz. Ali döneminden itibaren farklı iki siyasi ve idari yapıya bölünen İslâm dünyası yeniden birleşmiş oldu. Bu sebeple İslâm tarihinde 661 yılına ‘Birlik Yılı’ denilir.

Soru 25

İslâmî dönemdeki ilk İstanbul kuşatması kaç yılında olmuştur?

Seçenekler

A
669
B
668
C
666
D
664
E
663
Açıklama:
669’da karadan ve denizden İslâmî dönemdeki ilk İstanbul kuşatması gerçekleştirildi.

Soru 26

Ukbe b. Nâfi’ de Mağrib fetihleri için üs olarak kullanmak amacıyla hangi şehri kurmuştur?

Seçenekler

A
Kyzikos
B
Kûfe
C
Kayrevan
D
Tâif
E
Dımaşk
Açıklama:
Ukbe b. Nâfi’ de Mağrib fetihleri için üs olarak kullanmak amacıyla Kayrevan karargâh şehrini kurdu (670) ve harekâtını Atlas Okyanusu’na doğru genişletirken başarılı politikasıyla bölge halkı Berberilerin İslâm’a girmesini hızlandırdı.

Soru 27

Hilâfeti verasete dayalı mutlak bir saltanata dönüştüren kişi kimdir?

Seçenekler

A
Muâviye
B
Yezid
C
Zübeyr
D
Ömer
E
Süfyân
Açıklama:
Hilâfeti verasete dayalı mutlak bir saltanata dönüştüren Muâviye 60 yılının Receb ayında (Nisan 680) Dımaşk’ta vefat etti; aynı gün yerine oğlu Yezid geçti.

Soru 28

İslâm tarihinin en acı olaylarından biri olan Kerbela Vakası, Hz. Hüseyin ve beraberindeki 72 kişinin şehit edilmesiyle sonuçlanan olayın sorumlusu aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Abdullah b. Zübeyr
B
Muâviye
C
Süfyân
D
Yezid
E
Halid b. Velid
Açıklama:
İslâm tarihinin en acı olaylarından biri olan Kerbela Vakası, Yezid’in nefretle anılmasında, İslâm dünyasının siyasi ve itikadî açıdan bölünmesinde, önceden nazarî bir siyasî görüş durumunda olan fiiîliğin bir akide halini almasında etkili olmuş ve pek çok isyanın temel sebeplerinden birini teşkil etmiştir.

Soru 29

Yezid’in ölüm yılı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
680
B
681
C
682
D
683
E
684
Açıklama:
Yezid 10 Kasım 683 yılında vefat etmiştir.

Soru 30

Mervan b. Hakem’den sonra Emevî tahtına kim çıkmıştır?

Seçenekler

A
Abdülmelik
B
Abdülvahab
C
Ebû Hüreyre
D
Abdullah b. Zübeyr
E
Ubeydullah b. Ziyâd
Açıklama:
Mervan b. Hakem’den sonra Emevî tahtına oğlu Abdülmelik çıkmıştır.

Soru 31

Emevi Devleti adını nereden almıştır?

Seçenekler

A
Benî Ümeyye kabilesinden almıştır.
B
Kurucusu Muâviye b. Ebû Süfyân tarafından verilmiştir.
C
Kurulduğu yer olan Dımaşk'tan almıştır.
D
Ümeyye b. Abdüşems’ten almıştır.
E
Mervan b. Hakem vermiştir.
Açıklama:
Hulefâ-yi Râşidîn döneminden (632-661) sonra Suriye’nin merkezi Dımaşk’ta kurulan Emevîler Devleti, adını kurucusu Muâviye b. Ebû Süfyân’ın mensup olduğu Benî Ümeyye kabilesinden almıştır.

Soru 32

Muâviye'nin, Hz. Osman’ın yerine Medine’de halife seçilen Hz. Ali’ye biat etmemesinin nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Devlet kurmak istemesi
B
Kendini halife olarak görmesi
C
Hz. Ali ve Muâviye’nin Sıffın’de yenişememesi üzerine hakem tayin edilmesini yanlış bulması
D
Suriye genel valisi olduğundan biatla halkın gözünde itibar kaybedeceğinin düşünmesi
E
Hz. Osman’ın katillerini bulup cezalandırma konusunda yetersiz kaldığını düşünmesi
Açıklama:
Muâviye, Hz. Osman’ın yerine Medine’de halife seçilen Hz. Ali’ye, Hz. Osman’ın katillerini bulup cezalandırma konusunda yetersiz kaldığı gerekçesiyle biat etmedi ve mücadeleye başladı.

Soru 33

Muâviye, Hz. Ali’nin 661 yılında bir Haricî tarafından şehit edilmesinden sonra nerenin halkından ‘’emî-rü’l-mü’minîn’’ unvanıyla biat almıştır?

Seçenekler

A
Cezayir halkı
B
Mısır halkı
C
Suriye halkı
D
Arabistan halkı
E
Fas halkı
Açıklama:
Muâviye, Hz. Ali’nin 661 yılında bir Haricî tarafından şehit edilmesinden sonra Suriye halkından ‘’emî-rü’l-mü’minîn’’ unvanıyla biat aldı.

Soru 34

Bir rivayete göre Muaviye'nin halifeliği saltanata dönüştürmesinin nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Oğlu Yezid'in yoğun baskısı
B
Kûfe Valisi Mugîre’nin tavsiyesiyle ve Müslümanların hilâfet meselesi yüzünden yeni bir anlaşmazlığa düşmelerini engelleme amacı
C
Medine’de Hz. Hüseyin, Abdullah b. Zübeyr, Abdullah b. Ömer, Abdullah b. Ebû Bekir ve diğer bazı önde gelen sahabeler ve sahabe çocukları kendisine şiddetle karşı çıkmasına tepki gösterme amacı
D
Tüm İslam alemine soy olarak hükmetme isteği
E
Tebaasının halifeliğin saltanat dönüşmesi yolunda yoğun isteği
Açıklama:
Meşhur rivayete göre bunu, Kûfe Valisi Mugîre’nin tavsiyesiyle ve Müslümanların hilâfet meselesi yüzünden yeni bir anlaşmazlığa düşmelerini engellemek amacıyla yaptığını söyleyen Muâviye, Medine dışında önemli bir muhalefetle karşılaşmadı.

Soru 35

Harre Savaşı'nın hangi tarihte yapılmıştır?

Seçenekler

A
11 Kasım 683
B
22 Haziran 684
C
12 Ocak 695
D
26 Ağustos 683
E
6 Şubat 701
Açıklama:
Medineliler, dört gruba ayrılarak her grubun başına kendi kabilesinden birisini geçirdiler. Medinelilerin oluşturdukları birlikler düzenli ve disiplinli kuvvetlerden oluşmadığı gibi aralarında tam bir birliktelik de yoktu. Diğer taraftan başında tecrübeli komutan Müslim b. Ukbe’nin bulunduğu Emevîlerin düzenli ordusu, muhasara sonrasında Medine’den çıkmalarına izin verilen Ümeyyelilerin verdiği savaş taktikleriyle sabah güneşini arkalarına alacak şe-kilde şehrin kuzeydoğusundaki Harretü Vâkım mevkiinde karargâh kurdu. Medinelilere isyandan vazgeçmeleri için verilen üç günlük mühletin sonunda saldırıya geçti (26 Ağustos 683).

Soru 36

Mervân b. Hakem, Dahhâk arasında geçen Mercirâhit Savaşı’nın çıkış nedeni nedir?

Seçenekler

A
Dahhâk b. Kays’ın halife olma arzusu
B
Dahhâk b. Kays’ın İbnü’z-Zübeyr’i desteklemesi
C
Mervân b. Hakem'in Dahhâk b. Kays’ı kendine rakip olarak görmesi
D
Dahhâk b. Kays’ın Mervân b. Hakem'in ardından halifeliği alacak olan veliahtlara karşı çıkması
E
Dahhâk b. Kays’ın Hâlid b. Yezid’in halife olmasını istemesi
Açıklama:
Câbiye’de Mervan’ın halifeliği konusunda sağlanan ittifak Dımaşk’ta durumun istikrara kavuşmasına yetmedi. Câbiye görüşmelerine katılmaktan son anda vazgeçen Dahhâk b. Kays, İbnü’z-Zübeyr’i desteklediğini açığa vurarak emrindeki kuvvetlerle Mercirâhit denilen yerde karargâh kurdu. Toplantının uzamasından istifade edip Kınnesrîn, Humus ve Filistin ordugâhlarından temin ettiği yardımla gücünü arttırdı. Câbiye’den dönen Mervân b. Hakem, Dahhâk’ı ikna edemeyince Mercirâhit’te iki taraf arasında yirmi gün süren çok kanlı bir savaş cereyan etti.

Soru 37

Muâviye, Hz. Ebû Bekir zamanında hangi mevkide görevlendirilmiştir?

Seçenekler

A
Dımaşk valisi olarak
B
Ordu komutanı olan ağabeyi Yezid b. Ebû Süfyan’a yardımcı olarak
C
Mısır valisi olarak
D
Mekke valisi olarak
E
Basra valisi olarak
Açıklama:
Muâviye, Hz. Ebû Bekir zamanında Suriye üzerine gönderilen dört ordudan birinin başına getirilen ağabeyi Yezid b. Ebû Süfyan’a yardımcı olarak görevlendirilmişti.

Soru 38

Muaviye, Hz. Osman zamanında hangi görevde bulunmuştur?

Seçenekler

A
Genel Suriye valiliği
B
Dımaşk valiliği
C
Mısır valiliği
D
Ordu komutanlığı
E
Basra valiliği
Açıklama:
Muaviye, Hz. Osman zamanında 645 yılında Suriye genel valisi oldu. Hz. Osman’ın şehit edilmesine kadar (656) Suriye valiliğini yürüttü.

Soru 39

Muâviye’nin hakimiyetinin ilk zamanlarında Irak bölgesine büyük önem vermesinin sebebi nedir?

Seçenekler

A
En çok isyan çıkarılan bölge olması
B
Bölgenin dış tehdit altında bulunması
C
Muaviyeye karşı olan grupların merkezi olması
D
Bu bölgede Muaviye taraftarlarının çoğunlukta olması
E
Muaviye'nin daha önce burada valilik yapmış olması
Açıklama:
Muaviye'ye karşı olan iki grubun da merkezi Irak bölgesi olduğundan Muâviye bu bölgeye büyük önem verdi.

Soru 40

"İslam tarihinin en acı olaylarından biri olan .... .... Yezid'in nefretle anılmasında, İslam dünyasının siyasi ve itikadi açıdan bölünmesinde etkili olmuş ve pek çok isyanın temel sebeplerinden biri olmuştur."
Boşluğa hangi kavram gelmelidir?

Seçenekler

A
Kerbela Vakası
B
Süfyan Vakası
C
Harre Savaşı
D
Mekke Kuşatması
E
Mervan Vakası
Açıklama:
"İslam tarihinin en acı olaylarından biri olan Kerbela Vakası Yezid'in nefretle anılmasında, İslam dünyasının siyasi ve itikadi açıdan bölünmesinde etkili olmuş ve pek çok isyanın temel sebeplerinden biri olmuştur."

Soru 41

İç karışıklıklar nedeniyle yaklaşık 10 yıldır durmuş olan fetih hareketlerini 3 ayrı cephede yeniden başlatan kimdir?

Seçenekler

A
Muaviye
B
Hz. Ali
C
Fedale Ubeyd
D
Sufyan Avf
E
Ebu Eyüp El Ensari
Açıklama:
İç karışıklıklar nedeniyle yaklaşık 10 yıldır durmuş olan fetih hareketlerini 3 ayrı cephede yeniden başlatan Muaviyedir

Soru 42

Muaviye'nin en kalıcı icraatı nedir?

Seçenekler

A
Oğlu Yezid'i veliaht yapması
B
Vergi yükünü arttırması
C
Komşularla savaşa son vermesi
D
Kültür ve sanata bütçe ayırması
E
Silahlı kuvvetlere bütçe ayırması
Açıklama:
Muaviye'nin en kalıcı icraatı oğlu Yezid'i veliaht yapmasıdır.

Soru 43

Muaviye'nin ölümü üzerine makamına geçen Yezid'i bekleyen en önemli sorun neydi?

Seçenekler

A
Muhaliflerin biatlarının alınması
B
Artan vergilere doğan tepkiler
C
Halk arasında çıkan ayaklanmalar
D
Yolsuzluk ve rüşvetin yaygınlaşması
E
Ordunun zayıf düşmesi
Açıklama:
Muaviye'nin ölümü üzerine makamına geçen Yezid'i bekleyen en önemli sorun Muhaliflerin biatlarının alınmasıydı.

Soru 44

Harre Savaşı nasıl sonuçlandı?

Seçenekler

A
Medineliler yenildi
B
Emevililer yenildi
C
Museviler yenildi
D
Gazneliler yenildi
E
Hazarlılar yenildi
Açıklama:
Harre Savaşı sonucunda Medineliler yenildi

Soru 45

II. Muaviye'nin vefatından sonra kim halife oldu?

Seçenekler

A
Mervan B. Hakem
B
Hasan B Malik Yezid
C
Natil B. KaysAbdullah B. Zübeyr
D
İbnü'z-Zübeyr
E
Dahhak B. Kays
Açıklama:
II. Muaviye'nin vefatından sonra Mervan B. Hakem halife oldu.

Soru 46

Mervan b. Hakem'den sonra Emevi tahtına kim çıktı?

Seçenekler

A
Abdülmelik
B
Ezarika
C
Zübeyr
D
Ziyad
E
Hüseyin
Açıklama:
Mervan b. Hakem'den sonra Emevi tahtına Abdülmelik çıktı.

Soru 47

Abdülmelik'in kültür alanında yaptığı en önemli icraat nedir?

Seçenekler

A
Arapça'yı resmi dil olarak kabul etmesidir
B
Halkını okumaya teşvik etmesidir
C
Kendi ulusal para birimine geçmesidir
D
Büyük tiyatro ve konser merkezleri inşa etmesidir.
E
Sporcu ve müzisyenlere teşvikler vermesidir
Açıklama:
Abdülmelik'in kültür alanında yaptığı en önemli icraat Arapça'yı resmi dil olarak kabul etmesidir.

Soru 48

İslam devletinin örgütlenmesi ne zaman başlamıştır?

Seçenekler

A
Halife Ömer zamanında
B
Halife Ebubekir zamanında
C
Halife Osman zamanında
D
Halife Ali zamanında
E
Halife Abdülmelik zamanında
Açıklama:
İslam devletinin örgütlenmesi Halife Ömer zamanında başlamıştır.

Soru 49

Hangi halife döneminde imar faaliyetlerine önem verilmiş ve İslam devletinin her yanına yollar ve köprüler yapılmıştır?

Seçenekler

A
Abdülmelik
B
Ebubekir
C
Osman
D
Ömer
E
Ali
Açıklama:
Abdülmelik döneminde imar faaliyetlerine önem verilmiş ve İslam devletinin her yanına yollar ve köprüler yapılmıştır

Soru 50

Karadan ve denizden İslâmî dönemdeki ilk İstanbul kuşatması hangi yılda gerçekleştirilmiştir?

Seçenekler

A
662
B
669
C
670
D
674
E
678
Açıklama:
Muâviye, iç karışıklıklar dolayısıyla yaklaşık on yıldan beri durmuş olan fetih hareketlerini üç ayrı cephede yeniden başlattı. Hz. Ali ile mücadelesi sırasında vergi vermek zorunda kaldığı Bizans üzerine 662 yılından itibaren yeniden seferler düzenledi. 669’da karadan ve denizden İslâmî dönemdeki ilk İstanbul kuşatması gerçekleştirildi. Fedâle b. Ubeyd ve Süfyân b. Avf kumandasındaki birlikler Yezid b. Muâviye komutasında desteklenmekle birlikte başarı sağlanamadı. Müslümanlar çok sayıda şehit verdiler. Meşhur sahabe Ebû Eyyûb el-Ensârî bu kuşatma sırasında hastalanarak vefat etti. 670 yılında Kyzikos (Kapıdağ) yarımadası ele geçirildi ve buradan başlatılan akınlarla İstanbul dört yıl süreyle muhasara edildi (674-678). Ancak Bizans karşısında başarı sağlanamadı.

Soru 51

Muâviye’nin en kalıcı icraatı nedir?

Seçenekler

A
Kıyafet konusunda Bizans idarecelerini örnek almasıdır.
B
Devletini Bizans müesseselerinden faydalanarak kurmaya çalışmıştır.
C
Devleti veraset kuralını esas alan bir hanedana dönüştürmesidir.
D
Saldırılardan korunmak için özel muhafızlar görevlendirmesidir.
E
Hristiyanların sarayda görev almasıdır.
Açıklama:
Halifeliği kabile asabiyeti temeline dayanan bir mücadeleyle ve kılıç zoruyla ele geçiren Muâviye’nin en kalıcı icraatı oğlu Yezid’i veliaht tayin etmesi, böylece devleti veraset kuralını esas alan bir hanedana dönüştürmesidir. Meşhur rivayete göre bunu, Kûfe Valisi Mugîre’nin tavsiyesiyle ve Müslümanların hilâfet meselesi yüzünden yeni bir anlaşmazlığa düşmelerini engellemek amacıyla yaptığını söyleyen Muâviye, Medine dışında önemli bir muhalefetle karşılaşmadı. Medine’de Hz. Hüseyin, Abdullah b. Zübeyr, Abdullah b. Ömer, Abdullah b. Ebû Bekir ve diğer bazı önde gelen sahabeler ve sahabe çocukları kendisine şiddetle karşı çıktı. Bunun üzerine biatlerini bizzat almak için Hicaz’a giden Muâviye tehditle problemi halletti. Onların biatlerinin ardından Mekke ve Medine halkı da Yezid’in veliahtlığını kabul etti. Muâviye’nin özellikle bu tasarrufu sebebiyle ilk İslâm tarihçilerinin çoğu tarafından yoğun biçimde eleştirildiği görülür. Sonuç olarak hilâfeti verasete dayalı mutlak bir saltanata dönüştüren Muâviye 60 yılının Receb ayında (Nisan 680) Dımaşk’ta vefat etti; aynı gün yerine oğlu Yezid geçti.

Soru 52

Kerbela Vakası hangi halife zamanında olmuştur?

Seçenekler

A
Muâviye
B
I. Yezid
C
II. Muâviye
D
Mervân b. Hakem
E
Abdülmelik b. Mervan
Açıklama:
Kûfe’deki gelişmelerden habersiz durumun hala kendi lehinde olduğunu düşünen Hz. Hüseyin, gitmemesi yönündeki görüş ve tavsiyelere rağmen az sayıdaki taraftarı ve aile efradıyla birlikte Mekke’den yola çıktı. Yolda Kûfe’de kontrolün Ubeydullah’ın eline geçtiğini öğrendiyse de kararından vazgeçmedi. Diğer taraftan Hz. Hüseyin başkanlığındaki grubun Kûfe’ye gelmekte olduğunu öğrenen Ubeydullah, 1000 kişilik bir kuvvetle onların şehre girerek Kûfelilerle buluşmalarını engellemeye çalıştı. Hz. Hüseyin’in beraberindekilerle Kerbela mevkiine ulaştığını (2 Ekim 680) öğrenince onların Kûfelilerle buluşmalarını veya geri dönmelerini engellemek için Ömer b. Sa’d’ı 4.000 kişilik bir kuvvetle bölgeye gönderdi. Kerbelâ’da etrafı kuşatılan Hz. Hüseyin, Kûfelilerin vaat ettiği desteğin bir türlü gelmemesi üzerine bir çıkış yolu bulmak maksadıyla Ömer b. Sa’d’a Mekke’ye geri dönmek, sınır şehirlerinden birine giderek cihatla meşgul olmak veya fiam’a giderek Yezid’le görüşmek istediğini teklif ettiyse de Ubeydullah tekliflerden hiç birisini kabul etmedi. Nihayet 10 Muharrem 61 (10 Ekim 680) Cuma günü Kerbela’da gerçekleşen ve birbirine denk olmayan kuvvetlerin çarpışması sonucunda Hz. Hüseyin ve beraberindekilerden 72 kişi şehit edildi. Cesetleri çeşitli hakaret ve işkencelere maruz bırakıldıkları gibi başta Hz. Hüseyin’inki olmak üzere bazılarının kafaları kesilerek önce Kûfe’deki valiye, sonra da fiam’daki halifeye gönderilerek muhaliflere gözdağı verildi. Kerbela’daki elim olayları işiten Yezid’in Hz. Hüseyin’in şehit edilmesine razı olmadığı, böyle bir şeyi emretmediğini söyleyerek ağladığı, böylesi bir sonuçta rolü olan Kûfe valisi Ubeydullah’a sitemde bulunduğu ve Hz. Hüseyin’in hayatta kalan diğer yakınlarına iyi muamelede bulunarak onları Medine’ye gönderdiği rivayet edilmektedir.

Soru 53

Harre Savaşı hangi halife zamanında olmuştur?

Seçenekler

A
Muâviye
B
I. Yezid
C
II. Muâviye
D
Mervân b. Hakem
E
Abdülmelik b. Mervan
Açıklama:
Yezid, Kerbela sonrası Hicaz’da aleyhinde oluşan muhalefetin sempatisini kazanabilmek için Medine valisi aracılığıyla Medine’nin ileri gelenlerinden oluşan bir heyeti fiam’a davet etti; onları ikramlarıyla memnun etmeye çalıştı. Ancak heyettekiler Medine’ye dönünce Yezid’in eğlence ve sefahate daldığını, haramlarla meşgul olduğunu anlatarak ona isyanın dinen farz olduğunu ileri sürdüler. Anlatılanlar Medine’de infiale sebep oldu. Halk, Yezid’e olan biatını bozarak Abdullah b. Hanzala’ya biat etti. Sonra da Medine’de yaşayan ve sayıları 1000’i bulan Ümeyye ailesi mensuplarını ailenin en yaşlı ve ileri geleni Mervan b. Hakem’in malikânesinde kuşatma altına aldılar. Gelişmelerden Yezid’i haberdar eden Mervan ondan acilen yardım istedi. Yezid, Müslim b. Ukbe el-Mürrî kumandasında 12.000 kişilik bir ordu görevlendirdi. Ağustos 683’te Medine yakınlarına gelerek Müslim, asıl maksadının Mekke’deki Yezid’e biat etmeyen İbn Zübeyr olduğunu, kendilerine dokunmayacağını, isyandan vazgeçmeleri için üç gün mühlet vereceğini söylediyse de onları razı edemedi. fiehrin saldırıya müsait olan kuzey kısmına hendek kazarak savunma hazırlıklarını tamamlayan Medineliler, dört gruba ayrılarak her grubun başına kendi kabilesinden birisini geçirdiler. Medinelilerin oluşturdukları birlikler düzenli ve disiplinli kuvvetlerden oluşmadığı gibi aralarında tam bir birliktelik de yoktu. Diğer taraftan başında tecrübeli komutan Müslim b. Ukbe’nin bulunduğu Emevîlerin düzenli ordusu, muhasara sonrasında Medine’den çıkmalarına izin verilen Ümeyyelilerin verdiği savaş taktikleriyle sabah güneşini arkalarına alacak şekilde şehrin kuzeydoğusundaki Harretü Vâkım mevkiinde karargâh kurdu. Medinelilere isyandan vazgeçmeleri için verilen üç günlük mühletin sonunda saldırıya geçti (26 Ağustos 683). Savaş Medineliler’in yenilgisiyle sonuçlandı. Abdullah b. Hanzale ve çok sayıda meşhur şahsiyet öldürüldü. Yezid’in emri doğrultusunda Emevî ordusu Medine’yi üç gün boyunca yağmaladı. Yezid döneminde Kerbela’dan sonra gerçekleşen ve çoğu sahabe olmak üzere pek çok Müslümanın ölmesine yol açan Harre Savaşı ve sonrasında Medine’nin Emevî ordusunca üç gün boyunca yağmalanması, kutsal şehrin ahalisinin öldürülme, işkenceye tabi tutulup tecavüze maruz bırakılması İslâm tarihinin en feci olaylarındandır. Söz konusu facia Yezid döneminde ve onun emriyle gerçekleştiği için gerek o dönemde gerekse sonrasında onun nefretle anılmasına yol açtı.

Soru 54

Aşağıdakilerden hangisi I.Yezid için söylenemez?

Seçenekler

A
Valilerine çok geniş yetkiler vermiştir.
B
Şam civarında kanallar açtırarak bölgede tarıma dayalı üretimin artırılmasına katkı sağlamıştır.
C
İdari alanda çok fazla bir değişlik yapmıştır.
D
Eğlence ve sefahate düşkün olup zamanın büyük bir kısmını şair ve musikişinaslarla geçirmiştir.
E
İslâm tarihinde hilafetin saltanata dönüşmesi onunla başlamış.
Açıklama:
Yezid idari alanda fazla bir değişlik yapmamış, babası Muaviye’nin politikalarını devam ettirmiştir. Özellikle babası döneminde idarede yer alan ve başarılı bulunan kişileri görevde tutmuş, o da Muaviye gibi valilerine çok geniş yetkiler vermiştir. Ziraatla ilgilenip bilhassa fiam civarında kanallar açtırarak bölgede tarıma dayalı üretimin artırılmasına katkı sağlamıştır. Yezid 11 Kasım 683’te Dımaşk yakınlarındaki Huvvârîn’de ölmüş ve Bâbussağîr mezarlığına defnedilmiştir. Devlet işlerini çoğunlukla valilerine havale eden Yezid, eğlence ve sefahate düşkün olup zamanın büyük bir kısmını şair ve musikişinaslarla geçirmiştir. İçki içen ilk halife olarak bilinir. Döneminde gerçekleşen ve etkileri günümüze kadar gelen olaylar sebebiyle Müslümanların zihninde çok olumsuz bir yer edinmiştir. İslâm tarihinde hilafetin saltanata dönüşmesi onunla başlamış, Hz Hüseyin ve yakınlarının Kerbela’da feci şekilde katledilmesi, Medinelilerin isyanının çok kanlı bir şekilde bastırılıp şehrin yağmalanması, kutsal Mekke ve Kâbe’nin muhasara altına alınıp yakılıp yıkılması onun iktidarında gerçekleşmiştir.

Soru 55

Ömrü ve halifeliği çok kısa süren halife aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Muâviye
B
I. Yezid
C
II. Muâviye
D
Mervân b. Hakem
E
Abdülmelik b. Mervan
Açıklama:
663 yılında doğan II. Muâviye babası I. Yezid tarafından veliaht tayin edilmişti. Babasının 10 Kasım 683’te ölümü üzerine tahta çıktı. Bu sırada ülkede büyük bir karışıklık hâkimdi. I. Yezid’in ölüm haberini duyan Abdullah b. Zübeyr, Mekke’de halifeliğini ilân ederek biat almaya başlamış ve egemenlik alanını kısa sürede genişletmişti. Öte yandan halifeliğe bağlı vilâyetlerde de itaatsizlikler görülüyor, Selm b. Ziyâd Horasan’da, Ubeydullah b. Ziyâd Basra’da kendi adına biat alıyordu. II. Muâviye’nin ömrü ve halifeliği çok kısa sürdü. Kaynaklarda onun tahta çıktığı sırada 17-23 arası bir yaşta olduğuna dair farklı rivayetler bulunmakta, halifelik süresi de yirmi gün ile dört ay arasında gösterilmektedir.

Soru 56

Kaynaklarda ölümünün, Hâlid b. Yezid ile annesinin bir komplosu sonucu gerçekleştiği kaydedilen halife aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Muâviye
B
I. Yezid
C
II. Muâviye
D
Mervân b. Hakem
E
Abdülmelik b. Mervan
Açıklama:
I. Mervân, Câbiye görüşmelerinde halifeliği ele geçirebilmek uğruna veliahtlıklarını kabul etmek zorunda kaldığı Hâlid b. Yezid ile Amr b. Saîd el-Eşdak’ı veliahtlıktan vazgeçmeye zorlamış ve sonunda bunu başarmıştır. Kendisinden sonra peş peşe halifeliğe geçmeleri şartıyla oğulları Abdülmelik ve Abdülazîz’i veliaht olarak tayin etmiştir. Kaynaklarda ölümünün, veliahtlıktan ayrılması için toplum önünde horlayıp küçük düşürdüğü Hâlid b. Yezid ile annesinin bir komplosu sonucu gerçekleştiği kaydedilmektedir. Buna göre Hâlid’in, babası I. Yezid’in vefatından sonra Mervân ile evlenmiş olan annesi oğluna yapılan bu hakarete tahammül edememiş ve uyuduğu bir sırada kocasını yastıkla boğarak öldürmüştür.

Soru 57

Deyrülcâselik mevkiindeki savaş Abdülmelik ile kim arasında yapılmıştır?

Seçenekler

A
Abdullah b. Zübeyr
B
İbrâhim b. Mâlik el-Eşter
C
Mus`ab
D
Züfer b. Hâris
E
Abdullah b. Hâzım
Açıklama:
Abdülmelik’in Mus`ab’a karşı ilk askerî harekâtı 689 yılı yazında oldu. Ancak, Dımaşk’tan ayrılmasından kısa bir süre sonra geri dönmek mecburiyetinde kaldı. Zira onun ayrılmasını fırsat bilen Amr b. Saîd el-Eşdak, başşehirde tehlikeli bir isyan çıkartmıştı. Derhal Dımaşk’a dönen halife, isyanı bastırdı ve Eşdak’ı idam etti. 691 yılında el-Cezîre bölgesini itaat altına almaya başlayan ve bu arada yıllardan beri Karkîsiyye’de direnen Züfer b. Hâris’i ortadan kaldıran Abdülmelik, Mus`ab’a karşı artık kesin sonucu alma kararında idi. Abdülmelik Kınnesrîn yakınındaki Butnân Habîb, Mus`ab ise Tekrit yakınındaki Bâcümeyrâ’da karargâh kurdular. Mühelleb b. Ebû Sufre ve Abdullah b. Hâzım gibi değerli kumandanlar Haricîlerle mücadele ettiklerinden Mus`ab’ın yanında bulunmuyorlardı. Diğer taraftan Mus`ab’ın kuvvetleri arasında yer alan Iraklı birlikler savaş taraftarı değillerdi. Savaş başlamadan önce Abdülmelik üstün durumda idi. Nihayet iki ordu Deyrülcâselik mevkiinde karşılaştı. Savaşın ilk anlarında İbrâhim b. Mâlik el-Eşter’in öldürülmesi Mus`ab için büyük kayıp oldu. Bazı Iraklı birlikler savaşa başlamadan kaçtılar. Mus`ab harp meydanında pek az bir kuvvetle kalmasına rağmen kahramanca savaştı; ancak savaş meydanında can vermekten kurtulamadı (Ekim 691).

Soru 58

İslâm dünyasındaki ilk büyük camilerden biri olan Kudüs’teki Kubbetü’s-sahre hangi halife zamanında inşa edilmiştir?

Seçenekler

A
Muâviye B. Ebû Süfyân
B
I. Yezid
C
Abdülmelik B. Mervan
D
Mervan B. Hakem
E
II. Muâviye
Açıklama:
Abdülmelik devrinde imar faaliyetlerine de önem verilmiş, artık büyük bir imparatorluk haline gelen İslâm devletinin her tarafında yollar ve köprüler yapılmış, birçok eser meydana getirilmiştir. Bunların başında, İslâm dünyasındaki ilk büyük camilerden biri olan Kudüs’teki Kubbetü’s-sahre’nin inşası gelmektedir. Irak’ın Basra ve Kûfe’den sonra üçüncü ordugâh şehri Vâsıt, Haccâc tarafından onun zamanında kurulmuştur. Haccâc, aynı zamanda valisi bulunduğu bölgelerde ziraata da büyük önem vermiş, sulama kanalları açtırmış ve halkın refah seviyesini yükseltmiştir.

Soru 59

Abdülmelik’e neden ‘‘Ebü`l-mülûk’’denilmiştir?

Seçenekler

A
İlk İslâmî sikkeyi bastırmıştır.
B
Arapça’yı resmî dil olarak kabul etmiştir.
C
Kendisinden sonra dört oğlunun halife olmasıdır.
D
Kendini Kur’an, hadis ve fıkıh ilimlerine vermiştir.
E
İmar faaliyetlerine önem vermiştir.
Açıklama:
Abdülmelik yirmi yıllık halifelikten sonra altmış yaşında Dımaşk’ta vefat etti (8 Ekim 705) ve burada defnedildi. Kendisinden sonra dört oğlu halife olduğundan, ona hükümdarlar babası anlamında ‘Ebü`l-mülûk’ denilmiştir. Oğulları arasında başarılı bir kumandan olan Abdullah (ö. 132/749-751), amcası Abdülazîz b. Mervân’ın ölümü üzerine Mısır valiliğine tayin edildi.

Soru 60

I. 602 veya 603 doğumludur.
II. Bir süre Hz. Peygamber’in katipliğini yaptı.
III. Hz. Ebû Bekir zamanında Suriye üzerine gönderilen dört ordudan birinin başına getirilen ağabeyi Yezid b. Ebû Süfyan’a yardımcı olarak görevlendirilmişti.
IV. Ürdün sahil şehirlerinin fethinde büyük başarı sağlayınca Ürdün ve civarına idareci olarak tayin edildi (638).
V. Hz. Osman zamanında 645 yılında Suriye genel valisi oldu. Hz. Osman’ın şehit edilmesine kadar (656) Suriye valiliğini yürüttü.
Muâviye ile ilgili yukarıdaki bilgilerden hangileri doğrudur?

Seçenekler

A
I ve III
B
I ve II
C
I,II ve III
D
II, III, IV ve V
E
I, II, III, IV ve V
Açıklama:
Emevî ileri gelenleri İslâm’a katılma hususunda geç kalmış olmakla birlikte idarî konularda tecrübeli oldukları için çeşitli mevkilere getirildiler. Bir süre Hz. Peygamber’in katipliğini yapan 602 veya 603 doğumlu olan Muâviye, Hz. Ebû Bekir zamanında Suriye üzerine gönderilen dört ordudan birinin başına getirilen ağabeyi Yezid b. Ebû Süfyan’a yardımcı olarak görevlendirilmişti. Ürdün sahil şehirlerinin fethinde büyük başarı sağlayınca Ürdün ve civarına idareci olarak tayin edildi (638). Bir yıl sonra Yezid’in vebadan ölümü üzerine Hz. Ömer tarafından onun yerine Dımaşk valiliğine getirildi. Hz. Osman zamanında 645 yılında Suriye genel valisi oldu. Hz. Osman’ın şehit edilmesine kadar (656) Suriye valiliğini yürüttü.
Doğru cevap E'dir.

Soru 61

İslâmî dönemdeki ilk İstanbul kuşatması hangi dönemde gerçekleşmiştir?

Seçenekler

A
669
B
651
C
702
D
721
E
769
Açıklama:
669’da karadan ve denizden İslâmî dönemdeki ilk İstanbul kuşatması gerçekleştirildi.
Doğru cevap A'dır.

Soru 62

I. Halifeliği kabile asabiyeti temeline dayanan bir mücadeleyle ve kılıç zoruyla ele geçirmiştir.
II. En kalıcı icraatı oğlu Yezid’i veliaht tayin etmesi, böylece devleti veraset kuralını esas alan bir hanedana dönüştürmesidir.
III.Hilâfeti verasete dayalı mutlak bir saltanata dönüştürmüştür.
Muâviye ile ilgili yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri söylenebilir?

Seçenekler

A
Yalnızca I
B
Yalnızca II
C
Yalnızca III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Halifeliği kabile asabiyeti temeline dayanan bir mücadeleyle ve kılıç zoruyla ele geçiren Muâviye’nin en kalıcı icraat› oğlu Yezid’i veliaht tayin etmesi, böylece devleti veraset kuralını esas alan bir hanedana dönüştürmesidir. Hilâfeti verasete dayalı mutlak bir saltanata dönüştüren Muâviye 60 yılının Receb ayında (Nisan 680) Dımaşk’ta vefat etti; aynı gün yerine oğlu Yezid geçti.
Doğru cevap E'dir.

Soru 63

Kerbela olayı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Seçenekler

A
İslâm tarihinin en acı olaylarından biridir.
B
Yezid’in nefretle anılmasında etkili olmuştur.
C
İslâm dünyasının siyasi ve itikadî açıdan bölünmesine yol açmıştır.
D
Önceden bir akide halinde olan Şiiîliğin nazarî bir siyasî görüşe dönüşmesinde etkili olmuştur.
E
Birçok isyana yol açmıştır.
Açıklama:
İslâm tarihinin en acı olaylarından biri olan Kerbela Vakası, Yezid’in nefretle anılmasında, İslâm dünyasının siyasi ve itikadî açıdan bölünmesinde, önceden nazarî bir siyasî görüş durumunda olan Şiiîliğin bir akide halini almasında etkili olmuş ve pek çok isyanın temel sebeplerinden birini teşkil etmiştir.
Doğru cevap D'dir.

Soru 64

Yezid ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Seçenekler

A
Yezid döneminde fetihler tüm hızıyla devam etmiştir.
B
Yezid idari alanda babasından çok farklı politikalar izlemiştir.
C
İslam tarihindeki bir çok acı olay onun iktidarında gerçekleşmiştir.
D
Devlet işleriyle bizzat kendisi ilgilenmiştir.
E
Valilerin yetkilerini oldukça sınırlamıştır.
Açıklama:
Yezid döneminde iç savaşlar sebebiyle fetihler nerdeyse durmuştur. Sadece kuzey Afrika’da Muaviye tarafından azledildikten sonra göreve iade olunacağına dair teminat verilen ve Yezid’in emriyle tekrar bölgeye gönderilen Ukbe b. Nâfi’, Bizans ve Berberî kuvvetlerinden bazılarını mağlup etmiştir. Ancak bu galibiyet kalıcı olmamış, Ukbe’nin Berberî reisi Küseyle’nin toparlamaya muvaffak olduğu Bizans kuvvetlerine yenilip şehit düşmesiyle fethedilen yerler tekrar İslâm hâkimiyetinden çıkmıştır. Yezid döneminde Bizans üzerine Muaviye’nin iktidarı boyunca senede iki defa düzenlenen yaz ve kış seferlerine ara verildiği gibi fetihten sonra Kıbrıs ve Rodos adalarında iskân edilen Müslümanlar geri çekilmiştir. Yezid idari alanda fazla bir değişlik yapmamış, babası Muaviye’nin politikalarını devam ettirmiştir. Özellikle babası döneminde idarede yer alan ve başarılı bulunan kişileri görevde tutmuş, o da Muaviye gibi valilerine çok geniş yetkiler vermiştir. Ziraatla ilgilenip bilhassa fiam civarında kanallar açtırarak bölgede tarıma dayalı üretimin artırılmasına katkı sağlamıştır. Yezid 11 Kasım 683’te Dımaşk yakınlarındaki Huvvârîn’de ölmüş ve Bâbussağîr mezarlığına defnedilmiştir. Devlet işlerini çoğunlukla valilerine havale eden Yezid, eğlence ve sefahate düşkün olup zamanın büyük bir kısmını şair ve musikişinaslarla geçirmiştir. İçki içen ilk halife olarak bilinir. Döneminde gerçekleşen ve etkileri günümüze kadar gelen olaylar sebebiyle Müslümanların zihninde çok olumsuz bir yer edinmiştir. İslâm tarihinde hilafetin saltanata dönüşmesi onunla başlamış, Hz Hüseyin ve yakınlarının Kerbela’da feci şekilde katledilmesi, Medinelilerin isyanının çok kanlı bir şekilde bastırılıp şehrin yağmalanması, kutsal Mekke ve Kâbe’nin muhasara altına alınıp yakılıp yıkılması onun iktidarında gerçekleşmiştir.
Doğru cevap C'dir.

Soru 65

Abdülmelik b. Mervan dönemine kadar gerçekleştirilen fetihler ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Seçenekler

A
Muâviye döneminde Suriye orduları Bizans hâkimiyetindeki Anadolu ve Ermenistan, Irak orduları Horasan. Mâverâünnehir ve Sind, Mısır orduları da Kuzey Afrika topraklarında savaştılar.
B
Anadolu’ya yapılan seferler sadece yaz aylarında olmak üzere yılda bir defa düzenleniyordu.
C
Emevîler döneminde gerçekleşen üç İstanbul kuşatmasından ikisi Yezid döneminde yapılmıştır.
D
II.Muâviye döneminde Ukbe b. Nâfi Kuzey Afrika’yı baştanbaşa geçmiş ve Atlas Okyanusu’na kadar ulaşmıştır.
E
Abdülmelik b. Mervan döneminde Kuzey Afrika’da Bizans kuvvetleri ve Berberîlere karşı mücadelelerde mağlub olunmuş, bölgede İslâm ordusunun hâkimiyeti sarsılmıştır.
Açıklama:
Emevîler döneminde çeşitli iç karışıklıklar yaşanmakla birlikte fetih harekâtına devam edilmiş ve önemli bölgeler İslâm topraklarına katılmıştır. Muâviye döneminde Suriye orduları Bizans hâkimiyetindeki Anadolu ve Ermenistan, Irak orduları Horasan. Mâverâünnehir ve Sind, Mısır orduları da Kuzey Afrika topraklarında savaştılar. Anadolu’ya yapılan seferler yaz ve kış aylarında olmak üzere yılda iki defa düzenleniyordu. Emevîler döneminde gerçekleşen üç İstanbul kuşatmasından ikisi Muâviye döneminde yapılmıştır. I. Yezid döneminde Ukbe b. Nâfi Kuzey Afrika’yı baştanbaşa geçmiş ve Atlas Okyanusu’na kadar ulaşmıştır. Abdülmelik b. Mervan döneminde Kuzey Afrika’da Bizans kuvvetleri ve Berberîlere karşı başarılı mücadeleler verilmiş bölgede İslâm ordusunun hâkimiyeti yeniden sağlanmıştır. Anadolu’da da Bizans’a karşı seferlere devam edilmiş, Irak valisi Haccâc b. Yûsuf es-Sekafî’nin Horasan valiliğine tayin ettiği Mühelleb b. Ebû Sufre bölgede itaatı yeniden sağlamıştır.
Doğru cevap A'dır.

Soru 66

Hangi Halife ile yönetim Emevîler’in Süfyânîler kolundan Mervânîler koluna geçmiş oldu?

Seçenekler

A
II. Muaviye
B
Mervan b. Hakem
C
Abdülmelik b. Mervan
D
Yezid
E
Muaviye
Açıklama:
Çocuğu olmayan II. Muâviye’nin vefatından sonra Emevî ileri gelenlerinin kararıyla Mervân b. Hakem halifeliğe getirildi. Böylece yönetim Emevîler’in Süfyânîler kolundan Mervânîler koluna geçmiş oldu.
Doğru cevap B'dir.

Soru 67

I. Haricilerin ilk büyük grubudur.
II. Nâfi’ b. Ezrak’a (ö. 685) nispetle Ezârika adıyla bilinmektedir.
III.698 yılına kadar İslâm dünyasında etkili olmuşlardır.
Ezârika kolu ile ilgili yukarıdaki bilgilerden hangisi ya da hangileri doğrudur?

Seçenekler

A
Yalnızca I
B
Yalnızca II
C
Yalnızca III
D
I ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Haricîlerin bir kolu olup Nâfi’ b. Ezrak’a (ö. 685) nispetle Ezârika adıyla bilinmektedir. 698 yılına kadar İslâm dünyasında etkili olmuşlardır.
Doğru cevap E'dir.

Soru 68

İlk İslami sikkenin bastırılması hangi Halife döneminde olmuştur?

Seçenekler

A
Mervan b. Hakem
B
Abdülmelik
C
Muaviye
D
II. Muaviye
E
Yezid
Açıklama:
Halife Abdülmelik zamanında teşebbüs edilen ve başarıya ulaştırılan önemli işlerden biri, ilk İslâmî sikkenin bastırılmasıdır. O tarihe kadar İslâm ülkelerinde Bizans ve Sâsânî paraları tedavülde idi. Ancak bu paraların kullanılması bazı mahzurlar doğuruyordu. Siyasî ve iktisadî sahalarda ortaya çıkan bu mahzurları gidermek için Abdülmelik altın (dinar) ve gümüş (dirhem) sikkeler bastırdı; böylece İran ve Bizans paralarını tedavülden kaldırmış oldu.
Doğru cevap B'dir.

Soru 69

I. Muâviye’nin sağlığında oğlu Yezid’i veliaht tayin ederek hilâfetin saltanata dönüştürmesi
II. Muhaliflerin kuvvet kullanılarak susturulmaya çalışılması,
III. Ehl-i Beyt mensupları ve taraftarlarının baskı altında tutulması
IV. Hükümdarların takip ettiği şiddet politikası yüzünden Hucr b. Adiy, Hz. Hüseyin ve Abdullah b. Zübeyr gibi önemli şahsiyetlerin öldürülmesi
Emevîlerin ilk döneminde yaşanan olay ya da uygulamalardan hangisi ya da hangileri devletin yıkılış sürecine etki etmiştir?

Seçenekler

A
II ve III
B
II ve IV
C
II, III ve IV
D
I, II ve III
E
I, II, III ve IV
Açıklama:
Muâviye b. Ebû Süfyan’ın Hz. Ali ve Hz. Hasan’a karşı güç kullanarak halifeliğe gelmesi öteden beri İslâm toplumunda eleştirilen bir husus olmuştu. Muâviye’nin sağlığında oğlu Yezid’i veliaht tayin ederek hilâfetin saltanata dönüştürmesi de ciddi tepkilere sebep oldu. Muhaliflerin kuvvet kullanılarak susturulmaya çalışılması, kabile asabiyetine dayalı ırkçı politika izlenmesi, Ehl-i Beyt mensupları ve taraftarlarının baskı altında tutulması, hükümdarların takip ettiği şiddet politikası yüzünden Hucr b. Adiy, Hz. Hüseyin ve Abdullah b. Zübeyr gibi önemli şahsiyetlerin öldürülmesi, Harre Vakası, Kâbe’nin kuşatılıp tahrip edilmesi gibi olaylar İslâm toplumunun vicdanında derin yaralar açmış ve devletin ayakta kalış süresini azaltmıştır.
Doğru cevap E'dir.

Soru 70

Muâviye b. Ebû Süfyân’ın mensup olduğu Benî Ümeyye kabilesi tarafından Câhiliye döneminde yürütülen görev aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Berid
B
Hâcip
C
Kıyâde
D
Rifâde
E
Sikâye
Açıklama:
Benî Ümeyye kabilesi Câhiliye döneminde Mekke idaresinde önemli bir yere sahipti. Şehrin ve Kâbe’nin idaresiyle ilgili görevlerin en önemlilerinden olan başkumandanlık ‘kıyâde’ vazifesi bu kabile tarafından yürütülüyordu.

Soru 71

Aşağıdakilerden hangisi zamanında Muâviye b. Ebû Süfyân ağabeyi Yezid’in vebadan ölümü üzerine Dımaşk valiliğine getirilmiştir?

Seçenekler

A
Hz. Ali
B
Hz. Ebubekir
C
Hz. Muhammed
D
Hz. Osman
E
Hz. Ömer
Açıklama:
Emevî ileri gelenleri İslâm’a katılma hususunda geç kalmış olmakla birlikte idarî konularda tecrübeli oldukları için çeşitli mevkilere getirildiler. Bir süre Hz. Peygamber’in katipliğini yapan 602 veya 603 do¤umlu olan Muâviye, Hz. Ebû Bekir zamanında Suriye üzerine gönderilen dört ordudan birinin başına getirilen ağabeyi Yezid b. Ebû Süfyan’a yardımcı olarak görevlendirilmişti. Ürdün sahil şehirlerinin fethinde büyük başarı sağlayınca Ürdün ve civarına idareci olarak tayin edildi(638). Bir yıl sonra Yezid’in vebadan ölümü üzerine Hz. Ömer tarafından onun yerine Dımaşk valiliğine getirildi. Hz. Osman zamanında 645 yılında Suriye genel valisi oldu. Hz. Osman’ın şehit edilmesine kadar (656) Suriye valiliğini yürüttü.

Soru 72

Aşağıdakilerden hangisi Muâviye b. Ebû Süfyân'ın Hz. Ali’ye karşı cephe aldığında yürütmekte olduğu görevdir?

Seçenekler

A
Basra Valiliği
B
Irak Valiliği
C
Kuzey Afrika Valiliği
D
Mısır Valiliği
E
Suriye Valiliği
Açıklama:
Muaviye, Hz. Osman zamanında 645 yılında Suriye genel valisi oldu. Hz. Osman’ın şehit edilmesine kadar (656) Suriye valiliğini yürüttü. Muâviye, Hz. Osman’ın yerine Medine’de halife seçilen Hz. Ali’ye, Hz. Osman’ın katillerini bulup cezalandırma konusunda yetersiz kaldığı gerekçesiyle biat etmedi ve mücadeleye başladı. Sonuçta Hz. Ali ve Muâviye’nin orduları Sıffin’de karşı karşıya geldi ise de kesin bir netice alınamadı ve meselenin çözümü hakemlere havale edildi(657).

Soru 73

İslâm tarihinde 661'e atfedilen ‘Birlik Yılı’ aşağıdakilerden hangisini ifade etmektedir?

Seçenekler

A
Hz. Ali'nin halife seçildiği yılı
B
Hz. Ali ile Muâviye'nin aralarındaki anlaşmazlığı Hakem'e devrettikleri yılı
C
Hz. Hasan'ın halifeliğini Muâviye'ye devrettiği yılı
D
Mervan b. Hakem'in Emevi halifeliğine getirildiği yılı
E
Hz. Ömer'in halife seçildiği yılı
Açıklama:
Kûfe’de Hz. Ali’nin yerine halife seçilen Hz. Hasan Irak ordusuna güvenememesi ve İslâm toplumunda daha fazla kan dökülmemesi gibi sebeplerle mücadeleden vazgeçerek halifelikten çekildi ve Muâviye’ye biat etti (29 Temmuz 661). Böylece Muâviye İslâm dünyasının tamamını hâkimiyeti altına aldı ve yaklaşık doksan yıl sürecek olan Emevî Devleti’ni kurdu.
Hz. Hasan’ın ve Kûfelilerin Muâviye’ye halife olarak biat etmesiyle Hz. Ali döneminden itibaren farklı iki siyasi ve idari yap›ya bölünen İslâm dünyası yeniden birleşmiş oldu. Bu sebeple İslâm tarihinde 661 yılına ‘Birlik Yılı’ denilir.

Soru 74

Aşağıdaki olaylardan hangisi Muâviye’nin hükümdarlık döneminde gerçekleşmemiştir?

Seçenekler

A
Bizans üzerine yeniden seferler düzenlenerek karadan ve denizden İslâmî dönemdeki ilk İstanbul kuşatmasının gerçekleştirilmesi
B
Hz. Hüseyin ve beraberindekilerin Kerbela’da gerçekleşen ve birbirine denk olmayan kuvvetlerin çarpışması sonucunda şehit edilmesi
C
Kûfe valiliğine Mugîre b. Şu’be’nin getirilmesi
D
Sicistan’daki merkezlerin ardından Kâbil, Tohâristan, Kuhistan, Buhara
ve Semerkant alınarak bazı Doğu hükümdarlarının vergiye bağlanması
E
Ziyâd b. Ebîh’in Ebû Süfyân’ın nesebine katılıp Muâviye’nin kardeşi ilân edilerek Basra valiliğine getirilmesi
Açıklama:
10 Muharrem 61 (10 Ekim 680) Cuma günü Kerbela’da gerçekleşen ve birbirine denk olmayan kuvvetlerin çarpışması sonucunda Hz. Hüseyin ve beraberindekilerden 72 kişi şehit edildi. Kerbela’daki elim olayları işiten Yezid’in
Hz. Hüseyin’in şehit edilmesine razı olmadığı, böyle bir şeyi emretmediğini söyleyerek ağladığı, böylesi bir sonuçta rolü olan Kûfe valisi Ubeydullah’a sitemde bulunduğu ve Hz. Hüseyin’in hayatta kalan diğer yakınlarına iyi muamelede bulunarak onları Medine’ye gönderdiği rivayet edilmektedir.
İslâm tarihinin en acı olaylarından biri olan Kerbela Vakası, Yezid’in nefretle anılmasında, İslâm dünyasının siyasi ve itikadî açıdan bölünmesinde, önceden nazarî bir siyasî görüş durumunda olan Şiîliğin bir akide halini almasında etkili olmuş ve pek çok isyanın temel sebeplerinden birini teşkil etmiştir.

Soru 75

683'te Yezid'in Müslim b. Ukbe el-Mürrî kumandasında bir ordu görevlendirerek Medineliler’i yenilgiye uğrattığı savaş aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Deyrülcâselik Savaşı
B
Deyrülcemâcim Savaşı
C
Harre Savaşı
D
Mercirâhit Savaşı
E
Nihâvend Savaşı
Açıklama:
Harre Savaşı(683)
Medineliler ile başında tecrübeli komutan Müslim b. Ukbe’nin bulunduğu
Emevîlerin düzenli ordusu arasındaki savaş 26 Ağustos 683'te Medineliler’in yenilgisiyle sonuçlandı. Abdullah b. Hanzale ve çok sayıda meşhur şahsiyet öldürüldü. Yezid’in emri doğrultusunda Emevî ordusu Medine’yi üç gün boyunca yağmaladı.

Soru 76

Mervân b. Hakem'in, İbnü’z-Zübeyr’i destekleyerek kendisine karşı gelen Dahhâk b. Kays ile yaptığı savaş aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Deyrülcemâcim
B
Mercirâhit
C
Mercürrûm
D
Merruzzahrân
E
Nihâvend Savaşı
Açıklama:
Câbiye görüflmelerine katılmaktan son anda vazgeçen Dahhâk b. Kays, İbnü’z-Zübeyr’i desteklediğini açığa vurarak emrindeki kuvvetlerle Mercirâhit denilen yerde karargâh kurdu. Toplantının uzamasından istifade edip Kınnesrîn, Humus ve Filistin ordugâhlarından temin ettiği yardımla gücünü arttırdı. Câbiye’den dönen Mervân b. Hakem, Dahhâk’ı ikna edemeyince Mercirâhit’te
iki taraf arasında yirmi gün süren çok kanlı bir savaş cereyan etti. Mervân, özellikle Dahhâk’ın Dımaşk’tan ayrılmasının ardından başlatığı isyanla şehirde kontrolü eline geçiren Yezid b. Ebü’n-Nims’in erzak ve asker desteği sayesinde kesin bir zafer kazandı (Muharrem 65/ Ağustos-Eylül 684).

Soru 77

Aşağıdakilerden hangisi Mekke kuşatması sırasında tahrip edilmiş olan Kâbe’yi tamir ettirmiştir?

Seçenekler

A
Abdullah b. Zübeyr
B
Bişr b. Mervân
C
Haccâc b. Yûsuf
D
Muhtâr es-Sekafî
E
Mus’ab b. Zübeyr
Açıklama:
Hicaz Valisi Haccâc b. Yûsuf Mekke kuşatması sırasında tahrip edilmiş olan Kâbe’yi tamir ettirdi (694).

Soru 78

İlk islâmî sikkenin bastırılması aşağıdakilerden hangisi zamanında gerçekleştirilmiştir?

Seçenekler

A
Abdülazîz b.Mervan
B
Abdülmelik b. Mervân
C
Mervan b. Hakem
D
II. Muâviye
E
II. Yezid
Açıklama:
Halife Abdülmelik zamanında teşebbüs edilen ve başarıya ulaştırılan önemli işlerden biri, ilk İslâmî sikkenin bastırılmasıdır.

Soru 79

Arapça’nın divanda kullanılması için ilk teşebbüs aşağıdakilerden hangisi zamanında yapılmıştır?

Seçenekler

A
Abdullah b. Zübeyr
B
Haccâc b. Yûsuf
C
İbnü’l-Eş’as
D
Ubeydullah b. Abdurrahman
E
Muhtâr b. Ebû Ubeyd es-Sekafî
Açıklama:
Arapça’nın divanda kullanılması için ilk teşebbüs Haccâc tarafından yapılmıştır. Haccâc’ın İranlı kâtibi Zâdenferrûh b. Pîrî’nin yardımcısı Sâlih b. Abdurrahman hesapların Arapça tutulmasını teklif etti ve bu işi üzerine aldı. Kısa bir süre sonra da Abdülmelik Dımaşk’ta da Arapça’nın kullanılmasını emretti.

Soru 80

Emevi devletini adını nerden almaktadır?

Seçenekler

A
Beni Ümeyye kabilesinden
B
Haricilerden
C
Al-i Beytten
D
Safevilerden
E
Mecusilerden
Açıklama:
Hulefâ-yi Râşdîn döneminden (632-661) sonra Suriye’nin merkezi Dımaşk’ta kurulan Emevîler Devleti, adını kurucusu Muâviye b. Ebû Süfyân’ın mensup olduğu Benî Ümeyye kabilesinden almıştır. Doğru seçenek A'dır.

Soru 81

Kûfe’de Hz. Ali’nin yerine halife seçilen Hz. Hasan neden Muaviye'ye biat etmiştir?

Seçenekler

A
Ordusu yenildiği için
B
Kabilelerin ileri gelenleri ikna ettiği için
C
Daha fazla ümmet arasında kan dökülmemesi için
D
Babasının hilafetini kabul etmediği için
E
Askeri bir darbe hazırlığını sezinlediği için
Açıklama:
Kûfe’de Hz. Ali’nin yerine halife seçilen Hz. Hasan Irak ordusuna güvenememesi ve İslâm toplumunda daha fazla kan dökülmemesi gibi sebeplerle mücadeleden vazgeçerek halifelikten çekildi ve Muâviye’ye biat etti (29 Temmuz 661). Doğru seçenek C'dir.

Soru 82

Hz. Hasanın Muaviyeye biat etmesi aşağıdakilerden hangisine neden olmuş olabilir?

Seçenekler

A
İslamda iki karşıt düşüncedeki topluluklar artık tek çatı altında birbirine sımsıkı kenetlenmiştir.
B
Muhalif düşünceler Muaviye saltanatında da hüküm sürmeye devam etmiştir.
C
Muaviye Hz. Hasan'ın kabilesini yok etmiştir.
D
İki farklı islam devleti kurulmuştur.
E
Muaviye islam dünyasını tamamiyle hakimiyeti altına alamadı.
Açıklama:
Muaviye islam dünyasını tamamiyle hakimiyeti altına alsa da muhalif düşünceler varlığını sürdürmüştür. Doğru seçenek B'dir.

Soru 83

‘’Dilimle, Ziyâd’ın kılıcıyla kazandığı başarıdan daha fazlasını elde ettim.’’
Sözü kime aittir?

Seçenekler

A
Hz. Hasan
B
Hz. Osman
C
Amr bin Mugire
D
Muaviye
E
Hz. Ömer
Açıklama:
İfade Muaviye'ye aittir. Doğru seçenek D'dir.

Soru 84

Aşağıdakilerden hangisi İslam dünyasını yasa boğan ve elim bir hadise olan Kerbela vakasının sonuçlarından biridir?

Seçenekler

A
Şialık güç kazandı.
B
Yezid islam kahramanı ilan edildi.
C
Hz. Hüseyin'in ailesi işkencelere maruz kaldı.
D
Tüm isyanlar bastırıldı.
E
Yezid bu olaydan çok memnun oldu.
Açıklama:
İslâm tarihinin en acı olaylarından biri olan Kerbela Vakası, Yezid’in nefretle anılmasında, İslâm dünyasının siyasi ve itikadî açıdan bölünmesinde, önceden nazarî bir siyasî görüş durumunda olan şiiliğin bir akide halini almasında etkili olmuş ve pek çok isyanın temel sebeplerinden birini teşkil etmiştir. Doğru seçenek A'dır.

Soru 85

I. İslam tarihinde içki içen ilk halifedir.
II. Kerbala olayı yaşanmıştır.
III. Mekke ve Kabe'nin muhasara altına alınıp yakılıp yıkılması
IV. Medine isyanında katlin yapılması
Yukarıdakilerden hangileri Yezid'in islam aleminde lanetlenmesine neden olan olaylardır?

Seçenekler

A
I, II ve III
B
II ve III
C
I, II, III ve IV
D
III ve IV
E
Yalnız II
Açıklama:
Söz edilen kanlı olayların herbiri yezid dönemine aittir. Ayrıca sefehate ve içkiye düşkün biridir. Doğru seçenek C'dir.

Soru 86

II. Muaviyenin ölümünden sonra Emevi halifeliğine kim gelmiştir?

Seçenekler

A
Halid b. Yezid
B
Yezid b. Muaviye
C
Duhhak b. Kays
D
Mervan b. Hakem
E
Hassan b. Malik
Açıklama:
Çocuğu olmayan II. Muâviye’nin vefatından sonra Emevî ileri gelenlerinin kararıyla Mervân b. Hakem halifeliğe getirildi. Böylece yönetim Emevîler’in Süfyânîler kolundan Mervânîler koluna geçmiş oldu. Doğru seçenek D'dir.

Soru 87

Kendisinden sonra dört oğlu halife olduğundan, ona hükümdarlar babası anlamında ‘Ebü`l-mülûk’ denilmiştir. Söz edilen halife kimdir?

Seçenekler

A
Abdülaziz
B
Abdulmelik
C
Abdulrezzak
D
Haccac b. Yusuf
E
İbnü'l Eşas
Açıklama:
Abdülmelik yirmi yıllık halifelikten sonra altmış yaşında Dımaşk’ta vefat etti (8 Ekim 705) ve burada defnedildi. Kendisinden sonra dört oğlu halife olduğundan, ona hükümdarlar babası anlamında ‘Ebü`l-mülûk’ denilmiştir. Oğulları arasında başarılı bir kumandan olan Abdullah (ö. 132/749-751), amcası Abdülazîz b. Mervân’ın ölümü üzerine Mısır valiliğine tayin edildi. Doğru seçenek B'dir.

Soru 88

“Ben kopma zamanı gelmiş olgun kelleler görüyorum. Onları koparacak olan da benim. Ben diş söken yiğit oğlu yiğit, başımdaki sarığı çıkarırsam kim olduğumu anlarsınız. Ey Iraklılar! Ey nifak ve ayrılıkçılar, bozguncular! Emîrülmü’minîn Abdülmelik okluğundaki bütün okları çıkarıp tek tek yokladı ve beni en kuvvetli olarak görünce size yolladı. Yolda gelirken kamçımı düşürdüm; bu sebeple sizi terbiye için kılıcımı kullanacağım. Sizler azgınlık, muhalefet, tefrika ve bozgunculukta çok ileri gittiniz. Ya doğru yola gelip itaat edersiniz ya da kellenizi kopartırım...”
Kûfe Camii’ne gidip yüzünü bir örtüyle kapatmış bir şekilde minbere çıkarak ve camide toplanan halka tarihe geçen yukarıdaki meşhur konuşmayı kim yapmıştır?

Seçenekler

A
Abdullah b. Zübeyr
B
İbrahim b. Malik
C
Muhtar es-Sekafi
D
Haccac b. Yusuf
E
Kuteybe b. Muslim
Açıklama:
Söz edilen konuşmayı Haccac b. Yusuf yapmıştır. Doğru seçenek D'dir.

Soru 89

I. Kubbetüs sahre inşa edildi.
II. Arapça resmi dil olarak kabul edildi.
III. İlk İslami sikke basılmıştır.
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Abdülmelik döneminde yapılmıştır?

Seçenekler

A
I, II ve III
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
Yalnız II
Açıklama:
Söz edilen icraatlerin tamamı Abdülmelik döneminde yapılmıştır. Doğru seçenek A'dır.

Soru 90

Aşağıdakilerden hangisi Emevîlere karşı isyan eden liderlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Mugîre b. Şu'be
B
Dahhâk b. Kays
C
Muhtâr es-Sekafî
D
Abdullah b. Zübeyr
E
İbnü'l-Eş'as
Açıklama:
Muâviye, Hz. Ali taraftarlarının merkezi durumundaki Kûfe valiliğine Mugîre b.
Şu’be’yi getirdi (661). Başarılı bir devlet adamı olan Mugîre, bu karışık şehirde müsamahakâr bir politika takip etmekle birlikte gerektiğinde güç kullanmaktan da kaçınmadı. Suriyeli birliklerin Haricîler karşısında yenilmesi üzerine onlarla mücadeleyi çeşitli baskılar uygulamak suretiyle, Hakem Vakası’na kadar beraber savaştıkları Hz. Ali taraftarlarının omuzlarına yükledi; neticede Haricîler ağır bir hezimete uğradı (663). Mugîre halifeye en büyük iyiliği, kendisi gibi Sakîf kabilesine mensup olan Ziyâd b. Ebîh’in Muâviye’ye katılmasını sağlamakla yaptı. Hz. Ali tarafından vali tayin edildiği Fars’ta direnerek tehditlere ve para vaadlerine boyun eğmeyen Ziyâd, Mugîre’nin araya girmesiyle Ebû Süfyân’ın nesebine katılıp Muâviye’nin kardeşi ilân edildi ve ardından Basra valiliğine getirildi (665).
Bu bilgiler doğrultusunda doğru cevabın A şıkkı olduğu anlaşılacaktır.

Soru 91

Kuzey Afrika’da Kayrevan şehrini Mağrib fetihleri için üs olarak kurup İslâm topraklarını Atlas Okyanusu’na kadar genişleten kumandan aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Târık b. Ziyâd
B
Ukbe b. Nâfi
C
Müslim b. Ukbe
D
Muâviye b. Hudeyc
E
Amr b. Âs
Açıklama:
Üçüncü cephe olan İfrîkıye’de Muâviye b. Hudeyc bölgeyi yeniden İslâm hâkimiyetine soktu (665). Ardından Ukbe b. Nâfi’ de Mağrib fetihleri için üs olarak kullanmak amacıyla Kayrevan karargâh şehrini kurdu (670) ve harekâtını Atlas Okyanusu’na doğru genişletirken başarılı politikasıyla bölge halkı Berberilerin İslâm’a girmesini hızlandırdı.
Bu bilgi doğrultusunda doğru cevap B şıkkıdır.

Soru 92

Bizans'ın başkenti İstanbul, hangi Emevî hükümdarı zamanında iki defa kuşatılmıştır?

Seçenekler

A
Süleyman b. Abdülmelik
B
Hişâm b. Abdülmelik
C
Muâviye b. Ebû Süfyan
D
Abdülmalik b. Mervan
E
Yezîd b. Muâviye
Açıklama:
Muâviye, iç karışıklıklar dolayısıyla yaklaşık on yıldan beri durmuş olan fetih hareketlerini üç ayrı cephede yeniden başlattı. Hz. Ali ile mücadelesi sırasında vergi vermek zorunda kaldığı Bizans üzerine 662 yılından itibaren yeniden seferler düzenledi. 669’da karadan ve denizden İslâmî dönemdeki ilk İstanbul kuşatması gerçekleştirildi. Fedâle b. Ubeyd ve Süfyân b. Avf kumandasındaki birlikler Yezid b. Muâviye komutasında desteklenmekle birlikte başarı sağlanamadı. Müslümanlar çok sayıda şehit verdiler. Meşhur sahabe Ebû Eyyûb el-Ensârî bu kuşatma sırasında hastalanarak vefat etti. 670 yılında Kyzikos (Kapıdağ) yarımadası ele geçirildi ve buradan başlatılan akınlarla İstanbul dört yıl süreyle muhasara edildi (674-678). Ancak Bizans karşısında başarı sağlanamadı.
Bu bilgiler doğrultusunda doğru cevap C şıkkıdır.

Soru 93

Mercirâhit Savaşı'nın tarafları aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?

Seçenekler

A
Abdülmelik b. Mervan - Muhtâr es-Sekafî
B
II. Muâviye - Abdullah b. Zübeyr
C
Muâviye - Hz. Hasan
D
Mervan b. Hakem - Dahhâk b. Kays
E
Yezid b. Muâviye - Hz. Hüseyin
Açıklama:
Câbiye’de Mervan’ın halifeliği konusunda sağlanan ittifak Dımaşk’ta durumun istikrara kavuşmasına yetmedi. Câbiye görüşmelerine katılmaktan son anda vazgeçen Dahhâk b. Kays, İbnü’z-Zübeyr’i desteklediğini açığa vurarak emrindeki kuvvetlerle Mercirâhit denilen yerde karargâh kurdu. Toplantının uzamasından istifade edip Kınnesrîn, Humus ve Filistin ordugâhlarından temin ettiği yardımla gücünü arttırdı. Câbiye’den dönen Mervân b. Hakem, Dahhâk’ı ikna edemeyince Mercirâhit’te iki taraf arasında yirmi gün süren çok kanlı bir savaş cereyan etti. Mervân, özellikle Dahhâk’ın Dımaşk’tan ayrılmasının ardından başlattığı isyanla şehirde kontrolü eline geçiren Yezid b. Ebü’n-Nims’in erzak ve asker desteği sayesinde kesin bir zafer kazandı (Muharrem 65/ Ağustos-Eylül 684). Böylece Mervân bir taraftan Emevî saltanatının devamını, diğer taraftan halifeliğin Mervânî koluna geçmesini sağlamış oldu. Bundan sonra halifelik Emevîler’in yıkılışına kadar onun soyunda kaldı.
Bu bilgiler doğrultusunda doğru cevap D şıkkıdır.

Soru 94

Muâviye b. Ebû Süfyân Hz. Ali’ye karşı cephe aldığında aşağıdaki görevlerden hangisini yürütüyordu?

Seçenekler

A
Kuzey Afrika valiliği
B
Mısır valiliği
C
Irak valiliği
D
Basra valiliği
E
Suriye valiliği
Açıklama:
Emevî ileri gelenleri İslâm’a katılma hususunda geç kalmış olmakla birlikte idarî konularda tecrübeli oldukları için çeşitli mevkilere getirildiler. Bir süre Hz. Peygamber’in katipliğini yapan 602 veya 603 doğumlu olan Muâviye, Hz. Ebû Bekir zamanında Suriye üzerine gönderilen dört ordudan birinin başına getirilen ağabeyi Yezid b. Ebû Süfyan’a yardımcı olarak görevlendirilmişti. Ürdün sahil şehirlerinin fethinde büyük başarı sağlayınca Ürdün ve civarına idareci olarak tayin edildi (638). Bir yıl sonra Yezid’in vebadan ölümü üzerine Hz. Ömer tarafından onun yerine Dımaşk valiliğine getirildi. Hz. Osman zamanında 645 yılında Suriye genel valisi oldu. Hz. Osman’ın şehit edilmesine kadar (656) Suriye valiliğini yürüttü.
Bu bilgiler dahilinde doğru cevap E şıkkıdır.

Soru 95

Hz. Hüseyin'in şehit edildiği Kerbelâ hadisesinin tarihi aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?

Seçenekler

A
10 Ekim 680
B
22 Haziran 684
C
11 Kasım 683
D
24 Eylül 683
E
29 Temmuz 661
Açıklama:
Kerbelâ’da etrafı kuşatılan Hz. Hüseyin, Kûfelilerin vaat ettiği desteğin bir türlü gelmemesi üzerine bir çıkış yolu bulmak maksadıyla Ömer b. Sa’d’a Mekke’ye geri dönmek, sınır şehirlerinden birine giderek cihatla meşgul olmak veya Şam’a giderek Yezid’le görüşmek istediğini teklif ettiyse de Ubeydullah tekliflerden hiç birisini kabul etmedi. Nihayet 10 Muharrem 61 (10 Ekim 680) Cuma günü Kerbela’da gerçekleşen ve birbirine denk olmayan kuvvetlerin çarpışması sonucunda Hz. Hüseyin ve beraberindekilerden 72 kişi şehit edildi.
Bu bilgi doğrultusunda doğru cevap A şıkkıdır.

Soru 96

II. Muaviye'nin halifeliğinin sonlanmasına sebep olan olay aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?

Seçenekler

A
Muhalifler tarafından öldürülmüştür.
B
Kendi arzusuyla halifelikten çekilmiştir.
C
Muhalifler tarafından hapsedilmiştir.
D
Halife iken eceliyle ölmüştür.
E
Halifelik süresi dolunca yerine başkası geçmiştir.
Açıklama:
Hastalığının ağırlaşması üzerine yakınları, kardeşi Hâlid b. Yezid’i veliaht tayin etmesi konusunda ısrar ettilerse de o, halifeliğin hayrını görmediğini, bir de veliahtlığa getireceği kişinin hatalarının vebalini üstlenemeyeceğini söyleyerek geri çevirmiştir.
Bu bilgi doğrultusunda doğru cevap B şıkkıdır.

Soru 97

Muâviye’nin İslâm siyasi tarihinde kalıcı iz bırakan en belirgin uygulaması aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Stratejik öneme sahip cephelerde başarılı kumandanlar tayin etmesi
B
Yeni kurduğu bir devlete yeni bir başkent seçmesi
C
Oğlu Yezid’i veliaht tayin ederek hilâfeti saltanata çevirmesi
D
İcraatlarını beğenmediği yönetime karşı ayaklanması
E
Saray teşkilatını kurması
Açıklama:
Halifeliği kabile asabiyeti temeline dayanan bir mücadeleyle ve kılıç zoruyla ele
geçiren Muâviye’nin en kalıcı icraatı oğlu Yezid’i veliaht tayin etmesi, böylece devleti veraset kuralını esas alan bir hanedana dönüştürmesidir. Meşhur rivayete göre
bunu, Kûfe Valisi Mugîre’nin tavsiyesiyle ve Müslümanların hilâfet meselesi yüzünden yeni bir anlaşmazlığa düşmelerini engellemek amacıyla yaptığını söyleyen Muâviye, Medine dışında önemli bir muhalefetle karşılaşmadı.
Bu bilgiler doğrultusunda doğru cevap C şıkkıdır.

Soru 98

Aşağıdakilerden hangisi Muâviye'nin hükümdarlık dönemi olaylarından biri değildir?

Seçenekler

A
Mugîre b. Şube’nin Kûfe valiliğine tayin edilmesi
B
Hucr b. Adiy ve arkadaşlarının öldürülmesi
C
Haricî isyanlarının bastırılması
D
Kıbrıs’ın feth edilmesi
E
Divânü’l-berîd’in kurulması
Açıklama:
Yezid döneminde iç savaşlar sebebiyle fetihler nerdeyse durmuştur. Sadece kuzey Afrika’da Muaviye tarafından azledildikten sonra göreve iade olunacağına dair teminat verilen ve Yezid’in emriyle tekrar bölgeye gönderilen Ukbe b. Nâfi’, Bizans ve Berberî kuvvetlerinden bazılarını mağlup etmiştir. Ancak bu galibiyet kalıcı olmamış, Ukbe’nin Berberî reisi Küseyle’nin toparlamaya muvaffak olduğu Bizans kuvvetlerine yenilip şehit düşmesiyle fethedilen yerler tekrar İslâm hâkimiyetinden çıkmıştır. Yezid döneminde Bizans üzerine Muaviye’nin iktidarı boyunca senede iki defa düzenlenen yaz ve kış seferlerine ara verildiği gibi fetihten sonra Kıbrıs ve Rodos adalarında iskân edilen Müslümanlar geri çekilmiştir.
Bubilgiler doğrultusunda doğru cevap D şıkkıdır.

Soru 99

Aşağıdakilerden hangisi Abdülmelik b. Mervan’ın icraatları arasında yer almaz?

Seçenekler

A
İlk İslâm parasını bastırması
B
Bizans’a karşı askerî seferler düzenlemesi
C
Haccâc b. Yûsuf es-Sekafî’yi Irak valiliğine getirmesi
D
Mahallî dillerde tutulan divanları Arapça’ya tercüme ettirmesi
E
Bizans başkenti İstanbul’u kuşatmak üzere ordu sevk etmesi
Açıklama:
Muâviye, iç karışıklıklar dolayısıyla yaklaşık on yıldan beri durmuş olan fetih hareketlerini üç ayrı cephede yeniden başlattı. Hz. Ali ile mücadelesi sırasında vergi vermek zorunda kaldığı Bizans üzerine 662 yılından itibaren yeniden seferler düzenledi. 669’da karadan ve denizden İslâmî dönemdeki ilk İstanbul kuşatması gerçekleştirildi. Fedâle b. Ubeyd ve Süfyân b. Avf kumandasındaki birlikler Yezid b. Muâviye komutasında desteklenmekle birlikte başarı sağlanamadı. Müslümanlar çok sayıda şehit verdiler. Meşhur sahabe Ebû Eyyûb el-Ensârî bu kuşatma sırasında hastalanarak vefat etti. 670 yılında Kyzikos (Kapıdağ) yarımadası ele geçirildi ve buradan başlatılan akınlarla İstanbul dört yıl süreyle muhasara edildi (674-678). Ancak Bizans karşısında başarı sağlanamadı.
Bu bilgiler doğrultusunda doğru cevap E şıkkıdır.

Soru 100

Emevi devleti’nin kuruluşu ile ilgili olarak aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Dımaşk’ta kurulmuştur.
B
Kurucusu Muâviye b. Ebû Süfyân’dır.
C
Hz. Hüseyin’in halifelikten çekilmesi kuruluşunda rol oynamıştır.
D
Adını Benî Ümeyye kabilesinden almıştır.
E
Kurucusuyla Hz. Ali arasında fikir ayrılıkları ve çatışmalar gerçekleşmiştir.
Açıklama:
Hz. Hasan’ın halifelikten çekilmesi sonrası başa gelmiş.

Soru 101

Hilâfeti verasete dayalı mutlak bir saltanata dönüştüren kişi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Abdullah b. Zübeyr
B
Muâviye b. Ebû Süfyân
C
Abdullah b. Ebû Bekir
D
Hucr b. Adî
E
Fedâle b. Ubeyd
Açıklama:
Sonuç olarak hilâfeti verasete dayalı mutlak bir saltanata dönüştüren Muâviye 60 yılının Receb ayında (Nisan 680) Dımaşk’ta vefat etti; aynı gün yerine oğlu Yezid geçti.

Soru 102

Hariciler grubuyla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Seçenekler

A
Hz. Ali’nin şehit edilmesinde rol oynamışlardır.
B
Hakem olayından sonra ortaya çıkmışlardır.
C
Mısır’ın Muaviye’nin eline geçmesine neden olmuşlardır.
D
Sıffin savaşında Hz. Ali’nin yanında yer almışlardır.
E
Muaviye’nin halifeliğini kolayca kabullenip desteklemişlerdir.
Açıklama:
Muaviye yönetiminin başlıca muhalif gruplarındandı hariciler.

Soru 103

Ziyâd b. Ebîh ile ilgili olarak aşağıda verilen bilgilerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Muaviye tarafından Fars valiliğine atanmıştır.
B
Abdülmelik b. Mervan aracılığıyla Muaviye’ye destek vermeye başlamıştır.
C
Hz. Ali tarafından Kûfe valisi olarak atanmıştır.
D
Doğu illerini yönetirken Hz. Ali propagandası yapan grupları desteklemiştir.
E
Basra valiliği görevini yürütmüştür.
Açıklama:
(A = Hz. Ali tarafından atanmıştır) (B = Mugîre b. Şu’be aracılığıyla)
(C = Muaviye tarafından)

Soru 104

Aşağıdakilerden hangisi Muaviye döneminde gerçekleşmemiştir?

Seçenekler

A
İlk İslami İstanbul kuşatması.
B
Devlet yönetiminin verasete dayalı mutlak saltanata dönüştürülmesi.
C
Haricilerle mücadeleler.
D
Kayrevan karargâh şehrinin kurulması.
E
Harre Savaşı.
Açıklama:
Yezid döneminde gerçekleşmiştir.

Soru 105

Aşağıdakilerden hangisi Kerbela Vakası’nın sonuçları arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Hz. Hasan’ın şehit olmasına yol açmıştır.
B
Yezid’in nefretle anılmasına yol açmıştır.
C
Şiîliğin yerleşip bir akide halini almasına neden olmuştur.
D
İslam dünyasını siyasi açıdan bölmüştür.
E
Abdullah b. Zübeyr Yezid’e karşı muhalefetin tek lideri haline gelmiştir.
Açıklama:
Hz. Hüseyin Kerbela’da şehit oldu, Hz. Hasan değil.

Soru 106

Yezid döneminde gerçekleşen Mekke kuşatmasıyla ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Yezid’e karşı muhalifler Amr b. Zübeyr’in liderliğinde toplanmışlardır.
B
Kuşatma altı ay kadar devam etmiştir.
C
Kuşatma sırasında şehir büyük hasarlar alsa da Kabe’ye çok zarar gelmemiştir.
D
Kuşatma, İbn Zübeyr’in ölüm haberinin yayılmasının ardından kaldırılmıştır.
E
Husayn b. Numeyr komutasındaki kuşatma Eylül 683’te başlamıştır.
Açıklama:
(A = Abdullah b. Zübeyr muhalefet lideriydi, Amr b. Zübeyr Yezid ordusu kumandanı.)
(B = Kuşatma iki ay sürmüştür.)
(C = Kabe kuşatma sırasında büyük hasarlar almıştır.)
(D = Yezid’in ölüm haberinden sonra kaldırılmıştır.)

Soru 107

Yezid’in emri doğrultusunda Medine’nin Emevî ordusunca üç gün boyunca yağmalanması, kutsal şehrin ahalisinin öldürülme, işkenceye tabi tutulup tecavüze maruz bırakılması İslâm tarihinin en feci olaylarından olarak bilinen ve I. Yezidin nefretle anılmasına yol açan olay aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kerbela Vakası
B
Harre Savaşı
C
Bizans Kuşatması
D
Muhtâr es-Sekafî İsyanı
E
Harici İsyanları
Açıklama:
Yezid’in emri doğrultusunda Emevî ordusu Medine’yi üç gün boyunca yağmaladı. Yezid döneminde Kerbela’dan sonra gerçekleşen ve çoğu sahabe olmak üzere pek çok Müslümanın ölmesine yol açan Harre Savaşı ve sonrasında Medine’nin Emevî ordusunca üç gün boyunca yağmalanması, kutsal şehrin ahalisinin öldürülme, işkenceye tabi tutulup tecavüze maruz bırakılması İslâm tarihinin en feci olaylarındandır. Söz konusu facia Yezid döneminde ve onun emriyle gerçekleştiği için gerek o dönemde gerekse sonrasında onun nefretle anılmasına yol açtı.

Soru 108

Yönetimin, Emevîler’in Süfyânîler kolundan Mervânîler koluna geçmesini sağlayan Halife aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
İbnü’z-Zübeyr
B
Nâtil b. Kays
C
Abdullah b. Zübeyr
D
Mervân b. Hakem
E
Ubeydullah b. Ziyâd
Açıklama:
Çocuğu olmayan II. Muâviye’nin vefatından sonra Emevî ileri gelenlerinin kararıyla Mervân b. Hakem halifeliğe getirildi. Böylece yönetim Emevîler’in Süfyânîler kolundan Mervânîler koluna geçmiş oldu.

Soru 109

II. Muaviye, yeni halife belirleninceye kadar idareyi aşağıdaki isimlerden hangisine teslim etmiştir?

Seçenekler

A
Hâlid b. Yezid
B
Dahhâk b. Kays
C
İbnü’z-Zübeyr
D
Hassân b. Mâlik
E
Mervân b. Hakem
Açıklama:
II. Muâviye’nin ömrü ve halifeliği çok kısa sürdü. Kaynaklarda onun tahta çıktığı sırada 17-23 arası bir yaşta olduğuna dair farklı rivayetler bulunmakta, halifelik süresi de yirmi gün ile dört ay arasında gösterilmektedir. Ayrıca halifelik günlerini hasta vaziyette Hadrâ sarayında geçirdiği ve halkın huzuruna çıkamadığı, devletin idaresi ve imamlık göreviyle müflaviri Dahhâk b. Kays’ın ilgilendiği belirtilmektedir.

Soru 110

Abdülmelik b. Mervan döneminde Haricîlerin ilk büyük grubunu oluşturan kolu aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Haccac
B
Ezârika
C
Mühelleb
D
Eşas
E
Deyrikurrâ
Açıklama:
Halifenin rakibi Abdullah b. Zübeyr de zor durumda idi. Mekke kuşatmasında Abdullah’ı destekleyen Haricîler, muhasaranın kaldırılmasından sonra ona karşı cephe almışlar, Necid ve Basra bölgelerinde tehlikeli isyanlar başlatmışlardı. Haricîlerin ilk büyük grubunu oluşturan Ezârika’nın Basra’yı tehdidi günden güne artıyordu. Abdullah b. Zübeyr’in Haricîler ile meşgul bulunduğu sırada Abdülmelik’in bu durumdan faydalanarak harekete geçmesi beklenirken, muhtemelen Suriye’ye tam anlam›-ıyla hâkim olamadığı için herhangi bir teşebbüse girişmedi.

Soru 111

Muhtâr es-Sekafî’nin bir ayaklanma başlatmasının arkasındaki asıl neden aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kûfe yönetimini ele geçirmek.
B
Hz. Ali’nin oğlu Muhammed b. Hanefiyye’yi kurtarmak.
C
Emevi yönetimiyle mücadele etmek.
D
Hz. Hüseyin’in intikamını almak.
E
Abdullah b. Zübeyr’e karşı mücadele etmek.
Açıklama:
Hz. Hüseyin’in intikamını almak amacıyla ayaklanan Muhtâr es-Sekafî hem Emevî yönetimine hem de Abdullah b. Zübeyr’e karşı mücadele veriyordu.

Soru 112

Abdülmelik b. Mervan’ın Kûfe ve Basra’da halktan biat alması aşağıda verilen olaylardan hangisinin bir sonucu olarak gerçekleşmiştir?

Seçenekler

A
Deyrülcâselik savaşı
B
Deyrülcemâcim savaşı
C
Muhtâr es-Sekafî İsyanı
D
Harre savaşı
E
İbnü’l-Eş’as İsyanı
Açıklama:
Doğru cevap A

Soru 113

Son derece iyi donatılmış olan İslâm tarihinde ‘’Tâvus Ordusu’’ denen ordunun
kumandanlığına aşağıdakilerden hangisi getirilmiştir?

Seçenekler

A
İbnü’l-Eş’as
B
Abdurrahman el-Abşemî
C
Kuteybe b. Müslim
D
Ubeydullah
E
Haccâc
Açıklama:
Bu mağlûbiyetin intikamını almak isteyen Haccâc, halifenin iznini aldıktan sonra Kûfe ve Basra ordugâhlarından 20.000 kişilik bir ordu kurdu. Ordunun techizi için hiçbir fedakârlıktan çekinmedi, hatta askerlerin maaşlarını bile peşin ödedi. Son derece iyi donatılmış olan bu orduya İslâm tarihinde ‘’Tâvus Ordusu’’ denmektedir. Ordunun kumandanlığına Kûfe ileri gelenlerinden İbnü’l-Efl’as tayin edildi. 699 yılında hareket eden Abdurrahman, önceki kumandanlardan ayrı bir yol takip ederek baskınlar yerine yavaş ve düzenli bir şekilde ilerlemeyi tercih etti. Rutbil’in haraç vermek şartıyla barış yapılması teklifini kabul etmedi.

Soru 114

İlk İslâmî sikkenin bastırılması hangi halife döneminde gerçekleşmiştir?

Seçenekler

A
I. Muaviye
B
Mervân b. Hakem
C
Abdülmelik b. Mervân
D
Abdullah b. Zübeyr
E
Dahhâk b. Kays
Açıklama:
Halife Abdülmelik zamanında teşebbüs edilen ve başarıya ulaştırılan önemli işlerden biri, ilk İslâmî sikkenin bastırılmasıdır.

Soru 115

"Hükümdarlar babası" anlamında ‘Ebü`l-mülûk’ adı verilen Halife aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Abdülazîz b. Mervan
B
İbn Şiihâb ez-Zühri
C
Abdülmelik b. Mervan
D
Urve b. Zübeyr
E
Saîd b. Müseyyeb
Açıklama:
Abdülmelik yirmi yıllık halifelikten sonra altmış yaşında Dımaşk’ta vefat etti (8 Ekim 705) ve burada defnedildi. Kendisinden sonra dört oğlu halife olduğundan, ona hükümdarlar babası anlamında ‘Ebü`l-mülûk’ denilmiştir.

Soru 116

I) İlk İslâmî sikkenin bastırılması.
II) Arapça’nın resmî dil olarak kabul edilmesi.
III) Fıkıh ve hadis sahasında önemli bir gelişmeler sağlandı.
Yukarıdaki bazı önemli icraatlar hangi halife döneminde yapılmıştır?

Seçenekler

A
Abdülazîz b. Mervan
B
Urve b. Zübeyr
C
Saîd b. Müseyyeb
D
Abdullah b. İbâz
E
Abdülmelik b. Mervan
Açıklama:
Halife Abdülmelik zamanında teşebbüs edilen ve başarıya ulaştıran önemli işlerden biri, ilk İslâmî sikkenin bastırılmasıdır.
Abdülmelik’in kültür alanında yaptığı en önemli icraat, Arapça’yı resmî dil olarak kabul etmesidir.
Bu çalışmaları sonunda fıkıh ve hadis sahasında önemli bir gelişme sağlayan Abdülmelik, Medine ulemâsından Saîd b. Müseyyeb ve Urve b. Zübeyr gibi âlimlerin ilmî seviyesine ulaşmıştır.

Soru 117

Aşağıdakilerden hangisi Abdülmelik b. Mervan dönemindeki önemli icraatlardan değildir?
I)Arapça’yı resmî dil olarak kabul etmesi
II) İlk İslâmî sikkenin bastırılması
III) Kubbetü’s-sahre inşaası
IV) Kölelerin azad edilmesi
V) İlk ilim dersleri için medreselerin yapılması

Seçenekler

A
Yalnız II
B
IV ve V
C
I ve II
D
I, II ve III
E
III, IV ve V
Açıklama:
I)Arapça’yı resmî dil olarak kabul etmesi
II) İlk İslâmî sikkenin bastırılması
III) Kubbetü’s-sahre inşaası
IV) Kölelerin azad edilmesi
V) İlk ilim dersleri için medreselerin yapılması
İlk üç gelişme doğrudur, IV ve V. seçeneklerdeki ifadeler doğru değildir. Abdülmelik b. Mervan bu verilen icraatları yerine getirmemiştir.

Soru 118

"Abdülmelik daha küçük yaşlardan itibaren kendini Kur’an, hadis ve fıkıh ilimlerine vermiştir".
Bu konularda bilgisinden istifade ettiği kişilerden hangisi aşağıda doğru olarak verilmiştir?

Seçenekler

A
İbn Şihâb ez-Zühri
B
İbn Ömer
C
Hasan-ı Basrî
D
Enes b. Mâlik
E
Abdullah b. Zübeyr
Açıklama:
Abdülmelik daha küçük yaşlardan itibaren kendini Kur’an, hadis ve fıkıh ilimlerine vermiştir. Halife olmadan önce Emevî sarayında Şa'bî ve İbn Şihâb ez-Zührî gibi bilginlerden megazî ve hadis okuduğu gibi, daha sonraki yıllarda himayesine aldığı Urve b. Zübeyr’in bilgisinden de istifade etmiştir. Bu çalışmaları sonunda fıkıh ve hadis sahasında önemli bir gelişme sağlayan Abdülmelik, Medine ulemâsından Saîd b. Müseyyeb ve Urve b. Zübeyr gibi âlimlerin ilmî seviyesine ulaşmıştır. Hz. Osman, Ebû Hüreyre, Ebû Saîd el-Hudrî, Ümmü Seleme, Muâviye, Abdullah b. Ömer ve diğer bazı sahabelerden hadis öğrenmiş; Urve b. Zübeyr, Recâ b. Hayve ve Zührî gibi muhaddisler de ondan hadis rivayet etmişlerdir.

Soru 119

73 (692-93) yılında Bizans ordusunun Sivas yakınlarında ağır bir yenilgiye uğraması aşağıdaki hangi halifenin komutanlığında olmuştur?

Seçenekler

A
Süleyman b. Saîd
B
İbn Şihâb ez-Zühri
C
Muhammed b. Mervân
D
Urve b. Zübeyr
E
Zâdenferrûh b. Pîrî’
Açıklama:
İçerde sükûnet sağlandıktan sonra Abdülmelik’in kardeşi Muhammed b. Mervân kumandasındaki ordu Anadolu’ya karşı yeniden seferlere başladı. 73 (692-93) yılında Bizans ordusu Sivas yakınlarında ağır bir yenilgiye uğratıldı. Aynı zamanda Osman b. Velîd kumandasındaki ikinci bir ordu da Bizans kuvvetlerini bulundukları bölgeden çıkartmış ve bu bölge yeniden Müslümanların idaresine geçmişti.

Ünite 8

Soru 1

Velid b. Abdülmelik ne zaman tahta çıkmıştır?

Seçenekler

A
701
B
702
C
703
D
704
E
705
Açıklama:
Kendi çocuklarını veliaht tayin etmek isteyen Abdülmelik daha önce babasının ikinci veliaht tayin ettiği Mısır valisi Abdülaziz’i vazgeçirmeye çalıştıysa da başarılı olamadı. Abdülaziz’in vefatı üzerine rahatlayan Abdülmelik oğlu Velid’i birinci Süleymanı ise ikinci veliaht ilan etti. Abdülmelik’in 8 Ekim 705’te ölümü üzerine oğlu Velid Emevi tahtına çıktı.

Soru 2

Emevilerin Orta Asya’daki fetihleri neden son bulmuştur?

Seçenekler

A
Kuteybe destekçisi ve yardımcısı Haccac’ın vefat haberini alınca seferi iptal etmiştir.
B
Kuteybe’nin Kaşgar’da yenilmesi.
C
Halife Velid’in ölmesi ve yerine Süleyman b. Abdülmelik’in geçmesi.
D
Türklerin isyanları.
E
Semerkant ve Merv’deki isyanlar.
Açıklama:
Kuteybe Buhara ve çevresinde iç karışıklıkları engelledikten sonra Orta Asya içlerine doğru seferler yaparak kaşgar kentine kadar ilerledi. Bu sefer sonunda Çin hükümdarı cizye vermeyi kabul etti. Fakat Merv’e dönerken Halife Velid’in öldüğünü ve yerine Süleyman b. Abdülmelik’in geçtiğini öğrendi. Bu olay Orta Asya seferlerinin sonu oldu.

Soru 3

İstanbul kuşatması ne zaman başlamış ve sonlanmıştır?

Seçenekler

A
716-717
B
717-718
C
718-719
D
719-720
E
720-721
Açıklama:
Süleyman b. Abdülmelik iktidara gelince iç karışıklıklar ve isyanlarla uğraşan Bizans’ı fethetmek için çalışmalara başladı. Kardeşi Mesleme’nin komutasındaki bir orduyu İstanbul’u kuşatmak üzere yolladı. Mesleme Sardes ve Bergama’yı alarak ilerledi Çanakkale Boğazını geçerek 1800 gemiyle birlikte İstanbul’u kuşattı (Ağustos 716). Mesleme Süleyma’nın vefatına kadar kuşatmayı sürdürdü. Fakat Bizanslıların Grek ateşi adlı silahları ve şehrin güçlü surları karşısında başarılı olamadı. Ömer b. Abdülaziz halife olunca Ağustos 717 kuşatmayı iptal etti.

Soru 4

Yezid b. Abdülmelik ne zaman tahta çıkmıştır?

Seçenekler

A
717
B
718
C
719
D
720
E
721
Açıklama:
Yezid b. Abdülmelik, Abdülmelik tarafından Velid ve Süleyman’dan sonra veliaht tayin etmişti. Ömer b. Abdülaziz’in ölümünün ardından hiçbir güçlükle karşılaşmadan 9 Şubat 720’de tahta çıktı.

Soru 5

Hişam b. Abdülmelik ne zaman tahta çıkmıştır?

Seçenekler

A
719
B
720
C
722
D
723
E
724
Açıklama:
Hişam b. Abdülmelik hem fetihlerin hem iç karışıklıkların çok yoğunlaştığı bir dönemde Şubat 724 tahta çıktı.

Soru 6

Geçit Savaşı kimler arasında ne zaman olmuştur?

Seçenekler

A
Bizans ve Emevi ordusu arasında 730’da
B
Emevi ve Türk ordusu arasında 730’da
C
Abbasi daileri ile Hariciler arasında 730’da
D
Emevilerle Hariciler arasında 730’da
E
Emevilerle Abbasiler arasında 730’da
Açıklama:
724-725 yıllarında Horasan’dan yola çıkan Emevi ordusu Fergana ve Belh istikametine ilerlerken Taşkent kuşatması sırasında Türgiş Hanı Sulu’nun baskınına uğradı ve ağır kayıplar vererek;Hucend ‘e döndü. Maveraünnehir’de üstünlük Türklere geçti. 730 yılına kadar Emevi vali ve kumandanları bölge de istikrarı tayin etmekle uğraştılar. Bölge kumandanlarından Cüneyd Semerkend’ı kuşatan Türklere karşı verdiği savaşta büyük kayıplar vermesine rağmen şehri kurtardı.

Soru 7

Emevilerin Horasan’daki son valisi kimdir?

Seçenekler

A
Cüneyd el-Mürri
B
Asım b. Abdullah
C
Haris b. Süreyc
D
Nasr b. Seyyar
E
Esed b. Abdullah
Açıklama:
Halife Hişam, Esed b. Abdullah’ın ölümünden kısa bir süre sonra, bölgeyi iyi bilen Nasr b. Seyyar’ı Horasan valiliğine getirdi. Emevilerin Horasan’daki son valisi olan Nasr bölgedeki karışıklık ve isyanları önleyerek Maveraünnehir’de geçici bir sürede olsa devlet egemenliğini pekiştirdi.

Soru 8

Aşağıdakilerden hangisi Hişam b. Abdülmelik’in icraatlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Kadılık makamına bağlı olan şurtayı bağımsız hale getirdi.
B
Hişam Berid teşkilatını yeniden düzenledi.
C
İmar faaliyetleriyle ilgilendi.
D
Hilafet merkezini Dımaşk’tan Rusafe şehrine nakletti.
E
Emevi halifelerinin izlediği idari, askeri ve mali politikaları yürürlüğe soktu.
Açıklama:
Yezid b. Abdülmelik’in iktidarının ilk günlerinde Ömer b. Abdülaziz’i örnek aldığını söyleyerek, onun uygulamalarını devam ettirme arzusunda olduğunu belirtmesi halk tarafından sevinçle karşılandı. Ancak o kısa bir süre sonra bu tavrından vazgeçerek babası başta olmak üzere diğer Emevî halifelerinin izlediği idari, askeri ve mali politikalari yürürlüğe soktu.

Soru 9

Emevi Hilafetinin 13. ve son halifesi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hişam
B
Velid b. Yezid
C
Yezid b. Velid
D
İbrahim b. Velid
E
II. Yezid
Açıklama:
İbrahim’in siyaset hayatı Halife III. Yezid tarafından Ürdün’e vali tayin edilmesiyle başladı ve veliaht ilan edilmesiyle sürdü. İbrahim, Yezid’in ölümünden sonra on üçüncü ve son Emevi halifesi olarak tahta çıktı.

Soru 10

II. Mervan hangi halifeye biat mektubu göndermiştir?

Seçenekler

A
Halife İbrahim b. Velid
B
Halife Hişam
C
Halife Ömer b. Abdülaziz
D
Halife Süleyman b. Abdülmelik
E
Halife II. Velid
Açıklama:
Hişam’ın ölümü üzerine yerine geçen Halife II. Velid’e gönderdiği biat mektubunda Emevi zihniyetiyle örtüşen bir üslup kullandı. Kendisini bu önemli göreve getiren Hişam’ı zalim olarak nitelerken yeni halifeyi överek gönlünü aldı.

Soru 11

Velid b. Abdülmelik kaç yılında doğmuştur?

Seçenekler

A
668
B
669
C
670
D
671
E
672
Açıklama:
Velid b. Abdülmelik 672 yılında doğmuştur.

Soru 12

Velid b. Abdülmelik kaç yılında vefat etmiştir?

Seçenekler

A
715
B
716
C
717
D
718
E
719
Açıklama:
Velid b. Abdülmelik 715 yılında vefat etmiştir.

Soru 13

1. Velid’in babasının adı nedir?

Seçenekler

A
Talib
B
Süfyan
C
Celil
D
Leheb
E
Abdülmelik b. Mervan
Açıklama:
Hz. Muaviye’ nin babasının adı Abdülmelik b. Mervan’dır.

Soru 14

Aşağıdaki fetih ya da seferlerden hangisi Velid b. Abdülmelik zamanında gerçekleşmemiştir?

Seçenekler

A
Orta Asya Seferleri
B
Anadolu Seferleri
C
Kuzey Afrika Seferleri
D
İspanya’nın Fethi
E
Mısır’ın Fethi
Açıklama:
Mısır’ın Fethi Hz. Ömer zamanında gerçekleştiği için cevap Mısır’ın Fethi’dir.

Soru 15

Velid b. Abdülmelik nerede doğmuştur?

Seçenekler

A
Mısır
B
Mekke
C
Medine
D
İran
E
Irak
Açıklama:
Velid b. Abdülmelik Medine’de doğmuştur.

Soru 16

Aşağıdakilerden hangisi Ömer b. Abdülaziz döneminde gerçekleşmiştir?

Seçenekler

A
Ömer b. Abdülaziz’in görevden alınması
B
Halep Ulu Camii’nin tamamlanması
C
İstanbul’u kuşatan Mesleme b. Abdülmelik’i geri çağırılması
D
Musa’yı bütün görevlerinden azledip zindana attırması
E
Semerkant’ın alınması
Açıklama:
Ömer b. Abdülaziz Müslüman ordusunun yok olacağı bilgisini alınca İstanbul’u kuşatan Mesleme b. Abdülmelik’i geri çağırmıştır.

Soru 17

Süleyman bin Abdülmelik’in babasının adı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Abdülmelik b. Talib
B
Abdülmelik b. Mervan
C
Abdülmelik b. Celil
D
Abdülmelik b. Leheb
E
Abdülmelik b. Muhammed
Açıklama:
Süleyman bin Abdülmelik’in babasının adı Abdülmelik bin Mervan’dır.

Soru 18

Süleyman b. Abdülmelik nerede doğmuştur?

Seçenekler

A
Mısır
B
Mekke
C
Medine
D
İran
E
Irak
Açıklama:
Süleyman b. Abdülmelik Medine’de doğmuştur.

Soru 19

Süleyman b. Abdülmelik kaç yılında doğmuştur?

Seçenekler

A
675-680
B
680-685
C
685-690
D
690-695
E
695-700
Açıklama:
Süleyman b. Abdülmelik 675-680 yılında doğmuştur.

Soru 20

Süleyman b. Abdülmelik kaç yılında vefat etmiştir?

Seçenekler

A
715
B
716
C
717
D
718
E
719
Açıklama:
Süleyman b. Abdülmelik 717 yılında vefat etmiştir.

Soru 21

Arapçayı açık ve düzgün konuşamayan, başa geçtikten sonra Arapça gramer hocası tutan Emevi halifesi kimdir?

Seçenekler

A
I. Yezid
B
I. Velid
C
II.Muaviye
D
Süleyman b. Abdülmelik
E
Ömer b. Abdülaziz
Açıklama:
Emevi halifelerinin altıncısı olan Velid’in babası Abdülmelik b. Mervan, Velid’in yanından ayrılmasını istememiş, Arapça dil kurallarını ve gramer inceliklerini öğrenmesi, eğitim ve öğretimini sarayda alması için çaba göstermiştir. Açık ve düzgün konuşamayan Velid halife olunca Arapça gramer hocası tutarak bu eksikliğini gidermeye çalışmıştır.

Soru 22

Emevilerin ilk dönemlerinden itibaren Arap olmayan Müslümanları ifade etmek için kullanılan terim hangisidir?

Seçenekler

A
Mevali
B
Dihkan
C
Cenahiyye
D
Ceracime (Merdeiler)
E
Hariciler
Açıklama:
Mevali; ilk İslam fetihlerinin ardından kendi istekleriyle Müslüman olan, çoğunluğunu doğuda İranlılar ve Türklerin, Kuzey Afrika ve Endülüs’te Berberilerin, Mısır’da Kıbtilerin oluşturduğu Arap olmayan Müslümanları ifade etmek için kullanılan terimdir. Emevi halifesi Ömer b. Abdülaziz, İslam’ı kabul ettiği halde ikinci sınıf vatandaş muamelesi gören mevaliyi Arap asıllı Müslümanlarla eşit kabul etmiştir.

Soru 23

Maveraünnehir fetihleri için önemli bir dönüm noktası olan Buhara ve diğer önemli merkez Semerkant hangi komutan tarafından fethedilmiştir?

Seçenekler

A
Muhammed b. Kasım es-Sekafi
B
Musa b. Nusayr
C
Verdan Hudat
D
Tarık b. Ziyad
E
Kuteybe b. Müslim
Açıklama:
Tarık b. Ziyad Endülüs’ü fetheden komutandır. Musa b. Nusayr ise İspanya ve Kuzey Afrika valiliklerini yapmıştır. Verdan Hudat Buhara hükümdarıdır. Muhammed b. Kasım es-Sekafi Sind’i fetheden komutandır. Buhara ve Semerkant Haccac tarafından Horasan valiliğine getirilen Kuteybe b. Müslim tarafından fethedilmiştir.

Soru 24

Mesleme’nin Anadolu seferlerinde şöhret kazanan Abbas b. Velid’in en önemli başarısı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Pozantı çevresinin fethi
B
Amasya’nın fethi
C
Yalvaç’ın fethi
D
Harekleia’nın (Ereğli) fethi
E
Eskişehir’in Fethi
Açıklama:
Emevi hanedanından Abbas b. Velid Anadolu içlerine seferler yapmıştır. 712’de Abbas Yalvaç’a Mesleme de Amasya’ya hakim olmuştur. Babasının vefatına kadar Anadolu seferlerine devam eden Abbas’ın en önemli başarısı, Bizans döneminde stratejik öneme sahip sınır kalesi Harekleia’yı (Ereğli) fethetmesidir. İmparator Herakleios tarafından İslam ordularına karşı esaslı bir şekilde tahkim edilen Ereğli’nin fethi İstanbul kuşatmasının önemli adımlarından biri olmuştur.

Soru 25

Aşağıdakilerden hangisi Musa b. Nusayr’ın İspanya seferi sırasında fethettiği şehirlerdendir?

Seçenekler

A
Sevilla
B
Malaga
C
Elvira
D
Kurtuba
E
Toledo
Açıklama:
Malaga, Elvira, Kurtuba, ve başkent Toledo; Rio Barbate kıyısında Vizigotları yenilgiye uğratan Tarık b. Ziyad’ın fethettiği şehirlerdir. Bu esnada Musa b. Nusayr, büyük kısmı Araplardan oluşan 18.000 kişilik bir ordunun başında İspanya’ya geçmişti. Musa karaya çıktıktan sonra başka bir güzergahı izleyerek Sevilla, Carmona, Niebla, Merida şehirlerini alarak Tarık b. Ziyad’la Toledo’da buluşmuştur.

Soru 26

Hükümdarlık merasim ve protokollerini ortadan kaldırarak Raşid halifeler gibi halkın içinde yaşamaya başlayan Emevi halifesi kimdir?

Seçenekler

A
Süleyman b. Abdülmelik
B
I. Velid
C
Muaviye b. Ebu Süfyan
D
Abdülmelik b. Mervan
E
Ömer b. Abdülaziz
Açıklama:
Ömer b. Abdülaziz, Muaviye b. Ebu Süfyan ile birlikte ortaya çıkan hükümdarlık merasim ve protokollerini ortadan kaldırarak Raşid halifeler gibi halkın içinde yaşamaya başlayan Emevi halifesidir. Saraydaki lüks eşyaları beytülmale vermiş, köle ve cariyeleri azat etmiş; hutbelerde sadece halifeler için yapılan duayı halk için okunan umumi duaya çevirmiştir. Böylece Emevilerin gelenekselleşen saltanat görüntüleri sona ermiştir.

Soru 27

Süleyman b. Abdülmelik ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
675-680 yılları arasında Mekke’de doğmuştur.
B
Babasından aldığı bürokratik mirası korumamıştır.
C
Çocukluğunun ilk yıllarını sarayda geçirmiştir.
D
Döneminde din bilginlerinin hilafet üzerindeki etkinlikleri azalmıştır.
E
Ülkenin imarına önem vermemiştir.
Açıklama:
Süleyman b. Abdülmelik, işbaşına gelir gelmez çoğu Haccac’ın ekibinden olan vali ve komutanları görevlerinden alarak yerlerine yenilerini atamış, bunlardan kendisinin tahta varis olmasını engelleme teşebbüsüne katılarak ağabeyi Velid’i destekleyenleri cezalandırmıştır. Kurbanların başında Muhammed b. Kasım es-Sekafi, Kuteybe b. Müslim ve Musa b. Nusayr gibi bir önceki dönemin başarılı kumandan ve valileri geliyordu.

Soru 28

Abbasi davetinin propoganda sahası hangi şehirdi?

Seçenekler

A
Şam
B
Medine
C
Mekke
D
Fustat
E
Horasan
Açıklama:
Abbasi davetinin propoganda sahası, halifelik merkezine oldukça uzak olan Horasan’dı. Burada hareketin fitilini ateşleyen Hidaş adlı bir propagandacıdır. Aşırı fikirlere sahip olan Hidaş, etrafına kısa sürede kalabalık bir grup toplamış, Merv’deki Şiiler de ona katılmıştır. Hidaş başlangıçta bazı başarılar kazanmasına rağmen 736’da yakalanarak idam edilmiştir.

Soru 29

Aşağıdakilerden hangisi halk arasında Yezid en-Nakıs’ adıyla anılan Emevi halifesidir?

Seçenekler

A
Süleyman b. Abdülmelik
B
Ömer b. Abdülaziz
C
Yezid b. Abdülmelik
D
Yezid b. Velid
E
İbrahim b. Velid
Açıklama:
Aile içi mücadele sonunda iktidarı ele geçiren Yezid b. Velid, biat törenindeki konuşmasında Ömer b. Abdülaziz’i örnek aldığını, yönetim tarzını ve politikasını buna göre belirleyeceğini ilan etmiştir. Beş aydan biraz fazla iktidarda kalan Yezid, II. Velid’in bozduğu bütçe dengelerini sağlayabilmek adına maaşlarda kesintiye gittiği için halk arasında eksilten, azaltan anlamında ‘Yezid en-Nakıs’ adıyla anılıyordu.

Soru 30

Emevi Devleti’nin yıkılışına neden olan savaş aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Zap Suyu savaşı
B
Harre savaşı
C
İstanbul kuşatması
D
Mekke kuşatması
E
Kerbela olayı
Açıklama:
Abbasiler, 749 yılı sona ermeden Horasan’ın tamamını kontrol altına almış ve Küfe’yi ele geçirmişlerdi. Emevi ordusu, Büyük Zap suyunun sol sahilinde Abbasi ordusu ile karşılaştı. 16 Ocak 750’de başlayan savaş 25 Ocak Cumartesi sabahı Mervan’ın ağır yenilgisiyle sonuçlanmış, kendisi yukarı Mısır’ın Busir köyündeki çatışmada öldürülmüştür. Vasıt’ta direnen eski Irak valisi Ebu Halid İbn Hübeyre’nin de teslim olmasıyla Emevi Devleti tarihe karışmıştır.

Soru 31

İslam tarihinin ikinci büyük fetih harekatını başlatan Emevi sultanı kimdir?

Seçenekler

A
I. Velid
B
Süleyman b. Abdülmelik
C
Ömer b. Abdülaziz
D
II. Yezid
E
II. Velid
Açıklama:
Velid başta Irak genel valisi Haccâc b. Yusuf olmak üzere bu yeniden yapılandırmaya katkıda bulunanları görevlerinde bırakarak İslâm tarihinin ikinci büyük fetih harekatını başlattı.

Soru 32

Dihkan kimlere denilirdi?

Seçenekler

A
Çiftçiler
B
Soylular
C
Askerler
D
Tüccarlar
E
Göçebeler
Açıklama:
Sâsânîler döneminde İran’da ve Orta Asya’da, sayıları hiç de az olmayan soylular sınıfına dihkan denilirdi.

Soru 33

Müslümanların ilk defa barış yoluyla fethettikleri, hâkim olmakta zorlandıkları ve Türk tarihinde de önemli bir yeri olan şehir aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Maveraünnehir
B
Buhara
C
Semerkant
D
Belh
E
Merv
Açıklama:
Müslümanların ilk defa 676’da barış yoluyla fethettikleri ve hâkim olmakta zorlandıkları Semerkant’ın Türk tarihinde de önemli bir yeri vardır.

Soru 34

Musa b. Nusayr ve Tarık b. Ziyâd'ın emirleri altındaki ordular aşağıdakilerden hangisini birlikte fethetmişlerdir?

Seçenekler

A
Kuzey Kafkasya
B
Anadolu
C
Mısır
D
İspanya
E
İtalya
Açıklama:
Musa b. Nusayr, büyük kısmı Araplardan oluşan 18.000 kişilik bir ordunun başında İspanya’ya geçmişti. Musa karaya çıktıktan sonra başka bir güzergâhı izleyerek Latin harfleriyle yazılmış adını taşıyan ilk alın sikkeyi bastırdığı Sevilla, Carmona, Niebla, Merida şehirlerini alarak Tarık b. Ziyâd’la Toledo’da buluştu.
Musa b. Nusayr ve Tarık b. Ziyâd'ın İspanya fethi

Soru 35

Hangi Emevi sultanı döneminde İstanbul Araplar tarafından ilk kez kuşatılmıştır?

Seçenekler

A
I. Velid
B
Ömer b. Abdülaziz
C
II. Yezid
D
II. Velid
E
Süleyman b. Abdülmelik
Açıklama:
Süleyman b. Abdülmelik döneminin en önemli olayı kardeşi Mesleme b. Abdülmelik tarafından gerçekleştirilen İstanbul kuşatmasıdır.

Soru 36

Ömer b. Abdülaziz'i diğer Emevî sultanlarından farklı kılan özellik aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

Seçenekler

A
Sade ve paylaşımcı yönetimi
B
Askeri alanda yaptığı yenilikler
C
Fetih politikasına ağırlık vererek sınırların genişletilmesi
D
Yönetici ve asil tabakaya verdiği ayrıcalıklar
E
Farklı din ve mezheplere mensup olanların sınır dışı edilmesi
Açıklama:
Ömer b. Abdülaziz Emevîlerin gelenekselleşen saltanat görüntülerini sona erdirdi, sadelik ve paylaşım üzerine bir yönetim kurdu.

Soru 37

Mevali ne anlama gelir?

Seçenekler

A
Arap olan Müslümanları ifade eder.
B
Arap olmayan Müslümanları ifade eder.
C
Müslüman olmayan nüfusu ifade eder.
D
Berberileri ifade eder.
E
Fethedilen yerlerdeki Hristiyan halkı ifade eder.
Açıklama:
Arap olmayan Müslümanları ifade etmek için kullanılan terimdir.

Soru 38

Hangi Emevi Sultan döneminde zekât verilecek Müslümanların sayısının azalması sebebiyle artan zekât ve vergi gelirlerinin bir kısmı esirleri kurtarmak, borçlulara yardım etmek, fakir bekarları evlendirmek için kullanıldı?

Seçenekler

A
I. Velid
B
Süleyman b. Abdülmelik
C
Ömer b. Abdülaziz
D
II. Yezid
E
Hiflâm b. Abdülmelik
Açıklama:
Ömer b. Abdülaziz döneminde zekât verilecek Müslümanların sayısının azalması sebebiyle artan zekât ve vergi gelirlerinin bir kısmı esirleri kurtarmak, borçlulara yardım etmek, fakir bekarları evlendirmek için kullanıldı?

Soru 39

Hangi Emevi Sultanı döneminde idari ve mali açıdan ciddi problemler yaşanmış ve ülke iç isyanlarla çalkalanmıştır?

Seçenekler

A
Süleyman b. Abdülmelik
B
Ömer b. Abdülaziz
C
Hişâm b. Abdülmelik
D
II. Yezid
E
II. Velid
Açıklama:
II. Yezid döneminde fetihten ziyade ülke içi karışıklıklardan istifade ederek İslâm hâkimiyetine baş kaldıranları yeniden merkezî otoriteye bağlamak için askerî seferler düzenlendi.

Soru 40

Aşağıdaki hükümdarlardan hangisinin dönemi Emevî hanedanının üçüncü yükseliş devri olarak tanımlanır?

Seçenekler

A
I. Velid
B
Süleyman b. Abdülmelik
C
Ömer b. Abdülaziz
D
II. Yezid
E
Hişâm b. Abdülmelik
Açıklama:
Klasik kaynaklarda Hişâm dönemi Emevî hanedanının üçüncü yükseliş devri olarak tanımlanır. Önemli bir devlet adam› ve iyi bir idareci olan Hişâm, bütün
olumsuzluklara rağmen ülkede istikrarı bir dereceye kadar korudu.

Soru 41

Buhara ilk defa hangi tarihte kim tarafından fethedilmiştir?

Seçenekler

A
674- Ubeydullah b. Ziyâd
B
676-Haccâc b. Yusuf
C
705-Kuteybe b. Müslim
D
710-Kasım es-Sekafî
E
712-Tarık b. Ziyâd
Açıklama:
Mâverâünnehir’de tarihî bir şehir olan ve etrafındaki çöl ve bozkırlarda ciddi oranda Türk nüfusu barındıran Buhara ilk defa 674’de Muâviye’nin Horasan Valisi Ubeydullah b. Ziyâd tarafından fethedilmiştir. Doğru yanıt A seçeneğidir.

Soru 42

  • Abdülmelik b. Mervan'ın oğludur
  • Annesi bir cariye olduğu için halife olamamıştır
  • Daha çok Anadolu'ya yapılan seferlerde adı öne çıkmaktadır
  • 707 ve 708 yıllarında Bizans ordusunu iki defa yenerek Pozantıçevresi, Tuvâne ve Ammûriye ile Eskişehir’i fethetmiştir
  • Lakabı sarı çekirgedir
  • En önemli başarılarından birisi (713-714) Bizans döneminde stratejik öneme sahip Harekleia’yı (Ereğli)fethetmesidir
Yukarıda özellikleri sayılan kişi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Abbas b. Velid
B
Abdullah b. Abdülmelik
C
Mesleme b. Abdülmelik
D
Ömer b. Velid
E
Muhammed b. Kasım,
Açıklama:
Mesleme b. Abdülmelik Abdülmelik b. Mervan’ın oğludur. Sarı çekirge lakabıyla tanınır. Dört kardeşi halifelik yapmıştır. Diğer kardeşlerinden daha lâyık olmasına rağmen annesi bir cariye olduğu için halifeliği söz konusu olmamıştır. doğru yanıt C seçeneğidir.

Soru 43

I. Velidin yaptığı hangi icraat gelecekte islam dünyasında baskın olacak anlayışı oluşturan, dini zümrenin gelişimine katkıda bulunmuştur?

Seçenekler

A
Kütüphane yaptırması
B
Sağlıklı olmayan kişilere birer hizmetçi tayin etmesi
C
Fakir ve muhtaçlara aylık bağlaması
D
Cami ve köprüler yaptırması
E
Bilginlere kötü davranan valiyi görevden alarak yerine dindar Ömer b. Abdülaziz’i getirmesi
Açıklama:
Kültür başlkenti olan Medine’de bilginlere zalimane davranan vali Hişam b. İsmail’i görevden alarak yerine dindarlığıyla meşhur amcasının oğlu Ömer b. Abdülaziz’i getirdi. Bu tutumuyla, hanedanın yıkılması için çalışan muhalif hiziplere karşı gelecekte İslâm dünyasında baskın olacak anlayışı oluşturan dinî zümrenin gelişimine katkıda bulundu. Doğru yanıt E seçeneğidir.

Soru 44

Süleyman b. Abdülmelik' valiliği döneminde hangi şehri kurmuş ve yönetim merkezi yapmıştır?

Seçenekler

A
Cündifilistin
B
Kudüs
C
Remle
D
Horasan
E
Cürcân
Açıklama:
Süleyman 704’te babası Abdülmelik tarafından ağabeyi Velid’in ardından ikinci veliaht olarak atandı. Daha sonra üstlendiği Cündifilistin valiliği esnasında Kudüs’e yaklaşık 45 km. uzaklıkta yönetim merkezi yaptığı Remle şehrini kurdu. Doğru yanıt C seçeneğidir.

Soru 45

Süleyman b. Abdülmelik dönemininde İstanbul kim tarafından kuşatılmıştır?

Seçenekler

A
I. Velid
B
Mesleme b. Abdülmelik
C
Eyyûb b. Süleyman
D
Ömer b. Abdülaziz
E
Davud b. Süleyman
Açıklama:
Süleyman b. Abdülmelik döneminin en önemli olayı kardeşi Mesleme b. Abdülmelik tarafından gerçekleştirilen İstanbul kuşatmasıdır. Doğru yanıt B seçeneğidir.

Soru 46

Mevali nedir?

Seçenekler

A
Arap olmayan Müslümanlara verilen ad
B
Emevilerde halifeye verilen ad
C
Müslüman olmayanlardan alına vergi
D
Bizanslıların icat ettiği top
E
Emevilerde tahta çıkış törenine verilen ad
Açıklama:
Mevali İlk İslâm fetihlerinin ardından kendi istekleriyle Müslüman olan,çoğunluğunu çoğunluğunu doğuda İranlılar ve Türklerin, Kuzey Afrika ve Endülüs'te Berberîlerin, Mısır'da Kıbtîlerin oluşturduğu Arap olmayan Müslümanları ifade etmek için kullanılan terimdir. Doğru yanıt A seçeneğidir.

Soru 47

Hişam b. Abdülmelik için hangisi söylenemez?

Seçenekler

A
Divan defterlerini yeniden tanzim ettirmiştir
B
Horasandaki yazışmalarda Farsçayı benimsemiştir
C
Berid teşkilatını yeniden düzenlemiştir
D
Hilâfet merkezini Dımaşk'tan Rusâfe şehrine nakletmiştir
E
Sâhibüşşurtayı yalnız suçluların takibiyle görevlendirmiştir
Açıklama:
Hişâm divan defterlerini yeniden tanzim ettirerek Horasan’daki yazışmaları Farsça yerine Arapça tutturmuştur. Bu nedenle. Doğru yanıt B seçeneğidir.

Soru 48

Suriye Hac yolu üzerinden Humeymeye gelmesiyle ve Emevilere karşı oluşacak muhalefet haraketinin başlamasına neden olan kişi kimdir?

Seçenekler

A
Ali b. Abdullah
B
Ebû Hâşim
C
Muhammed b. Ali b. Abdullah
D
Hidaş
E
İmam İbrahim
Açıklama:
Abdullah’ın oğlu Ali de babasının siyasetini takip etmiş, ancak I. Velid tarafından baskıya uğrayınca Dı maşk’ı terk ederek, Suriye hac yolu üzerinde bulunan Humeyme’ye gitmeye mecbur olmuştu (714). Ali b. Abdullah’ın Humeyme’ye gelmesi Emevîlere karşı oluşacak en büyük muhalefet hareketinin önemli bir adımı oldu. Doğru yanıt A seçeneğidir.

Soru 49

II. Mervan için hangisi söylenemez?

Seçenekler

A
7 Aralık 744'te Halife olmuştur
B
Annesi Kürt asıllı bir cariyedir
C
Babası El-Cezire ve Irmîniye valiliği yapmıştır
D
732’de Halife Hişâm tarafından El-Cezire ve Irmîniye ve Azerbaycan valiliğine atanmıştır
E
Hilafeti döneminde merkez Şam olmuştur
Açıklama:
Gücünü Kuzey Arabistan kökenli kabilelerden alan II. Mervan, hilâfet merkezini Şam’dan bunların çoğunlukta olduğu Harran’a taşımak zorunda kaldı. Doğru yanıt E seçeneğidir.

Soru 50

747 tarihinde Emevilere karşı Abbasi isyanın başlatan kişi kimdir?

Seçenekler

A
Nasr b. Seyyar
B
Ebu Müslim El-Horasani
C
Ebü'l- Abbas es Seffah
D
Abdullah b. Ali
E
Ebu Halid ibn Hubeyre
Açıklama:
Horasan’daki Emevîlere muhalif unsurları bir araya getiren ve bilhassa İranlı mevalî tarafından desteklenen Ebû Müslim el-Horasânî; 747 Haziran’ında siyah bayrağı açarak Abbasî isyanını başllatmıştır. Doğru yanıt B seçeneğidir.

Soru 51

l. Velid Emevi tahtına hangi tarihte çıkmıştır?

Seçenekler

A
697
B
699
C
701
D
703
E
705
Açıklama:
Abdülmelik’in vefatı üzerine (8 Ekim 705) Velid Emevî tahtına çıktı.

Soru 52

Aşağıdakilerden hangisi Velid b. Abdülmelik zamanında fethedilen yerlerden değildir?

Seçenekler

A
Kuzey Afrika
B
Hindistan
C
Anadolu
D
İspanya
E
Bizans
Açıklama:
Bizans seferleri Velid b. Abdülmelik zamanında yapılmamıştır. Kardeşi Süleyman b. Abdülmelik zamanında yapılmıştır. Doğru yanıt E'dir.

Soru 53

Sâsânîler döneminde İran’da ve Orta Asya’da soylular sınıfına verilen ad, aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Habîbî
B
Ammûriye
C
Derbend
D
Dihkan
E
Belha
Açıklama:
Sâsânîler döneminde İran’da ve Orta Asya’da, sayıları hiç de az olmayan soylular sınıfına dihkan denilirdi. Ortaçağ’daki bazı İslâm devletlerinin idari örgütlerinde de köy reisi, şehir ve yöre beyi anlamında da kullanılıyordu. Doğru yanıt D'dir.

Soru 54

Orta Asya’da İslâm hakimiyetini kuran Velid zamanının ünlü komutanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Muaviye
B
Haccac
C
Kuteybe
D
Tarik b. Ziyad
E
Mervan
Açıklama:
Doğru yanıt C'dir.

Soru 55

Toros ve Amanos dağlarında yaşayan ve Bizans İmparatorluğuna asker olarak hizmet veren Hırıstiyan topluluğun adı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Cerâcime
B
Magribi
C
Berberi
D
Mervanî
E
Ifrîkiye
Açıklama:
Doğru yanıt A'dır. Toros ve Amanos dağlarında yaşayan ve Bizans İmparatorluğuna asker olarak hizmet veren Hırıstiyan topluluğu Cerâcimelerdir.

Soru 56

Kuzey Afrika’dan sonradan kendi adıyla anılan boğazı geçerek İspanya seferini gerçekleştiren ünlü komutanın adı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Musa b. Nusayr
B
Kuteybe b. Müslim
C
Tarık b. Ziyâd
D
Muhammed b. Kasım es-Sekafî
E
Mesleme b. Abdülmelik
Açıklama:
Doğru yanıt C'dir. Tarîf’in başarılı bir seferden sonra bol miktarda ganimetle geri dönmesi üzerine, Tanca Valisi Tarık b. Ziyâd’ı, çoğunluğu Berberîlerden oluşan 7000 kişilik bir ordunun başında İspanya seferine çıkardı. Tarık, adını o günden beri kendisine nispet edilen karaya çıktığı yerdeki kayalıklardan (CebeliTarık) alan boğazı geçerek Algeciras’e (el-Cezîretü’l-hadrâ) hâkim oldu (28 Nisan 711).

Soru 57

Süleyman b. Abdülmelik döneminin en önemli olayı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
İspanya’nın fethi
B
İstanbul’un kuşatılması
C
Latin harfleriyle sikke basılması
D
Emeviyye Camiinin inşası
E
Hindistan’ın ele geçirilişi
Açıklama:
Doğru yanıt B'dir. Süleyman b. Abdülmelik döneminin en önemli olayı kardeşi mesleme b. Abdülmelik tarafından gerçekleştirilen İstanbul kuşatmasıdır.

Soru 58

Aşağıdakilerden hangisi Ömer b. Abdülaziz zamanında yapılanlardan biri değildir?

Seçenekler

A
Halka zulmeden ve yolsuzluklara adı karışan valileri ve bürokratları görevlerinden almak
B
Süryanice tıp kitaplarının Arapça’ya tercümesini yaptırtmak, hadisleri toplatmak
C
Hz. Ömer’in yönetimle ilgili karar ve icraatleriyle ilgili belgeleri toplamak
D
Arap olmayan ama İslâmiyeti benimsemiş olan toplumları vergilendirmek
E
Hükümdarlık merasim ve protokollerini ortadan kaldırarak halkın içinde yaşamaya başlamak
Açıklama:
Doğru yanıt D'dir. Ömer b. Abdülaziz işbaşına gelir gelmez devletin toplumsal temellerini sağlamlaştırmaya ve tabanda meydana gelen bölünmüşlükleri gidermeye çalıştı. Halkın destek ve sevgisini kazandı. Ömer b. Abdülaziz, Emevîlerin ilk dönemlerinden itibaren İslâm’ı kabul ettikleri halde ikinci sınıf vatandaş muamelesi gören mevaliyi Arap asıllı Müslümanlarla eşit kabul etti. Ülkedeki gayri Müslimlerin ihtidâsı için büyük gayret sarf etti, davet mektupları ve tebliğ heyetleri göndererek onları İslâm’a çağırdı.

Soru 59

Emevîlere karşı Abbasî propagandasının ve yer altı faaliyetlerinin merkezi olan şehir, aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kûfe
B
Rabat
C
Medine
D
Halep
E
Buhara
Açıklama:
Doğru yanıt A'dır. Emevîlere karşı Abbasî propagandasının ve yer altı faaliyetlerinin yürütüldüğü merkez Kûfe'ydi.

Soru 60

Emevî saraylarının en önemlisi olan Velid b. Yezid’in yaptırdığı sarayın adı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kuseyr Amra
B
Hırbetü’l Mefcer
C
Kubbetü’s Sahra
D
Muşattâ
E
Kasr-ı Emeviyye
Açıklama:
Doğru yanıt D'dir.

Soru 61

Aşağıdakilerden hangisi Emevi Devleti’nin çöküş sebeplerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Katı bir Arap ırkçılığını benimsemeleri
B
Medine’nin işgal edilmesi, Kâbe’nin kuşatılması
C
Merkezden uzakta İspanya’da Endülüs Emevi Devleti’nin kurulması, böylece çift başlı bir yönetimin ortaya çıkması
D
Hazreti Ali yanlılarını, muhalifleri çok sert usullerle bastırmaları, Hz. Hüseyin’in şehit edilmesi
E
Hilâfetteki liyakat esasını değiştirip babadan oğula geçen bir saltanatı oluşturmaları
Açıklama:
Doğru yanıt C'dir. Endülüs Emevi Devleti’nin kurulması, Emevi Devleti’nin çöküşünü hazırlayan sebeplerden biri değildir.

Soru 62

Velid, İslam tarihinin kaçıncı büyük fetih harekâtını başlatmıştır?

Seçenekler

A
1.
B
2.
C
3.
D
4.
E
5.
Açıklama:
İslâm tarihinin ikinci büyük fetih harekâtını başlattı.

Soru 63

Aşağıdakilerden hangisi Velid'in ikinci fetih harekatında yer almayan ülkedir?

Seçenekler

A
Hazar ülkesi
B
İngiltere
C
İspanya
D
Anadolu
E
Kuzey Afrika
Açıklama:
Bu dönemde fetihler Hazar ülkesi, Orta Asya ve Hindistan, Kuzey Afrika ve İspanya ile Anadolu üzerinde yoğunlaştı.

Soru 64

Aşağıdakilerden hangisi Emevi Devletini en geniş sınırlara ulaştıran komutanlardan biri değildir?

Seçenekler

A
Mesleme b. Abdülmelik
B
Kuteybe b. Müslim
C
Abdülaziz
D
Muhammed b. Kasım es-Sekafî
E
Tarık b. Ziyâd
Açıklama:
Başta Velid’in kardeşi Mesleme b. Abdülmelik olmak üzere Kuteybe b. Müslim, Muhammed b. Kasım es-Sekafî, Musa b. Nusayr ve Tarık b. Ziyâd gibi İslâm tarihinin ünlü komutanları Emevî Devleti’ni en geniş sınırlara ulaştırdılar.

Soru 65

Aşağıdakilerden hangisi Maveraünnehir'de tarihi bir şehir olan Buhara şehrini ilk kez fetheden komutandır?

Seçenekler

A
Ubeydullah b. Ziyâd
B
Tarık b. Ziyad
C
Mesleme b. Abdülmelik
D
Kuteybe b. Müslim
E
Musa b. Nusayr
Açıklama:
Mâverâünnehir’de tarihî bir şehir olan ve etrafındaki çöl ve bozkırlarda ciddi oranda Türk nüfusu barındıran Buhara ilk defa 674’de Muâviye’nin Horasan Valisi Ubeydullah b. Ziyâd tarafından fethedildi.

Soru 66

Kuteybe, Beykent'i aşağıdakilerden hangi tarihte fethetmiştir?

Seçenekler

A
704
B
705
C
706
D
707
E
708
Açıklama:
Bunun üzerine geri dönen Kuteybe, bir ay süren kuşatmadan sonra bu defa şehri savaşla fethederek çok miktarda ganimet elde etti (706).

Soru 67

Aşağıdakilerden hangisi Buhara'nın fethinde Kuteybe'nin istediği şartlardan birisi değildir?

Seçenekler

A
Buhara'ya medrese yapılması
B
Kendisine askerî yardım yapılması
C
Vergi ödenmesi
D
Şehirdeki evlerin yarısının Müslüman fatihlere bırakılması
E
Kaleye Müslüman muhafızlar yerleştirilmesi
Açıklama:
Kendisine askerî yardım yapılması, vergi ödenmesi, şehirdeki evlerin yarısının Müslüman fatihlere bırakılması ve kaleye Müslüman muhafızlar
yerleştirilmesi şartlarıyla şehri teslim aldı (709).

Soru 68

Semerkand'ı fethinde Kuteybe'nin ordusunda aşağıdakilerden hangi halktan asker yoktur?

Seçenekler

A
Arap
B
Harizmli
C
Buharalı
D
Horasanlı
E
Türk
Açıklama:
Semerkant’ın fethi için hazırlanan orduda Arap, Harizmli, Buharalı ve Horasanlı askerler vardı.

Soru 69

Kuteybe, Orta Asya seferini aşağıdakilerden hangi nedenle durdurmuştur?

Seçenekler

A
Asker sayısının azalması
B
Haccâc'ın vefatı üzerine
C
Maddi yetersizlikler nedeniyle
D
Ordunun moral bozukluğu nedeniyle
E
Ordusunun dağılması nedeniyle
Açıklama:
Kuteybe Orta Asya’ya doğru fütuhatını sürdürürken en büyük destekçisi Haccâc’ın vefat haberini alınca (Haziran 714) seferlerini durdurdu.

Soru 70

Kuteybe son seferini aşağıdakilerden hangi şehre yapmıştır?

Seçenekler

A
Kaşgar
B
Şiraz
C
Semerkand
D
Buhara
E
Fergana
Açıklama:
Kuteybe’nin son seferi Çin sınırlarına en yakın şehir olan Kâşgar’dı (715).

Soru 71

Babası tarafından çöle gönderilmediğinden açık ve düzgün konuşamayan, halife olduğunda Arapça gramer hocası tutan Emevi halifesi kimdir?

Seçenekler

A
Velid b. Abdülmelik
B
Süleyman b. Abdülmelik
C
Ömer b. Abdülaziz
D
Yezid b. Abdülmelik
E
Hişam b. Abdülmelik
Açıklama:
Abdülmelik çok sevdiği Velid’i iyi yetiştirmek istemiş, ancak yanından ayrılmasını da arzu etmemişti. Bundan dolayı Arapça dil kurallarını ve gramer inceliklerini öğrenmesi için Velid’i çöle göndermeyerek eğitim ve öğretimini sarayda alması için çaba gösterdi. Velid’in konuşurken fazla dilbilgisi hatası yaptığını görünce çöle göndermediğine pişman olmuştu. Açık ve düzgün konuşamayan Velid halife olunca Arapça gramer hocası tutarak bu eksikliğini gidermeye çalışmıştı. Doğru yanıt “A” şıkkıdır.

Soru 72

Hazar ülkesi, Orta Asya ve Hindistan, Kuzey Afrika ve İspanya ile Anadolu üzerinde yoğunlaşan İslâm tarihinin ikinci büyük fetih harekâtını hangi Emevi halifesi başlatmıştır?

Seçenekler

A
Hişam b. Abdülmelik
B
Ömer b. Abdülaziz
C
Süleyman b. Abdülmelik
D
Velid b. Abdülmelik
E
Yezid b. Abdülmelik
Açıklama:
Velid babasının bıraktığı yerden icraatları sürdürdü. Başta Irak genel valisi Haccâc b. Yusuf olmak üzere bu yeniden yapılandırmaya katkıda bulunanları görevlerinde bırakarak İslâm tarihinin ikinci büyük fetih harekâtını başlattı. Bu dönemde fetihler Hazar ülkesi, Orta Asya ve Hindistan, Kuzey Afrika ve İspanya ile Anadolu üzerinde yoğunlaştı. Doğru yanıt “D” şıkkıdır.

Soru 73

İslam tarihinde yeni bir fetih hareketi başlatacak olan Velid b. Abdülmelik hangi yıl Emevi halifesi olmuştur?

Seçenekler

A
690
B
695
C
700
D
705
E
710
Açıklama:
Babası Abdülmelik’in vefatı üzerine (8 Ekim 705) Velid Emevî tahtına çıktı. Doğru yanıt “D” şıkkıdır.

Soru 74

Emevi halifesi Velid b. Abdülmelik zamanında Orta Asya seferlerini yöneten komutan kimdir?

Seçenekler

A
Haccâc b. Yusuf
B
Tarık b. Ziyad
C
Kuteybe b. Müslim
D
Musa b. Nusayr
E
Mesleme b. Abdülmelik
Açıklama:
Velid zamanında Asya fetihleri Irak valisi Haccâc b. Yusuf tarafından yönetiliyordu. Ülkedeki iç karışıklıkların durulmasında önemli rol oynayan Haccâc, Velid’in işbaşına geldiği yıl Kuteybe b. Müslim’i Horasan valiliğine tayin etti. Doğru yanıt “C” şıkkıdır.

Soru 75

Emevi halifesi Velid b. Abdülmelik zamanında Sind’in fethi ile görevlendirilen komutan kimdir?

Seçenekler

A
Kuteybe b. Müslim
B
Haccâc b. Yusuf
C
Tarık b. Ziyad
D
Muhammed b. Yusuf es-Sekafî
E
Musa b. Nusayr
Açıklama:
Haccâc Fars bölgesinin merkezi Şîraz’daki öncü kuvvetlerinin başına getirdiği akrabası Muhammed b. Yusuf es-Sekafî’yi daha sonra Sind’in fethiyle görevlendirdi. Doğru yanıt “D” şıkkıdır.

Soru 76

Emevi halifesi Velid b. Abdülmelik zamanında Anadolu’ya yapılan seferlerde adı en çok öne çıkan komutan hangisidir?

Seçenekler

A
Mesleme b. Abdülmelik
B
Abbas b. Velid
C
Abdullah b. Abdülmelik
D
Ömer b. Velid
E
Muhammed b. Yusuf es-Sekafî
Açıklama:
Velid zamanında Anadolu’ya yapılan seferlerde özellikle Mesleme b. Abdülmelik adı öne çıkar. Doğru yanıt “A” şıkkıdır.

Soru 77

Halife Velid b. Abdülmelik zamanında Kuzey Afrika’nın fethini tamamlayan Emevi valisi kimdir?

Seçenekler

A
Muhammed b. Yusuf es-Sekafî
B
Haccâc b. Yusuf
C
Tarık b. Ziyad
D
Kuteybe b. Müslim
E
Musa b. Nusayr
Açıklama:
I. Velid halife olunca İfrîkıye ve Mağrib’i doğrudan hilâfet merkezine bağlı ayrı bir eyalet haline getirdi. Kuzey Afrika ve İspanya fetihlerinde etkin rol oynayan Musa b. Nusayr’dan valilik görevini sürdürmesini istedi. Mağrib-i Evsat’ın fethini tamamlayarak bölgede istikrarı sağlayan Musa, Berberi kabilelerin merkezi Tanca’ya kadar ulaştı. Mağrib-i Aksâ’yı fethetmek için harekete geçen (706) Musa, iki yıl içerisinde Sebte hariç Kuzey Afrika’nın tamamı Müslüman egemenliği altına alındı. Doğru yanıt “E” şıkkıdır.

Soru 78

İspanya’nın fethini başlatan Tarık b. Ziyad ve ordusunun yarımadaya ayak bastığı yıl hangisidir?

Seçenekler

A
705
B
708
C
710
D
711
E
713
Açıklama:
Musa b. Nusayr, Tanca Valisi Tarık b. Ziyâd’ı, çoğunluğu Berberîlerden oluşan 7000 kişilik bir ordunun başında İspanya seferine çıkardı. Tarık, adını o günden beri kendisine nispet edilen karaya çıktığı yerdeki kayalıklardan (CebeliTarık) alan boğazı geçerek Algeciras’e (el-Cezîretü’l-hadrâ) hâkim oldu (28 Nisan 711). Doğru yanıt “D” şıkkıdır.

Soru 79

Emevi halifesi Süleyman b. Abdülmelik zamanındaki İstanbul kuşatması hangi yıl başlamıştır?

Seçenekler

A
711
B
715
C
716
D
717
E
718
Açıklama:
Süleyman iktidara gelince I. Velid zamanında başlatılan sefer hazırlıklarını hızlandırdı. Hazırlıkları yerinde görmek ve orduyu yolcu etmek için Bizans’a yönelik seferlerde üs olarak kullanılan Halep yakınlarındaki Dâbık’a geldi. Ardından yaklaşık 100.000 kişilik ordunun başına Bizans cephesinin ünlü kumandanlarından kardeşi Mesleme’yi getirerek Eylül 715’te buradan yola çıkardı. Mesleme, Abydos (Nara) Burnu’na yönelip Çanakkale Boğazı’ndan Trakya’ya geçerek İstanbul’u kuşattı (Ağustos 716). Doğru yanıt “C” şıkkıdır.

Soru 80

Ömer b. Abdülaziz hangi yıl Emevi halifesi olmuştur?

Seçenekler

A
715
B
716
C
717
D
718
E
719
Açıklama:
Süleyman b. Abdülmelik’in vefatı üzerine halife ilan edilmek istenen Ömer b. Abdülaziz, bilgisi dışında kendisine verilen bu görevden affını istedi. Ancak biat törenine katılanların ısrarları üzerine kabul etmek zorunda kaldı (22 Eylül 717). Doğru yanıt “C” şıkkıdır.

Soru 81

Emevî halifelerinin altıncısı olan Velid hangi yılda doğmuştur?

Seçenekler

A
672
B
673
C
674
D
675
E
676
Açıklama:
Emevî halifelerinin altıncısı olan Velid 672’de Medine’de doğdu.

Soru 82

Buhara ilk defa 674’de aşağıdakilerden hangisi tarafından fethedilmiştir?

Seçenekler

A
Muhammed b. Kasım es-Sekafî
B
Kuteybe b. Müslim
C
Ubeydullah b. Ziyâd
D
Abdülmelik b. Mervan
E
Tarık b. Ziyâd
Açıklama:
Mâverâünnehir’de tarihî bir şehir olan ve etrafındaki çöl ve bozkırlarda ciddi oranda Türk nüfusu barındıran Buhara ilk defa 674’de Muâviye’nin Horasan Valisi Ubeydullah b. Ziyâd tarafından fethedildi.

Soru 83

707 ve 708 yıllarında Bizans ordusunu iki defa yenerek Pozantı çevresi, Tuvâne ve Ammûriye ile Eskişehir’i fetheden aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Muhammed b. Kasım es-Sekafî
B
Kuteybe b. Müslim
C
Haccâc b. Yusuf
D
Abdülmelik b. Mervan
E
Mesleme b. Abdülmelik
Açıklama:
Bu bölgede ilerleme imkânı elde edemeyen Mesleme tekrar iç Anadolu’ya yöneldi. 707 ve 708 yıllarında Bizans ordusunu iki defa yenerek Pozantı çevresi, Tuvâne ve Ammûriye ile Eskişehir’i fethetti.

Soru 84

Süleyman b. Abdülmelik ne zaman halife oldu?

Seçenekler

A
Aralık 713
B
Ocak 714
C
Şubat 715
D
Mart 716
E
Nisan 717
Açıklama:
I. Velid vefat ettiğinde Remle’de bulunan Süleyman, Kudüs’te biat alarak halife oldu (Şubat 715).

Soru 85

Mesleme İstanbul’u ne zaman kuşattı?

Seçenekler

A
Kasım 713
B
Ekim 714
C
Eylül 715
D
Ağustos 716
E
Temmuz 717
Açıklama:
Mesleme, Maraş üzerinden Afik’e geçip kışı orada geçirdi. Baharda Ammûriye üzerinden yoluna devam ederek Sardes ve Bergama’yı fethetti. Abydos (Nara) Burnu’na yönelip Çanakkale Boğazı’ndan Trakya’ya geçerek İstanbul’u kuşattı (Ağustos 716)

Soru 86

Ömer b. Abdülaziz ne zman halife oldu?

Seçenekler

A
21 Ağustos 716
B
22 Eylül 717
C
23 Ekim 718
D
24 Kasım 719
E
25 Aralık 720
Açıklama:
Süleyman b. Abdülmelik’in vefatı üzerine halife ilan edilmek istenen Ömer b. Abdülaziz, bilgisi dışında kendisine verilen bu görevden affını istedi. Ancak biat törenine katılanların ısrarları üzerine kabul etmek zorunda kaldı (22 Eylül 717).

Soru 87

Ömer b. Abdülaziz, 5 veya 10 fiubat 720 günü nerede vefat etti?

Seçenekler

A
Medine
B
Darende
C
Lazkiye
D
Dımaşk
E
Deyrsem’ân
Açıklama:
Önceki Emevî halifelerinin terk ettikleri İslâmî ilkelere bağlı hareket etme ve toplum menfaatini önde tutma anlayışını yeniden uygulamaya koyan Ömer b. Abdülaziz, 5 veya 10 fiubat 720 günü Humus’a bağlı Deyrsem’ân’da vefat etti.

Soru 88

Yezid b. Abdülmelik hangi yılda doğmuştur?

Seçenekler

A
690-691
B
691-692
C
692-693
D
694-695
E
696-697
Açıklama:
71’de (690-691) Şam’da doğan Yezid’in babası Abdülmelik, annesi Yezid b. Muâviye’nin kızı Âtike’dir.

Soru 89

Hişâm b. Abdülmelik ne zaman tahta çıktı?

Seçenekler

A
Ocak 723
B
Şubat 724
C
Mart 725
D
Nisan 726
E
Mayıs 727
Açıklama:
Hişâm b. Abdülmelik hem fetihlerin hem de iç karışıklıkların çok yoğunlaştığı bir dönemde tahta çıktı (Şubat 724).

Soru 90

İlk Abbasi halifesi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ebû Müslim
B
Abdullah b. Muâviye
C
Ebû Halid İbn Hübeyre
D
Ebü’l-Abbas es-Seffâh
E
Abdullah b. Ali
Açıklama:
Bir süre sonra Küfe’yi ele geçiren Abbasî ihtilalinin önderleri Ebü’l-Abbas es-Seffâh'ı halife ilân ettiler (28 Kasım 749)

Soru 91

Emevi Devleti I.Velid döneminde yapılan fetihler hangi bölgede yoğunlaşmamıştır?

Seçenekler

A
Hazar ülkesi
B
Orta Asya
C
Hindistan
D
Doğu Afrika
E
İspanya
Açıklama:
Bu dönemde fetihler Hazar ülkesi, Orta Asya ve Hindistan, Kuzey Afrika ve İspanya ile Anadolu üzerinde yoğunlaştı.

Soru 92

Emevilerin Buhara seferi sırasında hangi şehrin İslam hakimiyetine girmesi Türklerin Kuteybe'ye karşı birlikte hareket etmesini sağlamıştır?

Seçenekler

A
Semerkant
B
Râmisen
C
Merveruz
D
Talekan
E
Firyab
Açıklama:
Kışı Merv’de geçiren Kuteybe baharda Buhara seferine çıktı. Nûmişkes ve Râmisen şehirlerini barışyoluyla fethetti. Bu iki şehrin İslâm hâkimiyetine girmesi, bölgedeki Türkleri Kuteybe’ye karşı birlikte harekete etmeye yöneltti.

Soru 93

Kısmi başarılar elde etmesine rağmen, Hazarların kuvvetli ve düzenli orduları karşısında toprak elde edemeyerek Anadolu’ya yönelen kumandan kimdir?

Seçenekler

A
Musa b. Nusayr
B
Kuteybe
C
Mesleme b. Abdülmelik
D
Ömer b. Abdülaziz
E
Tarık b. Ziyad
Açıklama:
Velid zamanında Anadolu’ya yapılan seferlerde özellikle Mesleme b. Abdülmelik adı öne çıkar. Babasının sağlığında Bizans cephesine kumandan tayin edilen (705) Mesleme, Misis bölgesinde bazı seferler yaptı. Ardından Kafkasların kuzeyinde Müslümanların rakibi durumundaki Hazar Devleti ile mücadeleye girişti. Kısmi başarılar elde etmesine rağmen, Hazarların kuvvetli ve düzenli orduları karşısında toprak elde edemedi; ganimet ve esirlerle yetinmek zorunda kaldı. Bu bölgede ilerleme imkânı elde edemeyen Mesleme tekrar İç Anadolu’ya yöneldi.

Soru 94

İspanya’da hüküm süren Vizigotlarla ilişkileri bozuk olan Sebte hâkimi Julianos’un teşviki, bölgedeki siyasal belirsizlik ve istikrarsızlık kimin İspanya’ya yönelmesine sebep olmuştur?

Seçenekler

A
Kuteybe
B
Mesleme b. Abdülmelik
C
Ömer b. Abdülaziz
D
Tarık b. Ziyad
E
Musa b. Nusayr'ı
Açıklama:
İspanya’da hüküm süren Vizigotlarla ilişkileri bozuk olan Sebte hâkimi Julianos’ın teşviki, bölgedeki siyasal belirsizlik ve istikrarsızlık Musa’nın İspanya’ya yönelmesine sebep oldu.

Soru 95

Kimin döneminde güneyli ve kuzeyli araplar arasındaki rekabet ve mücadele nasıl ortaya çıkmıştır?

Seçenekler

A
Musa b. Nusayr'ı
B
Kuteybe
C
Mesleme b. Abdülmelik
D
Süleyman b. Abdülmelik
E
Ömer b. Abdülaziz
Açıklama:
Velid, babası Abdülmelik’ten aldığı bürokratik mirası korurken, kardeşi Süleyman bunun tam tersini benimsedi. İşbaşına gelir gelmez çoğu Haccâc’ı n ekibinden olan vali ve komutanları görevlerinden alarak yerlerine yenilerini atadı. Bunlardan kendisinin tahta vâris olmasını engelleme teşebbüsüne katılarak ağabeyi Velid’i destekleyenleri cezalandırdı. Kurbanların başında Muhammed b. Kasım es-Sekafî, Kuteybe b. Müslim ve Musa b. Nusayr gibi bir önceki dönemin başarılı kumandan ve valileri geliyordu. Devlete büyük hizmeti olan kimseleri şahsi sebepler yüzünden cezalandırılması hatasına düşüldüğü Süleyman döneminde, iç siyasette ve bürokrasideki önemli değişiklikler yapılmasında Yezid b. Muhelleb etkin bir rol üstlendi. Yezid’in bu aktişiği devlet yönetiminde Yemenlilerin öne çıkmasını beraberinde getirdi. Bundan sonraki süreçte güneyli ve kuzeyli Araplar 174 İslam Tarihi ve Medeniyeti-I arasındaki rekabet ve mücadele Emevî Devleti’nin geleceğini etkileyen ana etkenlerden biri oldu.

Soru 96

Aşağıdakilerden hangisi Ömer b. Abdülaziz’in İslamiyetin hızla yayılması için uyguladığı politikalardan değildir?

Seçenekler

A
Gayri Müslimlere davet mektupları ve tebliğ heyetleri göndererek onları İslâm’a çağırdı.
B
Râşid halifeler dönemi anlayışını ihya ederek halkın destek ve sevgisini kazandı
C
Mevalîyi Arap asıllı Müslümanlarla eşit kabul etti
D
Ülkedeki gayri Müslimlerin ihtidâsı için büyük gayret sarf etti
E
Doğu Afrika ülkelerine yardımlarda bulundu
Açıklama:
Ömer b. Abdülaziz işbaşına gelir gelmez devletin toplumsal temellerini sağlamlaştırmaya ve tabanda meydana gelen bölünmüşlükleri gidermeye çalıştı. Râşid halifeler dönemi anlayışını ihya ederek halkın destek ve sevgisini kazandı.Ömer b. Abdülaziz, Emevîlerin ilk dönemlerinden itibaren İslâm’ı kabul ettiği halde ikinci sınıf vatandaş muamelesi gören mevalîyi Arap asıllı Müslümanlarla eşit kabul etti Ülkedeki gayri Müslimlerin ihtidâsı için büyük gayret sarf etti, davet mektupları ve tebliğ heyetleri göndererek onları İslâm’a çağırdı. Berberî kabilelerinin tamamı onun gayretleriyle Müslüman oldu. Horasan ve Mısır halkı kitleler halinde İslâm’agirdi. Mâverâünnehir’de ve Hindistan’da bazı mahallî hükümdarlar halklarıyla birlikte İslâmiyet’i kabul ettiler. Arap olmayan insanlar arasında İslâmiyet’in bu derece yayılmasında benimsemiş olduğu mevalî politikasının büyük etkisi oldu.

Soru 97

Aşadğıakileden hangisi mali alanda başarılı vergi reformu gerçekleştirmiştir?

Seçenekler

A
Musa b. Nusayr'ı
B
Kuteybe
C
Ömer b. Abdülaziz
D
Mesleme b. Abdülmelik
E
Süleyman b. Abdülmelik
Açıklama:
Malî alanda yaptığı düzenlemelerle de dikkat çeken Ömer b. Abdülaziz başarılı bir vergi reformu gerçekleştirdi. Fethedilen toprakların Müslümanların ortak mülkü olduğu düşüncesinden hareketle 100 (718-719) yılından itibaren haraç arazilerinin satışını yasakladı. Daha önce Müslümanlara satılmış olan bu türden araziler için toprak vergisi haraç, mahsul vergisi öşür olmak üzere iki vergiyi birlikte aldı. Emevî valileri, zimmîler arasında ihtida hareketinin hızlanması üzerine devletin cizye geliri azaldığı için mevalîden de cizye almaya başlamışlardı. Ömer b. Abdülaziz Müslüman olmanın cizyeyi düşürdüğü ilkesini yeniden yürürlüğe sokarak mevalîden haksız bir şekilde alınan bu vergiyi kaldırdı. Bütün valilerine emirler göndererek hangi ırk ve kökenden olursa olsun Müslüman olanların eşit olduğunu bildirdi. Ayrıca dinî bir esasa dayanmayan bütün vergileri de kaldırdı. Deniz ticaretiyle tarımı teşvik ederek sulama işlerine önem verdi. Vergilerin mahallinde harcanmasını istedi. Yeterli geliri olmayan bölgelere ek bütçe verdi. Malî sistemle ilgili olarak aldığı tedbirlerle güçlenen devlet hazinesini savaş yapmak veya isyanları bastırmak yerine halkın refah düzeyini yükseltmek için kullandı. Ticaretle uğraşanlar dışında herkese yeterli miktarda maaş bağlandı ve böylece ülkede muhtaç kimse kalmadı. Zekât verilecek Müslümanların sayısının azalması sebebiyle artan zekât ve vergi gelirlerinin bir kısmı esirleri kurtarmak, borçlulara yardım etmek, fakir bekârları evlendirmek için kurulan fonlara aktarıldı.

Soru 98

Emevilerin son halifelerinden hangisi döneminde askeri alanda kayda değer bir gelişme yaşanmamıştır?

Seçenekler

A
Velid b. Yezid
B
Musa b. Nusayr'ı
C
Ömer b. Abdülaziz
D
Süleyman b. Abdülmelik
E
Mesleme b. Abdülmelik
Açıklama:
Bizans ile kara ve denizde küçük çaplı mücadeleler olmuşsa da, Velid b. Yezid döneminde askerî alanda kayda değer bir gelişme olmadı.

Soru 99

747 yılında Abbasi isyanını kim başlamıştır?

Seçenekler

A
Abdullah b. Zübeyr
B
Ebû Müslim el-Horasânî
C
Tarık b. Zeydi
D
Ebu Said
E
Yezid b. Velid
Açıklama:
Horasan’daki Emevîlere muhalif unsurları bir araya getiren ve bilhassa İranlı mevalî tarafından desteklenen Ebû Müslim el-Horasânî; 747 Haziran’ında siyah bayrağı açarak Abbasî isyanını başlattı.

Soru 100

Aşağıdakiilerden hangisi Emevi Devleti’nin çöküş sebeplerinden değildir?

Seçenekler

A
Kuvvete dayanan ve babadan oğula veya aileden birine intikal eden saltanat uygulaması
B
Câhiliye dönemi alışkanlıklarının kabilecilik anlayaşının yeniden ortaya çıkartması
C
Arap olmayan tebaa, Arapların faydalandığı birtakım haklardan mahrum edilmesi
D
Emevî yöneticilerinin toplumu rahatsız eden bazı olayların içinde yer almış olmaları
E
Emevilerin ticari ilişkilerinde menfaatlerini ön planda tutması
Açıklama:
Emevî Devleti’nin Çöküş Sebepleri
Emevî Devleti’nin çöküşünü hazırlayan ve yıkılmasına sebep olan nedenleri son dönem halifelerine, özellikle de II. Mervan’a bağlamak doğru değildir. Çünkü 661- 750 yılları arasında hüküm süren Emevî hanedanının uzun ömürlü olmaması, kuruluşundan itibaren ortaya çıkan gelişmelerle doğrudan ilişkilidir. Genel kabul gören ve Emevîlerin tenkit edildikleri hususlardan da olan sebepler şu şekilde maddeleştirilebilir:
  1. Emevîler istişare temeline dayanan, ehliyeti esas alan, şûra ve biat esasları
etrafında kurumlaşan hilâfet sistemini değiştirdiler. Yerine kuvvete dayanan
ve babadan oğula veya aileden birine intikal eden saltanat uygulamasını getirdiler.
Böylece ıslâm’ın ön gördüğü devlet reisliği, Arap asil sınıfına dayanan
hükümdarlığa dönüşerek, evrensel ıslâm devleti gitgide etnik unsura
dayalı bir hâle geldi. Böylece resmen olmasa da, fiilen mutlak verasete dayalı
bir hükümdarlığa dönüşen Emevî hilâfetinin meşruiyeti tartışılan bir ko nu oldu. Emevîlere karşı oluşan fiiî, Zübeyrî ve Haricî muhalefet propagandaları
nı hilâfetlerinin meşru olmadığı iddiasına dayanarak yürüttüler. Emevî
Devleti’nin çöküşüyle sona eren meşruiyet fikrinin meyvelerini ise gizli propagandaları
nı çeyrek asır Hz. Ali evlâdı adına yürüten Abbasîler topladı.
  1. Hilâfetin yapısında meydana gelen bu önemli değişiklik ıslâmiyet’le ortadan
kaldırılmaya çalışılan, Câhiliye dönemi alışkanlığı kabilecilik anlayışının yeniden
ortaya çıkardı. Kabilelerarasında ıslâm’dan önce görülen rekabet ve
savaşlar ıslâm’la birlikte büyük çapta ortadan kalkmıştı. Ancak fetihlerden
sonra siyasî ve iktisadî menfaatler eski düşmanlıkları yeniden körükledi. Askerî
teşkilâtın kabile temeli üzerine oturması, kabile asabiyetiyle hareket
eden halifelerin iktidar hırslarıyla karşılıklı ve dönüşümlü olarak kabileleri
kullanmaları, bazen iki veliahtin tayini toplumun Kuzeyli-Güneyli ya da Mudarî-
Yemenî diye bölünmesini beraberinde getirdi. Bunun sonucunda kuzey
ve güney Arapları hiç kesilmeyen rekabet ve mücadelelerini Emevî iktidarı
üzerinden yürütmeye başladılar. Özellikle Emevî iktidarının temel dayanağı
Yemenli kabilelerin son dönemlerde devletin aleyhine dönmesi yıkı-
lışı çabuklaştırdı. Emevî hilafetinin meşru olmadığı iddiasına dayanan muhalefet
hareketlerinin gelişerek isyana dönüşmesinde de kabilecilik anlayışı etkin
bir rol üstlendi.
  1. Emevî Devleti’nin en karakteristik özelliği bir Arap devleti olmasıdır. Kuruluştan
itibaren bu özellik kendini hissettirmiş, ilerleyen yıllarda çok daha belirgin
bir şekilde katı bir ırkçılığa dönüşmüştür. Arapçılık taassubuyla, Müslüman
olsalar dahi Arap olmayan tebaa, Arapların faydalandığı birtakım haklardan
mahrum edildiler. Bu durum Arap olmayan unsurların Araplara bakış
açısını etkilemiş, zamanla da idareden nefret etmelerine sebep olmuştur. Bütün
bunlar mevalînin yönetim aleyhtarı bütün oluşumları desteklemesine ve
muhalefet hareketleri içerisinde yer almasına yol açmıştır. Haklarının verilmediğ
ini görerek yönetime muhalif güçleri desteklemeyi kendine prensip
edinen mevalînin en sonunda Abbasî davetine katılması, Emevîlerin yıkılması
nı amaçlayan bu hareketin sonuca ulaşmasına önemli katkı sağlamıştır.
  1. Emevî yöneticilerinin Müslümanların hafızalarında derin izler bırakan ve
toplumu rahatsız eden bazı olayların içinde yer almış olmaları, halkın idareden
soğumasını beraberinde getirmiştir. Başta Ali Evlâdı olmak üzere muhalişeri
çok sert usullerle bastırmaları, Hz. Hüseyin’in şehit edilmesi, Medine’nin
işgal edilmesi, Kâbe kuşatmaları gibi Müslümanların maşeri vicdanında
derin yaralar açan ve ayrılıklara sebep olan olaylar toplumla devletin arası
nın kapanmayacak şekilde açılmasına sebep olmuş ve fikrî ihtilaşara zemin
teşkil etmiştir.
  1. II. Velîd’in halifelikten hal`edilmesinde aile arasında ortaya çıkan iç mücadele Emevîler döneminde bir dönüm noktasıdır. Bu olayla, yıllardan beri Emevîlerin egemen olduğu ve iktidarlarının en büyük destekçisi Suriye ikiye
bölündü. Bunun üzerine II. Mervan Dımaşk’ın yerine Harran’ı hilâfet
merkezi yaptı.

Ünite 9

Soru 1

Aşağıdakilerden hangisi Hz. Osman zamanında alınmıştır?

Seçenekler

A
Sübeytula
B
Ferema
C
Bibays
D
Babilon
E
İskenderiye
Açıklama:
Sübeytula hariç diğerleri Hz. Ömer zamanında alınmıştır. Oysa Sübeytula Hz. Osman zamanında ele geçirilmiştir.

Soru 2

711’de İspanya’nın kapılarını ardına kadar müslümanlara açan savaşta ordunun komutanlığını kim yapmıştır?

Seçenekler

A
Tarık b. Ziyad
B
Velid b. Abdülmelik
C
Musa b. Nusayr
D
Tarif b. Malik
E
Abdülmelik b. Mervan
Açıklama:
Velid b. Abdülmelik Emevi Halifesi, Musa b. Nusayr Tarık b. Ziyad’ı komutanlığa getiren kişi, Tarif b. Malik Yeşil Ada’ya giden ordunun komutanı ve Abdülmelik b. Mervan ,Velid b. Abdülmelik’ten önceki Emevi Halifesidir. Musa b. Nusayr, fetih için uygun ortam olduğunu gördüğünde komutanlığa Tarık b. Ziyad’ı getirmiştir.

Soru 3

Endülüs Emevi Devleti kaç yılında kurulmuştur?

Seçenekler

A
711
B
714
C
716
D
750
E
756
Açıklama:
Endülüs Emevi Devleti 756 yılında I. Abdurrahman tarafından kurulmuştur.

Soru 4

Endülüs Emevi Devleti’nin kurucusu kimdir?

Seçenekler

A
I. Abdurrahman
B
Abdülaziz
C
Hüir b. Abdurrahman Es Sekafi
D
Eyub b. Habib El Lahmi
E
Semh b. Malik
Açıklama:
Abdülaziz Endülüs’ün resmi olmayan ilk valisi; Hüir b. Abdurrahman Es Sekafi ve Eyub b. Habib El Lahmi Abdülaziz’in halifeleri; Semh b. Malik Endülüs’ün ilk resmi valisidir. Endülüs ise 756 yılında I. Abdurrahman tarafından kurulmasıyla siyasi bir teşekkül olmuştur.

Soru 5

Aşağıdakilerden hangisi Musa b. Nusayr tarafından fethedilmiştir?

Seçenekler

A
Kastilla
B
Kurtuba
C
Elvira
D
Toledo
E
Kartaca
Açıklama:
Kastilla hariç diğer şıklarda yer alan yerler Tarık b. Ziyad tarafından fethedilmiştir. Kastilla yer alan yer Musa b. Nusayr tarafından fethedilmiştir.

Soru 6

Raconquista hareketinin ilk öncüsü kimdir?

Seçenekler

A
I. Alfonso
B
Eudes
C
Charles Martel
D
Kral Euric
E
Justinianos
Açıklama:
Eudes Fransa’da Aquitania dükü, Charles Martel Fransa Krallığı’nın üst düzey görevlilerinden biri, Kral Euric Vizigot Kralı. Justinianos Bizans İmparatoru’dur. I. Alfonso, Reconquista hareketinin ilk öncüsüdür.

Soru 7

Endülüs’ün ilk emiri kimdir?

Seçenekler

A
Abdurrahman b. Muaviye
B
Semih b. Malik
C
Abdülaziz
D
Velid b. Abdülmelik
E
Abdülmelik b. Mervan
Açıklama:
Semih b. Malik İlk resmi vali; Abdülaziz Resmi olmayan ilk vali,Velid b. Abdülmelik Emevi halifesi,Abdülmelik b. Mervan ,Velid b. Abdülmelik’ten önceki Emevi halifesidir. Abdurrahman b. Muaviye şıkkında yer alan isim, Emevi halifesi Hİşam’ın torunu, aynı zamanda da Endülüs’ün ilk emiridir.

Soru 8

Döneminde isyanların çok sık görüldüğü Emevi Halifesi kimdir?

Seçenekler

A
I. Hakem
B
II. Hişam
C
Abdülaziz
D
Velid b. Abdülmelik
E
Tarık b. Ziyad
Açıklama:
II. Hişam Huzur ve barışın en çok görüldüğü dönem,Abdülaziz Endülüs ‘ün ilk resmi olmayan valisi,Velid b. Abdülmelik Emevi halifesi ve Tarık b. Ziyad Ordu komutanıdır. İsyanların en çok görüldüğü dönem I. Hakem zamanıdır.

Soru 9

I- Endülüs’ün Fethi
II- Hz. Ömer’in İskenderiye’yi fethi
III- Endülüs Emevi Devleti’nin kuruluşu
IV- Kurtuba Ulu Camii’nin inşasına başlanması
V- Şakıya b. Abdülvahid İsyanı
Yukarıdaki olayların kronolojik sıralaması nasıl olmalıdır?

Seçenekler

A
II- I- III-V- IV
B
I- II- III- IV- V
C
V- III. I- II- IV
D
III- I- II- V- IV
E
IV- II- I- III- V
Açıklama:
Endülüs’ün fethi, 711; Hz. Ömer’in İskenderiye’yi fethi, 642; Endülüs Emevi Devleti’nin kuruluşu, 756; Kurtuba Ulu Camiinin inşasına başlanması, 786 ve Şakıya B. Abdülvahid İsyanı 769 yılındadır.

Soru 10

Endülüs’te en karışık, en huzursuz ve devlet otoritesinin zayıfladığı dönemler hangi emir zamanında başlamıştır?

Seçenekler

A
Muhammed
B
I. Hakem
C
I. Abdurrahman
D
II. Abdurrahman
E
III. Abdurrahman
Açıklama:
En çok isyanın görüldüğü dönem, I. Hakem zamanı, Huzur ve barış dönemi I. Abdurrahman zamanı, Ülkesine düğün günleri diye anılan dönemi yaşatan kişi II. Abdurrahman, Tarım, ticaret ve sanayide en üst noktaya gelinen dönem, III. Abdurrahman dönemidir. Soruda bahsi geçen dönemi başlatan kişi ise Muhammed’dir.

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi Musa zamanında Müslümanların eline geçen bir şehirdir?

Seçenekler

A
Tanca
B
Ferema
C
Bilbays
D
Babilon
E
Suriye
Açıklama:
Musa Berberilerin merkezi olan Tanca’yı ele geçirmek için komutanı ve azatlı kölesi Tarık b Ziyad’ı gönderdi ve şehir 708 yılında Müslümanların eline geçti.

Soru 12

Musa b. Nusayr, Emevi Halifesi Velid b. Abdulmelik’e mektup yazarak, hangi ülkeyi fethetmek için izin istedi?

Seçenekler

A
Irak
B
İspanya
C
Afrika
D
Tunus
E
Fas ve Moritanya
Açıklama:
b. Nusayr, Kuzey Afrika’nın ardından sıranın İspanya’ya geldiğini düşünmeye başlamıştı. Buranın Müslümanlar için en elverişli yer olduğunu düşünmekteydi.

Soru 13

Endülüs’te valiler dönemi kaç yıl sürmüştür?

Seçenekler

A
42 yıl
B
50 yıl
C
70 yıl
D
90 yıl
E
100 yıl
Açıklama:
Endülüs’te valiler dönemi 714-756 yılları arasındaki dönemdir. Toplam 42 yıl sürmüştür.

Soru 14

Endülüs’te fetih hareketlerini Pireneler’in ötesine götürmek isteyen ilk vali kimdir?

Seçenekler

A
Musa
B
Abdülaziz
C
Eyub
D
Abdülmelik
E
Semh
Açıklama:
Semh b. Malik döneminde fetih hareketi Pireneler’in ötesine Fransa’ya kadar ilerlemiş, ancak sonraki savaşta şehit düşmüştür.

Soru 15

Valiler döneminde Hristiyanların güçlenme nedeni nedir?

Seçenekler

A
Hıristiyanların yeni güçler kazanması
B
Hıristiyanların haçlı seferi düzenlemeleri
C
Hıristiyanların diğer İslam devletleriyle iş birliği yapmaları
D
Hıristiyanların teknoloji ve ilimde ilerlemeleri
E
Müslümanların birbirleriyle yaptığı kavgalarda zayıf düşmeleri
Açıklama:
Valiler döneminde Müslümanlar birbirleriyle gereksiz kavga ve mücadele ederek zayıf düşmüşler ve Hristiyanların güçlenmesi için ortam hazırlamışlardır.

Soru 16

Endülüs’te emirliği (Endülüs Devleti) kim kurmuştur?

Seçenekler

A
I. Abdurrahman
B
II. Abdurrahman
C
Şekya
D
Hişam
E
Ziryab
Açıklama:
I.Abdurrahman Endülüs valisi Yusuf ile girdiği Musarra savaşını kazandıktan sonra 756 yılında Endülüs Emevi Devleti de başlamış oldu.

Soru 17

Emir kime denir?

Seçenekler

A
Abbasi komutanına
B
Emevi Komutanına
C
Fatımı devlet yöneticisine
D
Endülüs valisine
E
Endülüs devlet yöneticisine
Açıklama:
Endülüs hükümdarlarına emir denilmektedir.

Soru 18

Endülüs’te Müslümanların hilafet dönemi kaç yıl sürmüştür?

Seçenekler

A
102 yıl
B
150 yıl
C
200 yıl
D
250 yıl
E
300 yıl
Açıklama:
Endülüs’te hilafet dönemi 929’da başlayıp 1031 yılında sona ermiştir.

Soru 19

Kendisini halife ilan eden Endülüs emiri kimdir?

Seçenekler

A
I. Abdurrahman
B
II. Abdurrahman
C
III. Abdurrahman
D
Hişam
E
II. Hakem
Açıklama:
III.Abdurrahmana kadar Endülüs hükümdarlarına emir denilmekteydi. Kuzey Afrika’dan bastıran Fatımilerin halifelik iddiaları Endülüs’ü zorlayunca 929’da III.Abdurrahman kendisini halife ilan etti.

Soru 20

Endülüs’ün en parlak dönemi hangi hükümdar döneminde olmuştur?

Seçenekler

A
I. Abdurrahman
B
II. Abdurrahman
C
III. Abdurrahman
D
Hişam
E
II. Hakem
Açıklama:
Başkent Kutuba’nın dünyanın sayılı başkentlerinden ve Endülüs’ün önemli bir devlet olarak saygı gördüğü dönem II. Hakem’in hükümdarlığı döneminde olmuştur.

Soru 21

İspanya’nın güneyindeki Yeşil adaya Temmuz 710 da çıkılmasının amacı neydi?

Seçenekler

A
İspanya ile ticaret yapabilmek
B
İspanya’da zulüm gören yahudilere yardım etmek
C
İspanyanın fethedilmesi için keşif yapmak
D
Julianus’a yardım götürmek
E
Akdeniz’deki İslam hakimiyetini güçlendirmek
Açıklama:
Mağrip valisi Musa b. Nusayr Halife Abdülmelik’e mektup yazarak İspanya’nın fethi için izin istedi. Abdülmelik müslümanların hayatlarını tehlikeye atmamasını küçük seferler yaparak durumu anlaması ve sonra karar vermesini söyleyince Tarif b. Malik komutasında 500 kişlik bir kuvveti İspanya’ya yolladı. 710 yılında Yeşil adaya çıkan birlik durumun fetih için uygun olduğunu görerek geri döndüler.

Soru 22

Lekke Vadisi Savaşı hangi tarihte yapılmıştır?

Seçenekler

A
710
B
711
C
712
D
713
E
714
Açıklama:
Bölgenin hakimi Rodrigo, Tarık b. Ziyad komutasındaki Emevi kuvvetlerinin İspanya’ya girdiğini haber alınca hemen büyük bir ordu toplayarak başkent Toledo’ya gitti. İki ordu Lekke vadisinde karşılaştılar ve19 Temmuz 711 tarihinde savaştılar. Rodrigonun ordusunda kumandan olan eski kıral Witiza’nın oğullarının savaş meydanından çekilmeleri sonucu Vizigot ordusu tamamen yok edildi ve İspanya Emevi fethine açılmış oldu.

Soru 23

Endülüste 714 yılında başlayan ve 756 yılına kadar süren döneme ne ad verilir?

Seçenekler

A
Malikler dönemi.
B
Fetret dönemi.
C
Fetihler dönemi.
D
Valiler dönemi.
E
İmar dönemi.
Açıklama:
714 yılında Musa b. Nusayr’ın Endülüs’ten ayrılırken yerine bıraktığı oğlu Abdülaziz ile başlayan ve 756 yılına kadar süren dönemde Endülüs’te 20 den fazla vali göreve gelmiştir. Bu nedenle Valiler dönemi olarak adlandırılır.

Soru 24

Poitiers savaşı ne zaman gerçekleşmiştir?

Seçenekler

A
721
B
725
C
730
D
732
E
735
Açıklama:
Toulouse civarında 721yılında yapılan savaşta Semh şehit edilmişti. Fetih hareketi Abdurrahman el-Gafiki tarafından devam ettirilmiştir. Fakat 732 yılında Poitiers civarında yapılan savaşta el-Gafiki yenilgiye uğrayarak ordunun büyük bir kısmı ve kendisi şehit olmuş ve harekat büyük darbe almıştır.

Soru 25

Reconquista hareketini hangi bölgeler başlatmıştır?

Seçenekler

A
Asturias ve Galicia
B
Kortuba
C
Toledo
D
Tours
E
Bordeaux
Açıklama:
Valiler dönemi Endülüs’te yerleşme ve kökleşmenin gerçekleştiği bir zaman dilimiydi, fakat Müslümanlar arasındaki mücadele ve anlaşmazlıklar Hristiyanlara toplanma ve güçlenme imkanı sağladı İspanya’nın kuzey tarafında bulunan Asturias ve Galicia bölgesindeki Hristiyanlar güçlerini birleştirerek Reconqusita hareketinin öncüsü sayılan I. Alfonso yönetiminde Asturias krallığını kurarak Müslümanlara yönelik akınlara başladılar.

Soru 26

Endülüs’te 756 yılında başlayan ve 929 yılına kadar süren döneme ne ad verilir?

Seçenekler

A
Malikler Dönemi.
B
Gerileme dönemi.
C
Emirlikler Dönemi.
D
Elçiler dönemi.
E
Bağımsızlık dönemi.
Açıklama:
Endülüs 756 yılında Abdurrahman’ın Endülüs Emevi Devletini kurmasıyla siyasi bir teşekkül oldu ve 929 yılına kadar Emir adı verilen idareciler tarafından yönetildi.

Soru 27

Endülüs’te Hilafet dönemi olarak adlandırılan dönem hangi tarihler arasındadır?

Seçenekler

A
926-976
B
927-1000
C
956-1031
D
929-1000
E
929-1031
Açıklama:
III. Abdurrahman’a kadar Endülüs hükümdarları Emir unvanını kullanmışlardı. Fakat Şii Fatımilerin halifelik iddiasıyla ortaya çıkmaları ve Abbasi halifesinin Fatımilere karşı bir şey yapamamasını göz önünde bulunduran Abdurrahman 16 Ocak 929 da kendini halife ilan etti. 1031 yılında II. Hişam tahttan indirilerek halifeliğin ülkeye zarar verdiği gerekçesiyle ülkenin şura ile yönetilmesine karar verildi böylece Endülüs Emevi Devleti yıkılmış oldu.

Soru 28

Endülüs’te hilafet döneminden sonra müslüman varlığı hangi tarihe kadar devam etmiştir?

Seçenekler

A
1492
B
1493
C
1494
D
1495
E
1496
Açıklama:
Endülüs’te müslüman varlığı 1492 tarihine kadar devam etmiştir.

Soru 29

II. Hakem döneminde, Fatımi yanlısı hangi kabileyle mücadele için Kuzey Afrika’ya ordu yollanmıştır?

Seçenekler

A
Gannun
B
Idrisiler
C
Fatımiler
D
Franklar
E
Vizigotlar
Açıklama:
II. Hakem döneminde, Kuzey Afrika’da Fatımi yanlısı Idrisiler, Hasan b. Gannun idaresinde Endülüs’e karşı faaliyet gösteriyorlardı. Art arda yapılan iki seferle Gannun yenilgiye uğratıldı.

Soru 30

Endülüs Emevi devletinin son halifesi kimdir?

Seçenekler

A
IV. Hakem
B
Ali b. Hammud
C
El-Murtaza
D
Haşimi
E
III. Hişam
Açıklama:
Gitgide artan iç karışıklıklar sırasında Muhammed b. Abdurrahman el-müstekfi unvanıyla tahta çıktı ama kısa sürede yaptığı yanlış uygulamalar sonucu kendi sonunu hazırladı Muhammed’in öldürülmesiyle Emevi Devleti altı yada yedi ay başsız kaldı ve bir danışmanlar meclisince yönetildi. Halkın halife seçilmesi yönündeki istekleri karşısında IV. Abdurrahman’ın ağabeyi III. Hişam’ın halife olmasına karar verildi.

Soru 31

711 yılında Endülüs’ü fetheden komutan aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Abdülaziz b. Musa
B
Tarık b. Ziyad
C
Tarif b. Malik
D
Velid b. Abdülmelik
E
Musa b. Nusayr
Açıklama:
Doğru seçenek B şıkkında verilmiştir.

Soru 32

Roma imparatorluğu’nun hâkimiyetinde bulunan bölgeye özellikle V. Yüzyıldan
itibaren bazı Germen kavimleri girmeye başlamıştır. Aşağıdakilerden hangisis bu kavimlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Vizigot
B
Suev
C
Suriye
D
Alan
E
Vandal
Açıklama:
Doğru seçenek C şıkkında verilmiştir.

Soru 33

Emevî Halifesi Velid b. Abdülmelik’e mektup yazarak, İspanya’yı fethetmek için izin isteyen kimdir?

Seçenekler

A
Abdülaziz b. Musa
B
Tarif b. Malik
C
Tarık b. Ziyad
D
Musa b. Nusayr
E
Velid b. Abdülmelik
Açıklama:
Doğru cevap D şıkkında verilmiştir.

Soru 34

Cebel-i Tarık ne zaman kuruldu?

Seçenekler

A
710
B
711
C
713
D
715
E
717
Açıklama:
Doru seçenek B şıkkında verilmiştir.

Soru 35

Müslümanların Avrupa’da ilerlemelerine engel olan savaş aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Toulous
B
Muez
C
Musârra
D
Vâdi-Lekke
E
Poitiers
Açıklama:
Doğru seçenek E şıkkıdır.

Soru 36

Rodrigo’nun efli Egilona ile evlenen Abdülaziz kaç yılında vefat etmiştir?

Seçenekler

A
716
B
713
C
718
D
720
E
715
Açıklama:
Doğru seçenek A şıkkıdır. Rodrigo’nun efli Egilona ile evlenen Abdülaziz 716’da vefat etti.

Soru 37

Semh hangi yılda şehit edilmiştir?

Seçenekler

A
719
B
732
C
721
D
731
E
729
Açıklama:
Cevap C şıkkıdır. 721 yılında yapılan savaşta Semh şehit edilmiştir.

Soru 38

Emevi devleti Abbasiler tarafından kaç yılında yıkılmıştır?

Seçenekler

A
759
B
751
C
746
D
761
E
750
Açıklama:
Doğru seçenek E şıkkıdır.

Soru 39

Ülkesine “düğün günleri (eyyamu’l-arus)” olarak anılan bir dönem yaşatan Endülüs emîri aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
I. Hakem
B
II. Hiflam
C
III. Abdurrahman
D
II. Abdurrahman
E
I. Abdurrahman
Açıklama:
Doğru cevap D şıkkında verilmiştir.

Soru 40

Aşağıdakilerden hangisi III. Abdurrahman döneminin olayları içinde yer almaz?

Seçenekler

A
Medinetüzzâhire Sarayı’nı inşa ettirmesi
B
Fatımîlerle kapsamlı bir mücadeleye girişmesi
C
Dedesi tarafından veliaht gösterilerek tahta çıkması
D
Emîrlikten hilafete geçiş sürecinin onun zamanında olması
E
Devletini dünyanın en önemli ülkelerinden biri haline getirmesi
Açıklama:
Doğru seçenek A şıkkında verilmiştir.

Soru 41

Müslümanlar hangi halifeler döneminde Tunus’a kadar uzanan oldukça geniş bir alanın zapt edilmesini sağlamışlardır?

Seçenekler

A
Hz. Ömer-Hz. Osman
B
Hz. Osman-Hz. Ebu Bekr
C
Hz. Ali-Hz. Ebu Bekr
D
Hz. Ebu Bekr-Hz. Ömer
E
Hz. Osman-Hz. Ali
Açıklama:
Müslümanlar daha Hz. Ömer zamanından itibaren 640 yılında Feremâ ve Bilbays, 641’de Babilon, 642 yılında İskenderiye ve ardından 643’te Trablusgarb’ı fethetmiş; Hz. Osman zamanında Bizans’ın Kuzey Afrika bölgesi yöneticisi Georgios’un merkezi Sübeytula’yı ele geçirerek Tunus’a kadar uzanan oldukça geniş bir alanın zapt edilmesini sağlamışlardı.

Soru 42

Emeviler döneminde kim tarafından Tunus ve Cezayir ele geçirilmiştir?

Seçenekler

A
Muaviye
B
I. Yezid
C
Abdülmelik b. Mervan
D
II. Yezid
E
Tarık b. Ziyad
Açıklama:
Emevîler zamanında fetih hareketleri sürdü. Kartaca’nın ele geçirilmesinden sonra Halife Abdülmelik b. Mervan tarafından Ifrıkiyye Valiliğine getirilen Musa b. Nusayr’ın çabaları ile Mağrib-i Evsat (Tunus ve Cezayir) ele geçirildi.

Soru 43

Nerenin fethinden sonra Müslümanların fetih hareketleri İspanya'ya yönelmiştir?

Seçenekler

A
Sardinya Adası
B
Mayurka Adası
C
Minorka Adası
D
İskenderiye Kenti
E
Tanca Kenti
Açıklama:
Musa Berberîlerin merkezi olan ve Afrika ile Avrupa arasında geçiş konumunda bulunan Tanca’yı ele geçirmek için komutanı ve azatlı kölesi Berberî asıllı Tarık b Ziyad’ı gönderdi ve şehir 708 yılında Müslümanların eline geçti. Bundan sonra Müslümanların gözü o dönemde İberik yarımadasının tümünü kapsayan başka bir coğrafyaya İspanya’ya çevrildi.

Soru 44

I. Müslümanlar için İspanya’dan başka gidilecek elverişli bir bölge bulunmaması
II. İspanya’nın o an içinde bulunduğu otorite boşluğu ve kargaşa ortamı
III. Kral Witiza’nın oğulları ve Septe hâkimi Julianus da rivayete göre Musa b. Nusayr’ı fetih için İspanya’ya çağırması
IV. Gönderilen keşif birliğinin bölgenin fetih için gayet müsait olduğunu bildirmesi
Yukarıdakilerden hangisi/hangileri İspaya'nın fethini cazip hale getiren sebepler arasında yer alır?

Seçenekler

A
I, II, III
B
I, II, III, IV
C
II, III, IV
D
I, II, IV
E
I, III, IV
Açıklama:
Musa b. Nusayr, Kuzey Afrika’nın fethinden sonra sıranın İspanya’ya geldiğini düşünmeye başlamıştı. Çünkü Müslümanlar için İspanya’dan başka gidilecek elverişli bir bölge bulunmamaktaydı. İspanya’nın o an içinde bulunduğu otorite boşluğu ve kargaşa ortamı da Müslümanların lehine olabilecek bir durum arz etmekteydi. Ayrıca Kral Witiza’nın oğulları ve Septe hâkimi Julianus da rivayete göre kendisini fetih için İspanya’ya çağırmaktaydı. Sonunda Musa b. Nusayr, Emevî Halifesi Velid b. Abdülmelik’e mektup yazarak, İspanya’yı fethetmek için izin istedi. Halife de ona yazdığı mektupta Müslümanların canını tehlikeye atmamasını, bütün orduyla İspanya’ya gitmektense küçük birlikler yollayarak durumu tetkik etmesini ve ondan sonra kararını vermesini istedi. Bunun üzerine Musa, Berberî asıllı olduğu ifade edilen Tarîf b. Mâlik komutasında 500 kişilik bir keşif birliğini İspanya’ya yolladı. İspanya’nın güneyinde Yeşil Ada’ya (Ceziretü’l-Hadra) Temmuz 710’da çıkan bu birlik durumun fetih için gayet müsait olduğunu gördü ve geri döndükten sonra izlenimleri hakkında Musa b. Nusayr’a bilgi verdi.

Soru 45

Aşağıdakilerden hangisi Hulefâ-yi Râflidîn döneminde ele geçirilen bölgelerden biri değildir?

Seçenekler

A
Irak
B
İran
C
Azerbaycan
D
Suriye
E
Bulgaristan
Açıklama:
Bulgaristan

Soru 46

Tunus’ta yaptırdığı tersane ile donanmanın güçlenmesini sağlayan ve bu sayede Sardinya, Mayurka ve Minorka adalarını fetheden hükümdar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Abdülmelik
B
Musa b. Nusayr
C
Hz. Osman
D
Hz. Ömer
E
Hulefâ-yi Râflidîn
Açıklama:
Musa b. Nusayr

Soru 47

Kurdukları bu devlette kendilerine özgü kuralları ve kanunları uygulayan ancak başarılı olamayan, adaletsiz yaklaşım, haksız uygulamalar ve alınan yanlış kararlarla kendi halkı başta olmak üzere herkesin tepki duymasına yol açan İspanyada hakimiyet süren Germen kavimi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Suev
B
Vandal
C
Vizigot
D
Alan
E
Arius
Açıklama:
Vizigot

Soru 48

Aşağıdakilerden hangisi Endülüs’te idari düzenlemeler yaptı ve oğlu Abdülaziz’i vali tayin etti?

Seçenekler

A
Abdülmelik
B
Tarık b. Ziyad
C
Hulefâ-yi Râflidîn
D
Musa b. Nusayr
E
Hz. Osman
Açıklama:
Musa b. Nusayr

Soru 49

Aşağıdakilerden hangisi Musa b. Nusayr'ın İspanya'da fethettiği bölgelerden biri değildir?

Seçenekler

A
Viyana
B
Beşkens
C
Galicia
D
Elbe
E
Kastilla
Açıklama:
Viyana

Soru 50

Aşağıdakilerden hangisi döneminde Endülüs, hilafet merkezi Dımaşk’a bağlı bir eyalet haline geldi?

Seçenekler

A
Semh b. Malik
B
Abdülaziz
C
Musa b. Nusay
D
Hürr b. Abdurrahman es-Sekafî
E
Eyûb b. Habîb el-Lahmi
Açıklama:
Semh b. Malik

Soru 51

Poitiers Savaşı kaç yılında yapılmıştır?

Seçenekler

A
612
B
732
C
756
D
804
E
873
Açıklama:
732

Soru 52

Aşağıdakilerden hangisi Endülüs’e karşı başlatılan Reconquista hareketinin ilk öncüsü sayılan liderdir?

Seçenekler

A
Eudes
B
Charles Martel
C
I. Alfonso
D
Belc b. Bişr
E
Julianus
Açıklama:
I. Alfonso

Soru 53

Endülüs Emevî devleti kaç yılında kurulmuştur?

Seçenekler

A
612
B
683
C
717
D
756
E
789
Açıklama:
756

Soru 54

Endülüs hükümdarı Hakem döneminde Franklar Barselona'yı kaç yılında işgal etmişlerdir?

Seçenekler

A
612
B
754
C
782
D
796
E
801
Açıklama:
801

Soru 55

Endülüs Emevî Devleti kim ile resmen başladı?

Seçenekler

A
I. Abdurrahman
B
Hüseyin b. Yahya
C
Süleyman b. Yakzân
D
Şakyâ b. Abdülvahid
E
Alâ b. Mugis
Açıklama:
Endülüs Emevî Devleti I. Abdurrahman ile resmen başladı.

Soru 56

İlk Endülüs halifesi kimdir?

Seçenekler

A
I. Abdurrahman
B
Hişam
C
II. Abdurrahman
D
I. Hakem
E
III. Abdurrahman
Açıklama:
III. Abdurrahman’a kadar Endülüs hükümdarları emîr unvanıyla yetinmişler, başka herhangi bir unvan kullanmamışlardı. Ancak III. Abdurrahman’dan itibaren bu durum değişti. Zira o Şii Fatımîlerin halifelik iddiasıyla ortaya çıkmasını, Abbasî Halifesi Muktedir’in (908-932) Fatımîlere karşı bir şey yapamamasını da düşünerek hilafet kurumuna sahip çıkmaya karar verdi. Zaten ülkesindeki durumu da kendisinin halifeliği ilan etmesi için uygundu. Bu sebeplerle III. Abdurrahman 16Ocak 929’da kendisini halife ilan etti. Yayınladığı ve etrafa gönderdiği fermanlarla da bunun kendi hakları olduğunu belirtti.

Soru 57

I. Tarım, ticaret ve sanayide ülke en üst noktalara yükseldi.
II. Çok zengin ürünlerin Endülüs’te yetişmesine imkân verilirken, ihtiyaç fazlası olanların da ihraç edilmesi sağlandı.
III. Ağırlığını Sakalibe sınıfının oluşturduğu çok güçlü bir ordu kurulduğu gibi donanma da güçlendirildi.
IV. Eğitime önem verilerek, edebiyat, tarih ve diğer sahalarda yapılan çalışmalar desteklendi ve ilim insanları himaye edildi.
Yukarıdakilerden hangisi/hangileri III. Abdurrahman dönemi özellikleri arasında yer alır?

Seçenekler

A
I, II, III
B
I, II, IV
C
I, III, IV
D
I, II, III, IV
E
II, III, IV
Açıklama:
Halife III. Abdurrahman zamanında tarım, ticaret ve sanayide ülke en üst noktalara yükseldi. Bu sayede çok zengin ürünlerin Endülüs’te yetişmesine imkân verilirken, ihtiyaç fazlası olanların da ihraç edilmesi sağlandı. Ayrıca ağırlığını Sakalibe sınıfının oluşturduğu çok güçlü bir ordu kurulduğu gibi donanma da güçlendirildi. Eğitime önem verilerek, edebiyat, tarih ve diğer sahalarda yapılan çalışmalar desteklendi ve ilim insanları himaye edildi.

Soru 58

Endülüs Emevî devleti kaç yılında yıkıldı?

Seçenekler

A
1033
B
1029
C
1032
D
1030
E
1031
Açıklama:
III. Hişam’ın halkın istediği bir yönetici olmadığı kısa sürede anlaşıldı; zira eğlenceden, hoşlanan, hiçbir işten anlamayan, kararsız bir yapıya sahipti ve sonunda tahttan indirildi. Bundan sonra Kurtuba’nın önde gelenleri halifeliğin ülkeye zarar verdiğine dair görüş belirterek bunun ilga edilmesine ve ülkenin şura ile yönetilmesine karar verdiler. Böylece Endülüs Emevî devleti 1031 yılında yıkılmış oldu.

Soru 59

Döneminin en karakteristik yapısı olan Medinetüzzehrâ sarayı kimin zamanında inşa edilmiştir?

Seçenekler

A
II. Hişam
B
I. Hişam
C
II. Hakem
D
III. Abdurrahman
E
I. Hakem
Açıklama:
Döneminin en karakteristik yapısı olan Medinetüzzehrâ sarayı ve şehri her gün 10 bin kişi, 1500 yük hayvanının çalışması ve III. Abdurrahman’ın gelirlerinin üçte birini buraya aktarması ile uzun uğraşlar sonucu inşa edildi.

Soru 60

İspanya'yı fetheden müslüman komutan kimdir?

Seçenekler

A
Tarık b. Ziyad
B
Halife Velid
C
Abdülaziz
D
Musa b. Nusayr
E
Habib el-Lahmi
Açıklama:
İspanya'yı fetheden müslüman komutan Tarık b. Ziyad'dır.

Soru 61

Endülüs müslümanlara geçince ilk başlarda nasıl yönetildi?

Seçenekler

A
Ifrıkiye Valiliğine bağlı olarak
B
Merkeze bağlı olarak
C
Toulouse'a bağlı olarak
D
Narbonne'a bağlı olarak
E
Merovenjiyen Frank Krallığına bağlı olarak
Açıklama:
Ifrıkiye Valiliğine bağlı olarak yönetildi

Soru 62

Hangi dönem müslümanların Endülüs'te yerleştiği ve kökleştiği bir dönemdir?

Seçenekler

A
Valiler dönemi
B
Mücadele dönemi
C
Sivil dönem
D
Ayaklanma dönemi
E
Olgunlaşma dönemi
Açıklama:
Valiler dönemi müslümanların Endülüs'te yerleştiği ve kökleştiği bir dönemdir

Soru 63

Endülüsten sonra müslümanların yeni fetihler yapmasını engelleyen olaylar nedir?

Seçenekler

A
Müslümanların kendi aralarında çatışmaları, Hristiyanların toplarlanmaları
B
Bütçenin yetersizliği, vergilerin toplanamayışı
C
Müslümanların yeni teknolojileri geç öğrenmesi ve savaş maliyetleri
D
Müslümanların nüfus olarak azalması ve bütçedeki sorunlar
E
Enerji kaynaklarına ulaşımın güçleşmesi ve vergi gelirlerindeki azalış
Açıklama:
Endülüsten sonra müslümanların yeni fetihler yapmasını engelleyen olaylar Müslümanların kendi aralarında çatışmaları, Hristiyanların toplarlanmalarıdır.

Soru 64

Endülüs'te babasının hareketli ve sürekli mücadele halinde olan devrinden daha sakin ve rahat bir döneme geçiş olan "Hişam Dönemi" nasıl adlandırılır?

Seçenekler

A
Huzur ve barış dönemi
B
Yokluk ve sıkıntı dönemi
C
Yenilik ve teknoloji dönemi
D
Kültür ve uygarlık dönemi
E
Sanat ve kültür dönemi
Açıklama:
Endülüs'te babasının hareketli ve sürekli mücadele halinde olan devrinden daha sakin ve rahat bir döneme geçiş olan "Hişam Dönemi" Huzur ve Barış dönemi olarak adlandırılır.

Soru 65

Hişam'dan sonra Endülüs'te isyanların sık görüldüğü bir dönem olarak bilinen döneme ne ad verilir?

Seçenekler

A
I. Hakem dönemi
B
Rabazi dönemi
C
Evzai dönemi
D
Abdülaziz dönemi
E
Ömer dönemi
Açıklama:
Hişam'dan sonra Endülüs'te isyanların sık görüldüğü bir dönem olarak bilinen döneme I. Hakem dönemi adı verilir.

Soru 66

Endülüs'te I.Hakem'in ölümünden sonra yerine kim geçti?

Seçenekler

A
II. Abdurrahman
B
Er-Rabazzi
C
Abdülaziz
D
Hişam
E
Ömer
Açıklama:
Endülüs'te I.Hakem'in ölümünden sonra yerine II. Abdurrahman geçti.

Soru 67

Endülüs'ün en karışık, en huzursuz ve devlet otoritesinin zayıfladığı dönem hangisidir?

Seçenekler

A
Muhammed-III. Abdurrahman Dönemi
B
Abdülmelik-II. Abdurrahman Dönemi
C
Alfonso-III. Abdurrahman Dönemi
D
Abdülmelik-Osman Dönemi
E
Osman-Ömer Dönemi
Açıklama:
Endülüs'ün en karışık, en huzursuz ve devlet otoritesinin zayıfladığı dönemi Muhammed-III. Abdurrahman Dönemidir.

Soru 68

Endülüs'te III.Abdurrahman döneminin en önemli iki dış tehdidi kimlerdir?

Seçenekler

A
Fatımi Devleti ve İspanyol Krallığı
B
İngiliz Devleti ve İspanyol Krallığı
C
Fatımi Devleti ve Alman Krallığı
D
İngiliz Devleti ve Alman Krallığı
E
Alman Devleti ve İtalyan Krallığı
Açıklama:
Endülüs'te III.Abdurrahman döneminin en önemli iki dış tehdidi Fatımi Devleti ve İspanyol Krallığıydı.

Soru 69

Endülüs kimin döneminde tarım, ticaret ve sanayide en üst noktalara yükseldi?

Seçenekler

A
III. Abdurrahman
B
II. Abdurrahman
C
Abdülmelik
D
II. Hakem
E
İbn Ebu Amir
Açıklama:
Endülüs III. Abdurrahman döneminde tarım, ticaret ve sanayide en üst noktalara yükseldi.

Soru 70

Aşağıdakilerden hangisi Hulefâ-yı Râşidîn döneminde başlayan fetih hareketleri sonucunda fethedilen yerlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Lübnan
B
Irak
C
Azerbaycan
D
Filistin
E
Suriye
Açıklama:
Hulefâ-yi Râşidîn döneminde başlayan fetih hareketleri iç siyasi olaylar sebebiyle
ara sıra kesintiye uğrasa da durmaksızın sürdü. Sonuçta Müslümanlar tarafından
Sâsânî İmparatorluğu’na tâbi Irak, İran ve Azerbaycan ile Bizans İmparatorluğu’na ait Suriye, el-Cezîre ve Filistin ele geçirildi.
Bu bilgi doğrultusunda doğru cevap A şıkkıdır.

Soru 71

Aşağıdakilerden hangisi Hulefâ-yı Râşidîn döneminde başlayan fetih hareketleri sonucunda Sâsânî İmparatorluğu'ndan alınan yerlerden biridir?

Seçenekler

A
el-Cezîre
B
İran
C
Filistin
D
Suriye
E
Babilon
Açıklama:
Hulefâ-yi Râşidîn döneminde başlayan fetih hareketleri iç siyasi olaylar sebebiyle
ara sıra kesintiye uğrasa da durmaksızın sürdü. Sonuçta Müslümanlar tarafından Sâsânî İmparatorluğu’na tâbi Irak, İran ve Azerbaycan ile Bizans İmparatorluğu’na ait Suriye, el-Cezîre ve Filistin ele geçirildi.
Bu bilgiler doğrultusunda doğru cevap B şıkkıdır.

Soru 72

Aşağıdakilerden hangisi Hulefâ-yı Râşidîn döneminde başlayan fetih hareketleri sonucunda Bizans İmparatorluğu'ndan alınan yerlerden biridir?

Seçenekler

A
Ferema
B
Babilon
C
Suriye
D
Bilbayş
E
İskenderiye
Açıklama:
Hulefâ-yi Râşidîn döneminde başlayan fetih hareketleri iç siyasi olaylar sebebiyle
ara sıra kesintiye uğrasa da durmaksızın sürdü. Sonuçta Müslümanlar tarafından Sâsânî İmparatorluğu’na tâbi Irak, İran ve Azerbaycan ile Bizans İmparatorluğu’na ait Suriye, el-Cezîre ve Filistin ele geçirildi.
Bu bilgiler doğrultusunda doğru cevap C şıkkıdır.

Soru 73

Aşağıdaki Hulefâ-yı Râşidîn döneminde başlayan fetih hareketleri sonucunda ele geçirilen yerler ve ele geçirme tarihleri eşleşmelerinden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
640 Ferema
B
640 Bilbayş
C
641 Babilon
D
643 İskenderiye
E
643 Trablusgarb
Açıklama:
Hâkimiyet sahasını Kuzey Afrika’yı da içine alacak şekilde genişleten Müslümanlar daha Hz. Ömer zamanından itibaren 640 yılında Feremâ ve Bilbays, 641’de Babilon, 642 yılında İskenderiye ve ardından 643’te Trablusgarb’ı fethetmiştir.
Bu bilgiler doğrultusunda doğru cevap D şıkkıdır.

Soru 74

Bizans'ın Kuzey Afrika bölgesi yöneticisi Georgios'un merkezi Sübeytula'yı ele geçirerek Tunus'a kadar uzanan oldukça geniş bir alanın zaptedilmesini sağlayan halife kimdir?

Seçenekler

A
Hz. Ali
B
Hz. Ebubekir
C
Hz. Ömer
D
Muaviye
E
Hz. Osman
Açıklama:
Hz. Osman zamanında Bizans’ın Kuzey Afrika bölgesi yöneticisi Georgios’un merkezi Sübeytula’yı ele geçirerek Tunus’a kadar uzanan oldukça geniş bir alanın zaptedilmesini sağlamışlardı.
Bu bilgi doğrultusunda doğru cevap E şıkkıdır.

Soru 75

Aşağıdaki ülkelerden hangileri mağrib-i evsat olarak anılmaktadır?

Seçenekler

A
Tunus ve Cezayir
B
Fas ve Moritanya
C
Irak ve İran
D
Mısır ve Libya
E
Ürdün ve Lübnan
Açıklama:
Kartaca’nın ele geçirilmesinden sonra Halife Abdülmelik b. Mervan tarafından Ifrıkiyye Valiliğine getirilen Musa b. Nusayr’ın çabaları ile Mağrib-i Evsat (Tunus ve Cezayir) ele geçirildi ve; İslamiyet bu bölgede hızla yayılmaya başladı. Aynı zamanda Mağrib-i Aksâ’yı da (Fas ve Moritanya) fethetmek için çalışmalara başlayan Musa, Abdülmelik’ten sonra Velid b. Abdülmelik döneminde de (705-715) görevine devam etti.
Bu bilgiler doğrultusunda doğru cevap A şıkkıdır.

Soru 76

Aşağıdaki ülkelerden hangileri mağrib-i aksâ olarak anılmaktadır?

Seçenekler

A
Tunus ve Cezayir
B
Fas ve Moritanya
C
Ürdün ve lübnan
D
Irak ve İran
E
Mısır ve Libya
Açıklama:
Kartaca’nın ele geçirilmesinden sonra Halife Abdülmelik b. Mervan tarafından Ifrıkiyye Valiliğine getirilen Musa b. Nusayr’ın çabaları ile Mağrib-i Evsat (Tunus ve Cezayir) ele geçirildi ve; İslamiyet bu bölgede hızla yayılmaya başladı. Aynı zamanda Mağrib-i Aksâ’yı da (Fas ve Moritanya) fethetmek için çalışmalara başlayan Musa, Abdülmelik’ten sonra Velid b. Abdülmelik döneminde de (705-715) görevine devam etti.
Bu bilgiler doğrultusunda doğru cevap B şıkkıdır.

Soru 77

Kartaca’nın ele geçirilmesinden sonra Halife Abdülmelik b. Mervan tarafından Ifrıkiyye Valiliğine getirilen ve çabaları ile Mağrib-i Evsat'ın (Tunus ve Cezayir) ele geçirilmesini sağlayan yönetici kimdir?

Seçenekler

A
Tarık b. Ziyad
B
Tarif b. Malik
C
Musa b. Nusayr
D
Ömer b. Hafsun
E
Velid b. Abdülmelik
Açıklama:
Kartaca’nın ele geçirilmesinden sonra Halife Abdülmelik b. Mervan tarafından Ifrıkiyye Valiliğine getirilen Musa b. Nusayr’ın çabaları ile Mağrib-i Evsat (Tunus ve Cezayir) ele geçirildi ve; İslamiyet bu bölgede hızla yayılmaya başladı. Aynı zamanda Mağrib-i Aksâ’yı da (Fas ve Moritanya) fethetmek için çalışmalara başlayan Musa, Abdülmelik’ten sonra Velid b. Abdülmelik döneminde de (705-715) görevine devam etti.
Bu bilgiler doğrultusunda doğru cevap C şıkkıdır.

Soru 78

Aşağıdaki merkezlerden hangisi Musa b. Nusayr zamanında fethedilen yerlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Tanca
B
Sardinya
C
Minorka
D
Septe
E
Mayurka
Açıklama:
Septe ve birkaç yer hariç Kuzey Afrika’nın tamamını hâkimiyeti altına alan Musa b. Nusayr, ayrıca Tunus’ta yaptırdığı tersane ile donanmanın güçlenmesini sağladı ve bu sayede Sardinya, Mayurka ve Minorka adalarını fethetti. Musa Berberîlerin merkezi olan ve Afrika ile Avrupa arasında geçiş konumunda bulunan Tanca’yı ele geçirmek için komutanı ve azatlı kölesi Berberî asıllı Tarık b. Ziyad’ı gönderdi ve şehir 708 yılında Müslümanların eline geçti.
Bu bilgiler dahilinde doğru cevap D şıkkıdır?

Soru 79

Musa b. Nusayr Berberîlerin merkezi olan ve Afrika ile Avrupa arasında geçiş konumunda bulunan Tanca şehrini ele geçirmek için aşağıdaki isimlerden hangisini görevlendirmiştir?

Seçenekler

A
Tarif b. Malik
B
Ömer b. Hafsun
C
Velid b. Abdülmelik
D
I. Hişam
E
Tarık b. Ziyad
Açıklama:
Septe ve birkaç yer hariç Kuzey Afrika’nın tamamını hâkimiyeti altına alan Musa b. Nusayr, ayrıca Tunus’ta yaptırdığı tersane ile donanmanın güçlenmesini sağladı ve bu sayede Sardinya, Mayurka ve Minorka adalarını fethetti. Musa Berberîlerin merkezi olan ve Afrika ile Avrupa arasında geçiş konumunda bulunan Tanca’yı ele geçirmek için komutanı ve azatlı kölesi Berberî asıllı Tarık b. Ziyad’ı gönderdi ve şehir 708 yılında Müslümanların eline geçti.

Soru 80

Aşağıdakilerden hangisi Endülüs ele geçirildikten sonra ilk vali olarak kim görevlendirildi?

Seçenekler

A
Abdülaziz B.Musa
B
Tarık b. Ziyad
C
Ebû’l-Hattâr
D
Abdurrahman el-Gâfikî
E
Abdülmelik b. Katan
Açıklama:
Endülüs’ün ilk valisi Musa b. Nusayr'n oğlu Abdülaziz’dir.

Soru 81

Endülüs’ü Musa b. Nusayr'n emriyle fetheden komutan aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Abdülaziz b. Musa
B
Semh b. Malik
C
Abdurrahman el-Gâfik
D
Ebû’l-Hattâr
E
Tarık b. Ziyad
Açıklama:
Musa b. Nusayr İspanya'ya keşif olarak gönderdiği Tarîf b. Mâlik'den aldığı iyi haberler üzerine esaslı bir fetih harekâtı için hazırlıklara başladı ve kumandanlığa Tanca Fatihi Tarık b. Ziyad’ı getirdi.

Soru 82

Aşağıdakilerden hangisi Kral Witiza'nın 709 yılında ölümünden sonra onun yerine geçmiş ancak çocuk olarak görüldüğü ve tecrübesizliği ileri sürülerek tahtan indirilmiştir?

Seçenekler

A
Leovigild
B
Rodrigo
C
Leovigild
D
Agila
E
Euric
Açıklama:
Kral Witiza'nın709 yılında ölümünden sonra yerine geçen oğlu Agila’nın çocuk olması ve tecrübesizliği ileri sürülerek yine bir kargaşa ortamı oluşturuldu.

Soru 83

Endülüs Emevî Devleti resmi olarak ne zaman ve kim tarafından kurulmuştur?

Seçenekler

A
756 yılında I. Abdurrahman b. Muaviye
B
780 yılında Yusuf el-Fihr
C
784 yılında Süleyman b. Yakzân
D
786 yılında Hüseyin b. Yahya
E
790 yılında Hişam bin Abdurrahman
Açıklama:
756’da Kurtuba Nehri yakınlarında Endülüs Emevî Devleti I. Abdurrahman ile resmen başlaadı.

Soru 84

Kurtuba Ulu Camii'nin inşasına ilk olarak kimin zamanında başlanmıştır?

Seçenekler

A
Hişam bin Abdurrahman
B
I. Abdurrahman
C
Hüseyin b. Yahya
D
Yusuf el-Fihri
E
Süleyman b. Yakzân
Açıklama:
Endülüs’ün ilk emîri olarak her şeyde öncü olan I. Abdurrahman bir taraftan hızla devlet kurumlarını oluşturmaya çalışırken diğer taraftan da güçlü bir ordunun kurulması için uğraş verdi. Kurtuba Ulu Camii’nin
inşasına başlandı ve bu bina bundan sonra gelen her emîrin katkılarıyla büyümeye devam etti.

Soru 85

Endülüs’te Maliki mezhebinin devletin resmi mezhebi haline gelmesi ne zaman gerçekleşmiş olabilir?

Seçenekler

A
788-796
B
796-822
C
756-787
D
822-852
E
852-886
Açıklama:
Fıkhi meselelerini İmam Evzai’nin görüşleriyle çözümleyen Endülüs’te Maliki mezhebinin devletin resmi mezhebi haline gelmesi 788-796 yıllarında hüküm sürmüş Hişam bin Abdurrahman zamanında gerçekleşmiştir.

Soru 86

Er-Rabazî lakabı kime aittir?

Seçenekler

A
I.Abdurrahman
B
Hişam
C
I.Hakem
D
II.Abdurrahman
E
Muhammed
Açıklama:
Halkın da bir kısmının içinde olduğu Kurtuba’nın Rabaz Mahallesi’nde meydana gelen isyanda, Hakem evleri ve dükkânları ateşe verdirerek son derece ciddi isyanın üstesinden gelmeyi başardı. Bu esnada çok sayıda insan öldü ve Rabaz Mahallesi’nin tamamı yıkıldı. Bundan dolayı Hakem’in lakapları arasına er-Rabazî de eklendi.

Soru 87

Emîr unvanını kullanan son Endülüs hükümdarı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Haşim
B
I.Hakem
C
II.Abdurrahman
D
Abdullah
E
III.Abdurrahman
Açıklama:
Emîr unvanını kullanan son Endülüs hükümdarı olan Abdullah ülke yönetimini torunu III. Abdurrahman’a bıraktı.

Soru 88

Fetih hareketleri hangi dönemde başlamıştır?

Seçenekler

A
Halife-yi Ahmed
B
Haruf-ul Hikmet
C
Hulefâ-yi Râşidîn
D
Velid b. Abdülmelik
E
Hussun-u Osman
Açıklama:
Detaylar için “MÜSLÜMANLAR İSPANYA’DA” başlığında yer alan bilgilere bakabilirsiniz.
Hulefâ-yi Râşidîn döneminde başlayan fetih hareketleri iç siyasi olaylar sebebiyle ara sıra kesintiye uğrasa da durmaksızın sürdü. Sonuçta Müslümanlar tarafından Sâsânî İmparatorluğu’na tâbi Irak, İran ve Azerbaycan ile Bizans İmparatorluğu’na ait Suriye, el-Cezîre ve Filistin ele geçirildi.

Soru 89

Döneminin en karakteristik yapısı olan ve şehri her gün 10 bin kişi, 1500 yük hayvanının çalışmasıyla inşa edilen Medinetüzzehrâ sarayı hangi halife döneminde yaptırıldı?

Seçenekler

A
III.Abdurrahman
B
I.Hakem
C
II.Hakem
D
Haşim
E
Abdullah
Açıklama:
Döneminin en karakteristik yapısı olan Medinetüzzehrâ sarayı ve şehri her gün 10 bin kişi, 1500 yük hayvanın çalışması ve Abdurrahman’ın gelirlerinin üçte birini buraya aktarması ile uzun uğraşlar sonucu inşa edildi.

Soru 90

İspanya 589 yılında yapılan hangi konsilde, mensubu oldukları Arius mezhebini bırakıp Katolikliği seçmişlerdir?

Seçenekler

A
III. Toledo Konsili
B
II. Agila Konsili
C
IV. Germen Konsili
D
III. Vizigot Konsili
E
V. Witiza Konsili
Açıklama:
Detaylar için “Müslümanlardan Önce İspanya” başlığında yer alan bilgilere bakabilirsiniz.
Leovigild’in oğlu Recaredo zamanında (586-601) 589 yılında yapılan III. Toledo Konsili’nde mensubu oldukları Arius mezhebini bırakıp Katolikliği seçmişlerdir.

Soru 91

Müslüman ordusu İspanya’nın en güney ucu Calpe’ye ne zaman çıkarak karargâhını kurdu?

Seçenekler

A
Mart 658
B
Nisan 711
C
Mayıs 743
D
Haziran 765
E
Temmuz 783
Açıklama:
Detaylar için “İspanya’nın Fethi” başlığında yer alan bilgilere bakabilirsiniz.
Tarık, 7000 kişiden meydana gelen ve genelde Berberîlerden oluşan ordusunu kendi gemileri ve muhtemelen Julianus’un da yardımları ile karşıya geçirmeyi başardı. Ordu İspanya’nın en güney ucu Calpe’ye (Cebel-i Tarık veya Gibraltar) Nisan 711’de çıkarak karargâhını kurdu. Buradan Yeşil Ada’ya kadar olan bölgeyi kontrol altına alan Tarık ve askerleri süratle ülkenin içlerine doğru ilerlemeye başladı.

Soru 92

Dünyanın sayılı ülkelerinden biri olan Endülüs Emevî Devleti kaçıncı yüzyılda sona ermiştir?

Seçenekler

A
XI.
B
IX.
C
X.
D
VIII.
E
XII.
Açıklama:
711 yılında büyük heyecan ve umutla başlayan, 756 yılında devlet teflekkülü ile daha da belirginleflen, X. yüzyılda dünyanın sayılı ülkelerinden biri olan Endülüs Emevî Devleti sona erdi. Her ne kadar 1492 yılına kadar Endülüs’teki Müslüman varlığı devam etse de bu eskisi gibi olmayacaktı.

Soru 93

Musa dönmeden önce Endülüs’te idari düzenlemeler yaparak kimi vali tayin etti?

Seçenekler

A
Oğlu Abdülaziz’i
B
Yeğeni Osman’ı
C
Kuzeni Hamza’yı
D
Kardeşi Ali’yi
E
Amcası Ahmet’i
Açıklama:
Detaylar için “İspanya’nın Fethi” başlığında yer alan bilgilere bakabilirsiniz.
Bizans İmparatorluğu’nun başkenti İstanbul’u ele geçirerek inme hedefinde olan Musa, Halife Velid’in kendisini çağırması üzerine dönme kararı aldı. Tarık b. Ziyad ile bir araya gelen ve onunla Endülüs’ü terk etmeye hazırlanan Musa dönmeden önce Endülüs’te idari düzenlemeler yaptı. Oğlu Abdülaziz’i vali tayin etti. Musa ve Tarık 714 yılı sonlarında Dımaşk’a gitmek için Endülüs’ten ayrıldılar.

Soru 94

Poitiers Savaşı hangi yıl yapıldı?

Seçenekler

A
609
B
710
C
721
D
732
E
744
Açıklama:
Detaylar için “ENDÜLÜS’TE VALİLER DÖNEMİ (714-756)” başlığında yer alan bilgilere bakabilirsiniz.
Toulouse civarında 721 yılında yapılan savaşta Semh şehit edilmişti. Semh ile başlayan Fransa içlerine yönelik fetih harekâtı haleflerinden Abdurrahman el-Gâfikî tarafından devam ettirildi. Ancak 732 yılında yapılan Poitiers Savaşı’nda alınan yenilgi ile bu harekât büyük bir darbe aldı.

Soru 95

Endülüs Emevî devleti ne ad verilen idareciler tarafından yönetildi?

Seçenekler

A
hakan
B
vali
C
emîr
D
prens
E
sultan
Açıklama:
Detaylar için “ENDÜLÜS’TE EMÎRLİK DÖNEMİ (756-929)” başlığında yer alan bilgilere bakabilirsiniz.
Endülüs, 756 yılında I. Abdurrahman’ın Endülüs Emevî devletini kurmasıyla siyasi bir teşekkül oldu ve 929 yılına kadar ‘emîr’ adı verilen idareciler tarafından yönetildi.

Soru 96

Şakyâ b. Abdülvahid’in isyanı nasıl sona erdi?

Seçenekler

A
Kendi komutanları tarafından öldürülmesiyle
B
Endülüs’te teslim olmasıyla
C
Mekke’ye kaçmasıyla
D
Zehirlenerek öldürülmesiyle
E
Yakalanıp hapse atılmasıyla
Açıklama:
Detaylar için “ENDÜLÜS’TE EMÎRLİK DÖNEMİ (756-929)” başlığında yer alan bilgilere bakabilirsiniz.
Devletin geleceği açısından tehlike arzeden en önemli isyanlardan biri Endülüs’te Şii bir devlet kurmayı isteyen Şakyâ b. Abdülvahid’in isyanıydı. 769 yılında başlayıp, aşağı yukarı 10 yıl boyunca Endülüs Emevî devletini zorlayan bu isyan nihayet Şakyâ’nın kendi komutanları tarafından öldürülmesiyle sona erdi.

Soru 97

Kimin sağladığı güven ve huzur ortamı sayesinde İslâm dini Endülüs’te Hıristiyanlar arasında hızla yayılmaya başladı?

Seçenekler

A
Ömer
B
Hişam
C
Abdülaziz
D
Ali
E
Maliki
Açıklama:
Detaylar için “ENDÜLÜS’TE EMÎRLİK DÖNEMİ (756-929)” başlığında yer alan bilgilere bakabilirsiniz.
Adaleti ile meşhur Emevî Halifesi Ömer b. Abdülaziz’i kendisine örnek alan Hişam’ın sağladığı güven ve huzur ortamı sayesinde İslâm dini ülkedeki Hıristiyanlar arasında hızla yayılmaya başlarken, âlimler de kendisinden çok fazla saygı ve himaye gördü.

Soru 98

II. Abdurrahman zamanında ilk kez Normanların hangi yıl Endülüs’e saldırdıkları görüldü?

Seçenekler

A
824
B
844
C
848
D
858
E
862
Açıklama:
Detaylar için “ENDÜLÜS’TE EMÎRLİK DÖNEMİ (756-929)” başlığında yer alan bilgilere bakabilirsiniz.
II. Abdurrahman zamanında ilk kez Normanların 844 yılında Endülüs’e saldırdıkları görüldü. Bu saldırı devletin özellikle donanma ve tersane açısından hazırlıksız olduğu bir zamana rastlamasına rağmen II. Abdurrahman’ın çabası sayesinde bertaraf edilebildi.

Soru 99

Hangi dönemde Endülüs dünyanın en dikkat çekici ülkeleri arasına girdi?

Seçenekler

A
I. Hakem zamanında
B
Halife III. Abdurrahman zamanında
C
V. Ahmet zamanında
D
III. Alfonso zamanında
E
Ömer b. Hafsun zamanında
Açıklama:
Detaylar için “ENDÜLÜS’TE HİLAFET DÖNEMİ (929-1031)” başlığında yer alan bilgilere bakabilirsiniz.
Halife III. Abdurrahman zamanında tarım, ticaret ve sanayide ülke en üst noktalara yükseldi. Döneminin en karakteristik yapısı olan Medinetüzzehrâ sarayı ve şehri her gün 10 bin kişi, 1500 yük hayvanının çalışması ve Abdurrahman’ın gelirlerinin üçte birini buraya aktarması ile uzun uğraşlar sonucu inşa edildi. Bu dönemde Endülüs dünyanın en dikkat çekici ülkeleri arasına girdi.

Ünite 10

Soru 1

Emevi devletinin otoritesinin zayıflamasıyla merkezi otoriteden bağımsız hareket etmeye başlayan yerel idarecilerin başlattığı ve 1031 ile 1091 yılları arasını kapsayan döneme ne ad verilir?

Seçenekler

A
Çöküş dönemi
B
Mülükü’t-tavaif
C
Feodal dönem
D
Emirlik dönemi
E
Endülüs birleşik krallığı
Açıklama:
Endülüste Amiri ailesinin 1009 da görevden alınmasıyla 1031 kadar olan süre Emevi hanedanlığınınn that kavgaları ve iç çekişmelerle geçmiştir. Bu kargaşa ortamında merkezden uzakta yaşayan iddareciler merkez otoriteyle aralarındaki bağları koparmış ve bağımsız hareket etmeye başlamışlardır. 1031 de emevi devletini yıkılmasıyla bunu resmileştirmişler ve 1091 e kadar varlıklarını sürdürmeye çalışmışlardır. Bu döneme Mülük’t-tavaif dönemi denir.

Soru 2

Emirlikler döneminde birbirleriyle mücadele ederek emevi topraklarında hak sahibi olmak isteyen emirliklerin sayısı kaçtı?

Seçenekler

A
6
B
10
C
13
D
15
E
20
Açıklama:
Yaklaşık 20 emirliğin hüküm sürdüğü bu dönemde bazı emirlikler güçleriyle ön plana çıkmıştır.abadiler, Zünnünliler, cevheriler, hammudiler, hudiler, Eftasiler, Ziriler gibi.

Soru 3

Tuleytula hangi tarihte kaybedilmiştir?

Seçenekler

A
1080
B
1083
C
1085
D
1087
E
1090
Açıklama:
Tuleytula kenti 1085 yılında yeniden güçlene Reconquista hareketi ile kastilya kırallığı tarafından alınmıştır.

Soru 4

Endülüs’te Murabıtlar dönemi ne zaman başlamıştır.?

Seçenekler

A
1085
B
1086
C
1093
D
1091
E
1095
Açıklama:
Murabıtlar IX. Yüzyılda kuzey Afrika da .güçlü bir devlet kurmuşlardı. 1085 te Tuleytula’nın kaybedilmesinden sonra Endülüsün on üç emiri imzaladıkları mektubu Murabıtların hükümdarı Yusuf b. Taşfin’e gönderdiler. Yusuf b. Taşfin 1086 yılında Endülüse geçerek kastilya kırallığına karşı büyük bir zafer kazandı. Daha sonra marekeşte bıraktığı oğlunun ölümü üzerine kuzey afrikaya geri döndü. O ayrılınca emirlikler tekrar kendi aralrında savaşa başladılar Kastilya kırallığının baskısı da artmaya başlayınca iki yıl sonra tekrar Endülüse gelerek Kastilya ile mücadele etti. 1090 yılında üçüncü defa endülüse gelen yusuf b. Taşfin Endülüsteki emirlikleri fethederek 1091 te Endülüsü murabıtların topraklarına kattı.

Soru 5

Muvahhidler Dönemi hangi tarihler arasındadır?

Seçenekler

A
1141-1160
B
1147-1229
C
1149-1190
D
1147-1190
E
1147-1219
Açıklama:
Murabıtlara karşı dini nitelikli bir isyan hareketi sonucunda kurulan Muvahhidler devleti 1147 yılında Endülüsü almak için harekete geçerek 1157 yılında Gırnata’nın muvahidlere teslim edilmesiyle Endülüsteki Murabıtlar dönemini bitirerek muvahhidler dönemini başlattılar. Muvahidler dönemi kuzey afrikadaki gelişmeler bağlı olarak Muvahhidlerin gücünün zayıflamasıyla Endülüsteki şehirlerin kaybedilmesi sonucu 1229 da sona erdi.

Soru 6

Reconquista süreci hangi tarihler arasındadır?

Seçenekler

A
1085-1492
B
1229-1305
C
1071-1299
D
1085-1091
E
1091-1219
Açıklama:
1085 te Toledo’nun Ele geçirilmesiyle tekrar gündeme gelen Reconquista 1492 yılında son müslüman şehri Granada’nın kastilya ya teslim edilmesiyle sona ermiştir.

Soru 7

1232 yılından 1492 yılına kadar süren ve endülüsteki son müslüman devlet yönetimi hangi adla anılmaktadır?

Seçenekler

A
Nasıriler
B
Emeviler
C
Memlukler
D
Fatımiler
E
Haddaniler
Açıklama:
Ibnü’l Ahmer lakabıyla anılan Muhammed b. Yusuf 1238 te Gırnata da Naıriler hanedanını kurdu. ^ocak 1492 de ispanyollar gırnata ya girdiler ve böylece müslümanların Endülüsteki son bağımsız devleti ortadan kalktı.

Soru 8

Hz. Peygamberin fiziki özelliklerini anlatan edebi eserlere ne ad verilir?

Seçenekler

A
Şemail
B
Hilye
C
Akıp
D
Utüm
E
Kavsa
Açıklama:
Hz. Peygamberin fiziksel özelliklerini, özel hayatını ve ahlakını anlatan eserlere Şemail denir. Hz. Peygamberin fiziksel özelliklerini anlatan edebi eserlere ve aynı konuda yapılan Hat çalışmalarına ise hilye denmektedir.

Soru 9

Hz. Peygamber ilk eşi Hz. Hatice vefat ettikten sonra kim ile evlenmiştir?

Seçenekler

A
Mariye
B
Reyhane
C
Sevde
D
Aişe
E
Zeyneb
Açıklama:
Hz. Hatice Hz. Peygamberin ilk eşi ve İbrahim dışındaki bütün çocuklarının annesidir. Hz. Hatice’nin vefatından sonra Hz. Peygamber ilk müslümanlardan Sevde ile evlendi ve üç yıl boyunca yalnız onunla evli kaldı.

Soru 10

Endülüs Emevi Devleti’nden sonra ortaya çıkan 20 civarında küçük devletin Endülüs’ün çeşitli bölgelerinde 1091’e kadar varlıklarını sürdürmeye çalıştıkları döneme ne denir?

Seçenekler

A
Mülükü’t-tavaif
B
Murabıtlar Dönemi
C
Muvahhidler Dönemi
D
Nasriler Dönemi
E
Endülüs Müslümanları
Açıklama:
Yıllar itibariyle baktığımızda, Murabıtlar Dönemi, 1091-1147; Muvahhidler Dönemi, 1147-1229; Nasriler Dönemi, 1232-1492; Endülüs Müslümanları, 1492-1614 yılarına tekabül etmektedir. Mülükü’t tavaif dönemi ise 1031- 1091 yılarına tekabül eder.

Soru 11

Tuleytula ve çevresinde 1037-1097 yılları arasında hüküm süren devlet hangisidir?

Seçenekler

A
Zünnuniler
B
Hudiler
C
Cehveriler
D
Abbadiler
E
Eftasiler
Açıklama:
Yıllar itibariyle baktığımızda Hudiler, 1039-1146; Cehveriler, 1031-1070; Abbadier, 1023-1091; Eftasiler, 1022-1095 yıllarına tekabül eder. Zünnuniler ise 1037- 1097 yıllarına tekabül eder.

Soru 12

1023-1091 yılları arasında Kurtuba, Bace ve Mürsiye’yi topraklarına katarak Mülüküt’t-tavaif içerisinde en güçlü emirliklerden biri olan emirlik aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Abbadiler
B
Eftasiler
C
Cehveriler
D
Zünnuniler
E
Hudiler
Açıklama:
Yıllar itibariyle baktığımızda Hudiler, 1039-1146; Cehveriler, 1031-1070; Abbadier, 1023-1091; Eftasiler, 1022-1095 yıllarına tekabül eder. Zünnuniler ise 1037- 1146 yıllarına tekabül eder.

Soru 13

Müslümanların Emevi Devleti’nin yıkılmasından sonra İspanyollara karşı Zellaka’da kazandıkları ilk önemli zafer kimler döneminde gerçekleşmiştir?

Seçenekler

A
Murabıtlar
B
Muvahhidler
C
Nasriler
D
Mülükü-t tavaif
E
Endülüs Müslümanları
Açıklama:
Murabıt hükümdarı Yusuf B. Taşfin, Ceziretulhadra’nın kendisine verilmesi şartıyla 1086’da Endülüs’e geçti. Endülüs ordularının da kendisine katılmasyla kalabalık bir orduyla aynı yıl Kastilya krallığına karşı Zellaka’da parlak bir zafer kazandı. Bu zafer Endülüs Emevi Devleti’nin yıkılmasından sonra İspanyollara karşı Müslümanların kazandıkları ilk önemli zaferdir.

Soru 14

1121’de Kuzey Afrika’da çıkan ve Murabıtların sonunu getiren isyan kimler tarafından çıkarılmıştır?

Seçenekler

A
Muvahhidler
B
Abbadiler
C
Eftasiler
D
Cehveriler
E
Ziriler
Açıklama:
Ziriler, 1025-1090; Abbadiler, 1023-1091; Eftasiler, 1022-1095; Cehveriler, 1031-1070 zamanlarına tekabül eder. Oysa Kuzey Afrika’da çıkan ve Murabıtların sonunu getirip, temellerinin atıldığı isyan Muvahhidler (1147-1229) tarafından çıkarılmıştır. Şıklarda bahsedilen isimler yıl itibariyle soruda bahsedilen yıldan sonra hüküm sürdüklerine göre doğru cevap Muvahhidlerdir.

Soru 15

Endülüs’te Müslümanların hakimiyetindeki son devlet olan ve 1232-1492 yıllarında hüküm süren devlet hangisidir?

Seçenekler

A
Nasriler
B
Abbadiler
C
Eftasiler
D
Zünnüniler
E
Hudiler
Açıklama:
Yıllar itibariyle baktığımızda Hudiler, 1039-1146; Nasriler, 1232-1492; Abbadier, 1023-1091; Eftasiler, 1022-1095 yıllarına tekabül eder. Zünnuniler ise 1037- 1146 yıllarına tekabül eder.

Soru 16

Hangisi Mülükü-t tavaif döneminin güçlü emirliklerinden değildir?

Seçenekler

A
Cehveriler
B
Hudiler
C
Zünnuniler
D
Eftasiler
E
Murabıtlar
Açıklama:
Murabıtlar XI. Yüzyılda (1091-1147)Kuzey Afrika’da ortaya çıkmış ve kısa sürede güçlü bir devlet tesis etmişlerdir. Mülükü-t tavaif dönemi ise 1091 yılında sona ermiştir.

Soru 17

Elhamra Sarayının yapımına hangi dönemde başlanmıştır?

Seçenekler

A
Nasriler
B
Murabıtşar
C
Muvahhidler
D
Mülükü-t tavaif
E
Osmanlılar
Açıklama:
Elhamra Sarayı’nın yapımına Gırnata’da Nasriler döneminde I. Muhammed ‘in hükümranlığı zamanında başlanmıştır.

Soru 18

Abbadiler nerede hüküm sürmüşlerdir?

Seçenekler

A
Sevilla (İşbiliye)
B
Tuleytula
C
Cehveriler
D
Maleka (Malaga)
E
Gırnata (Granada)
Açıklama:
Tuleytula’da Zünnuniler; Kurtuba’da Cehveriler; Malaga’da Hammudiler; Granada’da Zıriler hüküm sürmüştür. Abbadiler ise Sevilla ‘da hüküm sürmüşlerdir.

Soru 19

Önce İşbiliye Camii’nin minaresi olarak yapılan ve daha sonra çan kulesine dönüştürülen “La Giralda” hangi dönemde yapılmıştır?

Seçenekler

A
Muvahhidler
B
Osmanlılar
C
Murabıtlar
D
Nasriler
E
Mülüküt-t tavaif
Açıklama:
La Giralda Muvahhidler döneminde önce İşbiliye Camii’nin minaresi olarak yapılıp sonra da çan kulesine dönüştürülmüştür.

Soru 20

Mülûkü’t-tavâif nedir?

Seçenekler

A
Emevî Devleti’nden sonra ortaya çıkan yirmi civarında küçük devlet “mülûkü’t-tavâif” olarak tanımlanır.
B
Emevi Devletinin temel yapısını oluşturan devletlere mülûkü’t-tavâif denir.
C
Emevi Devletinin içindeki müslüman azınlıklara verilen addır.
D
Emevi Devleti’nin ordusuna verilen addır.
E
Müslümanların kendi aralarındaki mücadeleleridir.
Açıklama:
Genelde büyük bir devletin yıkılmasından sonra ortaya çıkan irili ufaklı siyasî birimler, özelde ise Endülüs Emevî Devleti’nden sonra ortaya çıkan yirmi civarında küçük devlet “mülûkü’t-tavâif” olarak tanımlanır.

Soru 21

Yaklaşık 20 bağımsız emirliklerin nihai hedefi nedir?

Seçenekler

A
Tek bir devlet altında toplanmak.
B
Endülüs Emevi Devleti’ni yıkmak.
C
Endülüs Emevi Devleti’ne katılmak.
D
Yıkılan Endülüs Emevi Devleti’nin topraklarına sahip olmak.
E
Birbirlerinin topraklarına sahip olmak ve diğer emirlikleri yok etmek.
Açıklama:
Yaklaşık yirmi bağımsız emîrliğin hüküm sürdüğü bu dönemde, bazı emîrlikler güçleriyle öne çıktılar. İşbîliye’de (Sevilla) Abbâdîler, Tuleytula’da Zünnûnîler, Kurtuba’da (Cordoba) Cehverîler, Mâleka’da (Málaga) Hammûdîler, Sarakusta’da (Zaragoza) Hûdîler, Endülüs’ün batı kesiminde Eftasîler ve Gırnata’da (Granada) Zîrîler bunlardandır. Birbirleriyle sürekli mücadele halinde olan bu emîrliklerin nihaî hedefleri, yıkılan Endülüs Emevî Devleti’nin topraklarına sahip olmaktı.

Soru 22

Endülüs'te Muvahhidler dönemi hangi yılda başlamıştır?

Seçenekler

A
1157
B
1121
C
1041
D
1112
E
1130
Açıklama:
Muvahhidler, ortaya çıkışlarından kısa bir süre sonra Merâkeş’i ele geçirerek Murâbıtların varlığına son verdikten sonra Endülüs’e doğru ilerledi ve 1147 yılında Endülüs’e de hâkim olmak için harekete geçtiler. 1157 yılında Gırnata’nın Muvahhidlere teslim edilmesiyle Endülüs’te Murâbıt varlığı sona ererek Muvahhidler dönemi başladı.

Soru 23

Müslümanların Endülüs’teki son bağımsız devleti olan Nasriler hangi tarihte ortadan kalkmıştır?

Seçenekler

A
25 Ekim 1491
B
10 Mart 1490
C
22 Nisan 1489
D
1 Ocak 1488
E
3 Ocak 1492
Açıklama:
1490’da harekete geçen İspanyollar civardaki yerleşim merkezlerini ve ekinleri tahrip edip Gırnata surlarına dayandılar. Halkın canına, malına ve dinine dokunulmaması şartıyla şehrin teslimine karar verildi. 25 Ekim 1491 tarihli antlaşma gereği İspanyollar 3 Ocak 1492’de Gırnata’ya girdiler. Böylece Müslümanların Endülüs’teki son bağımsız devleti ortadan kalktı.

Soru 24

Ferdinand ve Isabella, Müslümanlar için Allah adına söz verdikleri resmi bildiri hangi tarihte yayınlanmıştır?

Seçenekler

A
29 Kasım 1491
B
24 Kasım 1489
C
25 Eylül 1490
D
20 Nisan 1492
E
22 Kasım 1489
Açıklama:
Olumsuz bakış açısını gidermek için 29 Kasım 1491’de Ferdinand ve Isabella, Allah adına söz verdikleri resmî bir bildiri yayınladılar. Bu metinde, Müslümanlara inanç, ibadet ve mülkiyet hakkı gibi konularda tam bir hürriyetin tanındığı açık bir biçimde ifade edilmekteydi.

Soru 25

Morisko nedir?

Seçenekler

A
Yahudiler için kullanılan bir tabirdir.
B
Hıristiyanlar için kullanılan bir tabirdir.
C
İsyancılara verilen bir isimdir.
D
İspanyolca’da müslüman anlamına gelir.
E
Portekizce’de müslüman anlamına gelir.
Açıklama:
1492’de Nasrîlerin yıkılmasından sonra Hıristiyan krallıkların hâkimiyetinde yaşayan Müslümanlar için İspanyolca Müslüman anlamındaki ‘morisko’ tabiri kullanılmaktadır.

Soru 26

Moriskoların tamamen sürgün edilmesi hangi yılda başlamıştır?

Seçenekler

A
1609
B
1605
C
1607
D
1600
E
1601
Açıklama:
III. Philip döneminde (1598-1621) moriskoların tamamen sürgün edilmeleri için peş peşe fermanlar yayınlandı. 1609 yılında Valencia’nın yayınladığı bir sürgün fermanında, moriskoların üç gün içinde krallık topraklarından ayrılmalarını öngörüyordu. Sürgün edilen moriskoların yanlarına taşıyabilecekleri eşyaları almalarına müsaade edilecekti,4 yaşında ve küçük çocukların kalıp kalmayacaklarına ise anne-babaları karar vereceklerdi.

Soru 27

İşbîliye merkezli bir emîrlik olan Abbâdîler kimler tarafından ortadan kaldırılmıştır?

Seçenekler

A
Eftasîler
B
Murâbıtlar
C
Hûdîler
D
Zîrîler
E
İspanyollar
Açıklama:
İşbîliye merkezli bir emîrliktir. Kurucusu Muhammed b. Abbâd Arap asıllı olup İşbîliye kadısı idi. Kendisinden sonra oğlu Mu’tadid ve onun oğlu Mu’temid emîr oldular. Kuruluş yıllarında İşbîliye, Karmûne ve Kâdis’i hâkimiyetleri altına alan Abbâdîler, ilerleyen yıllarda topraklarını genişleterek Kurtuba, Bâce (Beja), Cezîretülhadrâ (Algeciras) ve Mürsiye’yi (Murcia) topraklarına katarak mülûkü’t-tavâif içerisinde en güçlü emîrliklerden birisi oldular. Eftasîler ile uzun süre mücadele eden Abbâdîler, 1091’de Murâbıtlar tarafından ortadan kaldırıldı.

Soru 28

Kastilya Kralı Ferdinand hangi iki emirliğin arasındaki savaşı fırsat bilerek Şenterîn (Santarem) şehrini kuşatmıştır?

Seçenekler

A
Eftasîler-Abbâdîler
B
Abbâdîler-Hûdîler
C
Zünnûnîler-Eftasîler
D
Eftasîler-Cehverîler
E
Cehverîler- Abbâdîler
Açıklama:
Topraklarını genişletmek isteyen bir diğer emîrlik olan Zünnûnîlerin Eftasîlere ait topraklara saldırmaları, Eftasîlerle Zünnûnîleri karşı karşıya getirdi. iki Müslüman emîrlik arasındaki mücadeleleri fırsat bilen Kastilya Kralı Ferdinand, Eftasîlere ait Şenterîn (Santarem) şehrini kuşattı. Şehri savunacak gücü bulunmayan Muhammed el-Muzaffer barış istemek zorunda kaldı ve Kastilya’ya yıllık 5.000 dinar vergi ödemeyi kabul etti.

Soru 29

Endülüs mimarisinin şaheserlerinden kabul edilen Elhamra Sarayı’nın yapımına hangi dönemde başlanmıştır?

Seçenekler

A
Endülüs Emevi Devleti
B
Nasriler
C
Muvahhidler
D
Murâbıtlar
E
Abbâdîler
Açıklama:
Endülüs’te Müslümanların hâkimiyetindeki son devlet olan ve yaklaşık 250 yıl hüküm süren Nasrîler, kuzeydeki Hıristiyan krallıkların artan saldırılarını durdurabilmek için Kastilya kralıyla 1246 ve 1267’de anlaşma yapmak zorunda kaldı. Bu anlaşmayla I. Muhammed Ceyyân’ı ve bazı kaleleri Kastilya’ya bırakmayı, yıllık vergi ödemeyi ve diğer emîrlerle savaşlarında kendisine destek sağlamayı kabul etti. Endülüs mimarisinin şaheserlerinden kabul edilen Elhamra Sarayı’nın yapımı da onun döneminde başladı.

Soru 30

Mülûkü’ttavâif nedir?

Seçenekler

A
Endülüs Emevî Devleti’nden sonra ortaya çıkan yirmi civarında küçük devlet “mülûkü’ttavâif” olarak tanımlanır.
B
Endülüs Emevî Devleti kurulmadan önce ortaya çıkan yirmi civarında küçük devlet “mülûkü’ttavâif” olarak tanımlanır.
C
Endülüs Emevî Devleti “mülûkü’ttavâif” olarak tanımlanır.
D
Endülüs Emevî Devleti emirleri “mülûkü’ttavâif” olarak tanımlanır.
E
Endülüs Emevî Devleti’nin kanunları “mülûkü’ttavâif” olarak tanımlanır.
Açıklama:
Genelde büyük bir devletin yıkılmasından sonra ortaya çıkan irili ufaklı siyasî birimler, özelde ise Endülüs Emevî Devleti’nden sonra ortaya çıkan yirmi civarında küçük devlet “mülûkü’ttavâif” olarak tanımlanır.

Soru 31

Kastilya, Aragon, Leon ve Navar Krallıkları ile Katalonya Kontluğu için ‘reconquista’ düşüncesi ne anlama gelmiştir?

Seçenekler

A
Diğer krallıkları alt edip İspanya'ya tek başına hakim olma.
B
Endülüs’ü Müslümanlardan geri alma.
C
Vatikan'ı kontrol altına alıp tüm Hristiyan aleminin lideri olma.
D
Araplarla işbirliği yapıp bölgenin kontrolünü ele geçirme.
E
İstanbul'u fethetme.
Açıklama:
Müslümanların kendi aralarındaki mücadeleleri, uzun zamandan beri Müslümanların ellerindeki toprakları geri almak için fırsat kollayan kuzeydeki Kastilya, Aragon, Leon ve Navar Krallıkları ile Katalonya Kontluğu’nun tam da bulmak istedikleri fırsatı kendilerine verdi. Bu devletler için ‘reconquista’ düşüncesi, yani Endülüs’ü Müslümanlardan geri alma fikri, mülûkü’t-tavâif döneminde yeniden canlandı.
Kastilya, Aragon, Leon ve Navar Krallıkları ile Katalonya Kontluğu için ‘reconquista’ düşüncesi, yani Endülüs’ü Müslümanlardan geri alma fikri, mülûkü’t-tavâif döneminde yeniden canlandı.

Soru 32

Endülüs Emirlikleri arasında yer alan Cevheriler hangi bölgeye hakimdi?

Seçenekler

A
Zaragoza
B
Sevilla
C
Cordoba
D
Malaga
E
Valencia
Açıklama:
İşlbîliye’de (Sevilla) Abbâdîler, Tuleytula’da Zünnûnîler, Kurtuba’da (Cordoba) Cehverîler, Mâleka’da (Málaga) Hammûdîler, Sarakusta’da (Zaragoza) Hûdîler hüküm sürmüştür.

Soru 33

Endülüs'ün güçlü emirliklerinden olan Eftasîler kimler tarafından ortadan kaldırılmıştır?

Seçenekler

A
Abbadiler
B
Cevheriler
C
Ziriler
D
Murabıtlar
E
Hudiler
Açıklama:
Müslümanlar karşılarındaki tehlikenin ciddiyetinin farkına vardılar ve çareyi Kuzey Afrika’da o dönemde güçlü bir devlet tesis etmiş olan Murâıtlar’dan yardım istemekte buldular. Eftasîler, 1094’te Murâbıtlar tarafından ortadan kaldırıldı.

Soru 34

Murâbıtların hükümdarı Yusuf b. Tâflfîn hangi şartla 1086’da Endülüs’e geçip Araplara yardım etmiştir?

Seçenekler

A
Kordoba'nın kendisine verilmesi şartıyla
B
Zaragoza’nın kendisine verilmesi şartıyla
C
Endülüs'ün kendisine verilmesi şartıyla
D
Elhambra’nın kendisine verilmesi şartıyla
E
Cezîretülhadrâ’nın kendisine verilmesi şartıyla
Açıklama:
Murâbıtların hükümdarı Yusuf b. Tâflfîn, Cezîretülhadrâ’nın kendisine verilmesi şartıyla 1086’da Endülüs’e geçti.

Soru 35

Endülüs'te Arapların güç kaybedip Kastilya Krallığı'nın güçlenmesinin en önemli nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Endülüslü emîrlerin aralarındaki rekabet
B
Kastilya kralının Araplarla işbirliğine gitmesi
C
Bölgenin coğrafi ve iklim yapısının Araplara uymaması
D
Ekonomik yönden zayıf emirliklerin krallığa boyun eğmesi
E
Arapların bölgedeki hoşgörülü yönetim anlayışları
Açıklama:
Endülüslü emîrlerin aralarında mücadeleye başladılar. Bu arada Endülüs üzerinde Kastilya baskısı da sürekli olarak artıyordu.

Soru 36

Endülüs’ü Kuzey Afrika’ya bağlı bir eyalet haline getiren Murâbıtların sonradan Hristiyanlara yenilip daha sonra yok olmalarına ne yol açmıştır?

Seçenekler

A
Ekonomik açıdan zayıflamaları
B
Endülüs’te gördükleri desteğin azalması
C
Murâbıt hükümdarlarının yeteneksiz ve bencil oluşları
D
Askeri müdahale için sürekli deniz yoluyla hareket etmek zorunda kalmaları
E
Zayıf devlet yapıları
Açıklama:
Murâbıtlar Endülüs’ü Kuzey Afrika’ya bağlıbir eyalet haline getirdiler ve buradaki ilk yıllarında Hıristiyanlara karşı başarılı mücadeleler verdiler. Ancak zamanla Murâbıtların Endülüs’te gördükleri desteğin azalması onların hem bölgede yenilmelerine hem de Muvahhidlerin istilasına yol açtı.

Soru 37

Murâbıtların yanlış buldukları bazı dinî uygulamalarını durdurmak amacıyla yeni bir ıslah hareketinin temsilcisi olarak Kuzey Afrika’da ortaya çıkan, Kuzey Afrika ve Endülüs’te hüküm süren Berberi hanedanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hudiler
B
Ziriler
C
Muvahhidler
D
Eftasiler
E
Abbadiler
Açıklama:
Muvahhidler, Murâbıtların yanlış buldukları bazı dinî uygulamalarını durdurmak amacıyla yeni bir ıslah hareketinin temsilcisi olarak Kuzey Afrika’da ortaya çıkan, Kuzey Afrika ve Endülüs’te hüküm süren Berberi hanedanıdır.

Soru 38

Müdeccen adı kimlere verilmişti?

Seçenekler

A
Hristiyanlar tarafından Araplara teslim edilen şehirlerde yaşamaya devam eden Hristiyanlara
B
Endülüs topraklarında yaşayan tüm insanlara
C
Hristiyan krallıklara teslim edilen şehirlerde yaşamaya devam eden Yahudilere
D
Hristiyan krallıklara teslim edilen şehirlerde yaşamaya devam eden Müslümanlara
E
Teslim olamaya yanaşmayan Kastilya Krallığında yaşayan Hristiyan halka
Açıklama:
Endülüs’te İslâm hakimiyetinin devam ettiği dönemde Hristiyan krallıklara teslim edilen şehirlerde yaşamaya devam eden Müslümanlara ‘müdeccen’ adı ve statüsü verilmişti.

Soru 39

Gerek Kuzey Afrika’daki gerekse İber Yarımadası’ndaki komşu devletlerle olan ilişkilerinde bir denge siyaseti izleyerek menfaatleri doğrultusunda ittifaklar kuran hükümdarlık aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Cevheriler
B
Murabıtlar
C
Muvahhidler
D
Meriniler
E
Nasrîler
Açıklama:
Nasrîler, gerek Kuzey Afrika’daki gerekse İber Yarımadası’ndaki komşu devletlerle olan ilişkilerinde bir denge siyaseti izleyerek menfaatleri doğrultusunda ittifaklar kurdular.

Soru 40

Reconquista terimi hangi anlama gelmektedir?

Seçenekler

A
Endülüs kültürel mirasının İspanyollar tarafından yok edilmesi
B
Endülüs Devletinin yeniden diriltilmesi projesi
C
Endülüs’ü Müslümanlardan geri alma fikri
D
Avrupa'daki Osmanlı varlığını yok etme projesi
E
Osmanlıların Batı Avrupayı fethi düşüncesi
Açıklama:
Endülüsteki Müslümanların ellerindeki toprakları geri almak için fırsat kollayan kuzeydeki Kastilya, Aragon, Leon ve Navar Krallıkları ile Katalonya Kontluğu’nun Endülüs’ü Müslümanlardan geri alma fikrine Reconquista denir. Doğru cevap C'dir.

Soru 41

Endülüs Emevi Devleti dağıldıktan sonra Kurtuba'da yönetimi ele alan Cehver b. Muhammed'in tahtına vasi tayin etmemesinin sebebi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Oğlunun olmaması
B
İdarenin ehil kişiler tarafından yönetilmesini istemesi
C
Oğullarının ticaretle uğraşmayı tercih etmeleri
D
Tek oğlunun savaşta ölmüş olması
E
Oğullarının Kurtuba halkı tarafından istenmemesi
Açıklama:
1043’te ölen Cehver b. Muhammed, idarenin ehil kişiler tarafından yürütülmesini istediğinden kendisinden sonra oğullarından birini veliaht tayin etmemişti. Fakat onun yönetiminden memnun olan Kurtubalılar, yerine oğlu Muhammed’i getirdiler. Doğru cevap B'dir.

Soru 42

Aşağıdakilerden hangisi Endülüs Emevi Devleti ortadan kalktıktan sonra İspanya'da hüküm süren emirliklerden birisi değildir?

Seçenekler

A
Cevheriler
B
Abbadiler
C
Eftasiler
D
Ziriler
E
Fatımiler
Açıklama:
Diğer emirliklerin aksine Fatımiler İspanya'da varlık göstermemişlerdir. Fatımiler Tunus'ta kurulduktan sonra çoğunlukla Kuzey Afrika'da hüküm süren bir devletti. Doğru cevap E'dir.

Soru 43

1085 yılında İspanyol krallıklar karşısında zor duruma düşen Arap emirlerin davetiyle Endülüs'e gelen ve Endülüs Emevi Devleti'nin yıkılmasından sonra İspanyollara karşı ilk önemli zaferi kazanan hükümdarın adı nedir?

Seçenekler

A
Yusuf b. Tâfşîn
B
Zâvî b. Zîrî
C
Süleyman b. Hûd
D
İsmail b. Zünnûn
E
Abdullah b. Muhammed
Açıklama:
1085’te Tuleytula’nın kaybedilmesinden sonra İspanyol krallıklar karşısında zor duruma düşen Endülüslü on üç emir, imzaladıkları davet mektubunu Murâbıtların hükümdarı Yusuf b. Tâfşîn’e gönderdiler. Yusuf b. Tâfşîn, Cezîretülhadrâ’nın kendisine verilmesi şartıyla 1086’da Endülüs’e geçti. Endülüs ordularının da kendisine katılmasıyla kalabalık bir orduyla, aynı yıl Kastilya Krallığı’na karşı Zellâka’da (Sagrajas) parlak bir zafer kazandı. Bu zafer, Endülüs Emevî Devleti’nin yıkılmasından sonra İspanyollara karşı Müslümanların kazandıkları ilk önemli zaferdi. Doğru cevap A'dır.

Soru 44

Endülüs’te İslâm hâkimiyetinin devam ettiği dönemde Hıristiyan krallıklara teslim edilen şehirlerde yaşamaya devam eden Müslümanlar hangi adla anılıyordu?

Seçenekler

A
Ensar
B
Müdeccen
C
Müvekkil
D
Muhacir
E
Mümessil
Açıklama:
Endülüs'te İslam hakimiyetinin devam ettiği dönemde Hıristiyan krallıklara teslim edilen şehirlerde yaşamaya devam eden Müslümanlara müdeccen adı ve statüsü verilmişti. Şehrin teslimi sırasında yapılan anlaşmalarla, o şehirde yaşayan Müslüman ve Yahudi halkın hakları yazılı olarak güvence altına alınmaktaydı. Fakat zaman içinde Hıristiyan krallıklar vermiş oldukları bu sözlerde durmadılar ve anlaşma maddelerini açık bir şekilde ihlal ettiler. Doğru cevap B'dir.

Soru 45

Meşhur Elhamra sarayı aşağıdaki İspanya'da hüküm süren hangi emirlik zamanında yapılmıştır?

Seçenekler

A
Cevheriler
B
Abbadiler
C
Murabıtlar
D
Nasriler
E
Muvahhidler
Açıklama:
Elhamra sarayı Gırnata'da Nasriler döneminde I. Muhammed'in hükümdarlığı zamanında yapımına başlanmış ve sonraki Nasri hükümdarların saraya bazı kısımlar eklemeleriyle geniş bir kompleks haline gelmiştir. Doğru cevap D'dir.

Soru 46

Nasrilerin uluslararası ilişkiler politikası aşağıdakilerden hangisiyle özetlenebilir?

Seçenekler

A
Saldırgan
B
Savunmacı
C
Denge
D
Barışçı
E
Pragmatist
Açıklama:
Nasriler gerek Kuzey Afrika'daki gerekse İber Yarımadası'ndaki komşu devletlerle olan ilişkilerinde bir denge siyaseti izleyerek menfaatleri doğrultusunda ittifaklar kurmuşlardır. Doğru cevap C'dir.

Soru 47

Müslümanların İspanya'daki varlığı ne zaman tam olarak son bulmuştur?

Seçenekler

A
1425
B
1446
C
1487
D
1492
E
1505
Açıklama:
Müslümanların elinde olan son şehir Gırnata'nın da 1492'de İspanyollara teslim edilmesi sonucunda Müslümanların Endülüs'teki son bağımsız devleti ortadan kalkmıştır. Doğru cevap D'dir.

Soru 48

Aşağıdakilerden hangisi İspanya'daki son bağımsız Müslüman devlet ortadan kalktıktan sonra İspanyol yönetimi altında yaşamaya başlayan müslümanlara verilen güvencelerden birisi değildir?

Seçenekler

A
Sahip oldukları arazilerin mülkiyet haklarının kendilerinde kalacağı
B
İsteyenlerin Kuzey Afrika'ya göç edebileceği
C
Kendilerinin farklılıklarını gösteren bir alamet taşımalarının istenmeyeceği
D
Vakıf gelirleri dahil olmak üzere her türlü gelirlerinin yalnızca kendilerine ait olacağı
E
İstedikleri kadar çocuk sahibi olabilecekleri
Açıklama:
İspanya'daki son müslüman devletinin de ortadan kalkmasından sonra İspanyol hükümdarlar tarafından müslümanlara can ve mallarına ilişkin bazı güvenceler verilmiştir. Ancak çocuk sahibi olmakla ilişkili bir güvence yoktur. Doğru cevap E'dir.

Soru 49

Aşağıdakilerden hangisi İspanya'da müslümanların politik varlığı son bulduktan sonra müslümanlara uygulanan yasak ve zorunluluklar arasında değildir?

Seçenekler

A
Arapça konuşmanın yasaklanması
B
Çocuklarını Hıristiyan okulları gönderme zorunluluğu
C
Evlerinin kapılarını Cuma ve bayram günlerinde açık tutma zorunluluğu
D
Hıristiyan olanların gizliden müslümanlıklarını devam ettirip ettirmediklerinin takip edilmesi
E
İzinsiz şehir dışında çıkılmasının yasaklanması
Açıklama:
İspanya'da bu dönemde Müslümanlar üzerindeki baskı günden güne artmış ve yasaklar ve zorunluluklar getirilmiştir. Ancak izinsiz şehir dışına çıkılmaması bunlardan birisi değildir. Doğru cevap E'dir.

Soru 50

Emevî Devleti’nin otoritesinin iyice zayıflamasına neden olan bu gelişmelerden sonra hükümet merkezinden uzak bölgelerde yaşayan nüfuzlu aileler veya buralardaki idareciler bağımsız hareket etmeye ve merkezle ilişkilerini kesmeye başladılar. 1031’de Emevî Devleti’nin yıkılmasından sonra da bunu resmileştirerek Endülüs’ün çeşitli bölgelerinde 1091’e kadar varlıklarını sürdürmeye çalışmışlardır.
Yukarıda ifade edilen dönemin ismi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Mülûkü’t-Tavâif Dönemi
B
Muvahhidler Dönemi
C
Nasrîler Dönemi
D
Abbâdîler Dönemi
E
Eftasîler Dönemi
Açıklama:
1031’de Emevî Devleti’nin yıkılmasından sonra da bunu resmileştirerek Endülüs’ün çeşitli bölgelerinde 1091’e kadar varlıklarını sürdürmeye çalıştıkları bu döneme mülûkü’t-tavâif adı verilir.Bu nedenle cevap “A” seçeneğidir.

Soru 51

Mülûkü’t-tavâif döneminde kendi aralarında mücadele eden Müslüman emîrler karşı karşıya bulundukları reconquista hareketinin farkına aşağıdaki şehirlerden hangisinin 1085 yılında Kastilya Krallığı tarafından ele geçirilmesinden sonra varabilmiştir?

Seçenekler

A
Kurtuba (Cordoba)
B
Tuleytula (Toledo)
C
Mâleka (Málaga)
D
Sarakusta (Zaragoza)
E
Gırnata (Granada)
Açıklama:
Endülüs’ü Müslümanlardan geri alma fikri, mülûkü’t-tavâif döneminde yeniden canlandı. Mülûkü’t-tavâif döneminde kendi aralarında mücadele eden Müslüman emîrler karşı karşıya bulundukları reconquista hareketinin farkına ancak Tuleytula (Toledo) şehrinin 1085 yılında Kastilya Krallığı tarafından ele geçirilmesinden sonra varabildi.Bu nedenle cevap “B” seçeneğidir.

Soru 52

Endülüs Emevîleri döneminde vezirlik görevini üstlenen halkın güvenini kazanmış eski bir vezir tarafından şehrin yönetiminin üstlenmesi ile kurulan Kurtuba merkezli emirlik aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Abbâdîler
B
Eftasîler
C
Zîrîler
D
Hûdîler
E
Cehverîler
Açıklama:
Cehverîler’in kurucusu olan Cehver b. Muhammed, Endülüs Emevîleri döneminde vezirlik görevini üstleniyordu. Endülüs’te artan karışıklıklar karşısında çözüm bulamayan Emevîler şehir halkı tarafından Kurtuba’dan çıkarılıp Endülüs Emevî Devleti resmen ortadan kalkınca, vezirliği dönemine halkın menfaatleri ve huzuru doğrultusunda verdiği isabetli kararlardan dolayı halkın güvenini kazanan Cehver b. Muhammed, Kurtuba halkının destek ve ısrarı üzerine yönetimi üstlendi. Böylece Kurtuba merkezli bazı yakın şehirleri de içine alacak olan Cehverîler kuruldu.Bu nedenle cevap “E” seçeneğidir.

Soru 53

Endülüs’ün batısında, Batalyevs (Badajoz) merkezli, kurucusu Berberî asıllı bir aileye mensup olan Abdullah b. Muhammed’ olan emirlik aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Zîrîler
B
Hûdîler
C
Cehverîler
D
Eftasîler
E
Abbâdîler
Açıklama:
Endülüs’ün batısında, Batalyevs (Badajoz) merkezli bir emîrlik olan Eftasîlerin kurucusu Berberî asıllı bir aileye mensup olan Abdullah b. Muhammed’dir. Bu nedenle cevap “D” seçeneğidir.

Soru 54

Özellikle 1085’te Tuleytula’nın kaybedilmesinden sonra İspanyol krallıklar karşısında zor duruma düşen Endülüslü on üç emir, imzaladıkları davet mektubunu hangi devletin hükümdarına göndermişlerdir?

Seçenekler

A
Muvahhidler
B
Nasrîler
C
Murâbıtlar
D
Zîrîler
E
Hûdîler
Açıklama:
Murâbıtlar, XI. yüzyılda Kuzey Afrika’da ortaya çıkmış ve kısa sürede güçlü bir devlet tesis etmişlerdi. Özellikle 1085’te Tuleytula’nın kaybedilmesinden sonra İspanyol krallıklar karşısında zor duruma düşen Endülüslü on üç emir, imzaladıkları davet mektubunu Murâbıtların hükümdarı Yusuf b. Tâşfîn’e gönderdiler. Bu nedenle cevap “C” seçeneğidir.

Soru 55

Kuzey Afrika’da ortaya çıkan dinî nitelikli bir isyan hareketinin sonucunda İbn Tûmert tarafından 1121’de temelleri atılan, 1130’da ise Abdülmü’min el-Kûmî tarafından resmen kurulan ve ortaya çıkışlarından kısa bir süre sonra Merâkeş’i ele geçirerek Murâbıtların varlığına son veren devlet aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Muvahhidler
B
Nasrîler
C
Hûdîler
D
Zîrîler
E
Zünnûnîler
Açıklama:
Murâbıtlar karşısında Kuzey Afrika’da ortaya çıkan dinî nitelikli bir isyan hareketinin sonucunda kurulan Muvahhidler devletinin temelleri, isyan hareketini başlatan din ilimlerinde sahip olduğu zengin birikiminin yanında eylemci kişiliğiyle de dikkatleri çeken İbn Tûmert tarafından 1121’de atılmış, resmen kuruluşu ise 1130’da Abdülmü’min el-Kûmî tarafından gerçekleştirilmiştir. Bu nedenle cevap “A” seçeneğidir.

Soru 56

I- Zellâka Zaferi
II- Ukliş Zaferi
III- el-Erek Zaferi
Yukarıda verilen Endüslüste Müslümanların kazandığı zaferlerden hangisi ya da hangileri Murâbıtlar Döneminde alınmıştır?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
I ve III
E
II ve III
Açıklama:
Zellâka Zaferi ve Ukliş Zaferi Murabıtlar döneminde kazanılmış zaferlerdir. el-Erek Zaferi ise Muvahhidler döneminde kazanılmıştır. Bu nedenle cevap “C” seçeneğidir.

Soru 57

İbnü’l-Ahmer olarak bilinen Muhammed b. Yusuf’un, Gırnata’da 1238’de ‘emîrü’l-müslimîn’ unvanı ve ‘Gâlib-Billâh’ lakabıyla biat alarak kurduğu, Endülüs’te Müslümanların hâkimiyetindeki son devlet aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Murâbıtlar
B
Nasrîler
C
Zîrîler
D
Hûdîler
E
Muvahhidler
Açıklama:
İbnü’l-Ahmer olarak bilinen Muhammed b. Yusuf, Gırnata’da 1238’de ‘emîrü’l-müslimîn’ unvanı ve ‘Gâlib-Billâh’ lakabıyla biat alıp Nasrîler hanedanını kurdu. Endülüs’te Müslümanların hâkimiyetindeki son devlet olan ve yaklaşık 250 yıl hüküm süren Nasrîler, kurucusuna ve kurulduğu yere nispetle Gırnata Benî Ahmer Devleti adıyla da anılır. Bu nedenle cevap “B” seçeneğidir.

Soru 58

Aşağıdaki şehirlerin hangisinin kaybedilmesi ile Endülüs’te Müslümanların hâkimiyetindeki son devlet olan Nasrîler yıkılmıştır?

Seçenekler

A
Tuleytula (Toledo)
B
Mâleka (Málaga)
C
Sarakusta (Zaragoza)
D
Gırnata (Granada)
E
Kurtuba (Cordoba)
Açıklama:
1490 yılı baharına kadar Gırnata hariç diğer şehirlerin tamamı Nasrîlerin elinden çıkmış oldu. 1490’da harekete geçen İspanyollar civardaki yerleşim merkezlerini ve ekinleri tahrip edip Gırnata surlarına dayandılar. 3 Ocak 1492’de ise Gırnata’ya girdiler. Böylece Müslümanların Endülüs’teki son bağımsız devleti ortadan kalktı. Bu nedenle cevap “D” seçeneğidir.

Soru 59

Kaç yılından sonra yayınlanan peş peşe fermanlar ile moriskolar İspanyol topraklarından tamamıyla sürgün edilmiştir?

Seçenekler

A
1580
B
1585
C
1589
D
1600
E
1609
Açıklama:
1609 yılında Valencia’nın yayınladığı bir sürgün fermanında, moriskoların üç gün içinde krallık topraklarından ayrılmalarını öngörüyordu. 1609-1614 yılları arasında İspanyol krallıklarının topraklarında yaşayan yüz binlerce morisko sürgün olarak topraklarından ayrıldı. Bu sayının 600 bin civarında olduğu tahmin edilmektedir. Bu nedenle cevap "E" seçeneğidir.

Soru 60

Mülûkü’t-tavâif nedir?

Seçenekler

A
Emevî Devleti’nin yıkılmasından sonra da bunu resmileştirerek Endülüs’ün çeşitli bölgelerinde 1091’e kadar varlıklarını sürdürmeye çalıştıkları döneme denir.
B
Müslümanların kendi aralarındaki mücadelelerine denir.
C
Yaklaşık yirmi bağımsız emîrliğin hüküm sürdüğü döneme denir.
D
Endülüs’te Âmirî ailesinin 1009’da görevden uzaklaştırılmasından 1031’e kadar geçen süre Emevî hanedan mensupları arasındaki taht kavgalarına denir.
E
Emevî Devleti’nin otoritesinin zayıflamasına denir.
Açıklama:
1031’de Emevî Devleti’nin yıkılmasından sonra da bunu resmileştirerek
Endülüs’ün çeşitli bölgelerinde 1091’e kadar varlıklarını sürdürmeye
çalıştıkları bu döneme mülûkü’t-tavâif adı verilir.

Soru 61

Aşağıdakilerden hangisi Cehverîler ile ilgili yanlış bilgidir?

Seçenekler

A
Cehverîler’in kurucusu Cehver b. Muhammed'dir.
B
Cehverîler’in kurucusu Muhammed b. Abbâd'dır.
C
Muhammed’den sonra Cehverîlerin başına geçen oğlu Abdülmelik b. Muhammed’dir.
D
Abdülmelik b. Muhammed ve ailesinin şehirden
çıkarılarak sürgün edilmesiyle Cehverîlerin siyasi hayatı sona erdi.
E
Abbâdîler Zünnûnîlere karşı Cevherîlere yardıma gelerek Kurtuba’yı istila yoluyla ele geçirdiler.
Açıklama:
Cehverîler (1031-1070)
Cehverîler’in kurucusu olan Cehver b. Muhammed, Endülüs Emevîleri döneminde
vezirlik görevini üstleniyordu. Endülüs’te artan karışıklıklar karşısında çözüm bulamayan
Emevîler şehir halkı tarafından Kurtuba’dan çıkarılıp Endülüs Emevî Devleti
resmen ortadan kalkınca, vezirliği dönemine halkın menfaatleri ve huzuru doğrultusunda
verdiği isabetli kararlardan dolayı halkın güvenini kazanan Cehver b. Muhammed,
Kurtuba halkının destek ve ısrarı üzerine yönetimi üstlendi. Böylece Kurtuba
merkezli bazı yakın şehirleri de içine alacak olan Cehverîler kuruldu. Cehver b.
Muhammed, ilk olarak Endülüs’teki siyasi karışıklıklardan dolayı oldukça istikrarsız
bir hale gelen Kurtuba’da huzur ve asayişin tekrar temin edilmesi için harekete
geçti. Bunun için Kurtuba’nın önde gelen kişilerini bir araya getirerek bir şûra heyeti
oluşturdu ve politikalarını bu heyetin görüşleri doğrultusunda şekillendirdi. Cehver
b. Muhammed, sadece Kurtuba’da değil, Endülüs’ün tamamında barışın hâkim olması
için emîrlikler arasında arabuluculuk yaparak otoritesini genişletmeye çalıştı.
1043’te ölen Cehver b. Muhammed, idarenin ehil kişiler tarafından yürütülmesini
istediğinden kendisinden sonra oğullarından birini veliaht tayin etmemişti. Fakat
onun yönetiminden memnun olan Kurtubalılar, yerine oğlu Muhammed’i getirdiler.
O da babasının siyasetini takip etti. Muhammed’den sonra Cehverîlerin başına
geçen oğlu Abdülmelik b. Muhammed’in, babası ve dedesinin halka yakın idare tarzını
terk etmesi halk arasında huzursuzluğa neden oldu. Bunun üzerine Abdülmelik,
işleri vezir İbrahim b. Sekkâ’ya bıraktı. İbrahim’in başarılı idaresiyle Kurtuba’da
huzur yeniden tesis edildi. Fakat bu durumu kendi menfaatleri açısından hiç istemeyen
Abbâdîler, İbrahim b. Sekkâ’nın Cehverîleri kendi hâkimiyeti altına almak
istediği yönünde Abdülmelik’e asılsız bir haber ulaştırdılar. O da vezirini 1063’te
idam ettirdi. Böylece Abbâdîlerin öncülüğünde bu yetenekli vezir ortadan kaldırıldı.
Bu esnada Zünnûnîlerin Kurtuba’yı kuşatması üzerine Cehverîler Abbâdîlerden
yardım istediler. Daima Kurtuba’yı ele geçirmek arzusunda olan Abbâdîler bunu
bir fırsat olarak gördüler. Zünnûnîlere karşı Cevherîlere yardıma gelerek Kurtuba’yı
istila yoluyla ele geçirdiler (1070). Abdülmelik b. Muhammed ve ailesinin şehirden
çıkarılarak sürgün edilmesiyle Cehverîlerin siyasi hayatı sona erdi

Soru 62

Eftasîlerin kurucusu olan Abdullah b. Muhammed’in ‘el-Mansûr’ lakablı oğlu kimdir?

Seçenekler

A
Kâdir-Billâh
B
Ebu’l-Velîd
C
Ömer
D
Yahya
E
Muhammed
Açıklama:
‘el-Mansûr’ lakabını alan oğlu Yahya'dır.

Soru 63

Gırnata, Kastilya tarafından hangi yıl ele geçirilmiştir?

Seçenekler

A
1492
B
1503
C
1460
D
1488
E
1350
Açıklama:
1492 yılında Müslümanların elinde kalan son toprak parçası
olan Gırnata’nın Kastilya tarafından ele geçirilmesiyle reconquista sona ermiştir.

Soru 64

İbnü’l-Ahmer olarak bilinen Muhammed b. Yusuf, Gırnata’da ‘emîrü’l-müslimîn’ unvanı ve ‘Gâlib-Billâh’ lakabıyla biat alıp Nasrîler hanedanını hangi yılda kurdu.

Seçenekler

A
1238
B
1304
C
1231
D
1240
E
1245
Açıklama:
İbnü’l-Ahmer olarak bilinen Muhammed b. Yusuf, Gırnata’da
1238’de ‘emîrü’l-müslimîn’ unvanı ve ‘Gâlib-Billâh’ lakabıyla biat alıp Nasrîler
hanedanını kurdu

Soru 65

Nasrîlerin en parlak dönemi ne zaman olmuştur?

Seçenekler

A
Merînîlerle ittifak kurmasıyla.
B
Kuzey Afrika’dan gelen Merînî kuvvetleriyle birleşmesiyle.
C
1344’te kaybedilen Cezîretülhadrâ’yı geri alınmasıyla.
D
Elhamra Sarayı’nın yapımıyla.
E
Kastilya-Nasrî ittifakıyla.
Açıklama:
1369’da Merînî hükümdarının
gönderdiği donanmanın da desteğiyle 1344’te kaybedilen Cezîretülhadrâ’yı
geri aldı. Bu dönem Nasrîlerin en parlak dönemi oldu.

Soru 66

Gırnata’nın İspanyollara teslim anlaşması yapıldığında Müslümanlara, yani moriskolara haklarının korunacağına dair Ferdinand ve Isabella tarafından teminatlar verilmesi hangi yılda olmuştur?

Seçenekler

A
1491
B
1500
C
1445
D
1488
E
1503
Açıklama:
25 Ekim 1491’de, Gırnata’nın İspanyollara teslim anlaşması yapıldığında
Müslümanlara, yani moriskolara haklarının korunacağına dair Ferdinand
ve Isabella tarafından teminatlar verilmişti.

Soru 67

Alpujarras İsyanını kimler çıkarmıştır?

Seçenekler

A
Hristiyanlar
B
Müslümanlar
C
Yahudiler
D
Hindular
E
Ateistler
Açıklama:
Müslümanların en ciddi isyanı 1568-1570 yılları arasında Granada’da görüldü.
Alpujarras İsyanı olarak bilinen isyan şiddetle bastırıldı, isyancıların elebaşları
ve isyana katılan çok sayıda kimse idam edildi.

Soru 68

İspanyol krallıklarının topraklarında yaşayan müslümanlar hangi yıllarda sürgün edilmiştir?

Seçenekler

A
1638-1644 yılları arasında
B
1619-1624 yılları arasında
C
1609-1614 yılları arasında
D
1608-1610 yılları arasında
E
1599-1612 yılları arasında
Açıklama:
1609-1614 yılları arasında İspanyol krallıklarının topraklarında yaşayan yüz
binlerce morisko sürgün olarak topraklarından ayrıldı.

Soru 69

Endülüs Yahudileri büyük baskı gördükleri İspanya’dan sürüldükten sonra hangi topraklar da tam bir hürriyet içinde yaşamışlardır?

Seçenekler

A
Osmanlı
B
Fransa
C
Venedik
D
Kuzey Afrika
E
İspanya
Açıklama:
Endülüs Yahudileri büyük baskı
gördükleri İspanya’dan sürüldükten sonra Osmanlı topraklarında tam bir hürriyet
içinde yaşadılar.

⚠️ Telif Hakkı Bildirimi: Bu portaldaki sorular telif hakkı içerebilir. İçerik yalnızca ders çalışma amaçlı hazırlanmış olup, ticari amaçlı kopyalanması veya çoğaltılması hak sahibi tarafından yasal yükümlülükler getirebilir.

Telif hakkı bildirimleri için GitHub Issues bölümünü kullanabilirsiniz. Bildirim üzerine ilgili içerik 7 iş günü içerisinde kaldırılacaktır.