⚠️ Bu portal eğitim amaçlıdır. İçerikler ticari amaçla kullanılamaz. Detaylı bilgi
3. Dönem SMY209U

Sosyal Medya Araçları

Toplam 230 soru bulundu.

Ders Materyalleri

Sosyal Medya Araçları - Tüm Sorular

Ünite 1

Soru 1

İnsanoğlu tarafından verileri kaydetmek için sıfırdan tasarlanarak geliştirilen ilk araç aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yazı
B
Bellek
C
Hesap taşları
D
Alfabe
E
Matbaa
Açıklama:
İnsanoğlu tarafından verileri kaydetmek için sıfırdan tasarlanarak geliştirilen ilk araç, hesap taşlarıdır.

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi bilgi ve iletişim teknolojilerinin tarihi açısından hesap taşlarının önemi ile ilgili doğru bir ifade değildir?

Seçenekler

A
Sınırsız nicelikte veriyi depolayıp işleyebilen ilk araçtır
B
Veri manipülasyonuna büyük bir esneklik kazandırmıştır
C
Mantıksal karar verme kapasitesini artırmıştır
D
Ulusal karar verme kapasitesini artırmıştır
E
Sadece bazı dil ve lehçedlerde anlaşılır özelliktedir
Açıklama:
Bilgi ve iletişim teknolojileri ile iletişim araçlarının tarihi açısından hesaptaşlarının önemini şu şekilde açıklamak mümkündür.
• Sınırsız nicelikte veriyi depolayıp işleyebilen ilk araçtır,
• Veri manipülasyonuna büyük bir esneklik kazandırmıştır,
• Mantıksal ve ulusal karar verme kapasitesini artırmıştır,
• Her dil ve lehçede anlaşılır özelliktedir.

Soru 3

"Web teknolojilerinin, genel olarak küresel ağı temsil etmesi; ancak her birinin diğerinden ayrı ve farklı olan çok sayıda medya ögesi ve sayfasından oluşması" dijitali geleneksel olandan ayıran özelliklerden hangisi ile ilgilidir?

Seçenekler

A
Sayısal temsil
B
Modülerlik
C
Değişkenlik
D
Kod dönüştürme
E
Otomasyon
Açıklama:
Modülerlik (Modularity): Dijital içerikler modüler niteliktedir. Daha geniş ifadeyle, yeni medya ögeleri her biri kendi kimlik ve karakterini koruyan küçük parçaların bir araya gelmesiyle oluşmaktadır. Modülerliğe örnek olarak web teknolojileri gösterilebilir. Öyle ki web teknolojileri, genel olarak küresel ağı temsil etse de esasında her biri diğerinden ayrı ve farklı olan çok sayıda medya ögesi ve sayfadan oluşmaktadır. Amazon ya da Alibaba gibi örneklerden anlaşılacağı üzere, her biri müstakil birer web sayfasına ait gibi görünse de bu dijital ögeler aslında ticari nitelikteki web tarayıcılarının güçlendirilmiş bileşiminden ibarettir. Dolayısıyla bütünü teşkil eden bahse konu her bir parçaya istenildiğinde ayrı ayrı erişmek mümkündür.

Soru 4

"Web sayfalarının ziyaretçi/kullanıcı verilerini işlemek suretiyle sayfayı kullanıcı temelli olarak biçimlendirmesi ve uygun içerik oluşturması" dijitali geleneksel olandan ayıran özelliklerden hangisi ile ilgilidir?

Seçenekler

A
Sayısal temsil
B
Modülerlik
C
Değişkenlik
D
Kod dönüştürme
E
Otomasyon
Açıklama:
Otomasyon (Automation): Yeni medyanın sayısal ve modüler yapıda olmasının mümkün kıldığı otomasyon özelliği insan faktörünün bilinçli şekilde ya da kısmi olarak üretim sürecinden çıkarılabilmesini ifade eder. Dijital nitelikte dosyaların otomatik olarak biçimlendirilip düzenlenebilmesi, sunular, ağ programları, filtreler ve arama motoru optimizasyonları, otomasyona örnek olarak gösterilebilir. Benzer şekilde web sayfalarının ziyaretçi/kullanıcı verilerini işlemek suretiyle sayfayı kullanıcı temelli olarak biçimlendirmesi ve uygun içerik oluşturması da otomasyon özelliğinin bir sonucudur.

Soru 5

.............. olarak da ifade edilen toplumsal bellek, bir topluluğa ait ortak inanç, değer ve tecrübelerin sürdürülebilirliği ve sonraki nesillere aktarılması işlevini görür
Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi doğru olarak tamamlar?

Seçenekler

A
Kolektif bellek
B
İnsan hafızası
C
Bedeb dışı bellek
D
Hafıza kartları
E
Bireysel bellek
Açıklama:
Kolektif bellek/hafıza olarak da ifade edilen toplumsal bellek, bir topluluğa ait ortak inanç, değer ve tecrübelerin sürdürülebilirliği ve sonraki nesillere aktarılması işlevini görür olmuştur.

Soru 6

  1. Dijitalleşmeyle birlikte film veya fotoğraf çekmek için kameraya; müzik dinlemek için bir kasetçalar veya radyoya, TV programı izlemek için televizyona bağımlı olma durumu ortadan kalkmıştır.
  2. Dijital veriler geleneksel veri kaydetme ve saklama yöntemleriyle kıyaslanamayacak ölçüde kolayca sıkıştırılıp çok küçük alanlarda depolanabilir hale gelmiştir.
  3. Dijital verilere erişim, geleneksel medya ürünleri açısından hayal edilemeyecek kadar hızlı ve kolay olduğu gibi doğrusal olma zorunluluğu da ortadan kalkmıştır.
  4. Dijital verileri/içerikleri değiştirmek ve üzerlerinde ekleme-çıkarma yapmak son derece kolaydır.
Yukarıdakilerden hangileri geleneksel medyanın analog yapısının yeni medyayla birlikte dijitale dönüşmesinin sonuçlarındandır?

Seçenekler

A
Yanlız I
B
Yanlız I ve II
C
Yanlız II ve III
D
I, II, III ve IV
E
II, III ve IV
Açıklama:
Geleneksel medyanın analog yapısının yeni medyayla birlikte dijitale dönüşmesinin sonuçları:
Dijitalleşmeyle birlikte film veya fotoğraf çekmek için kameraya; müzik dinlemek için bir kasetçalar veya radyoya, TV programı izlemek için televizyona bağımlı olma durumu ortadan kalkmıştır.
Dijital veriler geleneksel veri kaydetme ve saklama yöntemleriyle kıyaslanamayacak ölçüde kolayca sıkıştırılıp çok küçük alanlarda depolanabilir.
Dijital verilere erişim, geleneksel medya ürünleri açısından hayal edilemeyecek kadar hızlı ve kolay olduğu gibi doğrusal olma zorunluluğu da ortadan kalkmıştır.
Dijital verileri/içerikleri değiştirmek ve üzerlerinde ekleme-çıkarma yapmak son derece kolaydır

Soru 7

Manovich’in yeni medyanın özellikleri arasında saydığı Değişkenlik (Variability) ile kast edilen aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yeni medya içerikleri, dijital kodlardan oluşmaktadır. Bu özelliğin bir sonucu olarak medya içeriklerinin (metin, ses, görüntü vb.) matematiksel şekilde tanımlanabilmesi mümkündür.
B
Bir yeni medya ögesi bilgisayar veya akıllı cihaz marifetiyle otomatik olarak ve farklı şekillerde biçimlendirilebilir.
C
Yeni medyanın sayısal olması nedeniyle her tür yeni medya içeriği bilgisayar verisine dönüştürülebilir.
D
Yeni medya içerikleri her biri birer sayısal temsil olan dijital kodlardan oluşmaktadır.
E
Yeni medyanın sayısal olması nedeniyle her tür yeni medya içeriğinin bilgisayar verisine dönüştürülebilir
Açıklama:
Değişkenlik (Variability): Medya ögelerinin manipülasyonu zor, belli bir düzen ve kompozisyon biçiminde şekillendiği geleneksel medyadan farklı olarak yeni medya ögeleri değişkendir ve kolayca manipüle edilebilir. Bir geleneksel medya ögesinin orijinalinden birbirinin aynı olan birçok kopya üretilip dağıtılırken bir yeni medya ögesi bilgisayar veya akıllı cihaz marifetiyle otomatik olarak ve farklı şekillerde biçimlendirilebilir.
Bu sayede orijinaline bağlı kalmadan her bir yeni medya ögesi özgün olarak biçimlendirilebilir ve kişiselleştirilebilir.

Soru 8

  1. Radyonun icadı
  2. Fotoğraf ve telgrafın icatı
  3. Daktilonun icatı
  4. İlk Bilgisayar (ENIAC) icadı
Bugünkü iletişim araçlarının gelişiminde önemli basamakları tarihlerine göre sıralayınız.

Seçenekler

A
I, II, III ve IV
B
I, III, IV ve II
C
II, III, I ve IV
D
III, II, IV ve I
E
IV, I, III ve II
Açıklama:
1830’lu yıllarda fotoğrafın ve telgrafın, 1860’lı yıllarda bilgisayar teknolojisinin öncüsü kabul edilen daktilonun, 1876’da telefonun, 1894’te sinemanın, 1895’te ise telsiz telgrafın ortaya çıkmasını teknolojik keşiflerin birbiri üzerinde yükselmesi olarak açıklamak mümkündür (Beniger, 2014, s. 443). 1900’lerin başında radyo, 1920’lerden sonra ise televizyonun toplumsal yaşamın bir parçası olmaya başlamasıyla birlikte yaygınlaşan kitle iletişimi, etki ve kapsam açısından daha önemli bir anlam ve boyut kazanmıştır. Öyle ki, bahse konu her bir iletişim aracı toplumsal, ekonomik ve siyasi alanda derin izler meydana çıkarmış ve alışkanlıkları değiştirmiştir. Bununla birlikte, her biri kendinden öncekilere nazaran
bilgiyi/mesajı çok daha hızlı, çok daha ucuz ve çok daha kolay bir şekilde iletmeyi başarmıştır.
  • Radyonun icadı => 1900
  • Fotoğraf ve telgrafın icatı => 1830
  • Daktilonun icatı => 1860
  • İlk Bilgisayar (ENIAC) icadı => II.Dünya savası sonrası

Soru 9

"Dijital içerikler, her biri kendi kimlik ve karakterini koruyan küçük parçaların bir araya gelmesiyle oluşmaktadır. ..Öyle ki web teknolojileri, genel olarak küresel ağı temsil etse de esasında her biri diğerinden ayrı ve farklı olan çok sayıda medya ögesi ve sayfadan oluşmaktadır."
Yukarıdaki ifade Manovich’in yeni medyanın özelliklerinden hangisini anlatmaktadır?

Seçenekler

A
Sayısal Temsil (Numerical Representation)
B
Modülerlik (Modularity)
C
Otomasyon (Automation)
D
Değişkenlik (Variability)
E
Kod Dönüştürme (Transcoding)
Açıklama:
Modülerlik (Modularity): Dijital içerikler modüler niteliktedir. Daha geniş ifadeyle, yeni medya ögeleri her biri kendi kimlik ve karakterini koruyan küçük parçaların bir araya gelmesiyle oluşmaktadır. Modülerliğe örnek olarak web teknolojileri gösterilebilir.

Soru 10

Bu özelliğin bir sonucu olarak medya içeriklerinin (metin, ses, görüntü vb.) matematiksel şekilde tanımlanabilmesi mümkündür. Ayrıca bu özellik içeriklerin birtakım algoritmaların yardımıyla değiştirilebilmesini sağlamaktadır.
Yukarıda tanımlanan ve dijitali medyayı geleneksel medyadan ayıran söz konusu özellik aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Sayısal Temsil
B
Modülerlik
C
Otomasyon
D
Değişkenlik
E
Kod Dönüştürme
Açıklama:
Sayısal Temsil (Numerical Representation): Yeni medya içerikleri her biri birer sayısal temsil olan dijital kodlardan oluşmaktadır. Bu özelliğin bir sonucu olarak medya içeriklerinin (metin, ses, görüntü vb.) matematiksel şekilde tanımlanabilmesi mümkündür. Ayrıca bu özellik içeriklerin birtakım algoritmaların yardımıyla değiştirilebilmesini sağlamaktadır. Örnek vermek gerekirse içerikte bulunan bir ses veya görüntü unsuru kolayca kaldırılabilir ya da eklenebilir. Aynı şekilde görüntünün renk ayarları kolayca değiştirilebilir.

Soru 11

1997’de anlık haberleşmeye olanak sunan ilk örneklerden ICQ, 1999’da müzik dosyalarının aktarımına imkân sunan Napster, yine anlık iletişimi mümkün kılan MSN Messenger ile bir Microsoft ürünü olan Internet Explorer hangi web sürümü üzerinde çalışmaktadır?

Seçenekler

A
Web 1.0
B
Çift Yönlü ve Etkileşimli Dünya: Web 2.0
C
Semantik (Anlamsal) Ağ: Web 3.0
D
Simbiyotik Ağ: Web 4.0 ve Ötesi
E
Web 5.0
Açıklama:
Bu yazılımlar web'in ilk sürümünde web 1.0'da çalışmaktadır..

Soru 12

  1. Web 2.0 bilgisayar ve akıllı cihazlar ile internet altyapısı ve yazılım alanındaki teknolojik ilerlemelerin bir sonucudur.
  2. Web 2.0’ın oluşturduğu yeni paradigma üretim süreçlerinden satış, pazarlama ve sonrasına kadar müşteri ilişkilerini çift yönlü biçimde yeniden organize etmeyi zorunlu kılmıştır.
  3. Web 2.0 teknolojinin gelişmesiyle artan bilgi üretimi ve bunun depolanmasıyla oluşan devasa veri (big data) bilgisayarlarca işlenmektedir.
Yukarıdakilerden hangileri Web 2.0’a ilişkin tanım ve yaklaşımların vurguladığı boyutlardan arasında yer almaktadır?

Seçenekler

A
Yanlız I
B
Yanlız II
C
Yanlız I ve III
D
Yanlız I ve II
E
I, II ve III
Açıklama:
Teknolojinin gelişmesiyle artan bilgi üretimi ve bunun depolanmasıyla oluşan devasa verinin (big data) bilgisayarlarca işlenmesi Semantik (Anlamsal) Ağ: Web 3.0'in nitelikleri arasındadır.

Soru 13

İnsanın sınırlı zihinsel kapasitesinin ötesinde onun yerine öğrenen ve akıllanan, cihazların/makinelerin büyük veri (big data) olarak ifade edilen devasa nicelikteki veriyi hızlıca tarayıp ondan anlamlar çıkarabildiği ve öncelikleri belirleyerek neyin çalıştırılacağına karar verdiği bir teknolojiye işaret eden web versiyonu aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
1.0
B
2.0
C
3.0
D
4.0
E
5.0
Açıklama:
Simbiyotik web, insanın sınırlı zihinsel kapasitesinin ötesinde onun yerine öğrenen ve akıllanan, cihazların/makinelerin büyük veri (big data) olarak ifade edilen devasa nicelikteki veriyi hızlıca tarayıp ondan anlamlar çıkarabildiği ve öncelikleri belirleyerek neyin çalıştırılacağına karar verdiği bir teknolojiye işaret etmektedir.
Web 4.0 ile birlikte dijital nitelikli sayısız verinin akıllı cihazlarca taranıp bundan anlam çıkarmaları, devamında kendi aralarında etkileşime girmek suretiyle ihtiyaç duyulan planlamayı yaparak yüksek performans ve kaliteli sonuçlara ulaşılması hedeflenmektedir.

Soru 14

Nesnelerin (cihaz ve sistemlerin) internet aracılığıyla diğer nesnelerle (cihaz ve sistemlerle) bağlantıda olduğu, kendi aralarında veri alışverişi yapabildikleri iletişim ağına verilen isim aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Artırılmış Gerçeklik
B
Bulut Bilişim Sistemleri
C
Büyük Veri (Big Data)
D
Duygusal web
E
Nesnelerin İnterneti
Açıklama:
Nesnelerin İnterneti (Internet of Things) : Nesnelerin (cihaz ve sistemlerin) internet aracılığıyla diğer nesnelerle (cihaz ve
sistemlerle) bağlantıda olduğu, kendi aralarında veri alışverişi yapabildikleri iletişim ağıdır. Bunlar, sıradan ev nesnelerinden gelişmiş endüstriyel araçlara kadar değişiklik gösterir. Örneğin: akıllı ev, akıllı şehir, akıllı hayvancılık uygulamaları vb.

Soru 15

Aşağıdakilerden hangisi Web 2.0’a ait boyutlardan birisidir?

Seçenekler

A
Hız merkezli.
B
Kullanıcı merkezli.
C
Performans merkezli.
D
Sosyalleşme merkezli.
E
Oyun merkezli.
Açıklama:
Sorunun çözümü 14. ve 15. sayfalarda bulunmaktadır.
Web 2.0’a ilişkin tanım ve yaklaşımlar incelendiğinde kavramın üç farklı boyutuna vurgu yapıldığının altı çizilmektedir. Web 2.0’ın özelliklerine ilişkin yaklaşımları aşağıda sunulduğu şekliyle özetlemek mümkündür (Choudhury, 2014):
Kullanıcı merkezli: Burada esas vurgulanmak istenen bir Web 2.0 ürünü olan sosyal medya uygulamalarının kullanıcılarına kendi içeriklerini üretme ve yayma imkânı vermesi ile insanları bir araya getirme yeteneğidir. Zira kullanıcılar bizzat kendi belirledikleri sınırlar çerçevesinde gruplar kurarak diğerleriyle iletişim kurabilmekte ve etkileşime girmektedir. Böylece bilginin üretimi toplulaşırken, sosyal ağların genişlemesiyle de kullanıcılar arasındaki bilgi alışverişi artmaktadır.

Soru 16

Aşağıdakilerden hangisi bulut sistemlerde veri depolanmasını mümkün kılan web teknolojisidir?

Seçenekler

A
Web 1.0
B
Web 2.0
C
Web 3.0
D
Web 4.0
E
Web 5.0
Açıklama:
Sorunun çözümü 16. sayfada belirtilmektedir.
Web 4.0 ile birlikte -ki günümüzde kısmen hayata geçmeye başlamıştır-, sabit disklerin kullanımdan kalkıp yerine bulut sistemlerinin veri depolamada esas olacağı, indirme hızının (download) giderek artacağı, var olan insan-makine ve makine-makine etkileşiminin daha da üst düzeye çıkacağı beklenmektedir.

Soru 17

Aşağıdakilerden hangisi ARPANET projesinin amacını açıklar?

Seçenekler

A
Bilgisayarları birbirine bağlamak.
B
Bilgisayarlara bakım yapmak.
C
Bilgisayarların farklı programları çalıştırmasını sağlamak.
D
Bilgisayarların veri aktarımını hızlandırmak.
E
Bilgisayarları uzaktan kontrol etmek.
Açıklama:
Sorunun çözümü 7. sayfada belirtilmektedir.
Tarihsel olarak bakıldığında 1970’lerde günümüz akıllı cihazlarının altyapısını oluşturan bilgisayar teknolojisi gelişimini sürdürürken, buna paralel olarak bilgisayarları birbirine bağlayacak sistem ve yazılım teknolojileri üzerine de çalışmalar yürütülmüştür. Amerika Birleşik Devletleri’nde yürütülen ve kısa adı ARPANET (Advanced Research Projects Agency Network) olan projede çalışan bilgisayar programcısı Ray Tomlison, geliştirmiş olduğu yazılım sayesinde 1971 yılında farklı sunuculara bağlı olan bilgisayarlar arasında mesaj göndermeyi başarmıştır.

Soru 18

Aşağıdakilerden hangisi Web 1.0'ın temel özelliğidir?

Seçenekler

A
Kullanıcıların içeriği oluşturması ve paylaşmasına olanak sağlaması.
B
Kullanıcıların içeriği yalnızca okumasına olanak sağlaması.
C
Çoklu ortam içeriklerini desteklemesi.
D
İnternetin yaygınlaşmasına katkı sağlaması.
E
Bilginin hızlı ve kolay bir şekilde paylaşılmasını sağlaması.
Açıklama:
Sorunun çözümü 13. sayfada belirtilmektedir.
Üreticileri tarafından geniş bir dosya ve belge evrenine erişimi mümkün kılmayı hedefleyen bir hipermedya ve bilgi paylaşma girişimi olarak tanımlanan web teknolojisinin ilk dönem altyapısına işaret eden Web 1.0 temel olarak yalnızca içerik sunan, etkileşimin neredeyse olmadığı durağan sayfalardan oluşmaktaydı. Diğer bir ifadeyle bu ilk dönem web altyapısı, kullanıcıların yalnızca belirli bir bilgiyi veya içeriği aramasına imkân tanıyor olmasına rağmen kullanıcıların içerikle etkileşime girmesine (beğeni, yorum, yeniden paylaşma vb.) neredeyse hiç alan açmıyordu (Choudhury, 2014).

Soru 19

Aşağıdakilerden hangisi Web 1.0'ın günümüz web teknolojilerinden farkını açıklar?

Seçenekler

A
Web 1.0 yalnızca içerik sunarken, günümüz web teknolojisi hem içerik sunar hem de etkileşime olanak sağlar.
B
Web 1.0 yalnızca metin içeriğini desteklerken, günümüz web teknolojisi çoklu ortam içeriklerini de destekler.
C
Web 1.0 yalnızca bilgi paylaşımını amaçlarken, günümüz web teknolojisi bilgi paylaşımının yanı sıra eğlence ve iletişimi de amaçlar.
D
Web 1.0 yalnızca internetin yaygınlaşmasına katkı sağlarken, günümüz web teknolojisi internetin yaygınlaşmasına ve geliştirilmesine katkı sağlar.
E
Hepsi.
Açıklama:
Sorunun çözümü 13. sayfada belirtilmektedir.
2000’lerle birlikte 90’ların ilk dönem interneti, ağ altyapısı ve bilgisayar teknolojisi ile kullanıcıların nitelik, nicelik ve ihtiyaçları büyük ölçüde değişmiştir. Artık kullanıcıların giderek daha aktif ve üretken olduğu, sıradan insanların içerik üretip diğerleriyle etkileşime girebildikleri bir dönemin kapısı aralanmıştır. Tam da bu süreçte Tim O’Reilly, gelişmeye devam eden bu yeni ağ altyapısını birinci nesil web altyapısının bir üst aşaması/sürümü olarak nitelemek maksadıyla Web 2.0 kavramını ortaya atmış ve bu tanım hızla kabul görmüştür.

Soru 20

Aşağıdakilerden hangisi Web 3.0'ın temel özelliğidir?

Seçenekler

A
Kullanıcıların içeriği yalnızca okumasına olanak sağlaması.
B
Kullanıcıların içeriği oluşturmasına ve paylaşmasına olanak sağlaması.
C
Bilginin hızlı ve kolay bir şekilde paylaşılmasını sağlaması.
D
Cihaz ve yazılım alanlarındaki ilerlemeler.
E
Bilginin anlamsal bir şekilde işlenmesi.
Açıklama:
Sorunun çözümü 15. sayfada belirtilmektedir.
Buna göre zamanla daha akıllı hâle gelen internet ile cihaz ve makineler verileri işlemek suretiyle bunlardan anlam çıkarmayı başaracaktır. Lee, ileride Web 3.0 şeklinde kavramsallaştırılacak olan bu ağ teknolojisi için semantik web tanımlamasını kullanmıştır.

Soru 21

Aşağıdakilerden hangisi Web 4.0'ın diğer web teknolojilerinden farkını açıklar?

Seçenekler

A
Web 4.0 yalnızca içerik sunarken, günümüz web teknolojisi hem içerik sunar hem de etkileşime olanak sağlar.
B
Web 4.0 yalnızca metin içeriğini desteklerken, günümüz web teknolojisi çoklu ortam içeriklerini de destekler.
C
Web 4.0 yalnızca bilgi paylaşımını amaçlarken, günümüz web teknolojisi bilgi paylaşımının yanı sıra eğlence ve iletişimi de amaçlar.
D
Web 4.0 yalnızca internetin yaygınlaşmasına katkı sağlarken, günümüz web teknolojisi internetin yaygınlaşmasına ve geliştirilmesine katkı sağlar.
E
Web 4.0'ın temel özelliği insan-makine ve makine-makine etkileşiminin daha da artmasıdır.
Açıklama:
Sorunun çözümü 16. sayfada belirtilmektedir.
Web 4.0 ile birlikte -ki günümüzde kısmen hayata geçmeye başlamıştır-, sabit disklerin kullanımdan kalkıp yerine bulut sistemlerinin veri depolamada esas olacağı, indirme hızının (download) giderek artacağı, var olan insan-makine ve makine-makine etkileşiminin daha da üst düzeye çıkacağı beklenmektedir. Nitekim METAVERSE örneğindeki gibi artırılmış gerçeklik (augmented reality) benzeri teknoloji ve uygulamalar sanal olanla gerçeklik arasındaki algıyı giderek daha da bulanıklaştırmaktadır.

Soru 22

Nesnelerin interneti ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Yalnızca sıradan ev nesnelerini içerir.
B
Yalnızca endüstriyel araçları içerir.
C
Nesnelerin internet aracılığıyla birbirleriyle bağlantıda olduğu iletişim ağıdır.
D
Yalnızca akıllı şehir uygulamalarını içerir.
E
Yalnızca akıllı hayvancılık uygulamalarını içerir.
Açıklama:
Sorunun çözümü 17. sayfada belirtilmektedir.
Nesnelerin (cihaz ve sistemlerin) internet aracılığıyla diğer nesnelerle (cihaz ve sistemlerle) bağlantıda olduğu, kendi aralarında veri alışverişi yapabildikleri iletişim ağıdır. Bunlar, sıradan ev nesnelerinden gelişmiş endüstriyel araçlara kadar değişiklik gösterir. Örneğin: akıllı ev, akıllı şehir, akıllı hayvancılık uygulamaları vb.

Soru 23

Aşağıdakilerden hangisi büyük veri teknolojisi ile ilişkilendirilebilir?

Seçenekler

A
Nesnelerin interneti.
B
Artırılmış gerçeklik.
C
Bulut bilişim sistemleri.
D
Fotoğraf ve video paylaşım siteleri.
E
Akıllı şehir uygulamaları.
Açıklama:
Sorunun çözümü 17. sayfada belirtilmektedir.
Büyük Veri (Big Data): İnternet kullanan herkesin birlikte oluşturduğu büyük veri sosyal medya, fotoğraf, video, ağ günlükleri, bloglar, arama motorları vb. kaynaklardan elde edilen verilerin anlamlı ve işlenebilir hâlidir.

Soru 24

Aşağıdakilerden hangisi bilgisayarlar başta olmak üzere ağa bağlanabilen akıllı cihazların kaynak ve dokümanlara zaman ve mekân kısıtlaması olmadan erişebildiği ve bunları diğer kullanıcılarla ve cihazlarla dilediğinde paylaşabildiği internet tabanlı bilişim hizmetini ifade eder?

Seçenekler

A
Büyük Veri
B
Artırılmış Gerçeklik
C
Bulut Bilişim Sistemleri
D
Nesnelerin İnterneti
E
Üretken Yapay Zeka
Açıklama:
Sorunun çözümü 17. sayfada belirtilmektedir.
Bulut Bilişim Sistemleri (Cloud Computing): Bilgisayarlar başta olmak üzere ağa bağlanabilen akıllı cihazların kaynak ve dokümanlara zaman ve mekân kısıtlaması olmadan erişebildiği ve bunları diğer kullanıcılarla ve cihazlarla dilediğinde paylaşabildiği internet tabanlı bilişim hizmetidir.

Soru 25

Bilgisayarların ve özellikle mikroişlemcilerin gelişen kabiliyet ve işlevleri sayesinde ortaya çıkmış dijital ürünlerin oluşturduğu ortamı ifade eden kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Dijital medya
B
Çevrimiçi medya
C
Online medya
D
Erişilebilir medya
E
Yeni medya
Açıklama:
Dijital medya kavramı bilgisayarların ve özellikle mikroişlemcilerin gelişen kabiliyet ve işlevleri
sayesinde ortaya çıkmış dijital ürünlerin oluşturduğu ortamı ifade etmektedir.

Soru 26

Medya hizmetlerinin sınırları belli olan sabit, mobil, TV, IP vb. kanallarla sunulduğu bir yapıdan, farklı şebekeler ve platformlar aracılığıyla sunulan tüm iletişim hizmetlerinin tek bir çatı altından interaktif şekilde sunulmasını ifade eden kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Sayısal Temsil
B
Modülerlik
C
Yakınsama
D
Kod Dönüştürme
E
Değişkenlik
Açıklama:
Yakınsama (convergence) olarak da ifade edilen bu durum medya hizmetlerinin sınırları belli olan sabit, mobil, TV, IP vb. kanallarla
sunulduğu bir yapıdan, farklı şebekeler ve platformlar aracılığıyla sunulan tüm iletişim hizmetlerinin tek bir çatı altından interaktif şekilde sunulmasını ifade etmektedir

Soru 27

Aşağıdakilerden hangisi yeni olanı veya dijitali geleneksel ya da analog olandan ayıran özelliklerden biri değildir?

Seçenekler

A
Sayısal Temsil
B
Modülerlik
C
Kod dönüştürme
D
Değişkenlik
E
Yakınsama
Açıklama:
Yeni olanı veya dijitali geleneksel ya da analog olandan ayıran söz konusu beş özellik kısaca şöyledir (Manovich, 2001):
• Sayısal Temsil (Numerical Representation)
• Modülerlik (Modularity)
• Otomasyon (Automation)
• Değişkenlik (Variability)
• Kod Dönüştürme (Transcoding)

Soru 28

Akıllı ev, akıllı şehir, akıllı hayvancılık uygulamaları Endüstri 4.0’a yön veren ve onu açıklayan hangi kavram için verilen örneklerdendir?

Seçenekler

A
Nesnelerin İnterneti
B
Büyük Veri
C
Bulut Bilişim Sistemleri
D
Artırılmış Gerçeklik
E
Metaverse
Açıklama:
Nesnelerin İnterneti (Internet of Things) IoT: Nesnelerin (cihaz ve sistemlerin) internet aracılığıyla diğer nesnelerle (cihaz ve sistemlerle) bağlantıda olduğu, kendi aralarında veri alışverişi yapabildikleri iletişim ağıdır. Bunlar, sıradan ev nesnelerinden gelişmiş endüstriyel araçlara kadar değişiklik gösterir. Örneğin: akıllı ev, akıllı şehir, akıllı hayvancılık uygulamaları vb.

Soru 29

"Sosyal medya, fotoğraf, video, ağ günlükleri, bloglar, arama motorları vb. kaynaklardan elde edilen verilerin anlamlı ve işlenebilir hâli" şeklinde tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Nesnelerin İnterneti
B
Büyük Veri
C
Bulut Bilişim Sistemleri
D
Artırılmış Gerçeklik
E
Duygusal web
Açıklama:
Büyük Veri (Big Data): İnternet kullanan herkesin birlikte oluşturduğu büyük veri sosyal medya, fotoğraf, video, ağ günlükleri, bloglar, arama motorları vb. kaynaklardan elde edilen verilerin anlamlı ve işlenebilir hâlidir

Soru 30

Dijital iletişim ağlarının bireysel ve toplumsal ilişki ve iletişim biçimleri üzerinde oluşturduğu ağ etkisiyle biçimlenmiş olan sosyal yapı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ağ Toplumu
B
Bilgi Toplumu
C
Enformasyon Toplumu
D
Tüketim Toplumu
E
Sanal Toplum
Açıklama:
Ağ Toplumu: Dijital iletişim ağlarının bireysel ve toplumsal ilişki ve iletişim biçimleri üzerinde oluşturduğu ağ etkisiyle biçimlenmiş olan sosyal yapı.

Ünite 2

Soru 1

Aşağıdakilerden hangisi sosyal medya okuryazarlığının boyutlarından biridir?

Seçenekler

A
Ulaşım
B
Bilişim
C
Erişim
D
Etkileşim
E
İletişim
Açıklama:
Sosyal medya okuryazarlığı temelde üç boyuttan meydana gelmektedir. Bireyin okuryazar olabilme becerisine uzanan bu üç basamak; erişim, yeterlilik ve kullanıma dayanmaktadır.

Soru 2

"Çevrimiçi teknolojileri hayatının merkezine almış, tüm günlük rutinlerini teknoloji ile yürüten, teknolojiyi vücudunun bir uzvu gibi kullanabilen genç nesil" tanımı aşağıdakilerden hangisine aittir?

Seçenekler

A
Z kuşağı
B
Modern insan
C
İnternet kullanıcıları
D
Dijital yerliler
E
Sosyal medya fenomenleri
Açıklama:
Sosyal medya okuryazarlığı ile “yirmili yaşlarının sonrasında internet ile tanışan, teknolojik yeterlilikleri görece daha düşük olan bireyler” olarak adlandırılan dijital göçmenlerin, “çevrimiçi teknolojileri hayatının merkezine almış, tüm günlük rutinlerini teknoloji ile yürüten, teknolojiyi vücudunun bir uzvu gibi kullanabilen genç nesil” olarak tanımlanan dijital yerlilerin becerilerini kazanması sağlanabilir.

Soru 3

"Bireyin içerik üretirken yaratıcılığını, ahlaki değerlerini, etik anlayışını sürece dâhil etmesi; hedef kitlesini ise doğru teknikle ve bilinçli bir şekilde amacına uygun olarak oluşturmasıdır"
Yukarıdaki tanım sosyal medya okuryazarlığının temel yeterliliklerinden hangisine aittir?

Seçenekler

A
Erişim
B
Üretim
C
Yansıtma
D
Eylem
E
Analiz ve değerlendirme
Açıklama:
Üretim: Bireyin içerik üretirken yaratıcılığını, ahlaki değerlerini, etik anlayışını sürece dâhil etmesi; hedef kitlesini ise doğru teknikle ve bilinçli bir şekilde amacına uygun olarak oluşturmasıdır.
A, C, D ve E seçeneklerindeki kavramların tanımları farklıdır ve sayfa 33'te detaylarıyla yer almaktadır.

Soru 4

İlk defa 1980 yılında Alvin Toffler tarafından kullanılan "prosumer" kavramı aşağıdakilerden hangisini ifade etmektedir?

Seçenekler

A
Üreten tüketici
B
Tüketici
C
Üretici
D
Aracı
E
İlk tüketici
Açıklama:
İlk defa 1980 yılında Alvin Toffler tarafından kullanılan prosumer kavramı; producer (üretici) ve consumer (tüketici) kavramlarının birleşmesinden oluşmuş, üreten ve tüketen arasındaki farkın belirsizleşmesi döngüsüne işaret etmiştir. Prosumer kavramı Türkçeye ise üreten tüketici, üre-tüketici olarak çevrilmiştir.

Soru 5

Günümüzde internet ve sosyal medya platformlarındaki en büyük problem aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
İnternet hızı
B
Çok fazla içerik olması
C
Sosyal medya platformlarının sayısı
D
Bazı platformların ücretli olması
E
Yanlış bilgi kirliliği
Açıklama:
Günümüzde internetteki ve elbette sosyal medya platformlarındaki en büyük problem, yanlış bilgi kirliliğidir. Sosyal medya platformları üzerinden herkesin içerik paylaşabilmesi, bu içeriklerin kontrolünün sağlanamaması ve doğruluğu ile gerçekliğinin tespit edilememesi, sosyal medya platformlarının dijital cihazlara ve internete erişimi olan herkes tarafından kullanılabilmesi, sosyal ağlar aracılığıyla bilgiye ulaşma ile bilginin yayılma hızının çok yüksek olması, sosyal medya platformlarının doğası gereği beğenilme, eğlenme, ilgi çekme, odak olma gibi ihtiyaçların doyumu için çabalaması, internet ve sosyal medya platformlarındaki bilgi kirliliğinin de önüne geçilememesine sebep olmaktadır.

Soru 6

Sosyal medya okuryazarı olan birey okuduğu haberi teyit etmek için ilk olarak ne yapmalıdır?

Seçenekler

A
En yakın arkadaşına sormalıdır
B
Kendi akıl süzgecinden geçirmelidir
C
Ailesine danışmalıdır
D
Diğer sosyal medya kullanıcılarına sormalıdır
E
Bir hafta beklemelidir
Açıklama:
Sosyal medya okuryazarı bireyin karşılaştığı haberin doğruluğunu teyit etmek için izlemesi gereken bazı adımlar bulunmaktadır. Bireyin okuduğu haberi öncelikle kendi aklının süzgecinden geçirmesi bu noktada atılacak ilk adımdır. Birey kendi bilgi birikimi, kültürü, donanımı ve eğitim seviyesi doğrultusunda gördüğü haberin doğru olup olmadığını düşünmelidir.

Soru 7

Telebaskı, Hayalet Titreşim Sendromu, Stalking ve Gelişmeleri Kaçırma Korkusu gibi hastalıklar sosyal medya kaynaklı problemlerden hangisiyle ilişkilidir?

Seçenekler

A
Yeme bozuklukları
B
Göz rahatsızlıkları
C
Kas ve iskelet problemleri
D
Uyku problemleri
E
Psikolojik temelli hastalıklar
Açıklama:
Bilinçsiz sosyal medya kullanımının yol açtığı çok sayıda psikolojik temelli hastalık bulunmaktadır. İnternetsiz, sosyal ağlara erişimsiz, akıllı telefonsuz kalma korkusunun ve dijital bağımlılığın çeşitli noktalarına vurgu yapan “Netlessfobi”, “Pubbing”, “Nomofo- bi”, “Photolurking”; bireyin engel olamadığı sosyal medyayı ve akıllı telefonunu sürekli biçimde kontrol etme dürtüsünü tanımlayan “Telebaskı”, “Hayalet Titreşim Sendromu”, “Stalking” ve “Gelişmeleri Kaçırma Korkusu” bireyin yaşadığı psikolojik temelli hastalıklara örnek olarak verilebilir.

Soru 8

“Sosyal medya platformlarını aşırı zaman geçirerek günlük rutinlerini aksatacak, hayati görevlerini erteleyecek, bireyler arası iletişimini durduracak derecede ve sosyal aktivitelerini engelleyecek ölçüde kullanma ile sosyal ağlara sürekli bağlı kalmak için yoğun bir istek duyma hâli”
Yukarıdaki tanım aşağıdakilerden hangisine aittir?

Seçenekler

A
Sosyal medya fenomenliği
B
Sosyal medya uzmanlığı
C
Sosyal medya kullanıcılığı
D
Sosyal medya etkinliği
E
Sosyal medya bağımlılığı
Açıklama:
Sosyal medya bağımlılığı, “sosyal medya platformlarını aşırı zaman geçirerek günlük rutinlerini aksatacak, hayati görevlerini erteleyecek, bireyler arası iletişimini durduracak derecede ve sosyal aktivitelerini engelleyecek ölçüde kullanma ile sosyal ağlara sürekli bağlı kalmak için yoğun bir istek duyma hâli” olarak tanımlanmaktadır

Soru 9

"Dijital platformlar üzerinden özellikle sosyal ağlar aracılığıyla gerçekleştirilen, bireyin karşı taraftaki kişiye yönelik zarar verme amacıyla bilinçli bir şekilde hayata geçirdiği olumsuz davranışlar, .......... olarak tanımlanmaktadır"
Yukarıdaki boşluğa hangisi gelmelidir?

Seçenekler

A
Siber nezaketsizlik
B
Siber tahammülsüzlük
C
Siber bilinçsizlik
D
Siber zorbalık
E
Siber kabalık
Açıklama:
Dijital platformlar üzerinden özellikle sosyal ağlar aracılığıyla gerçekleştirilen, bireyin karşı taraftaki kişiye yönelik zarar verme amacıyla bilinçli bir şekilde hayata geçirdiği olumsuz davranışlar, siber zorbalık olarak tanımlanmaktadır.

Soru 10

"Bireyin dijital cihaz kullanımını ve sosyal ağlarda geçirdiği vakti bilinçli bir biçimde azaltması, zaman içerisinde dijital cihazlarını ve sosyal medya hesaplarını tamamen kapatma yoluna gitmesidir. Dijital arınma olarak da adlandırılır"
Yukarıdaki tanım aşağıdakilerden hangisi için yapılmaktadır?

Seçenekler

A
Dijital bıkkınlık
B
Dijital bağımlılık
C
Dijital yorgunluk
D
Dijital kullanım
E
Dijital detoks
Açıklama:
Dijital Detoks: Bireyin dijital cihaz kullanımını ve sosyal ağlarda geçirdiği vakti bilinçli bir biçimde azaltması, zaman içerisinde dijital cihazlarını ve sosyal medya hesaplarını tamamen kapatma yoluna gitmesidir. Dijital arınma olarak da adlandırılır.

Soru 11

Farklı sosyoekonomik düzeydeki bireylerin, firmaların veya ülkelerin bilgi iletişim teknolojilerine erişimde ve kullanımında yaşadığı eşitsizlik hangi kavramla açıklanmaktadır?

Seçenekler

A
Dijital uçurum
B
Dijital farklılaşma
C
Dijital kontrol
D
Dijital sosyalleşme
E
Dijital geribildirim
Açıklama:
Dijital uçurum; “farklı sosyoekonomik düzeydeki bireylerin, firmaların veya ülke- lerin bilgi iletişim teknolojilerine erişimde ve kullanımında yaşadığı eşitsizlik” olarak tanımlanmaktadır.

Soru 12

Sosyal medya okuryazarlığı temelde üç boyuttan meydana gelmektedir. Bu boyutlar hangi seçenekte doğru olarak sıralanmaktadır?

Seçenekler

A
erişim, yeterlilik, kullanım
B
disiplin, yeterlilik, kontrol
C
erişim, kontrol, ölçülebilirlik
D
ölçülebilirlik, sistematiklik, kullanım
E
sistematiklik, erişim, kontrol
Açıklama:
Sosyal medya okuryazarlığı temelde üç boyuttan meydana gelmektedir. Bireyin okuryazar olabilme becerisine uzanan bu üç basamak; erişim, yeterlilik ve kullanıma dayanmaktadır.

Soru 13

“Bireyin, çeşitli amaçlarla kasıtlı biçimde oluşturulmuş dezenformasyon içeren mesajları herhangi bir kasıt olmadan, çoğunlukla bilinçsiz bir biçimde sosyal medya platformları aracılığıyla paylaşması, yanlış/yalan bilginin yayılmasına katkı sağlaması” olarak tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Misenformasyon
B
İçselleştirme
C
Durumsallaştırma
D
İç kontrol
E
Sistematikleştirme
Açıklama:
Misenformasyon: “Bireyin, çeşitli amaçlarla kasıtlı biçimde oluşturulmuş dezenformasyon içeren mesajları herhangi bir kasıt olmadan, çoğunlukla bilinçsiz bir biçimde sosyal medya platformları aracılığıyla paylaşması, yanlış/yalan bilginin yayılmasına katkı sağlaması” olarak tanımlanabilir

Soru 14

Bireyin dijital cihaz kullanımını ve sosyal ağlarda geçirdiği vakti bilinçli bir biçimde azaltması, zaman içerisinde dijital cihazlarını ve sosyal medya hesaplarını tamamen kapatma yoluna gitmesine ne ad verilir?

Seçenekler

A
Dijital arınma
B
Dijital sistematiklik
C
Dijital kontrol
D
Dijital çözümsüzlük
E
Dijital organizasyon
Açıklama:
Dijital Detoks: Bireyin dijital cihaz kullanımını ve sosyal ağlarda geçirdiği vakti bilinçli bir biçimde azaltması, zaman içerisinde dijital cihazlarını ve sosyal medya hesaplarını tamamen kapatma yoluna gitmesidir. Dijital arınma olarak da adlandırılır

Soru 15

Dijital platformlar üzerinden özellikle sosyal ağlar aracılığıyla gerçekleştirilen, bireyin karşı taraftaki kişiye yönelik zarar verme amacıyla bilinçli bir şekilde hayata geçirdiği olumsuz davranışlar, hangi kavramla tanımlanmaktadır?

Seçenekler

A
Siber zorbalık
B
Dijital öfke
C
Dijital ceza
D
Siber icra
E
Siber çaresizlik
Açıklama:
Dijital platformlar üzerinden özellikle sosyal ağlar aracılığıyla gerçekleştirilen, bireyin karşı taraftaki kişiye yönelik zarar verme amacıyla bilinçli bir şekilde hayata geçirdiği olumsuz davranışlar, siber zorbalık olarak tanımlanmaktadır. Siber zorbalık birey tarafından bilinçli bir şekilde yapılmakta ve tekrar eden ka- sıtlı davranışlar bütünü olarak meydana gelmektedir.

Soru 16

Kullanıcının dijital cihaz üzerinde gerçekleştirdiği ve herkes tarafından görülebilen tüm işlemler olarak tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Dijital Ayak İzi
B
Dijital Farkındalık
C
Dijital Ağ Denetimi
D
Dijital Hesap Verebilirlik
E
Dijital Sorumluluk
Açıklama:
Dijital Ayak İzi: Kullanıcının dijital cihaz üzerinde gerçekleştirdiği tüm işlemler olarak tanımlanmaktadır. Dijital ayak izleri herkes tarafından görülebilir.

Soru 17

Sosyal medya platformları aracılığıyla bir yetişkinin kimliğini gizleyip kendini çocuk olarak tanıtması ve sosyal ağlar aracılığıyla tanıştığı çocukların güvenini kazanma yoluyla onları istismar etmesi şeklinde tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Cyber Grooming
B
Cyber Control
C
Cyber Firewall
D
Cyber System
E
Cyber Feedback
Açıklama:
Sosyal medya platformları aracılığıyla çocuklarla kolaylıkla temas kurabilen kötü niyetli yetişkinler, çocukları çeşitli yollarla kandırarak istismar edebilmektedir. “Cyber Grooming” olarak adlandırılan bu eylem, bir yetişkinin kimliğini gizleyip kendini çocuk olarak tanıtması ve sosyal ağlar aracılığıyla tanıştığı çocukların güvenini kazanma yoluyla onları istismar etmesi şeklinde tanımlanmaktadır.

Soru 18

Sosyal medya platformlarında aşırı zaman geçirerek hayati görevlerini ertelemek ve sosyal ağlara sürekli bağlı kalmak için yoğun bir istek duyma haline ne ad verilmektedir?

Seçenekler

A
Sosyal medya bağımlılığı
B
Sosyal medya içselleştirme
C
Sosyal medya zorbalığı
D
Sosyal medya durumsallığı
E
Sosyal medya organizasyonu
Açıklama:
Sosyal medya bağımlılığı, “sosyal medya platformlarını aşırı zaman geçirerek günlük rutinlerini aksatacak, hayati görevlerini erteleyecek, bireyler arası iletişimini durduracak derecede ve sosyal aktivitelerini engelleyecek ölçüde kullanma ile sosyal ağlara sürekli bağlı kalmak için yoğun bir istek duyma hâli” olarak tanımlanmaktadır

Soru 19

Dijital ortamlar, internet ve sosyal medya okur yazarlığı becerilerine hakim bireyler tarafından bilinçli ve amacına uygun bir şekilde kullanıldığında bireye ve topluma önemli faydalar sağlamaktadır. Fiziki mekan ve zaman kavramları dijital teknolojiler ve internetin kullanımının yaygınlaşmasıyla hangi kavram ortaya çıkmıştır?

Seçenekler

A
Eşzamansız iletişim
B
Durumsal iletişim
C
İçsel iletişim
D
Denetimli iletişim
E
Örgütsel iletişim
Açıklama:
Dijital ortamlar, internet ve sosyal medya okur yazarlığı becerilerine hakim bireyler tarafından bilinçli ve amacına uygun bir şekilde kullanıldığında bireye ve topluma önemli faydalar sağlamaktadır. Fiziki mekan ve zaman kavramları dijital teknolojiler ve internetin kullanımının yaygınlaşmasıyla değişmiş, eşzamansız iletişim kavramı ortaya çıkmıştır.

Soru 20

Elektronik cihazlarda bulunan, cihazların verimliliğini ve parlaklığını artırmak için kullanılan, doğal ışıktan çok daha parlak bir ışık türü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Mavi ışık
B
Kontrollü ışık
C
Sarı ışık
D
İçsel ışık
E
Projeksiyon ışığı
Açıklama:
Mavi ışık; elektronik cihazlarda bulunan, cihazların verimliliğini ve parlaklığını artırmak için kullanılan, doğal ışıktan çok daha parlak bir ışık türüdür.

Soru 21

Sosyal medya okuryazarlığının önemiyle ilgili beklenenlerden hangisi doğru değildir?

Seçenekler

A
Sosyal ağlarda yer alan mesajları analiz edebilme becerilerine sahip olma
B
Sosyal ağlarda yer alan içeriklere ait mesajların kimin ya da kimler tarafından kullanılarak kullanıcılara ulaştırıldığı sorularına bilinçli tepkiler verme
C
Yalnızca tüketim değil, üretim noktasında da gerekli bilgi ve donanıma sahip olma
D
İçeriklerin akademik olmaması ve yalnızca eğlence kriterlerine uygun olmasına dikkat etme
E
Hukuk kurallarına uygun biçimde ahlaki ve etik değerler çerçevesinde yer almasına dikkat etme
Açıklama:
Sosyal ağlara erişimi ve sosyal ağların teknik kullanımını sağlayabilen kullanıcıların, sosyal
medya okuryazarlığı bağlamında ayrıca sosyal ağlarda yer alan mesajları analiz edebilme, eleştirel
yaklaşabilme ve doğru biçimde anlamlandırabilme becerilerine sahip olmaları beklenmektedir. Sosyal
medya okuryazarı bireylerin, sosyal ağlarda yer alan içeriklere ait mesajların kimin ya da kimler tarafından, kimler için, hangi sebeplerle, nasıl, hangi dilsel pratikler içerisinde üretildiği ve hangi stratejiler kullanılarak kullanıcılara ulaştırıldığı sorularına bilinçli tepkiler verebilmesi de gerekmektedir (Çelik, 2021). Sosyal ağ kullanıcıları bu platformlarda hem üreten hem de tüketen konumunda olmaları sebebiyle yalnızca tüketim değil, üretim noktasında da gerekli bilgi ve donanıma sahip olmalıdır. Birey, üretim gerçekleştireceği sosyal medya platformlarının kuruluş ve kullanım amaçlarını bilmeli, içeriklerini sunacağı hedef kitlesini iyi belirlemeli, sosyal
ağlarda içerik üretmek için gerekli bilgi ve beceri altyapısına sahip olmalı, içeriklerinin nitelikli olmasının yanı sıra akademik ve bilimsel temelde hukuk kurallarına uygun biçimde ahlaki ve etik
değerler çerçevesinde yer almasına dikkat etmelidir. Doğru yanıt D'dir.

Soru 22

Bireyin sosyal medya platformlarında karşı karşıya kaldığı içeriklerin barındırdığı mesajları analiz edebilmesi ve eleştirel biçimde değerlendirebilmesine ne ad verilir?

Seçenekler

A
Eleştirellik
B
Kullanıcılık
C
Yeterlilik
D
Erişilebilirlik
E
Eleştirebilirlik
Açıklama:
Yeterlilik: Bireyin sosyal ağları kullanabilme becerisidir. Bireyin sosyal medya platformlarında karşı karşıya kaldığı içeriklerin barındırdığı mesajları analiz edebilmesi ve eleştirel biçimde değerlendirebilmesi beklenmekte; mesajların üretiminde ya da yeniden paylaşımında dijital becerilerinin yeterliliği göz önünde bulundurulmaktadır. Doğru yanıt C'dir.

Soru 23

Bireyin sosyal medya platformlarında içerik üreterek ya da tüketerek geçirdiği zamanda
takip ettiği etik ilkeleri ve sosyal sorumluluk bilincini; kimliğine, yaşamına, tutumlarına ve diğerleriyle iletişimine uygulamasına ne ad verilmektedir?

Seçenekler

A
Yansıtma
B
Üretim
C
Erişim
D
Eylem
E
Analiz
Açıklama:
Yansıtma: Bireyin sosyal medya platformlarında içerik üreterek ya da tüketerek geçirdiği zamanda
takip ettiği etik ilkeleri ve sosyal sorumluluk bilincini; kimliğine, yaşamına, tutumlarına ve diğerleriyle iletişimine uygulamasıdır. Doğru yanıt A'dır.

Soru 24

Bireyin faaliyetlere katılmak, bilgiyi paylaşmak, sorumluluk almak, yardım etmek, sorun
çözmek ve işbirliği ile çalışmak gibi sebeplerle bir toplulukta üye olarak yer almasına ne ad verilir?

Seçenekler

A
Üretim
B
Eylem
C
Yansıtma
D
Erişim
E
Değerlendirme
Açıklama:
Eylem: Bireyin faaliyetlere katılmak, bilgiyi paylaşmak, sorumluluk almak, yardım etmek, sorun
çözmek ve işbirliği ile çalışmak gibi sebeplerle bir toplulukta üye olarak yer almasıdır. Doğru yanıt B'dir.

Soru 25

Aşağıdakilerden hangisi sosyal medya kaynaklı fiziksel, psikolojik ve sosyal problemlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Obezite
B
Otizm
C
Göz hastalıkları
D
Telebaskı
E
Yalnızlık
Açıklama:
Sosyal medya platformları bireye ve topluma yönelik sunduğu faydaların yanı sıra pek çok tehlikeyi de içerisinde barındırmaktadır. Yanlış ve bilinçsiz sosyal medya kullanımı bireyin fiziksel, psikolojik, sosyal ve ekonomik bağlamda zarar görmesine sebep olabilmektedir. Kas ve iskelet problemleri, çeşitli göz rahatsızlıkları, yeme bozuklukları ve obezite, uyku problemleri, depresyona dek varabilen psikolojik problemler, sosyal çevrede problemler, mesleki ve akademik başarıda düşüş ile Netlessfobi, Pubbing, Telebaskı ve Nintendinitis gibi psikolojik temelli hastalıklar, sosyal ağların yol açabileceği problemlere örnek olarak verilebilir. Bu problemlerin yanı sıra sosyal medya ortamları yine bireylerin karşı karşıya kalabileceği sosyal medya bağımlılığı, siber zorbalık, sosyal medyada çocuk istismarı ve sosyal medyada karşılaşılabilecek dijital güvenlik tehditleri gibi çeşitli riskleri de içerisinde barındırmaktadır. Doğru yanıt B'dir.

Soru 26

Aşağıdakilerin hangisi sosyal medya kaynaklı psikolojik temelli rahatsızlıklardan biri değildir?

Seçenekler

A
Netlessfobi
B
Pubbing
C
Nomofobi
D
Photolurking
E
Cyber Grooming
Açıklama:
Psikolojik temelli hastalıklar: Bilinçsiz sosyal medya kullanımının yol açtığı çok sayıda psikolojik temelli hastalık bulunmaktadır. İnternetsiz, sosyal ağlara erişimsiz, akıllı telefonsuz kalma korkusunun ve dijital bağımlılığın çeşitli noktalarına vurgu yapan “Netlessfobi”, “Pubbing”, “Nomofobi”, “Photolurking”; bireyin engel olamadığı sosyal medyayı ve akıllı telefonunu sürekli biçimde kontrol etme dürtüsünü tanımlayan “Telebaskı”, “Hayalet Titreşim Sendromu”, “Stalking” ve “Gelişmeleri Kaçırma Korkusu” bireyin yaşadığı psikolojik temelli hastalıklara örnek olarak verilebilir.

Soru 27

Sosyal medya kaynaklı problemlerden korunma yöntemlerinden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Bireyin sosyal medya okuryazarı olması
B
Dijital cihazların uzun, sakin ve zamana yayarak kullanılması
C
Uyumadan önce son kez sosyal medyanın kontrol edilmesi
D
Kişinin sosyal medyadaki hayatlarla kendisininkini karşılaştırması
E
Kişinin arkadaşlarıyla iletişimde sosyal medyayı ağırlıkla kullanması
Açıklama:
Sosyal Medya Kaynaklı Problemlerden Korunmaya Yönelik Öneriler
Dijital cihazlara ve sosyal ağlara uzun süre maruz kalmak fiziksel, psikolojik, sosyal ve ekonomik
pek çok problemi beraberinde getirmektedir. Bireylerin atacağı bazı adımlar sosyal medya kaynaklı
problemlerden korunabilmelerini sağlayabilir:
• İlk adımda bireyin sosyal medya okuryazarı olması yer almaktadır. Sosyal medya okuryazarı birey, sosyal medya kaynaklı problemlerin farkındadır ve bu noktada kendini korumanın yollarını bilir.
• İkinci adımda, dijital cihazların uzun süre kullanılmaması gerekmektedir. Ancak, eğer
birey ortalamadan uzun süre dijital cihazlara maruz kalacaksa, sosyal ağlarda vakit geçirirken hareketsiz kalmamalı, sık sık mola vermeli, dijital cihazları doğru duruşla kullanmaya dikkat etmelidir.
• Üçüncü adımda, uyku saatlerinde ya da uyumadan hemen önce sosyal medyanın kullanılmaması ve mümkünse dijital cihazların uyumak için kullanılan ortamlara konulmaması yer almaktadır.
• Dördüncü adımda, bireyin sosyal medya platformlarında karşılaştığı içeriklerin gerçek hayatı yansıtmadığını bilmesi, kendi hayatı ile sosyal medyada gördüğü hayatları karşılaştırmama yolunu seçmesi, yaşayabileceği psikolojik problemlere karşı tetikte olması ve kendini koruması bulunmaktadır.
• Son adımda, bireyin arkadaşlarıyla iletişim kurmak ya da vakit geçirmek için sosyal ağları değil yüz yüze ortamları tercih etmesi yer almaktadır. Yüz yüze iletişim kurmak, bireyin sosyal ilişkilerini güçlendireceği gibi hem psikolojik hem de fiziksel olarak daha iyi hissetmesini sağlayacaktır. Doğru yanıt A'dır.

Soru 28

Kasıtlı biçimde oluşturulmuş, olmayan bir durumu varmış gibi gösteren, bir kişiye, kuruma ya da bir duruma zarar vermek amacıyla gerçekleştirilen bilgi üretimlerine ne ad verilmektedir?

Seçenekler

A
Misenformasyon
B
Enformasyon
C
Dezenformasyon
D
Formasyon
E
Manipülasyon
Açıklama:
Dezenformasyon: “Kasıtlı biçimde oluşturulmuş, olmayan bir durumu varmış gibi gösteren,
bir kişiye, kuruma ya da bir duruma zarar vermek amacıyla gerçekleştirilen bilgi üretimleri” olarak tanımlanabilir (Wardle ve Derakhshan, 2018). Doğru yanıt C'dir.

Soru 29

Bireyin, çeşitli amaçlarla kasıtlı biçimde oluşturulmuş dezenformasyon içeren mesajları herhangi bir kasıt olmadan, çoğunlukla bilinçsiz bir biçimde sosyal medya platformları aracılığıyla paylaşması, yanlış/yalan bilginin yayılmasına katkı sağlamasına ne ad verilir?

Seçenekler

A
Dezenformasyon
B
Misenformasyon
C
Post-truth
D
İnfial
E
Siber zorbalık
Açıklama:
Misenformasyon: “Bireyin, çeşitli amaçlarla kasıtlı biçimde oluşturulmuş dezenformasyon içeren
mesajları herhangi bir kasıt olmadan, çoğunlukla bilinçsiz bir biçimde sosyal medya platformları
aracılığıyla paylaşması, yanlış/yalan bilginin yayılmasına katkı sağlaması” olarak tanımlanabilir
(Wardle ve Derakhshan, 2018). Doğru yanıt B'dir.

Soru 30

Bireyin özellikle sosyal medya platformlarında karşılaştığı içeriklerin barındırdığı mesajların
ve ortaya koyduğu iddiaların kontrolünü yapması, yalan ya da yanlış olan içeriği saptaması ve bilgi kirliliği oluşturan içeriği diğer kullanıcılara duyurmasına ne ad verilir?

Seçenekler

A
Belli bir donanıma sahip olmak
B
Doğrulama platformu kültürüne sahip olmak
C
Teyit kültürüne sahip olmak
D
Bilgi yayılımı kültürüne sahip olmak
E
Muhakeme yeteneğine sahip olmak
Açıklama:
Teyit kültürüne sahip olmak; bireyin özellikle sosyal medya platformlarında karşılaştığı içeriklerin barındırdığı mesajların ve ortaya koyduğu iddiaların kontrolünü yapması, yalan ya da yanlış olan içeriği saptaması ve bilgi kirliliği oluşturan içeriği diğer kullanıcılara duyurması olarak tanımlanabilir. Doğru yanıt C'dir.

Ünite 3

Soru 1

Aşağılardan hangisi Web 1.0 teknolojisinin özelliklerinden biridir?

Seçenekler

A
Kullanıcıyı aktif kılan bir yapıya sahip olması
B
Özgürlükçü bir anlayışı temel alması
C
Tek yönlü ve kısıtlı bir özelliğe sahip olması
D
Yenilikçi bir anlayışı ön plana çıkarması
E
Teknolojik değişimlere uyum sağlayabilmesi
Açıklama:
Cevap C seçeneğidir. Çünkü Web 1.0 tek yönlü ve kısıtlı bir özelliğe sahiptir.
Web teknolojilerindeki gelişmeler internetin ilk dönemi olarak adlandırılan Web 1.0 ile başlamıştır. Web 1.0 teknolojisi tek yönlü bilgi edinme esasına dayanmaktadır. Buradaki yön ise web sitesi yöneticilerinden web sitesini ziyaret eden kullanıcılara doğrudur. Web sitesi ziyaretçisi kendisi için hazırlanmış bilgileri; herhangi bir yorum, katkı ve paylaşımdan uzak; etkileşimsiz bir şekilde edinir. Web 1.0 teknolojileri kullanıcıların içerik üretmelerine izin vermediği gibi web sitesinde yer alan bilgilerin de ötesine geçmesine müsaade etmeksizin tek yönlü ve kısıtlı bir özelliğe sahiptir.

Soru 2

Web 2.0 teknolojilerinin kullanıcılara etkileşim imkânı veren yapısı hangi temeller açısından bir çığır niteliğindedir?

Seçenekler

A
Üretim ve depolama
B
Kalıtsallık ve katılım
C
İletişim ve paylaşım
D
Yazılım ve donanım
E
Ses ve görüntü
Açıklama:
Web 2.0 teknolojilerinin kullanıcılara etkileşim imkânı veren yapısı “iletişim” ve “paylaşım” temelinde bir çığır niteliğindedir.

Soru 3

Aşağıdakilerden hangisi öğrenme-öğretme amaçlı geliştirilen bir sosyal ağ ortamıdır?

Seçenekler

A
Facebook
B
Instagram
C
Twitter
D
EdModo
E
WhatsApp
Açıklama:
Öğrenme-öğretme amaçlı kullanılan/geliştirilen bir sosyal ağ ortamı olan EdModo; sosyal medya araçlarının sahip olduğu pek çok özellikleri bünyesinde barındırsa da; EdModo’nun öğrenme ve öğretmeyi temel alan yaklaşımı (örneğin, reklam içermemesi) diğer sosyal ağ ortamlarından (örneğin, Facebook) önemli farklılıklara sahiptir.

Soru 4

Web 2.0 teknolojisi “Powtoon” platformunun özelliği aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Animasyon oluşturma
B
Fotoğraf düzenleme
C
Video geliştirme
D
Kelime bulutu oluşturma
E
Oyun oluşturma
Açıklama:
Web 2.0 teknolojisi “Powtoon” ile etkileyici sunum ve animasyonlar hazırlamak mümkündür.

Soru 5

Aşağıdakilerden hangisi web tabanlı etkileşimli bir oyun oluşturma aracıdır?

Seçenekler

A
Pixlr
B
Wordle
C
Bubbl.us
D
Aurasma
E
Dustbin
Açıklama:
Web tabanlı etkileşimli bir oyun oluşturma aracı olarak bilinen “Dustbin”, kategoriler halinde fikirlerin düzenlenmesine yardımcı olmak için oluşturulmuş bir oyun aracıdır.

Soru 6

Kullanımlar ve Doyumlar yaklaşımına göre izleyici kitlenin iletişim sürecindeki rolü nedir?

Seçenekler

A
Aktif
B
Pasif
C
Negatif
D
Pozitif
E
Nötr
Açıklama:
Yaklaşım, etki kuramlarının vurguladığı “izleyicilerin medya endüstrisi/kitle iletişim araçları tarafından davranışları kontrol edilen bir kitleyi temsil ettiği” ve “bu kitlenin iletişim sürecinde pasif bir role sahip olduğu” söylemlerini reddederek bu kitlenin iletişim sürecinde aktif bir rolü olduğunun altını çizmiştir.

Soru 7

Aşağıdakilerden hangisi “Dokümanlar için bir ahtapot!” olarak ifade edilen uygulama aracıdır?

Seçenekler

A
Drive
B
Movenote
C
Octopedi
D
Doctopus
E
Moodle
Açıklama:
“Dokümanlar için bir ahtapot!” olarak ifade edilen “Doctopus”, “Google Drive” üzerinde öğrenci projelerini oluşturmak, yönetmek, organize etmek ve değerlendirmek için öğretmenler tarafından oluşturulmuş bir araçtır.

Soru 8

1998 yılının başında sosyal ağların ilk örneği olarak ortaya çıkan web sitesi hangisidir?

Seçenekler

A
Arpanet.net
B
Facebook.com
C
Sixdegrees.com
D
Twitter.com
E
Messanger.org
Açıklama:
1998 yılının başında arkadaşlarının listelerini inceleme fırsatı sunan arkadaş odaklı “sixdegrees.com” sitesi ise sosyal ağların ilk örneği olarak ortaya çıkmıştır.

Soru 9

Bugünkü anlamıyla sosyal medya 23 yıl kadar öncesinde Bruce ve Susan Abelson tarafından kurulan ve çevrimiçi günlük yazarlarını bir araya getiren eski bir sosyal paylaşım sitesi olan “……………” ile başlamıştır.
Yukarıda boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi doğru şekilde tamamlar?

Seçenekler

A
Bolt
B
Open Diary
C
Habbo
D
Myspace
E
Skype
Açıklama:
Bugünkü anlamıyla sosyal medya ise 23 yıl kadar öncesinde Bruce ve Susan Abelson tarafından kurulan ve çevrimiçi günlük yazarlarını bir araya getiren eski bir sosyal paylaşım sitesi olan “Open Dairy” ile başlamıştır.

Soru 10

Aşağıdakilerden hangisi web sitesi oluşturmaya yarayan “Wix” uygulamasının özelliklerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Kullanıcı dostu editör arayüzü
B
Mobil ekran optimizasyonu
C
Yaratıcı şablonlar
D
Html kod eklentisi
E
Ücretli kurulum
Açıklama:
Wix uygulaması, bulut tabanlı bir teknoloji olup; kullanıcılarına ücretsiz bir şekilde etkileşimli ve kaliteli web sitesi oluşturma imkânı vermektedir.

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi infografik araçları arasında yer alan bir uygulama platformudur?

Seçenekler

A
Cacoo
B
Canva
C
Instagram
D
Compec
E
Aramex
Açıklama:
İnfografik araçları arasında verilebilecek bir örnek uygulama da “Canva” platformudur.

Soru 12

I. Özgürlükçü bir anlayışa sahiptir.
II. Kullanıcıları aktiftir.
III. Tek yönlü bilgi edinme vardır.
IV. Ziyaretçilerin etkileşimine kapalıdır.
V. Sunulan içerik broşür niteliğindedir.
Aşağıdakilerin hangisinde Web 1.0 teknolojisinin özellikleri doğru verilmiştir?

Seçenekler

A
I-II-III
B
II-III-IV
C
IV-V-I
D
III-IV-V
E
IV-III-I
Açıklama:
Doğru cevap D'dir.
Web teknolojilerindeki gelişmeler internetin ilk dönemi olarak adlandırılan Web 1.0 ile başlamıştır. Web 1.0 teknolojisi tek yönlü bilgi edinme esasına dayanmaktadır. Buradaki yön ise web sitesi yöneticilerinden web sitesini ziyaret eden kullanıcılara doğrudur. Web sitesi ziyaretçisi kendisi için hazırlanmış bilgileri; herhangi bir yorum, katkı ve paylaşımdan uzak; etkileşimsiz bir şekilde edinir. Web 1.0 teknolojileri kullanıcıların içerik üretmelerine izin vermediği gibi web sitesinde yer alan bilgilerin de ötesine geçmesine müsaade etmeksizin tek yönlü ve kısıtlı bir özelliğe sahiptir. Bu dönemde mevcut web sitelerinin görünümü günümüz web siteleri ile kıyaslanamayacak kadar ilkel ve statiktir. Web 1.0 teknolojisi, kullanıcıların bilginin pasif alıcısı olmaktan öteye gitmesine izin vermemiştir ve sunulan içerik daha çok broşür niteliğinde sınırlı kalmıştır. Web 1.0 teknolojileri ile bilginin sadece alıcısı olan kullanıcı; tüm kontrolü elinde barındıran web sitesi yöneticisinin kontrolündedir ve deneyim paylaşımı, içerik üretimi, bilgi alışverişi, içeriğin gelişmesine katkı vb. eylemleri gerçekleştirme durumlarından yoksundur, ta ki Web 2.0 teknolojilerindeki gelişmelere kadar. Her ne kadar Web 1.0 teknolojisinin devamı niteliğinde gibi görünse de; Web 2.0 teknolojileri aslında devrim niteliğinde bir gelişmedir.

Soru 13

I. Özgürlükçü bir anlayışa sahiptir.
II. Kullanıcıları aktiftir.
III. Tek yönlü bilgi edinme vardır.
IV. Ziyaretçilerin etkileşimine kapalıdır.
V. Sunulan içerik broşür niteliğindedir.
Aşağıdakilerin hangisinde Web 2.0 teknolojisinin özellikleri doğru verilmiştir?

Seçenekler

A
I-II
B
II-III
C
III-IV
D
IV-V
E
I-V
Açıklama:
Doğru cevap A'dır.
Web 2.0 teknolojilerinin yenilikçi ve özgürlükçü bir anlayışı temel almasından ileri gelmektedir. Buna göre kullanıcıları aktif kılmayı kendisine ilke edinmiş Web 2.0 teknolojilerinin dinamikleri doğrultusunda sürekli geliştirilmiş araç ve uygulamaların; ilk sosyal ağ sitesi olan Sixdegrees.com’un aksine; sürdürülebilir bir yapı kazanarak tercih edilebilir olması da değişimlere uyum sağlama özelliği ile ilişkilidir. H

Soru 14

Aşağıdakilerden hangisi Web 2.0 teknolojileri kullanıcılarının rollerinden biri değildir?

Seçenekler

A
İçerik yürütücüsü
B
İçerik yönlendiricisi
C
İçerik üreticisi
D
İçerik geliştiricisi
E
İçerik temsilcisi
Açıklama:
Doğru cevap E seçeneğidir.
Artık kendilerine sunulan içeriğin salt alıcısı olmayan kullanıcılar; içeriğin üreticisi, yürütücüsü, yönlendiricisi, geliştiricisi vb. farklı özellik ve rollerin sahibi konumundadır.

Soru 15

Aşağıdakilerden hangisi çevrimiçi üretkenlik ve işbirliği araçları arasında yer alarak kullanıcılarına diyagram tasarlama imkânı verir?

Seçenekler

A
Bubble.us
B
Cacoo
C
Wix
D
Canva
E
Wordle
Açıklama:
Doğru cevap B seçeneğidir.
Bir diğer Web 2.0 teknolojisi olarak sosyal medya araç ve uygulamalarına örnek olabilecek “Cacoo” ise çevrimiçi üretkenlik ve işbirliği araçları arasında yer almaktadır. İletişim ve paylaşım temelinde kullanıcılarına diyagram tasarlama imkânı verir. “Cacoo” bulut tabanlı pek çok uygulamaya entegre edilebilen ve sosyal medya ortamlarında içeriğin görselleştirilmesinde oldukça etkili kullanılabilecek bir araçtır.

Soru 16

Aşağıdakilerden hangisi kullanıcılarına zenginleştirilmiş görseller hazırlamada uzmanlık düzeyinde teknik bilgi gerektirmeyen bir fotoğraf düzenleme aracıdır?

Seçenekler

A
Wordle
B
Canva
C
Pixlr
D
Bubble.us
E
Cacoo
Açıklama:
Doğru cevap C seçeneğidir.
“Pixlr” uygulamasının Web 2.0 teknolojilerinin dinamikleri doğrultusunda geliştirilmiş olması, sosyal medya araç ve uygulamaları bağlamında ele alınmasını gerektirmektedir. Zenginleştirilmiş görseller hazırlamada “Pixlr” uzmanlık düzeyinde teknik bilgi gereksinimi olmaksızın kullanışlı bir fotoğraf düzenleme aracıdır. “Pixlr”, fotoğraflarınızı daha etkili bir şekilde düzenlemenize yardımcı olur.

Soru 17

Öğretme sürecinde bilgi aktarma faaliyetinin sınıf dışına taşındığı, öğrenenlerin bitirmesi gereken ders öncesi veya ders sonrası etkinliklerin yer aldığı ve derste hem sosyal hem de aktif öğrenme etkinliklerinin gerçekleştirildiği eğitim biçimini ifade eden kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kelime bulutu
B
Ters Yüz Edilmiş Sınıf
C
İşbirlikli öğrenme
D
Öğrenme amaçlı Wix Web sayfası
E
Powtoon platformu
Açıklama:
Doğru cevap B seçeneğidir.
Ters Yüz Edilmiş Sınıf: Öğretme sürecinde bilgi aktarma faaliyetinin sınıf dışına taşındığı, öğrenenlerin bitirmesi gereken ders öncesi veya ders sonrası etkinliklerin yer aldığı ve derste hem sosyal hem de aktif öğrenme etkinliklerinin gerçekleştirildiği eğitim biçimini ifade etmektedir.

Soru 18

Aşağıdakilerden hangisi işbirlikli çalışma araç ve uygulamalardan biri değildir?

Seçenekler

A
Padlet
B
Sutori
C
MeetingWords
D
Google Drive
E
Prezi
Açıklama:
Doğru cevap E seçeneğidir.
Web 2.0 teknolojileri paylaşım ve iletişim temelinde işbirliğine imkân verse de; bu bölümde öğrenme ve öğretim süreçlerine özgü işbirlikli çalışmalara ve aktif öğrenmeyi destekleyen araçlara yer verilmiştir. “Padlet”, “Sutori”, “MeetingWords” vb. işbirlikli çalışmaya imkân veren pek çok uygulama bulunsa da bu bölüm “Google Drive” ve üzerinde çalışan “Doctopus” uygulama eklentisi ile ele alınmıştır. Tüm dosya ve klasörlere tek bir yerden ulaşmaya imkân veren “Google Drive”, farklı uzantıdaki doküman, video vb. içerikleri depolamayı, paylaşmayı ve başka bir cihaz üzerinden senkronize etmeyi olanaklı hâle getirmektedir.
Bununla birlikte gerek eşzamanlı gerekse eşzamanlı olmayan ortamlar için oldukça etkili bir sunum aracı olan “Prezi” de bu bölümde ele alınmıştır. “Prezi”, çevrimiçi bir sunum programıdır. Mekân fark etmeksizin her yerde kullanıcı adı ve şifreniz ile giriş yaptığınız her tarayıcıdan “Prezi” ile hazırlamış olduğunuz sunumlarınıza erişmeniz mümkündür

Soru 19

I. Video şeklinde çıktı üretebilmektedir.
II. Bulut teknolojisi sayesinde istenilen yerden ulaşılabilir.
III. Sunum kaydı öğrenenler ile paylaşılabilir.
IV. Konu ile ilgili önemli noktalar vurgulanabilir.
V. Ters yüz edilmiş sınıf yönteminde öğretimin dışında kalabilir.
Movenote sunum aracı ile ilgili verilen yukarıdaki özellikler bir grup oluşturulduğunda hangisi dışarıda kalır?

Seçenekler

A
I
B
II
C
III
D
IV
E
V
Açıklama:
Ters yüz edilmiş sınıf modelinde öğretimin içine dahil edilebileceğinden doğru cevap E'dir.
Sunum hazırlama farklı şekillerde yapılabilmektedir. Yapılacak olan sunumun moduna göre değişkenlik gösterebilse de bu bölümde ele alınan araçlar öğretim tasarımına göre ister senkron (eşzamanlı) ister asenkron (eşzamansız) olarak kullanılabilir. Örneğin, “Movenote” bir sunum hazırlama aracı olup; video şeklinde çıktı üretmektedir. Hazırlanan videolar, “Movenote” uygulaması ile internet ortamında yer almakta ve bulut teknolojisi sayesinde istenilen yerden sunuma ulaşılabilmektedir. “Movenote” ile oluşturulan sunum video şeklinde olduğundan, ilgili sunumun kaydı öğrenenler ve/veya öğrenme ortamı ile paylaşılabilir. Bu sunuş biçimi çevrimiçi öğrenmenin eşzamansız uygulamasına örnek olarak verilebilir. Ancak, öğretim tasarımına uygun olması durumu göre, eşzamanlı öğrenme ortamları içinde de ele alınabilir. Böylelikle konunun ilgili bölümlerinde öğrenenlerle etkileşime geçilerek konuyla ilgili önemli noktalar vurgulanabilir. Benzer şekilde ters yüz edilmiş sınıf yöntemine uygun olarak da öğretimin içerisine dâhil edilebilir.

Soru 20

___________ grup içerisinde birlikte gerçekleştirilecek görevlerin grup üyeleri tarafından yerine getirilmemesi veya görevin ihmal edilmesi olarak tanımlanmaktadır.
Cümlesinde boş bırakılan yere aşağıdaki kavramlardan hangisi getirilebilir?

Seçenekler

A
Sosyal aylaklık
B
Sosyal paylaşım
C
İş birlikli çalışma
D
Gruptan izole edilmişlik
E
Sorumluluk paylaşımı
Açıklama:
Cevap A seçeneğidir.
Sosyal aylaklık veya sosyal kaytarma olarak bilinen kavram, grup içerisinde birlikte gerçekleştirilecek görevlerin grup üyeleri tarafından yerine getirilmemesi veya görevin ihmal edilmesi olarak tanımlanmaktadır.

Soru 21

Aşağıdakilerden hangisi bilgi paylaşımı amacıyla geliştirilen ve geçmişi 1980’li yıllara dayanan “WWW” protokolünün geliştiricisidir?

Seçenekler

A
Herta Herzog
B
Donald Shaw
C
Tim Berners-Lee
D
Tom Truscott
E
Eliha Katz
Açıklama:
Tim Berners-Lee tarafından bilgi paylaşımı amacıyla geliştirilen ve geçmişi 1980’li yıllara dayanan “WWW” protokolü, 1989 yılında son halini “World Wide Web” olarak almıştır.

Soru 22

Aşağıdakilerden hangisi öğrenme ve öğretmeyi temel alan sosyal ağ ortamlarından biridir?

Seçenekler

A
EdModo
B
Facebook
C
TikTok
D
Twitter
E
Instagram
Açıklama:
Öğrenme-öğretme amaçlı kullanılan/geliştirilen bir sosyal ağ ortamı olan EdModo; sosyal medya araçlarının sahip olduğu pek çok özellikleri bünyesinde barındırsa da; EdModo’nun öğrenme ve öğretmeyi temel alan yaklaşımı (örneğin, reklam içermemesi) diğer sosyal ağ ortamlarından (örneğin, Facebook) önemli farklılıklara sahiptir.

Soru 23

Aşağıdakilerden hangisi bir arama motorudur?

Seçenekler

A
You Tube
B
Facebook
C
WhatsApp
D
Google
E
Instagram
Açıklama:
En çok ziyaret edilen internet siteleri Google, YouTube ve Facebook’tur. Google bir arama motoru iken; YouTube ve Facebook ise birer sosyal medya ortamıdır.

Soru 24

Wix uygulaması için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Kavram haritası hizmeti sunar
B
Web sitesi oluşturmak amacıyla geliştirilmiştir
C
Blog oluşturmaya olanak vermez
D
Kullanıcıların yeni şablonlar oluşturmasına olanak vermez
E
Sadece infografik araç olarak kullanılabilir
Açıklama:
Bir Web 2.0 teknolojisi olarak ele alınan web sitesi oluşturmaya yarayan “Wix” uygulaması web sitesi oluşturmak amacıyla geliştirilmiştir. Uygulama, bulut tabanlı bir teknoloji olup; kullanıcılarına ücretsiz bir şekilde etkileşimli ve kaliteli web sitesi oluşturma imkânı vermektedir. Wix’in öğretmen ve öğrenciler için sayısız avantajları bulunmaktadır. Örneğin, içerisinde barındırdığı araçlar ile öğretmenler açısından hızlı ve pratik içerik üretme imkânı sunan Wix, öğrencilerin de yaratıcılıklarını desteklemektedir. Wix, içerisinde barındırdığı araçlar yardımıyla blog oluşturmaya da imkân vermektedir.

Soru 25

Aşağıdakilerden hangisi mevcut metinden kelime bulutu oluşturmada kullanılan bir Web 2.0 teknolojisidir?

Seçenekler

A
Bubbl.us
B
Cacoo
C
Canva
D
Pixlr
E
Wordle
Açıklama:
Mevcut metinden kelime bulutu oluşturmada kullanılan bir Web 2.0 teknolojisi olan “Wordle” gerek içeriğin gerekse bir araştırma kapsamında elde edilen verilerin görselleştirilmesinde oldukça elverişlidir.

Soru 26

Aşağıdakilerden hangisi fotoğrafları etkili bir şekilde düzenlemeye yarayan ve Türkçe dil desteği olan bir uygulamadır?

Seçenekler

A
Pixlr
B
Bubbl.us
C
Cacoo
D
Canva
E
Powtoon
Açıklama:
Zenginleştirilmiş görseller hazırlamada “Pixlr” uzmanlık düzeyinde teknik bilgi gereksinimi olmaksızın kullanışlı bir fotoğraf düzenleme aracıdır. “Pixlr”, fotoğraflarınızı daha etkili bir şekilde düzenlemenize yardımcı olur. “Pixlr” ile fotoğraflarınıza efekt ekleyebilir, renk/parlaklık ayarlarını düzenleyebilir ve yeniden boyutlandırabilme gibi pek çok eylemi gerçekleştirebilirsiniz. Türkçe dil desteğinin oluşu, kullanıcılar açısından oldukça önemlidir.

Soru 27

Aşağıdakilerden hangisi “Google Drive” üzerinde öğrenci projelerini oluşturmak, yönetmek, organize etmek ve değerlendirmek için öğretmenler tarafından oluşturulmuş bir araçtır?

Seçenekler

A
Padlet
B
Sutori
C
Doctopus
D
Meeting Words
E
Dropbox
Açıklama:
“Dokümanlar için bir ahtapot!” olarak ifade edilen “Doctopus”, “Google Drive” üzerinde öğrenci projelerini oluşturmak, yönetmek, organize etmek ve değerlendirmek için öğretmenler tarafından oluşturulmuş bir araçtır.

Soru 28

Aşağıdakilerden hangisi bir sunum hazırlama aracıdır?

Seçenekler

A
Prezi
B
Padlet
C
Sutori
D
Bubble.us
E
Dropbox
Açıklama:
“Prezi”, çevrimiçi bir sunum programıdır. Mekân fark etmeksizin her yerde kullanıcı adı ve şifreniz ile giriş yaptığınız her tarayıcıdan “Prezi” ile hazırlamış olduğunuz sunumlarınıza erişmeniz mümkündür.

Soru 29

Aşağıdakilerden hangisi Movenote adlı uygulamanın çıktı alma biçimidir?

Seçenekler

A
Ses-Fotoğraf
B
Yazı-Ses
C
Fotoğraf
D
Video
E
Yazı
Açıklama:
“Movenote” bir sunum hazırlama aracı olup; video şeklinde çıktı üretmektedir.

Soru 30

Aşağıdakilerden hangisi sosyal medya ortamlarında işbirlikli öğrenen sorumluluklarından biri değildir?

Seçenekler

A
Özdenetim
B
Sosyal aylaklık
C
Öğrenme sorumluluğu
D
İşbirliği
E
Grup içi bireylere güven
Açıklama:
Sosyal aylaklık veya sosyal kaytarma olarak bilinen kavram, grup içerisinde birlikte gerçekleştirilecek görevlerin grup üyeleri tarafından yerine getirilmemesi veya görevin ihmal edilmesi olarak tanımlanmaktadır.

Ünite 4

Soru 1

Aşağıdakilerden hangisi, bilişsel yükün üç türünden biri olan, temel süreçleri yönetme ilkelerinden biridir?

Seçenekler

A
Konumsal yakınlık
B
Zamansal yakınlık
C
Parçalara bölme
D
Çoklu ortam
E
Kişiselleştirme
Açıklama:
Parçalara bölme

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi üretici süreçleri geliştirme ilkelerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Çoklu ortam
B
Kişileştirme
C
Ses
D
Resim
E
Biçim
Açıklama:
Biçim

Soru 3

Dijital içerik geliştirmede oldukça önemli bir öge olan tipografiyle ilgili olarak aşağıdaki hususlardan hangisinin gündemde olması gerekmez?

Seçenekler

A
Renklerin okunaklı olması
B
Kullanılan fontun yazının uzunluğuna göre olması
C
Tutarsız kelime aralıklarından uzak durulması
D
Kullanılan yazı karakterlerinin birbirinden çok farklı olması
E
Kullanılan fontun yazının içeriği ile uyumlu olması
Açıklama:
Kullanılan yazı karakterlerinin birbirinden çok farklı olması

Soru 4

Aşağıdakilerden hangisi konu dışı işlemleri azaltma ilkelerinden biridir?

Seçenekler

A
Dikkat çekme
B
Çoklu ortam
C
Kişiselleştirme
D
Parçalara bölme
E
Ön alıştırma
Açıklama:
Dikkat çekme

Soru 5

Aşağıdakilerden hangisi Bloom’un Taksonomisine Göre Hazırlanmış Kazanımlar çizelgesinde bilişsel beceri olarak görülmektedir?

Seçenekler

A
Algılama
B
Yaratma
C
Kurulma
D
Mekanikleşme
E
Analiz etme
Açıklama:
Analiz etme

Soru 6

Aşağıdakilerden hangisi görsel tasarım ilkelerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Bütünlük
B
Denge
C
Nokta
D
Zıtlık
E
Vurgu
Açıklama:
Görsel tasarım ilkeleri bütünlük, denge, vurgu, oran-orantı/hiyerarşi, görsel devamlılık/ritim ve zıtlık olmak üzere altı tanedir.

Soru 7

Aşağıdakilerden hangisi Mayer’in çoklu ortam öğrenmede "konu dışı işlemleri azaltma ilkeleri"nden biri değildir?

Seçenekler

A
Kişileştirme
B
Tutarlılık
C
Dikkat çekme
D
Gereksizlik
E
Konumsal ve zamansal yakınlık
Açıklama:
Kişileştirme

Soru 8

Aşağıdakilerden hangisi dijital içerik geliştirmede dikkat edilmesi gereken görsel tasarım ögelerinden biridir?

Seçenekler

A
Denge
B
Espas
C
Vurgu
D
Ritm
E
Zıtlık
Açıklama:
Espas

Soru 9

Aşağıdakilerden hangisi dijital içerik geliştirmede dikkat edilmesi gereken görsel tasarım ilkelerinden biridir?

Seçenekler

A
Nokta
B
Renk
C
Doku
D
Form
E
Denge
Açıklama:
Denge

Soru 10

Aşağıdakilerden hangisi bilişsel yükün üç türüne göre bölümlendirilmesindeki tabloda yer alan "Üretici süreçleri geliştirme ilkeleri"nden biridir?

Seçenekler

A
Tutarlılık
B
Dikkat çekme
C
Çoklu ortam
D
Zamansal yakınlık
E
Konumsal yakınlık
Açıklama:
Çoklu ortam

Soru 11

Aşağıdakileden hangisi bir nicel veri örneği olarak gösterilebilir?

Seçenekler

A
Görüşme kayıtlarındaki söylemsel anlam
B
Haber metinlerinde kullanılan bir kavramın adedi
C
Fotoğrafların göstergebilimsel açıdan değerlendirilmesi
D
Eğitim öğretim materyallerinin niteliği
E
Literatürde eğitim konusunu işleyen bir makale
Açıklama:
Nicel verilerden bahsedebilmek için toplanan verilerin sayılabilir ve sayısal olarak sunulabilir olması gerekmektedir. Bu durumda bir kavramın metin içerisinde sayılması nicel veri toplamak anlamına gelecektir. Doğru yanıt B'dir.

Soru 12

İşlenmemiş ham gerçeklere araştırmalarda verilen isim nedir?

Seçenekler

A
Veri
B
Yöntem
C
Örneklem
D
Sonuç
E
Detay
Açıklama:
Veriler, işlenmemiş ham gerçeklerdir. Doğru yanıt A'dır.

Soru 13

Aşağıdaki ifadelerden hangisi enformasyonunun özelliklerinden biridir?

Seçenekler

A
Gelecekle ilgilidir
B
Bilginin hammaddesidir
C
Veri ile eş anlamlıdır
D
Verinin organize edilmemiş halidir
E
Sosyal medyada yer almamaktadır
Açıklama:
Enformasyon geçmişle ilgilidir ve bilginin hammaddesidir. Doğru yanıt B'dir.

Soru 14

Hangi görüşe göre bilginin kaynağı akıldır?

Seçenekler

A
Ampirist görüş
B
Pragmatist görüş
C
Rasyonalist görüş
D
Liberal görüş
E
Muhafazakar görüş
Açıklama:
Rasyonalistlere göre bilginin kaynağı akıldır. Buna göre, bilginin elde edilmesi kimi zaman bireysel yaşantılara, kimi zaman akla ve kimi zaman da başkalarının deneyimleri veya uzmanların görüşüne dayalı olabilmektedir. Doğru yanıt C'dir.

Soru 15

Bir görsel tasarım içerisinde öğrenenin belirli bir noktaya odaklanmasını sağlayan ilke ne olarak adlandırılmaktadır?

Seçenekler

A
Ritim
B
Zıtlık
C
Denge
D
Doku
E
Vurgu
Açıklama:
Vurgu ilkesi aracılığıyla tasarım içerisinde öğrenenin belirli bir noktaya odaklanması sağlanır. Doğru yanıt E'dir.

Soru 16

Aşağıdakilerin hangisi düşünce, bilgi ve mesajların anlaşılabilir bir biçimsel düzen ile görsel bir dil ve farklı bir imge olarak ortaya konulduğu tasarım ögesi olarak açıklamaktadır?

Seçenekler

A
Tipografi
B
Grafik
C
Yöntem
D
Form
E
Espas
Açıklama:
Yazılı bir düşüncenin görsel ifade alması tipografi olarak isimlendirilir. Uçar (2004) tipografiyi; düşünce, bilgi ve mesajların; anlaşılabilir bir biçimsel düzen ile görsel bir dil ve farklı bir imge olarak ortaya konulduğu tasarım ögesi olarak açıklamaktadır. Doğru yanıt A'dır.

Soru 17

İşitsel ögeler, fotoğraf, resim, hareketli görüntüler, grafik, şema ve tablo gibi çoklu ortam tasarım elemanlarının dijital içerik geliştirirken dengeli bir şekilde kullanılmaması neye sebep olabilir?

Seçenekler

A
Tasarımda boşluğa
B
Etkinin artmasına
C
Tüketici sayısının artmasına
D
Tüketicide bilişsel yüke
E
Tasarımcıların ortak çalışmasına
Açıklama:
Dijital içerik geliştirirken tasarım elemanları olan ögelerin kararında ve ayarında kullanılması oldukça önemlidir. Aksi hâlde, öğrenen veya içeriğin tüketicisi konumundaki kişide bilişsel yük oluşturacaktır. Yük oluşturan ortam ve ögeler içerikle ilgili üreticinin amacına ulaşması yönünde engel oluşturabilir. Doğru yanıt D'dir.

Soru 18

Aşağıdakilerden hangisi Mayer'e (2009) göre üretici süreçleri geliştirme ilkelerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Çoklu ortam
B
Kişiselleştirme
C
Ses
D
Resim
E
Parçalara bölme
Açıklama:
Mayer'e (2009) göre üretici süreçleri geliştirme ilkeleri "Çoklu ortam", "Kişiselleştirme", "Ses" ve "Resim"den oluşmaktadır. "Parçalara bölme" ise temel süreçleri yönetme ilkelerinden biridir. Doğru yanıt E'dir.

Soru 19

Gerçek hayatta ya da çevrim içi bir ortamda yalnızca aynı görüş etrafında uzlaşmış insanların tartışmalarını takip eden bir kişinin bulunduğu ortam ne olarak adlandırılabilir?

Seçenekler

A
Fikir birliği
B
Yankı odası
C
Filtre ortamı
D
Sosyal ağ
E
Etiket paylaşımı
Açıklama:
Aynı düşünce ve görüş etrafında birleşen kişilerin, sadece o düşünce ve görüşler etrafında sınırlı alanda kalmasına yankı odası etkisi denir. Yankı odaları hem gerçek hayatta hem de çevrim içi hayatta vardır. Doğru yanıt B'dir.

Soru 20

Kullanıcıların beğendiği içerikleri analiz ederek bir sonraki adımda da benzer içeriği göstermek için kullanılan ve kullanıcıları ilgili ortamda daha uzun süre tutmayı amaçlayan araca ne denir?

Seçenekler

A
Filtre balonu
B
Eşik bekçisi
C
Çevrim içi araçlar
D
İçerik analizi
E
Arama geçmişi
Açıklama:
Filtre balonu bir otomatik filtreleme aracıdır. Özellikle sosyal medya platformlarında kişilerin beğendiği içerikleri analiz ederek bir sonraki adımda benzer içeriği göstermek için kullanılırlar. Doğru yanıt A'dır.

Soru 21

Görsel tasarımda “denge” ilkesi aşağıdakilerden hangisini hedefler?

Seçenekler

A
Tüm içeriklerin simetrik olmasını
B
Görsel ağırlığın eşit ve estetik dağılmasını
C
Renklerin uyumunu
D
Kullanıcıyı şaşırtmayı
E
Sadece yazı temelli içerik kullanmayı
Açıklama:
Denge ilkesi, tasarımda öğelerin estetik biçimde dengeli yerleştirilmesini ifade eder.
Görsel ağırlığın eşit ve estetik dağılmasını

Soru 22

Aşağıdakilerden hangisi çoklu ortam tasarım ilkeleri arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Kişiselleştirme
B
Ön alıştırma
C
Dikkat çekme
D
Zaman planlama
E
Parçalara bölme
Açıklama:
Zaman planlama, Mayer’in çoklu ortam ilkeleri arasında yer almaz.

Soru 23

Bilgi ile bilgelik arasındaki temel fark nedir?

Seçenekler

A
Birinin deneysel, diğerinin bilimsel olması
B
Birinin bireysel, diğerinin kitlesel olması
C
Birinin geçmişle ilgili, diğerinin gelecekle ilgili olması
D
Birinin dijital, diğerinin geleneksel kaynaklı olması
E
Birinin teorik, diğerinin uygulamalı olması
Açıklama:
Bilgi bugünü, bilgelik ise geleceği ilgilendirir.
Birinin geçmişle ilgili, diğerinin gelecekle ilgili olması

Soru 24

Görsel tasarımda “vurgu” ilkesinin amacı nedir?

Seçenekler

A
Tüm ögeleri eşit derecede göstermek
B
Renkleri arka plana atmak
C
Kullanıcının dikkatini belirli bir noktaya çekmek
D
Dengeyi tamamen bozmamak
E
Metni sadeleştirmek
Açıklama:
Vurgu ilkesi, kullanıcının odaklanması gereken noktayı belirlemek için kullanılır.
Kullanıcının dikkatini belirli bir noktaya çekmek

Soru 25

Çoklu ortam tasarımında “gereksizlik” ilkesi neyi ifade eder?

Seçenekler

A
Tüm öğelerin çok detaylı açıklanması
B
Gereksiz öğelerin içerikte yer alması
C
Aynı bilginin görsel, işitsel ve yazılı olarak verilmesi
D
Kısa içeriklerin tercih edilmesi
E
Metinlerin renklendirilmesi
Açıklama:
Aynı bilginin görsel, işitsel ve yazılı olarak verilmesi bilişsel yükü artırabilir; bu nedenle önerilmez.

Soru 26

Aşağıdakilerden hangisi tipografi öğesi değildir?

Seçenekler

A
Font boyutu
B
Harf arası boşluk
C
Görsel simgeler
D
Font rengi
E
Yazı karakteri
Açıklama:
Görsel simgeler, tipografi kapsamında yer almaz; tipografi yalnızca yazının görsel özellikleriyle ilgilidir.

Soru 27

“Bilginin üretildiği ortamda dil, yalnızca bir iletişim aracı olmaktan çıkar” cümlesi neyi vurgular?

Seçenekler

A
Bilgi her zaman dilin dışındadır
B
Sosyal medyada anlamın görselleştiğini
C
Dilin bilgi üretiminde temel unsur olduğunu
D
Bilginin sessiz ortamda geliştiğini
E
Görsellikten uzak dilin daha etkili olduğunu
Açıklama:
Dil, bilginin üretilmesi ve anlam kazanmasında temel bir araç olarak değerlendirilmiştir.
Dilin bilgi üretiminde temel unsur olduğunu

Soru 28

Çevrimiçi öğrenme ortamlarının etkinliği en çok hangi kuramla açıklanır?

Seçenekler

A
Klasik koşullanma
B
Davranışçılık
C
Bilişsel yük kuramı
D
Yapısalcılık
E
Karma öğretim modeli
Açıklama:
Bilişsel yük kuramı, çevrimiçi öğrenme ortamlarında öğrenmeyi etkileyen zihinsel kapasiteye odaklanır.

Soru 29

Aşağıdakilerden hangisi görsel tasarım ilkelerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Bütünlük
B
Ritim
C
Espas
D
Vurgu
E
Tutarlılık
Açıklama:
Tutarlılık çoklu ortam ilkesidir, görsel tasarım ilkesine ait değildir.

Soru 30

Tipografi açısından yazı karakterlerinin birbirinden çok farklı olması hangi probleme neden olur?

Seçenekler

A
Anlam derinliği yaratır
B
Bilişsel yükü azaltır
C
Yazının okunabilirliğini zorlaştırır
D
Görsel algıyı artırır
E
Öğrenci motivasyonunu yükseltir
Açıklama:
Tutarsız yazı karakterleri, içerikte algı ve okunabilirlik sorunlarına yol açar.
Yazının okunabilirliğini zorlaştırır

Ünite 5

Soru 1

Aşağıdakilerden hangisi yaygın olarak bilinen ve tüketilen medyanın karşısında olan, ona alternatif üretim yapan medya aktörleri, kurumları ve araçlarına verilen genel addır?

Seçenekler

A
Alternatif Medya
B
Kamusal Alan
C
İnternet
D
Siber Kültür
E
Siber Saldırı
Açıklama:
Alternatif Medya; Yaygın olarak bilinen ve tüketilen medyanın karşısında olan, ona alternatif üretim yapan medya aktörleri, kurumları ve araçlarına verilen genel addır. Cevap A'dır.

Soru 2

İnternet teknolojileri üzerinden kültürün üretilmesine ve uygulanmasına işaret eden kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Alternatif Medya
B
Siber Kültür
C
Siber Saldırı
D
İnternet
E
Kamusal Alan
Açıklama:
İnternet teknolojileri üzerinden kültürün üretilmesine ve uygulanmasına işaret eden kavram Siber Kültür'dür. Cevap B'dir.

Soru 3

Modern toplum kuramlarında, toplumun ortak yararını belirlemeye ve gerçekleştirmeye yönelik düşünce, söylem ve eylemlerin üretildiği ve geliştirildiği ortak toplumsal etkinlik alanına işaret etmek için kullanılan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Alternatif Medya
B
Siber Saldırı
C
Kamusal Alan
D
Siber Kültür
E
İnternet
Açıklama:
Modern toplum kuramlarında, toplumun ortak yararını belirlemeye ve gerçekleştirmeye yönelik düşünce, söylem ve eylemlerin üretildiği ve geliştirildiği ortak toplumsal etkinlik alanına işaret etmek için kullanılan kavram Kamusal Alan'dır. Cevap C'dir.

Soru 4

Aşağıdakilerden hangisi sosyal medya haberciliğinin temel özelliklerinden değildir?

Seçenekler

A
Depolama ve Arşivleme
B
Uygun Maliyet
C
Etkileşim
D
Yüksek fiyatlama
E
Hipermetin
Açıklama:
Yüksek fiyatlama sosyal medya haberciliğinin temel özelliklerinden değildir. Cevap D'dir.

Soru 5

Aşağıdakilerden hangisi sosyal medya haberciliği ve etik ilişkisi ile ilgilidir?

Seçenekler

A
Etkileşim
B
Hipermetin
C
Multimedya
D
Hızlı güncelleme
E
Veri madenciliği
Açıklama:
Veri madenciliği sosyal medya haberciliği ve etik ilişkisi ile ilgilidir. Cevap E'dir.

Soru 6

Aşağıdakilerden hangisinde aynı içerikte yer alan bilgilerle farklı sayfalara ve metinlere teknolojik cihaz fark etmeksizin ulaşılabilmektedir?

Seçenekler

A
Hipermetin
B
Multimedya
C
Etkileşim
D
Uygun maliyet
E
Depolama
Açıklama:
Hipermetin: Sosyal medya haberciliğinde haberin sunulduğu ortama, uygun olması suretiyle internete bağlanabilen her türlü teknolojik cihazdan erişilebilmektedir. Haberin içeriğinde haberle ilgili olan birçok kaynağa ve detaylı bilgiye imkân veren web sayfalarına bağlantılar verebilmek mümkündür. Böylelikle aynı içerikte yer alan bilgilerle farklı sayfalara ve metinlere teknolojik cihaz fark etmeksizin ulaşılabilmektedir. Cevap A'dır.

Soru 7

Aşağıdakilerden hangisi haberlerin sürekli surette güncel kalmasını beraberinde getirmektedir?

Seçenekler

A
Erişilebilirlik
B
Hızlı Güncelleme
C
Depolama
D
Uygun Maliyet
E
Multimedya
Açıklama:
Hızlı Güncelleme: Sosyal medya platformlarının içerikleri düzenlemeye ve yeniden düzenlemeye imkân veren yapısı, haber içeriklerinin düzenlenerek güncellenmesinin çok hızlı bir biçimde yapılabilmesini sağlamaktadır. Hız anlamında kolaylık sağlayan bu özellik, haberlerin sürekli surette güncel kalmasını beraberinde getirmektedir. Cevap B'dir.

Soru 8

Aşağıdakilerden hangisinde aynı haber içeriğinde birden fazla zenginleştirici unsur kullanılabilmekte ve haberler bu unsurlarla desteklenebilmektedir?

Seçenekler

A
Depolama
B
Hipermetin
C
Multimedya
D
İnternet
E
Hızlı Güncelleme
Açıklama:
Multimedya: Sosyal medya platformlarının birçok medya türünü destekleyen altyapısı, kullanıcıların görsel, işitsel, görsel-işitsel ve metinsel unsurlarla haberlerin içeriğini zenginleştirmelerine olanak vermektedir. Bu yönüyle aynı haber içeriğinde birden fazla zenginleştirici unsur kullanılabilmekte ve haberler bu unsurlarla desteklenebilmektedir. Cevap C'dir.

Soru 9

Aşağıdakilerden hangisi yayınlanan yeni bir haber, kendinden önce paylaşılan haberin geri planda kalarak arşivlenmesini sağlamaktadır?

Seçenekler

A
Hipermetin
B
Multimedya
C
İnternet
D
Depolama ve Arşivleme
E
Hızlı erişim
Açıklama:
Depolama ve Arşivleme: Sosyal medya platformlarının yeni medya teknolojisi üzerine kurulması, haberlerin de sayısal verilerle temsil edilmesini sağlamıştır. Verilerin çabuk bir biçimde transfer edilmesini olanaklı hâle getiren bu özellik, haberin hem üreticilerine hem de kullanıcılarına geniş bir depolama imkânı vermektedir. Böylelikle yayınlanan yeni bir haber, kendinden önce paylaşılan haberin geri planda kalarak arşivlenmesini sağlamaktadır. Cevap D'dir.

Soru 10

Aşağıdakilerden hangisi bir kişi, kurum ya da kuruluşun bir emeğini kullanarak haksız kazanç elde etmesi durumudur?

Seçenekler

A
Kaynak Göstermeme
B
Nefret Söylemi
C
Yanıltıcı Etiketleme ve Başlık Oluşturma
D
Özel Yaşamın Gizliliği
E
Telif Hakkı
Açıklama:
Telif Hakları: Bir kişi, kurum ya da kuruluşun bir emeğini kullanarak haksız kazanç elde etmektir. Fikir, tasarım, fotoğraf ya da video hırsızlığı gibi ihlaller bu kapsamda ele alınmaktadır. Cevap E'dir.

Soru 11

Eleştirel teoriye göre medyanın etkisine yönelik aşağıdaki yargılardan hangileri doğrudur?
I- Sınırlıdır.
II-Kitleleri yönlendirir.
III- Çift yönlüdür.

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I ve II
E
I ve III
Açıklama:
Eleştirel teoriye göre ise medyanın etkisi sınırsızdır ve medya tek taraflı olarak
kitleleri yönlendirmektedir. Bireylerin neyi ne kadar düşüneceği ya da nasıl yorumlayacağı kararını medya
vermektedir.

Soru 12

Hipodermik iğne modeline göre izler kitle .................................... Aşağıdakilerden hangisi noktalı yeri en uygun biçimde doldurur?

Seçenekler

A
Mesajları sorgulayarak tepki gösterir.
B
Mesajları sorgulamadan kabul eder.
C
Mesajlara tepki göstermez.
D
Mesajlara karşı her zaman eleştirel bir yaklaşım sergiler.
E
Mesajları sadece belirli koşullarda kabul eder.
Açıklama:
Hipodermik iğne modeli, iletişim mesajlarının izler kitlede bulunan her birey için benzer şekilde algılandığını ve izler kitlenin iletişim mesajlarına anında ve doğrudan tepki gösterdiğini
ifade etmektedir. Bir diğer deyişle izler kitle, kitle iletişim araçları vasıtasıyla kendilerine sunulan
mesajları sorgulamadan kabul etmektedi.

Soru 13

"Sessizlik Sarmalı Teorisi"ne göre toplumun genel kabul görmüş görüşlerinin dışında kalan bireyler aşağıdakilerden hangi eğilimi göstermektedir?

Seçenekler

A
Görüşlerini daha açık bir şekilde ifade eder.
B
Görüşlerini sorgulamadan değiştirir.
C
Görüşlerini sadece belirli gruplarla paylaşır.
D
Görüşlerini ifade etmekten kaçınır.
E
Toplumla daha aktif etkileşimde bulunur.
Açıklama:
Teoriye göre kitle iletişim araçları ile medya kurum ve kuruluşları, toplumun hangi
haberleri kabul edeceğini ve yaygınlaştırılabileceğini şekillendirebilir. Bireylerde medya kurum ve
kuruluşlarının yönlendirdiği bakış açısıyla haberlere yaklaşım başladığında, kişilerarası uyum ger-
çekleşmektedir. Bu uyumun dışında kalan bireyler ise haberlere başka perspektiften baktığını veya
düşündüğünü fark ettiğinde sessiz kalmayı tercih etmektedir. Böylelikle yalnız kalmak istemeyen birey, toplumun kitle iletişim araçlarının yönlendirmesiyle kabul etmiş olduğu durum ve görüşlere karşıt görüşlerini söyleyemez hâle gelmektedir.

Soru 14

Yeni medya teknolojileri geleneksel kitle iletişim araçlarının öncelikli olarak hangi özelliğini artırmıştır?

Seçenekler

A
İçerik üretim hızı
B
İçerik kalitesi
C
Ulaştığı kitle büyüklüğü
D
İçerik çeşitliliği
E
Tek yönlü iletişim
Açıklama:
Bilgi ve iletişim teknolojilerinde meydana gelen gelişmeler ile yaşanan dijital dönüşüm süreciyle
birlikte medyanın etkisi farklılaşmaya başlamış ve
kitle iletişim araçları daha geniş kitlelere ulaşabilir
hâle gelmiştir. Radyo ve televizyon gibi geleneksel kitle iletişim araçlarıyla ulaştığı kitleleri yeni
iletişim teknolojileriyle artıran medya kurum ve kuruluşlarının yanı sıra aktif kullanıcı rolündeki
bireyler, haber içeriklerini daha da büyük kitlelere ulaştırabilir olmuştur.

Soru 15

Aşağıdakilerden hangisinde kitle iletişim araçlarının bireyler üzerindeki etkilerinin sıralaması doğru biçimde verilmiştir?

Seçenekler

A
Tutum Geliştirme > Davranış Oluşturma > Bilgilenme > Farkındalık
B
Bilgilenme > Farkındalık > Davranış Oluşturma > Tutum Geliştirme
C
Farkındalık > Bilgilenme > Tutum Geliştirme > Davranış Oluşturma
D
Davranış Oluşturma > Tutum Geliştirme > Farkındalık > Bilgilenme
E
Farkındalık > Davranış Oluşturma > Tutum Geliştirme > Bilgilenme
Açıklama:
1. Düzey: Farkındalık
2. Düzey: Bilgilenme
3. Düzey: Tutum Geliştirme
4. Düzey: Davranış Oluşturma

Soru 16

Web 1.0 dönemine ilişkin aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Etkileşimli bir internet deneyimi sunmuştur.
B
Haber yazma ve paylaşma maliyeti yüksektir.
C
Internet sayfasına erişim ve içerik oluşturma düşük maliyetliydi.
D
Kullanıcılar kendi içeriklerini kolaylıkla oluşturabiliyordu.
E
Sosyal medya platformları bu dönemde yaygınlaşmıştır.
Açıklama:
Web 1.0, haberi paylaşmak için bir
internet sayfasına erişebilecek teknolojiye ve haberi
yazabilecek bir internet sayfasına/sitesine sahip ol-
manın oldukça maliyetli olduğu, habere erişmenin
ve sunmanın çoğu durumda bir uzmanlık gerektir-
diği bir döneme işaret etmektedir. İnternet tekno-
lojisinin gelişip yaygınlaşması aracılığıyla ağ olgusu
giderek bireysel ve toplumsal yaşamın merkezinde
daha şiddetli bir şekilde hissedilir olmuştur. Bu an-
lamda tabletler ve akıllı telefonlar gibi mobil cihaz
teknolojileri ile yazılım alanında yaşanan gelişme-
lerin etkisi, oldukça önemli bir konuma sahiptir.

Soru 17

Yeni medya teknolojileri hakkında aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
İnternet teknolojileri ve Web 2.0 araçları yeni medyanın bir parçasıdır.
B
Dijital oyunlar, dijital kültür ve dijital imgeleme yeni medyaya dahildir.
C
Yeni medya, sadece bilgisayarlarla sınırlıdır.
D
Sosyal medya platformları yeni medyanın bir uzantısı olarak görülmektedir.
E
Çevrimiçi habercilik ve çevrimiçi sohbet, yeni medya kavramı içerisinde değerlendirilir.
Açıklama:
Yeni medyanın bilgisayarlar ile sınırlı olduğu doğru değildir.

Soru 18

Toplumun ortak yararını belirlemeye ve gerçekleştirmeye yönelik düşünce, söylem ve eylemlerin üretildiği ve geliştirildiği ortak toplumsal etkinlik alanıdır. Tanımı verilen kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Siber kültür
B
Kamusal alan
C
Alternatif medya
D
Suskunluk sarmalı
E
Geleneksel medya
Açıklama:
Kamusal Alan: Modern toplum kuramla-
rında, toplumun ortak yararını belirleme-
ye ve gerçekleştirmeye yönelik düşünce,
söylem ve eylemlerin üretildiği ve geliş-
tirildiği ortak toplumsal etkinlik alanına
işaret etmek için kullanılan kavramdır.

Soru 19

Pavlik'e göre sosyal medyanın haberciliği etkilediği dört ana alan aşağıdakilerden hangileridir?

Seçenekler

A
Haber kaynaklarının değişimi, sosyal medya etkileşimi, medya endüstrisinin yapısal değişiklikleri, haberin paylaşım yöntemlerinin değişimi.
B
Haber içeriğinin yapısındaki değişim, habercilik iş süreçlerinin dijitalleşmesi, medya endüstrisinin yapısal değişiklikleri, haberin tüm paydaşları arasındaki ilişkinin değişimi.
C
Sosyal medya etkileşimi, haberin içeriğinin değişimi, medya endüstrisinin dijitalleşmesi, haberin tüm paydaşları arasındaki ilişkinin değişimi.
D
Haber kaynaklarının değişimi, sosyal medya etkileşimi, medya endüstrisinin yapısal değişiklikleri, haberin içeriğinin yapısındaki değişim.
E
Haber içeriğinin yapısındaki değişim, sosyal medya etkileşimi, medya endüstrisinin yapısal değişiklikleri, haberin tüm paydaşları arasındaki ilişkinin değişimi.
Açıklama:
Haber içeriğinin yapısındaki değişim, habercilik iş süreçlerinin dijitalleşmesi, medya endüstrisinin yapısal değişiklikleri, haberin tüm paydaşları arasındaki ilişkinin değişimi.

Soru 20

Sosyal medya haberciliğinin hangi özelliği, kullanıcılara habere ilişkin beğeni, yorum ya da yeniden paylaş gibi sosyal medya platformlarının içerik değerlendirme özelliklerini kullanabilme olanağı sağlar?
I-Etkileşimli yapısı
II- Kullanıcı kontrollü yapısı
III- Hızlı yapısı

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I ve II
E
I ve III
Açıklama:
Etkileşimli yapısı bu olanağı sağlamaktadır.

Soru 21

Geleneksel medya ile yeni medya arasındaki temel fark aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Görsel içerik üretimi
B
Tek yönlü ve çift yönlü iletişim yapıları
C
Reklam maliyetleri
D
Kullanıcı yaş aralığı
E
Haber sunumunda renk kullanımı
Açıklama:
Geleneksel medya tek yönlü, sosyal medya ise çift yönlü ve etkileşimlidir.
Tek yönlü ve çift yönlü iletişim yapıları

Soru 22

Hipodermik iğne modeli hangi durumu açıklamak için kullanılır?

Seçenekler

A
Bilginin farklı kaynaklardan alınması
B
Mesajların kitleye doğrudan ve sorgusuz etki etmesi
C
Sosyal medya etkileşiminin artması
D
Medyanın tarafsız haber sunması
E
Bilgi kirliliğinin azalması
Açıklama:
Hipodermik iğne modeli, kitlenin medyadan gelen mesajları sorgulamadan kabul ettiğini belirtir.
Mesajların kitleye doğrudan ve sorgusuz etki etmesi

Soru 23

Gündem belirleme teorisine göre medya neyi şekillendirir?

Seçenekler

A
Bilginin doğruluğunu
B
Teknolojik gelişmeleri
C
Toplumun konuşacağı konuları
D
Anket sonuçlarını
E
Grafik tasarımını
Açıklama:
Gündem belirleme teorisi, medyanın bireylerin ne düşüneceğini ve konuşacağını şekillendirdiğini ileri sürer.
Toplumun konuşacağı konuları

Soru 24

Sessizlik sarmalı teorisine göre bireyler neden sessiz kalmayı tercih eder?

Seçenekler

A
Teknoloji eksikliği
B
Kaynak yetersizliği
C
Yalnız kalmaktan çekinme
D
Medyanın doğruluğu
E
Anonimlik hakkı
Açıklama:
Bireyler, toplumsal baskı ve yalnız kalma korkusuyla fikirlerini açıklamaktan kaçınabilirler.
Yalnız kalmaktan çekinme

Soru 25

McCombs’un etkiler düzeyi modelinde ilk aşama hangisidir?

Seçenekler

A
Davranış
B
Bilgilenme
C
Farkındalık
D
Tutum geliştirme
E
Analiz
Açıklama:
İlk etki düzeyi bireyde farkındalık yaratmaktır.

Soru 26

Web 2.0 teknolojileri sosyal medya haberciliğinde neyi kolaylaştırmıştır?

Seçenekler

A
Dijital oyunların yaygınlaşmasını
B
Tek yönlü bilgi aktarımını
C
Kullanıcıların içerik üretmesini
D
Televizyonun etki gücünü
E
Anketlerin yapılmasını
Açıklama:
Web 2.0 ile kullanıcılar içerik üretici konumuna gelmiştir.
Kullanıcıların içerik üretmesini

Soru 27

Yurttaş gazeteciliği neyi ifade eder?

Seçenekler

A
Sadece profesyonel gazetecilerin çalışmaları
B
Devlet onaylı haber ajanslarının haber sunumu
C
Vatandaşların haber üretim sürecine katılımı
D
Anonim bilgi üretimi
E
Akademik habercilik
Açıklama:
Gazeteci olmayan bireylerin haber toplama ve paylaşma faaliyetidir.
Vatandaşların haber üretim sürecine katılımı

Soru 28

Aşağıdakilerden hangisi sosyal medya haberciliğinin avantajlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Hızlı paylaşım
B
Anında geri bildirim
C
Sansürsüz erişim
D
Doğruluk garantisi
E
Multimedya desteği
Açıklama:
Sosyal medya platformlarında haberin doğruluğu garanti altında değildir.
Doğruluk garantisi

Soru 29

Twitter haberciliğinde öne çıkan özellik hangisidir?

Seçenekler

A
Anket yapılabilmesi
B
Uzun analizler paylaşılması
C
Anlık gelişmelerin yaygınlaştırılması
D
PDF içeriklerinin paylaşılması
E
Canlı yayın desteklemesi
Açıklama:
Twitter, anlık ve kısa haberlerin paylaşımıyla ön plandadır.
Anlık gelişmelerin yaygınlaştırılması

Soru 30

Instagram platformu daha çok hangi tür haber içerikleri için uygundur?

Seçenekler

A
Yazılı raporlar
B
Podcastler
C
Görsel ve kısa videolar
D
Basın bültenleri
E
Belgeseller
Açıklama:
Instagram görsel temelli bir platformdur, fotoğraf ve kısa video haberler ön plandadır.
Görsel ve kısa videolar

Ünite 6

Soru 1

Aşağıdakilerden hangisi türlerine göre verilerden biri değildir?

Seçenekler

A
demografik
B
ürün
C
davranış
D
yönelim
E
sosyal medya
Açıklama:
Türlerine göre veriler şu şekilde sıralanabilir:

  • Demografik

  • ürün

  • psikolojik

  • davranış

  • yönelim

  • konum

  • niyet. doğru seçenek E'dir.


sosyal medya

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi yapılandırılmamış verilerle ilgili doğru bir bilgidir?

Seçenekler

A
Verilerin otomasyonunu, yönetimini ve hızlı bir biçimde analiz edilmesini kolaylaştıran unsurları tam anlamıyla içermemektedir
B
Aynı veride yer alan benzer unsurlar birlikte gruplandırılabilmekte ve bir hiyerarşi içerisinde düzenlenebilmektedir
C
İyi tanımlanmış bir yapıya sahip olmadığı için analitik yazılımları tarafından kolaylıkla analiz edilememektedir
D
Veride yer alan bir gruptaki aynı özelliklerin hacmi ve biçimi farklı olabilmektedir
E
Analitik yazılımları tarafından kolaylıkla analiz edilememektedir.
Açıklama:
Yapılandırılmamış veriler;
• Çok çeşitli formatlarda olduğundan dolayı standart bir yapıya uyum sağlayamamaktadır,
• Belirli bir biçimden yoksundur,
• Kolayca tanımlanabilir ve incelenebilir bir yapıya sahip değildir,
• Analitik yazılımları tarafından kolaylıkla analiz edilememektedir. Doğru seçenek E'dir.

Soru 3

Aşağıdakilerden hangisi yapılandırılmış verilerle ilgili doğru bir bilgidir?

Seçenekler

A
Kolayca tanımlanabilir ve incelenebilir bir yapıya sahip değildir
B
Çok çeşitli formatlarda olduğundan dolayı standart bir yapıya uyum sağlayamamaktadır
C
Belirli bir biçimden yoksundur
D
Analitik yazılımları tarafından kolaylıkla analiz edilememektedir
E
Aynı gruptaki unsurlar, aynı özelliklere sahiptir
Açıklama:
Yapılandırılmış veriler;
• Temsil ettikleri veri modeline uygundur ve kolayca tanımlanabilir bir yapıya sahiptir,
• İyi organize edildiğinden dolayı verilerin tanımı, formatı ve anlamı açıkça bilinmektedir,
• Benzer unsurlar, ilişkiler veya sınıflar oluşturmak için birlikte gruplanmaktadır,
• Aynı gruptaki unsurlar, aynı özelliklere sahiptir,
• Erişimi kolay olduğu için analitik yazılımları tarafından kolayca kullanılabilmektedir. doğru seçenek E'dir.

Soru 4

Aşağıdakilerden hangisi yarı yapılandırılmış verilerle ilgili doğru bir bilgidir?

Seçenekler

A
Erişimi kolay olduğu için analitik yazılımları tarafından kolayca kullanılabilmektedir
B
Aynı gruptaki unsurlar, aynı özelliklere sahiptir
C
İyi organize edildiğinden dolayı verilerin tanımı, formatı ve anlamı açıkça bilinmektedir
D
Temsil ettikleri veri modeline uygundur ve kolayca tanımlanabilir bir yapıya sahiptir
E
Veride yer alan bir gruptaki aynı özelliklerin hacmi ve biçimi farklı olabilmektedir
Açıklama:
yarı-yapılandırılmış veriler şu özelliklere sahiptir:
• Aynı veride yer alan benzer unsurlar birlikte
gruplandırılabilmekte ve bir hiyerarşi içerisinde düzenlenebilmektedir,
• Verilerin otomasyonunu, yönetimini ve hızlı
bir biçimde analiz edilmesini kolaylaştıran
unsurları tam anlamıyla içermemektedir,
• Veride yer alan bir gruptaki aynı özelliklerin
hacmi ve biçimi farklı olabilmektedir,
• İyi tanımlanmış bir yapıya sahip olmadığı
için analitik yazılımları tarafından kolaylıkla analiz edilememektedir. Doğru seçenek E'dir.
Veride yer alan bir gruptaki aynı özelliklerin hacmi ve biçimi farklı olabilmektedir

Soru 5

Aşağıdakilerden hangisi büyük verini özelliklerinden biri değildir?

Seçenekler

A
büyük hacimlidir
B
hızlı veri üretimi
C
çeşitlilik
D
değişkenlik
E
hantal protokollere sahiptir
Açıklama:
Büyük verinin özellikler şu şekilde sıralanabilir:

  • Hacim: Diğer verilere kıyasla büyük verinin çok büyük miktarlarda olmasıdır,
    • Hız: Verilerin çok çabuk bir şekilde üretilmesidir,
    • Çeşitlilik: Fotoğraflar, videolar ya da metinler gibi üretilen verilerin farklı formatlarda olmasıdır,
    • Değişkenlik: Çok çeşitli kaynaklar olmasından ve bu kaynakların veri üretimindeki tutarsızlıklarından dolayı verilerin birçok farklı biçimde üretilmesidir. Doğru seçenek E'dir.


hantal protokollere sahiptir

Soru 6

Aşağıdakilerden hangisi analitik değerlendirilmesi aşamalarından biri olan raporlama aşamasına ilişkin doğru bir bilgidir?

Seçenekler

A
Veriye öncü analizler yapma
B
Amaçla ilgili enformasyonu veriden çıkarma
C
Verideki anlamsız değerleri düzeltme
D
Veri temizleme
E
Bulguları değerlendirme
Açıklama:
veri analitiği süreci aşamaları şu şekildedir:
1. Veri Toplama
a. Sosyal medya platformlarından veriyi
elde etme,
b. Veriye öncü analizler yapma,
c. Amaçla ilgili enformasyonu veriden çıkararak hazır hâle getirme.
2. Analiz
a. Verideki anlamsız değerleri düzeltme
veya temizleme,
b. İleri düzeydeki analiz tekniklerini işe
koşma.
3. Raporlama
a. Bulguları değerlendirme ve özetleme,
b. Özet bulguları sunma. Doğru seçenek E'dir.

Soru 7

Aşağıdakilerden hangisi analitik değerlendirilmesi aşamalarından biri olan veri analizi aşamasına ilişkin doğru bir bilgidir?

Seçenekler

A
Bulguları değerlendirme
B
Bulguları özetleme
C
Özet bulguları sunma
D
Amaçla ilgili enformasyonu veriden çıkarma
E
Verideki anlamsız değerleri düzeltme
Açıklama:
veri analitiği değerlendirme aşamaları şu şekilde özetlenebilir:
1. Veri Toplama
a. Sosyal medya platformlarından veriyi
elde etme,
b. Veriye öncü analizler yapma,
c. Amaçla ilgili enformasyonu veriden çıkararak hazır hâle getirme.
2. Analiz
a. Verideki anlamsız değerleri düzeltme
veya temizleme,
b. İleri düzeydeki analiz tekniklerini işe
koşma.
3. Raporlama
a. Bulguları değerlendirme ve özetleme,
b. Özet bulguları sunma. Doğru seçenek E'dir.

Soru 8

Aşağıdakilerden hangisi youtube analitiğinde yer alan sekmelerden biridir?

Seçenekler

A
Gelen kutusu
B
Hesap hareketleri
C
Yeni hikaye
D
Reklam oluşturma
E
gelir
Açıklama:
bu sekmeler: genel bakış, içerik, kitle, gelir ve araştırma'dır. Doğru Seçenek E'dir.

Soru 9

Aşağıdakilerden hangisi analitik yazılımlardaki analitik tekniklerinde odaklanılan özelliklerden biri değildir?

Seçenekler

A
Sözcüksel
B
Biçimsel
C
Sosyal
D
Duygusal
E
Ekonomik
Açıklama:
Sözcüksel
Duygusal
Biçimsel
Sosyal
Anlamsal
Ürün Özellikleri olmak üzere 6 kritere dikkat edilir. doğru seçenek E'dir.
Ekonomik

Soru 10

Aşağıdakilerden hangisi analitik tekniklerden biri değildir?

Seçenekler

A
Duygu Analizi
B
Görüş Madenciliği
C
Konu Modelleme
D
Sosyal Ağ Analizi
E
İşitsel analiz
Açıklama:
Sosyal medya analitiğinden yararlanılarak ortaya konulmak istenen çıktının ne olması gerektiği hususu, kullanılacak analitik tekniğinde önemli bir yer teşkil etmektedir. bu teknikler şu şekilde sıralanabilir:

  • Konu Modelleme

  • Duygu Analizi ya da Görüş Madenciliği

  • Sosyal Ağ Analizi

  • Eğilim Analizi

  • Popülerlik Tahmini

  • Müşteri Bağlılık Analizi

  • Görsel Analitik. Doğru Seçenek E'dir.


İşitsel analiz

Soru 11

Sosyal medyada kullanıcıların yaş, cinsiyet, eğitim düzeyi ve yaşadıkları yer gibi bilgilerini herkese açık bir şekilde paylaşmalarını içeren veri aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Davranış verisi
B
Demografik veri
C
Psikografik veri
D
Konum verisi
E
Niyet verisi
Açıklama:
Doğru cevap B'dir.
Demografik veri: Sosyal medyada kullanıcıların yaş, cinsiyet, eğitim düzeyi ve yaşadıkları yer gibi demografik bilgilerini herkese açık bir şekilde paylaşmalarını içermektedir.

Soru 12

"ABCD markasının ürünlerini tercih etmiyorum." anket maddesine "kesinlikle katılmıyorum" diyen bir tüketicinin eğilimi aşağıdakilerin hangisi olabilir?

Seçenekler

A
ABCD markasının ürünlerine negatif bir bakış açım var.
B
ABCD markasının ürünlerini kesinlikle alabilirim.
C
ABCD markasının ürünlerini almada kararsızım.
D
ABCD markasının ürünlerini almayı düşünmüyorum.
E
ABCD markasının ürünlerini kesinlikle almamayı düşünüyorum.
Açıklama:
Cevap B'dir.
ABCD markasının ürünlerini tercih etmiyorum." anket maddesine "kesinlikle katılmıyorum" diyen bir tüketicinin eğilimi alma yönündedir.

Soru 13

Aşağıdakilerden hangisi yarı yapılandırılmış verinin özelliklerinden biridir?

Seçenekler

A
Temsil ettikleri veri modeline uygundur ve kolayca tanımlanabilir bir yapıya sahiptir.
B
İyi organize edildiğinden dolayı verilerin tanımı, formatı ve anlamı açıkça bilinmektedir.
C
Veride yer alan bir gruptaki aynı özelliklerin hacmi ve biçimi farklı olabilmektedir.
D
Benzer unsurlar, ilişkiler veya sınıflar oluşturmak için birlikte gruplanmaktadır.
E
Aynı gruptaki unsurlar, aynı özelliklere sahiptir.
Açıklama:
Doğru cevap C'dir.
Aynı veride yer alan benzer unsurlar birlikte gruplandırılabilmekte ve bir hiyerarşi içerisinde düzenlenebilmektedir, • Verilerin otomasyonunu, yönetimini ve hızlı bir biçimde analiz edilmesini kolaylaştıran unsurları tam anlamıyla içermemektedir, • Veride yer alan bir gruptaki aynı özelliklerin hacmi ve biçimi farklı olabilmektedir, • İyi tanımlanmış bir yapıya sahip olmadığı için analitik yazılımları tarafından kolaylıkla analiz edilememektedir.

Soru 14

Aşağıdakilerden hangisi yapılandırılmış verinin özelliklerinden biridir?

Seçenekler

A
Aynı veride yer alan benzer unsurlar birlikte gruplandırılabilmekte ve bir hiyerarşi içerisinde düzenlenebilmektedir.
B
Verilerin otomasyonunu, yönetimini ve hızlı bir biçimde analiz edilmesini kolaylaştıran unsurları tam anlamıyla içermemektedir.
C
Veride yer alan bir gruptaki aynı özelliklerin hacmi ve biçimi farklı olabilmektedir.
D
Erişimi kolay olduğu için analitik yazılımları tarafından kolayca kullanılabilmektedir.
E
İyi tanımlanmış bir yapıya sahip olmadığı için analitik yazılımları tarafından kolaylıkla analiz edilememektedir.
Açıklama:
Cevap D seçeneğidir.
Temsil ettikleri veri modeline uygundur ve kolayca tanımlanabilir bir yapıya sahiptir, • İyi organize edildiğinden dolayı verilerin tanımı, formatı ve anlamı açıkça bilinmektedir, • Benzer unsurlar, ilişkiler veya sınıflar oluşturmak için birlikte gruplanmaktadır, • Aynı gruptaki unsurlar, aynı özelliklere sahiptir, • Erişimi kolay olduğu için analitik yazılımları tarafından kolayca kullanılabilmektedir.

Soru 15

Çok çeşitli kaynaklar olmasından ve bu kaynakların veri üretimindeki tutarsızlıklarından dolayı verilerin birçok farklı biçimde üretilmesini ifade eden kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hacim
B
Hız
C
Çeşitlilik
D
Değişkenlik
E
Büyük veri analitiği
Açıklama:
Doğru cevap D'dir.
Değişkenlik: Çok çeşitli kaynaklar olmasından ve bu kaynakların veri üretimindeki tutarsızlıklarından dolayı verilerin birçok farklı biçimde üretilmesidir.

Soru 16

Sosyal medya platformlarında kullanıcılar arasındaki ilişkilerin yapısını, bağlantıları ve doğrudan gözlemlenemeyen ilişkileri inceleyerek grafiksel yöntemler aracılığıyla bu ilişkileri kolay anlaşılabilir hâle getiren analiz yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Görsel analitik
B
Müşteri bağlılık analizi
C
Görüş madenciliği
D
Eğilim analizi
E
Sosyal ağ analizi
Açıklama:
Doğru cevap E seçeneğidir.
Sosyal Ağ Analizi: Özellikle Facebook ve Twitter gibi sosyal medya platformlarında kullanıcılar arasındaki ilişkilerin yapısını, aktörler arasındaki bağlantıları ve doğrudan gözlemlenemeyen ilişkileri inceleyerek grafiksel yöntemler aracılığıyla bu ilişkileri kolay anlaşılabilir hâle getirmektedir.

Soru 17

İnsanların diğer insanlarla iletişim kurabilmek ve bilgi aktarabilmek gibi amaçlarla kullandıkları dilin bilgisayarlar tarafından anlaşılabilmesini açıklayan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Konu modelleme
B
Doğal dil işleme
C
Bilgisayar analizi
D
Yapay zekâ
E
Veri işleme
Açıklama:
Doğru cevap B seçeneğidir.
Doğal dil işleme, insanların diğer insanlarla iletişim kurabilmek ve bilgi aktarabilmek gibi amaçlarla kullandıkları dilin (örneğin Türkçe ve İngilizce) bilgisayarlar tarafından anlaşılabilmesidir.

Soru 18

I. Ürün özellikleri - Paylaşımın kategorik veya sayısal etiketlenmesi
II. Biçimsel özellikler - Toplam kelime ve karakter sayısı
III. Sosyal özellikler - Paylaşma ve yorumlama sayısı
IV. Duygu özellikleri - Sözcüklerin olumlu, nötr derecelendirilmesi
V. Anlamsal özellikler - Benzersiz kelimeler, deyimler
Analitik tekniklerde odaklanılan özellikler ile açıklamaları eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
I
B
II
C
III
D
IV
E
V
Açıklama:
Doğru cevap E seçeneğidir.
Anlamsal Özellikler: Belirli kavramsal sınıflarda yer alan sözcüklerin kullanım sıklığının hesaplanmasıdır. Kavramsal sınıflara atanmış sözcüklerin çokluğu ya da azlığı, söz konusu sınıfın metin içinde kullanım oranını ortaya koymaktadır. Örneğin “araba”, “otomobil”, “tren” ve “uçak” sözcükleri “taşıt” kavramsal sınıfına aittir. Metin içinde bu sözcüklerin kullanım sıklığının hesaplanması, “taşıt” sınıfının ilgili metindeki kullanım oranını belirleyecektir.
Sözcüksel Özellikler. Benzersiz kelimeler, deyimler, isim tamlamaları veya özel isme sahip nesneler gibi daha çok sözcüklere vurgu yapılmaktadır. Burada sözcüklerin belirlenmesinin yanı sıra veride yer alma sıklıklarına göre de bir analiz gerçekleştirilmektedir. Analiz öncesinde referans alınacak sözcüklerin olduğu sözcük ile terim çantaları ya da belge temelli terimler matrisi gibi araçlardan yararlanılmaktadır.

Soru 19

Değerli olarak belirtilen ve markanın istediği bir çıktıyı temsil eden işlemin, müşteriler tarafından gerçekleştirilmesi sürecini açıklayan kavram aşağıdakilerden hangisidir.

Seçenekler

A
İzlenim
B
Etkileşim
C
Dönüşüm
D
Paylaşım
E
Uzlaşım
Açıklama:
Doğru cevap C seçeneğidir.
Değerli olarak belirtilen ve markanın istediği bir çıktıyı temsil eden işlemin, müşteriler tarafından gerçekleştirilmesi sürecine dönüşüm denilmektedir.

Soru 20

Belirli bir tarih aralığında içeriği izleyen yaklaşık kullanıcı sayısını gösteren YouTube metriği aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Gösterim sayıları
B
Gösterim tıklanma oranı
C
Görüntüleme sayısı
D
Benzersiz izleyici sayısı
E
Ortalama izlenme yüzdesi
Açıklama:
Cevap D seçeneğidir.
Benzersiz izleyici sayısı: Belirli bir tarih aralığında içeriği izleyen yaklaşık kullanıcı sayısıdır.

Soru 21

Yapılandırılmamış veriler için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Seçenekler

A
Düzenli bir yapıya sahiptir
B
Sosyal medya yorumlarını içerebilir
C
Analizi zordur
D
Standart yapıya uymaz
E
Sınıflandırma öncesi karmaşıktır
Açıklama:
Yapılandırılmamış veriler düzensiz ve analiz edilmesi zor olan verilerdir.
Düzenli bir yapıya sahiptir

Soru 22

Sosyal medya analitiğinde “doğal dil işleme” en çok ne için kullanılır?

Seçenekler

A
Görsel veri toplama
B
Anket hazırlama
C
Metinleri anlamlandırmak için
D
Ses analizi yapmak için
E
Kullanıcı yaş gruplarını belirlemek için
Açıklama:
Doğal dil işleme, metinlerin bilgisayarlarca anlaşılmasını sağlar.
Metinleri anlamlandırmak için

Soru 23

Aşağıdakilerden hangisi analitik sürecin temel adımlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Veri toplama
B
Raporlama
C
Yorum engelleme
D
Analiz
E
Sonuçların sunulması
Açıklama:
Analitik süreç; veri toplama, analiz ve raporlama adımlarından oluşur.
Yorum engelleme

Soru 24

“Sosyal dinleme” kavramı en çok hangisiyle ilgilidir?

Seçenekler

A
Anket sonuçları
B
Kullanıcı sessizliği
C
Marka hakkında yapılan yorumları izleme
D
Reklam içeriklerinin paylaşımı
E
Video içerik üretimi
Açıklama:
Sosyal dinleme, kullanıcıların markaya dair yorumlarını analiz etmeye yöneliktir.
Marka hakkında yapılan yorumları izleme

Soru 25

Aşağıdakilerden hangisi yapılandırılmış veri için doğru bir tanımdır?

Seçenekler

A
Sınıflandırılması imkansız olan veri
B
Belirsiz formatlara sahip içerik
C
Kolayca analiz edilebilecek biçimde düzenlenmiş veri
D
Rastgele görsellerden oluşan veri
E
Yapılandırılmamış içeriğin tümü
Açıklama:
Yapılandırılmış veri, düzenli yapısı sayesinde bilgisayarlar tarafından kolayca analiz edilebilir.
Kolayca analiz edilebilecek biçimde düzenlenmiş veri

Soru 26

Konu modelleme tekniği özellikle hangi veri türü üzerinde uygulanır?

Seçenekler

A
Sayısal veri
B
Görsel veri
C
Metin tabanlı veri
D
Ses kayıtlar
E
Anket verisi
Açıklama:
Konu modelleme çok sayıda metin içinde baskın temaları ortaya çıkarır.
Metin tabanlı veri

Soru 27

Duygu analizinde polarite sözlükleri ne işe yarar?

Seçenekler

A
Video analizlerini metne çevirmek
B
Etiketlerin renklerini değiştirmek
C
Sözcüklerin duygusal tonunu belirlemek
D
Yorumları silmek
E
Hashtagleri sıralamak
Açıklama:
Polarite sözlükleri, kelimelerin olumlu, nötr ya da olumsuz olduğunu saptamak için kullanılır.
Sözcüklerin duygusal tonunu belirlemek

Soru 28

Görsel analitik neyi amaçlar?

Seçenekler

A
Fotoğraf filtreleri oluşturmak
B
Görselleri sayısallaştırmak
C
Davranış kalıplarını görsel arayüzlerle analiz etmek
D
Yalnızca metinleri çözümlemek
E
Ses verilerini düzenlemek
Açıklama:
Görsel analitik, büyük veri içinde eğilimleri ve yapıları görsel yollarla sunmayı hedefler.
Davranış kalıplarını görsel arayüzlerle analiz etmek

Soru 29

Sosyal dinlemenin markalara sağladığı başlıca avantaj nedir?

Seçenekler

A
Yalnızca olumlu yorumları toplama
B
Rakiplerin faaliyetlerini takip etme
C
Hashtag üretme
D
Ürün tasarımı
E
Video düzenleme
Açıklama:
Sosyal dinleme, yalnızca müşteri değil aynı zamanda rakip davranışlarını da analiz etmeye yarar.
Rakiplerin faaliyetlerini takip etme

Soru 30

Ayırt edici sözcüklerin yoğunlukla kullanılması hangi alanda önemlidir?

Seçenekler

A
Grafik tasarım
B
Duygu analizi
C
Web tasarımı
D
API entegrasyonu
E
Sosyal medya reklamcılığı
Açıklama:
Ayırt edici sözcükler, duygu analizinde metinlerdeki anlam yükünü belirlemede kullanılır.
Sosyal medya reklamcılığı

Ünite 7

Soru 1

Veri, enformasyon, bilgi ve bilgelik hiyerarşisinde "kalıpları anlamak" hangi düzeyde yer alır?

Seçenekler

A
Veri
B
Enformasyon
C
Bilgi
D
Bilgelik
E
Kavrama
Açıklama:
Kalıpları anlamak bilgi düzeyinde gerçekleşir. Doğru yanıt C dir

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi kişisel veri türlerinin değerlendirildiği iki boyuttan biridir.

Seçenekler

A
Teknik nitelikli
B
Özel nitelikli
C
Çok nitelikli
D
Zayıf nitelikli
E
Sosyal nitelikli
Açıklama:
Kişisel veri türlerinin değerlendirildiği iki boyut özel nitelikli ve genel niteliklidir. Doğru yanıt B'dir.

Soru 3

Verinin kişisel veri niteliğini kazanabilmesi için aşağıdakilerden hangisi taşıması gereken şartlardandır?

Seçenekler

A
Kişinin ayırt edici özellikleri veri işleme sonucu ortaya çıkarılmış olmalı
B
Elde edilen veriler büyük harfle başlamalı
C
Verilerin analog yöntemlerle elde edilmiş olmalı
D
Veri işleme sonuçları metalaştırılmış olmalı
E
Veri işleme sonuçlarının ilan edilmiş olmalı
Açıklama:
veri işleme sonucu kişinin fizyolojik, sağlıkla ilgili vb. kişiyi diğer insanlardan ayırt edici özellikleri ortaya çıkarılmalıdır. Doğru yanıt A'dır.

Soru 4

Aşağıdakilerden hangisi kişiyi diğerlerinden ayırt etmeye yarayan biyometrik veriler kapsamına girer?

Seçenekler

A
Davranışsal
B
Kültürel
C
Siyasal
D
Ekonomik
E
Tarihsel
Açıklama:
Diğerleri biyometrik veri kapsamına girmez. Doğru yanıt A dır.

Soru 5

"......................, gerçek bir kişiyi diğer kişilerden ayırt edebilen özelliklerin tümüdür."
Yukarıdaki ifadede boşluğa aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?

Seçenekler

A
Kişisel veri
B
Veri tabanı
C
Aleni veri
D
Örtük veri
E
Dağıtık veri
Açıklama:
Kitaptaki ifadede boşluk olan yerde "kişisel veri" sözcükleri yer almakdadır. Doğru yanıt A dır.

Soru 6

Aşağıdakilerden hangisi genel nitelikli verinin bir özelliği olarak değerlendirilebilir?

Seçenekler

A
Kanun kapsamında olmaması
B
Analog sistemle üretilmiş olması
C
Dijital sistemde üretilmiş olması
D
Devlet tarafından bilinmesi
E
Değişken olması
Açıklama:
Yanıt A dır. Diğer yanıtlar genel nitelik özellikleri arasında değerlendirilmez.

Soru 7

KVKK Madde 4'e genel ilkeler kapsamında, kişisel verilerin işlenmesinde uyulması gereken ilkelerden biridir?

Seçenekler

A
Belirli, açık ve meşru amaçlar için işleme
B
Sağlıklı olma
C
Erkek olma
D
A RH+ kişilerin verilerini gizli tutma
E
Elde edilen veriler sekizli paket halinde istifleme
Açıklama:
A dışındaki yanıtla mantık dışıdır. Doğru yanıt A dır.

Soru 8

"Kişisel veriler, veri sahibinin ......................... olmadan işlenemez."
İfadesinde boşluğa aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?

Seçenekler

A
Açık rızası
B
Sağlık raporu
C
Ehliyeti
D
Kötü niyeti
E
Tanıkları
Açıklama:
Diğer seçenekler mantık dışıdır. Doğru yanıt A dır.

Soru 9

Bazı şartlar altında kişisel veriler işlenebilir. Aşağıdakilerden hangisi bu şartlardan biridir?

Seçenekler

A
İlgili kişinin kendisi tarafından alenileştirilmesi
B
Verilerin şifrelenmemiş olması
C
Verilerin ekonomik değerinin olması
D
Verilerin sahibi olan kişinin bir vergi mükellefi olmaması
E
Verilerin işlenmesinin şubat ve mart aylarında gerçekleşmesi
Açıklama:
Verilerin sahibi olan kişi kendisi alenileştirmişse veriler işlenebilir. Doğru yanıt A dır.

Soru 10

Kişisel verilerin korunması kanunu madde 3'te yer verilein açık rızanın tanımı kapsamında aşağıdakilerden hangisi açık rızanın üç temel unsurundan biridir?

Seçenekler

A
Belirli bir konuyla ilişkili olması
B
ortada bir evlilik akti olması
C
konunun ekonomik mahiyette olması
D
Kişinin askerliğini yapmış olması
E
verinin şifrelenmemiş olması
Açıklama:
Açık rızanın üç temel unsuru; belirli bir konuyla ilişkili olması, rızanın bilgilendirmeye dayanması, özgür iradeyle açıklanmasıdır. Bu bakımdan doğru yanıt A'dır.

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi özel nitelikli kişisel veri değildir?

Seçenekler

A
Sağlık bilgisi
B
Cinsel hayat
C
Etnik köken
D
Telefon numarası
E
Biyometrik veri
Açıklama:
Telefon numarası kişisel veri sayılır ancak “özel nitelikli” kategorisinde yer almaz.

Soru 12

Kişisel verilerin işlenmesinde aşağıdaki ilkelerden hangisi yer almaz?

Seçenekler

A
Belirli, açık ve meşru amaçlar için işlenme
B
Veri sahibinin rızası dışında işlem yapılması
C
Doğru ve gerektiğinde güncel olma
D
İşlendikleri amaçla bağlantılı, sınırlı ve ölçülü olma
E
Gerekli olan süre kadar muhafaza edilme
Açıklama:
Kişisel verilerin işlenmesi veri sahibinin rızasına dayanmalıdır; aksi ilkelere aykırıdır.
Veri sahibinin rızası dışında işlem yapılması

Soru 13

Aşağıdakilerden hangisi kişisel verinin tanımına girer?

Seçenekler

A
Anonim kullanıcı ID’si
B
Marka tercihi
C
Kişinin adı, soyadı
D
Ülke kodu
E
Şehir adı
Açıklama:
Kişiyi doğrudan tanımlayan bilgiler kişisel veridir; ad-soyad temel örneklerdendir.
Kişinin adı, soyadı

Soru 14

Kişisel verilerin korunmasına ilişkin temel yasal düzenleme hangi kanunla yapılmıştır?

Seçenekler

A
Türk Ceza Kanunu
B
Elektronik Ticaret Kanunu
C
Kişisel Verilerin Korunması Kanunu
D
Medeni Kanun
E
Sosyal Medya Kanunu
Açıklama:
Kişisel Verilerin Korunması Kanunu, kişisel verilerin işlenmesini ve korunmasını düzenleyen temel kanundur.

Soru 15

Aşağıdakilerden hangisi KVKK kapsamındaki “veri sorumlusu” tanımına girer?

Seçenekler

A
Kişisel verileri analiz eden algoritmalar
B
Verilerin işlenme amaç ve yöntemlerini belirleyen gerçek/tüzel kişi
C
Yalnızca veriyi saklayan şirketler
D
Sosyal medya kullanıcıları
E
Takipçi listesi
Açıklama:
Veri sorumlusu, kişisel verilerin işlenme sürecini yöneten kişi/kuruluşlardır.
Verilerin işlenme amaç ve yöntemlerini belirleyen gerçek/tüzel kişi

Soru 16

Veri işleme faaliyeti aşağıdakilerden hangisini kapsamaz?

Seçenekler

A
Saklama
B
Silme
C
Anonimleştirme
D
Kopyalama
E
Erişimin tamamen engellenmesi
Açıklama:
Veri işleme; toplama, değiştirme, saklama gibi faaliyetleri içerir. Erişimin engellenmesi, ayrı bir güvenlik önlemidir.
Erişimin tamamen engellenmesi

Soru 17

Aşağıdakilerden hangisi “özel nitelikli kişisel veriler” arasında yer alır?

Seçenekler

A
Doğum yeri
B
Hobi tercihleri
C
Kan grubu
D
E-posta adresi
E
Eğitim düzeyi
Açıklama:
Kan grubu sağlık bilgisi kapsamında özel nitelikli kişisel veridir.

Soru 18

KVKK’ya göre veri sahibinin başvurusuna kaç gün içinde yanıt verilmelidir?

Seçenekler

A
15 gün
B
30 gün
C
45 gün
D
60 gün
E
90 gün
Açıklama:
KVKK’ya göre başvurulara 30 gün içinde cevap verilmelidir.

Soru 19

KVKK’ya göre özel nitelikli kişisel veriler işlenmeden önce ne yapılmalıdır?

Seçenekler

A
Anonim hale getirilmelidir
B
Doğrudan kamuya açıklanmalıdır
C
Veri sahibinden açık rıza alınmalıdır
D
SMS ile bilgilendirme yapılmalıdır
E
Rapor hazırlanmalıdır
Açıklama:
Özel nitelikli kişisel veriler ancak açık rıza ile işlenebilir.
Veri sahibinden açık rıza alınmalıdır

Soru 20

Kişisel verilerle ilgili düzenlemeleri denetleyen kurum hangisidir?

Seçenekler

A
TRT
B
Bilgi Teknolojileri Kurumu
C
Radyo Televizyon Üst Kurulu
D
Kişisel Verileri Koruma Kurumu
E
Basın İlan Kurumu
Açıklama:
Kişisel Verileri Koruma Kurumu kişisel verilerle ilgili düzenlemeleri uygulayan ve denetleyen resmi kurumdur.

Ünite 8

Soru 1

Aşağıdakilerden hangisi yeni medya araçlarından değildir?

Seçenekler

A
Televizyon
B
YouTube
C
WhatsApp
D
Instagram
E
Bloglar
Açıklama:
Televizyon

Soru 2

Sosyal medya araçlarında temel profil türünün sayısı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
3
B
2
C
5
D
6
E
4
Açıklama:
3

Soru 3

Aşağıdakilerden hangisi sosyal medya ortamlarında yaygın olarak işlenen suçlardandır?

Seçenekler

A
Hakaret
B
Özel hayatın gizliliğini ihlal etme
C
Yanlış bilgi ve içerik yayılımı
D
Uygunsuz
E
Karalama
Açıklama:
Hakaret

Soru 4

Mason’un 1986’da yaptığı kavramsallaştırma bilişim etiği için hâlen daha geçerliğini korumaktadır. Bu bağlamda, aşağıdakilerden hangisi Mason'un belirlediği Bilişim etiğinin boyutlarından biridir?

Seçenekler

A
Doğruluk
B
Paylaşım
C
Beğeni
D
Güvenlik
E
Uzmanlık
Açıklama:
Doğruluk

Soru 5

Aşağıdaki bilişim etiği boyutlarından hangisi bireylerin hangi koşullar altında, hangi bilgilere ne ölçüde erişim haklarının olduğunu tanımlayan kavramdır?

Seçenekler

A
Gizlilik
B
Doğruluk
C
Fikri Mülkiyet
D
Erişilebilirlik
E
Paylaşım
Açıklama:
Erişilebilirlik: Bireylerin hangi koşullar altında hangi bilgilere ne ölçüde erişim haklarının olduğunu tanımlamaktadır.

Soru 6

Kişisel veriler veya kişilik hak ihlalleri ile karşı karşıya kalan bir kullanıcı için çok sayıda hukuki koruma yolu bulunmasına rağmen, en etkili ve hızlı çözümün aşağıdaki kanunlardan hangisinin sunduğu olanaklar ile mümkün olduğu söylenebilir?

Seçenekler

A
6698 sayılı kanun
B
5651 sayılı kanun
C
4721 sayılı kanun
D
4982 sayılı kanun
E
4721 sayılı kanun
Açıklama:
5651 sayılı Kanun

Soru 7

Aşağıdakilerden hangisi, ziyaret edilen web sayfalarında oluşturulan ve kullanıcıların internet deneyimini kolaylaştırmak için oturum bilgileri, tercihler ya da arama yapılan sözcükler gibi tarama bilgilerini kaydeden dosyalardır?

Seçenekler

A
Host
B
Locahost
C
Çerez
D
İnfo.php
E
Bulut
Açıklama:
Çerez

Soru 8

Aşağıdakilerden hangisi, sosyal medya kullanıcılarının, düşüncelerini yazıya dönüştürerek, ses ve fotoğraflar aracılığıyla medya içerikleri oluşturarak veya sosyal medya ortamında dağıtılmış diğer içerikleri kullanma yoluyla diğer kullanıcılara gösterme biçimidir?

Seçenekler

A
Reklam
B
Paylaşım
C
Beğeni
D
Uzmanlık
E
Gizlilik
Açıklama:
Paylaşım

Soru 9

Aşağıdaki kavramlardan hangisi, sosyal medya kullanıcılarının diğer kullanıcılardan ve etik sorunlardan uzak durma güdüsüyle ilişkilidir?

Seçenekler

A
Paylaşım
B
Beğeni
C
Güvenlik
D
Gizlilik
E
Sorumluluk
Açıklama:
Güvenlik

Soru 10

Sosyal medya aşağıdakilerden hangisi temelinde kullanıcıların içerik oluşturabildiği, paylaşabildiği, yayınlayabildiği ve çift taraflı olarak iletişim kurabildiği medya ortamlarıdır?

Seçenekler

A
Web 2.0 teknolojisi
B
Bulut teknolojisi
C
İnternet
D
Facebook
E
İnstagram
Açıklama:
Web 2.0 teknolojisi

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi, sosyal medya kullanıcılarının kendi tercihleri doğrultusunda oluşturdukları dijital kimlikleri ifade etmektedir?

Seçenekler

A
Kullanıcı adı
B
Parola
C
Sanal kart
D
Sanal kimlik
E
Elektronik imza
Açıklama:
Sanal kimlik

Soru 12

Sosyal medya platformlarında gerçekleştirilen paylaşımlardan kaynaklanabilecek kişisel verilerle
ilgili çeşitli ihlaller söz konusudur. Aşağıdakilerden hangisi bu ihlallere ilişkin nedenlerden biri olarak sayılamaz?

Seçenekler

A
Sosyal medya platformlarına yönelik denetim mekanizmalarının çoğunlukla pek çok duruma karşı hazırlıksız olması
B
BTK tarafından belirlenen alt kullanım yaş sınırı olan 13’ün altında çok sayıda sosyal medya kullanıcısının bulunması ve yaş sınırı kısıtlamasının herhangi bir doğrulama mekanizması ile kontrol edilmemesi
C
Sahte isim ve kimlik bilgileri ile sanal profiller oluşturulmasının engellenmesi noktasındaki yetersiz denetim mekanizmaları
D
Bireylerin gerçek yaşam koşullarında göstermekten çekineceği davranışları sosyal medya ortamlarındaki denetimsizlik ve geniş özgürlük hissine sığınarak rahatlıkla sergilemeleri
E
Dini, siyasi, sosyal, felsefi inanç, düşünce ve kanaatlerini açıklamasından, değiştirmesinden, yaymaya çalışmasından, mensup olduğu dinin emir ve yasaklarına uygun davranılması
Açıklama:
Dini, siyasi, sosyal, felsefi inanç, düşünce ve kanaatlerini açıklamasından, değiştirmesinden, yaymaya çalışmasından, mensup olduğu dinin emir ve yasaklarına uygun davranılması

Soru 13

Aşağıdakilerden hangisi, servis sağlayıcıları tarafından gerçekleşebilecek en riskli ihlal durumlarından biridir?

Seçenekler

A
Tersine mühendislik işlemleri uygulamama
B
Kişisel verilerin kaydedilmesi
C
Kişisel verilerin gizliliğinin ihlal edilmesi
D
Yasadışı veya yetkisiz amaçlar doğrultusunda herhangi bir eylem ve fiilde bulunmama
E
Çerez uygulamaları kullanma
Açıklama:
Kişisel verilerin gizliliğinin ihlal edilmesi

Soru 14

I. Servis sağlayıcısından kaynaklanan ihlaller
II. Kullanıcılardan kaynaklanan ihlaller
III. Üçüncü parti kişi veya paydaşlardan kaynaklananan ihlaller
Yukarıdaki ihlaller aşağıdakilerden hangisinin kategorileridir?

Seçenekler

A
Sosyal medya
B
Sosyal paydaş
C
Sosyal medya araçları
D
Sosyal ağ dinamikleri
E
Sosyal üniteler
Açıklama:
Sosyal medya

Soru 15

Sosyal ağ kullanıcılarının ağ servislerini kullanırken herhangi bir ihlale neden olmaları durumunda alınacak önlemler aşağıdakilerden hangisi değildir?

Seçenekler

A
Çerez uygulamalarına erişim engellenir
B
Kullanıcı hesabı askıya alınır
C
Kullanıcı içerikleri kaldırılır
D
Hesap kapatılır
E
Kuulanıcının servis sağlayıcının hizmetlerine erişimi süresiz biçimde engellenir
Açıklama:
Çerez uygulamalarına erişim engellenir

Soru 16

Bilişim sistemine girme suçu aşağıdaki TCK'ların hangi maddesinde tanımlanmıştır?

Seçenekler

A
Madde 243
B
Madde 136
C
Madde 134
D
Madde 267
E
Madde 268
Açıklama:
Madde 243

Soru 17

Çocukları hakkında sosyal medya aracılığıyla düzenli olarak paylaşım yapan anne-baba pratiği diye adlandırılan kavramın ilk kez ifade edildiği tarih aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
2012
B
2013
C
2014
D
2015
E
2010
Açıklama:
2012

Soru 18

Sosyal medyada veri ve kişilik hakları ihlaliyle karşılaşan kullanıcıya sağlanan koruma servislerine verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yardım merkezi
B
Web sayfası
C
Erişim sağlayıcı
D
Sosyal medya platformu
E
Veri güvenliği
Açıklama:
Yardım merkezi

Soru 19

Sosyal medyada kişisel veriler ve kişilik hak ihlallerine karşı en etkili ve hızlı çözüm aşağıdaki kanun maddedelrinden hangisiyle gerçekleşir?

Seçenekler

A
5661
B
125
C
5521
D
134
E
226
Açıklama:
5661

Soru 20

Aşağıdakilerden hangisi bilişim etiğinin boyutlarından değildir?

Seçenekler

A
Adil paylaşım
B
Erişilebilirlik
C
Doğruluk
D
Gizlilik
E
Fikri mülkiyet
Açıklama:
Adil paylaşım

Soru 21

Yeni medya kavramı aşağıdakilerden hangisini kapsamaktadır?

Seçenekler

A
Sadece televizyon yayıncılığını
B
Geleneksel medya ile sınırlı iletişimi
C
Web 2.0 tabanlı etkileşimli dijital ortamları
D
Radyo ve gazete dağıtımını
E
Film yapım stüdyolarını
Açıklama:
Yeni medya, Web 2.0 teknolojisiyle içerik oluşturulabilen internet tabanlı ortamları kapsar.
Web 2.0 tabanlı etkileşimli dijital ortamları

Soru 22

Sosyal medyada paylaşımların yayılmasını artıran unsurlardan biri değildir?

Seçenekler

A
Etiketleme
B
Yer imleme
C
Görselleştirme
D
Telif koruması
E
Hashtag kullanımı
Açıklama:
Telif koruması yayılımı değil, sınırlandırmayı amaçlar.

Soru 23

Sosyal medya kullanıcılarının etik dışı içeriklerden korunması hangi ayarla ilişkilidir?

Seçenekler

A
Karanlık mod
B
Güvenlik ayarları
C
Otomatik güncellemeler
D
Konum paylaşımı
E
Rapor özelliği
Açıklama:
Güvenlik ayarları, kullanıcıyı etik sorunlardan ve diğer kullanıcılardan korur.

Soru 24

Sosyal medyada ifade özgürlüğü hangi durumlarda sınırlandırılabilir?

Seçenekler

A
Beğeni sayısının düşmesi
B
Etkileşimin artması
C
Kamu düzeni ve güvenliği
D
Fotoğraf paylaşımı
E
Anket sonucu
Açıklama:
Anayasa’ya göre ifade özgürlüğü kamu düzeni, güvenliği gibi durumlarla sınırlandırılabilir.
Kamu düzeni ve güvenliği

Soru 25

Sosyal medya etiği bağlamında “mahremiyet” ne anlama gelir?

Seçenekler

A
Toplu mesaj gönderme
B
Kendi görüşlerini ifade etme
C
Kişiye ait özel bilgilerin korunması
D
Reklam paylaşımı
E
Kamuoyu oluşturma
Açıklama:
Mahremiyet, bireyin kişisel bilgilerine izinsiz erişimin engellenmesini ifade eder.
Kişiye ait özel bilgilerin korunması

Soru 26

TCK 132'ye göre haberleşmenin gizliliğini ihlal eden kişiye hangi ceza uygulanır?

Seçenekler

A
Para cezası
B
Uyarı
C
Hapis cezası
D
Yayın yasağı
E
Profil kapatma
Açıklama:
TCK 132, haberleşmenin gizliliğini ihlal eden kişilere hapis cezası öngörmektedir.

Soru 27

KVKK’nın temel amacı nedir?

Seçenekler

A
Sosyal medya kullanımını teşvik etmek
B
Bireylerin ifade özgürlüğünü sınırlandırmak
C
Kişisel verilerin işlenmesini düzenlemek ve özel hayatın gizliliğini korumak
D
Devletin denetimini artırmak
E
Sosyal medya şirketlerini desteklemek
Açıklama:
KVKK, verilerin korunması ve özel hayatın gizliliği için düzenlenmiştir.
Kişisel verilerin işlenmesini düzenlemek ve özel hayatın gizliliğini korumak

Soru 28

Sosyal medya etik ilkeleri arasında yer almayan unsur aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Sorumluluk
B
Dürüstlük
C
Şeffaflık
D
Gizlilik
E
Yönlendirme
Açıklama:
Yönlendirme etik bir ilke değil, çoğu zaman manipülatif davranışla ilişkilidir.

Soru 29

Telif haklarına aykırı içerik paylaşımı hangi tür etik soruna örnektir?

Seçenekler

A
Manipülasyon
B
Gizlilik ihlali
C
Mülkiyet ihlali
D
Dürüstlük
E
Şeffaflık eksikliği
Açıklama:
Telif hakkı ihlali, dijital mülkiyetin korunmamasıdır.
Mülkiyet ihlali

Soru 30

Sosyal medya kullanımında bireylerin kendi sınırlarını bilmeleri hangi ilkeye girer?

Seçenekler

A
Güvenlik
B
Dürüstlük
C
Sorumluluk
D
Beğeni
E
Paylaşım hacmi
Açıklama:
Sorumluluk ilkesi, bireyin dijital ortamda neyi paylaşacağını bilmesini gerektirir.

⚠️ Telif Hakkı Bildirimi: Bu portaldaki sorular telif hakkı içerebilir. İçerik yalnızca ders çalışma amaçlı hazırlanmış olup, ticari amaçlı kopyalanması veya çoğaltılması hak sahibi tarafından yasal yükümlülükler getirebilir.

Telif hakkı bildirimleri için GitHub Issues bölümünü kullanabilirsiniz. Bildirim üzerine ilgili içerik 7 iş günü içerisinde kaldırılacaktır.