⚠️ Bu portal eğitim amaçlıdır. İçerikler ticari amaçla kullanılamaz. Detaylı bilgi
1. Dönem SHZ301U

İnsan Davranışı ve Sosyal Çevre I

Toplam 580 soru bulundu.

Ders Materyalleri

İnsan Davranışı ve Sosyal Çevre I - Tüm Sorular

Ünite 1

Soru 1

Aşağıdakilerden hangisi yaşam boyu gelişim kavramı için söylenemez?

Seçenekler

A
Bireyin gelişimi ancak yaşlılık döneminde sonlanabilir.
B
İnsanın içinde yaşadığı sosyal çevreye göre gelişim özellikleri değişkenlik gösterir.
C
Gelişim; biyolojik, bilişsel, sosyal, psikolojik ve çevresel özellikleri ile birlikte değerlendirilmesi gereken bir süreçtir.
D
Bir kişi sosyal olarak daha fazla gelişmişken bir diğer kişi bilişsel olarak daha erken gelişim gösterebilir.
E
Tarihsel olarak yaşanan olaylara göre gelişim süreçleri de değişkenlik gösterir.
Açıklama:
Yaşam boyu gelişim yaklaşımının bir diğer özelliği gelişimi esnek olarak görmesidir. Bireyin gelişimi belli gelişim dönemlerinde sonlanmaz. Örneğin, yaşlılık döneminde olan bir bireyin aktiviteler ve alıştırmalar yoluyla hafızasının güçlendirilebileceği araştırmalarda kanıtlanmıştır. Bir başka deyişle bir birey yaşlandığı zaman gelişimsel açıdan öğrenmesi durmuştur demek mümkün değildir.

Soru 2

Bir sistemin yok olma eğilimine ne ad verilir?

Seçenekler

A
Homeostaz
B
Entropi
C
Sınıf
D
İşlem
E
Negatif entropi
Açıklama:
Her şeyin olduğu gibi sistemlerin de sonları vardır. Bir sistemin yok olma eğilimine entropi denilmektedir.

Soru 3

Annesini kaybetmiş bir bireyin hala annesine hediyeler alması hangi savunma mekanizmasına verilecek bir örnektir?

Seçenekler

A
Bastırma
B
Yansıtma
C
Mantığa bürüme
D
İnkar
E
Gerileme
Açıklama:
Bu birey annesinin ölümünü Kabul etmeyerek inkar mekanizmasını kullanmaktadır.

Soru 4

Aşağıdakilerden hangisi Freud’un psikoseksüel gelişim dönemlerinde Fallik Dönem’den sonra gelir?

Seçenekler

A
Anal Dönem
B
Genital Dönem
C
Örtülü Dönem
D
İşlem öncesi Dönem
E
Somut işlemler Dönem
Açıklama:
Psikoseksüel gelişimin beş aşaması şunlardır: • Oral Dönem (0-1 Yaş) • Anal Dönem (1-3 Yaş) • Fallik Dönem (3-6 Yaş) • Örtülü Dönem (6-13 Yaş) • Genital Dönem (13 Yaş ve Sonrası).

Soru 5

İnsan gelişimine biyolojik, psikolojik ve sosyal olarak bütüncül bir yaklaşım getiren ve yaş dönemlerine bağlı olarak yaşanan krizlere ve bunların sağlıklı çözümlerine odaklan kişilik kuramı ve bu kuramı geliştiren bilim adamı kimdir?

Seçenekler

A
Psikanalist Teori- Freud
B
Ahlaki Gelişim Teorisi- Kohlberg
C
Bilişsel Gelişim Teorisi- Piaget
D
Sistem Kuram- Bertalanffy
E
Psikososyal Gelişim Teorisi- Erikson
Açıklama:
Erik Erikson, psikoseksüel gelişimin karşıtı olarak sekiz psikososyal gelişim aşamalarını ortaya koymuştur. Erikson’a göre kişi, her bir gelişimsel dönemde çözülmesi gereken bir kriz ile karşılaşır. Eğer bu kriz çözülemezse kişi daha sonra gelecek olan krizleri de başarıyla çözmekte zorluk çeker.

Soru 6

Düşünce sürecinin fikirlere değil nesnelere odaklı olduğu, Matematik ve dil öğrenme becerisinin geliştiği bilişsel dönem aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Duyumotor Dönemi
B
İşlem Öncesi Dönem
C
Somut İşlemler Dönemi
D
Soyut İşlemler Dönemi
E
Anal Dönem
Açıklama:
Piaget dünyayı anlamak için dört bilişsel dönemden geçtiğimizi savunmuştur. Her bir dönem birbirinden farklı dünyayı anlama yollarına göre şekillenir. Soruda Somut İşlemler Döneminin gelişim özellikleri sorulmuştur.

Soru 7

Çikolata kazanmak için odasını toplayan Ali hangi ahlaki gelişim aşamasındadır?

Seçenekler

A
Kişiler Arası uyum
B
Kanun ve Düzen
C
Ceza ve İtaat
D
Araçsal İlişkiler
E
Sosyal Sözleşme
Açıklama:
Aşama 2. Araçsal İlişkiler: Ceza yerine ödüllendirilme odak noktadır. Çocuk eğer doğru şeyleri yaparsa ödül alacağını bilerek davranış sergiler. Televizyon izleyebileceğini bilen çocuğun, ödevlerini bitirmesi buna örnek verilebilir. Soruda çikolata kazanmak isteyen Ali ödül için istenen davranışı gerçekleştirmiştir.

Soru 8

Girişimciliğe karşı ____(1)_______
_____(2)_______ karşı durgunluk
Yukarıdaki bilişsel dönemlerdeki 1 ve 2 no’lu boş yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?

Seçenekler

A
(1)Suçluluk- (2)Üretkenlik
B
(1)Kimlik kargaşası-(2)Beceri
C
(1)Yalnızlık-(2)Özerklik
D
(1)Yetersizlik-(2)Yakınlık
E
(1)Umutsuzluk-(2)Kimlik
Açıklama:
Girişimciliğe karşı suçluluk
Üretkenliğe karşı durgunluk

Soru 9

İd, süper ego, içgörü gibi kavramlar aşağıdaki teori ve yaklaşımlardan hangisine aittir?

Seçenekler

A
Ekosistemler Yaklaşımı
B
Psikososyal Gelişim Teorisi
C
Yaşam Boyu Gelişim Yaklaşımı
D
Psikanalist Teori
E
Ahlaki Gelişim Teorisi
Açıklama:
Psikodinamik teori açısından Freud, insan kişiliğinin üç parçadan oluştuğunu öne sürmüştür. Bunlar en ilkel dürtülerle çalışan id, id’in mantık dışı ve ilkel olan isteklerini kontrol altında tutmaya çalışan ego ve toplumsal norm ve kurallara göre hareket etmeye çalışan süperego’dur. Psikanaliz yöntemi ile bilinç dışına itilen ve yarı bilinç halinde bilinen anı ve deneyimlerini geri kazanan ve bunlar ile şu anki yaşamında olup bitenler arasında bağlantı kurmayı başaran kişi içgörü kazanmış olur.

Soru 10

Sistem teorisinde etkileşim olarak ifade edilen kavram ekolojik bakış açısında ne olarak ele alınır?

Seçenekler

A
Enerji
B
Adaptasyon
C
İşlem
D
Sınır
E
Rasyonalizasyon
Açıklama:
Sistem teorisinde etkileşim olarak ifade edilen kavram ekolojik bakış açısında işlem olarak ele alınır.

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi gelişimi esnek olarak gören yaklaşım tarzıdır?

Seçenekler

A
Yaşam boyu gelişim yaklaşımı
B
Geleneksel Yaklaşım
C
Fiziksel Yaklaşım
D
Sosyal Yaklaşım
E
Bilişsel Yaklaşım
Açıklama:
Yaşam boyu gelişim yaklaşımının bir diğer özelliği gelişimi esnek olarak görmesidir.

Soru 12

Aşağıdakilerden hangisi sistem kuramının sosyal hizmet disiplini ve mesleği kapsamında kullanılmasına öncülük eden kişidir?

Seçenekler

A
Jeremy Bentham
B
Cesare Bonesana Marchese di Beccaria
C
Cesare Lombroso
D
Ludwig von Bertalaniy
E
Enrico Ferri
Açıklama:
Sistem kuramının sosyal hizmet disiplini ve mesleği kapsamında kullanılmasına öncülük eden kişi Ludwig von Bertalani’dir.

Soru 13

Bütüncül, birbirinden bağımsız organize birimlerden oluşan, diğer sistemleriyle etkileşimde olan, birbirlerini etkileyen ve tanımlanabilen çevreye ne ad verilir?

Seçenekler

A
Denge
B
Alt Sistem
C
Sistem
D
Homeostaz
E
Sınır
Açıklama:
Bütüncül, birbirinden bağımsız organize birimlerden oluşan, diğer sistemlerle etkileşimde olan, birbirlerini etkileyen ve tanımlanabilen çevreye sistem denir.

Soru 14

Kişilik bir insanı diğerlerinden farklı yapan duygusal, davranışsal ve zihinsel özelliklerin bir araya gelmiş hâli olarak yapılan tanımlamaya ne ad verilir?

Seçenekler

A
Psikomotor Teori
B
Psikososyal Teori
C
Psikoseksüel Teori
D
Süperego
E
Psikodinamik Teori
Açıklama:
Kişilik bir insanı diğerlerinden farklı yapan duygusal, davranışsal ve zihinsel özelliklerin bir araya gelmiş hâli olarak yapılan tanımlamaya Psikodinamik Teori denir.

Soru 15

Psikoseksüel gelişim kaç aşamadan oluşur?

Seçenekler

A
5
B
4
C
3
D
6
E
7
Açıklama:
Psikoseksüel gelişim beş aşamadan oluşur.

Soru 16

Psikoseksüel gelişim aşamalarından olan “Örtülü Dönem” kaç yaş dönemlerini kapsamaktadır?

Seçenekler

A
7-10 yaş
B
9-11 yaş
C
8-14 yaş
D
6-13 yaş
E
1-3 yaş
Açıklama:
Psikoseksüel gelişim aşamalarından olan Örtülü Dönem 6-13 yaşlarını kapsamaktadır.

Soru 17

Aşağıdakilerden hangisi Psikososyal Gelişim aşamalarından olan “Beceriye Karşı Yetersizlik” dönemi hangi yaş dönemlerini kapsamaktadır?

Seçenekler

A
3-5 yaş
B
6-11 yaş
C
11-20 yaş
D
Genç yetişkinlik
E
Yetişkinlik
Açıklama:
Psikososyal Gelişim aşamalarından Beceriye Karşı Yetersizlik 6-11 yaş dönemlerini kapsamaktadır.

Soru 18

Kişinin içinde yasadığı, toplumun ve içinde bulunulan kültür ile şekillenmiş ve aynı zamanda kişinin bireysel özellikleri ve yasam koşullarına bağlı olan çevreye ne ad verilir?

Seçenekler

A
Sosyal çevre
B
Bireysel Çevre
C
Biyolojik çevre
D
Toplumsal çevre
E
İş çevresi
Açıklama:
Kişinin içinde yasadığı, toplumun ve içinde bulunulan kültür ile şekillenmiş ve aynı zamanda kişinin bireysel özellikleri ve yaşam koşullarına bağlı olan çevreye sosyal çevre denir.

Soru 19

Aşağıdakilerden hangisi canlı organizmaların yaşamlarını ve gelişimlerini açıklamak için kullanılan teorilerdeki neden sonuç eksikliğini saptamış ve bunun üzerine sistemler arasındaki etkileşimleri açıklayabilecek bir teoriyi ortaya çıkarmıştır?

Seçenekler

A
Beccaria
B
Cesare Lombroso
C
Ludwig von Bertalaniy
D
Jeremy Bentham
E
Auguste Comte
Açıklama:
Ludwig von Bertalaniy canlı organizmaların yaşamlarını ve gelişimlerini açıklamak için kullanılan teorilerdeki neden sonuç eksikliğini saptamış ve bunun üzerine sistemler arasındaki etkileşimleri açıklayabilecek bir teoriyi ortaya çıkarmıştır.

Soru 20

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi yaşam boyu gelişimin özelliklerinden birisi değildir?

Seçenekler

A
Çok boyutlu
B
Çok yönlü
C
Esnek
D
Bağlamsal
E
Bilinçdışı
Açıklama:
Yaşam boyu gelişimi; yaşam boyunca devam eden çok boyutlu, çok yönlü, esnek, tarihle iç içe, çok disiplinli ve bağlamsal olarak tanımlamıştır. Bu bakış açısından gelişim hayat boyunca devam eden bir süreçtir. Ayrıca gelişim; biyolojik, bilişsel, sosyal, psikolojik ve çevresel özellikleri ile birlikte değerlendirilmesi gereken yaşam boyu süren bir süreçtir. Bu nedenle de çok yönlüdür.

Soru 21

Çocukluk döneminde savaşa şahit olmuş bir bireyle savaşa hiç şahit olmamış bir bireyin yetişkinlikteki gelişimleri mutlaka birbirinden farklı olacaktır cümlesi yaşam boyu gelişimin hangi bakış açısını göstermektedir?

Seçenekler

A
Tarihsel perspektif
B
Çok boyutlu
C
Çok yönlü
D
Esnek
E
Biyolojik
Açıklama:
Bir diğer önemli nokta ise yaşam boyu gelişim yaklaşımı söz konusu olduğunda tarihsel perspektifin de değerlendirilmesi gerektiğidir. İnsanın içinde yaşadığı sosyal çevre, daha geniş anlamıyla ülke veya coğrafyanın özelliklerine ve tarihsel olarak yaşanan olaylara göre gelişim süreçleri de değişkenlik gösterir. Çocukluk döneminde ülkesinde savaş olan bir birey ile çocukluğunda savaşa hiç şahit olmamış bir bireyin yetişkinlikteki gelişimleri mutlaka birbirinden farklı olacaktır. Yaşam boyu gelişim bakış açısı tarihsel perspektifi ihmal etmeden gelişimi değerlendirmeye çalışır.

Soru 22

Aşağıdakilerden hangisi sosyal hizmetlerin temel olarak kullandığı bir kuramdır?

Seçenekler

A
Ahlaki yaklaşım
B
Psikoseksüel yaklaşım
C
Psikososyal yaklaşım
D
Sistem kuramı
E
Sosyal çevre
Açıklama:
İnsanın gelişimini, davranışlarını ve sosyal çevresinin özellikleri ve insana olan etkisini anlayabilmek için kullanılan birçok yaklaşım bulunmaktadır. Bunlardan bazıları sosyal hizmetin de temel olarak kullandığı yaklaşımlardan sistem kuramı ve ekolojik yaklaşımdır. Diğerleri ise sosyal hizmetin de faydalandığı kişilik kuramları, ahlaki, psikoseksüel, psikososyal ve bilişsel gelişim kuramı ve yaklaşımlarıdır.

Soru 23

Aşağıdakilerden hangisi alt sistemi tanımlar?

Seçenekler

A
Bir sistemin istikrarlı olarak sürekli bir dengede kalması
B
Daha büyük bir sistemin parçası veya bileşeni
C
Sistemlerin nerede bittiğini ve aralarında geçişlerin olup olmadığını göstermesi
D
Sistem içindeki üyelerden beklenen davranış kalıpları
E
İnsanlar arasında gelişen ve karşılıklı olan iletişimle ortaya çıkan bağlantı
Açıklama:
Alt sistem, daha büyük bir sistemin parçası veya bileşeni olan sistemdir. Örneğin, aile sistemi içindeki iki kişiden oluşan ebeveyn sistemi bir alt sistemdir

Soru 24

''Denge durumundaki bir aile sisteminde çocukların evden ayrılmasıyla geçici bir süre aile sisteminin denge durumu kaybolur, fakat bir süre sonra yeni koşullara adapte olan aile dengeyi yeniden sağlar.'' örneği hangi kavram için uygun bir örnektir?

Seçenekler

A
Rol
B
Sınır
C
İlişki
D
Homeostaz
E
Alt sistem
Açıklama:
Denge veya homeostaz ise belirli bir sistemin istikrarlı olarak sürekli bir denge durumunda kalmayı sağlayabilmesidir. Sistemin dengesini bozacak bir şeyler olduğu zaman, sistem bunlara uyum sağlayarak yeniden denge konumuna gelmeye çalışacaktır. Örneğin, denge durumundaki bir aile sisteminde çocukların evden ayrılması ile geçici bir süre aile sisteminin denge durumu kaybolur. Fakat aile, zamanla bu yeni koşullara uygun olan şekilde tekrar denge durumuna gelebilecektir.

Soru 25

Bir sistemin yok olma eğilimi aşağıdaki kavramlardan hangisini tanımlamaktadır?

Seçenekler

A
Negatif entropi
B
Bütüncüllük
C
Entropi
D
Sınır
E
İlişki
Açıklama:
Her şeyin olduğu gibi sistemlerin de sonları vardır. Bir sistemin yok olma eğilimine entropi denilmektedir.

Soru 26

Çevresi içinde birey ilkesi hangi yaklaşımı tanımlamaktadır?

Seçenekler

A
Sistem teorisi
B
Başetme
C
Enerji
D
Ekolojik yaklaşım
E
Karşılıklı bağımlılık
Açıklama:
İnsan davranışı ve sosyal çevrenin anlaşılması için yardımcı olacak bir diğer yaklaşım ise ekolojik sistem yaklaşımıdır. Bu yaklaşım sistem teorisinin bir alt parçası olarak görülebilir. En basit ifadeyle ekolojik sistem yaklaşımı bireyi incelerken onun çevresine odaklanır. Bu kuram insan davranışının anlaşılması için kritik bir öneme sahip olan “çevresi içinde birey” kavramı ile bütünlük göstermektedir.

Soru 27

''Bastırma, inkar, gerileme, yansıtma ve rasyonalizasyon'' diye adlandırılan savunma mekanizmaları hangi kuram tarafından kabul görmüştür?

Seçenekler

A
Psikanalitik kuram
B
Psikoseksüel gelişim kuramı
C
Psikososyal gelişim kuramı
D
Bilişsel kuram
E
Psikodinamik kuram
Açıklama:
Bastırma, inkâr, gerileme, yansıtma ve rasyonalizasyon psikanalitik kuram tarafından kabul edilen savunma mekanizmalarındandır. Aslında savunma mekanizmalarının tümünün genel amacı hoşa gitmeyen ve stres yaratan olay ve deneyimleri bastırmak ve bilinç dışına itmektir.

Soru 28

Aşağıda sıralanan maddelerden hangisi psikoseksüel gelişimin aşamalarından biri değildir?

Seçenekler

A
Örtülü dönem
B
Genital dönem
C
Oral dönem
D
Kimliğe karşı kimlik karmaşası
E
Anal dönem
Açıklama:
Kimliğe karşı kimlik karmaşası psikososyal gelişimin aşamalarından biri olup, diğer seçeneklerdeki maddeler psikoseksüel gelişimin aşamalarıdır.

Soru 29

Oedipus Kompleksi hangi dönemde görülebilir?

Seçenekler

A
Örtülü dönem
B
Genital dönem
C
Oral dönem
D
Anal dönem
E
Fallik dönem
Açıklama:
Fallik Dönem: Üç ve altı yaş arası dönemdir. Bu dönemde çocuğun haz bölgesi cinsel organlar ve çevresidir. Çocuk kendi kendisini uyarmayı öğrenir, dener ve bundan zevk alır. Freud’a göre fallik dönem oldukça kritik bir öneme sahiptir. Çocuk bu dönemde Oedipus kompleksi geliştirebilir. Oedipus kompleksi, çocuğun karşı cinsiyetten ebeveyn ile yer değiştirme isteği duymasıdır. Örneğin, erkek çocuk annesinden daha fazla ilgi görmek ve annesiyle birlikte olmak için babasının yerine geçmek ister. Kendisinin bu düşünceleri nedeniyle “hadım edilerek” cezalandırılacağını düşünen çocuk endişe duyar. Freud’un
Oedipus kompleksi düşüncesi bazı psikanalistler ve düşünürler tarafından oldukça eleştirilmiştir.

Soru 30

Yaşam Boyu Gelişim ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Çok boyutludur, çok yönlüdür.
B
Yetişkinlik dönemine kadar devam eder.
C
Doğum öncesinden ölüme kadar sürer.
D
Esnektir, tarihle iç içedir.
E
Çok disiplinlidir, bağlamsaldır.
Açıklama:
Yaşam Boyu Gelişim; bireyin, doğum öncesinden başlayarak bebeklik, çocukluk, ergenlik, yetişkinlik, yaşlılık, ölüm ve yas evrelerini içine alan geniş bir bakış açısıdır.

Soru 31

Aşağıdakilerden hangisi yaşam boyu gelişimde etkili olan bireysel farklılıkların nedenlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Sosyal Çevre
B
Biyolojik Kalıtım
C
Fiziksel Çevre
D
Gelişim Kuramları
E
Tarihsel Zaman
Açıklama:
Her bir birey yaşadığı ve/veya büyüdüğü sosyal çevre, biyolojik olarak kendisine aktarılan genler, fiziksel çevresi, sosyal, kültürel ve tarihi birikimleri ile yaşam boyu devam eden gelişim basamaklarından farklı hızlarla ve farklı zamanlarda geçer.

Soru 32

Sistem Kuramında, belirli bir sistemin istikrarlı olarak sürekli bir denge durumunda kalmayı sağlayabilmesine ne ad verilir?

Seçenekler

A
Homeostaz
B
Alt Sistem
C
Entropi
D
Negatif Entropi
E
Bütüncüllük
Açıklama:
Denge veya homeostaz; belirli bir sistemin istikrarlı olarak sürekli bir denge durumunda kalmayı sağlayabilmesidir.

Soru 33

Aşağıdaki terimlerden hangisi, “Ekolojik Sistem” yaklaşımının elemanlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Sosyal Çevre
B
Uyum Sağlama
C
Baş Etme
D
Enerji
E
Rol-İlişki
Açıklama:
Sosyal çevre, işlem, enerji, uyum (adaptasyon) sağlama, baş etme ve karşılıklı bağımlılık; Ekolojik Sistem Yaklaşımının elemanlarıdır. Rol ve İlişki kavramları ise “Sistem Teorisi”nin kavramlarıdır.

Soru 34

Ekolojik sistem yaklaşımında; kişinin yaşamını işlevsel ve etkili devam ettirebilmesi için diğer insanlarla kurduğu bağ ve sorumluluklara ne denir?

Seçenekler

A
Aitlik İhtiyacı
B
Karşılıklı Belirleyicilik
C
Karşılıklı Bağımlılık
D
Adaptasyon
E
Kendini Gerçekleştirme
Açıklama:
Birey olarak insanın hayatını insanlardan izole ve tek başına yaşaması imkânsız olduğundan hayatta kalabilmek ve iyilik halini devam ettirebilmek için diğer insanlara ve sistemlere ihtiyaç duyar.

Soru 35

Kişilik kuramcısı Sigmund Freud, psikodinamik teorinin temellerini hangi yöntem ile atmıştır?

Seçenekler

A
Psikopataloji
B
Psikoterapi
C
Psikiyatri
D
Psikanaliz
E
Psikometri
Açıklama:
Freud, 1900’lü yıllara kadar süre gelen hipnoz uygulamasından ayrılarak, hastaları ile konuşarak yeni bir yöntem denemiştir. Bu yönteme “Psikanaliz” denir. Bunun sonucunda bir süre sonra hastaların sorunları hakkında daha açık ve gerçekçi olarak konuşabildiklerini, anılarını derinlemesine incelediklerini ve içsel engellerini aşabildiklerini gözlemlemiştir.

Soru 36

Freud’un, toplumsal norm ve kurallara göre hareket eden kişilik alt sistemine ne ad verilir?

Seçenekler

A
İd
B
Ego
C
Süperego
D
Libido
E
Ahlâk
Açıklama:
Psikodinamik teori açısından Freud, insan kişiliğinin üç parçadan oluştuğunu öne sürmüştür. Bunlar en ilkel dürtülerle çalışan “id”, id’in mantık dışı ve ilkel olan isteklerini kontrol altında tutmaya çalışan “ego” ve toplumsal norm ve kurallara göre hareket etmeye çalışan “süperego”dur.

Soru 37

Sınava çalışmadığı için dersinde başarısız olan bir öğrencinin, öğretmeni suçlayarak onun yetersiz bir eğitim verdiğini düşünmesi, aşağıdaki savunma mekanizmalarından hangisine örnek gösterilebilir?

Seçenekler

A
İnkâr
B
Rasyonalizasyon
C
Bastırma
D
Yansıtma
E
Gerileme
Açıklama:
Kişinin kendi davranışlarından dolayı tepki ve eleştiriye maruz kalması durumunda, bu davranışının gerçek nedenleri yerine kendince kurduğu nedenlere inanmasına Rasyonalizasyon (mantığa büründürme) denir.

Soru 38

Emme, çiğneme, ısırma gibi aktivitelerin bebekte yoğun yaşandığı psikoseksüel gelişim dönemi hangisidir?

Seçenekler

A
Oral Dönem
B
Anal Dönem
C
Fallik Dönem
D
Örtülü Dönem
E
Genital Dönem
Açıklama:
Oral Dönem ilk 12-18 aylık süreci kapsar. Bebeğin haz bölgesi ağız ve çevresidir. Bebek emme, çiğneme ve ısırma gibi temel aktiviteler ile haz duyar.

Soru 39

Ahlâki yargılarında, başkalarının beklentilerini ve değerlendirmelerini dikkate alan birey; Kohlberg’in ahlâki gelişim kuramına göre hangi evrede bulunur?

Seçenekler

A
Kanun ve Düzen
B
Ceza ve İtaat
C
Araçsal İlişkiler
D
Sosyal Sözleşme
E
Kişiler Arası Uyum
Açıklama:
Diğer insanların onayını elde edebilmek en önemli amaçtır. Çevresindeki kişilerle iyi ilişkiler kurmak oldukça büyük bir öneme sahiptir. Bu evre Geleneksel Seviye’nin, Kişiler Arası Uyum evresidir.

Soru 40

İnsan gelişimine geleneksel yaklaşım, insanın gelişim sürecinin ne zaman sonlandığını öngörmektedir?

Seçenekler

A
Çocukluğun bitişi
B
Ergenliğin bitişi
C
Yetişkinliğin bitişi
D
Yaşlılık
E
Ölüm
Açıklama:
İnsan gelişimine geleneksel yaklaşım, insanın gelişim sürecinin ergenliğin bitişi ile sonlandığını öngörmektedir. Bu bakış açısına göre insanlar yetişkinlikte çok az değişiyordu. Bu bakış açısına tam ters olarak ise yaşam boyu gelişim yaklaşımı; insan gelişimini doğum öncesinden ölüme kadar sürekli değişen ve gelişen bir süreç olarak görür.

Soru 41

Bir bireyin yaşlandığı zaman gelişimsel açıdan öğrenmesinin durmaması yaşam boyu gelişimin hangi özelliği ile ilgilidir?

Seçenekler

A
Çok boyutluluk
B
Çok yönlülük
C
Esneklik
D
Bağlamsallık
E
Çok disiplinlilik
Açıklama:
Yaşam boyu gelişim yaklaşımının bir diğer özelliği gelişimi esnek olarak görmesidir. Bireyin gelişimi belli gelişim dönemlerinde sonlanmaz. Bir birey yaşlandığı zaman gelişimsel açıdan öğrenmesi durmuştur demek mümkün değildir.

Soru 42

Aşağıdakilerden hangisi sosyal hizmetin temel olarak kullandığı yaklaşımlardan biridir?

Seçenekler

A
Kişilik kuramları
B
Psikoseksüel kuram
C
Psikososyal kuram
D
Bilişsel gelişim kuramı
E
Sistem kuramı
Açıklama:
İnsanın gelişimini, davranışlarını ve sosyal çevresinin özellikleri ve insana olan etkisini anlayabilmek için kullanılan birçok yaklaşım bulunmaktadır. Bunlardan bazıları sosyal hizmetin de temel olarak kullandığı yaklaşımlardan sistem kuramı ve ekolojik yaklaşımdır. Diğerleri ise sosyal hizmetin de faydalandığı kişilik kuramları, ahlaki, psikoseksüel, psikososyal ve bilişsel gelişim kuramı ve yaklaşımlarıdır.

Soru 43

Aşağıda sistem kuramının temel kavramlarından hangisi hakkında yanlış bir bilgi verilmiştir?

Seçenekler

A
Alt sistem, daha küçük bir sistemin parçası veya bileşeni olan sistemdir.
B
Homeostaz belirli bir sistemin istikrarlı olarak sürekli bir denge durumunda kalmayı sağlayabilmesidir.
C
Sınır, sistemlerin nerede bittiğini ve aralarında geçişlerin olup olmadığını ifade eder.
D
Bir sistemin gelişme ve büyüme yönündeki eğilimi negatif entropi olarak ifade edilir.
E
Bütüncüllük, sistem içindeki tüm bileşenlerin katkısının, ayrı ayrı olarak bileşenlerin getireceği katkıdan daha büyük olmasıdır.
Açıklama:
Alt sistem, daha büyük bir sistemin parçası veya bileşeni olan sistemdir. Diğer seçeneklerde verilen tanımlar ise doğrudur.

Soru 44

Ekolojik sistem kuramına göre, kişinin yaşamını işlevsel ve etkili devam ettirebilmek için diğer insanlarla kurduğu bağ ve sorumluluklar hangi kavramla ifade edilmektedir?

Seçenekler

A
Baş etme
B
Karşılıklı bağımlılık
C
Uyum sağlama
D
Çevresi içinde birey
E
İşlem
Açıklama:
Karşılıklı bağımlılık kavramı ile anlatılmak istenen ise kişinin yasamını işlevsel ve etkili devam ettirebilmek için diğer insanlarla kurduğu bağ ve sorumluluklardır.

Soru 45

Çocuğun haz bölgesinin cinsel organları olduğu ve kendi kendisini uyarmayı öğrendiği 3-6 yaş arasına denk gelen gelişim dönemi Freud'a göre aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Oral dönem
B
Anal dönem
C
Fallik dönem
D
Örtülü dönem
E
Genital dönem
Açıklama:
Fallik dönem: Üç ve altı yaş arası dönemdir. Bu dönemde çocuğun haz bölgesi cinsel organlar ve çevresidir. Çocuk kendi kendisini uyarmayı öğrenir, dener ve bundan zevk alır.

Soru 46

Okul öncesi çağa denk gelen ve çocuktan artık beden temizliği, tuvalet, oyuncakların toplanması gibi bazı davranışların ve sorumlulukların beklendiği dönem Erikson'a göre hangi evredir?

Seçenekler

A
Özerkliğe karsı utanç ve şüphe
B
Girişimciliğe karşı suçluluk
C
Beceriye karşı yetersizlik
D
Kimliğe karşı kimlik karmaşası
E
Yakınlığa karşı izolasyon
Açıklama:
Girişimciliğe karşı suçluluk (3-5 Yas): Bu dönem çocuğun okul öncesi çağına denk gelir. Çocuk artık kendisinden bazı davranışların ve sorumlulukların beklendiğini fark eder (beden temizliği, tuvalet, oyuncaklarını toplaması vb). Cesaretlendirilirse eğer girişimci davranışlar sergilemeye başlar. Eğer çocuk sorumluluk alamıyorsa veya endişe duymasına yol açacak tavırlar hissediyorsa suçluluk duygusu geliştirebilir.

Soru 47

"Bu dönemde çocuk artık dünyayı sözcüklerle, resimlerle ve imgelerle algılamaya başlar. Çocuğun dünyası hâlâ oldukça somut ve fiziksel olarak algısal olsa da sorun çözme ve nesneleri hatırlama becerisi gelişmeye başlar. Çocuğun düşünce yapısı sembolik anlatımlarla gelişmeye baslar. Sözcüklerin kullanımı sembolik anlatıma iyi bir örnektir."
Yukarıda verilen özellikler, bilişsel kurama göre hangi gelişim dönemine aittir?

Seçenekler

A
Duyumotor dönemi
B
İşlemöncesi dönem
C
Somut işlemler dönemi
D
Soyut işlemler dönemi
E
Kişilerarası uyum dönemi
Açıklama:
İşlemöncesi dönem: Bu dönemde çocuk artık dünyayı sözcüklerle, resimlerle ve imgelerle algılamaya baslar. Çocuğun dünyası hâlâ oldukça somut ve fiziksel olarak algısal olsa da sorun çözme ve nesneleri hatırlama becerisi gelişmeye başlar. Çocuğun düşünce yapısı sembolik anlatımlarla gelişmeye baslar. Sözcüklerin kullanımı sembolik anlatıma iyi bir örnektir.

Soru 48

Oyun oynanmasına izin verileceğini bilen bir çocuğun, ödevlerini bitirmesi, Kohlberg'e göre hangi ahlaki gelişim döneminde olduğunu gösterir?

Seçenekler

A
Ceza ve itaat
B
Kişile arası uyum
C
Kanun ve düzen
D
Araçsal ilişkiler
E
Sosyal sözleşme
Açıklama:
Aşama 2. Araçsal İlişkiler: Ceza yerine ödüllendirilme odak noktadır. Çocuk eğer doğru şeyleri yaparsa ödül alacağını bilerek davranış sergiler. Televizyon izleyebileceğini bilen çocuğun, ödevlerini bitirmesi buna örnek verilebilir.

Soru 49

  1. On beş yaşında ailesi tarafından anlaşılmadığını düşünen bir ergen
  2. Emeklilik sonrası yaşama uyum sorunu yaşayan bir yaşlı
  3. Hamilelik sonrası lohusalık sendromu yaşayan bir anne
Yukarıda verilen örneklerin hangileri, sosyal hizmet uzmanının müracaatçıların gelişim dönemlerini saptayabilmesi ve ilgili dönemlerin temel davranışsal özelliklerini bilmesi bakımından önemlidir?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Sosyal hizmet uzmanlarının alanda karşılaştıkları müracaatçıların gelişim dönemlerini saptayabilmesi ve ilgili dönemlerin temel davranışsal özelliklerini bilmesi, karşısındaki insana yardım etmesini kolaylaştıracaktır. Yukarıda verilen durumların hepsi, sosyal hizmet uzmanlarının ilgili gelişim döneminin özelliklerini bilmeyi ve bu bilgi ışığında çalışmalarını gerçekleştirmesi ile ancak bireyin sorunlarını çözmesine yardımcı olabilecektir.

Soru 50

Sistem kuramının sosyal hizmet disiplini ve mesleği kapsamında kullanılmasına kim öncülük etmiştir?

Seçenekler

A
Ludwig von Bertalanffy
B
Lawrence Kohlberg
C
Sigmund Freud
D
Carl Gustav Jung
E
Alfred Adler
Açıklama:
Sorunun doğru yanıtı A şıkkıdır. Sistem kuramının sosyal hizmet disiplini ve mesleği kapsamında kullanılmasına öncülük eden kişi biyolog Ludwig von Bertalanffy’dir.

Soru 51

Aşağıdakilerden hangisi sistem kuramı ile ilgili kavramlardan değildir?

Seçenekler

A
Alt sistem
B
Bütüncüllük
C
Süperego
D
Denge
E
Sınırlar
Açıklama:
Sorunun doğru yanıtı C şıkkıdır. C şıkkında yer alan "süperego" psikanalitik kuramın kullandığı kavramlardandır.

Soru 52

Sınava çalışmadığı için dersinde başarısız olan bir öğrencinin, öğretmeni suçlayarak onun yetersiz bir eğitim verdiğini düşünmesi aşağıdaki savunma mekanizmalarından hangisini kullanmaktadır?

Seçenekler

A
Bastırma
B
İnkar
C
Gerileme
D
Yansıtma
E
Rasyonalizsyon
Açıklama:
Sınava çalışmadığı için dersinde başarısız olan bir öğrencinin, öğretmeni suçlayarak onun yetersiz bir eğitim verdiğini düşünmesi rasyonalizasyona bir örnektir.

Soru 53

Sürekli eşini aldatma isteği duyan bir kişi, eşini kendisini aldatmakla
suçlarsa kişi aşağıdaki savunma mekanizmalarından hangisini kullanmış olur?

Seçenekler

A
Gerileme
B
İnkar
C
Bastırma
D
Yansıtma
E
Rasyonalizasyon
Açıklama:
Sorunun doğru yanıtı D şıkkıdır. Yansıtma davranışında; kişi kendisine ait olan ve kabul edilebilir olamayacak davranışları karşısındaki insana atfeder. Sürekli eşini aldatma isteği duyan bir kişi, eşini kendisini aldatmakla suçlarsa yansıtma yapmış olacaktır.

Soru 54

Psikoseksüel gelişim kapsamında bebeğin emme, çiğneme ve ısırma gibi temel aktiviteler ile haz duyduğu gelişim aşaması aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Anal dönem
B
Fallik dönem
C
Oral dönem
D
Genital dönem
E
Örtülü dönem
Açıklama:
Sorunun doğru yanıtı C şıkkıdır. Oral Dönem, ilk 12-18 aylık süreci kapsar. Bebeğin haz bölgesi ağız ve çevresidir. Bebek emme, çiğneme ve ısırma gibi temel aktiviteler ile haz duyar.

Soru 55

Psikoseksüel gelişim kapsamında bebeğin anüs ve çevresindeki bölgeden haz duyduğu gelişim aşaması aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Oral dönem
B
Örtülü dönem
C
Fallik dönem
D
Genital dönem
E
Anal dönem
Açıklama:
Sorunun doğru yanıtı E şıkkıdır. Anal dönem, bir buçuk ve üç yaş aralığı bu döneme denk gelir. Bebek bu dönemde anüs ve çevresindeki bölgeden haz duyar. Anüs çevresindeki kasların hareketleri rahatlama
sağlar.

Soru 56

Kohlberg'in ahlaki gelişim teorisi gözönüne alındığında; kişinin diğer insanların onayını elde edebilmeyi amaç edindiği gelişim aşaması aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Evrensel ahlak ilkeler
B
Sosyal sözleşme
C
Kişiler arası uyum
D
Kanun ve düzen
E
Ceza ve itaat
Açıklama:
Sorunun doğru yanıtı C şıkkıdır. Aşama 3. Kişiler Arası Uyum: Diğer insanların onayını elde edebilmek en önemli amaçtır. Çevresindeki kişilerle iyi ilişkiler kurmak oldukça büyük bir öneme sahiptir.

Soru 57

Çocuk eğer doğru şeyleri yaparsa ödül alacağını bilerek davranış sergiler. Televizyon izleyebileceğini bilen çocuğun, ödevlerini bitirmesi buna örnek verilebilir.
Yukarıdaki örnekte yer alan davranışı sergileyen bir çocuk, Kohlberg'in ahlaki gelişim teorisinin hangi aşamasında yer almaktadır?

Seçenekler

A
Sosyal sözleşme
B
Kanun ve düzen
C
Kişiler arası uyum
D
Araçsal ilişkiler
E
Ceza ve itaat
Açıklama:
Sorunun doğru yanıtı D şıkkıdır. Araçsal ilişkiler aşamasında çocuk, eğer doğru şeyleri yaparsa ödül alacağını bilerek davranış sergiler.

Soru 58

Aşağıdakilerden hangisi Erik Erikson'un psikososyal gelişim teorisinin aşamalarından biri değildir?

Seçenekler

A
Kişiler arası uyum
B
Girişimciliğe karşı suçluluk
C
Beceriye karşı yetersizlik
D
Kimliğe karşı kimlik karmaşası
E
Güvene karşı güvensizlik
Açıklama:
Sorunun doğru yanıtı A şıkkıdır. Kişiler arası uyum Kohlberg'in teorisine ait aşamalardan biridir.

Soru 59

Aşağıdakilerden hangisi Jean Piaget'in bilişsel teorisinin dönemlerinden biridir?

Seçenekler

A
Yakınlığa karşı izolasyon dönemi
B
Evrensel ahlak ilkeleri dönemi
C
Anal dönem
D
Soyut işlemler dönemi
E
Oral dönem
Açıklama:
Sorunun doğru yanıtı D şıkkıdır.

Soru 60

Aşağıdakilerden hangisi biyolog Ludwig von Bertalanffy 'in sosyal hizmet disiplini ve mesleği kapsamında kullanılmasına öncülük ettiği kuramın adıdır?

Seçenekler

A
Ekolojik sistem yaklaşımı
B
Sistem kuramı
C
Kişilik kuramları
D
Bilişsel gelişim kuramı
E
Psikososyal yaklaşım
Açıklama:
Sistem kuramının sosyal hizmet disiplini ve mesleği kapsamında kullanılmasına öncülük
eden kişi biyolog Ludwig von Bertalanffy’dir. Bertalanffy, canlı organizmaların yaşamlarını
ve gelişimlerini açıklamak için kullanılan teorilerdeki neden-sonuç eksikliğini saptamıştır
ve bunun üzerine sistemler arasındaki etkileşimleri açıklayabilecek bir teori ortaya
çıkarmıştır. Doğru cevap B seçeneğidir.

Soru 61

Aşağıdakilerden hangisi sistem kuramını anlamak ve sosyal hizmet uygulaması ile arasındaki ilişkinin öğrenilmesi için anlaşılması gereken kavramlardan değildir?

Seçenekler

A
Alt sistem
B
Denge
C
Negatif entropi
D
Pozitif entropi
E
Bütüncüllük
Açıklama:
Sistem kuramını anlamak ve sosyal hizmet uygulaması ile arasındaki ilişkinin öğrenilmesi
için bazı kavramların anlaşılması önemlidir. Bu kavramlar; alt sistem, denge (homeostaz),
sınırlar, girdi-çıktı, rol, ilişki, entropi ve negatif entropi ve bütüncüllüktür. Bunların arasında pozitif entropi yer almadığından cevap D seçeneğidir.

Soru 62

Bir sistemin yok olma eğilimine ne ad verilmektedir?

Seçenekler

A
Entropi
B
Negatif entropi
C
Bütüncüllük
D
Ekoloji
E
Homeostaz
Açıklama:
Denge veya homeostaz ise belirli bir sistemin istikrarlı olarak sürekli bir denge durumunda kalmayı sağlayabilmesidir.Sistem teorisi ve sosyal hizmet disiplini insanlarla her zaman işlevsel olan ilişkinin kurulmasını
önemser. Her şeyin olduğu gibi sistemlerin de sonları vardır. Bir sistemin yok
olma eğilimine entropi denilmektedir. Buna karşı olarak da sistemin gelişme ve büyüme
yönündeki eğilimi ise negatif entropi olarak ifade edilir. Bütüncüllük ise sistem içindeki
tüm bileşenlerin katkısının, ayrı ayrı olarak bileşenlerin getireceği katkıdan daha büyük
olmasıdır. Doğru cevap A seçeneğidir.

Soru 63

Aşağıdakilerden hangisi sistem teorisindekilere ek olarak ekolojik sistem yaklaşımında bahsedilen terimler arasında değildir?

Seçenekler

A
Sosyal çevre
B
İşlem
C
Adaptasyon
D
Enerji
E
Rasyonalizasyon
Açıklama:
Sistem teorisinde bahsedilen kavramlara ve terimlere ek olarak ekolojik sistem yaklaşımında
da birkaç terim bulunmaktadır. Bu terimler, sosyal çevre, işlem,
enerji, uyum (adaptasyon) sağlama, baş etme ve karşılıklı bağımlılık olarak açıklanmaktadır. Rasyonalizasyon bu kavramların arasında yer almadığından cevap E seçeneğidir.

Soru 64

Kişinin sorunlar yaşandığı zaman sarf ettiği uyum sağlama yollarını ifade eden kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Baş etme
B
Adaptasyon
C
Stresi azaltma
D
Karşılıklı bağımlılık
E
İşlem
Açıklama:
Kişinin yaşamı ve sorunları da belli bir oranda bu sosyal çevrenin
koşullarına bağlı olarak şekillenir. Sistem teorisinde etkileşim olarak ifade edilen
kavram ekolojik bakış açısında işlem olarak ele alınır. Kişinin çevresindeki koşullara
uyum sağlayabilme becerisi ise adaptasyon veya uyum sağlama kavramına karşılık gelir. Baş etme ise kişinin uyum sağlama yöntemlerinden
biridir ve sorunlar yaşandığı zaman sarf ettiği uyum sağlama yollarını ifade eder. Kişi
olumsuz durumlar ve olaylar karşısında yaşadığı stresi azaltmak, stresi ortadan kaldırmak
ve stresten kaçınmak için baş etme yöntemlerini kullanır.r. Karşılıklı bağımlılık da birey
olarak insanın hayatını insanlardan izole ve tek başına yaşamasının imkânsız olduğunu ifade eder.

Soru 65

Psikodinamik teori açısından Freud, insan kişiliğinin kaç parçadan oluştuğunu öne
sürmüştür?

Seçenekler

A
İki
B
Üç
C
Dört
D
Beş
E
Altı
Açıklama:
Psikodinamik teori açısından Freud, insan kişiliğinin üç parçadan oluştuğunu öne
sürmüştür. Bunlar en ilkel dürtülerle çalışan id, id’in mantık dışı ve ilkel olan isteklerini
kontrol altında tutmaya çalışan ego ve toplumsal norm ve kurallara göre hareket etmeye
çalışan süperego’dur. Bu teoriye göre kişinin sağlıklı olarak yaşamına devam edebilmesi
bu üç parçanın denge ve uyum hâlinde olması ile mümkündür

Soru 66

Freud’a göre kişi beş psikoseksüel gelişim aşamasından biri olan fallik dönem hangi yaş aralığındadır?

Seçenekler

A
0-1
B
1-3
C
3-6
D
6-13
E
13 ve sonrası
Açıklama:
Psikoseksüel gelişimin beş aşaması şunlardır:
• Oral Dönem (0-1 Yaş)
• Anal Dönem (1-3 Yaş)
• Fallik Dönem (3-6 Yaş)
• Örtülü Dönem (6-13 Yaş)
• Genital Dönem (13 Yaş ve Sonrası) Buna göre fallik dönem 3-6 yaş arasında yer alır. Doğru yanıt C seçeneğidir.

Soru 67

Piaget 'e göre düşünce süreçlerinin daha soyut ve mantıksal seviyeye çıkmaya başladığı dünyanın sözcüklerle,resimlerle ve imgelerle algılamaya başlandığı dönem aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Duyumotor dönem
B
İşlem öncesi dönem
C
Somut işlemler dönemi
D
Soyut işlemler dönemi
E
Örtülü dönem
Açıklama:
Piaget dünyayı anlamak için dört dönemden geçtiğimizi savunmuştur. Her bir dönem
birbirinden farklı dünyayı anlama yollarına göre şekillenir. Bu dönemler şunlardır:
• Duyumotor Dönem (0-2 Yaş)
• İşlem Öncesi Dönem (2-7 Yaş)
  • Somut İşlemler Dönemi (7-11 Yaş)
    • Soyut İşlemler Dönemi (11-15 Yaş)
  • İşlem öncesi dönem duyumotor dönemine göre düşünce süreçleri daha
    soyut ve mantıksal seviyeye çıkmaya başlar. Bu dönemde çocuk artık dünyayı sözcüklerle,
    resimlerle ve imgelerle algılamaya başlar. Çocuğun dünyası hâlâ oldukça somut ve fiziksel
    olarak algısal olsa da sorun çözme ve nesneleri hatırlama becerisi gelişmeye başlar. Bu yüzden cevap B seçeneğidir.

Soru 68

Kohlberg,'in ahlaki gelişim teorisi kaç aşamadan oluşur?

Seçenekler

A
İki
B
Üç
C
Dört
D
Beş
E
Altı
Açıklama:
Kohlberg, ahlaki gelişim teorisini geliştirirken kişilerin eylemlerine değil nasıl düşündüklerine
ve etik anlayışlarına odaklanmıştır. Teori üç seviye ve altı alt aşamadan oluşmaktadır.
Gelenek Öncesi Seviye
Aşama 1: Ceza ve İtaat
Aşama 2: Araçsal İlişkiler
2. Geleneksel Seviye
Aşama 3: Kişilerarası Uyum
Aşama 4: Kanun ve Düzen
3. Gelenek Sonrası Seviye
Aşama 5: Sosyal Sözleşme
Aşama 6: Evrensel Ahlak İlkeler . Cevap E seçeneği 6 dır.

Soru 69

Aşağıdakilerden hangisi sosyal hizmet uzmanında bulunması gereken özellikler arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Eleştirel düşünebilme
B
İnsanın biyolojik ve spiritüal gelişimi hakkında bilgi sahibi olma
C
İnsan davranışı ve sosyal çevre bilgisine sahip olma
D
İçinde yaşanılan sosyal çevrenin farkında olma
E
İnsanı biyolojik açıdan değerlendirme
Açıklama:
Sosyal hizmet uzmanı olarak alanda çalışabilecek yeterlilikte
olması beklenen kişilerde sosyal hizmet kuramları bilgisi, insani gelişim ve sosyal
çevre bilgisi, iletişim becerileri, farklı müracaatçı gruplarıyla sosyal hizmet uygulaması
bilgi ve becerisi, sosyal hizmet uygulamaları ekseninde eleştirel düşünebilme ve analiz
edebilme becerisi olması gerekmektedir. İnsan davranışı ve sosyal çevre bilgisi sosyal hizmet mesleği için vazgeçilemez bir olgudur.Sosyal hizmet, insan davranışı ve sosyal
çevreye mesleğin özü gereği bütüncül olarak yaklaşmak zorundadır. İnsanı biyolojik,
psikolojik ve sosyal açıdan bir bütün olarak değerlendirmelidir. Bu yüzden sadece biyolojik açıdan değerlendirmek yeterli sayılamayacağından cevap E seçeneğidir.

Soru 70

Yaşam boyu insan davranışları gelişiminin sürekliliği ve insanın gelişim evreleri hakkında hangi ifade doğru olarak verilmiştir?

Seçenekler

A
Gelişim çocuklukta başlayıp yaşlılıkta sonlanmaktadır.
B
Gelişim bebeklikte başlayıp yetişkinlikle durur.
C
Davranışların gelişimi ancak yetişkinlikle başlar.
D
Davranış gelişimi ergenlikle başlar, yaşlılıkta biter.
E
Davranışların gelişimi bebeklikte başlayıp ölene kadar devam eder.
Açıklama:
İnsan davranışları ve bunun gelişimi pek çok araştırmacının ilgi alanına girmiştir. Bu alanda çalışma yapan bazı bilim insanları davranış gelişiminin bebeklikte başladığı ve ihtiyarlıkta dahi bazı özel çalışmalarla devam edebildiğini ispatlamıştır. Doğru yanıt 'E' seçeneğidir.

Soru 71

Aşağıdakilerden hangisi yaşam boyu insan davranışının gelişimini inceleyen disiplin alanlarından biri değildir ?

Seçenekler

A
Sosyoloji
B
Psikoloji
C
Tıp
D
Astroloji
E
Antropoloji
Açıklama:
Psikoloji, sosyoloji,tıp ve antropoloji gibi pozitif ilimler insan davranışlarının gelişimini izler. Astroloji bu disiplinlerden biri değildir.

Soru 72

Sistem teorisine göre hangi şıktaki ikili 'Üst ve alt sistem' olarak birlikte verilmiştir?

Seçenekler

A
Şehir Sistemi - Ülke Sistemi
B
Aile Sistemi - Ebeveyn Sistemi
C
Kuzenler Sistemi - Hısım ve Akrabalar Sistemi
D
Ücretli Çalışanlar Sistemi - Çalışanlar Sistemi
E
Cerrahlar Sistemi - Doktorlar Sistemi
Açıklama:
Sistem teorisine göre alt ve üst sistem 'B' şıkkında doğru olarak verilmiştir. Zira dikkat edilirse diğer şıklarda ilk verilen sistemler sonradan gelen sistemin bir elemanı yani alt- sistemidir. Doğru yanıt 'B'

Soru 73

Kültürel ve sosyal açıdan belirlenmiş ve sistem içindeki üyelerden beklenen davranışlara ne ad verilir?

Seçenekler

A
Sınır
B
Denge
C
Rol
D
İlişki
E
Entropi
Açıklama:
Sınır sistemleri ayıran farklar, denge; belirli bir sistemin süreğen kararlılıkta olması, ilişki insanlar arasında gelişen ve karşılıklı etkileşime dayanan bağlantı ve Entropi; bir sistemin yok olma veya çöküş eğilimidir. Aradığımız terim olan 'Rol' ise 'C' seçeneğinde doğru olarak verilmiştir.

Soru 74

Aşağıdaki şıklardan hangisi 'Kişinin çevresindeki koşullara uyum sağlama becerisi' tanımına karşılık gelen terimi vermektedir?

Seçenekler

A
İşlem
B
Enerji
C
Bütüncüllük
D
Negatif entropi
E
Adaptasyon
Açıklama:
İşlem; Sistem teorisinde etkileşim olarak ifade edilen
kavram ekolojik bakış açısını, Enerji; bireylerin çevrelerine ve insanlara katılımlarıyla ortaya çıkan gücü, Bütüncüllük; sistem içerisindeki tüm bireylerin sisteme katkısının, bireylerin ferdi katkısından büyük olmasını, Negatif Entropi ise büyüme eğiliminde olan bir sisteme karşılık gelen terimlerdir.İlgili terimin karşılığı 'E' şıkkında doğru olarak verilmiştir.

Soru 75

Bir doktorun, bir tesisatçının, bir öğretmenin yaşam kalitelerini artırma ve iyilik hallerinin devamı için birbirlerine ihtiyaç duymaları hangi ilke ile açıklanmıştır?

Seçenekler

A
Denge
B
Durağanlık
C
İzole Hayat
D
Karşılıklı Bağımlılık
E
Baş Etme
Açıklama:
A,B,C ve E şıkları çeldirici olup, Zastrov ve Kirst-Ashman tarafından ifade edilen madde 'D' seçeneğinde doğru olarak verilmiştir.

Soru 76

Bir insanı diğer bir insandan ayıran duygusal, davranışsal ve zihinsel özelliklerin toplamına ne ad verilir?

Seçenekler

A
İd
B
Ego
C
Süper Ego
D
Karakter
E
Kişilik
Açıklama:
İd,Ego,Süper Ego kişiliğin bilinç altında kalan parçalarını oluşturur. Karakter,dünyada çok insanda benzer olabilen bir davranış tutumudur. 'Karakter' bireyin sahip olduğu bütün ruhsal ve bedensel davranış örneklerini karşılamaz. Aynı karakterde birçok insan olabilir ancak kişilik özneldir. Verilen tanıma 'Kişilik' uygun olup doğru yanıt 'E' seçeneğidir.

Soru 77

Aşağıdakilerden hangisi Freud'un da kurucularından olduğu Psikanalitik Kuram'da sözü geçen savunma mekanizmalarından biri değildir ?

Seçenekler

A
Kabullenme
B
Mantığa Büründürme
C
Gerileme
D
Bastırma
E
Yansıtma
Açıklama:
B,C,D ve E şıklarında psikolojik savunma sistemleri verilmiş olup 'Kabullenme' bunlardan biri değildir. Doğru yanıt 'A'

Soru 78

Eşini aldatmak isteyen bir kişinin, eşini sadakatsizlikle suçlaması Psikanalitik Sistem'in tanımladığı hangi savunma sistemi ile açıklanabilir?

Seçenekler

A
Yansıtma
B
İnkar etme
C
Mantığa Büründürme
D
Gerileme
E
Baskılama
Açıklama:
Kişinin kendinde istenilmeyen ve kabul edilemeyen bir durumu başkasına mal etme isteği 'Yansıtma' savunma mekanizması ile açıklanabilir. Doğru cevap 'A' seçeneğindedir.

Soru 79

Bir sosyal hizmet uzmanının yardım etmeye çalıştığı ergen birey : ' 16 yaşımda ailem bana hiç anlayış göstermedi.' şeklinde bir ifade kullanmıştır. Sosyal hizmet uzmanının böyle bir durumdaki bu bireyin yaşamında hangi evreye özellikle ve öncelikle ışık tutmak için bilgi toplaması, bu bireye yardımcı olabilmesi açısından yararlı olabilecektir?

Seçenekler

A
İlk Çocukluk Dönemi
B
Son Çocukluk Dönemi
C
Ergenlik Dönemi
D
Erişkinlik Dönemi
E
Yaşlılık Dönemi
Açıklama:
13-20 yaş arasını kapsayan ve daha çok aile ve okulla geçirilen 'Ergenlik Dönemi' sorumuzun doğru yanıtıdır. Cevap 'C'

Soru 80

Yaşam boyu gelişim yaklaşımının hangi özelliği “bireyin gelişiminin belli gelişim dönemlerinde sonlanmayacağı” görüşünü temsil eder?

Seçenekler

A
Bağlamsal
B
Esnek
C
Çok yönlü
D
Çok disiplinli
E
Tarihle iç içe
Açıklama:
Yaşam boyu gelişim yaklaşımının bir başka özelliği gelişimi esnek olarak görmesidir. Buna göre bireyin gelişimi belli gelişim dönemlerinde sonlanmaz.

Soru 81

Sistem kuramına göre “Sistemin istikrarlı olarak sürekli bir denge durumunda kalmayı sağlayabilmesi” aşağıdakilerden hangisi ile ifade edilir?

Seçenekler

A
Entropi
B
Alt sınır
C
Homestaz
D
Adaptasyon
E
Başetme
Açıklama:
Homestaz: Sistemin istikrarlı olarak sürekli bir denge durumunda kalmayı sağlayabilmesidir.

Soru 82

Sistem kuramına göre “bir sistemin yok olma eğilimi” aşağıdakilerden hangisi ile ifade edilir?

Seçenekler

A
Entropi
B
Homestaz
C
Bütüncüllük
D
Alt sistem
E
Sınır
Açıklama:
Her şeyin olduğu gibi sistemlerin de sonları vardır. Bir sistemin yok olma eğilimine “entropi” denilmektedir.

Soru 83

Aşağıdakilerden hangisi sosyal hizmet uzmanının uygulamalarını gerçekleştirirken etkileşime girdiği sistemler arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Resmi merciler
B
Mesleki sistem
C
Müracaatçı sistemi
D
Siyasal sistem
E
İçinde çalışılan kurum sistemi
Açıklama:
Siyasal sistem sosyal hizmet uzmanının uygulamalarını gerçekleştirirken etkileşime girdiği sistemler arasında yer almaz.

Soru 84

İnsan davranışının anlaşılması için kritik bir öneme sahip olan “çevresi içinde birey” kavramı ile bütünlük gösteren kuram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Psikodinamik teori
B
Ekolojik sistem yaklaşımı
C
Bilişsel teori
D
Sistem kuramı
E
Ahlaki gelişim teorisi
Açıklama:
Ekolojik sistem yaklaşımı, insan davranışının anlaşılması için kritik bir öneme sahip olan “çevresi içinde birey” kavramı ile bütünlük göstermektedir.

Soru 85

Kardeşinin doğumundan sonra tekrar altını ıslatmaya başlayan sekiz yaşındaki bir çocuk aşağıdaki davranışlardan hangisini göstermektedir?

Seçenekler

A
Rasyonalizasyon
B
Yansıtma
C
Suçlama
D
İnkar
E
Gerileme
Açıklama:
Gerileme kişinin kendini daha iyi hissettiği bir gelişim aşamasına dönmesi anlamına gelir. Kardeşinin doğumundan sonra tekrar altını ıslatmaya başlayan sekiz yaşındaki bir çocuk gerileme davranışı göstermektedir.

Soru 86

Kişi kendi davranışlarından dolayı tepki ve eleştiriye maruz kaldığında, bu davranışının gerçek nedenleri yerine kendince kurduğu nedenlere inanması aşağıdaki savunma mekanizmalarından hangisi ile açıklanır?

Seçenekler

A
Yansıtma
B
Gerileme
C
Bastırma
D
Rasyonalizasyon
E
İnkar
Açıklama:
Kişi kendi davranışlarından dolayı tepki ve eleştiriye maruz kaldığında, bu davranışının gerçek nedenleri yerine kendince kurduğu nedenlere inanması rasyonalizasyon ile açıklanır.

Soru 87

Aşağıdakilerden hangisi Freud’un psikoseksüel gelişim aşamaları ile ilgili doğru bir bilgi değildir?

Seçenekler

A
Bebeklikten çocukluğa, ergenlikten yetişkinliğe ve yaşlılığa kadar insanın tüm yaşamını kapsamaktadır
B
İnsanların şu an yaşadıkları sorunlar erken çocukluk sorunları ile ilgilidir
C
Kişi beş psikoseksüel gelişim aşamasından geçer
D
Kişi aşamaların her birinde vücudunun bir bölgesinden diğerlerine göre daha fazla haz alır.
E
Kişi bir psikoseksüel aşamada çatışma yaşayıp bunu çözüme kavuşturmadığında o dönemde takılıp kalır
Açıklama:
Erikson’un psikososyal gelişim teorisi, bebeklikten çocukluğa, ergenlikten yetişkinliğe ve yaşlılığa kadar insanın tüm yaşamını kapsamaktadır. Dolayısıyla bu görüş Freud’un görüşü değildir

Ünite 2

Soru 1

Döllenme için en uygun aralık aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru olarak ifade edilmiştir?

Seçenekler

A
Yumurtlama döneminden üç gün öncesi ile yumurtlama döneminden sonraki gün
B
Yumurtlama döneminden beş gün öncesi ile yumurtlama döneminden bir gün sonra
C
Yumurtlama döneminden on gün öncesi ile yumurtlama döneminden sonraki gün
D
Yumurtlama döneminden iki gün öncesi ile yumurtlama döneminden sonraki gün
E
Her zaman uygun
Açıklama:
Biyolojik Olarak Üreme ve Doğum Öncesi Dönem
Döllenmenin gerçekleşmesi için spermlerin kadın vajinası içine aktarılması gerekir. Döllenme için en uygun aralık yumurtlama döneminden üç gün öncesi ile yumurtlama döneminden sonraki gündür. Çünkü sperm ve yumurta sınırlı bir zaman için canlı kalabilirler. Yumurtlamanın ardından, yumurta fallop tüplerindeki fimbriaelar tarafından alınır. Yumurta fallop tüpünde 12 ile 24 saat arasında canlı ve işlevsel kalabilir. Bu süre içerisinden vajina içine aktarılan spermlerden bir tanesi fallop tüplerindeki yumurtaya ulaşır ve hücre zarını delerek yumurtanın içine girebilirse döllenme gerçekleşmiş olur. Bu durumda cevap A şıkkıdır.

Soru 2

"Kolların, bacakların ve ellerin oluşup hareket etmeye başlaması, kıkırdak dokunun yerini kemiklerin almaya başlaması ve fetüsün hareketlerinin anne tarafından ilk kez hissedilmesi" hangi gelişim aşamasında meydana gelir?

Seçenekler

A
Morula
B
Embriyo
C
Blastocyst
D
Fetal
E
Trophobiast
Açıklama:
Biyolojik Olarak Üreme ve Doğum Öncesi Dönem
Fetal dönem, döllenmeden sonraki ikinci aydan başlar ve yaklaşık olarak yedinci aya kadar devam eder. Kollar, bacaklar ve eller oluşmaya başlar ve hareket etmeye başlar. Kıkırdak dokunun yerini artık kemikler almaya başlamıştır. Bu dönemde artık bebeğe fetüs denilmektedir. Fetüsün hareketlerinin anne tarafından ilk kez hissedilmesi bu döneme rastlar. Bu bilgiler bize cevabın D şıkkı olduğunu göstermektedir.

Soru 3

Aşağıdakilerden hangisi, gebenin çok zayıf olması nedeniyle ortaya çıkabilecek sorunlardan biridir?

Seçenekler

A
Ölü doğum
B
Bebekte sinir sistemi rahatsızlıkları
C
Bebekte düşük doğum ağırlığı
D
Gebenin psikolojik sorunlar yaşaması
E
Dış gebelik
Açıklama:
Anne karnında gelişmekte olan fetüs beslenmek için tamamen anneye bağımlıdır. Bu nedenle annenin sağlıklı beslenmesi önem taşımaktadır. Ne kadar kalori alındığı, vitamin, mineral ve protein alımı, dengeli beslenmek önemli kriterlerdendir. Gebelik durumunda ne kadar kilo alınacağı annenin boyu, ağırlığı ve metabolizmasına göre farklılık gösterir. Annenin çok zayıf olması veya çok kilolu olmasının getirdiği bazı sorunlar vardır. Zayıf olmak düşük doğum ağırlığına, motor beceri geriliğine ve bebek ölümüne yol açabilirken aşırı kilo, fetüs ölümü, ölü doğum veya bebekte sinir sistemi rahatsızlıklarına neden olabilir. Ayrıca çok zayıf veya çok kilolu olmak annenin de sağlığını tehdit edebilir. Bu nedenle gebelik süresince annenin beslenmesine dikkat edilmesi gerekir.

Soru 4

İnfertilite yaşayan çiftlerin deneyebilecekleri yöntemlerden hangisi/hangilerinin ülkemizde uygulaması bulunmamaktadır?
I. Cerrahi işlemler
II. Doğurganlığı destekleyici ilaç tedavisi
III. Evlat edinme/koruyucu ailelik
IV. Tüp bebek tedavisi
V. Yapay döllenme
VI. Taşıyıcı annelik

Seçenekler

A
I-II
B
III-IV
C
V
D
VI
E
I-II-III
Açıklama:
İnfertilite, Çocuk Sahibi Olamama
İnfertilite yaşayan çiftlerin deneyebilecekleri bazı yöntemler vardır. Cerrahi İşlemler: İnfertilite için genellikle ilk olarak tercih edilen yöntem hastaların durumuna göre cerrahi işlemler olabilir. Kadınlar için tıkalı fallop tüplerinin açılması, endometriyozi (rahim içi oluşan küçük kütleler) olan hastaların rahim içine müdahale işlemleri buna örnek verilebilir. Erkeklerde ise testislerdeki genişleyen damarların onarılması da bir cerrahi tedavi yöntemidir. Doğurganlığı Destekleyici İlaç Tedavisi: Yumurtlama sorunu yaşayan kadınlar bazıilaçlar kullanarak tedavi edilebilir. Fakat erkekler için ilaçlı infertilite tedavisi çok fazla ilerlemiş değildir. Evlat edinme/Koruyucu Ailelik: Çiftler bazen tıbbi yöntemleri denedikten sonra hâlâ çocuk sahibi olamadığında evlat edinme veya koruyucu aile olmaya karar verebilirler. Tüp Bebek Tedavisi: İnfertilite tedavisinde kullanılan yöntemlerden biri tüp bebek yöntemidir. Kadından alınan yumurtalar ve erkekten alınan sperm laboratuvar ortamında döllenir ve belirli bir gelişim aşamasına geldikten sonra kadının rahmine yerleştirilir. Fakat her tüp bebek tedavisi başarılı olamadığı için tedavi sırasında çiftler duygusal ve fiziksel olarak stres yaşarlar. Yapay Döllenme: Erkeğin sperminin doğrudan kadının rahminin içine aktarılması işlemi yapay döllenmedir. Taşıyıcı Annelik: Kadının yaşadığı sorunlardan dolayı çocuk sahibi olamayan bazı çiftler, taşıyıcı anneliği denemektedir. Kadın ve erkekten alınan sperm ve yumurta döllenerek sağlıklı bir başka kadının rahmine yerleştirilir. Doğumdan sonra taşıyıcı anne, çocuk üzerindeki yasal haklarından yazılı olarak vazgeçer. Fakat bu yöntem ülkemizde uygulanmayan bir yöntemdir.

Soru 5

Aşağıdaki seçeneklerin hangisinde infertilite alanında çalışacak sosyal hizmet uzmanının bilmesi gereken konular doğru şekilde ifade edilmiştir?

Seçenekler

A
Doğurganlık, üreme sağlığı ve infertilite hakkında bilimsel bilgiye sahip olması
B
Doğurganlık, üreme sağlığı ve infertilite hakkında bilimsel bilgiye ve infertilitenin çiftleri psikolojik ve sosyal olarak nasıl etkileyeceğine ilişkin bilgiye sahip olması
C
İnfertilitenin çiftleri psikolojik ve sosyal olarak nasıl etkileyeceğine ilişkin bilgiye sahip olması
D
Gebelik ve gebeliğin sağlıklı şekilde yürümesi konusunda bilimsel bilgiye sahip olması
E
Sağlık hizmetleri, doğurganlık, üreme sağlığı, gebelik ve gebeliğin sağlıklı şekilde yürümesi konusunda bilimsel bilgiye sahip olması
Açıklama:
İnfertilite, Çocuk Sahibi Olamama
İnfertilite (çocuk sahibi olamama) çiftler için oldukça karmaşık ve psikolojik olarak zorlayıcı bir sürecin başlangıcı anlamına gelmektedir. Bu nedenle bu alanda ve bu kişilerle çalışacak sosyal hizmet uzmanlarının doğurganlık, üreme sağlığı ve infertilite hakkında bilimsel bilgiye sahip olması ve bunu müracaatçıları ile paylaşması gerekir. Ayrıca sosyal hizmet uzmanı, infertilitenin çiftleri psikolojik ve sosyal olarak nasıl etkileyeceğine dair de bilgiye sahip olmalıdır. İnfertil çiftlerin sağlıklı olarak bilgilendirilmesi, yönlendirilmesi ve tedavi süreçlerinde karşılıklı ilişkilerinin zarar almadan devam edebilmesi için danışmanlık almaları oldukça önemlidir.

Soru 6

Aşağıdakilerden hangisi kadınların gebelik döneminde karşılaşabileceği ruh sağlığı sorunlarını etkiliyen etmenlerden biridir?

Seçenekler

A
Kadın hastalıklarıyla ilgili tedavi geçmişinin olması
B
Kronik bir rahatsızlığının olması
C
Gebeliğe ilişkin bilgi ve beceri eksiğinin olması
D
Gebenin yeme bozukluğuna sahip olması
E
Gebelik hakkında kadının ne hissettiği
Açıklama:
Gebelikte Ruh Sağlığı
Gebelik ve bir çocuğa sahip olacak olmak heyecan vericidir ama aynı zamanda çok zorlayıcı da olabilir. Çünkü kadının tamamen değişen yaşam tarzına uyum göstermesi gerekir. Bu nedenle kadınların gebelik döneminde kendilerini endişeli hissetmeleri sık görülen bir durumdur. Bu endişeler bazı durumlarda ruh sağlığı sorunlarının gelişmesine neden olabilir. Bir kadının gebelik döneminde karşılaşacağı ruh sağlığı sorunları birçok etmene bağlıdır. Bunlar aşağıdaki gibi sıralanabilir: Önceden geçirilmiş olan ruh sağlığı rahatsızlıkları, bu rahatsızlıklara yönelik görülen tedavi, kadının sosyal çevresinde yaşanmış güncel stres yaratabilecek olaylar, gebelik hakkında kadının ne hissettiği.

Soru 7

Annesi yanından ayrıldıktan sonra geri döndüğünde annesini görmezden gelen, bakışlarını kaçıran bir bebek bağlanma kategorilerinden hangisine uygun bir davranış sergilemiştir?

Seçenekler

A
Güvenli bağlanma
B
Kaygılı/dirençli bağlanma
C
Kaygılı/kaçınan bağlanma
D
Özgür bağlanma
E
Kaygılı/tutarsız bağlanma
Açıklama:
Doğum Öncesi Dönemde Bağlanma
Bağlanma anne ve bebek arasında kurulan duygusal bağlılık ilişkisidir. Mary Ainsworth bağlanmayı üç kategoriye ayırmıştır. Bunlar güvenli bağlanma, kaygılı/kaçınan bağlanma ve kaygılı/dirençli bağlanmadır. Güvenli bağlanan bebek annesini çevreyi araştırmak için kullanır ve güvende hisseder. Anneden ayrı kaldığında kaygı hissetse de anne geri döndüğü zaman kolayca çevreyi araştırmaya devam edebilir. Kaygılı/kaçınan bağlanma geliştiren bebekler annenin yanından ayrıldıktan sonra geri döndüğünde annesinden kaçınarak güvensizlik davranışı gösterir. Örneğin, annesini görmezden gelir, bakışlarını kaçırır. Kaygılı/kaçınan bağlanma geliştiren bebekler yalnız kaldıklarında diğer bebeklere oranla daha az sıkıntı çekerler. Kaygılı/dirençli bağlanma geliştiren bebekler ise anneden ayrı kalınan zamandan sonra annelerine karşı direnç göstererek güvensizlik davranışları gösterir. Bu bağlanma tipinde bebek annesine sıkı sıkı tutunur ama aynı zamanda yakınlık davranışlarına karşı savaşır. Hem anneye yakın olmak ister gibi görünürler hem de anne kendilerine yöneldiğinde yumruklarını savurur veya tekme atabilirler. Bu bağlanma tipindeki bebeklerin annelerinden ayrı kaldıkları süreçten sonra sakinleşmeleri daha zor olmaktadır. Bu bilgiler bize cevabın C şıkkı olduğunu göstermektedir.

Soru 8

Yapılan araştırmalara göre annenin bebeğe bağlanmasını etkileyen 9 faktör bulunmaktadır. Bunlar; gebeliği planlamak, gebeliği hissetmek, gebeliği kabul etmek, bebeğin hareketlerini hissetmek, anne karnındaki bebeği ayrı bir birey olarak kabul etmek, ………………, bebeği görmek, bebeğe dokunmak ve bebeğe bakım vermektir.
Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yeri aşağıdaki ifadelerden hangisi doğru olarak tamamlar?

Seçenekler

A
Doğum yapmak
B
Annenin ruhsal durumu
C
Eşiyle olan ilişkisi
D
Aile bireyleriyle ilişkisi
E
Yaşadığı stres, kaygı
Açıklama:
Doğum Öncesi Dönemde Bağlanma
Doğum öncesi dönemde gerçekleşen bağlanmaya prenatal (doğum öncesi) bağlanma denilmektedir. Anne karnındaki bebeği ile duygusal olarak bir bağ geliştirir ve onu ayrı bir birey olarak görmeye başlar. Yapılan araştırmalara göre annenin bebeğe bağlanmasını etkileyen 9 faktör bulunmaktadır. Bunlar; gebeliği planlamak, gebeliği hissetmek, gebeliği kabul etmek, bebeğin hareketlerini hissetmek, anne karnındaki bebeği ayrı bir birey olarak kabul etmek, doğum yapmak, bebeği görmek, bebeğe dokunmak ve bebeğe bakım vermektir.

Soru 9

......... bir kadının yaşam döngüsü ve gelişimi açısından oldukça kritik bir dönemdir.
Yukarıda, boş olarak bırakılan yere hangi ifade gelmelidir?

Seçenekler

A
Nişanlılık dönemi
B
Evliliğin ilk yılı
C
İş hayatına başladığı ilk yıl
D
Gebelik dönemi
E
Menapoz dönemi
Açıklama:
Doğum Öncesi Dönem ve Sosyal Hizmet
Bir insanın gelişim açısından içinde bulunduğu dönem sorunların neler olduğuna, sorun ve güçlüklere nasıl çözüm bulunacağına dair tüm değişkenlere etki eden bir faktördür. Bu açıdan bakıldığında gebelik dönemi bir kadının yaşam döngüsü ve gelişimi açısından oldukça kritik bir dönemdir. Bu bize cevabın D şıkkı olduğunu göstermektedir.

Soru 10

Sosyal hizmet uzmanının gebelik döneminde aileleri hangi açılardan değerlendirmesi gerektiği aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru olarak ifade edilmiştir?

Seçenekler

A
Tıbbi ve psikolojik açıdan
B
Tıbbi, psikolojik, kültürel, sosyal, yasal ve ekonomik açıdan
C
Tıbbi, psikolojik, kültürel açıdan
D
Tıbbi, psikolojik, sosyal, yasal ve ekonomik açıdan
E
Tıbbi, psikolojik, sosyal ve ekonomik açıdan
Açıklama:
Doğum Öncesi Dönem ve Sosyal Hizmet
Gebelik ve çocuk sahibi olmak gibi dönüştürücü etkisi olan dönemlerde insanların yaşadıkları sorunlar karşısında gösterdikleri davranışların anlaşılması da oldukça önemli bir konudur. Anne-babanın gelişimsel dönemleri incelenmeli, geçmişleri, yetiştirilme tarzları, geldikleri ailelerin sosyal, kültürel ve ekonomik yapıları da göz ardı edilmemelidir. Gebelik döneminde anne, baba ve bebeğin sağlığına bütüncül olarak yaklaşmak gerekir. Sosyal hizmet uzmanı aileleri tıbbi, psikolojik, kültürel, sosyal, yasal ve ekonomik olarak değerlendirmelidir.

Soru 11

Döllenmeden itibaren gelişim aşamaları aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru olarak sıralanmıştır?

Seçenekler

A
Morula, Trophoblast, Blastocyst, Embriyo, Fetüs
B
Blastocyst, Embriyo, Fetüs, Morula, Trophoblast
C
Morula, Blastocyst,Trophoblast, Embriyo, Fetüs
D
Morula, Embriyo, Fetüs, Trophoblast, Blastocyst,
E
Blastocyst, Morula, Trophoblast, Embriyo, Fetüs
Açıklama:
Morula
Blastocyst
Trophoblast
Embriyo
Fetüs doğru sıralama olduğundan, cevap C şıkkıdır.

Soru 12

"Döllenmeden itibaren başlayan gelişimde 5. günden sonra iç katmanlarıyla oluşmaya başlayan hücreler yığını" tanımı, aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Morula
B
Blastocyst
C
Trophoblast
D
Embriyo
E
Fetüs
Açıklama:
Blastocyst; 5 gün sonra oluşan, iç katmanları oluşmaya başlayan
hücreler yığını olarak tanımlanmıştır. Bu bilgi bize, cevabın B şıkkı olduğunu göstermektedir.

Soru 13

Trophoblast aşamasında aşağıdakilerden hangisi olmaktadır.

Seçenekler

A
sekizinci haftasında insanın gelişmesi
B
3. günden sonra hücreler yığını oluşmaktadır
C
9 haftadan doğuma kadar insanın gelişmesi
D
iç katmanları oluşmaya başlayan hücreler yığınının oluşması
E
Embriyonun ve plesentanın oluşması
Açıklama:
Trophoblast; Embriyonun ve plesentanın oluşumu

Soru 14

Doğum öncesi dönemde en kritik dönem aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
0-3 ay
B
3-6 ay
C
3-7 ay
D
6-9 ay
E
7-9 ay
Açıklama:
Doğum öncesi dönemde en kritik dönem gebeliğin ilk 3 ayıdır. İlk 3 ayda annenin sağlığına dikkat etmesi oldukça önemlidir. Dolayısıyla cevap, A şıkkıdır.

Soru 15

Aşağıdakilerden hangisi, doğum öncesi dönemde fetüsün gelişimini olumsuz etkilediği halde bir serum verilerek kolayca ortadan kaldırılabilen bir sorundur?

Seçenekler

A
İnfertilite
B
Toksinler
C
Beslenme
D
Uyuşturucu
E
Rh Uyumsuzluğu
Açıklama:
Rh uyumsuzluğundan çıkan sorunları önleyen bir serum verilerek kolayca ortadan kaldırılabilir (Rogers, 2010). Dolayısıyla cevap E şıkkıdır.

Soru 16

İnfertilite tanısı almış olan çiftler için aşağıdakilerden hangisi önemli ve destekleyici bir faktör olarak öne çıkmaktadır.

Seçenekler

A
biyolojik normallik
B
psikolojik iyilik hali
C
sosyal ve kültürel ilişkileri,
D
aile ilişkilerinin destekleyiciliği
E
fiziksel iyilik hali
Açıklama:
İnfertilite tanısı almış olan çiftlerin psikolojik iyilik hâlleri de oldukça
önemli bir destekleyici faktör olarak öne çıkmaktadır.

Soru 17

İnfertilite tanısı alan çiftlerin kendilerini, eşlerinin çocuk, ailelerinin de torun sahibi olma mahrumiyetinden sorumlu hissederek verdikleri tepki aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Çözülme
B
Depresyon
C
Kontrol Kaybı
D
Suçluluk
E
Anksiyete
Açıklama:
Suçluluk: Çiftler kendilerini eşlerine ve ailelerine karşı sorumlu hissederek onları
bir torun veya çocuk sahibi olmaktan mahrum bıraktığını düşünebilir, suçluluk
duygusu hissedebilir

Soru 18

Aşağıdakilerden hangisi gebelik döneminde ruhsal sorunlar yaşayan kadınlar için sosyal hizmet uzmanlarının doğrudan onlara yönelik yapacakları çalışmalardan biri değildir?

Seçenekler

A
stresi azaltma yollarını öğretme
B
çift terapisine alma
C
başa çıkma mekanizmalarını geliştirme
D
güçlendirme çalışması yapma
E
sosyal desteğin oluşmasını sağlama
Açıklama:
Gebelik döneminde sosyal hizmet uzmanları; stresi azaltma, başa çıkma
mekanizmalarının geliştirilmesi, güçlendirme, çift terapisi gibi doğrudan hizmetlerin yanı sıra; sosyoekonomik destek sağlama, sosyal destek sistemlerini harekete geçirme ve toplum kaynaklarını harekete geçirme gibi mesleki çalışmalar yürütebilir.

Soru 19

Doğum öncesi dönemde anne ve bebek arasındaki bağlanma ile ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi gerçeği yansıtmamaktadır?

Seçenekler

A
Bağlanma ilk olarak doğum öncesi dönemde bebeklerini kaybeden kadınların psikolojik olarak yaşadığı sorunların fark edilmesi ile çalışılmaya başlanmıştır.
B
Bağlanma, etkileşimde hem anne veya bakım veren hem de bebek aktif birer
katılımcıdır.
C
Bağlanmada annenin tepkileri çok kritik bir öneme sahiptir.
D
Bağlanma, sadece çocukluk döneminde değil bir bireyin tüm hayatına etki edebilir.
E
Bağlanma, sadece anne ile bebek arasında kurulan karşılıklı duygusal etkileşimdir.
Açıklama:
Bağlanma; SADECE anne ile bebek arasında kurulan
karşılıklı duygusal etkileşim DEĞİL anne veya bakım veren ile bebek arasında kurulan karşılıklı duygusal etkileşimdir.

Soru 20

Bir kadının gebelik döneminde karşılaşacağı ruh sağlığı sorunlarını yaratan etmenlerden hangisi en önemli etmen olarak belirlenmiştir?

Seçenekler

A
Kadının sosyal çevresinde yaşanmış güncel stres yaratabilecek olaylar
B
Önceki rahatsızlıklara yönelik görülen tedavi
C
Gebelik hakkında kadının ne hissettiği
D
Önceden geçirilmiş olan ruh sağlığı rahatsızlıkları
E
sosyal ilişkilerde de değişimler
Açıklama:
Gebelik durumu ile ilgili kadının neler hissettiği en önemli faktörlerden biridir.

Soru 21

Döllenmiş yumurtaya ne ad verilmektedir?

Seçenekler

A
Embriyo
B
İmplantasyon
C
Zigot
D
Blastocyst
E
Infant
Açıklama:
Döllenme için en uygun aralık yumurtlama döneminden üç gün öncesi ile yumurtlama döneminden sonraki gündür. Çünkü sperm ve yumurta sınırlı bir zaman için canlı kalabilirler. Yumurtlamanın ardından, yumurta fallop tüplerindeki fimbriaelar tarafından alınır. Yumurta fallop tüpünde 12 ile 24 saat arasında canlı ve işlevsel kalabilir. Bu süre içerisinden vajina içine aktarılan spermlerden bir tanesi fallop tüplerindeki yumurtaya ulaşır ve hücre zarını delerek yumurtanın içine girebilirse döllenme gerçekleşmiş olur. Döllenmiş yumurtaya zigot denilir. Doğru cevap C’dir.

Soru 22

I. Fetal
II. Germinal
III. Embriyonik
Yukarıda yer alan doğum öncesi gelişim aşamaları aşağıdaki sıralamalardan hangisinde doğru olarak yer almaktadır?

Seçenekler

A
III-II-I
B
II-III-I
C
I-II-III
D
II-I-III
E
III-I-II
Açıklama:
Doğum öncesi gelişim 3 aşamaya ayrılır. Bunlar, germinal, embriyonik ve fetal dönem olarak adlandırılırlar. Doğru cevap B’dir.

Soru 23

Doğum öncesi dönemde en kritik dönem gebeliğin hangi aylarıdır?

Seçenekler

A
İlk üç ay
B
İlk dört ay
C
İlk altı ay
D
İlk yedi ay
E
İlk dokuz ay
Açıklama:
Doğum öncesi gelişim ayrıca üç aylık dönemlere ayrılarak da ifade edilebilir. İlk dönem olan birinci üç aylık dönem 0 ile 13 haftalık gebelik süresini kapsar ve gebeliğin en kritik dönemidir. Çünkü hayati organların gelişimi ilk 9 hafta içinde gerçekleşir. Doğru cevap A’dır.

Soru 24

Gebeliklerin yaklaşık olarak % kaçı düşükle sonuçlanmaktadır?

Seçenekler

A
% 1 ile % 5’i
B
% 5 ile % 10’u
C
% 10 ile % 15’i
D
% 15 ile % 20’si
E
% 20 ile % 25’si
Açıklama:
Gebeliklerin yaklaşık olarak %15 ile %20’si düşükle sonuçlanmaktadır ve bu düşükler genellikle ilk 3 ayda gerçekleşmektedir. Doğru cevap D’dir.

Soru 25

Bir sene korunmasız cinsel ilişki yaşandıktan sonra gebelik oluşmamasına ne ad verilir?

Seçenekler

A
Fatalite
B
Disponibilite
C
Versatile
D
Spermatodaktil
E
İnfertilite
Açıklama:
İnfertilite (kısırlık), bir sene korunmasız cinsel ilişki yaşandıktan sonra gebelik oluşmaması olarak tanımlanır. Doğru cevap E’dir.

Soru 26

Aşağıdakilerden hangisi çocuk sahibi olamayan çiftlerle çalışacak sosyal hizmet uzmanlarının sahip olması gereken bilimsel bilgilerden birisidir?

Seçenekler

A
Embriyo
B
Üreme sağlığı
C
Taşıyıcı annelik
D
Infant
E
Cerrahi işlemler
Açıklama:
İnfertilite (çocuk sahibi olamama) çiftler için oldukça karmaşık ve psikolojik olarak zorlayıcı bir sürecin başlangıcı anlamına gelmektedir. Bu nedenle bu alanda ve bu kişilerle çalışacak sosyal hizmet uzmanlarının doğurganlık, üreme sağlığı ve infertilite hakkında bilimsel bilgiye sahip olması ve bunu müracaatçıları ile paylaşması gerekir. Ayrıca sosyal hizmet uzmanı, infertilitenin çiftleri psikolojik ve sosyal olarak nasıl etkileyeceğine dair de bilgiye sahip olmalıdır. Doğru cevap B’dir.

Soru 27

Aşağıdakilerden hangisi erkekte sperm sayısı ve kalitesini etkileyen faktörlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Yaş
B
Sigara
C
Irk
D
Uyuşturucu
E
Alkol
Açıklama:
Erkekte sperm sayısı ve kalitesini birçok faktör etkiler. Bunlar yaş, çevresel toksinlere maruz kalma, alkol, uyuşturucu, sigara, bazı ilaçların kullanımı, tıbbi problemler ve önceden geçirilmiş hastalıklar olabilir. Doğru cevap C’dir.

Soru 28

Doğum yapmaktan aşırı derecede korku duyma rahatsızlığına ne ad verilir?

Seçenekler

A
Psikoz
B
Trophoblast
C
İnfertilite
D
Tokophobia
E
Infant
Açıklama:
Tokophobia, doğum yapmaktan aşırı derecede korku duymak rahatsızlığıdır. Doğru cevap D’dir.

Soru 29

Aşağıdakilerden hangisi doğum sonrası anne-bebek bağlanmasını etkileyen faktörlerden biridir?

Seçenekler

A
Gebeliği planlamak
B
Bebeğin hareketlerini hissetmek
C
Bebeğe dokunmak
D
Gebeliği hissetmek
E
Gebeliği kabul etmek
Açıklama:
Doğum sonrası anne-bebek bağlanmasını etkileyen faktörler arasında şunlar yer almaktadır: • Doğum yapmak • Bebeği görmek • Bebeğe dokunmak • Bebeğe bakım vermektir. Doğru cevap C’dir.

Soru 30

Germinal dönem, döllenme gerçekleştikten sonraki ne kadar süre için kullanılmaktadır?

Seçenekler

A
24 saat
B
2 gün
C
1 hafta
D
2 Hafta
E
3 hafta
Açıklama:
Germinal dönem, döllenme gerçekleştikten sonraki 2 haftayı kapsar.

Soru 31

Aşağıda verilen yapılardan hangisi veya hangileri germinal dönemde oluşur?
I- Zigot
II- Fetüs
III- Infant

Seçenekler

A
I
B
II
C
I,II
D
I,III
E
I,II ve III
Açıklama:
Doğum öncesi gelişim 3 aşamaya ayrılır. Bunlar, germinal, embriyonik ve fetal dönem olarak adlandırılırlar. Germinal dönem, döllenme gerçekleştikten sonraki 2 haftayı kapsar. Bu dönemde zigot oluşur.

Soru 32

Aşağıdaki yapılardan hangisi endoderm tabakasından oluşur?

Seçenekler

A
Kaslar
B
Kemikler
C
Dolaşım sistemi
D
Solunum sistemi
E
Üreme sistemi
Açıklama:
Embriyonun en iç katmanına endoderm denilir ve ileride bu kısım sindirim ve solunum sistemini oluşturacaktır. Orta katman olan mesoderm dolaşım sistemi, kemikler, kaslar, boşaltım ve üreme
sistemlerini oluşturacaktır. En dıştaki katman olan ectoterm ise sinir sistemi, duyu organlarını ve deri üzerindeki parçalar (tırnak, saç vs.) hâline gelecektir.

Soru 33

Aşağıda verilen yapılardan hangisi embriyonun ektoderm tabakasından oluşur?
I- Sindirim sistemi
II- Boşaltım sistemi
III- Kemikler
IV- Dolaşım sistemi
V- Sinir sistemi
VI- Tırnak, saç

Seçenekler

A
I
B
I,II
C
III, IV
D
V, VI
E
I,II ve III
Açıklama:
Embriyonun en iç katmanına endoderm denilir ve ileride bu kısım sindirim ve solunum sistemini oluşturacaktır. Orta katman olan mesoderm dolaşım sistemi, kemikler, kaslar, boşaltım ve üreme
sistemlerini oluşturacaktır. En dıştaki katman olan ectoterm ise sinir sistemi, duyu organlarını ve deri üzerindeki parçalar (tırnak, saç vs.) hâline gelecektir.
Sorunun doğru yanıtı D şıkkıdır. Embriyonun en dıştaki katmanı ectoterm; sinir sistemi, duyu organlarını ve deri üzerindeki parçaları (tırnak, saç vs) oluşturur.

Soru 34

Döllenmeden 5 gün sonra oluşan, iç katmanları oluşmaya başlayan hücreler yığınına ne ad verilir?

Seçenekler

A
Morula
B
Fetüs
C
Embriyo
D
Trophoblast
E
Blastocyst
Açıklama:
Döllenmeden 5 gün sonra oluşan, iç katmanları oluşmaya başlayan hücreler yığınına balstocyst adı verilir.
Blastocyst

Soru 35

Aşağıdaki durumlardan hangisi veya hangileri Fetal Alkol Sendromlu Çocuk ve Fiziksel Belirtilerindendir?
I- Kafa çevresi dardır II- Yüz düzdür III- Üst dudak kalındır

Seçenekler

A
I
B
I,II
C
I,III
D
II,III
E
I,II ve III
Açıklama:
Fetal Alkol Sendromlu Çocuk ve Fiziksel Belirtileri ;
-Kafa çevresi dardır
- Kısa burun görülür
- Üst dudak incedir
- Burun ve dudak arası düzdür
- Gözler az açılır
- Gözlerin kenarında deri katlanmıştır
- Yüz düzdür
- Dar burun delikleri vardır
I,II

Soru 36

Aşağıdaki faktörlerden hangisi veya hangileri doğum öncesi gelişimi etkiler?
I- Rh Uyumsuzluğu II- Yaş III- Stres

Seçenekler

A
I
B
I,II
C
I,III
D
II,III
E
I,II ve III
Açıklama:
Rh Uyumsuzluğu, yaş ve stres deoğum öncesi gelişimi etkileyen faktörler arasındadır.
I,II ve III

Soru 37

Erkeğin sperminin doğrudan kadının rahminin içine aktarılması işlemine ne ad verilir?

Seçenekler

A
Tüp bebek tedavisi
B
Taşıyıcı annelik
C
İnfertilite
D
Kürtaj
E
Yapay döllenme
Açıklama:
Yapay Döllenme: Erkeğin sperminin doğrudan kadının rahminin içine aktarılması işlemi yapay döllenmedir

Soru 38

Çift kendilerine konan infertilite tanısını inkar etmesi şeklinde verilen tepkiye ne ad verilir?

Seçenekler

A
Şok ve inanmama
B
Yadsıma
C
Anksiyete
D
Depresyon
E
Kontrol Kaybı:
Açıklama:
Yadsıma: Çift kendilerine konan infertilite tanısını inkar eder. Hâlâ devam eden bir inanmama davranışı söz konusudur. Bu duygusal tepki uzun süreli devam ederse tedavi için oldukça büyük bir engel hâline gelebilir.

Soru 39

Aşağıda verilen terimlerden hangisi doğum yapmaktan aşırı derecede korku duymaktır?

Seçenekler

A
Tokophobi
B
Agorafobi
C
Brontofobi
D
Hematofobi
E
Patofobi
Açıklama:
Depresyon ve anksiyete gebelikte görülen ruh sağlığı sorunlarının başında gelmektedir (RCPSYCH, 2007). Ayrıca anksiyete bozuklukları ve tokophobia denilen doğum yapmaktan aşırı derecede korku duymak rahatsızlığı ortaya çıkabilir.
Tokofobi

Ünite 3

Soru 1

Düşünme, öğrenme, hatırlama, yargıda bulunma, problem çözme ve iletişim ile ilgili bütün bilişsel süreçlerdeki değişimleri içeren gelişim dönemine ne ad verilir?

Seçenekler

A
Sosyal Gelişim
B
Duygusal Gelişim
C
Motor Gelişim
D
Bilişsel Gelişim
E
Bedensel Gelişim
Açıklama:
Düşünme, öğrenme, hatırlama, yargıda bulunma, problem çözme ve iletişim ile ilgili bütün bilişsel süreçlerdeki değişimleri içeren gelişim dönemine Bilişsel Gelişim adı verilir.

Soru 2

Hangi yaş dönemi çocuğun eğitimi açısından yaş döneminin önemi büyüktür?

Seçenekler

A
0-2
B
1-4
C
2-5
D
0-3
E
1-5
Açıklama:
Çocuğun eğitimi açısından 0-2 yaş döneminin önemi büyüktür.

Soru 3

Döllenmeden doğuma kadar olan süre kaç hafta sürecinden oluşmaktadır?

Seçenekler

A
0-48 hafta
B
0-24 hafta
C
0-38 hafta
D
0-52 hafta
E
0-32 hafta
Açıklama:
Döllenmeden doğuma kadar olan süre (0-38 hafta) dır.

Soru 4

Aşağıdakilerden hangisi doğumla gelen özelliklerden birisi olamaz?

Seçenekler

A
Görme duyumu oldukça gelişmiştir.
B
Bebekler, koklama ve tat alma duyu organları da oldukça gelişmiştir.
C
Besleme konusunda son derece yararlı bazı reflekslerini de beraberinde getirir.
D
Yenidoğan bebeklerin kulağı çok geniş bir ses bandına tepkide (spektrum) bulunabilir.
E
Psikomotor beceri konusunda son derece ileridir.
Açıklama:
Görme duyumu oldukça gelişmiştir. Bebekler, koklama ve tat alma duyu organları da oldukça gelişmiştir. Besleme konusunda son derece yararlı bazı reflekslerini de beraberinde getirir. Yenidoğan bebeklerin kulağı çok geniş bir ses bandına tepkide (spektrum) bulunabilir.

Soru 5

Yeni doğmuş bebeklerin başları, bedenlerinin diğer kısımlarına kıyasla nasıl bir görünümdedir?

Seçenekler

A
Oldukça küçüktür
B
Oldukça geniştir
C
Oldukça yuvarlaktır
D
Oldukça kısadır
E
Oldukça uzundur
Açıklama:
Yeni doğmuş bebeklerin başları, bedenlerinin diğer kısımlarına kıyasla oldukça geniştir.

Soru 6

Olgunlaşmasını tamamlayan dişler, doğumdan sonra belli bir sırayla diş etlerini delerek çıkar. İlk dişler yaklaşık olarak hangi ayda çıkmaktadır?

Seçenekler

A
14-18 ayda
B
9-21 ayda
C
7-12 ayda
D
6-10 ayda
E
8-16 ayda
Açıklama:
Diş tabakalarının gelişimi doğum öncesi dönemde başlar. Olgunlaşmasını tamamlayan dişler, doğumdan sonra belli bir sırayla diş etlerini delerek çıkar. İlk dişler yaklaşık olarak 6-10. ayda çıkmaktadır

Soru 7

Hayatın ilk birkaç gününde, bebeklerin çoğu vücut ağırlığının % (yüzde) kaçlık bir oranını emerek, yutarak ve sindirerek kaybeder?

Seçenekler

A
%5 (yüzde beş)-%7 (yüzde yedi)
B
%8 (yüzde sekiz)-%9 (yüzde dokuz)
C
%11 (yüzde onbir)-%12 (yüzde oniki)
D
%8 (yüzde sekiz)-%15 (yüzde on beş)
E
%4 (yüzde dört)-%13 (yüzde onüç)
Açıklama:
Hayatın ilk birkaç gününde, bebeklerin çoğu vücut ağırlığının %5 (yüzde beş)-%7 (yüzde yedi)oranını emerek, yutarak ve sindirerek kaybeder.

Soru 8

Aşağıdakilerden hangisi kadın ve erkekten alınan sperm ve yumurta döllenerek sağlıklı bir başka kadının rahmine yerleştirilmesine ne ad verilir?

Seçenekler

A
Yapay Döllenme
B
Tüp bebek Tedavisi
C
Taşıyıcı annelik
D
Doğurganlığı destekleyici ilaç tedavisi
E
Cerrahi İşlemler
Açıklama:
Kadın ve erkekten alınan sperm ve yumurta döllenerek sağlıklı bir başka kadının rahmine yerleştirilmesine taşıyıcı annelik denir.

Soru 9

Yeni doğanın baş çevresi ise yaklaşık olarak kaç cm’dir?

Seçenekler

A
45 cm
B
25 cm
C
55 cm
D
35 cm
E
65 cm
Açıklama:
Yeni doğanın bas çevresi ise yaklaşık olarak 35 cm’dir.

Soru 10

Aşağıdakilerden hangisi Motor gelişimin kaba motor becerileri içinde yer almaz?

Seçenekler

A
Bisiklete binme
B
Emekleme
C
Kavrama
D
Koşma
E
Yürüme
Açıklama:
Motor gelişim hem genellikle kaba motor beceriler olarak anılan emekleme, yürüme, koşma ve bisiklet sürme gibi hareket becerileridir.

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi insan gelişimini tanımlayan süreçlerden değildir?

Seçenekler

A
Bilişsel gelişim
B
Bedensel gelişim
C
Duygusal gelişim
D
Sosyal gelişim
E
Kültürel gelişim
Açıklama:
İnsanın gelişimi bedensel gelişim, bilişsel/zihinsel gelişim, sosyo-duygusal gelişim olmak üzere temel üç boyuttan oluşan karmaşık bir süreçtir Literatürde kimi kaynaklar, algısal gelişim ile ahlak gelişimini de bu süreçlere dahil etmektedir. Her bir boyut gelişimin belirli bir yönünü vurgulasa da söz konusu boyutlar arasında karşılıklı bir ilişki söz konusudur.

Soru 12

Bedensel gelişim hangi süreci kapsamaz?

Seçenekler

A
Motor gelişim ve vücut duyu sistemlerindeki değişiklikler
B
Cinsel gelişim
C
Sağlık
D
Düşünme
E
Uyku
Açıklama:
Gelişimin kalıtsal temellerini içerir. Bir bütün olarak insan vücudunun büyümesi, motor gelişim ve vücut duyu sistemlerindeki değişiklikler, cinsel gelişim, sağlık, beslenme, uyku gibi bedensel gelişim süreçlerini kapsar.

Soru 13

Aşağıdakilerden hangisi bebeklerin doğduklarında sahip oldukları becerilerden değildir?

Seçenekler

A
Yürüme
B
Görme
C
Koklama ve tat alma
D
Sesin geldiği yönü algılayabilme
E
Öğrenebilme
Açıklama:
Bebek aşağıda kısaca verilen beceriler ile birlikte doğar:
- Görme duyumu oldukça gelişmiştir. Her iki gözünü bir tek nesne üzerine odaklayabilir, hareket eden bir objeyi izleyebilir ve bazı renkleri ayırt edebilir.
- Yeni doğan bebeklerin kulağı çok geniş bir ses bandına tepkide (spektrum) bulunabilir.
- Birbirinden farklı kokuları ve temel tatları kolaylıkla ayırt edebilirler.
- Yapılan araştırmalar yeni doğan bebeğin hem operant (sebep-sonuç ilişkisine dayanan) koşullanma hem de klasik koşullanma yoluyla öğrenebildiğini göstermiştir.

Soru 14

Bir bebek 12 ay içerisinde aşağıdaki becerilerden hangisine sahip değildir?

Seçenekler

A
Oturabilir
B
Ayakta durabilir
C
Eğilebilir
D
Yürüyebilir
E
Hızlı koşabilir
Açıklama:
Bir bebeğin yaşamının ilk iki yılındaki fiziki gelişimi kapsamlıdır. Yeni doğmuş bebeklerin basları, bedenlerinin diğer kısımlarına kıyasla oldukça geniştir. Boyunlarında çok az güç vardır ve baslarını tutamazlar, ama bazı temel reflekslere sahiptirler. 12 ay içerisinde, bebekler herhangi bir yere oturabilir, ayakta durabilir, eğilebilir, tırmanabilir ve genellikle yürüyebilir hâle gelirler.

Soru 15

Aşağıdakilerden hangisi erken yaşta bedensel gelişimi etkileyen faktörlerden değildir?

Seçenekler

A
Kalıtım
B
Beslenme
C
Hastalıklardan uzak olma
D
Duygusal mutluluk
E
Düzensiz uyku
Açıklama:
Bedensel büyüme, süregelen ve karmaşık olan genetik ve çevresel faktörlerin etkileşiminin sonucunda oluşur. Kalıtım, beslenme, hastalıklardan uzak olma ve duygusal mutluluk erken yaşta bedensel gelişimi etkileyen faktörlerdir.

Soru 16

Çocuklarda özel bağlılık devresi hangi aylar arasındadır?

Seçenekler

A
5-10 ay
B
Doğum-5 ay
C
8-10 ay
D
10 -12 ay
E
10-24 ay
Açıklama:
5-10 ay: Özel bağlılık devresi. Çocuk kendisine bakan kimseye, çoğunlukla anneye özel bir bağlılık geliştirir, ona daha çok gülümser, o yanından ayrıldığı zaman huzursuz olur, aşina olmayan sosyal durumlarda sığınılacak bir kucak olarak onu görür.

Soru 17

Piaget’in Bebek Gelişim Kuramına göre aşağıdakilerden hangisi 6-12 yaş arasındaki çocuklarda öne çıkan özelliklerden değildir?

Seçenekler

A
Somut nesneler üzerine mantıklı düşünme
B
Korunum kazanma
C
Bilimsel yöntemlerle problem çözme
D
Üst düzeyde sınıflama yapma
E
Ben merkezlikten uzaklaşma
Açıklama:
6-12 yaş Somut işlemler dönemi,bu dönemde çocuklarda;
Somut nesneler üzerine mantıklı düşünme
Korunum kazanma,
Üst düzeyde sınıflama yapma,
Ben merkezlikten uzaklaşma,
Somut yollarla problem çözme özellikleri öne çıkar.

Soru 18

Aşağıdakilerden hangisi Vygotsky’nin kuramının ilkeleriyle örtüşmez?

Seçenekler

A
Çocuğun gelişimi etrafında neler olup bittiğine göre farklılaşacaktır.
B
Çocuklar çeşitli toplumsal durumlara ve değişimlere maruz kaldıklarında gelişirler.
C
Çocuklar diğerlerini gözlemleyerek, onlardan etkinlikleri öğrenerek ve etrafındakilere göre performans sergileyerek gelişirler.
D
Çocukların gördüğü ve öğrendiği becerileri isleyebilmesi için bir semboller seması kullanması gerekmez.
E
Çocuklar etrafındaki kişilerle etkileşim yoluyla kültürel değerleri öğrenirler.
Açıklama:
Vygotsky’e göre ise çocuklar gelişimsel yolda nadiren yalnız baslarına ilerler, daha çok uzman bir ebeveyn eşliğinde yürürler. Vygotsky’nin kuramında birçok ilke vardır:
- Çocuğun gelişimi etrafında neler olup bittiğine göre farklılaşacaktır.
- Çocuklar çeşitli toplumsal durumlara ve değişimlere maruz kaldıklarında gelişirler.
- Gelişim çocukların grup aktivitelerindeki etkileşimlerinin bir parçası olarak gelişir.
- Çocuklar diğerlerini gözlemleyerek, onlardan etkinlikleri öğrenerek ve etrafındakilere göre performans sergileyerek gelişirler.
- Çocukların gördüğü ve öğrendiği becerileri isleyebilmesi için bir semboller seması kullanması gerekir.
- Çocuklar etrafındaki kişilerle etkileşim yoluyla kültürel değerleri öğrenirler (Zastrow, 2014).

Soru 19

Aşağıdakilerden hangisi çocukların iki sözcükle farklı anlamların ifade edildiği cümlelerin kurulduğu dönemdir?

Seçenekler

A
6-8 ay arası
B
8-10 ay arası
C
10-12 ay arası
D
12-18 ay arası
E
9-18 aylar arası
Açıklama:
Konuşmayı öğrenmek uzun ve karmaşık bir olgudur. 0 ile 12-15 ay arası çocuk, iletişimin mimiklerle ağlama biçimleriyle ve anlamsız mırıldanmalarla dile hazırlık seklinde yapar. İlk sözcükler genellikle birinci yılın sonlarında kullanılmaya baslar. 9-18 aylar arasında iki sözcükle farklı anlamların ifade edildiği cümlelerin kurulduğu dönem baslar.

Soru 20

Bebekler hangi aydan itibaren bir nesneyi seçerek onunla ilgilenirler?

Seçenekler

A
4 ay
B
6 ay
C
8 ay
D
10 ay
E
12 ay
Açıklama:
Bebekler 4 aylık olunca bir nesneyi seçerek onunla ilgilenirler.

Soru 21

Ön ergenlik ve geç ergenlik dönemlerini aşağıdakilerden hangisi içermektedir?

Seçenekler

A
Çocuk gelişimi
B
Yetişkin gelişimi
C
Ergen gelişimi
D
Bebeklik
E
İlk çocukluk
Açıklama:
Ergen gelişimi, ön ergenlik ve geç ergenlik dönemlerini içermektedir

Soru 22

Aşağıda sıralanan seçeneklerden hangisi çocuk gelişimi dönemlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Doğum öncesi dönem
B
Bebeklik dönemi
C
Orta çocukluk dönemi
D
İlk ergenlik dönemi
E
İlk çocukluk dönemi
Açıklama:
Çocuk gelişimi dönemleri; doğum öncesi dönem, bebeklik dönemi, ilk çocukluk dönemi ve orta çocukluk döneminden oluşmaktadır.

Soru 23

Aşağıdaki organlardan hangisi proksimodistal eğilime göre doğum öncesi dönemde ilk olarak gelişmektedir?

Seçenekler

A
Baş
B
Kollar
C
Bacaklar
D
Eller
E
Ayaklar
Açıklama:
Yakından uzağa” doğru ifade edilen proximodistal eğilimdir. Yani gövdenin merkezinden dışarı doğru gerçekleşen büyümedir. Doğum öncesinde; ilk olarak baş, göğüs ve gövde, daha sonra kollar ve bacaklar ve son olarak da eller ve ayaklar gelişir. Bebeklik döneminde, kollar ve bacaklar, eller ve ayaklara göre daha önde
büyümeye devam eder.

Soru 24

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi kaba motor becerisidir?

Seçenekler

A
Emekleme
B
Nesneleri kavrama
C
Nesneleri kaldırma
D
Kalem tutma
E
Dikiş iğnesine iplik geçirme
Açıklama:
Kaba motor beceriler olarak anılan emekleme, yürüme,koşma ve bisiklet sürme gibi hareket becerilerini kapsamaktadır. Nesneleri kavrama, Nesneleri kaldırma, Kalem tutma ve Dikiş iğnesine iplik geçirme gibi beceriler ise ince motor beceriler olarak sınıflandırılmaktadır.

Soru 25

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi 10-12 aylık bir bebeğin kaba motor becerilerinden birisidir?

Seçenekler

A
Başını kaldırır.
B
Destekle otrurur.
C
Nesnelere hızlıca vurur.
D
Mobilyalara tutunarak yürür.
E
Desteksiz oturur.
Açıklama:
10-12 aylık bir bebek kaba motor becerileri olarak;tutarak ayağa kalkabilir, mobilyalara tutunarak yürür,daha sonra yardımsız yürür, çömelir ve eğilir.

Soru 26

Tipik yenidoğan bir bebek günde ortalama ne kadar uyur?

Seçenekler

A
22 saat
B
18 saat
C
11 saat
D
10 saat
E
20 saat
Açıklama:
Tipik bir yeni doğan bebek günde yaklaşık olarak 18 saat uyur fakat yeni doğan bebeklerin ne kadar uyuduğu bebekten bebeğe çok farklılık gösterir.

Soru 27

Aşağıda verilen seçeneklerden hangisi erken yaşta bedensel gelişimi etkileyen faktörlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Duygusal mutluluk
B
Hastalıklardan uzak olma
C
Kalıtım
D
Beslenme
E
Yaşanılan iklim kuşağı
Açıklama:
Bedensel büyüme, süregelen ve karmaşık olan genetik ve çevresel faktörlerin etkileşiminin sonucunda oluşur. Kalıtım, beslenme, hastalıklardan uzak olma ve duygusal mutluluk erken yaşta bedensel gelişimi etkileyen faktörlerdir.

Soru 28

Aşağıdakilerden hangisi duyu-motor dönemin bir özelliğidir?

Seçenekler

A
Sembollerle düşüncenin ifade edilmeye başlaması
B
Bebeğin düşüncesinin algı ve hareketten oluşması
C
Somut nesneler üzerine mantıklı düşünülmesi
D
Soyut kavramlarla sistematik olarak düşünmenin gerçekleşmesi
E
Ben merkezlikten uzaklaşılması
Açıklama:
Duyu-motor döneminde bebeğin düşüncesi algı ve hareketten oluşur. Diğer seçeneklerdeki maddeler daha sonraki dönemlerde ortaya çıkan davranışlardır.

Soru 29

Aşağıdakilerden hangisi bir bebeğin 2-4 aylıkken yaşadığı dil dönüm noktasıdır?

Seçenekler

A
Babıldama
B
Ağlama
C
Cıvıldama
D
İlk sözcükleri anlama
E
Sözcük patlaması
Açıklama:
2-4 aylık bir bebeğin dil dönüm noktası cıvıldamadır. Diğer seçeneklerde bulunan maddeler başka aylarda gerçekleşmektedir.

Soru 30

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi çocuğun güven duygusunu geliştirmesinde en önemli etkendir?

Seçenekler

A
Baba
B
Ağabey
C
Teyze
D
Anne
E
Bakıcı
Açıklama:
Çocuğun güven duygusunu geliştirmesinde temel olan kişi annedir.

Soru 31

Yenidoğan bebeklerle ilgili aşağıda verilen seçeneklerin hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Yenidoğan bebekler sadece klasik koşullanma yoluyla öğrenebilirler.
B
Bebekler koklama ve tat alma konusunda oldukça gelişmiş olarak dünyaya gelirler.
C
Bebekler emme refleksine sahip olarak doğarlar.
D
Bebek kısa süre içinde ebeveynlerinin ve yabancıların seslerini ayırt eder hale gelir.
E
Yenidoğan bebek sesin geldiği yönü algılar ve başını sesin geldiği yöne çevirir.
Açıklama:
Son 4 seçenekte verilen bilgiler doğrudur. Yapılan araştırmalar yenidoğan bebeğin hem operant koşullanma hem de klasik koşullanma yoluyla öğrenebildiğini göstermiştir.

Soru 32

Sağlıklı bir yenidoğan bebeğin ideal baş çevresi ölçüsü kaç cm’dir?

Seçenekler

A
25 cm
B
30 cm
C
35 cm
D
40 cm
E
45 cm
Açıklama:
Bu dönemde kafatası gelişimi beynin büyümesine bağlı olarak gelişir. Yenidoğan bebeğin başı vücuduna oranla daha büyük olup bu oran ¼ kadardır. Yenidoğanın baş çevresi ise yaklaşık olarak 35 cm’dir.

Soru 33

Bebeği ilk iki-üç ayda kızıl, kızamık, kabakulak ve çocuk felci gibi bulaşıcı hastalıklardan koruyan maddeye ne ad verilir?

Seçenekler

A
Antitoksin
B
Adrenalin
C
Plasenta
D
Antikor
E
Sitoplazma
Açıklama:
Bir bebeğin kanında bebeği mikroplara karşı koruyan antikorlar bulunur. Bu antikorlar bebeğe plesanta aracılığıyla geçer. Bebek doğduktan sonra ilk iki-üç ayda kızamık, kızıl, kabakulak
ve çocuk felci gibi bulaşıcı çocuk hastalıklarından bu antikorlar yoluyla korunur ancak
bu antikorlar üçüncü aydan sonra etkisini yitirdiği için gerekli olan aşıların zamanında
yapılması gerekir.

Soru 34

Bebeklerin motor gelişimi konusunda, aşağıdaki seçeneklerden hangisi “ince motor beceriler” grubuna örnek gösterilebilir?

Seçenekler

A
Emekleme
B
Yürüme
C
Koşma
D
Bisiklet sürme
E
Kalem tutma
Açıklama:
Motor gelişim hem genellikle kaba motor beceriler olarak anılan emekleme, yürüme, koşma ve bisiklet sürme gibi hareket becerilerini hem de genellikle ince motor becerileri olarak anılan nesneleri kavrama, kaldırma, bir boya kalemini ya da kurşun kalemi tutma, dikiş iğnesine iplik geçirme gibi becerileri kapsar. E şıkkında verilen "kalem tutma" davranışı ince motor beceriler grubuna örnek verilebileceğinden doğru cevap E şıkkıdır.

Soru 35

Yenidoğan bebeğin bir nesneyi net olarak görebilmesi için gerekli mesafe yaklaşık ne kadardır?

Seçenekler

A
5-10 cm
B
19-20 cm
C
55-60 cm
D
1 metre
E
3 metre
Açıklama:
Doğumdan hemen sonra parlaklıktaki değişime duyarlıdırlar ve bu duyarlılık iki ay içerisinde hızla gelişir. Yenidoğan bebekler 19 cm uzaklıktaki nesneleri net görebilir. Dört aylıkken normal bir yetişkin gibi görebilir.

Soru 36

Bebeğin göz önünden kaldırılan bir nesneyi, etrafına veya masanın altına bakarak arama davranışı geliştirdiği dönem Piaget’in bilişsel gelişim kuramında hangi dönem ile ifade edilmektedir?

Seçenekler

A
Nesnelerin Değişmezliği
B
Duyusal-Hareketsel Aşama
C
İşlem Öncesi Dönem
D
Somut İşlemler Dönemi
E
Soyut İşlemler Dönemi
Açıklama:
Bilişsel gelişimin aşamalarından birini çocuk nesnelerin değişmezliğini (object constancy) keşfederek başarır. Önceleri bebek için nesne ancak kendi görsel alanı içindeyken vardır. Nesne ortadan kaldırılınca, nesnenin yok olduğunu, artık var olmadığını düşünür. Eline aldığı topun ya da çıngırağın, on dakika önce eline aldığı aynı çıngırak ya da top olduğunu bebek bilmez. Onun için her an dünya yeni baştan var olur ve duyu organlarının dışında bir dünyanın varlığı düşünülemez. Bir yaşına doğru çocuk nesnenin değişmezliği kavramını anlamaya başlar ve göz önünden kaldırılan bir nesneyi, etrafına veya masanın altına bakarak arar. İki yaşına doğru bebek dış nesne ve olayların iç temsilcilerini geliştirmeye başlar. Nesnelerin sürekli olduğunu ve göz önünden kaldırılınca bile var olmaya devam ettiklerini anlar ve bu nesneyi bir süreçle temsil etmeye başlar. Böyle bir iç temsil süreci, kavram ve dil gelişiminin başlangıcını oluşturur.

Soru 37

Vygotsky’nin sosyokültürel bilişsel gelişim kuramına göre aşağıdaki seçeneklerden hangisi yanlış bir bilgidir?

Seçenekler

A
Çocuğun gelişimi, etrafında neler olup bittiğine göre farklılaşır.
B
Çocuklar çeşitli toplumsal durumlara ve değişimlere maruz kaldıklarında gelişirler.
C
Çocuklar gördükleri ve öğrendikleri becerileri işleyebilmek için semboller şeması kullanırlar.
D
Çocuklar etrafındaki kişilerle etkileşim yoluyla kültürel değerleri öğrenirler.
E
Çocuklar öğrenmeyi kendi kendilerine gerçekleştirirler ve çevre etkisi olmadan gelişirler.
Açıklama:
Çocuklar diğerlerini gözlemleyerek, onlardan etkinlikleri öğrenerek ve etrafındakilere göre performans sergileyerek gelişirler.

Soru 38

Nesnelerin benzerlik ve farklılıkların tespit edildiği, zihinsel tasarımların oluşturulduğu, bilgiyi işleme becerisi odaklı bebek zeka testi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Wechsler Zeka Testi
B
Fagan Zeka Testi
C
Stanford Binet Zeka Testi
D
Benton Görsel Bellek Testi
E
Gessel Zeka Testi
Açıklama:
Bebek gelişimine artan ilgiyle, özellikle bebeklerin bilgi işleme yollarını değerlendiren pek çok yeni ölçek ortaya çıkmıştır. Fagan Bebek Zekâ Testi de bunlardan biridir. Bu test, bebeğin nesnelerin özelliklerini kodlama, nesneler arasındaki benzerlik ve farklılıkları bulma, zihinsel tasarımlar oluşturma ve bu tasarımları geri çağırma gibi yollarda bilgi işleme becerisine odaklanmaktadır.

Soru 39

6 aylık bir bebeğin hangi “dil gelişimi” evresinde olduğu söylenebilir?

Seçenekler

A
Ağlama
B
Cıvıldama
C
Babıldama
D
İşaret etme (gösterme)
E
İlk sözcük
Açıklama:
Konuşmayı öğrenmek uzun ve karmaşık bir olgudur. 0 ile 12-15 ay arası çocuk, iletişimini mimiklerle ağlama biçimleriyle ve anlamsız mırıldanmalarla dile hazırlık şeklinde yapar. İlk sözcükler genellikle birinci yılın sonlarında kullanılmaya başlar. 6 aylık bebek “Babıldama” evresindedir.

Soru 40

Aşağıdakilerden hangisi duygusal gelişim süreçleri arasında yer alır?

Seçenekler

A
Benlik ve özerklik gelişimi
B
Aile üyeleriyle iletişim
C
Yargıda bulunma
D
Beslenme ve uyku
E
Ahlak gelişimi
Açıklama:
İnsanın gelişimi bedensel gelişim, bilişsel/zihinsel gelişim, sosyo-duygusal gelişim olmak üzere temel üç boyuttan oluşan karmaşık bir süreçtir.Düşünme, öğrenme, hatırlama, yargıda bulunma, problem çözme ve iletişim ile ilgili bütün bilişsel süreçlerdeki değişimleri içerir. Bir bütün olarak insan vücudunun büyümesi, motor gelişim ve vücut duyu sistemlerindeki değişiklikler, cinsel gelişim, sağlık, beslenme, uyku gibi bedensel gelişim süreçlerini kapsar.Sevgi, bağlılık, güven, güvenlik duyguları bir bütün içinde yer alır. Benlik ve özerklik gelişimi, duygusal rahatsızlık, stres ve tepkisel davranışlar da duygusal gelişim süreçleri içindedir. Sosyal gelişim süreci ise ahlak gelişimini, yaşıtlarıyla ve aile üyeleriyle ilişkilerini içermektedir. Evlilik, annebaba olma, çalışma, mesleki roller ve iş yaşamı gibi çeşitli yönler de sosyal gelişim süreci içinde yer alır.Doğru cevap A seçeneğidir.

Soru 41

Yaşam sürecinde çocuk gelişimi kaç döneme ayrılır?

Seçenekler

A
İki
B
Üç
C
Dört
D
Beş
E
Altı
Açıklama:
İnceleme kolaylığı açısından yaşam süreci genellikle çocuk gelişimi, ergen gelişimi ve yetişkin gelişimi olmak üzere üç ana gelişim dönemine ayrılmaktadır. Çocuk gelişimi doğum öncesi dönem, bebeklik, ilk çocukluk (okul öncesi) ve orta çocukluk (okul dönemi) dönemlerini kapsar. Ergen gelişimi ise ön ergenlik ve geç ergenlik dönemlerini içermektedir.

Soru 42

Proksimodistal Eğilim aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Baştan ayağa olarak ifade edilen eğilimdir.
B
Yakından uzağa olarak ifade edilen eğilimdir.
C
Kemik ucu denilen özel büyüme merkezleridir.
D
Bedeni oluşturan tüm organların gelişmesidir.
E
Yeni doğan bebeklerin geniş bir işitme duyusuna sahip olma eğilimidir.
Açıklama:
Sefalokaudal Eğilim (Cephalocaudal Gradient): Gelişim eğilimi bebek ve çocukların baş ve beyinlerinin bacakları ve ayaklarından daha hızlı gelişmesini sağlayan insan gelişimindeki baştan ayağa ilerleyen eğilimdir. Proksimodistal Eğilim ise (Proximodistal Trend): Gelişmenin merkezden dışarıya doğru bir yön izlemesi.Doğumdan hemen önce, epifiz (kemik ucu) denilen özel büyüme merkezleri vücudun uzun kemiklerinin iki uç noktasında görülür. Örneğin, önce omuz kasları sonra kol kasları gelişir.Yakından uzağa” doğru ifade edilen proximodistal eğilimdir. Doğru cevap B seçeneğidir.

Soru 43

İlk düşen diş, genellikle aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Üst Ön
B
Köpek Dişleri
C
Alt Ön
D
Alt Yan
E
Üst Yan
Açıklama:
Süt dişleri 20 adet olup 2-2.5 yaşına kadar tamamlanır. Süt dişlerini tamamlayan çocuk yedi yaşına geldiğinde süt dişleri çıkış sırasına göre düşmeye başlar ve yerini kalıcı dişlere bırakır. On iki yaşına geldiğinde ise çocuğun ağzında 28 adet kalıcı diş bulunur. İlk düşen diş, genellikle alt, ön kesiciler olmaktadır. Bu nedenle cevap C seçeneğidir.

Soru 44

Hangisi sayesinde duyu organları arasında patikalar oluşur ve çocuk hareket eder?

Seçenekler

A
İskelet
B
Kas sistemi
C
Sinirler
D
Miyelinleşme
E
Fontonel
Açıklama:
Miyelinleşme, iletilerin sinir hücreleri arasında iletilmesi için gerekli miyelin maddesini üretilmesidir.Miyelin kılıflarının gelişimi büyük ölçüde ilk birkaç yıl içinde tamamlanır. Miyelinleşme aracılığıyla beyin ve duyu organları arasında patikalar oluşur. Sinirlerin ördüğü bu yollarla beyin, iskelet, kas sistemlerinin birbiriyle iletişimi sağlanır ve çocuk hareket eder . Yenidoğan bebeğin kafatası arasında altı tane boşluk olup bu boşluklar “bıngıldak” (fontonel) adını alır. Cevap D seçeneğidir.

Soru 45

Genellikle 6-8 yaş için yeterli kabul edilen uyku süresi kaç saattir?

Seçenekler

A
10
B
11
C
12
D
13
E
15
Açıklama:
Genellikle yeterli kabul edilen uyku süresi; 2- 5 yaş için 13-15 saat, 6-8 yaş için 12 saat, 8-10 yaş için 11 saat ve 10 yaşdan ergenlik dönemine kadar 10-11 saattir.Doğru cevap C seçeneğidir.

Soru 46

Derinlik algısının bebeklerde kaç ay sonra geliştiği düşünülmektedir?

Seçenekler

A
1-1,5
B
2
C
2,5 -3
D
3-4
E
4,5
Açıklama:
Derinlik algısının bebeklerde 1-1,5 ay sonra geliştiği düşünülmektedir. Nesne kavramı, nesnenin sürekliliğine ilişkin ilk kanıt iki ay dolaylarında kendini gösterir. Bebeğe gösterilen oyuncak saklanınca şaşırdığı görülür. Ancak arama davranışı 6 ay dolaylarında gerçekleşir. Tamamen görüş alanından çıkan nesnelerin aranması ise 8-12 aylar arasında gelişir. Doğru cevap A seçeneğidir.

Soru 47

Piaget'e göre aşağıdakilerden hangi dönemde düşünceye sezgi hakimdir?

Seçenekler

A
Duyu-motor dönemi
B
İşlem öncesi düşünce dönemi
C
Somut işlemler dönemi
D
Soyut işlemler dönemi
E
Sosyo-kültürel dönem
Açıklama:
İşlem öncesi düşünce döneminde Sembollerle düşünce ifade edilmeye başlar; ancak düşünceye görme duyusu (sezgi) hakimdir. Tek yönlü sınıflandırmalar yapma. Başlangıçtaki ben merkezlilikte giderek azalma görülür.E seçeneği Piaget'in belirlediği dönemler arasında yer almaz.Doğru cevap B seçeneğidir.

Soru 48

Aşağıdakilerden hangisi ilk başarılı zeka testini tasarlamıştır?

Seçenekler

A
Fagan
B
Erikson
C
Piaget
D
Vygotsky
E
Binet
Açıklama:
Fransız psikolog Alfred Binet, ilk başarılı zekâ testini tasarlamış ve bu test okul başarısını yordalayabilmiştir. Bu test çok erken yaşlarda zekâyı ölçen başka birçok testin tasarlanmasına ilham olmuştur. Bebek gelişimine artan ilgiyle, özellikle bebeklerin bilgi işleme yollarını değerlendiren pekçok yeni ölçek ortaya çıkmıştır. Fagan Bebek Zekâ Testi de bunlardan biridir. Doğru cevap E seçneğidir.

Soru 49

Araştırmalar sosyo-duygusal gelişim içindeki bağlanma güvenliğini kaç faktörün etkilediğini göstermektedir?

Seçenekler

A
İki
B
Üç
C
Dört
D
Beş
E
Altı
Açıklama:
Çocuğun ilk yıllarındaki sosyo-duygusal gelişimi, bireyin daha sonraki yıllarda sosyal ve duygusal davranışlarının temelini oluşturur. Araştırmalar, bağlanma güvenliğini dört önemli faktörün etkilediğini ortaya koymuştur: 1. Erken dönemde tutarlı bir bakım veren kişinin varlığı 2. Bakımın kalitesi 3. Bebeğin özellikleri 4. Ebeveynin içsel çalışma modellerini de kapsayan aile koşulları. Bu nedenle cevap 4 yani C seçeneğidir.

Soru 50

Aşağıdakilerden hangisi bebeklerde doğum ile birlikte gelen özelliklerden biri değildir ?

Seçenekler

A
Koklama ve tat alma
B
Çok geniş bir ses bandına tepkide (spektrum) bulunabilme
C
Görme duyumu
D
Emme refleksi
E
Kahkaha atabilme
Açıklama:
Kahkaha atabilme bebeklerde doğum ile birlikte gelen özelliklerden biri değildir.

Soru 51

Doğumdan hemen önce vücudun uzun kemiklerinin iki uç noktasında bulunan özel büyüme merkezlerine ne denir ?

Seçenekler

A
Epifiz
B
Hipofiz
C
İnsülin
D
Tendon
E
Urasil
Açıklama:
Doğumdan hemen önce vücudun uzun kemiklerinin iki uç noktasında bulunan özel büyüme merkezlerine epifiz denir

Soru 52

Bebeklerde dişler ilk ne zaman çıkmaya başlar ?

Seçenekler

A
2.ay
B
6.ay
C
12.ay
D
4 yaş
E
8.ay
Açıklama:
Bebeklerde dişler ilk 6.ayda çıkmaya başlar.

Soru 53

Yenidoğan bebeğin kafatası arasında altı tane boşluk bulunur.Bu boşluklar ne adı verilen yumuşak noktalara bölünmüştür ?

Seçenekler

A
Epifiz
B
Hipofiz
C
Bıngıldak
D
Progestron
E
Mandibula
Açıklama:
Bu boşluklar bıngıldak adı verilen yumuşak noktalara bölünmüştür.

Soru 54

Aşağıdakilerden hangisi kaba motor becerileri kapsamına girmez ?

Seçenekler

A
Emekleme
B
Yürüme
C
Bisiklete binme
D
Dikiş iğnesine iplik geçirme
E
Koşma
Açıklama:
Dikiş iğnesine iplik geçirme kaba motor becerileri kapsamına girmez.

Soru 55

Aşağıdakilerden hangisi ince motor becerileri kapsamına girmez ?

Seçenekler

A
Nesneleri tutma
B
Koşma
C
Dikiş iğnesine iplik geçirmek
D
Kalem tutma
E
Nesneleri kavrama
Açıklama:
Koşma ince motor becerileri kapsamına girmez.

Soru 56

Tipik bir yenidoğan bebek günde yaklaşık olarak kaç saat uyur ?

Seçenekler

A
11
B
13
C
18
D
20
E
8
Açıklama:
Tipik bir yenidoğan bebek günde yaklaşık olarak 18 saat uyur

Soru 57

En fazla tanınan bilişsel kuramcı kimdir ?

Seçenekler

A
Maria Montessori
B
Marie Cruie
C
Albert Einstien
D
Nietzsche
E
Jean Piaget
Açıklama:
En fazla tanınan bilişsel kuramcı Jean Piaget’dir

Soru 58

Hangisi Lev Vygotsky sosyokültürel bilişsel gelişim kuramındaki ilkelerden biri değildir ?

Seçenekler

A
Çocuğun gelişimi etrafında neler olup bittiğine göre farklılaşacaktır
B
Çocuklar çeşitli toplumsal durumlara ve değişimlere maruz kaldıklarında gelişirler.
C
Çocukların gördüğü ve öğrendiği becerileri işleyebilmesi için bir semboller şeması kullanması gerekmez
D
Gelişim çocukların grup aktivitelerindeki etkileşimlerinin bir parçası olarak gelişir.
E
Çocuklar etrafındaki kişilerle etkileşim yoluyla kültürel değerleri öğrenirler
Açıklama:
"Çocukların gördüğü ve öğrendiği becerileri işleyebilmesi için bir semboller şeması kullanması gerekmez" Lev Vygotsky sosyokültürel bilişsel gelişim kuramındaki ilkelerden biri değildir.

Soru 59

Hangisi bebeklerde bağlanma güvenliğini etkileyen faktörlerden biri değildir ?

Seçenekler

A
Erken dönemde tutarlı bir bakım veren kişinin varlığı
B
Bebeğin özellikleri
C
Bebeğin cinsiyeti
D
Bakımın kalitesi
E
Ebeveynin içsel çalışma modellerini de kapsayan aile koşulları
Açıklama:
Bebeğin cinsiyeti bebeklerde bağlanma güvenliğini etkileyen faktörlerden biri değildir.

Soru 60

Aşağıdakilerden hangisi 'Gelişim' in tanımıdır?

Seçenekler

A
Vücutta meydana gelen değişimdir.
B
Çevresel etkenlerle meydana gelen değişimdir.
C
Büyüme, olgunlaşma, öğrenme ve yaşantı sonucu bireyde gözlenen nitelik ve nicelik boyutlarındaki değişikliktir.
D
Bireyin ağırlık ve boyunda meydana gelen değişimlerdir.
E
Bireyin algı ve hareketlerini organize etmesi, düzenlemesi ve geliştirmesidir.
Açıklama:
Gelişimin en kapsamlı ve doğru tanımı 'C' seçeneğinde verilmiştir. Diğer şıklarda kısmen bedensel ve bilişsel gelişimin sınırlı tanımlaması yapılmıştır. Doğru yanıt 'C'

Soru 61

Aşağıdakilerden hangisi bilişsel gelişim süreci kapsamındadır?

Seçenekler

A
Motor gelişim
B
Vücudun büyümesi
C
Tepkisel davranışlar
D
Benlik gelişimi
E
Problem çözme
Açıklama:
A ve B şıkları bedensel gelişim, C ve D sosyo-duygusal gelişim, E şıkkı ise bilişsel gelişime aittir. Doğru yanıt 'E'

Soru 62

Aşağıdakilerden hangisi çocukluk gelişim dönemlerinden biri değildir ?

Seçenekler

A
Doğum öncesi dönem
B
Bebeklik dönemi
C
ilk çocukluk
D
Orta çocukluk
E
Son çocukluk
Açıklama:
İlk dört şıkta çocukluk gelişim dönemleri verilmiştir. Son çocukluk dönemi diye bir kavram yoktur. Doğru cevap: 'E'

Soru 63

Aşağıdaki ifadelerden hangisi doğumla gelen özelliklerden biri değildir ?

Seçenekler

A
Görme duyumu
B
Koklama ve tad alma duyumu
C
Sesleri ayırt edebilme
D
Karbonhidratları sindirebilme
E
Emme refleksi
Açıklama:
A,B,C ve E seçenekleri bebeğe doğumla gelen özellikler iken, doğumla gelmeyen ve sonradan gelişen 'Karbonhidratların sindirilmesi' yanlış olan seçeneğimizdir. Cevap: 'D'

Soru 64

Bebeklik dönemindeki bedensel büyüme ve gelişim ile ilgili ifadelerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Yeni doğan bebeklerin boyunları başlarını dik tutabilecek şekilde gelişmiştir.
B
Bebeklik döneminin ilk yılında büyüme yavaştır.
C
Doğumdan sonra baş, vücudun diğer organlarına oranla daha hızlı gelişir.
D
Aynı yaştaki çocuklar fiziksel olarak aynı hızda gelişir.
E
Bebeklik döneminde kollar ve bacaklar, eller ve ayaklara göre daha önde büyümeye devam eder.
Açıklama:
Bebeklerin gelişimi ile ilgili tek doğru yargı 'E' seçeneğinde doğru olarak verilmiştir.

Soru 65

Süt dişleri kaç adettir?

Seçenekler

A
18
B
20
C
22
D
24
E
32
Açıklama:
Doğru yanıt 'B'

Soru 66

Bebeklerde sistemlerin gelişimi ile ifadelerden hangisi yanlıştır ?

Seçenekler

A
2-3 ay tükrük bezleri fonksiyon görmez.
B
Bebekler solunumu karın kasları yardımıyla yaparlar.
C
Mide ve bağırsaklar doğumda tamamen mikropsuzdur.
D
Solunum yolları dar ve kısadır.
E
Bebekler uzun süre ve uzun aralıklarla beslenmelidir.
Açıklama:
Bebeklerin midesi 30-60 cc hacime sahiptir. Mide kapasiteleri az olduğundan az az ama sık sık beslenmelidirler. Doğru yanıt 'E'

Soru 67

Hangisi bilişsel (kognitiv) gelişim ile ilgilidir?

Seçenekler

A
Konuşma
B
Yürüme
C
Emekleme
D
Zıplama
E
Oturma
Açıklama:
A şıkkı hariç diğer şıklar motor gelişimi içinde sınıflandırılırlar. Doğru yanıt 'A'

Soru 68

Piaget'a göre hangi davranış duyu-motor dönemine aittir?

Seçenekler

A
Tek yönlü sınıflandırma yapma
B
Bilimsel yöntemle problem çözme
C
Nesnenin sürekliliğini kazanma
D
Değer ve inanç sistemi ile yapılandırma
E
Korunum kazanma
Açıklama:
Piaget evrelerine göre 0-2 yaş arasını kapsayan duyu- motor dönem bebeğin düşüncesinin algı ve hareketlerden oluştuğunu tanımlar. Bebeğin kendisini dış dünyadan ayırt etmesi ve nesnenin sürekliliğini kazanma yani bebeğin hafızasının geliştiği, gözden uzak olan nesnelerin kaybolmadığını anlamaya başladığı dönemdir. Örneğin 4-5 aylık bebekler elinden düşürdüğü oyuncağı aramaz. Bu yeti 8. aydan itibaren başlar. C şıkkı yukarıda açıklanan dönemsel özellik olup doğru yanıttır. A şıkkı işlem öncesi dönem, B ve D soyut işlemler dönemi, E şıkkı ise soyut işlemler dönemine aittir.

Soru 69

Aşağıdaki etmenlerden hangisi bebeklerin algısal becerilerinin incelenmesinde psikologların en temel sorunlarından biri olmuştur?

Seçenekler

A
Bebeklerde refleksler az gelişmiştir.
B
Bebekler doğumda neredeyse kör olarak dünyaya gelir.
C
Bebeklerin işitme sistemleri doğumdan 3 ay sonra çalışmaya başlar.
D
Bebekler konuşamaz ve sorulan soruları cevaplayamaz.
E
Bebekler arama davranışını altı aydan sonra gerçekleştirir.
Açıklama:
Sağlıklı doğan bebeklerde görme, duyma, refleks gibi yetenekler vardır. Bebeklerde arama yeteneği ise bilim adamlarının incelediği en dar kapsamlı konulardandır. Psikologlar ise bebeklerin algısal becerilerini anlamada çok faydalı olan soru-cevap yönteminden yararlanamaz, çünkü bebekler konuşamazlar. Doğru yanıt 'D'

Soru 70

I. Yürüme
II. Emme
III. Koklama
IV. Görme
Yukarıda verilenlerden hangileri doğumla gelen özellikler arasında yer alır?

Seçenekler

A
II-III-IV
B
I-II-III-IV
C
I-II-III
D
I-II-IV
E
I-IV
Açıklama:
Bebek aşağıda verilen beceriler ile birlikte doğar:
  1. Görme duyumu oldukça gelişmiştir
  2. Yenidoğan bebeklerin kulağı çok geniş bir ses bandına tepkide bulunabilir.
  3. 3. Bebekler, koklama ve tat alma duyu organları da oldukça gelişmiş olarak dünyaya gelirler.
  4. Kendisini besleme konusunda son derece yararlı bazı reflexleri de beraberinde getirir. Bunların başında emme refleksi gelir

Soru 71

Aşağıdakilerden hangisi bebeğin yaşamının ilk iki yılındaki fiziki gelişim içerisinde yer almaz?

Seçenekler

A
Boyunlarında çok az güç vardır
B
Başları bedenlerinin diğer kısımlarına göre daha dardır
C
Bazı temel reflexlere sahiptir
D
12 ay içerisinde ayakta durabilir, eğilebilir, tırmanabilir hale gelebilir
E
Başlarını tutamazlar
Açıklama:
Bebeğin yaşamının ilk iki yılında fiziki gelişim kapsamlıdır. Yeni doğmuş bebeklerin başları, bedenlerinin diğer kısımlarına kıyasla oldukça geniştir. Boyunlarında çok az güç vardır ve başlarını tutamazlar ama bazı temel reflexlere sahiptirler. 12 ay içerisinde, bebekler herhangi bir yere oturabilir, ayakta durabilir, eğilebilir, tırmanabilir ve genellikle yürüyebilir hale gelirler. İkinci yıl boyunca büyüme yavaşlar fakat koşma ve tırmanma gibi faaliyetlerde ilerleme hızlıdır.

Soru 72

I. Dikiş iğnesine iplik geçirme
II. Yürüme
III. Nesneleri kavrama
IV. Bisiklet sürme
Yukarıdakilerden hangileri ince motor becerileri arasında yer alır?

Seçenekler

A
I-II-III-IV
B
I-III-IV
C
I-III
D
II-IV
E
II-III-IV
Açıklama:
İnce motor beceriler; nesneleri kavrama, kaldırma, bir boya kalemini ya da kurşun kalemi tutma, dikiş iğnesine iplik geçirme gibi becerileri kapsar. Yürüme ve bisiklet sürme kaba motor becerileri arasındadır.

Soru 73

“Baştan ayağa” gelişmeye ait aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
2 yaşında baş vücudun beşte birini oluşturur
B
Baş, vücudun diğer parçalarına oranla çok daha hızlı gelişir
C
Doğumda baş, tüm vücut uzunluğunun dörtte birine sahiptir
D
Sefalokaudal eğilimlidir
E
Büyüme gövdenin merkezinden dışarı doğru gerçekleşir
Açıklama:
“Baştan ayağa” olarak ifade edilen sefalokaudal eğilimlidir. Doğumdan önceki sürede baş vücudun diğer parçalarına oranla çok daha hızlı gelişir. Doğumda, baş tüm vücut uzunluğunun dörtte birine sahipken bacaklar sadece üçte birini oluşturmaktadır. 2 yaşında, baş vücudun beşte birini oluştururken bacaklar yarısını oluşturur.

Soru 74

Yenidoğan bebeğin kafatası arasında kaç tane bıngıldak bulunur?

Seçenekler

A
6
B
5
C
4
D
3
E
2
Açıklama:
Yenidoğan bebeğin kafatası arasında altı tane boşluk olup bu boşluklar “bıngıldak” adı verilen “yumuşak noktalara” bölünmüştür.

Soru 75

2 yaşındaki bir çocuğun ortalama uyku ihtiyacı kaç saattir?

Seçenekler

A
11 ya da 12 saat
B
12 ya da 13 saat
C
13 saat ya da 14 saat
D
14 saat ya da 15 saat
E
10 ya da 11 saat
Açıklama:
2 yaşındaki bir çocuğun ortalama uyku ihtiyacı 12 ya da 13 saattir.

Soru 76

Yenidoğan bebekler hangi ayda bir yetişkin gibi normal görebilir?

Seçenekler

A
3
B
2
C
6
D
4
E
5
Açıklama:
Yenidoğan bebekler dört aylıkken normal bir yetişkin gibi görebilir.

Soru 77

Çocukların gelişimsel yolda daha çok uzman bir ebeveyn eşliğinde yürüdüğünü ileri süren kuramcı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Vygotsky
B
Piaget
C
Sigmund Freud
D
Erik Erikson
E
Kohlberg
Açıklama:
Vygotsky’e göre çocuklar daha çok uzman bir ebeveyn eşliğinde yürürler.

Soru 78

“İşaret etme ve gösterme gibi jestleri kullanır. Kelimeleri kavramaya başlar”
Yukarıda verilen dil dönüm noktası hangi yaş aralıklarında gözlenir?

Seçenekler

A
7-11 Ay
B
13 Ay
C
8-12 Ay
D
18 Ay
E
18-24 ay
Açıklama:
Bebek 8-12 aylık yaş bandında “İşaret etme ve gösterme gibi jestleri kullanır. Kelimeleri kavramaya başlar”

Soru 79

Çocuk bu aşamada kendisine bakan kimseye, çoğunlukla anneye özel bir bağlılık geliştirir, ona daha çok gülümser, o yanından ayrıldığı zaman huzursuz olur, aşina olmayan sosyal durumlarda sığınılacak bir kucak olarak onu görür.”
Yukarıda verilen çocuğun geçtiği duygusal ve sosyal aşamalar aşağıdaki yaş aralıklarının hangisinde gözlenir?

Seçenekler

A
5-8 ay
B
Doğum-5 ay
C
5-10 ay
D
10-18 ay
E
10-24 ay
Açıklama:
5-10 Ay: Özel bağlılık devresi. “Çocuk bu aşamada kendisine bakan kimseye, çoğunlukla anneye özel bir bağlılık geliştirir, ona daha çok gülümser, o yanından ayrıldığı zaman huzursuz olur, aşina olmayan sosyal durumlarda sığınılacak bir kucak olarak onu görür.”

Ünite 4

Soru 1

Erikson’un kuramına göre , anal dönemini kapsayan ikinci aşama aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Üretkenliğe karşı durgunluk
B
Özerklik ya da utanç ve kararsızlık
C
Temel güvene karşı güvensizlik
D
Benlik bütünlüğüne karşı umutsuzluk
E
Kimlik Kazanmaya Karşı Kimlik Karmaşası
Açıklama:
Erikson’un kuramına göre anal dönemini kapsayan ikinci aşama “özerklik ya da utanç ve kararsızlık”dır. Erikson’un gelişim dönemlerini; oral-duyum dönemi (güven ya da güvensizlik), anal dönemi (özerklik ya da utanç ve kararsızlık), cinseldevinsel dönemi (girişim ya da suçluluk), gizillik dönemi (beceri ya da aşağılık duygusu), erinlik ve ergenlik dönemi (ego kimliği ya da rol kargaşası), genç yetişkinlik dönemi (yakın ilişkiler ya da soyutlanma), yetişkinlik dönemi (üretkenlik ya da kısırlık) ve olgunluk dönemi (ego bütünleşimi ya da umutsuzluk) olarak sınıflanmaktadır. Ona göre kişilik, bu sekiz dönemin tümünde gelişimini sürdürür ve bir dönemde olumsuz yaşanan denge, sonraki bir dönemde olumlu bir yöne çevrilebilir.

Soru 2

Erikson’un psikososyal gelişim kuramı gelişimi sekiz döneme ayırmaktadır. Bu dönemlerden dördüncüsü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Üretkenliğe karşı durgunluk
B
Özerkliğe karşı utanç veya kararsızlık
C
Temel güvene karşı güvensizlik
D
Beceriye karşı aşağılık duygusu
E
Kimliğe karşı kimlik karmaşası
Açıklama:
Erikson’un kuramına göre dördüncü dönem “beceriye karşı aşağılık duygusu”dur.

Soru 3

Ona göre, çocuklar yetişkinlerle ya da diğer çocuklarla iş birliği içinde birlikte çalıştıklarında bilişsel gelişimleri beslenir. Bilişsel gelişim, başkaları tarafından düzenlenir. Öğrenmenin tek başına yapılan bir etkinlik olmadığını, çocuğun diğer insanlarla karşılıklı ilişkileri içinde ona aktarıldığını, çocuğun bunu bağımsız olarak oluşturmadığını söyleyen kuramcı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Piaget
B
Freud
C
Erikson
D
Vygotsky
E
Bruner
Açıklama:
Ona göre, çocuklar yetişkinlerle ya da diğer çocuklarla iş birliği içinde birlikte çalıştıklarında bilişsel gelişimleri beslenir. Bilişsel gelişim, başkaları tarafından düzenlenir.
Vygotsky, öğrenmenin tek başına yapılan bir etkinlik olmadığını, çocuğun diğer insanlarla karşılıklı ilişkileri içinde ona aktarıldığını, çocuğun bunu bağımsız olarak oluşturmadığını söyler. İnsan sosyal olarak oluşturulan bir fenomendir. Çünkü çocuğun kullandığı dilin, kavramların, olguların, araç-gereçlerin tarihî ve kültürel bir karakteri vardır (Ergün ve Özsüer, 2006).

Soru 4

Erikson’un psikososyal gelişim kuramına göre, yetişkinlik döneminde aşağıdakilerden hangisi ortaya çıkar?

Seçenekler

A
Üretkenliğe karşı durgunluk
B
Yakınlığa karşı yalıtılmışlık
C
Güvene karşı güvensizlik
D
Kimliğe karşı kimlik karmaşası
E
Benlik bütünlüğüne karşı umutsuzluk
Açıklama:
Erikson’a göre bu dönem üretkenlik ya da durgunluk dönemidir.

Soru 5

Genel eğitim süreci gibi, ahlak eğitiminin de çocuğun farklı değerler ve bu değerlere ilişkin kararlarda, aktif akıl yürütmesi ile oluşabileceğini vurgulayan ve ahlak gelişimine, bilişsel gelişim paralelinde eğilen ilk kuramcı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Piaget
B
Freud
C
Erikson
D
Vygotsky
E
Dewey
Açıklama:
Ahlak gelişimine, bilişsel gelişim paralelinde eğilen ilk kuramcı, John Dewey olmuştur. Dewey, genel eğitim süreci gibi, ahlak eğitiminin de çocuğun farklı değerler ve bu değerlere ilişkin kararlarda, aktif akıl yürütmesi ile oluşabileceğini vurgulamıştır.

Soru 6

Ahlaki duygu ve düşüncenin çeşitli yaş dönemleriyle birlikte belirlendiğini ve ahlaki gelişmenin çocuktaki genel düşünce gelişmesiyle paralel gittiğini ileri süren bir teori ortaya atmış ve günümüz psikolojisinde ahlak konusunda en etkili teori olduğu düşünülen kuramcı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Carol Gilligan
B
Piaget
C
Erikson
D
Vygotsky
E
Bruner
Açıklama:
Günümüz psikolojisinde ahlak konusunda en etkili teori, Jean Piaget’nin teorisi olmuştur. Piaget, ahlaki duygu ve düşüncenin çeşitli yaş dönemleriyle birlikte belirlendiğini ve ahlaki gelişmenin çocuktaki genel düşünce gelişmesiyle paralel gittiğini ileri süren bir teori ortaya atmıştır (Ahmetoglu, 2009).

Soru 7

Ona göre çocuklar, önce kötü kavramını öğrenirler ve bu iki yaş civarında oluşmaya başlar. Altı yaşına kadar ise tam olarak kazanıldığını ifade eden ve ahlak gelişimi için en önemli devrenin üç, dört yaşlarına rastlayan odipal devre olduğunu ve bunun da beş yaşında sonuçlandığını öne süren kuramcı bilim adamı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Piaget
B
Freud
C
Erikson
D
Vygotsky
E
Dewey
Açıklama:
Freud, ahlak ve kişilik gelişimini, duygusal-güdüsel bir süreç olarak ele almış ve id-egosuperego ilişkilerindeki denge kavramına bağlamıştır. Ahlak gelişimi için en önemli devrenin üç, dört yaşlarına rastlayan odipal devre olduğunu ve bunun da beş yaşında sonuçlandığını öne sürmüştür. Freud’a göre çocuklar, önce kötü kavramını öğrenirler ve bu iki yaş civarında oluşmaya başlar. Altı yaşına kadar ise tam olarak kazanılır.

Soru 8

Ahlakın çocuğun vicdan gelişimine bağlı olarak geliştiğini düşünen ve bireyin gelişiminde ahlak gelişimini ele alan Psikanalitik Kuramı ilk kuram olması ile ünlü bilim adamı ve kuramcı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Piaget
B
Freud
C
Erikson
D
Vygotsky
E
Dewey
Açıklama:
Ahlakın çocuğun vicdan gelişimine bağlı olarak geliştiğini düşünen Freud’un Psikanalitik Kuramı, bireyin gelişiminde ahlak gelişimini ele alan ilk kuram olmuştur. Ahlak gelişimi alanında literatürde yer alan bilgiler çoğunlukla Piaget, Kohlberg ve daha sonra geliştirilen kuramlara dayanmaktadır (Çam ve ark. 2012).

Soru 9

Erikson’un psikososyal gelişim kuramına göre, olgunluk dönemi olan sekizinci dönemde aşağıdakilerden hangisi ortaya çıkar?

Seçenekler

A
Üretkenliğe karşı durgunluk
B
Benlik bütünlüğüne karşı umutsuzluk
C
Temel güvene karşı güvensizlik
D
Beceriye karşı aşağılık duygusu
E
Kimliğe karşı kimlik karmaşası
Açıklama:
Erikson’un kuramına göre olgunluk dönemini kapsayan sekizinci aşama “benlik bütünlüğüne karşı umutsuzluk”dur.

Soru 10

Piaget’in ahlaki gelişim kuramına göre, 10 yas ve altı çocukların kuralların tanrı, polis ya da anne-babalar gibi güçlü otoriteler tarafından konulduğuna inandıkları bu dönem için verilen ad aşağıdaki seçeneklerden hangisidir?

Seçenekler

A
Dışa bağımlı aşama
B
Ahlaki özerklik
C
Ahlaki görecelik aşaması
D
Gercek iş birligi dönemi
E
Otonom dönem
Açıklama:
Günümüz psikolojisinde ahlak konusunda en etkili teori, Jean Piaget’nin teorisi olmuştur. Piaget, ahlaki duygu ve düşüncenin çeşitli yaş dönemleriyle birlikte belirlendiğini ve ahlaki gelişmenin çocuktaki genel düşünce gelişmesiyle paralel gittiğini ileri süren bir teori ortaya atmıştır (Ahmetoglu, 2009). Dışa bağımlı aşama (10 yas ve altı): Çocuklar, bu dönemde, kuralların tanrı, polis ya da anne-babalar gibi güçlü otoriteler tarafından konulduğuna inanırlar

Soru 11

Gelişim yaş esas alınarak dönemlere ayrıldığında 6-11 yaş arası aşağıdakilerden hangisiyle isimlendirilir?

Seçenekler

A
İlk çocukluk
B
Orta çocukluk
C
İlk ergenlik
D
Geç ergenlik
E
Genç yetişkinlik
Açıklama:
Gelişimin yaşa göre dönemlere ayrılmasında dönem isimleri ve yaş aralığı konusunda farklılıklar bulunmasına rağmen, gelişim, yaş esas alınarak aşağıdaki gibi dönemlere ayrılabilir:
• Doğum öncesi dönem
• Bebeklik dönemi (0-2 yaş)
• İlk çocukluk (3-5 yaş )
• Orta çocukluk (6-11 yaş)
• İlk ergenlik (12-14 yaş)
• Geç ergenlik (15-18 yaş)
• Genç yetişkinlik (19-29 yaş)
• Yetişkinlik (30- 64 yaş)
• Yaşlılık (65 yaş ve üzeri)
Gelişim dönemlerine göre 6-11 yaş orta çocukluk olarak isimlendirilmektedir.

Soru 12

Gelişimi anlayabilmek için gelişim ile ilgili kavramları bilmek önemlidir. Davranışın gerektirdiği ön bilgiye, beceriye, ilgiye, tutuma ve sağlığa sahip olmak aşağıdakilerden hangisiyle isimlendirilir?

Seçenekler

A
Öğrenme
B
Olgunlaşma
C
Hazırbulunuşluk
D
Büyüme
E
Gelişim
Açıklama:
Hazırbulunuşluk: Bireyin söz konusu davranışın gerektirdiği ön bilgiye, beceriye, ilgiye, tutuma ve sağlığa sahip olmasıdır. Örneğin; çocuğun yakan top oynayabilmesi için koşabilmesi (büyüme-olgunlaşma), topun nasıl oynanacağını bilmesi (önkoşul öğrenmeler), top oynamaya istekli (motivasyon) ve sağlıkla ilgili top oynamasına engel teşkil edecek bir hastalığının olmaması gerekmektedir.
Bireyin söz konusu davranışın gerektirdiği ön bilgiye, beceriye, ilgiye, tutuma ve sağlığa sahip olmasına hazırbulunuşluk adı verilmektedir.

Soru 13

Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Bildirgesi’ne göre hangi yaş arasındaki bireyler çocuk olarak kabul edilmektedir?

Seçenekler

A
0-3
B
0-6
C
0-8
D
0-12
E
0-18
Açıklama:
Çocuk gelişimi ise spermin yumurtayla döllenmesiyle başlayan ve çocukluk döneminin sonuna kadar devam eden bilişsel, sosyal, duygusal ve bedensel özelliklerdeki değişme ve gelişmedir. Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Bildirgesi’ne göre 0-18 yaş arası tüm bireyler çocuk olarak kabul edilmektedir
Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Bildirgesi’ne göre 0-18 yaş arasındaki bireyler çocuk olarak kabul edilmektedir.

Soru 14

Aşağıdakilerden hangisi, İlk çocukluk ya da okul öncesi dönem olarak adlandırılan 2-6 yaş döneminin gelişim görevlerinden birisi olarak kabul edilir?

Seçenekler

A
Büyük ve küçük kasları kullanmayı öğrenme
B
Kendi başına giyinmeyi öğrenme
C
Kurallara uyarak yaşamayı öğrenme
D
Çeşitli oyunlarda beceri kazanma
E
Bedenini olduğu gibi tanıma ve kabul etme
Açıklama:
Büyük ve küçük kasları kullanmayı öğrenme, Kurallara uyarak yaşamayı öğrenme, Çeşitli oyunlarda beceri kazanma ve Bedenini olduğu gibi tanıma ve kabul etme, orta çocukluk ya da okul dönemi olarak adlandırılan 6-11 yaş döneminin gelişim görevlerinden biri iken, Kendi başına öğrenme ise ilk çocukluk ya da okul öncesi dönem olarak adlandırılan 2-6 yaş döneminin gelişim görevlerinden biridir.
İlk çocukluk ya da okul öncesi dönem olarak adlandırılan 2-6 yaş döneminin gelişim görevlerinden biri kendi başına giyinmeyi öğrenmedir.

Soru 15

İki ayağını kullanarak merdiven inebilme, daha düzgün bir şekilde koşma, tek ayakla sekebilme, üç tekerlekli bisikleti daha hızlı sürebilme gibi beceriler hangi yaş aralığının kaba motor gelişim becerileri arasında kabul edilir?

Seçenekler

A
1-2
B
2-3
C
3-4
D
4-5
E
5-6
Açıklama:

4-5 yaş

İki ayağını kullanarak merdiven inebilir.
Daha düzgün bir şekilde koşar.
Tek ayakla sekebilir.
Üç tekerlekli bisikleti daha hızlı sürer ve bisikleti daha düzgün yönlendirir.
Vücudunu daha iyi hareket ettirerek ve ağırlığını öne doğru vererek topu fırlatabilir, toplu elleri ile yakalayabilir.

İki ayağını kullanarak merdiven inebilme, daha düzgün bir şekilde koşma, tek ayakla sekebilime, üç tekerlekli bisikleti daha hızlı sürebilme ve bisikleti daha düzgün yönlendirebilme 4-5 yaş grubunun kaba motor gelişim becerileridir.

Soru 16

Orta çocukluk döneminde büyüme ağrılarının nedeni nedir?

Seçenekler

A
Orantısal değişimlerin bu yıllarda en fazla söz edilen fiziksel değişimler arasında olması
B
Kilodaki artışın temelde iskelet ve kas sistemlerindeki ve organların boyutundaki artıştan fazla olması
C
Kemik ve iskelet sistemindeki gelişmenin, kas sisteminden daha ilerde olması
D
Hem kalıtım hem de egzersiz ve beslenme alışkanlıklarının çocukların güç kapasitelerini ikiye katılması
E
Çocukların olgunlaştıkça ayak bileği eklemleri ve ayakların, kol bileği ve ellerin daha çok kemikleşmesi
Açıklama:
Kemik ve iskelet sistemindeki gelişme, kas sisteminden daha ilerde olduğu için bazen buna bağlı olarak büyüme ağrıları meydana gelebilir.
Orta çocukluk döneminde büyüme ağrılarının nedeni, kemik ve iskelet sistemindeki gelişmenin, kas sisteminden daha ilerde olmasıdır.

Soru 17

Dans ederken ve ekiplerini destekleme esnasında daha hızlı ve doğru hareketler sergileme; ebeleme ve top oyunlarında rakip takımın oyuncularını oyalamak için ileri, geri ve yana doğru başarılı hareketler sergileme, orta çocukluk döneminin hangi bedensel büyüme ve gelişim özelliğidir?

Seçenekler

A
İnce motor gelişimi
B
Esneklik
C
Denge
D
Çeviklik/atiklik
E
Güç
Açıklama:
Çeviklik/Atiklik: Dans ederken ve ekiplerini destekleme esnasında daha hızlı ve doğru hareketler sergilemekte; ebeleme ve top oyunlarında rakip takımın oyuncularını oyalamak için ileri, geri ve yana doğru başarılı hareketler sergilemektedirler.
Dans ederken ve ekiplerini destekleme esnasında daha hızlı ve doğru hareketler sergileme; ebeleme ve top oyunlarında rakip takımın oyuncularını oyalamak için ileri, geri ve yana doğru başarılı hareketler sergileme, orta çocukluk döneminin hangi bedensel büyüme gelişim özelliklerinden çeviklik /atiklik özelliği ile ilgilidir.

Soru 18

Paget’in bilişsel gelişim kuramına göre, görünümü değişse bile bir maddenin niceliğini muhafaza ettiğinin anlaşılması aşağıdaki kavramlardan hangisiyle açıklanabilir?

Seçenekler

A
Alansal akıl yürütme
B
Nesne sürekliliği
C
Sınıflandırma
D
Sıralama
E
Korunum
Açıklama:
Piaget’nin bu dönemi anlatırken aynı derecede önem verdiği konulardan biri de okul öncesi çağdaki çocuğun görünüşlerine odaklanmasıdır. Bu özellik Piaget’nin en ünlü çalışmalarından biri olan korunum araştırmalarında da görülür. Korunum, görünümü değişse bile bir maddenin niceliğini muhafaza ettiğinin anlaşılmasıdır.
Paget’in bilişselgelişim kuramına göre, görünümü değişse bile bir maddenin niceliğini muhafaza ettiğinin anlaşılması korunum kavramıyla açıklanabilir.

Soru 19

Erikson’a göre beceri ya da aşağılık duygusu aşağıdaki dönemlerden hangisinin özelliğidir?

Seçenekler

A
Oral-duyum
B
Anal
C
Cinsel-devinsel
D
Gizillik
E
Erinlik ve ergenlik
Açıklama:
Erikson’un gelişim dönemlerini; oral-duyum dönemi (güven ya da güvensizlik), anal dönemi (özerklik ya da utanç ve kararsızlık), cinsel-devinsel dönemi (girişim ya da suçluluk), gizillik dönemi (beceri ya da aşağılık duygusu), erinlik ve ergenlik dönemi (ego kimliği ya da rol kargaşası), genç yetişkinlik dönemi (yakın ilişkiler ya da soyutlanma), yetişkinlik dönemi (üretkenlik ya da kısırlık) ve olgunluk dönemi (ego bütünleşimi ya da umutsuzluk) olarak sınıflanmaktadır.
Erikson’a göre beceri ya da aşağılık duygusu gizillik döneminin özelliğidir?

Soru 20

Ahlak gelişimi farklılıklarla birbirini izleyen dönemler olarak kabul edilmektedir (1), Ahlaki yargılar, bireyin dışındaki etkenlere bağlı olarak ortaya çıkmaktadır (2), Ahlak gelişimi, ani hiçbir değişim olmadan, derece derece ve sürekli biçimde ilerleyen birikimli bir toplumsal aşamadır (3), Ahlak gelişimi, duygusal-güdüsel bir süreçtir ve id-ego-superego ilişkilerindeki denge kavramına bağladır (4). Yukarıdaki cümlede numaralandırılmış yerlere aşağıda sırasıyla hangi kuramlar gelmelidir?

Seçenekler

A
Bilişsel- Davranışçı-Sosyal Öğrenme-Psikanalitik
B
Davranışçı-Sosyal Öğrenme-Psikanalitik- Bilişsel
C
Sosyal Öğrenme-Psikanalitik- Bilişsel- Davranışçı
D
Bilişsel- Davranışçı- Psikanalitik- Sosyal Öğrenme
E
Psikanalitik- Bilişsel- Davranışçı- Sosyal Öğrenme
Açıklama:
Ahlak gelişimi farklılıklarla birbirini izleyen dönemler olarak kabul edilmektedir (Bilişsel), Ahlaki yargılar, bireyin dışındaki etkenlere bağlı olarak ortaya çıkmaktadır (Davranışçı), Ahlak gelişimi, ani hiçbir değişim olmadan, derece derece ve sürekli biçimde ilerleyen birikimli bir toplumsal aşamadır (Sosyal Öğrenme), Ahlak gelişim, duygusal-güdüsel bir süreçtir ve id-ego-superego ilişkilerindeki denge kavramına bağladır (Psikanalitik).
Cümlede numaralandırılmış yerlere Bilişsel- Davranışçı-Sosyal Öğrenme-Psikanalitik
kuramları gelmelidir.

Soru 21

Organizmanın döllenmeden başlayarak bedensel, bilişsel, sosyo-duygusal yönden belli koşulları olan en son aşamaya ulaşıncaya kadar sürekli ilerleme kaydeden değişime ne denir?

Seçenekler

A
Denklik
B
Süreklilik
C
Gelişim
D
Dönüşüm
E
Metamorfoz
Açıklama:
Gelişim; organizmanın döllenmeden başlayarak bedensel, bilişsel, sosyo-duygusal yönden belli koşulları olan en son aşamaya ulaşıncaya kadar sürekli ilerleme kaydeden deği- şimdir.

Soru 22

Bireyin çevresiyle etkileşimleri sonucunda meydana gelen, büyük oranda kalıcı davranış değişikliklerine ne ad verilir?

Seçenekler

A
Büyüme
B
Olgunlaşma
C
Gelişim
D
Öğrenme
E
Hazırbulunuşluk
Açıklama:
Öğrenme: Bireyin çevresiyle etkileşimleri sonucunda meydana gelen, büyük oranda kalıcı davranış değişiklikleridir.

Soru 23

Bireyin söz konusu davranışın gerektirdiği ön bilgiye, beceriye, ilgiye, tutuma ve sağlığa sahip olmasına ne ad verilir?

Seçenekler

A
Büyüme
B
Olgunlaşma
C
Gelişim
D
Öğrenme
E
Hazırbulunuşluk
Açıklama:
Hazırbulunuşluk: Bireyin söz konusu davranışın gerektirdiği ön bilgiye, beceriye, ilgiye, tutuma ve sağlığa sahip olmasıdır.

Soru 24

2-6 yaş, bebeklikten çocukluğa geçilen döneme ne ad verilir?

Seçenekler

A
İlk çocukluk dönemi
B
Orta çocukluk dönemi
C
Son çocukluk dönemi
D
Ergenlik dönemi
E
Gençlik dönemi
Açıklama:
İlk çocukluk ya da okul öncesi dönem olarak adlandırılan 2-6 yaş, bebeklikten çocukluğa geçilen bir dönemdir.

Soru 25

6-11yaş grubu çocukların büyük kas gelişimleri özetlendiğinde, dört temel motor kapasitede çesitli beceriler kazanılır. Aşağıdakilerden hangisi bunlardan değildir?

Seçenekler

A
Esneklik
B
Denge
C
Çeviklik
D
Kurnazlık
E
Güç
Açıklama:
6-11yaş grubu çocukların büyük kas gelişimleri özetlendiğinde, dört temel motor kapasitede çesitli beceriler kazanılır:
Esneklik: Okul öncesi dönemle karşılaştırıldığında okul çağı çocuğu daha fazla esnek ve elastiktir. Salıncakta sallanmalarına, topa vuruşlarına, engelleri atlamalarına, düşmele- rine bakıldığında farklılıklar anlaşılmaktadır.
Denge: Denge becerilerinde gelişmeler koşma, atlama, zıplama, atma, ayakla vurma gibi birçok atletik beceriyi desteklemekte ve yön değiştirmeleri gerektiren birçok grup oyununda daha başarılı olmalarını sağlamaktadır.
Çeviklik/Atiklik: Dans ederken ve ekiplerini destekleme esnasında daha hızlı ve doğru hareketler sergilemekte; ebeleme ve top oyunlarında rakip takımın oyuncularını oyala- mak için ileri, geri ve yana doğru başarılı hareketler sergilemektedirler.
Güç: Yaşca büyük çocuklar, küçük çocuklara göre topu eli ya da ayağı ile daha uzağa atabilir ve koşup atlarken vücutlarını daha yükseğe çıkarabilirler (Berk, 2012).

Soru 26

İnsanların dünyayı öğrenmelerini ve anlamalarını içeren dikkat, algı, bellek, okuma ve yazma, problem çözme, anımsama, düşünme, akıl yürütme, yaratıcılık gibi birçok özelliği içeren zihinsel süreçlere ne ad verilir?

Seçenekler

A
Mantık
B
Biliş
C
Beyin
D
Akıl
E
Bilinç
Açıklama:
Biliş; insanların dünyayı öğrenmelerini ve anlamalarını içeren dikkat, algı, bellek, okuma ve yazma, problem çözme, anımsama, düşünme, akıl yürütme, yaratıcılık gibi birçok özelliği içeren zihinsel süreçlerdir

Soru 27

Vygotsky'e göre 2 yaşına kadar çocuğun bilişsel gelişiminde hakim olan “doğal çizgi” daha sonra yerini neye bırakır?

Seçenekler

A
Sosyal çizgiye
B
Kültürel çizgiye
C
Normal çizgiye
D
Farklı çizgiye
E
İlişkisel çizgiye
Açıklama:
2 yaşına kadar çocuğun bilişsel gelişiminde “doğal çizgi” hakimdir ama daha sonra doğal çizgi yerini “kültürel çizgi”ye bırakır.

Soru 28

Piaget bilişsel gelişimi dört dönemde incelemektedir. Aşağıdakilerden hangisi bunlardan biri değildir?

Seçenekler

A
Duyusal-motor dönem
B
İşlem öncesi dönem
C
Somut işlemler dönemi
D
Soyut işlemler dönemi
E
Matematiksel çözümler dönemi
Açıklama:
Piaget bilişsel gelişimi dört dönemde incelemektedir: Duyusal-motor (0-2 yaş), İşlem öncesi dönem (2-6 yaş), Somut işlemler dönem (7-11 yaş) ve Soyut işlemler dönem (12 yaş ve üstü).

Soru 29

Piaget'e göre İşlem Öncesi Dönemde yer alan, çocuğun olayları yalnızca geçirdiği yaşantılara bağlı olarak tek yönlü düşünebilmeye başladığı ve hızla eksik gruplama yapma durumundan yeterli bir sınıflama yeteneğine doğru ilerlediği dönem aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Sembolik dönem
B
Kavramsal öncesi dönem
C
Somut İşlemler Dönemi
D
Soyut işlemler dönemi
E
Sezgisel dönem
Açıklama:
Piaget işlem öncesi dönemi ikiye ayırır bunlar; sembolik ya da kavramsal öncesi dönem ve sezgisel dönemdir. Sezgisel dönem (4-6 yaş): Bu dönemde, çocuk olayları yalnızca geçirdiği yaşantılara bağlı olarak tek yönlü düşünebilmeye başlamıştır. Çocuk, bu dönemde hızla eksik gruplama yapma durumundan yeterli bir sınıflama yeteneğine doğru ilerler.

Soru 30

Freud'a göre çocuğun bedensel ve zihinsel gelişiminde önemli bilişsel ve duygusal ilerlemelerin olduğu, neden-sonuç bağlantılarını gerçeğe uygun kurabildikleri, egonun hızla geliştiği dönem aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Oral
B
Anal
C
Fallik
D
Gizil
E
Genital
Açıklama:
Gizil dönem, çocuğun bedensel ve zihinsel gelişiminde önemli bilişsel
ve duygusal ilerlemelerin olduğu evredir. Neden-sonuç bağlantılarını gerçeğe uygun kurabilirler. Ego, bu dönemde hızla gelişmektedir.

Soru 31

Kohlberg’in ahlak gelişimini, şefkat ve sevgi gibi kavramlar boyutunda ele alan ve ahlak gelişimi konusunda çalışan psikolog aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Piaget
B
Gilligan
C
Dewey
D
Erikson
E
Freud
Açıklama:
Carol Gilligan, Kohlberg’in ahlak gelişimini, şefkat ve sevgi gibi kavramlar boyutunda ele alan ve ahlak gelişimi konusunda çalışan bir psikologdur.

Soru 32

Bir organın görevini yapabilecek seviyeye ulaşması için geçirdiği biyolojik değişmeler aşağıdakilerden hangisini tanımlar?

Seçenekler

A
Büyüme
B
Olgunlaşma
C
Hazırbulunuşluk
D
Gelişim
E
Öğrenme
Açıklama:
Olgunlaşma; bir organın görevini yapabilecek seviyeye ulaşması için geçirdiği biyolojik değişmelerdir. Bu tür değişmelerde öğrenmenin etkisi yoktur. Örneğin, çocuk yürüyebilmek için, yürümenin gerektirdiği biyolojik olgunluğa erişememişse, zorlansa da yürüyemez.

Soru 33

İlk çocukluk döneminde bedensel büyüme ve gelişim ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
İlk çocukluk yavaş, süreğen bir büyüme dönemidir.
B
Bedensel gelişimin hızı, bebeklik dönemine göre iki-altı yaş döneminde yavaşlamıştır.
C
Çok belirgin olmasa da kız ve erkek çocuklar arasında boy ve ağırlık artışında farklılıklar görülür.
D
Bu dönemde beyin gelişimi devam etse de gelişim, bebeklik dönemindeki kadar hızlı değildir.
E
Bu dönemdeki çocukların çoğu, yaşamları boyunca olabilecekleri en üst düzeyde aktif ve hareketlidir.
Açıklama:
Orta çocukluk yavaş, süreğen bir büyüme dönemidir. Bu dönem hızlı bir büyüme atağının
olduğu ergenlik öncesi sakin bir dönemdir.

Soru 34

Kaç yaşlarında çocuklar iki tekerlekli bisikletleri destek tekerlekleri ile birlikte sürer?

Seçenekler

A
2-3
B
3-4
C
4-5
D
5-6
E
7-8
Açıklama:
5-6 yaş aralığında çocuklar kaba motor gelişimde;
  • Koşma hızını artırır.
  • Hızlı ve iri adımlarla yürümeyi iyileştirir; doğru bir şekilde sekmeyi
    yapar.
  • Daha olgun bir şekilde fırlatma ve yakalama eylemini gerçekleştirir.
  • İki tekerlekli bisikletleri destek tekerlekleri ile birlikte sürer.

Soru 35

Piaget’nin İşlem Öncesi Dönemi kaç yaş aralığını kapsar?

Seçenekler

A
2-4
B
2-6
C
4-6
D
4-8
E
6-8
Açıklama:
Piaget’nin İşlem Öncesi Dönemi 2-6 Yaş aralığını kapsar.

Soru 36

Aşağıdakilerden hangisi somut işlemler dönemindeki çocukların özelliklerinden biridir?

Seçenekler

A
Ben merkezlidir.
B
Birden fazla boyutu olan ilişkileri anlamlandıramazlar.
C
Sınıflama yapamaz.
D
Sembolik oyunlar aracılığıyla çocuklar çatışmalarını ortaya koyabilir ve dengelerini sağlayabilirler.
E
Zihinsel olarak sıralama işlemini yaparlar.
Açıklama:
Somut işlemler dönemindeki çocuklar, zihinsel olarak sıralama işlemini yaparlar ve bu
beceri çıkarım olarak adlandırılır.

Soru 37

Yakınsak gelişim alanı aşağıdaki kuramcılardan hangisi ile yakından ilişkilidir?

Seçenekler

A
Piaget
B
Bruner
C
Vygotsky
D
Erickson
E
Freud
Açıklama:
Yakınsak gelişim alanı; çocukların tek başlarına yapabilmeleri için zor olan ancak bir yetişkin ya
da daha yetenekli çocukların rehberliğinde yapabilecekleri görevler için Vygotsky’ın kullandığı terimdir.

Soru 38

Bruner'in imgesel dönemi Piaget'in hangi dönemine denk gelmektedir?

Seçenekler

A
İşlem öncesi dönem
B
Somut işlemler dönemi
C
Soyut işlemler dönemi
D
Eylemsel dönem
E
Fallik dönem
Açıklama:
İmgesel Dönem: Bu dönemde bilgi, imgelerle taşınmaktadır. Görsel bellek gelişmiştir. Çocuğun kararları dile değil, duyu organları yoluyla edindiği duygusal etkilere dayalıdır. Herhangi nesneyi, olayı, durumu nasıl algılarlarsa zihinlerinde o şekilde canlandırırlar. Bu dönem Piaget’nin İşlem Öncesi Dönemine denk gelmektedir

Soru 39

Gizil dönem kaç yaş aralığını kapsar?

Seçenekler

A
1-3
B
3-5
C
5-7
D
5-11
E
8-10
Açıklama:
Kişilik yapılarının gelişimi sırasında çocuk, oral (0-1 yaş), anal (1-3 yaş), fallik (3-5yaş), gizil (5-11 yaş) ve genital (büluğ ve ötesi) olmak üzere 5 dönemden geçmektedir.

Soru 40

Odipus-electra kompleksi kim tarafından ileri sürülmüştür?

Seçenekler

A
Freud
B
Erickson
C
Kohlberg
D
Piaget
E
Dewey
Açıklama:
Odipus-electra kompleksi, Freud’un psikanalitikteorisine göre karşı cinsteki ebeveyni sahiplenme ve kendi cinsinden ebeveyni saf dışı etme konusunda çocuğun beslediği duygu, düşünce, dürtü ve fantezilerin toplamı odipus’u ifade etmektedir.

Ünite 5

Soru 1

  1. Ergenlik insan gelişiminde çocuklukla yetişkinlik arasında yer alan bir ara dönemdir.
  2. Ergenlik sözcüğünün İngilizcedeki karşılığı olan “adolescence” Latincede “olgun hâle gelmek” anlamına gelen “adolescere” sözcüğünden türemiştir.
  3. Ergenlik genellikle 16-17 yaslarından başlayıp, otuzlu yaşların basına kadar devam edebilir.
Yukarıdakilerden hangisi veya hangileri doğrudur?

Seçenekler

A
Sadece I
B
I ve II
C
II ve III
D
sadece II
E
I ve III
Açıklama:
Ergenlik insan gelişiminde çocuklukla yetişkinlik arasında yer alan bir ara dönemdir. Ergenlik sözcüğünün İngilizcedeki karşılığı olan “adolescence” Latincede “olgun hâle gelmek” anlamına gelen “adolescere” sözcüğünden türemiştir. Ancak, Ergenlik genellikle 11-12 yaslarından başlayıp, yirmili yaşların basına kadar devam edebilir. Doğru Cevap B’dir.

Soru 2

Ergenlik dönemine adım atan birey ile ilgili;

  • Öncelikle yetenekleri, sosyal konumu, kişilik özellikleri hakkında bilgi sahibi olmak ister.

  • Yetiştiği ortamın değer yargılarını sürekli sorgulamaya baslar.

  • Anne-babasının veya toplumun getirdiği birtakım kısıtlama ve kurallara karsı çıkar.

  • Kendinden fazlasıyla emindir. Hiçbir kuşku, endişe veya korkusu yoktur.


Yukarıdakilerden hangisi veya hangileri doğru verilmiştir?

Seçenekler

A
I ve II
B
I, II, III
C
I ve III
D
I, III, IV
E
II ve III
Açıklama:
I. Öncelikle yetenekleri, sosyal konumu, kişilik özellikleri hakkında bilgi sahibi olmak ister. II. Yetiştiği ortamın değer yargılarını sürekli sorgulamaya baslar. III. Anne-babasının veya toplumun getirdiği birtakım kısıtlama ve kurallara karsı çıkar. Fakat IV. Kendinden yeterince emin değildir. Kuşku, endişe ve korkuları vardır. Doğru Cevap B’dir.

Soru 3

Kızlar ve erkekler için, büluğ öncesi bedensel farklılaşmaların başladığı ortalama yaşlar aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

Seçenekler

A
Erkek 10; Kız 8
B
Erkek 12; Kız 10
C
Erkek 13; Kız 12
D
Erkek 15; Kız 13
E
Erkek 16; Kız 14
Açıklama:
Kızlar ve erkekler için, büluğ öncesi bedensel farklılaşmaların başladığı ortalama yaşlar erkekler için 12, kızlar için 10’dur. Doğru Cevap B’dir.

Soru 4

Ergenlik kendi içinde aşamaları olan bir dönemdir. Literatürde erken ergenlik, orta ergenlik ve geç ergenlik olarak üç evrede ele alınır. Geç ergenliğe ilişkin olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Seçenekler

A
12-14 yaş arası bir dönemdir.
B
Ergen daha çok ruhsal alandaki gelişimsel sorunları çözmekle meşguldür.
C
15-17 yaş arası bir dönemdir.
D
Bu evrede boy uzaması, kilo artışı, iç organlarda gelişme ve bunlara bağlı fiziksel kapasite artışı görülür.
E
Ergenliğin bu son evresi kimlik gelişiminin tamamlandığı ve kimlik duygusunda bir bütünlüğe erişildiği aşamadır.
Açıklama:
Geç ergenlik,18-21 yaş arasına denk gelen bir dönemdir. Ergenliğin bu son evresi kimlik gelişiminin tamamlandığı ve kimlik duygusunda bir bütünlüğe erişildiği aşamadır. Doğru Cevap E’dir.

Soru 5

Cinsiyet rolünde hangi kurama göre her bireyde algılarına rehberlik eden ve onları düzenleyen içsel bir “bilgi ağı” mevcuttur?

Seçenekler

A
Şema kuramı
B
Biçem kuramı
C
Kültür kuramı
D
Benlik kuramı
E
Kimlik kuramı
Açıklama:
Cinsiyet rolünde şema kuramına göre her bireyde algılarına rehberlik eden ve onları düzenleyen içsel bir “bilgi ağı” mevcuttur. Doğru Cevap A’dır.

Soru 6

Sigmund Freud'un kişiliğin yapısını ve gelişimini açıklamak üzere geliştirdiği kurama ne ad verilir?

Seçenekler

A
Bilişsel (Zihinsel) Gelişim Kuramı
B
Psikososyal Gelişim Kuramı
C
Psikoseksüel Gelişim Kuramı
D
Ergen Benmerkezciliği Gelişim Kuramı
E
Erdem Gelişimi Kuramı
Açıklama:
Sigmund Freud’un kişiliğin yapısını ve gelişimini açıklamak üzere geliştirdiği kurama Psikoseksüel Gelişim Kuramı adı verilir.

Soru 7

Kimlik bunalımına ilişkin olarak öne sürülen aşağıdaki iddialardan hangisi gerçeği yansıtmamaktadır?

Seçenekler

A
Genel olarak ergenlik ve gençlik yıllarında değişik yoğunluklarda yaşanan kimlik oluşumu sancılarını ifade eder.
B
Kimlik benlik imgelerinin denenip sınandığı, seçildiği ve bütünselleştirildiği dinamik bir süreçtir.
C
Kısa bir süre içinde önemli ve anlamlı görüş açısı değişimleri ve dönüşümleri içeren duygusal ve zihinsel bir stres durumudur.
D
Bu süreç sonunda oluşan değişikler sadece gelişime yol açar.
E
Bunalım geçiren ergen sabit bir yerde duramaz. Karşısındaki seçenekleri değerlendirip adım atmak zorunda kalır.
Açıklama:
Kimlik bunalımı sonucu oluşan değişiklikler gelişmeyi sağlayabileceği gibi, gerilemeye de neden olabilir. Doğru Cevap D’dir.

Soru 8

Kohlberg’in ahlak gelişimi alanına en önemli katkısı olarak aşağıdakilerden hangisi gösterilebilir?

Seçenekler

A
Ahlak gelişimini Piaget’in bilişsel gelişim alanında ortaya koyduğu aşamalar üstüne kurmasıdır.
B
Ahlak gelişimini Freud’un psikoseksüel gelişim alanında ortaya koyduğu aşamalar üstüne kurmasıdır.
C
Ahlak gelişimini Aristoteles’in erdem ahlakı alanında ortaya koyduğu aşamalar üzerine kurmasıdır.
D
Ahlak gelişimini Marx’ın diyalektik materyalizm alanında ortaya koyduğu aşamalar üzerine kurmasıdır.
E
Ahlak gelişimini Marcia’nın psikososyal gelişim alanında ortaya koyduğu aşamalar üzerine kurmasıdır.
Açıklama:
Kohlberg’in ahlak gelişimi alanına en önemli katkısı, ahlak gelişimini Piaget’in bilişsel gelişim alanında ortaya koyduğu aşamalar üstüne kurmasıdır. Doğru Cevap A’dır.

Soru 9

Duygular, birincil duygusal tepkiler ve ikincil duygusal tepkiler olarak iki biçimde oluşur. Aşağıdakilerden hangisi birincil duygusal tepkilere örnek olarak verilebilir?

Seçenekler

A
Durumdan hoşnutsuzluk
B
Çok sevinme
C
Yorgunluk
D
Gevşeme
E
Azalan Korku
Açıklama:
Birincil duygusal tepkiler heyecanlanmada olur ve kısa sürer. Ürkme, hiddetlenme ve çok sevinme esnasında birincil duygusal tepkiler gösterilir. Diğer seçenekler ikincil duygusal tepkilere örnektir. Doğru Cevap B’dir.

Soru 10

James Marcia, Erikson’un psikososyal gelişim kuramı üzerine önemli araştırmalar yapmış ve insanların kimlik kriziyle bas etmesinin belli başlı dört yolunu tanımlamıştır. Aşağıdakilerden hangisi bu yollardan biri değildir?

Seçenekler

A
Kimlik kazanımı
B
Kimlik dağılması
C
Mevcut kimliği benimseme
D
Moratoryum
E
Kimselik
Açıklama:
James Marcia, Erikson’un psikososyal gelişim kuramı üzerine önemli araştırmalar yapmış ve insanların kimlik kriziyle bas etmesinin belli başlı dört yolunu tanımlamıştır. bu yollar şunlardır: Kimlik kazanımı, mevcut kimliği benimseme, moratoryum, kimlik dağılması. Doğru Cevap E’dir.

Soru 11

Aşağıda verilen "Ergenlik" ile ilgili bilgilerden hangileri doğrudur?
I-Ergenlik insan gelişiminde çocuklukla yetişkinlik arasında yer alan bir ara dönemdir.
II-Ergenlik genellikle 11-12 yaşlarından başlayıp, yirmili yaşların başına kadar
devam edebilir.
III-Ergen davranışının büyük bir bölümü normal gelişimin, büyümenin doğal sonucudur.
IV-Ergenlik dönemi, büluğ çağından farklı düşünülmelidir.

Seçenekler

A
I-II-III
B
II-III-IV
C
I-II-III-IV
D
I-III-IV
E
II-III
Açıklama:
Ergenlik insan gelişiminde çocuklukla yetişkinlik arasında yer alan bir ara dönemdir.Ergenlik sözcüğünün İngilizcedeki karşılığı olan “adolescence” Latincede “olgun hâle gelmek” anlamına gelen “adolescere” sözcüğünden türemiştir. Ergenlik genellikle 11-12 yaşlarından başlayıp, yirmili yaşların başına kadar devam edebilir. Bununla birlikte kesin bir başlangıç ve bitiş zamanı olduğundan bahsetmek zordur. Ergenlik dönemi, büluğ çağından farklı düşünülmelidir.Ergen davranışının büyük bir bölümü normal gelişimin, büyümenin doğal sonucudur.

Soru 12

Ergenlik dönemine adım atan bireyle ilgili aşağıdakilerden hangileri doğrudur?
I-Anne-babasının veya toplumun getirdiği birtakım kısıtlama ve kurallara karşı çıkar
II-Yetiştiği ortamın değer yargılarını umursamaz
III- Yetenekleri, sosyal konumu, kişilik özellikleri hakkında bilgi sahibi olmak ister

Seçenekler

A
I-II-III
B
I-III
C
I-II
D
Yalnız III
E
Yalnız I
Açıklama:
Ergenlik dönemine adım atan birey:
1. Öncelikle yetenekleri, sosyal konumu, kişilik özellikleri hakkında bilgi sahibi olmak ister.
2. Yetiştiği ortamın değer yargılarını sürekli sorgulamaya başlar. Bu sorgulamaların
ardında bu değer yargılarına karşı gelmekten çok, kendine ve kendi yaş grubuna ne
derece uygun olduklarını belirleme ve değerlendirme amacı vardır. Zihninde daha
iyisini, daha uygun olanları bulabileceğine ilişkin yaygın kanı vardır.
3. Anne-babasının veya toplumun getirdiği birtakım kısıtlama ve kurallara karşı çıkar. Aslında amacı yıkıcı olmak değildir. Önceleri düşmanca gibi görünen bu tavrından kısa sürede anlamsız olduğu gerekçesiyle vazgeçer.
4. Kendinden yeterince emin değildir. Kuşku, endişe ve korkuları vardır. Aşırı duyarlıdır.

Soru 13

Ergenlikte büyümenin en hızlı olduğu duruma ne ad verilir?

Seçenekler

A
Büyüme Hızı Doruğu
B
Erken Erginlik
C
Orta Ergenlik
D
Geç Ergenlik
E
Büyüme Atılımı
Açıklama:
Ergenlikte büyümenin en hızlı olduğu duruma “Büyüme Hızı Doruğu (BHD)” adı
verilmektedir.

Soru 14

Cinsiyet organlarının olgunlaştığı ve üreme yeteneği kazandığı, nispeten daha kısa süren fizyolojik değişim dönemine ne ad verilir?

Seçenekler

A
Ergenlik
B
Orta erinlik
C
Büyüme atılımı
D
Erken ergenlik
E
Erinlik
Açıklama:
Erinlik (büluğ, puberte) cinsiyet organlarının olgunlaştığı ve üreme yeteneği kazandığı, nispeten daha kısa süren fizyolojik değişim dönemine işaret eder. Kızlarda ortalama 11-12 yaşlarda başlayan bu dönem altı aydan daha uzun sürmezken, bu evreye ortalama 13 yaşlarında giren erkeklerde iki yıl ve daha uzun sürebilir.

Soru 15

Soyut işlemler dönemi ile ilgili verilen bilgilerden hangileri doğrudur?
I-Bu dönem 11-12 yaştan sonrasını içermektedir
II-Bu dönem biçimsel (formel) işlemler dönemi olarak da adlandırılmaktadır
III- Ergen diğer insanların düşüncelerini de kavramlaştırabilmektedir

Seçenekler

A
Yalnız III
B
I-II
C
II-III
D
I-II-III
E
I-III
Açıklama:
Piaget’nin bilişsel (zihinsel) gelişimin son dönemi olarak nitelendirdiği bu aşama 11-12
yaştan sonrasını içermektedir. Bu dönem biçimsel (formel) işlemler dönemi olarak da
adlandırılmaktadır.Soyut işlemler döneminde ergen diğer insanların düşüncelerinde kavramlaştırabilmektedir.

Soru 16

Aşağıdakilerden hangileri insanların kimlik kriziyle baş etme yollarındandır?
I-Kimlik kazanımı
II-Kimlik bunalımı
III-Mevcut kimliği benimseme
IV-Kimlik dağılması
V-Moratoryum

Seçenekler

A
I-III-IV
B
II-III-IV
C
I-II-III
D
I-III-IV-V
E
I-II-III-IV-V
Açıklama:
James Marcia, Erikson’un psikososyal gelişim kuramı üzerine önemli araştırmalar yapmış ve insanların kimlik kriziyle baş etmesinin belli başlı dört yolunu ta nımlamıştır. Bunlar:
a. Kimlik kazanımı
b. Moratoryum
c. Mevcut kimliği benimseme
d. Kimlik dağılması

Soru 17

Piaget'in ahlaki gelişim dönemleri aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

Seçenekler

A
Geleneksel dönem-Özerk dönem
B
Dışa bağımlı dönem-Özerk dönem
C
Geleneksel dönem-Dışa bağımlı dönem
D
Moratoryum-Özerk dönem
E
Moratoryum-Dışa bağımlı dönem
Açıklama:
Piaget (1896-1980), çeşitli yaş grubundaki çocuklarla çalışarak herhangi bir durumla karşı karşıya kaldıklarında gösterdikleri ahlaki davranışları araştırmış ve ahlaki gelişim dönemlerini; “dışa bağımlı dönem” ve “özerk dönem” olmak üzere iki farklı dönemde tanımlamıştır. Dışa bağımlı ahlaki dönemde; ahlaki kurallar, sorumluluklar ve yasalar bulunmakta ve diğer bireylere bağlılık sorgulanmamakta ve başkalarının kurallarına uyulmaktadır. Özerk dönemde ise; ahlaki standartlar karşılıklı çıkara hizmet etmekte ve bireyler için kurallar, sorumluluklar ve yasalar; arkasındaki amacın değerlendirilmesi ile daha açık bir hâle gelmektedir.

Soru 18

Aşağıdakilerden hangileri ergenlik döneminde yaşanan duygusal özelliklerdendir?
I-Sürekli Hayal Kurma
II-Yalnız Kalma İsteği
III-Duygulardaki İstikrarsızlık

Seçenekler

A
I-II
B
I-II-III
C
I-III
D
II-III
E
Yalnız III
Açıklama:
Ergenlik Döneminde Yaşanan Duygusal Özellikler:
Duyguların Yoğunluğunda Artış
Duygulardaki İstikrarsızlık
Karşı Cinse İlgi
Sürekli Hayal Kurma
Yalnız Kalma İsteği
Ders Çalışmaya Karşı İsteksizlik

Soru 19

Aşağıdakilerden hangileri ergenlik döneminde yaşanan sorunlardan dışa yönelim bozukluklarındandır?
I-evden kaçma
II-sigara, alkol kullanımı
III-kaygı
IV-depresyon

Seçenekler

A
I-II
B
III-IV
C
Yalnız I
D
I-II-III-IV
E
Yalnız III
Açıklama:
Bu dönemde yaşanan sorunlar üç başlık altında incelenebilir. Bunlar:
1. Maddenin kötüye kullanımı,
2. İçe yönelim bozuklukları,
3. Dışa yönelim bozukluklarıdır.
Madde kullanımı sigara, alkol ve uyuşturucu türevi madde kullanımını ifade eder. İçe
yönelim bozukluklarında ergenin problemi içe, yani kendisine yönelmiştir (kaygı, depresyon,fobi gibi). Dışa yönelim bozukluklarında ise problemleri dışa yönelmiştir ve davranış sorunları olarak kendini gösterir örneğin suça yönelme, evden kaçma gibi.

Soru 20

Çete davranışlarında görülen çalma, kavga etme gibi yetişkin kültürünün onaylamadığı davranışların sergilenmesini içeren suçluluk türü nedir?

Seçenekler

A
Sosyal genç suçluluğu
B
Bireysel genç suçluluğu
C
Toplu genç suçluluğu
D
İkinci düzey suçluluk
E
Dördüncü düzey suçluluk
Açıklama:
Ergenlik döneminde suça sürüklenme iki şekilde ele alınmaktadır.
1. Sosyal genç suçluluğu
2. Bireysel genç suçluluğu
Sosyal genç suçluluğu çete davranışlarında görülen çalma, kavga etme gibi yetişkin
kültürünün onaylamadığı davranışların sergilenmesini içerir

Soru 21

Bireyin cinsel olgunluğa eriştiği ve üreme yeteneği kazandığı dönem hangi sözcük ile adlandırılır?

Seçenekler

A
Ergenlik
B
Büluğ Çağı
C
Son Çocukluk
D
Yetişkinlik
E
Olgunlaşma
Açıklama:
Ergenlik dönemi, büluğ çağından farklı düşünülmelidir. Ergenlik insan ömrü içindeki genel bir zamanı ifade ederken, büluğ çağı bireylerin cinsel olarak olgunlaştıkları ve üreme yeteneği kazandıkları zaman dilimini anlatmak için kullanılır.

Soru 22

Ergenlik döneminde fiziksel gelişim ile ilgili aşağıda verilen seçeneklerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Büyüme ve gelişme ergenlik dönemi sonuna kadar devam eder.
B
Büyümenin yönü baştan ayaklara doğrudur.
C
Ergenlikte el ve ayaklarla, kol ve bacaklar önce büyür.
D
Büyüme ve gelişmenin hızı ve miktarı ile zamanı tüm ergenler için aynıdır.
E
Büyüme ve gelişmede kalıtım, hormonlar ve beslenme etkilidir.
Açıklama:
Büyüme ve gelişmenin hızı ve miktarı ile zamanı bireysel farklılık gösterir. Bazıları daha çabuk büyüyerek ergenliğe akranlarından önce girerken, bazıları daha geç girebilirler.

Soru 23

Büluğ Çağı ile ilgili verilen aşağıdaki seçeneklerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Bu yaşlarda kız ve erkek çocuklarda iştah artışı görülür.
B
Kızlar için 13, erkekler için 15’li yaşlar büluğ öncesi bedensel farklılaşmaların başladığı yaşlardır.
C
Büluğa girdikten sonraki ilk iki ile dört yıl sonra ergen, yetişkinlikte ulaşacağı boyun %50’sine erişir.
D
Büluğda büyüme hızı yavaştır.
E
15’li yaşlardan sonra kızların boyu erkeklerden daha uzun ve ağırlıkları daha fazladır.
Açıklama:
Bu yaşlarda kız ve erkek çocuklarda iştah artışı görülür. Adeta vücut hızlı geçecek bir büyüme dönemine hazırlık yapmaktadır. İştah artışı büluğ öncesinde biraz kilo almaya yol açar.

Soru 24

Aşağıda verilen seçeneklerden hangisinde “Orta Ergenlik Dönemi” özelliklerine örnek verilmiştir?

Seçenekler

A
Erinlik (büluğ-puberte) bedensel gelişimin yaşandığı evredir.
B
Bu evrede boy uzaması, kilo artışı, iç organlarda gelişme ve fiziksel kapasite artışı görülür.
C
Kimlik gelişiminin tamamlandığı ve kimlik duygusunda bir bütünlüğe erişildiği aşamadır.
D
Meslek seçmek, karşı cinsle sevgiye dayalı ilişkiler kurmak bu dönemin özelliğidir.
E
Ergen daha çok ruhsal alandaki gelişimsel sorunları çözmekle meşguldür.
Açıklama:
A ve B seçeneklerinde Erken Ergenliğe; C ve D seçeneklerinde Geç Ergenliğe örnekler verilmiştir.

Soru 25

Kız çocuklarının erkek çocuklardan daha uzun, daha ağır ve daha güçlü oldukları Büluğ Dönem yaş grubu hangisidir?

Seçenekler

A
7-8
B
9-10
C
11-13
D
14-16
E
17-18
Açıklama:
Kızlar büluğ çağına erkek çocuklardan daha önce girdikleri için 11-13 yaş aralığında genellikle erkeklerden daha uzun, daha ağır ve daha güçlüdürler. Zamanla her iki cins de büluğ çağını tamamlayınca erkekler kızlardan daha iri olurlar.

Soru 26

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi; birincil cins özelliklerin gelişimine örnektir?

Seçenekler

A
Üreme organlarının büyümesi
B
Kızlarda regl görülmesi
C
Kasık bölgelerinde kıllanma
D
Göğüs ve kalçaların gelişimi
E
Kızlarda yumurtalıkların, erkeklerde testislerin gelişimi
Açıklama:
İlk 4 seçenekte “İkincil” cins özelliklerine örnekler verilmiştir. “Birincil” cins özellikleri ise cinsel organlarla ve üremeyle doğrudan ilgilidir. Bu kız çocuklarında döl yatağının (rahim), vajinanın ve yumurtalıkların gelişimini içerir. Erkek çocuklarda ise birincil cins karakteristikleri penisin büyümesini, prostat bezleri ile testislerin gelişimini içerir.

Soru 27

Ergenin, fiziksel görünümüne aşırı önem vermesi ve çevresindeki herkes tarafından izlendiğini düşünmesi Ergen Ben merkezciliğinde hangi terim ile ifade edilir?

Seçenekler

A
Kişisel Efsane
B
Hayali Seyirci
C
Omnipotent Düşünce
D
Hipotetik Düşünce
E
Tümdengelim
Açıklama:
Hayali Seyirci; ergenin, çevresindeki tüm insanların dikkatinin kendi üzerinde olduğuna ilişkin inancını tanımlamak için kullanılmaktadır. Gerçekte hayali seyirci, gerçekliğe ilişkin öznel ve nesnel bakışları ayırt edememekten kaynaklanmaktadır.

Soru 28

Kimlik arayışı içerisinde olan bir ergenin, karar veremeyip sürekli düşünmeyi ertelemesi, Marcia’nın hangi kimlik kategorisi ile ifade edilir?

Seçenekler

A
Kimlik Kazanımı
B
Mevcut Kimliği Benimseme
C
Kimlik Dağılması
D
Moratoryum
E
Kimlik Bunalımı
Açıklama:
Moratoryum kategorisi kimlik krizleri boyunca yoğun kaygı yaşayan ancak kişisel değerleri ya da bir kariyer seçimi konusunda bir karar almayan kişileri kapsar. Karar alma sorunundan kaçınmak yerine sürekli olarak bundan söz ederler. Onlar neye inanmaları ve ne yapmaları konusunda güçlü ve çatışan duygularla karakterize olur.

Soru 29

I. Duygularının yoğunluğunda artış vardır.
II. Karşı cinse ilgi duyar.
III. Sürekli hayal kurar.
IV. Grupla olma isteği vardır.
V. Ders çalışmaya karşı isteksizdir.
VI. Duyguları tutarlıdır.
Yukarıda ergenlik döneminde yaşanan “duygusal” özelliklere ve değişimlere örnek öncüller verilmiştir. Bu öncüllerden hangisi ya da hangileri hatalıdır?

Seçenekler

A
Yalnız IV
B
III-V
C
IV-VI
D
I-II-V
E
II-III-VI
Açıklama:
IV nolu öncül hatalıdır; ergenlikte her iki cins de yalnız kalmak ister. Ebeveynlerinin ve arkadaşlarının birlikte olma isteğine karşı gelip içe dönebilir. Yalnız kalıp kendisindeki değişiklikleri düşünüp, yeni durumuna alışmak ister. VI nolu öncül de hatalıdır. Duygularda ani iniş çıkışlar olduğu gibi istikrarsızlık da vardır. Ergen, aynı olaya farklı zamanlarda değişik tepkiler gösterebilir. Çabuk öfkelenir, çabuk sevinir, çabuk sinirlenir. Tepkiler önceden kestirilemez.

Soru 30

Aşağıdakilerden hangisi, ergenin fiziksel görünümüne önem vererek, zayıf kalmak için bilinçli şekilde yemek yememesi ile ortaya çıkan beslenme bozukluğudur?

Seçenekler

A
Anoreksiya Nervoza
B
Blumia Nervoza
C
Obezite
D
Binge Eating
E
Ednos
Açıklama:
Anoreksiya nervoza, genellikle 12-18 yaş aralarında başlayan ve şişmanlamaya karşı ağır korku yüzünden bilinçli olarak aşırı zayıf kalma çabasının görüldüğü bir bozukluktur. Hastalık genellikle ilk gençlik çağında başlar ve yıllarca sürer.

Soru 31

Ergenlikte büyümenin en hızlı olduğu duruma ne ad verilmektedir?

Seçenekler

A
Büyüme hızı doruğu
B
Büyüme atılımı
C
Ergen benmerkezciliği
D
Birincil büyüme
E
İkincil büyüme
Açıklama:
Ergenlikte büyümenin en hızlı olduğu duruma “Büyüme Hızı Doruğu (BHD)” adı verilmektedir.

Soru 32

Aşağıdakilerden hangisi ergenlik evrelerinden; Erinlik bedensel gelişimin yaşandığı, boy uzaması, kilo artışı, iç organlarda gelişmelerin olduğu ve bunlara bağlı olarak fiziksel kapasite artışının görüldüğü evredir?

Seçenekler

A
Orta ergenlik
B
Erken ergenlik
C
Geç ergenlik
D
Son ergenlik
E
İlk ergenlik
Açıklama:
Erinlik (büluğ-puberte) bedensel gelişimin yaşandığı evredir. Bu evrede boy uzaması, kilo artışı, iç organlarda gelişme ve bunlara bağlı fiziksel kapasite artışı görüldüğü evreye erken ergenlik evresi denilir.

Soru 33

I. Erkeklerde kıllanma
II. Erkeklerde prostat bezlerinin gelişimi
III. Kız çocuklarında rahmin gelişimi
IV. Kızlarda regl kanamaları
V. Erkeklerde ses değişikliği
Yukarıdakilerden hangileri büluğ çağının dışa vurumu olan ikincil cins özelliklerinden bazılarıdır?

Seçenekler

A
I, II ve III
B
II, IV ve V
C
I, IV ve V
D
III ve IV
E
II ve III
Açıklama:
İkincil cins özellikleri ise cinsleri birbirinden ayıran fakat üremede doğrudan bir rolü bulunmayan cinsiyete özgü bedensel özelliklerdir. Bu özellikler arasında üreme organlarının büyümesi, derideki değişiklikler (sivilceler),kızlarda regl (aybaşı) kanamaları, göğüs ve kalçaların gelişimi, erkeklerde kıllanma, kasların gelişimi, ses değişikliği görülür.

Soru 34

Döllenme gerçekleşmediği zaman döl yatağından aylık olarak kan ve ölü dokuların atılmasına ne ad verilir?

Seçenekler

A
Regl
B
Adrenarş
C
Büluğ
D
Pubarj
E
Telarj
Açıklama:
Döllenme gerçekleşmediği zaman döl yatağından aylık olarak kan ve ölü dokuların atılmasına regl denilir.

Soru 35

Erikson’un kuramına göre ergenlik dönemini kapsayan beşinci aşama aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Benlik bütünlüğüne karşı umutsuzluk
B
Üretkenliğe karşı durgunluk
C
Başarıya karşı aşağılık duygusu
D
Temel güvene karşı güvensizlik
E
Kimlik Kazanmaya Karşı Kimlik Karmaşası
Açıklama:
Erikson’un kuramına göre ergenlik dönemini kapsayan beşinci aşama “Kimlik Kazanmaya Karşı Kimlik Karmaşası”dır.

Soru 36

I. Benlik değeri
II. Moratoryum
III. Kimlik dağılması
IV. Mevcut kimliği benimseme
V. Benlik saygısı
Yukarıdakilerden hangileri James Marcia’ nın kimlik kategorilerindendir?

Seçenekler

A
I, II ve III
B
II,III ve IV
C
III, IV ve V
D
I, III ve V
E
II ve IV
Açıklama:
James Marcia, Erikson’un psikososyal gelişim kuramı üzerine önemli araştırmalar yapmış ve insanların kimlik kriziyle baş etmesinin belli başlı dört yolunu tanımlamıştır. Bunlar:
- Kimlik kazanımı
- Moratoryum
- Mevcut kimliği benimseme
- Kimlik dağılması

Soru 37

Kohlberg’in ortaya koyduğu evre teorisine göre “İyi Çocuk Yönelimi” ikinci düzeyin kaçıncı aşamasıdır?

Seçenekler

A
Aşama 5
B
Aşama 2
C
Aşama 4
D
Aşama 3
E
Aşama 1
Açıklama:
Aşama 3: İyi Çocuk Yönelimi (Kişilerarası Beklentiler, İlişkiler ve Kişilerarası Uyma): İkinci düzeyin üçüncü aşamasında iyi davranış başkalarını memnun eden, onlara yardımcı olan ya da onlar tarafından takdir edilen davranıştır. Yaygın davranış normlarına “uyma” ön plandadır. Davranış niyete göre değerlendirilir. “İyi niyetli” olmak önem kazanır. Ailenin veya kişi için önemli olan diğer insanların beklentisine uyma, “iyi olma” önem kazanır. Kendinin ve başkalarının gözünde iyi bir insan olma gereksinimi duyar. Başkalarına ilgi gösterir. Kuralları ve otoriteyi sürdürmeyi ister.

Soru 38

I. Yakın dostluklar kurması
II. Birey olabilme çabası
III. İçe yönelim bozuklukları
IV. Maddenin kötüye kullanımı
V. Dışa yönelim bozuklukları
Yukarıdakilerden hangileri ergenlik döneminde yaşanan sorunlardandır?

Seçenekler

A
I, II ve III
B
I, III ve V
C
II ve IV
D
II, III ve IV
E
III, IV ve V
Açıklama:
Ergenlik döneminde yaşanan sorunlar üç başlık altında incelenebilir:
- Maddenin kötüye kullanımı,
- İçe yönelim bozuklukları,
- Dışa yönelim bozukluklarıdır.

Soru 39

Genellikle yoğun yaşanan, olumlu ya da olumsuz duyguların organizmada durgun ve olağan durumunu bozmasına ne ad verilir?

Seçenekler

A
Öfke
B
Elem
C
Haz
D
Heyecan
E
Duyuş
Açıklama:
Genellikle yoğun yaşanan, olumlu ya da olumsuz duyguların organizmada durgun ve olağan durumunu bozmasına heyecan denir.

Soru 40

I. Duygulardaki istikrarsızlık
II. Sosyal genç suçluluğu
III. Sürekli hayal kurma
IV. Yeteneklerini açığa çıkartma çabası
V. Ders çalışmaya karşı isteksizlik
Yukarıdakilerden hangileri ergenlik döneminde yaşanan duygusal özelliklerdendir?

Seçenekler

A
I, II ve III
B
I, III ve V
C
III, IV ve V
D
II, III ve IV
E
II ve IV
Açıklama:
Ergenlik Döneminde Yaşanan Duygusal Özellikler:
- Duyguların Yoğunluğunda Artış: Ergenlikte duygu yoğunluğu artar. Kıskançlık, kızgınlık, mutluluk ve kaygılarını ifade ederken yoğunluk görülür. Ergenlikte artan coşku ve taşkınlıktan dolayı duygularını dışa vurma ihtiyacı hissederler.
- Duygulardaki İstikrarsızlık: Duygularda ani iniş-çıkışlar olduğu gibi istikrarsızlık da vardır. Ergen, aynı olaya farklı zamanlarda değişik tepkiler gösterebilir. Çabuk öfkelenir, çabuk sevinir, çabuk sinirlenir. Tepkiler önceden kestirilemez.
- Karşı Cinse İlgi: Her iki cinste de karşı tarafa beğenilme arzusu vardır. İlk zamanlar grupta bir arada olma isteği sonraları belli kişilere yönelir. Saf ve temiz duygular taşıyan gençlik aşkları bazen de karşı tarafa hissettirilmeden yaşanır.
- Sürekli Hayal Kurma: Ergen, hayal kurarak isteklerini kafasında canlandırır. Hayal konusu genellikle karşı cins olabildiği gibi üniversitede okuma, meslek sahibi olma, yuva kurma gibi gerçekleşmesini istediği şeylerde olabilir. Hayaller bazen öyle çok abartılır ki ergen, arkadaşlarını dinlerken derste ya da TV izlerken hayal kuruyor olabilir. Bu eylemin yoğun yaşanmasına psikolojide “gündüz rüyası” da denir.
- Yalnız Kalma İsteği: Ergenlikte her iki cins de yalnız kalmak ister. Ebeveynlerinin ve arkadaşlarının birlikte olma isteğine karşı gelip içe dönebilir. Yalnız kalıp kendisindeki değişiklikleri düşünüp, yeni durumuna alışmak ister.
- Ders Çalışmaya Karşı İsteksizlik: Çalışmaya karşı isteksizlik, evde sürekli sürtüşme ve kavgaya neden olur. Bu dönemde ergen daha çok arkadaşlarıyla birlikte olmak ister. Söz dinlememe, kurallara karşı gelme, bağırıp çağırma, vurup kırma, her şeyi boş verme, sorumsuzluk görülür.

Soru 41

Erken ergenlik evresi hangi yaşlarda görülür?

Seçenekler

A
10-12 yaş arası
B
10-14 yaş arası
C
12-16 yaş arası
D
14-16 yaş arası
E
12-14 yaş arası
Açıklama:
Erken Ergenlik (12-14 yas): Ergenlik (büluğ-puberte) bedensel gelişimin yaşandığı evredir. Bu evrede boy uzaması, kilo artısı, iç organlarda gelişme ve bunlara bağlı fiziksel kapasite artısı görülür.

Soru 42

Orta ergenlik evresi hangi yaşlarda görülür?

Seçenekler

A
15-17 yaş arası
B
13-15 yaş arası
C
12-14 yaş arası
D
12-16 yaş arası
E
16-17 yaş arası
Açıklama:
Orta Ergenlik (15-17 yas): Bu evrede bedensel gelişim büyük ölçüde tamamlanmıştır. Ergen daha çok ruhsal alandaki gelişimsel sorunları çözmekle meşguldür. Bu evrede arkadaş ilişkileri önem kazanır. Sosyal alanlarda kendini ortaya koyma, anne-babayla çatışma, ayrışma ve bireyleşme bu dönemin başlıca gelişimsel özelliklerindendir. Karsı cinsle ilişkiler artar ve cinsel kimlik gelişiminde ilerleme görülür.

Soru 43

Geç ergenlik evresi hangi yaşlarda görülür?

Seçenekler

A
16-18 yaş
B
15-17 yaş
C
18-19 yaş
D
18-21 yaş
E
18-20 yaş
Açıklama:
Geç Ergenlik (18-21 yas): Ergenliğin bu son evresi kimlik gelişiminin tamamlandığı ve kimlik duygusunda bir bütünlüğe erişildiği aşamadır. Meslek seçmek, yasam biçimini belirlemek, karşı cinsle sevgiye dayalı ilişkiler kurmak, felsefi, siyasi, dini görüşler geliştirmek, bir gruba ait olabilmek, kendine özgü bir değer sistemi edinmek kimliğin kazanılmasında rol oynayan etkenlerdendir.

Soru 44

Aile içi çatışmalar genellikle hangi yaşlar civarında en yüksek düzeye ulaşmaktadır?

Seçenekler

A
12-14 yaşlarında
B
13-15 yaşlarında
C
14-16 yaşlarında
D
16-18 yaşlarında
E
15-17 yaslarında
Açıklama:
Ergenlik döneminde ergenin en önemli doğal çevresi ailesidir. Ancak aile ile çatışmalarının en fazla olduğu dönem de ergenlik dönemidir. Aile içi çatışmalar genellikle 11 yaş civarında başlamakta ve 15-17 yaslarında en yüksek düzeye ulaşmakta, dönemin sonunda ergen çevresi ile tekrar iyi ilişkiler kurabilmektedir.

Soru 45

Aşağıdakilerden hangisi James Marcia’ nın insanların kimlik kriziyle baş etmesi konusunda öne sürdüğü yollardan biri değildir?

Seçenekler

A
Kimlik kazanımı
B
Moratoryum
C
Mevcut kimliği benimseme
D
Kimlik dağılması
E
Kimlik bunalımı
Açıklama:
Marcia’ya göre kimlik dağılması yasayan ergen ne kendine özgü kişisel yanıt bulma ihtiyacı duyar ne de her hangi bir görüşe güçlü bir şekilde bağlanır. Diğer uçta kimlik kazanan genç durur. Kimlik kazanan genç bir mücadele evresinden geçtiğinin farkındadır. Mesleki, politik ve dini konularda bir tür araştırma ve arayış çabası içindedir. Farklı alanlarda belli kararlara varıp bu mücadeleyi anlamlı bir şekilde sonuçlandırır. Moratoryum düzeyindeki gençler bir bunalım dönemindedir. Pek çok kişisel soruya cevap bulma çabası içinde olan bu gençler, arayışlarını çözüm getiremedikleri sorunlarla boğuşarak sürdürürler. Mevcut kimliği benimseyen genç ise herhangi bir mücadele ve bunalım evresinden geçmez. Bunun yerine başkalarının (örneğin anne-babasının) benimsetmeye çalıştığı güçlü değerler ile güçlü bağlar geliştirir. Anne-babasınca uygun olanın kendisi için de uygun olduğunu ifade eder.

Soru 46

Ahlak gelişimi ile ilgili geliştirilen kuramların arasında en bilinenler aşağıdakilerden hangilerine aittir?

Seçenekler

A
Piaget - Kohlberg
B
Freud- Erikson
C
Marcia-Erikson
D
Piaget-Marcia
E
Freud- Kohlberg
Açıklama:
Ahlak gelişimi ile ilgili geliştirilen kuramların arasında en bilinenleri Piaget ve Kohlberg’e ait olanlardır. Piaget (1896-1980), çeşitli yaş grubundaki çocuklarla çalışarak herhangi bir durumla karsı karsıya kaldıklarında gösterdikleri ahlaki davranışları araştırmış ve ahlaki gelişim dönemlerini “dışa bağımlı dönem” ve “özerk dönem” olmak üzere iki farklı dönemde tanımlamıştır. Kohlberg’in ahlak gelişimi alanına en önemli katkısı ahlak gelişimini Piaget’in bilişsel gelisim alanında ortaya koyduğu aşamalar üstüne kurmasıdır (Güngör, 2008). Kohlberg’de Piaget gibi kültürel sınırları aşan, doğal olan ve bilişsel temele dayanan ahlak gelişimi evreleri üzerinde durmuştur.

Soru 47

Aşağıdakilerden hangisi ergenlik çağındaki bireylerin orta ve lise döneminindeki davranış bozukluklarından değildir?

Seçenekler

A
Derslere girmeme
B
Okul kurallarına uymama
C
Derslere ilgi duyma
D
Okulda kavga çıkarma
E
Okula uyum sağlamada zorlanma
Açıklama:
Ergenin toplumsal uyum sürecinde yaşadığı zorluklar şiddetli, sürekli ve kişiliğini engelleyici ise bazı davranış bozuklukları görülebilir. Ergenlik çağı orta ve lise dönemini kapsadığı için davranış bozukluklarının çoğu (özellikle başlangıcı) okula uyum sorunları olarak görülür. Derslere girmeme, okul kurallarına uymama, okulda kavga çıkarma görülebilir.

Soru 48

Aşağıdakilerden hangisi ergenlik döneminde yaşanan duygusal özelliklerden değildir?

Seçenekler

A
Duygularını rahatlıkla kontrol edebilme
B
Duyguların yoğunluğunda artış
C
Duygulardaki istikrarsızlık
D
Karşı cinse ilgi
E
Sürekli hayal kurma
Açıklama:
Ergenliğin başlarındaki büyümenin hızlı oluşu, biyolojik-cinsel değişmeye eşlik eden hormonal salgılar büluğ döneminde ve onu izleyen yıllarda ergenin hem duygularında hem de davranış ve tutumlarında belirgin farklılıklar görülmesine neden olur. Büluğdan (erinlikten) başlayarak ergenin duygularının yoğunluğunda artma olur. Artan duygu ve coşku hâli duygularını dışa vurma ihtiyacı doğurur. Olumsuz duygular el, kol hareketleri, yüz ifadesi ve bağırma gibi sözlü ve sözsüz davranışlarla dışa vurulurken; coşku ve karsı cinse yönelik duygular şiir, öykü yazma, hatıra defteri tutma gibi eylemlerle kâğıda dökülür. Ergenin duygusal tepkileri düzenli değildir. Hem duygular hızla değişir hem de duygularında istikrarsızlık vardır. Aynı olaya kısa aralıklarla gösterdiği tepki farklı olabilir. Neşeli ve mutluyken kısa sürede tamamen farklılaşabilir. Ancak bireysel farklılıklar olduğu da unutulmamalıdır.

Soru 49

Aşağıdakilerden hangisi Ergenlik döneminde görülen sorunlardan değildir?

Seçenekler

A
Ruhsal
B
Duygusal
C
Sosyal
D
Cinsel
E
Ekonomik
Açıklama:
Ergenlik döneminde görülen sorunlar; ruhsal, duygusal, sosyal ve cinsel sorunlar olmak üzere dört grupta incelenebilir. Bu dört grupta toplanan sorunlar aslında iç içedir. Bu dönemde ergenin beden sağlığı kadar ruh sağlığı da yerindedir. His ve heyecan hayatı değerli olan ergenin bu durumundan yararlanarak kendini anlamasına ve güven kazanmasına yardım edilmelidir.

Soru 50

Aşağıdakilerden hangisi ergenin suça sürüklenmesine yol açan faktörler arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Anne-babanın benzer disiplin anlayışına sahip olmaları
B
Akran grubunda önde gelen üyelerin suçluluk davranışı sergilemeleri
C
Ailede kişi başına düşen gelirin azalması
D
Ailenin parçalanması
E
Evde kural ve disiplin yokluğu
Açıklama:
Ergenlikte yakın arkadaşların birbirleriyle etkileşimleri, akran grubunda önde gelen üyelerin suçluluk davranışı sergilemeleri diğer üyeleri de etkileyerek suça sürükleyici etki göstermektedir. Ailenin kalabalık olması, ailede kisi basına düşen gelirin azalması, ailenin parçalanması, anne babadan yoksun olma, ailede geçimsizlik ve gerginlik olması, evde kural ve disiplin yokluğu, anne-babanın farklı disiplin anlayışına sahip olmaları ergenin suça sürüklenmesindeki ailesel faktörler arasındadır.

Soru 51

Kızlar ve erkekler için büluğ öncesi bedensel farklılaşmanın başladığı yaşlar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kızlar için ortalama 10, erkekler için ortalama 12 yaş
B
Kızlar için ortalama 12, erkekler için ortalama 10 yaş
C
Kızlar için ortalama 11, erkekler için ortalama 12 yaş
D
Kızlar için ortalama 11, erkekler için ortalama 13 yaş
E
Kızlar için ortalama 12, erkekler için ortalama 13 yaş
Açıklama:
Kızlar için ortalama 10, erkekler için ortalama 12 yaş büluğ öncesi bedensel farklılaşmaların başladığı yaşlardır. Doğru cevap A'dır.

Soru 52

Büluğ (erinlik) çağının dışa vurumu birincil ve ikincil cins özelliklerin gelişimiyle görülür. Aşağıdakilerden hangisi cinsleri birbirinden ayıran fakat üremede doğrudan bir rolü bulunmayan cinsiyete özgü bedensel özellikler olan ikincil cins özelliklerinden bir değildir?

Seçenekler

A
Regl
B
Kılların büyümesi
C
Ses değişikliği
D
Yumurtalıkların gelişimi
E
Göğüslerin gelişimi
Açıklama:
Büluğ (erinlik) çağının dışa vurumu birincil ve ikincil cins özelliklerin gelişimiyle görülür. Birincil cins özellikleri cinsel organlarla ve üremeyle doğrudan ilgilidir. D şıkkında verilen "yumurtalıkların gelişimi" ifadesi birincil cins özelliklerini kapsamaktadır. İkincil cins özellikleri ise cinsleri birbirinden ayıran fakat üremede doğrudan bir rolü bulunmayan cinsiyete özgü bedensel özelliklerdir. Bunlar, regl, kılların büyümesi, ses değişikliği, göğüslerin gelişimidir. Doğru cevap D'dir.

Soru 53

Aşağıdakilerden hangisi soyut işlemler döneminin özelliklerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Bir konunun farklı yönlerini düşünerek onları ayrı ayrı sınayabilme
B
Gözlem yapma ve bunlardan ilkeler çıkarma
C
Soyut sözcükleri kullanma
D
Olayların arkasındaki nedenleri anlamaya çalışma
E
Bir problemin tek bir çözümünün olduğunu düşünme
Açıklama:
Ergen, bir konunun farklı yönlerini düşünerek onları ayrı ayrı sınayabilir. Buna göre A şıkkı soyut işlemler döneminin bir özelliğidir. Gözlemler yaparak bundan ilkeler çıkarmak, varsayımlarda bulunarak onları denemek ergen düşüncesinin temel özelliklerindendir. Buna göre B şıkkı da soyut işlemler döneminin bir özelliğidir. Ergenin soyut sözcükleri kullanma ve anlama becerisi gelişmiş, felsefe, din, siyaset ve ahlak gibi soyut konularda akıl yürütmeye başlamıştır. Buna göre C şıkkı da soyut işlemler döneminin bir özelliğidir. Olayların görünüşüne göre karar vermek yerine onların arkasındaki nedenleri anlamaya çalışır. Buna göre D şıkkı da soyut işlemler döneminin bir özelliğidir. Ergen düşüncesi daha esnektir. Bir problemin farklı çözümleri olabileceğini düşünür. Buna göre E şıkkında yer alan "bir problemin tek bir çözümünün olduğunu düşünme" soyut işlemler döneminin bir özelliği değildir. Doğru cevap E'dir.

Soru 54

Aşağıdakilerden hangisi kimlik krizleri boyunca yoğun kaygı yaşayan ancak kişisel değerleri ya da bir kariyer seçimi konusunda bir karar almayan kişileri kapsayan kategoridir?

Seçenekler

A
Kimlik kazanımı
B
Moratoryum
C
Mevcut kimliği benimseme
D
Kimlik dağılması
E
Kimlik bunalımı
Açıklama:
James Marcia, Erikson’un psikososyal gelişim kuramı üzerine önemli araştırmalar yapmış ve insanların kimlik kriziyle baş etmesinin belli başlı dört yolunu tanımlamıştır. Bunlar, kimlik kazanımı, moratoryum, mevcut kimliği benimseme ve kimlik dağımasıdır. Kimlik bunalımı ise, genel olarak ergenlik ve gençlik yıllarında değişik yoğunluklarda yaşanan kimlik oluşumu sancılarını ifade eder. Bunlardan moratoryum kategorisi, kimlik krizleri boyunca yoğun kaygı yaşayan ancak kişisel değerleri ya da bir kariyer seçimi konusunda bir karar almayan kişileri kapsar. Doğru cevap B'dir.

Soru 55

Çocuklar ergenliğe ulaştıklarında ebeveynler ile çatışma yaşayabilirler. Aşağıdakilerden hangisi olası çatışma alanları arasında yer almaz ?

Seçenekler

A
Giyim, arkadaş seçimi
B
Eğitim, gelecek planları
C
Madde kullanımı
D
Saç stilleri ve yeme alışkanlıkları
E
Ahlak kuralları
Açıklama:
Çocuklar ergenliğe ulaştıklarında ebeveynler ile çatışma yaşayabilirler. Olası çatışma alanları arasında giyim, arkadaş seçimi, eğitim, gelecek planları, madde kullanımı, saç stilleri ve yeme alışkanlıkları mevcuttur. Buna göre ahlak kuralları ergenlerin ebeyenler ile çatışma yaşadıkları alanlardan biri değildir. Doğru cevap E'dir.

Soru 56

Aşağıdakilerden hangisi Kohlberg’in kuramının 4. aşaması olan Kanun ve Düzen Eğilimi içinde yer alan eylemlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Doğru davranış görevini yapmak
B
Otoriteye saygı göstermek
C
Kural ve yasalara uymak
D
Yerleşmiş kural ve sosyal düzeni korumak
E
Yaygın davranış normlarına uymak
Açıklama:
Bu aşamada, önemli olan başkalarını memnun edecek davranışlarda bulunmak değil, yerleşmiş kurallar ve sosyal düzeni korumaktır. Doğru davranış görevini yapmak, otoriteye saygı göstermek, kural ve yasalara uymaktır. Kurulu düzen eleştirilmeden kabul edilir. Ahlaki eylemler toplumun bir bütün olarak daha geniş sosyal kümeleri tarafından tanımlanan eylemlerdir. Ergen onayladığı görevleri yerine getirmek ve aykırı durumlar dışında yasalara uymak durumundadır. Buna göre A, B, C ve D şıklarında verilen ifadeler bu aşamada yer alır. E şıkkında verilen ifade ise, "İyi çocuk yönelimi" olarak adlandırılan 3. aşamada yer alan bir eylemdir. Doğru cevap E'dir.

Soru 57

Aşağıdakilerden hangisi bir güdünün doyumu sağlandığında ya da bir amaca varıldığında yaşanan duygu olarak tanımlanır?

Seçenekler

A
Duyuş
B
Saldırganlık
C
Haz
D
Elem
E
Kıskançlık
Açıklama:
Yukarıda verilen tanım Duyuşsal gelişim özelliklerinden "Haz"ın tanımıdır.
Haz, bir güdünün doyumu sağlandığında ya da bir amaca varıldığında yaşanan duygudur. Haz, bireye mutluluk ve rahatlık verir. İhtiyaçların doyumundan kaynaklanan bu duygu insanı sevindiren duygular olarak tanımlanır. Doğru cevap C'dir.

Soru 58

Aşağıdakilerden hangisi ergenlik döneminde yaşanan duygusal özelliklerden biridir?

Seçenekler

A
Duyguların yoğunluğunda artış
B
Duygulardaki istikrarsızlık
C
Karşı cinse ilgi
D
Sürekli hayal kurma
E
Hepsi
Açıklama:
Ergenlik döneminde yaşanan duygusal özellikler; Duyguların yoğunluğunda artış, duygulardaki istikrarsızlık, karşı cinse ilgi, sürekli hayal kurma, yalnız kalma isteği, ders çalışmaya karşı ilgisizlik olarak sıralanabilir. Buna göre verilen şıklardan hepsi ergenlik döneminde yaşanan duygusal özelliklerdendir. Doğru cevap E'dir.

Soru 59

Aşağıdakilerden hangisi duygularda güvensizlik, karamsarlık ve çöküntünün oluşmasını, düşünce ve hareketlerdeki yavaşlamayı anlatan ruhsal bir rahatsızlık durumu tanımıdır?

Seçenekler

A
Depresyon
B
Öfke patlamaları
C
Yeme bozuklukları
D
Sigara, alkol ve madde Kullanım
E
Evden kaçma
Açıklama:
Depresyon, duygularda güvensizlik, karamsarlık ve çöküntünün oluşmasını, düşünce ve hareketlerdeki yavaşlamayı anlatan ruhsal bir rahatsızlık durumudur. Doğru cevap A'dır.

Soru 60

…………………………………bedensel gelişimin yaşandığı evredir. Bu evrede boy uzaması, kilo artışı, iç organlarda gelişme ve bunlara bağlı fiziksel kapasite artışı görülür.
Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi doğru şekilde tamamlar.

Seçenekler

A
Erinlik
B
Çocukluk
C
Gençlik
D
Hormonal değişim
E
Ergenlik
Açıklama:
Erinlik (Buluğ-puberte) bedensel gelişimin yaşandığı evredir. Bu evrede boy uzaması, kilo artışı, iç organlarda gelişme ve bunlara bağlı fiziksel kapasite artışı görülür.

Soru 61

Buluğ çağına ilk giriş aşağıdakilerden hangisi ile karakterize olur?

Seçenekler

A
Hızlı kilo artışı
B
Cinsel gelişme
C
Baştaki büyüme
D
Ani boy uzaması
E
Ses değişikliği
Açıklama:
Buluğ çağına ilk giriş ani boy uzamasıyla karakterize olmuştur.

Soru 62

Aşağıdakilerden hangisi birincil cins özellikler arasında yer alır?

Seçenekler

A
Göğüs ve kalçaların gelişimi
B
Yumurtalıkların gelişimi
C
Erkeklerde kıllanma
D
Kızlarda regl kanamaları
E
Ses değişikliği
Açıklama:
Birincil cins özellikleri cinsel organlarla ve üremeyle doğrudan ilgilidir. Bu kız çocuklarında döl yatağının, vajinanın ve yumurtalıkların gelişimini içerir. Erkek çocuklarında ise birincil cins karakteristikleri penisin büyümesini, prostat bezleri ile testislerin gelişimini içerir.

Soru 63

Bu kavram ergenin, sadece kendisinin bu evrede olduğunu hissetmesi nedeniyle kendi düşünce ve duygularını özel ve biricik olarak görmesi biçiminde açıklanmaktadır.
Yukarıda ifade edilen kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kişisel efsane
B
Hayali seyirci
C
Ergen benmerkezciliği
D
Soyut işlemleme
E
Rüya analizi
Açıklama:
Kişisel efsane, ergenin, sadece kendisinin bu evrede olduğunu hissetmesi nedeniyle kendi düşünce ve duygularını özel ve biricik olarak görmesi biçiminde açıklanmaktadır.

Soru 64

Aşağıdakilerden hangisi kimlik dağılması yaşayan kişilerin özelliklerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Ciddi bir karar ve yönelim yoksunluğunun acısını çekerler
B
Ne kişisel ideolojileri ne de kariyer seçimleri konusunda kesin kararlar alamaz
C
Kariyer ve değerler hakkındaki kararları kendilerininkinden çok ebeveynlerin değerleri ve idealleri üzerine temellenir
D
Düşük özgüven ve karar yoksunluğuyla karakterize olma eğilimindedir
E
Bir kimlik krizinden geçseler de bunu hiçbir zaman çözemezler
Açıklama:
Kimlik dağılması yaşayan insanlar, ciddi bir karar ve yönelim yoksunluğunun acısını çeker. Her ne kadar bir kimlik krizinden geçseler de bunu hiçbir zaman çözemezler. Onlar, ne kişisel ideolojileri ne de kariyer seçimleri konusunda kesin kararlar alamaz. Bu insanlar düşük özgüven ve karar yoksunluğuyla karakterize olma eğilimindedir.

Soru 65

Aşağıdakilerden hangisi ergenlikte görülen sorunlar arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Yeme bozuklukları
B
Alkolizm
C
Duygusal sorunlar
D
Davranışsal sorunlar
E
Çocuk suçları
Açıklama:
Ergenlik ve ergenliği takip eden yıllarda bazı sorunlar görülmeye devam edecektir. Bunlar arasında yeme bozuklukları, duygusal ve davranışsal sorunlar, suç ve çocuk suçları ve suç çeteleri sayılabilir.

Soru 66

Bu dönemde; ahlaki kurallar, sorumluluklar ve yasalar bulunmakta ve diğer bireylere bağlılık sorgulanmamakta ve başkalarının kurallarına uyulmaktadır.
Yukarıda açıklanan Piaget’in ahlaki gelişim dönemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Özerk dönem
B
Geleneksel düzey
C
Kanun ve düzen dönemi
D
İçe bağımlı ahlaki dönem
E
Dışa bağımlı ahlaki dönem
Açıklama:
Dışa bağımlı ahlaki dönemde; ahlaki kurallar sorumluluklar ve yasalar bulunmakta ve diğer bireylere bağlılık sorgulanmamakta ve başkalarının kurallarına uyulmaktadır.

Soru 67

Kohlberg’in Ahlaki gelişim kuramının ergenlik dönemini kapsayan düzeyi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
2.Düzey
B
1. Düzey
C
3.Düzey
D
4.Düzey
E
5.Düzey
Açıklama:
Kohlberg’in kuramının ergenlik dönemini kapsayan kısmı ikinci düzeydir.

Soru 68

Aşağıdakilerden hangisi Kohlberg’in kuramının 2. Düzeyi olan geleneksel düzey hakkında verilmiş doğru bir bilgi değildir?

Seçenekler

A
Bu düzey 10 ila 13 yaşları arasında meydana gelir
B
Başkalarını mutlu etmek ve toplumsal onay almak için güçlü bir istek vardır
C
Bireysel çıkarlar daha öndedir
D
İyi ilişkiler çok önemli hale gelir
E
Üst düzey otoritelere genellikle saygı gösterilir
Açıklama:
Geleneksel düzey 10 ila 13 yaşları arasında meydana gelir. Başkalarını mutlu etmek ve toplumsal onay almak için güçlü bir istek vardır. Her ne kadar ahlaki standartlar içselleştirilmeye başlamış olsa da onlar hala kişisel olarak karar verilenlerden çok başkalarının dikte ettirdikleri üzerine temellenir. İkinci düzeyin içindeki 3. Aşama başkalarının onayını kazanmaya odaklanır. İyi ilişkiler çok önemli hale gelir. Üst düzey otoritelere genellikle saygı gösterilir.

Soru 69

……………, genellikle yoğun yaşanan, olumlu ya da olumsuz duyguların organizmada durgun ve olağan durumunu bozması olarak tanımlanır.
Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi doğru biçimde tamamlar?

Seçenekler

A
Heyecan
B
Haz
C
Duyuş
D
Elem
E
Öfke
Açıklama:
Heyecan, genellikle yoğun yaşanan, olumlu ya da olumsuz duyguların organizmada durgun ve olağan durumunu bozması olarak tanımlanır.

Ünite 6

Soru 1

Arnett e göre ciddi değişimlerin yoğun yaşandığı, aynı zamanda evlilik, iş ve eğitim konularında sıkıntı yaşandığı gençlik dönemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kimlik arayışı
B
Kararsızlık
C
Kararsız duygular
D
Öze dönüklük
E
Olasılıklar Dönemi
Açıklama:
Gençlik döneminde bireylerin gelişim özellikleriyle ilgili farklı görüşler de mevcuttur.
Arnett bu dönemi ifade eden beş özellikten bahsetmektedir. Bunlar; Kimlik Arayışı, Kimlik Arayışı,Öze Dönüklük,Kararsız Duygular ve Bireylerin Yaşamlarını Değiştirme Fırsatını Yakalayabildikleri Olasılıklar Dönemidir. Kararsızlık: Gençlik dönemi ciddi değişimlerin yoğun yaşandığı bir dönemdir. Bu dönemde aynı zamanda evlilik, iş ve eğitim konularında sık kararsızlıklar gözlemlenir. Bu nedenle doğru cevap B seçeneğidir.

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi obeziteye yol açan nedenlerden sayılamaz?

Seçenekler

A
Leptin hormonu
B
Genetik
C
Metabolizma hızı
D
Fiziksel etkinlikler
E
Çevresel faktörler
Açıklama:
Obezite sorununa genetik,leptin hormonu, metabolizma hızı ve çevresel faktörler neden olmaktadır. Bol miktarda yiyeceğe ulaşım (özellikle yağ oranı yüksek), minimum enerji tüketimi gerektiren araç-gereç kullanımı ve azalan fiziksel etkinlikler obezitede rol oynamaktadır. Obezite olgusunda
sosyo-kültürel faktörler de etkili olmaktadır. Dar gelirli kesimdeki kadınlarda yüksek gelir
kesimindeki kadınlara oranla daha fazla obezite görülmektedir. D seçeneğinde verilen fiziksel etkinlikler obeziteye yol açmaz tam tersine fiziksel etkinliklerin azalması obeziteye yol açtığı için doğru cevap D seçeneğidir.

Soru 3

Genç yetişkinin daha pragmatik (faydacı) olduğunu ileri süren düşünür aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Gisele Lobouvie
B
William Perry
C
Piaget
D
Arnett
E
Warner Schaie
Açıklama:
Gisele Lobouvie genç yetişkinin daha pragmatik (faydacı) olduğunu ileri sürer. Ona
göre genç yetişkin kararlı olmada, özelleştirerek düşünmede ve enerjiyi kanalize etmede
daha yetkindir. Karmaşık iş ve sosyal problemlerin çözümünde ergene göre daha başarılı-
dır. Gençler ergen gibi ideal mantığı değil pragmatik (faydacı) mantığı kullanır. Mantıklı ve
pragmatik düşünceyi uyum içinde bir arada kullanır. Bu nedenle doğru cevap A seçeneğidir.

Soru 4

Warner Schaie genç yetişkinin yeni bilgiler kazanma yetkinliğini kaç evrede ele alır?

Seçenekler

A
İki
B
Üç
C
Dört
D
Beş
E
Altı
Açıklama:
Warner Schaie genç yetişkinin yeni bilgiler kazanma yetkinliğini 4 evrede ele alır.1.Kazanma Evresi 2. Sorumluluk Evresi 3. Yönetici Evresi 4. Yeniden uyum Sağlama Evresi. Doğru cevap C seçeneğidir.

Soru 5

İlişkilerde hissedilen reddedilme korkusundan ve aşırı duyarlılıktan kaynaklanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Bağımlılık
B
Bağlanma
C
Bağlanma kaygısı
D
Kaçınma
E
Bastırma
Açıklama:
Bağlanma kaygısı ilişkilerde
hissedilen reddedilme korkusundan ve aşırı duyarlılıktan kaynaklanmaktadır.
Kaçınma ise başkalarına yakınlıktan, bağımlı olmaktan ya da başkalarının yakın olmasından
hissedilen rahatsızlıktır. Bu nedenle doğru cevap C seçeneğidir.

Soru 6

Levinson’a göre genç yetişkinler hangi yaşta belirli bir düzeyde duygusal, fiziksel ve
tutumlarıyla ilgili olarak bağımsızlık kazanmış olurlar?

Seçenekler

A
18
B
19
C
22
D
25
E
28
Açıklama:
Levinson’a göre genç yetişkinler 22 yaşında belirli bir düzeyde duygusal, fiziksel ve
tutumlarıyla ilgili olarak bağımsızlık kazanmış olurlar. İlişkilerin merkezi olunan genç
yetişkinlik döneminde birey, 22-28 yaşları arasında yetişkinler dünyasına giriş aşamasına gelmiştir. Doğru cevap C seçeneğidir.

Soru 7

Aşağıdakilerden hangisi boşanma sonrasında bireylerin hayatlarında yer alan değişim biçimlerinden değildir?

Seçenekler

A
Güçleneneler
B
Yeterince iyiler
C
Arayış içindekiler
D
Özgürlükçüler
E
Başarısızlar
Açıklama:
Boşanmış yetişkinler romantik ilişkilerinde birilerine güvenmekte zorlanmaktadırlar.
Boşanma sonrasında bireylerin hayatlarında bazı değişimler görülmektedir. Bu değişim
biçimlerinden bazıları şunlardır.Güçlenenler,Yeterince İyiler,Arayış İçindekiler,Özgürlükçüler,Başarılı Yalnızlar,Mağluplar. Bunların içinde Başarısızlar yer almaz bu nedenle doğru cevap E seçeneğidir.

Soru 8

Levinson'a göre gençlerin ilk kez işe başladıklarında beklenmedik
durum ve problemlerle karşılaşabildiği döneme ne ad verilir?

Seçenekler

A
30 yaş geçişi
B
Uyum
C
Deneme evresi
D
Gerçekçi evre
E
Pekiştirme
Açıklama:
Gençler ilk kez işe başladıklarında beklenmedik
durum ve problemlerle karşılaşabilirler. Bu geçiş döneminde genç yeni rolüne uyum
sağlamaya çalışır. Levinson bu dönemi “30 yaş geçişi” olarak adlandırır. Diğer seçeneklerde verilenler meslek seçiminin evreleri ile alakalı olduğu için doğru cevap A seçeneğidir.

Soru 9

Meslek seçimi ve gelişimi süreçleriyle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlış bir bilgisidir?

Seçenekler

A
Fantezi evresi yaklaşık 11 yaşına kadar yaşanır.
B
11-17 yaş arası deneme evresidir.
C
Tamamlama evresine iş yaşamı başlar.
D
Sabit ve tutarlı evre 35 yaş sonrasını kapsar.
E
Pekiştirme aşamasında kariyerde yükselme görülür.
Açıklama:
Meslek seçimi ve gelişimi karmaşık bir süreçtir.Çocukluktan itibaren devam eden bir süreci içerir.
Bu süreçte yer alan evreler şunlardır.Fantezi Evresi: Çocuk yaklaşık 11 yaşına kadar fantezi evresini yaşar. Deneme Evresi: 11-17 yaş arası deneme evresi yaşanır.Gerçekçi Evre (17-23 yaş).Tamamlama Evresi (21-24 yaş): Eğitim tamamlanır, iş yaşamı başlar.Pekiştirme (35 yaş ve sonrası): Kariyerde yükselme aşamasına gelir Sabit ve Tutarlı (25-35 Yaş) arasıdır. Yanlış olarak verilen cevap D seçeneğidir.

Soru 10

Kırk santimetreden 120 santimetreye kadar uzanan kamuya açık alanlarda insanlar arasında bırakılan mesafe aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Mahrem alan
B
Kişisel alan
C
Toplumsal alan
D
Genel alan
E
Sosyal alan
Açıklama:
Mahrem Alan: Bu alan cilt yüzeyinden başlar, 30-40 santim uzağa kadar devam eder. Kişisel Alan: Kişisel alan kırk santimetreden 120 santimetreye kadar uzanır. Bu, kamuya açık alanlarda insanlar arasında bırakılan mesafedir.Toplumsal Alan: Toplumsal alan yaklaşık olarak 120 santimetreden 3,5 metreye dek uzanır.Genel Alan: 3,5 metreden daha uzun mesafeye uzanır. Sosyal alan bunların arasında yer almaz.Tanımı verilen B seçeneği Kişisel Alandır.

Soru 11

Literatürde, gençlik dönemi, son zamanlarda hangi gelişim döneminin bir parçası olarak görülmektedir?

Seçenekler

A
Bebeklik
B
Çocukluk
C
Ergenlik
D
Yetişkinlik
E
Yaşlılık
Açıklama:
İnsan gelişimi bazı bölümlere ayrılarak incelenmektedir. Bu dönemlerde bazı gelişim özellikleri öne çıkmaktadır. Bu dönemler; sırasıyla bebeklik, çocukluk, ergenlik, gençlik, yetişkinlik ve yaşlılık dönemleri olarak ayrılmaktadır. Gençlik dönemi güncel literatürde yetişkinlik döneminin bir parçası olarak görülmekte ve “genç yetişkinlik” olarak da bahsedilmektedir.

Soru 12

I. Bedensel, zihinsel, ruhsal ve duygusal olgunluğa erişmiş olmak
II. Bir mesleğe hazırlanma ve öğrenimini tamamlamak
III. Çalışma hayatına atılmak, bir işe girmek, bu işte ilerlemek ve kariyer yapmak
IV. Ekonomik ve kişisel özgürlüğünü kazanmak
V. Eş seçmek, bir aile kurmak
VI. Çocuk sahibi olmak ve çocuklarını yetiştirmek
VII. Toplumun onayladığı bir sosyal gruba girmek
VIII. Yakın dostluklar kurmak
IX. Evin yönetimine katılmak ve sorumluluklar üstlenebilmek
X. Toplumsal sorumluluklarını yerine getirmek
Aşağıdakilerden hangileri bir yetişkinin karşılaştığı gelişim ödevlerindendir?

Seçenekler

A
Hepsi
B
I hariç hepsi
C
V, VI hariç hepsi
D
II, III, IV hariç hepsi
E
VII ve X hariç hepsi
Açıklama:
Tüm maddeler gençlik döneminin de dahil olduğu yetişkinlik döneminde bireyin karşılaştığı gelişim ödevlerini ifade etmektedir.

Soru 13

I. Kararsızlık
II. Öze Dönüklük
III. Kararsız Duygular
IV. Bireylerin Yaşamlarını Değiştirme Fırsatını Yakalayabildikleri Olasılıklar
Aşağıdakilerden hangileri Arnett’e göre gençlik dönemini ifade eden özelliklerdir?

Seçenekler

A
I, II ve III
B
II, III ve IV
C
I, II ve IV
D
II, III ve IV
E
Hepsi
Açıklama:
Arnett, gençlik dönemini ifade eden beş özellik belirler.
- Kimlik Arayışı: Birçok birey için yetişkinliğe geçiş kimlik örüntüsünde temel değişimlerin sergilendiği bir dönemdir.
- Kararsızlık: Gençlik dönemi ciddi değişimlerin yoğun yaşandığı bir dönemdir. Bu dönemde aynı zamanda evlilik, iş ve eğitim konularında sık kararsızlıklar gözlemlenir.
- Öze Dönüklük: Yetişkinliğe geçiş sürecinde bireyler başkalarına karşı görev ve sorumluklarını göz ardı edebilmekte ve yaşamlarına sekil vermede bağımsız olmayı tercih etmektedirler.
- Kararsız Duygular: Genç yetişkinlik sürecinde birçok birey kendisini ne ergen ne de tam bir yetişkin olarak hissetmektedir.
- Bireylerin Yaşamlarını Değiştirme Fırsatını Yakalayabildikleri Olasılıklar Dönemi: Gençlik döneminde iki türlü olasılık söz konusudur.
(1) Birçok genç yetişkin gelecekleri hakkında olumlu düşünmektedir, (2) bir önceki dönemde zorlanan genç yetişkinler içinde bulundukları dönemde yaşamlarını olumlu yönde geliştirebilecekleri olanaklar yakalamaktadır.

Soru 14

- Evli olmak,
- Askerliğini yapmış olmak,
- Ekonomik bağımsızlığını kazanmış olmak,
- Sünnet olmuş olmak
- Ebeveynden ayrı yaşamak,
- Üniversiteden mezun olmak
- Seçimde oy kullanmak
Bir bireyin yetişkin olgunluğuna erişip erişmediğini belirleyen ölçütlerin toplumların sosyal ve kültürel yapılarına göre değişiklik göstermesi bağlamında; aşağıdakilerden hangileri, Türkiye’de, başkaları tarafından “yetişkin bir kişi” olarak değerlendirilmeyi sağlayan ölçütlerdir?

Seçenekler

A
I hariç hepsi
B
II ve III hariç hepsi
C
IV hariç hepsi
D
V ve VI hariç hepsi
E
VII hariç hepsi
Açıklama:
Evli olmak, askerliğini yapmış olmak, ekonomik bağımsızlığını kazanmış olmak, ebeveynden ayrı yaşamak, bir iş veya meslek sahibi olmak, üniversiteden mezun olmak veya seçimde oy kullanmak Kulaksızoğlu’na göre Türkiye’de, başkaları tarafından “yetişkin bir kişi” olarak değerlendirilmeyi sağlayan ölçütlerdir. Toplumumuzda, “sünnet edilme” çocukluk döneminde gerçekleştirilmektedir ve yetişkinliğin değil daha çok dini inancın bir ölçütü olarak görülmektedir.

Soru 15

Erikson’a göre, genç yetişkinlik dönemi olan 6. gelişim aşamasında aşağıdaki hangi özellik çifti belirgindir?

Seçenekler

A
Girişimciliğe Karşı Yalıtılmışlık
B
Yalıtılmışlığa Karsı Yakınlık
C
Yakınlığa Karşı Nefret
D
Nefrete Karşı Adalet
E
Adalete Karşı Bağımsızlık
Açıklama:
Erikson’a göre bu dönem yalıtılmışlığa karşı yakınlık dönemidir.

Soru 16

Levinson’a göre insanların yaşam yapılarını oluşturan dönemler hangi şıkta doğru yaş aralığıyla verilmiştir?

Seçenekler

A
Ön Yetişkinlik (doğumdan 18 yaşa kadar)
B
Erken Yetişkinlik (17 ila 35 yaş arası)
C
Orta Yetişkinlik (40 ila 65 yaş arası)
D
Geç Yetişkinlik (40 yaş ve ötesi)
E
Geç Yetişkinlik (80 yaş ve ötesi)
Açıklama:
Levinson insanların yaşam yapılarının, birbiriyle çakışan, (her birinin uzunluğu 20 ila 30 yıl arasında değişen) dört dönemde biçimlendiğini ileri sürer: 1. Ön Yetişkinlik (doğumdan 22 yasa kadar): Doğumdan ergenliğin sonuna kadarki oluşum dönemi. 2. Erken Yetişkinlik (17 ila 45 yas arası): Levinson’a göre 17 ve 33 yasları arasındaki bireyler ergenliğin ötesine geçerek, zorunlu bir yasam yapısı oluşturma çabası içine girmektedir. Bu bireyler yetişkinliğe geçiş aşamasında ask ve is alanında birçok olanaklar keşfederek bir yasam yapısı kurma çabasındadır. Bu süreçte de önemli bir değişim ve istikrarsızlık yaşanmaktadır. İnsanların yaşamlarını önemli ölçüde etkileyecek seçimler yaptıkları ve insanların en büyük enerjiyi sergileyecekleri ve birçok şeyi tecrübe edecekleri dönemdir. 3. Orta Yetişkinlik (40 ila 65 yas arası): insanların biyolojik kapasitelerinin azalma ama toplumsal sorumluluklarının artma eğiliminde olduğu dönemdir. 4. Geç Yetişkinlik (60 yas ve ötesi): Yasamın son dönemidir.

Soru 17

I. Birinci Evre (16-22 Yaş): Bireyin anne-babasından ayrıldığı görülür. Ayrıca kişi kimliğini güçlendirir.
II. İkinci Evre (22-28 Yaş): Birey kendi kurduğu ailesine bağlanır ve ailesi için kendi amaçlarından fedakârlık yapar.
III. Üçüncü Evre (28-34 Yaş): Bu evre bir geçiş evresidir. Birey amaçlarını, evliliğini yeniden gözden geçirir; değerlendirir.
Gould’un dönüşüm kuramında göre gençlik dönemini içine alan bu evreler doğru olarak açıklanmıştır?

Seçenekler

A
Yalnızca I
B
I ve II
C
II ve III
D
I ve III
E
Hepsi
Açıklama:
Gould’un dönüşüm kuramında genç yetişkinlikle ilgili dört evreden bahsedilir. Bu evrelerde bireyin sosyal yapısında bazı dönüşümler baslar, birey özerklik kazanır ve amaçlarını gerçekleştirmeye baslar. Artık kendi ayaklarının üstünde durması gerektiğini bilir. Gençlik dönemini içine alan bu evreler: Birinci Evre (16-22 Yaş): Bireyin anne-babasından ayrıldığı görülür. Ayrıca kişi kimliğini güçlendirir. İkinci Evre (22-28 Yaş): Bireye özerklik yerleşir ve birey amaçlarını gerçekleştirmeye baslar. Üçüncü Evre (28-34 Yaş): Bu evre bir geçiş evresidir. Birey amaçlarını, evliliğini yeniden gözden geçirir; değerlendirir.

Soru 18

Şıklardan hangisi sözsüz iletişimin kendi içinde ele alındığı gruplardan birisi değildir?

Seçenekler

A
Resim ve müzik
B
Yüz ve beden
C
Bedensel temas
D
Mekân kullanımı
E
Araç kullanımı
Açıklama:
Sözsüz iletişim, yüz ve beden, bedensel temas, mekan kullanımı, araç kullanımı grupları içinde ele alınır. Resim ve müzik, bu gruplardan birisi olmadığı gibi sözsüz olmaları veya bir iletişim aracı olmaları zorunlu değildir.

Soru 19

Sözsüz (sözel olmayan) iletişimin incelendiği bir grup olarak mekân kullanımı bağlamında, iletişim sırasında arya 3,5 metreden daha fazla bir mesafe bırakmak hangi durumda daha uygundur?

Seçenekler

A
Aşk ve şefkat gösterme
B
Arkadaş görüşmesi
C
İş görüşmeleri
D
Amirin memur ile görüşmesi
E
Politikacının halk ile iletişimi
Açıklama:
3,5 metreden 7,5 metreye uzanan mesafeler “genel alan” olarak isimlendirilir ve iletişimin zorlaşmadığı en uzak alanı tanımlar. Öğretmenlerin ve halka hitap edenlerin dinleyicileriyle aralarına 3,5 ile 5,5 metre arasında bir mesafe bırakması uygun görülür. Daha yakın türlerden olan arkadaşlık, iş ilişkisi gibi ilişki türleri için bu mesafe çok fazladır.

Soru 20

Ergenlikten sonra yetişkinliğe geçiş dönemine ne ad verilir?

Seçenekler

A
Ergenlik
B
Çocukluk
C
Gençlik
D
Bebeklik
E
Yaşlılık
Açıklama:
İnsanlar yaşamlar boyunca gelişmeye devam ederler. Her bir gelişim dönemi belirli yaş aralığında belirli gelişim özelliklerinin öne çıkmasını ifade eder. Gençlik dönemi, ergenlikten sonra yetişkinliğe geçiş dönemidir.

Soru 21

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi bir gencin yetişkin olarak kabul edilmesini öngören şartlardan birisi değildir?

Seçenekler

A
Çok erken yaşta anne baba olması
B
Yetişkin sorumluluklarını taşıması
C
Zekası
D
Yaşına ait rolleri yerine getirmesi
E
Çevresindeki bireyler
Açıklama:
Bir gencin yetişkin olarak kabul edilmesi, yetişkin sorumlulukları taşımasına, yaşına ait sorumlulukları yerine getirmesine, zekasına ve çevresindeki bireylere bağlıdır. İlk seçenekteki çok erken yaşta anne baba olması, bireyin yetişkin olduğunu gösteren bir ibare değildir.

Soru 22

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi gelişim döneminde evrensel nitelik taşıyan ödevlerden biridir?

Seçenekler

A
Yakın dostluklar kurmak
B
Bir mesleğe hazırlanma ve öğrenimini tamamlama
C
Eş seçme ve bir aile kurma
D
Diş çıkarma
E
Evin yönetimine katılma ve sorumluluklar üstlenebilme
Açıklama:
Diş çıkarma, gelişim dönemindeki gelişim ödevlerinin evrensel nitelik taşıyan boyutuna girmekte olup, diğer seçeneklerdeki cevaplar ise toplumdan topluma ve kültürden kültüre değişiklikler gösterebilen durumlardır.

Soru 23

"Birçok bireyin yetişkinliğe geçiş kimlik örüntüsünde temel değişimlerin sergilendiği bir dönemdir." şeklinde tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kararsız duygular
B
Kimlik arayışı
C
Öze dönüklük
D
Kararsızlık
E
Olasılıklar dönemi
Açıklama:
Birçok bireyin yetişkinliğe geçiş kimlik örüntüsünde temel değişimlerin sergilendiği bir dönemdir tanımı, kimlik arayışı başlığını tanımlamaktadır.

Soru 24

Çene altında sarkmalar ve göbek oluşumu ilk olarak hangi dönemde görülür?

Seçenekler

A
18-20 yaş
B
18-30 yaş
C
25-30 yaş
D
35-40 yaş
E
18-25 yaş
Açıklama:
kas gücü,tepki zamanı, duyusal keskinlik ve kalp etkinliği, 25-30 yaş arasında en üst düzeyde iken otuzlu yılların ortasında zayıflamaya başlar ve gitgide gücü azalır. Çene altında sarkmalar ve göbek oluşumu ilk defa bu dönemde görülmeye başlar.

Soru 25

Obezite sorununa aşağıdaki seçeneklerden hangisi sebep olmamaktadır?

Seçenekler

A
Genetik
B
Leptin hormonu
C
Egzersiz
D
Metabolizma hızı
E
Çevresel faktörler
Açıklama:
Obezite sorununa genetik, leptin hormonu, metabolizma hızı ve çevresel faktörler neden olmaktadır. Bol miktarda yiyeceğe ulaşım (özellikle yağ oranı yüksek), minimum enerji tüketimi gerektiren araç-gereç kullanımı ve azalan fiziksel etkinlikler obezitede rol oynamaktadır. Obezite olgusunda sosyo-kültürel faktörler de etkili olmaktadır. Dar gelirli kesimdeki kadınlarda yüksek gelir kesimindeki kadınlara oranla daha fazla obezite görülmektedir.

Soru 26

Warner Schaie genç yetişkinin yeni bilgiler kazanma yetkinliğini kaç evrede ele almaktadır?

Seçenekler

A
5
B
7
C
3
D
4
E
2
Açıklama:
Warner Schaie genç yetişkinin yeni bilgiler kazanma yetkinliğini 4 evrede ele alır. Bunlar; kazanma evresi, sorumluluk evresi, yönetici evresi ve yeniden uyum sağlama evresidir.

Soru 27

Hangi dönemde akışkan zeka kristalize zekadan önde değildir?

Seçenekler

A
Yaşlılık dönemi
B
Çocukluk dönemi
C
Ergenlik dönemi
D
Bebeklik dönemi
E
Genç yetişkinlik dönemi
Açıklama:
Bireyin sözcük dağarcığı ve genel bilgi düzeyi gibi kapasiteleri birikimli zekânın göstergeleridir. Araştırmalar, akıcı zekânın ilk yetişkinlikten itibaren başlayarak yaşla birlikte yaşam boyunca azaldığını gösterir. Buna karşılık, birikimli zekânın azalmak yerine, yaşam boyunca genişlemeye devam ederek yaşla geliştiği görülür. Dolayısıyla genç yetişkinlikte akışkan zekâ, kristalize zekâdan öndedir.
Yaşlılarda ise bunun tersi olarak birikimli (kristalize) zekâ daha öndedir.

Soru 28

Yaşam Yapısı Kuramına göre insanların biyolojik kapasitelerinin azalma ama toplumsal sorumluluklarının artma eğiliminde olduğu dönem aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ön yetişkinlik
B
Erken yetişkinlik
C
Geç yetişkinlik
D
Ergenlik
E
Orta yetişkinlik
Açıklama:
Orta Yetişkinlik (40 ila 65 yaş arası): insanların biyolojik kapasitelerinin azalma
ama toplumsal sorumluluklarının artma eğiliminde olduğu dönemdir.

Soru 29

Bir mesleğe başlama ve emekliliğe kadar geçen süreye ne ad verilir?

Seçenekler

A
Uyum
B
Devamlılık
C
Mesleki döngü
D
Seçim ve başlama
E
Çalışma
Açıklama:
Bir mesleğe başlama ve emekliliğe kadar geçen süreye “mesleki döngü” adı verilir.

Soru 30

Erikson’un Kuramına göre altıncı aşama olarak bilinen genç yetişkinliği içeren dönem aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yalıtılmışlığa karşı yakınlık
B
Başarıya karşı aşağılık duygusu
C
Kimlik kazanımına karşı rol karmaşası
D
Benlik bütünlüğüne karşı umutsuzluk
E
Özerkliğe karşı kuşku ve utanç
Açıklama:
Erikson’un Kuramına göre altıncı aşama olarak bilinen genç yetişkinliği içeren dönem “Yalıtılmışlığa karşı yakınlık” tır.

Soru 31

Aşağıdakilerden hangisi Levinson’ın Yaşam Yapısı Kuramı’na göre ön yetişkinlik dönemini kapsayan yaş aralığıdır?

Seçenekler

A
0 ile 22 yaş
B
17 ile 45 yaş
C
18 ile 25 yaş
D
40 ile 65 yaş
E
60 yaş ve ötesi
Açıklama:
Levinson’ın Yaşam Yapısı Kuramı’na göre ön yetişkinlik dönemini kapsayan yaş aralığı doğumdan 22 yaşa kadar olan aralıktır.

Soru 32

I. Öze Dönüklük
II. Eş seçmesi
III. Çocuk sahibi olma
IV. Kararsızlık
V. Kimlik Arayışı
Yukarıdakilerden hangileri Arnett’e göre gençlik dönemini ifade eden özelliklerdendir?

Seçenekler

A
I, II ve III
B
II, IV ve V
C
I, IV ve V
D
III ve IV
E
II ve III
Açıklama:
Arnett’ e göre gençlik dönemini ifade eden özellikler:
- Kimlik Arayışı: Birçok birey için yetişkinliğe geçiş kimlik örüntüsünde temel deği- şimlerin sergilendiği bir dönemdir.
- Kararsızlık: Gençlik dönemi ciddi değişimlerin yoğun yaşandığı bir dönemdir. Bu dö- nemde aynı zamanda evlilik, iş ve eğitim konularında sık kararsızlıklar gözlemlenir.
- Öze Dönüklük: Yetişkinliğe geçiş sürecinde bireyler başkalarına karşı görev ve sorumluklarını göz ardı edebilmekte ve yaşamlarına şekil vermede bağımsız olmayı tercih etmektedirler.
- Kararsız Duygular: Genç yetişkinlik sürecinde birçok birey kendisini ne ergen ne de tam bir yetişkin olarak hissetmektedir.
- Bireylerin Yaşamlarını Değiştirme Fırsatını Yakalayabildikleri Olasılıklar Dönemi: Gençlik döneminde iki türlü olasılık söz konusudur. (1) Birçok genç yetişkin gelecekleri hakkında olumlu düşünmektedir, (2) bir önceki dönemde zorlanan genç yetişkinler içinde bulundukları dönemde yaşamlarını olumlu yönde geliştirebilecekleri olanaklar yakalamaktadır.

Soru 33

Üniversitede okumakta olan gençler sene kaybetmediklerinde 21 yaşlarında üniversiteyi bitirmiş veya bitirmek üzeredirler. Yüksek öğrenim göremeyen genç erkekler ise askerlik hizmetini yerine getirirler. Bu yaşlardan sonra üniversiteli gençler için askerliğini yapma, okul dışındaki gençler için iş bulma gibi görevler için zamana ihtiyaç vardır. Ek olarak lisansüstü eğitim, iş bulma ya da iş kurmadaki gecikmeler gencin hayata atılmasını, ekonomik bağımsızlığını kazanmasını, evliliğini ve yetişkin rolleri kazanmasını ertelemesine yol açmaktadır. Bu duruma ne ad verilir?

Seçenekler

A
Uzamış gençlik
B
Tam zamanlı gençlik
C
Liseli gençlik
D
Yetişkinlik
E
Orta yetişkinlik
Açıklama:
Üniversitede okumakta olan gençler sene kaybetmediklerinde 21 yaşlarında üniversiteyi bitirmiş veya bitirmek üzeredirler. Yüksek öğrenim göremeyen genç erkekler ise askerlik hizmetini yerine getirirler. Bu yaşlardan sonra üniversiteli gençler için askerliğini yapma, okul dışındaki gençler için iş bulma gibi görevler için zamana ihtiyaç vardır. Ek olarak lisansüstü eğitim, iş bulma ya da iş kurmadaki gecikmeler gencin hayata atılmasını, ekonomik bağımsızlığını kazanmasını, evliliğini ve yetişkin rolleri kazanmasını ertelemesine yol açmaktadır. Bu duruma uzamış gençlik denilir.

Soru 34

Gould’un Dönüşüm Kuramı’na göre bireye özerkliğin yerleştiği ve bireyin amaçlarını gerçekleştirmeye başladığı evre aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Dördüncü evre
B
Üçüncü evre
C
Birinci evre
D
Beşinci evre
E
İkinci evre
Açıklama:
Gould’un Dönüşüm Kuramı’na göre bireye özerkliğin yerleştiği ve bireyin amaçlarını gerçekleştirmeye başladığı evre 22-28 yaşları kapsayan ikinci evredir.

Soru 35

I. Huzur
II. Tutku
III. Yakınlık
IV. Bağlılık
V. Saygı
Yukarıdakilerden hangileri Sternberg’in kuramına göre mükemmel aşkın yakalanabilmesi için gereken boyutlardandır?

Seçenekler

A
I, II ve III
B
II,III ve IV
C
III, IV ve V
D
I, III ve V
E
II ve IV
Açıklama:
Sternberg’e göre aşk üç temel boyutu olan bir üçgen gibi düşünülmektedir. Bunlar: Tutku, yakınlık ve bağlılıktır.

Soru 36

Bir mesleğe başlama ve emekliliğe kadar geçen süreye ne ad verilir?

Seçenekler

A
Çalışma hayatı
B
İş yaşamı
C
Emekleme aşaması
D
Mesleki döngü
E
Gerçekçi evre
Açıklama:
Bir mesleğe başlama ve emekliliğe kadar geçen süreye “mesleki döngü” adı verilir.

Soru 37

I. Yeniden uyum sağlama evresi
II. Kazanma evresi
III. Deneme evresi
IV. Gerçekçi evre
V. Tamamlama evresi
Yukarıdakilerden hangileri çocukluktan itibaren devam eden meslek seçimi ve gelişiminde yer alan evrelerden bazılarıdır?

Seçenekler

A
I, II ve III
B
I, III ve V
C
II ve IV
D
II,III ve IV
E
III, IV ve V
Açıklama:
Meslek seçimi ve gelişimi karmaşık bir süreçtir. Fiziksel, psikolojik, sosyo-kültürel (kişilerarası ilişkiler) ve ekonomik özellikler meslek seçimini etkileyen faktörlerdendir. Meslek seçimi bir anda gerçekleşmez. Çocukluktan itibaren devam eden bir süreci içerir. Bu süreçte yer alan evreler şunlardır:
- Fantezi Evresi: Çocuk yaklaşık 11 yaşına kadar fantezi evresini yaşar. İstediği meslekler kendi ilgi ve becerisine dayalı değildir.
- Deneme Evresi: 11-17 yaş arası deneme evresi yaşanır. İlgilerine, becerilerine ve kapasitesine göre değerlendirme yapar ve amaçlarını belirler. Artık daha gerçek- çidir. Meslek seçiminde “birey içi ve “birey dışı” etkenler rol oynar. İlgi, değer ve yetenekler “birey içi” etkenler, çalışma koşulları, mesleğe hazırlanma süreci, gelir “birey dışı” etkenler arasında yer alır.
- Gerçekçi Evre (17-23 yaş): Genç bu dönemde meslek seçimi için gerekli bilgileri alarak hazırlanmaya başlar.
- Tamamlama Evresi (21-24 yaş): Eğitim tamamlanır, iş yaşamı başlar.
- Sabit ve Tutarlı (25-35 Yaş): Özgün ve uygun kariyere karar verilir.
- Pekiştirme (35 yaş ve sonrası): Kariyerde yükselme aşamasına gelir.

Soru 38

Aşağıdakilerden hangisi mesleki döngünün aşamalarından birisi değildir?

Seçenekler

A
Uyum
B
Seçim ve başlama
C
Devam
D
Heyecan
E
Emeklilik
Açıklama:
Bir mesleğe başlama ve emekliliğe kadar geçen süreye “mesleki döngü” adı verilir. Bunlar:
- Seçim ve başlama
- Uyum
- Devam
- Emeklilik aşamalarıdır.

Soru 39

I. Yüz ve beden
II. Dil
III. Mekân kullanımı
IV. Dil ve ötesi
V. Bedensel temas
Yukarıdakilerden hangileri sözsüz iletişimin kendi içindeki gruplarındandır?

Seçenekler

A
I, II ve III
B
I, III ve V
C
III, IV ve V
D
II,III ve IV
E
II ve IV
Açıklama:
Sözsüz iletişim kendi içinde dört grupta ele alınabilir. Bunlar:
- Yüz ve beden
- Bedensel temas
- Mekân kullanımı
- Araç kullanımı

Soru 40

Aşağıdakilerden hangisi yetişkinlik yıllarındaki gelişim dönemlerinde yetişkinlerin karşılaştıkları başlıca gelişim ödevlerinden değildir?

Seçenekler

A
Ekonomik ve kişisel özgürlüğünü kazanmaması
B
Eş seçmesi, bir aile kurması
C
Çocuk sahibi olma ve çocuklarını yetiştirmesi
D
Toplumun onayladığı bir sosyal gruba girmesi
E
Yakın dostluklar kurması
Açıklama:
Yetişkinlik yıllarındaki gelişim dönemlerinde yetişkinlerin karşılaştıkları başlıca gelişim ödevleri şu şekilde belirtilebilir:
Bedensel, zihinsel, ruhsal ve duygusal olgunluğa erişmiş olması
Bir mesleğe hazırlanma ve öğrenimini tamamlaması
Çalışma hayatına atılması, bir işe girmesi, bu işte ilerlemesi ve kariyer yapması
Ekonomik ve kişisel özgürlüğünü kazanması
Eş seçmesi, bir aile kurması
Çocuk sahibi olma ve çocuklarını yetiştirmesi
Toplumun onayladığı bir sosyal gruba girmesi
Yakın dostluklar kurması
Evin yönetimine katılma ve sorumluluklar üstlenebilmesi
Toplumsal sorumluluklarını yerine getirmesi beklenir.
Doğru yanıt A'dır.

Soru 41

Bireylerde kas gücü, tepki zamanı, duyusal keskinlik ve kalp etkinliğinin en üst düzeyde olduğu yaş aralığı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
25-30 yaş
B
20-25 yaş
C
18-20 yaş
D
30-35 yaş
E
15-18 yaş
Açıklama:
Gençlik (genç yetişkinlik) dönemi sağlık ve fiziksel performansın en üst seviyeye çıktığı dönemdir. Aynı zamanda fiziksel performansın gerilemeye başladığı dönemdir. Bundan sonra işitmede aşamalı bir azalma olur. Kişilere göre farklılık olsa da fiziki gerileme daha ilk yetişkinlik yıllarının sonlarında başlar. Azami kas gücüne 25 ve 30 yaşlar arasında erişilir ve genellikle bundan sonra aşamalı olarak fiziksel yeterlilikler gittikçe azalmaya başlar. Otuzdan sonra çoğunlukla bacak, kol ve sırt kaslarında güç azalması meydana gelir. Göz mercekleri gibi bedenin bazı kısımlarında yaşlanma sürecinin daha erken başladığı ifade edilir. Dolayısıyla fiziksel yeterliliklerdeki değişme veya yaşlanma, büyüme gibi yaşamın ilk yıllarından itibaren başlayan bir süreklilik göstermektedir. Örneğin, kas gücü, tepki zamanı, duyusal keskinlik ve kalp etkinliği, 25-30 yaş arasında en üst düzeyde iken otuzlu yılların ortasında zayıfamaya başlar ve gitgide gücü azalır.
Doğru yanıt A'dır.

Soru 42

Aşağıdakilerden hangileri Gisele Lobouvie göre genç yetişkinin özelliklerini tanımlar?
I.Daha pragmatik (faydacı) olmak
II.Kararlı olmamak
III.Özelleştirerek düşünmede daha yetkin olmak
IV.Enerjiyi kanalize etmede daha yetkin olmak
V.Mantıklı ve pragmatik düşünceyi uyum içinde bir arada kullanmak

Seçenekler

A
II-III-IV
B
II-II-V
C
II-IV-V
D
I-III-IV-V
E
II-III-IV-V
Açıklama:
Gisele Lobouvie genç yetişkinin daha pragmatik (faydacı) olduğunu ileri sürer. Ona göre genç yetişkin kararlı olmada, özelleştirerek düşünmede ve enerjiyi kanalize etmede daha yetkindir. Karmaşık iş ve sosyal problemlerin çözümünde ergene göre daha başarılıdır. Gençler ergen gibi ideal mantığı değil pragmatik (faydacı) mantığı kullanır. Mantıklı ve pragmatik düşünceyi uyum içinde bir arada kullanır. Doğru yanıt D'dir.

Soru 43

Warner Schaie göre hangisi genç yetişkinin yeni bilgiler kazanma yetkinliğini tanımlayan evre değildir?

Seçenekler

A
Kazanma Evresi
B
Sorumluluk Evresi
C
Yönetici Evresi
D
Yeniden uyum sağlama evresi
E
Şüphe duyma evresi
Açıklama:
Warner Schaie genç yetişkinin yeni bilgiler kazanma yetkinliğini 4 evrede ele alır. Bunlar:
1. Kazanma Evresi: Zekânın içinde bulunulan durumlara uygulanma sürecidir. Mesleki açıdan bilgi ve kazanma açısından uzun vadeli planlar yapılır.
2. Sorumluluk Evresi: Bilişsel (zihinsel) becerileri yönetmek için bağımsız olmak gerekir. Aile, eş ve iş yaşantısında başkalarına ilişkin sorumluluklar bilişsel yapının daha verimli kullanılmasını sağlar.
3. Yönetici Evresi: Bu evre sosyal organizasyonların çalışması, aralarındaki karmaşık ilişkilerin kurulması (devlet ve iş vb.), bunlarla ilgili şemaların kullanılması süreç- lerinde bilişsel yapının işlemesini ifade eder. Bireylerin yönetim kademelerindeki (yönetim kurulu üyeliği, daire başkanlığı, fabrika müdürlüğü vb.) bilişsel yapıları bu şekilde işler.
4. Yeniden uyum Sağlama Evresi: Bu evrede bireyler anlamlı buldukları görev ve eylemler için enerji harcarlar.
Doğru yanıt E'dir.

Soru 44

Aşağıdakilerden hangisi geleneksel bağlanma örüntülerini içeren stillerdir?
I. Güvenli Bağlanma
II. Kaçınmacı Bağlanma
III-Kaygılı Bağlanma
IV. Zor bağlanma
V. Kolay bağlanma

Seçenekler

A
I-III-IV
B
I-II-V
C
I-III-V
D
I-II-IIV
E
I-II-III
Açıklama:
Geleneksel bağlanma örüntüleri üç tür bağlanma stili içermektedir. Bunlar:
Güvenli Bağlanma Stili: Bebeklerin çevreyi incelemek ve çevreyle etkileşim kurmak için bakım sağlayan kişileri (genellikle anneler) güvenli bir dayanak olarak gördükleri modeldir. Diğerleri ile kolay yakınlaşır, diğerlerine bağlı olmaktan rahatsızlık duymaz, yalnız olmaktan ve diğerlerinin onu reddetmesinden dolayı üzüntü yaşamaz. Güvenli bağlanma stiline sahip bireyler, ilişkileri hakkında daha olumlu görüşleri olan, diğerlerine yakınlaşmayı kolay bulan ve romantik ilişkiyle aşırı derecede ilgilenmeyen ya da bu nedenle aşırı stres altına girmeyen yetişkinleri tanımlayan bir bağlanma stilidir.
Kaçınmacı Bağlanma Stili: Bakım sağlayanların (bakım verenin) çocuğun bağlanma ihtiyaçlarını reddedici ve çocuğun ilgisini bağlanılan kişiden uzaklaştırmaya çalışma eğiliminde olduğu modeldir. Kaçınan bireyler romantik ilişkilere girmekte isteksizdirler, kararsızdırlar ya da kendilerini partnerlerinden uzaklaştırmaya çalı- şırlar.
Kaygılı Bağlanma Stili: Bakım sağlayanın (bakım verenin) pasif, tepkisiz ve etkisiz davranışlar göstererek çocuğun bağlanma ihtiyacını uygun olmayan şekilde kar- şılaması, bu nedenle çocuğun ebeveyne (bakım verene) karşı kızgın veya ikircikli tavır gösterdiği modeldir. Bu kişiler yakınlık kurmak isterler, az güvenen ve daha fazla duygusal, kıskanç ve tahakküm edicidirler.
Doğru yanıt E'dir.

Soru 45

Sternberg’e göre aşk üç temel boyutu aşağıdakilrden hangisidir?

Seçenekler

A
Tutku-Bağlılık-Hoşlanma
B
Tutku-Bağlılık-Arkadaşlık
C
Bağlılık-Arkadaşlık-Romantizm
D
Tutku-Hoşlanma -Romantizm
E
Bağlılık-Hoşlanma Romantizm
Açıklama:
Aşk ve sevgi gibi duygular herkes tarafından hissedilen ancak tanı olarak tanımlanamayan duygulardır. Sternberg’e göre aşk üç temel boyutu olan bir üçgen gibi düşünülmektedir. Bunlar:
1. Tutku: Birini, fizyolojik olarak yoğun bir biçimde arzu etme. Romantik aşkın ilk dönemlerini yansıtmakta ve karşı tarafa cinsel ve fiziksel çekicilik içermektedir.
2. Yakınlık: Birini, tüm duygu ve düşünceleri paylaşacak kadar yakın hissetme. Romantik aşkın ilk dönemlerini yansıtmakta ve karşı tarafa cinsel ve fiziksel çekicilik içermektedir.
3. Bağlılık: İyi ve kötü zamanlarda birlikte olmayı gönüllü olarak isteme. İlişki hakkında sorun yaşandığında ilişkinin sürdürülüp sürdürülmeyeceğine yönelik düşünceleri kapsamaktadır.
Doğru yanıt A'dır.

Soru 46

Levinson’a göre genç yetişkinler hangi yaşta belirli bir düzeyde duygusal, fiziksel ve tutumlarıyla ilgili olarak bağımsızlık kazanmış olurlar?

Seçenekler

A
18
B
20
C
22
D
24
E
30
Açıklama:
Levinson’a göre genç yetişkinler 22 yaşında belirli bir düzeyde duygusal, fiziksel ve tutumlarıyla ilgili olarak bağımsızlık kazanmış olurlar. İlişkilerin merkezi olunan genç yetişkinlik döneminde birey, 22-28 yaşları arasında yetişkinler dünyasına giriş aşamasına gelmiştir. Genç yetişkinlik döneminde bağımsızlığın kazanılması, yetişkinlik döneminde aileden bağımsız olmak ve sağlıklı ilişki kurabilmek için bir zemin oluşturmaktadır.
Doğru yanıt C'dir.

Soru 47

Hangi yaş civarında duygu kontrolünde başarılı ve strese karşı dayanıklılık sergileyen çocukların, yetişkinlikte de duygularla baş etmede başarılı oldukları belirlenmiştir?

Seçenekler

A
3
B
5
C
6
D
8
E
10
Açıklama:
Yapılan boylamsal bir çalışmada 3 yaş civarında duygu kontrolünde başarılı ve strese karşı dayanıklılık sergileyen çocukların yetişkinlikte de duygularla baş etmede başarılı oldukları belirlenmiştir. Tam tersi olarak 3 yaşında iken duygu kontrolünde başarılı olamayan ve dayanıksız çocukların yetişkinlikte belirtilen alanlara ilişkin daha fazla sorun yaşadıkları tespit edilmiştir.
Doğru yanıt A'dır.

Soru 48

Aşağıdakilerden hangisi sözsüz iletişimde “gönderici” olarak görev yapar?

Seçenekler

A
Yüz ve beden
B
Ses telleri ve Dil
C
Dil ve yüz
D
Dişler ve Dudaklar
E
Dudaklar ve Ses telleri
Açıklama:
Yüzdeki ifade, el ve vücut hareketleri, vücudun duruşu, göz teması sözlü olmayan iletişimde önemli yer tutar. Sözlü iletişimde vokal sistem (ses telleri, dil, dişler vb.) gönderici olarak görev yaparken, sözsüz iletişimde yüz ve beden “gönderici” olarak görev yapar.
Doğru yanıt A'dır.

Soru 49

Aşağıdakilerden hangisi insanlara karşı duruş mesafesini anlatan kavramlardan değildir?

Seçenekler

A
Mahrem Alan
B
Kişisel Alan
C
Toplumsal Alan
D
Genel Alan
E
Özel Alan
Açıklama:
İnsanlar kendi çevrelerinde oluşturdukları boş mekanlar (alanlar) yoluyla da iletişimde bulunabilirler. Başka insanlara mesafemizi ayarlayarak, onlara uzak ya da yakın durarak mesajlar iletiriz. Yakın olduklarımızın özel alanımıza girmeleri bizi rahatsız etmezken, uzak bulduklarımıza daha fazla mesafe koyma eğilimi taşırız. İnsanlara karşı duruş mesafesini anlatan bazı kavramlar vardır.
Mahrem Alan: Bu alan cilt yüzeyinden başlar, 30-40 santim uzağa kadar devam eder.
Kişisel Alan: Kişisel alan kırk santimetreden 120 santimetreye kadar uzanır. Bu, kamuya açık alanlarda insanlar arasında bırakılan mesafedir.
Toplumsal Alan: Toplumsal alan yaklaşık olarak 120 santimetreden 3,5 metreye dek uzanır. İş görüşmeleri genellikle bu mesafeden gerçekleştirilir. Bu alanın (120 santimetreden 2,5 metreye kadar olan) yakın kısmı birlikte çalışanların, satıcıların ve tüketicilerin genellikle konuştuğu mesafedir. İki buçuk metreden 3,5 metreye kadar olan mesafe daha resmî durumlar içindir.
Genel Alan: 3,5 metreden daha uzun mesafeye uzanır. Öğretmenler ve halka hitap edenler dinleyicileriyle aralarına 3,5 ila 5,5 metre arasında bir mesafe bırakır. Genel alanın (7,5 metrenin ötesi olan) uzak mesafesinde karşılıklı iletişim güçtür.
Doğru yanıt E'dir.

Soru 50

Aşağıdakilerden hangisi yetişkinlik yıllarındaki gelişim ödevleri arasında sayılamaz?

Seçenekler

A
Ekonomik ve kişisel özgürlüğünü kazanması
B
Toplumun onayladığı bir sosyal gruba girmesi
C
Fiziksel olarak büyüme ve olgunlaşmayı gerçekleştirmesi
D
Toplumsal sorumluluklarını yerine getirmesi
E
Yakın dostluklar kurması
Açıklama:
Gelişim ödevleri yaşamın ilk yıllarında çoğunlukla büyüme ve olgunlaşmaya dayalı iken yetişkinlik yıllarında fiziksel yeterliliklerin doruk noktasına ulaşması nedeniyle çoğunlukla toplumsal istek ve beklentileri yerine getirmeyle ilgilidir. Dolayısıyla C seçeneği hariç diğer seçeneklerde görüyoruz ki ulaşılması gereken hedef toplumsal ve davranış odaklıdır. Fakat C seçeneğinde yetişkinlik döneminde zaten halihazırda fiziksel olarak olgunluk hali mevcuttur. Dolayısıyla doğru cevap C'dir.

Soru 51

Gençlik dönemindeki Hale, arkadaşı Semiha'ya aşağıdaki cümleleri söylüyor. Semiha gençlik dönemi gelişim özellikleri ile bu cümleleri eşleştirmek isterse hangi seçenekteki özellik dışarıda kalır?
I. " Hale... Artık birçok sıfat ile kucakladım bu ismi... Sedat Uncu'nun eşi Hale Işık Ünal, Türkiye'nin en büyük şirketinde çiçeği burnunda stajyer Hale ama hala annesinin kınalı kuzusu minik Halecik..."
II. "Son sınıfında olduğum lisans bölümünden mezun olduktan sonra hangi alanda başlayacağım kariyerime bilemiyorum. Acaba bölümü bırakıp tekrar sınava hazırlanıp daha çok fırsat sunacağını düşündüğüm başka bir bölüme başlayıp bambaşka bir sayfa mı açsam? Ya da okulu bitirdikten sonra yüksek lisans ile devam mı etsem yoksa doğrudan iş hayatına mı atılsam?"
III. "Bu yaz her yaz olduğu gibi yaşlı babamla ilgilenmeyip bu sefer bir kez de kendime yatırım olacağını düşündüğüm Avrupa Gönüllü Hizmeti Programı'yla sosyal sorumluluk projesinde yer almak istiyorum; bunca zaman etrafımdaki insanlara ayırdığım zamanı ve enerjiyi bu sefer kendime harcamak istiyorum!"
IV. "Çalıştığım şirketin yurtdışındaki kollarından birinden gelen müdürlük teklifini evlendiğim için ve eşimle bu yüzden uzaktan bir ilişki yürütmek istemediğim için kabul etmedim. Ama hata mı yaptım acaba? Düşünmekten alıkoyamıyorum kendimi... Aklım "ya kabul etseydim ne olabilirdi?" ihtimalini düşünüyor sürekli. Ama kabul etseydim de şu an içindeki bulunduğumuz tecrübenin ihtimali esir alacaktı beni... Of, bir de bu aralar çocuk yapmayı geçiriyorum kafamdan, ama ya bu da iş teklifini geri çevirdiğim gibi benim profesyonel hayatımı olumsuz etkiler mi?"

Seçenekler

A
Kimlik arayışı
B
Kararsız duygular
C
Öze dönüklük
D
Kararsızlık
E
Fırsat yakalama dönemi
Açıklama:
A seçeneğine baktığımızda Hale için yetişkinliğe geçiş kimlik örüntüsünde temel değişimlerin sergilendiğini görüyoruz: Yeni evli, artık birinin eşi; yeni stajyer, artık iş hayatında yepyeni bir kimlik; annesinin hala küçük kuzusu; evlat etiketleri iç içe geçmiş. Dolayısıyla kimlik arayışında olduğunu görüyoruz.
B seçeneğinde ise Hale'nin kararsız duygular içinde olduğunu görüyoruz; : gençlik dönemi ciddi değişimlerin yoğun yaşandığı bir dönemdir. Bu dönemde aynı zamanda evlilik, iş ve eğitim konularında sık kararsızlıklar gözlemlenir.
C seçeneğinde ise Hale'nin öze dönüklük özelliğini sergilediğini görüyoruz zira bu özellikte başkalarına karşı görev ve sorumluklarını göz ardı edebilmekte ve yaşamlarına şekil vermede bağımsız olmayı tercih etmektedir bireyler. Hale de aynı bu şekilde yazın babasına karşı olan ona bakım verme görevini ve sorumluluğunu göz ardı etmek ve kendi yaşamına kendisi söz geçirmek istemektir.
D seçeneğinde de görüyoruz ki bu dönemde aynı zamanda evlilik, iş ve eğitim konularında sık kararsızlıklar gözlemlenir. Hale de kariyerine odaklanma, iki kişilik ailesine zaman ayırma ya da bu aileye yepyeni bir birey getirerek odağını ona çevirme arasında git geller yaşamaktadır.
Dolayısıyla E seçeneğinde Hale'nin söyledikleri ile bir bağdaşma görmüyoruz, doğru cevap E'dir.

Soru 52

Aşağıdakilerden hangisi 'uzamış gençlik' kavramına neden olabilecek hususlar arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Sağlık sorunları
B
Askerlik görevini yerine getirmeme
C
Lisansüstü eğitim
D
İş bulma veya kurmadaki gecikmeler
E
Öğrenimini zamanında tamamlayamama
Açıklama:
Üniversitede okumakta olan gençler sene kaybetmediklerinde 21 yaşlarında üniversiteyi bitirmiş veya bitirmek üzeredirler. Yüksek öğrenim göremeyen genç erkekler ise askerlik hizmetini yerine getirirler. Bu yaşlardan sonra üniversiteli gençler için askerliğini yapma, okul dışındaki gençler için iş bulma gibi görevler için zamana ihtiyaç vardır. Ek olarak lisansüstü eğitim, iş bulma ya da iş kurmadaki gecikmeler gencin hayata atılmasını, ekonomik bağımsızlığını kazanmasını, evliliğini ve yetişkin rolleri kazanmasını ertelemesine yol açmaktadır. Bu duruma “uzamış gençlik” veya “üniversiteli gençlik” adı verilir. Dolayısıyla doğru cevap A'dır.

Soru 53

"Biz bu saçları değirmende ağartmadık!"
"Büyüklere danışmak lazım"
"Sakalından utan!" gibi cümleler söyleyen biri kişinin yaşının artmasıyla aşağıdakilerden hangisinin de doğru oranda artacağı görüşünü savunmaktadır?

Seçenekler

A
Sosyal gelişim
B
Bilişsel gelişim
C
Fiziksel gelişim
D
Kültürel gelişim
E
Kişisel gelişim
Açıklama:
Yetişkinlerin artan yaşla birlikte fiziksel yeterliliklerinin de azaldığını rahatlıkla gözlemek olasıdır. Ancak, yetişkinlerin bilişsel gelişimlerindeki değişimleri belirlemek fiziksel değişimdeki belirtileri gözlemlemek kadar kolay değildir. Çünkü yetişkinler yaşlanırken aynı zamanda yaşantılar geçirerek bilgi birikimlerini ve deneyimlerini zenginleştirirler. Örneğin, çoğu kültürde yetişkinlerin çocuklar ve ergenlerden daha iyi kararlar verdikleri, yaşın artmasıyla birlikte deneyimlerin ve bilgilerin arttığı kabul edilir. Bu nedenle, çoğu zaman toplumlarda daha yaşlı bireylerin bilgi ve deneyimlerinden yararlanılmak istenir; onlara danışılır ve onlardan bilgelik beklenir. Soruda kullanılan cümlelerin hepsi de yaş arttıkça edinilen hayat tecrübesinin, bilgeliğin artacağını savunan sözlerdir. Dolayısıyla doğru cevap B'dir.

Soru 54

Mehmet:"Sanırım karım artık beni sevmiyor. Bana ilgi duymuyor. Nereden mi biliyorum? Tamamen içine kapandı da ondan. Son bir haftadır evde tek kelime etmedi."
Rasim:" Hakikat sadece senin baktığın tarafta olmayabilir. Tek taraflı düşünmeden evvel önce etraflıca bir düşün, konuş bakalım onunla."
Rasim'in bu cümlesi aşağıdakilerden hangi kavramı açıklayabilecek bir örnek olabilir?

Seçenekler

A
Pre-formal dönem
B
Formel dönem
C
Post-formal dönem
D
Soyut kavramlar dönemi
E
Somut kavramlar dönemi
Açıklama:
Bazı kuramcılar, genç yetişkinlikte sergilenen değişimleri bir araya getirerek yeni bir bilişsel gelişim dönemi öne sürmektedir: Soyut işlemler (formel işlemler) sonrası düşünme (“postformal” dönem). Bu dönemde Piaget’nin öne sürdüğü soyut işlemler(formel) döneminden niteliksel olarak farklılıklar söz konusudur. Formel dönemde pek çok yönden 20’li yaşlarda düşünceler, ergen düşüncesine benzer. Yaşama idealist bir noktadan bakılır. Meydan okuma ve değer çatışmaları vardır. Soyut işlemsel dönemin etkisi ile beraber teorik problemler çözülür ve soyut düşünülür, geleceğe ilişkin olasılıklar üzerine kafa yorulur.
Post-formal dönem ise doğrunun durumdan duruma değişebileceği, çözümlerin mantıklı olabilmesi için gerçekçi olması gerektiği, belirsizliğin ve karşıtlığın istisnadan ziyade kural olduğu ve duygular ile sübjektif faktörlerin düşünmede rol oynadığının anlaşılmasıdır. Bu düşünme modelinin sonucunda yaşam problemlerinin çözümüne duyguyu ve mantığı katar. Örneğin: ben haklıyım, çünkü ben bunu yaşadım düşüncesinden, kimin haklı olduğuna emin değilim çünkü senin deneyimin benimkinden farklı noktasına ulaşır. Bu durum karar verme, çatışma çözme, yaşam problemleri ile başa çıkma gibi konularda farklılık yaratır. Dolayısıyla Mehmet'in sözlerini ele alacak olursak tümden hükümlü ve ben haklıyım düşüncesinin baskın olduğunu görüyoruz: Benimle konuşmuyor, yani beni sevmiyor.
Fakat Rasim'in yaklaşımı post-formal dönemle ilişkilidir zira kimin haklı olduğuna peşin hüküm veremem, onun yaşadığı ve hissettiği deneyim ve duygular farklı bir bakış açısı ile değerlendirilmek gerektirir. Belki de kötü bir haber aldı, onu bünyesinde hazmetmeye çalışıyor olabilir gibi rasyonel ve duygusal açıdan anlam vermeye dayalı bir yaklaşımdır. Dolayısıyla cevap C'dir.

Soru 55

"Çocukların sağlıklı yetişebilmesi için maddi olarak barınma, beslenme olanakları ve duygusal açıdan zenginleştirilmiş bir çevre ve aile gereklidir. Anne, baba ve/veya bakım veren çocuğun ihtiyaçlarına sevgi, ilgi ve şefkat ile karşılık vermelidir." diyen bir kişi aşağıdakilerden hangisini savunmuş olur?

Seçenekler

A
Piaget- İşlemler Dönemi
B
Erikson-6. Aşama
C
Levinson-Yaşam Yapısı Kuramı
D
Bowlby-Bağlanma Kuramı
E
Gould-Dönüşüm Kuramı
Açıklama:
Bowlby’ye göre bağlanma yeni doğan bebeğin hayatta kalmasını ve “normal” gelişimini sağlamak için biyolojik olarak kurgulanmış olan anne (ya da bakan kişi) ve bebek arasındaki güçlü duygusal bağdır. Bağlanma kuramına göre çocukların güvenli bağlanma geliştirmeleri onları büyüten ebeveynlerin sunduğu bakımın kalitesine ve çocuğun ihtiyaçlarına karşı duyarlı olmalarına bağlıdır. Geleneksel olarak bebekler ve birinci bakım verenler arasındaki duygusal bağı tanımlamak için kullanılan bu terim ergenlik ve yetişkinlik gibi diğer gelişim dönemlerini kapsayacak şekilde genişletilmiştir. Doğru cevap D'dir.

Soru 56

Aşağıdakilerden hangisi 'mesleki döngü' ögeleri dışındadır?

Seçenekler

A
Seçim ve başlama
B
Uyum
C
Devam
D
İşten ayrılma
E
Emeklilik
Açıklama:
Bir mesleğe başlama ve emekliliğe kadar geçen süreye “mesleki döngü” adı verilir. Bunlar:
a. Seçim ve başlama
b. Uyum
c. Devam
d. Emeklilik aşamalarıdır.

Soru 57

Aşağıdakilerden hangisi sözsüz iletişim örnekleri arasında değildir?

Seçenekler

A
Dik dik bakmak
B
Omuz silkmek
C
Dil ötesi iletişim unsurları kullanmak
D
Mahrem alana izinsiz girmek
E
Taraftarın tuttuğu takımın formasını giyip maçı izlemeye gitmesi
Açıklama:
Sözsüz iletişimde konuşma ve yazı olmaksızın insanlar birbirlerine birtakım mesajlar iletirler. Bu iletişim türünde insanların birbirlerine ne söyledikleri değil “ne yaptıkları” öne çıkar. A seçeneğinde dik dik bakmak ile yüzümüzü mesaj vermek için kullandığımızı görüyoruz. Aynı şekilde B seçeneğinde de omuz silkerek karşımızdaki kişiyi, durumu önemsemediğimizi, duyarsız kaldığımızın mesajını veriririz. D seçeneğinde de insanların 30-40 santim yanına gelerek ,ki bu yüz mesafesi kadardır, onlara duygusal/cinsel olarak duyduğumuz ilgiyi belli ederiz. E seçeneğinde ise tuttuğu takımın formasını giyen kişi de hangi taraftan olduğunu, bir nevi sportif kimliğini haykırır. Fakat C seçeneğindeki dil ötesi iletişim sesin niteliği ile ilgilidir; ses tonu, sesin hızı, sesin şiddeti, hangi ke- limelerin vurgulandığı, duraklamalar vb. özellikleri içerir. Dille iletişimde insanların “ne” söyledikleri, dil ötesi iletişimde ise “nasıl” söyledikleri önemlidir. Dolayısıyla sözsüz iletişim sayılmaz. Cevap C'dir.

Soru 58

Aşağıdaki kuramlardan hangisine göre insanların yaşam yapıları, birbiriyle çakışan dört dönemde biçimlenir?

Seçenekler

A
Levinson-Yaşam Yapısı Kuramı
B
Erikson-Psikososyal Gelişim Kuramı
C
Erikson-Ahlak Gelişim Kuramı
D
Levinson-Dönüşüm Kuramı
E
Gould-Dönüşüm Kuramı
Açıklama:
Levinson’ın kuramının merkezinde «yaşam yapısı” kavramı yer alır. Bu kavram “bir kişinin yaşamının bir döneminde altta yatan örüntü ya da tasarım” olarak tanımlanır. Bir kişinin yaşam yapısı kişinin çevresiyle karşılıklı etkileşimini şekil- lendirir ve onun tarafından da şekillendirilir. İnsan ömrü hep bir yapı kurmak ve yapı değiştirmek gibi süreçlerden ibarettir. Hayat yapısı oluşturmak ve hayatımızı onun içerisi- ne koymak, yapı kurma yapı değiştirme dizisidir. Yaşam yapısının bileşenleri arasında in- sanlar, kurumlar, yerler, düşler, değerler ve duygular yer alır.
Levinson’a göre, yaşam çocukluğun özgürlüğünden okula girmeye; okuldan iş dünya- sına; bir aşk ilişkisinden ayrılmaya ya da evlenmeye; evlenmeden boşanmaya uzanan bir dizi geçişsel yaşantıyı içerir. Levinson insanların yaşam yapılarının, birbiriyle çakışan, (her birinin uzunluğu 20 ila 30 yıl arasında değişen) dört dönemde biçimlendiğini ileri sürer. Doğru cevap A'dır.

Soru 59

Seçeneklerden hangisi Bowlby’nin bağlanma stillerinden birisidir?

Seçenekler

A
Zor bağlanma
B
Sarsıcı bağlanma
C
Örseleyici bağlanma
D
Kaçınmacı bağlanma
E
Kolay bağlanma
Açıklama:
Bowlby'ye göre geleneksel bağlanma biçimleri üç başlıktır:
-Güvenli bağlanma
-Kaçınmacı bağlanma
-Kaygılı bağlanma
Dolayısıyla doğru cevap D'dir.

Soru 60

  1. Bedensel, zihinsel, ruhsal ve duygusal olgunluğa erişmiş olmas,
  2. Toplumun onayladığı bir sosyal gruba girmesi,
  3. —Azalan fiziksel güç ve bozulan sağlığa uyum sağlama,
  4. Evin yönetimine katılma ve sorumluluklar üstlenebilmesi,
  5. Kişisel bağımsızlığını kazanma,
Yukarıda verilen yetişkinlerin karşılaştıkları gelişim ödevlerinden hangisi ya da hangileri doğrudur?

Seçenekler

A
II, III, V
B
I, III, IV
C
I, II, IV
D
III, IV, V
E
I, II, V
Açıklama:
I, II, IV numaralı olanlar doğrudur. Doğru cevap C'dir.

Soru 61

  1. Kimlik Arayışı
  2. Başarısızlık Korkusu
  3. Kuşku- Şüphe Duyma
  4. Kararsız Duygular
  5. Öze Dönüklük
Yukarıda Arnett'e göre yetişkinlik dönemini ifade eden özellikler verilmiştir. Hangisi ya da hangileri bu özelliklerdendir?

Seçenekler

A
I, III, V
B
I, IV, V
C
II, IV, V
D
II, III, IV
E
III, IV, V
Açıklama:
I, IV, V numaralı olanlar doğrudur. Doğru cevap B'dir.

Soru 62

  1. Sağlık Durumu
  2. Beslenme
  3. Sigara-Alkol Kullanımı
  4. Uyku
  5. Ekonomik Durum
Yukarıda verilenlerden hangisi ya da hangileri gençlik döneminde fiziksel gelişim ile ilgilidir?

Seçenekler

A
III, IV, V
B
I, II, V
C
II, III, IV
D
I, II, III
E
II, III, V
Açıklama:
I, II, III numaralı olanlar doğrudur. Doğru cevap D'dir.

Soru 63

  1. Genç yetişkinin daha pragmatik (faydacı) olduğunu ileri sürer.
  2. Ona göre genç yetişkin kararlı olmada, özelleştirerek düşünmede ve enerjiyi kanalize etmede daha yetkindir.
  3. Karmaşık iş ve sosyal problemlerin çözümünde ergene göre daha başarılıdır.
Yukarıda verilen görüşler kime aittir?

Seçenekler

A
Piaget
B
William Perry
C
Warner Schaie
D
Erikson
E
Gisele Lobouvie
Açıklama:
Verilen görüşler Gisele Lobouvie' e aittir. Doğru cevap E'dir.

Soru 64

"Bu evre sosyal organizasyonların çalışması, aralarındaki karmaşık ilişkilerin kurulması (devlet ve iş vb.), bunlarla ilgili şemaların kullanılması süreçlerinde bilişsel yapının işlemesini ifade eder".
Warner Schaie genç yetişkinin yeni bilgiler kazanma yetkinliğini 4 evrede ele alır.Yukarıda bu evrelerden birinin özelliği verilmiştir. Bu evre seçeneklerden hangisinde verilmiştir?

Seçenekler

A
Yönetici Evresi
B
Kazanma Evresi
C
Sorumluluk Evresi
D
Yeniden uyum Sağlama Evresi
E
Liderlik Evresi
Açıklama:
Yönetici evresi'dir. Doğru cevap A'dır.

Soru 65

Erikson’a göre gençlik dönemine denk gelen psiko-sosyal gelişim dönemi hangisidir?

Seçenekler

A
Girişicimliğe Karşı Suçluluk
B
Özerkliğe Karşı Kuşku- Şüphe
C
Kimlik Oluşturmaya Karşı Kimlik Karmaşası
D
Yalıtılmışlığa Karşı Yakınlık
E
Başarılı Olmaya Karşı Yetersizlik
Açıklama:
Erikson’a göre genç yetişkinli'ğe denk gelen dönem "Yalıtılmışlığa Karşı Yakınlık" dönemidir. Doğru cevap D'dir.

Soru 66

  1. Bu dönemde gencin yaşamında evlilik ve iş kariyeri önemli hale gelir.
  2. Ergenlik dönemindeki sorunları aşamamış ve kimlik karmaşası yaşayan bireyler, genç yetişkinlikte başarılı bir şekilde gelişim krizini çözemeyebilirler.
  3. Geçmiş yılları dolu dolu yaşamış bir bireyin bu dönemde geçmişine bakışı olumludur.
  4. Bu döneme özgü temel gelişim görevi, başarılı olmaya istekli olmak, kendi gücüne güven duymak ve kendisi ile ilgili yeterlilik duyguları geliştirmektir
Yukarıda verilenlerden hangisi ya hangileri "Erikson'un yakınlığa karşı yalıtılmışlık döneminin" özellikerindendir?

Seçenekler

A
I, II, III
B
II, III, IV
C
I, II
D
II, IV
E
I, IV
Açıklama:
I ve II numaralı olanlar doğrudur. Doğru cevap C'dir.

Soru 67

Levinson’ın kuramının merkezinde yer alan "yaşam yapısı" hangi seçenekte doğru açıklanmıştır?

Seçenekler

A
Yaşam çocukluğun özgürlüğünden okula girmeye; okuldan iş dünyasına; bir aşk ilişkisinden ayrılmaya ya da evlenmeye; evlenmeden boşanmaya uzanan bir dizi geçişsel yaşantıdır.
B
Yaşamın son dönemidir.
C
İnsanların biyolojik kapasitelerinin azalma ama toplumsal sorumluluklarının artma eğiliminde olduğu dönemdir.
D
Doğumdan ergenliğin sonuna kadarki oluşum dönemidir.
E
Bir kişinin yaşamının bir döneminde altta yatan örüntü ya da tasarımdır.
Açıklama:
Levinson’ın kuramının merkezinde «yaşam yapısı” kavramı yer alır. Bu kavram “bir kişinin yaşamının bir döneminde altta yatan örüntü ya da tasarım” olarak tanımlanır. Doğru cevap E'dir.

Soru 68

"Yeni doğan bebeğin hayatta kalmasını ve “normal” gelişimini sağlamak için biyolojik olarak kurgulanmış olan anne (ya da bakan kişi) ve bebek arasındaki güçlü duygusal bağdır". Sözü edilen kuram ve bu kuramın öncüsü seçeneklerden hangisinde verilmiştir?

Seçenekler

A
Dönüşüm Kuramı - Gould
B
Bağlanma Kuramı - Bowlby
C
Yaşam Yapısı Kuramı - Levinson
D
Psikososyal Gelişim Kuramı - Erikson
E
Bilişsel Gelişim Kuramı - Piaget
Açıklama:
Bağlanma Kuramı - Bowlby'dir. Doğru cevap B'dir.

Soru 69

"Meslek seçimi ve gelişimi karmaşık bir süreçtir. Fiziksel, psikolojik, sosyo-kültürel (kişilerarası ilişkiler) ve ekonomik özellikler meslek seçimini etkileyen faktörlerdendir. Meslek seçimi bir anda gerçekleşmez. Çocukluktan itibaren devam eden bir süreci içerir". Seçeneklerden hangisi bu süreçte yer alan evrelerden biridir?

Seçenekler

A
Seçim ve başlama
B
Emeklilik
C
Uyum
D
Sabit ve tutarlı
E
Devam
Açıklama:
Sabit ve Tutarlı evre bu evrelerden biridir. Doğru cevap D'dir.

Soru 70

Fiziki açıdan kas ve kemik gelişimi kaç yaş aralığında tamamlanır?

Seçenekler

A
15-25
B
25-35
C
18-30
D
20-35
E
17-30
Açıklama:
Fiziki açıdan kas ve kemik gelişimi 18-30 yaş aralığında tamamlanır.

Soru 71

“Ergenler ve yetişkinler niteliksel olarak benzer düşünce yapılarına sahiptir.” düşüncesini savunan psikolog aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Freud
B
Piaget
C
Levinson
D
Erikson
E
Durkhaim
Açıklama:
Piaget’ye göre ergenler ve yetişkinler niteliksel olarak benzer düşünce yapılarına sahiptir.

Soru 72

Warner Schaie genç yetişkinin yeni bilgiler kazanma yetkinliğini farklı evrede ele alır. Aşağıdakilerden hangisi bu evrelerden biridir?

Seçenekler

A
Yeniden uyum sağlama evresi
B
Zekanın gelişim evresi
C
Bağımsızlık evresi
D
Fiziksel gelişim evresi
E
Birey olma evresi
Açıklama:
Warner Schaie genç yetişkinin yeni bilgiler kazanma yetkinliğini 4 evrede ele alır. Bunlar: kazanma evresi, sorumluluk evresi, yönetici evresi ve yeniden uyum sağlama evresidir.
Yeniden uyum sağlama evresi Warner Schaie genç yetişkinin yeni bilgiler kazanma yetkinliği evrelerinden biridir.

Soru 73

Aşağıdakilerden hangisi Gould’un dönüşüm kuramının ikinci evresi özelliklerinden biridir?

Seçenekler

A
Bu evre bir geçiş evresidir.
B
Bireyin anne-babasından ayrıldığı görülür.
C
Birey amaçlarını, evliliğini yeniden gözden geçirir; değerlendirir.
D
Bireye özerklik yerleşir ve birey amaçlarını gerçekleştirmeye başlar.
E
Kişi kimliğini güçlendirir.
Açıklama:
Gold’un Dönüşüm Kuramındaki evreler:
-Birinci Evre (16-22 Yaş): Bireyin anne-babasından ayrıldığı görülür. Ayrıca kişi kimliğini güçlendirir.
-İkinci Evre (22-28 Yaş): Bireye özerklik yerleşir ve birey amaçlarını gerçekleştirmeye başlar.
- Üçüncü Evre (28-34 Yaş): Bu evre bir geçiş evresidir. Birey amaçlarını, evliliğini yeniden gözden geçirir; değerlendirir.
Gould’un dönüşüm kuramının ikinci evresinde bireye özerklik yerleşir ve birey amaçlarını gerçekleştirmeye başlar.

Soru 74

Sternberg’e göre aşk farklı temel boyutu olan bir üçgen gibi düşünülmektedir. Aşağıdakilerden hangisi bu boyutlardan biridir?

Seçenekler

A
Hoşlanma
B
Boş aşk
C
Tutku
D
Karasevda
E
Mükemmel Aşk
Açıklama:
Sternberg’e göre aşk üç temel boyutu olan bir üçgen gibi düşünülmektedir. Bunlar: tutku, yakınlık ve bağlılıktır.
Sternberg’e göre tutku aşkın üç temel boyutundan biridir.

Soru 75

Aşağıdakilerden hangisinde kişisel alanla ilgili doğru bilgi verilmiştir?

Seçenekler

A
Bu alan cilt yüzeyinden başlar, 30-40 santim uzağa kadar devam eder.
B
Kamuya açık alanlarda insanlar arasında bırakılan mesafedir.
C
Bu alan yaklaşık olarak 120 santimetreden 3,5 metreye dek uzanır.
D
Bu alana duygusal olarak yakın olduğumuz insanların girmesine izin verilir.
E
Öğretmenler ve halka hitap edenlerin dinleyicileriyle aralarına olan mesafedir.
Açıklama:
İnsanlara karşı duruş mesafesini anlatan bazı kavramlar vardır:
1) Mahrem Alan: Bu alan cilt yüzeyinden başlar, 30-40 santim uzağa kadar devam eder. Genellikle, duygusal olarak yakın olduğumuz insanların ve ilgiyi aktarma, aşk ve şefkat gösterme gibi özel durumlarda, bu sınırın içine girmesine izin veririz. Bu bir güven işaretidir.
2) Kişisel Alan: Kişisel alan kırk santimetreden 120 santimetreye kadar uzanır. Bu, kamuya açık alanlarda insanlar arasında bırakılan mesafedir.
3 Toplumsal Alan: Toplumsal alan yaklaşık olarak 120 santimetreden 3,5 metreye dek uzanır. İş görüşmeleri genellikle bu mesafeden gerçekleştirilir.
4) Genel Alan: 3,5 metreden daha uzun mesafeye uzanır. Öğretmenler ve halka hitap edenler dinleyicileriyle aralarına 3,5 ila 5,5 metre arasında bir mesafe bırakır.

Soru 76

Levinson’a göre gelişim birbirini takip eden evreler şeklinde oluşmakta ve her bir evre arasında yaklaşık 5 yıl süren geçiş süreçleri yaşanmaktadır. Levinson’ın kuramının merkezinde aşağıdaki kavramlardan hangisi yer alır?

Seçenekler

A
Yaşam Yapısı
B
İnsan Yaşantısı
C
Erken Yetişkinlik
D
Ön Yetişkinlik
E
Geç Yetişkinlik
Açıklama:
Bu kavram “bir kişinin yaşamının bir döneminde altta yatan örüntü ya da tasarım” olarak tanımlanır.
Levinson’a göre gelişim birbirini takip eden evreler şeklinde oluşmakta ve her bir evre arasında yaklaşık 5 yıl süren geçiş süreçleri yaşanmaktadır. Levinson’ın kuramının merkezinde «yaşam yapısı” kavramı yer alır.

Soru 77

Aşağıdakilerden hangisinde meslek seçimi ve gelişimi sürecindeki deneme evresi hakkında doğru bilgi verilmiştir?

Seçenekler

A
Özgün ve uygun kariyere karar verilir.
B
Genç bu dönemde meslek seçimi için gerekli bilgileri alarak hazırlanmaya başlar.
C
Eğitim tamamlanır, iş yaşamı başlar.
D
İstediği meslekler kendi ilgi ve becerisine dayalı değildir.
E
İlgilerine, becerilerine ve kapasitesine göre değerlendirme yapar ve amaçlarını belirler.
Açıklama:
Deneme Evresi: 11-17 yaş arası deneme evresi yaşanır. İlgilerine, becerilerine ve kapasitesine göre değerlendirme yapar ve amaçlarını belirler. Artık daha gerçekçidir. Meslek seçiminde “birey içi ve “birey dışı” etkenler rol oynar. İlgi, değer ve yetenekler “birey içi” etkenler, çalışma koşulları, mesleğe hazırlanma süreci, gelir “birey dışı” etkenler arasında yer alır.
Deneme evresinde bireylere ilgilerine, becerilerine ve kapasitesine göre değerlendirme yapar ve amaçlarını belirler.

Soru 78

Cümle içindeki belirli sözcükleri vurgulamaya ek olarak kişinin sesi birçok başka yollardan iletişim kurabilir. Bu yolla verilen araların uzunluğunu, tonu, ses perdesi, hızı, sesin derecesi ve (kekelemek ya da “hım” ve “ee” demek gibi) ifade bozukluklarını içerir. Bu unsurlar hepsi bir arada …………. olarak adlandırılır.
Aşağıdakilerden hangisi yukarıdaki boşluğa getirilmelidir?

Seçenekler

A
Dil ötesi
B
Orta dil
C
Yan dil
D
Dil
E
Ses
Açıklama:
Cümle içindeki belirli sözcükleri vurgulamaya ek olarak kişinin sesi birçok başka yollardan iletişim kurabilir. Bu yolla verilen araların uzunluğunu, tonu, ses perdesi, hızı, sesin derecesi ve (kekelemek ya da “hım” ve “ee” demek gibi) ifade bozukluklarını içerir. Bu unsurlar hepsi bir arada “yan dil” olarak adlandırılır.

Soru 79

Gençler ilk kez işe başladıklarında beklenmedik durum ve problemlerle karşılaşabilirler. Bu geçiş döneminde genç yeni rolüne uyum sağlamaya çalışır. Levinson bu dönemi nasıl adlandırmıştır?

Seçenekler

A
25 Yaş Geçimi
B
30 Yaş Geçimi
C
35 Yaş Geçimi
D
32 Yaş Geçimi
E
24 Yaş Geçimi
Açıklama:
Gençler ilk kez işe başladıklarında beklenmedik durum ve problemlerle karşılaşabilirler. Bu geçiş döneminde genç yeni rolüne uyum sağlamaya çalışır. Levinson bu dönemi “30 yaş geçişi” olarak adlandırır.

Soru 80

Bireyin gücünün en fazla, reflekslerinin en hızlı, el becerilerinin en yüksek olduğu, üreme kapasitesinin en yüksek ve hastalıklardan dolayı ölme riskinin en düşük olduğu gelişim dönemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Genç yetişkinlik
B
Ergenlik
C
Orta yaş
D
Çocukluk
E
Yaşlılık
Açıklama:
Bireyin gücünün en fazla, reflekslerinin en hızlı, el becerilerinin en yüksek olduğu, üreme kapasitesinin en yüksek ve hastalıklardan dolayı ölme riskinin en düşük olduğu gelişim dönemi genç yetişkinliktir.

Soru 81

Aşağıdakilerden hangisi genç yetişkinlerin yaşadığı en yaygın kronik sağlık sorunları içerisinde yer alır?

Seçenekler

A
Diyabet
B
Solunum yolu rahatsızlıkları
C
Omurga ya da sırt sorunları
D
Obezite
E
Depresyon
Açıklama:
Genç yetişkinlerin en yaygın kronik sağlık sorunları arasında omurga ya da sırt sorunları, işitme sorunları yer alır.

Soru 82

Bazı temel alışkanlıkları edinen insanların yaşam süresi, edinmeyenlere göre daha uzundur. Aşağıdakilerden hangisi bu alışkanlıklardan biri değildir?

Seçenekler

A
Öğün atlamamak
B
Dengeli beslenmek
C
Egzersiz yapmak
D
Günde 6 saat uyumak
E
Ölçülü yemek
Açıklama:
Bu olumlu sağlık alışkanlıkları arasında öğün atlamamak, sağlıklı, düzenli ve dengeli beslenme, aşırı yağlı, şekerli ve tuzlu gıdalardan uzak durma, ölçülü yeme, egzersiz yapma, düzenli ve yeterli uyuma, sigara-alkol gibi alışkanlıklardan uzak durma yer almaktadır.

Soru 83

“Ben haklıyım, çünkü ben bunu yaşadım düşüncesinden, kimin haklı olduğuna emin değilim çünkü senin deneyimin benimkinden farklı” noktasına ulaşan gencin düşüncesi aşağıdakilerden hangisi ile açıklanır?

Seçenekler

A
Post formal düşünce
B
Somut düşünce
C
Birikimsel zeka
D
Soyut düşünce
E
Akıcı zeka
Açıklama:
Post formal düşünce, doğrunun durumdan duruma değişebileceği, çözümlerin mantıklı olabilmesi için gerçekçi olması gerektiği, belirsizliğin ve karşıtlığın istisnadan ziyade kural olduğu ve duygular ile sübjektif faktörlerin düşünmede rol oynadığının anlaşılmasıdır. Bu düşünme modelinin sonucunda yaşam problemlerinin çözümüne duyguyu ve mantığı katar. Örneğin: “Ben haklıyım, çünkü ben bunu yaşadım düşüncesinden, kimin haklı olduğuna emin değilim çünkü senin deneyimin benimkinden farklı” noktasına ulaşır.

Soru 84

Bireyin “sözcük dağarcığı ve genel bilgi düzeyi” aşağıdaki zekâ kategorilerinden hangisi içerisinde yer alır?

Seçenekler

A
Akıcı zekâ
B
Yaratıcı zekâ
C
Somut zekâ
D
Soyut zekâ
E
Birikimli zekâ
Açıklama:
Birikimli zekâ, yaşam boyunca karşılaşılan bilgileri öğrenme becerisi olup, bir kişinin yaşantıları yoluyla edindiği belirli bilgilerin, becerilerin, stratejilerin biriktirilmesini içeren bir bilgi deposu olup bilgi ve yaşantıya bağlı yeterliliklerdir. Örneğin, bireyin sözcük dağarcığı ve genel bilgi düzeyi gibi kapasiteleri birikimli zekanın göstergeleridir.

Soru 85

“Bir kişinin yaşamının bir döneminde altta yatan örüntü ya da tasarım” olarak tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
İçgörü
B
Yaşam yapısı
C
Olgunlaşma
D
Yaşantı
E
Deneyim
Açıklama:
Yaşam yapısı, “bir kişinin yaşamının bir döneminde altta yatan örüntü ya da tasarım” olarak tanımlanır.

Soru 86

Aşağıdakilerden hangisi yaşam yapısının bileşenleri arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Etik
B
Düşler
C
Duygular
D
İnsanlar
E
Kurumlar
Açıklama:
Levinson’a göre yaşam yapısının bileşenleri arasında insanlar, kurumlar, yerler, düşler, değerler ve duygular yer alır.

Soru 87

Aşağıdakilerden hangisi “Kaygılı Bağlanma Stili” geliştirmiş olan kişiler ile ilgili verilmiş doğru bir bilgi değildir?

Seçenekler

A
Yakınlık kurmak isterler
B
Kararsızdırlar
C
Az güvenirler
D
Fazla duygusal ve kıskançlardır
E
Tahakküm edicidirler
Açıklama:
Kaygılı bağlanma stili: Bakım sağlayanın pasif, tepkisiz ve etkisiz davranışlar göstererek çocuğun bağlanma ihtiyacını uygun olmayan şekilde karşılaması, bu nedenle çocuğun ebeveyne karşı kızgın veya ikircikli tavır gösterdiği modeldir. Bu kişiler yakınlık kurmak isterler, az güvenen ve daha fazla duygusal, kıskanç ve tahakküm edicidirler.

Soru 88

Aşağıdakilerden hangisi genç yetişkinlikteki kişileri diğer gruplardan ayıran ve belirleyici olan temel psikolojik konular arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Bağımsızlık
B
Kişilik
C
Yakın ilişki
D
Yetkinlik
E
Dostluk
Açıklama:
Genç yetişkinlikteki kişileri diğer gruplardan ayıran ve belirleyici olan üç temel psikolojik konu vardır. Bunlar bağımsızlık, kişilik, yakın ilişki ve dostluktur

Soru 89

Yaşamın en sağlıklı dönemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Bebeklik
B
Çocukluk
C
Genç yetişkinlik
D
Ergenlik
E
Orta yaş
Açıklama:
Genç yetişkinlik yaşamın en sağlıklı dönemi olarak düşünülebilir.

Ünite 7

Soru 1

I. Zihinsel, bedensel gelişimini tamamlamış olmak.
II. Psikolojik olgunluğa erişmiş olmak.
III. Ekonomik bağımsızlığını kazanmış olmak.
IV. Toplumda bir sorumluluk üstlenmiş olmak.
Yukarıdakilerden hangileri “yetişkin” teriminin tanımında kullanılabilir özelliklerdir?

Seçenekler

A
I, II ve III
B
II, III ve IV
C
I, II ve IV
D
I,III ve IV
E
Hepsi
Açıklama:
Bütün bu özellikler yetişkin bir bireyde olması beklenen özelliklerdir.

Soru 2

I. Yetişkin vatandaşlık ve toplumsal sorumluluğa ulaşmak
II. Çocukların sorumlu bir yetişkin olmalarına yardım etmek
III. Birey olarak eşiyle özdeşleşmek
IV. Düşük gelire uyum sağlamak
V. Yaşlı anne babaya uyum sağlamak
Yukarıdakilerden hangileri yetişkinlik dönemin genel gelişimsel özelliklerini ifade etmektedir?

Seçenekler

A
II-III-V
B
I-II-III-IV
C
III-IV-V
D
I-II-III-V
E
Hepsi
Açıklama:
IV hariç hepsi yetişkinlik döneminin genel gelişim özelliklerini ifade etmektedir. Düşük gelire uyum sağlamak yaşlılık dönemi için bir ödevdir.

Soru 3

Boş Yuva Sendromu’nun bilimsel literatürde geçerliliğini yitirmesinin nedeni aşağıdaki argümanlardan hangisidir?

Seçenekler

A
Torunların, gelin ve damatların aile yaşamına katılması
B
Orta yaşam döneminde ailelerin çocuklarını serbest bırakmaları
C
Çocukların evden iş veya okul yaşamı için ayrılması
D
Orta yaş krizindeki erkeklerin aile üyeleri ile olan ilişkilerine daha çok eğilmeleri
E
Çocukları zamanla evden ayrılan ebeveynlerin, evlerinde aynı yaşta çocukları bulunanlara göre daha doyurucu ve mutlu bir yaşam sürdürdükleri görüşünün güçlenmesi
Açıklama:
Boş Yuva Sendromu’nun ağırlığını yitirmesinin nedeni ailelerin yaşam biçimlerinde ortaya çıkan ilişkilerdir. Torunların aile yaşamına katılması ile evde farklı ilişkilerin görüldüğü bir yaşam oluşmuştur. Son yıllarda literatürde “boş yuva dönemi olarak adlandırılan bu dönemin üçüncü nesil olan torunların ve yeni aile üyelerinin (evlilikler ile) aileye katılması ile “dolu yuva dönemi” ya da “sandviç dönem” olarak adlandırılmaya başlandığı görülmektedir.

Soru 4

Orta yaş krizinin genellikle orta ve üst sosyoekonomik düzeye sahip kişiler için geçerli olmasının nedeni nedir?

Seçenekler

A
Ekonomik geliri düşük olan gruplar için yaşam sürecini yeniden değerlendirmek, yeni planlar yapmak ve hayaller kurmanın gerçekçi olmaması.
B
Orta ve üst sosyoekonomik düzeye sahip bireyler erken yetişkinlik dönemlerinde gelişim ödevlerini gerçekleştirmekte alt düzeydeki bireylere göre daha isteksiz olması.
C
Ekonomik geliri düşük olan bireylerin gelişimlerini yetişkinlik dönemine kadar yeterli derecede tamamlayamaması.
D
Orta ve üst sosyoekonomik düzeye sahip bireyler ekonomik bağımsızlıkları nedeniyle bir aile ile ortaklaşa bir yaşam kurmakta isteksiz olması.
E
Orta ve üst sosyoekonomik düzeye sahip bireylerin tüm yaşam döngüsündeki boşanmalarının 2/3’ünün orta yaş döneminde gerçekleşiyor olması.
Açıklama:
Birçok insanın orta yaş aşamasını yaşamın en iyi, olgun dönemi olarak görmesine rağmen bu pembe tablo daha çok, orta ve üst sosyoekonomik düzeydeki aileler için geçerlidir. Ekonomik geliri düşük olanlar için durum oldukça farklıdır. Sosyoekonomik düzeyi düşük aileler için is olanakları azdır. Özellikle son on yıl içinde endüstriyel is alanlarının küçülmesi ya da kapanması teknolojik çalışma alanlarının gelişmesi bu kişilerin aleyhine olmuştur. Ayrıca çalışan sınıf ve yoksul kadınlar hem ev islerini yürütür hem de çalışma yaşamına girer ve yapılan isler kadın için doyum sağlayıcı değildir. Çalışan sınıftaki erkekler ki fiziksel güce dayanan işlerde çalışırlar, orta yaşa otuzlarında girerler, tıbbi bakım hizmetlerinden çok fazla yararlanamazlar ve emeklilik sonrası gibi bir yaşam beklentileri yoktur. Bu kişiler için özellikle kalp hastalıkları sonucu ölüm oranı yüksektir. Ekonomik gelirleri düşük olan bu erkek ve kadın grupları için yaşam sürecini yeniden değerlendirmek, yeni planlar yapmak ve hayaller kurmak gerçekçi değildir. Bunların sonucu olarak denilebilir ki orta yaş krizi fiilen sosyokültürel bir yapılanmayı gösterir ve genellikle orta ve üst sosyoekonomik düzeye sahip kişiler için geçerlidir.

Soru 5

Orta yetişkinlik döneminde gözlenen bir davranış olarak aşağıdakilerden hangisi Erikson’un üretkenlik tanımı ile uyumludur?

Seçenekler

A
Tüm yaşam döngüsündeki boşanmaların 2/3’ünün orta yaşam döneminde gerçekleşmesi.
B
Çocuk doğurma yaşının ertelenmesi ve çocukların evlendikleri zaman büyük olması nedeniyle orta yaştakiler yaşlanan ebeveynleri, genç yetişkinleri belki de günümüzde çocukları ve çocukların çocuklarına aynı anda bakıma alabilmeleri ve bunun da rollerin değişmesi anlamına gelmesi.
C
İnanmayı seçtiği veya kendisine uyumlu gördüğü herhangi bir ruhsal veya dinî inanışı benimsemiş olan yetişkin, orta yetişkinlik döneminde bu inanç sistemi ve toplumu içinde daha aktif rol oynamaya başlaması.
D
Büyük ebeveynlerin ölümü ile baş etme
E
Orta yaşam döneminde aileler çocuklarını serbest bırakması ve çocukların da daha fazla bağımsızlık ve özerklik kazanması.
Açıklama:
Orta yetişkinlik döneminde, artık kişinin kendi varlığına ve dünyaya anlam katma çabası sonlanmış görülür. İnanmayı seçtiği veya kendisine uyumlu gördüğü herhangi bir ruhsal veya dinî inanışı benimsemiş olan yetişkin, artık bu inanç sistemi ve toplumu içinde daha aktif rol oynamaya baslar. Bu durum aslında Erikson’un üretkenlik tanımı ile de uyumludur. Kişi artık kendi anlamlandırdığı ve inandığı şeylerin diğer nesillere rehber olması ve aktarılması için bir çaba içine girer.

Soru 6

Hangi yaşam döneminde gelir en üst seviyededir?

Seçenekler

A
Çocukluk
B
Ergenlik
C
Gençlik
D
Orta yaş
E
Yaşlılık
Açıklama:
Orta yasam döngüsünde, diğer yaşam döngülerine göre gelir en üst düzeydedir.

Soru 7

Yapılan araştırmalarda, orta yaş döneminde kadın ve erkeklerin ifadelerinde genel olarak ön plana çıkan sorunlar hangi şıkta doğru olarak verilmiştir?

Seçenekler

A
Erkek: İş, evlilik
Kadın: Evlilik, sağlık, aile, ölümler
B
Erkek: İş, evlilik, sağlık
Kadın: İş, evlilik, sağlık, aile, ölümler
C
Erkek: İş, evlilik, sağlık, ölümler
Kadın: İş, evlilik, sağlık, aile, ölümler
D
Erkek: Evlilik, sağlık
Kadın: Evlilik, aile, ölümler
E
Erkek: İş, evlilik, sağlık
Kadın: İş, evlilik, sağlık, aile, ölümler
Açıklama:
Orta yaş dönemindeki erkeklerde genel olarak iş ve evlilik yaşamı ile ilgili sorunlar; kadınlarda ise sağlık, aile, ölümler ve evlilik ile ilgili sorunlar ön plana çıkmaktadır.

Soru 8

I. Deneysellik aşaması bitmiştir.
II. Artık belirli bir inanç örüntüsü kişide mevcuttur.
III. Kişi artık kendi anlamlandırdığı ve inandığı şeylerin diğer nesillere rehber olması ve aktarılması için bir çaba içine girer.
IV. Tinsel gelişim kişiye göre oldukça farklı yapılanmalar gösterir.
V. Ya daha tutucu ve geleneksel bir din anlayışına, ya da daha liberal görüşlere yönelme söz konusudur.
Yukarıdaki seçeneklerden hangileri genç yetişkinlik dönemi tinsel gelişim özellikleridir?

Seçenekler

A
I-II
B
II-III
C
III-IV
D
IV-V
E
I-V
Açıklama:
Diğer seçenekler orta yetişkinlik dönemi tinsel gelişim özellikleridir.

Soru 9

“Orta yaş krizi” kaç yaşından sonra başlar?

Seçenekler

A
20
B
30
C
40
D
50
E
60
Açıklama:
Akademik araştırmalar 40 yaş üstü yetişkinlerin %10 ile 26’sının orta yaş krizi yaşadığını göstermektedir (Phillips, 2009). Bu nedenle aslında orta yaş krizi yerine orta yaş geçiş dönemi ifadesi daha doğru olacaktır.

Soru 10

I. Ergenlik
II. Genç yetişkinlik
III. Orta yetişkinlik
IV. Geç yetişkinlik
Robert Peck 7 aşamalı teorisini yukarıdaki seçeneklerden hangisinin/hangilerinin hayatına özgü zorluk ve sıkıntılar için oluşturmuştur?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
I-II
C
II-III
D
I-IV
E
III-IV
Açıklama:
Erikson’un psikososyal gelişim kuramı insan gelişimini anlamak için faydalı bir çerçeve sunsa da yetişkinlik dönemini açıklamak bağlamında eksik kaldığı düşünülmektedir. Robert Peck, yetişkinlik döneminde kişinin, Erikson’un belirlediği yaşam krizlerinden daha fazlasını yaşadığını düşünmektedir. Orta yetişkinlik ve geç yetişkinlik hayatına özgü zorluk ve sıkıntılar için Peck 7 aşamalı bir yetişkin gelişimi teorisi oluşturmuştur.

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi genç yetişkinlik döneminin en baskın duyguları arasında yer almaktadır?

Seçenekler

A
Cinsellik
B
Özgüven
C
Başarı
D
Depresyon
E
İlgi eksikliği
Açıklama:
Genç yetişkinlikte kişi, bazı hayallerine sahip olmakla birlikte daha pragmatik düşünme başlar.Cinsellik ve aşk duyguları bu dönemdeki en baskın duygulardır.Doğru yanıt "A" seçeneğidir.

Soru 12

Bireyin nelerden ve neden kaçtığını sorguladığı, hayata ilişkin beklenti ve hedefleri ile neler elde ettiğini karşılaştırdığı dönem aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Genç yetişkinlik
B
Orta yetişkinlik
C
Yaşlılık
D
Ergenlik
E
Orta yaş krizi
Açıklama:
Bu dönemde kişi artık nelerden kaçtığını ve neden kaçtığını sorgulamaktadır. Geriye dönük olarak kişi, hayatı ile ilgili neleri istediğini ve hedeflediğini bu yaşta elde ettiklerine bakarak karşılaştırmalar yapar. Bu dönemde artık ilk defa genç ve yaşlı arasındaki ayrım fark edilmeye başlanır. Bu dönem orta yetişkinlik olarak adlandırılmaktadır. Doğru yanıt “B” seçeneğidir.

Soru 13

Yetişkinlkik dönemlerinin yaş aralıklarıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Yaş aralıkları cinsiyete göre değişir.
B
Yaş aralıkları ülkelerin ekonomik durumlarına bağlı olarak değişir.
C
Yetişkinlik döneminin kesin yaş aralıkları yoktur.
D
Yetişkinlik döneminin evrensel yaş aralıkları bulunmaktadır.
E
Yetişkinlik döneminin yaş aralıkları ulusların beslenme alışkanlıklarına göre değişir.
Açıklama:
Yetişkinlik dönemlerinin kesin yaş aralıkları yoktur. Kişiden kişiye göre bu yaş aralığı değişime uğradığı gibi toplumsal ve küresel olarak değişen yaşam standartları da keskin yaş sınırlarının çizilmesini engellemektedir. Doğru yanıt “C” seçeneğidir.

Soru 14

“Selim üniversiteden yeni mezun olmuş ve öğrencilik yıllarında staj yaptığı bir otomasyon şirketinde işe başlamıştır. İşe başladıktan kısa bir süre sonra üniversite yıllarında tanıştığı Selin’le evlenmiştir. Şu an bir bebek beklemektedirler. Ayrıca Selim işyerindeki çalışma ve disiplini sayesinde amirleri tarafından takdir edilmiş ve üretim bölümü şefliği görevine yükseltilmiştir.”Yukarıda anlatılan örnek olay Schai'nin yetişkinlikteki bilişsel dönem evrelerinden hangisiyle açıklanabilir?

Seçenekler

A
Yönetim evresi
B
Yeniden bütünleştirme evresi
C
Başarma evresi
D
Sorumluluk evresi
E
Sorgulama evresi
Açıklama:
Soruda verilen örnek olay Schai'nin yetişkinlikteki bilişsel dönem evrelerinden sorumluluk evresiyle açıklanabilir. Bu evre genç yetişkinlikte başlar ve orta yetişkinliğe kadar devam edebilir. Bilişsel becerileri gelişmiş olan bir genç yetişkin kendi davranışlarını da gözlemleme becerisine sahiptir ve bu şekilde bağımsızlık kazanarak sosyal sorumluluk alacağı bu evreye ulaşır. Bu evrede artık kurulan bir aile vardır. Eş ve çocuklara yönelen ilgi ile sosyal sorumluluklar ön plana çıkmaya başlar. Ayrıca iş yaşamında da daha fazla sorumluluk alınması gerekmektedir. Doğru yanıt “D” seçeneğidir.

Soru 15

Erikson'un psikososyal gelişim kuramı doğrultusunda, genç yetişkinlik dönemindeki bireylerin duyuşsal ve sosyal gelişimi açısından aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Bireyin ergenlikteki iki kutuplu düşünme örüntüleri yerini farklılıklara saygı ve çeşitliliğe bırakmasıdır.
B
Bireylerde obezite ve buna bağlı hastalıklar görülme olasılığı artmaktadır.
C
Birey kendi varlığı için bir anlam arama çabasındadır.
D
Birey iş ve aile yaşamında daha fazla sorumluluk alma eğilimindedir.
E
Birey bir kimlik oluşturduktan sonra yakınlığa karşı izolasyon krizi ile karşı karşıyadır.
Açıklama:
Erikson’a göre genç kriz olan ‘yakınlığa insanlar kendilerine bir kimlik oluşturduktan sonra psikososyal bir karşı izolasyon’ krizi ile karşılaşırlar. Bu kriz döneminde kişi diğer insanlarla yakın ilişkiler kurma çabasındadır. İyi arkadaşlık ilişkileri kurmak ve romantik anlamda bir partner bulmak önemlidir. Doğru yanıt “E” seçeneğidir.

Soru 16

Orta yetişkinlik döneminin tahmini yaş aralığı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
35-45 yaş aralığından başlar ve 60'lı yaşlara kadar uzanır.
B
30-40 yaş aralığından başlar ve 60'lı yaşlara kadar uzanır.
C
35-45 yaş aralığından başlar ve 70'li yaşlara kadar uzanır.
D
30-45 yaş aralığından başlar ve 60'lı yaşlara kadar uzanır.
E
35-40 yaş aralığından başlar ve 75'li yaşlara kadar uzanır.
Açıklama:
Orta yetişkinlik dönemi 35-45 yaş aralığından başlayan ve 60’lı yaşlara kadar uzanan gelişimsel dönemi kapsamaktadır. Bu dönemlerin yaş aralığı kişiden kişiye veya toplumsal kabullere göre değişebilir. Ortalama yaşam beklentisinin giderek artması ile yetişkinlik dönemlerinin de süresi değişmektedir. Doğru yanıt “A” seçeneğidir.

Soru 17

Orta yetişkinlik döneminde vücutta bir takım değişiklikler görülmektedir. bunlardan biri de boy kısalmasıdır. Aşağıdakilerden hangisi boy kısalmasının nedeni olabilir?

Seçenekler

A
Yanlış veya eksik beslenme
B
Omurgadaki kemiklerin birbirlerine yaklaşması
C
Genetik sorunlar
D
Hastalıklar
E
Kalp damar sorunları
Açıklama:
Orta yetişkinlik döneminde kişinin boyu kısalmaya başlar. Kaslar güçsüzleşmeye başladığı için omurgadaki kemikler birbirine yaklaşır. Bu durum hem sırt ve bel ağrılarına hem de boyda kısalmaya yol açar. Bu kısalma yetişkinlikten yaşlılığa doğru artış gösterir. Doğru yanıt “B” seçeneğidir.

Soru 18

Orta yetişkinlik döneminde görülen bilişsel değişimler aşağıdakilerden hangisi ile daha yakından ilgilidir?

Seçenekler

A
Değişen iş yaşamı rolleri
B
Aile ve çevre etkileşiminin farklılaşması
C
Bilişsel eylemler için kullanılan kaynakların azalması
D
Kemik dokusu ve kaslarda görülen gerilemeler
E
Uzun öğretim sürecine maruz kalınması
Açıklama:
Orta yetişkinlik döneminde bilişsel olarak yaşanan değişimler genel olarak kişinin bilişsel eylemleri için kullandığı kaynakların azalmaya başlaması ile ilgilidir. Bilişsel kaynaklardaki azalma hafıza konusunda da kendini gösterebilir. Doğru yanıt “C” seçeneğidir.

Soru 19

Peck tarafından öne sürülen 7 aşamalı yetişkin gelişimi teorisine göre, orta yetişkinlik dönemindeki bireylerin sosyalleşebilmeleri için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Bireyin sosyal ilişkilerin, koruma ve sürdürmesi için daha fazla enerji harcaması gerekir.
B
Bireyin duygusal esneklik kazanamamasından dolayı sosyalleşmesi gerilemeye başlar.
C
Bireyin sosyal ilişki kurabilmesi için daha esnek bir zekaya sahip olması gerekmektedir.
D
Bireyin inan ilişkilerinde cinsellikten ziyade sosyalliği öne alması gerekmektedir.
E
Bireyin sosyalleşme ve ilişki kumaya yönelik geçmiş tutumlarını koruması gerekmektedir.
Açıklama:
Sosyal ve fiziksel açıdan kişinin orta yaş döneminde uyum sağlayabilmesi için yapması gereken değişimlerden biri de insan ilişkilerinde cinsellikten ziyade sosyalliğin ön plana alınmasıdır. Kişi artık stresle başa çıkmada kendine destek olacak arkadaş ve partnerleri, cinsel olarak yakınlık ve rekabet göstermesi gerekenlerden daha çok önemsemeye başlar. Doğru yanıt “D” seçeneğidir.

Soru 20

Orta yetişkinli dönemindeki bireyler için tinsel gelişim açısından aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Birey yalnız kalmamak için belirli gruplara dahil olmaya çabalar.
B
Birey kendi tutumlarını destekleyecek farklı durumlar aramaya başlar.
C
Birey varolan inanç sistemine katı biçimde bağlıdır.
D
Birey farklı inanç sistemlerine yönelmeyi deneyebilir.
E
Bireyin artık kendi varlığına ve dünyaya anlam katma çabası sonlanmış görülebilir.
Açıklama:
Orta yetişkinlik döneminde, artık kişinin kendi varlığına ve dünyaya anlam katma çabası sonlanmış görülür. İnanmayı seçtiği veya kendisine uyumlu gördüğü herhangi bir ruhsal veya dinî inanışı benimsemiş olan yetişkin, artık bu inanç sistemi ve toplumu içinde daha aktif rol oynamaya başlar. Doğru yanıt “E” seçeneğidir.

Soru 21

Ebeveynlik sorumluluğunun alındığı, bir erkeğin ve kadının bir diğerinin güçlü ve zayıf yönlerini kabul ettiği ve enerjilerini ortak amaçlar doğrultEbeveynlik sorumluluğunun alındığı, bir erkeğin ve kadının bir diğerinin güçlü ve zayıf yönlerini kabul ettiği ve enerjilerini ortak amaçlar doğrultusunda birleştirdikleri döneme ne ad verilir?usunda birleştirdikleri döneme ne ad verilir?

Seçenekler

A
Yetişkinlik
B
Ergenlik
C
Gençlik
D
Yaşlılık
E
Çocukluk
Açıklama:
Ebeveynlik sorumluluğunun alındığı, bir erkeğin ve kadının bir diğerinin güçlü ve zayıf yönlerini kabul ettiği ve enerjilerini ortak amaçlar doğrultusunda birleştirdikleri döneme yetişkinlik dönemi denilir.

Soru 22

I. Kimlik arama dönemidir.
II. Çocuklarının evlendiği bir dönemdir.
III. Sağlıklarının bozulmaya başladığı bir dönemdir.
IV. Kişinin kendine en çok odaklandığı dönemdir.
V. Değişkenlik dönemidir.
Yukarıdakilerden hangileri genç yetişkinlik döneminin özelliklerinden bazılarıdır?

Seçenekler

A
I, II ve III
B
II, IV ve V
C
I, IV ve V
D
III ve IV
E
II ve III
Açıklama:
Genç yetişkinlik döneminin özellikleri:
- Kimlik arama dönemidir.
- Değişkenlik dönemidir.
- Kişinin kendine en çok odaklandığı dönemdir.
- Olanaklar dönemidir.
- Ergenlik ve yetişkinlikte bir geçiş ve ara dönemdir.

Soru 23

Fiziksel gelişimin doruk noktasına ulaşarak fiziksel olarak performans ve becerilerin tavan yaptığı dönem ve yaş aralığı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ergenlik - 11 ile 13 yaş arası
B
Gençlik - 15 ile 25 yaş arası
C
Yaşlılık - 55 ile 65 yaş arası
D
Genç yetişkinlik - 25 ile 30 yaş arası
E
Orta yetişkinlik - 40 ile50 yaş arası
Açıklama:
Genç yetişkinlik döneminde fiziksel gelişim doruk noktasına ulaşır ama aynı zamanda bu dönemde artık fiziksel gelişimin gerilemesi de başlamaktadır. Fiziksel gelişimin doruk noktasına 25 ile 30 yaş arasında erişilir. Bu yaştan sonra aşamalı olarak gerileme başlar.

Soru 24

I. Ekonomik bir yaşam standardı vermek ve sürdürmek
II. Eşle birlikte yaşamayı öğrenme
III. Yaşlı anne babaya uyum sağlamak
IV. Ev kurmaya çabalama
V. Birey olarak eşiyle özdeşleşmek
Yukarıdakilerden hangileri orta yetişkinlik döneminin genel gelişimsel özelliklerinden bazılarıdır?

Seçenekler

A
I, II ve III
B
I, III ve V
C
III, IV ve V
D
II, III ve IV
E
II ve IV
Açıklama:
Orta yetişkinlik döneminin genel gelişimsel özellikleri:
- Yetişkin vatandaşlık ve toplumsal sorumluluğa ulaşmak
- Ekonomik bir yaşam standardı vermek ve sürdürmek
- Çocukların sorumlu bir yetişkin olmalarına yardım etmek
- Yetişkinlere özgü boş zaman etkinlikleri geliştirmek
- Birey olarak eşiyle özdeşleşmek
- Orta yaşın fizyolojik değişikliklerini kabul etmek ve buna uyum sağlamak
- Yaşlı anne babaya uyum sağlamak

Soru 25

I. Bu evre insan yaşamında geç yetişkinlik dönemine denk gelir.
II. Kişisel bilişsel becerilerden çok sosyal sistemler ve kurumlar içindeki sorumluluk ön plana çıkmaktadır.
III. Artık bu evrede bilgi sahibi olmanın önemi azalmıştır.
IV. Kişi bu evrede enerjisini ve kaynaklarını kendisi için anlamı olan aktivite ve görevlere yönlendirir.
V. Geleceğe dönük olarak kurduğu yaşam planlarının önündeki sorunları çözmek için çabalar.
Yukarıdaki seçeneklerden hangileri K. Warner Schai’nin “Yeniden Bütünleştirme Evre”sine ait özelliklerdendir?

Seçenekler

A
I-II-III
B
II-III-IV
C
III-IV-V
D
I-III-IV
E
II-IV-V
Açıklama:
II. Seçenek “Yönetim Evresi”nin özelliğidir. Yönetim Evresi: Bu evre orta yetişkinlik dönemine denk gelmektedir.
- Kişisel bilişsel becerilerden çok sosyal sistemler ve kurumlar içindeki sorumluluk ön plana çıkmaktadır.
- Kişi içinde yaşadığı sosyal sistemler ve toplumun karmaşık ilişkilerini anlamaya ve bu ilişkilerde kendi toplumsal etkileşimlerini değerlendirmeye başlar. V. seçenek “Başarma Evre”sinin özelliğidir.
Başarma Evresi: Bu evre genel anlamda genç yetişkinlik dönemini kapsar. Bu evrenin genel özellikleri şu şekilde sıralanabilir:
- Kişi mantığını ve zekâsını; kariyer planları gibi uzun dönem hedeflerini başarmak için kullanır ve eylemlerinin sonuçları ile baş edebilir.
- Geleceğe dönük olarak kurduğu yaşam planlarının önündeki sorunları çözmek için çabalar. Yeniden Bütünlestirme Evresi: Bu evre insan yasamında geç yetişkinlik dönemine denk gelir.
- Artık bu evrede bilgi sahibi olmanın önemi azalmıştır.
- Kişi bu evrede enerjisini ve kaynaklarını kendisi için anlamı olan aktivite ve görevlere yönlendirir.

Soru 26

I. Kişinin kendi varlığı için bir anlam arama çabasıdır.
II. Sadece semavi dinlerde inanç anlamına gelir.
III. Bir genç yetişkinin tinsel gelişimi, bilişsel olarak din, ahlak ve inanç kavramları hakkında edindiği düşüncelere bağlıdır.
IV. Bazı araştırmalar genç yetişkinlik döneminde kişilerin iki uçta olan tinsel gelişme yöneldiklerini göstermektedir.
V. Sağlıklı bir tinsel gelişim gösteren kişiler daha az zorlanırlar ve kendileri ile yaşamlarına bir çeşit anlam yükleyebilirler.
Yukarıdaki tinsel gelişim ile ilgili ifadelerden kaç tanesi doğrudur?

Seçenekler

A
1
B
2
C
3
D
4
E
5
Açıklama:
Tinsellik veya spritüalizm; kişinin kendi varlığı için bir anlam arama çabasıdır. Tinsellik sadece semavi dinlerde inanç anlamına gelmez. Kisinin inanmayı seçtigi ve kendi yasamının anlamını ve hayat hakkında açıklamalar sunan herhangi bir inanıs sistemi de tinsellik kapsamındadır. Genç yetişkinlik bir geçiş dönemidir ve tinsel gelişim bu dönemde kişiye göre oldukça farklı yapılanmalar göstermektedir. Bazı araştırmalar genç yetişkinlik döneminde kişilerin iki uçta olan tinsel gelişime yöneldiklerini göstermektedir. Genç yetişkinler ya daha tutucu ve geleneksel bir din anlayışına, ya da daha liberal görüşlere yönelmektedir. Bir genç yetişkinin tinsel gelişimi, bilişsel olarak din, ahlak ve inanç kavramları hakkında edindiği düşüncelere bağlıdır. Bu dönemde genç yetişkinler yaşadıkları içsel çatışmalar, yakınlık ilişkileri kurmada yaşanan zorluklar, iş yaşamında karşılaşılan sorunlar karşısında kimliklerini, edindikleri değerleri ve dünya görüşlerini yeniden değerlendirme sürecine girerler. Bu noktada sağlıklı bir tinsel gelişim gösteren kişilerin daha az zorlandıkları ve kendileri ile yaşamlarına bir çeşit anlam yükleyebildikleri görülmüştür.

Soru 27

Orta yetişkinlik döneminde bilişsel kaynakların azalması sonucunda en çok hangi sorun ortaya çıkar?

Seçenekler

A
Hafızada azalma
B
İşitme kaybı
C
Tad alma eksikliği
D
Yürüme bozukluğu
E
Düşmeler
Açıklama:
Orta yetişkinlik dönemindeki bilişsel gelişim, özellikle hafıza konusu bağlamında değerlendirilir. Bu dönemde kişilerin uzun zamanlı hafızalarında azalma görülmektedir. Örneğin yapılan bir araştırmaya göre orta yetişkinlik çağında bulunan insanların gün içinde öğrendikleri bir telefon numarasını bir hafta sonrasında hatırlayabilmeleri zorlaşmaktadır. (Santrock, 1997). Bilişsel gelişimde yaşanan gerilemeler orta yetişkinlikte kişinin günlük hayatını etkileyecek düzeyde değildir. Fakat yapılan bazı araştırmaların sonuçlarına göre orta yetişkinlik döneminde kişi bilişsel açıdan 25 yaşındakinden daha düşük performans göstermektedir.

Soru 28

I. Dolu yuva dönemi
II. Gelişim dönemi
III. Sandviç dönem
IV. Kaizen dönemi
V. Süreklilik dönemi
1960’lı yıllarda “Boş yuva dönemi” olarak adlandırılan dönem günümüzde yukarıdaki seçeneklerden hangisi/hangileri ile adlandırılmaya başlanmıştır?

Seçenekler

A
Yalnızca I
B
Yalnızca II
C
II-IV
D
III-V
E
I-III
Açıklama:
Son yıllarda literatürde “boş yuva dönemi” olarak adlandırılan bu dönemin üçüncü nesil olan torunların ve yeni aile üyelerinin (evlilikler ile) aileye katılması ile “dolu yuva dönemi” ya da “sandviç dönem” olarak adlandırılmaya başlandığı görülmektedir.

Soru 29

Yetişkin bir bireyin ailesel ve mesleksel rollerinde başarılı olamaması sonucunda yaşadığı sıkıntıları Hahn nasıl ifade etmektedir?

Seçenekler

A
Baş tavana çarpar
B
Boş yuva sendromu yaşanır
C
Orta yaş krizi yaşanır
D
Üretkenliğe karşı durgunluk olur
E
Hayatın öğleden sonrası başlar
Açıklama:
Orta yaşam döngüsü aşaması kavramı; eskiden depresif kadın, mesafeli, “iskolik” erkek, evlilik mutluluğunun en alt noktada olduğu dönem olarak adlandırılırdı ve buna en büyük neden olarak da “boş yuva” gösterilirdi. Ancak şu an boş yuva sendromu, geçerliliğini yitirmeye başlamıştır (Shapiro 1996). Çünkü torunların aile yaşamına katılması ile evde faklı ilişkilerin görüldüğü bir yeni yaşam oluşmuştur. Son yıllarda literatürde “boş yuva dönemi” olarak adlandırılan bu dönemin üçüncü nesil olan torunların ve yeni aile üyelerinin (evlilikler ile) aileye katılması ile “dolu yuva dönemi” ya da “sandviç dönem” olarak adlandırılmaya başlandıgı görülmektedir. Orta yaş krizi; güçlü bir değişim isteği ile güdülenen orta yaş (40-60 yas) döneminde ortaya çıkan duygusal bir karmaşa dönemidir. Kavramın orjinali aslında erkeklerin yaşadıgı bir kriz olarak kabul görmüstür. Orta yetişkinlik dönemi Erikson’un psikososyal gelişim aşamalarından olan “üretkenlige karşı durgunluk” yaşam krizini barındıran aşamaya denk gelir. Carl Jung, 20.yüzyılın başlarında, orta yaşa geçişi çalışırken orta yaşı “hayatın öğleden sonrası” olarak tanımlamıştır. Ortalama bir insan için, ileri yetişkinlik aşamasına ulaşma, yaşam kalıplarının iyice oturduğu ve degişme şansının artık kapandığını çagrıştırır. Yetişkin bir birey; ailesel ve mesleksel rollerinde başarılı olamamışsa anksiyete yaşar. Böyle durumlarda ortaya çıkan belirtiler aşırı alkol kullanımı, psikosomatik semptomlar, acı verici duyguları yaşama ve depresyon şeklinde sıralanabilir Hahn (1963); bu aşamayla ilgi- li olarak “basın tavana çarptığını” ifade etmektedir. Tavanla bazıları oldukça erken karşılaşırken bazıları da şasırtıcı bir biçimde geç karşılaşmaktadır ancak herkes eninde sonunda bu tavana ulaşmaktadır. Ayrıca bunu “genç erkekler ve kadınların oldukça kalabalık bir biçimde yarışmacı, ekonomik, siyasal ve toplumsal arenalara girdigi” bir dönem olarak da tanımlamaktadır.

Soru 30

Aşağıdakilerden hangisi Tanner’a göre genç yetişkinlik dönemimin özelliklerindendir?
I. Kimlik arama dönemi
II. Değişkenlik dönemi
III. Kişinin kendine en çok odaklandığı dönem
IV. Olanaklar dönemi
V. Yeni değerler ve amaçlar gerçekleştirme dönemi

Seçenekler

A
I-II-III-V
B
I-III-IV-V
C
II-III-IV-V
D
I-II-III-IV-V
E
I-II-III-IV
Açıklama:
Tanner’a göre genç yetişkinlik dönemi (2006; akt: Atak ve Çok, 2010); yeni bir yaşam dönemini temsil etmekte ve yalnızca döneme ait özelliklerle tanımlanmakla kalmayıp daha önceki ve daha sonraki gelişim dönemleriyle ilişkilendirilmelidir. Bu bağlamda beliren yetişkinlik dönemi hem ergenlikten hem de yetişkinlikten farklıdır ve bu dönemdeki bireylerin kendilerine özgü özellikleri vardır. Bu özellikler:
- Kimlik arama dönemidir.
- Değişkenlik dönemidir.
- Kişinin kendine en çok odaklandığı dönemdir.
- Olanaklar dönemidir.
- Ergenlik ve yetişkinlikte bir geçiş ve ara dönemdir

Soru 31

I. Eğitime devam etme
II. Eş seçimi
III. Bir aile kurma
IV. Bir uğraş başlatma
V. Uygun bir toplumsal gruba katılma
Verilen seçeneklerin kaç tanesinde genç yetişkinlik dönemin temel görevleri doğru ifade edilmiştir?

Seçenekler

A
1
B
2
C
3
D
4
E
5
Açıklama:
Genç yetişkinlik döneminde insanlar sonraki gelişim aşamaları için bir temel kurarlar. Bu dönemin temel görevleri:
- Eş seçimi,
- Eşle birlikte yaşamayı öğrenme,
- Bir aile kurma,
- Çocuk yetiştirme,
- Ev idare etme,
- Bir uğraş başlatma,
- Vatandaşlık sorumluluklarını yerine getirme,
- Uygun bir toplumsal gruba katılmadır

Soru 32

Aşağıdakilerden hangisi genç yetişkinlik dönemini tanımlar?

Seçenekler

A
Ergenlikten sonra gelen ve genel olarak 50’li yaşlara kadar devam eden gelişim dönemidir.
B
Ergenlikten sonra gelen ve genel olarak 45’li yaşları arasındaki gelişim dönemidir.
C
Ergenlikten sonra gelen ve genel olarak 40-50 yaşlara kadar devam eden gelişim dönemidir.
D
Ergenlikten sonra gelen ve genel olarak 40’lı yaşlara kadar devam eden gelişim dönemidir.
E
Ergenlikten sonra gelen ve genel olarak 30-40’ yaşları arasında devam eden gelişim dönemidir.
Açıklama:
Genç yetişkinlik dönemi, ergenlikten sonra gelen ve genel olarak 40’lı yaşlara kadar devam eden gelişim dönemidir. Fakat ergenliğin hangi noktada sona erip genç yetişkinliğin başladığına dair kesin bir tarih belirlemek zordur. Genel olarak bazı kriterlerin karşılanmasına göre genç yetişkinlik döneminin başladığı kabul edilir.

Soru 33

Genç yetişkinlik döneminin başlangıcı olarak yaygın kabul gören kriter aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Çocukların sorumlu bir yetişkin olmalarına yardım etmek
B
Boş zaman etkinlikleri geliştirmek
C
Birey olarak eşiyle özdeşleşmek
D
Yaşlı anne babaya uyum sağlamak
E
Tam zamanlı ve sürekli bir işe başlamak
Açıklama:
Genç yetişkinlik döneminin başlangıcı olarak yaygın kabul gören kriter, kişinin tam zamanlı ve sürekli bir işe başlamasıdır. Fakat tam zamanlı işe sahip olma zamanı kişinin eğitim hayatını ne zaman bitirdiğine göre değişir. Üniversite hayatından sonra yüksek lisans ve benzeri eğitimleri devam edenler için tam zamanlı bir işe girmenin zamanı ertelenebilir. Elbetteki tek başına bir iş sahibi olmak bir yetişkinlik göstergesi değildir. İş sahibi olmaya ek olarak kişinin sorumluluk sahibi ve bağımsız olabilmesi gerekir. Bunlar ise kişiden kişiye göre süresi ve içeriği değişen konulardır.

Soru 34

Aşağıdakilerden hangisi genç yetişkinlik döneminde görülebilen bazı sağlık ve fiziksel performans sorunlarından değildir?

Seçenekler

A
Obezite ve diyet
B
Bağımlılık
C
Cinsellikle ilgili sorunlar
D
Tecavüz ve taciz
E
Depresyon
Açıklama:
Genç yetişkinlik döneminde görülebilen bazı sağlık ve fiziksel performans sorunlarına kısacai
- Obezite ve Diyet
- Bağımlılık
- Cinsellik ve Cinsellikle İlgili Sorunlar
- Tecavüz ve Tacizdir.

Soru 35

I. K.Warner Schai
II. Santrock
III.Keating
IV.Perry
V. Piaget
Yetişkinlikteki bilişsel dönemlerle ilgili Başarma, Sorumluluk, Yönetim ve Yeniden Bütünleştirme” Evrelerini geliştiren kişi yukarıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
I
B
II
C
III
D
IV
E
V
Açıklama:
K. Warner Schai (1977) yetişkinlikteki bilişsel gelişim evrelerine dair bir teori geliştirmiştir. Genel kabul gören Piaget’in bilişsel kuramının sadece ergenlerin yeni bilgiyi işleme yaklaşımını açıkladığını düşünmektedir. Schai’ye göre ise yetişkinler bilginin ve aklın kullanımı konusunda Piaget’nin önerdiği formal işlemler döneminden daha fazlasını yaptıklarını düşünmektedir. Schai yetişkinlikteki bilişsel dönemlerle ilgili bazı evreler ortaya koymuştur. Bunlar;
- Başarma Evresi,
- Sorumluluk Evresi,
- Yönetim Evresi,
- Yeniden Bütünleştirme Evresidir.

Soru 36

Aşağıdakilerden hangisi orta yetişkinlik döneminin yaş aralığını kapsamaktadır?

Seçenekler

A
35-45 den 50'ye kadar
B
30-40 dan 60'a kadar
C
35-45 den 60'a kadar
D
40-45 den 60'a kadar
E
35-40 dan 50'ye kadar
Açıklama:
Orta yetişkinlik dönemi 35-45 yaş aralığından başlayan ve 60’lı yaşlara kadar uzanan gelişimsel dönemi kapsamaktadır. Bu dönemlerin yaş aralığı kişiden kişiye veya toplumsal kabullere göre değişebilir. Ortalama yaşam beklentisinin giderek artması ile yetişkinlik dönemlerinin de süresi değişmektedir.

Soru 37

Erikson’un psikososyal gelişim kuramını eksik bularak 7 aşamalı bir yetişkin gelişimi teorisi oluşturan kişi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Robert Peck
B
Blacker
C
Shapiro
D
White ve Edwards
E
Santrock
Açıklama:
Erikson’un psikososyal gelişim kuramı insan gelişimini anlamak için faydalı bir çerçeve sunsa da yetişkinlik dönemini açıklamak bağlamında eksik kaldığı düşünülmektedir. Robert Peck, yetişkinlik döneminde kişinin, Erikson’un belirlediği yaşam krizlerinden daha fazlasını yaşadığını düşünmektedir. Orta yetişkinlik ve geç yetişkinlik hayatına özgü zorluk ve sıkıntılar için Peck 7 aşamalı bir yetişkin gelişimi teorisi oluşturmuştur.

Soru 38

Aşağıdakilerden hangisi Peck’in 7 aşamalı yetişkin gelişimi teorisine ait aşamalardan değildir?

Seçenekler

A
Bilgeliğe değer vermeye karşı fiziksel güçlere değer verme
B
İnsan ilişkilerinde cinselleştirmeye karşı sosyalleşme
C
Duygusal esnekliğe karşı duygusal fakirleşme
D
Zekâ esnekliğine karşı zekâ katılığı
E
Maddeselliğe karşı duygusallığa değer verme
Açıklama:
Peck’in 7 aşamalı yetişkin gelişimi teorisine ait aşamalar kısaca ;
1. Bilgeliğe Değer Vermeye Karşı Fiziksel Güçlere Değer Verme: Orta yetişkinlik döneminde kişinin artık fiziksel güçleri ve performansı gerilemeye başladığı için kişinin, fiziksel yapabilirlikten ziyade mantıksal ve akılsal yapabilirliklere daha fazla enerji aktarı- mı yapması gerekir.
2. İnsan İlişkilerinde Cinselleştirmeye Karşı Sosyalleşme: Sosyal ve fiziksel açıdan kişinin orta yaş döneminde uyum sağlayabilmesi için yapması gereken değişimlerden biri de insan ilişkilerinde cinsellikten ziyade sosyalliğin ön plana alınmasıdır.
3. Duygusal Esnekliğe Karşı Duygusal Fakirleşme: Orta yaş döneminde kişinin ailesinden çocukların ayrılması, arkadaşlarının uzaklaşması veya taşınması ve eski ilgi alanlarının sona ermesi ile birlikte duygusal esneklik kazanılması önemli bir hâle gelir.
4. Zekâ Esnekliğine Karşı Zekâ Katılığı: Bireyler, eylemleri yapma yöntemlerine çok bağlı ve yeni fikirlere karşı çok katı olmamak için çabalamalıdır.

Soru 39

I. 30-50 yaş dönemidir.
II. Kavramın orjinali aslında kadınların yaşadığı bir kriz olarak kabul görmüştür.
III.Akademik araştırmalara göre 40 yaş üstü yetişkinlerin %10 ile 26’sı orta yaş krizi yaşamaktadır.
IV. Bireylerin özel yaşamlarında ve aile yapılarında en önemli değişimlerin olduğu bir dönemdir.
V. Kadınların ve erkeklerin kendilerini yeniden degerlendirme ve yeniden tanımlama yolculuğunda yaşanan sorunlardır.
Orta yaş krizi ile ilgili yukarıdaki seçeneklerden kaç tanesi doğrudur?

Seçenekler

A
1
B
2
C
3
D
4
E
5
Açıklama:
Orta yaş krizi; güçlü bir değisim isteği ile güdülenen orta yaş (40-60 yaş) döneminde ortaya çıkan duygusal bir karmaşa dönemidir. Kavramın orjinali aslında erkeklerin yaşadıgı bir kriz olarak kabul görmüstür. Fakat yıllar içinde yaşlanmanın etkileri ile başa çıkmada hem kadınların hem de erkeklerin yaşadığı bir kriz olduğu görülmüştür. Orta yaş krizi aslında kadınların ve erkeklerin kendilerini yeniden değerlendirme ve yeniden tanımlama yolculuğunda yaşanan sorunlardır. Akademik araştırmalar 40 yaş üstü yetiskinlerin %10 ile 26’sının orta yaş krizi yaşadığını göstermektedir . Bu nedenle aslında orta yaş krizi yerine orta yas geçiş dönemi ifadesi daha doğru olacaktır. Orta yetişkinlik yılları, bireylerin özel yaşamlarında ve aile yapılarında en önemli değişimlerin oldugu bir dönemdir. Bu dönem birçok kuramcı tarafından “orta yaş krizi” olarak adlandırılmaktadır.

Soru 40

Ebeveynlik sorumluluğunun alındığı, bir erkeğin ve kadının bir diğerinin güçlü ve zayıf yönlerini kabul ettiği ve enerjilerini ortak amaçlar doğrultusunda birleştirdikleri döneme ne ad verilir?

Seçenekler

A
Yetişkinlik
B
Ergenlik
C
Gençlik
D
Yaşlılık
E
Çocukluk
Açıklama:
Ebeveynlik sorumluluğunun alındığı, bir erkeğin ve kadının bir diğerinin güçlü ve zayıf yönlerini kabul ettiği ve enerjilerini ortak amaçlar doğrultusunda birleştirdikleri döneme yetişkinlik dönemi denilir.

Soru 41

Sağlığı tehdit edecek oranda yağın aşırı ve yoğun bir biçimde vücutta birikmesine ne ad verilir?

Seçenekler

A
Diyet
B
Obezite
C
Bağımlılık
D
Döngü
E
Menapoz
Açıklama:
Obezite; sağlığı tehdit edecek oranda yağın aşırı ve yoğun bir biçimde vücutta birikmesidir.

Soru 42

I) Kimlik arama dönemidir
II) Çocuklarının evlendiği bir dönemdir
III) Sağlıklarının bozulmaya başladığı bir dönemdir
IV) Kişinin kendine en çok odaklandığı dönemdir
V) Değişkenlik dönemidir
Yukarıdakilerden hangileri genç yetişkinlik döneminin özelliklerinden bazılarıdır?

Seçenekler

A
I, II ve III
B
II, IV ve V
C
I, IV ve V
D
III ve IV
E
II ve III
Açıklama:
Genç yetişkinlik döneminin özellikleri:
Kimlik arama dönemidir.
Değişkenlik dönemidir.
Kişinin kendine en çok odaklandığı dönemdir.
Olanaklar dönemidir.
Ergenlik ve yetişkinlikte bir geçiş ve ara dönemdir.

Soru 43

K. Warner Schai geliştirdiği yetişkinlikteki bilişsel gelişim evrelerine göre geç yetişkinlik dönemine denk gelen bilgi sahibi olmanın öneminin azaldığı ve kişinin enerjisini, kaynaklarını kendisi için anlamlı olan aktivite ve görevlere yönlendirdiği evre aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yeniden Bütünleştirme Evresi
B
Yönetim Evresi
C
Sorumluluk Evresi
D
Başarma Evresi
E
Yetişkinlik Evresi
Açıklama:
Yeniden Bütünleştirme Evresi: Bu evre insan yaşamında geç yetişkinlik dönemine denk gelir. Artık bu evrede bilgi sahibi olmanın önemi azalmıştır. Kişi bu evrede enerjisini ve kaynaklarını kendisi için anlamı olan aktivite ve görevlere yönlendirir.

Soru 44

Orta yaş döneminde ailede çocukların evden ayrılması ile ebeveyn rollerinin evlilik tatminini etkilemesinden dolayı ortaya çıkan duruma ne ad verilir?

Seçenekler

A
Aşırı empati sendromu
B
Peter pan sendromu
C
Pazartesi sendromu
D
Yabancı el sendromu
E
Boş yuva sendromu
Açıklama:
Orta Yaş Döneminde Aile: Artık bu aşamada ailenin yetişkin olan çocukları evden ayrılarak kendi yaşamlarını inşa etmeye çalışırlar. Çocukların evden ayrılması ile ebeveynler boş yuva sendromu yaşayabilirler. Bunun nedeni çocukların ayrılması ile azalan ebeveyn rollerinin evlilik tatminini etkilemesidir. Çocukların evden ayrılması kişilerde boşluk duygusu yaratır. Bu aşamada yetişkinlerin, bir sonraki nesil ile iletişim kurması oldukça önemlidir. Çocukları evden ayrılan ebeveynler, yaşamlarında çok önemli bir değişim noktasını deneyimlemektedirler ve artık yeni ilgi alanlarına yönelebilirler.

Soru 45

I) Azalan fiziksel güç ve sağlığına uyum sağlama
II) Eş seçimi
III) Bir aile kurma
IV) Uygun bir toplumsal gruba katılma
V) Arkadaşlarıyla sık sık vakit geçirme
Yukarıdakilerden hangileri genç yetişkinlik döneminin temel görevlerinden bazılarıdır?

Seçenekler

A
I, II ve III
B
II,III ve IV
C
III, IV ve V
D
I, III ve V
E
II ve IV
Açıklama:
Genç yetişkinlik döneminde insanlar sonraki gelişim aşamaları için bir temel kurarlar. Bu dönemin temel görevleri:
Eş seçimi,
Eşle birlikte yaşamayı öğrenme,
Bir aile kurma,
Çocuk yetiştirme,
Ev idare etme,
Bir uğraş başlatma,
Vatandaşlık sorumluluklarını yerine getirme,
Uygun bir toplumsal gruba katılmadır.

Soru 46

Robert Peck’in oluşturduğu 7 aşamalı yetişkin gelişimi teorisine göre; “Orta yetişkinlik döneminde kişinin artık fiziksel güçleri ve performansı gerilemeye başladığı için kişinin, fiziksel yapabilirlikten ziyade mantıksal ve akılsal yapabilirliklere daha fazla enerji aktarımı yapması gerekir” aşaması aşağıdaki aşamalardan hangisidir?

Seçenekler

A
Duygusal Esnekliğe Karşı Duygusal Fakirleşme
B
Zekâ Esnekliğine Karşı Zekâ Katılığı
C
Ego Bütünlüğüne Karşı Umutsuzluk
D
Bilgeliğe Değer Vermeye Karşı Fiziksel Güçlere Değer Verme
E
İnsan İlişkilerinde Cinselleştirmeye Karşı Sosyalleşme
Açıklama:
Robert Peck, yetişkinlik döneminde kişinin, Erikson’un belirlediği yaşam krizlerinden daha fazlasını yaşadığını düşünmektedir. Orta yetişkinlik ve geç yetişkinlik hayatına özgü zorluk ve sıkıntılar için Peck 7 aşamalı bir yetişkin gelişimi teorisi oluşturmuştur Bilgeliğe Değer Vermeye Karşı Fiziksel Güçlere Değer Verme: Orta yetişkinlik döneminde kişinin artık fiziksel güçleri ve performansı gerilemeye başladığı için kişinin, fiziksel yapabilirlikten ziyade mantıksal ve akılsal yapabilirliklere daha fazla enerji aktarımı yapması gerekir.

Soru 47

I) Tinsel sorunlar
II) Kas spazmları
III) Obezite
IV) Tecavüz ve taciz
V) Bağımlılık
Yukarıdakilerden hangileri genç yetişkinlik döneminde görülebilen sağlık ve fiziksel performans sorunlarından bazılarıdır?

Seçenekler

A
I, II ve III
B
I, III ve V
C
II ve IV
D
II,III ve IV
E
III, IV ve V
Açıklama:
Genç yetişkinlik döneminde görülebilen sağlık ve fiziksel performans sorunları:
Obezite ve Diyet
Bağımlılık
Cinsellik ve Cinsellikle İlgili Sorunlar
Tecavüz ve Taciz

Soru 48

Fiziksel gelişimin doruk noktasına ulaşarak fiziksel olarak performans ve becerilerin tavan yaptığı dönem ve yaş aralığı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ergenlik - 11 ile 13 yaş arası
B
Gençlik - 15 ile 25 yaş arası
C
Yaşlılık - 55 ile 65 yaş arası
D
Genç yetişkinlik - 25 ile 30 yaş arası
E
Orta yetişkinlik - 40 ile 50 yaş arası
Açıklama:
Genç yetişkinlik döneminde fiziksel gelişim doruk noktasına ulaşır ama aynı zamanda bu dönemde artık fiziksel gelişimin gerilemesi de başlamaktadır. Fiziksel gelişimin doruk noktasına 25 ile 30 yaş arasında erişilir. Bu yaştan sonra aşamalı olarak gerileme başlar.

Soru 49

I) Ekonomik bir yaşam standardı vermek ve sürdürmek
II) Eşle birlikte yaşamayı öğrenme
III) Yaşlı anne babaya uyum sağlamak
IV) Ev kurmaya çabalama
V) Birey olarak eşiyle özdeşleşmek
Yukarıdakilerden hangileri orta yetişkinlik döneminin genel gelişimsel özelliklerinden bazılarıdır?

Seçenekler

A
I, II ve III
B
I, III ve V
C
III, IV ve V
D
II,III ve IV
E
II ve IV
Açıklama:
Orta yetişkinlik döneminin genel gelişimsel özellikleri:
Yetişkin vatandaşlık ve toplumsal sorumluluğa ulaşmak
Ekonomik bir yaşam standardı vermek ve sürdürmek
Çocukların sorumlu bir yetişkin olmalarına yardım etmek
Yetişkinlere özgü boş zaman etkinlikleri geliştirmek
Birey olarak eşiyle özdeşleşmek
Orta yaşın fizyolojik değişikliklerini kabul etmek ve buna uyum sağlamak
Yaşlı anne babaya uyum sağlamak.

Soru 50

Aşağıdakilerden hangisi Tanner’a göre genç yetişkinlik dönemimin özelliklerindendir?
I. Kimlik arama
II. Değişkenlik
III. Kişinin kendine en çok odaklanması
IV. Olanaklar
V. Yeni değerler ve amaçlar gerçekleştirme

Seçenekler

A
I-II-III-V
B
I-III-IV-V
C
II-III-IV-V
D
I-II-III-V
E
I-II-III-IV
Açıklama:
Tanner’a göre genç yetişkinlik dönemi; yeni bir ya-şam dönemini temsil etmekte ve yalnızca döneme ait özelliklerle tanımlanmakla kalmayıp daha önceki ve daha sonraki gelişim dönemleriyle ilişkilendirilmelidir. Bu bağlamda beliren yetişkinlik dönemi hem ergenlikten hem de yetişkinlikten farklıdır ve bu dönemdeki bireylerin kendilerine özgü özellikleri vardır. Bu özellikler:
Kimlik arama dönemidir.
Değişkenlik dönemidir.
Kişinin kendine en çok odaklandığı dönemdir.
Olanaklar dönemidir.
Ergenlik ve yetişkinlikte bir geçiş ve ara dönemdir.

Soru 51

Aşağıdakilerden hangisi genç yetişkinlik dönemin temel görevlerinden değildir?

Seçenekler

A
Eğitime devam etme
B
Eş seçimi
C
Bir aile kurma
D
Bir uğraş başlatma
E
Uygun bir toplumsal gruba katılma
Açıklama:
Genç yetişkinlik döneminde insanlar sonraki gelişim aşamaları için bir temel kurarlar. Bu dönemin temel görevleri:
Eş seçimi,
Eşle birlikte yaşamayı öğrenme,
Bir aile kurma,
Çocuk yetiştirme,
Ev idare etme,
Bir uğraş başlatma,
Vatandaşlık sorumluluklarını yerine getirme,
Uygun bir toplumsal gruba katılmadır.

Soru 52

Aşağıdakilerden hangisi genç yetişkinlik dönemini tanımlar?

Seçenekler

A
Ergenlikten sonra gelen ve genel olarak 50’li yaşlara kadar devam eden gelişim dönemidir.
B
Ergenlikten sonra gelen ve genel olarak 45’li yaşları arasındaki gelişim dönemidir.
C
Ergenlikten sonra gelen ve genel olarak 40-50 yaşlara kadar devam eden gelişim dönemidir.
D
Ergenlikten sonra gelen ve genel olarak 40’lı yaşlara kadar devam eden gelişim dönemidir.
E
Ergenlikten sonra gelen ve genel olarak 30-40’ yaşlaraı arasında devam eden gelişim dönemidir.
Açıklama:
Genç yetişkinlik dönemi, ergenlikten sonra gelen ve genel olarak 40’lı yaşlara kadar devam eden gelişim dönemidir. Fakat ergenliğin hangi noktada sona erip genç yetişkinliğin başladığına dair kesin bir tarih belirlemek zordur. Genel olarak bazı kriterlerin karşılanmasına göre genç yetişkinlik döneminin başladığı kabul edilir.

Soru 53

Genç yetişkinlik döneminin başlangıcı olarak yaygın kabul gören kriter aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Çocukların sorumlu bir yetişkin olmalarına yardım etmek
B
Boş zaman etkinlikleri geliştirmek
C
Birey olarak eşiyle özdeşleşmek
D
Yaşlı anne babaya uyum sağlamak
E
Tam zamanlı ve sürekli bir işe başlamak
Açıklama:
Genç yetişkinlik döneminin başlangıcı olarak yaygın kabul gören kriter, kişinin tam zamanlı ve sürekli bir işe başlamasıdır. Fakat tam zamanlı işe sahip olma zamanı kişinin eğitim hayatını ne zaman bitirdiğine göre değişir. Üniversite hayatından sonra yüksek lisans ve benzeri eğitimleri devam edenler için tam zamanlı bir işe girmenin zamanı ertelenebilir. Elbetteki tek başına bir iş sahibi olmak bir yetişkinlik göstergesi değildir. İş sahibi olmaya ek olarak kişinin sorumluluk sahibi ve bağımsız olabilmesi gerekir. Bunlar ise kişiden kişiye göre süresi ve içeriği değişen konulardır.

Soru 54

Aşağıdakilerden hangisi genç yetişkinlik döneminde görülebilen bazı sağlık ve fiziksel performans sorunlarından değildir?

Seçenekler

A
Obezite ve Diyet
B
Bağımlılık
C
Cinsellik ve Cinsellikle İlgili Sorunlar
D
Tecavüz ve Taciz
E
Depresyon
Açıklama:
Genç yetişkinlik döneminde görülebilen bazı sağlık ve fiziksel performans sorunlarına kısaca Obezite ve Diyet, Bağımlılık, Cinsellik ve Cinsellikle İlgili Sorunlar, Tecavüz ve Tacizdir.

Soru 55

Yetişkinlikteki bilişsel dönemlerle ilgili olarak
Başarma Evresi,Sorumluluk Evresi, Yönetim Evresi, Yeniden Bütünleştirme Evresi sınıflaması kim tarafından ortaya konmuştur?

Seçenekler

A
K. Warner Schai
B
Santrock
C
Keating
D
Perry
E
Piaget
Açıklama:
K. Warner Schai (1977) yetişkinlikteki bilişsel gelişim evrelerine dair bir teori geliştirmiştir. Genel kabul gören Piaget’in bilişsel kuramının sadece ergenlerin yeni bilgiyi işleme yaklaşımını açıkladığını düşünmektedir. Schai’ye göre ise yetişkinler bilginin ve aklın kullanımı konusunda Piaget’nin önerdiği formal işlemler döneminden daha fazlasını yaptıklarını düşünmektedir. Schai yetişkinlikteki bilişsel dönemlerle ilgili bazı evreler ortaya koymuştur. Bunlar; Başarma Evresi, Sorumluluk Evresi, Yönetim Evresi, Yeniden Bütünleştirme Evresidir.

Soru 56

Aşağıdakilerden hangisi orta yetişkinlik döneminin yaş aralığını kapsamaktadır?

Seçenekler

A
35-45 den 50 ‘ye kadar
B
30-40 dan 60’ a kadar
C
35-45 den 60’ a kadar
D
40-45 den 60 ‘a kadar
E
35-40 dan 50’ ye kadar
Açıklama:
Orta yetişkinlik dönemi 35-45 yaş aralığından başlayan ve 60’lı yaşlara kadar uzanan gelişimsel dönemi kapsamaktadır. Bu dönemlerin yaş aralığı kişiden kişiye veya toplumsal kabullere göre değişebilir. Ortalama yaşam beklentisinin giderek artması ile yetişkinlik dönemlerinin de süresi değişmektedir.

Soru 57

Aşağıdakilerden hangisi Erikson’un psikososyal gelişim kuramını eksik bularak 7 aşamalı bir yetişkin gelişimi teorisi oluşturmuştur?

Seçenekler

A
Robert Peck
B
Blacker
C
Shapiro
D
White ve Edwards
E
Santrock
Açıklama:
Erikson’un psikososyal gelişim kuramı insan gelişimini anlamak için faydalı bir çerçeve sunsa da yetişkinlik dönemini açıklamak bağlamında eksik kaldığı düşünülmektedir. Robert Peck, yetişkinlik döneminde kişinin, Erikson’un belirlediği yaşam krizlerinden daha fazlasını yaşadığını düşünmektedir. Orta yetişkinlik ve geç yetişkinlik hayatına özgü zorluk ve sıkıntılar için Peck 7 aşamalı bir yetişkin gelişimi teorisi oluşturmuştur.

Soru 58

Aşağıdakilerden hangisi Peck’in 7 aşamalı yetişkin gelişimi teorisine ait aşamalardan değildir?

Seçenekler

A
Bilgeliğe Değer Vermeye Karşı Fiziksel Güçlere Değer Verme
B
İnsan İlişkilerinde Cinselleştirmeye Karşı Sosyalleşme
C
Duygusal Esnekliğe Karşı Duygusal Fakirleşme
D
Zekâ Esnekliğine Karşı Zekâ Katılığı
E
Duygusalığa karşı Cinselliğe Değer Verme
Açıklama:
Peck’in 7 aşamalı yetişkin gelişimi teorisine ait aşamalar kısaca;
1. Bilgeliğe Değer Vermeye Karşı Fiziksel Güçlere Değer Verme: Orta yetişkinlik döneminde kişinin artık fiziksel güçleri ve performansı gerilemeye başladığı için kişinin, fiziksel yapabilirlikten ziyade mantıksal ve akılsal yapabilirliklere daha fazla enerji aktarı- mı yapması gerekir.
2. İnsan İlişkilerinde Cinselleştirmeye Karşı Sosyalleşme: Sosyal ve fiziksel açıdan kişinin orta yaş döneminde uyum sağlayabilmesi için yapması gereken değişimlerden biri de insan ilişkilerinde cinsellikten ziyade sosyalliğin ön plana alınmasıdır.
3. Duygusal Esnekliğe Karşı Duygusal Fakirleşme: Orta yaş döneminde kişinin ailesinden çocukların ayrılması, arkadaşlarının uzaklaşması veya taşınması ve eski ilgi alanlarının sona ermesi ile birlikte duygusal esneklik kazanılması önemli bir hâle gelir.
4. Zekâ Esnekliğine Karşı Zekâ Katılığı: Bireyler, eylemleri yapma yöntemlerine çok bağlı ve yeni fikirlere karşı çok katı olmamak için çabalamalıdır.

Soru 59

Orta yaş krizi hangi yaş döneminde ortaya çıkan dönemidir?

Seçenekler

A
40-60
B
45-50
C
40-50
D
50-60
E
45-55
Açıklama:
Orta yaş krizi; güçlü bir değişim isteği ile güdülenen orta yaş (40-60 yaş) döneminde ortaya çıkan duygusal bir karmaşa dönemidir.

Soru 60

Aşağıdakilerden hangisi ya da hangileri “yetişkin” teriminin tanımında kullanılabilir özelliklerdir?
I. Zihinsel, bedensel gelişimini tamamlamış olmak.
II. Psikolojik olgunluğa erişmiş olmak.
III. Ekonomik bağımsızlığını kazanmış olmak.
IV. Toplumda bir sorumluluk üstlenmiş olmak.

Seçenekler

A
I, II ve III
B
II, III ve IV
C
I, II ve IV
D
I,III ve IV
E
I,II,III ve IV
Açıklama:
Zihinsel, bedensel gelişimini tamamlamış, psikolojik olgunluğa erişmiş, ekonomik bağımsızlığını kazanmış ve toplumda bir sorumluluk üstlenmiş bireyler yetişkin olarak tanımlanmaktadır. Yani soruda belirtilen bütün bu özellikler yetişkin bir bireyde olması beklenen özelliklerdir.

Soru 61

Aşağıdakilerden hangileri yetişkinlik dönemin genel gelişimsel özelliklerini ifade etmektedir? I. Yetişkin vatandaşlık ve toplumsal sorumluluğa ulaşmak II. Ekonomik bir yaşam standardı vermek ve sürdürmek III. Çocukların sorumlu bir yetişkin olmalarına yardım etmek IV. Yetişkinlere özgü boş zaman etkinlikleri geliştirmek V. Birey olarak eşiyle özdeşleşmek VI. Orta yaşın fizyolojik değişikliklerini kabul etmek ve buna uyum sağlamak VII. Düşük gelire uyum sağlamakVIII. Yaşlı anne babaya uyum sağlamak

Seçenekler

A
I, II ve III
B
I , III ve IV
C
V ve VIII
D
I, II, III, IV, V, IV ve VIII
E
I, II, III veIV
Açıklama:
VII hariç hepsi yetişkinlik döneminin genel gelişim özelliklerini ifade etmektedir. Düşük gelire uyum sağlamak yaşlılık dönemi için bir ödevdir.

Soru 62

Güçlü bir değişim isteği ile güdülenen ve duygusal bir karmaşa dönemi olan “orta yaş krizi” hangi yaşlarda yaşanmaktadır?

Seçenekler

A
20-30
B
30-40
C
40-60
D
60-70
E
70 sonrası
Açıklama:
Orta yaş krizi orta yaş döneminde ortaya çıkmaktadır. 40-60 yaş aralığı orta yaş olarak kabul edilmektedir.

Soru 63

Boş Yuva Sendromu’nun bilimsel literatürde geçerliliğini yitirmesinin nedeni aşağıdaki argümanlardan hangisidir?

Seçenekler

A
Torunların, gelin ve damatların aile yaşamına katılması
B
Orta yaşam döneminde ailelerin çocuklarını serbest bırakmaları
C
Çocukların evden iş veya okul yaşamı için ayrılması
D
Orta yaş krizindeki erkeklerin aile üyeleri ile olan ilişkilerine daha çok eğilmeleri
E
Çocukları zamanla evden ayrılan ebeveynlerin, evlerinde aynı yaşta çocukları bulunanlara göre daha doyurucu ve mutlu bir yaşam sürdürdükleri görüşünün güçlenmesi
Açıklama:
Boş Yuva Sendromu’nun ağırlığını yitirmesinin nedeni ailelerin yaşam biçimlerinde ortaya çıkan ilişkilerdir. Torunların aile yaşamına katılması ile evde farklı ilişkilerin görüldüğü bir yaşam oluşmuştur. Son yıllarda literatürde “boş yuva dönemi olarak adlandırılan bu dönemin üçüncü nesil olan torunların ve yeni aile üyelerinin (evlilikler ile) aileye katılması ile “dolu yuva dönemi” ya da “sandviç dönem” olarak adlandırılmaya başlandığı görülmektedir.

Soru 64

Orta yaş krizinin genellikle orta ve üst sosyoekonomik düzeye sahip kişiler için geçerli olmasının nedeni nedir?

Seçenekler

A
Ekonomik geliri düşük olan gruplar için yaşam sürecini yeniden değerlendirmek, yeni planlar yapmak ve hayaller kurmanın gerçekçi olmaması.
B
Orta ve üst sosyoekonomik düzeye sahip bireyler erken yetişkinlik dönemlerinde gelişim ödevlerini gerçekleştirmekte alt düzeydeki bireylere göre daha isteksiz olması.
C
Ekonomik geliri düşük olan bireylerin gelişimlerini yetişkinlik dönemine kadar yeterli derecede tamamlayamaması.
D
Orta ve üst sosyoekonomik düzeye sahip bireyler ekonomik bağımsızlıkları nedeniyle bir aile ile ortaklaşa bir yaşam kurmakta isteksiz olması.
E
Orta ve üst sosyoekonomik düzeye sahip bireylerin tüm yaşam döngüsündeki bosanmalarının 2/3’ünün orta yaş döneminde gerçekleşiyor olması.
Açıklama:
Birçok insanın orta yaş aşamasını yaşamın en iyi, olgun dönemi olarak görmesine rağmen bu pembe tablo daha çok, orta ve üst sosyoekonomik düzeydeki aileler için geçerlidir. Ekonomik geliri düşük olanlar için durum oldukça farklıdır. Sosyoekonomik düzeyi düşük aileler için is olanakları azdır. Özellikle son on yıl içinde endüstriyel is alanlarının küçülmesi ya da kapanması teknolojik çalışma alanlarının gelişmesi bu kişilerin aleyhine olmuştur. Ayrıca çalışan sınıf ve yoksul kadınlar hem ev islerini yürütür hem de çalışma yaşamına girer ve yapılan isler kadın için doyum sağlayıcı değildir. Çalışan sınıftaki erkekler ki fiziksel güce dayanan işlerde çalışırlar, orta yaşa otuzlarında girerler, tıbbi bakım hizmetlerinden çok fazla yararlanamazlar ve emeklilik sonrası gibi bir yaşam beklentileri yoktur. Bu kişiler için özellikle kalp hastalıkları sonucu ölüm oranı yüksektir. Ekonomik gelirleri düşük olan bu erkek ve kadın grupları için yaşam sürecini yeniden değerlendirmek, yeni planlar yapmak ve hayaller kurmak gerçekçi değildir. Bunların sonucu olarak denilebilir ki orta yaş krizi fiilen sosyokültürel bir yapılanmayı gösterir ve genellikle orta ve üst sosyoekonomik düzeye sahip kişiler için geçerlidir.

Soru 65

Orta yetişkinlik döneminde gözlenen bir davranış olarak, hangisi Erikson’un üretkenlik tanımı ile uyumludur?

Seçenekler

A
Tüm yaşam döngüsündeki boşanmaların 2/3’ünün orta yaşam döneminde gerçekleşmesi.
B
Çocuk doğurma yaşının ertelenmesi ve çocukların evlendikleri zaman büyük olması nedeniyle orta yaştakiler yaşlanan ebeveynleri, genç yetişkinleri belki de günümüzde çocukları ve çocukların çocuklarına aynı anda bakıma alabilmeleri ve bunun da rollerin değişmesi anlamına gelmesi.
C
İnanmayı seçtiği veya kendisine uyumlu gördüğü herhangi bir ruhsal veya dinî inanışı benimsemiş olan yetişkin, orta yetişkinlik döneminde bu inanç sistemi ve toplumu içinde daha aktif rol oynamaya başlaması.
D
Büyük ebeveynlerin ölümü ile baş etme
E
Orta yaşam döneminde aileler çocuklarını serbest bırakması ve çocukların da daha fazla bağımsızlık ve özerklik kazanması.
Açıklama:
Orta yetişkinlik döneminde, artık kişinin kendi varlığına ve dünyaya anlam katma çabası sonlanmış görülür. İnanmayı seçtiği veya kendisine uyumlu gördüğü herhangi bir ruhsal veya dinî inanışı benimsemiş olan yetişkin, artık bu inanç sistemi ve toplumu içinde daha aktif rol oynamaya baslar. Bu durum aslında Erikson’un üretkenlik tanımı ile de uyumludur. Kişi artık kendi anlamlandırdığı ve inandığı şeylerin diğer nesillere rehber olması ve aktarılması için bir çaba içine girer.

Soru 66

Hangisi, Peck’in geliştirdiği yetişkin gelişimi teorisindeki yetişkinlik dönemine ait aşamalardan biri değildir?

Seçenekler

A
Bilgeliğe değer vermeye karşı fiziksel güçlere değer verme
B
İnsan ilişkilerinde cinselleştirmeye karşı sosyalleşme
C
Duygusal esnekliğe karşı duygusal fakirleşme
D
Zekâ esnekliğine karşı zekâ katılığı
E
Ampirik bilgeliğe karşı mistik bilgelik
Açıklama:
Orta yetişkinlik ve geç yetişkinlik hayatına özgü zorluk ve sıkıntılar için Peck, 7 aşamalı bir yetişkin gelişimi teorisi oluşturmuştur. Bu teorinin konumuz kapsamında olan orta yetişkinlik dönemine ait aşamalar şunlardır; bilgeliğe değer vermeye karşı fiziksel güçlere değer verme, insan ilişkilerinde cinselleştirmeye karşı sosyalleşme, duygusal esnekliğe karşı duygusal fakirleşme ve zekâ esnekliğine karşı zekâ katılığıdır.

Soru 67

Orta yetişkinlik dönemindeki bilişsel gelişim özellikle hangi bilişsel beceri bağlamında değerlendirilir?

Seçenekler

A
Hafıza
B
Duyum
C
Duygu
D
Mantık
E
Hayal gücü
Açıklama:
Orta yetişkinlik dönemindeki bilişsel gelişim, özellikle hafıza konusu bağlamında değerlendirilir. Bu dönemde kişilerin uzun zamanlı hafızalarında önemli bir azalma görülmektedir.

Soru 68

Hangi yaşam döneminde gelir en üst seviyededir?

Seçenekler

A
Çocukluk
B
Ergenlik
C
Gençlik
D
Orta Yaş
E
Yaşlılık
Açıklama:
Orta yasam döngüsünde, diger yasam döngülerine göre gelir en üst düzeydedir.

Soru 69

Yapılan araştırmalarda, orta yaş döneminde kadın ve erkeklerin ifadelerinde genel olarak ön plana çıkan sorunlar hangi şıkta doğru olarak verilmiştir?

Seçenekler

A
Erkek: İş, evlilik
Kadın: Evlilik, sağlık, aile, ölümler
B
Erkek: İş, evlilik, sağlık
Kadın: İş, evlilik, sağlık, aile, ölümler
C
Erkek: İş, evlilik, sağlık, ölümler
Kadın: İş, evlilik, sağlık, aile, ölümler
D
Erkek: Evlilik, sağlık
Kadın: Evlilik, aile, ölümler
E
Erkek: İş, evlilik, sağlık
Kadın: İş, evlilik, sağlık, aile, ölümler
Açıklama:
Orta yaş dönemindeki erkeklerde genel olarak iş ve evlilik yaşamı ile ilgili sorunlar; kadınlarda ise sağlık, aile, ölümler ve evlilik ile ilgili sorunlar ön plana çıkmaktadır.

Soru 70

Aşağıdakilerden hangisi “beliren yetişkinlik” dönemindeki bireylerin özellikleri arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Kişinin kendine çok az odaklandığı dönemdir
B
Kimlik arama dönemidir
C
Olanaklar dönemidir
D
Ergenlik ve yetişkinlikte bir geçiş ve ara dönemdir
E
Değişkenlik dönemidir
Açıklama:
Beliren yetişkinlik dönemi hem ergenlikten hem de yetişkinlikten farklıdır ve bu dönemdeki bireylerin kendilerine özgü özellikleri vardır. Bu özellikler şu şekilde sıralanabilir:
  1. Kimlik arama dönemidir
  2. Değişkenlik dönemidir
  3. Kişinin kendine en çok odaklandığı dönemdir
  4. Olanaklar dönemidir
  5. Ergenlik ve yetişkinlikte bir geçiş ve ara dönemdir

Soru 71

Son yıllarda yapılan çalışmalara göre “beliren yetişkinlik” dönemi olarak da adlandırılan dönem aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Orta yetişkinlik
B
Geç yetişkinlik
C
İleri yetişkinlik
D
Yaşlılık
E
Genç yetişkinlik
Açıklama:
Genç yetişkinlik dönemi son yıllarda yapılan çalışmalara göre “beliren yetişkinlik” dönemi olarak da adlandırılmaktadır.

Soru 72

I. Eş seçimi
II. Bir uğraş başlatma
III. Yaşlı anne babaya uyum sağlamak
IV. Eşiyle özdeşleşmek
Yukarıda verilenlerden hangileri genç yetişkinlik döneminin temel görevleri arasında yer alır?

Seçenekler

A
I-II-III-IV
B
I-II
C
II-IV
D
III-IV
E
I-III
Açıklama:
Genç yetişkinlik döneminde insanlar sonraki gelişim aşamaları için bir temel kurarlar. Bu dönemin temel görevleri şu şekilde sıralanabilir:
  1. Eş seçimi
  2. Eşle birlikte yaşamaya öğrenme
  3. Bir aile kurma
  4. Çocuk yetiştirme
  5. Ev idare etme
  6. Bir uğraş başlatma
  7. Vatandaşlık sorumluluklarını yerine getirme
  8. Uygun bir toplumsal gruba katılma

Soru 73

Aşağıdakilerden hangisinde Gould’un Dönüşüm Kuramına göre 45-50’li yaşların özellikleri yanlış ifade edilmiştir?

Seçenekler

A
Evlilik doyumu artar
B
Dostlar önemlidir
C
Kararsız yıllardır
D
Yaşama olumlu bakılır
E
Paranın önemi azalır
Açıklama:
Gould’un Dönüşüm Kuramına göre 45-50 yaşları kararlı yıllardır. Evlilik doyumu artar, dostlar önemlidir, paranın önemi azalır. Yaşama olumlu bakılır.

Soru 74

Aşağıdakilerden hangisinde geç yetişkinlik veya yaşlılık döneminin özellikleri yanlış ifade edilmiştir?

Seçenekler

A
Kişinin yaşamında tinsel düşüncelerin ağırlığı yoktur
B
Kişi hayatın ileriye dönük aktığını ama hayatın anlaşılması için geriye dönük düşünmek gerektiğini anlamış olur
C
İnsan hayatının başlangıcı ve sonu arasında bir bağlantı kurulmaya başlar
D
Emekli olmak, fiziksel güç ve sağlıktaki düşüş ve ölüm gerçeğini kabul etmek bu dönemin psikolojik özelliklerini oluşturmaktadır
E
Kişi yaşlılık dönemine doğru bir geçiş yaşamaya başlar
Açıklama:
Genç yetişkinlik veya yaşlılık döneminde artık insan gelişimi ve ritmi yerini bir durgunluğa bırakır. Kişi hayatın ileriye dönük aktığını ama hayatın anlaşılması için geriye dönük düşünmek gerektiğini anlamış olur. İnsan hayatının başlangıcı ve sonu arasında bir bağlantı kurulmaya başlar. Yaşamın aslında ne olduğuna dair tinsel düşünceler bu dönemde ağırlıklı olarak görülebilir. Emekli olmak, fiziksel güç ve sağlıktaki düşüş ve ölüm gerçeğini kabul etmek gibi önemli kritik aşamalar bu dönemin psikolojik özelliklerini oluşturmaktadır. Artık kişi yaşlılık dönemine doğru bir geçiş yaşamaya başlar.

Soru 75

Fiziksel gelişimin doruk noktası aşağıda verilen yaş gruplarından hangisinde yaşanır?

Seçenekler

A
20-25 yaş
B
35-40 yaş
C
30-35 yaş
D
25-30 yaş
E
40-45 yaş
Açıklama:
Fiziksel gelişimin doruk noktasına 25 ile 30 yaş arasında erişilir.

Soru 76

I. Obezite
II. Bağımlılık
III. Cinsellikle ilgili sorunlar
IV. Kronik hastalıklar
Yukarıda verilenlerden hangileri genç yetişkinlik döneminde görülebilen sağlık ve fiziksel performans sorunları arasında yer alır?

Seçenekler

A
I-II-III-IV
B
I-II-III
C
I-IV
D
II-III-IV
E
III-IV
Açıklama:
Genç yetişkinlik döneminde görülebilen bazı sağlık ve fiziksel performans sorunlar şu şekildedir: Obezite ve diyet, bağımlılık, cinsellik ve cinsellikle ilgili sorunlar, tecavüz ve taciz.

Soru 77

“Bu evrede artık bilgi sahibi olmanın önemi azalmıştır. Kişi bu evrede enerjisini ve kaynaklarını kendisi için anlamı olan aktivite ve görevlere yönlendirir.”.
Yukarıda ifade edilen K.Warner Schai’nin yetişkinlikteki bilişsel dönemler ile ilgili evresi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yeniden bütünleştirme evresi
B
Başarma evresi
C
Yönetim evresi
D
Sorumluluk evresi
E
Denetleme evresi
Açıklama:
Yeniden Bütünleştirme evresi: Bu evre insan yaşamında geç yetişkinlik dönemine denk gelir. Artık bu evrede bilgi sahibi olmanın önemi azalmıştır. Kişi bu evrede enerjisini ve kaynaklarını kendisi için anlamı olan aktivite ve görevlere yönlendirir.

Soru 78

Kişinin kendi varlığı için bir anlam arama çabası aşağıdakilerden hangisi ile tanımlanır?

Seçenekler

A
İnanç
B
Tinsellik
C
Ahlak
D
Varoluş
E
Etik
Açıklama:
Tinsellik veya spritüalizm; kişinin kendi varlığı için bir anlam arama çabasıdır.

Soru 79

35-45 yaş aralığından başlayan ve 60’lı yaşlara kadar uzanan gelişimsel dönem aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Orta yetişkinlik
B
Genç yetişkinlik
C
İleri yetişkinlik
D
Yaşlılık
E
İlk yetişkinlik
Açıklama:
Orta yetişkinlik dönemi 35-45 yaş aralığından başlayan ve 60’lı yaşlara kadar uzanan gelişimsel dönemi kapsamaktadır.

Ünite 8

Soru 1

............. göre; yaşlanma genlerde kodlanmıştır ve büyüme, gelişme gibi dönemler gibi yaşlılık da yaşam döngüsünün bir parçasıdır. ............ göre; yaşlanmayla birlikte bazı hormon seviyelerinde azalma görülmekte ve bağışıklık sistemi zayıflamaktadır. Bu durum yaşlı bireyleri bakteri, virüs ve diğer hastalıklara karşı savunmasız bırakmaktadır. Yukarıdaki boşlukların cevabı aşağıdaki seçeneklerden hangisinde verilmiştir?

Seçenekler

A
DNA Hasar Teorisi - Aşınma Teorisi
B
Hücresel Yaşlanma Teorisi - Genetik Teori
C
Genetik Teori -İmmünolojik ve Endokrin Teori
D
Hücresel Yaşlanma Teorisi - Genetik Teori
E
Metabolik Artıkların Birikmesi Teorisi - Serbest Radikal Teorisi
Açıklama:
Genetik Teori'ye göre yaşlanma genlerde kodlanmıştır ve büyüme, gelişme gibi dönemler gibi yaşlılık da yaşam döngüsünün bir parçasıdır. İmmünolojik ve Endokrin Teori'ye göre, yaşlanmayla birlikte bazı hormon seviyelerinde azalma görülmekte ve bağışıklık sistemi zayıflamaktadır. Bu durum yaşlı bireyleri bakteri, virüs ve diğer hastalıklara karşı savunmasız bırakmaktadır. Doğru cevap C'dir.

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi biyolojik yaşlanma teorilerinden birisi değildir?

Seçenekler

A
DNA Hasar Teorisi
B
Strese Fizyolojik Tepkinin Azalan Yeterliliği Teorisi
C
Metabolik Artıkların Birikmesi
D
Duygusal Teori
E
İmmünolojik ve Endokrin Teori
Açıklama:
Biyolojik Yaşlanma Teorileri; (a) DNA Hasar Teorisi, (b) Genetik Teori, (c) İmmünolojik ve Endokrin Teori, (d) Aşınma Teorisi, (e) Hücresel Yaşlanma Teorisi, (f) Strese Fizyolojik Tepkinin Azalan Yeterliliği Teorisi, (g) Metabolik Artıkların Birikmesi, (h) Serbest Radikal Teorisi olarak sıralanmaktadır. Bu kapsamda "Duygusal Teori" adında bir teori bulunmamaktadır. Doğru cevap D'dir.

Soru 3


  • Uzun süreli bir fiziksel aktiviteden sonra nefes düzeninin ve kalp ritminin normale dönmesi eskiye oranla daha uzun sürer.

  • Yaraların ve morlukların iyileşmesi daha uzun zaman almaya başlar.

  • Tiroid bezleri küçülmeyi başlar ve durum bazal metabolizmayı yavaşlatır.


Yukarıda verilen örnekler yaşlılıkta gerçekleşen fiziksel değişimlerden hangisine örnektir?

Seçenekler

A
Sindirim sistemi
B
Solunum sistemi
C
Homeostaz
D
Kalp ve Damar Sistemi
E
Duyular
Açıklama:
Homeostaz (dengeleşim) adlı mekanizma, karşılaştığı hastalık durumlarında ve olağan dışı durumlarda vücudun dengesini sağlamaya çalışır. Yaş ilerledikçe bu mekanizmanın çalışması etkinliği azalır. Birey, fizyolojik olarak kendini farklı durumlara adapte etmekte zorlanır. Örneğin uzun süreli bir fiziksel aktiviteden sonra nefes düzeninin ve kalp ritminin normale dönmesi eskiye oranla daha uzun sürer. Yaraların ve morlukların iyileşmesi daha uzun zaman almaya başlar. Tiroid bezleri küçülmeyi başlar ve durum bazal metabolizmayı yavaşlatır. Doğru cevap C'dir.

Soru 4

Yaşlılıkta fizyolojik değişim yaşanan "Kalp ve Damar Sistemi" ile ilgili olarak verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Damarlardaki kan akışı zorlaşır ve oksijenin kalp duvarlarından emilimi azalmaya başlar.
B
Kalp kapakçıklarının esnekliği artar.
C
Kalbin ritmi azalır ve ritim düzensizleşmeye başlar.
D
Kalp damarları sertleşmeye ve daralmaya başlar.
E
Kalp krizi riski, kan akışında yavaşlama ve böbrek rahatsızlıkları gibi sorunlar ortaya çıkabilir.
Açıklama:
Kalp de yaşlılıkla birlikte değişim gösteren organlardan biridir. Yaşlılıkla birlikte kalp küçülür ve kalpteki yağ oranı artar. Kalp kasları iplikleşir ve kurumaya başlar. Damarlardaki kan akışı zorlaşır ve oksijenin kalp duvarlarından emilimi azalmaya başlar. Kalp kapakçıklarının esnekliği ve etkinliği de azalır. Bütün bu sebeplere bağlı olarak kalbin ritmi azalır ve ritim düzensizleşmeye başlar. Ayrıca yaş ilerledikçe kalp damarları da sertleşmeye ve daralmaya başlar. Bunun sonucunda kalp krizi riski, kan akışında yavaşlama ve böbrek rahatsızlıkları gibi sorunlar ortaya çıkabilir. Doğru cevap B'dir.

Soru 5

Karar verme ve uygulamadaki yavaşlık yaşlı bireylerin daha çok kaza geçirmelerine sebep olabilmektedir. Bu durum yaşlılıktaki fizyolojik değişim unsurlarından hangisine örnektir?

Seçenekler

A
Psiko-Motor beceriler
B
Cinsellik
C
Homeostaz
D
Kalp ve Damar Sistemi
E
Duyular
Açıklama:
Yaşlılıkla beraber merkezi sinir sisteminin bilgiyi işlemesinde yavaşlama görülür. Bu yüzden yaşlı bireyler gençlerin yapabilecekleri her türlü fiziksel aktiviteyi daha yavaş yaparlar. Yeni bilgileri hafızaya almak ve eski bilgilere ulaşmak yaşlılar için daha zor bir hâle gelebilir. Bilgilerin yavaş işlenmesi yaşlılar için tehlikeli durumlar oluşturabilir. Örneğin, Psiko-motor becerilerde kayıp yaşadıkları için karar verme ve uygulamadaki yavaşlık yaşlı bireylerin daha çok kaza geçirmelerine sebep olabilmektedir. Doğru cevap A'dır.

Soru 6

Kısa süreli hafıza, hâlihazırda ve aktif olarak düşündüğümüz şeylerin hafızasıdır. Uzun süre baktıktan sonra bir telefon numarasını hatırlamak ve çevirmek buna örnek olarak verilebilir. Yaşlılık sürecinde bu hafızanın yaşla birlikte nasıl değiştiği aşağıdaki seçeneklerden hangisinde verilmilştir?

Seçenekler

A
Çok az geriler ya da hiç gerilemez.
B
Geriler ancak etkili yöntemlerle gerileme kısıtlanabilir.
C
Geriler ancak gerileme, yavaşlayan bilgi işleme hızından da kaynaklanıyor olabilir.
D
Hiç değişiklik göstermez.
E
Asgari seviyede geriler.
Açıklama:
Kısa süreli hafıza; hâlihazırda ve aktif olarak düşündüğümüz şeylerin hafızasıdır. Uzun süre baktıktan sonra bir telefon numarasını hatırlamak ve çevirmek buna bir örnektir. Kısa süreli hafıza yaşlandıkça çok az geriler ya da hiç gerilemez. Doğru cevap A'dır.

Soru 7

Aşağıdaki seçeneklerde Alzheimer ve Demans ile ilgili verilen bilgilerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Alzheimer, “bellek, dil, aritmetik, karar verme yetisi, dikkat ve diğer bilişsel fonksiyonlarda ilerleyici kayıp” anlamına gelmektedir.
B
Alzheimer bir ruh hastalığıdır ve hastalığın seyri süresince psikiyatrik bulguların görülmesi mümkündür.
C
Alzheimer, halk arasında “bunama” olarak bilinir.
D
Demans, beynin tüm bilişsel fonksiyonlarında ilerleyici kayba neden olan ve beyinde anormal protein birikimiyle meydana gelen bir hastalıktır.
E
Bütün Alzheimer hastalarında demans görülür, ancak; her demans hastası Alzheimer hastası değildir.
Açıklama:
Öncelikle hafıza olmak üzere Alzheimer hastalığı beynin tüm bilişsel fonksiyonlarında ilerleyici kayba neden olan ve beyinde anormal protein birikimiyle meydana gelen bir hastalıktır. Halk arasında “bunama” olarak bilinen “demans” ise “bellek, dil, aritmetik, karar verme yetisi, dikkat ve diğer bilişsel fonksiyonlarda ilerleyici kayıp” anlamına gelmektedir. Bütün Alzheimer hastalarında demans görülür ancak her demans hastası Alzheimer hastası değildir. Demansa neden olan birçok başka hastalık vardır. Alzheimer en sık görülen demans tipidir. İlerleyen yaşla birlikte, Alzheimer’ın görülme sıklığı artar ancak Alzheimer hastalığının normal yaşlanmanın kaçınılmaz sonucu olmadığı bilinmelidir. Daha önce de belirtildiği gibi normal yaşlanma sürecinde beyinde yapısal birtakım değişiklikler olur fakat bilişsel/zihinsel yetilerde bariz bir kayıp söz konusu değildir. Alzheimer’da ise, belirgin şekilde yeni bilgileri öğrenme güçlüğü bulunmaktadır. Alzheimer bir ruh hastalığı değildir ancak hastalığın seyri süresince psikiyatrik bulguların görülmesi mümkündür. Doğru cevap E'dir.

Soru 8

Aşağıdakilerden hangisi Alzheimer hastalığına ilişkin belirtiler arasında yer alan bilişsel rahatsızlıklardan birisi değildir?

Seçenekler

A
Eklem hareketlerinde katılık ve titreme
B
Dil rahatsızlıkları
C
Yönetsel işlevlerde bozukluk (ör. planlama, organizasyon)
D
Objeleri ya da kişileri tanıyamama Yönetsel işlevlerde bozukluk (ör. planlama, organizasyon)
E
Motor becerilerde kayıp
Açıklama:
Alzheimer hastalığının belirtileri; dil rahatsızlıkları, motor becerilerde kayıp, objeleri ya da kişileri tanıyamama ve yönetsel işlevlerde bozukluk (ör. planlama, organizasyon) olarak sıralanmaktadır. Eklem hareketlerinde katılık ve titreme Parkinson hastalığının bir belirtisidir. Doğru cevap A'dır.

Soru 9

“İnsan yedisinde neyse yetmişinde de odur” atasözü yaşlanmanın psiko-sosyal boyutuyla ilgili kuramlarından hangisine bir örnektir?

Seçenekler

A
Modernleşme kuramı
B
Aktivite kuramı
C
Yaşamdan geri çekilme kuramı
D
Rol kaybetme kuramı
E
Süreklilik kuramı
Açıklama:
Süreklilik kuramına göre; bireyler, gençliklerindeki aktivite düzeyini yaşlılıkta da korurlar. Bu kuram için “ İnsan yedisinde neyse yetmişinde de odur” atasözü uygun bir ifade teşkil etmektedir. Yaşlı bireyler yaşam tarzlarını, içsel ve dışsal yapılarını önceki hayatlarına uygun bir şekilde konumlandırmak isterler. Doğru cevap E'dir.

Soru 10

Dünya Sağlık Örgütü ortalama yaşam süresinin uzamasıyla beraber, yaşlılığı 3 evreyle sınıflandırmıştır. Buna göre, genç yaşlı birey yaş aralığı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
49-59
B
35-45
C
46-59
D
65-74
E
57-69
Açıklama:
Dünya Sağlık Örgütü ortalama yaşam süresinin uzamasıyla beraber yaşlılığı 3 evreyle sınıflandırmıştır. 65-74 yaş aralığındaki bireyler genç yaşlı, 75-84 yaş aralığındaki bireyler ileri yaşlı, 85 yaş üzerindeki bireyler ise çok ileri yaşlı olarak değerlendirilmektedir. Doğru cevap D'dir.

Soru 11

Dünya Sağlık Örgütü ise ortalama yaşam süresinin uzamasıyla beraber yaşlılığı 3 evreyle sınıflandırmıştır.Yaşlılık evrelerinden hangileri doğrudur?
I- 65-74 yaş İleri yaşlı
II-85 yaş üzeri Çok ileri yaşlı
III- 75-84 yaş Genç yaşlı

Seçenekler

A
I-II-III
B
II-III
C
Yalnız II
D
Yalnız I
E
I- III
Açıklama:
Dünya Sağlık Örgütü ise ortalama yaşam süresinin uzamasıyla beraber yaşlılığı 3 evreyle sınıflandırmıştır. 65-74 yaş aralığındaki bireyler genç yaşlı, 75-84 yaş aralığındaki bireyler ileri yaşlı, 85 yaş üzerindeki bireyler ise çok ileri yaşlı olarak değerlendirilmektedir.

Soru 12

Yaşlılık döneminde ortaya çıkan hastalıklar ile ilgilenen, yaşlılıktan kaynaklanan
hastalıkların koruyucu, tedavi ve rehabilite edici yönleriyle ilgilenen tıp dalına ne ad verilir?

Seçenekler

A
Nöroloji
B
Geriatri
C
Endokrinoloji
D
Gastroentoloji
E
Hematoloji
Açıklama:
Geriatri: Yaşlılık döneminde ortaya çıkan hastalıklar ile ilgilenen, yaşlılıktan kaynaklanan hastalıkların koruyucu, tedavi ve rehabilite edici yönleriyle ilgilenen
bir tıp dalı.

Soru 13

Yaşlanmayla birlikte bazı hormon seviyelerinde azalma görülmekte ve bağışıklık sistemi zayıflatan ve yaşlı bireyleri bakteri,virüs ve diğer hastalıklara karşı savunmasız bırakan yaşlanma teorisi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
DNA Hasar Teorisi
B
Genetik Teori
C
Strese Fizyolojik Tepkinin Azalan Yeterliliği Teorisi
D
Metabolik Artıkların Birikmesi Teorisi
E
İmmünolojik ve Endokrin Teorisi
Açıklama:
İmmünolojik ve Endokrin Teoriye göre, yaşlanmayla birlikte bazı hormon seviyelerinde
azalma görülmekte ve bağışıklık sistemi zayıflamaktadır. Bu durum yaşlı bireyleri bakteri,virüs ve diğer hastalıklara karşı savunmasız bırakmaktadır.

Soru 14

Aşağıdakilerden hangileri yaşlılıkta oluşan başlıca fiziksel değişim unsurlarındandır?
I-Dış Görünüş
II-Dişler
III-Ses ve Ses Telleri
IV-Öz Bakım

Seçenekler

A
I-II-III-IV
B
I-II-III
C
I-II-IV
D
II-III
E
I-III-IV
Açıklama:
Yaşlılıkta Başlıca Fiziksel Değişim Unsurları;
Dış Görünüş (eklemler, kas ve iskelet sistemi)
Dişler
Ses ve Ses Telleri
Cilt ve Saçlar
Öz Bakım

Soru 15

Aşağıda verilenlerden hangileri yaşlıların başlıca fizyolojik değişim unsurlarındandır?
1-Homeostaz
2-Kalp ve damar sistemi
3-Duyular
4-Dış görünüş

Seçenekler

A
1-2-3-4
B
1-2-3
C
2-3-4
D
1-4
E
2-3
Açıklama:
Yaşlılıkta Başlıca Fizyolojik Değişim Unsurları şunlardır;
Homeostaz (Dengeleşim)
Sindirim Sistemi
Solunum Sistemi
Kalp ve Damar Sistemi
Cinsellik
Duyular (işitme, görme, dokunma, koku ve tat alma)
Psiko-motor Beceriler

Soru 16

Aşağıdakilerden hangisi yaşlılıkta fiziksel değişim unsurlarındandır?

Seçenekler

A
Öz bakım
B
Homeostaz
C
Psiko-motor beceriler
D
Duyular
E
Solunum sistemi
Açıklama:
Homeostaz (dengeleşim), solunum sistemi, duyular, psiko-motor beceriler bunlardan başka sindirim sistemi, kalp ve damar sistemi, cinsellik yaşlılıkta başlıca fizyolojik değişim unsurlarındandır; ancak öz bakım yaşlılıktaki fiziksel değişim unsurlarındandır.

Soru 17

Aşağıdaki yaşlılıkta bilişsel gelişimle ilgili maddelerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Yaşla birlikte duyusal bellek çok fazla geriler.
B
Yaşla birlikte uzun süreli anlamsal bellek asgari seviyede geriler.
C
Yaşla birlikte kısa süreli hafıza çok fazla geriler.
D
Yaşla birlikte uzun süreli olaysal bellek gerilemez.
E
Yaşla birlikte çalışma belleği geriler ve bu gerileme hiçbir şekilde kısıtlanamaz.
Açıklama:
Yaşla birlikte duyusal bellek ve kısa süreli hafıza çok az geriler ya da hiç gerilemez. Yaşla birlikte uzun süreli olaysal bellek geriler, ancak bu gerileme, yavaşlayan bilgi işleme hızından da kaynaklanıyor olabilir. Çalışma belleği ise yaşla birlikte geriler, ancak etkili yöntemlerle gerileme kısıtlanabilir. Uzun süreli anlamsal bellek ise yaşla birlikte asgari seviyede geriler.

Soru 18

Yaşlılıkta oluşan ağrının kaynağı, sıklığı ve şiddeti bireydeki hangi özelliklere göre değişebilmektedir?
I-Kişinin hafızasına
II-Kişinin beklentilerine
III-Kişinin duygusal yapısına

Seçenekler

A
Yalnız II
B
Yalnız I
C
II-III
D
I-III
E
I-II-III
Açıklama:
Yaşlıların sıklıkla dile getirdiği bir problem olan ağrı duyusal bir uyarı ya da sinirsel bir
hasara bağlı olarak ortaya çıkar.Ağrının kaynağı, sıklığı ve şiddeti bireyin hafızasına,
beklentilerine ve duygusal yapısına göre değişebilmektedir.

Soru 19

Aşağıdakilerden hangisi yaşlılığın Psiko-Sosyal gelişim aşamalarından biri değildir?

Seçenekler

A
Ölümün geleceğini kabul etmek
B
Aile ve arkadaşlık bağlarının sürdürülmesi
C
Aynalara kızıp, küsmemek
D
Emeklilik ve gelir düşüşü
E
Emeklilikte eşle beraber yaşamak
Açıklama:
Yaşlılığın Psiko-Sosyal Gelişim Aşamaları;
1. Emeklilik ve gelir düşüşü
2. Emeklilikte eşle beraber yaşamak
3. Kişinin yaşıtlarıyla yakınlaşması veya yaşlılarla bağ kurması
4. Aile ve arkadaşlık bağlarının sürdürülmesi
5. Sosyal ve yurttaşlık sorumluluklarının devam ettirilmesi
6. Hastalık ve eşin/arkadaşların ölümü ile başa çıkmak
7. Geç yetişkinliğin farklı basamaklarında uygun yaşam koşullarını bulmak
8. Fiziksel güç ve sağlıktaki değişimlere adapte olmak ve bedensel kaygıların üstesinden gelmek
9. Kişisel değerlerin, benlik kavramının ve kişisel kıymetin yeni olaylar ışığında yeniden
değerlendirilmesi
10. Ölümün geleceğini kabul etmek

Soru 20

Aşağıda verilen Alzheimer Hastalığına ilişkin belirtilerden hangileri bilişsel rahatsızlıklar kapsamındadır?
I-Dil rahatsızlıkları
II-Motor becerilerde kayıp
III- Bellek kayıpları
IV-Objeleri ya da kişileri tanıyama
V-Yönetsel işlevlerde bozukluk

Seçenekler

A
I-III-V
B
I-II-III
C
II-IV-V
D
I-II-IV-V
E
I-II-III-IV-V
Açıklama:
Bilişsel rahatsızlıklar
i. Dil rahatsızlıkları
ii. Motor becerilerde kayıp
iv. Objeleri ya da kişileri tanıyamama
v. Yönetsel işlevlerde bozukluk (ör. planlama, organizasyon)

Soru 21

Geçmiş doğum günününde yaşanan olayları hatırlamanın bellek tipi yada işlevi hangisidir?

Seçenekler

A
Çalışma belleği
B
Uzun süreli olaysal bellek
C
Kısa süreli hafıza
D
Uzun süreli anlamsal bellek
E
Duyusal bellek
Açıklama:
Uzun süreli olaysal bellek, eski olayları ve kişisel bilgileri hatırlamaktır. Örnek olarak geçmiş doğum günününüzde yaşanan olayların hatırlanması verilebilir. Doğru cevap B'dir.

Soru 22

Uzun süre baktıktan sonra bir telefon numarasını hatırlamak ve çevirmek hangi bellek tipine aittir?

Seçenekler

A
Uzun süreli anlamsal bellek
B
Uzun süreli olaysal bellek
C
Çalışma belleği
D
Kısa süreli hafıza
E
Duyusal bellek
Açıklama:
Kısa süreli hafıza, hâlihazırda ve aktif olarak düşündüğümüz şeylerin hafızasıdır.
Örnek olarak uzun süre baktıktan sonra bir telefon numarasını hatırlamak ve çevirmek verilebilir. Doğru cevap D'dir.

Soru 23

Aşağıdakilerden hangisi yaşlılıkta başlıca fiziksel değişim unsurlarından değildir?

Seçenekler

A
Solunum sistemi
B
Dış görünüş
C
Ses ve ses telleri
D
Cilt ve saçlar
E
Dişler
Açıklama:
Dış görünüş, ses ve ses telleri, cilt ve saçlar ve dişler yaşlılıktaki başlıca fiziksel değişim unsurlarındandır. Solunum sistemi ise yaşlılıktaki fizyolojik ihtiyaçlardandır. Doğru cevap A'dır.

Soru 24

Aşağıdakilerden hangileri yaşlanmanın psiko-sosyal boyutuyla ilgili kuramlardan biri değildir?

Seçenekler

A
Yaşamdan geri çekilme kuramı
B
Gerileme kuramı
C
Modernleşme kuramı
D
Süreklilik Kuramı
E
Rol kaybetme kuramı
Açıklama:
Yaşamdan geri çekilme kuramı, modernleşme kuramı, süreklilik kuramı, rol kaybetme kuramı yaşlanmanın psiko-sosyal boyutuyla ilgili kuramlardandır. Bunlardan başka bir de aktivite kuramı bulunur, ancak gerileme kuramı diye bir kuram yoktur. Yaşamdan geri çekilme kuramına göre yaşlılığın doğal bir sonucu olarak yaşlıların aktiviteleri ve sosyal etkileşimi azalır. Modernleşme Kuramı ise yaşlılığı tarihsel, ekonomik, sosyal, kültürel ve teknolojik gelişmeler ışığında ele alır. Süreklilik kuramına göre bireyler, gençliklerindeki aktivite düzeyini yaşlılıkta da korur. Rol Kaybetme Kuramına göre ise bireylerin tutum, değer ve inançları doğrudan o bireyin içinde bulunduğu sosyal çevre ile ilişkilidir. Doğru cevap B'dir.

Soru 25

Nüfusunun %8'i 65 yaş üstü bireylerden oluşan bir toplum aşağıdakilerden hangisi ile nitelendirilir?

Seçenekler

A
Çok genç toplum
B
Genç toplum
C
Olgun toplum
D
Yaşlı toplum
E
Çok yaşlı toplum
Açıklama:
Yaşlı nüfusunun toplam nüfus içindeki oranı %7 (yüzde yedi) ve %10 (yüzde on) aralığında olan toplumlar yaşlı toplum olarak nitelendirilmektedir. Doğru cevap D'dir.

Soru 26

Aşağıda verilen yaşlılıkta din ve maneviyat üzerine olan bilgilerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Dini öğretilerin ve dini kuralların yaşlı bireylerin ahlaki ilkelerini belirlemede büyük etkisi vardır.
B
Dini inanışı olan yaşlılar olmayanlara göre yasamdan daha tatminkâr ve yaslılığa karsı daha olumlu bir tutum içindedirler.
C
Din, yaşlıların duygusal iyilik halini güçlendirmektedir.
D
Dini inanışları kuvvetli olan yaşlı bireylerin moralleri daha yüksektir.
E
Dini inanışları kuvvetli olan yaşlı bireyler kendilerini daha çok yalnız hissederler.
Açıklama:
Din, yaşlıların duygusal iyilik halini güçlendirmektedir. Dini inanışı olan yaşlılar olmayanlara göre yaşamdan daha tatminkâr ve yaşlılığa karsı daha olumlu bir tutum içindedirler. Dini inanışları kuvvetli olan yaşlı bireylerin moralleri daha yüksektir ve kendilerini daha az yalnız hissederler. Doğru cevap E'dir.

Soru 27

I. Sigara, alkol ve madde kullanımı II. Beslenme III. Egzersiz IV. Sağlıkli bir cinsel yaşam sürmek V. Stresle başa çıkmak VI. Düzenli uyku Yukarıdakilerden hangileri yaşlanmayı etkileyen faktörlerdendir?

Seçenekler

A
I, II, III ve V
B
I, III, IV ve VI
C
I, II, III, IV, V ve VI
D
I, II, V, IV ve VI
E
I, III, IV, V ve IV
Açıklama:
Sigara, alkol ve madde kullanımı, egzersiz, sağlıklı bir cinsel yaşam sürmek ve düzenli uyku yaşlanmayı etkileyen faktörlerdir. Bunlardan başka stresle başa çıkmak da önemli faktörler arasındadır. Ancak sağlıklı bir sosyal iletişim içinde olmak ve çalışmak bu faktörlere dahil değildir. Doğru cevap C'dir.

Soru 28

Yaşlanmayla birlikte bazı hormon seviyelerinde azalma görülmesi hangi biyolojik yaşlanma teorisinin bir savıdır?

Seçenekler

A
Serbest Radikal Teorisi
B
Hücresel Yaşlanma Teorisi
C
Aşınma Teorisi
D
Immünolojik ve Endokrin Teori
E
Metabolik Artıkların Birikmesi Teorisi
Açıklama:
Yaşlanmayla birlikte bazı hormon seviyelerinde azalma görülmesi ve bağışıklığın zayıflaması Immünolojik ve Endokrin Teorinin bir savıdır. Doğru cevap D'dir.

Soru 29

Aşağıda verilen yaşlılıkla ilgili savlardan hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Kanser hastalığında en büyük risk faktörü yaştır.
B
Yaşlılıkta polifarmasi ile makul ölçüde karşılaşılır.
C
Akut ağrı sıklığı yaşla birlikte değişir.
D
Yaşla birlikte duyuların işlevselliğinde ve keskinliğinde azalma görülmez.
E
Yaşla birlikte psiko-motor becerilerde yavaşlama görülmez.
Açıklama:
Yaşlılıkta polifarmasi yani çoklu ilaç kullanımıyla çok fazla karşılaşılır. Akut ağrı sıklığı yaşla birlikte değişmaz ancak kronik ağrı, yaşlılıkla birlikte ağrı algısını azaltıcı yönde değişiklikler olmasına rağmen, gençlere oranla yaşlılarda daha sık görülmektedir. Yaşla birlikte işitme, görme, dokunma, koku ve tat alma gibi duyuların işlevselliğinde ve keskinliğinde azalma görülür. Bunlardan başka yaşla birlikte psiko-motor becerilerde yavaşlama görülür. Kanser hastalığında ise en büyük risk faktörü yaş olarak belirtilmektedir ve yaş ilerledikçe kanser riski artmaktadır. Doğru cevap A'dır.

Soru 30

Aşağıdakilerden hangisi sinir hücre harabiyeti sonucunda gelişen ve hareketlerde yavaşlamalar, eklem hareketlerinde katılık ve tütremenin belirti gösterdiği yaşlılıkta ortaya çıkan hastalıktır?

Seçenekler

A
Demans
B
Parkinson
C
Alzheimer
D
Duygulanım bozukluğu
E
Vertigo
Açıklama:
Parkinson, yaşlılıkta ortaya çıkan sinir hücre harabiyeti sonucunda gelişen ve hareketlerde yavaşlamalar, eklem hareketlerinde katılık ve tütremenin belirti gösterdiği bir hastalıktır. Parkinson hastalığının en temel belirtisi hareketlerde yavaşlamadır. Alzheimer hastalığından sonra yaşlılıkta ikinci sırada görülür. Doğru cevap B'dir.

Soru 31

Vücudun yaşlanma sürecine ne ad verilir?

Seçenekler

A
Geriatri
B
Senesans
C
Homeostaz
D
Polifarmasi
E
Demans
Açıklama:
Geratri: Yaşlılık döneminde ortaya çıkan hastalıklar ile ilgilenen, yaşlılıktan kaynaklanan hastalıkların koruyucu, tedavi ve rehabilite edici yönlerİyle ilgilenen bir tıp dalı. Polifarmasi: Çoklu reçete ya da fazla sayıda ilaç kullanımı demektir. Homeostaz (dengeleşim) adlı mekanizma, karsılaştığı hastalık durumlarında ve olağan dışı durumlarda vücudun dengesini sağlamaya çalışır. Halk arasında “bunama” olarak bilinen “demans”“bellek, dil, aritmetik, karar verme yetisi, dikkat ve diğer bilişsel fonksiyonlarda ilerleyici kayıp” anlamına gelmektedir.

Soru 32

Aşağıdakilerden hangisi yaşlılıktaki başlıca fizyolojik değişim unsurlarından değildir?

Seçenekler

A
Homeostaz (Dengeleşim)
B
Sindirim Sistemi
C
Cinsellik
D
Duyusal Bellek
E
Psiko-motor Beceriler
Açıklama:
Yaşlılıkta meydana gelen bazı fiziksel değişiklikler genellikle gözle görülebilen dış görünüşle alakalı değişikliklerdir. Bu değişikliklerin bir kısmı vücutta işlev kaybına neden olsa da saçların beyazlaması gibi, cildin kırışması gibi durumlar günlük hayatı etkileyecek işlev bozukluklarına yol açmazlar. Ancak kas ve iskelet sistemindeki değişiklikler, diş ve ses kaybı gibi durumlar işlevselliği azaltan ve günlük hayatı etkileyen faktörlerdir. Bunların dışında yaşlılıkla birlikte birçok fizyolojik değişiklik görülmektedir. Bunlar; Homeostaz (Dengeleşim) Sindirim Sistemi Solunum Sistemi Kalp ve Damar Sistemi Cinsellik Duyular (işitme, görme, dokunma, koku ve tat alma) Psiko-motor Beceriler olarak değerlendirilebilirler.

Soru 33

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanmayla ortaya çıkan bilişsel değişikliklerin en belirgin olanlarından değildir?

Seçenekler

A
Demans, hafıza
B
Dikkat ve konsantrasyon
C
Görsel-uzaysal algılama
D
Öğrenme yeteneği, konuşma
E
Düşünsel ve entelektüel kapasite
Açıklama:
Yaşlı bireylerde beyin işlevlerindeki fizyolojik gerilemeye bağlı olarak bellek, dikkat, algı gibi bilişsel işlevler olumsuz yönde etkilenmektedir. Bilişsel fonksiyon değişiklikleri genelde beynin bazı bölgelerinde oluşan hasarlar sonucu gelişir. Yaşlanmayla ortaya çıkan bilişsel değişikliklerin en belirgin olanları demans, hafıza ve öğrenme yeteneği, genel zeka, pratik zeka, dikkat ve konsantrasyon, konuşma, görsel-uzaysal algılama fonksiyonları, psikomotor fonksiyonlar ve üst seviye fonksiyonlardaki değişikliklerdir .Yaşlılıkla ilgili yanlış bilinen bir kanı ise yaşlı bireylerin düşünsel ve entelektüel kapasitelerinin azaldığıdır. Ancak bu doğru bir kanı değildir. Yaşlı bir birey genç bir bireyin düşünsel kapasitesine sahiptir; ancak, daha önce de belirtildiği gibi sinir sistemindeki yavaşlamalar, düşünsel aktivitelerin hızına da yansımaktadır.

Soru 34

I. Emeklilik ve gelir düşüşü
II. Emeklilikte eşle birlikte yaşamak
III. Aile ve arkadaşlık bağlarının sürdürülmesi
IV. Sosyal ve yurttaşlık bağlarının sürdürülmesi
V. Geç yetişkinliğin farklı basamaklarında uygun yaşam koşullarını bulmak
Yukarıdaki seçenekler aşağıdakilerden hangisi ile ilgilidir?

Seçenekler

A
Yaşlılığın psiko-sosyal gelişim aşamaları
B
Yaşlılığın bilişsel gelişim aşamaları
C
Yaşlılıkta fizyolojik değişim aşamaları
D
Yaşlılıkta biyolojik değişim aşamaları
E
Yaşlılıkta tinsel gelişim aşamaları
Açıklama:
1.Emeklilik ve gelir düşüşü
2. Emeklilikte eşle beraber yaşamak
3. Kişinin yaşıtlarıyla yakınlaşması veya yaşlılarla bağ kurması
4. Aile ve arkadaşlık bağlarının sürdürülmesi
5. Sosyal ve yurttaşlık sorumluluklarının devam ettirilmesi
6. Hastalık ve eşin/arkadaşların ölümü ile başa çıkmak
7. Geç yetişkinliğin farklı basamaklarında uygun yaşam koşullarını bulmak
8. Fiziksel güç ve sağlıktaki değişimlere adapte olmak ve bedensel kaygıların üstesinden gelmek
9. Kişisel değerlerin, benlik kavramının ve kişisel kıymetin yeni olaylar ışığında yeniden değerlendirilmesi
10. Ölümün geleceğini kabul etmek

Soru 35

2023 yılında Türkiye hangi toplumlar arasında yerini alacaktır?

Seçenekler

A
Yaşlı toplum
B
Olgun toplum
C
Genç toplum
D
Çok yaşlı toplum
E
Çok genç toplum
Açıklama:
Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre 2013 yılında Türkiye nüfusunun %7,7’sini yaşlı nüfus (65+) oluşturmaktadır. Yapılan nüfus tahminlerine göre 2023 yılında bu oranın %10,2’ye, 2050 yılında %20,8’e, 2075 yılında ise %27,7’ye çıkması beklenmektedir (TÜİK, 2014). Bu istatistiklere göre Türkiye olgun toplum olmaktan çıkmış, yaşlı bir toplum hâline dönüş- mektedir. 2023 yılında ise Türkiye çok yaşlı toplumlar arasında yerini alacaktır.

Soru 36

I. Aktivite kuramı
II. Yaşamdan geri çekilme kuramı
III. Modernleşme kuramı
IV. Süreklilik kuramı
V. Değişkenlik kuramı
Yukarıdaki seçeneklerden kaç tanesi yaşlanmanın psiko-sosyal boyutu ile ilgili kuramlardır?

Seçenekler

A
1
B
2
C
3
D
4
E
5
Açıklama:
Aktivite, yaşamdan geri çekilme, modernleşme, süreklilik kuramlarıdır. Bunların bazıları yaşlılıkla ilgili olumsuz duygular uyandırırken, bazıları da yaşlılığın uyum ve degişikliğe adaptasyon kısmına odaklanarak pozitif yönlerini ortaya çıkarmaktadır.

Soru 37

I. Kaygı
II. Sinirlilik
III. Çocuksu davranışlar
IV. Aşırı talepkarlık
V. Bedenle ilgili yakınmalar
Yaşlılıkta depresyonun gizli belirtileri olan yukarıdaki seçeneklerden hangileri diğerlerine göre daha çok ön plandadır?

Seçenekler

A
I-II
B
II-III
C
III-IV
D
IV-V
E
I-V
Açıklama:
Depresyonda duygu durum belirtileri olan hüzün, elem, üzüntü gibi belirtiler yaşlılıkta ön planda olmayabilir. Kaygı, sinirlilik, huzursuzluk, çocuksu davranışlar, sızlanma, aşırı talepkarlık, inatçılık, sürekli yakınma da depresyonun gizli belirtileridir (Schulman, 1989). Bu belirtileri taşıyan yaslı bireyler depresyonda olduklarını kabul etmeyebilirler; ancak depresyon yaşlı bireylerin işlevselliklerini azalttığı için acil olarak tedavi edilmeleri şarttır. Yaşlı bireylerde görülen depresyonda bedenle ilgili yakınmalar ve kaygılar diğer belirtilere göre daha ön plandadır.

Soru 38

I. %4
II. %6
III. %9
IV. %11
V.%14
Yukarıdaki hangi yüzde oran “olgun toplum” oranıdır?

Seçenekler

A
I
B
II
C
III
D
IV
E
V
Açıklama:
Toplam nüfusun %4’ünün yaşlı bireylerden (65 +) oluştuğu toplumlar genç toplum, bu oranın %4 ve %7 aralıgında oldugu toplumlar olgun toplum, %7 ve %10 aralıgındaki toplumlar ise yaşlı toplum olarak nitelendirilmektedir. Yaşlı bireylerin toplam nüfus içindeki oranının %10’u geçtiği toplumlar ise çok yaşlı toplum olarak nitelendirilmektedir.

Soru 39

I. Hareketlerde yavaşlama
II. Eklem hareketlerinde katılık
III.Titreme
IV. Denge bozukluğu
Yukarıdaki belirtiler hangi hastalığa aittir?

Seçenekler

A
Alzheimer
B
Demans
C
Parkinson
D
Homeostaz
E
İnkontinans
Açıklama:
Homeostaz (dengelesim) adlı mekanizma, karsılastıgı hastalık durumlarında ve olağan dışı durumlarda vücudun dengesini sağlamaya çalışır. Öncelikle hafıza olmak üzere Alzheimer hastalığı beynin tüm bilişsel fonksiyonlarında ilerleyici kayba neden olan ve beyinde anormal protein birikimiyle meydana gelen bir hastalıktır. Halk arasında “bunama” olarak bilinen “demans” ise “bellek, dil, aritmetik, karar verme yetisi, dikkat ve diğer bilişsel fonksiyonlarda ilerleyici kayıp” anlamına gelmektedir. İnkontinans idrar kaçırma demektir.

Soru 40

Dünya Sağlık Örgütü’nün yaşlılık sınıflandırmasına göre “ileri yaşlı” grubu hangi yaş aralığıdır?

Seçenekler

A
55-64
B
65-74
C
75-84
D
85-94
E
95 ve üzeri
Açıklama:
Yaşlılık tüm dünyada ve ülkemizde de 65 yaş sınırı ile belirlenmektedir. Dünya Sağlık Örgütü ise ortalama yasam süresinin uzamasıyla beraber yaşlılığı 3 evreyle sınırlandırmıştır. 65-74 yaş aralığındaki bireyler genç yaşlı, 75-84 yas aralığındaki bireyler ileri yaşlı, 85 yaş üzerindeki bireyler ise çok ileri yaşlı olarak degerlendirilmektedir (WHO, 2015).

Soru 41

Yaşlıların karşılaştığı yaş ayrımcılığı ve kötü muamele neden kaynaklanmaktadır?

Seçenekler

A
Ön yargı ve bilgisizlikten
B
Kuşak çatışmasından
C
Ekonomik olarak verimsiz olmalarından
D
Sosyal uyum yeteneklerini kaybetmelerinden
E
Sağlık sorunlarından
Açıklama:
Çözüm: Yaşlılık kimi zaman zayıflık, acizlik ve ise yaramazlık olarak görülürken kimi zaman da altın yılların yaşandığı bilgelik dönemi olarak nitelendirilmiştir. Bunun sonucu olarak yaşlı bireyler, sevgi, saygı ve hürmetle hayatlarını sürdürdükleri kadar, yaş ayrımcılığı ve kötü muameleyle de karşılaşmışlardır. Yaşlılara yönelik olumsuz tutumlar ön yargı ve bilgisizlikten kaynaklanmaktadır.

Soru 42

Hangisi yaşlılıkta kalp ve damar sisteminde meydana gelen değişikliklerden biri değildir?

Seçenekler

A
Kalp küçülür ve kalpteki yağ oranı artar
B
Kalp kasları iplikleşir ve kurumaya başlar
C
Kalp kapakçıklarının esnekliği ve etkinliği azalır
D
Kalp damarları sertleşmeye ve daralmaya baslar
E
Damarlardaki kan akışı hızlanır ve oksijenin kalp duvarlarından emilimi artmaya başlar
Açıklama:
Yaşlılıkla birlikte kalp küçülür ve kalpteki yağ oranı artar. Kalp kasları iplikleşir ve kurumaya baslar. Damarlardaki kan akısı zorlaşır ve oksijenin kalp duvarlarından emilimi azalmaya baslar. Kalp kapakçıklarının esnekliği ve etkinliği de azalır. Bütün bu sebeplere bağlı olarak kalbin ritmi azalır ve ritim düzensizleşmeye baslar. Ayrıca yaş ilerledikçe kalp damarları da sertleşmeye ve daralmaya baslar. Bunun sonucunda kalp krizi riski, kan akısında yavaşlama ve böbrek rahatsızlıkları gibi sorunlar ortaya çıkabilir.

Soru 43

Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre 2013 yılında Türkiye nüfusundaki yaşlı oranı (%7,7) ülkemizi hangi kategoriye sokmaktadır?

Seçenekler

A
Çocuk toplum
B
Genç toplum
C
Olgun toplum
D
Yaşlı toplum
E
Çok yaşlı toplum
Açıklama:
Toplam nüfusun %4’ünün yaşlı bireylerden (65 +) oluştuğu toplumlar genç toplum, bu oranın %4 ve %7 aralığında olduğu toplumlar olgun toplum, %7 ve %10 aralığındaki toplumlar ise yaşlı toplum olarak nitelendirilmektedir. Yaşlı bireylerin toplam nüfus içindeki oranının %10’u geçtiği toplumlar ise çok yaşlı toplum olarak nitelendirilmektedir. Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre 2013 yılında Türkiye nüfusunun %7,7’sini yaşlı nüfus (65+) oluşturmaktadır.

Soru 44

Aşağıdakilerden hangileri yaşlı bireyleri intihara sürükleyen nedenler arasındadır?
I. Ölüm, yas ve ayrılıklar
II. Fiziksel rahatsızlıklar ve hastalıklar
III. Özerkliğin ve bağımsızlığın kaybedilmesi
IV. Kendini yararsız ve işlevi olmayan bir birey
olarak görmek
V. Sosyal izolasyon, yalnızlık ve depresyon

Seçenekler

A
I, II ve III
B
I, III, IV ve V
C
III, IV ve V
D
I, II, IV ve V
E
Hepsi
Açıklama:
Yaşlı bireyleri intihara sürükleyen birçok neden bulunmaktadır. Bunlar arasında en çok öne çıkanlar ölüm, yas ve ayrılıklar, fiziksel rahatsızlıklar ve hastalıklar, özerkliğin ve bağımsızlığın kaybedilmesi, kendini yararsız ve işlevi olmayan bir birey olarak görmek, sosyal izolasyon, yalnızlık ve depresyon olarak sıralanabilir. Özellikle yaşlılıkta ortaya çıkan umutsuzluk duygusu, yaşlıları intihara sürükleyebilmektedir. Hiç bitmeyecekmiş gibi yaşanılan yaşam, yaşlılığın gelmesiyle çıkmaza girebilmekte, hayattan beklentisi kalmayan, kendisini ölüme karsı çaresiz gören birey, yaşamını kendi sonlandırmayı tercih edebilmektedir.

Soru 45

Yaşlılığı tarihsel ekonomik, sosyal, kültürel ve teknolojik gelişmeler ışığında ele alan kuram hangisidir?

Seçenekler

A
Aktivite Kuramı
B
Yaşamdan Geri Çekilme Kuramı
C
Modernleşme Kuramı
D
Süreklilik Kuramı
E
Rol Kaybetme Kuramı
Açıklama:
Modernleşme Kuramı yaşlılığı tarihsel ekonomik, sosyal, kültürel ve teknolojik gelişmeler ışığında ele alır. Avcı-toplayıcı toplumlarda yaşlı bireylerin işlevselliği asgari düzeydedir. Tarım toplumlarıyla birlikte değeri artan yaşlılar, sanayi toplumlarıyla birlikte kazandığı statüyü tekrar kaybetmiştir. Teknoloji çağında ise yaşlı bireyler teknolojiye ayak uydurabildiği derecede topluma katkıda bulunabilirler. Teknolojik gelişmelere ayak uyduramayan yaşlı bireylerin güvenlik, sevgi, saygı, ait olma, benimsenme ihtiyaçları tehdit altına girer ve durum yaşlı bireylerde bunalım, huzursuzluk, öz güven kaybı ve depresyon gibi sorunlara yol açabilir.

Soru 46

I. Sesin değişmesi
II. Homeostaz (Dengeleşim)
III. Yaşlılıkta düşme
IV. Alzheimer
V. Depresyona girme
Yukarıdakilerden hangisi yaşlılıkta bilişsel bir değişimdir?

Seçenekler

A
I
B
II
C
III
D
IV
E
V
Açıklama:
Sesin değişmesi fiziksel bir değişim, Homeostaz (dengeleşim) ve düşme fizyolojik bir değişim, Alzheimer bilişsel gelişim, depresyona girme ise yaşlılıkta psiko-sosyal özelliklere girmektedir.

Soru 47

I. Serbest Radikal Teorisi
II. Metobolik Artıkların Birikmesi Teorisi
III. Yaşamadan Geri Çekilme Teorisi+
IV. Aktivite Teorisi+
V.Aşınma Teorisi
Yukarıdakilerden hangileri biyolojik yaşlanma teorileridir?

Seçenekler

A
I-II-III
B
II-III-IV
C
II-III-V
D
III-IV-V
E
I-II-V
Açıklama:
Biyolojik yaşlanma teorileri DNA Hasar Teorisi Genetik Teori İmmünolojik ve Endokrin Teori Aşınma Teorisi Hücresel Yaşlanma Teorisi Strese Fizyolojik Tepkinin Azalan Yeterliliği Teorisi Metabolik Artıkların Birikmesi Serbest Radikal Teorisidir. Yaşamdan geri çekilme ve aktivite teorisi “teori” değil “kuram”dır. Yaşlanmanın psiko-sosyal boyutuyla ilgili kuramlardan ikisidir.

Soru 48

I. Geçmişleriyle ilgili olumlu duygulara sahip olma
II. Hoşgörülü ve huzurlu olma
III. Yaşamlarındaki kalan zamanlarını mutlu geçirme çabası
IV. İnatçı ve huysuz olma
V. Uyumsuz olma
Yukarıdaki seçeneklerden hangisi ya da hangileri ego/benlik bütünlüğü duygusuna sahip yaşlıların özellikleridir?

Seçenekler

A
I- V
B
I-II-IV
C
I-II-III
D
IV- V
E
Yalnız V
Açıklama:
Sorunun doğru yanıtı C şıkkıdır. Yaşlılık döneminde kimliğine ve kendine uygun yaşayan bireyler ego/benlik bütünlüğü duygusuna sahip olurlar. Geçmişleriyle ilgili değerlendirmelerde bulunduklarında olumlu duygulara sahip olurlar. Bu tip bireyler genellikle hoşgörülü ve huzurlu yaşlılardır. Ölümü kabullenmişlerdir ve ölüm onlar için korkulacak bir olgu değildir. Yaşamlarındaki kalan zamanlarını aileleri ve özel uğraşıları ile mutlu geçirme çabası içindedirler (Zastrow & Kirst-Ashman, 2015). Eğer yaşlı birey geçmişini değerlendirdiğinde, yaşamının başarısızlıklarla dolu olduğuna ve zamanını boşa geçirmiş olduğuna inanırsa umutsuzluğa kapılıp değişiklik yapmak için çok geç olduğunu düşünebilir. Araştırmalar, bu tip bireylerin ego bütünlüğünde kayıp ya da azalma olduğunu göstermiştir. Bu tip bireyler inatçı ve huysuz olma eğilimi gösterirler. Ölüm korkusu ve uyumsuzluk da başlıca özellikleri arasındadır.

Soru 49

Yaşlılarda sıklıkla karşılaşılan çoklu ilaç kullanımı (polifarmasi) neye sebep olmaktadır?

Seçenekler

A
Düşme
B
Depresyon
C
Demans
D
Alzheimer
E
Ses değişimine
Açıklama:
Yaşlılıkta düşmenin biyolojik, davranışsal, çevresel ve sosyo-ekonomik olmak üzere birçok sebebi bulunmaktadır. Biyolojik sebepler daha önce de bahsedilen denge kaybı, kas ve iskelet sisteminin zayıiaması, D vitamini eksikliği, psiko-motor becerilerin zayıflaması ve merkezi sinir sistemi tepki sürelerinin artması, duyulardaki zayıflama (görme, işitme, dokunma) ve artan kronik ağrılar olarak sıralanabilir. Davranışsal sebepler ise alkol ve madde kullanımı, yaşlılarda sıklıkla karşılaşılan çoklu ilaç kullanımı (polifarmasi), sakinleştrici ilaç kullanımı gibi değiştirilebilir davranışlardır.

Soru 50

I. Vücudun denge mekanizmasının etkinliği azalır.
II. Uzun süreli fizyolojik aktivitelerden sonra nefes düzeni normale dönmesi zaman alır.
III. Yaraların ve morlukların iyileşmesi zaman alır.
IV. Troid bezleri küçülmeye başlar.
V. Durum bazal metobolizmayı yavaşlatır.
Yukarıdaki bilgiler aşağıdaki seçeneklerden hangisiyle ilgilidir?

Seçenekler

A
Sindirim sistemi
B
Homeostaz (Dengeleşim)
C
Solunum sistemi
D
Psiko-motor beceriler
E
Parkinson
Açıklama:
Cevap sindirim sistemi değildir. Yaşla beraber enzimlerde, mide öz suyunda ve tükürük salgılarında azalma görülür. Bu durum sindirimin zorlasmasına, mide ağrısı gibi şikâyetlerin ortaya çıkmasına sebep olur. Bu yüzden yaşlı bireyin beslenmesine ve diyetine daha çok dikkat etmesi gerekebilir. Cevap solunum sistemi de değildir. Solunum sistemi de yaşlılıkla beraber fonksiyonel değisiklige ugrayan bir sistemdir. İnsanlar yaşlandıkça akciğerlerin boyutu küçülür ve bu nedenle oksijen kullanımı azalır. Hava keseciklerinin lifli dokularla yer değiştirmesi gazların akciğerdeki degiş tokuşunu engelleyebilmektedir. Psiko-motor beceriler de değildir. Yaşlılıkla beraber merkezi sinir sisteminin bilgiyi islemesinde yavaşlama görülür. Bu yüzden yaşlı bireyler gençlerin yapabilecekleri her türlü fiziksel aktiviteyi daha yavaş yaparlar. Yeni bilgileri hafızaya almak ve eski bilgilere ulasmak yaslılar için daha zor bir hâle gelebi-lir (Zastrow, 2014). Parkinson da değildir. Parkinson hastalığı yetişkinlerde Alzheimer hastalığından sonra ikinci sıklıkta görülen ve sinir hücre harabiyeti sonucunda gelişen bir hastalıktır. Beklenen yaşam süresinin uzaması ve nüfus içinde yaşlı nüfusunun artması Parkinson hastalarının sayısında da artışa yol açmaktadır. Yaşlılıkla birlikte fizyolojik degişime uğrayan bir başka sistemse sindirim sistemidir. Yaşla beraber enzimlerde, mide öz suyunda ve tükürük salgılarında azalma görülür. Bu durum sindirimin zorlaşmasına, mide ağrısı gibi şikâyetlerin ortaya çıkmasına sebep olur. Bu yüzden yaşlı bireyin beslenmesine ve diyetine daha çok dikkat etmesi gerekebilir Homeostaz (Dengelesim) Öncelikle, sağlık açısından vücudun dengeli bir biçimde çalışması gerekmektedir. Homeostaz (dengelesim) adlı mekanizma, karsılastıgı hastalık durumlarında ve olağan dışı durumlarda vücudun dengesini sağlamaya çalışır. Yaş ilerledikçe bu mekanizmanın çalışması etkinliği azalır. Birey, fizyolojik olarak kendini farklı durumlara adapte etmekte zorlanır. Örneğin uzun süreli bir fiziksel aktiviteden sonra nefes düzeninin ve kalp ritminin normale dönmesi eskiye oranla daha uzun sürer. Yaraların ve morlukların iyileşmesi daha uzun zaman almaya başlar. Tiroid bezleri küçülmeye başlar ve durum bazal metabolizmayı yavaşlatır.

Soru 51

Yaşlılık döneminde ortaya çıkan hastalıklar ile yaşlılıktan kaynaklanan hastalıkların koruyucu, tedavi ve rehabilite edici yönleriyle ilgilenen tıp dalının adı nedir?

Seçenekler

A
Geriatri
B
Anatomi
C
Farmakoloji
D
Patoloji
E
Nöroloji
Açıklama:
Geriatri: Yaşlılık döneminde ortaya çıkan hastalıklar ile ilgilenen, yaşlılıktan kaynaklanan hastalıkların koruyucu, tedavi ve rehabilite edici yönleriyle ilgilenen bir tıp dalıdır.

Soru 52

Kaslar kaç yaşından sonra zayıflamaya başlar?

Seçenekler

A
20
B
30
C
40
D
50
E
60
Açıklama:
Kaslar 30 yaşından sonra zayıflamaya başlar ve hem kasılma gücünde hem de kasılma hızında azalma görülür. 50 yaş sonrasında ise kas liflerinde ve kas boylarında azalma görülür.

Soru 53

I. Serbest Radikal Teorisi
II. İçsel Görelilik Teorisi
III. Enternalizm Teorisi
IV. Metobolik Artıkların Birikmesi Teorisi
V. DNA Hasar Teorisi
Yukarıdakilerden hangileri biyolojik yaşlanma teorilerindendir?

Seçenekler

A
I, II ve III
B
II, IV ve V
C
I, IV ve V
D
III ve IV
E
II ve III
Açıklama:
Biyolojik yaşlanma teorileri:
- DNA Hasar Teorisi
- Genetik Teori
- İmmünolojik ve Endokrin Teori
- Aşınma Teorisi
- Hücresel Yaşlanma Teorisi
- Strese Fizyolojik Tepkinin Azalan Yeterliliği Teorisi
- Metabolik Artıkların Birikmesi Teorisi
- Serbest Radikal Teorisi

Soru 54

Çoklu reçete ya da fazla sayıda ilaç kullanımına ne ad verilir?

Seçenekler

A
Polifarmasi
B
Polifaji
C
Polidipsi
D
Poliüri
E
Polipeptit
Açıklama:
Polifarmasi: Çoklu reçete ya da fazla sayıda ilaç kullanımı demektir.

Soru 55

I. Duyusal bellek
II. Kısa süreli hafıza
III. Çalışma belleği
IV. Uzun süreli olaysal bellek
V. Uzun süreli anlamsal bellek
Yukarıdaki seçeneklerden hangisinin yaşla birlikte gerilemesi etkili yöntemlerle kısıtlanabilir?

Seçenekler

A
I
B
II
C
III
D
IV
E
V
Açıklama:
Duyusal belleğin ve kısa süreli hafızanın yaşla birlikte gerilemesi “çok az yada hiç”tir. Uzun süreli olaysal belleğin yaşla birlikte gerilemesi yavaşlayan bilgi işleme hızından kaynaklanıyor olabilir. Uzun süreli anlamsal belleğin yaşla birlikte gerilemesi” asgari seviyede”dir. Çalışma belleği ise yaşla birlikte gerilemesi etkili yöntemlerle kısıtlanabilir.

Soru 56

Yaşlı(65+) nüfusun toplam nüfus içindeki oranının %4 ve %7 aralığında olduğu toplumlara ne ad verilir?

Seçenekler

A
Çok yaşlı toplum
B
Yaşlı toplum
C
Genç toplum
D
Olgun toplum
E
Orta yaşlı toplum
Açıklama:
21. yüzyılın megatrendlerinden biri olarak görülen demografik yaşlanma, tüm dünyayı etkileyen bir olgudur. Azalan doğum ve bebek ölüm oranları, ortalama yaşam süresinin uzaması gibi faktörler yaşlı nüfusun toplam nüfus içindeki oranını artırmaktadır. Toplam nüfusun %4’ünün yaşlı bireylerden (65 +) oluştuğu toplumlar genç toplum, bu oranın %4 ve %7 aralığında olduğu toplumlar olgun toplum, %7 ve %10 aralığındaki toplumlar ise yaşlı toplum olarak nitelendirilmektedir. Yaşlı bireylerin toplam nüfus içindeki oranının %10’u geçtiği toplumlar ise çok yaşlı toplum olarak nitelendirilmektedir.

Soru 57

I. Bilişsel rahatsızlıklar
II. Miyoptakiler
III. İşlevsel yetilerde gerileme
IV. Akut hepatit
V. Bellek kayıpları
Yukarıdakilerden hangileri alzheimer hastalığına ilişkin belirtilerden bazılarıdır?

Seçenekler

A
I, II ve III
B
I, III ve V
C
III, IV ve V
D
II,III ve IV
E
II ve IV
Açıklama:
Alzheimer Hastalığına İlişkin Belirtiler:
- Çoklu bilişsel kayıplar
- Bellek kayıpları
- Bilişsel rahatsızlıklar
- Dil rahatsızlıkları
- Motor becerilerde kayıp
- Objeleri ya da kişileri tanıyamama
- Yönetsel işlevlerde bozukluk (ör. planlama, organizasyon)
- Bilişsel kayıplar bireyin sosyal ve iş hayatında önemli derecede hasara yol açar ve işlevsel yetilerde gerileme görülür.
- Hastalık kademeli ve sürekli olarak ilerler.
- Yukarıdaki belirtilere neden olan diğer merkezi sinir hastalıklarının ya da sağlık durumlarının bulunmaması gerekir

Soru 58

I. Alzheimer hastalığı beyinde anormal protein birikimiyle meydana gelen bir hastalıktır.
II. Demans halk arasında “bunama” olarak bilinir.
III. Alzheimer bir ruh hastalığıdır.
IV. Bütün Alzheimer hastalarında demans görülmez.
V. Her demans hastası aynı zamanda Alzheimer hastasıdır.
Alzheimer ve demans ile ilgili yukarıdaki bilgilerin hangileri doğrudur?

Seçenekler

A
I-II
B
I-II-III
C
II-III-IV
D
III-IV-V
E
Hepsi
Açıklama:
Alzheimer ve demans yaşlılıkta sıkça karşılaşılan hastalıklardır ve bu iki hastalık birbirleriyle çok karıştırılmaktadır. Öncelikle hafıza olmak üzere Alzheimer hastalığı beynin tüm bilişsel fonksiyonlarında ilerleyici kayba neden olan ve beyinde anormal protein birikimiyle meydana gelen bir hastalıktır. Halk arasında “bunama” olarak bilinen “demans” ise “bellek, dil, aritmetik, karar verme yetisi, dikkat ve diğer biliŞsel fonksiyonlarda ilerleyici kayıp” anlamına gelmektedir. Bütün Alzheimer hastalarında demans görülür ancak her demans hastası Alzheimer hastası değildir. Demansa neden olan birçok başka hastalık vardır. Alzheimer en sık görülen demans tipidir. İlerleyen yaşla birlikte, Alzheimer’ın görülme sıklığı artar ancak Alzheimer hastalığının normal yaşlanmanın kaçınılmaz sonucu olmadığı bilinmelidir. Daha önce de belirtildiği gibi normal yaşlanma sürecinde beyinde yapısal birtakım değişiklikler olur fakat bilişsel/zihinsel yetilerde bariz bir kayıp söz konusu değildir. Alzheimer’da ise, belirgin şekilde yeni bilgileri öğrenme güçlüğü bulunmaktadır. Alzheimer bir ruh hastalığı değildir ancak hastalığın seyri süresince psikiyatrik bulguların görülmesi mümkündür.

Soru 59

I. Bireyler gençliklerindeki aktivite düzeyini yaşlılıkta da korurlar.
II. Bu kuram için “İnsan yedisinde neyse yetmişinde de odur.” atasözü uygundur.
III. Yaşlı bireyler yaşam tarzlarını, içsel ve dışsal yapılarını önceki hayatlarına uygun bir şekilde konumlandırmak isterler.
IV. Yaşlılığı tarihsel, ekonomik, sosyal, kültürel ve teknolojik gelişmeler ışığında ele alır.
V. Bireylerin tutum, değer ve inançları doğrudan o bireyin içinde bulunduğu sosyal çevre ile ilişkilidir.
Yukarıdaki seçeneklerden hangileri yaşlanmanın psiko-sosyal boyutuyla ilgili kuramlarından biri olan “süreklilik kuramı”nın özellikleridir?

Seçenekler

A
I-II
B
I-II-III
C
II-IV
D
III-IV-V
E
II-III-IV
Açıklama:
IV. seçenek “modernleşme kuramı”nın özelliğidir. Modernlesme Kuramı ise yaşlılığı tarihsel ekonomik, sosyal, kültürel ve teknolojik gelişmeler ışığında ele alır. Avcı-toplayıcı toplumlarda yaşlı bireylerin işlevselliği asgari düzeydedir. Tarım toplumlarıyla birlikte değeri artan yaşlılar, sanayi toplumlarıyla birlikte kazandığı statüyü tekrar kaybetmiştir. Teknoloji çağında ise yaşlı bireyler teknolojiye ayak uydurabildiği derecede topluma katkıda bulunabilirler. Teknolojik gelişmelere ayak uy-duramayan yaşlı bireylerin güvenlik, sevgi, saygı, ait olma, benimsenme ihtiyaçları tehdit altına girer ve durum yaşlı bireylerde bunalım, huzursuzluk, öz güven kaybı ve depresyon gibi sorunlara yol açabilir. V. seçenek “rol kaybetme kuramı”dır. Rol Kaybetme Kuramına göre ise bireylerin tutum, deger ve inançları dogrudan o bireyin içinde bulunduğu sosyal çevre ile ilişkilidir. Sosyal yaşantı içerisinde her bir bireyin birden çok rolü bulunmaktadır. Yasam döngüsü içerisinde yeni roller eklenebilecegi gibi, bazı roller de kaybedilebilir. Örneğin üniversite ögrencisi genç bir kadının okulda öğrencilik rolü, evde ailesine karşı evlatlık rolü, devlete karşı ise yurttaslık rolü bulunmaktadır. Genç kadın ise baslayınca ögrenci rolünü kaybetmekte çalısan rolünü üstlenmektedir. Ev-lenince es, çoçuk sahibi olunca ise anne rolünü üstlenmektedir. Yaslılıkla birlikte bu rollerin çoğunda kayıp yasanabilmektedir. Emeklilikle birlikte çalışan, iş arkadaşı, iş sahibi, yönetici gibi roller, eş kaybıyla birlikte es rolü, hastalıklarla birlikte de ev hanımı, komşu, otorite figürü olma gibi roller kaybedilebilmektedir. I-II-III ise “süreklilik kuramı”nın özellikleridir. Seçeneklerde olmayan iki kuram daha vardır: Aktivite kuramı ve yaşamdan geri çekilme kuramı. Aktivite Kuramına göre her ne kadar yaşlı bireylerin fizyolojik sağlık durumları ve ihtiyaçları genç bireylerinkinden farklı olsa da yaşlılar ve gençler benzer psikolojik ve sosyal ihtiyaçlara sahiptirler. Psikolojik ve sosyal ihtiyaçlarını karşılayabilmek için yaşlı bireylerin hayatlarındaki aktivite ve etkileşim sıklığını artırmalı, eski aktivitelerini yenileriyle değiştirmelidirler. Yaşamdan Geri Çekilme Kuramı ise yaşlıların aktivitelerinin ve sosyal etkileşimlerini azaltmasını yaşlılığın dogal bir süreci olarak görür. Sağlık durumu kötüleşen yaslı bireyler, buna paralel olarak toplumdan kendilerini çekmeye meğillidirler. Özellikle emeklilikle birlikte çalışma yaşamının sona ermesi, toplumdan kopuşun ilk adımıdır. Sadece yaşlı bi rey değil, toplum da yaşlı bireyden desteğini ve ilgisini çeker çünkü yaşlı bireyi toplumun işlevselliğini kaybetmiş bir unsuru olarak görür.

Soru 60

Yaşlılık döneminde ortaya çıkan hastalıklar ile ilgilenen, yaşlılıktan kaynaklanan hastalıkların koruyucu, tedavi ve rehabilite edici yönleriyle ilgilenen tıp dalının adı nedir?

Seçenekler

A
Geriatri
B
Anatomi
C
Farmakoloji
D
Patoloji
E
Nöroloji
Açıklama:
Geriatri: Yaşlılık döneminde ortaya çıkan hastalıklar ile ilgilenen, yaşlılıktan kaynaklanan hastalıkların koruyucu, tedavi ve rehabilite edici yönleriyle ilgilenen bir tıp dalıdır.

Soru 61

Dünya Sağlık Örgütü ortalama yaşam süresinin uzamasıyla yaşlılığı 3 evrede sınıflandırmıştır. Aşağıdakilerden hangisi “ileri yaşlı” sınıfına giren yaş aralığıdır?

Seçenekler

A
55 - 64 yaş
B
65- 74 yaş
C
75 - 84 yaş
D
85 yaş üzeri
E
90 - 100 yaş
Açıklama:
Dünya Sağlık Örgütü ise ortalama yaşam süresinin uzamasıyla beraber yaşlılığı 3 evreyle sınıflandırmıştır. 65-74 yaş aralığındaki bireyler genç yaşlı, 75-84 yaş aralığındaki bireyler ileri yaşlı, 85 yaş üzerindeki bireyler ise çok ileri yaşlı olarak değerlendirilmektedir.

Soru 62

I) Serbest Radikal TeorisiII) İçsel Görelilik TeorisiIII) Enternalizm Teorisi IV) Metobolik Artıkların Birikmesi TeorisiV) DNA Hasar TeorisiYukarıdakilerden hangileri biyolojik yaşlanma teorilerindendir?

Seçenekler

A
II ve III
B
I, II ve III
C
III ve IV
D
I, IV ve V
E
II, IV ve V
Açıklama:
Biyolojik yaşlanma teorileri:
DNA Hasar Teorisi
Genetik Teori
İmmünolojik ve Endokrin Teori
Aşınma Teorisi
Hücresel Yaşlanma Teorisi
Strese Fizyolojik Tepkinin Azalan Yeterliliği Teorisi
Metabolik Artıkların Birikmesi Teorisi
Serbest Radikal Teorisi

Soru 63

Çoklu reçete ya da fazla sayıda ilaç kullanımına ne ad verilir?

Seçenekler

A
Polifarmasi
B
Poligami
C
Poliandri
D
Poliüri
E
Polipeptit
Açıklama:
Polifarmasi: Çoklu reçete ya da fazla sayıda ilaç kullanımı demektir.

Soru 64

Matematik problemleri çözerken belleğimizdeki çarpım tablosu bilgisini
kullanmak, aşağıdaki bellek çeşitlerinden hangisiyle ilişkilidir?

Seçenekler

A
Uzun Süreli Anlamsal Bellek
B
Duyusal Bellek
C
Uzun Süreli Olaysal Bellek
D
Kısa Süreli Hafıza
E
Çalışma Belleği
Açıklama:
Çalışma belleğinin kısa süreli hafızadaki bilgilerin aktif olarak işlenmesi ve aktif olarak düşünmek gibi görevleri vardır. Matematik problemleri çözerken belleğimizdeki çarpım tablosu bilgisini kullanmak da bu bellekle ilişkilidir.

Soru 65

I) Öz BakımII) HomeostazIII) CinsellikIV) Psiko - Motor BecerilerV) DişlerYukarıdakilerden hangileri yaşlılıkta başlıca fizyolojik değişim unsurlarındandır?

Seçenekler

A
I, II ve III
B
II,III ve IV
C
I, III ve V
D
II, IV ve V
E
III, IV ve V
Açıklama:
Yaşlılıkta başlıca fizyolojik değişim unsurları:
Homeostaz(Dengeleşim)
Sindirim Sistemi,
Solunum Sistemi,
Kalp ve Damar Sistemi,
Cinsellik,
Duyular (işitme, görme, dokunma, koku ve tat alma),
Psiko-motor Beceriler

Soru 66

Toplumları küresel boyutta etkileyen sosyal, politik, ekonomik, demografik, çevresel, kültürel ve teknolojik değişikliklere ne ad verilir?

Seçenekler

A
Trend
B
Olgun toplum
C
Nüfus dağılımı
D
Megatrend
E
Toplumsal yapı
Açıklama:
Megatrend: Toplumları küresel boyutta etkileyen sosyal, politik, ekonomik, demografik, çevresel, kültürel ve teknolojik değişikliklerdir.

Soru 67

I) ObeziteII) Alkol ve tütün kullanımıIII) Sağlıklı ve dengeli beslenmeIV) Stresten kendini korumaV) Düzenli egzersizYukarıdakilerden hangileri yaşlanmayı geciktirmek ve yaşlanmanın yan etkilerini en aza indirgemek için kullanılan yöntemlerdendir?

Seçenekler

A
I, II ve III
B
II ve IV
C
I, III ve V
D
II,III ve IV
E
III, IV ve V
Açıklama:
Yaşlanmayı geciktirmek ve yaşlanmanın yan etkilerini en aza indirgemek için yaşam tarzında birtakım değişiklikler yapmak mümkündür. Düzenli egzersiz, sağlıklı ve dengeli beslenme, düzenli uyku, alkol ve tütün ürünlerinden uzak durma, stresten kendinî koruma gibi yaşam biçimleri, yaşlanmanın hızını ve yan etkilerini azaltan yöntemlerdir.

Soru 68

Yaşlı (65+) nüfusun toplam nüfus içindeki oranının %4 ve %7 aralığında olduğu toplumlara ne ad verilir?

Seçenekler

A
Çok yaşlı toplum
B
Yaşlı toplum
C
Genç toplum
D
Olgun toplum
E
Orta yaşlı toplum
Açıklama:
21. yüzyılın megatrendlerinden biri olarak görülen demografik yaşlanma, tüm dünyayı etkileyen bir olgudur. Azalan doğum ve bebek ölüm oranları, ortalama yaşam süresinin uzaması gibi faktörler yaşlı nüfusun toplam nüfus içindeki oranını artırmaktadır. Toplam nüfusun %4’ünün yaşlı bireylerden (65 +) oluştuğu toplumlar genç toplum, bu oranın %4 ve %7 aralığında olduğu toplumlar olgun toplum, %7 ve %10 aralığındaki toplumlar ise yaşlı toplum olarak nitelendirilmektedir. Yaşlı bireylerin toplam nüfus içindeki oranının %10’u geçtiği toplumlar ise çok yaşlı toplum olarak nitelendirilmektedir.

Soru 69

I) Dil rahatsızlıkları II) Huzursuz bacak sendromu III) Motor becerilerde kayıp IV) Akut hepatit V) Bellek kayıpları Yukarıdakilerden hangileri Alzheimer hastalığına ilişkin belirtilerden bazılarıdır?

Seçenekler

A
I, II ve III
B
I, III ve V
C
III, IV ve V
D
II,III ve IV
E
II ve IV
Açıklama:
Alzheimer Hastalığına İlişkin Belirtiler:
Çoklu bilişsel kayıplar
Bellek kayıpları
Bilişsel rahatsızlıklar
Dil rahatsızlıkları
Motor becerilerde kayıp
Objeleri ya da kişileri tanıyamama
Yönetsel işlevlerde bozukluk (ör. planlama, organizasyon)
Bilişsel kayıplar bireyin sosyal ve iş hayatında önemli derecede hasara yol açar ve işlevsel yetilerde gerileme görülür.
Hastalık kademeli ve sürekli olarak ilerler.
Yukarıdaki belirtilere neden olan diğer merkezi sinir hastalıklarının ya da sağlık durumlarının bulunmaması gerekir.

Soru 70

Dünya Sağlık Örgütüne göre hangi yaş aralığındaki bireyler ileri yaşlı olarak değerlendirilmektedir?

Seçenekler

A
70-75
B
70-80
C
80-85
D
75-80
E
75-84
Açıklama:
Dünya Sağlık Örgütü ise ortalama yaşam süresinin uzamasıyla beraber yaşlılığı 3 evreyle sınıflandırmıştır. 65-74 yaş aralığındaki bireyler genç yaşlı, 75-84 yaş aralığındaki bireyler ileri yaşlı, 85 yaş üzerindeki bireyler ise çok ileri yaşlı olarak değerlendirilmektedir.

Soru 71

Yaşlılık döneminde ortaya çıkan hastalıklar ile ilgilenen, yaşlılıktan kaynaklanan hastalıkların koruyucu, tedavi ve rehabilite edici yönleriyle ilgilenen bir tıp dalına ne ad verilir?

Seçenekler

A
Geriatri
B
Psikiyatri
C
Endokrin
D
Fizyoterapi
E
Radyoloji
Açıklama:
Yaşlılık döneminde ortaya çıkan hastalıklar ile ilgilenen, yaşlılıktan kaynaklanan hastalıkların koruyucu, tedavi ve rehabilite edici yönleriyle ilgilenen bir tıp dalı Geriatri olarak adlandırılır.

Soru 72

Aşağıdakilerden hangisi yaşlılıktaki başlıca fizyolojik değişim unsurlarından değildir?

Seçenekler

A
Homeostaz (Dengeleşim)
B
Sindirim Sistemi
C
Cinsellik
D
Duyusal Bellek
E
Psiko-motor beceriler
Açıklama:
Yaşlılıkta meydana gelen bazı fiziksel değişiklikler genellikle gözle görülebilen dış görünüşle alakalı değişikliklerdir. Bu değişikliklerin bir kısmı vücutta işlev kaybına neden olsa da saçların beyazlaması gibi, cildin kırışması gibi durumlar günlük hayatı etkileyecek işlev bozukluklarına yol açmazlar. Ancak kas ve iskelet sistemindeki değişiklikler, diş ve ses kaybı gibi durumlar işlevselliği azaltan ve günlük hayatı etkileyen faktörlerdir. Bunların dışında yaşlılıkla birlikte birçok fizyolojik değişiklik görülmektedir. Bunlar; Homeostaz (Dengeleşim) Sindirim Sistemi Solunum Sistemi Kalp ve Damar Sistemi Cinsellik Duyular (işitme, görme, dokunma, koku ve tat alma) Psiko-motor beceriler olarak değerlendirilebilirler.

Soru 73

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanmayla ortaya çıkan bilişsel değişikliklerin en belirgin olanlarından değildir?

Seçenekler

A
Demans, hafıza
B
Dikkat ve konsantrasyon
C
Görsel-uzaysal algılama
D
Öğrenme yeteneği, konuşma
E
Düşünsel ve entelektüel kapasite
Açıklama:
Yaşlı bireylerde beyin işlevlerindeki fizyolojik gerilemeye bağlı olarak bellek, dikkat, algı gibi bilişsel işlevler olumsuz yönde etkilenmektedir. Bilişsel fonksiyon değişiklikleri genelde beynin bazı bölgelerinde oluşan hasarlar sonucu gelişir. Yaşlanmayla ortaya çıkan bilişsel değişikliklerin en belirgin olanları demans, hafıza ve öğrenme yeteneği, genel zeka, pratik zeka, dikkat ve konsantrasyon, konuşma, görsel-uzaysal algılama fonksiyonları, psikomotor fonksiyonlar ve üst seviye fonksiyonlardaki değişikliklerdir .Yaşlılıkla ilgili yanlış bilinen bir kanı ise yaşlı bireylerin düşünsel ve entelektüel kapasitelerinin azaldığıdır. Ancak bu doğru bir kanı değildir. Yaşlı bir birey genç bir bireyin düşünsel kapasitesine sahiptir; ancak, daha önce de belirtildiği gibi sinir sistemindeki yavaşlamalar, düşünsel aktivitelerin hızına da yansımaktadır.

Soru 74

Aşağıdakilerden hangisi yaşlanmanın psiko-sosyal boyutuyla ilgili kuramlardan değildir?

Seçenekler

A
Yaşamdan Geri Çekilme Kuramı
B
Modernleşme Kuramı
C
Süreklilik Kuramı
D
Rol Kaybetme Kuramı
E
Pasiflik Kuramı
Açıklama:
Yaşlanmanın psiko-sosyal boyutuyla ilgili birçok kuram bulunmaktadır. Bunların bazıları yaşlılıkla ilgili olumsuz duygular uyandırırken, bazıları da yaşlılığın uyum ve değişikliğe adaptasyon kısmına odaklanarak pozitif yönlerini ortaya çıkarmaktadır, bunlar; Yaşamdan Geri Çekilme Kuramı, Modernleşme Kuramı, Süreklilik Kuramı, Rol Kaybetme Kuramı olarak değerlendirilebilir.

Soru 75

“Her ne kadar yaşlı bireylerin fizyolojik sağlık durumları ve ihtiyaçları genç bireylerinkinden farklı olsa da yaşlılar ve gençler benzer psikolojik ve sosyal ihtiyaçlara sahiptirler. Psikolojik ve sosyal ihtiyaçlarını karşılayabilmek için yaşlı bireylerin hayatlarındaki aktivite ve etkileşim sıklığını artırmalı, eski aktivitelerini yenileriyle değiştirmelidirler” görüşü hangi kurama aittir?

Seçenekler

A
Yaşamdan Geri Çekilme Kuramı
B
Modernleşme Kuramı
C
Süreklilik Kuramı
D
Rol Kaybetme Kuramı
E
Aktivite Kuramı
Açıklama:
Yaşlanmanın psiko-sosyal boyutuyla ilgili birçok kuram bulunmaktadır. Bunların bazıları yaşlılıkla ilgili olumsuz duygular uyandırırken, bazıları da yaşlılığın uyum ve değişikliğe adaptasyon kısmına odaklanarak pozitif yönlerini ortaya çıkarmaktadır. Bunlardan ilki olan Aktivite Kuramına göre her ne kadar yaşlı bireylerin fizyolojik sağ-lık durumları ve ihtiyaçları genç bireylerinkinden farklı olsa da yaşlılar ve gençler benzer psikolojik ve sosyal ihtiyaçlara sahiptirler. Psikolojik ve sosyal ihtiyaçlarını karşılayabilmek için yaşlı bireylerin hayatlarındaki aktivite ve etkileşim sıklığını artırmalı, eski aktivitelerini yenileriyle değiştirmelidirler.

Soru 76

Aşağıdakilerden hangisi zihin sağlığını korumak ve toplumda aktif bir birey olabilmek için tavsiye edilenlerden değildir?

Seçenekler

A
Fazla aktiviteden uzak durmak
B
Yaşama dört elle, çalışmaya bin elle sarılmak
C
Yaşama dört elle, çalışmaya bin elle sarılmak gerekmektedir
D
Sonuna kadar üretip; onurla, sevgiyle ve mantıkla yaşamak
E
Karamsar ve amaçsız insanlardan olabildiğince uzak kalmak
Açıklama:
Zihin sağlığını korumak ve toplumda aktif bir birey olabilmek için ise Prof. Dr. Ali Demirsoy (2015) aşağıdaki tavsiyelerde bulunmaktadır: 1. Yaşama dört elle, çalışmaya bin elle sarılmak gerekmektedir. 2. Aynalara kızıp, küsmemek gerekmektedir. Her kırışıklığın arkasında bir birikimin olduğuna, ilk olarak insanın kendisi inanmalıdır. Bu kırışıklıkların, geçilen yolların, gelecek kuşaklara aktarılması gereken anıların, bilgilerin, deneyimlerin, bir hiyeroglif anlatımı olduğuna çevredekileri inandırmak gerekmektedir. 3. Gücünü, yaratıcılığa ayırmak gerekmektedir. 4. Karanlığa ve karamsarlığa yenik düşmemek gerekmektedir. 5. Sonuna kadar üretip; onurla, sevgiyle ve mantıkla yaşamak, her yaşta üretilebilecek bir şeyler olduğunu hiç bir zaman unutmamak gerekmektedir. 6. Hedef, toplumun esenliği olmalıdır ve bireylerin önceliği bu esenliği sağlayacak şeyler olmalıdır. 7. Zaman zaman, yaşlandım ancak hiç büyümedim denmeli; çocukluktaki mizah tutkusu sürdürülmeye çalışılmalıdır. 8. Karamsar ve amaçsız insanlardan olabildiğince uzak kalmak gerekmektedir.

Soru 77

Ülkemizdeki istatistiklere göre özellikle hangi yaş üstü bireylerde intihar hızlı diğer yaş gruplarına göre daha yüksektir?

Seçenekler

A
65
B
60
C
50
D
55
E
45
Açıklama:
Ülkemizdeki istatistikler özellikle 65 yaş üstü bireylerde intihar hızlarının diğer yaş gruplarına göre yüksek olduğuna işaret etmektedir.

Soru 78

Toplam nüfusun %4’ünün yaşlı bireylerden (65 +) oluştuğu toplumlar nasıl tanımlanırlar?

Seçenekler

A
Yaşlı toplum
B
Olgun toplum
C
Genç toplum
D
Çok yaşlı toplum
E
Çok genç toplum
Açıklama:
Toplam nüfusun %4’ünün yaşlı bireylerden (65 +) oluştuğu toplumlar genç toplum, bu oranın %4 ve %7 aralığında olduğu toplumlar olgun toplum, %7 ve %10 aralığındaki toplumlar ise yaşlı toplum olarak nitelendirilmektedir. Yaşlı bireylerin toplam nüfus içindeki oranının %10’u geçtiği toplumlar ise çok yaşlı toplum olarak nitelendirilmektedir.

Soru 79

2023 yılında Türkiye hangi toplumlar arasında yerini alacaktır?

Seçenekler

A
Yaşlı toplum
B
Olgun toplum
C
Genç toplum
D
Çok yaşlı toplum
E
Çok genç toplum
Açıklama:
Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre 2013 yılında Türkiye nüfusunun %7,7’sini yaşlı nüfus (65+) oluşturmaktadır. Yapılan nüfus tahminlerine göre 2023 yılında bu oranın %10,2’ye, 2050 yılında %20,8’e, 2075 yılında ise %27,7’ye çıkması beklenmektedir (TÜİK, 2014). Bu istatistiklere göre Türkiye olgun toplum olmaktan çıkmış, yaşlı bir toplum hâline dönüşmektedir. 2023 yılında ise Türkiye çok yaşlı toplumlar arasında yerini alacaktır.

Soru 80

Yaşlıların karşılaştığı yaş ayrımcılığı ve kötü muamele neden kaynaklanmaktadır?

Seçenekler

A
Ön yargı ve bilgisizlikten
B
Kuşak çatışmasından
C
Ekonomik olarak verimsiz olmalarından
D
Sosyal uyum yeteneklerini kaybetmelerinden
E
Sağlık sorunlarından
Açıklama:
Yaşlılık kimi zaman zayıflık, acizlik ve ise yaramazlık olarak görülürken kimi zaman da altın yılların yaşandığı bilgelik dönemi olarak nitelendirilmiştir. Bunun sonucu olarak yaşlı bireyler, sevgi, saygı ve hürmetle hayatlarını sürdürdükleri kadar, yaş ayrımcılığı ve kötü muameleyle de karşılaşmışlardır. Yaşlılara yönelik olumsuz tutumlar ön yargı ve bilgisizlikten kaynaklanmaktadır.

Soru 81

Genetik Teoriye göre yaşlanmanın nedeni nedir?

Seçenekler

A
Genetik yapımızı oluşturan DNA, yıllar içinde hasara uğramaktadır ve bu durum hücrelerin, organların ve dokuların bozulmasına, dolayısıyla yaşlanmaya neden olmaktadır.
B
Yaşlanma genlerde kodlanmıstır ve büyüme, gelişme gibi dönemler gibi yaşlılık da yaşam döngüsünün bir parçasıdır.
C
İnsan vücudu da bir makineye benzer bir mekanizmaya sahiptir ve organlar kullanıldıkça zamanla aşınmaya uğrar. Bu durum da organların, dokuların ve vücudun yaşlanmasına sebep olur.
D
Yaşlanma, biriken metabolik artıklarla ortaya çıkmaktadır
E
Serbest radikaller zamanla hücre içerisinde birikerek DNA’yı hasara uğratır. Serbest radikaller, oksijen solunumu yapan her canlıda doğumdan itibaren ortaya çıkmaya ve hücrede birikmeye baslar. Ayrıca, fosil kökenli yakıtların dumanı, si- gara, ultraviyole ısınları, radyasyon, virüsler, bazı toksik kimyasallar ve böcek ilaçları da serbest radikaller içerir. Bu serbest radikaller zamanla hücre içinde birikerek hücrenin görevlerini yerine getirmesini engeller.
Açıklama:
Genetik Teoriye göre ise yaşlanma genlerde kodlanmıştır ve büyüme, gelişme gibi dönemler gibi yaşlılık da yaşam döngüsünün bir parçasıdır.

Soru 82

Hangisi yaşlılıkta kalp ve damar sisteminde meydana gelen değişikliklerden biri değildir?

Seçenekler

A
Kalp küçülür ve kalpteki yağ oranı artar.
B
Kalp kasları iplikleşir ve kurumaya baslar.
C
Kalp kapakçıklarının esnekliği ve etkinliği azalır.
D
Kalp damarları sertleşmeye ve daralmaya başlar.
E
Damarlardaki kan akısı hızlanır ve oksijenin kalp duvarlarından emilimi artmaya başlar.
Açıklama:
Yaşlılıkla birlikte kalp küçülür ve kalpteki yağ oranı artar. Kalp kasları iplikleşir ve kurumaya baslar. Damarlardaki kan akısı zorlaşır ve oksijenin kalp duvarlarından emilimi azalmaya baslar. Kalp kapakçıklarının esnekliği ve etkinliği de azalır. Bütün bu sebeplere bağlı olarak kalbin ritmi azalır ve ritim düzensizleşmeye baslar. Ayrıca yaş ilerledikçe kalp damarları da sertleşmeye ve daralmaya baslar. Bunun sonucunda kalp krizi riski, kan akısında yavaşlama ve böbrek rahatsızlıkları gibi sorunlar ortaya çıkabilir.

Soru 83

Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre 2013 yılında Türkiye nüfusundaki yaşlı oranı (%7,7) ülkemizi hangi kategoriye sokmaktadır?

Seçenekler

A
Çocuk toplum
B
Genç toplum
C
Olgun toplum
D
Yaşlı toplum
E
Çok yaşlı toplum
Açıklama:
Toplam nüfusun %4’ünün yaşlı bireylerden (65 +) oluştuğu toplumlar genç toplum, bu oranın %4 ve %7 aralığında olduğu toplumlar olgun toplum, %7 ve %10 aralığındaki toplumlar ise yaşlı toplum olarak nitelendirilmektedir. Yaşlı bireylerin toplam nüfus içindeki oranının %10’u geçtiği toplumlar ise çok yaşlı toplum olarak nitelendirilmektedir. Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre 2013 yılında Türkiye nüfusunun %7,7’sini yaşlı nüfus (65+) oluşturmaktadır.

Soru 84

Yaşlı bireylerin Kohlberg’in ahlak gelişimi kuramına göre hangi gelişim basamağında olmaları beklenmektedir?

Seçenekler

A
Gelenek Öncesi Düzey
B
Geleneksel Düzey
C
Gelenek Sonrası Düzey
D
Ceza ve İtaat Düzeyi
E
Kanun ve Düzen Düzeyi
Açıklama:
Kohlberg’in ahlak gelişim kuramına göre çocuklar 14 yaşında son dönem olan gelenek sonrası ahlaki gelişim dönemini tamamlarlar ancak, her bireyin son döneme geçmesi mümkün olmamaktadır. Bu kurama göre yaşlı bireylerin 3. dönem olan gelenek sonrası ahlaki gelişim döneminde olmaları beklenir. Bu dönem 5. Asama olan “Sosyal Sözleşme Eğilimi” ve 6. Asama olan “Evrensel Ahlak İlkeleri Eğilimi” aşamalarını kapsar. D ve E şıkları birer düzey ismi değillerdir.

Soru 85

Aşağıdakilerden hangileri yaşlı bireyleri intihara sürükleyen nedenler arasında bulunmaktadır?
I. Ölüm, yas ve ayrılıklar,
II. Fiziksel rahatsızlıklar ve hastalıklar,
III.Özerkliğin ve bağımsızlığın kaybedilmesi,
IV. Kendini yararsız ve işlevi olmayan bir birey olarak görmek,
V. Sosyal izolasyon, yalnızlık ve depresyon

Seçenekler

A
I, II ve III
B
I, III, IV ve V
C
III, IV ve V
D
I, II, IV ve V
E
Hepsi
Açıklama:
Yaşlı bireyleri intihara sürükleyen birçok neden bulunmaktadır. Bunlar arasında en çok öne çıkanlar ölüm, yas ve ayrılıklar, fiziksel rahatsızlıklar ve hastalıklar, özerkliğin ve bağımsızlığın kaybedilmesi, kendini yararsız ve işlevi olmayan bir birey olarak görmek, sosyal izolasyon, yalnızlık ve depresyon olarak sıralanabilir. Özellikle yaşlılıkta ortaya çıkan umutsuzluk duygusu, yaşlıları intihara sürükleyebilmektedir. Hiç bitmeyecekmiş gibi yaşanılan yaşam, yaşlılığın gelmesiyle çıkmaza girebilmekte, hayattan beklentisi kalmayan, kendisini ölüme karsı çaresiz gören birey, yaşamını kendi sonlandırmayı tercih edebilmektedir.

Soru 86

Yaşlılığı tarihsel ekonomik, sosyal, kültürel ve teknolojik gel ismeler ışığında ele alan kuram hangisidir?

Seçenekler

A
Aktivite Kuramı
B
Yaşamdan Geri Çekilme Kuramı
C
Modernleşme Kuramı
D
Süreklilik Kuramı
E
Rol Kaybetme Kuramı
Açıklama:
Modernleşme Kuramı ise yaşlılığı tarihsel ekonomik, sosyal, kültürel ve teknolojik gelişmeler ışığında ele alır. Avcı-toplayıcı toplumlarda yaşlı bireylerin işlevselliği asgari düzeydedir. Tarım toplumlarıyla birlikte değeri artan yaşlılar, sanayi toplumlarıyla birlikte kazandığı statüyü tekrar kaybetmiştir. Teknoloji çağında ise yaşlı bireyler teknolojiye ayak uydurabildiği derecede topluma katkıda bulunabilirler. Teknolojik gelişmelere ayak uy-duramayan yaşlı bireylerin güvenlik, sevgi, saygı, ait olma, benimsenme ihtiyaçları tehdit altına girer ve durum yaşlı bireylerde bunalım, huzursuzluk, öz güven kaybı ve depresyon gibi sorunlara yol açabilir.

Soru 87

"Yaşlandıkça değişim gösteren diğer bir özellik ise sestir. Yaşlılıkta ses gücünü kaybedebilir ve ses aralığı daralabilir. Bu durum çoğu zaman gırtlak kıkırdaklarının esnekliğini yitirmesinden ve bu kıkırdakların sertleşmesinden kaynaklanır. Şarkı söyleme ve toplum içerisinden yüksek sesle konuşma becerileri daha önce kayba uğrarken günlük konuşma becerileri ise daha yavaş gerileme gösterir."
Yukarıda yer alan yaşlılık dönemi ile ilgili bilgiler aşağıdaki gelişim boyutlarından hangisi ile ilgilidir?

Seçenekler

A
Psikososyal gelişim
B
Fiziksel gelişim
C
Duygusal gelişim
D
Ahlaki gelişim
E
Tinsel gelişim
Açıklama:
Sorunun doğru yanıtı B şıkkıdır. Soruda yaşlılıkla ilgili fiziksel değişimlerden bahsedilmektedir. Yaşlılıkta ses gücünü kaybedebilir ve ses aralığı daralabilir. Bu durum çoğu zaman gırtlak kıkırdaklarının esnekliğini yitirmesinden ve bu kıkırdakların sertleşmesinden kaynaklanır. Şarkı söyleme ve toplum içerisinden yüksek sesle konuşma becerileri daha önce kayba uğrarken günlük konuşma becerileri ise daha yavaş gerileme gösterir. Konuşma hızı giderek düşer, kelimeler ve cümleler arasındaki duraklamalar artar.

Soru 88

Ülkemizdeki yaşlı bireylerin ahlaki gelişimleri düşünüldüğünde hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Yaşlı bireylerin din ve maneviyat yönlerinin güçlüdür.
B
Dinî öğretilerin ve dinî kuralların yaşlı bireylerin ahlaki ilkelerini belirlemede büyük etkisi vardır.
C
Toplumsal normlarla değerlere uygun davranışlar sergilerler.
D
Evrensel ahlak ilkeleri kanun ve yasaların üzerinde tutarlar.
E
Bireyler kendine özel ahlak ilkelerini oluştururlar.
Açıklama:
Evrensel ahlak ilkeleri eğilimi aşamasına göre ise evrensel ahlak ilkeleri kanun ve yasaların üzerinde tutulur. Bireyler kendine özel ahlak ilkelerini oluştururlar. Gelişmiş demokratik ülkelerde bu evrensel ahlak ilkeleri genellikle yasalarla uyumludur. Ülkemizde yaşlı bireylerin din ve maneviyat yönlerinin güçlü olduğunu düşünürsek, dinî öğretilerin ve dinî kuralların yaşlı bireylerin ahlaki ilkelerini belirlemede büyük etkisi olduğu söylenebilir. Ülkemizde yaşlı bireylerin ahlak ilkeleri bireyin kendisine özel olmaktan ziyade dini kurallar tarafından belirlendikleri anlaşılmaktadır.

Soru 89

Vücudun yaşlanma süreci aşağıdakilerden hangisi ile tanımlanır?

Seçenekler

A
Senesans
B
Geriatri
C
Alzheimer
D
Demans
E
Gerontoloji
Açıklama:
Vücudun yaşlanma sürecine senesans adı verilir.

Soru 90

Yaşlılık döneminde ortaya çıkan hastalıklarla ilgilenen, yaşlılıktan kaynaklanan hastalıkların koruyucu, tedavi ve rehabilite edici yönleriyle ilgilenen tıp dalı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Psikiyatri
B
Nöroloji
C
Geriatri
D
Psikiyatri
E
Nöroşirurji
Açıklama:
Geriatri, Yaşlılık döneminde ortaya çıkan hastalıklarla ilgilenen, yaşlılıktan kaynaklanan hastalıkların koruyucu, tedavi ve rehabilite edici yönleriyle ilgilenen tıp dalıdır.

Soru 91

“Bu teoriye göre insan vücudu bir makinaya benzer bir mekanizmaya sahiptir ve organlar kullanıldıkça zamanla yıkıma uğrar. Bu durum da organların, dokuların ve vücudun yaşlanmasına sebep olur.”
Yukarıda açıklanan yaşlılık teorisi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
İmmünolojik ve endokrin teorisi
B
Aşınma teorisi
C
Genetik teori
D
Hücresel yaşlanma teorisi
E
Serbest radikal teorisi
Açıklama:
Aşınma teorisine göre insan vücudu bir makinaya benzer bir mekanizmaya sahiptir ve organlar kullanıldıkça zamanla aşınmaya uğrar. Bu durum da organların, dokuların ve vücudun yaşlanmasına sebep olur.

Soru 92

Aşağıdakilerden hangisi yaşlılıkta kalp ve damar sisteminde görülen değişimler içerisinde yer almaz?

Seçenekler

A
Akciğerlerin boyutu küçülür
B
Kalpteki yağ oranı artar
C
Damarlardaki kan akışı zorlaşır ve oksijenin kalp duvarlarından emilimi azalmaya başlar
D
Kalbin ritmi azalır
E
Kalp kasları iplikleşir ve kurumaya başlar
Açıklama:
Yaşlılıkla birlikte kalp ve damar sisteminde görülen değişiklikler şu şekilde sıralanabilir: Yaşlılıkla birlikte kalp küçülür ve kalpteki yağ oranı artar. Kalp kasları iplikleşir ve kurumaya başlar. Kalp kapakçıklarının esnekliği ve etkinliği de azalır. Bütün sebeplere bağlı olarak kalbin ritmi azalır ve ritm düzensizleşmeye başlar. Ayrıca kalp damarları da sertleşmeye ve daralmaya başlar.

Soru 93

Hem dünyada hem de Türkiye’de yaşlı kadınlarda sıklıkla görülen kanser türü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Akciğer
B
Mide
C
Pankreas
D
Meme
E
Cilt
Açıklama:
Yaşlı kadınlarda hem dünyada hem de Türkiye’de sıklıkla görülen kanser türü meme kanseridir.

Soru 94

Aşağıdakilerden hangisi yaşlı bireyleri intihara sürükleyen nedenler arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Ayrılıklar
B
Fiziksel rahatsızlıklar ve hastalıklar
C
Sosyal izolasyon
D
Özerkliğin kaybedilmesi
E
İşsizlik
Açıklama:
Yaşlı bireyleri intihara sürükleyen birçok neden bulunmaktadır. Bunlar arasında en çok öne çıkanlar ölüm, yas, ayrılıklar, fiziksel rahatsızlıklar ve hastalıklar, özerkliğin ve bağımsızlığın kaybedilmesi, kendini yararsız ve işlevi olmayan bir birey olarak görmek, sosyal izolasyon, yalnızlık ve depresyon olarak sıralanabilir.

Soru 95

Matematik problemlerini çözerken belleğindeki çarpım tablosu bilgisini kullanan kişi hangi bellek tipine örnek verilmiştir?

Seçenekler

A
Çalışma belleği
B
Duyusal bellek
C
Kısa süreli hafıza
D
Uzun süreli olaysal bellek
E
Uzun süreli anlamsal bellek
Açıklama:
Matematik problemleri çözerken belleğimizdeki çarpım tablosu bilgisini kullanmak “çalışma belleği” türüne örnek verilebilir.

Soru 96

Aşağıdakilerden hangisi yaşlılık döneminde kimliğine ve kendine uygun yaşayan bireylerin özellikleri arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Ego/Benlik bütünlüğü duygusuna sahiptirler
B
Geçmişleriyle ilgili değerlendirmelerde olumlu duygulara sahip olurlar
C
İnatçıdırlar
D
Ölüm onlar için korkulacak bir olgu değildir
E
Huzurlu yaşlılardır
Açıklama:
Yaşlılık döneminde kimliğine ve kendine uygun yaşayan bireyler ego/benlik bütünlüğü duygusuna sahip olurlar. Geçmişleriyle ilgili değerlendirmelerde bulunduklarında olumlu duygulara sahip olurlar. Bu tip bireyler genellikle hoşgörülü ve huzurlu yaşlılardır. Ölümü kabullenmişlerdir ve ölüm onlar için korkulacak bir olgu değildir. Yaşamlarındaki kalan zamanlarını aileleri ve özel uğraşları ile mutlu geçirme çabası içindedirler.

Soru 97

Yaşlılığı tarihsel, ekonomik, sosyal kültürel ve teknolojik gelişmeler ışığında ele alan psikososyal yaşlılık kuramı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Aktivite kuramı
B
Modernleşme kuramı
C
Süreklilik kuramı
D
Rol kaybetme kuramı
E
Yaşamdan geri çekilme kuramı
Açıklama:
Modernleşme kuramı, yaşlılığı tarihsel ekonomik, sosyal, kültürel ve teknolojik gelişmeler ışığında ele alır.

Soru 98

Toplam nüfusunun %4’ünün yaşlı bireylerden oluştuğu toplumlar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Genç toplum
B
Olgun toplum
C
Yaşlı toplum
D
Çok yaşlı toplum
E
Orta yaşlı toplum
Açıklama:
Toplam nüfusunun %4’ünün yaşlı bireylerden oluştuğu toplumlar genç toplumdur.

⚠️ Telif Hakkı Bildirimi: Bu portaldaki sorular telif hakkı içerebilir. İçerik yalnızca ders çalışma amaçlı hazırlanmış olup, ticari amaçlı kopyalanması veya çoğaltılması hak sahibi tarafından yasal yükümlülükler getirebilir.

Telif hakkı bildirimleri için GitHub Issues bölümünü kullanabilirsiniz. Bildirim üzerine ilgili içerik 7 iş günü içerisinde kaldırılacaktır.