Göç ve Göçmen Sorunları - Tüm Sorular
Ünite 1
Soru 1
"İnsanların geçici ya da kalıcı şekilde yer değiştirdiği nüfus hareketleridir" şeklinde tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Mülteci
B
Sığınmacı
C
Göç
D
Dış göç
E
İç göç
Açıklama:
En genel tanımıyla göç; yapısı, mesafesi ve nedeni ne olursa olsun insanların geçici ya da kalıcı şekilde yer değiştirdiği nüfus hareketleridir.
Soru 2
Daha yüksek ücret anlayışı ve ülkeler ya da bölgeler arasındaki ücret farklılığı göçün hangi nedenleri arasında yer almaktadır?
Seçenekler
A
Göçün demografik nedenleri
B
Göçün temel ekonomik nedenleri
C
Göçün siyasal ve sosyal nedenleri
D
Göçün doğal olaylardan kaynaklanan nedenleri
E
Merak güdüsünden kaynaklı nedenler
Açıklama:
Daha yüksek ücret arayışı göçün temel ekonomik nedenlerinden biri olarak ön plana çıkmaktadır. Ülkeler ya da bölgeler arasındaki ücret farklılıkları göçün temel nedenlerinden biridir.
Soru 3
Uluslararası göçler gerçekleşme nedenlerine göre nasıl sınıflanmaktadır?
Seçenekler
A
İç göç ve dış göç
B
Gönüllü (iradi) ve zorunlu (gayri iradi) göçler
C
Düzenli ve düzensiz göçler
D
Bireysel ve kitlesel göçler
E
Uzun vadeli ve kısa vadeli göçler
Açıklama:
Gerçekleşme nedenine göre uluslararası göçler; “gönüllü” (iradi) ve “zorunlu” (gayri iradi ya da irade dışı) göç olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır.
Soru 4
"Düzensiz göçmen" kavramı hangi göç türü için kullanılan bir terimdir?
Seçenekler
A
Yasal durumuna göre göçler
B
Hedef yerine göre göçler
C
Gerçekleşme nedenine göre göçler
D
Hacmine göre göçler
E
Süresine göre göçler
Açıklama:
Düzensiz göçmen kavramı genellikle, yasa dışı giriş ya da vize geçerlilik süresinin bitmesi yüzünden transit ya da ev sahibi ülkede hukuki statüden yoksun olan yabancılar için kullanılan bir tanımdır.
Soru 5
Bir ülkeden bir diğer ülkeye yönelik göç hareketlerinde göçü veren ülkeye ne ad verilir?
Seçenekler
A
Gurbet
B
Hedef ülke
C
Hedef bölge
D
Transit ülke
E
Menşe ülke
Açıklama:
Bir ülkeden bir diğer ülkeye yönelik göç hareketlerinde terk edilen, yani göçü veren ülke “menşe” ülke; gidilmek/varılmak istenen ülke “hedef ülke” olarak adlandırılmaktadır.
Soru 6
Tarihteki en büyük kitlesel göç hareketliliği olarak kabul edilen olay hangisidir?
Seçenekler
A
Birinci Dünya Savaşı sonrası gerçekleşen göçler
B
Kavimler göçü
C
Balkan göçü
D
Kafkasya'dan Anadolu'ya göç
E
Amerika'nın keşfi ile başlayan göçler
Açıklama:
Kavimler Göçü tarihteki en büyük kitlesel göç hareketlerinden biri olarak kabul edilmektedir. Ayrıca Birinci Dünya Savaşı sonrasında imparatorlukların yıkılması ve ulus devletlerin oluşturulması sürecinde yaşanan göçler de kitlesel boyutta gerçekleşmiştir. Osmanlı Devletinin dağılma döneminde beş milyondan (McCarthy, 1998) fazla Müslümanın Balkanlar ve Kafkasya’dan Anadolu’ya yönelik göçleri de tarihimizdeki zorunlu kitlesel göçlere ilişkin önemli örneklerden biridir (Yalçın,2004:101). Kitlesel düzeyde gerçekleşen bu göçlerin tamamı uluslararası boyutta, zorunlu olarak, ani ve kitlesel düzeyde gerçekleşmişlerdir.
Soru 7
Türkiye'nin onayladığı hangi uluslararası anlaşmaya Türkiye coğrafi bir çekince koymuş ve sadece Avrupa'dan gelen kişilere mülteci statüsü tanınmıştır?
Seçenekler
A
1933 tarihli Mültecilerin Uluslararası Statüsüne İlişkin Antlaşma,
B
1948 tarihli Soykırım Suçunun Önlenmesi ve Cezalandırılması Konusunda Antlaşma
C
Türkiye'nin 1961 yılında onayladığı Cenevre Sözleşmesi
D
1965 tarihli Her Türlü Irk Ayrımcılığının Ortadan Kaldırılmasına İlişkin Sözleşme
E
1984 tarihli İşkence ve Diğer Zalimane, İnsanlık Dışı veya Küçük Düşürücü Tutum ya da Cezalara Karşı Sözleşme
Açıklama:
Türkiye 1961 yılında onayladığı Cenevre Sözleşmesine coğrafi bir çekince koymuştur. Buna göre, Türkiye sadece Avrupa’dan gelen kişilere mülteci statüsünü tanımaktadır.
Soru 8
Bir devletin ülkesinde oturan, ancak o ülkenin vatandaşı olmayan, yani o devletin uyruğunda olduğunu iddia etmek hakkına sahip bulunmayan kimse olarak tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Göçmen
B
Serbest göçmen
C
Yabancı
D
İskanlı göçmen
E
Münferit göçmen
Açıklama:
Yabancı; bir devletin ülkesinde oturan, ancak o ülkenin vatandaşı olmayan, yani o devletin uyruğunda olduğunu iddia etmek hakkına sahip bulunmayan kimse olarak tanımlanmıştır.
Soru 9
Birleşmiş Milletler Ülkesel Sığınma Bildirisi hangi yıl kabul edilmiştir?
Seçenekler
A
1950
B
1951
C
1959
D
1967
E
1969
Açıklama:
1967 yılında BM Genel Kurulu tarafından “Birleşmiş Milletler Ülkesel Sığınma Bildirisi” kabul edilmiştir.
Soru 10
Aşağıdakilerden hangisi, göçün genel tanımı kapsamında yer alan bir kavramdır?
Seçenekler
A
Nüfus yoğunluğu
B
Doğum oranları
C
Yer değiştirme
D
Nüfus artış hızı
E
Çevre kirliliği
Açıklama:
Farklı disiplinlerin ya da bilim alanlarının farklı tanımlamalar yapmalarına rağmen en genel anlamda göç, belli bir alanda yaşayan insanların ulusal ya da uluslararası boyutta bir yerden başka bir yere anlamlı bir uzaklık ve etki yaratacak süreyle yer değiştirmeleridir. Nüfus yoğunluğu ve artış hızı, doğum oranları, çevre kirliliği gibi kavramlar da göçle ilişkilendirilebilecekken; göçün tanımında kapsamında yalnızca yer değiştirme kavramı yer almaktadır. Doğru yanıt C seçeneğidir.
Soru 11
Aşağıdaki seçeneklerde sunulan durumlardan hangisi göç olarak değerlendirilemez?
Seçenekler
A
Üniversite eğitimi için Ankara'dan İstanbul'a taşınmak
B
Ülkelerinde devam eden savaş nedeniyle Suriyelilerin farklı ülkelere yerleşmeleri
C
İstihdam olanaklarının fazla olması nedeniyle gelişmiş ülkelere taşınmak
D
Ülkedeki yaygın dine mensup olmama nedeniyle farklı bir ülkeye taşınmak
E
Yaz tatili amacıyla yurt dışındaki bir ülkeye seyahat etmek
Açıklama:
En genel anlamda göç, belli bir alanda yaşayan insanların ulusal ya da uluslararası boyutta bir yerden başka bir yere anlamlı bir uzaklık ve etki yaratacak süreyle yer değiştirmeleridir. Bu nedenle, yaz tatili amacıyla kısa süreli yer değişikliği yapmak göç kavramı kapsamında yer almayacaktır. Doğru yanıt E seçeneğidir.
Soru 12
Aşağıdakilerden hangisi, süresine göre göçler kapsamında yer almaz?
Seçenekler
A
Ani göç
B
Planlı göç
C
Kısa süreli göç
D
Uzun süreli göç
E
Düzenli göç
Açıklama:
Süresine göre göçler, göçün “gerçekleşme süresi” ve “hedef ülkede ya da bölgede kalış süresine” göre ayrım yapılmaktadır. Gerçekleşme süresine göre ani ve planlı göçler; hedef ülke ve bölgede kalış süresine göre ise kısa ve uzun süreli göçler söz konusu olmaktadır. Düzensiz göç, yasal duruma göre göçler kapsamında yer almaktadır. Doğru yanıt E seçeneğidir.
Soru 13
Araştırma yapmak istediği konu ile ilgili olarak kendi ülkesinde yeterli finansal desteği edinememesi nedeniyle, bu desteği sunacak olan bir ülkeye yerleşen bilim insanının durumunu en iyi ifade eden göç kavramı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
İç göç
B
Düzenli göç
C
Kitlesel göç
D
Beyin göçü
E
Zorunlu göç
Açıklama:
Beyin göçü iş gücü göçünün daha nitelikli bir türünü oluşturmaktadır ve konuyu özelleştirmektedir. Bu açıdan beyin göçü en genel ifadeyle eğitimli insan göçü olarak tanımlanmaktadır. Eğitim görmüş ve yetenekli kişilerin çalışma ya da fırsat azlığı gibi nedenlerle göç etmeleridir. Doğru yanıt D seçeneğidir.
Soru 14
Aşağıda göçe yönelik sunulan örneklerden hangisi diğerlerinden farklıdır?
Seçenekler
A
Yurtdışında eğitim almak için göç etmek
B
Ülkede yaşanan savaştan kaçmak için göç etmek
C
Daha iyi bir pozisyonda iş bulup göç etmek
D
Yurtdışı görevlere atanma nedeniyle göç etmek
E
Daha donanımlı bir laboratuvarda çalışma amacıyla göç etmek
Açıklama:
Hacmine göre göçler “bireysel” ve “kitlesel” olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır. Bireysel göç kişilerin bireysel olarak ya da aileleri ile birlikte bir yerden başka bir yere gitmeleri durumudur. Bu tür göçler kişilerin kendileri tarafından finanse edilmektedir. Kitlesel göç ise çok sayıda insanın aniden yer değiştirmesi durumudur. Kitlesel göçler genellikle kişilerin iradeleri dışında gerçekleşen savaş, salgın, doğal afet gibi durumlarda ortaya çıkmaktadır. Bu kapsamda, savaş nedeniyle göç etmek kitlesel, diğer seçeneklerde sunulan göçler ise bireysel göçler kapsamında değerlendirilebilir. Doğru yanıt B seçeneğidir.
Soru 15
Türkiye'nin coğrafi bir çekince koyarak onayladığı Cenevre Sözleşmesi'ne kapsamında, aşağıdaki ülkelerin hangisinden ülkemize yapılacak bir sığınma talebi doğrultusunda sığınmacıya mülteci statüsü tanınacaktır?
Seçenekler
A
Suriye
B
Polonya
C
İran
D
Amerika Birleşik Devletleri
E
Kanada
Açıklama:
Türkiye 1961 yılında onayladığı Cenevre Sözleşmesine coğrafi bir çekince koymuştur. Buna göre, Türkiye sadece Avrupa’dan gelen kişilere mülteci statüsünü tanımaktadır. Türkiye’nin Avrupa dışından gelenlere Cenevre Sözleşmesi hükümlerini uygulama yükümlülüğü bulunmamaktadır. Polonya bir Avrupa ülkesi olması nedeniyle buradan ülkemize sığınacak oalnlar mülteci statüsünde kabul edileceklerdir. Doğru yanıt B seçeneğidir.
Soru 16
Aşağıdakilerden hangisi, göç hukuku ile ilgili ulusal düzenlemeler arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Tapu kanunu
B
İskan kanunu
C
Anayasa
D
Uluslararası İşgücü Kanunu
E
İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi
Açıklama:
İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi göç hukukunun uluslararası kaynakları arasında yer almaktadır. Doğru yanıt E seçeneğidir.
Soru 17
Ülkemizdeki Fransa konsolosluğunda çalışan Fransız bir diplomat, Türk hukuk sistemi kapsamında aşağıdaki hangi kavram tanımlanmaktadır?
Seçenekler
A
Göçmen
B
Mülteci
C
Yabancı
D
Sığınmacı
E
Yerinden edilmiş kişi
Açıklama:
Türk hukuk sistemi içinde de yabancı kavramı vatandaşlık kavramı baz alınarak açıklanmaktadır. 5901 sayılı “Türk Vatandaşlığı Kanunu”na (TVK) göre yabancı; “Türkiye Cumhuriyeti Devleti ile vatandaşlık bağı bulunmayan kişi” şeklinde tanımlanmıştır. Yabancı kavramı; yabancı devlet
vatandaşı olanları, hiçbir devlet vatandaşlığına sahip olamayan vatansızları, göçmenleri/muhacirleri, mültecileri ve sığınmacıları, NATO mensuplarını, uluslararası kuruluşlarda çalışanları ve diplomatik temsilciliklerde olduğu gibi özel statüdeki yabancıları da kapsamaktadır. Doğru yanıt C seçeneğidir.
vatandaşı olanları, hiçbir devlet vatandaşlığına sahip olamayan vatansızları, göçmenleri/muhacirleri, mültecileri ve sığınmacıları, NATO mensuplarını, uluslararası kuruluşlarda çalışanları ve diplomatik temsilciliklerde olduğu gibi özel statüdeki yabancıları da kapsamaktadır. Doğru yanıt C seçeneğidir.
Soru 18
Türk soyundan ve Türk kültürüne bağlı olup, Türkiye’ye yerleşmek amacıyla bir aile olarak gelenleri betimleyen kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Bireysel göçmen
B
Serbest göçmen
C
İskanlı göçmen
D
Münferit göçmen
E
Toplu göçmen
Açıklama:
Türk hukuk sistemi içinde göçmen sayılmak için; Türk soyundan olmak, Türk kültürüne bağlı olmak ve Türkiye’ye yerleşmek amacıyla gelmiş olmak gerekmektedir. Türkiye’ye yerleşmek amacıyla bir aile olarak gelenleri betimleyen kavram münferit göçmen kavramıdır. Doğru yanıt D seçeneğidir.
Soru 19
Yabancı bir ülkeye yaptığı başvuru kapsamında yasal işlemlerinin tamamlanmasını bekleyen bir sığınmacının, sürecin sonunda edineceği statü ne olacaktır?
Seçenekler
A
Mülteci
B
Yabancı
C
Göçmen
D
Vatansız
E
Yerinden edilmiş kişi
Açıklama:
İlgili ulusal ya da uluslararası belgeler çerçevesinde bir ülkeye mülteci olarak kabul edilmek isteyen ve mültecilik statüsüne ilişkin yaptıkları başvurunun sonucunu bekleyen kişiler sığınmacı olarak adlandırılmaktadır. Bu kapsamda, süreç sonunda elde edecekleri statü mültecilik olacaktır. Doğru yanıt A seçeneğidir.
Soru 20
Aşağıdakilerden hangisi ekonomik nedenlerden kaynaklı göçlere bir örnektir?
Seçenekler
A
Bulunduğu ülkede ayrımcılığa uğrayan bir bireyin başka bir ülkeye göç etmesi
B
Bireyin başka bir ülkede yaşayan akrabasının yanına göç etmesi
C
Bulunduğu ülkede çalışma koşulları kötü olan bir bireyin daha iyi bir iş bulabilmek için başka bir ülkeye göç etmesi
D
Bulunduğu ülkede siyasal çatışmalar yaşayan bir bireyin başka bir ülkeye göç etmesi
E
Bulunduğu ülkede can güvenliğinden şüphe eden bir bireyin güvenle yaşayabileceğini düşündüğü başka bir ülkeye göç etmesi
Açıklama:
Göçün ekonomik olan ve olmayan nedenleri bulunmaktadır. Daha iyi iş imkânları, kendisinin ve ailesinin yaşam standardını yükseltme arzusu gibi nedenler ekonomik faktörler arasında sayılırken; siyasal nedenlerle, ırk ayrımından kaçmak ya da akrabalarına yakın olmak gibi ekonomik olmayan nedenlerle de göç ortaya çıkmaktadır. Doğru cevap C seçeneğidir.
Soru 21
Volkanik bir patlamadan sonra bölge halkının bir kısmının başka bir ülkeye göç etmesi aşağıdakilerden hangisine örnek verilebilir?
Seçenekler
A
Ekonomik nedenlerden kaynaklanan göçler
B
Ekolojik nedenlerden kaynaklanan göçler
C
Siyasal nedenlerden kaynaklanan göçler
D
Demografik nedenlerden kaynaklanan göçler
E
Sosyal nedenlerden kaynaklanan göçler
Açıklama:
Ekolojik göçün altında yatan en önemli neden doğal olarak gerçekleşen olaylardır. Seller, depremler ve volkanik patlamalar, çölleşme, kuraklık, küresel ısınma ve iklim değişikliği gibi doğa olayları sonucunda gerçekleşen göçler, ekolojik nedenlerden kaynaklanan göçlerdir. Doğru cevap B seçeneğidir.
Soru 22
Aşağıda göç ile ilgili verilen örneklerden hangisi zorunlu (irade dışı) göçe örnektir?
Seçenekler
A
Bir bireyin yabancı dil öğrenmek için başka bir ülkeye göç etmesi
B
Bir bireyin lisansüstü eğitim almak üzere başka bir ülkeye göç etmesi
C
Bir bireyin evlilik nedeniyle başka bir ülkeye göç etmesi
D
Bir bireyin farklı kültürleri tanımak için çok kültürlü bir ülkeye göç etmesi
E
Bir bireyin ülkesindeki salgın hastalık dolayısıyla başka bir ülkeye göç etmesi
Açıklama:
Kişilerin iradelerinin dışında, yaşadıkları ülkenin savaşlar, etnik ve dini çatışmalar, siyasi istikrarsızlıklar, öldürücü salgın hastalıklar, kuraklık, kıtlık, iklim değişikliği vb. afetler gibi itici faktörlerinin etkisiyle zorunlu olarak göç etmeleri durumu söz konusudur. Zorunlu göçler bireysel olarak da gerçekleşebilmektedir. Gönüllü göçler ise genellikle eğitim, yabancı dil öğrenme, farklı kültürleri tanıma, evlilik, emeklilik, statü kazanma ya da bireylerin göç kararını zorlayan nedenler olmaksızın kendi arzularını karşılamak üzere giriştikleri göçler olarak ortaya çıkmaktadır. Doğru cevap E seçeneğidir.
Soru 23
Yurt içinde beş ve daha yukarı yaşlardaki nüfusun iki genel nüfus sayımı arasındaki dönemde ikametgâhının farklı olması durumunda ortaya çıkan göç aşağıdaki göç türlerinden hangisidir?
Seçenekler
A
İç göç
B
Dış göç
C
Zorunlu göç
D
Ekonomik göç
E
Gönüllü göç
Açıklama:
Kentleşme Şurasının sonuç raporunda iç göç “yurt içinde beş ve daha yukarı yaşlardaki nüfusun iki genel nüfus sayımı arasındaki dönemde ikametgâhının farklı olması durumunda ortaya çıkan göçler” olarak tanımlanmaktadır. Doğru cevap A şıkkıdır.
Soru 24
I- Bir bireyin aynı ülke içindeki bir şehirden başka bir şehre göç etmesi
II- Ülkede yaşanan savaş nedeniyle başka bir ülkeye kitlesel göçlerin yaşanması
III- Bir bireyin ikâmet ettiği ülkeden başka bir ülkeye en az bir yıllık süreyle göç etmesi
IV- Tarım işçilerinin para kazanmak için mevsimsel olarak 3-6 aylık süreyle göç etmeleri
Yukarıdaki önermelerde verilen göç türleri aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru bir sırayla verilmiştir?
II- Ülkede yaşanan savaş nedeniyle başka bir ülkeye kitlesel göçlerin yaşanması
III- Bir bireyin ikâmet ettiği ülkeden başka bir ülkeye en az bir yıllık süreyle göç etmesi
IV- Tarım işçilerinin para kazanmak için mevsimsel olarak 3-6 aylık süreyle göç etmeleri
Yukarıdaki önermelerde verilen göç türleri aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru bir sırayla verilmiştir?
Seçenekler
A
İç göç-gönüllü göç-uzun süreli göç-kısa süreli göç
B
Dış göç-zorunlu göç-uzun süreli göç-bireysel göç
C
İç göç-düzenli göç-kısa süreli göç-uzun süreli göç
D
İç göç-zorunlu göç-uzun süreli göç-kısa süreli göç
E
Zorunlu göç-iç göç-uzun süreli göç-kısa süreli göç
Açıklama:
Bir bireyin aynı ülke içindeki bir şehirden başka bir şehre göç etmesi aynı ülke sınırları içinde gerçekleşmesi nedeniyle iç göçe örnektir. Ülkede yaşanan savaş nedeniyle başka bir ülkeye kitlesel göçlerin yaşanması zorunlu göçe örnektir. Bir bireyin ikâmet ettiği ülkeden başka bir ülkeye en az bir yıllık süreyle göç etmesi uzun süreli bir göç örneğidir. Tarım işçilerinin para kazanmak için mevsimsel olarak 3-6 aylık süreyle göç etmeleri kısa süreli bir göçe örnektir. Doğru cevap D seçeneğidir.
Soru 25
Türkiye’deki yabancılara, kısaca genel ifadeyle göç olarak değerlendirilebilecek hareketlere ilişkin genel, ulusal bir mevzuat oluşturulmasını sağlayarak bu kişilerin ülkedeki statüleri ve haklarının ulusal düzeyde kanunla koruma altına alınmasına olanak veren kanun aşağıdaki seçeneklerden hangisinde verilmiştir?
Seçenekler
A
Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu
B
Uluslararası İşgücü Kanunu
C
Bilgi Edinme Hakkı Kanunu
D
Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun
E
Türk Vatandaşlığı Kanunu
Açıklama:
Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu ile Türkiye’deki yabancılara, kısaca genel ifadeyle göç olarak değerlendirilebilecek hareketlere ilişkin genel, ulusal bir mevzuat oluşturulmuştur. Böylece bu kişilerin ülkedeki statüleri ve hakları ulusal düzeyde de kanunla koruma altına alınmıştır. Doğru cevap A seçeneğidir.
Soru 26
Türkiye’ye yurt dışından göç eden kişilerin çalışmalarına ilişkin düzenlemelerin yasal bir zemine oturtulduğu, böylelikle uluslararası koruma anlamında çalışma alanına ilişkinkoruyucu hükümlerin getirilmesini sağlayan kanun aşağıdaki seçeneklerin hangisinde doğru verilmiştir?
Seçenekler
A
Yabancıların Türkiye’de İkamet ve Seyahatleri Hakkında Kanun
B
Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu
C
Uluslararası İşgücü Kanunu
D
İskân Kanunu
E
Geçici Koruma Kanunu
Açıklama:
Uluslararası İşgücü Kanunu ile birlikte Türkiye’ye yurt dışından göç eden kişilerin çalışmalarına ilişkin düzenlemeler yasal bir zemine oturtulmuştur. Böylelikle uluslararası koruma anlamında çalışma alanına ilişkin koruyucu hükümler getirilmiştir. Doğru cevap C seçeneğidir.
Soru 27
İskân Kanunu’na göre Türk soyundan ve Türk kültürüne bağlı olup, Türkiye’ye yerleşmek amacıyla bir aile olarak gelen göçmenlere verilen ad aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru verilmiştir?
Seçenekler
A
Serbest göçmen
B
Münferit göçmen
C
Toplu göçmen
D
İskânlı göçmen
E
İskânsız göçmen
Açıklama:
Münferit göçmen, Türk soyundan ve Türk kültürüne bağlı olup, Türkiye’ye yerleşmek amacıyla bir aile olarak gelenlerdir. Doğru cevap B seçeneğidir.
Soru 28
Geçici koruma kapsamı dışında kalan ve yaşadıkları ülkeyi zorla terk etmek durumunda kalan kişilere sağlanacak olan koruma aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru verilmiştir?
Seçenekler
A
İkincil Koruma
B
Geçici Koruma
C
Ulusal Koruma
D
Uluslararası Koruma
E
Kalıcı Koruma
Açıklama:
Geçici koruma kapsamı dışında kalan ve yaşadıkları ülkeyi zorla terk etmek durumunda kalan kişilere sağlanacak olan koruma uluslararası koruma olarak kabul edilmektedir. Doru cevap D seçeneğidir.
Soru 29
Aşağıdakilerden hangisi "ırkı, dini, milliyeti, belirli bir toplumsal gruba üyeliği ya da siyasi düşünceleri nedeniyle takibata uğrayacağından haklı olarak korktuğu için vatandaşı olduğu ülke dışında bulunan ve vatandaşı olduğu ülkenin himayesinden istifade edemeyen ya da korkudan dolayı istifade etmek istemeyen ya da uyruğu yoksa önceden ikamet ettiği ülke dışında bulunuyorsa oraya dönmeyen ya da korkusundan dolayı dönmek istemeyen yabancı"ya verilen addır?
Seçenekler
A
Göçmen
B
Mülteci
C
Vatansız
D
Yerinden edilmiş kişi
E
Sığınmacı
Açıklama:
Sığınmacı; ırkı, dini, milliyeti, belirli bir toplumsal gruba üyeliği ya da siyasi düşünceleri nedeniyle takibata uğrayacağından haklı olarak korktuğu için vatandaşı olduğu ülke dışında bulunan ve vatandaşı olduğu ülkenin himayesinden istifade edemeyen ya da korkudan dolayı istifade etmek istemeyen ya da uyruğu yoksa önceden ikamet ettiği ülke dışında bulunuyorsa oraya dönmeyen ya da korkusundan dolayı dönmek istemeyen yabancıyı ifade etmektedir. Doğru cevap E seçeneğidir.
Soru 30
Aşağıdakilerden hangisi göç hareketlerinin temel nedenleri arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Demografik nedenler
B
Ekonomik nedenler
C
Antropolojik nedenler
D
Siyasal/sosyal nedenler
E
Doğa olayları
Açıklama:
Kitap kapsamında göç nedenleri; demografik, ekonomik, siyasal/sosyal ve doğa olaylarından kaynaklanma olmak üzere dört temel başlıkta ele alınmaktadır. Buna göre doğru yanıt C'dir.
Soru 31
Nüfus artış hızı, işgücü artış hızını belirleyen temel değişkendir. Nüfus artışında meydana gelen değişmeler işgücü artış hızını kaç yıllık gecikme ile etkilemektedir?
Seçenekler
A
10 yıl
B
15 yıl
C
17 yıl
D
20 yıl
E
25 yıl
Açıklama:
Nüfus artış hızı, işgücü artış hızını belirleyen temel değişkendir. Nüfus artışında meydana gelen değişmeler işgücü artış hızını 15 yıllık bir gecikme ile etkilemektedir. İşgücüne katılma oranı sabit iken ve dış göçlerin etkisi ihmal edilirken, nüfus artış hızının 15 yıl sonra işgücü artış hızına eşit olması beklenmektedir. Doğru yanıt B'dir.
Soru 32
Kişilerin ailevi nedenlerle; ebeveyn ya da eşin yanına gitmek, eş ya da ebeveynin iş araması, eş ya da ebeveynin göç etmesi vb. gibi durumlar göçün hangi nedenleri kapsamındadır?
Seçenekler
A
Siyasal ve sosyal nedenler
B
Ekonomik nedenler
C
Demografik nedenler
D
Doğa olayları
E
Ekolojik nedenler
Açıklama:
Kişiler ailevi nedenlerle; ebeveyn ya da eşin yanına gitmek, eş ya da ebeveynin iş araması, eş ya da ebeveynin göç etmesi vb. nedenlerle olabileceği gibi can ve mal güvenliğine ilişkin kaygı vb. güvenlik nedenleriyle de yaşadıkları bölgeyi terk ederek başka bölgelere gitmektedirler. Bu durumları göçün siyasal ve sosyal nedenleri kapsamında ele alınmaktadır. Doğru yanıt A'dır.
Soru 33
İkili anlaşmalarla düzenlenen işçi göçü, eğitim amaçlı göçler, aile birleşim hakkından doğan göçler hangi tür göç hareketlerine örnek olarak gösterilebilir?
Seçenekler
A
Gerçekleşme nedenine göre zorunlu göçler
B
Hedef yerine göre dış göçler
C
Hacmine göre bireysel göçler
D
Süresine göre uzun vadeli göçler
E
Yasal duruma göre düzenli göçler
Açıklama:
Yasal durumuna göre göçler; “düzenli” ve “düzensiz” göç olmak üzere ikiye ayrılmaktadır. Göçün nedeni ya da süresi ne olursa olsun bu hareket ancak iki şekilde gerçekleştirilebilir. Bunlardan birincisi menşe ülkeden ayrılışı ve hedef ülkeye gidişi, transit geçişi ve girişi düzenleyen, mevzuata uygun olarak insanların her zamanki ikamet yerinden yeni bir ikamet yerine gitmeleri olarak tanımlanan düzenli göç hareketidir. İkili anlaşmalarla düzenlenen işçi göçü, eğitim amaçlı göçler, aile birleşim hakkından doğan göçler düzenli göç hareketlerine örnek verilebilir. Doğru yanıt E'dir.
Soru 34
- 1979 tarihli Kadına Karşı HerTürlü Ayrımcılığın Önlenmesine İlişkin Sözleşme
- 1933 tarihli Mültecilerin Uluslararası Statüsüne İlişkin Antlaşma
- 1989 tarihli Çocuk Haklarına İlişkin Antlaşma.
- 1965 tarihli Her Türlü Irk Ayrımcılığının Ortadan Kaldırılmasına İlişkin Sözleşme
Seçenekler
A
I ve III
B
II ve III
C
I, II ve III
D
I, II, III ve IV
E
I, III ve IV
Açıklama:
Göç hukukunun uluslararası kaynakları, uluslararası antlaşmalar, teamül kuralları ve genel ilkeler çerçevesinde şekillenmektedir. Bu bağlamda, uluslararası göç hukukuna ilişkin yukarıda verilen bazı temel uluslararası belgelerin hepsi de bu kapsamda ele alınabilir. Doğru yanıt D'dir.
Soru 35
Aşağıdakilerden hangisi 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanununda düzenlenen başlıca konulardan biri değildir?
Seçenekler
A
Çalışma izni türleri
B
Türkiye’ye giriş ve çıkış hükümleri
C
Vizelere ilişkin hükümler
D
Vatansız kişi ve hakları
E
Uyum
Açıklama:
İlk seçenekte verilen bilgi 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu (UİK) kapsamındadır. Doğru yanıt A'dır.
Soru 36
Aşağıdakilerden hangisi 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu (UİK) kapsamında düzenlenen başlıca konulardan biridir?
Seçenekler
A
Sınır dışı etme
B
Kabul ve Barınma Merkezleri ile Geri Gönderme Merkezleri
C
Çalışma izni başvurusu ve değerlendirilmesi ya da başvurunun reddedilmesi,
D
Göç İdaresi Genel Müdürlüğünün kuruluş ve görevleri
E
Sürekli kurul ve komisyonlar
Açıklama:
C seçeneği dışında verilen bilgiler 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu (YUKK) kapsamındadır. Doğru yanıt C'dir.
Soru 37
İskân Kanunu’na göre göçmen kabul edilenlerden,Türk soyundan ve Türk
kültürüne bağlı olup, Türkiye’ye yerleşmek amacıyla bir aile olarak gelenler hangi göçmen grubuna girmektedirler?
kültürüne bağlı olup, Türkiye’ye yerleşmek amacıyla bir aile olarak gelenler hangi göçmen grubuna girmektedirler?
Seçenekler
A
Serbest göçmen
B
İskanlı göçmen
C
Toplu göçmen
D
Süreli göçmen
E
Münferit göçmen
Açıklama:
Münferit göçmen: Türk soyundan ve Türk kültürüne bağlı olup, Türkiye’ye yerleşmek amacıyla bir aile olarak gelenlerdir. Doğru yanıt E'dir.
Soru 38
Aşağıdakilerden hangisi Cenevre Sözleşmesi’nde mültecilik statüsünün sona erme hâllerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Vatandaşı olduğu ülkenin korumasından kendi isteği ile tekrar yararlanmaya başlaması
B
Mülteci sıfatıyla kabul edildiği ülkeye sığınmadan önce ve bu ülke dışında siyasi nitelikli olmayan ağır bir suç işlemesi
C
Zulüm korkusuyla kaçtığı ülkesinde kendi isteği ile yerleşmek üzere geri dönmesi
D
Mülteci statüsü almasına yol açan şartların ortadan kalkması durumunda
E
Başka bir devletin vatandaşlığını sonradan kazanması ve bu devletin diplomatik himayesinden yararlanması
Açıklama:
B seçeneğinde verilen bilgi Cenevre Sözleşmesi’nde kapsam dışında tutulanlar ile ilgilidir. Doğru yanıt B'dir.
Soru 39
AB Yönergesine göre geçici korumadan yararlanamayacaklar ile ilgili verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Barışa karşı suç ya da savaş suçu ya da insanlığa karşı suç işlediğini düşündürecek ciddi emareleri bulunan kişiler
B
Üye Devlet tarafından kabul edilmeden önce siyasi nitelikli olmayan (adi) ağır bir suç işlediğini düşündürecek ciddi emareler bulunan kişiler
C
BM’in amaçlarına ve ilkelerine karşı bir suç işlediğini düşündürecek ciddi emareler bulunan kişiler
D
Uluslararası veya ülke genelindeki silahlı çatışma durumlarında ayrım gözetmeyen şiddet hareketleri nedeniyle şahsına yönelik ciddi tehditle karşılaşacak kişiler
E
Bulunduğu üye ülkenin güvenliği için tehlike olarak görülebilecek kişiler
Açıklama:
D seçeneği dışındakiler AB yönergesinde geçici korumadan yararlanamayacak kişiler ile ilgili yazılan açık ifadelerdir. Doğru yanıt D'dir.
Soru 40
Aşağıdakilerden hangisi göç tanımına dahil edilemez?
Seçenekler
A
Mülteciler
B
Yerinden edilen kişiler
C
Başka bir yerde öğrenim görenler
D
Göçebeler
E
Ekonomik göçmenler
Açıklama:
Göçebeler
Soru 41
Aşağıdakilerden hangisi verilen boşluğa gelmelidir?
_______________insanlık tarihi kadar eskidir. Tarihsel süreç içerisinde insanlar belli dönemlerde, bazı amaçlar doğrultusunda kendi istekleri ya da zorlayıcı nedenlerle yer değiştirmek, kısaca göç etmek zorunda kalmışlardır.
_______________insanlık tarihi kadar eskidir. Tarihsel süreç içerisinde insanlar belli dönemlerde, bazı amaçlar doğrultusunda kendi istekleri ya da zorlayıcı nedenlerle yer değiştirmek, kısaca göç etmek zorunda kalmışlardır.
Seçenekler
A
Göç kavramı
B
Sığınma kavramı
C
Mobilite kavramı
D
İltica kavramı
E
Döngü kavramı
Açıklama:
Göç insanlık tarihi kadar eskidir. Tarihsel süreç içerisinde insanlar belli dönemlerde, bazı amaçlar doğrultusunda kendi istekleri ya da zorlayıcı nedenlerle yer değiştirmek, kısaca göç etmek zorunda kalmışlardır.
Soru 42
Aşağıdakilerden hangisi göç süreci analiz basamaklarından biri değildir?
Seçenekler
A
İç göç,
B
Dış göç,
C
Gönüllü göç,
D
Zorunlu göç
E
Toplumsal göç
Açıklama:
Göç, süreç içinde açıklanması gereken bir kavramdır. Karar verme, seçim yapma, uygulama gibi adımların söz konusu olduğu göç süreci; iç göç, dış göç, gönüllü göç, zorunlu göç vb. türlere ayrılarak analiz edilmektedir.
Toplumsal göç başka bir kavramdır.
Toplumsal göç başka bir kavramdır.
Soru 43
Aşağıdakilerden hangisi Göçün Siyasal ve Sosyal Nedenlerinden biridir?
Seçenekler
A
Bireyler daha fazla kazanmak için
B
Çocuklarına daha iyi eğitim imkânı sağlayabilmek için,
C
Savaşlardan kaçmak için
D
Yerlerinden edildikleri için
E
Ülkeler ya da bölgeler arasındaki ücret farklılıkları için,
Açıklama:
Göçün Siyasal ve Sosyal Nedenleri Bireyler çoğu zaman ekonomik faktörler kadar; çocuklarına daha iyi eğitim imkânı sağlayabilmek, akrabalarıyla yakın olmak, dinî özgürlüklerini kullanmak gibi nedenlerle de göç kararı verebilmektedirler. Kişiler ailevi nedenlerle; ebeveyn ya da eşin yanına gitmek, eş ya da ebeveynin iş araması, eş ya da ebeveynin göç etmesi vb. nedenlerle olabileceği gibi can ve mal güvenliğine ilişkin kaygı vb. güvenlik nedenleriyle de yaşadıkları bölgeyi terk ederek başka bölgelere gitmektedirler. Tüm bu nedenlerin yanı sıra bulunduğu bölgede yaşam standartlarını yükseltemeyeceği düşüncesiyle yani psikolojik nedenlerle de bireyler göç kararı alabilmektedirler.
Soru 44
Aşağıdakilerden hangisi Göçün Doğa Olaylarından Kaynaklanan nedenlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Deprem,
B
Sel,
C
Heyelan,
D
Volkanik patlama
E
Eğitim
Açıklama:
Göçün Doğa Olaylarından Kaynaklanan Nedenleri Tarihsel olarak deprem, sel, heyelan, volkanik
patlama ve fırtına gibi olumsuz doğa olayları nedeniyle insan topluluklarının göç ettikleri bilinmektedir. Günümüzde de küresel ısınma ve iklim değişiklikleri gibi çevresel sorunlar kitlesel insan göçlerine yol açmaktadır.
patlama ve fırtına gibi olumsuz doğa olayları nedeniyle insan topluluklarının göç ettikleri bilinmektedir. Günümüzde de küresel ısınma ve iklim değişiklikleri gibi çevresel sorunlar kitlesel insan göçlerine yol açmaktadır.
Soru 45
Gönüllü göç hareketinde hangi unsurlar etkili olmaktadır?
I. Bireylerin bilgi dağarcığı,
II. Akraba ilişkileri,
III. Bireylerin ideolojisi,
IV. Bireylerin yurt dışı deneyimi,
V. Öldürücü salgın hastalıklar,
I. Bireylerin bilgi dağarcığı,
II. Akraba ilişkileri,
III. Bireylerin ideolojisi,
IV. Bireylerin yurt dışı deneyimi,
V. Öldürücü salgın hastalıklar,
Seçenekler
A
Yalnız I
B
II.III.IV
C
II.III.IV.V
D
I.II.III.IV.
E
V
Açıklama:
I. Bireylerin bilgi dağarcığı,
II. Akraba ilişkileri,
III. Bireylerin ideolojisi,
IV. Bireylerin yurt dışı deneyimi,
II. Akraba ilişkileri,
III. Bireylerin ideolojisi,
IV. Bireylerin yurt dışı deneyimi,
Soru 46
Aşağıdaki göç nedenlerinden hangisi zorunlu göçe örnek verilir?
I. Yaşadıkları ülkenin savaşlar, etnik ve dini çatışmalar, siyasi istikrarsızlıklar, öldürücü salgın hastalıklar,
II. Kuraklık, kıtlık, iklim değişikliği vb. afetler gibi itici faktörlerinin etkisiyle zorunlu olarak göç etmeleri durumu söz konusudur.
III. Savaşların süresi ve şiddeti, toplu göç hareketlerini oluşturan nedenlerin başında gelmektedir.
I. Yaşadıkları ülkenin savaşlar, etnik ve dini çatışmalar, siyasi istikrarsızlıklar, öldürücü salgın hastalıklar,
II. Kuraklık, kıtlık, iklim değişikliği vb. afetler gibi itici faktörlerinin etkisiyle zorunlu olarak göç etmeleri durumu söz konusudur.
III. Savaşların süresi ve şiddeti, toplu göç hareketlerini oluşturan nedenlerin başında gelmektedir.
Seçenekler
A
Yalnız I
B
II.III
C
I.II.III
D
III
E
II
Açıklama:
Yaşadıkları ülkenin savaşlar, etnik ve dini çatışmalar, siyasi istikrarsızlıklar, öldürücü salgın hastalıklar,
Kuraklık, kıtlık, iklim değişikliği vb. afetler gibi itici faktörlerinin etkisiyle zorunlu olarak göç etmeleri durumu söz konusudur.
Savaşların süresi ve şiddeti, toplu göç hareketlerini oluşturan nedenlerin başında gelmektedir.
Kuraklık, kıtlık, iklim değişikliği vb. afetler gibi itici faktörlerinin etkisiyle zorunlu olarak göç etmeleri durumu söz konusudur.
Savaşların süresi ve şiddeti, toplu göç hareketlerini oluşturan nedenlerin başında gelmektedir.
Soru 47
Gerçekleştiği yere göre göçler kaç çeşittir?
Seçenekler
A
6
B
2
C
5
D
4
E
7
Açıklama:
Gerçekleştiği yere göre göçler “iç göç” ve “dış göç” olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır. İç göçler ülke içerisinde yerleşim birimleri arasında yerleşmek amacıyla yapılan nüfus hareketlerini ifade etmektedir. Eğer hareketlilik ülke sınırlarını aşıyorsa dış göç (uluslararası göç) olarak ifade edilmektedir.
Soru 48
Aşağıdakilerden hangisi Yabancı tanımlamasıdır?
Seçenekler
A
Bir ülkede sürekli olarak yerleşmek amacıyla gelen ve bu nedenle bulunduğu yerden/ülkeden ayrılan
kişidir .
kişidir .
B
Bulunduğu ülkenin vatandaşı olmayan kişidir.
C
kendilerini devletlerinden ayıran bazı sosyal ya da siyasi yönü ağır basan olaylar nedeniyle korumadan mahrum kalan mağdur kişiler
D
Devletlerin kendi topraklarında ya da başka bir yerde kendilerine sığınan ya da koruma talep
eden kişiyi koruması hâlidir.
eden kişiyi koruması hâlidir.
E
Avrupa dışında bir ülkeden, güvenli üçüncü bir bölge bulana kadar kendisine geçici koruma izni verilen kişiler.
Açıklama:
Bulunduğu ülkenin vatandaşı olmayan kişidir.
Soru 49
Geçici koruma kimlere sağlanmıştır?
Seçenekler
A
Hiçbir devlete vatandaşlık bağı ile bağlı olmayan kişilere
B
“Ülkesinden ayrılmaya zorlanmış, ayrıldığı ülkeye geri dönemeyen kişilere,
C
Bazı sosyal ya da siyasi yönü ağır basan olaylar nedeniyle korumadan mahrum kalan mağdur kişilere
D
Bulunduğu ülkenin vatandaşı olmayan kişilere
E
Kendi isteği ile göç etmiş bireylere
Açıklama:
Ülkesinden ayrılmaya zorlanmış, ayrıldığı ülkeye geri dönemeyen kişilere
“Ülkesinden ayrılmaya zorlanmış, ayrıldığı ülkeye geri dönemeyen, acil ve geçici koruma bulmak amacıyla kitlesel olarak sınırlarımıza gelen veya sınırlarımızı geçen yabancılara” geçici koruma
sağlanacağı kabul edilmiştir.,
“Ülkesinden ayrılmaya zorlanmış, ayrıldığı ülkeye geri dönemeyen, acil ve geçici koruma bulmak amacıyla kitlesel olarak sınırlarımıza gelen veya sınırlarımızı geçen yabancılara” geçici koruma
sağlanacağı kabul edilmiştir.,
Soru 50
Aşağıdakilerden hangisi Geçici koruma sağlanan yabancıların Türkiye’de kullanamadığı haktır?
Seçenekler
A
Sağlık,
B
Eğitim,
C
Vatandaşlık,
D
Sosyal güvenlik,
E
Tercümanlık.
Açıklama:
Vatandaşlık hakkını kullanamazlar.
Soru 51
Toplu göç hareketlerini oluşturan nedenlerin başında aşağıdakilerden hangisi gelir?
Seçenekler
A
Etnik ve dini çatışmalar
B
Siyasi istikrarsızlıklar
C
Savaşların süresi ve şiddeti
D
İklim değişikliği
E
Öldürücü salgın hastalıklar
Açıklama:
Savaşların süresi ve şiddeti
Soru 52
“İç göç” ve “dış göç” hangi göç türü kapsamında yer alır?
Seçenekler
A
Gerçekleşme Nedenine Göre Göçler
B
Hedef Yerine Göre Göçler
C
Yasal Duruma Göre Göçler
D
Hacmine Göre Göçler
E
Süresine Göre Göçler
Açıklama:
Hedef Yerine Göre Göçler
Soru 53
1965 tarihli Uluslararası sözleşme aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Soykırım Suçunun Önlenmesi ve Cezalandırılması Konusunda Antlaşma
B
Kadına Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Önlenmesine İlişkin Sözleşme
C
Mültecilerin Hukuki Statüsüne İlişkin Sözleşme - Cenevre Sözleşmesi
D
Her Türlü Irk Ayrımcılığının Ortadan Kaldırılmasına İlişkin Sözleşme
E
Mültecilerin Uluslararası Statüsüne İlişkin Antlaşma
Açıklama:
Her Türlü Irk Ayrımcılığının Ortadan Kaldırılmasına İlişkin Sözleşme
Soru 54
Aşağıdakilerden hangisi Uluslararası göç hukukunun kaynakları arasında değerlendirilebilecek belgelerden biri değildir?
Seçenekler
A
Maastricht Antlaşması
B
Amsterdam Antlaşması
C
Lizbon Antlaşması
D
AB Temel Haklar Şartı
E
Cenevre Sözleşmesi
Açıklama:
Cenevre Sözleşmesi
Soru 55
Yabancıların Türkiye’de İkamet ve Seyahatleri Hakkında Kanun Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun Bilgi Edinme Hakkı Kanunu Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu Aşağıdakilerden hangisine aittir?
Seçenekler
A
Göç İdaresi Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri
B
Göç Hukukunun Uluslararası Kaynakları
C
Göç Hukukunun Ulusal Kaynakları
D
Kabul, Barınma ve Geri Gönderme Merkezleri
E
Uluslararası İşgücü Politikasının Belirlenmesi
Açıklama:
Göç Hukukunun Ulusal Kaynakları
Soru 56
Aşağıdakilerden hangisi Uluslararası İşgücü Kanunu konularından biri değildir?
Seçenekler
A
Uluslararası işgücü politikasının belirlenmesi
B
Çalışma izninde yetki ve yükümlülük
C
Çalışma iznine ilişkin istisnalar
D
İstirahat izni türleri
E
Çalışma izninin içeriği ve çalışma izni muafiyeti
Açıklama:
İstirahat izni türleri
Soru 57
............, Türk soyundan ve Tür kültürüne bağlı olup, Türkiye’ye yerleşmek amacıyla bir aile olarak gelenlerdir.
Boş alana aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Boş alana aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Seçenekler
A
Serbest göçmen
B
İskânlı göçmen
C
Münferit göçmen
D
Toplu göçmen
E
Bireysel göçmen
Açıklama:
Münferit göçmen
Soru 58
Aşağıdakilerden hangisi göç hukukunun baş aktörü olarak kabul edilmektedir?
Seçenekler
A
Sığınmacılar
B
Vatansızlar
C
Göçmenler
D
Yerinden Edilenler
E
Mülteciler
Açıklama:
Mülteciler
Soru 59
Uluslararası Koruma Başvuru Sahibi Kimlik Belgesi ne kadar süreyle verilir?
Seçenekler
A
3 ay
B
6 ay
C
9 ay
D
12 ay
E
15 ay
Açıklama:
6 ay
Soru 60
Göçlerin dünya genelinde olduğu kadar Türkiye için de son derece öncelikli bir konu olmasının nedeni nedir?
Seçenekler
A
Türkiye’nin dünyada en çok mülteciyi barından ülke olması,
B
Türklerin göç eden insanlara karşı duyarlı olması,
C
Dünyanın birçok yerinde yaşayan türklerin Türkiye ye gelmek istemeleri,
D
Türkiye'nin göç eden müslümanlara kucak açması,
E
Türkiye'nin göç yolları üzerinde olması,
Açıklama:
Dünyada 250 milyona yakın göçmen olduğu bilinmektedir. Türkiye’nin dünyada en çok mülteciyi barından ülkelerin başında geldiği dü-şünüldüğünde, göçlerin dünya genelinde olduğu kadar Türkiye için de ne derece öncelikli bir konu olduğu anlaşılmaktadır.
Soru 61
Göç kavramını toplumbilimciler, hangi yönünü incelemek için ele alırlar?
Seçenekler
A
Göçün ortaya çıkardığı statüler temelinde ele alırlar,
B
Göçün toplumsal düzene etkilerini ele alırlar,
C
Göçün ekonomi üzerinde yarattığı ya da yaratacağı etkilerin analizini yaparlar,
D
Göçlerin ülkelerin siyasi yapısına etkilerini analiz ederler,
E
Göç edenlerin vatansız, sığınmacı veya mülteci gibi özelliklerini araştırırlar,
Açıklama:
Göç kavramını toplumbilimciler, toplumsal düzene etkileri üzerinden ele alırken, hukukçular göçün ortaya çıkardığı statüler (vatansız, sığınmacı, mülteci gibi) temelinde çalışmalar yapmaktadır. Ekonomistler göçün ekonomi üzerinde yarattığı ya da yaratacağı etkiler bağlamında analiz yaparken, siyaset bilimciler göçlerin ülkelerin siyasi yapısına etkileri üzerinden analiz yapmaktadırlar.
Soru 62
Azgelişmiş ülkelerde, nüfus artışının fazla olması ve burada ki çalışabilen insanların, nüfusun yetersizliği nedeniyle işgücü açığını yabancı işçilerce kapatmaya çalışan gelişmiş ülkelere göç etmesi göçün hangi nedenleri arasında yer alır ?
Seçenekler
A
Göçün Doğa Olaylarından Kaynaklanan Nedenleri,
B
Göçün Sosyal Nedenleri,
C
Göçün Demografik Nedenleri,
D
Göçün Ekonomik Nedenleri,
E
Göçün Siyasal Nedenleri,
Açıklama:
Azgelişmiş ülkelerin demografik özelliklerinin en belirgin olanı nüfus artışının sürekli ve fazla olmasıdır. Doğum oranı, ölüm oranı ve dış göç oranları nüfusun büyüklüğünü ve artış hızını belir-lemektedir. Gelişmiş ülkelerdeki çalışabilir nüfusun yetersizliği, işçi ücretlerinin yükselmesine neden ol-makta, ücretlerdeki bu artışın uluslararası rekabet nedeniyle fiyatlara yansıtılamaması firma kârlarının düşmesine neden olmaktadır. Bu nedenle işgücü açığı yabancı işçilerce kapatılmaya çalışılmaktadır.
Soru 63
Bireylerin çoğu zaman ; çocuklarına daha iyi eğitim imkânı sağlayabilmek, akrabalarıyla yakın olmak veya psikolojik nedenlerle göç kararı almaları göçün hangi nedenleri arasında yer alır?
Seçenekler
A
Göçün Ekonomik Nedenleri,
B
Göçün Demografik Nedenleri,
C
Göçün Doğa Olaylarından Kaynaklanan Nedenleri,
D
Göçün Sosyal Nedenleri,
E
Göçün Siyasal Nedenleri,
Açıklama:
Göçün Sosyal Nedenleri
Bireyler çoğu zaman ekonomik faktörler kadar; çocuklarına daha iyi eğitim imkânı sağlayabilmek, akrabalarıyla yakın olmak, Kişiler ailevi nedenlerle; ebeveyn ya da eşin yanına gitmek, eş ya da ebeveynin iş araması, eş ya da ebeveynin göç etmesi vb. nedenlerle olabileceği gibi yaşam standartlarını yükseltemeyeceği düşüncesiyle yani psikolojik nedenlerle de bireyler göç kararı alabilmektedirler.
Bireyler çoğu zaman ekonomik faktörler kadar; çocuklarına daha iyi eğitim imkânı sağlayabilmek, akrabalarıyla yakın olmak, Kişiler ailevi nedenlerle; ebeveyn ya da eşin yanına gitmek, eş ya da ebeveynin iş araması, eş ya da ebeveynin göç etmesi vb. nedenlerle olabileceği gibi yaşam standartlarını yükseltemeyeceği düşüncesiyle yani psikolojik nedenlerle de bireyler göç kararı alabilmektedirler.
Soru 64
Kişilerin iradelerinin dışında, yaşadıkları ülkenin savaşlar, etnik ve dini çatışmalar, siyasi istikrarsızlıklar, öldürücü salgın hastalıklar, kuraklık, kıtlık, iklim değişikliği vb. afetler gibi itici faktörlerinin etkisiyle zorunlu olarak göç etmeleri hangi tür göçler kapsamında ele alınır?
Seçenekler
A
Hacmine Göre Göçler,
B
Süresine Göre Göçler,
C
Yasal Duruma Göre Göçler,
D
Hedef Yerine Göre Göçler,
E
Gerçekleşme Nedenine Göre Göçler,
Açıklama:
Kişilerin iradelerinin dışında, yaşadıkları ülkenin savaşlar, etnik ve dini çatışmalar, siyasi istikrarsızlıklar, öldürücü salgın hastalıklar, kuraklık, kıtlık, iklim değişikliği vb. afetler gibi itici faktörlerinin etkisiyle zorunlu olarak göç etmeleri du-rumu söz konusudur. Zorunlu göçler bireysel olarak da gerçekleşebilmektedir. Ancak genel olarak zorunlu göçlerin kitlesel olarak gerçekleştiği söylenebilir.
Soru 65
Türkiye genelinde 2009-2014 dönemin de , yaşadığı ilden başka bir şehre göç etme sürecin de en fazla göçü İstanbul alırken, en fazla göç veren şehirimiz hangisi olmuştur?
Seçenekler
A
Van,
B
Tunceli,
C
Erzurum,
D
Diyarbakır,
E
Sıvas,
Açıklama:
Türkiye genelinde 2009-2014 dönemin-de 12 milyon 313 bin 628 kişi, yaşadığı ilden başka bir şehre göç etti. Bu dönemde en fazla net göçü İstanbul aldı, Van ise en fazla net göç veren şehir oldu.
Soru 66
Osmanlı Devletinin dağılma döneminde beş milyondan fazla Müslümanın Balkanlar ve Kafkasya’dan Anadolu’ya yönelik tarihimizdeki bu kitlesel göçler hangi göç türü kapsamında değerlendirile bilir?
Seçenekler
A
Yasal Duruma Göre Göçler,
B
Hacmine Göre Göçler,
C
Süresine Göre Göçler,
D
Gerçekleşme Nedenine Göre Göçler,
E
Hedef Yerine Göre Göçler,
Açıklama:
Hacmine Göre Göçler:
Hacmine göre göçler “bireysel” ve “kitlesel olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır.Kitlesel göçler çok sayıda insanın aniden yer değiştirmesi durumudur. Kitlesel göçler genellikle kişilerin iradeleri dışında gerçekleşen savaş, salgın, doğal afet gibi durumlarda ortaya çıkmaktadır (Töre, 2017: 49).
Osmanlı Devletinin dağılma döneminde beş milyondan (McCarthy, 1998) fazla Müslümanın Balkanlar ve Kafkasya’dan Anadolu’ya yönelik göçleri de tarihimizdeki zorunlu kitlesel göçlere ilişkin önemli örneklerden biridir (Yalçın, 2004:101). Kitlesel düzeyde gerçekleşen bu göçlerin tamamı uluslararası boyutta, zorunlu olarak, ani ve kitlesel düzeyde gerçekleşmişlerdir. Bu göçler devletler ve toplum üzerinde siyasi, ekonomik, sosyokültürel ve demografik sonuçlar ortaya çıkarmıştır
Gerçekleşme nedenine göre uluslararası göçler; “gönüllü” (iradi) ve “zorunlu” (gayri iradi ya dairade dışı) göç olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır.
Zorunlu göç hareketi ise doğal ya da insani nedenlerle içinde bir zorlama unsuru bulunan göç hareketi
olarak tanımlanmaktadır. Kişilerin iradelerinin dışında, yaşadıkları ülkenin savaşlar, etnik ve dini çatışmalar, siyasi istikrarsızlıklar, öldürücü salgın hastalıklar, kuraklık, kıtlık, iklim değişikliği vb. afetler gibi itici faktörlerinin etkisiyle zorunlu olarak göç etmeleri durumu söz konusudur. Zorunlu göçler bireysel olarak da gerçekleşebilmektedir. Ancak genel olarak zorunlu göçlerin kitlesel olarak gerçekleştiği söylenebilir. Savaşların süresi ve şiddeti, toplu göç hareketlerini oluşturan nedenlerin başında gelmektedir. Bu tarz siyasi ve güvenlik kaynaklı göçlerde hayatta kalma arayışı göç etme kararında belirleyici bir unsur olmaktadır.
Hacmine göre göçler “bireysel” ve “kitlesel olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır.Kitlesel göçler çok sayıda insanın aniden yer değiştirmesi durumudur. Kitlesel göçler genellikle kişilerin iradeleri dışında gerçekleşen savaş, salgın, doğal afet gibi durumlarda ortaya çıkmaktadır (Töre, 2017: 49).
Osmanlı Devletinin dağılma döneminde beş milyondan (McCarthy, 1998) fazla Müslümanın Balkanlar ve Kafkasya’dan Anadolu’ya yönelik göçleri de tarihimizdeki zorunlu kitlesel göçlere ilişkin önemli örneklerden biridir (Yalçın, 2004:101). Kitlesel düzeyde gerçekleşen bu göçlerin tamamı uluslararası boyutta, zorunlu olarak, ani ve kitlesel düzeyde gerçekleşmişlerdir. Bu göçler devletler ve toplum üzerinde siyasi, ekonomik, sosyokültürel ve demografik sonuçlar ortaya çıkarmıştır
Gerçekleşme nedenine göre uluslararası göçler; “gönüllü” (iradi) ve “zorunlu” (gayri iradi ya dairade dışı) göç olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır.
Zorunlu göç hareketi ise doğal ya da insani nedenlerle içinde bir zorlama unsuru bulunan göç hareketi
olarak tanımlanmaktadır. Kişilerin iradelerinin dışında, yaşadıkları ülkenin savaşlar, etnik ve dini çatışmalar, siyasi istikrarsızlıklar, öldürücü salgın hastalıklar, kuraklık, kıtlık, iklim değişikliği vb. afetler gibi itici faktörlerinin etkisiyle zorunlu olarak göç etmeleri durumu söz konusudur. Zorunlu göçler bireysel olarak da gerçekleşebilmektedir. Ancak genel olarak zorunlu göçlerin kitlesel olarak gerçekleştiği söylenebilir. Savaşların süresi ve şiddeti, toplu göç hareketlerini oluşturan nedenlerin başında gelmektedir. Bu tarz siyasi ve güvenlik kaynaklı göçlerde hayatta kalma arayışı göç etme kararında belirleyici bir unsur olmaktadır.
Soru 67
Aşağıdakilerden hangisi, Göç Hukukunun Uluslararası Kaynakları arasında sayılmaz?
Seçenekler
A
1948 tarihli Soykırım Suçunun Önlenmesi,
B
1966 tarihli New York Protokolü,
C
2005 tarihli Kyoto Protokolü,
D
1966 tarihli Medeni ve Siyasi Haklara İlişkin Sözleşme,
E
1989 tarihli Çocuk Haklarına İlişkin Antlaşma,
Açıklama:
uluslararası göç hukukuna ilişkin bazı temel uluslararası belgeler şu şekilde sıralanabilir;
1933 tarihli Mültecilerin Uluslararası Statü-süne İlişkin Antlaşma,
1948 tarihli Soykırım Suçunun Önlenmesi ve Cezalandırılması Konusunda Antlaşma,
1951 tarihli Mültecilerin Hukuki Statüsüne İlişkin Sözleşme (MHSİS) - Cenevre Sözleş-mesi ve 1966 tarihli New York Protokolü,
1965 tarihli Her Türlü Irk Ayrımcılığının Ortadan Kaldırılmasına İlişkin Sözleşme,
1966 tarihli Medeni ve Siyasi Haklara İliş-kin Uluslararası Sözleşme ile Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklara İlişkin Uluslara-rası Sözleşme,
1979 tarihli Kadına Karşı Her Türlü Ayrım-cılığın Önlenmesine İlişkin Sözleşme,
1984 tarihli İşkence ve Diğer Zalimane, İn-sanlık Dışı veya Küçük Düşürücü Tutum ya da Cezalara Karşı Sözleşme,
1989 tarihli Çocuk Haklarına İlişkin Antlaşma.
1933 tarihli Mültecilerin Uluslararası Statü-süne İlişkin Antlaşma,
1948 tarihli Soykırım Suçunun Önlenmesi ve Cezalandırılması Konusunda Antlaşma,
1951 tarihli Mültecilerin Hukuki Statüsüne İlişkin Sözleşme (MHSİS) - Cenevre Sözleş-mesi ve 1966 tarihli New York Protokolü,
1965 tarihli Her Türlü Irk Ayrımcılığının Ortadan Kaldırılmasına İlişkin Sözleşme,
1966 tarihli Medeni ve Siyasi Haklara İliş-kin Uluslararası Sözleşme ile Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklara İlişkin Uluslara-rası Sözleşme,
1979 tarihli Kadına Karşı Her Türlü Ayrım-cılığın Önlenmesine İlişkin Sözleşme,
1984 tarihli İşkence ve Diğer Zalimane, İn-sanlık Dışı veya Küçük Düşürücü Tutum ya da Cezalara Karşı Sözleşme,
1989 tarihli Çocuk Haklarına İlişkin Antlaşma.
Soru 68
İskân Kanunu’na göre;Türk soyundan ve Türk kültürüne bağlı olup, iki ülke arasında yapılan anlaşmaya göre Türkiye’ye yerleşmek amacıyla toplu olarak gelen aileler hangi tür göçmen statüsünde sayılırlar?
Seçenekler
A
Sığınmacı göçmen,
B
Münferit göçmen,
C
İskânlı göçmen,
D
Toplu göçmen,
E
Serbest göçmen,
Açıklama:
Toplu göçmen: Türk soyundan ve Türk kül-türüne bağlı olup, iki ülke arasında yapılan anlaşmaya göre Türkiye’ye yerleşmek amacıyla toplu olarak gelen ailelerdir.
Soru 69
Irkı, dini, milliyeti, ya da siyasi düşünceleri nedeniyle takibata uğrayacağından korktuğu için vatandaşı olduğu ülke dışında bulunan ve vatandaşı olduğu ülkenin himayesinden istifade edemeyen önceden ikamet ettiği ülkeye dönemeyen yabancıya ne verilir?
Seçenekler
A
Göçmen,
B
Mülteci,
C
Yerinden Edilmiş Kişi,
D
Vatansız,
E
Sığınmacı,
Açıklama:
Sığınmacı; ırkı, dini, milliyeti, belirli bir toplumsal gruba üyeliği ya da siyasi düşünceleri ne-deniyle takibata uğrayacağından haklı olarak kork-tuğu için vatandaşı olduğu ülke dışında bulunan ve vatandaşı olduğu ülkenin himayesinden istifade edemeyen ya da korkudan dolayı istifade etmek is-temeyen ya da uyruğu yoksa önceden ikamet ettiği ülke dışında bulunuyorsa oraya dönmeyen ya da korkusundan dolayı dönmek istemeyen yabancıyı ifade etmektedir
Soru 70
I. İç göç
II. Dış göç
III. Gönüllü göç
IV. İş göçü
V. Zorunlu göç
Yukarıdakilerden hangileri göç türlerindendir?
II. Dış göç
III. Gönüllü göç
IV. İş göçü
V. Zorunlu göç
Yukarıdakilerden hangileri göç türlerindendir?
Seçenekler
A
I, II ve IV
B
I, II, III ve IV
C
I, II, IV ve V
D
I, II, III ve V
E
II, III, IV ve V
Açıklama:
Karar verme, seçim yapma, uygulama gibi adımların söz konusu olduğu göç süreci; iç göç, dış göç, gönüllü göç, zorunlu göç vb. türlere ayrılarak analiz edilmektedir.
Soru 71
Aşağıdakilerden hangisi bir göç durumuna örnek verilemez?
Seçenekler
A
4-5 yıl başka bir yerde öğrenim gören öğrenci
B
Ekonomik sebeplerle başka yerde çalışanlar
C
Mülteciler
D
Başka bir ülkeye taşınan bir aile
E
2 yıl dünya turu yapan kişi
Açıklama:
İnsani hareketliliğin tanımlanmasında en temel unsur ise bu hareketliliğin “iradi” mi (gönüllü) yoksa “iradi olmayan” (zorunlu) şeklinde mi gerçekleştiğidir. Bu bağlamda mülteciler, yerinden edilen kişiler, ekonomik göçmenler ve hatta 4-5 yılını başka bir yerde öğrenim görmek üzere geçiren öğrenciler de göç tanımına dâhil edilebilmektedir. Doğru cevap E'dir.
Soru 72
Göçün Doğa Olaylarından Kaynaklanan Nedenleri Göçün Siyasal ve Sosyal Nedenleri Göçün Turistik Nedenleri Göçün Demografik Nedenleri Göçün Ekonomik Nedenleri Yukarıdakilerden hangileri göçün nedenlerindendir?
Seçenekler
A
I, II ve III
B
III, IV ve V
C
I, II, IV ve V
D
I, II, III ve IV
E
II, III, IV ve V
Açıklama:
Göç nedenleri; demografik, ekonomik, siyasal/sosyal ve doğa olaylarından kaynaklanma olmak üzere dört alt başlıkta ele alınmaktadır. Doğru cevap C'dir.
Soru 73
Hedef ülkeye varmak için geçilen ülkelere uluslararası göç literatüründe ne ad verilmektedir?
Seçenekler
A
Transit ülke
B
Menşe ülke
C
Hedef ülke
D
Gidilen ülke
E
Gelinen ülke
Açıklama:
Hedef ülkeye varmak için geçilen bu ülkelere uluslararası göç literatüründe “transit ülke” adı verilmektedir. Doğru cevap A'dır.
Soru 74
Tarım işçilerinin para kazanmak amacıyla 3-6 aylık göçleri ne tip göçe örnektir?
Seçenekler
A
Kitlesel göç
B
Mevsimlik geçici göç
C
Uzun vadeli göç
D
Düzensiz göç
E
Zorunlu göç
Açıklama:
Mevsimlik geçici göçler kısa süreli olarak yapılan ve belirli bir dönemi kapsayan göçler
olarak tarif edilebilir. Örneğin tarım işçilerinin para kazanmak amacıyla 3-6 aylık göçleri mevsimlik geçici göçlere örnek olarak gösterilebilir. Doğru cevap B'dir.
olarak tarif edilebilir. Örneğin tarım işçilerinin para kazanmak amacıyla 3-6 aylık göçleri mevsimlik geçici göçlere örnek olarak gösterilebilir. Doğru cevap B'dir.
Soru 75
Mültecilerin Hukuki Statüsüne İlişkin Sözleşme (MHSİS) uluslararası alanda kaç yılında imzalanmıştır?
Seçenekler
A
1933
B
1948
C
1951
D
1965
E
1979
Açıklama:
Mültecilerin Hukuki Statüsüne İlişkin Sözleşme (MHSİS) 1951 tarihinde imzalanmıştır. Doğru cevap C'dir.
Soru 76
Çocuk Haklarına İlişkin Antlaşma kaç yılında imzalanmıştır?
Seçenekler
A
1951
B
1966
C
1979
D
1984
E
1989
Açıklama:
Çocuk Haklarına İlişkin Antlaşma 1989 tarihinde imzalanmıştır. Doğru cevap E'dir.
Soru 77
Türk soyundan ve Türk kültürüne bağlı olup, Türkiye’ye yerleşmek amacıyla bir aile olarak gelenlere ne tip göçmen denir?
Seçenekler
A
Münferit göçmen
B
İskânlı göçmen
C
Serbest göçmen
D
Toplu göçmen
E
Zorunlu göçmen
Açıklama:
Münferit göçmen: Türk soyundan ve Türk kültürüne bağlı olup, Türkiye’ye yerleşmek amacıyla bir aile olarak gelenlerdir. Doğru cevap A'dır.
Soru 78
Birleşmiş Milletler Ülkesel Sığınma Bildirisi'yle sığınmacı tanımını kaç yılında kabul edilmiştir?
Seçenekler
A
1948
B
1951
C
1957
D
1967
E
1979
Açıklama:
1951 tarihli Cenevre Sözleşmesinde de sığınmacı tanımına yer verilmemiş ve sığınmacılık kavramından da söz edilmemiştir. BM bünyesinde 1959 yılında başlayan sığınma hakkına ilişkin çalışmalar sonucunda 1967 yılında BM Genel Kurulu tarafından “Birleşmiş Milletler Ülkesel Sığınma Bildirisi” kabul edilmiştir. Doğru cevap D'dir.
Soru 79
İltica kelimesi aşağıdaki hangi kelime anlamında kullanılmaktadır?
Seçenekler
A
Göç
B
Sığınma
C
Mülteci
D
Vatansızlık
E
Kaçak
Açıklama:
İltica kelimesi sığınma anlamında kullanılmaktadır. Doğru cevap B'dir.
Soru 80
Aşağıdakilerden hangisi göç sürecinin türlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
İç göç
B
Dış göç
C
Gönüllü göç
D
Zorunlu göç
E
Keyfi göç
Açıklama:
Karar verme, seçim yapma, uygulama gibi adımların söz konusu olduğu göç süreci; iç göç, dış göç, gönüllü göç, zorunlu göç vb. türlere ayrılarak analiz edilmektedir.
Soru 81
Dünyada kaç milyona yakın göçmen olduğu bilinmektedir?
Seçenekler
A
100 milyon
B
130 milyon
C
170 milyon
D
200 milyon
E
250 milyon
Açıklama:
Dünyada 250 milyona yakın göçmen olduğu bilinmektedir. Türkiye’nin dünyada en çok mülteciyi barından ülkelerin başında geldiği düşünüldüğünde, göçlerin dünya genelinde olduğu kadar Türkiye için de ne derece öncelikli bir konu olduğu anlaşılmaktadır.
Soru 82
Aşağıdakilerden hangisi göç nedenlerinden biri olamaz?
Seçenekler
A
Göçün Ulusal Nedenleri
B
Göçün Demografik Nedenleri
C
Göçün Ekonomik Nedenleri
D
Göçün Siyasal ve Sosyal Nedenleri
E
Göçün Doğa Olaylarından Kaynaklanan Nedenleri
Açıklama:
Kitabımız kapsamında göç nedenleri; demografik, ekonomik, siyasal/sosyal ve doğa olaylarından kaynaklanma olmak üzere dört alt başlıkta ele alınmaktadır.
Soru 83
Göç türleri kaç alt başlık altında ele alınmaktadır?
Seçenekler
A
2
B
3
C
4
D
5
E
6
Açıklama:
Kitap kapsamında göç türleri; gerçekleşme nedenlerine, hedef yerine, yasal durumuna, hacmine ve süresine göre göçler şeklinde sınıflandırılarak beş alt başlıkta ele alınmaktadır.
Soru 84
Gerçekleşme nedenine göre uluslararası göçler; kaç başlık altında toplanmaktadır?
Seçenekler
A
2
B
3
C
4
D
5
E
6
Açıklama:
Gerçekleşme nedenine göre uluslararası göçler; “gönüllü” (iradi) ve “zorunlu” (gayri iradi ya da irade dışı) göç olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır.
Soru 85
Hedef yerine göre göçler kaç başlık altında toplanmaktadır?
Seçenekler
A
8
B
6
C
5
D
4
E
2
Açıklama:
Gerçekleştiği yere göre göçler “iç göç” ve “dış göç” olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır. Eğer hareketlilik ülke içinde gerçekleşiyorsa iç göç, ülke sınırlarını aşıyorsa dış göç (uluslararası göç) olarak ifade edilmektedir. Bu ayrım, göç olgusunun coğrafi bir hareketliliği barındırmasından ileri gelmektedir.
Soru 86
Aşağıdakilerden hangisi uluslararası göç hukukuna ilişkin bazı temel uluslararası belgelerden biri değildir?
Seçenekler
A
1933 tarihli Mültecilerin Uluslararası Statüsüne İlişkin Antlaşma
B
1923 Lozan Antlaşması
C
1948 tarihli Soykırım Suçunun Önlenmesi ve Cezalandırılması Konusunda Antlaşma
D
1951 tarihli Mültecilerin Hukuki Statüsüne İlişkin Sözleşme (MHSİS) - Cenevre Sözleşmesi ve 1966 tarihli New York Protokolü
E
1979 tarihli Kadına Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Önlenmesine İlişkin Sözleşme
Açıklama:
Göç hukukunun uluslararası kaynakları yukarıda da belirtildiği üzere uluslararası antlaşmalar, teamül kuralları ve genel ilkeler çerçevesinde şekillenmektedir. Bu bağlamda, uluslararası göç hukukuna ilişkin bazı temel uluslararası belgeler şu şekilde sıralanabilir;
• 1933 tarihli Mültecilerin Uluslararası Statüsüne İlişkin Antlaşma,
• 1948 tarihli Soykırım Suçunun Önlenmesi ve Cezalandırılması Konusunda Antlaşma,
• 1951 tarihli Mültecilerin Hukuki Statüsüne İlişkin Sözleşme (MHSİS) - Cenevre Sözleşmesi ve 1966 tarihli New York Protokolü,
• 1965 tarihli Her Türlü Irk Ayrımcılığının Ortadan Kaldırılmasına İlişkin Sözleşme,
• 1966 tarihli Medeni ve Siyasi Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme ile Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme,
• 1979 tarihli Kadına Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Önlenmesine İlişkin Sözleşme,
• 1984 tarihli İşkence ve Diğer Zalimane, İnsanlık Dışı veya Küçük Düşürücü Tutum ya da Cezalara Karşı Sözleşme,
• 1989 tarihli Çocuk Haklarına İlişkin Antlaşma.
• 1933 tarihli Mültecilerin Uluslararası Statüsüne İlişkin Antlaşma,
• 1948 tarihli Soykırım Suçunun Önlenmesi ve Cezalandırılması Konusunda Antlaşma,
• 1951 tarihli Mültecilerin Hukuki Statüsüne İlişkin Sözleşme (MHSİS) - Cenevre Sözleşmesi ve 1966 tarihli New York Protokolü,
• 1965 tarihli Her Türlü Irk Ayrımcılığının Ortadan Kaldırılmasına İlişkin Sözleşme,
• 1966 tarihli Medeni ve Siyasi Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme ile Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme,
• 1979 tarihli Kadına Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Önlenmesine İlişkin Sözleşme,
• 1984 tarihli İşkence ve Diğer Zalimane, İnsanlık Dışı veya Küçük Düşürücü Tutum ya da Cezalara Karşı Sözleşme,
• 1989 tarihli Çocuk Haklarına İlişkin Antlaşma.
Soru 87
Aşağıdakilerden hangisi göç hukukunun ulusal kaynaklarından biri değildir?
Seçenekler
A
Anayasa
B
Tapu kanunu
C
Belediyeler kanunu
D
Türk vatandaşlığı kanunu
E
Yabancıların Türkiye’de ikamet ve seyahatleri hakkında kanun
Açıklama:
Ulusal mevzuat içinde göç hukukunu düzenleyen tek bir hukuki metin bulunmamakta, dağınık bir mevzuat yapısı içinde göç ile ilgili konularda düzenlemeler yer almaktadır. Bunlar;
• Anayasa,
• Tapu Kanunu,
• İskân Kanunu,
• Türk Vatandaşlığı Kanunu,
• Pasaport Kanunu,
• Yabancıların Türkiye’de İkamet ve Seyahatleri Hakkında Kanun,
• Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun,
• Uluslararası İşgücü Kanunu,
• Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu,
• Bilgi Edinme Hakkı Kanunu vb. kanunlardır.
• Anayasa,
• Tapu Kanunu,
• İskân Kanunu,
• Türk Vatandaşlığı Kanunu,
• Pasaport Kanunu,
• Yabancıların Türkiye’de İkamet ve Seyahatleri Hakkında Kanun,
• Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun,
• Uluslararası İşgücü Kanunu,
• Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu,
• Bilgi Edinme Hakkı Kanunu vb. kanunlardır.
Soru 88
Aşağıdakilerden hangisi Türkiye’den uluslararası koruma talep eden yabancılara sağlanacak korumanın kapsamı ve uygulanmasına ilişkin hükümler biri değildir?
Seçenekler
A
Türkiye’ye giriş ve çıkış hükümleri
B
İkamet izni ve çeşitleri
C
Kabul ve Barınma Merkezleri ile Geri Gönderme Merkezleri
D
Uluslararası işgücü politikasının belirlenmesi
E
Geri göndermeme ilkesi
Açıklama:
Türkiye’den uluslararası koruma talep eden yabancılara sağlanacak korumanın kapsamı ve uygulanmasına ilişkin hükümler düzenlenmiştir. Kanunda düzenlenen başlıca konular şunlardır (http://www.goc.gov.tr/files/_dokuman19.pdf );
• Türkiye’ye giriş ve çıkış hükümleri
• Vizelere ilişkin hükümler
• İkamet izni ve çeşitleri
• Vatansız kişi ve hakları
• Sınır dışı etme
• Kabul ve Barınma Merkezleri ile Geri Gönderme Merkezleri
• Uluslararası koruma ve çeşitleri
• Geri göndermeme ilkesi
• Geçici koruma
• Uyum
• Göç İdaresi Genel Müdürlüğünün kuruluş ve görevleri
• Göç Politikası Kurulu
• Merkez, taşra ve yurtdışı teşkilatı, hizmet birimleri
• Sürekli kurul ve komisyonlar
• Türkiye’ye giriş ve çıkış hükümleri
• Vizelere ilişkin hükümler
• İkamet izni ve çeşitleri
• Vatansız kişi ve hakları
• Sınır dışı etme
• Kabul ve Barınma Merkezleri ile Geri Gönderme Merkezleri
• Uluslararası koruma ve çeşitleri
• Geri göndermeme ilkesi
• Geçici koruma
• Uyum
• Göç İdaresi Genel Müdürlüğünün kuruluş ve görevleri
• Göç Politikası Kurulu
• Merkez, taşra ve yurtdışı teşkilatı, hizmet birimleri
• Sürekli kurul ve komisyonlar
Soru 89
İskân Kanunu’na göre kaç çeşit göçmen vardır?
Seçenekler
A
2
B
3
C
4
D
5
E
6
Açıklama:
İskân Kanunu’na göre 4 çeşit göçmen kabul edilmiştir (İskân K., m.3). Bunlar;
• Serbest göçmen: Türk soyundan ve Türk kültürüne bağlı olup, yerleşmek amacıyla tek başına ya da toplu hâlde Türkiye’ye gelip, devlet eliyle iskân edilmelerini istememek şartıyla yurda kabul edilenlerdir.
• İskânlı göçmen: Türk soyundan ve Türk kültürüne bağlı olup, özel kanunlarla yurtdışından getirilen ve bu Kanun hükümlerine göre taşınmaz mal verilerek iskânları sağlananlardır.
• Münferit göçmen: Türk soyundan ve Türk kültürüne bağlı olup, Türkiye’ye yerleşmek amacıyla bir aile olarak gelenlerdir.
• Toplu göçmen: Türk soyundan ve Türk kültürüne bağlı olup, iki ülke arasında yapılan anlaşmaya göre Türkiye’ye yerleşmek amacıyla toplu olarak gelen ailelerdir.
• Serbest göçmen: Türk soyundan ve Türk kültürüne bağlı olup, yerleşmek amacıyla tek başına ya da toplu hâlde Türkiye’ye gelip, devlet eliyle iskân edilmelerini istememek şartıyla yurda kabul edilenlerdir.
• İskânlı göçmen: Türk soyundan ve Türk kültürüne bağlı olup, özel kanunlarla yurtdışından getirilen ve bu Kanun hükümlerine göre taşınmaz mal verilerek iskânları sağlananlardır.
• Münferit göçmen: Türk soyundan ve Türk kültürüne bağlı olup, Türkiye’ye yerleşmek amacıyla bir aile olarak gelenlerdir.
• Toplu göçmen: Türk soyundan ve Türk kültürüne bağlı olup, iki ülke arasında yapılan anlaşmaya göre Türkiye’ye yerleşmek amacıyla toplu olarak gelen ailelerdir.
Soru 90
Aşağıdakilerden hangisi göçün demografik nedenlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Nüfus artış hızı
B
Doğum oranı
C
Ölüm oranı
D
İş gücüne katılma oranı
E
Doğal afetler
Açıklama:
Doğal afetler, doğa olaylarından kaynaklanan nedenler arasındadır. Doğru cevap E'dir.
Soru 91
- Eşin yanına gitmek
- Ebeveynin iş araması
- Can ve mal güvenliğine ilişkin kaygı
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I ve II
E
I, II ve III
Açıklama:
Kişiler ailevi nedenlerle; ebeveyn ya da eşin yanına gitmek, eş ya da ebeveynin iş araması, eş ya da ebeveynin göç etmesi vb. nedenlerle olabileceği gibi can ve mal güvenliğine ilişkin kaygı vb. güvenlik nedenleriyle de yaşadıkları bölgeyi terk ederek başka bölgelere gitmektedirler. Doğru cevap E'dir.
Soru 92
Aşağıdakilerden hangisi göçün doğa olaylarından kaynaklanan nedenlerinden değildir?
Seçenekler
A
Volkanik patlama
B
Deprem
C
Nüfus artış oranı
D
Çölleşme
E
Küresel ısınma
Açıklama:
Nüfus artış oranı göçün demografik nedenlerinden biridir. Doğru cevap C'dir.
Soru 93
- Evlilik
- Statü kazanma
- Emeklilik
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Gönüllü göç hareketi adından da anlaşılacağı gibi bireylerin kendi iradeleri ile gerçekleştirdikleri göç hareketleridir. Bu tür göçler genellikle eğitim, yabancı dil öğrenme, farklı kültürleri tanıma, evlilik, emeklilik, statü kazanma ya da bireylerin göç kararını zorlayan nedenler olmaksızın kendi arzularını karşılamak üzere giriştikleri göçler olarak ortaya çıkmaktadır. Doğru cevap E'dir.
Soru 94
- Bilgi dağarcığı
- Akraba ilişkileri
- İdeoloji
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Bu göç hareketlerinde bireyle- rin bilgi dağarcığı, akraba ilişkileri, ideolojisi, yurt dışı deneyimi, arkadaş çevresi gibi unsurlar da etkili olmaktadır (Baklacıoğlu, 2010: 135).
Soru 95
Suriye'den İspanya'ya gitmek isteyen bir göçmen sırasıyla Türkiye, Yunanistan, İtalya'dan geçerek son olarak İspanya'ya ulaşmıştır. Bu duruma göre aşağıdaki ülkelerden hangisi menşe ülkedir?
Seçenekler
A
Suriye
B
Türkiye
C
Yunanistan
D
İtalya
E
İspanya
Açıklama:
Bir ülkeden bir diğer ülkeye yönelik göç hareketlerinde terk edilen, yani göçü veren ülke “menşe” ülke; gidilmek/varılmak istenen ülke “hedef ülke” olarak adlandırılmaktadır. Ancak göç hareketleri her zaman iki komşu ülke arasında gerçekleşmez, hedef ülkeye varma noktasında ülke ve ülkeler geçilmesi gerekebilir. Hedef ülkeye varmak için geçilen bu ülkelere uluslararası göç literatüründe “transit ülke” adı verilmektedir. Doğru cevap A'dır.
Soru 96
- Vize ile gidilen bir ülkeye eğitim gitmek
- Vize ile gidilen bir ülkeye işçi olarak gitmek
- Vize ile gidilen bir ülkeden vize süresinden sonra ayrılmamak
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I ve II
E
I, II ve III
Açıklama:
İkili anlaşmalarla düzenlenen işçi göçü, eğitim amaçlı göçler, aile birleşim hakkından doğan göçler düzenli göç hareketlerine örnek verilebilir. Düzenli bir insani hareketlilik durumu da düzensizliğe dönüşebilir. Örneğin vize ile gidilen ülkede vize süresinden sonra ayrılmamak gibi. Bu durumda da düzensiz kategorisine geçilmiş olur. Doğru cevap D'dir.
Soru 97
- Göçmenler
- NATO mensupları
- Hiçbir devlet vatandaşlığı olmayan vatansızlar
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Yabancı kavramı, yalnızca yabancı devlet vatandaşı olanları kapsayan dar bir kavramı ifade etmemektedir. Yabancı kavramı; yabancı devlet vatandaşı olanları, hiçbir devlet vatandaşlığına sahip olamayan vatansızları, göçmenleri/muhacirleri, mültecileri ve sığınmacıları, NATO mensuplarını, uluslararası kuruluşlarda çalışanları ve diplomatik temsilciliklerde olduğu gibi özel statüdeki yabancıları da kapsamaktadır (Ekşi, 2014: 37). Doğru cevap E'dir.
Soru 98
Türkiye 1951 tarihli Mültecilerin Hukuki Statüsüne İlişkin Sözleşme'yi (MHSİS) (Cenevre Sözleşmesi’ni) kaç yılında onaylamıştır?
Seçenekler
A
1955
B
1961
C
1965
D
1971
E
1975
Açıklama:
Türkiye 1951 tarihli “Mültecilerin Hukuki Statüsüne İlişkin Sözleşme”yi (MHSİS) (Cenevre Sözleşmesi’ni) 1961 yılında onaylamıştır. Doğru cevap B'dir.
Soru 99
Türk mevzuatında mülteci kavramı ilk olarak kaç yılında tanımlanmıştır?
Seçenekler
A
1923
B
1934
C
1938
D
1944
E
1956
Açıklama:
Türk mevzuatında mülteci kavramı ilk olarak 1934 tarihli mülga İskân Kanunu’nda “Türkiye’de yerleşmek maksadı ile olmayıp, bir zaruretle muvakkat oturmak için sığınanlar” şeklinde tanımlanmıştır (Çelikel ve Gelgel, 2017: 22). Doğru cevap B'dir.
Soru 100
- Savaş suçu işlediğini düşündürecek ciddi emareleri bulunan kişiler
- Bulunduğu üye ülkenin güvenliği için tehlike olarak görülebilecek kişiler
- Cinsel kimliği yüzünden toplumsal baskı yaşayan kimseler
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Geçici korumadan yararlanamayacaklar ise yine Yönerge de açıkça belirtilmiştir:
- Barışa karşı suç ya da savaş suçu ya da insanlığa karşı suç işlediğini düşündürecek ciddi emareleri bulunan kişiler,
- Üye Devlet tarafından kabul edilmeden önce siyasi nitelikli olmayan (adi) ağır bir suç işlediğini düşündürecek ciddi emareler bulunan kişiler,
- BM’in amaçlarına ve ilkelerine karşı bir suç işlediğini düşündürecek ciddi emareler bulunan kişiler,
- Bulunduğu üye ülkenin güvenliği için tehlike olarak görülebilecek kişiler geçici korumadan yararlanamayacaklardır
Soru 101
- Vatandaşı olduğu ülkenin korumasından kendi isteğiyle tekrar yararlanırsa
- Kaybettiği vatandaşlığını kendi isteğiyle tekrar kazanırsa
- Terk ettiği ya da zulüm korkusuyla dışında bulunduğu ülkeye kendi isteğiyle tekrar dönmüşse
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Uluslararası koruma statüsü aşağıdaki hallerde sona erer
- Vatandaşı olduğu ülkenin korumasından kendi isteğiyle tekrar yararlanırsa,
- Kaybettiği vatandaşlığını kendi isteğiyle tekrar kazanırsa,
- Yeni bir vatandaşlık kazanmışsa ve vatandaşlığını kazandığı ülkenin korumasından yararlanıyorsa,
- Terk ettiği ya da zulüm korkusuyla dışında bulunduğu ülkeye kendi isteğiyle tekrar dönmüşse,
- Statü verilmesini sağlayan koşullar ortadan kalktığı için vatandaşı olduğu ülkenin korumasından yararlanabilecekse,
- Vatansız olup da statü verilmesine yol açan koşullar önceden kalktığı için önceden yaşadığı ikamet ülkesine dönebilecekse uluslararası koruma statüsü sahibi kişinin bu statüsü sona erer.
Soru 102
Bulundukları ülke sınırları içinde çeşitli ekonomik, sosyal ve çevresel nedenlerle yer değiştirmek zorunda kalmış kişilere ne ad verilir?
Seçenekler
A
Vatansızlar
B
Geçici koruma altındakiler
C
Yerinden edilmiş kişiler
D
Sığınmacılar
E
Göçmenler
Açıklama:
Bulundukları ülke sınırları içinde çeşitli ekonomik, sosyal ve çevresel nedenlerle yer değiştirmek zorunda kalmış kişilere yerinden edilmiş kişiler denilmektedir.
Soru 103
Vatansızların hukuki durumlarını düzenlemek üzere BM bünyesinde imzalanan “Vatansızlık Hallerinin Azaltılmasına İlişkin Birleşmiş Milletler Sözleşmesi ve Vatansız Kişilerin Statüsüne İlişkin Sözleşme” kaç yılında imzalanmıştır?
Seçenekler
A
1954
B
1958
C
1960
D
1964
E
1967
Açıklama:
Vatansızların hukuki durumlarını düzenlemek üzere BM bünyesinde 1954 tarihli “Vatansızlık Hallerinin Azaltılmasına İlişkin Birleşmiş Milletler Sözleşmesi ve Vatansız Kişilerin Statüsüne İlişkin Sözleşme” imzalanmıştır.
Soru 104
- Kişiler, mülteci statüsünü elde etme sürecinde de korumadan yararlanmaktadır.
- Sığınmacılık hukuki bir statü olarak kabul edilir.
- Olumsuz bir karar çıkması durumunda bu kişiler ülkeyi terk etmek zorundadırlar.
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Sığınmacı uluslararası hukuk anlamında mülteci başvurusunu yapmış, ancak henüz işlemleri tamamlanmamış olan yabancıyı ifade etmektedir. Bu açıdan bakıldığında sığınmacı, mülteci statüsünü henüz kazanamamış olan kişidir. Bu durumda mültecilik hukuki bir statü olarak kabul edilirken, sığınmacı olma durumu kişinin kendi iradesine dayanan fiilî bir durumdur. Aynı zamanda kişi mülteci statüsünü elde etme sürecinde de korumadan yararlanmaktadır.
Soru 105
Türk soyundan ve Türk kültürüne bağlı olup, özel kanunlarla yurtdışından getirilen ve bu Kanun hükümlerine göre taşınmaz mal verilerek iskânları sağlananlara ne ad verilir?
Seçenekler
A
Serbest göçmen
B
Münferit göçmen
C
Toplu göçmen
D
İskanlı göçmen
E
Bağımsız göçmen
Açıklama:
İskânlı göçmen: Türk soyundan ve Türk kültürüne bağlı olup, özel kanunlarla yurtdışından getirilen ve bu Kanun hükümlerine göre taşınmaz mal verilerek iskânları sağlananlardır.
Soru 106
Belirli koşullar altında ancak çoğunlukla refah seviyesini artırmak ya da yaşam standartlarını iyileştirmek amacıyla, kısaca ekonomik durumunu düzeltmek için, nispeten gönüllü olarak yer değiştiren kişilere ne ad verilir?
Seçenekler
A
Sığınmacı
B
Sömürgeci
C
Mülteci
D
Göçmen
E
Vatandaş
Açıklama:
Belirli koşullar altında ancak çoğunlukla refah seviyesini artırmak ya da yaşam standartlarını iyileştirmek amacıyla, kısaca ekonomik durumunu düzeltmek için, nispeten gönüllü olarak yer değiştiren kişilere göçmen denir.
Soru 107
Bir devletin ülkesinde oturan, ancak o ülkenin vatandaşı olmayan, yani o devletin uyruğunda olduğunu iddia etmek hakkına sahip bulunmayan kimseye ne ad verilir?
Seçenekler
A
Yabancı
B
Göçmen
C
Sığınmacı
D
Vatandaş
E
Mülteci
Açıklama:
Bir devletin ülkesinde oturan, ancak o ülkenin vatandaşı olmayan, yani o devletin uyruğunda olduğunu iddia etmek hakkına sahip bulunmayan kimseye yabancı denir.
Soru 108
- Vizelere ilişkin hükümler
- İkamet izni ve çeşitleri
- Sınır dışı etme
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Kanunda düzenlenen başlıca konular şunlardır
- Türkiye’ye giriş ve çıkış hükümleri
- Vizelere ilişkin hükümler
- İkamet izni ve çeşitleri
- Vatansız kişi ve hakları
- Sınır dışı etme
Soru 109
- Bireysel
- Kitlesel
- Düzensiz
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Yasal durumuna göre göçler; “düzenli” ve “düzensiz” göç olmak üzere ikiye ayrılmaktadır.
Hacmine göre göçler “bireysel” ve “kitlesel” olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır
Hacmine göre göçler “bireysel” ve “kitlesel” olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır
Ünite 2
Soru 1
Hangi bilim dalı araştırmacıları bir göçmen olmanın deneyimi ve anlamı ile ilgilenmektedir?
Seçenekler
A
Ekonomistler
B
Tarihçiler
C
Antropologlar
D
Hukukçular
E
Coğrafyacılar
Açıklama:
Antropologlar kimin, ne zaman ve neden göç ettiğinden çok, bir göçmen olmanın deneyimi ve anlamı ile ilgilenmektedirler.
Soru 2
Göçün en temel nedenini ekonomik anlamda daha iyi olma arzusuyla ilişkilendiren erken dönem göç teorisyeni kimdir?
Seçenekler
A
Petersen
B
Ravenstein
C
E.S. Lee
D
Karl Marx
E
S.A. Stoufer
Açıklama:
Ravenstein’e göre göçün en temel nedeni ekonomik anlamda daha iyi olmayı arzulamaktır. Reveinsten göçün sürekli olarak artarak devam eden bir süreç olduğunu vurgulamakta, bu sürecin nedeni olarak da, üretim yerlerinin ve ticaret merkezlerinin sürekli olarak artmasını göstermektedir.
Soru 3
Hangi erken dönem göç teorisi "Göç olgusunu matematiksel bir yaklaşımla açıklamaya çalışarak belli bir mesafeye göç edecek kişilerin sayısı, bu mesafedeki iş imkânlarının çokluğu ile doğru orantılıdır ve göçün en önemli nedeni fırsatlardır" tezini savunur?
Seçenekler
A
Doğal ücret teorisi
B
Marksist teori
C
İtme-çekme teorisi
D
kesişen fırsatlar teorisi
E
Artık Değer teorisi
Açıklama:
1940 yılında “Kesişen Fırsatlar Teorisi”ni ortaya koyan S. A. Stouffer, “itme” ve “çekme” teorisi gibi teorilerin yaygın olarak kullanılmasına rağmen içlerinde barındırdıkları “mesafe” bileşenini hesaba katmadıkları için yeterince açıklayıcı olmadıklarını savunmaktadır.
Göç olgusunu matematiksel bir yaklaşımla açıklamaya çalışan bu teorisyene göre; belli bir mesafeye göç edecek kişilerin sayısı, bu mesafedeki iş imkânlarının çokluğu ile doğru orantılıdır. Ona göre göçün en önemli nedeni fırsatlardır.
Göç olgusunu matematiksel bir yaklaşımla açıklamaya çalışan bu teorisyene göre; belli bir mesafeye göç edecek kişilerin sayısı, bu mesafedeki iş imkânlarının çokluğu ile doğru orantılıdır. Ona göre göçün en önemli nedeni fırsatlardır.
Soru 4
"Sürekli olarak emek arzını talebin üzerinde tutmakta ve bu da asgari geçim düzeyinde bir istihdamı olanaklı kılmaktadır. Diğer bir ifadeyle emek arzı, talebin üzerinde olduğundan ücretler yükselememektedir" şeklinde tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Artık Değer
B
Yedek İş Gücü Ordusu
C
Mesafe
D
Göçe Yönelten Fırsatlar
E
Feodal Sistem
Açıklama:
Yedek İş Gücü ordusu, piyasada sürekli olarak emek arzını talebin üzerinde tutmakta ve bu da asgari geçim düzeyinde bir istihdamı olanaklı kılmaktadır. Diğer bir ifadeyle emek arzı, talebin üzerinde olduğundan ücretler yükselememektedir.
Soru 5
Petersen'in göç sınıflamasına göre yönetimi elinde tutan otorite tarafından bir topluluğun göçe zorlanması ile oluşan göç tipi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
İlkel Göç
B
Yöneltilmiş Göç
C
Zorlama Göç
D
Serbest Göç
E
Kitlesel Göç
Açıklama:
Zorlama Göç: Yönetimi elinde tutan otorite tarafından bir topluluğun göçe zorlanması ile oluşan göç tipidir.
Soru 6
Neo-klasik Ekonominin Makro Teorisine göre aşağıdaki varsayımlardan hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
İşçilerin uluslararası göç hareketi, ülkeler arasındaki ücret farklılığından kaynaklanmaktadır
B
Ücret farklarının ortadan kaldırılması, işçi hareketini sonlandıracak ve bu farklılıkların olmadığı durumda göç olmayacaktır.
C
Beşeri sermaye düzeyi yüksek yani yüksek nitelikli işçilerin yer değiştirmesi, yüksek nitelikli işçilerin getiri oranlarındaki farktan kaynaklanmaktadır
D
Hükumetlerin göç akımlarını kontrol etmesinin yolu, göç veren ve/veya alan ülkelerde emek piyasasını düzenlemek veya etkilemekten geçmektedir.
E
Uluslararası göçü belirleyen diğer piyasalardır, emek piyasasının önemi yoktur.
Açıklama:
Neo-klasik Ekonominin Makro Teorisinin uluslararası göçe ilişkin açıklamaları, kamuoyunu ciddi bir biçimde etkilemiş ve göçle ilgili politikaları şekillendirmiştir. Teori şu varsayımları içermektedir;
İşçilerin uluslararası göç hareketi, ülkeler arasındaki ücret farklılığından kaynaklanmaktadır
Ücret farklarının ortadan kaldırılması, işçi hareketini sonlandıracak ve bu farklılıkların olmadığı durumda göç olmayacaktır.
Beşeri sermaye düzeyi yüksek yani yüksek nitelikli işçilerin yer değiştirmesi, yüksek nitelikli işçilerin getiri oranlarındaki farktan kaynaklanmaktadır
Hükûmetlerin göç akımlarını kontrol etmesinin yolu, göç veren ve/veya alan ülkelerde emek piyasasını düzenlemek veya etkilemekten geçmektedir.
Uluslararası göçü belirleyen emek piyasasıdır, diğer piyasaların önemi yoktur.
İşçilerin uluslararası göç hareketi, ülkeler arasındaki ücret farklılığından kaynaklanmaktadır
Ücret farklarının ortadan kaldırılması, işçi hareketini sonlandıracak ve bu farklılıkların olmadığı durumda göç olmayacaktır.
Beşeri sermaye düzeyi yüksek yani yüksek nitelikli işçilerin yer değiştirmesi, yüksek nitelikli işçilerin getiri oranlarındaki farktan kaynaklanmaktadır
Hükûmetlerin göç akımlarını kontrol etmesinin yolu, göç veren ve/veya alan ülkelerde emek piyasasını düzenlemek veya etkilemekten geçmektedir.
Uluslararası göçü belirleyen emek piyasasıdır, diğer piyasaların önemi yoktur.
Soru 7
Hangi teoriye göre ülkeler ya da bölgeler arasındaki göç; kazanım ve işgücü piyasası farklılıklarından kaynaklanmaktadır ?
Seçenekler
A
Neo-klasik Ekonominin Mikro Teorisi
B
Neo-klasik Ekonominin Makro Teorisi
C
İşgücü Göçüne İlişkin Yeni Ekonomi Teorisi
D
İkili İşgücü Piyasası Teorisi
E
Merkez-Çevre Göç Teorisi (Dünya Sistemleri) Teorisidir
Açıklama:
Neo-klasik Ekonominin Mikro Teorisine göre; ülkeler ya da bölgeler arasındaki göç; kazanım ve işgücü piyasası farklılıklarından kaynaklanmaktadır. Beşeri sermaye düzeyine etki eden eğitim, deneyim, yabancı dil bilgisi gibi faktörler kişilerin göç kararı vermesinde etkilidir. Uluslararası göç hareketleri, ancak ülkeler arasındaki kazanç ve/veya istihdam oranları farklı olduğu hâllerde ortaya çıkmaktadır.
Soru 8
"İnsanlar sadece gelir için değil, toplumsal statülerini geliştirmek için de çalışırlar. Göçmenlerin çoğu, kendilerini göç ettikleri topraklara ait hissetmezler. Bu nedenle, bu topraklardaki statü ve itibar onlar için önemli değildir" şeklinde tanımlanan İkili İş Gücü Piyasası Teorisine göre aşağıdakilerden hangisi sanayi toplumlarının ve ekonomilerinin temel nitelikleri arasında yer almaktadır?
Seçenekler
A
Yapısal enflasyon
B
Motivasyon sorunları
C
Ekonomik düalizm
D
Emek Arzının yapısı
E
İkili yapı
Açıklama:
İkili İş Gücü Piyasası Teorisine göre sanayi toplumlarının ve ekonomilerinin dört temel niteliğinden biri olan motivasyon sorunlarına göre İnsanlar sadece gelir için değil, toplumsal statülerini geliştirmek için de çalışırlar. Göçmenlerin çoğu, kendilerini göç ettikleri topraklara ait hissetmezler. Bu nedenle, bu topraklardaki statü ve itibar onlar için önemli değildir.
Soru 9
Hangi teoriye göre göç, kapitalist gelişim sürecinin neden olduğu çözülmelerin ve yer değiştirmelerin bir sonucudur?
Seçenekler
A
Merkez - Çevre Göç Teorisi (Dünya Sistemleri Teorisi)
B
İlişkiler Ağı Teorisi
C
Kurumsal Göçler Teorisi
D
Kümülatif Nedensellik Teorisi
E
Göç Sistemleri Teorisi
Açıklama:
Merkez- Çevre Teorisi (Dünya Sistemleri Teorisi) ne göre göç, kapitalist gelişim sürecinin neden olduğu çözülmelerin ve yer değiştirmelerin bir sonucudur.
Soru 10
Aşağıdakilerden hangisi "Göç Sistemleri Teorisinin" varsayımlarından biridir?
Seçenekler
A
Göçmen yoğunluğundan dolayı herhangi bir işin göçmen işi etiketi kazanması, bu tür işlerin itibarını düşürmekte ve söz konusu işler yerli işçiler tarafından reddedilmektedir.
B
Uluslar ötesi göçmenlerin sayısı arttıkça, uluslararası göç akımı daha çok kurumsallaşmaktadır.
C
Uluslararası göç, gelişen dünyanın kapitalist piyasa sistemin doğal bir sonucudur. Küresel ekonominin çevresel bölgelere girmesi uluslararası hareketin kaynağıdır.
D
Göçmen ilişki ağları, göç hareketini özendirerek göç etme isteğini yaygınlaştırmaktadır.
E
Bazı ülkeler birden çok göç sistemine sahip olabilir, ancak uygulamada çoğulcu üyelik daha çok gönderen devletlerde görülmektedir.
Açıklama:
“Göç Sistemleri Teorisi” göçe neden olan, onu şekillendiren ve devam ettiren faktörler üzerine kuruludur. Bu Teorinin varsayımları şunlardır:
1. Göç sisteminde yer alan ülkeler coğrafi açıdan yakın olmak zorunda değildir; çünkü bu konuda fiziki yakınlıktan çok siyasal ekonomik ilişkiler söz konusudur. Yakınlık bu göç hareketlerini artırmadığı gibi uzaklık da onlara engel olmamaktadır.
2. Çok kutuplu sistemler de söz konusu olabilir. Bu takdirde dağınık hâlde bulunan bir kısım merkez ülkeler birbiriyle örtüşen gönderen ülkelerin göçmenlerini kabul etmektedirler.
3. Bazı ülkeler birden çok göç sistemine sahip olabilir, ancak uygulamada çoğulcu üyelik daha çok gönderen devletlerde görülmektedir.
4. Ülkeler toplumsal değişime, ekonomik dalgalanma ya da siyasal nedenlerle sistemden çıkabilir ya da sisteme katılırlar. Sistemlerin istikrarlı yapıları yoktur.
1. Göç sisteminde yer alan ülkeler coğrafi açıdan yakın olmak zorunda değildir; çünkü bu konuda fiziki yakınlıktan çok siyasal ekonomik ilişkiler söz konusudur. Yakınlık bu göç hareketlerini artırmadığı gibi uzaklık da onlara engel olmamaktadır.
2. Çok kutuplu sistemler de söz konusu olabilir. Bu takdirde dağınık hâlde bulunan bir kısım merkez ülkeler birbiriyle örtüşen gönderen ülkelerin göçmenlerini kabul etmektedirler.
3. Bazı ülkeler birden çok göç sistemine sahip olabilir, ancak uygulamada çoğulcu üyelik daha çok gönderen devletlerde görülmektedir.
4. Ülkeler toplumsal değişime, ekonomik dalgalanma ya da siyasal nedenlerle sistemden çıkabilir ya da sisteme katılırlar. Sistemlerin istikrarlı yapıları yoktur.
Soru 11
Göç olgusunu, bir göçmen olmanın deneyimi ve anlamı açısından değerlendiren disiplin hangisidir?
Seçenekler
A
Antropoloji
B
Tarih
C
Sosyoloji
D
Ekonomi
E
Coğrafya
Açıklama:
Antropologlar kimin, ne zaman ve neden göç ettiğinden çok, bir göçmen olmanın deneyimi ve anlamı ile ilgilenmektedirler. Göç olgusunu, kadın ve erkek, akrabalar veya aynı kültürel ve etnik alt yapıya sahip insanlar arasındaki sosyal ilişkilere yaptığı etkiler olarak ele almaktadırlar. Göçmenlerde oluşan sosyal ve kültürel değişiklikleri öne çıkaran antropologlar göç konusunda evrensel olarak kabul edilebilecek, her zaman ve her yerde geçerli olan bir göç kavramından söz edilemeyeceğini savunmaktadırlar.
Soru 12
Göç kavramını açıklarken yapısalcı ve/veya işlevselci teorilerden faydalanan disiplin aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Hukuk
B
Sosyoloji
C
Siyaset Bilimi
D
Demografi
E
Tarih
Açıklama:
Göç kavramını açıklarken başat teori olarak yapısalcı ve/veya işlevselci teorilerden faydalanan disiplin sosyolojidir. Analiz düzeyi etnik gruplar ve sosyal sınıflar gibi daha çok makro düzeydedir.
Soru 13
Aşağıdakilerden hangisi erken dönem göç teorileri arasında yer almaktadır?
Seçenekler
A
Merkez-Çevre Göç Teorisi
B
İlişkiler Ağı Teorisi
C
İtme-Çekme Teorisi
D
Kümülatif Nedensellik Teorisi,
E
İşgücü Göçüne İlişkin Yeni Ekonomi Teorisi
Açıklama:
Erken dönem göç teorileri daha çok nüfus hareketleri üzerine yoğunlaşmaktadır. Nüfus ve göç teorileri ilk olarak 19. yüzyılda ortaya çıkmıştır. Erken dönem göç teorileri başlığı altında; Ravenstein’ın Göç Teorisi, Marksist Teori, Kesişen Fırsatlar Teorisi, İtme-Çekme Teorisi ve Petersen’in Göç Sınıflandırması ele alınmaktadır.
Soru 14
Göçün en temel nedenini ekonomik anlamda dahi iyi olanı arzulamak olarak gören bilim insanı kimdir?
Seçenekler
A
W. Petersen
B
E. S. Lee
C
S. A. Stouffer
D
E. G. Ravenstein
E
K. Marx
Açıklama:
E. G. Ravenstein, 1889’da yayımladığı ikinci makalesinde ise Avrupa’nın başka kesimlerindeki ve Kuzey Amerika’daki göç akımlarını inceleyerek uluslararası göç ile ilgili bilgiler vermiştir. Ravenstein’e göre göçün en temel nedeni ekonomik anlamda daha iyi olmayı arzulamaktır. Ravenstein bu durumu şu sözler ile ifade etmektedir; “kötü ve baskıcı kanunlar, ağır vergiler, cazip olmayan iklim koşulları, uygun olmayan sosyal çevre ve hatta baskılar göçmen akımlarına neden olmuş ve olmaya devam edecektir. Ancak, bu akımların hiçbiri, insanların doğasında olan ve daha iyi şartlarda yaşama arzularının sonucunda ortaya çıkan göçlerin hacmi ile karşılaştırılamaz”.
Soru 15
Belli bir mesafeye göç edecek kişilerin sayısının, bu mesafedeki iş imkânlarının çokluğu ile doğru orantılı olduğunu savunan göç teorisi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Marksist Teori
B
Ravenstein’ın Göç Teorisi
C
Neo-Klasik Ekonominin Mikro Teorisi
D
İtme-Çekme Teorisi
E
Kesişen Fırsatlar Teorisi
Açıklama:
Nüfus hareketlerinin dağılımını belirlemek için mesafenin nasıl işlediğini analiz etmek amacıyla 1940 yılında “Kesişen Fırsatlar Teorisi”ni ortaya koyan S. A. Stouffer, “itme” ve “çekme” teorisi gibi teorilerin yaygın olarak kullanılmasına rağmen içlerinde barındırdıkları “mesafe” bileşenini hesaba katmadıkları için yeterince açıklayıcı olmadıklarını savunmaktadır. Göç olgusunu matematiksel bir yaklaşımla açıklamaya çalışan bu teorisyene göre; belli bir mesafeye göç edecek kişilerin sayısı, bu mesafedeki iş imkânlarının çokluğu ile doğru orantılıdır.
Soru 16
Petersen'in oluşturduğu göç tiplerinden olan potansiyel göçmenlerin, göç edip etmeme konusunda karar verme gücünü ellerinde bulundurabildikleri göç tipi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Yöneltilmiş göç
B
İlkel göç
C
Kitlesel göç
D
Serbest göç
E
Zorlama göç
Açıklama:
Petersen'in bireysel ve sınıfsal farklılıkları da göz önüne alarak oluşturduğu beş göç tipi şunlardır; ilkel göç, zorlama göç, yöneltilmiş göç, serbest göç, kitlesel göç. Yöneltilmiş göç: Potansiyel göçmenlerin, göç edip etmeme konusunda karar verme gücünü ellerinde bulundurabildikleri göç tipidir. Yöneltilmiş göçte sömürgelerde yaşanan kölelik benzeri uygulamalar söz konusu olmaktadır. Belli bir sözleşme ile İngiliz sömürgelerine göç eden beden işçisinin genellikle borçlanma ile hizmet sürelerinin uzaması durumu söz konusudur. Kölelik benzeri bir uygulama olan bu sistemde niteliksiz işgücünün vatanına geri dönebilmesi nadiren söz konusu olmaktadır. Yöneltilmiş göçte de göçmenin iradesi çok belirleyici olmamaktadır. Bu göç türünde göçmenler büyük ölçüde pasiftir.
Soru 17
Aşağıdakilerden hangisi göç akımlarının nedenlerini açıklamaya yönelik teoriler arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Neoklasik Ekonominin Makro Teorisi
B
Kümülatif Nedensellik Teorisi
C
Neoklasik Ekonominin Mikro Teorisi
D
İşgücü Göçüne İlişkin Yeni Ekonomi Teorisi
E
Merkez-Çevre Göç Teorisi
Açıklama:
Çağdaş Göç Teorileri, Göç Akımlarının Nedenlerini Açıklamaya Yönelik Teoriler ve Göç Hareketlerinin Sürekliliğini Açıklamaya Yönelik Teoriler olmak üzere ikili bir ayrım ile ele alınmaktadır. Göç akımlarının nedenlerini açıklamaya yönelik teoriler; Neoklasik Ekonominin Makro Teorisi, Neoklasik Ekonominin Mikro Teorisi, İşgücü Göçüne İlişkin Yeni Ekonomi Teorisi, İkili İşgücü Piyasası Teorisi, Merkez-Çevre Göç Teorisi (Dünya Sistemleri) Teorisidir. Göç hareketlerinin sürekliliğini açıklamaya yönelik teoriler ise; İlişkiler Ağı Teorisi, Kurumsal Göç Teorisi, Kümülatif Nedensellik Teorisi, Göç Sistemleri Teorisidir.
Soru 18
Aşağıdakilerden hangisi, İkili İşgücü Piyasası Teorisine göre sanayi toplumlarının ve ekonomilerinin sürekli göçmen işgücü talebine gereksinim duymalarına neden olan nitelikleri arasında değildir?
Seçenekler
A
Yapısal enflasyon
B
Motivasyon sorunları
C
Nüfusun azlığı
D
Ekonomik Düalizm
E
Emek arzının yapısı
Açıklama:
Sanayi toplumlarının ve ekonomilerinin dört temel niteliği, bu toplumların sürekli göçmen işgücü talebine gereksinim duymalarına neden olmaktadır. Bu temel nitelikler yapısal enflasyon, motivasyon sorunları, ekonomik düalizm ve emek arzının yapısı olarak ele alınabilir.
Soru 19
Aşağıdakilerden hangisi, Merkez-çevre Teorisinin, uluslararası göçün genişleyen bir küresel pazarın siyasal ve ekonomik örgütlenmesini takip ettiği görüşünü dayandırdığı varsayımlar arasında değildir?
Seçenekler
A
Uluslararası göç, gelişen dünyanın kapitalist piyasa sistemin doğal bir sonucudur.
B
Uluslararası göçün nedeni, pazar ekonomisinin küreselleşmesi olduğu için, hükûmetlerin göç oranlarını etkilemesinin bir yolu, denizaşırı yatırım faaliyetlerini düzenlemek ve sermaye ile malların uluslararası akışını kontrol etmektir.
C
İşgücünün uluslararası akışı, uluslararası mallar ile sermayenin akışını takip eder ama bu takip ters yöndedir.
D
Göçmen gönderen ve kabul eden ülkelerde ortaya çıkan toplumsal, ekonomik ve kültürel değişiklikler hükûmetlerin bu hareketi yavaşlatma veya durdurma çabalarını güçleştirmektedir.
E
Uluslararası göç, ülkeler arasındaki ücret ve istihdam koşullarından çok az etkilenmektedir.
Açıklama:
Merkez-çevre Teorisi, uluslararası göçün genişleyen bir küresel pazarın siyasal ve ekonomik örgütlenmesini takip ettiğini ileri sürmektedir. Bu görüş altı varsayıma dayanmaktadır: Uluslararası göç, gelişen dünyanın kapitalist piyasa sistemin doğal bir sonucudur: Küresel ekonominin çevresel bölgelere girmesi uluslararası hareketin kaynağıdır: İşgücünün uluslararası akışı, uluslararası mallar ile sermayenin akışını takip eder ama bu takip ters yöndedir. Kapitalist yatırımlar, çevre ülkelerinde köklerinden kopmuş hareketli bir nüfus yaratarak, ulus ötesi hareketlere yol açarlar: Uluslararası göç, özellikle eski sömürgeci ülkelerle onların eski sömürgeleri arasında oluşmaktadır. Çünkü kültürel, dilsel, idari, finansal, ulaşımsal ve iletişimsel bağlar bu süreci kolaylaştırmıştır: Uluslararası göçün nedeni, pazar ekonomisinin küreselleşmesi olduğu için, hükûmetlerin göç oranlarını etkilemesinin bir yolu, denizaşırı yatırım faaliyetlerini düzenlemek ve sermaye ile malların uluslararası akışını kontrol etmektir: Kapitalist ülke yönetimleri, sınır ötesi yatırımlarını korumak için, gerekli gördüğünde politik ve askerî müdahaleler yapmaktadırlar. Ancak bu tür müdahaleler başarısız olduğunda, bu kez merkez ülkelere doğru sığınmacı hareketleri ortaya çıkmaktadır: Uluslararası göç, ülkeler arasındaki ücret ve istihdam koşullarından çok az etkilenmektedir. Bu akım, küresel ekonominin yapısı ve dinamiklerini izlemektedir.
Soru 20
Göçmen yoğunluğundan dolayı herhangi bir işin göçmen işi etiketi kazanmasının, bu tür işlerin itibarını düşürdüğünü ve söz konusu işlerin yerli işçiler tarafından reddedildiğini savunan göç teorisi hangisidir?
Seçenekler
A
Merkez-Çevre Göç Teorisi
B
Göçmen İlişkiler Ağı Teorisi
C
Göç Sistemleri Teorisi
D
Kurumsal Teori
E
Kümülatif Nedensellik Teorisi
Açıklama:
Temel varsayımı göçün başlamasını takiben kendini devam ettirerek nasıl zamanla daha yaygın hâle geldiği olan teori Kümülatif Nedensellik Teorisidir. Sosyal bilimciler göçü kümülatif (birikimli) biçimde etkileyen sosyo-ekonomik etkenleri saptamışlardır. Bunlar; göç ağlarının yaygınlaşması, gelirin dağılımı, toprağın dağılımı, tarımsal üretimin örgütlenmesi, göç kültürü, beşeri sermayenin bölgesel dağılımı, toplumsal etiketlenme, kümülatif nedenselliğin çerçevesini çizmektedir. Bu Teorinin varsayımları şunlardır:
1. Uluslararası göçte, göçmen gönderen ve kabul eden ülkelerde ortaya çıkan toplumsal, ekonomik ve kültürel değişiklikler sorumlu hükûmetlerin bu hareketi yavaşlatma veya durdurma çabalarını güçleştirmektedir.
2. Hükûmetler işsizlik dönemlerinde, daha önceleri göçmenler tarafından yapılan işlere yerel halkı yerleştirmekte başarılı olamamaktadır. Yerli işçiler arasında bir değer değişikliği olmaktadır. Dolayısıyla daha önceleri göçmen işçiler tarafından yapılan işlerin yer aldığı işyerleri dolmamakta, böylelikle zorunlu olarak yeniden göçmen işçi alımına gidilmektedir.
3. Göçmen yoğunluğundan dolayı herhangi bir işin göçmen işi etiketi kazanması, bu tür işlerin itibarını düşürmekte ve söz konusu işler yerli işçiler tarafından reddedilmektedir.
1. Uluslararası göçte, göçmen gönderen ve kabul eden ülkelerde ortaya çıkan toplumsal, ekonomik ve kültürel değişiklikler sorumlu hükûmetlerin bu hareketi yavaşlatma veya durdurma çabalarını güçleştirmektedir.
2. Hükûmetler işsizlik dönemlerinde, daha önceleri göçmenler tarafından yapılan işlere yerel halkı yerleştirmekte başarılı olamamaktadır. Yerli işçiler arasında bir değer değişikliği olmaktadır. Dolayısıyla daha önceleri göçmen işçiler tarafından yapılan işlerin yer aldığı işyerleri dolmamakta, böylelikle zorunlu olarak yeniden göçmen işçi alımına gidilmektedir.
3. Göçmen yoğunluğundan dolayı herhangi bir işin göçmen işi etiketi kazanması, bu tür işlerin itibarını düşürmekte ve söz konusu işler yerli işçiler tarafından reddedilmektedir.
Soru 21
Aşağıdakilerden hangisi göç olgusuna antropoloji bilimi penceresinden bakan bir bireyin sorabileceği sorular arasında gösterilebilir?
Seçenekler
A
Kimler, ne zaman göç eder?
B
Göçler ekonomik anlamda ne tür sonuçlara yol açmaktadır?
C
Göç eden bireylerin coğrafya ile ilgili tercihleri nelerdir?
D
Göç alan ülkelerin göç ve göçmen politikaları nelerdir?
E
Göç eden bir birey göçmenliği nasıl deneyimlemekte ve anlamlandırmaktadır?
Açıklama:
Antropologlar kimin, ne zaman ve neden göç ettiğinden çok, bir göçmen olmanın deneyimi ve anlamı ile ilgilenmektedirler. Göç olgusunu, kadın ve erkek, akrabalar veya aynı kültürel ve etnik alt yapıya sahip insanlar arasındaki sosyal ilişkilere yaptığı etkiler olarak ele almaktadırlar. Göçmenlerde oluşan sosyal ve kültürel değişiklikleri öne çıkarmaktadırlar. Doğru cevap E seçeneğidir.
Soru 22
Aşağıdakilerden hangisi erken dönem göç teorilerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Kesişen Fırsatlar Teorisi
B
Marksist Teori
C
Petersen’in Göç Sınıflandırması
D
Merkez-Çevre Göç Teorisi
E
Ravenstein’ın Göç Teorisi
Açıklama:
Merkez-Çevre Göç Teorisi, göç akımlarının nedenlerini açıklamaya yönelik çağdaş teorilerden biridir. Doğru cevap D seçeneğidir.
Soru 23
I- Kadınların göç etme eğilimi kısa mesafelerde erkeklerden daha yüksektir. II- Ülkenin kırsal alanlarında yaşayanların göç etme eğilimi kentsel alanlarda yaşayanlardan daha yüksektir.
III- Bir kişi A bölgesinden B bölgesine taşınıyorsa, B bölgesinde bu bireyin doldurabileceği daha önceden oluşmuş açık bir pozisyonun bulunması gerekir. IV- Belli bir mesafeye göç edecek kişilerin sayısı, bu mesafedeki iş imkânlarının çokluğu ile doğru orantılıdır.
V- Göç edenlerin çoğu yalnızca kısa mesafedeki yerlere göç ederler.
Yukarıdaki öncüllerden hangileri Ravenstein’ın Göç Teorisi kanunlarındandır?
III- Bir kişi A bölgesinden B bölgesine taşınıyorsa, B bölgesinde bu bireyin doldurabileceği daha önceden oluşmuş açık bir pozisyonun bulunması gerekir. IV- Belli bir mesafeye göç edecek kişilerin sayısı, bu mesafedeki iş imkânlarının çokluğu ile doğru orantılıdır.
V- Göç edenlerin çoğu yalnızca kısa mesafedeki yerlere göç ederler.
Yukarıdaki öncüllerden hangileri Ravenstein’ın Göç Teorisi kanunlarındandır?
Seçenekler
A
I-III-V
B
I-II-IV
C
II-III-V
D
I-II-V
E
I-III-IV
Açıklama:
Ravenstein’ın Göç Teorisine göre; kadınların göç etme eğilimi kısa mesafelerde erkeklerden daha yüksektir. Bununla birlikte, ülkenin kırsal alanlarında yaşayanların göç etme eğilimi kentsel alanlarda yaşayanlardan daha yüksektir. Ayrıca göç edenlerin çoğu yalnızca kısa mesafedeki yerlere göç ederler. Doğru cevap D seçeneğidir.
Soru 24
I- Doğal afetler
II- Daha iyi yaşam standartları
III- İşsizlik
IV- Yüksek gelir
Yukarıdaki öncüllerden hangileri itme-çekme teorisine göre göç için itici faktörler arasında gösterilebilir?
II- Daha iyi yaşam standartları
III- İşsizlik
IV- Yüksek gelir
Yukarıdaki öncüllerden hangileri itme-çekme teorisine göre göç için itici faktörler arasında gösterilebilir?
Seçenekler
A
I ve III
B
I ve II
C
Yalnız I
D
Yalnız IV
E
I ve IV
Açıklama:
Doğal afet, iç savaş, işsizlik, yoksulluk, insan hakları ihlalleri gibi insanları yaşadıkları yerden iten faktörler ile daha iyi yaşam standartları, yüksek gelir ve özgürlükler gibi gidilecek yere çeken faktörler vardır. Doğal afetler ve işsizlik öncülleri göç için itici faktörler arasında sayılmaktadır. Doğru cevap A seçeneğidir.
Soru 25
I-Yaşanan bir tsunami sonrasında halkın başka bir yere göç etmesi
II- Bireyin yüksek gelirle çalışabileceği bir işe sahip olmak için başka bir yere göç etmesi
III- Savaştan kaçan bir grubun başka bir ülkeye göç etmesi
Petersen'in göç sınıflandırması göz önünde bulundurulduğunda yukarıda verilen örnekler aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru bir şekilde sıralanmıştır?
II- Bireyin yüksek gelirle çalışabileceği bir işe sahip olmak için başka bir yere göç etmesi
III- Savaştan kaçan bir grubun başka bir ülkeye göç etmesi
Petersen'in göç sınıflandırması göz önünde bulundurulduğunda yukarıda verilen örnekler aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru bir şekilde sıralanmıştır?
Seçenekler
A
İlkel göç-zorlama göç-yöneltilmiş göç
B
İlkel göç-serbest göç-kitlesel göç
C
Kitlesel göç-zorlama göç-serbest göç
D
Serbest göç-zorlama göç-ilkel göç
E
Yöneltilmiş göç-serbest göç-kitlesel göç
Açıklama:
İlkel göç, doğal çevrenin itmesi sonucunda oluşan göçlerdir. Tsunami gibi kötü hava koşulları sonucunda oluşan göçler ilkel göçlerdir. Serbest göç yenilik ve daha iyi koşullara kavuşmak için gerçekleştirilen göçtür. Daha iyi bir iş imkanı için gerçekleştirilen göçler serbest göçlere örnektir. Kitlesel göç, bir ülkeden veya bir bölgeden başka bir yere çok sayıda insanın göç etmesini ifade etmektedir. Savaştan kaçan bireylerin toplu bir halde başka bir yere göç etmeleri kitlesel göçe bir örnektir. Doğru cevap B seçeneğidir.
Soru 26
İşçilerin uluslararası göç hareketinin ülkeler arasındaki ücret farklılığından kaynaklandığını ve uluslararası göçü belirleyen olgunun emek piyasası olduğunu savunan bir birey aşağıdaki göç teorilerinden hangisini destekliyor olabilir?
Seçenekler
A
Ravenstein’ın Göç Teorisi
B
İkili İşgücü Piyasası Teorisi
C
Neo-Klasik Ekonominin Makro Teorisi
D
İşgücü Göçüne İlişkin Yeni Ekonomi Teorisi
E
Merkez-Çevre Göç Teorisi
Açıklama:
Neo-klasik Ekonominin Makro Teorisine göre işçilerin uluslararası göç hareketi, ülkeler arasındaki ücret farklılığından kaynaklanmaktadır. Ayrıca uluslararası göçü belirleyen emek piyasasıdır, diğer piyasaların önemi yoktur. Doğru cevap C seçeneğidir.
Soru 27
İşgücü Göçüne İlişkin Yeni Ekonomi Teorisini geliştiren kişi ve teorinin özelliği aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru bir şekilde eşleştirilmiştir?
Seçenekler
A
J.R. Harris-Göçte belirleyici olan rasyonel bireydir.
B
O. Stark-Göç işgücünün çeşitli piyasalarda karşılaştığı kazanç farklılıkları sonucunda ortaya çıkmaktadır.
C
L.A. Sjaastad-Göç işgücünün çeşitli piyasalarda karşılaştığı kazanç farklılıkları sonucunda ortaya çıkmaktadır.
D
J. Harris-Göç etme kararı tek tek bireyler tarafından değil, birbiriyle bağlantılı çok sayıda kişi tarafından alınmaktadır.
E
O. Stark-Göç etme kararı tek tek bireyler tarafından değil, birbiriyle bağlantılı çok sayıda kişi tarafından alınmaktadır.
Açıklama:
1990’lı yıllarda O. Stark tarafından geliştirilen İşgücü Göçüne İlişkin Yeni Ekonomi Teorisine göre, göç etme kararı tek tek bireyler tarafından değil, bir hane halkının tüm fertleri hatta bazen topluluğun tümü gibi birbiriyle bağlantılı çok sayıda kişi tarafından alınmaktadır. Bu şekilde alınan kararlar sayesinde, hem beklenen gelir maksimize edilmeye hem de işgücü piyasası dışındaki piyasalarda başarısız olmaya yol açacak risklerin aşılmasına çalışılır. Doğru cevap E seçeneğidir.
Soru 28
Aşağıdakilerden hangisi İkili İşgücü Piyasası Teorisine göre bir toplumun sürekli göçmen işgücü talebine gereksinim duymasına neden olan temel etmenlerden biri değildir?
Seçenekler
A
Yapısal enflasyon
B
Motivasyon sorunları
C
Emek arzının yapısı
D
Yüksek gelir
E
Ekonomik düalizm
Açıklama:
Sanayi toplumlarının ve ekonomilerinin dört temel niteliği, bu toplumların sürekli göçmen işgücü talebine gereksinim duymalarına neden olmaktadır. Bu temel nitelikler yapısal enflasyon, motivasyon sorunları, ekonomik düalizm ve emek arzının yapısı olarak ele alınabilir. Doğru cevap D seçeneğidir.
Soru 29
Birtakım sebeplerle yaşadığı ülkeden ayrılan ve başka bir ülkeye göç eden Ali, göç ettiği ülkede birçok sıkıntı yaşamıştır. Herhangi bir sıkıntıyla karşılaştığında başvurabileceği bir yer ya da iş ararken ona yardımcı olabilecek bir kurum olmaması gibi sebepler Ali'yi ülkesine geri dönme konusunda düşündürmüştür. Ancak zamanla, Ali'nin ülkesinden bazı bireylerin de Ali'nin olduğu ülkeye göç etmeleriyle oluşan akrabalık ve arkadaşlık ilişkileri, kurum ve kuruluşlar Ali'yi kendi ülkesine geri dönme kararından vazgeçirmiştir. Yukarıda verilen durum, göçün sürekliliğini sağlayan nedenleri açıklamaya yönelik göç teorilerinden hangisine bir örnektir?
Seçenekler
A
Göçmen İlişkiler Ağı Teorisi
B
Göç Sistemleri Teorisi
C
Merkez-Çevre Göç Teorisi
D
Kümülatif Nedensellik Teorisi
E
Kurumsal Teori
Açıklama:
1990’lı yıllarda sosyolojide kişiler arası ilişkileri açıklamakta kullanılmakta olan “ağ (network)” kavramı göç olgusunu açıklamakta kullanılmaya başlanmıştır. Massey, göç ağını göçmenlerin aileleri, arkadaşları ve ülkelerinde kalan yakınları ile karşılıklı ilişkilerinin bir bütünü olarak tanımlamıştır. Bu ağlar göç sürecinin maliyetini ve risklerini azaltarak göç kanalları oluşmasına yol açmaktadır. Göç kanalları çoğaldıkça, göçmenler için daha fazla hedef ülke ve faaliyet alanı ortaya çıkmaktadır. Bu sebeple soruda verilen durum Göçmen İlişkiler Ağı Teorisi'ne bir örnektir. Doğru cevap A seçeneğidir.
Soru 30
Göç Sistemleri Teorisi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Göç sistemlerinin istikrarlı bir yapıları yoktur.
B
Göç sisteminde yer alan ülkeler coğrafi açıdan yakın olmalıdır.
C
Ülkeler birden fazla göç sistemine sahip olabilir.
D
Ülkeler, ekonomik dalgalanma ya da siyasal nedenlerle sistemden çıkabilirler.
E
Göç veren ve alan iki ülke arasında göçten önce bir ilişki varsa göçün gerçekleşme olasılığı daha fazladır.
Açıklama:
Göç Sistemleri Teorisi'ne göre göç sisteminde yer alan ülkeler coğrafi açıdan yakın olmak zorunda değildir; çünkü bu konuda fiziki yakınlıktan çok siyasal ekonomik ilişkiler söz konusudur. Yakınlık bu göç hareketlerini artırmadığı gibi uzaklık da onlara engel olmamaktadır. Doğru cevap B seçeneğidir.
Soru 31
"Göç neden olur?” ve “Zaman içerisinde nasıl devam eder?” sorularına kimler yanıt arar?
Seçenekler
A
Antropologlar
B
Nüfus bilimciler
C
Ekonomistler
D
Tarihçiler
E
Sosyologlar
Açıklama:
Sosyologlar, “Göç neden olur?” ve “Zaman içerisinde nasıl devam eder?” sorularına yanıt aramaktadır. Sosyologlar da antropologlar gibi göç ve göçmenlerin uyum sürecini temel alan bir anlayışla sosyalilişkilere vurgu yapmaktadırlar. Aralarındaki fark ise sosyologlar özellikle göç alan toplumlar üzerinde çalışırken, antropologlar hem göç veren hem de göç alan toplumlar üzerinde durmaktadır. Her iki disiplin de göç süreci üzerinde hem nedensel hem de devam ettirici bir faktör olan göç ağları üzerinde ağırlıklı olarak durmaktadır.
Soru 32
"Göçmenlerin girdikleri topluma uyumları, sahip oldukları birikime bağlıdır" örnek hipotezi hangi disipline aittir?
Seçenekler
A
Antropoloji
B
Ekonomi
C
Coğrafya
D
Hukuk
E
Demografi
Açıklama:
Ekonomi.
Soru 33
Göçün nüfus üzerindeki etkisi nasıldır? sorusunu hangi disiplin araştırır?
Seçenekler
A
Ekonomi
B
Sosyoloji
C
Demografi
D
Siyaset bilimi
E
Tarih
Açıklama:
Demografi nüfusu inceler.
Soru 34
Aşağıdakilerden hangisi erken dönem göç teorilerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Petersen’in Göç Sınıflandırması
B
İtme-Çekme Teorisi
C
Kesişen Fırsatlar Teorisi
D
Marksist Teori
E
Neo-Klasik Ekonominin Makro Teorisi
Açıklama:
Erken dönem göç teorileri başlığı altında; Ravenstein’ın Göç Teorisi, Marksist Teori, Kesişen Fırsatlar Teorisi, İtme-Çekme Teorisi ve Petersen’in Göç Sınıflandırması ele alınmaktadır.
Soru 35
Göç olgusunu matematiksel bir yaklaşımla açıklayan ve belli bir mesafeye göç edecek kişilerin sayısının, bu mesafedeki iş imkânlarının çokluğu ile doğru orantılı olduğunu ileri süren teori hangisidir?
Seçenekler
A
İtme-Çekme Teorisi
B
Marksist Teori
C
Kesişen Fırsatlar Teorisi
D
Petersen’in Göç Sınıflandırması
E
Ravenstein’ın Göç Teorisi
Açıklama:
Nüfus hareketlerinin dağılımını belirlemek içinmesafenin nasıl işlediğini analiz etmek amacıyla 1940 yılında “Kesişen Fırsatlar Teorisi”ni ortayakoyan S. A. Stouffer, “itme” ve “çekme” teorisi gibi teorilerin yaygın olarak kullanılmasına rağmen iç- lerinde barındırdıkları “mesafe” bileşenini hesaba katmadıkları için yeterince açıklayıcı olmadıklarınısavunmaktadır.
Soru 36
İtme-çekme teorisini 1966 yılında ortaya koyanLee’ye göre, göç olayında dört temel faktör vardır. Aşağıdakilerden hangisi bunlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Mesafe faktörü
B
Bireysel faktörler
C
İşe karışan engeller
D
Gidilmesi düşünülen yerle ilgili faktörler
E
Yaşanan yerle ilgili faktörler
Açıklama:
İtme-çekme teorisini 1966 yılında ortaya koyanLee’ye göre, göç olayında dört temel faktör vardır.Bu faktörler şu şekilde sıralanır:
- Yaşanan yerle ilgili faktörler
- Gidilmesi düşünülen yerle ilgili faktörler
- İşe karışan engeller
- Bireysel faktörler
Soru 37
Potansiyel göçmenlerin, göç edip etmeme konusunda karar verme gücünü ellerinde bulundurabildikleri göç tipi nedir?
Seçenekler
A
Kitlesel göç
B
Serbest göç
C
Zorlama göç
D
Yönetilmiş göç
E
İlkel göç
Açıklama:
Yöneltilmiş göç: Potansiyel göçmenlerin,göç edip etmeme konusunda karar verme gücünü ellerinde bulundurabildikleri göç tipidir.
Soru 38
Aşağıdakilerden hangisi göç akımlarının nedenlerini açıklamaya yönelik teorilerdendir?
Seçenekler
A
Göç Sistemleri Teorisi
B
İşgücü Göçüne İlişkin Yeni Ekonomi Teorisi
C
Kümülatif Nedensellik Teorisi
D
Kurumsal Göç Teorisi
E
İlişkiler Ağı Teorisi
Açıklama:
Göç akımlarının nedenlerini açıklamaya yöne-lik teoriler; Neoklasik Ekonominin Makro Teori-si, Neoklasik Ekonominin Mikro Teorisi, İşgücü Göçüne İlişkin Yeni Ekonomi Teorisi, İkili İşgücü Piyasası Teorisi, Merkez-Çevre Göç Teorisi (Dünya Sistemleri) Teorisidir.
Göç hareketlerinin sürekliliğini açıklamaya yö-nelik teoriler ise; İlişkiler Ağı Teorisi, Kurumsal Göç Teorisi, Kümülatif Nedensellik Teorisi, Göç Sistemleri Teorisidir.
Göç hareketlerinin sürekliliğini açıklamaya yö-nelik teoriler ise; İlişkiler Ağı Teorisi, Kurumsal Göç Teorisi, Kümülatif Nedensellik Teorisi, Göç Sistemleri Teorisidir.
Soru 39
Çağdaş göç teorilerinin başlangıcı olarak kabul edilen teori hangisidir?
Seçenekler
A
Merkez-Çevre Göç Teorisi
B
İkili İşgücü Piyasası Teorisi
C
Neoklasik Ekonominin Makro Teori
D
Neoklasik Ekonominin Mikro Teorisi
E
İşgücü Göçüne İlişkin Yeni Ekonomi Teorisi
Açıklama:
“Neoklasik Ekonominin Makro Teori”si çağdaş göç teorilerinin başlangıcı olarak kabul edilmektedir.
Soru 40
Göçün başlamasını takiben kendini devam ettirerek nasıl zamanla daha yaygın hâle geldiğini hangi teori araştırır?
Seçenekler
A
Kümülatif Nedensellik Teorisi
B
Merkez-Çevre Göç Teorisi
C
Göçmen İlişkiler Ağı Teorisi
D
Göç Sistemleri Teorisi
E
Kurumsal Teori
Açıklama:
Kümülatif Nedensellik Teorisi:
Teorinin temel varsayımı göçün başlamasını takiben kendini devam ettirerek nasıl zamanla daha yaygın hâle geldiğidir.
Teorinin temel varsayımı göçün başlamasını takiben kendini devam ettirerek nasıl zamanla daha yaygın hâle geldiğidir.
Soru 41
....... göç araştırmalarında istihdam kalıpları ve yerleşim kalıpları arasındaki ilişkiler, etnik yerleşim bölgelerinin oluşumu ve gelişimi ile farklı etnik ve ırksal grupların ayrışmasının değişen kalıplarına dikkatlerini verirler. Noktalı yeri uygun biçimde doldurmak için aşağıdaki araştırmacı gruplarından hangisi seçilmelidir?
Seçenekler
A
Antropologlar
B
Sosyologlar
C
Tarihçiler
D
Coğrafyacılar
E
Nüfus bilimciler
Açıklama:
Coğrafyacılar temelde mekânsal ilişkilerle ilgilenirler. Bu nedenle göç araştırmalarında istihdam kalıpları ve yerleşim kalıpları arasındaki ilişkiler, etnik yerleşim bölgelerinin oluşumu ve gelişimi ile farklı etnik ve ırksal grupların ayrışmasının değişen kalıplarına dikkatlerini verirler
Soru 42
Aşağıdakilerden hangisi, sosyoloji disiplininden gelen bir araştırmacının ortaya atabileceği bir hipoteze örnek oluşturmaktadır?
Seçenekler
A
Göçmenlerin uyumu sosyal sermayeye bağlıdır.
B
Göç sürecini genelde göçmenler yönlendirir.
C
Haklar, göçmenler için çekici bir yapı oluşturur.
D
Göçmenlerin girdikleri topluma uyumları, sahip oldukları birikime bağlıdır.
E
Göç doğum oranını artırır.
Açıklama:
Göçmenlerin uyumu sosyal sermayeye bağlıdır. Kitabımızda sosyoloji disiplinine ait bir hipotez örneği olarak gösterilmektedir. Yanıt A'dır.
Soru 43
Aşağıdakilerden hangisi erken dönem göç teorileri arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Ravenstein’ın Göç Teorisi
B
Marksist Teori
C
Kesişen Fırsatlar Teorisi
D
İtme-Çekme Teorisi
E
Merkez- Çevre Göç Teorisi
Açıklama:
Merkez- Çevre Göç Teorisi erken dönem sonrası göç teorileri arasında yer aldığından yanıt E'dir.
Soru 44
İtme çekme teorisine göre aşağıdakilerden hangileri doğrudur?
- Herkes için göç motivasyonları farklıdır.
- Olumlu faktörler göçe yönelik çekmeyi temsil eder.
- Her insan itici ve çekici faktörleri aynı biçimde tanımlamaktadır.
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I ve II
E
II ve III
Açıklama:
Olumlu faktörler göçe yönelik çekmeyi temsil ederken, olumsuz faktörler ise itmeye karşılık gelir. Her insan pozitif ve negatif faktörleri farklı tanımlayabilir. Bir birey tarafından pozitif olarak algılanan bir durum, bir başkası tarafından negatif olarak değerlendirilebilir. Bu bağlamda iten ve çeken faktörler listesi oldukça uzun olmaktadır. Ortaya konulan bu yaklaşım göç algısı ile ilgili durumları dikkate aldığından göç modeline kişisel bir boyut katmaktadır. Bu bilgilere göre, III şıkkında verilen ifade doğru olmadığından yanıt I ve II, D'dir.
Soru 45
Aşağıdakilerden hangisi göç teorileri ile ilgili doğru bir bilgi değildir?
Seçenekler
A
Hanelerin davranış biçimleri, ekonomik, sosyal ve siyasi etkenler gibi değişkenlere dayanmaktadır.
B
Bazı göç teorileri itici faktörlerin önemine öncelik verir.
C
Bazı göç teorileri çekici faktörlerin önemine öncelik verir.
D
Bireysel farklılıklar ve merkez-çevre ilişkileri göç teorilerinin ele aldığı konular arasındadır.
E
Erken dönem göç teorileri ekonomi üzerine yoğunlaşır.
Açıklama:
Erken dönem göç teorileri daha çok nüfus hareketleri üzerine yoğunlaşmaktadır. Doğru cevap E’dir.
Soru 46
“Göç neden olur?” ve “Zaman içerisinde nasıl devam eder?” sorularına yanıt arayan disiplin grubu aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Antropologlar
B
Sosyologlar
C
Nüfus bilimciler
D
Ekonomistler
E
Hukukçular
Açıklama:
Sosyologlar, “Göç neden olur?” ve “Zaman içerisinde nasıl devam eder?” sorularına yanıt aramaktadır. Doğru cevap B’dir.
Soru 47
Nüfus ve göç teorileri ilk olarak hangi yüzyılda ortaya çıkmıştır?
Seçenekler
A
17
B
18
C
19
D
20
E
21
Açıklama:
Nüfus ve göç teorileri ilk olarak 19. yüzyılda ortaya çıkmıştır. Doğru cevap C’dir.
Soru 48
Farr’ın “göç konusunda kesin bir kanun olamayacağı” düşüncesinin geçerli olmadığını ortaya koymak için çalışmalar başlatan düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Ravenstein
B
Malthus
C
Smith
D
Marx
E
Petersen
Açıklama:
Alman-İngiliz kökenli coğrafyacı ve harita uzmanı olan E. G. Ravenstein göç ile ilgili çalışmalarına W. Farr’ın “göç konusunda kesin bir kanun olamayacağı” düşüncesinin geçerli olmadığını ortaya koymak için başlamıştır. Doğru cevap A’dır.
Soru 49
Aşağıdakilerden hangisi Ravenstein’ın ortaya koyduğu göç kanunları arasında yer almamaktadır?
Seçenekler
A
Göç edenlerin çoğu yalnızca uzun mesafedeki yerlere göç ederler.
B
Göç akımarının yönü, göçmenleri içine çeken büyük ticaret ve sanayi merkezlerine doğrudur.
C
Her göç akımı kendisini denkleştirici bir karşı akım yaratmaktadır.
D
Ülkenin kırsal alanlarında yaşayanların göç etme eğilimi kentsel alanlarda yaşayanlardan daha yüksektir.
E
Kadınların göç etme eğilimi kısa mesafelerde erkeklerden daha yüksektir.
Açıklama:
Göç edenlerin çoğu yalnızca kısa mesafedeki yerlere göç ederler. Doğru cevap A’dır.
Soru 50
“Kapital” isimli ünlü eserinde feodal üretim tarzından kapitalist üretim tarzına geçişin kırdan kente göç olgusuna yol açtığını iddia eden düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Ravenstein
B
Marx
C
Strouffer
D
Lee
E
Weber
Açıklama:
“Kapital”isimli ünlü eserinde Marx, feodal üretim tarzından kapitalist üretim tarzına geçişin kırdan kente göç olgusuna yol açtığını iddia eder. Doğru cevap B’dir.
Soru 51
"Beyin göçü", Petersen'in göç sınıflandırmasında hangi tür göç içinde değerlendirilebilir?
Seçenekler
A
İlkel göç
B
Zorlama göç
C
Yöneltilmiş göç
D
Serbest göç
E
Kitlesel göç
Açıklama:
Göç kararının tamamen göç-menlerde olduğu göç tipidir. Bu göç tipi, kitlesel göçlerden çok, bireysel nedenlerle oluşan kişisel göçleri tanımlamaktadır. Serbest göç yenilik ve daha iyi koşullara kavuşmak için gerçekleştirilen göçtür.
Soru 52
Stouffer’e göre bir kişi A bölgesinden B bölgesine taşınıyorsa, B bölgesinde bu bireyin doldura- bileceği daha önceden oluşmuş açık bir pozisyonun bulunması gerekir. Aşağıdakilerden hangisi Strouffer’in kişinin doldurduğu B bölgesindeki pozisyon ile bu bölgenin herhangi bir yerinde doldurulabilecek olduğu hâlde dolduramadığı benzer pozisyonların tümüne verdiği addır?
Seçenekler
A
Talepler
B
Kapasiteler
C
Fırsatlar
D
Ricalar
E
Avantajlar
Açıklama:
Stouffer’e göre; bir kişi A bölgesinden B bölge- sine taşınıyorsa, B bölgesinde bu bireyin doldurabileceği daha önceden oluşmuş açık bir pozisyonun bulunması gerekir. Kişinin doldurduğu B bölgesindeki pozisyon ile bu bölgenin herhangi bir yerinde doldurulabilecek olduğu hâlde dolduramadığı benzer pozisyonların tümü “fırsatlar” olarak adlandırılır. Doğru cevap C’dir.
Soru 53
Lee tarafından 1966 yılında öne sürülen İtme-Çekme Teorisi’ne göre göç olayında dört temel faktör vardır. Aşağıdakilerden hangisi bu faktörler arasında yer almamaktadır?
Seçenekler
A
Yaşanan yerle ilgili faktörler
B
Gidilmesi düşünülen yerle ilgili faktörler
C
İşe karışan engeller
D
Kişiler arası ilişkiler
E
Bireysel faktörler
Açıklama:
İtme-çekme teorisini 1966 yılında ortaya koyan Lee’ye göre, göç olayında dört temel faktör vardır. Bu faktörler şu şekilde sıralanır:
- Yaşanan yerle ilgili faktörler
- Gidilmesi düşünülen yerle ilgili faktörler
- İşe karışan engeller
- Bireysel faktörler
Soru 54
Potansiyel göçmenlerin, göç edip etmeme konusunda karar verme gücünü ellerinde bulundurabildikleri göç tipi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Zorlama göç
B
Yöneltilmiş göç
C
İlkel göç
D
Serbest göç
E
Kitlesel göç
Açıklama:
Potansiyel göçmenlerin, göç edip etmeme konusunda karar verme gücünü ellerinde bulundurabildikleri göç tipine yöneltilmiş göç denilmektedir. Doğru cevap B’dir.
Soru 55
Çağdaş göç teorilerinin başlangıcı olarak kabul edilmekte olan teori aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Neoklasik Ekonominin Makro Teorisi
B
Neo-klasik Ekonominin Mikro Teorisi
C
Beşeri Sermaye Teorisi
D
İkili İşgücü Piyasası Teorisi
E
Dünya Sistemleri Teorisi
Açıklama:
“Neoklasik Ekonominin Makro Teori”si çağdaş göç teorilerinin başlangıcı olarak kabul edilmektedir. Doğru cevap A’dır.
Soru 56
Gidilen ülkenin göçmenlere sağladığı olanaklar ölçüsünde göçmenler çeşitli ekonomik ve sosyal altyapılar geliştirirler. Bu yapılar; ibadet yerleri, dernekler, dükkânlar gibi yerler ile doktorluk ve avukatlık gibi profesyonel hizmetler biçiminde olabilmektedir. Bu yapıların göç konusunda etkili olduğunu savunan bir araştırmacı, aşağıdaki teorilerden hangisine yakındır?
Seçenekler
A
Kümülatif Nedensellik Teorisi
B
Kurumsal Teori
C
Göç Sistemleri Teorisi
D
Göçmen İlişkiler Ağı Teorisi
E
Merkez-Çevre Göç Teorisi (Dünya Sistemleri Teorisi)
Açıklama:
Göç ağlarını inceleyen çalışmalarda göçmenlerin köken ülkeyle olan bağlantılarını güçlü şekilde korumaları durumu, onları tanımlamada “ulus ötesi topluluklar” gibi yeni kavramların ortaya çıkmasına neden olmaktadır. İlgili ifade Göçmen İlişkiler Ağı Teorisi ile ilişkilidir. Yanıt D'dir.
Soru 57
Aşağıdakilerden hangisi, göç hareketlerinin nedenlerini açıklamaya yönelik teoriler arasında yer almaktadır?
Seçenekler
A
Merkez-Çevre Göç Teorisi
B
Göçmen İlişkiler Ağı Teorisi
C
Kurumsal Teori
D
Kümülatif Nedensellik Teorisi
E
Göç Sistemleri Teorisi
Açıklama:
Merkez- çevre göç teorisi göçün nedenlerini incelerken, diğer şıklardaki teoriler göçün sürekliliğini incelemektedir. Yanıt A'dır.
Soru 58
Kriz dönemlerinde işverenlerin göçmenleri işe almalarının kaynağı olarak işgücü piyasasının hangi özelliği öne çıkmaktadır?
Seçenekler
A
Yapısal enflasyon
B
Dualist yapı
C
Motivasyon sorunları
D
Emek arzının yapısı
E
Yasal düzenlemeler
Açıklama:
Ekonomik kriz dönemlerinde işverenin ilk yaptığı şey, bu piyasadaki işçileri işten çıkarmaktır. İşsizlik maliyetini işveren değil işçiler üstlenir. İşveren ikincil piyasada oluşan açığı kapatmak istediğinde ise, yerel işçileri ücretlerin yüksek, işlerin güvenlikli ve mesleki gelişim imkânının olduğu birincil piyasadan; düşük ücretli, istikrarsız koşulların olduğu ikincil piyasaya çekmesi zordur. Bu durumda olu-şan talep eksikliğini gidermek için, işverenler yüz-lerini göçmenlere çevirirler.
Soru 59
Göçler için aşağıdakilerden hangileri doğrudur?
- Kısa mesafeli göçlere kadınlar erkeklere göre daha yatkındır.
- Göç edenlerin çoğu kısa mesafeli yerlere göç eder.
- Uzun mesafelere giden göçmenler genellikle büyük ticaret ya da sanayi merkezlerinden birini tercih etmektedir.
- Ülkenin kırsal alanlarında yaşayanların göç etme eğilimi kentsel alanlarda yaşayanlardan daha düşüktür.
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I, II ve III
D
I, II ve IV
E
III ve IV
Açıklama:
Ülkenin kırsal alanlarında yaşayanların göç etme eğilimi kentsel alanlarda yaşayanlardan daha yüksektir. Dolayısıyla, IV seçeneği yanlıştır.
Soru 60
Merkez çevre teorisine göre; dünya, merkez ve çevre olarak ikiye ayrılmıştır. Merkez olarak adlandırılan ülkeler ekonomik ve sosyal olarak gelişmiş, kapitalist ilişkiler sistemini benimsemiş ülkelerdir. Aşağıdaki ülkelerden hangisi, çevre ülkelerden biridir?
Seçenekler
A
ABD
B
Fransa
C
Almanya
D
Yunanistan
E
Japonya
Açıklama:
Merkez-çevre Teorisine göre göç, kapitalist gelişim sürecinin neden olduğu çözülmelerin ve yer değiştirmelerin bir sonucudur. Kapitalist ekonomi Batı Avrupa, Kuzey Amerika ve Japonya’daki merkezlerden giderek daha geniş halkalar hâlinde yayıldıkça dünya nüfusunun giderek büyüyen kısmı dünya pazar ekonomisine dâhil edilmektedir. Çevre bölgelerdeki toprak, hammadde ve emek dünya pazarlarının denetimi altına girdikçe göç akımları oluşmakta, bunların önemli bir kısmı dış ülkelere doğru yönelmektedir.
Soru 61
Göç olgusunu ele alan disiplinler göz önüne alındığında, aşağıdaki disiplin alanlarında hangisi dışarıda kalır?
Seçenekler
A
Antropoloji
B
Sosyoloji
C
Ekonomi
D
Tarih
E
Eğitim
Açıklama:
Disiplinler göç olgusuna karşı farklı bakış açılarına dayanan yaklaşımlar geliştirmişlerdir. Bunlar;
Antropologlar; kimin, ne zaman ve neden göç ettiğinden çok, bir göçmen olmanın deneyimi ve anlamı ile ilgilenmektedirler. Göç olgusunu, kadın ve erkek, akrabalar veya aynı kültürel ve etnik alt yapıya sahip insanlar arasındaki sosyal ilişkilere yaptığı etkiler olarak ele almaktadırlar.
Ekonomistler; “Kimler göç eder?” sorusunu sormakta göçün ekonomik yönünü ele almaktadırlar. Bireysel göç kararı verilmesi ve bunu etkileyen değişkenlerin neler olduğu ya da bölgeler arası gelişmişlik farklılıklarına dayalı nedenler ile göçü ve göç sürecini analiz etmektedirler.
Sosyologlar; “Göç neden olur?” ve “Zaman içerisinde nasıl devam eder?” sorularına yanıt aramaktadır. Sosyologlar da antropologlar gibi göç ve göçmenlerin uyum sürecini temel alan bir anlayışla sosyal ilişkilere vurgu yapmaktadırlar.
Tarihçiler; nüfus hareketlerinin belirleyici unsurları ve sonuçları ile ilgilenirler. “Kim, ne zaman ve neden hareket ediyor?”, “Neden insanların bir kısmı göç ederken, başka bir kısım insan göç etmemeyi tercih ediyor?”, “Hareket edenlerin göç etme ve yerleşme deneyimleri nelerdir?” gibi soruları sormaktadırlar. Doğru cevap E'dir.
Antropologlar; kimin, ne zaman ve neden göç ettiğinden çok, bir göçmen olmanın deneyimi ve anlamı ile ilgilenmektedirler. Göç olgusunu, kadın ve erkek, akrabalar veya aynı kültürel ve etnik alt yapıya sahip insanlar arasındaki sosyal ilişkilere yaptığı etkiler olarak ele almaktadırlar.
Ekonomistler; “Kimler göç eder?” sorusunu sormakta göçün ekonomik yönünü ele almaktadırlar. Bireysel göç kararı verilmesi ve bunu etkileyen değişkenlerin neler olduğu ya da bölgeler arası gelişmişlik farklılıklarına dayalı nedenler ile göçü ve göç sürecini analiz etmektedirler.
Sosyologlar; “Göç neden olur?” ve “Zaman içerisinde nasıl devam eder?” sorularına yanıt aramaktadır. Sosyologlar da antropologlar gibi göç ve göçmenlerin uyum sürecini temel alan bir anlayışla sosyal ilişkilere vurgu yapmaktadırlar.
Tarihçiler; nüfus hareketlerinin belirleyici unsurları ve sonuçları ile ilgilenirler. “Kim, ne zaman ve neden hareket ediyor?”, “Neden insanların bir kısmı göç ederken, başka bir kısım insan göç etmemeyi tercih ediyor?”, “Hareket edenlerin göç etme ve yerleşme deneyimleri nelerdir?” gibi soruları sormaktadırlar. Doğru cevap E'dir.
Soru 62
"Sosyal ağlar kültürel farklılığın devamını sağlamaktadır". Hipotezi hangi disiplin ile yakından ilişkilidir?
Seçenekler
A
Sosyoloji
B
Tarih
C
Hukuk
D
Antropoloji
E
Coğrafya
Açıklama:
Doğru cevap D'dir.Soru 63
Erken Dönem Göç Teoristlerinden Ravenstein’ın Göç Teorisi incelendiğinde göçlere neden olan temel etmen aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kültürel Etmenler
B
Otorite Baskısı
C
Ekonomik Nedenler
D
Etnik Çatışmalar
E
Dini Çatışmalar
Açıklama:
Sanayi Devrimi sürecinin başladığı 19. yüzyılda tarım sektöründen çözülen iş gücünün kentlere ve fabrikalara akın ettiği yoğun bir nüfus hareketi yaşanmıştır. Ravenstein 1885 ve 1889 tarihli ikisi de “The Laws of Migration” (Göç Yasaları) adını taşıyan makalelerinde, göçün yönünün ekonomik ve sosyal açıdan daha iyi fırsatlar sunan alanlara doğru olacağını ifade etmektedir. Ravenstein’e göre göçün en temel nedeni ekonomik anlamda daha iyi olmayı arzulamaktır. Ravenstein bu durumu şu sözler ile ifade etmektedir; “kötü ve baskıcı kanunlar, ağır vergiler, cazip olmayan iklim koşulları, uygun olmayan sosyal çevre ve hatta baskılar göçmen akımlarına neden olmuş ve olmaya devam edecektir. Ancak, bu akımların hiçbiri, insanların doğasında olan ve daha iyi şartlarda yaşama arzularının sonucunda ortaya çıkan göçlerin hacmi ile karşılaştırılamaz". Doğru cevap C'dir.
Soru 64
Marksist Teori ve Ravenstein’ın Göç Teorisi incelendiğinde, göç ve toplumların oluşum biçimini etkileyen temel olgu hangi disiplin alanı ile yakından ilişkilidir?
Seçenekler
A
Antropoloji
B
Ekonomi
C
Sosyoloji
D
Hukuk
E
Teoloji
Açıklama:
Ravenstein, insanların doğasında olan ve daha iyi şartlarda yaşama arzularının sonucunda ortaya çıkan göçler. Göçlerin temel nedeni ekonomik olarak daha iyi koşul isteğidir. Marksist Teoriye göre; Marx, feodal üretim tarzından kapitalist üretim tarzına geçişin kırdan kente göç olgusuna yol açtığını iddia eder. Ayrıca kapitalist üretim biçiminin ortaya çıkışında sömürgecilik ve köleliğin etkin olduğunu açıklayarak zorunlu göçlere atıf yapmaktadır. Doğru cevap B'dir.
Soru 65
Aşağıdakilerden hangisi İtme-çekme teorisini 1966 yılında ortaya koyan Lee’ye göre, göç olayında etki eden dört temel faktör arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Yeni yaşamlar keşfetme isteği
B
Yaşanan yerle ilgili faktörler
C
Gidilmesi düşünülen yerle ilgili faktörler
D
İşe karışan engeller
E
Bireysel faktörler
Açıklama:
İtme-çekme teorisini 1966 yılında ortaya koyan Lee’ye göre, göç olayında dört temel faktör vardır.
Bu faktörler şu şekilde sıralanır:
• Yaşanan yerle ilgili faktörler
• Gidilmesi düşünülen yerle ilgili faktörler
• İşe karışan engeller
• Bireysel faktörler Doğru cevap A'dir.
Bu faktörler şu şekilde sıralanır:
• Yaşanan yerle ilgili faktörler
• Gidilmesi düşünülen yerle ilgili faktörler
• İşe karışan engeller
• Bireysel faktörler Doğru cevap A'dir.
Soru 66
Aşağıdakilerden hangisi Çağdaş Göç Teorileri arasında yer alır?
Seçenekler
A
Neo-Klasik Ekonominin Makro Teorisi
B
Ravenstein’ın Göç Teorisi
C
Marksist Teori
D
Kesişen Fırsatlar Teorisi
E
İtme-Çekme Teorisi
Açıklama:
Erken dönem göç teorileri başlığı altında;
Göç akımlarının nedenlerini açıklamaya yönelik teoriler;
Göç hareketlerinin sürekliliğini açıklamaya yönelik teoriler ise;
- Ravenstein’ın Göç Teorisi,
- Marksist Teori,
- Kesişen Fırsatlar Teorisi,
- İtme-Çekme Teorisi
- Petersen’in Göç Sınıflandırması, yer alınmaktadır.
Göç akımlarının nedenlerini açıklamaya yönelik teoriler;
- Neoklasik Ekonominin Makro Teorisi,
- Neoklasik Ekonominin Mikro Teorisi,
- İşgücü Göçüne İlişkin Yeni Ekonomi Teorisi,
- İkili İşgücü Piyasası Teorisi,
- Merkez-Çevre Göç Teorisi (Dünya Sistemleri) Teorisidir.
Göç hareketlerinin sürekliliğini açıklamaya yönelik teoriler ise;
- İlişkiler Ağı Teorisi,
- Kurumsal Göç Teorisi,
- Kümülatif Nedensellik Teorisi
- Göç Sistemleri Teorisidir. Doğru cevap A'dır.
Soru 67
Günümüzde çok yönlü özellik arz eden göç araştırmaları, birden fazla analiz düzeyi sunmaktadır. Aşağıdakilerden hangisi günümüz göç araştırmalarının temel aldığı konular arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Göç kökenleri,
B
Göçmenlerin etnik kökenleri
C
Göç akımlarının yönü ve sürekliliği,
D
Göçmen emeğinin kullanımı
E
Göçmenlerin sosyo-kültürel uyumu
Açıklama:
Günümüzde çok yönlü özellik arz eden göç araştırmaları, birden fazla analiz düzeyi sunmaktadır. Bu alanda genellikle göç kökenleri, göç akımlarının yönü ve sürekliliği, göçmen emeğinin kullanımı ve göçmenlerin sosyo-kültürel uyumu olmak üzere dört farklı konu üzerinde durulmaktadır. Bir göç teorisinin nihai hedefi bu konularla somutlanmış göç boyutlarını açıklayabilmektir. Doğru cevap B'dir.
Soru 68
Aşağıdakilerden hangisi "kim göç eder?" ne zaman göç eder?" gibi sorulara cevap arayarak öngörü modeli oluşturmaya çalışmaktadır?
Seçenekler
A
Sosyologlar
B
Nüfus bilimciler
C
Ekonomistler
D
Tarihçiler
E
Hukukçular
Açıklama:
Nüfus bilimciler daha çok sayısal verilerle çalıştıkları için göçün yönü, seyri ile göçmenlerin yaşı, cinsiyeti ve eğitimi gibi özellikleri ile ilgilenmektedirler. Nüfus bilimciler,“Kim göç eder?”, “Ne zaman göç eder?” gibi sorular etrafında çeşitli tahmin modelleriyle geleceğe yönelik olarak göçe bağlı nüfus hareketliliğini öngörmeye çalışmaktadırlar. Cevap B'dir.
Soru 69
Aşağıdakilerden hangisi nüfus hareketliliğinin belirleyici unsurları ve sonuçları ile ilgilenir?
Seçenekler
A
Nüfus bilimciler
B
Sosyolglar
C
Tarihçiler
D
Hukukçular
E
Ekonomistler
Açıklama:
Tarihçiler nüfus hareketlerinin belirleyici unsurları ve sonuçları ile ilgilenirler. “Kim, ne zaman ve neden hareket ediyor?”, “Neden insanların bir kısmı göç ederken, başka bir kısım insan göç etmemeyi tercih ediyor?” veya “Hareket edenlerin göç etme ve yerleşme deneyimleri nelerdir?” gibi soruları sormaktadırlar.
Soru 70
Aşağıdakilerden hangisi Ravenstein Kanunları ile ilgili yanlış olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
Göç olgusunun anlaşılmasında tek başına yeterli olmuştur
B
Yeni göç teorilerinin ortaya çıkmasına zemin hazırlamıştır
C
Ravenstein'a göre, göçün nedeni ekonomik olarak daha iyiye ulaşma arzusudur
D
Göçün sürekli olarak artarak devam ettiğini savunulmuştur
E
Göç nedeninin ticaret merkezlerinin sürekli olarak artışı olarak gösterilmektedir
Açıklama:
Ravenstein'a göre göç etmenin temel unsuru ekonomik nedenlerdir. Bunun sürekli olarak büyüyen bir unsur olduğunu savunmuştur. Ancak onun teorileri göç olgusunu anlamada yeterli olamamış ve kendisinden sonra gelecek yeni teorilere zemin hazırlamıştır. Cevap A'dır.
Soru 71
"Doğal çevrenin itmesi sonucunda oluşan göçlerdir. Bu göç tipi; kuraklık, kötü hava koşulları gibi çevrenin yarattığı zorluklardan kaynaklı göçleri kapsar." Tanımı, Petersen, bireysel ve sınıfsal farklılıkları da göz önüne alarak oluşturduğu beş göç tipleriden hangisi ile yakından ilişkilidir?
Seçenekler
A
Zorlama göç
B
Yöneltilmiş göç
C
İlkel göç
D
Serbest göç
E
Kitlesel göç
Açıklama:
Petersen, bireysel ve sınıfsal farklılıkları da göz önüne alarak oluşturduğu beş göç tipini kısaca şöyle açıklamaktadır:
İlkel göç: Doğal çevrenin itmesi sonucunda oluşan göçlerdir. Bu göç tipi; kuraklık, kötü hava koşulları gibi çevrenin yarattığı zorluklardan kaynaklı göçleri kapsar. Burada ilkel göç, doğal güçlerle başa çıkamama sonucu ortaya çıkmaktadır.
Zorlama göç: Yönetimi elinde tutan otorite tarafından bir topluluğun göçe zorlanması ile oluşan göç tipidir. Bu göç tipinde, topluluğun göç etmekten başka seçeneği yoktur. Nazilerin Yahudileri göçe zorlamak için uyguladığı politikalar bu göç türüne örnek gösterilmektedir.
Yöneltilmiş göç: Potansiyel göçmenlerin, göç edip etmeme konusunda karar verme gücünü ellerinde bulundurabildikleri göç tipidir. Yöneltilmiş göçte sömürgelerde yaşanan kölelik benzeri uygulamalar söz konusu olmaktadır.
Serbest göç: Göç kararının tamamen göçmenlerde olduğu göç tipidir. Bu göç tipi, kitlesel göçlerden çok, bireysel nedenlerle oluşan kişisel göçleri tanımlamaktadır. Serbest göç yenilik ve daha iyi koşullara kavuşmak için gerçekleştirilen göçtür.
Kitlesel göç: Bu göç tipi, bir ülkeden veya bir bölgeden başka bir yere çok sayıda insanın göç etmesini ifade etmektedir. Dünyadaki ulaşım ağı ve teknolojinin gelişmesi kitlesel göçleri yaratmıştır. İnsanın kentler, bölgeler, ülkeler arasındaki bireysel ve kitlesel hareketi eski devirlerden günümüze kadar devam etmektedir. Doğru cevap C'dir.
İlkel göç: Doğal çevrenin itmesi sonucunda oluşan göçlerdir. Bu göç tipi; kuraklık, kötü hava koşulları gibi çevrenin yarattığı zorluklardan kaynaklı göçleri kapsar. Burada ilkel göç, doğal güçlerle başa çıkamama sonucu ortaya çıkmaktadır.
Zorlama göç: Yönetimi elinde tutan otorite tarafından bir topluluğun göçe zorlanması ile oluşan göç tipidir. Bu göç tipinde, topluluğun göç etmekten başka seçeneği yoktur. Nazilerin Yahudileri göçe zorlamak için uyguladığı politikalar bu göç türüne örnek gösterilmektedir.
Yöneltilmiş göç: Potansiyel göçmenlerin, göç edip etmeme konusunda karar verme gücünü ellerinde bulundurabildikleri göç tipidir. Yöneltilmiş göçte sömürgelerde yaşanan kölelik benzeri uygulamalar söz konusu olmaktadır.
Serbest göç: Göç kararının tamamen göçmenlerde olduğu göç tipidir. Bu göç tipi, kitlesel göçlerden çok, bireysel nedenlerle oluşan kişisel göçleri tanımlamaktadır. Serbest göç yenilik ve daha iyi koşullara kavuşmak için gerçekleştirilen göçtür.
Kitlesel göç: Bu göç tipi, bir ülkeden veya bir bölgeden başka bir yere çok sayıda insanın göç etmesini ifade etmektedir. Dünyadaki ulaşım ağı ve teknolojinin gelişmesi kitlesel göçleri yaratmıştır. İnsanın kentler, bölgeler, ülkeler arasındaki bireysel ve kitlesel hareketi eski devirlerden günümüze kadar devam etmektedir. Doğru cevap C'dir.
Soru 72
Aşağıdakilerden hangisi Neo-klasik Ekonominin Makro Teorisinin varsayımları içerisinde yer almaz?
Seçenekler
A
İşçilerin uluslararası göç hareketi, ülkeler arasındaki ücret farklılığından kaynaklanmaktadır
B
Ücret farklarının ortadan kaldırılması, işçi hareketini sonlandıracak ve bu farklılıkların olmadığı durumda göç olmayacaktır
C
Uluslararası göçü belirleyen emek piyasasıdır, diğer piyasaların önemi yoktur
D
Etnik ve dini çatışmaların ortadan kalkması uluslar arası göçün yaşanmasının önüne geçecektir
E
Hükûmetlerin göç akımlarını kontrol etmesinin yolu, göç veren ve/veya alan ülkelerde emek piyasasını düzenlemek veya etkilemekten geçmektedir
Açıklama:
Neo-klasik Ekonominin Makro Teorisinin uluslararası göçe ilişkin açıklamaları, kamuoyunu ciddi bir biçimde etkilemiş ve göçle ilgili politikaları şekillendirmiştir.
Teori şu varsayımları içermektedir
1. İşçilerin uluslararası göç hareketi, ülkeler arasındaki ücret farklılığından kaynaklanmaktadır.
2. Ücret farklarının ortadan kaldırılması, işçi hareketini sonlandıracak ve bu farklılıkların olmadığı durumda göç olmayacaktır.
3. Beşeri sermaye düzeyi yüksek yani yüksek nitelikli işçilerin yer değiştirmesi, yüksek nitelikli işçilerin getiri oranlarındaki farktan kaynaklanmaktadır. Bu getiri oranları genel ücret oranlarından farklı olabilir ve niteliksiz işçilerin göçünün aksi yönünde bir göç hareketi yaratabilir.
4. Uluslararası göçü belirleyen emek piyasasıdır, diğer piyasaların önemi yoktur.
5. Hükûmetlerin göç akımlarını kontrol etmesinin yolu, göç veren ve/veya alan ülkelerde emek piyasasını düzenlemek veya etkilemekten geçmektedir. Doğr cevap D'dir.
Teori şu varsayımları içermektedir
1. İşçilerin uluslararası göç hareketi, ülkeler arasındaki ücret farklılığından kaynaklanmaktadır.
2. Ücret farklarının ortadan kaldırılması, işçi hareketini sonlandıracak ve bu farklılıkların olmadığı durumda göç olmayacaktır.
3. Beşeri sermaye düzeyi yüksek yani yüksek nitelikli işçilerin yer değiştirmesi, yüksek nitelikli işçilerin getiri oranlarındaki farktan kaynaklanmaktadır. Bu getiri oranları genel ücret oranlarından farklı olabilir ve niteliksiz işçilerin göçünün aksi yönünde bir göç hareketi yaratabilir.
4. Uluslararası göçü belirleyen emek piyasasıdır, diğer piyasaların önemi yoktur.
5. Hükûmetlerin göç akımlarını kontrol etmesinin yolu, göç veren ve/veya alan ülkelerde emek piyasasını düzenlemek veya etkilemekten geçmektedir. Doğr cevap D'dir.
Soru 73
Aşağıdakilerden hangisi Göç Hareketlerinin Sürekliliğini Açıklamaya Yönelik Teoriler arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Göçmen İlişkiler Ağı Teorisi
B
Kurumsal Teori
C
Kümülatif Nedensellik Teorisi
D
Göç Sistemleri Teorisi
E
İkili İşgücü Piyasası Teorisi
Açıklama:
Göç Hareketlerinin Sürekliliğini Açıklamaya Yönelik Teoriler;
- Göçmen İlişkiler Ağı Teorisi
- Kurumsal Teori
- Kümülatif Nedensellik Teorisi
- Göç Sistemleri Teorisi
Soru 74
Dinî, iktisadi, siyasi, sosyal ve diğer nedenlerle insanların yaşadıkları coğrafyadan başka bir yere, hayatlarının tamamını ya da bir kısmını geçirmek üzere yaptıkları yer değiştirme hareketine ne denir?
Seçenekler
A
Taşınma
B
Göç
C
Hareket
D
Ekonomi
E
Ticaret
Açıklama:
Göç; dinî, iktisadi, siyasi, sosyal ve diğer nedenlerle insanların yaşadıkları coğrafyadan başka bir yere, hayatlarının tamamını ya da bir kısmını geçirmek üzere yaptıkları yer değiştirme hareketidir. Doğru cevap B'dir.
Soru 75
Aşağıdakilerden hangisi erken dönem göç teorileri başlığı altında yer almaz?
Seçenekler
A
Ravenstein’ın Göç Teorisi
B
Marksist Teori
C
Kesişen Fırsatlar Teorisi
D
İtme-Çekme Teorisi
E
Tepki Teorisi
Açıklama:
Erken dönem göç teorileri başlığı altında; Ravenstein’ın Göç Teorisi, Marksist Teori, Kesişen Fırsatlar Teorisi, İtme-Çekme Teorisi ve Petersen’in Göç Sınıflandırması ele alınmaktadır. Tepki Teorisi bu başlık altında yer almaz. Doğru cevap E'dir.
Soru 76
Ravenstein’a göre göç etmenin temel unsuru aşağıdaki koşullardan hangisine ulaşma isteğiyle bağlantılıdır?
Seçenekler
A
Ekonomik
B
Siyasal
C
Sanatsal
D
Ticari
E
Metafizik
Açıklama:
Ravenstein’a göre göç etmenin temel unsuru ekonomik olarak daha iyi koşullara ulaşma isteğidir. Bunun dışındaki diğer unsurlar ikincil derecede önem taşımaktadır. Doğru cevap A'dır.
Soru 77
Marx tarafından ortaya atılan, işçinin işveren tarafından sömürüldüğü ve ürettiği değerin karşılığı olan ücretin kendisine tam olarak verilmeyip bir kısmının alıkonduğunu ileri süren teorinin adı nedir?
Seçenekler
A
Genel Görelilik Kuramı
B
Artık Değer Teorisi
C
Sosyal Kimlik Teorisi
D
Elektromanyetik Alan Teorisi
E
Olasılık Kuramı
Açıklama:
Marx tarafından ortaya atılan “Artık Değer Teorisi”nde, işçinin işveren (kapitalist) tarafından sömürüldüğü ve ürettiği değerin karşılığı olan ücretin kendisine tam olarak verilmeyip bir kısmının alıkonduğu ileri sürülmektedir. Bu, Marx tarafından “Artık Değer” olarak adlandırılmaktadır. Marx’ın artık değer kavramı, emeğin kullanım değeri ile değişim değeri arasındaki farktır. Emeğin kullanım değeri, emeğin fiilen çalıştığı süre içerisinde ürettiği değerdir. Doğru cevap B'dir.
Soru 78
Kesişen Fırsatlar Teorisi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
Feodalden kapitalist üretim tarzına geçişin göçe neden olduğunu savunur.
B
Kapitalist üretim biçiminin sömürgecilik ve köleliğe neden olduğunu ve bu nedenle göçlerin zorunlu olduğunu savunur.
C
Belli bir mesafeye göç edecek insanların sayısının, göç edilecek yerdeki iş imkanlarının çokluğu ile doğru orantılı olduğunu savunur.
D
Doğal çevre faktörlerinin göç üzerindeki etkisinden bahseder.
E
Otoritelerin insanları göç etmeye zorlaması üzerinde durmaktadır.
Açıklama:
Kesişen Fırsatlar teorisi; Belli bir mesafeye göç edecek insanların sayısının, göç edilecek yerdeki iş imkanlarının çokluğu ile doğru orantılı olduğunu savunur. Böylelikle göç edilen yer ile göç edenlerin ortak çıkarları durumu ortaya çıkmaktadır. Cevap C'dir.
Soru 79
Aşağıdakilerden hangisi kitlesel göçü meydana getiren nedenlerdendir?
Seçenekler
A
Doğal çevre etkisi.
B
Dünyadaki ulaşım ağının ve teknolojinin gelişmesi.
C
Sömürgelerde yaşanan kölelikler.
D
Bireysel nedenler.
E
Otoritenin zorlaması sonucu oluşan göç.
Açıklama:
Kitlesel göç, bir ülkeden veya bir bölgeden çok sayıdan insanın göç etmesini ifade etmektedir. Dünyadaki ulaşım ağı ve teknolojilerinin gelişmesi kitlesel göçleri yaratmıştır. Cevap B'dir.
Soru 80
Göç kararının sadece göçmende olduğu göç tipi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kitlesel göç
B
Yöneltilmiş göç
C
Zorlama göç
D
İlkel göç
E
Serbest göç
Açıklama:
Göç kararının tamamen göçmende olduğu ve bireysel nedenlerle oluşan göç tipine serbest göç denir. Cevap E'dir.
Soru 81
"Uluslararası göç hareketi büyük ölçüde gelişmiş ülkelerin işverenleri ya da onların adına hareket eden hükümetler tarafından açıklanan işgücü isteği ve istihdam kararına bağlı olarak oluşmaktadır."
Yukarıdaki önerme, aşağıdaki teorilerden hangisinin varsayımıdır?
Yukarıdaki önerme, aşağıdaki teorilerden hangisinin varsayımıdır?
Seçenekler
A
İkili İşgücü Piyasası Teorisi
B
İşgücü Göçüne İlişkin Yeni Ekonomi Teorisi
C
Neo - Klasik Ekonominin Mikro Teorisi
D
Neo - Klasik Ekonominin Makro Teorisi
E
Merkez - Çevre Göç Teorisi
Açıklama:
"Uluslararası göç hareketi büyük ölçüde gelişmiş ülkelerin işverenleri ya da onların adına hareket eden hükümetler tarafından açıklanan işgücü isteği ve istihdam kararına bağlı olarak oluşmaktadır," önermesi İkili İşgücü Piyasası Teorisi'nin varsayımlarındandır. Cevap A'dır.
Soru 82
"Uluslararası göç, özellikle eski sömürgeci ülkelerle onların eski sömürgeleri arasında oluşmaktadır. Çünkü kültürel, dilsel, idari, finansal, ulaşımsal ve iletişimsel bağlar bu süreci kolaylaştırmıştır."
Yukarıdaki önerme aşağıdaki teorilerden hangisinin varsayımıdır?
Yukarıdaki önerme aşağıdaki teorilerden hangisinin varsayımıdır?
Seçenekler
A
Neo - Klasik Ekonominin Mikro Teorisi.
B
Neo - Klasik Ekonominin Makro Teorisi.
C
İkili İşgücü Piyasası Teorisi.
D
Merkez - Çevre Göç Teorisi.
E
İşgücü Göçüne İlişkin Yeni Ekonomi Teorisi.
Açıklama:
"Uluslararası göç, özellikle eski sömürgeci ülkelerle onların eski sömürgeleri arasında oluşmaktadır. Çünkü kültürel, dilsel, idari, finansal, ulaşımsal ve iletişimsel bağlar bu süreci kolaylaştırmıştır," önermesi Merkez - Çevre Göç Teorisi'nin varsayımlarındandır. Cevap D'dir.
Soru 83
"Uluslar ötesi göçmenlerin sayısı arttıkça, uluslararası göç akımı daha çok kurumsallaşmaktadır"
Yukarıdaki önerme aşağıdaki teorilerden hangisinin varsayımıdır?
Yukarıdaki önerme aşağıdaki teorilerden hangisinin varsayımıdır?
Seçenekler
A
Kamulatif Nedensellik Teorisi.
B
Kurumsal Teori.
C
Göç Sistemleri Teorisi.
D
Göçmen İlişkileri Ağı Teorisi.
E
Merkez - Çevre Göç Teorisi.
Açıklama:
"Uluslar ötesi göçmenlerin sayısı arttıkça, uluslararası göç akımı daha çok kurumsallaşmaktadır" önerisi Kurumsal Göç Teorisi'nin varsayımlarındandır.
Soru 84
Göç Sistemleri Teorisi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlış olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
Göç sisteminde yer alan ülkeler coğrafi açıdan yakın olmak zorunda değildir.
B
Çok kutuplu sistemler söz konusudur.
C
Uluslar ötesi göçmen saysı arttıkça akım daha da kurumsallaşmaktadır.
D
Bazı ülkeler birden fazla göç sistemine sahip olabilir.
E
Ülkeler ekonomik dalgalanmalarla sistemden çıkabilir.
Açıklama:
Göç akımının kurumsallaşması durumu, kurumsal teorinin varsayımlarındandır. Cevap C'dir.
Soru 85
Aşağıdakilerden hangisi 1966 yılında itme-çekme teorisini ortaya koyan E.S. Lee’nin göç olayındaki dört temel faktöründen birisi değildir?
Seçenekler
A
Yaşanan yerle ilgili faktörler
B
Gidilmesi düşünülen yerle ilgili faktörler
C
İşe karışan engeller
D
Bireysel faktörler
E
Küresel faktörler
Açıklama:
İtme-çekme teorisini 1966 yılında ortaya koyan Lee’ye göre, göç olayında dört temel faktör vardır.
Bu faktörler şu şekilde sıralanır:
• Yaşanan yerle ilgili faktörler
• Gidilmesi düşünülen yerle ilgili faktörler
• İşe karışan engeller
• Bireysel faktörler.
Küresel faktörler bunlar arasında yer almaz. Doğru cevap E'dir.
Bu faktörler şu şekilde sıralanır:
• Yaşanan yerle ilgili faktörler
• Gidilmesi düşünülen yerle ilgili faktörler
• İşe karışan engeller
• Bireysel faktörler.
Küresel faktörler bunlar arasında yer almaz. Doğru cevap E'dir.
Soru 86
W. Petersen'a göre doğal çevrenin itmesi sonucunda oluşan göçlere ne ad verilir?
Seçenekler
A
Zorlama göç
B
İlkel göç
C
Yönetilmiş göç
D
Serbest göç
E
Kitlesel göç
Açıklama:
İlkel göç: Doğal çevrenin itmesi sonucunda oluşan göçlerdir. Bu göç tipi; kuraklık, kötü hava koşulları gibi çevrenin yarattığı zorluklardan kaynaklı göçleri kapsar. Doğru cevap B'dir.
Soru 87
Çağdaş göç teorilerinin başlangıcı olarak kabul edilen teori aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
İşgücü Göçüne İlişkin Yeni Ekonomi Teorisi
B
Neo-Klasik Ekonominin Mikro Teorisi
C
İkili İşgücü Piyasası Teorisi
D
Merkez-Çevre Göç Teorisi
E
Neo-Klasik Ekonominin Makro Teorisi
Açıklama:
“Neoklasik Ekonominin Makro Teori”si çağdaş göç teorilerinin başlangıcı olarak kabul edilmektedir. Neoklasik Teoriye göre göç, işgücünün çeşitli piyasalarda karşılaştığı kazanç farklılıkları sonucunda ortaya çıkmaktadır. Doğru cevap E'dir.
Soru 88
İki veya daha fazla ülkenin karşılıklı olarak göçmen değişimi ile bir göç sistemi ve ilişkiler zinciri oluşturduğu göç teorisinin adı nedir?
Seçenekler
A
Kurumsal Teori
B
Göç Sistemleri Teorisi
C
Kümülatif Nedensellik Teorisi
D
Göçmen İlişkiler Ağı Teorisi
E
Merkez-Çevre Göç Teorisi
Açıklama:
“Göç Sistemleri Teorisi”ne göre iki veya daha fazla ülke karşılıklı olarak göçmen değişimi ile bir göç sistemi ve ilişkiler zinciri oluşturmaktadır. Doğru cevap B'dir.
Soru 89
Her göç atılımının onu izleyen göç etme kararının verileceği toplumsal çerçeveyi değiştirdiği noktasından hareket eden göç teorisinin adı nedir?
Seçenekler
A
Kümülatif Nedensellik Teorisi
B
Kurumsal Teori
C
Göçmen İlişkiler Ağı Teorisi
D
Merkez-Çevre Göç Teorisi
E
Göç Sistemleri Teorisi
Açıklama:
Kümülatif Nedensellik Teorisi
Teorinin temel varsayımı göçün başlamasını takiben kendini devam ettirerek nasıl zamanla daha yaygın hâle geldiğidir. Bu teori, her göç atılımının onu izleyen göç etme kararının verileceği toplumsal çerçeveyi değiştirdiği noktasından hareket etmektedir (Abadan-Unat, 2006). Doğru cevap A'dır.
Teorinin temel varsayımı göçün başlamasını takiben kendini devam ettirerek nasıl zamanla daha yaygın hâle geldiğidir. Bu teori, her göç atılımının onu izleyen göç etme kararının verileceği toplumsal çerçeveyi değiştirdiği noktasından hareket etmektedir (Abadan-Unat, 2006). Doğru cevap A'dır.
Soru 90
Aşağıdakilerden hangisi göç hareketlerinin sürekliliğini açıklamaya yönelik teorilerden biridir?
Seçenekler
A
Merkez-Çevre Göç Teorisi
B
İkili İşgücü Piyasası Teorisi
C
Göç Sistemleri Teorisi
D
İşgücü Göçüne İlişkin Yeni Ekonomi Teorisi
E
Neo-Klasik Ekonominin Mikro Teorisi
Açıklama:
Merkez-Çevre Göç Teorisi, İkili İşgücü Piyasası Teorisi, İşgücü Göçüne İlişkin Yeni Ekonomi Teorisi ve Neo-Klasik Ekonominin Mikro Teorisi göç hareketlerinin nedenlerini
açıklamaya yönelik teoriler arasındadır. Göç Sistemleri Teorisi ise göç hareketlerinin sürekliliğini açıklamaya yönelik teoriler arasında yer alır. Doğru cevap C'dir.
açıklamaya yönelik teoriler arasındadır. Göç Sistemleri Teorisi ise göç hareketlerinin sürekliliğini açıklamaya yönelik teoriler arasında yer alır. Doğru cevap C'dir.
Soru 91
Hangi bilimsel disiplin "Göç kültürel değişimi ve etnik kimliği nasıl etkiler?" sorusuna yanıt aramaktadır?
Seçenekler
A
Demografi
B
Hukuk
C
Coğrafya
D
Sosyoloji
E
Antropoloji
Açıklama:
Farklı bilimsel disiplinler göç olgusuna karşı farklı bakış açılarına dayanan yaklaşımlar geliştirmişlerdir.
Antropologlar kimin, ne zaman ve neden göç ettiğinden çok, bir göçmen olmanın deneyimi ve anlamı ile ilgilenmektedirler. Göç olgusunu, kadın ve erkek, akrabalar veya aynı kültürel ve etnik alt yapıya sahip insanlar arasındaki sosyal ilişkilere yaptığı etkiler olarak ele almaktadırlar. Göçmenlerde oluşan sosyal ve kültürel değişiklikleri öne çıkaran antropologlar göç konusunda evrensel olarak kabul edilebilecek, her zaman ve her yerde geçerli olan bir göç kavramından söz edilemeyeceğini savunmaktadırlar.
Antropologlar kimin, ne zaman ve neden göç ettiğinden çok, bir göçmen olmanın deneyimi ve anlamı ile ilgilenmektedirler. Göç olgusunu, kadın ve erkek, akrabalar veya aynı kültürel ve etnik alt yapıya sahip insanlar arasındaki sosyal ilişkilere yaptığı etkiler olarak ele almaktadırlar. Göçmenlerde oluşan sosyal ve kültürel değişiklikleri öne çıkaran antropologlar göç konusunda evrensel olarak kabul edilebilecek, her zaman ve her yerde geçerli olan bir göç kavramından söz edilemeyeceğini savunmaktadırlar.
Soru 92
Nüfus ve göç teorileri ilk olarak ne zaman ortaya çıkmıştır?
Seçenekler
A
16. yüzyılda
B
17. yüzyılda
C
18. yüzyılda
D
19. yüzyılda
E
20. yüzyılda
Açıklama:
Erken dönem göç teorileri daha çok nüfus hareketleri üzerine yoğunlaşmaktadır. Nüfus ve göç teorileri
ilk olarak 19. yüzyılda ortaya çıkmıştır. Bu aşamada göç olgusu yer değiştirmek isteyen bireylerin kararları açısından değerlendirilirken 20. yüzyıldan itibaren çeşitli disiplinler tarafından farklı kavramsallaştırmalara dayalı ve teorik temelleri birbirleri ile aynı olmayan “göç teorileri” ortaya konulmaya başlanmıştır.
ilk olarak 19. yüzyılda ortaya çıkmıştır. Bu aşamada göç olgusu yer değiştirmek isteyen bireylerin kararları açısından değerlendirilirken 20. yüzyıldan itibaren çeşitli disiplinler tarafından farklı kavramsallaştırmalara dayalı ve teorik temelleri birbirleri ile aynı olmayan “göç teorileri” ortaya konulmaya başlanmıştır.
Soru 93
"Göç olgusunu matematiksel bir yaklaşımla açıklamaya çalışan teoriye göre; belli bir mesafeye göç edecek kişilerin sayısı, bu mesafedeki iş imkânlarının çokluğu ile doğru orantılıdır. Göçün en
önemli nedeni fırsatlardır." Bu teori aşağıdakilerden hangisidir?
önemli nedeni fırsatlardır." Bu teori aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kesişen Fırsatlar Teorisi
B
Marksist Teori
C
Ravenstein’ın Göç Teorisi
D
İtme-Çekme Teorisi
E
Petersen’in Göç Teorisi
Açıklama:
Nüfus hareketlerinin dağılımını belirlemek için mesafenin nasıl işlediğini analiz etmek amacıyla 1940 yılında “Kesişen Fırsatlar Teorisi”ni ortaya koyan S. A. Stouffer, “itme” ve “çekme” teorisi gibi
teorilerin yaygın olarak kullanılmasına rağmen içlerinde barındırdıkları “mesafe” bileşenini hesaba
katmadıkları için yeterince açıklayıcı olmadıklarını savunmaktadır (Stouffer, 1940: 846). Göç olgusunu
matematiksel bir yaklaşımla açıklamaya çalışan bu teorisyene göre; belli bir mesafeye göç edecek
kişilerin sayısı, bu mesafedeki iş imkânlarının çokluğu ile doğru orantılıdır. Ona göre göçün en önemli nedeni fırsatlardır.
teorilerin yaygın olarak kullanılmasına rağmen içlerinde barındırdıkları “mesafe” bileşenini hesaba
katmadıkları için yeterince açıklayıcı olmadıklarını savunmaktadır (Stouffer, 1940: 846). Göç olgusunu
matematiksel bir yaklaşımla açıklamaya çalışan bu teorisyene göre; belli bir mesafeye göç edecek
kişilerin sayısı, bu mesafedeki iş imkânlarının çokluğu ile doğru orantılıdır. Ona göre göçün en önemli nedeni fırsatlardır.
Soru 94
Hangisi itme-çekme teorisine göre göç olayında etkili olan temel faktörlerden biri değildir?
Seçenekler
A
Yaşanan yerle ilgili faktörler
B
Ekonomik faktörler
C
Gidilmesi düşünülen yerle ilgili faktörler
D
İşe karışan engeller
E
Bireysel faktörler
Açıklama:
İtme-çekme teorisini 1966 yılında ortaya koyan Lee’ye göre, göç olayında dört temel faktör vardır.
Bu faktörler şu şekilde sıralanır:
• Yaşanan yerle ilgili faktörler
• Gidilmesi düşünülen yerle ilgili faktörler
• İşe karışan engeller
• Bireysel faktörler
Bu faktörler şu şekilde sıralanır:
• Yaşanan yerle ilgili faktörler
• Gidilmesi düşünülen yerle ilgili faktörler
• İşe karışan engeller
• Bireysel faktörler
Soru 95
Aşağıdakilerden hangisi itici faktörlerden biridir?
Seçenekler
A
Gidilecek yer ile ilgili olarak yaşanan belirsizlik
B
Daha iyi yaşam standartları
C
Yüksek gelir
D
Özgürlükler
E
İş fırsatları
Açıklama:
Doğal afet, iç savaş, işsizlik, yoksulluk, insan hakları ihlalleri, gibi insanları yaşadıkları yerden iten faktörler ile daha iyi yaşam standartları, yüksek gelir ve özgürlükler gibi gidilecek yere çeken faktörler vardır. Ancak gidilece yer ile ilgili olarak yaşanan belirsizlik itici bir faktör olabilmektedir.
Soru 96
Bir ülkeden veya bir bölgeden başka bir yere çok sayıda insanın göç etmesini ifade eden göç tipi hangisidir?
Seçenekler
A
Zorlama göç
B
Kitlesel göç
C
İlkel göç
D
Yöneltilmiş göç
E
Serbest göç
Açıklama:
Kitlesel göç: Bu göç tipi, bir ülkeden veya
bir bölgeden başka bir yere çok sayıda insanın göç etmesini ifade etmektedir. Dünyadaki ulaşım ağı ve teknolojinin gelişmesi kitlesel göçleri yaratmıştır. İnsanın kentler, bölgeler, ülkeler arasındaki bireysel ve kitlesel hareketi eski devirlerden günümüze kadar devam etmektedir. Küreselleşme ile birlikte ekonomik düzenin uluslararası boyutta kazandığı yaygınlık, iletişim ve ulaşım teknolojilerinde yaşanan ilerlemeler insanların ülkeler arasındaki hareketlerini göç olarak adlandırılan uzun süreli yerleşimlerini arttıran
gelişmelerdir.
bir bölgeden başka bir yere çok sayıda insanın göç etmesini ifade etmektedir. Dünyadaki ulaşım ağı ve teknolojinin gelişmesi kitlesel göçleri yaratmıştır. İnsanın kentler, bölgeler, ülkeler arasındaki bireysel ve kitlesel hareketi eski devirlerden günümüze kadar devam etmektedir. Küreselleşme ile birlikte ekonomik düzenin uluslararası boyutta kazandığı yaygınlık, iletişim ve ulaşım teknolojilerinde yaşanan ilerlemeler insanların ülkeler arasındaki hareketlerini göç olarak adlandırılan uzun süreli yerleşimlerini arttıran
gelişmelerdir.
Soru 97
Hangi çağdaş göç teorisi göçün, işgücünün çeşitli piyasalarda karşılaştığı kazanç farklılıkları sonucunda
ortaya çıktığını savunmaktadır?
ortaya çıktığını savunmaktadır?
Seçenekler
A
Merkez-Çevre Göç Teorisi
B
İkili İşgücü Piyasası Teorisi
C
İşgücü Göçüne İlişkin Yeni Ekonomi Teorisi
D
Neo-Klasik Ekonominin Mikro Teorisi
E
Neo-Klasik Ekonominin Makro Teorisi
Açıklama:
“Neoklasik Ekonominin Makro Teori”si çağdaş göç teorilerinin başlangıcı olarak kabul edilmektedir.
Neoklasik Teoriye göre göç, işgücünün çeşitli piyasalarda karşılaştığı kazanç farklılıkları sonucunda
ortaya çıkmaktadır.
Neoklasik Teoriye göre göç, işgücünün çeşitli piyasalarda karşılaştığı kazanç farklılıkları sonucunda
ortaya çıkmaktadır.
Soru 98
Gelişmiş ülkelerde yasal ve yasal olmayan göçmenlerin haklarını savunan gönüllü yardım kuruluşlarının göç etmek isteyenlerin yasal yollardan göçmen olarak kabul edilmeleri için gerekli olan resmi evrakları edinme gibi konularda hukuksal danışmanlık yapmakta ve barınma gibi gereksinimleri karşılayacak sosyal hizmetler sunması hangi teorinin temel varsayımıdır.
Seçenekler
A
Kümülatif Nedensellik Teorisi
B
Kurumsal Teori
C
Göç Sistemleri Teorisi
D
Göçmen İlişkiler Ağı Teorisi
E
Dünya Sistemleri Teorisi
Açıklama:
Gelişmiş ülkelerde yasal ve yasal olmayan göçmenlerin haklarını savunan gönüllü yardım kuruluşları ortaya çıkmıştır. Bu gruplar ise, göç etmek isteyenlerin yasal yollardan göçmen olarak kabul edilmeleri için gerekli olan resmi evrakları edinme gibi konularda hukuksal danışmanlık yapmakta ve barınma gibi gereksinimleri karşılayacak sosyal hizmetler sunması
Bu teorinin varsayımları şunlardır:
1. Uluslar ötesi göçmenlerin sayısı arttıkça, uluslararası göç akımı daha çok kurumsallaşmaktadır.
2. Kurumsallaşma süreci, hükûmetleri göç akımını denetlemek konusunda daha fazla engellemektedir. Emniyet kuvvetleri tarafından yapılan kontroller, karaborsa fiyatlarını artırmakta, daha sıkı göç politikaları ise insan haklarını savunan kurumların direnişi ile karşılaşmaktadır.
Bu teorinin varsayımları şunlardır:
1. Uluslar ötesi göçmenlerin sayısı arttıkça, uluslararası göç akımı daha çok kurumsallaşmaktadır.
2. Kurumsallaşma süreci, hükûmetleri göç akımını denetlemek konusunda daha fazla engellemektedir. Emniyet kuvvetleri tarafından yapılan kontroller, karaborsa fiyatlarını artırmakta, daha sıkı göç politikaları ise insan haklarını savunan kurumların direnişi ile karşılaşmaktadır.
Soru 99
Hangisi Neo-Klasik Ekonominin Makro Teorisinin varsayımlarından birisi değildir?
Seçenekler
A
Ücret farklılığı uluslararası göç hareketinin vazgeçilmez koşulu değildir.
B
İşçilerin uluslararası göç hareketi, ülkeler arasındaki ücret farklılığından kaynaklanmaktadır.
C
Ücret farklarının ortadan kaldırılması, işçi hareketini sonlandıracak ve bu farklılıkların olmadığı durumda göç olmayacaktır.
D
Beşeri sermaye düzeyi yüksek yani yüksek nitelikli işçilerin yer değiştirmesi, yüksek nitelikli işçilerin
getiri oranlarındaki farktan kaynaklanmaktadır.
getiri oranlarındaki farktan kaynaklanmaktadır.
E
Uluslararası göçü belirleyen emek piyasasıdır, diğer piyasaların önemi yoktur.
Açıklama:
Neo-klasik Ekonominin Makro Teorisinin uluslararası göçe ilişkin açıklamaları, kamuoyunu ciddi bir biçimde etkilemiş ve göçle ilgili politikaları şekillendirmiştir.
Teori şu varsayımları içermektedir
1. İşçilerin uluslararası göç hareketi, ülkeler arasındaki ücret farklılığından kaynaklanmaktadır.
2. Ücret farklarının ortadan kaldırılması, işçi hareketini sonlandıracak ve bu farklılıkların olmadığı
durumda göç olmayacaktır.
3. Beşeri sermaye düzeyi yüksek yani yüksek nitelikli işçilerin yer değiştirmesi, yüksek nitelikli işçilerin
getiri oranlarındaki farktan kaynaklanmaktadır. Bu getiri oranları genel ücret oranlarından
farklı olabilir ve niteliksiz işçilerin göçünün aksi yönünde bir göç hareketi yaratabilir.
4. Uluslararası göçü belirleyen emek piyasasıdır, diğer piyasaların önemi yoktur.
5. Hükûmetlerin göç akımlarını kontrol etmesinin yolu, göç veren ve/veya alan ülkelerde emek piyasasını
düzenlemek veya etkilemekten geçmektedir.
Teori şu varsayımları içermektedir
1. İşçilerin uluslararası göç hareketi, ülkeler arasındaki ücret farklılığından kaynaklanmaktadır.
2. Ücret farklarının ortadan kaldırılması, işçi hareketini sonlandıracak ve bu farklılıkların olmadığı
durumda göç olmayacaktır.
3. Beşeri sermaye düzeyi yüksek yani yüksek nitelikli işçilerin yer değiştirmesi, yüksek nitelikli işçilerin
getiri oranlarındaki farktan kaynaklanmaktadır. Bu getiri oranları genel ücret oranlarından
farklı olabilir ve niteliksiz işçilerin göçünün aksi yönünde bir göç hareketi yaratabilir.
4. Uluslararası göçü belirleyen emek piyasasıdır, diğer piyasaların önemi yoktur.
5. Hükûmetlerin göç akımlarını kontrol etmesinin yolu, göç veren ve/veya alan ülkelerde emek piyasasını
düzenlemek veya etkilemekten geçmektedir.
Soru 100
Herhangi bir işkolunda çalışıyor görünmesine rağmen, üretime hiçbir katkısı olmayan işçilerin neden olduğu durum aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Yedek işgücü
B
İşsizlik
C
Gizli işsizlik
D
İkili işgücü piyasası
E
Ekonomik kaos
Açıklama:
Gizli işsizlik herhangi bir işkolunda çalışıyor görünmesine rağmen, üretime hiçbir katkısı olmayan işçilerin yarattığı durumdur. Bir işyerinde çalışıyor görünmesine rağmen, çalışmasıyla üretimde meydana gelen artışa hiçbir katkısı olmayan işçilerin meydana getirdiği durumu tanımlamak için kullanılan bir kavramdır.
Soru 101
Nüfus ve göç teorileri ilk olarak hangi yüzyılda ortaya çıkmıştır?
Seçenekler
A
-
- yüzyılda
B
17. yüzyılda
C
19. yüzyılda
D
20. yüzyılda
E
21. yüzyılda
Açıklama:
Nüfus ve göç teorileri ilk olarak 19. yüzyılda ortaya çıkmıştır.
Soru 102
Aşağıdakilerden hangisi Erken Dönem Göç Teorileri başlığı altında ele alınanlardan değildir?
Seçenekler
A
Ravenstein’ın Göç Teorisi
B
Marksist Teori
C
Kesişen Fırsatlar Teorisi
D
İtme-Çekme Teorisi
E
Genel Göç Analizleri
Açıklama:
Genel Göç Analizleri dışında;Ravenstein’ın Göç Teorisi, Marksist Teori, Kesişen Fırsatlar Teorisi, İtme-Çekme Teorisi ve Petersen’in Göç Sınıflandırması; Erken Dönem Göç Teorileri başlığı altında ele alınanlardır.
Soru 103
Aşağıdakilerden hangisi Ravenstein’ın ortaya koyduğu “Göç Kanunları”ndan biri değildir?
Seçenekler
A
Göç edenlerin çoğu yalnızca kısa mesafedeki yerlere göç ederler.
B
Her göç akımı kendisini denkleştirici bir karşı akım yaratmaktadır.
C
Göçmenler ticaret ya da sanayi merkezlerinden birini tercih etmektedir.
D
Kırsal alanlarındakilerin göç etme eğilimi kentsel alanlardakilere göre daha yüksektir.
E
Erkeklerin göç etme eğilimi kısa mesafelerde kadınlardan daha yüksektir.
Açıklama:
Erkeklerin göç etme eğilimi kısa mesafelerde kadınlardan daha yüksek değil aksine kadınların göç etme eğilimi kısa mesafelerde erkeklerden daha yüksektir.
Soru 104
Marx’ın feodal üretim tarzından kapitalist üretim tarzına geçişin kırdan kente göç olgusuna yol açtığını iddia ettiği eseri aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kapital
B
Metafizik
C
Göç
D
Analiz
E
Feodalite
Açıklama:
Marx’ın feodal üretim tarzından kapitalist üretim tarzına geçişin kırdan kente göç olgusuna yol açtığını iddia ettiği eseri "Kapital"dir.
Soru 105
Marx tarafından ortaya atılan; işçinin işveren (kapitalist) tarafından sömürüldüğü ve ürettiği değerin karşılığı olan ücretin kendisine tam olarak verilmeyip bir kısmının alıkonduğu ileri sürülen teori aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Güç Birliği Teorisi
B
Artık Değer Teorisi
C
Ücret Kotası Teorisi
D
İşçi-İşveren İşbirliği Teorisi
E
Üretilen Değerler Teorisi
Açıklama:
Marx tarafından ortaya atılan; işçinin işveren (kapitalist) tarafından sömürüldüğü ve ürettiği değerin karşılığı olan ücretin kendisine tam olarak verilmeyip bir kısmının alıkonduğu ileri sürülen teori "Artık Değer Teorisi"dir.
Soru 106
l. Yaşanan yerle ilgili faktörler
ll. Gidilmesi düşünülen yerle ilgili faktörler
lll. Toplumsal engeller
lV. İşe karışan engeller
V. Bireysel faktörler
İtme-çekme teorisini 1966 yılında ortaya koyan Lee’ye göre, göç olayında dört temel faktör vardır. Yukarıdakilerden hangisi bu faktörlerden değildir?
ll. Gidilmesi düşünülen yerle ilgili faktörler
lll. Toplumsal engeller
lV. İşe karışan engeller
V. Bireysel faktörler
İtme-çekme teorisini 1966 yılında ortaya koyan Lee’ye göre, göç olayında dört temel faktör vardır. Yukarıdakilerden hangisi bu faktörlerden değildir?
Seçenekler
A
l
B
ll
C
lll
D
lV
E
V
Açıklama:
İtme-çekme teorisini 1966 yılında ortaya koyan Lee’ye göre, göç olayında dört temel faktör vardır. Toplumsal engeller, bu faktörlerden değildir.
Soru 107
Aşağıdakilerden hangisi, Petersen’in bireysel ve sınıfsal farklılıkları da göz önüne alarak oluşturduğu göç tiplerinden biri değildir?
Seçenekler
A
İlkel göç
B
Zorlama göç
C
Yöneltilmiş göç
D
Serbest göç
E
Planlı göç
Açıklama:
Planlı göç, Petersen’in bireysel ve sınıfsal farklılıkları da göz önüne alarak oluşturduğu beş göç tipinden biri değildir.
Soru 108
Aşağıdakilerden hangisi göç hareketlerinin sürekliliğini açıklamaya yönelik teorilerden değildir?
Seçenekler
A
İlişkiler Ağı Teorisi
B
Merkez-Çevre Göç Teorisi
C
Kurumsal Göç Teorisi
D
Kümülatif Nedensellik Teorisi
E
Göç Sistemleri Teorisi
Açıklama:
Merkez-Çevre Göç Teorisi;göç hareketlerinin sürekliliğini açıklamaya yönelik teorilerden değil, göç akımlarının nedenlerini açıklamaya yönelik teorilerdendir.
Soru 109
“L.A. Sjaastad, G. J. Borjas ve M. Todaro, M. Todaro-J.R. Harris tarafından yapılan çalışmalarla geliştirilen “……………………. Teorisi”ne göre göçte belirleyici olan rasyonel bireydir. Birey hedef ülkede elde edeceği kazançları ve göç maliyetlerini karşılaştırarak göç kararı vermektedir. Lewis modelinden farklı olarak göç etme kararında ücretlerin yanı sıra işsizliğin de dikkate alındığı bir modeldir. Yaş, deneyim, öğrenim, medeni durum, uzaklık gibi bireysel faktörler karar verme sürecinde dikkate alınmaktadır. Kişiler sahip oldukları özelliklerine göre daha yüksek kazanç elde edecekleri bölge/ülkelere doğru göç etmeye karar verirler.”
Yukarıdaki boş yere aşağıdakilerden hangisi getirilebilir?
Yukarıdaki boş yere aşağıdakilerden hangisi getirilebilir?
Seçenekler
A
İşgücü Göçüne İlişkin Yeni Ekonomi Teorisi
B
Neo-Klasik Ekonominin Makro Teorisi
C
Neo-klasik Ekonominin MikroTeorisi
D
Beşeri Sermaye Teorisi
E
İkili İşgücü Piyasası Teorisi
Açıklama:
L.A. Sjaastad, G. J. Borjas ve M. Todaro, M. Todaro-J.R. Harris tarafından yapılan çalışmalarla geliştirilen teori "Neo-klasik Ekonominin MikroTeorisi" dir.
Soru 110
Sanayi toplumlarının ve ekonomilerinin dört temel niteliği, bu toplumların sürekli göçmen işgücü talebine gereksinim duymalarına neden olmaktadır.
Aşağıdakilerden hangisi bu temel niteliklerden değildir?
Aşağıdakilerden hangisi bu temel niteliklerden değildir?
Seçenekler
A
Yapısal enflasyon
B
Motivasyon sorunları
C
Ekonomik düalizm
D
Emek arzının yapısı
E
Kesişen fırsatlar
Açıklama:
Sanayi toplumlarının ve ekonomilerinin dört temel niteliği, bu toplumların sürekli göçmen işgücü talebine gereksinim duymalarına neden olmaktadır. Bu temel nitelikler; Yapısal enflasyon, Motivasyon sorunları, Ekonomik düalizm ve Emek arzının yapısıdır.
Soru 111
Aşağıda verilen bilimsel disiplinlerden hangisinde göç olgusuna ilişkin çalışmalar yürütülmemiştir?
Seçenekler
A
Antropoloji
B
Ekonomi
C
Tarih
D
Arkeoloji
E
Hukuk
Açıklama:
Antropologlar kimin, ne zaman ve neden göç ettiğinden çok, bir göçmen olmanın deneyimi ve anlamı ile ilgilenmektedirler.
Ekonomistler “Kimler göç eder?” sorusunu sormakta göçün ekonomik yönünü ele almaktadırlar.
Tarihçiler nüfus hareketlerinin belirleyici unsurları ve sonuçları ile ilgilenirler.
Hukukçular, hukuk kurallarının göç olgusunu nasıl şekillendirdiği üzerinde çalışmakta ve tutarlı bir göç kontrol rejiminin oluşturulmasının zorunluluğuna işaret etmektedirler.
Ekonomistler “Kimler göç eder?” sorusunu sormakta göçün ekonomik yönünü ele almaktadırlar.
Tarihçiler nüfus hareketlerinin belirleyici unsurları ve sonuçları ile ilgilenirler.
Hukukçular, hukuk kurallarının göç olgusunu nasıl şekillendirdiği üzerinde çalışmakta ve tutarlı bir göç kontrol rejiminin oluşturulmasının zorunluluğuna işaret etmektedirler.
Soru 112
'Göçün nüfus üzerindeki etkisi nasıldır?' sorusuna yanıt arayan disiplin aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Demografi
B
Antropoloji
C
Ekonomi
D
Sosyoloji
E
Coğrafya
Açıklama:
Göçün nüfus üzerindeki etkisi nasıldır?' sorusuna yanıt arayan disiplin demografidir.
Soru 113
- Ülkenin kırsal alanlarında yaşayanların göç etme eğilimi kentsel alanlarda yaşayanlardan daha yüksektir.
- Göç edenlerin çoğu uzak mesafedeki yerlere göç ederler.
- Her göç akımı kendisini denkleştirici bir karşı akım yaratmaktadır.
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Ravenstein’ın ortaya koyduğu Göç Kanunlarına göre göç edenlerin çoğu yalnızca kısa mesafedeki yerlere göç ederler. Ortaya çıkan göç akımlarının yönü, göçmenleri içine çeken büyük ticaret ve sanayi merkezlerine doğrudur.
Soru 114
Artık Değer Teorisi kim tarafından ortaya atılmıştır?
Seçenekler
A
Ravenstein
B
Malthus
C
Marx
D
Stouffer
E
Lee
Açıklama:
Marx tarafından ortaya atılan “Artık Değer Teorisi”nde, işçinin işveren (kapitalist) tarafından sömürüldüğü ve ürettiği değerin karşılığı olan ücretin kendisine tam olarak verilmeyip bir kısmının alıkonduğu ileri sürülmektedir.
Soru 115
Nüfus hareketlerinin dağılımını belirlemek için mesafenin nasıl işlediğini analiz etmek amacıyla 1940 yılında ortaya atılan teori aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kuramsal Göç Teorisi
B
Kesişen Fırsatlar Teorisi
C
Göç Sistemleri Teorisi
D
Marksist Teori
E
İlişkiler Ağı Teorisi
Açıklama:
Nüfus hareketlerinin dağılımını belirlemek için mesafenin nasıl işlediğini analiz etmek amacıyla 1940 yılında “Kesişen Fırsatlar Teorisi”ni ortaya koyan S. A. Stouffer, “itme” ve “çekme” teorisi gibi teorilerin yaygın olarak kullanılmasına rağmen iç- lerinde barındırdıkları “mesafe” bileşenini hesaba katmadıkları için yeterince açıklayıcı olmadıklarını savunmaktadır
Soru 116
- Yaşanan yerle ilgili faktörler
- Gidilmesi düşünülen yerle ilgili faktörler
- Bireysel faktörler
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
İtme-çekme teorisini 1966 yılında ortaya koyan Lee’ye göre, göç olayında dört temel faktör vardır. Bu faktörler şu şekilde sıralanır:
- Yaşanan yerle ilgili faktörler
- Gidilmesi düşünülen yerle ilgili faktörler
- İşe karışan engeller
- Bireysel faktörler
Soru 117
Petersen'e göre potansiyel göçmenlerin, göç edip etmeme konusunda karar verme gücünü ellerinde bulundurabildikleri göç tipine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Yöneltilmiş göç
B
Zorlama göç
C
Serbest göç
D
Kitlesel göç
E
İlkel göç
Açıklama:
Yöneltilmiş göç: Potansiyel göçmenlerin, göç edip etmeme konusunda karar verme gücünü ellerinde bulundurabildikleri göç tipidir. Yöneltilmiş göçte sömürgelerde ya- şanan kölelik benzeri uygulamalar söz ko- nusu olmaktadır.
Soru 118
Petersen'e göre doğal çevrenin itmesi sonucunda oluşan göçlere ne ad verilir?
Seçenekler
A
Zorlama göç
B
Yöneltilmiş göç
C
İlkel göç
D
Kitlesel göç
E
Serbest göç
Açıklama:
İlkel göç: Doğal çevrenin itmesi sonucunda oluşan göçlerdir. Bu göç tipi; kuraklık, kötü hava koşulları gibi çevrenin yarattığı zorluklardan kaynaklı göçleri kapsar.
Soru 119
- Yapısal enflasyon
- Motivasyon sorunları
- Emek arzının yapısı
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Sanayi toplumlarının ve ekonomilerinin dört temel niteliği, bu toplumların sürekli göçmen iş- gücü talebine gereksinim duymalarına neden ol- maktadır. Bu temel nitelikler yapısal enflasyon, motivasyon sorunları, ekonomik düalizm ve emek arzının yapısı olarak ele alınabilir.
Soru 120
Her göç atılımının onu izleyen göç etme kararının verileceği toplumsal çerçeveyi değiştirdiği noktasından hareket eden teori aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kurumsal Teori
B
Kümülatif Nedensellik Teorisi
C
Göçmen İlişkiler Ağı Teorisi
D
Merkez-Çevre Teorisi
E
Göç Sistemleri Teorisi
Açıklama:
Kümülatif Nedensellik Teorisi: Teorinin temel varsayımı göçün başlamasını takiben kendini devam ettirerek nasıl zamanla daha yaygın hâle geldiğidir. Bu teori, her göç atılımının onu izleyen göç etme kararının verileceği toplumsal çerçeveyi değiştirdiği noktasından hareket etmektedir (Abadan-Unat, 2006). Sosyal bilimciler göçü kümülatif (birikimli) biçimde etkileyen sosyo-ekonomik etkenleri saptamışlardır. Bunlar; göç ağlarının yaygınlaşması, gelirin dağılımı, toprağın dağılımı, tarımsal üretimin örgütlenmesi, göç kültürü, beşeri sermayenin bölgesel dağılımı, toplumsal etiketlenme, kümülatif nedenselliğin çerçevesini çizmektedir.
Ünite 3
Soru 1
"Doğal, çevresel, kimyasal, nükleer felaketler, kıtlık ya da kalkınma projeleri nedeniyle yaşadıkları yerleri zorunlu olarak terk etmek zorunda kalan kişileri” kapsayan terim aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kitlesel göç
B
Toplu göç
C
Zorunlu göç
D
İltica
E
Beyin göçü
Açıklama:
Literatürde “zorunlu göç” (forced migration) olarak ifade edilen bu terim ile “doğal, çevresel, kimyasal, nükleer felaketler, kıtlık ya da kalkınma projeleri nedeniyle yaşadıkları yerleri zorunlu olarak terk etmek zorunda kalan kişiler” kastedilmektedir.
Soru 2
"Toplumun tamamı veya belli kesimleri için fiziksel, ekonomik ve sosyal kayıplar doğuran, normal hayatı ve insan faaliyetlerini durduran veya kesintiye uğratan doğal, teknolojik veya insan kaynaklı olaylar" olarak tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
afet
B
iltica
C
kitlesel göç
D
zorunlu göç
E
göç
Açıklama:
En genel tanımıyla afet; toplumun tamamı veya belli kesimleri için fiziksel, ekonomik ve sosyal kayıplar doğuran, normal hayatı ve insan faaliyetlerini durduran veya kesintiye uğratan doğal, teknolojik veya insan kaynaklı olaylar olmak üzere üçe ayrılmaktadır (AFAD, 2009).
Soru 3
İkili anlaşmalarla düzenlenen işçi göçü, eğitim amaçlı göçler ve aile birleşimiyle doğan göçler yasal açıdan hangi göç sınıflamasına girmektedir?
Seçenekler
A
Zorunlu göç
B
Kitlesel göç
C
Ani gelişen göç
D
Düzenli göç
E
Düzensiz göç
Açıklama:
Yasal durumuna göre göçler; “Düzenli” ve ”Düzensiz” olmak üzere ikiye ayrılmaktadır. İkili anlaşmalarla düzenlenen işçi göçü, eğitim amaçlı göçler ve aile birleşimiyle doğan göçler düzenli göç hareketlerine örnek verilebilir.
Soru 4
Kavimler göçü ya da I. Dünya Savaşı sonrası yaşanan göçler, hacmine göre hangi göç sınıflamasına girmektedir?
Seçenekler
A
Bireysel
B
Kitlesel
C
Ani gelişen
D
Planlı
E
Gönüllü
Açıklama:
Hacmine göre göçler “Bireysel” ve “Kitlesel” olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır. Örneğin Kavimler Göçü tarihteki en büyük kitlesel göç hareketlerinden biri olarak kabul edilmektedir.
Soru 5
I. Daha iyi yaşam koşulları
II. Daha iyi sağlık koşulları
III. Daha iyi eğitim koşulları koşuları
IV. Daha iyi çalışma koşulları
Yukarıda verilenlerden hangisi/hangileri kitlesel göçün ekonomik, sosyal ve kültürel nedenleri arasında yer almaktadır?
II. Daha iyi sağlık koşulları
III. Daha iyi eğitim koşulları koşuları
IV. Daha iyi çalışma koşulları
Yukarıda verilenlerden hangisi/hangileri kitlesel göçün ekonomik, sosyal ve kültürel nedenleri arasında yer almaktadır?
Seçenekler
A
Yalnız II
B
Yalnız IV
C
I ve III
D
I, III, IV
E
I, II, III, IV
Açıklama:
Kitlesel Göçün Ekonomik, Sosyal, Kültürel Nedenleri aşağıda yer almaktadır:
Daha iyi çalışma koşulları
Daha iyi yaşam koşulları
Daha iyi sağlık koşulları
Daha iyi eğitim koşulları koşulları
Daha iyi çalışma koşulları
Daha iyi yaşam koşulları
Daha iyi sağlık koşulları
Daha iyi eğitim koşulları koşulları
Soru 6
Aşağıdakilerden hangisi kitlesel göçlerde etkili olan itici faktörlerden biridir?
Seçenekler
A
Ekonomik imkanlar
B
Yüksek refah düzeyi
C
Savaşlar
D
İş gücü arzı
E
Bölgeler arası gelir farklılıkları
Açıklama:
C şıkkı dışındakilerin hepsi kitlesel göçlerde etkili olan çekici faktörlerdir.
Soru 7
Göç etme kararında etkili olan çekici faktörlerden hangisi sosyo-kültürel temellidir?
Seçenekler
A
Yüksek refah düzeyi
B
İşgücü arzı
C
Bölgeler arası gelir farklılıkları
D
Daha iyi yaşam koşullar
E
Ülkeler arası farklı demografik özellikler
Açıklama:
E şıkkı dışında verilenlerin hepsi ekonomik; E şıkkı ise sosyo-kültürel temelli bir nedendir.
Soru 8
I. Güvenlik ihtiyacı
II. Ulaştırma ihtiyacı
III. Su ihtiyacı
IV. Sosyal ve kültürel ihtiyaçlar
Yukarıda verilenlerden hangileri kitlesel göç sonucu bir ülke sınırına gelen sığınmacıların barınma merkezlerindeki temel asgari ihtiyaçları arasında yer almaktadır?
II. Ulaştırma ihtiyacı
III. Su ihtiyacı
IV. Sosyal ve kültürel ihtiyaçlar
Yukarıda verilenlerden hangileri kitlesel göç sonucu bir ülke sınırına gelen sığınmacıların barınma merkezlerindeki temel asgari ihtiyaçları arasında yer almaktadır?
Seçenekler
A
I, II
B
III, IV
C
I, III, IV
D
I, II, IV
E
I, II, III, IV
Açıklama:
Kitlesel göç ile bir ülkenin sınırına gelen sığınmacıların barınma merkezlerindeki temel asgari ihtiyaçları aşağıda belirtilmiştir:
• Gıda ve beslenme ihtiyacı
• Su ihtiyacı
• Sağlık hizmeti ihtiyacı
• Barınma ihtiyacı
• Güvenlik ihtiyacı
• Çevre temizliği
• Ulaştırma ihtiyacı
• Sosyal ve psikolojik destek ihtiyacı
• Sosyal ve kültürel ihtiyaçlar
• Dinî ibadet mekânları
• Sosyal iletişim kurabilecekleri alanlar
• Gıda ve beslenme ihtiyacı
• Su ihtiyacı
• Sağlık hizmeti ihtiyacı
• Barınma ihtiyacı
• Güvenlik ihtiyacı
• Çevre temizliği
• Ulaştırma ihtiyacı
• Sosyal ve psikolojik destek ihtiyacı
• Sosyal ve kültürel ihtiyaçlar
• Dinî ibadet mekânları
• Sosyal iletişim kurabilecekleri alanlar
Soru 9
Aşağıdakilerden hangisi afet sonrası iyileştirme aşamasına dahildir?
Seçenekler
A
Kalıcı barınma
B
Gıda
C
Sağlık hizmeti
D
Sosyal ihtiyaçların karşılanması
E
Uluslararası koruma prosedürlerinin uygulanması
Açıklama:
Afet sonrası iyileştirme aşamasında sosyo-kültürel uyum, işgücü piyasasına uyum, eğitim sistemine uyum, kalıcı barınma (iskân) ve sağlık sistemine uyum süreçleri yer almaktadır.
Soru 10
IDMC'ye göre yer değiştiren kişi sayısı 3 milyonun üzerindeyse kitlesel göç aşağıdakilerden hangisi ile adlandırılır?
Seçenekler
A
Küçük olay
B
Orta olay
C
Büyük olay
D
Çok büyük olay
E
Mega olay
Açıklama:
IDMC tarafından yer değiştiren kişi sayısı 100.000 den az ise kitlesel göç olayı küçük- orta boyutta nüfus hareketi; 100.000 ile 999.999 aralığında ise “büyük olay” yani büyük boyutlu nüfus hareketi; 1 ile 3 milyon aralığında ise “çok büyük olay”; 3 milyonda fazla ise “mega olay” yani mega boyutta nüfus hareketi olarak ölçeklendirilmiştir.
Soru 11
Göç Terimleri Sözlüğüne göre "Yüksek sayıda ani göç hareketi" olarak tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kitlesel / toplu göç
B
Bireysel göç
C
Akın
D
Zorunlu göç
E
Afet
Açıklama:
Uluslararası Göç Örgütü (UGÖ/International Organization For Migration-IOM) tarafından hazırlanan “Göç Terimleri Sözlüğü” ne göre söz konusu tanım içerisinde yer alan “kitlesel/toplu göç” (mass/collective migration) terimi, “yüksek sayılarda ani insan hareketi” olarak, akın (influx) terimi ise “vatandaş olmayan çok sayıda kişinin bir ülkeye aniden ulaşması” olarak tanımlanmaktadır (Göç Terimleri Sözlüğü, 2009).
Soru 12
BM tarafından “insanlar için fiziksel, ekonomik ve sosyal kayıplara neden olan, normal yaşamı durdurarak ya da kesintiye uğratarak toplumları etkileyen ve yerel imkanlar ile baş edilemeyen her türlü doğal, teknolojik ya da insan kaynaklı tüm olaylar” olarak ifade edilen kavram hangisidir?
Seçenekler
A
İltica
B
Büyük nüfus hareketleri
C
Kitlesel göç
D
Afet
E
Savaş
Açıklama:
Dünya genelinde yürütülen afetler ile ilgili çalışmalara uluslararası boyutta önemli katkı sağlayan BM tarafından yapılan tanımlamalarda da afet, ana hatlarıyla “insanlar için fiziksel, ekonomik ve sosyal kayıplara neden olan, normal yaşamı durdurarak ya da kesintiye uğratarak toplumları etkileyen ve yerel imkânlar ile baş edilemeyen her türlü doğal, teknolojik ya da insan kaynaklı tüm olaylar” olarak ifade edilmektedir.
Soru 13
Doğa ile aralarında bir neden sonuç ilişkisi kurulamayan ve doğrudan insan faktörüne bağlı olarak gelişen afetlere ne denir?
Seçenekler
A
Teknolojik afetler
B
Doğal afetler
C
İnsan kaynaklı afetler
D
Doğal tehlikeler
E
Toplumsal huzursuzluk
Açıklama:
İnsan kaynaklı afetler, doğa ile aralarında bir neden sonuç ilişkisi kurulamayan ve doğrudan insan faktörüne bağlı olarak gelişen afetlerdir.
Soru 14
"Genellikle silahlı çatışma ya da doğal afetler nedeniyle, bir kişinin evinden ya da ülkesinden, zorla çıkarılmasıdır." şeklinde tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Toplumsal olay
B
Göçmen istilası
C
Yerinden edilme
D
İşgal
E
İç savaş
Açıklama:
Yerinden edilme (displacement), genellikle silahlı çatışma ya da doğal afetler nedeniyle, bir kişinin evinden ya da ülkesinden, zorla çıkarılmasıdır.
Soru 15
Türkiye’de bir taraftan kitlesel göç ile gelen kişilerin temel ihtiyaçlarını acil durum anlayışı çerçevesinde ele alan bir taraftan da sığınmacılara yönelik iş ve işlemlerde göç yönetimi yaklaşımı ile hareket eden kurum aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Birleşmiş Milletler Sendai Çerçevesi Başkanlığı
B
AFAD - Afet ve Acil Durumu Yönetimi Başkanlığı
C
YUKK- Yabancılar ve Uluslararası Koruma Başkanlığı
D
Göç İdaresi Genel Müdürlüğü
E
Birleşmiş Milletler Afet Risk Azaltma Müdürlüğü
Açıklama:
Türkiye’de bir taraftan kitlesel göç ile gelen kişilerin beslenme, barınma, sağlık vb. temel ihtiyaçları acil durum anlayışı çerçevesinde ele alınmakta ve faaliyetler AFAD Başkanlığı tarafından yürütülmektedir. Diğer taraftan sığınmacılara yönelik iş ve işlemlerde Türkiye’de kalış sürelerine bağlı olarak Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu (YUKK) hükümleri doğrultusunda uluslararası koruma prosedürleri çerçevesinde göç yönetimi yaklaşımı ile hareket edilmekte ve faaliyetler İçişleri Bakanlığına bağlı Göç İdaresi Genel Müdürlüğü tarafından yürütülmektedir.
Soru 16
Kavimler göçü, göç türleri sınıflandırmasında hangi tür göç örneğidir?
Seçenekler
A
Hedef yerine göre göç
B
Yasal durumuna göre göç
C
Gerçekleşme nedenine göre göçler
D
Hacmine göre göçler
E
Süresine göre göçler
Açıklama:
Hacmine göre göçler “Bireysel” ve “Kitlesel” olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır. Örneğin Kavimler Göçü tarihteki en büyük kitlesel göç hareketlerinden biri olarak kabul edilmektedir.
Soru 17
Göçlere ilişkin sınıflandırmalarda aşağıdaki eşleşmelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Gönüllü Göçler + Zorunlu Göçler = Hedef yerine göre göçler
B
Ani Gelişen göçler + Planlı göçler = Gerçekleştiği yere göre göçler
C
Bireysel Göçler + Kitlesel göçler = Gerçekleşme süresine göre göçler
D
İç göçler + Dış göçler = Hacmine göre göçler
E
Düzenli göçler + Düzensiz Göçler = Yasal Durumuna göre göçler
Açıklama:
Gerçekleştiği yere göre göçler “İç Göç” ve “Dış Göç” olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır.
Gerçekleşme nedenine göre uluslararası göçler; gönüllü ya da zorunlu göç olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır.
Gerçekleşme süresine göre göçler; “Ani Gelişen” ya da “Planlı Göç” olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır.
Hacmine göre göçler “Bireysel” ve “Kitlesel” olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır.
Yasal durumuna göre göçler; “Düzenli” ve ”Düzensiz” olmak üzere ikiye ayrılmaktadır.
Gerçekleşme nedenine göre uluslararası göçler; gönüllü ya da zorunlu göç olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır.
Gerçekleşme süresine göre göçler; “Ani Gelişen” ya da “Planlı Göç” olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır.
Hacmine göre göçler “Bireysel” ve “Kitlesel” olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır.
Yasal durumuna göre göçler; “Düzenli” ve ”Düzensiz” olmak üzere ikiye ayrılmaktadır.
Soru 18
Aşağıdakilerden hangisi temel bazı göç sınıflamaları esas alındığında, göçe neden olan itici faktörlerden biridir?
Seçenekler
A
Yüksek refah düzeyi, ekonomik imkânlar
B
İşgücü arzı
C
Bölgeler arası gelir farklılıkları
D
Ülkeler arası farklı demografik özellikler
E
Siyasi istikrarsızlıklar
Açıklama:
Yüksek refah düzeyi, ekonomik imkânlar
İşgücü arzı
Bölgeler arası gelir farklılıkları
Ülkeler arası farklı demografik özellikler, göç etme kararında etkili olan çekici faktörler iken,
Siyasi istikrarsızlıklar göç etme kararında etkili olan itici faktörlere örnektir.
İşgücü arzı
Bölgeler arası gelir farklılıkları
Ülkeler arası farklı demografik özellikler, göç etme kararında etkili olan çekici faktörler iken,
Siyasi istikrarsızlıklar göç etme kararında etkili olan itici faktörlere örnektir.
Soru 19
168 BM ülkesi tarafından kabul edilmiş olan ve küresel ölçekte afet risklerinin azaltılmasına ilişkin olarak, ülkelere yol gösterici nitelikte temel bazı stratejiler belirleyen aynı zamanda ülkelerin afet risk azaltma faaliyetlerine ilişkin olarak yürüttükleri çalışmaları içeren ve ülke durum raporları hazırlamalarını öngören eylem planı hangisidir?
Seçenekler
A
Yokohoma Konferansı
B
Hyogo Çerçeve Eylem Planı
C
Sendai Çerçeve Eylem Planı
D
BM Dünya İnsani Zirvesi
E
Uluslararası Göç Araştırma Merkezi Raporu
Açıklama:
168 BM ülkesi tarafından kabul edilmiş olan Hyogo Çerçeve Eylem Planınında küresel ölçekte afet risklerinin azaltılmasına ilişkin olarak ülkelere yol gösterici nitelikte temel bazı stratejiler belirlenmiş ve ülkelerin afet risk azaltma faaliyetlerine ilişkin olarak yürüttükleri çalışmaları içeren ülke durum raporları hazırlamaları öngörülmüştür.
Soru 20
Aşağıdakilerden hangisi Afet Yönetimi aşamalarından biri değildir?
Seçenekler
A
Hazırlık
B
Zarar azaltma
C
Müdahale
D
İyileştirme
E
Risk yönetimi
Açıklama:
Afet yönetimi; hazırlık, zarar azaltma, müdahale ve iyileştirme aşamalarından oluşmaktadır.
Soru 21
Aşağıdakilerden hangisi kitlesel bir göç değildir?
Seçenekler
A
Çalışmak için Anadolu'dan büyük şehirlere göç
B
Kavimler Göçü
C
Türklerin Orta Asya'dan göçü
D
2011 sonrası Suriyelilerin Türkiye ve diğer ülkelere göçü
E
I. Dünya Savaşı öncesi Çerkez göçü
Açıklama:
Türklerin Orta Asya’dan göçü, Kavimler Göçü, Avrupa’dan Amerika’ya göç gibi kitlesel göçler dünya nüfus yapısını, ülkelerin gelişme ve kalkınmalarını etkileyen önemli olaylardır. 2011 yılından itibaren Suriyelilerin savaştan kaçarak gerçekleştirdikleri göç dalgası da günümüzün en önemli kitlesel göçlerinden birini oluşturmaktadır.
Soru 22
Aşağıdakilerden hangisi vatandaş olmayan çok sayıda kişinin bir ülkeye aniden ulaşması durumunu tanımlar?
Seçenekler
A
Toplu göç
B
Akın
C
Afet
D
İltica
E
Kriz
Açıklama:
Akın (influx) terimi “vatandaş olmayan çok sayıda kişinin bir ülkeye aniden ulaşması” olarak tanımlanmaktadır (Göç Terimleri Sözlüğü, 2009).
Soru 23
Aşağıdakilerden hangisi, bir savaş ya da silahlı saldırı nedeniyle ülkesinden zorla çıkarılan insanların durumunu tanımlar?
Seçenekler
A
İltica
B
Afet
C
Yerinden edilme
D
Gönüllü göç
E
Bireysel göç
Açıklama:
Yerinden Edilme (displacement), genellikle silahlı çatışma ya da doğal afetler nedeniyle, bir kişinin evinden ya da ülkesinden, zorla çıkarılmasıdır.
Soru 24
Türkiye’de kitlesel göç ile gelen kişilerin beslenme, barınma, sağlık vb. temel ihtiyaçları ve faaliyetler aşağıdaki hangi kurum tarafından yönetilmektedir?
Seçenekler
A
AB
B
BM
C
YUKK
D
AFAD Başkanlığı
E
YTB
Açıklama:
Türkiye’de bir taraftan kitlesel göç ile gelen kişilerin beslenme, barınma, sağlık vb. temel ihtiyaçları acil durum anlayışı çerçevesinde ele alınmakta ve faaliyetler AFAD Başkanlığı tarafından yürütülmektedir.
Soru 25
Aşağıdakilerden hangisi gerçekleşme süresine göre sınıflandırılan bir göç türüdür?
Seçenekler
A
Dış göç
B
Düzenli göç
C
Zorunlu göç
D
Bireysel göç
E
Planlı göç
Açıklama:
Gerçekleşme süresine göre göçler; “Ani Gelişen” ya da “Planlı Göç” olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır.
Soru 26
Aşağıdakilerden hangisi, Türkiye'den Almanya'ya yasal yollarla giden bir işçinin dahil olduğu göç sınıflamasıdır?
Seçenekler
A
Düzenli/Planlı göç
B
Düzenli/Ani gelişen göç
C
Düzensiz/Planlı göç
D
Bireysel/İç göç
E
Bireysel/Zorunlu göç
Açıklama:
Yasal durumuna göre göçler; “Düzenli” ve “”Düzensiz” olmak üzere ikiye ayrılmaktadır. İkili anlaşmalarla düzenlenen işçi göçü, eğitim amaçlı göçler, aile birleşim hakkından doğan göçler düzenli göç hareketlerine örnek verilebilir.
Gerçekleşme süresine göre göçler; “Ani Gelişen” ya da “Planlı Göç” olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır.
Gerçekleşme süresine göre göçler; “Ani Gelişen” ya da “Planlı Göç” olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır.
Soru 27
Aşağıdakilerden hangisi sosyo-kültürel nedenlerle gerçekleşen bir göçün çekici faktörlerindendir?
Seçenekler
A
Yüksek refah düzeyi, ekonomik imkânlar
B
Ülkeler arası farklı demografik özellikler
C
İşgücü arzı
D
Bölgeler arası gelir farklılıkları
E
Daha iyi yaşam koşulları
Açıklama:
Ülkeler arası farklı demografik özellikler sosyo-kültürel neden olarak gösterilirken diğer şıklar ekonomik nedenlere uygundur.
Soru 28
Aşağıdaki itici faktörlerden hangisi ekonomik nedenlerle gerçekleşir?
Seçenekler
A
Siyasi istikrarsılıklar
B
Afetler
C
Düşük yaşam standartları
D
Savaşlar
E
Etnik ve/veya dini çatışmalar
Açıklama:
Düşük yaşam standartları ekonomik nedenlerken diğer seçenekler insani nedenlerdir.
Soru 29
Aşağıdakilerden hangisi, kitlesel göç ile bir ülkenin sınırına gelen sığınmacıların barınma merkezlerindeki temel asgari ihtiyaçlarından biri değildir?
Seçenekler
A
Gıda ve beslenme ihtiyacı
B
Barınma ihtiyacı
C
Güvenlik ihtiyacı
D
Uyum hizmetleri ihtiyacı
E
Sağlık hizmeti ihtiyacı
Açıklama:
Kitlesel göç ile bir ülkenin sınırına gelen sığınmacıların barınma merkezlerindeki temel asgari ihtiyaçları aşağıda belirtilmiştir:
• Gıda ve beslenme ihtiyacı
• Su ihtiyacı
• Sağlık hizmeti ihtiyacı
• Barınma ihtiyacı
• Güvenlik ihtiyacı
• Çevre temizliği
• Ulaştırma ihtiyacı
• Sosyal ve psikolojik destek ihtiyacı
• Sosyal ve kültürel ihtiyaçlar
• Dinî ibadet mekânları
• Sosyal iletişim kurabilecekleri alanlar
Uyum hizmetleri bu ihtiyaçlardan biri değildir.
• Gıda ve beslenme ihtiyacı
• Su ihtiyacı
• Sağlık hizmeti ihtiyacı
• Barınma ihtiyacı
• Güvenlik ihtiyacı
• Çevre temizliği
• Ulaştırma ihtiyacı
• Sosyal ve psikolojik destek ihtiyacı
• Sosyal ve kültürel ihtiyaçlar
• Dinî ibadet mekânları
• Sosyal iletişim kurabilecekleri alanlar
Uyum hizmetleri bu ihtiyaçlardan biri değildir.
Soru 30
Aşağıdakilerden hangisi "mega olay" olarak ölçeklendirilmektedir?
Seçenekler
A
50 bin kişinin yer değiştirmesi
B
100 bin kişinin yer değiştirmesi
C
500 bin kişinin yer değiştirmesi
D
1 milyon kişinin yer değiştirmesi
E
4 milyon kişinin yer değiştirmesi
Açıklama:
IDMC tarafından yer değiştiren kişi sayısı 100.000 den az ise kitlesel göç olayı küçük- orta boyutta nüfus hareketi; 100.000 ile 999.999 aralığında ise “büyük olay” yani büyük boyutlu nüfus hareketi; 1 ile 3 milyon aralığında ise “çok büyük olay”; 3 milyonda fazla ise “mega olay” yani mega boyutta nüfus hareketi olarak ölçeklendirilmiştir.
Soru 31
Bireysel göç hareketleri genellikle ---------- esasına göre gerçekleşirken kitlesel göç hareketleri ağırlıklı olarak bir --------- sonucunda gerçekleşmektedir.
Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yerlere sırayla gelmesi gereken kelimeler aşağıdaki seçeneklerin hangisinde doğru bir şekilde verilmiştir?
Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yerlere sırayla gelmesi gereken kelimeler aşağıdaki seçeneklerin hangisinde doğru bir şekilde verilmiştir?
Seçenekler
A
gönüllülük-dönüşüm
B
gönüllülük-zorunluluk
C
zorunluluk-gönüllülük
D
hızlılık-zorunluluk
E
hızlılık-gönüllülük
Açıklama:
Bireysel göç hareketleri genellikle gönüllülük esasına göre gerçekleşirken kitlesel göç hareketlerinin ağırlıklı olarak zorunluluktan kaynaklandığı görülmektedir. Doğru cevap B seçeneğidir.
Soru 32
I-Bir grubun uluslararası bir sınırı geçerek ya da bir devlet içinde yer değiştirmesi-Göç
II-Çok sayıda kişinin katıldığı bir hareket ya da belirli bir zamanda toplumun bir kısmının hareket etmesi-Toplu göç
III-Irkı, dini, milliyeti, belli bir sosyal gruba mensubiyeti ya da siyasi düşünceleri nedeniyle zulüm göreceği korkusu taşıyan ve bu yüzden ülkesinden ayrılan ve korkusu nedeniyle geri dönemeyen, dönmek istemeyen kişilerin bir başka devlete sığınması-İltica
IV-Toplumun tamamı veya belli bir kesim için fiziksel, ekonomik ve sosyal kayıplar doğuran, normal hayatı ve insan faaliyetlerini durduran veya kesintiye uğratan doğal, teknolojik veya insan kaynaklı olaylar-Afet
Yukarıda verilen tanım-kavram eşleştirmelerinden hangileri doğrudur?
II-Çok sayıda kişinin katıldığı bir hareket ya da belirli bir zamanda toplumun bir kısmının hareket etmesi-Toplu göç
III-Irkı, dini, milliyeti, belli bir sosyal gruba mensubiyeti ya da siyasi düşünceleri nedeniyle zulüm göreceği korkusu taşıyan ve bu yüzden ülkesinden ayrılan ve korkusu nedeniyle geri dönemeyen, dönmek istemeyen kişilerin bir başka devlete sığınması-İltica
IV-Toplumun tamamı veya belli bir kesim için fiziksel, ekonomik ve sosyal kayıplar doğuran, normal hayatı ve insan faaliyetlerini durduran veya kesintiye uğratan doğal, teknolojik veya insan kaynaklı olaylar-Afet
Yukarıda verilen tanım-kavram eşleştirmelerinden hangileri doğrudur?
Seçenekler
A
I-II
B
II-III-IV
C
I-II-III-IV
D
III-IV
E
II-IV
Açıklama:
Bir grubun uluslararası bir sınırı geçerek ya da bir devlet içinde yer değiştirmesi göç olarak adlandırılmaktadır. Toplu göç ise, çok sayıda kişinin katıldığı bir hareket ya da belirli bir zamanda toplumun bir kısmının hareket etmesidir. Irkı, dini, milliyeti, belli bir sosyal gruba mensubiyeti ya da siyasi düşünceleri nedeniyle zulüm göreceği korkusu taşıyan ve bu yüzden ülkesinden ayrılan ve korkusu nedeniyle geri dönemeyen, dönmek istemeyen kişilerin bir başka devlete sığınması iltica olarak tanımlanmaktayken, toplumun tamamı veya belli bir kesim için fiziksel, ekonomik ve sosyal kayıplar doğuran, normal hayatı ve insan faaliyetlerini durduran veya kesintiye uğratan doğal, teknolojik veya insan kaynaklı olaylar afet olarak adlandırılmaktadır. Bu durumda verilen tanım-kavram eşleştirmelerinin hepsi doğrudur. Doğru cevap C seçeneğidir.
Soru 33
Aşağıdakilerden hangisi, insan kaynaklı afetlerin sonuç olduğu göçlere bir örnektir?
Seçenekler
A
Depremden sonra, depremin yaşandığı bölgeden başka bir bölgeye göç edilmesi
B
İklim değişikliğinin yaşandığı bölgelerdeki bireylerin göç etmeleri
C
Yaşanan bir tsunami felaketinden sonra o bölgedeki insanların başka bir bölgeye göç etmeleri
D
Yaşanan bir iç çatışma sırasında veya sonrasında bölgedeki halkın başka bir yere göç etmeleri
E
Kurak bir bölgede yaşayan halkın başka bir bölgeye göç etmeleri
Açıklama:
Deprem, sel, kuraklık, iklim değişikliği gibi afetler doğal afetler arasında yer alırken, savaşlar ve iç çatışmalar insan kaynaklı afetler arasında yer almaktadır. Doğru cevap D seçeneğidir.
Soru 34
Aşağıdaki göç türlerinden hangisi, yasal durumuna göre göçler arasında yer alan ve ikili anlaşmalarla düzenlenen işçi göçü, eğitim amaçlı göçler, aile birleşim hakkından doğan göçler vb. nitelikteki göçlere verilen addır?
Seçenekler
A
İç göç
B
Dış göç
C
Zorunlu göç
D
Kitlesel göç
E
Düzenli göç
Açıklama:
Yasal durumuna göre göçler; “Düzenli” ve ”Düzensiz” olmak üzere ikiye ayrılmaktadır. İkili anlaşmalarla düzenlenen işçi göçü, eğitim amaçlı göçler, aile birleşim hakkından doğan göçler düzenli göç hareketlerine örnek verilebilir. Düzenli göçe ilişkin düzenlemeler bütün ülkelerde kanun ve yönetmeliklerle düzenlemiştir. Doğru cevap E seçeneğidir.
Soru 35
Aşağıdakilerden hangisi, göç etme kararında etkili olan itici faktörlerden biridir?
Seçenekler
A
Daha iyi yaşam koşulları
B
İş gücü arzı
C
Ülkeler arası demografik özellikler
D
Afetler
E
Yüksek refah düzeyi
Açıklama:
Yüksek refah düzeyi, ekonomik imkânlar, iş gücü arzı, daha iyi yaşam koşulları vb. çekici faktörlerin insanların ülke içerisinde farklı yerleşim yerlerine ya da ülke dışına, gönüllü olarak göç etmelerine neden olabildiği görülmektedir. Ülkeler arası farklı demografik özelliklerin de benzer şekilde bireysel ve kitlesel göçlere neden olabildiği görülmektedir. Bu tür nedenlere çekici faktörler denilmektedir. Afetler gibi bazı nedenler ise bireyin göç kararını almasındaki itici faktörler arasındadır. Doğru cevap D seçeneğidir.
Soru 36
Kitlesel göç risklerinin azaltılması yaklaşımında birinci adım aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru verilmiştir?
Seçenekler
A
Mülteci krizi ortaya çıkmadan kaynak ülke/ülkelerde çözüm üretilmesi
B
Risk haritalarının hazırlanması
C
Kurumsal ve teknik kapasitenin güçlendirilmesi
D
Risklerin değerlendirilmesi
E
Kitlesel göçten sonra acil durumlarda eğitimlerin verilmesi
Açıklama:
Kitlesel göç risklerinin azaltılması yaklaşımında birinci adım mülteci krizi ortaya çıkmadan kaynak ülke/ülkelerde çözüm üretilmesidir. Doğru cevap A seçeneğidir.
Soru 37
I-Zarar azaltma II-İyileştirme III-Hazırlık IV-Müdahale
Yukarıda verilen afet yönetimi aşamaları aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru bir sıraya konulmuştur?
Yukarıda verilen afet yönetimi aşamaları aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru bir sıraya konulmuştur?
Seçenekler
A
III-IV-I-II
B
I-II-IV-III
C
III-I-IV-II
D
II-I-III-IV
E
III-IV-I-II
Açıklama:
Afet yönetimi; hazırlık, zarar azaltma, müdahale ve iyileştirme aşamalarından oluşmaktadır. Doğru cevap C seçeneğidir.
Soru 38
Ülkemize gelen Suriyeli öğrencilerin topluma entegrasyonlarının sağlanması amacıyla eğitime uyum sağlamaları çabaları aşağıdaki afet yönetimi aşamalarından hangisine uygundur?
Seçenekler
A
Zarar azaltma
B
Müdahale
C
Afet öncesi yaklaşım
D
Müdahale
E
İyileştirme
Açıklama:
Afet yönetiminin son aşaması olan iyileştirme aşamasında, afet sonrasında göç eden bireylerin topluma uyumlarının sağlanması için sosyo-kültürel uyum, iş gücü piyasasına uyum, eğitim sistemine uyum, kalıcı barınma, sağlık sistemine uyum çalışmaları gerçekleştirilmektedir. Doğru cevap E seçeneğidir.
Soru 39
Salgın bir hastalık sonucunda meydana gelen kitlesel göçün gerçekleşme nedenine, yasal durumuna, gerçekleşme süresine göre türü aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru bir sıralama ile verilmiştir?
Seçenekler
A
Zorunlu-düzensiz-ani
B
Düzensiz-zorunlu-ani
C
İç göç-zorunlu-düzensiz
D
İç göç-düzensiz-ani
E
Zorunlu-insani-ani
Açıklama:
Afetlerden kaynaklanan göçler gerçekleşme nedenine göre zorunlu, yasal durumuna göre düzensiz, gerçekleşme süresine göre ani göçler kapsamında ele alınmaktadır. Doğru cevap A seçeneğidir.
Soru 40
Suriye Krizi nedeniyle 2011 yılından itibaren Türkiye’ye yönelik olarak yaşanan kitlesel göç hareketinin IDMC ölçeğine göre boyutu aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru bir şekilde verilmiştir?
Seçenekler
A
Küçük olay
B
Mega olay
C
Orta olay
D
Büyük olay
E
Çok büyük olay
Açıklama:
Suriye Krizi nedeniyle 2011-2017 yıllarında Türkiye’ye yönelik olarak yaşanan büyük nüfus hareketi 3 milyonun üstünde bir rakama ulaşmıştır. IDMC tarafından yer değiştiren kişi sayısı 3 milyondan fazla ise “mega olay” yani mega boyutta nüfus hareketi olarak ölçeklendirilmiştir. Söz konusu kitlesel göç hareketinin IDMC ölçeğine göre mega boyutta bir olay yani mega boyutta bir kitlesel göç olduğu söylenebilir. Doğru cevap B seçeneğidir.
Soru 41
I. Göç edenlerin sayısal olarak fazlalığı
II. Göçün aniden ortaya çıkışı
III. Gönüllü olarak gerçekleşmesi
Hangileri kitlesel göçü bireysel göçten ayıran özelliklerdendir?
II. Göçün aniden ortaya çıkışı
III. Gönüllü olarak gerçekleşmesi
Hangileri kitlesel göçü bireysel göçten ayıran özelliklerdendir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
I ve III
E
II ve III
Açıklama:
Göç eden kişilerin sayısal olarak fazlalığı yani kitleselliği ile göçün kısa bir
zaman diliminde aniden ortaya çıkışı kitlesel göçü bireysel/münferit göçten ayıran önemli özelliklerden biridir. Bununla birlikte bireysel göç hareketleri
genellikle gönüllülük esasına göre gerçekleşirken kitlesel göç hareketlerinin ağırlıklı olarak zorunluluktan kaynaklandığı görülmektedir. Zorunluluk
durumu söz konusu olduğunda göçler kitlesel bir nitelik de kazanabilmektedir.
zaman diliminde aniden ortaya çıkışı kitlesel göçü bireysel/münferit göçten ayıran önemli özelliklerden biridir. Bununla birlikte bireysel göç hareketleri
genellikle gönüllülük esasına göre gerçekleşirken kitlesel göç hareketlerinin ağırlıklı olarak zorunluluktan kaynaklandığı görülmektedir. Zorunluluk
durumu söz konusu olduğunda göçler kitlesel bir nitelik de kazanabilmektedir.
Soru 42
“Irkı, dini, milliyeti, belli bir sosyal gruba mensubiyeti ya da siyasi düşünceleri nedeniyle zulüm göreceği korkusu taşıyan ve bu yüzden ülkesinden ayrılan ve korkusu nedeniyle geri dönemeyen, dönmek istemeyen kişilerin bir başka devlete sığınması” tanımlaması aşağıdaki terimlerden hangisine aittir?
Seçenekler
A
Bireysel göç
B
Kitlesel göç
C
Afet
D
İltica
E
Düzenli göç
Açıklama:
Bu tanımlama iltica terimine aittir.
Soru 43
I. İnsanlar tarafından yaratılması mümkün değildir.
II. Yerel imkanlarla üstesinden gelinebilir özelliktedir.
III. Normal yaşamı durdurur veya kesintiye uğratır.
IV. Yerleşim birimleri üzerinde çeşitli kayıplar yaratır.
Afetlerle ilgili olarak hangileri doğrudur?
II. Yerel imkanlarla üstesinden gelinebilir özelliktedir.
III. Normal yaşamı durdurur veya kesintiye uğratır.
IV. Yerleşim birimleri üzerinde çeşitli kayıplar yaratır.
Afetlerle ilgili olarak hangileri doğrudur?
Seçenekler
A
I ve II
B
II ve III
C
I, II ve IV
D
III ve IV
E
II, III ve IV
Açıklama:
BM tarafından yapılan tanımlamalarda da ana hatlarıyla afet “insanlar için fiziksel, ekonomik
ve sosyal kayıplara neden olan, normal yaşamı durdurarak ya da kesintiye uğratarak toplumları etkileyen ve yerel imkânlar ile baş edilemeyen her türlü doğal, teknolojik ya da insan kaynaklı tüm olaylar” olarak ifade edilmektedir. Bir olayın afete neden olabilmesi için, toplumlar ve yerleşim birimleri üzerinde çeşitli kayıplar meydana getirmesi gerekmektedir.
ve sosyal kayıplara neden olan, normal yaşamı durdurarak ya da kesintiye uğratarak toplumları etkileyen ve yerel imkânlar ile baş edilemeyen her türlü doğal, teknolojik ya da insan kaynaklı tüm olaylar” olarak ifade edilmektedir. Bir olayın afete neden olabilmesi için, toplumlar ve yerleşim birimleri üzerinde çeşitli kayıplar meydana getirmesi gerekmektedir.
Soru 44
Hangi göç türü, "yasal durumuna göre göçler" sınıfına girer?
Seçenekler
A
Düzensiz göç
B
Bireysel göç
C
Planlı göç
D
Gönüllü göç
E
İç göç
Açıklama:
Yasal durumuna göre göçler sınıflamasında düzenli ve düzensiz göçler yer alır.
Soru 45
I. Şiddet
II. Siyasal belirsizlikler
III. Daha iyi çalışma koşulları
Hangisi göçe yol açan sosyal, kültürel ve ekonomik nedenlerden birisidir?
II. Siyasal belirsizlikler
III. Daha iyi çalışma koşulları
Hangisi göçe yol açan sosyal, kültürel ve ekonomik nedenlerden birisidir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I ve II
E
II ve III
Açıklama:
Ekonomik, sosyal ve kültürel kaynaklı göçlerde hep daha iyiyi arama arayışı bulunmaktadır. Daha iyi yaşam ve çalışma koşulları, daha iyi eğitim ve ulaşım imkânları arayışı bunlardan bazılarıdır. Daha iyiyi bulma arayışı kişilerin yaşam tarzlarında da önemli değişikliklere neden olmaktadır. Siyasi, güvenlik ve afet kaynaklı göçlerde ise bir kaçış söz konusudur. Savaşlar, çatışmalar, gerginlikler,
doğal, teknolojik ya da insan eli ile oluşan afetler bu kaçışın başlıca nedenleri arasında yer almaktadır.
doğal, teknolojik ya da insan eli ile oluşan afetler bu kaçışın başlıca nedenleri arasında yer almaktadır.
Soru 46
Hangi göç türü, "gerçekleşme nedenine göre göçler" sınıfına girer?
Seçenekler
A
Dış göç
B
Kitlesel göç
C
Ani gelişen göç
D
Düzenli göç
E
Zorunlu göç
Açıklama:
Gönüllü ve zorunlu göç, gerçekleşme nedenine göre göçler sınıfına girer.
Soru 47
Kitlesel göç risklerinin azaltılması yaklaşımında birinci adım hangisidir?
Seçenekler
A
Sosyal ve psikolojik destek ihtiyacının belirlenmesi
B
Mülteci krizi ortaya çıkmadan kaynak ülke/ülkelerde çözüm üretilmesi
C
Güvenlik ihtiyacının karşılanması için müzakerelerin yürütülmesi
D
Gıda ve beslenme ihtiyacını karşılayacak tedbirlerin alınması
E
Sağlık hizmeti için kaynakların değerlendirilmesi
Açıklama:
Kitlesel göç risklerinin azaltılması yaklaşımında birinci adım mülteci krizi ortaya çıkmadan kaynak ülke/ülkelerde çözüm üretilmesidir. AB’nin ortak savunma ve göç politikası da bu anlayış doğrultusunda şekillenmiştir.
Soru 48
Hangisi/hangileri afet yönetiminin "afet sonrası aşaması" içinde yer alır?
Seçenekler
A
Hazırlık ve müdahale
B
Zarar azaltma
C
İyileştirme
D
Müdahale ve iyileştirme
E
Hazırlık
Açıklama:
Afet yönetimi; hazırlık, zarar azaltma, müdahale ve iyileştirme aşamalarından oluşmaktadır. Hazırlık ve zarar azaltma, afet öncesi; müdahale, afet sırası; iyileştirme ise afet sonrası aşamasında yer alır.
Soru 49
I. Eğitim sistemine uyum
II. Kitlesel göç risklerinin azaltılması
III. Geçici barınma merkezlerinde gıda ihtiyacının karşılanması
Hangisi afet yönetiminin "müdahale aşaması" içinde gerçekleşir?
II. Kitlesel göç risklerinin azaltılması
III. Geçici barınma merkezlerinde gıda ihtiyacının karşılanması
Hangisi afet yönetiminin "müdahale aşaması" içinde gerçekleşir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız III
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Kitlesel göç risklerinin azaltılması, afet yönetiminin hazırlık ve zarar azaltma aşamasında; geçici barınma merkezlerinde gıda ihtiyacının karşılanması, müdahale aşamasında; eğitim sistemine uyum ise iyileştirme aşaması içinde gerçekleşir.
Soru 50
IDMC tarafından yer değiştiren kişi sayısı 1-3 milyon kişi arasında ise bu nüfus hareketi hangisiyle adlandırılır?
Seçenekler
A
Küçük olay
B
Orta olay
C
Büyük olay
D
Çok büyük olay
E
Mega olay
Açıklama:
IDMC tarafından yer değiştiren kişi sayısı 100.000 den az ise kitlesel göç olayı küçük- orta boyutta nüfus hareketi; 100.000 ile 999.999 aralığında ise “büyük olay” yani büyük boyutlu nüfus hareketi; 1 ile 3 milyon aralığında ise “çok büyük olay”; 3 milyonda fazla ise “mega olay” yani mega boyutta nüfus hareketi olarak ölçeklendirilmiştir.
Soru 51
Birleşmiş Milletler (BM/United Nations-UN) tarafından "günümüzdeki en büyük insani kriz" olarak nitelendirilen kitlesel göç aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Türklerin Orta Asya’dan göçü
B
Kavimler Göçü
C
Avrupa’dan Amerika’ya göç
D
Suriye Krizi’nden kaynaklı kitlesel göç
E
Hiçbiri
Açıklama:
Birleşmiş Milletler (BM/United Nations-UN)
tarafından “günümüzdeki en büyük insani kriz”
olarak nitelendirilen Suriye Krizi’nden kaynaklı
kitlesel göçten Türkiye çok ciddi boyutta etkilenmiş,
bu göç sonrasında dünyanın en fazla mülteci
barındıran ülkesi konumuna gelmiştir.
tarafından “günümüzdeki en büyük insani kriz”
olarak nitelendirilen Suriye Krizi’nden kaynaklı
kitlesel göçten Türkiye çok ciddi boyutta etkilenmiş,
bu göç sonrasında dünyanın en fazla mülteci
barındıran ülkesi konumuna gelmiştir.
Soru 52
Aşağıdakilerden hangisi; Uluslararası Göç Örgütü (UGÖ/International
Organization For Migration-IOM) tarafından hazırlanan “Göç Terimleri Sözlüğü”'ndeki anlamıyla “vatandaş olmayan çok sayıda kişinin bir ülkeye aniden ulaşması” olarak tanımlanan ifadedir?
Organization For Migration-IOM) tarafından hazırlanan “Göç Terimleri Sözlüğü”'ndeki anlamıyla “vatandaş olmayan çok sayıda kişinin bir ülkeye aniden ulaşması” olarak tanımlanan ifadedir?
Seçenekler
A
Collective migration - Toplu göç
B
Forced migration - Zorunlu göç
C
Influx - Akın
D
Mass migration - Kitlesel göç
E
Seeking refuge - İltica
Açıklama:
Söz konusu tanımlar içerisinde yer alan “kitlesel/toplu göç” (mass/collective migration) terimi, “yüksek sayılarda ani insan hareketi” olarak, akın (influx) terimi ise “vatandaş olmayan çok sayıda kişinin bir ülkeye aniden ulaşması” olarak tanımlanmaktadır. Literatürde “zorunlu göç” (forced migration) olarak ifade edilen bu terim ile “doğal, çevresel, kimyasal, nükleer felaketler, kıtlık ya da kalkınma projeleri nedeniyle yaşadıkları yerleri zorunlu olarak terk etmek zorunda kalan kişiler” kastedilmektedir. ATS’de iltica; seeking refuge olarak tanımlanmaktadır.
Soru 53
Aşağıdakilerden hangisi; genel olarak zorunlu göç ile ilgili yapılan çalışmaların özelliklerindendir?
Seçenekler
A
Çok disiplinli
B
Uluslararası boyutlu
C
Küresel, bölgesel ve yerel perspektifli
D
Hepsi
E
Hiçbiri
Açıklama:
Zorunlu göçler karmaşık, geniş kapsamlı ve yaygın olarak yaşanan bir durum olup ağırlıklı olarak çatışmalar, savaşlar, kalkınma politika ve projeleri ile afetler nedeniyle ortaya çıkmaktadır. Bu karmaşıklığı nedeniyle genel olarak göç çalışmaları gibi zorunlu göç ile ilgili çalışmalar da; çok disiplinli, uluslararası boyutlu, küresel, bölgesel ve yerel perspektifli çalışmalardır. Tüm özellikleri içeren C şıkkı "hepsi" doğru şıktır.
Soru 54
Türkiye’de toplu göç hareketi; afet ile ilgili mevzuat ve terminolojiye göre nasıl ifade edilmektedir?
Seçenekler
A
Büyük nüfus hareketleri
B
Kitlesel göç
C
Toplu göç
D
İltica
E
Afet
Açıklama:
Türkiye’de toplu göç hareketi; afet ile ilgili mevzuat ve terminolojide “büyük nüfus hareketleri”, göç terminolojisinde ise “kitlesel göç” olarak ifade edilmektedir. Doğru cevap A şıkkıdır.
Soru 55
Aşağıdakilerden hangisi, “Toplumun tamamı ya da belli kesimleri için fiziksel, ekonomik ve sosyal kayıplar doğuran, normal hayatı ve insan faaliyetlerini durduran ya da kesintiye uğratan doğal, teknolojik ya da insan kaynaklı olaylar” tanımınınkarşılığıdır?
Seçenekler
A
Toplu göç
B
Kitlesel göç
C
Büyük nüfus hareketleri
D
İltica
E
Afet
Açıklama:
2009 tarihli ve 5902 sayılı “Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığının (AFAD) Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun” ile ATS’de “Toplumun tamamı ya da belli kesimleri için fiziksel, ekonomik ve sosyal kayıplar doğuran, normal hayatı ve insan faaliyetlerini durduran ya da kesintiye uğratan doğal, teknolojik ya da insan kaynaklı olaylar” afet olarak tanımlanmaktadır.
Soru 56
Aşağıdakilerden hangisi; "genellikle silahlı çatışma ya da doğal afetler nedeniyle, bir kişinin evinden ya da ülkesinden, zorla çıkarılması" anlamına gelmektedir?
Seçenekler
A
Yerinden Edilmiş Kişi
B
Yerinden Edilme
C
Bireysel göç
D
Kitlesel göç
E
İltica
Açıklama:
Yerinden Edilme (displacement): Genellikle silahlı çatışma ya da doğal afetler
nedeniyle, bir kişinin evinden ya da ülkesinden, zorla çıkarılmasıdır.
Yerinden Edilmiş Kişi (displaced person): Kendisini mülteci yapabilecek korkular ya da tehlikeler dışındaki nedenlerle devletinden
ya da toplumundan kaçan kişi.
İltica: Irkı, dini, milliyeti, belli bir sosyal gruba mensubiyeti ya da siyasi düşünceleri nedeniyle zulüm göreceği korkusu taşıyan ve bu yüzden ülkesinden ayrılan ve korkusu nedeniyle geri dönemeyen, dönmek istemeyen kişilerin bir başka devlete sığınmasıdır.
Kitlesel göç: Yüksek sayılarda ani insan hareketidir.
Bireysel göç: Genellikle gönüllülük esasına göre gerçekleşen göç hareketidir.
nedeniyle, bir kişinin evinden ya da ülkesinden, zorla çıkarılmasıdır.
Yerinden Edilmiş Kişi (displaced person): Kendisini mülteci yapabilecek korkular ya da tehlikeler dışındaki nedenlerle devletinden
ya da toplumundan kaçan kişi.
İltica: Irkı, dini, milliyeti, belli bir sosyal gruba mensubiyeti ya da siyasi düşünceleri nedeniyle zulüm göreceği korkusu taşıyan ve bu yüzden ülkesinden ayrılan ve korkusu nedeniyle geri dönemeyen, dönmek istemeyen kişilerin bir başka devlete sığınmasıdır.
Kitlesel göç: Yüksek sayılarda ani insan hareketidir.
Bireysel göç: Genellikle gönüllülük esasına göre gerçekleşen göç hareketidir.
Soru 57
Aşağıdakilerden hangisi; "gerçekleştiği yere göre" sınıflandırılmış bir göç çeşididir?
Seçenekler
A
Kitlesel göç
B
Planlı göç
C
Gönüllü göç
D
Düzenli göç
E
Dış göç
Açıklama:
Gerçekleştiği yere göre göçler “İç Göç” ve “Dış Göç” olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır.
Gerçekleşme nedenine göre uluslararası göçler; gönüllü ya da zorunlu göç olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır. “Gönüllü Göç” hareketinde, insanlar ülkelerini kendi iradeleri ile terk etmekte iken “Zorunlu Göç” hareketlerinde nüfus hareketliliği kişilerin iradelerinin dışında, yaşadıkları ülkenin itici faktörlerinin etkisi ile gerçekleşmektedir. Hacmine göre göçler “Bireysel” ve “Kitlesel” olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır. Gerçekleşme süresine göre göçler; “Ani Gelişen” ya da “Planlı Göç” olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır. Yasal durumuna göre göçler; “Düzenli” ve ”Düzensiz” olmak üzere ikiye ayrılmaktadır.
Gerçekleşme nedenine göre uluslararası göçler; gönüllü ya da zorunlu göç olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır. “Gönüllü Göç” hareketinde, insanlar ülkelerini kendi iradeleri ile terk etmekte iken “Zorunlu Göç” hareketlerinde nüfus hareketliliği kişilerin iradelerinin dışında, yaşadıkları ülkenin itici faktörlerinin etkisi ile gerçekleşmektedir. Hacmine göre göçler “Bireysel” ve “Kitlesel” olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır. Gerçekleşme süresine göre göçler; “Ani Gelişen” ya da “Planlı Göç” olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır. Yasal durumuna göre göçler; “Düzenli” ve ”Düzensiz” olmak üzere ikiye ayrılmaktadır.
Soru 58
" Uluslararası kitlesel göç ______________________ bir göç türüdür. Bu yönü ile bir çeşit afet durumu olarak değerlendirilmektedir."
Cümlesindeki boşluğa en uygun düşen ifade aşağıdakilerden hangisidir?
Cümlesindeki boşluğa en uygun düşen ifade aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
gönüllü ve planlı
B
bireysel ve düzenli
C
zorunlu ve ani gelişen
D
düzensiz ve planlı
E
iç ve ani gelişen
Açıklama:
Uluslararası kitlesel göç zorunlu ve ani gelişen bir göç türüdür. Bu yönü ile bir çeşit afet durumu olarak değerlendirilmektedir.
Soru 59
Aşağıdaki temel göç nedenlerinden hangisi; ekonomik, sosyal ve kültürel nedenlerden biridir?
Seçenekler
A
Siyasi istikrarsızlıklar
B
Yaşam koşulları
C
Etnik çatışmalar
D
Şiddet
E
Savaşlar
Açıklama:
Kitlesel göçün temel nedenleri ekonomik, siyasi, sosyo-kültürel, ve doğal nedenler olarak özetlenebilir. Ekonomik, sosyal ve kültürel kaynaklı göçlerde hep daha iyiyi arama arayışı bulunmaktadır. Daha iyi yaşam ve çalışma koşulları, daha iyi eğitim ve ulaşım imkânları arayışı bunlardan bazılarıdır. Daha iyiyi bulma arayışı kişilerin yaşam tarzlarında da önemli değişikliklere neden olmaktadır. Siyasi, güvenlik ve afet kaynaklı göçlerde ise bir kaçış söz konusudur. Savaşlar, çatışmalar, gerginlikler, doğal, teknolojik ya da insan eli ile oluşan afetler bu kaçışın başlıca nedenleri arasında yer almaktadır. Mevcut yaşam koşullarına ilişkin kayıplar kişileri insani boyuttaki arayışlara yönlendirmekte ve kişilerin yaşam tarzlarında önemli değişikliklere neden olmaktadır.
Soru 60
Aşağıdakilerden hangisi afet yönetimi aşamalarından biri değildir?
Seçenekler
A
Zarar azaltma
B
Hazırlık
C
İyileştirme
D
Müdahale
E
Risk belirleme
Açıklama:
Afet yönetimi; hazırlık, zarar azaltma, müdahale ve iyileştirme aşamalarından oluşmaktadır. Doğru cevap E şıkkıdır.
Soru 61
Yüksek sayılarda ani insan hareketi veya vatandaş olmayan çok sayıda kişinin bir ülkeye aniden ulaşmasına ne denir?
Seçenekler
A
Zorunlu göç
B
Kitlesel/toplu göç
C
Ekonomik göç
D
Kavimler göçü
E
İltica
Açıklama:
Kitlesel/toplu göç: (mass/collective migration) terimi, yüksek sayılarda ani insan hareketi olarak, akın (influx) terimi ise vatandaş olmayan çok sayıda kişinin bir ülkeye aniden ulaşması” olarak tanımlanmaktadır.
Soru 62
- Kıtlık
- Nükleer felaketler
- Kimyasal felaketler
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız III
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Literatürde zorunlu göç (forced migration) olarak ifade edilen bu terim ile doğal, çevresel, kimyasal, nükleer felaketler, kıtlık ya da kalkınma projeleri nedeniyle yaşadıkları yerleri zorunlu olarak terk etmek zorunda kalan kişiler kastedilmektedir
Soru 63
Irkı, dini, milliyeti, belli bir sosyal gruba mensubiyeti ya da siyasi düşünceleri nedeniyle zulüm göreceği korkusu taşıyan ve bu yüzden ülkesinden ayrılan ve korkusu nedeniyle geri dönemeyen, dönmek istemeyen kişilerin bir başka devlete sığınmasına ne ad verilir?
Seçenekler
A
Zorunlu göç
B
Kütlesel göç
C
İltica
D
Bireysel göç
E
Bölgesel göç
Açıklama:
İltica: Irkı, dini, milliyeti, belli bir sosyal gruba mensubiyeti ya da siyasi düşünceleri nedeniyle zulüm göreceği korkusu taşıyan ve bu yüzden ülkesinden ayrılan ve korkusu nedeniyle geri dönemeyen, dönmek istemeyen kişilerin bir başka devlete sığınması olarak tanımlanır.
Soru 64
Aşağıdakilerden hangisi kitlesel göçün nedenlerinden birisi değildir?
Seçenekler
A
Ekonomik
B
Siyasi
C
Eğitim
D
Sosyo-kültürel
E
Doğal afetler
Açıklama:
Kitlesel göçün temel nedenleri ekonomik, siyasi, sosyo-kültürel, ve doğal nedenler olarak özetlenebilir.
Soru 65
- Kitlesel göç ile ilgili potansiyel risklerin tespit edilerek risklerin tanımlanması
- Risk senaryolarının hazırlanması
- Risk analizlerinin yapılması
- Riskleri azaltacak yasal, yapısal, yönetsel ve sektörel düzenlemelerin yapılması
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve IV
C
II ve III
D
I, II ve III
E
I, II, III ve IV
Açıklama:
Türkiye'de kitlesel göç risklerinin azaltılmasına ilişkin faaliyetler,
- Kitlesel göç ile ilgili potansiyel risklerin tespit edilerek risklerin tanımlanması
- Risk senaryolarının hazırlanması
- Risk analizlerinin yapılması
- Risklerin değerlendirilmesi
- Risk haritalarının hazırlanması
- Ulusal ve yerel ölçekte kitlesel göç risklerini azaltıcı tedbirlerin geliştirilmesi
- Riskleri azaltacak yasal, yapısal, yönetsel ve sektörel düzenlemelerin yapılması
- Kurumsal ve teknik kapasitenin güçlendirilmesi, toplumun ve kurumların direncinin artırılması
Soru 66
Aşağıdakilerden hangisi kitlesel göç ile bir ülkenin sınırına gelen sığınmacıların barınma merkezlerindeki temel asgari ihtiyaçlardan değildir?
Seçenekler
A
Başka yere göç ihtiyacı
B
Sağlık hizmeti ihtiyacı
C
Ulaştırma ihtiyacı
D
Sosyal ve kültürel ihtiyaçlar
E
Dini ibadet mekanları
Açıklama:
Kitlesel göç ile bir ülkenin sınırına gelen sığınmacıların barınma merkezlerindeki temel asgari ihtiyaçları aşağıdaki belirtilmiştir:
- Gıda ve beslenme ihtiyacı
- Su ihtiyacı
- Sağlık hizmeti ihtiyacı
- Barınma ihtiyacı
- Güvenlik ihtiyacı
- Çevre temizliği
- Ulaştırma ihtiyacı
- Sosyal ve psikolojik destek ihtiyacı
- Sosyal ve kültürel ihtiyaçlar
- Dinî ibadet mekânları
- Sosyal iletişim kurabilecekleri alanlar
Soru 67
Türkiye Suriye krizinden kaynaklı kitlesel göç üzerinde risklerin azaltılması için ilk hazırlık aşaması nedir?
Seçenekler
A
Uluslararası koruma prosedürlerinin tanınmasını da içeren göç yönetimi
B
Sığınmacıların kalıcılığa doğru bir seyir izlemesine bağlı olarak uyum politikalarına geçiş
C
Sığınmacıların temel ihtiyaçlarının karşılanması ve yaralarının sağlanması maksadı ile acil durum politikalarının uygulanması
D
Kitlesel göç risklerinin azaltılmasına ilişkin stratejilerin belirlenmesi
E
Kitlesel göçün sonlandırılması
Açıklama:
Türkiye Suriye krizinden kaynaklı kitlesel göç üzerinde risklerin azaltılması için ilk hazırlık aşamaları,
- İlk aşaması sığınmacıların temel ihtiyaçlarının karşılanması ve yaralarının sağlanması maksadı ile acil durum politikalarının uygulanması,
- İkinci aşaması uluslararası koruma prosedürlerinin tanınmasını da içeren göç yönetimi,
- Üçüncü aşaması sığınmacıların kalıcılığa doğru bir seyir izlemesine bağlı olarak uyum politikalarına geçiş,
- Dördüncü aşaması ise kitlesel göç risklerinin azaltılmasına ilişkin stratejilerin belirlenmesi şeklinde bir seyir izlediği söylenebilir.
Soru 68
AB ülkelerinin göç ve ilticaya ilişkin gerekli alt yapıları mevcut olmasına rağmen Almanya başta olmak üzere diğer AB ülkeleri düzensiz kitlesel göçe ne ad verilir?
Seçenekler
A
Suriye krizi
B
Ekonomik kriz
C
Göçmen krizi
D
Mülteci krizi
E
İltica krizi
Açıklama:
AB ülkelerinin göç ve ilticaya ilişkin gerekli alt yapıları mevcut olmasına rağmen Suriye Krizi’nde Almanya başta olmak üzere diğer AB ülkeleri düzensiz kitlesel göçü kriz olarak tanımlamış ve yaşanan krizi Mülteci Krizi (Refugee Crises) olarak adlandırmıştır.
Soru 69
Aşağıdakilerden hangisi planlı göçe neden olan itici faktörlerdendir?
Seçenekler
A
Savaşlar
B
Siyasi istikrarsızlıklar
C
Kıtlık
D
Düşük yaşam standartları
E
Ekonomik konjonktür
Açıklama:
Planlı göçe neden olan itici faktörler: Ekonomik ve sosyal gelişimin neden olduğu bozulmalar ve kırılmalar ve düşük yaşam standartlarıdır.
Soru 70
- Gönüllü göç
- İç göç
- Dış göç
- Kitlesel göç
Seçenekler
A
Yalnız II
B
I ve II
C
II ve III
D
I, II ve III
E
II, III ve IV
Açıklama:
Gerçekleştiği yere göre göçler İç Göç ve Dış Göç olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır.
Soru 71
“Vatandaş olmayan çok sayıda kişinin bir ülkeye aniden ulaşması” olarak tanımlanabilecek olay aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kitlesel göç
B
Planlı göç
C
Akın
D
Göç
E
İltica
Açıklama:
2009 yılı göç terimleri sözlüğüne göre akın (influx) terimi “vatandaş olmayan çok sayıda kişinin bir ülkeye aniden ulaşması” olarak tanımlanmaktadır. Doğru cevap C şıkkıdır.
Soru 72
“Irkı, dini, milliyeti, belli bir sosyal gruba mensubiyeti ya da siyasi düşünceleri nedeniyle zulüm göreceği korkusu taşıyan ve bu yüzden ülkesinden ayrılan ve korkusu nedeniyle geri dönemeyen, dönmek istemeyen kişilerin bir başka devlete sığınması” olarak tanımlanabilecek olay aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Göç
B
İltica
C
Akın
D
Afet
E
Göçmen
Açıklama:
Afet terimleri sözlüğünde iltica (seeking refuge) terimi; “Irkı, dini, milliyeti, belli bir sosyal gruba mensubiyeti ya da siyasi düşünceleri nedeniyle zulüm göreceği korkusu taşıyan ve bu yüzden ülkesinden ayrılan ve korkusu nedeniyle geri dönemeyen, dönmek istemeyen kişilerin bir başka devlete sığınması” olarak tanımlanmaktadır. Çeşitli nedenlerle ülkesi dışında sığınma arayışında olan kişiler hacim olarak kitlesel bir özellik taşıdığında büyük nüfus hareketleri ortaya çıkmakta ve afet ile ilgili mevzuatta kitlesel göç terimi ile benzer/yakın anlam taşıyan “iltica ve büyük nüfus hareketleri” terimi kullanılmaktadır. Doğru cevap B şıkkıdır.
Soru 73
Ülkemizde kitlesel göç ile ilgili faaliyetler aşağıdakilerden hangisi tarafından yürütülmektedir?
Seçenekler
A
AFAD
B
UKHK
C
Kızılhaç
D
Kızılay
E
Yeşilay
Açıklama:
Türkiye’de kitlesel göç ile gelen kişilerin beslenme, barınma, sağlık vb. temel ihtiyaçları acil durum anlayışı çerçevesinde ele alınmakta ve faaliyetler AFAD Başkanlığı tarafından yürütülmektedir. Doğra cevap A şıkkıdır.
Soru 74
Göç türlerini kaç ANA gurupta toplayabiliriz?
Seçenekler
A
2
B
3
C
4
D
5
E
6
Açıklama:
Göç türleri; nedenlerine göre göçler, hedef yerine göre göçler, yasal duruma göre göçler, hacmine göre göçler ve süresine göre göçler olmak üzere beş gruba ayrılmaktadır. Doğru cevap D şıkkıdır.
Soru 75
Düzenli ve düzensiz olarak ikiye ayrılan göç türü aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Gerçekleşme süresine göre göç.
B
Hacmine göre göç.
C
Gerçekleştiği yere göre göç
D
Gerçekleşme nedenine göre göç.
E
Yasal durumuna göre göç.
Açıklama:
Yasal durumuna göre göçler; “Düzenli” ve “”Düzensiz” olmak üzere ikiye ayrılmaktadır. İkili anlaşmalarla düzenlenen işçi göçü, eğitim amaçlı göçler, aile birleşim hakkından doğan göçler düzenli göç hareketlerine örnek verilebilir. Düzensiz göç türüne ilişkin genel kabul gören bir tanım yapmak ise oldukça zordur. Zira düzensiz göç, genelde “düzenli göç”ün yapısına ve süreçlerine aykırı olan durumlarda ortaya çıkmaktadır. Doğru cevap E şıkkıdır.
Soru 76
"Planlı göç" aşağıdaki göç türlerinden hangisinin bir örneğidir?
Seçenekler
A
Gerçekleşme süresine göre göç.
B
Hacmine göre göç.
C
Yasal durumuna göre göç.
D
Gerçekleştiği yere göre göç.
E
Gerçekleşme nedenine göre göç.
Açıklama:
Gerçekleşme süresine göre göçler; “Ani Gelişen” ya da “Planlı Göç” olmak üzere iki başlık altında toplanmaktadır. Örneğin köle ticaretinin yoğun olarak yaşandığı 18. yüzyılın ikinci yarısında her yıl yaklaşık olarak 60 bin kölenin Amerika’ya götürülmesi olayı zorunlu ama aynı zamanda planlı olarak gerçekleştirilen uluslararası bir göçtür. Ani gelişen göç olaylarında ise ağırlıklı olarak savaşlar, çatışmalar vb. siyasi nedenler ile afetlerin ön plana çıktığı görülmektedir. Doğru cevap A şıkkıdır.
Soru 77
Aşağıdakilerden hangisi kitlesel göçün ekonomik, sosyal ve kültürel nedenlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Daha iyi çalışma koşulları.
B
Daha iyi yaşam koşulları.
C
Daha iyi sağlık koşulları.
D
Daha iyi eğitim koşulları.
E
Daha iyi siyasi koşullar.
Açıklama:
Ekonomik, sosyal ve kültürel kaynaklı göçlerde hep daha iyiyi arama arayışı bulunmaktadır. Daha iyi yaşam ve çalışma koşulları, daha iyi eğitim ve sağlık imkânları arayışı bunlardan bazılarıdır. Siyasi, güvenlik ve afet kaynaklı göçlerde ise bir kaçış söz konusudur. Doğru cevap E şıkkıdır.
Soru 78
Aşağıdakilerden hangisi gönüllü olarak göçe sebep olabilecek çekici faktörlerden biridir?
Seçenekler
A
Savaşlar.
B
Bölgesel ya da yerel düzeyde etnik/dini çatışmalar.
C
Ülkeler arası farklı demografik özellikler.
D
Afetler.
E
Siyasi istikrarsızlıklar.
Açıklama:
Yüksek refah düzeyi, ekonomik imkânlar, işgücü arzı, daha iyi yaşam koşulları vb. çekici faktörlerin insanların ülke içerisinde farklı yerleşim yerlerine ya da ülke dışına, gönüllü olarak göç etmelerine neden olabildiği görülmektedir. Ülkeler arası farklı demografik özelliklerin de benzer şekilde bireysel ve kitlesel göçlere neden olabildiği görülmektedir. Savaşlar, bölgesel ve yerel düzeyde çatışmalar, siyasi istikrarsızlıklar vb. itici faktörler de insanların ülke dışına, zorunlu olarak göç etmelerine neden olabilmektedir. Doğru cevap C şıkkıdır.
Soru 79
Aşağıdakilerden hangisi afet yönetimi aşamalarından biri değildir?
Seçenekler
A
Zarar azaltma.
B
İyileştirme.
C
Hazırlık.
D
Kaçınma.
E
Müdahale.
Açıklama:
Afet yönetimi; hazırlık, zarar azaltma, müdahale ve iyileştirme aşamalarından oluşmaktadır. Doğru cevap D şıkkıdır.
Soru 80
Yerinden Edilme İzleme Merkezi (IDMC) nüfus hareketleri ölçeğine göre bir göçün mega olay olarak değerlendirilebilmesi için yer değiştiren kişi sayısının ne kadar olması gerekmektedir?
Seçenekler
A
1 milyondan fazla.
B
1.5 milyondan fazla.
C
2 milyondan fazla.
D
2.5 milyondan fazla.
E
3 milyondan fazla.
Açıklama:
IDMC tarafından yer değiştiren kişi sayısı 100.000 den az ise kitlesel göç olayı küçük- orta boyutta nüfus hareketi; 100.000 ile 999.999 aralığında ise “büyük olay” yani büyük boyutlu nüfus hareketi; 1 ile 3 milyon aralığında ise “çok büyük olay”; 3 milyonda fazla ise “mega olay” yani mega boyutta nüfus hareketi olarak ölçeklendirilmiştir. Doğru cevap E şıkkıdır.
Soru 81
I. Kitlesel göçün yüksek sayıda gerçekleşmesi
II. Kitlesel göçün gönüllü olarak gerçekleşmesi
III. Kitlesel göçün toplu olarak gerçekleşmesi
IV. Kitlesel göçün nüfus hareketi olması
V. Kitlesel göçün aniden ortaya çıkışı
Yukarıdakikilerden hangileri kitlesel göç tanımı kapsamında yer almaktadır?
II. Kitlesel göçün gönüllü olarak gerçekleşmesi
III. Kitlesel göçün toplu olarak gerçekleşmesi
IV. Kitlesel göçün nüfus hareketi olması
V. Kitlesel göçün aniden ortaya çıkışı
Yukarıdakikilerden hangileri kitlesel göç tanımı kapsamında yer almaktadır?
Seçenekler
A
I, II, III ve IV
B
I, III, IV ve V
C
II, III, IV ve V
D
I ve III
E
II ve V
Açıklama:
I. Kitlesel göçün yüksek sayıda gerçekleşmesi
III. Kitlesel göçün toplu olarak gerçekleşmesi
IV. Kitlesel göçün nüfus hareketi olması
V. Kitlesel göçün aniden ortaya çıkışı
III. Kitlesel göçün toplu olarak gerçekleşmesi
IV. Kitlesel göçün nüfus hareketi olması
V. Kitlesel göçün aniden ortaya çıkışı
Soru 82
I. Kıtlık nedeniyle gerçekleşen göçler
II. Deprem nedeniyle gerçekleşen göçler
III. Beyin göçü
IV. İklim değişikliği nedeniyle gerçekleşen göçler
V. Kuraklık nedeniyle gerçekleşen göçler
Yukarıdakikilerden hangisi afetlerin neden olduğu kitlesel göçlerdendir?
II. Deprem nedeniyle gerçekleşen göçler
III. Beyin göçü
IV. İklim değişikliği nedeniyle gerçekleşen göçler
V. Kuraklık nedeniyle gerçekleşen göçler
Yukarıdakikilerden hangisi afetlerin neden olduğu kitlesel göçlerdendir?
Seçenekler
A
I, II ve III
B
II, III, ve IV
C
III, IV ve V
D
I, III, IV ve V
E
I, II, IV ve V
Açıklama:
I. Kıtlık nedeniyle gerçekleşen göçler
II. Deprem nedeniyle gerçekleşen göçler
IV. İklim değişikliği nedeniyle gerçekleşen göçler
V. Kuraklık nedeniyle gerçekleşen göçler
II. Deprem nedeniyle gerçekleşen göçler
IV. İklim değişikliği nedeniyle gerçekleşen göçler
V. Kuraklık nedeniyle gerçekleşen göçler
Soru 83
I. Kitleselliği
II. Bireyselliği
III. Zorunlu olarak gerçekleşmesi
IV. Uluslararası boyutta gerçekleşmesi
Yukarıdakilerden hangisi bir göçün afet ile ilişkili olarak değerlendirilmesi için gerekli koşullardandır?
II. Bireyselliği
III. Zorunlu olarak gerçekleşmesi
IV. Uluslararası boyutta gerçekleşmesi
Yukarıdakilerden hangisi bir göçün afet ile ilişkili olarak değerlendirilmesi için gerekli koşullardandır?
Seçenekler
A
I ve IV
B
I, II ve III
C
III ve IV
D
II, III ve IV
E
I, III ve IV
Açıklama:
I. Kitleselliği
III. Zorunlu olarak gerçekleşmesi
IV. Uluslararası boyutta gerçekleşmesi
III. Zorunlu olarak gerçekleşmesi
IV. Uluslararası boyutta gerçekleşmesi
Soru 84
I. Savaşlar
II. Doğal afetler
III. İklim değişikliği
IV. Siyasi istikrarsızlıklar
V. Çalışma koşullar
Yukarıdakilerden hangileri büyük nüfus hareketlerinin
nedenlerindendir?
II. Doğal afetler
III. İklim değişikliği
IV. Siyasi istikrarsızlıklar
V. Çalışma koşullar
Yukarıdakilerden hangileri büyük nüfus hareketlerinin
nedenlerindendir?
Seçenekler
A
I ve III
B
III ve V
C
II, III ve V
D
I, II, III ve IV
E
I, II, III ve V
Açıklama:
I. Savaşlar
II. Doğal afetler
III. İklim değişikliği
IV. Siyasi istikrarsızlıklar
II. Doğal afetler
III. İklim değişikliği
IV. Siyasi istikrarsızlıklar
Soru 85
Uluslararası kitlesel göçlerde uluslararası iş birliği neden gereklidir?
Seçenekler
A
Göçler yerel ölçekte gerçekleştiği için
B
Uluslararası boyutta desteğe ihtiyaç olduğu için
C
Yerel imkânlar yeterli olduğu için
D
Göçler zorunlu olarak gerçekleştiği için
E
Uluslararası kitlesel göçün etkileri yerel ölçekte
hissedildiği için
hissedildiği için
Açıklama:
Uluslararası boyutta desteğe ihtiyaç olduğu için
Soru 86
Aşağıdakilerden hangisi kitlesel göçün, ekonomik, sosyal veya kültürel nedenlerindendir?
Seçenekler
A
Doğal, teknolojik, insan kaynaklı afetler
B
Etnik çatışmalar
C
Şiddet
D
Siyasi istikrarsızlıklar
E
Daha iyi yaşam koşulları
Açıklama:
Daha iyi yaşam koşulları
Soru 87
I. Kitlesel göç risklerin tespit edilmesi
II. Teknik kapasitenin güçlendirilmesi
III. Senaryoların hazırlanması
IV. Sığınmacılara gıda yardımında bulunulması
V. Risk analizlerinin yapılması
Yukarıdakilerden hangileri kitlesel göç risklerinin azaltılması faaliyetlerindendir?
II. Teknik kapasitenin güçlendirilmesi
III. Senaryoların hazırlanması
IV. Sığınmacılara gıda yardımında bulunulması
V. Risk analizlerinin yapılması
Yukarıdakilerden hangileri kitlesel göç risklerinin azaltılması faaliyetlerindendir?
Seçenekler
A
I, II ve III
B
I, IV ve V
C
I, III, IV ve V
D
I, II, III ve V
E
II ve V
Açıklama:
I. Kitlesel göç risklerin tespit edilmesi
II. Teknik kapasitenin güçlendirilmesi
III. Senaryoların hazırlanması
V. Risk analizlerinin yapılması
II. Teknik kapasitenin güçlendirilmesi
III. Senaryoların hazırlanması
V. Risk analizlerinin yapılması
Soru 88
I. İşgücü piyasasına uyum
II. Gıda piyasasına uyum
III. Eğitim sistemine uyum
IV. Toplumsal uyum
Yukarıdakilerden hangileri uyum politikaları kapsamında yer alır?
II. Gıda piyasasına uyum
III. Eğitim sistemine uyum
IV. Toplumsal uyum
Yukarıdakilerden hangileri uyum politikaları kapsamında yer alır?
Seçenekler
A
I, III ve IV
B
I, II ve IV
C
II, III ve IV
D
I ve II
E
III ve IV
Açıklama:
I. İşgücü piyasasına uyum
III. Eğitim sistemine uyum
IV. Toplumsal uyum
III. Eğitim sistemine uyum
IV. Toplumsal uyum
Soru 89
Sığınmacıların göç ettikleri ülkede kalıcı olmaları durumunda toplumsal uyumunun sağlanması için neler yapılmalıdır?
Seçenekler
A
Çocukların eğitim sistemine dâhil edilmeleri sağlanmalıdır
B
Düzensiz göç ile mücadele edilmelidir
C
Gıda yardımı yapılmalıdır
D
Ücretsiz sağlık hizmeti verilmelidir
E
Geçici barınma merkezlerinde konaklamaları sağlanmalıdır
Açıklama:
Çocukların eğitim sistemine dâhil edilmeleri sağlanmalıdır
Soru 90
I. Uluslararası koruma desteği
II. Sağlık desteği
III. Psiko-sosyal destek
IV. Gıda desteği
V. Barınma desteği
Yukarıdakilerden hangileri geçici barınma merkezlerinde sığınmacılara verilen destek faaliyetlerindendir?
II. Sağlık desteği
III. Psiko-sosyal destek
IV. Gıda desteği
V. Barınma desteği
Yukarıdakilerden hangileri geçici barınma merkezlerinde sığınmacılara verilen destek faaliyetlerindendir?
Seçenekler
A
I, II, III ve IV
B
II, III ve IV
C
III, IV ve V
D
I ve V
E
II, III, IV ve V
Açıklama:
I. Gıda desteği
II. Sağlık desteği
IV. Psiko-sosyal destek
V. Barınma desteği
II. Sağlık desteği
IV. Psiko-sosyal destek
V. Barınma desteği
Soru 91
Göç terimleri sözlüğüne göre vatandaş olmayan çok sayıda kişinin bir ülkeye aniden ulaşması nasıl tanımlanmaktadır ?
Seçenekler
A
Kitlesel göç
B
Toplu göç
C
Akın
D
Zorunlu göç
E
Mega göç
Açıklama:
Söz konusu tanımlar içerisinde yer alan “kit- lesel/toplu göç” (mass/collective migration) terimi, “yüksek sayılarda ani insan hareketi” olarak, akın (influx) terimi ise “vatandaş olmayan çok sa- yıda kişinin bir ülkeye aniden ulaşması” olarak tanımlanmaktadır
Soru 92
Irkı, dini, milliyeti, belli bir sosyal gruba mensubiyeti ya da siyasi düşünceleri nedeniyle zulüm göreceği korkusu taşıyan kişilerin başka ülkelere göç etmesine ne ad verilir ?
Seçenekler
A
Iltica
B
Mega olay
C
Büyük göç
D
Kaçak göç
E
Zorunlu göç
Açıklama:
İltica terimi : Irkı, dini, milliyeti, belli bir sosyal gru- ba mensubiyeti ya da siyasi düşünceleri nedeniyle zulüm göreceği korkusu taşıyan ve bu yüzden ülkesinden ayrılan ve korkusu nedeniyle geri dönemeyen, dönmek istemeyen kişilerin bir başka devlete sığınması” olarak tanımlanmaktadır.
Soru 93
Eğitimini dünyanın sayılı üniversitelerinde almak için başka bir ülkeye giden kişi eğitimini bitirmiş ve orada yaşamaya başlamıştır. Bu kişi aşağıdaki hangi göç kavramının tanımına uymaktadır ?
Seçenekler
A
Zorunlu göç
B
İltica
C
Büyük göç
D
Gönüllü göç
E
İç göç
Açıklama:
Bu kişi hiçbir tesir altında kalmadan münferit olarak bir göç kararı almış ve bunu gerçekleştirmiştir. Burada yurtdışına gittiği için iç göç kavramının tanınıma uymamaktadır. Bu kişi gönüllü olarak göç etmiştir.
Soru 94
18. Yüzyılın ikinci yarısından itibaren her yıl yaklaşık 60 bin afrikalı Amerika'ya götürülmüştür. Bu olaydaki göç türleri aşağıdakilerden hangisidir ?
Seçenekler
A
İltica-Planlı
B
Zorunlu-Planlı
C
Gönüllü-Düzenli
D
Bireysel-Düzensiz
E
Ani Gelişen-Düzensiz
Açıklama:
Örneğin köle ticaretinin yoğun olarak yaşandığı 18. yüzyılın ikinci yarısında her yıl yaklaşık olarak 60 bin kölenin Amerika’ya götürülmesi olayı zorunlu ama aynı zamanda planlı olarak gerçekleştirilen uluslararası bir göçtür.
Soru 95
Aşağıdakilerden hangisi kitlesel göçün nedenlerinden birisi değildir ?
Seçenekler
A
Ekonomik nedenler
B
Siyasi nedenler
C
Sosyo-kültürel nedenler
D
Doğal nedenler
E
Psiko-Sosyal nedenler
Açıklama:
Kitlesel göçün temel nedenleri ekonomik, siyasi, sosyo-kültürel, ve doğal nedenler olarak özetlenebilir.
Soru 96
Aşağıdakilerden hangisi Avrupa'ya kaçak yollarla geçmeye çalışan göçmenler için çekici faktörlerden birisi değildir?
Seçenekler
A
Yüksek refah düzeyi
B
Ekonomik imkânlar
C
İşgücü arzı
D
Daha iyi yaşam koşulları
E
Ülkeler arası farklı demografik özellikler
Açıklama:
Yüksek refah düzeyi, ekonomik imkânlar, işgücü arzı, daha iyi yaşam koşulları vb. çekici faktörlerin insanların ülke içerisinde farklı yerleşim yerlerine ya da ülke dışına, gönüllü olarak göç etmelerine neden olabildiği görülmektedir. Ülkeler arası farklı demografik özelliklerin de benzer şekilde bireysel ve kitlesel göçlere neden olabildiği görülmektedir.
Bu örnekte yoksul ülkelerden avrupaya kaçak olarak geçmek isteyen göçmenleri çeken faktörler Yüksek refah düzeyi, ekonomik imkanlar, işgücü arzı, daha iyi yaşam koşulları arayışlarıdır. Ülkeler arası farklı demografik özellikler herhangi bir çekici faktör değildir.
Bu örnekte yoksul ülkelerden avrupaya kaçak olarak geçmek isteyen göçmenleri çeken faktörler Yüksek refah düzeyi, ekonomik imkanlar, işgücü arzı, daha iyi yaşam koşulları arayışlarıdır. Ülkeler arası farklı demografik özellikler herhangi bir çekici faktör değildir.
Soru 97
Aşağıdakilerden hangisi Yasal Durumuna Göre göç kategorisindedir ?
Seçenekler
A
Düzensiz
B
Zorunlu
C
Kitlesel
D
Bireysel
E
Planlı
Açıklama:
Yasal Durumuna Göre Düzenli ve Düzensiz olmak üzere iki tür göç bulunmaktadır.
Soru 98
GRID'ın 2016 yılı raporuna göre 2015 yılında afetler nedeniyle yerinden edilmiş kişi sayısı aşağıdakilerden hangisidir ?
Seçenekler
A
8,6 milyon
B
19.2 milyon
C
203.4 milyon
D
40.8 milyon
E
27.8 milyon
Açıklama:
2015 yılında 127 ülkede, 8.6 milyonu çatışma ve şiddet nedeniyle, 19.2 milyonu afetler nedeniyle olmak üzere toplam 27.8 milyon kişi yerinden edilmiştir (GRID, 2016:7). 2016 yılına kadar çatışma ve şiddet nedeniyle yerinden edilmiş kişi sayısı 40,8 milyona, afetler nedeniyle yerinden edilmiş kişi sayısı ise 203,4 milyona ulaşmıştır (
Soru 99
BM’nin Risk yönetimi yaklaşımı, Türkiye’de Suriye Krizi’nden kaynaklı kitlesel göç üzerinden örneklendirildiğinde aşağıdaki işlemlemlerden hangisi 3. aşamada gerçekleştirilmesi gereklidir ?
Seçenekler
A
Sığınmacıların temel ihtiyaçlarının karşılanması amacı ile acil durum politikalarının uygulanması
B
Sığınmacıların kalıcılığa doğru bir seyir izlemesine bağlı olarak uyum politikalarına geçiş
C
uluslararası koruma prosedür- lerinin tanınmasını da içeren göç yönetimi
D
kitlesel göç risklerinin azaltılmasına ilişkin stratejilerin belirlenmesi
E
Sığınmacıların yaralarının sarılması amacı ile acil durum politikalarının uygulanması
Açıklama:
BM’nin Risk yönetimi yaklaşımının özünü afet risklerinin azaltılması konusu oluşturmaktadır. Risk yönetimi yaklaşımının temel unsurlarını ise zarar azaltma ve hazırlık aşamaları oluşturmaktadır.
Konuyu Türkiye’de Suriye Krizi’nden kaynaklı kitlesel göç üzerinden örneklendirmek gerekirse;
• İlk aşaması sığınmacıların temel ihtiyaçları- nın karşılanması ve yaralarının sarılması ama- cı ile acil durum politikalarının uygulanması,
• İkinci aşaması uluslararası koruma prosedür- lerinin tanınmasını da içeren göç yönetimi,
• Üçüncü aşaması sığınmacıların kalıcılı- ğa doğru bir seyir izlemesine bağlı olarak uyum politikalarına geçiş,
• Dördüncü aşamanın ise kitlesel göç riskleri- nin azaltılmasına ilişkin stratejilerin belirlen- mesine yönelik bir seyir izlediği söylenebilir.
Konuyu Türkiye’de Suriye Krizi’nden kaynaklı kitlesel göç üzerinden örneklendirmek gerekirse;
• İlk aşaması sığınmacıların temel ihtiyaçları- nın karşılanması ve yaralarının sarılması ama- cı ile acil durum politikalarının uygulanması,
• İkinci aşaması uluslararası koruma prosedür- lerinin tanınmasını da içeren göç yönetimi,
• Üçüncü aşaması sığınmacıların kalıcılı- ğa doğru bir seyir izlemesine bağlı olarak uyum politikalarına geçiş,
• Dördüncü aşamanın ise kitlesel göç riskleri- nin azaltılmasına ilişkin stratejilerin belirlen- mesine yönelik bir seyir izlediği söylenebilir.
Soru 100
Aşağıdakilerden hangisi Kitlesel Göçlere İlişkin Afet Yönetimi ve Göç Yönetiminde afet sırasında müdahale aşamasında gerçekleştirilmektedir ?
Seçenekler
A
Uluslararası, ulusal, yerel işbirliği
B
Sosyo-kültürel uyum
C
Eğitim sistemine uyum
D
Kitlesel göç risklerinin azaltılması
E
Uluslararası koruma prosedürlerinin uygulanması
Açıklama:
Uluslararası koruma prosedürlerinin uygulanması
Geçici Barınma Merkezlerinde
Geçici Barınma Merkezlerinde
Gıda
Barınma
Sağlık hizmeti
Sosyal ihtiyaçların
karşılanması
Soru 101
"Bir grubun uluslararası bir sınırı geçerek ya da bir devlet içinde yer değiştirmesi" Yukarıda tanımı verilen kavram aşağıdakilerden hangisidir ?
Seçenekler
A
İltica
B
Göç
C
Afet
D
Savaş
E
Akın
Açıklama:
ATS’de, göç terimi “bir grubun uluslararası bir sınırı geçerek ya da bir devlet içinde yer değiştirmesi” olarak tanımlanmakta süresi, yapısı ve nedeni ne olursa olsun insanların yer değiştirmesine ilişkin nüfus hareketlerinin göç kapsamına girdiği ifade edilmektedir.
Soru 102
Aşağıdakilerden hangisi uluslararası Afet sınıflamalarından biri değildir ?
Seçenekler
A
Uluslararası afet ve acil durumlar veri tabanı sınıflaması
B
EM-DAT sınıflaması
C
SIGMA sınıflaması
D
BM Afet Risk Azaltma Çerçevesi sınıflaması
E
Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı sınıflaması
Açıklama:
Uluslararası afet ve acil durumlar veri tabanı sınıflaması (Emergency Events Database EM-DAT sınıflaması ve Centre for Research on the Epide- miology of Disasters CRED), SIGMA sınıflaması, Birleşmiş Milletler Afet Risk Azaltma Ofisi (BMA- RAO/United Nations Office for Disaster Risk Re- duction-UNISDR) tarafından geliştirilen BM Afet Risk Azaltma Çerçevesi (Sendai Framework) ve Uluslararası Kızıl Haç Komitesi (UKHK/ International Committee of the Red Cross-ICRC) tarafından yapılan sınıflamalar bunlardan bazılarıdır.
Soru 103
Aşağıdaki afet sınıflamalarından hangisi sosyal olgulara yer vermezken konuyu sadece doğal ve teknolojik afetlerle sınırlamaktadır ?
Seçenekler
A
SIGMA
B
EM-DAT
C
BM Sendai Çerçevesi
D
Uluslararası Kızıl Haç Komitesi sınıflaması
E
IFRC sınıflaması
Açıklama:
EM-DAT veri tabanı sınıflamasında sosyal ol- gulara yer verilmemekte konu doğal ve teknolojik afetler ile sınırlı olarak ele alınmaktadır. Dünyada yaşanan felaketler ile ilgili verilerin derlendiği
SIGMA veri tabanında yer alan sınıflamada savaş ve savaş benzeri olaylar kapsam dışında tutulmakta ancak toplumsal huzursuzluklar konusu kapsama dâhil edilmektedir.
IFRC tarafından yapılan sınıflamada ise “karmaşık (complex) acil durumlar/çatışmalar” ile “yerinden edilmiş nüfus” insan kaynaklı afetler içerisinde yer almaktadır. Nitekim uluslararası bo- yutta iki ya da daha fazla sayıda ülke arasında sa- vaşın patlak vermesi ya da bazı ülkelerdeki karışık- lıklar ve iç savaşlar geniş ölçekli salgın hastalıklar, açlık, gıda kıtlığı, su yetersizliği, yerinden edilmiş insanların ve mültecilerin ortaya çıkmasına neden olabilmektedir.
SIGMA veri tabanında yer alan sınıflamada savaş ve savaş benzeri olaylar kapsam dışında tutulmakta ancak toplumsal huzursuzluklar konusu kapsama dâhil edilmektedir.
IFRC tarafından yapılan sınıflamada ise “karmaşık (complex) acil durumlar/çatışmalar” ile “yerinden edilmiş nüfus” insan kaynaklı afetler içerisinde yer almaktadır. Nitekim uluslararası bo- yutta iki ya da daha fazla sayıda ülke arasında sa- vaşın patlak vermesi ya da bazı ülkelerdeki karışık- lıklar ve iç savaşlar geniş ölçekli salgın hastalıklar, açlık, gıda kıtlığı, su yetersizliği, yerinden edilmiş insanların ve mültecilerin ortaya çıkmasına neden olabilmektedir.
Soru 104
"1960'lı yıllarda Türkiye'de tarımın makineleşmesi kırsal kesimde insan gücüne ihtiyacı azaltmıştır. Bu durum tarım işcilerin İstanbul ve İzmir gibi sanayi kentlerine göç etmesine yol açmıştır."
Yukarıda verilen durumda yaşanan göç türü aşağıdakilerden hangisidir ?
Yukarıda verilen durumda yaşanan göç türü aşağıdakilerden hangisidir ?
Seçenekler
A
Zorunlu göç
B
Dış göç
C
Ani gelişen göç
D
İç göç
E
Planlı göç
Açıklama:
Bunlardan dış göç literatürde sıklıkla uluslararası göç olarak ifade edilmektedir. Bir ülkenin sınırları içerisinde afetlerden kaynaklı olarak iç göç yaşanabileceği gibi afetler dışındaki çeşitli neden- lerden dolayı da ülke içerisinde nüfus hareketleri söz konusu olabilmektedir.
Soru 105
Aşağıdaki göçlerden hangisi Gerçekleşme Süresine Göre Göçler kategorisinde yer almaktadır ?
Seçenekler
A
Gönüllü göç
B
Düzenli göç
C
Ani gelişen göç
D
Zorunlu göç
E
Dış göç
Açıklama:
Ani gelişen ve planlı olmak üzere bu kategoride iki tür göç vardır.
Soru 106
GRID'ın 2016 yılı araştırmasına göre 2015 yılında çatışma ve şiddet nedeniyle yerinden edilen kişi sayısı aşağıdakilerden hangisidir ?
Seçenekler
A
8.6 milyon
B
19.2 milyon
C
40.8 milyon
D
203.4 milyon
E
23.4 milyon
Açıklama:
2015 yılında 127 ülkede, 8.6 milyonu çatışma ve şiddet nedeniyle, 19.2 milyonu afetler nedeniyle olmak üzere toplam 27.8 milyon kişi yerinden edilmiştir. 2016 yılına kadar çatışma ve şiddet nedeniyle yerinden edilmiş kişi sayısı 40,8 milyona, afetler nedeniyle yerinden edilmiş kişi sayısı ise 203,4 milyona ulaşmıştır.
Soru 107
BM’nin Risk yönetimini Türkiye’de Suriye Krizi’nden kaynaklı kitlesel göç üzerinden örneklendirdiğimizde yönetimin 2. aşamasında yapılması gereken işlem aşağıdakilerden hangisidir ?
Seçenekler
A
Sığınmacıların temel ihtiyaçlarının karşılanması amacı ile acil durum politikalarının uygulanması
B
Sığınmacıların yaralarının sarılması amacı ile acil durum politikalarının uygulanması
C
Uluslararası koruma prosedürlerinin tanınmasını da içeren göç yönetimi
D
Sığınmacıların kalıcılığa doğru bir seyir izlemesine bağlı olarak uyum politikalarına geçiş
E
Kitlesel göç risklerinin azaltılmasına ilişkin stratejilerin belirlenmesi
Açıklama:
BM’nin Risk yönetimi yaklaşımının özünü afet risklerinin azaltılması konusu oluşturmaktadır. Risk yönetimi yaklaşımının temel unsurlarını ise zarar azaltma ve hazırlık aşamaları oluşturmaktadır.
Konuyu Türkiye’de Suriye Krizi’nden kaynaklı kitlesel göç üzerinden örneklendirmek gerekirse;
• İlk aşaması sığınmacıların temel ihtiyaçlarının karşılanması ve yaralarının sarılması amacı ile acil durum politikalarının uygulanması,
• İkinci aşaması uluslararası koruma prosedür- lerinin tanınmasını da içeren göç yönetimi,
• Üçüncü aşaması sığınmacıların kalıcılığa doğru bir seyir izlemesine bağlı olarak uyum politikalarına geçiş,
• Dördüncü aşamanın ise kitlesel göç risklerinin azaltılmasına ilişkin stratejilerin belirlen- mesine yönelik bir seyir izlediği söylenebilir.
Konuyu Türkiye’de Suriye Krizi’nden kaynaklı kitlesel göç üzerinden örneklendirmek gerekirse;
• İlk aşaması sığınmacıların temel ihtiyaçlarının karşılanması ve yaralarının sarılması amacı ile acil durum politikalarının uygulanması,
• İkinci aşaması uluslararası koruma prosedür- lerinin tanınmasını da içeren göç yönetimi,
• Üçüncü aşaması sığınmacıların kalıcılığa doğru bir seyir izlemesine bağlı olarak uyum politikalarına geçiş,
• Dördüncü aşamanın ise kitlesel göç risklerinin azaltılmasına ilişkin stratejilerin belirlen- mesine yönelik bir seyir izlediği söylenebilir.
Soru 108
Kitlesel Göçlere İlişkin Afet Yönetimi ve Göç Yönetimi'ne göre aşağıdakilerden hangisi Afet Sonrası, iyileştirme evresinde yapılması gerekenlerden biri değildir ?
Seçenekler
A
İşgücü piyasasına uyumun sağlanması
B
Kalıcı barınma'nın sağlanması
C
Sosyo-kültürel uyumun sağlanması
D
Uluslararası koruma prosedürlerinin uygulanması
E
Sağlık sistemine uyumun sağlanması
Açıklama:
Uluslararası koruma prosedürlerinin uygulanması afet sonrası müdahele evresinde gerçekleştirilmektedir.
Soru 109
"2011 yılında Suriye'de patlak veren iç savaş nedeniyle ülkemiz topraklarına göç etmek zorunda kalan Suriye vatandaşı sayısı 2020 yılı itibariyle yaklaşık 3 Milyon 580 bin kişi civarındadır."
Yukarıda verilen bilgiler ışığında nüfus hareketleri ölçeği'ne göre aşağıdakilerden hangisi gerçekleşmiştir ?
Yukarıda verilen bilgiler ışığında nüfus hareketleri ölçeği'ne göre aşağıdakilerden hangisi gerçekleşmiştir ?
Seçenekler
A
Büyük olay
B
Orta Olay
C
Küçük Olay
D
Mega Olay
E
Çok Büyük Olay
Açıklama:
IDMC tarafından yer değiştiren kişi sayısı 100.000 den az ise kitlesel göç olayı küçük- orta boyutta nüfus hareketi; 100.000 ile 999.999 aralığında ise “büyük olay” yani büyük boyutlu nüfus hareketi; 1 ile 3 milyon aralığında ise “çok büyük olay”; 3 milyonda fazla ise “mega olay” yani mega boyutta nüfus hareketi olarak ölçeklendirilmiştir.
Soru 110
Aşağıdakilerden hangisi Afet yönetimini aşamalarından birisi değildir ?
Seçenekler
A
Analiz
B
Hazırlık
C
İyileştirme
D
Müdahale
E
Zarar azaltma
Açıklama:
Afet yönetimi; hazırlık, zarar azaltma, müdahale ve iyileştirme aşamalarından oluşmaktadır.
Ünite 4
Soru 1
Kişinin zihinsel, bedensel, duygusal, toplumsal yeteneklerinin ve davranışlarının, istenilen doğrultuda geliştirilmesi ya da ona belli amaçlara dönük yeni yetenekler, davranışlar, bilgiler kazandırılması yolundaki çalışmaların tümüne ne ad verilir?
Seçenekler
A
Eğitim
B
Öğretim
C
Kültürleşme
D
Özümseme
E
Bütünleşme
Açıklama:
Eğitim, bireyin yaşadığı toplumda yeteneğini, tutumlarını ve olumlu değerdeki diğer davranış biçimlerini geliştirdiği süreçler toplamıdır. Aynı zamanda eğitim, bireyin toplumsal yeteneğinin ve en elverişli düzeydeki kişisel gelişmenin elde edilmesi için seçilmiş ve denetimli bir çevreyi içine alan toplumsal süreçtir. Bu bağlamda eğitim, bireylerin kendileri ve içinde yaşadıkları çevre ile ilgili bilgi ve kavrayışını arttırmaktadır. Eğitim, bireyler üzerinde yarattığı olumlu etkilerin yanı sıra ülke ve dünya genelinde de daha yaşanabilir bir çevre, refah artışı, gelir dağılımında adaletin sağlanması gibi amaçlara da hizmet etmektedir.
Doğru cevap "a" şıkkıdır.
Doğru cevap "a" şıkkıdır.
Soru 2
Eğitimle ilgili araştırmalar yapan dünyaca ünlü kurumun adı nedir?
Seçenekler
A
NISA
B
PISA
C
KISA
D
ZISA
E
MISA
Açıklama:
PISA
Soru 3
Eğitim hakkı ilk kez Birleşmiş Milletler Genel Kurulu tarafından kabul edilen 1948 tarihli hangi belgede yer almıştır?
Seçenekler
A
İnsan Hakları
B
Kadın Hakları
C
Çocuk Hakları
D
Yaşlı Kişiler İçin İlkeler
E
Yerli Halkların Hakları
Açıklama:
İnsan Hakları
Soru 4
Türkiye'de hangi yaş grubundaki çocuklar ilköğretim kurumları kapsamına girmektedir?
Seçenekler
A
6 ve 15
B
4 ve 18
C
5 ve 13
D
3 ve 9
E
7 ve 12
Açıklama:
Türkiye'de 5 ve 13 yaş grubundaki çocuklar ilköğretim kurumları kapsamına girmektedir. İlköğretim kurumları dört yıl süreli ve zorunlu ilkokullar ile dört yıl süreli zorunlu farklı programlar arasında tercihe imkân veren ortaokullar ile imam hatip ortaokullarından oluşmaktadır.
Soru 5
Olumsuz etkilerini en aza indirmek için acil önlemler alınmasını gerektiren beklenmedik ve ani gelişen olaylar nasıl tanımlanmaktadır?
Seçenekler
A
Deprem
B
Sel
C
Su baskını
D
Yangın
E
Afet
Açıklama:
Olumsuz etkilerini en aza indirmek için acil önlemler alınmasını gerektiren beklenmedik ve ani gelişen olaylara “afet” denilmektedir. Acil müdahale gerektiren ve yerel kapasitenin olayları belirleme ve yönetmede yetersiz kaldığı durumlarda afetler sonrası oluşan acil durumdur. Acil durumlar; ölümler, yaralanmalar, insanların yerlerini terk etmeleri, hastalık, sakatlık, gıda güvensizliği, altyapının hasar görmesi ya da kaybedilmesi ile azalmış kamu emniyeti ve güvenliği durumlarını içerebilir.
Doğru cevap "e" şıkkıdır.
Doğru cevap "e" şıkkıdır.
Soru 6
Mültecilerin haklarını koruma altına alan uluslararası sözleşmelerden Çocuk Haklarına İlişkin Antlaşma kaç yılında imzalanmıştır?
Seçenekler
A
19886
B
1989
C
1994
D
2006
E
2018
Açıklama:
Mültecilerin haklarını koruma altına alan uluslararası sözleşmelerden;
Çocuk Haklarına İlişkin Antlaşma 1989 tarihlidir.
Doğru cevap "b" şıkkıdır.
Çocuk Haklarına İlişkin Antlaşma 1989 tarihlidir.
Doğru cevap "b" şıkkıdır.
Soru 7
UNHCR tarafından yayınlanan verilere göre 2010 yılı sonu itibarıyla Türkiye’de bulunan ve başvuru sonucunu bekleyen sığınmacıların sayısı yaklaşık kaç kişidir?
Seçenekler
A
5000
B
10000
C
20000
D
50000
E
100000
Açıklama:
UNHCR tarafından yayınlanan verilere göre Türkiye’de 2010 yılı sonu itibarıyla çoğunluğu Irak, İran, Afganistan ve Somali’den gelen 10.032’si mülteci ve 6.715’i de başvuru sonucunu bekleyen sığınmacı ve vatansızlar ile yerinden edilmiş kişiler de olmak üzere toplam 18.088 kişi bulunmaktadır.
Doğru cevap "c" şıkkıdır.
Doğru cevap "c" şıkkıdır.
Soru 8
Resmi verilere göre 2018 yılı itibarıyla Türkiye'de bulunan Suriyeli sayısı yaklaşık olarak kaç kişidir?
Seçenekler
A
1 milyon
B
2 milyon
C
4 milyon
D
9 milyon
E
12 milyon
Açıklama:
İçişleri Bakanlığı Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) tarafından GİGM verilerinden yararlanılarak hazırlanan ve yayımlanan 05.02.2018 tarihli verilere göre 3.485.644 Geçici Koruma Statüsüne tabi olan Suriyeli bulunmaktadır. 10 şehirde kurulan 21 Geçici Barınma Merkezinde (kamp) 235.006 kişi bulunmaktadır. Bu kişilerin 228.518’i Geçici Koruma Statüsüne tabi olan Suriyeli ve 6.488’i de Iraklıdır (http://www.goc. gov.tr/icerik3/gecici-koruma_363_378_4713).
Soru 9
Kamplarda yaşayan mülteciler için 850 derslikli toplam kaç tane okul kurulmuştur?
Seçenekler
A
22
B
32
C
42
D
52
E
62
Açıklama:
22
Soru 10
Geçici koruma kapsamındaki erkek ve kadınlardan yaklaşık kaçı “Türkçe Okuma-Yazma Eğitimi” kursuna katılmıştır?
Seçenekler
A
%100'ü
B
%99'u
C
%93
D
%52
E
%27’si
Açıklama:
%27’si
Soru 11
Eğitim hakkı ilk kez Birleşmiş Milletler Genel Kurulu tarafından kabul edilen 1948 tarihli hangi insan hakları belgesinde yer almıştır?
Seçenekler
A
İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi
B
Eğitimde Ayrımcılığa Karşı Uluslararası Sözleşme
C
Kadınlara Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Tasfiye Edilmesine Dair Beyanname
D
Engelli Bireylerin Hakları Bildirisi
E
Yaşlı Kişiler İçin İlkeler
Açıklama:
Eğitim hakkı ilk kez Birleşmiş Milletler Genel Kurulu tarafından kabul edilen 1948 tarihli İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi’nde yer alarak Birleşmiş Milletler’in sosyal, ekonomik, kültürel ve medeni haklarıyla uyumlu olarak geliştirme yönündeki kapsamlı çabalarının başlangıcını oluşturmuştur.
Doğru cevap "a" şıkkıdır.
Doğru cevap "a" şıkkıdır.
Soru 12
Türkiye’de Cumhuriyet öncesi ve sonrası göz önünde bulundurulduğunda eğitim hakkı ile ilgili yapılan ilk yasal düzenleme aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
1808 Sened-i İttifak
B
1876 Kanun-i Esasisi
C
1924 Anayasası
D
1961 Anayasası
E
1982 Anayasası
Açıklama:
Türkiye’de Anayasa ve yasalarda eğitim hakkını içeren maddelere Cumhuriyet öncesi dönemlerde de rastlamak mümkündür. 1876 Kanun-i Esasisi bu konudaki ilk yasal düzenlemeyi yapmıştır.
Soru 13
Aşağıdakilerden hangisi eğitimde fırsat eşitliğini engelleyen etmenlerden biri olan "işlevsel eşitsizlik" bağlamında değerlendirilebilir?
Seçenekler
A
Aile geliri
B
Devletin ekonomik gücü
C
Kır/kent gibi yerleşme düzeninde farklılık
D
Cinsiyet ayrımı
E
Zeka/yetenek farklılıkları
Açıklama:
İşlevsel eşitsizlik (Zekâ ve yetenek farklarından gelen eşitsizlikler eğitimde fırsat eşitliği sağlanmış olsa bile tamamen ortadan kalkmamaktadır)
Doğru cevap "e" şıkkıdır.
Doğru cevap "e" şıkkıdır.
Soru 14
Eğitimin amacı ve işlevi bakımından aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Seçenekler
A
Toplumun kültür mirasının aktarılması
B
Çocuğun toplumsallaştırılması
C
Değişime dirençli bireylerin yetiştirilmesi
D
Siyasal işlevi
E
Seçme işlevi
Açıklama:
Temel insan haklarından biri olan eğitimin çeşitli işlevleri bulunmaktadır. Bunlar;
• Toplumun kültür mirasının birikimi ve aktarılması,
• Çocuğun toplumsallaştırılması,
• Yenilikçi ve değişimi sağlayıcı bireyler yetiştirilmesi,
• Siyasal işlevi,
Seçme işlevi,
• Ekonomik işlevi olarak sıralanabilir
Doğru cevap "c" şıkkıdır.
• Toplumun kültür mirasının birikimi ve aktarılması,
• Çocuğun toplumsallaştırılması,
• Yenilikçi ve değişimi sağlayıcı bireyler yetiştirilmesi,
• Siyasal işlevi,
Seçme işlevi,
• Ekonomik işlevi olarak sıralanabilir
Doğru cevap "c" şıkkıdır.
Soru 15
Aşağıdakilerden hangisi yaygın eğitimin verildiği kurumlardan bir tanesidir?
Seçenekler
A
Okul öncesi
B
İlkokul
C
Ortaöğretim
D
Yükseköğretim
E
Halk eğitim
Açıklama:
Yaygın eğitim hizmetleri; yönetmelikte okuma-yazma kursları, mesleki ve teknik eğitim ile sosyal ve kültürel kurslar olmak üzere üç ana bölümde düzenlenmiştir. MEB, “Halk Eğitim Merkezleri” ile il ve belde, köy ve mahallelerde oluşturulacak “Eğitim Odaları” aracılığıyla yaygın eğitim faaliyetinde bulunmaktadır.
Soru 16
Beşerî Sermaye Teorisine göre; bir ülkenin gelişmesinde en önemli unsur aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
teknolojik gelişmeler
B
coğrafi faktörler
C
turizm
D
nitelikli insan gücü
E
tarım
Açıklama:
Beşerî Sermaye Teorisine göre; bir ülkenin gelişmesinde en önemli unsur, nitelikli insan gücüdür. Sermaye ve doğal kaynaklar gibi diğer üretim faktörlerinin de verimliliği önemli ölçüde nitelikli insan gücünün varlığına dayalıdır.
Soru 17
Aşağıdakilerden hangisi teknolojik afetler kapsamındadır?
Seçenekler
A
Deprem
B
Heyelan
C
Orman yangını
D
Sınai patlamalar
E
Hortum
Açıklama:
Deprem, heyelan ve yanardağ patlamaları jeolojik doğal afetlerdir. Sel, çığ, fırtına, kuraklık, orman yangını, hortum meteorolojik doğal afetler arasında sayılmaktadır. Sınai patlamalar ve baraj patlamaları teknolojik afetler kapsamındadır.
Soru 18
GİGM verilerinden yararlanılarak hazırlanan ve yayımlanan 05.02.2018 tarihli verilere göre Türkiye'de Geçici Koruma Statüsüne tabi yaklaşık kaç Suriyeli bulunmaktadır?
Seçenekler
A
1 milyon
B
2 milyon
C
3.5 milyon
D
5 milyon
E
7.5 milyon
Açıklama:
İçişleri Bakanlığı Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) tarafından GİGM verilerinden yararlanılarak hazırlanan ve yayımlanan 05.02.2018 tarihli verilere göre 3.485.644 Geçici Koruma Statüsüne tabi olan Suriyeli bulunmaktadır
Soru 19
I. Kamp içi
II. Kamp dışı
III. Suriyelilerin açtığı özel okullar
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Türkiye'nin Suriyeli çocuklara sunduğu eğitim hizmetlerindendir?
II. Kamp dışı
III. Suriyelilerin açtığı özel okullar
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Türkiye'nin Suriyeli çocuklara sunduğu eğitim hizmetlerindendir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I ve II
E
I, II, III
Açıklama:
Suriyeli Çocuklara Sunulan Eğitim Hizmetleri:
Kamp İçi Eğitim
Kamp Dışı Eğitim (Geçici Eğitim Merkezleri, Devlet Okulları)
Suriyelilerin Açtığı Özel Okullarda Eğitim
Kamp İçi Eğitim
Kamp Dışı Eğitim (Geçici Eğitim Merkezleri, Devlet Okulları)
Suriyelilerin Açtığı Özel Okullarda Eğitim
Soru 20
Geçici barınma kamplarında kalan Suriyelilere verilen eğitim ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Eğitim % 100 Türkçedir.
B
Revize edilmiş Suriye müfredatı oluşturulmuştur.
C
Müfredatta 6 saat zorunlu Türkçe dersi bulunmaktadır.
D
Müfredatta bazı coğrafi haritalar güncellenmiştir.
E
Türk ve Suriyeli öğretmenler görev almaktadır.
Açıklama:
Mülteci kamplarındaki eğitim Arapça olarak gerçekleştirilmektedir.
Soru 21
I- Belirli yaş grubundaki ve aynı seviyedeki bireylere, amaca göre hazırlanmış programlarla, okul çatısı altında düzenli olarak yapılan eğitimdir.
II- Okul öncesi, ilkokul, ortaokul, ortaöğretim ve yükseköğretim kurumlarında verilen eğitimi ifade etmektedir.
Yukarıda özellikleri verilen eğitim türü aşağıdakilerden hangisidir?
II- Okul öncesi, ilkokul, ortaokul, ortaöğretim ve yükseköğretim kurumlarında verilen eğitimi ifade etmektedir.
Yukarıda özellikleri verilen eğitim türü aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Yaygın eğitim
B
Örgün eğitim
C
İnformal eğitim
D
Halk eğitim merkezleri
E
Mesleki eğitim
Açıklama:
Örgün eğitim; belirli yaş grubundaki ve aynı seviyedeki bireylere, amaca göre hazırlanmış programlarla, okul çatısı altında düzenli olarak yapılan eğitimdir. Örgün eğitim; okul öncesi, ilkokul, ortaokul, ortaöğretim ve yükseköğretim kurumlarında verilen eğitimi ifade etmektedir. Doğru cevap B seçeneğidir.
Soru 22
Eğitimin bir hak olarak ilk kez yer aldığı ve eğitim hakkı ile ilgili ilk düzenlemelerin yapıldığı belge aşağıdakilerden hangisinde doğru bir şekilde verilmiştir?
Seçenekler
A
Eğitimde Ayrımcılığa Karşı Uluslararası Sözleşme
B
İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi
C
Çocuk Haklarına Dair Sözleşme
D
Çocuk Hakları Bildirisi
E
Mültecilerin Hukuki Durumuna Dair Sözleşme
Açıklama:
Eğitim hakkı ilk kez Birleşmiş Milletler Genel Kurulu tarafından kabul edilen 1948 tarihli İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi’nde yer alarak Birleşmiş Milletler’in sosyal, ekonomik, kültürel ve medeni haklarıyla uyumlu olarak geliştirme yönündeki kapsamlı çabalarının başlangıcını oluşturmuştur. Bildirge’ye göre eğitim herkese sağlanması gereken bir haktır ve en azından ilk ve temel aşamaları parasızdır. Eğitim hakkı ile ilgili ilk düzenlemeler İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi'nde yer almıştır. Doğru cevap B seçeneğidir.
Soru 23
Örgün eğitimin yanında ya da dışında düzenlenen eğitim faaliyetlerinin tümünü kapsayan ve kişilere eğitimlerinin eksik kalan yönlerini tamamlama konusunda sürekli eğitim imkânı sunmayı amaçlayan eğitim türü aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Yaygın eğitim
B
Örgün eğitim
C
İnformal eğitim
D
Açık eğitim
E
Teknik eğitim
Açıklama:
Yaygın eğitim örgün eğitimin yanında ya da dışında düzenlenen eğitim faaliyetlerinin tümünü kapsamaktadır. Yaygın eğitim, kişilere eğitimlerinin eksik kalan yönlerini tamamlama konusunda sürekli eğitim imkânı sunmak amacıyla gerçekleştirilmektedir. Doğru cevap A seçeneğidir.
Soru 24
Beşerî Sermaye Teorisi ile ilgili olarak aşağıda verilenlerden hangisi doğru değildir?
Seçenekler
A
Beşerî Sermaye Teorisine göre; bir ülkenin gelişmesinde en önemli unsur, nitelikli insan gücüdür.
B
Beşerî Sermaye Kavramı, bireyin iş gücü piyasalarındaki getirilerini arttıran bilgi, beceri, tecrübe, sağlık durumu ve verimliliğini yükselten tüm etkinlikleri kapsamaktadır.
C
Üretime katılan bireyin sahip olduğu ve genel anlamda insanın niteliğini vurgulayan bilgi, beceri, deneyim ve dinamizm gibi pozitif değerler “beşerî sermaye” olarak kabul edilmektedir.
D
Beşerî sermayenin en önemli unsurlarından biri eğitimdir.
E
Ekonomik açıdan bakıldığında eğitim yalnızca bir tüketim aracıdır.
Açıklama:
Ekonomik açıdan bakıldığında Beşerî Sermaye Teorisine göre eğitim hem tüketim hem de yatırımdır. Doğru cevap E seçeneğidir.
Soru 25
İstihdam politikaları ve eğitim istihdam ilişkisi ile ilgili olarak aşağıda verilen bilgilerden hangisi doğru değildir?
Seçenekler
A
İstihdam politikalarının hedeflerinden biri, iş gücünün eğitim düzeyine vasıf ve yeteneğine uygun ve devamlılık gösteren işlerde çalışmalarını sağlayabilmektir.
B
Eğitim-istihdam ilişkisi konusunda en fazla üzerinde durulması gereken kesim çocuklardır.
C
Eğitim istihdam uyumsuzluğu sonucu ortaya çıkan yapısal işsizlik mücadele edilmesi en zor işsizlik türüdür.
D
İhtiyaç duyulan alanlarda eğitim verilmesi ve verilen eğitimlere ve ülkenin sermaye yapısına uygun yeni işlerin yaratılabilmesi gereklidir.
E
İstihdam politikalarının hedeflerinden biri işsizliği azaltmaktır.
Açıklama:
İşsizliğin yarattığı sosyo-ekonomik sorunlar tüm nüfus gruplarını etkilemekle birlikte en fazla etkilenen kesimi gençler oluşturmaktadır. Bu nedenle de eğitim-istihdam ilişkisi konusunda en fazla üzerinde durulması gereken kesim gençlerdir. Doğru cevap B seçeneğidir.
Soru 26
Aşağıdakilerden hangisi insan kökenli afetlerden biridir?
Seçenekler
A
Deprem
B
Sel
C
Baraj patlamaları
D
Hortum
E
Hava-su ve çevre kirlenmeleri
Açıklama:
Yangınlar, hava-su ve çevre kirlenmeleri ile ulaşım kazaları insan kökenli afetlerdir. Doğru cevap E seçeneğidir.
Soru 27
Suriye’de yaşanan savaş nedeniyle ortaya çıkan göç dalgasının bir “sosyal tsunami” olarak ifade edilmesinin nedeni aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
Savaş ya da iç karışıklıklar nedeniyle yaşadığı yeri terk ederek başka bir bölge veya ülkeye sığınan kişilerin eğitimi çok karmaşık bir sorun alanıdır.
B
Kitlesel göçler, göç eden kişilerin psikolojik ve ekonomik durumlarını derinden etkilemektedir.
C
Kitlesel göçlerin yöneldikleri ülke ya da bölgelerde ekonomik ve sosyal pek çok değişkeni etkilemesi, göçlerin bir çeşit afet durumu gibi ele alınmasına neden olmaktadır.
D
Göç alan bölgede yaşayan ve göç eden bireylerin birbirlerine uyum sağlayabilmeleri ve sosyal alandaki sorunları çözebilmeleri için karşılıklı olarak etkileşimde bulunmaları gerekmektedir.
E
Göç eden bireyler, göç ettikleri bölgede eğitimlerine devam edebilmeli ve eğitim haklarından yararlanabilmelidirler.
Açıklama:
Kitlesel göçler büyük nüfus hareketleri olarak yöneldikleri ülke ya da bölgelerde ekonomik ve sosyal pek çok değişkeni etkilediğinden bir çeşit afet durumu gibi ele alınmaktadır. Suriye’de yaşanan savaş nedeniyle ortaya çıkan göç dalgası da bir “sosyal tsunami” olarak ifade edilmektedir. Doğru cevap C seçeneğidir.
Soru 28
Aşağıdaki seçeneklerden hangisinde verilen durum "acil durumlarda eğitim"e bir örnektir?
Seçenekler
A
Okullarda öğrencilere, karşılaşılan bir acil durum karşısında nasıl davranılması, olası olumsuz sonuçların en aza indirilmesi için neler yapılması gerektiğinin anlatılması
B
Bir iş yerinin, çalışanlarını iş sağlığı ve güvenliği konusunda düzenlenen bir eğitime göndermesi
C
Bir belediye tarafından halka açık olarak deprem, sel, tsunami gibi doğal afetler durumunda insanların hayatlarını kurtarmalarını ve devam ettirmelerini sağlayan eğitimler verilmesi
D
Yaşanan bir afet sonrasında, afetten olumsuz etkilenen çocuk ve yetişkinlere moral vermek, topluma uyum ve entegrasyonlarını sağlamak amacıyla eğitim verilmesi
E
Bir üniversitenin öğrencilerine insanların neden olduğu şiddet ortamlarında insanların hayatlarını kurtarmalarını ve devam ettirmelerini sağlayan bilgiler veren eğitim düzenlemesi
Açıklama:
“Acil durum eğitimi” karşılaşılan bir acil durum karşısında nasıl davranılması, olası olumsuz sonuçların en aza indirilmesi için neler yapılması gerektiği gibi konuları içerirken “acil durumlarda eğitim” acil durum/afet sonrasındaki aşamada uygulanan moral/uyum/entegrasyon amaçlı eğitimdir. D seçeneği dışında verilen seçenekler "acil durum eğitimi"ne örnektir. D seçeneğinde verilen örnek ise "acil durumlarda eğitim"e örnektir. Doğru cevap D seçeneğidir.
Soru 29
Okul çağındaki Suriyeli çocuklara ve gençlere yönelik oluşturulan, hem kamplarda hem de kamp dışında faaliyet gösteren, uyarlanmış Arapça müfredatı ile eğitim veren, ilköğretim ve ortaöğretimi kapsayan eğitim merkezleri aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru verilmiştir?
Seçenekler
A
Yaygın eğitim merkezleri
B
Suriyelilerin açtığı özel okullar
C
Açık eğitim merkezleri
D
Devlet okulları
E
Geçici eğitim merkezleri
Açıklama:
Geçici Eğitim Merkezleri (GEM), okul çağındaki Suriyeli çocuklara ve gençlere yönelik oluşturulan hem kamplarda hem de kamp dışında faaliyet gösteren, uyarlanmış Arapça müfredatı ile eğitim veren merkezlerdir. Doğru cevap E seçeneğidir.
Soru 30
Ülkemizde eğitim gören Suriyelilerin karşılaştıkları ilk ve en önemli sorun aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Dil sorunu
B
Koordinasyon eksikliği
C
Fiziksel altyapı eksikliği
D
Öğretim materyalleri sorunu
E
Öğretmen sorunu
Açıklama:
Suriyelilerin karşılaştığı ilk sorun dil sorunudur. Bireyin bulunduğu toplumda kendisini ifade etmesinin, diğer bireyler ile iletişim ve etkileşim kurmasının temel aracının dil olduğu düşünüldüğünde; dil farklılığının hem sığınmacılar hem de ülke vatandaşları açısından birçok sorunu da beraberinde getirdiği görülmektedir. Doğru cevap A seçeneğidir.
Soru 31
"Çocukların ve gençlerin toplum yaşayışında yerlerini almaları için gerekli bilgi, beceri ve anlayışları elde etmele-rine, kişiliklerini geliştirmelerine, okul içinde veya dışında, doğrudan veya dolaylı yardım etme, terbiye" tanımı aşağıdaki sözcüklerden hangisine aittir?
Seçenekler
A
Kazanım
B
Deneyim
C
Sosyal Çevre
D
Kişilik
E
Eğitim
Açıklama:
Türk Dil Kurumu eğitimi “Çocukların ve gençlerin toplum yaşayışında yerlerini almaları için gerekli bilgi, beceri ve anlayışları elde etmele-rine, kişiliklerini geliştirmelerine, okul içinde veya
Soru 32
Aşağıdakilerden hangisi eğitimin katkılarından biri değildir?
Seçenekler
A
nitelikli insan gücü yetiştirmek
B
Manevi katkı sağlamak
C
İş gücünü artırmak
D
Duygusal yeteneklerini geliştirmek
E
Arkadaş ilişkilerini güçlendirmek
Açıklama:
maddi ve manevi kalkınmanın önemli unsurlarından biri olarak ülkelerin sağlıklı ve çağdaş bir eğitim aracılığıyla nitelikli insan gücü yetiştirmesine katkıda bulunmaktadır
Arkadaş ilişkilerini güçlendirmek
Arkadaş ilişkilerini güçlendirmek
Soru 33
Aşağıdakilerden hangisi eğitim hakkına ilişkin doğrudan düzenlemelerin yer aldığı sözleşmelerden değildir?
Seçenekler
A
Medeni ve Siyasi Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme
B
Her Türlü Irk Ayrımcılığının Tasfiye Edilmesine Dair Uluslararası Sözleşme
C
Mültecilerin Hukuki Durumuna Dair Sözleşme
D
Tüm Göçmen İşçilerin ve Aile Üyelerinin Haklarının Korunması Uluslararası Sözleşmesi
E
Uluslararası toplu iş sözleşmesi
Açıklama:
Medeni ve Siyasi Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme, Her Türlü Irk Ayrımcılığının Tasfiye Edilmesine Dair Uluslararası Sözleşme, Mültecilerin Hukuki Durumuna Dair Sözleşme,Tüm Göçmen İşçilerin ve Aile Üyelerinin Haklarının Korunması Uluslararası Sözleşmesi eğitim hakkına ilişkin doğrudan düzenlemelerin yer aldığı sözleşmelerdir
Uluslararası toplu iş sözleşmesi
Uluslararası toplu iş sözleşmesi
Soru 34
Türkiye’de Anayasa ve yasalarda eğitim hakkını içeren ilk yasal düzenleme ne zaman yapılmıştır?
Seçenekler
A
1876 Kanun-i Esasi
B
1839 Tanzimat Fermanı
C
1921 Teşkilat-ı Esasiye
D
1856 Islahat Fermanı
E
1808 Senedi İttifak
Açıklama:
Türkiye’de Anayasa ve yasalarda eğitim hakkını içeren maddelere Cumhuriyet öncesi dönemlerde de rastlamak mümkündür. 1876 Kanun-i Esasi-si bu konudaki ilk yasal düzenlemeyi yapmıştır.
Soru 35
I) Ailenin geliri
II) Zeka ve yetenek farklılığı
III) Irk, cinsiyet ve dil
Hangileri eğitimde fırsat eşitliğini engelleyen etmenlerdendir?
II) Zeka ve yetenek farklılığı
III) Irk, cinsiyet ve dil
Hangileri eğitimde fırsat eşitliğini engelleyen etmenlerdendir?
Seçenekler
A
Yanız I
B
II ve III
C
I, II ve III
D
I ve II
E
I ve III
Açıklama:
Ailenin geliri, Zeka ve yetenek farklılığından gelen eşitsizlikler, Irk, cinsiyet ve dil gibi etmenler eğitimde fırsat eşitliğini engelleyen etmenlerdendir.
I, II ve III
I, II ve III
Soru 36
Aşağıdakilerden hangisi yaygın eğitim ile ilgili değildir?
Seçenekler
A
Ekonominin gelişimi doğrultusunda uygun meslek edinmelerini sağlamak
B
Millî kültür değerlerini koruyucu, geliştirici nitelikte eğitimler verir
C
Beslenme ve sağlıklı yaşam tarzını benimsetmek
D
Boş zamanlarını yararlı bir biçimde değerlendirme alışkanlığı kazandırmak
E
Görme engellilerin eğitimi özel sınıflarda eğitim almasını sağlamak
Açıklama:
Görme engellilerin eğitimi özel sınıflarda eğitim almasını sağlamak örgün eğitimin içeriğidir.
Soru 37
Aşağıdakilerden hangisi beşeri sermayenin pozitif değerlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Deneyim
B
Bilgi
C
Beceri
D
Çevre
E
Dinamizm
Açıklama:
Üretime katılan bireyin sahip olduğu ve genel anlamda insanın niteliğini vurgulayan bilgi, beceri, deneyim ve dinamizm gibi pozitif değerler “beşeri sermaye” olarak kabul edilmektedir
Çevre
Çevre
Soru 38
Yerinden Edilme İzleme Merkezi (The Internal Displacement Monitoring Center-IDMC) tarafından yer değiştiren kişi sayısı ile kitlesel göç oranını ölçeklendirilmiştir? Aşağıdaki eşleşmelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
100.000 ile 200.000 aralığında ise küçük olay
B
100.000'den az ise orta olay
C
100.000 ile 500.000 aralığında ise büyük olay
D
1,5 ile 2 milyon aralığında ise çok büyük olay
E
2.5 ile 3 milyon arasında ise-mega olay
Açıklama:
Yerinden Edilme İzleme Merkezi (The Internal Displacement Monitoring Center-IDMC) tarafından yer değiştiren kişi sayısı 100.000 den az ise kitlesel göç olayı küçük- orta boyutta nüfus hareketidir
100.000'den az ise orta olay
100.000'den az ise orta olay
Soru 39
I) Geçici eğitim merkezleri
II) Devlet Okulları
III) Özel Okullar
Hangileri Suriyeli Çocuklara Sunulan Eğitim Hizmetlerindendir?
II) Devlet Okulları
III) Özel Okullar
Hangileri Suriyeli Çocuklara Sunulan Eğitim Hizmetlerindendir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
I, II ve III
E
II ve III
Açıklama:
Suriyeli Çocuklara Sunulan Eğitim Hizmetleri; Kamp içi, Kamp dışı (GEM ve Devlet okulları) ve Suriyeliler tarafından açılan özel okullardır.
I, II ve III
I, II ve III
Soru 40
Aşağıdakilerden hangisi kamp dışı mülteci çocukların eğitim erişimine destek olmak olan “No Lost Generation” (Kayıp Kuşak Olmasın) stratejisini destekleyen uluslararası kuruluşlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Save the Children
B
UNICEF
C
World Health Organization
D
Mercy Crops
E
World Vision
Açıklama:
UNICEF, BMMYK, Mercy Crops, Save the Children and World Vision amacı kamp dışı mülteci çocukların eğitim erişimine destek olmak olan “No Lost Generation” (Kayıp Kuşak Olmasın) stratejisini desteklemektedirler.
World Health Organization
World Health Organization
Soru 41
Eğitim hakkı ilk kez aşağıdakilerden hangisinde yer almıştır?
Seçenekler
A
Eğitimde Ayrımcılığa Karşı Uluslararası Sözleşme
B
Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklar Uluslararası Sözleşmesi
C
İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi
D
Medeni ve Siyasi Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme
E
Çocuk Hakları Bildirisi
Açıklama:
Eğitim hakkı ilk kez Birleşmiş Milletler Genel Kurulu tarafından kabul edilen 1948 tarihli İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi’nde yer alarak Birleşmiş Milletler’in sosyal, ekonomik, kültürel ve medeni haklarıyla uyumlu olarak geliştirme yönündeki kapsamlı çabalarının başlangıcını oluşturmuştur. Bildirge’ye göre eğitim herkese sağlanması gereken bir haktır ve en azından ilk ve temel aşamaları parasızdır.
Soru 42
.............. çocukların ve gençlerin toplumsal yaşamda yerlerini almaları için gerekli bilgi, beceri ve anlayışları elde etmelerine, kişiliklerini geliştirmelerine, okul içinde veya dışında doğrudan veya dolaylı yardım etme, terbiyedir.
Yukarıdaki boşluğa aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Yukarıdaki boşluğa aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Seçenekler
A
Öğretim
B
Eğitim
C
Değişim
D
Meslek edindirme
E
Geliştirme
Açıklama:
Eğitim kavramı çocukların ve gençlerin toplumsal yaşamda yerlerini almaları için gerekli bilgi, beceri ve anlayışları elde etmelerine, kişiliklerini geliştirmelerine, okul içinde veya dışında doğrudan veya dolaylı yardım etme, terbiye olarak ifade edilmektedir. Doğru cevap B'dir.
Soru 43
I. Ailenin geliri ve mesleği
II. Burs imkanı
III. Cinsiyet, dil, din ve ırk gibi etmenler
IV. Devletin ekonomik gücü
V. Coğrafi etmenler
Yukarıdakilerden hangisi eğitimde fırsat eşitliğini engelleyen öğelerden değildir?
II. Burs imkanı
III. Cinsiyet, dil, din ve ırk gibi etmenler
IV. Devletin ekonomik gücü
V. Coğrafi etmenler
Yukarıdakilerden hangisi eğitimde fırsat eşitliğini engelleyen öğelerden değildir?
Seçenekler
A
Yalnızca V
B
I ve II
C
II ve III
D
Yalnızca II
E
I ve IV
Açıklama:
Eğitimde fırsat eşitliğini engelleyen etmenler arasında; ailenin geliri ve mesleği, devletin ekonomik gücü, coğrafi etmenler, toplumsal etmenler (dil, din, ırk farkı), siyasal etmenler ve işlevsel eşitsizlik sayılabilir. Burs imkanı bu etmenlerden birisi değildir. Aksine burs imkanı eğitimde fırsat eşitsizliğini düzenlemenin araçlarından birisi olabilmektedir. Doğru cevap D'dir.
Soru 44
Aşağıdakilerden hangisi eğitimin dolaylı ya da işlevlerinden birisidir?
Seçenekler
A
Kültürel mirasın birikimi ve aktarılmasına yardımcı olma
B
Çocuğun toplumsallaştırılması
C
Yenilikçi ve değişim sağlayıcı bireyler yetiştirilmesi
D
Ekonomik işlevi
E
Statü kazandırma
Açıklama:
Eğitimin doğrudan işlevleri arasında kültürel mirasın birikimi ve aktarılmasına yardımcı olma, çocuğun toplumsallaştırılması, yenilikçi ve değişim sağlayan bireylerin yetiştirilmesi, siyasal işlevi, seçme işlevi ve ekonomik işlevi sayılabilir. Diğer yandan eğitimin ilk bakışta görülemeyen bir takım dolaylı işlevleri de söz konusudur. Bunlar; eş seçme, tanıdık sağlama, statü kazandırma ve işsizliği önleme gibi işlevlerdir. Dolayısıyla doğru cevap E'dir.
Soru 45
İşgücü piyasasında insanlarla belirli bir işi yapmak veya bir mesleği yerine getirmek için gerekli olan bilgi, beceri ve yetkinlikleri kazandırmayı amaçlayan eğitim türü aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Mesleki ve teknik eğitim
B
Yaygın eğitim
C
Örgün eğitim
D
Teorik eğitim
E
Uzaktan eğitim
Açıklama:
İşgücü piyasasında insanlarla belirli bir işi yapmak veya bir mesleği yerine getirmek için gerekli olan bilgi, beceri ve yetkinlikleri kazandırmayı amaçlayan eğitim, örgün eğitim türlerinden birisi olan mesleki ve teknik eğitimdir. Doğru cevap A'dır.
Soru 46
Aşağıdakilerden hangisinde afet türleri doğru bir şekilde bir arada verilmiştir?
Seçenekler
A
Siyasal-doğal-insan kaynaklı
B
Teknolojik-toplumsal-ekonomik
C
Doğal-teknolojik-insan kaynaklı
D
Siyasal-ekonomik-insan kaynaklı
E
Doğal-toplumsal-siyasal
Açıklama:
Toplumun tamamı veya belirli kesimleri için fiziksel, ekonomik ve sosyal kayıplar doğuran, normal hayatı ve insan faaliyetlerini durduran veya kesintiye uğratan doğal, teknolojik ve insan kaynaklı olaylar olmak üzere üçe ayrılmaktadır. Doğru cevap C'dir.
Soru 47
Aşağıdakilerden hangisi BM Mülteciler Yüksek Komiserliği tarafından hazırlanan afet sonrasında çocuklara verilecek eğitim ilkelerinden birisi değildir?
Seçenekler
A
Eğitim yakın ve ücretsiz olmalıdır
B
Eğitim, acil duruma maruz kalmış çocukların ihtiyaçlarının bilincinde olan öğretmenler tarafından verilmelidir
C
Verilen eğitim insan haklarına ve insan haklarına uygun olmalıdır
D
Çocuklar, normal koşullar altında yaşayan çocuklar gibi geleceğe hazırlanmalı ve kişilik gelişimlerine katkıda bulunulmalıdır
E
Eğitim kapsamında verilecek bilgiler, çocuğun acil durum nedeniyle yaşadığı olumsuz koşullardaki günlük hayatında kullanabileceği türden olmamalıdır
Açıklama:
Söz konusu ölçütlere göre eğitim kapsamında verilecek bilgiler, çocuğun acil durum nedeniyle yaşadığı olumsuz koşullardaki günlük hayatında kullanabileceği türden olmalıdır. Doğru cevap E'dir.
Soru 48
Aşağıdakilerden hangisi acil durumlarda eğitime devam etmeme nedenlerinden birisi değildir?
Seçenekler
A
Eğitime ulaşma güçlüğü
B
Fiziksel entegrasyon gerçekleşmeden sosyal entegrasyonun gerçekleşmesi
C
Yerinden edilme süresinin uzaması
D
Şehirde yaşayanların acil durum nedeniyle şehire göç etmeleri
E
Eğitimin gereklilik olarak görülüp görülmemesi
Açıklama:
Acil durumlarda eğitime devam etmeme nedenleri:
• Eğitime ulaşma güçlüğü (eğitimi gereklilik olarak görüp görmeme)
• Yerinden edilme süresinin uzaması (5 yıl ve uzun süren sığınmacılık durumu olursa uzun süre yerinden edilme olarak sayılmaktadır).
• Şehirde yaşayanların acil durum nedeniyle kıra göçmeleri
• Sosyal entegrasyon gerçekleşmeden fiziksel entegrasyonun gerçekleşmesi olarak sıralanabilir. Dolayısıyla doğru cevap B'dir.
• Eğitime ulaşma güçlüğü (eğitimi gereklilik olarak görüp görmeme)
• Yerinden edilme süresinin uzaması (5 yıl ve uzun süren sığınmacılık durumu olursa uzun süre yerinden edilme olarak sayılmaktadır).
• Şehirde yaşayanların acil durum nedeniyle kıra göçmeleri
• Sosyal entegrasyon gerçekleşmeden fiziksel entegrasyonun gerçekleşmesi olarak sıralanabilir. Dolayısıyla doğru cevap B'dir.
Soru 49
Aşağıdakilerden hangisi mültecilerin haklarını koruma altına alan uluslararası sözleşmelerden birisi değildir?
Seçenekler
A
Her türlü Irk Ayrımcılığının Ortadan Kaldırılmasına İlişkin Sözleşme
B
Medeni ve Siyasi Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme
C
Mültecilerin Hukuki Durumuna İlişkin Anlaşma
D
Avrupa Sosyal Şartı
E
Kadına Her Türlü Ayrımcılığın Önlenmesine İlişkin Sözleşme
Açıklama:
Mültecilerin haklarını koruma altına alan uluslararası sözleşmeler şu şekildedir; Mültecilerin Uluslararası Statüsüne İlişkin Antlaşma, Soykırım Suçunun Önlenmesi ve Cezalandırılması Konusunda Antlaşma, Mültecilerin Hukuki Durumuna İlişkin Antlaşma - Cenevre Sözleşmesi, Her Türlü Irk Ayrımcılığının Ortadan Kaldırılmasına İlişkin Sözleşme, Medeni ve Siyasi Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme ile Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme, Kadına Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Önlenmesine İlişkin Sözleşme, İşkence ve Diğer Zalimane, İnsanlık Dışı veya Küçük Düşürücü Tutum ya da Cezalara Karşı Sözleşme ve Çocuk Haklarına İlişkin Antlaşma'dır. Doğru cevap D'dir.
Soru 50
Okul çağındaki Suriyeli çocuklara ve gençlere yönelik oluşturulan, hem kamplarda hem de kamp dışında faaliyet gösteren, uyarlanmış Arapça müfredatı ile eğitim veren merkez aşağıdan hangisidir?
Seçenekler
A
Yaygın Eğitim Merkezleri
B
Geçici Eğitim Merkezleri
C
Devlet Okulları
D
Suriyelilerin Açtığı Özel Okullar
E
Hızlandırılmış Yaygın Eğitim
Açıklama:
Geçici Eğitim Merkezleri (GEM), okul çağındaki Suriyeli çocuklara ve gençlere yönelik oluşturulan hem kamplarda hem de kamp dışında faaliyet gösteren, uyarlanmış Arapça müfredatı ile eğitim veren merkezlerdir. Doğru cevap B'dir.
Soru 51
Türkiye’de eğitim hakkını içeren ilk yasal düzenleme nerede karşımıza çıkmaktadır?
Seçenekler
A
1808 Sened-i İttifak
B
1876 Kanun-u Esasisi
C
1921 Teşkilatı Esasiye
D
1924 Anayasası
E
1997 Postrmodern Darbesi
Açıklama:
Türkiye’de Anayasa ve yasalarda eğitim hakkını içeren maddelere Cumhuriyet öncesi dönemlerde de rastlamak mümkündür. 1876 Kanun-u Esasisi bu konudaki ilk yasal düzenlemeyi yapmıştır.
Soru 52
“Kimse eğitim ve öğretim hakkından yoksun bırakılamaz” ibaresi Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın kaçıncı maddesinde yer almaktadır?
Seçenekler
A
27
B
32
C
38
D
42
E
45
Açıklama:
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 42. maddesinde “kimse eğitim ve öğretim hakkından yoksun bırakılamaz” ibaresi yer almaktadır.
Soru 53
Aşağıdakilerden hangisi eğitimin işlevlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Toplumun kültür mirasının birikimi ve aktarılması
B
Yenilikçi ve değişimi sağlayıcı bireyler yetiştirilmesi
C
Çocuğun toplumsallaştırılması
D
Herkese belli düzeyde asgari öğrenim hakkının sağlanması
E
Ekonomik işlevi
Açıklama:
Herkese belli düzeyde asgari öğrenim hakkının sağlanması eğitimin işlevinden değil eğitimde fırsat eşitliğinden bahsetmektdir.
Soru 54
“Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Programı” aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
PISA
B
ASIP
C
SIPA
D
PIAS
E
ISAP
Açıklama:
“Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Programı” olan PISA, Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (The Organisation for Economic Co-operation and Development-OECD) ta- rafından üçer yıllık dönemler hâlinde, 15 yaş grubundaki öğrencilerin kazanmış oldukları bilgi ve becerileri değerlendiren bir araştır- madır.
Soru 55
Aşağıdakilerden hangisi örgün eğitim değildir?
Seçenekler
A
okul öncesi
B
ilkokul
C
ortaokul
D
yükseköğretim
E
halk eğitim
Açıklama:
Örgün eğitim; okul öncesi, ilkokul, orta- okul, ortaöğretim ve yükseköğretim kurumlarında verilen eğitimi ifade etmektedir (Milli Eğitim İsta- tistikleri, 2016/’17: xııı).
Soru 56
“Yaygın Eğitim Yönetmeliği” kaç yılında çıkarılmıştır?
Seçenekler
A
1997
B
2000
C
2003
D
2006
E
2009
Açıklama:
2006 yılında çıkarılan “Yaygın Eğitim Yönetmeliği”, özel eğitim kurumları dışında kalan Halk Eğitim Merkezleri ve Eğitim Odaları ya da başka herhangi bir kurum ile işbirliği içinde ya da Halk Eğitim Merkezlerinin onayı ile açılacak bütün kursların kuruluş, idari, eğitim, danışmanlık, denetim, koordinasyon etkinliklerini kapsamaktadır.
Soru 57
“Pahalı bir makine ile karşılaştırıldığında emek ve zaman harcanarak eğitilmiş bir insan, öğrendiği iş nedeniyle sıradan işçilere göre elde edeceği yüksek gelirle eğitimin tüm masraflarını karşılayacaktır” sözü kime aittir?
Seçenekler
A
Adam Smith
B
Alfred Marshall
C
John Stuart Mill
D
David Ricardo
E
Carl Menger
Açıklama:
Eğitimin işgücü piyasasının bir parçası olarak ele alınması ve ekonomik çözümlemelere konu olması Adam Smith’in “pahalı bir makine ile karşılaştırıldığında emek ve zaman harcanarak eğitilmiş bir insan, öğrendiği iş nedeniyle sıradan işçilere göre elde edeceği yüksek gelirle eğitimin tüm masraflarını karşılayacaktır” sözü ile ilk kez vurgulanmıştır.
Soru 58
Aşağıdakilerden hangisi Suriyeli mültecilerin Türkiye de karşılaştıkları eğitim sorunlarından biri değildir?
Seçenekler
A
kalacak yer sorunu
B
eğitime erişim sorunu
C
müfredat sorunu
D
öğretim materyalleri sorunları
E
koordinasyon eksikliği
Açıklama:
Eğitime erişim ve katılım sorunu, öğretmen sorunu, koordinasyon eksikliği, fiziksel altyapı, müfredat ve öğretim materyalleri sorunları mültecilerin karşılaştıkları sorunlar arasındadır. Bu sorunların sonucu olarak eğitimlerine devam edemeyen çocukların çalışması ya da çalışmak zorunda oldukları için eğitimlerine devam edememelerinden kaynaklanan çocuk işçiliği sorunu da bulunmaktadır.
Soru 59
“Herkes eğitim hakkına sahiptir. Eğitim en azından ilk ve temel eğitim aşamalarında parasızdır. İlköğretim zorunludur. Teknik ve mesleksel eğitim herkese açıktır..." maddesi aşağıdakilerden hangisinde yer almaktadır?
Seçenekler
A
Çocuk Haklarına Dair Sözleşme (m.23, 28 ve 29)
B
Vatansız Kişilerin Statüsüne İlişkin Sözleşme (m. 4 ve 22)
C
Engelli Bireylerin Hakları Bildirisi (m. 6)
D
İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi, m. 26
E
Yaşlı Kişiler İçin İlkeler (m. 4 ve 16)
Açıklama:
İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi, m. 26: “Herkes eğitim hakkına sahiptir. Eğitim en azından ilk ve temel eğitim aşamalarında parasızdır. İlköğretim zorunludur. Teknik ve mesleksel eğitim herkese açıktır. Yükseköğretim, yeteneklerine göre herke- se tam bir eşitlikte açık olmalıdır. Eğitim insan kişiliğini tam geliştirmeye ve insan haklarıyla te- mel özgürlüklere saygıyı güçlendirmeye yönelik olmalıdır. Eğitim bütün uluslar, ırklar ve dinsel topluluklar arasında, hoşgörü ve dostluğu özen- dirmeli, Birleşmiş Milletler’in barışı koruma yo- lundaki çalışmalarını geliştirmelidir. Çocuklara verilecek eğitimin türünü seçmek, öncelikle ana ve babanın hakkıdır.”
Soru 60
Aşağıdakilerden hangisinde “kimse eğitim ve öğretim hakkından yoksun bırakılamaz” ibaresi yer almaktadır?
Seçenekler
A
Çocuk Hakları Bildirisi (m.7)
B
Çocuk Haklarına Dair Sözleşme (m.23)
C
Yaşlı Kişiler İçin İlkeler (m. 16)
D
Engelli Bireylerin Hakları Bildirisi (m. 6)
E
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası (m. 42)
Açıklama:
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 42. maddesinde “kimse eğitim ve öğretim hakkından yoksun bırakılamaz” ibaresi yer almaktadır. Aynı maddede “Devlet, maddi imkânlardan yoksun başarılı öğrenci- lerin, öğrenimlerini sürdürebilmeleri amacı ile burs- lar ve başka yollarla gerekli yardımları yapar” denil- mektedir (Yavuz ve Mızrak, 2016: 186).
Soru 61
"Çocukların ve gençlerin toplum yaşayışında yerlerini almaları için gerekli bilgi, beceri ve anlayışları elde etmelerine, kişiliklerini geliştirmelerine, okul içinde veya dışında, doğrudan veya dolaylı yardım etme, terbiye” olarak tanımlanan kavram nedir?
Seçenekler
A
Öğrenim
B
Bilgi
C
Öğretim
D
Eğitim
E
E - öğrenme
Açıklama:
Türk Dil Kurumu eğitimi “Çocukların ve gençlerin toplum yaşayışında yerlerini almaları için gerekli bilgi, beceri ve anlayışları elde etmelerine, kişiliklerini geliştirmelerine, okul içinde veya dışında, doğrudan veya dolaylı yardım etme, terbiye” biçiminde tanımlamıştır. Buna göre doğru Cevap D’dir.
Soru 62
Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Programı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
SCED
B
SDIC
C
SSI
D
PISA
E
PICSAR
Açıklama:
“Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Programı” olan PISA, Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (The Organisation for Economic Co-operation and Development-OECD) tarafından üçer yıllık dönemler hâlinde, 15 yaş grubundaki öğrencilerin kazanmış oldukları bilgi ve becerileri değerlendiren bir araştırmadır. Buna göre doğru Cevap D’dir.
Soru 63
"Herkes eğitim hakkına sahiptir. Eğitim en azından ilk ve temel eğitim aşamalarında parasızdır. İlköğretim zorunludur.” ifadesi hangi düzenlemeye aittir?
Seçenekler
A
Engelli Bireylerin Hakları Bildirisi (m. 6)
B
Ülke İçinde Zorunlu Göç Ettirme Konu- sunda Yol Gösterici İlkeler (m. 23)
C
Kadınlara Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Tasfiye Edilmesine Dair Beyanname (m. 9)
D
Çocuk Hakları Bildirisi (m.7)
E
İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi (m. 26)
Açıklama:
İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi, m. 26: “Herkes eğitim hakkına sahiptir. Eğitim en azından ilk ve temel eğitim aşamalarında parasızdır. İlköğretim zorunludur. Buna göre doğru Cevap E’dir.
Soru 64
Aşağıdakileren hangisi eğitimde fırsat eşitliğini engelleyen etmenlerden değildir?
Seçenekler
A
Ailenin geliri ve mesleği
B
Devletin ekonomik gücü
C
Coğrafi etmenler
D
Siyasal etmenler
E
Uluslararası ilişkiler
Açıklama:
Eğitimde fırsat eşitliği uygulamaları önemli olmakla birlikte eğitimde fırsat eşitliğini engelleyen etmenler de bulunmaktadır. Bunlar Ailenin geliri ve mesleği, Coğrafi etmenler, Siyasal etmenler, Devletin ekonomik gücü vb.dir. Buna göre doğru Cevap E’dir.
Soru 65
Aşağıdakilerden hangisi Eğitimin Amacı ve İşlevlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Çocuğun toplumsallaştırılması
B
Yenilikçi ve değişimi sağlayıcı bireyler yetiştirilmesi
C
Statü kazandırma
D
İşsizliği önleme
E
Psikolojik açıdan sağlıklı bireyler yetiştirme
Açıklama:
Temel insan haklarından biri olan eğitimin çeşitli işlevleri bulunmaktadır. Bunlar;
• Toplumun kültür mirasının birikimi ve aktarılması,
• Çocuğun toplumsallaştırılması,
• Yenilikçi ve değişimi sağlayıcı bireyler yetiş- tirilmesi,
• Siyasal işlevi,
• Seçme işlevi,
• Ekonomik işlevi olarak sıralanabilir.
Eğitimin açık olarak görülebilen bu işlevlerinin yanı sıra; eş seçme, tanıdık sağlama, statü kazandırma, işsizliği önleme, çocuğun ekonomik sömürüsünü önleme gibi ilk bakışta görülmeyen ancak oldukça önemli işlevleri de bulunmaktadır. Buna göre doğru Cevap E’dir.
• Toplumun kültür mirasının birikimi ve aktarılması,
• Çocuğun toplumsallaştırılması,
• Yenilikçi ve değişimi sağlayıcı bireyler yetiş- tirilmesi,
• Siyasal işlevi,
• Seçme işlevi,
• Ekonomik işlevi olarak sıralanabilir.
Eğitimin açık olarak görülebilen bu işlevlerinin yanı sıra; eş seçme, tanıdık sağlama, statü kazandırma, işsizliği önleme, çocuğun ekonomik sömürüsünü önleme gibi ilk bakışta görülmeyen ancak oldukça önemli işlevleri de bulunmaktadır. Buna göre doğru Cevap E’dir.
Soru 66
Belirli yaş grubundaki ve aynı seviyedeki bireylere, amaca göre hazırlanmış programlarla, okul çatısı altında düzenli olarak yapılan eğitime ne ad verilir?
Seçenekler
A
Açıköğretim
B
Zorunlu eğitim
C
Örgün eğitim
D
E- öğrenme
E
Uzaktan eğitim
Açıklama:
Örgün eğitim; belirli yaş grubundaki ve aynı seviyedeki bireylere, amaca göre hazırlanmış programlarla, okul çatısı altında düzenli olarak yapılan eğitimdir. Örgün eğitim; okul öncesi, ilkokul, ortaokul, ortaöğretim ve yükseköğretim kurumlarında verilen eğitimi ifade etmektedir. Buna göre doğru Cevap C’dir.
Soru 67
Aşağıdakilerden hangisi afet sonrasında çocuklara verilecek eğitimin ilkelerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Üstün başarı gösteren çocuklara devlet bursu verilmelidir.
B
Durum ve ortam değişikliklerine uyum sağlayan, gerektiğinde uzaktan ve taşımalı eğitim şeklinde olmalıdır.
C
Acil duruma maruz kalmış çocukların ihtiyaçlarının bilincinde olan öğretmenler tarafından verilmelidir.
D
Eğitim yakın ve ücretsiz olmalıdır.
E
Eğitim kapsamında verilen bilgiler çocuğun acil durum nedeniyle yaşadığı olumsuz koşullardaki günlük hayatında kullanabileceği türden olmalıdır.
Açıklama:
Eğitim kapsamında verilen bilgiler çocuğun acil durum nedeniyle yaşadığı olumsuz koşullardaki günlük hayatında kullanabileceği türden olmalıdır. Eğitim yakın ve ücretsiz olmalıdır. Acil duruma maruz kalmış çocukların ihtiyaçlarının bilincinde olan öğretmenler tarafından verilmelidir.Durum ve ortam değişikliklerine uyum sağlayan, gerektiğinde uzaktan ve taşımalı eğitim şeklinde olmalıdır. İnsan onuruna ve insan haklarına uygun olmalıdır. Normal koşullarda yaşayan çocuklar gibi onları geleceğe hazırlamalı ve kişilik gelişimlerine katkıda bulunmalıdır. Buna göre doğru Cevap A’dır.
Soru 68
Aşağıdakilerden hangisi Suriyeli çocuklara sunulan eğitim hizmetlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Kamp İçi Eğitim
B
Kamp Dışı Eğitim
C
Suriyelilerin Açtığı Özel Okullarda Eğitim
D
Zorunlu Türkçe Eğitimi
E
Devlet Okulları
Açıklama:
Suriyeli çocuklara sunulan eğitim hizmetleri;Kamp İçi Eğitim, Kamp Dışı Eğitim,
Suriyelilerin Açtığı Özel Okullarda Eğitim, Geçici Eğitim Merkezleri ve
Devlet Okullarıdır. Buna göre doğru Cevap D’dir.
Suriyelilerin Açtığı Özel Okullarda Eğitim, Geçici Eğitim Merkezleri ve
Devlet Okullarıdır. Buna göre doğru Cevap D’dir.
Soru 69
Birleşmiş Milletler’in eğitim, bilim ve kültür örgütü aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
UNHCR
B
UNESCO
C
WTO
D
UN
E
ILO
Açıklama:
Birleşmiş Milletler’in eğitim, bilim ve kültür örgütü UNESCO’dur.Buna göre doğru Cevap B’dir.
Soru 70
Aşağıdakilerden hangisi yaygın eğitim kapsamına girmektedir?
Seçenekler
A
Okuma yazma kursları
B
İlköğretim
C
Açıköğretim
D
Meslek liseleri
E
Lise
Açıklama:
Okuma yazma kursları yaygın eğitim kapsamına girmektedir. Buna göre doğru Cevap A’dır.
Soru 71
Aşağıdakilerden hangisi eğitimin sorunları arasında yer almamaktadır?
Seçenekler
A
Eğitime erişim sorunu
B
Nitelikli eğitim alamama
C
Çağın gereklerine uygun eğitim alamama
D
Eğitim hakkını tam olarak kullanamama
E
Yaş düzeyine uygun eğitim alamama
Açıklama:
Eğitimin tüm aşamalarında gerek gelişmiş gerekse gelişmekte olan ülkelerde önemli sorunlar mevcuttur. Bu sorunlar eğitim hakkı temel olmak üzere “eğitime erişim sorunu”, “nitelikli ve çağın gereklerine uygun eğitim alabilme” ve “bu eğitim hakkının tam olarak kullanılamaması” biçiminde sıralanabilir. Doğru cevap E seçeneğidir.
Soru 72
I. Zihinsel gelişim
II. Ahlaki gelişim
III. Bedensel gelişim
IV. Duygusal gelişim
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri eğitimin desteklediği gelişim alanları arasında yer almaktadır?
II. Ahlaki gelişim
III. Bedensel gelişim
IV. Duygusal gelişim
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri eğitimin desteklediği gelişim alanları arasında yer almaktadır?
Seçenekler
A
I ve II
B
I, II ve III
C
II, III ve IV
D
III ve IV
E
Hepsi
Açıklama:
En genel tanımıyla kültürlenme süreci veya kültürel değerleri bireylere kazandırma süreci olan eğitim insanın zihinsel, bedensel, duygusal, sosyal ve ahlaki gelişimi için son derece önemlidir Doğru cevap E seçeneğidir.
Soru 73
İlk defa hangi bildirge ya da anlaşmada eğitimin herkese sağlanması gereken bir hak olduğu ile ilk ve temel aşamalarının parasız olduğu belirtilmiştir?
Seçenekler
A
İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi
B
Çocuk Hakları Bildirgesi
C
Dil Hakları Evrensel Bildirgesi
D
Çocuk Haklarına Dair Sözleşme
E
Eğitimde Ayrımcılığa Karşı Uluslararası Sözleşme
Açıklama:
Eğitim hakkı ilk kez Birleşmiş Milletler Genel Kurulu tarafından kabul edilen 1948 tarihli İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi’nde yer alarak Birleşmiş Milletler’in sosyal, ekonomik, kültürel ve medeni haklarıyla uyumlu olarak geliştirme yönündeki kapsamlı çabalarının başlangıcını oluşturmuştur. Bildirge’ye göre eğitim herkese sağlanması gereken bir haktır ve en azından ilk ve temel aşamaları parasızdır. Doğru cevap A seçeneğidir.
Soru 74
Aşağıdakilerden hangisi eğitimin çeşitli işlevleri arasında yer almamaktadır?
Seçenekler
A
Toplumun kültür mirasının birikimi ve aktarılması
B
Siyasal işlev
C
Ayırt etme işlevi
D
Ekonomik işlevi
E
Yenilikçi ve değişimi sağlayıcı bireyler yetiştirmek
Açıklama:
Temel insan haklarından biri olan eğitimin çeşitli işlevleri bulunmaktadır. Bunlar;
- Toplumun kültür mirasının birikimi veaktarılması,
- Çocuğun toplumsallaştırılması,
- Yenilikçi ve değişimi sağlayıcı bireyler yetiştirilmesi,
- Siyasal işlevi,
- Seçme işlevi,
- Ekonomik işlevi olarak sıralanabilir. Doğru cevap C seçeneğidir.
Soru 75
Belirli yaş grubundaki ve aynı seviyedeki bireylere, amaca göre hazırlanmış programlarla verilen eğitim aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Yaygın eğitim
B
Örgün eğitim
C
İş başında eğitim
D
Temel eğitim
E
Zorunlu eğitim
Açıklama:
Örgün eğitim; belirli yaş grubundaki ve aynı seviyedeki bireylere, amaca göre hazırlanmış programlarla, okul çatısı altında düzenli olarak yapılan eğitime örgün eğitim adı verilmektedir. Doğru cevap B seçeneğidir.
Soru 76
I. Toplumsal yapının karmaşıklaşması
II. Ekonomik ve sosyal yapıların ortaya çıkarılması
III. Bilimsel araştırma tekniklerinin geliştirilip öğrenilmesi
IV. Yeni ekonomik ve sosyal yapıların ortaya çıkması
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri eğitimin nitelikli işgücü yetiştirmede bir yatırım aracı olarak görülmesinin yol açtığı temel durumlar arasında yer almaktadır?
II. Ekonomik ve sosyal yapıların ortaya çıkarılması
III. Bilimsel araştırma tekniklerinin geliştirilip öğrenilmesi
IV. Yeni ekonomik ve sosyal yapıların ortaya çıkması
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri eğitimin nitelikli işgücü yetiştirmede bir yatırım aracı olarak görülmesinin yol açtığı temel durumlar arasında yer almaktadır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve IV
C
II ve IV
D
II ve III
E
I, II ve IV
Açıklama:
Eğitimin nitelikli işgücü yetiştirmede bir yatırım aracı olarak görülmesi, toplumsal yapının karmaşıklaşmasına, yeni ekonomik ve sosyal yapıların ortaya çıkmasına, işgücü piyasası ve eğitimistihdam ilişkisi ile ilgili görüşlerin çeşitlenmesine neden olmuştur. Doğru cevap E seçeneğidir.
Soru 77
Aşağıdakilerden hangisi afet sonrasında çocuklara verilecek eğitimin ilkeleri arasında yer almamaktadır?
Seçenekler
A
Eğitim yakın ve ücretsiz olmalıdır.
B
Eğitime aile katılımı sağlanmalıdır.
C
Acil duruma maruz kalmış çocukların ihtiyaçlarının bilincinde olan öğretmenler tarafından verilmelidir.
D
İnsan onuruna ve insan haklarına uygun olmalıdır.
E
Normal koşullarda yaşayan çocuklar gibi onları geleceğe hazırlamalı ve kişilik geli şimlerine katkıda bulunmalıdır.
Açıklama:
Afet sonrasında çocuklara verilecek eğitimin ilkeleri şunlardır:
- Eğitim kapsamında verilen bilgiler çocuğun acil durum nedeniyle yaşadığı olumsuz ko-
- Eğitim yakın ve ücretsiz olmalıdır.
- Acil duruma maruz kalmış çocukların ihtiyaçlarının bilincinde olan öğretmenler tarafından verilmelidir.
- Durum ve ortam değişikliklerine uyum sağlayan, gerektiğinde uzaktan ve taşımalı
- İnsan onuruna ve insan haklarına uygun olmalıdır.
- Normal koşullarda yaşayan çocuklar gibi
Soru 78
I. Mültecilerin Uluslararası Statüsüne İlişkin Antlaşma
II. Soykırım Suçunun Önlenmesi ve Cezalandırılması Konusunda Antlaşma
III. Cenevre Sözleşmesi
IV. Çocuk Haklarına İlişkin Antlaşma
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri mültecilerin haklarını koruma altına alan uluslararası sözleşmeler arasında yer almaktadır?
II. Soykırım Suçunun Önlenmesi ve Cezalandırılması Konusunda Antlaşma
III. Cenevre Sözleşmesi
IV. Çocuk Haklarına İlişkin Antlaşma
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri mültecilerin haklarını koruma altına alan uluslararası sözleşmeler arasında yer almaktadır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve III
C
I ve IV
D
I ve II
E
Hepsi
Açıklama:
Mültecilerin haklarını koruma altına alan uluslararası sözleşmeler Ünite 1’de de belirtildiği gibi:
Sosyal ve Kültürel Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme,
- 1933 tarihli Mültecilerin Uluslararası Statüsüne İlişkin Antlaşma
- 1948 tarihli Soykırım Suçunun Önlenmesi
- 1951 tarihli Mültecilerin Hukuki Durumuna İlişkin Antlaşma - Cenevre Sözleş-
- 1965 tarihli Her Türlü Irk Ayrımcılığının
- 1966 tarihli Medeni ve Siyasi Haklara İliş-
Sosyal ve Kültürel Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme,
- 1979 tarihli Kadına Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Önlenmesine İlişkin Sözleşme,
- 1984 tarihli İşkence ve Diğer Zalimane, İnsanlık Dışı veya Küçük Düşürücü Tutum ya
- 1989 tarihli Çocuk Haklarına İlişkin Antlaşma
Soru 79
I. Kamp içi eğitim
II. Kamp dışı eğitim
III. Suriyelilerin açtığı özel okullarda eğitim
IV. Geçici eğitim birimlerinde eğitim
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Suriyeli çocuklara sunulan eğitim hizmetleri içinde yer almaktadır?
II. Kamp dışı eğitim
III. Suriyelilerin açtığı özel okullarda eğitim
IV. Geçici eğitim birimlerinde eğitim
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Suriyeli çocuklara sunulan eğitim hizmetleri içinde yer almaktadır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
III ve IV
D
II ve III
E
I, II, III ve IV
Açıklama:
Türkiye’de kamp içi eğitim, kamp dışı eğitim ve Suriyelilerin açtığı özel okullarda eğitim hizmetleri yoluyla eğitim verilmektedir. Doğru cevap E seçeneğidir.
Soru 80
Aşağıdaki ders konularından hangisi geçici barınma merkezlerinde kalan Suriyelilere doğrudan sağlananlar arasında yer almamaktadır?
Seçenekler
A
Bilgisayar
B
Yabancı dil eğitimi
C
Değerler eğitimi
D
Fen bilimleri
E
Sosyal bilimler
Açıklama:
Kamplardaki okullarda Türk ve Suriyeli olmak üzere 3 bine yakın öğretmen görev almaktadır. Okullarda fen bilimleri, sosyal bilimler, matematik, bilgisayar ve yabancı dil eğitimi verilmektedir. Doğru cevap C seçeneğidir.
Soru 81
Eğitim hakkı hangi tarihte İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi’nde yer almıştır?
Seçenekler
A
1944
B
1946
C
1948
D
1950
E
1952
Açıklama:
Eğitim hakkı ilk kez Birleşmiş Milletler Genel Kurulu tarafından kabul edilen 1948 tarihli İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi’nde yer alarak Birleşmiş Milletler’in sosyal, ekonomik, kültürel ve medeni haklarıyla uyumlu olarak geliştirme yönündeki kapsamlı çabalarının başlangıcını oluşturmuştur. Doğru cevap C'dir.
Soru 82
Kaç tür eğitimde fırsat eşitliği söz konusudur?
Seçenekler
A
3
B
4
C
5
D
6
E
7
Açıklama:
Dört tür eğitimde fırsat eşitliği bulunmaktadır. Bunlar;
• Herkese en üst basamağa kadar öğretim
imkânının sağlanması,
• Herkese belli düzeyde asgari öğrenim hakkının sağlanması,
• Her bireyin kendi yetenek ve potansiyelinin tamamından yararlanmasını sağlayan bir öğrenime kavuşması,
• Eğitimin birim başına düşen hasılanın arttığı ya da kabul edilmiş ölçülere uygun olduğu sürece eğitim fırsatlarından daha fazla bireyin yararlandırılmasıdır. Doğru cevap B'dir.
• Herkese en üst basamağa kadar öğretim
imkânının sağlanması,
• Herkese belli düzeyde asgari öğrenim hakkının sağlanması,
• Her bireyin kendi yetenek ve potansiyelinin tamamından yararlanmasını sağlayan bir öğrenime kavuşması,
• Eğitimin birim başına düşen hasılanın arttığı ya da kabul edilmiş ölçülere uygun olduğu sürece eğitim fırsatlarından daha fazla bireyin yararlandırılmasıdır. Doğru cevap B'dir.
Soru 83
1. Ailenin geliri ve mesleği
2. Devletin ekonomik gücü
3. Toplumsal etmenler
4. Çocuğun yapısı
Yukardakilerden hangileri eğitimde fırsat eşitliğini engelleyen etmenlerdendir?
2. Devletin ekonomik gücü
3. Toplumsal etmenler
4. Çocuğun yapısı
Yukardakilerden hangileri eğitimde fırsat eşitliğini engelleyen etmenlerdendir?
Seçenekler
A
1 ve 2
B
2 ve 3
C
3 ve 4
D
1, 2 ve 3
E
2, 3 ve 4
Açıklama:
Çocuğun yapısı eğitimde fırsat eşitliğini engelleyen bir etmen değildir. Doğru cevap D'dir.
Soru 84
Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Programı olan öğrencilerin bilim,matematik ve okuma alanlarındaki düzeylerini ölçen sınav aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
DELF
B
YDS
C
TOEFL
D
KPSS
E
PISA
Açıklama:
“Uluslararası Öğrenci Değerlendirme Programı” olan PISA, Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (The Organisation for Economic Co-operation and Development-OECD) tarafından üçer yıllık dönemler hâlinde, 15 yaş
grubundaki öğrencilerin kazanmış oldukları bilgi ve becerileri değerlendiren bir araştırmadır. PISA sınavı öğrencilerin bilim, matematik ve okuma alanlarındaki düzeylerini ölçmektedir. Doğru cevap E'dir.
grubundaki öğrencilerin kazanmış oldukları bilgi ve becerileri değerlendiren bir araştırmadır. PISA sınavı öğrencilerin bilim, matematik ve okuma alanlarındaki düzeylerini ölçmektedir. Doğru cevap E'dir.
Soru 85
Uluslararası bir sınav olan PISA sonuçlarına göre, aşağıdaki ülkelerden hangisi yüksek performansa sahip ülkeler arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Rusya
B
Singapur
C
Japonya
D
Kanada
E
Finlandiya
Açıklama:
PISA sınavı sonuçlarına göre Singapur, Tayvan, Hong Kong (Çin), Japonya, Finlandiya, Makao (Çin) ve Kanada yüksek performansa sahip ülkeler arasında yer almaktadır. Rusya bu ülkeler arasında bulunmamaktadır. Doğru cevap A'dır.
Soru 86
Kişilere eğitimlerinin eksik kalan yönlerini tamamlama konusunda sürekli eğitim imkânı sunmak, aşağıdakilerden hangi eğitim kapsamındadır?
Seçenekler
A
Örgün eğitim
B
Yaygın eğitim
C
Açık öğretim lisesi
D
Açık öğretim ortaokulu
E
Üniversiteler
Açıklama:
Kişilere eğitimlerinin eksik kalan yönlerini tamamlama konusunda sürekli eğitim imkânı sunmak, yaygın eğitimin kapsadığı bir konudur. Doğru cevap B'dir.
Soru 87
“Beşerî Sermaye” kavramı ilk kez kim tarafından kullanılmıştır?
Seçenekler
A
Schultz
B
Adam Smith
C
Mill
D
Marshall
E
Bouchane
Açıklama:
“Beşerî Sermaye” kavramı, ilk olarak Schultz tarafından kullanılmıştır. Doğru cevap A'dır.
Soru 88
Aşağıdakilerden hangisi insan kökenli bir afettir?
Seçenekler
A
Sel
B
Çığ
C
Yangın
D
Heyelan
E
Baraj patlamaları
Açıklama:
Deprem, heyelan ve yanardağ patlamaları jeolojik doğal afetlerdir. Sel, çığ, fırtına, kuraklık, orman yangını, hortum meteorolojik doğal afetler arasında sayılmaktadır. Sınai patlamalar ve baraj patlamaları teknolojik afetler kapsamındadır. Yangınlar, hava-su ve çevre kirlenmeleri ile ulaşım kazaları ise insan kökenli afetler olarak sayılmaktadır. Doğru cevap C'dir.
Soru 89
Aşağıdakilerden hangisi acil durumlarda eğitime devam etmeme nedenlerinden değildir?
Seçenekler
A
Eğitime ulaşma güçlüğü
B
Sosyal entegrasyon gerçekleşmeden fiziksel entegrasyonun gerçekleşmesi
C
Yerinden edilme süresinin uzaması
D
Kırda yaşayanların acil durum nedeniyle şehre göçmeleri
E
Sığınmacılar için sağlanan eğitimlerin kalitesinin düşük olması
Açıklama:
Bu durumlarda genelde şehirde yaşayanlar acil durum nedeniyle kıra göçerler. Doğru cevap D'dir.
Soru 90
Suriye'den gelenlerin barındığı kamplarda yaşayan öğrencilere okutulan müfredata kaç saat zorunlu Türkçe dersi eklenmiştir?
Seçenekler
A
2
B
4
C
6
D
8
E
10
Açıklama:
Kamplarda yaşayan öğrencilere okutulan müfredata 6 saat zorunlu Türkçe dersi eklenmiştir. Doğru cevap C'dir.
Soru 91
Aşağıdakilerden hangisi Birleşmiş Milletler tarafından kabul edilen ve eğitim hakkına ilişkin düzenlemeler içeren insan hakları belgelerinden birisi değildir ?
Seçenekler
A
Din ve İnanca Dayanan Her Türlü Hoşgörüsüzlüğün ve Ayrımcılığın Tasfiye Edilmesine Dair Bildiri
B
Vatansız Kişilerin Statüsüne İlişkin Sözleşme
C
Engelli Bireylerin Hakları Bildirisi
D
Ulusal veya Etnik, Dinsel veya Dilsel Azınlıklara Mensup Olan Kişilerin Haklarına Dair Bildiri
E
İşkenceye ve Diğer Zalimane, Gayriinsani veya Küçültücü Muamele veya Cezaya Karşı Birleşmiş Milletler Sözleşmesi
Açıklama:
İşkenceye ve Diğer Zalimane, Gayriinsani veya Küçültücü Muamele veya Cezaya Karşı Birleşmiş Milletler Sözleşmesi'nde eğitim hakkına ait ilişkin bir düzenleme bulunmamaktadır.
Soru 92
Türkiye Cumhuriyeti Anayasasında kimsenin eğitim ve öğretim hakkından yoksun bırakılamayacağını belirten yasa aşağıdakilerden hangisidir ?
Seçenekler
A
1982 Anayasası 5. madde
B
1982 Anayasası 18. madde
C
1982 Anayasası 42. madde
D
1982 Anayasası 118. madde
E
1982 Anayasası 4. madde
Açıklama:
982 Anayasası’nda eğitim hakkı “Sosyal ve Ekonomik Hak ve Özgürlükler” başlıklı bölümde yer almaktadır. Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 42. maddesinde “kimse eğitim ve öğretim hakkından yoksun bırakılamaz” ibaresi yer almaktadır. Aynı maddede “Devlet, maddi imkânlardan yoksun başarılı öğrencilerin, öğrenimlerini sürdürebilmeleri amacı ile burslar ve başka yollarla gerekli yardımları yapar” denilmektedir .
Soru 93
Ülkemizde okuma-yazma bilmeyenler için genellikle MEB'e bağlı Halk Eğitim Merkezleri verilen eğitim türü aşağıdakilerden hangisidir ?
Seçenekler
A
Örgün Eğitim
B
Açık Öğretim
C
Uzaktan Eğitim
D
Yaygın Eğitim
E
Hizmetiçi Eğitim
Açıklama:
Yaygın eğitim örgün eğitimin yanında ya da dışında düzenlenen eğitim faaliyetlerinin tümünü kapsamaktadır. Bu tür eğitimler de yaygın eğitim kapsamına girmektedir.
Soru 94
Aşağıdaki eğitim teorilerinden hangisi bir ülkenin gelişmesinde en önemli unsurun nitelikli insan gücü olduğunu savunmaktadır ?
Seçenekler
A
Küresel Eğitim Teorisi
B
Hizmetiçi Eğitim Teorisi
C
İnsan Odaklı Eğitim Teorisi
D
Yaygın Eğitim Teorisi
E
Beşerî Sermaye Teorisi
Açıklama:
Beşerî Sermaye Teorisine göre; bir ülkenin gelişmesinde en önemli unsur, nitelikli insan gücü- dür. Sermaye ve doğal kaynaklar gibi diğer üretim faktörlerinin de verimliliği önemli ölçüde nitelikli insan gücünün varlığına dayalıdır.
İnsan gücü kaynağının geliştirilmesi ile ekono- mik kalkınma ve gelişme düzeyi arasındaki ilişkiler eğitim ve ekonomi ilişkilerinin de odak noktasını oluşturmaktadır. Ekonomik açıdan bakıldığında eğitim hem tüketim hem de yatırımdır.
İnsan gücü kaynağının geliştirilmesi ile ekono- mik kalkınma ve gelişme düzeyi arasındaki ilişkiler eğitim ve ekonomi ilişkilerinin de odak noktasını oluşturmaktadır. Ekonomik açıdan bakıldığında eğitim hem tüketim hem de yatırımdır.
Soru 95
- Okulların altyapısı
- Okullarda kullanılan eğitim dili
- Okulun sosyo-ekonomik yapısı
- Eğitim uygulamaları
- Çocuklara yapılan finansal destek
Seçenekler
A
Yalnız I, II ve III
B
Yalnız I, III ve V
C
Yalnız II, III ve IV
D
Yalnız I, II ve IV
E
Yalnız II, III ve V
Açıklama:
Eğitimin kalitesi ve mülteci çocuklara uygunluğu üç başlık altında değerlendirilmektedir. Bunlar:
- Okulların altyapısı (okulun yeri, sınıfların boyutu ve yerleşimi, oyun alanları, okul ile ev arasındaki mesafe, ulaşım olanakları)
- Müfredat seçimi (dil ve içerik)
- Eğitim uygulamaları (dil eğitimi, pedagoji, eğitim materyalleri)
Soru 96
Potansiyel yeteneklerin keşfedilmesi ve geliştirilmesi eğitimin hangi işlevinin kapsamına girmektedir ?
Seçenekler
A
Toplumun kültür mirasının birikimi ve aktarılması
B
Verimliliğin ve ulusal üretimin arttırılması
C
Çocuğun toplumsallaştırılması
D
Tanıdık sağlama ve statü kazandırma
E
Çocuğun ekonomik sömürüsünü önleme
Açıklama:
Eğitim, verimliliğin ve ulusal üretimin art- tırılmasında değişik işlevlere sahiptir. Bunlar şu şekilde sıralanabilir:
• Bilimsel araştırma tekniklerinin geliştirilip öğrenilmesiyle yeniliklerin ortaya çıkması ve verimlilik artışı sağlama
• Potansiyel yeteneklerin keşfedilmesi ve geliştirilmesi
• Üretim için gerekli bilgilerin kuşaklararası aktarımının sağlanması.
• Bilimsel araştırma tekniklerinin geliştirilip öğrenilmesiyle yeniliklerin ortaya çıkması ve verimlilik artışı sağlama
• Potansiyel yeteneklerin keşfedilmesi ve geliştirilmesi
• Üretim için gerekli bilgilerin kuşaklararası aktarımının sağlanması.
Soru 97
Yerinden Edilme İzleme Merkezine göre Kitlesel Göç olaylarında yer değiştiren kişi sayısı aşağıdaki seçeneklerden hangisidir ?
Seçenekler
A
100.000 den az
B
100.000-300.000 kişi arası
C
1.000.000-3.000.000 kişi arası
D
300.000-999.000 kişi arası
E
1.000.000 dan fazla
Açıklama:
Yerinden Edilme İzleme Merkezi tarafından yer değiştiren kişi sayısı 100.000 den az ise kitlesel göç olayı küçük- orta boyutta nüfus hareketi; 100.000 ile 999.999 aralığında ise “bü- yük olay” yani büyük boyutlu nüfus hareketi; 1 ile 3 milyon aralığında ise “çok büyük olay”; 3 milyonda fazla ise “mega olay” yani mega bo- yutta nüfus hareketi olarak ölçeklendirilmişti
Soru 98
Aşağıdakilerden hangisi afet sonrasında çocuklara verilecek eğitimin ilkelerinden biri değildir ?
Seçenekler
A
Yaşadığı olumsuz koşullardaki günlük hayatında kullanabileceği türden olmalıdır.
B
Durum ve ortam değişikliklerine uyum sağlayan, gerektiğinde uzaktan ve taşımalı eğitim şeklinde olmalıdır.
C
Normal koşullarda yaşayan çocukların eğitimi gibi olmamalıdır.
D
Acil duruma maruz kalmış çocukların ihtiyaçlarının bilincinde olan öğretmenler tarafından verilmelidir.
E
Eğitim mümkün olduğunca uzak yerlerde ve sakin bir ortamda yapılmadır.
Açıklama:
Söz konusu ölçütlere göre afet sonrasında çocuklara verilecek eğitimin ilkeleri şunlardır:
Eğitim kapsamında verilen bilgiler çocuğun acil durum nedeniyle yaşadığı olumsuz koşullardaki günlük hayatında kullanabileceği türden olmalıdır.
Eğitim yakın ve ücretsiz olmalıdır.
Acil duruma maruz kalmış çocukların ihtiyaçlarının bilincinde olan öğretmenler tara- fından verilmelidir.
Durum ve ortam değişikliklerine uyum sağlayan, gerektiğinde uzaktan ve taşımalı eğitim şeklinde olmalıdır.
İnsan onuruna ve insan haklarına uygun olmalıdır.
Normal koşullarda yaşayan çocuklar gibi onları geleceğe hazırlamalı ve kişilik gelişimlerine katkıda bulunmalıdır.
Eğitim kapsamında verilen bilgiler çocuğun acil durum nedeniyle yaşadığı olumsuz koşullardaki günlük hayatında kullanabileceği türden olmalıdır.
Eğitim yakın ve ücretsiz olmalıdır.
Acil duruma maruz kalmış çocukların ihtiyaçlarının bilincinde olan öğretmenler tara- fından verilmelidir.
Durum ve ortam değişikliklerine uyum sağlayan, gerektiğinde uzaktan ve taşımalı eğitim şeklinde olmalıdır.
İnsan onuruna ve insan haklarına uygun olmalıdır.
Normal koşullarda yaşayan çocuklar gibi onları geleceğe hazırlamalı ve kişilik gelişimlerine katkıda bulunmalıdır.
Soru 99
Mültecilerin haklarını korumaya alan ilk sözleşme aşağıdakilerden hangisidir ?
Seçenekler
A
Medeni ve Siyasi Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme ile Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme,
B
Her Türlü Irk Ayrımcılığının Ortadan Kaldırılmasına İlişkin Sözleşme
C
Mültecilerin Hukuki Durumuna İlişkin Antlaşma - Cenevre Sözleşmesi
D
Soykırım Suçunun Önlenmesi ve Cezalandırılması Konusunda Antlaşma
E
Mültecilerin Uluslararası Statüsüne İlişkin Antlaşma
Açıklama:
• 1933 tarihli Mültecilerin Uluslararası Statüsüne İlişkin Antlaşma
• 1948 tarihli Soykırım Suçunun Önlenmesi ve Cezalandırılması Konusunda Antlaşma
• 1951 tarihli Mültecilerin Hukuki Durumuna İlişkin Antlaşma - Cenevre Sözleş- mesi, 1966 tarihli New York Protokolü
• 1965 tarihli Her Türlü Irk Ayrımcılığının Ortadan Kaldırılmasına İlişkin Sözleşme
• 1966 tarihli Medeni ve Siyasi Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme ile Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklara İlişkin Uluslara- rası Sözleşme,
• 1948 tarihli Soykırım Suçunun Önlenmesi ve Cezalandırılması Konusunda Antlaşma
• 1951 tarihli Mültecilerin Hukuki Durumuna İlişkin Antlaşma - Cenevre Sözleş- mesi, 1966 tarihli New York Protokolü
• 1965 tarihli Her Türlü Irk Ayrımcılığının Ortadan Kaldırılmasına İlişkin Sözleşme
• 1966 tarihli Medeni ve Siyasi Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme ile Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklara İlişkin Uluslara- rası Sözleşme,
Soru 100
Yabancılara Yönelik Eğitme ve Öğretme Hizmetleri Genelgesi kaç yılında yürürlüğe girmiştir ?
Seçenekler
A
2001
B
1992
C
2012
D
2014
E
2008
Açıklama:
“Yabancılara Yönelik Eğitme ve Öğretme Hizmetleri Genelgesi” 2014. tarihlidir.
Soru 101
- 1924
- 1961
- 1981
Yukarıdakilerden hangileri öğretim ve eğitim hak ve özgürlüğü konusunda, insan haklarına ilişkin düzenlemeler yapan Anayasa tarihlerindendir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
1924, 1961 ve 1982 Anayasaları, öğretim ve eğitim hak ve özgürlüğü konusunda, insan haklarına ilişkin genel yaklaşımlarını içeriklerine de yansıtmışlardır. 1982 Anayasası’nda eğitim hakkı “Sosyal ve Ekonomik Hak ve Özgürlükler” başlıklı bölümde yer almaktadır. Dolayısıyla öncüllerde yer alan anayasalar, öğretim ve eğitim hak ve özgürlüğü konusunda, insan haklarına ilişkin düzenlemeler yapmaktadır.
Soru 102
- Ailenin mesleği
- Devletin ekonomik gücü
- Coğrafi etmenler
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Eğitimde fırsat eşitliği uygulamaları önemli olmakla birlikte eğitimde fırsat eşitliğini engelleyen etmenler de bulunmaktadır. Bunlar:
- Ailenin geliri ve mesleği
- Devletin ekonomik gücü
- Coğrafi etmenler
- Toplumsal etmenler
- Siyasal etmenler
- İşlevsel eşitsizlik
Soru 103
Halk Eğitim Merkezleri hangi tür eğitim kurumlarına örnektir?
Seçenekler
A
Yaygın eğitim
B
Örgün eğitim
C
Temel eğitim
D
Kapsamlı eğitim
E
Sürekli eğitim
Açıklama:
MEB, “Halk Eğitim Merkezleri” ile il ve belde, köy ve mahallelerde oluşturulacak “Eğitim Odaları” aracılığıyla yaygın eğitim faaliyetinde bulunmaktadır
Soru 104
Çıraklık eğitimi, ilk kez hangi yılda eğitim sistemi içinde yer almıştır?
Seçenekler
A
1968
B
1971
C
1973
D
1977
E
1978
Açıklama:
Çıraklık eğitimi, ilk kez 1977 yılında çıkarılan 2089 sayılı Kanun ile eğitim sistemi içinde yer almıştır.
Soru 105
Suriye’de yaşanan savaş nedeniyle ortaya çıkan göç dalgasına ne ad verilir?
Seçenekler
A
Sosyal karmaşa
B
Sosyal tsunami
C
Göç fırtınası
D
Sosyal dalga
E
Göç yığılması
Açıklama:
Suriye’de yaşanan savaş nedeniyle ortaya çıkan göç dalgası da bir “sosyal tsunami” olarak ifade edilmektedir.
Soru 106
- Gerektiğinde uzaktan ve taşımalı eğitim şeklinde olmalıdır.
- İnsan haklarına uygun olmalıdır.
- Normal koşullarda yaşayan çocuklardan farklı olmalıdır.
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Normal koşullarda yaşayan çocuklar gibi onları geleceğe hazırlamalı ve kişilik gelişimlerine katkıda bulunmalıdır.
Soru 107
- Sosyal entegrasyonun çok çabuk gelişmesi
- Eğitime ulaşma güçlüğü
- Yerinden edilme süresinin uzaması
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Acil durumlarda eğitime devam etmeme nedenleri:
- Eğitime ulaşma güçlüğü (eğitimi gereklilik olarak görüp görmeme)
- Yerinden edilme süresinin uzaması (5 yıl ve uzun süren sığınmacılık durumu olursa uzun süre yerinden edilme olarak sayılmaktadır)
- Şehirde yaşayanların acil durum nedeniyle kıra göçmeleri
- Sosyal entegrasyon gerçekleşmeden fiziksel entegrasyonun gerçekleşmesi
Soru 108
Her Türlü Irk Ayrımcılığının Ortadan Kaldırılmasına İlişkin Sözleşme kaç yılında imzalanmıştır?
Seçenekler
A
1965
B
1966
C
1967
D
1968
E
1970
Açıklama:
Her Türlü Irk Ayrımcılığının Ortadan Kaldırılmasına İlişkin Sözleşme, 1965 tarihinde imzalanmıştır.
Soru 109
Dünyada bir mültecinin ülkede kalış süresi ortalama kaç yıldır?
Seçenekler
A
8
B
10
C
15
D
17
E
22
Açıklama:
Dünyada bir mültecinin ülkede kalış süresi ortalama 17 yıldır.
Soru 110
- GEM’lerde kayıtlar YÖBİS tarafından tutulmaktadır.
- Türkçe müfredatı ile eğitim veren merkezlerdir.
- Suriyeli gönüllü öğretmenlerin seçiminde YÖK'le işbirliği yapılmaktadır.
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Geçici Eğitim Merkezleri (GEM), okul çağındaki Suriyeli çocuklara ve gençlere yönelik oluşturulan hem kamplarda hem de kamp dışında faaliyet gösteren, uyarlanmış Arapça müfredatı ile eğitim veren merkezlerdir.
Suriyeli gönüllü öğretmenlerin seçiminde ise MEB, Türkiye Diyanet Vakfı (TDV) ile işbirliği yapmaktadır.
Suriyeli gönüllü öğretmenlerin seçiminde ise MEB, Türkiye Diyanet Vakfı (TDV) ile işbirliği yapmaktadır.
Ünite 5
Soru 1
I. AB'nin göçmen istememesi
II. Göçmenlerin Türkiye'ye akın etmesi
III. Türkiye'nin Avrupa'ya köprü konumunda olması
IV. IŞİD terör örgütünün yok edilmesi
Yukarıdakilerden hangileri Türkiye sınırlarında kısa zamanda sığınmacı sayısının artmasına neden olmuştur?
II. Göçmenlerin Türkiye'ye akın etmesi
III. Türkiye'nin Avrupa'ya köprü konumunda olması
IV. IŞİD terör örgütünün yok edilmesi
Yukarıdakilerden hangileri Türkiye sınırlarında kısa zamanda sığınmacı sayısının artmasına neden olmuştur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I, II ve III
E
II ve IV
Açıklama:
Türkiye’nin üçüncü bir ülkeye gitmeyi hedefleyen mülteci adaylarının ve sığınmacıların tercih ettikleri bir geçiş ülkesi konumuna evrilmesi yani transit geçiş için bir kapı olması, Avrupa Birliği’nin göç akımlarını kendi sınırları dışında tutmayı hedefleyen göç ve iltica politikaları, Türkiye’nin düzensiz göç konusunda tampon ülke konumuna gelmesine yol açması gibi nedenler Türkiye sınırlarında kısa zamanda sığınmacı sayısının artmasına neden olmuştur.
Doğru cevap "d" şıkkıdır.
Doğru cevap "d" şıkkıdır.
Soru 2
I. Genetik,
II. Bireyin davranışları
III. Sağlık hizmetleri
IV. Çevre
Yukarıdakilerden hangisi veya hangileri sağlığı etkileyen etmenler arasında yer alır?
II. Bireyin davranışları
III. Sağlık hizmetleri
IV. Çevre
Yukarıdakilerden hangisi veya hangileri sağlığı etkileyen etmenler arasında yer alır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve III
D
I, II ve III
E
I, II, III ve IV
Açıklama:
Sağlığı etkileyen dört temel etmen vardır. Bunlar;
• Sağlık hizmetleri,
• Genetik,
• Bireyin davranışları,
• Sosyo-ekonomik ve fiziksel çevredir.
Doğru cevap "e" şıkkıdır.
• Sağlık hizmetleri,
• Genetik,
• Bireyin davranışları,
• Sosyo-ekonomik ve fiziksel çevredir.
Doğru cevap "e" şıkkıdır.
Soru 3
I. Yalnız Kkadınlar
II. Gebeler (hamileler)
III. Bebekler
IV. Gençler
Yukarıdakilerden hangileri göçmenler arasında sağlık sorunlarına daha fazla yatkın olan nüfus gruplarındandır?
II. Gebeler (hamileler)
III. Bebekler
IV. Gençler
Yukarıdakilerden hangileri göçmenler arasında sağlık sorunlarına daha fazla yatkın olan nüfus gruplarındandır?
Seçenekler
A
Yalnız II
B
Yalnız III
C
I ve IV
D
I, II ve III
E
I ve II
Açıklama:
Bu risk grupları aşağıdaki şekilde belirtilebilir
• Bebekler ve çocuklar
• Gebeler ve lohusalar
• Yalnız kadınlar
• Engelliler
• Yaşlılar
• Kronik sağlık sorunu olan kişiler,
• Dil sorunu olan kişiler.
Doğru cevap "d" şıkkıdır.
• Bebekler ve çocuklar
• Gebeler ve lohusalar
• Yalnız kadınlar
• Engelliler
• Yaşlılar
• Kronik sağlık sorunu olan kişiler,
• Dil sorunu olan kişiler.
Doğru cevap "d" şıkkıdır.
Soru 4
14.09.2017 verisine göre Türkiye'deki toplam 3.181.537 göçmenin ulusu nedir?
Seçenekler
A
Rus
B
Amerika
C
Yunan
D
Bulgar
E
Suriye
Açıklama:
Suriye
Soru 5
I. Olumsuz hava koşulları,
II. Kültürel özelliklere uyum gösterememe,
III. Yetersiz beslenme,
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri göç sırasında yaşanan sağlık sorunlarının temelinde yer alır?
II. Kültürel özelliklere uyum gösterememe,
III. Yetersiz beslenme,
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri göç sırasında yaşanan sağlık sorunlarının temelinde yer alır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Göç sırasında yaşanan sağlık sorunlarının temelinde olumsuz hava koşulları, yetersiz beslenme ve barınma koşullarına sahip olma, hem beraber göç edilen kişilerce hem de resmî görevlilerce çeşitli şiddet olayları ile karşılaşma, güvensiz göç yolları gibi etkenler bulunmaktadır.
Doğru cevap "d" şıkkıdır.
Doğru cevap "d" şıkkıdır.
Soru 6
1 Ocak 2016-1 Ekim 2016 9 aylık sürede sığınmacıların yaklaşık kaç bebeği Türkiye'de doğmuştur?
Seçenekler
A
10.000
B
100.000
C
200.000
D
500.000
E
1000
Açıklama:
Yaklaşık 200.000
Soru 7
AFAD, hangi tarihte yayınladığı genelge ile kamp dışında yaşayan sığınmacıların hastanelerden ve sağlık merkezlerinden ücretsiz olarak yararlanmasının önünü açmıştır?
Seçenekler
A
18 Ocak 2014
B
18 Ocak 2013
C
18 Ocak 2015
D
18 Ocak 2016
E
18 Ocak 2019
Açıklama:
18 Ocak 2013
Soru 8
2016 yılından başlayarak 16 ilde kaç tane göçmen sağlığı birimi hizmeti verilmektedir?
Seçenekler
A
105
B
95
C
85
D
75
E
65
Açıklama:
85
Soru 9
Tedavi hizmetleri çerçevesinde organ nakilleri, yatarak tedavi gören hastaların tahlilleri, tetkikleri, ilaçları, tıbbi malzemeler hangi bakanlık tarafından sunulmaktadır?
Seçenekler
A
Dış İşleri Bakanlığı
B
İç İşleri Bakanlığı
C
Kültür Bakanlığı
D
Milli Eğitim Bakanlığı
E
Sağlık Bakanlığı
Açıklama:
Sağlık Bakanlığı
Soru 10
Sığınmacıların yaklaşık %60’ı hangi yaş aralığındadır?
Seçenekler
A
80-100
B
65-80
C
18-65
D
0-18
E
0-12
Açıklama:
0-18
Soru 11
"Hedefleri, beklentileri, standartları, ilgileri ile bağlantılı olarak, kişilerin yaşadıkları kültür ve değer yargılarının bütünü içinde durumlarını algılama biçimi” olarak açıklanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Sağlık
B
Psikolojik sağlık
C
Halk sağlığı
D
Yaşam kalitesi
E
Hayat standartı
Açıklama:
WHO’ya göre yaşam kalitesi, “hedefleri, beklentileri, standartları, ilgileri ile bağlantılı olarak, kişilerin yaşadıkları kültür ve değer yargılarının bütünü içinde durumlarını algılama biçimi” dir. Doğru cevap D'dir.
Soru 12
''Önleyici hekimlik, sağlık eğitimi, bulaşıcı hastalıkların kontrolü, sanitasyon önlemlerinin uygulanması ve çevresel tehlikelerin izlenmesiyle bir toplumun sağlığını koruma ve güçlendirme bilimi” olarak da tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Sağlık
B
Psikolojik sağlık
C
Halk sağlığı
D
Yaşam kalitesi
E
Sağlıklı toplum
Açıklama:
Halk sağlığı; “önleyici hekimlik, sağlık eğitimi, bulaşıcı hastalıkların kontrolü, sanitasyon önlemlerinin uygulanması ve çevresel tehlikelerin izlenmesiyle bir toplumun sağlığını koruma ve güçlendirme bilimi” olarak da tanımlanmaktadır. Doğru cevap C'dir.
Soru 13
Aşağıdakilerden hangisi göç olgusuyla karşılaşan daha fazla dezavantajlı gruplardan biri değildir?
Seçenekler
A
Kronik sağlık sorunu olan kişiler
B
Yaşlılar
C
Yalnız kadınlar
,
,
D
Yalnız erkekler
E
Dil sorunu olan kişiler
Açıklama:
Göç eden tüm bireyler sağlık açısından risk taşısa da göç olgusuyla karşılaşan bazı grupların daha fazla dezavantajı olduğu, bu nedenle de sağlık açısından daha fazla risk altında olduğu söylenebilir. Bu risk grupları aşağıdaki şekilde belirtilebilir.
• Bebekler ve çocuklar
• Gebeler ve lohusalar
• Yalnız kadınlar
• Engelliler
• Yaşlılar
• Kronik sağlık sorunu olan kişiler,
• Dil sorunu olan kişiler. Doğru cevap D'dir.
• Bebekler ve çocuklar
• Gebeler ve lohusalar
• Yalnız kadınlar
• Engelliler
• Yaşlılar
• Kronik sağlık sorunu olan kişiler,
• Dil sorunu olan kişiler. Doğru cevap D'dir.
Soru 14
Göçmenler arasında sıkça görülen "malnutrisyon" ne anlama gelmektedir?
Seçenekler
A
Beslenme yetersizliği bozukluğu
B
Metabolik rahatsızlıklar
C
Aşılanma sorunları
D
Dengesiz beslenme ve obezite
E
Hijyen sorunları
Açıklama:
Malnutrisyon, diğer bir ifade ile yetersiz beslenme, vücudun gereksinim duyduğu besin ögelerinin yetersiz miktarda ve içerikte alınmasıyla ortaya çıkan klinik durumdur. Doğru cevap A'dır.
Soru 15
Göç eden bireylerin çoğunluğunu oluşturan gurup aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kadınlar ve yaşlılar
B
Kadın ve 0-18 yaş arası bireyler
C
Yaşlı ve 0-18 yaş arası bireyler
D
Yaşlılar ve 0-35 yaş arası bireyler
E
Kadınlar ve 0-10 yaş arası çocuklar
Açıklama:
Göç eden kişiler genellikle kadın ve 0-18 yaş arası bireylerden oluşmaktadır. Doğru cevap B'dir.
Soru 16
Göç durumlarında en fazla ortaya çıkan sağlık sorunları aşağıdakilerden hangileridir?
Seçenekler
A
HIV/AIDS
B
Yüksek tansiyon ve diyabet
C
Kalp ve damar rahatsızlıkları
D
Hepatit A,B ve C
E
Sindirim ve solunum yolu enfeksiyonları
Açıklama:
Göç durumlarında en fazla ortaya çıkan sağlık sorunları arasında temel fizyolojik ihtiyaçların yeterince karşılanamaması nedeniyle sindirim yolu enfeksiyonları ve solunum yolu enfeksiyonları gibi sağlık sorunları sayılabilir. Doğru cevap E'dir.
Soru 17
Aşağıdakilerden hangisi göçmenlerin dil sorunu yaşamalarının sebep olduğu bir sorundur?
Seçenekler
A
Hasta başına verilen sağlık hizmeti için ayrılan vakit artmıştır.
B
Türkiye’de görülmeyen bazı hastalıkların ortaya çıkması,
C
Görülme sıklığı oldukça düşürülen hastalıklarda yeniden artışların yaşanması
D
Yapılan aşı sayısının her geçen gün katlanarak artması
E
Sağlık personelinin normal bakması gereken hasta sayısının 3-4 kat artması
Açıklama:
Sağlık çalışanlarının göçmenlerle yaşadıkları kültürel, sosyal ve özellikle dil sorunu nedeniyle hasta başına verilen sağlık hizmeti için ayrılan vakit artmıştır. Doğru cevap A'dır.
Soru 18
Türkiye’de Suriyeli sığınmacılara verilecek sağlık hizmetinin kapsamı ve kuralları ile ilgili aşağıdaki seçeneklerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Genel sağlık sigortalıları için belirlenen hizmetler dışındaki sağlık hizmetlerinden faydalanabilinir.
B
Gideri karşılanacak olan tedavide çalışma izni alarak SGK kapsamına alınanlar dışındakilerden katkı payı alınmaz.
C
Geçici koruma altındakiler istedikleri ilde sağlık hizmeti alabilirler.
D
Birinci basamak sağlık kuruluşuna başvurulması şart değildir.
E
Kayıtlı olunan ilde tedavi yapılamıyorsa, sevk edildikleri ilde katkı payı ödenmesi gerekir.
Açıklama:
Türkiye’de Suriyeli sığınmacılara verilecek sağlık hizmetinin kapsamı ve kuralları şu şekildedir:
- Genel sağlık sigortalıları için belirlenen hizmetler dışında sağlık hizmeti sağlanamaz.
- Gideri karşılanacak olan tedavide çalışma izni alarak SGK kapsamına alınanlar dışındakilerden katkı payı alınmaz.
- Geçici koruma altındakilerin kayıtlı oldukları ilde sağlık hizmeti alması esastır.
- Birinci basamak sağlık kuruluşuna başvurulması esastır.
- Kayıtlı olunan ilde tedavi yapılamıyorsa, sevk belgesi ile tedavi edilebileceği en uygun ildeki sağlık kuruluşuna sevk edilebilir. Doğru cevap B'dir.
Soru 19
Aşağıdakilerden hangisi ikinci basamak bir sağlık kuruluşudur?
Seçenekler
A
Resmî kurum tabiplikler,
B
Verem savaş dispanseri
C
Ana-çocuk sağlığı merkezleri
D
SSK Hastaneleri
E
Eğitim ve araştırma hastaneleri
Açıklama:
İkinci basamak resmî sağlık kurumu; Eğitim ve araştırma hastanesi olmayan devlet hastaneleri, özel dal hastaneleri, SSK Hastaneleri ve diğer resmî kurum hastaneleridir. Doğru cevap D'dir.
Soru 20
Sığınmacıların sağlık hizmetlerinden ücretsiz bir şekilde faydalanabilmesi için aşağıdakilerden hangisine kayıt olmaları gerekmektedir?
Seçenekler
A
Valilikler
B
Göç İdaresi Genel Müdürlüğü
C
Göçmen Sağlığı Büroları
D
İl Sağlık Müdürlüğü
E
Göçmen Bürosu
Açıklama:
Sığınmacıların sağlık hizmetlerinden ücretsiz bir şekilde faydalanabilmesi için mutlaka Göç İdaresi Genel Müdürlüğü birimlerine kayıt olmaları gerekmektedir. Doğru cevap B'dir.
Soru 21
Aşağıdakilerden hangisi sağlığı doğrudan etkileyen temel etmenlerden biri değildir?
Seçenekler
A
Sağlık hizmetleri
B
Sosyo-ekonomik ve fiziksel çevre
C
Güvenlik
D
Genetik
E
Bireyin davranışları
Açıklama:
Sağlığı doğrudan etkileyen dört temel etmen vardır. Bunlar; sağlık hizmetleri, genetik, bireyin davranışları, sosyo-ekonomik ve fiziksel çevredir. Güvenlik, sağlığı doğrudan etkileyen bir etmen değildir. Doğru cevap C seçeneğidir.
Soru 22
Ruh sağlığının psikanalitik açıdan tanımı aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru verilmiştir?
Seçenekler
A
İd, ego ve süper ego arasındaki denge
B
Çevreye uyum sağlayabilme
C
Bireyde aşırı anksiyete ya da başka bir psikiyatrik belirtinin olmaması
D
İnsan yaşamının sekize bölünen her evresinin uygun biçimde tanımlanması
E
Yaşamın normal stresleriyle baş edebilme durumu
Açıklama:
Ruh sağlığı, psikanalitik açıdan id, ego ve süper ego arasındaki denge olarak tanımlanmaktadır. Doğru cevap A seçeneğidir.
Soru 23
Aşağıdakilerden hangisi, vücudun gereksinim duyduğu besin ögelerinin yetersiz miktarda ve içerikte alınmasıyla ortaya çıkan klinik durum olarak tanımlanmaktadır?
Seçenekler
A
Obsesif kompulsif bozukluk
B
Enfeksiyöz
C
Malnutrisyon
D
Anksiyete
E
Poliomyelit
Açıklama:
Malnutrisyon, vücudun gereksinim duyduğu besin ögelerinin yetersiz miktarda ve içerikte alınmasıyla ortaya çıkan klinik durumdur. Doğru cevap C seçeneğidir.
Soru 24
Aşağıdaki seçeneklerden hangisinde "iletişim zorluğuna yol açması" nedeniyle göçmen sağlığı sorunlarına zemin hazırlayan faktörlerden biri verilmiştir?
Seçenekler
A
İşsizlik
B
Kötü şartlarda barınma
C
Sosyal güvence eksikliği
D
Ekonomik açıdan daha dezavantajlı olma
E
Göç edilen yerin dilini bilmeme
Açıklama:
Göç edilen yerin dilini bilmeme, sağlık hizmetlerine erişimde iletişim sorunlarına yol açması gibi nedenlerle göçmen sağlığı sorunlarına zemin hazırlayan faktörlerden biridir. Doğru cevap E seçeneğidir.
Soru 25
Aşağıdakilerden hangisi göçlerle birlikte sağlık hizmetlerinde ortaya çıkan yeni sorunlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Türkiye’de görülmeyen bazı hastalıkların ortaya çıkması
B
Uzun bekleme kuyrukları nedeniyle vatandaşların sağlık hizmetlerine ulaşamaması
C
Görülme sıklığı oldukça düşürülen hastalıklarda yeniden artışların yaşanması
D
İşgücü kayıplarının yaşanması
E
Sığınmacılar içerisindeki sağlık personeline eğitimler verilmesi
Açıklama:
Sığınmacılar içerisindeki sağlık personeline eğitimler verilmesi göçlerle birlikte sağlık hizmetlerinde ortaya çıkan yeni sorunlardan biri değil, sorunlara getirilen bir çözüm önerisidir. Doğru cevap E seçeneğidir.
Soru 26
Türkiye’de Suriyelilere yönelik sağlık hizmetleri ilk olarak hangi ilde başlamıştır
Seçenekler
A
Gaziantep
B
Kilis
C
Şanlıurfa
D
Hatay
E
Kahramanmaraş
Açıklama:
Türkiye’de Suriyelilere yönelik sağlık hizmetleri, ilk olarak 29.04.2011 tarihinde Hatay ilinde başlamıştır. Doğru cevap D seçeneğidir.
Soru 27
Aşağıdakilerden hangisi göç edilen bölgede göçmenlere sunulan sağlık hizmetleri nedeniyle sağlık sistemleri üzerinde ortaya çıkan dolaylı yüklerden biridir?
Seçenekler
A
Sağlık hizmetlerinde kalitenin düşmesi
B
Kapasite sorunu
C
Ekonomik yükler
D
Yani hastalık yükleri
E
Fiziksel ve donanımsal altyapı gereksinimleri
Açıklama:
Göç edilen bölgede göçmenlere sunulan sağlık hizmetleri nedeniyle sağlık sistemleri üzerinde ortaya çıkan dolaylı yükler;
- sağlık hizmetlerini zamanında ya da eskiden olduğu gibi alamamanın sonucunda oluşan sağlık hizmetlerinde kalitenin düşmesi,
- sağlık hizmetleri almak için daha fazla vakit ayırma ve bunun neticesinde
- işgücü kayıpları gibi yüklerdir. Doğru cevap A seçeneğidir.
Soru 28
Aşağıdakilerden hangisi ülkemizdeki sığınmacıların yalnızca kayıtlı olmaları halinde ücretsiz olarak yararlanabilecekleri kamu sağlık hizmetidir?
Seçenekler
A
Rehabilite edici sağlık hizmetleri
B
Tedavi edici sağlık hizmetleri
C
Birinci basamak sağlık hizmetleri
D
İkinci basamak sağlık hizmetleri
E
Acil sağlık hizmetleri
Açıklama:
Kamu tarafından sunulan tedavi edici sağlık hizmetlerinden ücretsiz bir şekilde faydalanabilmek için bireylerin Göç İdaresi Genel Müdürlüğü sistemine kayıt olmaları gerekmektedir. Doğru cevap B seçeneğidir.
Soru 29
Göçmen sağlığı ile ilgili olarak aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Göç öncesi dönemde göçmenler baskı, şiddet gibi durumlarla karşı karşıya kalarak göç edilmesine veya edilmemesine zorlanabilmektedir.
B
Göç sırasında yaşanan sağlık sorunlarının temelinde yeni yerleşim yerinin sağlık sisteminin özelliklerini bilememe yatmaktadır.
C
Göç edilen yerde karşılaşılan sağlık sorunlarından biri sosyal olarak dışlanmadır.
D
Geri dönüşlerde yaşanılan en büyük sorun hastalık etkenlerinin geri dönülen bölgeye taşınmasıdır.
E
Göç öncesi dönemde genellikle sağlıklı kişilerin göç faaliyetlerine katılabildiği bilinmektedir.
Açıklama:
Yeni yerleşim yerinin sağlık sisteminin özelliklerini bilememe, göç sırasında değil, göç edilen yerde karşılaşılan sağlık sorunlarından biridir. Doğru cevap B seçeneğidir.
Soru 30
Eğitim ve araştırma hastaneleri, özel dal eğitim ve araştırma hastaneleri ile üniversite hastaneleri aşağıdaki hangi sağlık kuruluşu sınıfına girmektedir?
Seçenekler
A
Üçüncü basamak sağlık kurumu
B
İkinci basamak özel sağlık kuruluşu
C
Birinci basamak özel sağlık kuruluşu
D
İkinci basamak resmî sağlık kurumu
E
Birinci basamak resmî sağlık kuruluşu
Açıklama:
Üçüncü basamak sağlık kurumu; eğitim ve araştırma hastaneleri, özel dal eğitim ve araştırma hastaneleri ile üniversite hastanelerinden oluşmaktadır. Doğru cevap A seçeneğidir.
Soru 31
Aşağıdakilerden hangisi sağlığı etkileyen etmenlerden biri değildir?
Seçenekler
A
Aile
B
Sağlık hizmetleri
C
Genetik
D
Bireyin davranışları
E
Sosyo-ekonomik ve fiziksel çevredir
Açıklama:
Sağlığı etkileyen dört temel etmen vardır. Bunlar;
• Sağlık hizmetleri,
• Genetik,
• Bireyin davranışları,
• Sosyo-ekonomik ve fiziksel çevredir.
• Sağlık hizmetleri,
• Genetik,
• Bireyin davranışları,
• Sosyo-ekonomik ve fiziksel çevredir.
Soru 32
Aşağıdakilerden hangisi; hedefleri, beklentileri, standartları, ilgileri ile bağlantılı olarak, kişilerin yaşadıkları kültür ve değer yargılarının bütünü içinde durumlarını algılama biçimidir?
Seçenekler
A
Psikolojik sağlık
B
Yaşam kalitesi
C
İnsan hakları
D
Halk sağlığı
E
Zindelik
Açıklama:
WHO’ya göre yaşam kalitesi, “hedefleri, beklentileri, standartları, ilgileri ile bağlantılı olarak, kişilerin yaşadıkları kültür ve değer yargılarının bütünü içinde durumlarını algılama biçimi” dir.
Soru 33
Aşağıdakilerden hangisi, göç olgusuyla karşılaşan gruplar arasında sağlık açısından dezavantajlı olma konusunda en az risk altında olan gruptur?
Seçenekler
A
Çocuklar ve bebekler
B
Yaşlılar
C
Ergenler
D
Engelliler
E
Dil sorunu olanlar
Açıklama:
Göç eden tüm bireyler sağlık açısından risk taşısa da göç olgusuyla karşılaşan bazı grupların daha fazla dezavantajı olduğu, bu nedenle de sağlık açısından daha fazla risk altında olduğu söylenebilir. Bu risk grupları aşağıdaki şekilde belirtilebilir.
• Bebekler ve çocuklar
• Gebeler ve lohusalar
• Yalnız kadınlar
• Engelliler
• Yaşlılar
• Kronik sağlık sorunu olan kişiler,
• Dil sorunu olan kişiler.
• Bebekler ve çocuklar
• Gebeler ve lohusalar
• Yalnız kadınlar
• Engelliler
• Yaşlılar
• Kronik sağlık sorunu olan kişiler,
• Dil sorunu olan kişiler.
Soru 34
Aşağıdakilerden hangisi sosyal hayata entegre olmada sorun yaşayacağı için risk grubundadır?
Seçenekler
A
Yaşlılar
B
Engelliler
C
Gebeler
D
Dil sorunu yaşayanlar
E
Kronik hastalığa sahip olanlar
Açıklama:
Göçmenlerin gittikleri yerlerde etkili bir iletişim kurabilmesi için sahip olması gereken en önemli yetkinlik hedef ülkedeki dili kullanabilme becerisidir. Sosyal hayata entegre olmada oldukça önemli olan bu beceri göçmenlerin sağlıkları için de çok önemlidir. Dil sorunu yalnızca sağlık hizmetlerinin ilk verildiği yerle ilgili olmayıp kişinin sağlıklı olma hâlinin devam edebilmesi için verilen tüm çabalara da doğrudan etki etmektedir.
Soru 35
Olumsuz hava koşulları, yetersiz beslenme ve barınma koşullarına sahip olma gibi durumlar, aşağıdaki hangi göç sürecinde görülmektedir?
Seçenekler
A
Göç öncesi
B
Göç sırası
C
Göç edilen yerdeki
D
Göç edilen yerden eski yerleşim yerine geri dönülmesi süreci
E
Göç kararı
Açıklama:
Göç sırasında yaşanan sağlık sorunlarının temelinde olumsuz hava koşulları, yetersiz beslenme ve barınma koşullarına sahip olma, hem beraber göç edilen kişilerce hem de resmî görevlilerce çeşitli şiddet olayları ile karşılaşma, güvensiz göç yolları gibi etkenler bulunmaktadır.
Soru 36
Aşağıdakilerden hangisi göç öncesi evre ile ilişkilidir?
Seçenekler
A
Yetersiz beslenme ve barınma koşullarına sahip olma
B
Sosyal olarak dışlanma
C
Kültürel ve sosyal özelliklere uyum gösterememe
D
Bulaşıcı hastalıkların geri dönülen bölgeye taşınması
E
Daha iyi sağlık hizmeti alabilmek için göç etme isteği
Açıklama:
Göç öncesi dönemde genellikle sağlıklı kişilerin göç faaliyetlerine katılabildiği bilinmektedir. Buna rağmen bazı durumlarda daha iyi sağlık hizmeti alabilmek için bireylerin göç ettiği de görülmektedir. Göç öncesi dönemde göçmenler baskı, şiddet gibi durumlarla karşı karşıya kalarak göç edilmesine veya edilmemesine zorlanabilmektedir.
Soru 37
Göç edilen yerlerdeki sağlık hizmetlerinin seviyesini ve kalitesini geri döndükleri bölgelerde de beklemek hangi göç evresiyle ilgilidir?
Seçenekler
A
Göç öncesi
B
Göç sırası
C
Göç edilen yer
D
Göç edilen yerden eski yerleşim yerine geri dönülmesi süreci
E
Göç etme kararı
Açıklama:
Geri dönüşlerde yaşanılan en büyük sorun ise hastalık etkenlerinin, bulaşıcı hastalıkların, kültürel etkileşimlerin geri dönülen bölgeye taşınmasıdır. Ayrıca göç ettikleri yerlerdeki sağlık hizmetlerinin seviyesini ve kalitesini geri döndükleri bölgelerde de görmek istemeleri, gittikleri bölgelerdeki sağlık sisteminde bir beklenti ve talep artışına neden olabilmektedir.
Soru 38
Aşağıdakilerden hangisi göçün sağlık sistemine getirdiği yükler arasında sayılamaz?
Seçenekler
A
Yeni doğan bebeklere rutin aşılarının yapılması
B
Türkiye’de görülmeyen bazı hastalıkların ortaya çıkması
C
Görülme sıklığı oldukça düşürülen hastalıklarda yeniden artışların yaşanması
D
Dil sorunu nedeniyle sağlık kuruluşlarında tercüman bulundurulması ihtiyacı
E
Hasta başına verilen sağlık hizmeti için ayrılan vaktin artması
Açıklama:
Yeni doğan bebeklere rutin aşıların yapılması. Bu durum doğrudan göç ile ilgili değildir. Ana çocuk sağlığı ile ilgilidir.
Soru 39
Sığınmacılara göç ve sağlık hizmetleri sunumuyla ilgili aşağıdaki maddelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Genel sağlık sigortalıları için her türlü sağlık hizmeti sağlanır.
B
Geçici koruma altındakiler Türkiye'deki her ilde sağlık hizmeti alabilir.
C
Aşılar hariç bedeli Sosyal Güvenlik Kurumunca karşılanmayan hizmetler verilmez.
D
Özel sağlık kuruluşları sığınmacılara ücretsiz hizmet verebilir.
E
İkinci ve üçüncü basamak sağlık hizmetleri de dâhil sağlık hizmeti bedellerinde bir üst sınır yoktur.
Açıklama:
Aşılar hariç bedeli Sosyal Güvenlik Kurumunca karşılanmayan hizmetler verilmez. Diğer şıkların hepsi yanlıştır.
Soru 40
Türkiye’de Suriyelilere yönelik sağlık hizmetleri ilk olarak hangi ilde başlamıştır?
Seçenekler
A
Kilis
B
Diyarbakır
C
Gaziantep
D
Hatay
E
Şanlıurfa
Açıklama:
Türkiye’de Suriyelilere yönelik sağlık hizmetleri ilk olarak 29.04.2011 tarihinde Hatay ilinde başlamıştır.
Soru 41
I. Sağlık Hizmetleri
II. Genetik
III. Bireyin Davranışları
IV. Sosyo-ekonomik ve fiziksel çevre
Yukarıdakilerden hangileri sağlığı etkilemektedir?
II. Genetik
III. Bireyin Davranışları
IV. Sosyo-ekonomik ve fiziksel çevre
Yukarıdakilerden hangileri sağlığı etkilemektedir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
II ve III
D
Yalnız IV
E
I, II, III ve IV
Açıklama:
Sağlığı etkileyen dört temel etmen vardır. Bunlar;
• Sağlık hizmetleri,
• Genetik,
• Bireyin davranışları,
• Sosyo-ekonomik ve fiziksel çevredir. Doğru cevap E'dir.
• Sağlık hizmetleri,
• Genetik,
• Bireyin davranışları,
• Sosyo-ekonomik ve fiziksel çevredir. Doğru cevap E'dir.
Soru 42
Doku ve hücrelerde yapısal ve fonksiyonel ve normal olmayan değişikliklerin yarattığı hâle ne ad verilir?
Seçenekler
A
Tedavi
B
Salgın
C
Hastalık
D
Enfeksiyöz
E
Bozulma
Açıklama:
Hastalık, doku ve hücrelerde yapısal ve fonksiyonel ve normal olmayan değişikliklerin yarattığı hâldir. Doğru cevap C'dir.
Soru 43
I. Bebekler ve çocuklar
II. Yalnız Kadınlar
III. Yaşlılar
IV. Dil sorunu olan kişiler
Yukarıdakilerden hangileri göç olgusuyla karşılaştığında daha fazla dezavantajlı olan gruplar arasında sayılabilir?
II. Yalnız Kadınlar
III. Yaşlılar
IV. Dil sorunu olan kişiler
Yukarıdakilerden hangileri göç olgusuyla karşılaştığında daha fazla dezavantajlı olan gruplar arasında sayılabilir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve III
C
Yalnız III
D
III ve IV
E
I, II, III ve IV
Açıklama:
Göç eden tüm bireyler sağlık açısından risk taşısa da göç olgusuyla karşılaşan bazı grupların daha fazla dezavantajı olduğu, bu nedenle de sağlık açısından daha fazla risk altında olduğu söylenebilir. Bu risk grupları aşağıdaki şekilde belirtilebilir (İlhan vd., 2016).
• Bebekler ve çocuklar
• Gebeler ve lohusalar
• Yalnız kadınlar
• Engelliler
• Yaşlılar
• Kronik sağlık sorunu olan kişile
• İnsan kaçakçılığında olan kişiler,
• Dil sorunu olan kişiler.
Doğru cevap E'dir.
• Bebekler ve çocuklar
• Gebeler ve lohusalar
• Yalnız kadınlar
• Engelliler
• Yaşlılar
• Kronik sağlık sorunu olan kişile
• İnsan kaçakçılığında olan kişiler,
• Dil sorunu olan kişiler.
Doğru cevap E'dir.
Soru 44
Vücudun gereksinim duyduğu besin ögelerinin yetersiz miktarda ve içerikte alınması ile ortaya çıkan klinik durum nasıl adlandırılır?
Seçenekler
A
Akustik Nöroma
B
Kolera
C
Malnutrisyon
D
Bronşit
E
Hipotiriodi
Açıklama:
Malnutrisyon, diğer bir ifade ile yetersiz beslenme, vücudun gereksinim duyduğu besin ögelerinin yetersiz miktarda ve içerikte alındığında ortaya çıkan klinik durumdur. Doğru cevap C'dir.
Soru 45
Aşağıdakilerden hangisi göç durumlarında en fazla görülen bulaşıcı hastalıklar arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Tüberkülöz
B
Suçiçeği
C
Kabakulak
D
Kızamıkçık
E
Gastrit
Açıklama:
Göç durumlarında en fazla ortaya çıkan sağlık sorunları arasında temel fizyolojik ihtiyaçların yeterince karşılanamaması nedeniyle sindirim yolu enfeksiyonları ve solunum yolu enfeksiyonları gibi sağlık sorunları sayılabilir. Daha detaylı inceleyecek olursak göç durumlarında en fazla görülen bulaşıcı hastalıklara tüberküloz, HIV/AIDS, Hepatit A, B ve C, kızamık, suçiçeği, kabakulak, kızamıkçık, difteri, tetanoz, boğmaca, poliomyelit, tifo, kolera, sıtma gibi hastalıklar örnek olarak gösterilebilir
(Tülek, 2017). Doğru cevap E'dir.
(Tülek, 2017). Doğru cevap E'dir.
Soru 46
Avrupa Birliği (AB) ile Sağlık Bakanlığı arasında Türkiye’de bulunan Suriyelilerin sağlık hizmetlerini geliştirme amaçlı imzalanan projenin adı nedir?
Seçenekler
A
SAĞLIK
B
ESENLİK
C
SIHHAT
D
TEMENNİ
E
İYİLİK
Açıklama:
Ekonomik yükün bir kısmı ülke dışından gelen kaynaklarla finanse edilmektedir. Örneğin, Avrupa Birliği (AB) ile Sağlık Bakanlığı arasında Türkiye’de bulunan Suriyelilerin sağlık hizmetlerini geliştirme amaçlı 300 Milyon avroluk “SIHHAT” projesi imzalanmış olup, projeyle birlikte yaklaşık 3,2 milyon Suriyeliye sağlık hizmeti verilmesi amacıyla 790 göçmen sağlığı birimi, 26 mobil sağlık birimi ve 5 kanser tarama biriminin hizmete açılması planlanmaktadır. Proje çerçevesinde 9 ilde 10 toplum ruh sağlığı merkezinin de hizmete açılması söz konusu olup, 270 bin bebek ve kadın, D vitamini ve demir takviyeleriyle desteklenmesi gündeme alınmıştır. Doğru cevap C'dir.
Soru 47
Türkiye’de göçmenlere verilen sağlık hizmetlerinin sunumundan ve koordinasyonundan hangi bakanlık sorumludur?
Seçenekler
A
Çevre ve Şehircilik Bakanlığı
B
İçişleri Bakanlığı
C
Sağlık Bakanlığı
D
Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı
E
Avrupa Birliği Bakanlığı
Açıklama:
Türkiye’de göçmenlere verilen sağlık hizmetlerinin sunumundan ve koordinasyonundan Sağlık Bakanlığı sorumludur. Bakanlık bu görevini Göç İdaresi Genel Müdürlüğü, AFAD Başkanlığı, özel ve üniversite hastaneleri, yerli ve yabancı sivil toplum kuruluşları, Birleşmiş Milletlere bağlı WHO, Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (BMMYK/ United Nations High Commissioner for Refugees-UNHCR), Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu (United Nations Population Fund-UNFPA), Birleşmiş Milletler Çocuklara Yardım Fonu gibi uluslararası kuruluşlarla paydaşlık ilişkileri kurarak yürütmektedir. Doğru cevap C'dir.
Soru 48
I. Genel sağlık sigortalıları için belirlenen hizmetler dışında sağlık hizmeti sağlanamaz.
II. Birinci basamak sağlık kuruluşuna başvurulması esastır.
III. Acil ve zorunlu hâller dışında özel sağlık kuruluşuna doğrudan başvurulamaz.
IV. Kayıtlı olunan ilde tedavi yapılamıyorsa, hasta sorunu kendisi çözer.
Yukarıdakilerden hangisi Türkiye’de Suriyeli sığınmacılara verilecek sağlık hizmetinin kapsamı ve kuralları arasındadır?
II. Birinci basamak sağlık kuruluşuna başvurulması esastır.
III. Acil ve zorunlu hâller dışında özel sağlık kuruluşuna doğrudan başvurulamaz.
IV. Kayıtlı olunan ilde tedavi yapılamıyorsa, hasta sorunu kendisi çözer.
Yukarıdakilerden hangisi Türkiye’de Suriyeli sığınmacılara verilecek sağlık hizmetinin kapsamı ve kuralları arasındadır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
II, III ve IV
D
I, II ve III
E
Yalnız IV
Açıklama:
I, II ve III. seçenekler Türkiye’de Suriyeli sığınmacılara verilecek sağlık hizmetinin kapsamı ve kuralları arasındadır. IV. seçenek ise yanlış olup bu kapsam ve kurallar arasında yer almaz. Doğru cevap D'dir.
Soru 49
Aşağıdakilerden hangisi Türkiye sağlık sisteminde sığınmacılara sağlık hizmetleri sunumunda yapılması gereken işlemler arasında sayılamaz?
Seçenekler
A
Sığınmacıların sosyal ve psikolojik sağlığı üzerinde de çalışmalar yürütülmelidir.
B
Bulaşıcı hastalıkların kontrolü ve eradikasyonu için gerekli adımlar acilen atılmalıdır.
C
Sığınmacıların sağlık hizmetlerine erişimi ile ilgili sorunlar belirlenip bir an önce çözüme kavuşturulmalıdır.
D
Özellikle entegrasyon konusunda başarısız olan sığınmacılar geri gönderilmelidir.
E
Suriyeli sağlık personelinin sığınmacılara sağlık hizmeti sunmada Türkiye Sağlık Sistemine entegrasyonu sağlanmalıdır.
Açıklama:
A, B, C ve E seçenekleri Türkiye sağlık sisteminde sığınmacılara sağlık hizmetleri sunumunda yapılması gereken işlemler arasındadır. D seçeneği ise bu işlemler arasında yer almaz. Doğru cevap D'dir.
Soru 50
Türkçesi Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği olan kurumun İngilizce kısaltması aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
UNHCR
B
UNFPA
C
WHO
D
UNICEF
E
NATO
Açıklama:
Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (BMMYK/ United Nations High Commissioner for Refugees-UNHCR), Doğru cevap A'dır.
Soru 51
Türkiye’nin zulümden ve savaştan kaçanlara yönelik uyguladığı politika aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Transit geçiş
B
Açık kapı politikası
C
İskan politikası
D
Tampon ülke
E
Geçici koruma politikası
Açıklama:
GÖÇ VE SAĞLIK HİZMETLERİNİN KAVRAMSAL ÇERÇEVESİ başlıklı bölümden alınmıştır.
Göç olgusu yıllardır uluslararası ve ulusal düzeyde yaşanmaktadır ve bunun nedenleri, etkileri ve sonuçları birçok akademik ve sosyolojik çalışmaya konu olmaktadır. Türkiye, uluslararası hukuka ve evrensel insan haklarına uygun biçimde zulümden ve savaştan kaçanlara yönelik “açık kapı politikası” ve gelenlerin geri gönderilmemesi ilkesini (non-refoulement) uygulamaktadır. Doğru yanıt B seçeneğidir.
Göç olgusu yıllardır uluslararası ve ulusal düzeyde yaşanmaktadır ve bunun nedenleri, etkileri ve sonuçları birçok akademik ve sosyolojik çalışmaya konu olmaktadır. Türkiye, uluslararası hukuka ve evrensel insan haklarına uygun biçimde zulümden ve savaştan kaçanlara yönelik “açık kapı politikası” ve gelenlerin geri gönderilmemesi ilkesini (non-refoulement) uygulamaktadır. Doğru yanıt B seçeneğidir.
Soru 52
Yaşam süresiyle birlikte artan kronik hastalıklarla mücadelede aşağıdakilerden hangisi önem kazanmaktadır?
Seçenekler
A
Zindelik
B
Psikolojik sağlık
C
Yaşam kalitesi
D
İlaç çeşitliliği
E
Yeni tedavi yöntemleri
Açıklama:
GÖÇ VE SAĞLIK HİZMETLERİNİN KAVRAMSAL ÇERÇEVESİ başlıklı bölümden alınmıştır.
Günümüzde çoğu hastalık tedavi edilebilmektedir. Böylelikle yaşam süresi uzamış ve kronik hastalıklarla mücadele önem kazanmıştır. Ayrıca hastalıklar için etkili ilaçların ortaya çıkmasıyla, bu ilaçlar arasındaki farkı da belirleyenin hastanın tedavi sırasındaki konforu olduğundan hastaların yaşam kalitesi daha önemli bir hâle gelmektedir. Doğru yanıt C seçeneğidir.
Günümüzde çoğu hastalık tedavi edilebilmektedir. Böylelikle yaşam süresi uzamış ve kronik hastalıklarla mücadele önem kazanmıştır. Ayrıca hastalıklar için etkili ilaçların ortaya çıkmasıyla, bu ilaçlar arasındaki farkı da belirleyenin hastanın tedavi sırasındaki konforu olduğundan hastaların yaşam kalitesi daha önemli bir hâle gelmektedir. Doğru yanıt C seçeneğidir.
Soru 53
Organize edilmiş toplum çalışmaları sonunda, çevre sağlık koşullarını düzelterek toplumdaki bireylerin beden ve ruh sağlığının artırılmasını sağlamak aşağıdakilerden hangisinin kapsamındadır?
Seçenekler
A
Genetik
B
Yaşam kalitesi
C
Halk sağlığı
D
Sağlık hizmetleri
E
Psikolojik sağlık
Açıklama:
GÖÇ VE SAĞLIK HİZMETLERİNİN KAVRAMSAL ÇERÇEVESİ başlıklı bölümden alınmıştır.
Halk Sağlığı, organize edilmiş toplum çalışmaları sonunda çevre sağlık koşullarını düzelterek, bireylere sağlık bilgisi vererek, bulaşıcı hastalıkları önleyerek, hastalıkların erken tanı ve tedavisini sağlayacak, sağlık örgütleri kurarak, toplumsal çalışmaları her bireyin sağlığını sürdürecek bir yaşam düzeyini sağlayacak biçimde geliştirerek hastalıklardan korunmayı, yaşamın uzatılmasını, beden ve ruh sağlığı ile çalışma gücünün artırılmasını sağlayan bir bilim ve sanattır. Doğru yanıt C seçeneğidir.
Halk Sağlığı, organize edilmiş toplum çalışmaları sonunda çevre sağlık koşullarını düzelterek, bireylere sağlık bilgisi vererek, bulaşıcı hastalıkları önleyerek, hastalıkların erken tanı ve tedavisini sağlayacak, sağlık örgütleri kurarak, toplumsal çalışmaları her bireyin sağlığını sürdürecek bir yaşam düzeyini sağlayacak biçimde geliştirerek hastalıklardan korunmayı, yaşamın uzatılmasını, beden ve ruh sağlığı ile çalışma gücünün artırılmasını sağlayan bir bilim ve sanattır. Doğru yanıt C seçeneğidir.
Soru 54
Aşağıdakilerden hangisi bebek ve çocukların göç sırasında sağlık açısından risk grubunda bulunmalarının sebepleri arasında yer almamaktadır?
Seçenekler
A
Göç nedeniye yeterli beslenememe
B
Savaşın psikolojisini anlayamama
C
Bulaşıcı hastalıklara yönelik bağışıklama yapılamaması
D
Bir veya birkaç kronik hastalığa sahip olma
E
Ruhsal yönden eksiklik hissetme
Açıklama:
Göçmenler ve Riskli Gruplar başlıklı bölümden alınmıştır.
Bebekler ve çocuklar özellikle fiziksel ve ruhsal yönden en iyi bir şekilde gelişmeleri gereken dönemlerde göç olgusuyla karşılaşmaları nedeniyle yeterli besinlere ulaşamaması, ruhsal yönden eksiklik hissetmeleri, savaşın psikolojisini anlayamamaları gibi nedenlerle olumsuz etkilenmektedir. Ayrıca bulaşıcı hastalıklara yönelik bağışıklama sistemi yapılamaması ve bağışıklık sistemlerinin yeterince gelişememesi nedeniyle hastalıklara karşı çok savunmasız olmaktadırlar ve bu durum hastalıkları daha zor atlatmalarına ve ölüm risklerinin daha fazla olmasına yol açmaktadır. Doğru yanıt D seçeneğidir.
Bebekler ve çocuklar özellikle fiziksel ve ruhsal yönden en iyi bir şekilde gelişmeleri gereken dönemlerde göç olgusuyla karşılaşmaları nedeniyle yeterli besinlere ulaşamaması, ruhsal yönden eksiklik hissetmeleri, savaşın psikolojisini anlayamamaları gibi nedenlerle olumsuz etkilenmektedir. Ayrıca bulaşıcı hastalıklara yönelik bağışıklama sistemi yapılamaması ve bağışıklık sistemlerinin yeterince gelişememesi nedeniyle hastalıklara karşı çok savunmasız olmaktadırlar ve bu durum hastalıkları daha zor atlatmalarına ve ölüm risklerinin daha fazla olmasına yol açmaktadır. Doğru yanıt D seçeneğidir.
Soru 55
3,2 milyon sığınmacı ile dünyadaki en fazla mülteciyi misafir eden ülke aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Türkiye
B
Afganistan
C
Irak
D
Cezayir
E
Fas
Açıklama:
Göçmenler ve Riskli Gruplar başlıklı bölümden alınmıştır.
BM kayıtlarına göre Eylül 2017 itibarıyla Dünya genelinde 65,6 milyon insan yerinden edilmiş durumdadır ve bu insanların %56’sı Afrika ve Orta Doğu’da bulunan ülkeler tarafından misafir edilmektedir. Mültecilerin sayısı toplamda 22,5 milyon, vatansızların sayısı ise 10 milyondur. Güney Sudanlı, Afgan ve Suriyeli mülteciler toplam mültecilerin %55’ini oluşturmaktadır. Türkiye ise yaklaşık 3,2 milyon sığınmacı ile dünyadaki en fazla mülteci misafir eden ülke konumundadır. Bu sığınmacıların önemli bir kısmı Suriyeli iken 350 bini diğer ülke vatandaşlarıdır. Doğru yanıt A seçeneğidir.
BM kayıtlarına göre Eylül 2017 itibarıyla Dünya genelinde 65,6 milyon insan yerinden edilmiş durumdadır ve bu insanların %56’sı Afrika ve Orta Doğu’da bulunan ülkeler tarafından misafir edilmektedir. Mültecilerin sayısı toplamda 22,5 milyon, vatansızların sayısı ise 10 milyondur. Güney Sudanlı, Afgan ve Suriyeli mülteciler toplam mültecilerin %55’ini oluşturmaktadır. Türkiye ise yaklaşık 3,2 milyon sığınmacı ile dünyadaki en fazla mülteci misafir eden ülke konumundadır. Bu sığınmacıların önemli bir kısmı Suriyeli iken 350 bini diğer ülke vatandaşlarıdır. Doğru yanıt A seçeneğidir.
Soru 56
Göçlerin sağlık açısından en büyük etkisi aşağıdakilerden hangileri üzerinde görülmektedir?
Seçenekler
A
Madde bağımlılığı
B
Psikolojik sağlık
C
Bulaşıcı-enfeksiyöz hastalıklar
D
Çalışma koşulları
E
Beslenme bozukluğu
Açıklama:
Kitlesel Göç ve Halk Sağlığı başlıklı bölümden alınmıştır.
Göçlerin sağlık açısından en büyük etkileri bulaşıcı-enfeksiyöz hastalıkların ortaya çıkmasında ve yayılmasında gözlenmektedir. Bu dönemlerde su ve besinlerle bulaşan hastalıkların, solunum yoluyla bulaşan hastalıkların, cinsel yolla bulaşan hastalıkların sayısında artış olabilmektedir. Doğru yanıt C seçeneğidir.
Göçlerin sağlık açısından en büyük etkileri bulaşıcı-enfeksiyöz hastalıkların ortaya çıkmasında ve yayılmasında gözlenmektedir. Bu dönemlerde su ve besinlerle bulaşan hastalıkların, solunum yoluyla bulaşan hastalıkların, cinsel yolla bulaşan hastalıkların sayısında artış olabilmektedir. Doğru yanıt C seçeneğidir.
Soru 57
Türkiye'deki göçmenlere verilen sağlık hizmetleri incelendiğine en fazla yük aşağıdaki hizmetlerden hangisi üzerindedir?
Seçenekler
A
Doğum hizmetleri
B
Aşılama
C
Ameliyat hizmetleri
D
Yatan hastalar
E
Poliklinik hizmetleri
Açıklama:
Göçün Sağlık Sistemlerine Getirdiği Yükler başlıklı bölümden alınmıştır.
Sığınmacıların kullandığı sağlık hizmetleri üzerinde bir değerlendirme yapıldığında en fazla poliklinik hizmetlerinin kullanıldığı, yaklaşık her yirmi ayaktan başvurudan birinin yatışının yapıldığı, yatan hastalarla ameliyat sayıları arasında yüksek bir ilişki olduğu, gerçekleşen doğum sayısının ve yapılan aşı sayısının da her geçen gün katlanarak arttığı görülmektedir. Doğru yanıt E seçeneğidir.
Sığınmacıların kullandığı sağlık hizmetleri üzerinde bir değerlendirme yapıldığında en fazla poliklinik hizmetlerinin kullanıldığı, yaklaşık her yirmi ayaktan başvurudan birinin yatışının yapıldığı, yatan hastalarla ameliyat sayıları arasında yüksek bir ilişki olduğu, gerçekleşen doğum sayısının ve yapılan aşı sayısının da her geçen gün katlanarak arttığı görülmektedir. Doğru yanıt E seçeneğidir.
Soru 58
Türkiye’de göçmenlere verilen sağlık hizmetlerinin sunumundan ve koordinasyonundan sorumlu kurum aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
AFAD Başkanlığı
B
Göç İdaresi Genel Müdürlüğü
C
Özel ve üniversite hastaneleri
D
Sağlık Bakanlığı
E
Birleşmiş Milletlere bağlı WHO
Açıklama:
GÖÇ VE SAĞLIK HİZMETLERİ SUNUMU başlıklı bölümden alınmıştır.
Türkiye’de göçmenlere verilen sağlık hizmetlerinin sunumundan ve koordinasyonundan Sağlık Bakanlığı sorumludur. Bakanlık bu görevini Göç İdaresi Genel Müdürlüğü, AFAD Başkanlığı, özel ve üniversite hastaneleri, yerli ve yabancı sivil toplum kuruluşları, Birleşmiş Milletlere bağlı WHO, Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (BMMYK/ United Nations High Commissioner for Refugees-UNHCR), Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu (United Nations Population Fund-UNFPA), Birleşmiş Milletler Çocuklara Yardım Fonu gibi uluslararası kuruluşlarla paydaşlık ilişkileri kurarak yürütmektedir. Doğru yanıt D seçeneğidir.
Türkiye’de göçmenlere verilen sağlık hizmetlerinin sunumundan ve koordinasyonundan Sağlık Bakanlığı sorumludur. Bakanlık bu görevini Göç İdaresi Genel Müdürlüğü, AFAD Başkanlığı, özel ve üniversite hastaneleri, yerli ve yabancı sivil toplum kuruluşları, Birleşmiş Milletlere bağlı WHO, Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (BMMYK/ United Nations High Commissioner for Refugees-UNHCR), Birleşmiş Milletler Nüfus Fonu (United Nations Population Fund-UNFPA), Birleşmiş Milletler Çocuklara Yardım Fonu gibi uluslararası kuruluşlarla paydaşlık ilişkileri kurarak yürütmektedir. Doğru yanıt D seçeneğidir.
Soru 59
Aşağıdaki seçeneklerden hangisinde Türkiye’de Suriyeli sığınmacılara verilecek sağlık hizmetinin kapsamı ve kurallarına aykırı bir bilgi yer almaktadır?
Seçenekler
A
Geçici koruma altındakiler her ilde sağlık hizmeti alabilmektedirler.
B
Genel sağlık sigortalıları için belirlenen hizmetler dışında sağlık hizmeti sağlanamaz.
C
Acil ve zorunlu hâller dışında özel sağlık kuruluşuna doğrudan başvurulamaz.
D
Aşılar hariç bedeli Sosyal Güvenlik Kurumunca karşılanmayan hizmetler verilmez.
E
Birinci basamak sağlık kuruluşuna başvurulması esastır.
Açıklama:
Göç ve Sağlık Hizmetleri Sunumu başlıklı bölümden alınmıştır.
Türkiye’de Suriyeli sığınmacılara verilecek sağlık hizmetinin kapsamı ve kurallarına göre, geçici koruma altındakilerin kayıtlı oldukları ilde sağlık hizmeti alması esastır. Doğru yanıt A seçeneğidir.
Türkiye’de Suriyeli sığınmacılara verilecek sağlık hizmetinin kapsamı ve kurallarına göre, geçici koruma altındakilerin kayıtlı oldukları ilde sağlık hizmeti alması esastır. Doğru yanıt A seçeneğidir.
Soru 60
Aşağıdakilerden hangisi Türkiye sağlık sisteminde sığınmacılara sağlık hizmetleri sunumunda yapılması gereken işlemlerden birisi değildir?
Seçenekler
A
Suriyeli sığınmacıların etkin bir şekilde kayıt altına alınması
B
Sığınmacıların kayıt sistemleri Türkiye’nin MERNİS, MEDULA, Aile Hekimliği Bilgi Sistemi gibi bilgi sistemleri ile entegre edilmemesi
C
Bulaşıcı hastalıkların kontrolü ve eradikasyonu için gerekli adımlar atılması
D
Sığınmacılara sağlık hizmeti sunacak sağlık profesyonelleri belirli bir eğitim sürecinden geçirilmesi
E
Sığınmacılara yoğun bir şekilde sağlık hizmeti sunan sağlık profesyonellerinin özlük hakları iyileştirilmesi
Açıklama:
Türkiye Sağlık Sisteminde Sığınmacılara Sağlık Hizmetleri Sunumunda Yapılması Gereken İşlemler başlıklı bölümden alınmıştır.
Sığınmacıların kayıt sistemleriyle Türkiye’nin MERNİS, MEDULA, Aile Hekimliği Bilgi Sistemi gibi bilgi sistemlerinin entegre edilmesi ve sığınmacıların sağlık verilerinin izlenmesi ve değerlendirilmesi yapılması gereken işlemler arasındadır. Doğru yanıt B seçeneğidir.
Sığınmacıların kayıt sistemleriyle Türkiye’nin MERNİS, MEDULA, Aile Hekimliği Bilgi Sistemi gibi bilgi sistemlerinin entegre edilmesi ve sığınmacıların sağlık verilerinin izlenmesi ve değerlendirilmesi yapılması gereken işlemler arasındadır. Doğru yanıt B seçeneğidir.
Soru 61
Aşağıdakilerden hangisi Dünya Sağlık Örgütü tarafından yapılan sağlık tanımıdır?
Seçenekler
A
Sadece hasta veya sakat olmama hali değil, fiziksel, ruhsal ve sosyal açıdan iyi olma hali
B
Hasta ve sakat olma hali
C
Ruhsal ve fiziksel iyi olmama hali
D
Hasta olma hali
E
Fiziksel ve hasta olma hali
Açıklama:
Sağlık kavramı, ülkelerin gelişmişlik düzeyine göre farklılıklar göstermekle birlikte, Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ/World Health OrganizationWHO) tarafından yapılan tanımlamaya göre; “Sadece hasta veya sakat olmama hâli değil, fiziksel, ruhsal ve sosyal açıdan iyi olma hali” olarak tanımlanmıştır. Doğru cevap A'dır.
Soru 62
- Sağlık hizmetleri
- Genetik
- Bireyin davranışları
- Sosyo-ekonomik ve fiziksel çevre
Yukarıdakilerden hangisi / hangileri sağlığı etkileyen faktörler arasında yer almaktadır?
Seçenekler
A
I ve II
B
Yalnız I
C
Yalnız II
D
Yalnız III
E
I-II-III-IV
Açıklama:
Sağlığı etkileyen dört temel etmen vardır. Bunlar;
• Sağlık hizmetleri,
• Genetik,
• Bireyin davranışları,
• Sosyo-ekonomik ve fiziksel çevredir.
Doğru cevap D'dir.
• Sağlık hizmetleri,
• Genetik,
• Bireyin davranışları,
• Sosyo-ekonomik ve fiziksel çevredir.
Doğru cevap D'dir.
Soru 63
Aşağıdakilerden hangisi Dünya Sağlık Örgütü (WHO) tarafından yapılan "Yaşam Kalitesi" tanımıdır?
Seçenekler
A
Her bireyin kendi potansiyelini gerçekleştirdiği, yaşamın normal stresleriyle baş edebileceği, verimli çalışabileceği ve kendisine ya da topluluğuna katkıda bulunabileceği bir durum
B
Sadece hasta veya sakat olmama hâli değil, fiziksel, ruhsal ve sosyal açıdan iyi olma hali
C
Hedefleri, beklentileri, standartları, ilgileri ile bağlantılı olarak, kişilerin yaşadıkları kültür ve değer yargılarının
bütünü içinde durumlarını algılama biçimi
bütünü içinde durumlarını algılama biçimi
D
Hasta ve sakat olma durumu
E
Fiziksel ve ruhsal iyi olma durumu
Açıklama:
Dünya Sağlık Örgütü (WHO)’ya göre yaşam kalitesi, “hedefleri, beklentileri, standartları, ilgileri ile bağlantılı olarak, kişilerin yaşadıkları kültür ve değer yargılarının bütünü içinde durumlarını algılama biçimi” dir
Soru 64
Aşağıdakilerden hangisi Dünya Sağlık Örgütü (WHO) tarafından yapılan "Psikolojik Sağlık - Ruh Sağlığı" tanımıdır?
Seçenekler
A
Her bireyin kendi potansiyelini gerçekleştirdiği, yaşamın normal stresleriyle baş edebileceği, verimli çalışabileceği ve kendisine ya da topluluğuna katkıda bulunabileceği bir durum
B
Hedefleri, beklentileri, standartları, ilgileri ile bağlantılı olarak, kişilerin yaşadıkları kültür ve değer yargılarının
bütünü içinde durumlarını algılama biçimi
bütünü içinde durumlarını algılama biçimi
C
Sadece hasta veya sakat olmama hâli değil, fiziksel, ruhsal ve sosyal açıdan iyi olma hali
D
Hasta ve sakat olma durumu
E
Fiziksel ve ruhsal iyi olma durumu
Açıklama:
WHO’ya göre psikolojik sağlık ya da ruh sağlığı, “her bireyin kendi potansiyelini gerçekleştirdiği, yaşamın normal stresleriyle baş edebileceği, verimli çalışabileceği ve kendisine ya da topluluğuna katkıda bulunabileceği bir durum” olarak tanımlanmaktadır. Doğru cevap A'dır.
Soru 65
- Kalıtım
- Beden Yapısı
- Beslenme Yetersizlikleri ve Bozuklukları
- Fiziki Travmalar
- Psikolojik ve Toplumsal Etkenler
Yukarıdakilerden hangisi / hangileri ruhsal bozuklukların nedenleri arasında yer almaktadır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız IV ve V
C
Yalnız IV
D
Yalnız I ve II
E
I-II-III-IV-V
Açıklama:
Kalıtım, beden yapısı, beslenme yetersizlikleri ve bozuklukları, fizik travmalar gibi biyolojik etkenler ile psikolojik ve toplumsal etkenler ruhsal bozuklukları ortaya çıkaran nedenlerdir. Doğru cevap E'dir.
Soru 66
"Organize edilmiş toplum çalışmaları sonunda çevre sağlık koşullarını düzelterek, bireylere sağlık bilgisi vererek, bulaşıcı hastalıkları önleyerek, hastalıkların erken tanı ve tedavisini sağlayacak, sağlık örgütleri kurarak, toplumsal çalışmaları her bireyin sağlığını sürdürecek bir yaşam düzeyini sağlayacak biçimde geliştirerek hastalıklardan korunmayı, yaşamın uzatılmasını, beden ve ruh sağlığı ile çalışma gücünün artırılmasını sağlayan bir bilim ve sanattır" tanımı aşağıdakilerden hangisine aittir?
Seçenekler
A
Yaşam Kalitesi
B
Sağlık
C
Halk Sağlığı
D
Psikolojik Sağlık
E
Geçici Koruma
Açıklama:
Halk Sağlığı, organize edilmiş toplum çalışmaları sonunda çevre sağlık koşullarını düzelterek, bireylere sağlık bilgisi vererek, bulaşıcı hastalıkları önleyerek, hastalıkların erken tanı ve tedavisini sağlayacak, sağlık örgütleri kurarak, toplumsal çalışmaları her bireyin sağlığını sürdürecek bir yaşam düzeyini sağlayacak biçimde geliştirerek hastalıklardan korunmayı, yaşamın uzatılmasını, beden ve ruh sağlığı ile çalışma gücünün artırılmasını sağlayan bir bilim ve sanattır. Doğru cevap C'dir.
Soru 67
- Bebekler ve çocuklar
- Gebeler ve lohusalar
- Yalnız kadınlar
- Engelliler
- Yaşlılar
- Kronik sağlık sorunu olan kişile
- İnsan kaçakçılığında olan kişiler,
- Dil sorunu olan kişiler
Yukarıdakilerden hangisi / hangileri göçmen risk grupları arasında yer almaktadır?
Seçenekler
A
Yalnız I, II ve III
B
Yalnız I, II, III ve IV
C
Yalnız I
D
Hepsi
E
Hiçbiri
Açıklama:
Göç etmek zorunda kalan insanlar aslında başlı başına bir risk grubu olarak değerlendirilebilir. Genel olarak göçü gerçekleştirenler sağlıklı bireyler olsa da göç öncesi, göç sırası ve göç sonrası gibi süreçlerde çeşitli sağlık sorunlarıyla karşılaşabilmektedir. Göç eden tüm bireyler sağlık açısından risk taşısa da göç olgusuyla karşılaşan bazı grupların daha fazla dezavantajı olduğu, bu nedenle de sağlık açısından daha fazla risk altında olduğu söylenebilir. Bu risk grupları aşağıdaki şekilde belirtilebilir
• Bebekler ve çocuklar
• Gebeler ve lohusalar
• Yalnız kadınlar
• Engelliler
• Yaşlılar
• Kronik sağlık sorunu olan kişile
• İnsan kaçakçılığında olan kişiler,
• Dil sorunu olan kişiler
Doğru cevap D'dir.
• Bebekler ve çocuklar
• Gebeler ve lohusalar
• Yalnız kadınlar
• Engelliler
• Yaşlılar
• Kronik sağlık sorunu olan kişile
• İnsan kaçakçılığında olan kişiler,
• Dil sorunu olan kişiler
Doğru cevap D'dir.
Soru 68
- Göç öncesi,
- Göç sırası,
- Göç edilen yerdeki,
- Göç edilen yerden eski yerleşim yerine geri dönülmesi
Seçenekler
A
I ve II
B
Yalnız III
C
I, II ve IV
D
Hiçbiri
E
Hepsi
Açıklama:
Göçmen sağlığı ile ilgili sağlık sorunları genel olarak şu dört süreçte ele alınabilir. Bunlar;
• Göç öncesi,
• Göç sırası,
• Göç edilen yerdeki,
• Göç edilen yerden eski yerleşim yerine geri dönülmesi süreci olarak ele alınmaktadır.
Doğru cevap E'dir.
• Göç öncesi,
• Göç sırası,
• Göç edilen yerdeki,
• Göç edilen yerden eski yerleşim yerine geri dönülmesi süreci olarak ele alınmaktadır.
Doğru cevap E'dir.
Soru 69
Suriye'deki çatışma nedeniyle Suriye sınırındaki illerde verilen sağlık hizmetlerinin Suriyeliler tarafından kullanılma oranı nedir?
Seçenekler
A
% 60
B
% 40
C
% 67
D
% 65
E
% 69
Açıklama:
Özellikle Suriye’deki çatışma nedeniyle Suriye sınırındaki illerde verilen sağlık hizmetlerinin yaklaşık %40’ının Suriyeli sığınmacılara verildiği belirtilmektedir. Doğru cevap B'dir.
Soru 70
- Kayıt işlemi tamamlanmayanlar, yalnızca
bulaşıcı ve salgın hastalıklardan korunma
hizmetleri ile acil sağlık hizmetlerinden ücretsiz
bir şekilde faydalanabilir. - Genel sağlık sigortalıları için belirlenen hizmetler
dışında sağlık hizmeti sağlanamaz. - Gideri karşılanacak olan tedavide çalışma
izni alarak SGK kapsamına alınanlar dışındakilerden
katkı payı alınmaz.
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
Hepsi
E
Hiçbiri
Açıklama:
Türkiye’de Suriyeli sığınmacılara verilecek sağlık hizmetinin kapsamı ve kuralları şu şekildedir;
• Kayıt işlemi tamamlanmayanlar, yalnızca bulaşıcı ve salgın hastalıklardan korunma hizmetleri ile acil sağlık hizmetlerinden ücretsiz bir şekilde faydalanabilir.
• Genel sağlık sigortalıları için belirlenen hizmetler dışında sağlık hizmeti sağlanamaz.
• Gideri karşılanacak olan tedavide çalışma izni alarak SGK kapsamına alınanlar dışındakilerden katkı payı alınmaz.
• Geçici koruma altındakilerin kayıtlı oldukları ilde sağlık hizmeti alması esastır.
• Birinci basamak sağlık kuruluşuna başvurulması esastır.
• Kayıtlı olunan ilde tedavi yapılamıyorsa, sevk belgesi ile tedavi edilebileceği en uygun ildeki sağlık kuruluşuna sevk edilebilir.
• Acil ve zorunlu hâller dışında özel sağlık kuruluşuna doğrudan başvurulamaz.
• İkinci ve üçüncü basamak sağlık hizmetleri de dâhil sağlık hizmeti bedelleri SUT bedellerini geçemez.
• Aşılar hariç bedeli Sosyal Güvenlik Kurumunca karşılanmayan hizmetler verilmez.
• Türkiye’ye girmeden önce oluşmuş organ ve uzuv kayıplarına ilişkin tedavi giderleri karşılanmaz.
• Tedaviyi yapan sağlık kuruluşu faturayı kişinin kayıtlı olduğu valilik adına düzenler.
Doğru cevap D'dir.
• Kayıt işlemi tamamlanmayanlar, yalnızca bulaşıcı ve salgın hastalıklardan korunma hizmetleri ile acil sağlık hizmetlerinden ücretsiz bir şekilde faydalanabilir.
• Genel sağlık sigortalıları için belirlenen hizmetler dışında sağlık hizmeti sağlanamaz.
• Gideri karşılanacak olan tedavide çalışma izni alarak SGK kapsamına alınanlar dışındakilerden katkı payı alınmaz.
• Geçici koruma altındakilerin kayıtlı oldukları ilde sağlık hizmeti alması esastır.
• Birinci basamak sağlık kuruluşuna başvurulması esastır.
• Kayıtlı olunan ilde tedavi yapılamıyorsa, sevk belgesi ile tedavi edilebileceği en uygun ildeki sağlık kuruluşuna sevk edilebilir.
• Acil ve zorunlu hâller dışında özel sağlık kuruluşuna doğrudan başvurulamaz.
• İkinci ve üçüncü basamak sağlık hizmetleri de dâhil sağlık hizmeti bedelleri SUT bedellerini geçemez.
• Aşılar hariç bedeli Sosyal Güvenlik Kurumunca karşılanmayan hizmetler verilmez.
• Türkiye’ye girmeden önce oluşmuş organ ve uzuv kayıplarına ilişkin tedavi giderleri karşılanmaz.
• Tedaviyi yapan sağlık kuruluşu faturayı kişinin kayıtlı olduğu valilik adına düzenler.
Doğru cevap D'dir.
Soru 71
I.Sağlık hizmetleri
II.Genetik
III.Bireyin davranışları
IV.Sosyo-ekonomik ve fiziksel çevredir
Yukardakilerden hangisi veya hangileri sağlığı etkileyen faktörlerdendir?
II.Genetik
III.Bireyin davranışları
IV.Sosyo-ekonomik ve fiziksel çevredir
Yukardakilerden hangisi veya hangileri sağlığı etkileyen faktörlerdendir?
Seçenekler
A
Yalnız I - II
B
Yalnız II - III
C
Yalnız III - IV
D
I - II - III - IV
E
Yalnız IV
Açıklama:
Sağlığı etkileyen dört temel etmen vardır. Bunlar;
• Sağlık hizmetleri,
• Genetik,
• Bireyin davranışları,
• Sosyo-ekonomik ve fiziksel çevredir.
Buna gör doğru Cevap D’dir.
• Sağlık hizmetleri,
• Genetik,
• Bireyin davranışları,
• Sosyo-ekonomik ve fiziksel çevredir.
Buna gör doğru Cevap D’dir.
Soru 72
“Her bireyin kendi potansiyelini gerçekleştirdiği, yaşamın normal stresleriyle baş edebileceği, verimli çalışabileceği ve kendisine ya da topluluğuna katkıda bulunabileceği bir durum” olarak tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kalp sağlığı
B
Fiziksel sağlık
C
Ruhsal sağlık
D
Bedensel sağlık
E
Eklem sağlığı
Açıklama:
WHO’ya göre psikolojik sağlık ya da ruh sağlığı, “her bireyin kendi potansiyelini gerçekleştir- diği, yaşamın normal stresleriyle baş edebileceği, verimli çalışabileceği ve kendisine ya da toplulu- ğuna katkıda bulunabileceği bir durum” olarak tanımlanmaktadır. Buna göre doğru Cevap C’dir.
Soru 73
I.Bebekler ve çocuklar
II.Gebeler ve lohusalar
III.Engelliler
Yukardakilerden hangisi yada hangileri göç sırasında risk taşıyan gruba girmektedir?
II.Gebeler ve lohusalar
III.Engelliler
Yukardakilerden hangisi yada hangileri göç sırasında risk taşıyan gruba girmektedir?
Seçenekler
A
I
B
I - II
C
I - II - III
D
II - III
E
III
Açıklama:
Göç eden tüm bireyler sağlık açısından risk taşısa da göç olgusuyla karşılaşan bazı grupların daha fazla dezavantajı olduğu, bu nedenle de sağlık açısından daha fazla risk altında olduğu söylenebilir. Bu risk grupları aşağıdaki şekilde belirtilebilir.
- Bebekler ve çocuklar
- Gebeler ve lohusalar
- Yalnız kadınlar
- Engelliler
- Yaşlılar
- Kronik sağlık sorunu olan kişile
- İnsan kaçakçılığında olan kişiler,
- Dil sorunu olan kişilerdir. Buna göre doğru Cevap C’dir.
Soru 74
“Malnutrisyon” kavramının karşılığı aşağıdakilerden hangisinde en doğru biçimde verilmiştir?
Seçenekler
A
Gerektiğinden fazla besin alımı sonucu ortaya çıkan klinik durumdur.
B
Aşırı su tüketimi sonucu ortaya çıkan klinik durumdur.
C
Yetersiz beslenme sonucu ortaya çıkan klinik durumdur.
D
Yetersiz su tüketimi sonucu ortaya çıkan klinik durumdur.
E
Aşırı et tüketimi sonucu ortaya çıkan klinik durumdur.
Açıklama:
Malnutrisyon, diğer bir ifade ile yetersiz beslenme, vücudun gereksinim duyduğu besin ögelerinin yetersiz miktarda ve içerikte alındığında ortaya çıkan klinik durumdur. Buna göre doğru Cevap C’dir.
Soru 75
Göçmen sağlığı ile ilgili sağlık sorunlarının değerlendirme süreçleri aşağıdakilerden hangisinde eksiksiz olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
Göç öncesi, Göç sırası
B
Göç sırası, Göç edilen yerdeki
C
Göç öncesi, Göç sırası, Göç edilen yerdeki, Göç edilen yerden eski yerleşim yerine geri dönülmesi
D
Göç edilen yerdeki, Göç edilen yerden eski yerleşim yerine geri dönülmesi
E
Göç öncesi
Açıklama:
Göçmen sağlığı ile ilgili sağlık sorunları genel olarak şu dört süreçte ele alınabilir. Bunlar;
• Göç öncesi,
• Göç sırası,
• Göç edilen yerdeki,
• Göç edilen yerden eski yerleşim yerine geri dönülmesi süreci olarak ele alınmaktadır.
Buna göre doğru Cevap C’dir.
• Göç öncesi,
• Göç sırası,
• Göç edilen yerdeki,
• Göç edilen yerden eski yerleşim yerine geri dönülmesi süreci olarak ele alınmaktadır.
Buna göre doğru Cevap C’dir.
Soru 76
Dünya Sağlık Örgütü’nün kısaltması aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
WHO
B
UN
C
UNICEF
D
DMT
E
BM
Açıklama:
Dünya Sağlık Örgütü’nün kısaltması WHO’dur. Buna göre doğru Cevap A’dır.
Soru 77
Aşağıdakilerden hangisi koruyucu ve önleyici sağlık hizmetleri kapsamına girmemektedir?
Seçenekler
A
Aşılama hizmetleri
B
Ana-çocuk sağlığı hizmetleri
C
Taramalar ve izlemler
D
Kadın doğum ve üreme sağlığı hizmetleri
E
Organ nakli
Açıklama:
Göçmenler göç ettikleri yerlerde koruyucu ve önleyici, tedavi edici ve rehabilite edici sağlık hizmetlerine ihtiyaç duymaktadırlar. Koruyucu ve önleyici sağlık hizmetleri kapsamında aşılama hizmetleri, ana-çocuk sağlığı hizmetleri, taramalar ve izlemler, kadın doğum ve üreme sağlığı hizmetleri ve sağlık eğitimi gibi konularda hizmetler daha çok birinci basamak sağlık kuruluşlarında verilmektedir. Buna göre doğru Cevap E’dir.
Soru 78
Türkiye’de Suriyeli sığınmacılara verilecek sağlık hizmeti kapsamında aşağıdaki verilen bilgilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Kayıt işlemi tamamlanmayanlar, yalnızca bulaşıcı ve salgın hastalıklardan korunma hizmetleri ile acil sağlık hizmetlerinden ücretsiz bir şekilde faydalanabilir.
B
Kayıtlı olunan ilde tedavi yapılamıyorsa, başka bir ildeki sağlık kuruluşuna sevk edilemez.
C
Her koşulda özel sağlık kuruluşuna doğrudan başvuru yapılabilir.
D
Türkiye’ye girmeden önce oluşmuş organ ve uzuv kayıplarına ilişkin tedavi giderleri karşılanır.
E
Aşılar dahil bedeli Sosyal Güvenlik Kurumunca karşılanmayan hizmetler verilmez.
Açıklama:
Kayıt işlemi tamamlanmayanlar, yalnızca bulaşıcı ve salgın hastalıklardan korunma hizmetleri ile acil sağlık hizmetlerinden ücretsiz bir şekilde faydalanabilir. Buna göre doğru Cevap A’dır.
Soru 79
Aşağıdakilerden hangisi göçmenlerde görülen bulaşıcı hastalıklardan biri değildir?
Seçenekler
A
AIDS
B
Tifo
C
Kolera
D
Diyabet
E
Hepatit
Açıklama:
Göçmen sağlığı da daha çok iki kısımda incelenebilir. İlki olarak su ve besinlerle, solunum yoluyla, kan yoluyla ve cinsel yolla bulaşan tifo, kolera, AIDS gibi hastalıklar- dır ki bunlara bulaşıcı hastalıklar denir. Buna göre doğru Cevap kalıtsal veya yeme düzeni bozukluğu sebebiyle ortaya çıkan diyabet yani D’dir.
Soru 80
Aşağıdakilerden hangisi göçmenlerde görülen kronik hastalıklardan birisi değildir?
Seçenekler
A
Kanser
B
Obezite
C
Diyabet
D
Solunum yetmezliği
E
HPV
Açıklama:
Göçmenlerde görülen kronik hastalıklar kanser, diyabet, obezite gibi hastalıklardır ki
bu hastalıklara da bulaşıcı olmayan hastalıklar denir. Buna göre doğru Cevap E’dir.
bu hastalıklara da bulaşıcı olmayan hastalıklar denir. Buna göre doğru Cevap E’dir.
Soru 81
I. Hasta olmama durumu
II. Sakat olmama
III. Fiziksel açıdan iyi olma
IV. Sosyal açıdan iyi olma
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri sağlık tanımının temelinde olan etmenler arasında yer almaktadır?
II. Sakat olmama
III. Fiziksel açıdan iyi olma
IV. Sosyal açıdan iyi olma
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri sağlık tanımının temelinde olan etmenler arasında yer almaktadır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve IV
D
I, II ve III
E
I, II, III ve IV
Açıklama:
Sağlık kavramı, ülkelerin gelişmişlik düzeyine göre farklılıklar göstermekle birlikte, Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ/World Health OrganizationWHO) tarafından yapılan tanımlamaya göre; “Sadece hasta veya sakat olmama hâli değil, fiziksel, ruhsal ve sosyal açıdan iyi olma hali” olarak tanımlanmıştır. Doğru cevap E seçeneğidir.
Soru 82
Aşağıdakilerden hangisi sağlığı etkileyen dört temel etmen arasında yer almamaktadır?
Seçenekler
A
Sağlık hizmetleri
B
Bireyin davranışları
C
Sosyo-bilişsel durum
D
Genetik
E
Fiziksel çevre
Açıklama:
Sağlığı etkileyen dört temel etmen vardır. Bunlar;
- Sağlık hizmetleri,
- Genetik,
- Bireyin davranışları,
- Sosyo-ekonomik ve fiziksel çevredir. Doğru cevap C seçeneğidir.
Soru 83
Hedefleri, beklentileri, standartları, ilgileri ile bağlantılı olarak, kişilerin yaşadıkları kültür ve değer yargılarının bütünü içinde durumlarını algılama biçimine ne ad verilmektedir?
Seçenekler
A
İyi halde olma
B
Sağlıklı olma
C
Yaşam kalitesi
D
Özbenlik
E
Özbiliş
Açıklama:
WHO’ya göre yaşam kalitesi, “hedefleri, beklentileri, standartları, ilgileri ile bağlantılı olarak, kişilerin yaşadıkları kültür ve değer yargılarının bütünü içinde durumlarını algılama biçimi” dir. Doğru cevap C seçeneğidir.
Soru 84
Göçmenler arasındaki hangi grup doğrudan sağlık riski altında yer almamaktadır?
Seçenekler
A
Gebeler ve lohusalar
B
Engelliler
C
Ergenler
D
Dil sorunu olan kişiler
E
Yalnız kadınlar
Açıklama:
Göç eden tüm bireyler sağlık açısından risk taşısa da göç olgusuyla karşılaşan bazı grupların daha fazla dezavantajı olduğu, bu nedenle de sağlık açısından daha fazla risk altında olduğu söylenebilir. Bu risk grupları aşağıdaki şekilde belirtilebilir:
- Bebekler ve çocuklar
- Gebeler ve lohusalar
- Yalnız kadınlar
- Engelliler
- Yaşlılar
- Kronik sağlık sorunu olan kişile
- İnsan kaçakçılığında olan kişiler,
- Dil sorunu olan kişiler
Soru 85
Göçlerin sağlık açısından en büyük etkileri hangi hastalık durumunda ortaya çıkmaktadır?
Seçenekler
A
Diyabet
B
Kanser
C
Enfeksiyöz hastalıklar
D
Süreğen hastalıklar
E
Cilt hastalıkları
Açıklama:
Göçlerin sağlık açısından en büyük etkileri bulaşıcı-enfeksiyöz hastalıkların ortaya çıkmasında ve yayılmasında gözlenmektedir. Doğru cevap C seçeneğidir.
Soru 86
I. Türkiye’de görülmeyen bazı hastalıkların ortaya çıkması
II. Görülme sıklığı oldukça düşürülen hastalıklarda artışın görülmesi
III. Hastanelerde tercüman bulunmadığı için yaşanan dil sorunu
IV. Sağlık kuruluşlarının kapasitesinin yetersiz kalması
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri göçün sağlık sistemine getirdiği yükler arasında yer almaktadır?
II. Görülme sıklığı oldukça düşürülen hastalıklarda artışın görülmesi
III. Hastanelerde tercüman bulunmadığı için yaşanan dil sorunu
IV. Sağlık kuruluşlarının kapasitesinin yetersiz kalması
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri göçün sağlık sistemine getirdiği yükler arasında yer almaktadır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve IV
C
II ve IV
D
II ve III
E
I, II, III ve IV
Açıklama:
Göç alan bir ülkede göçmenlere verilen sağlık hizmetleri nedeniyle çeşitli yükler ortaya çıkmaktadır. Bunlar genel olarak sunulan sağlık hizmetlerinin kullanımıyla doğru orantılı olan doğrudan yükler olabileceği gibi birim muayene işlemlerinin uzaması, uzun bekleme kuyrukları nedeniyle vatandaşların sağlık hizmetlerine ulaşamaması, işgücü kayıplarının yaşanması ve hizmetlerden memnuniyetin azalması, kuruluşların kapasitesinin yetersiz kalması olarak sıralanabilmektedir. Doğru cevap E seçeneğidir.
Soru 87
I. Göçme sağlık birimi
II. Göz tarama birimi
III. Mobil sağlık birimi
IV. Kanser tarama birimi
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Avrupa Birliği ve Türkiye arasında imzalanan SIHHAT projesi kapsamında faaliyete geçirilecektir?
II. Göz tarama birimi
III. Mobil sağlık birimi
IV. Kanser tarama birimi
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Avrupa Birliği ve Türkiye arasında imzalanan SIHHAT projesi kapsamında faaliyete geçirilecektir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I, II ve III
D
I, III ve IV
E
I, II, III ve IV
Açıklama:
Ekonomik yükün bir kısmı ülke dışından gelen kaynaklarla finanse edilmektedir. Örneğin, Avrupa Birliği (AB) ile Sağlık Bakanlığı arasında Türkiye’de bulunan Suriyelilerin sağlık hizmetlerini geliştirme amaçlı 300 Milyon avroluk “SIHHAT” projesi imzalanmış olup, projeyle birlikte yaklaşık 3,2 milyon Suriyeliye sağlık hizmeti verilmesi amacıyla 790 göçmen sağlığı birimi, 26 mobil sağlık birimi ve 5 kanser tarama biriminin hizmete açılması planlanmaktadır. Proje çerçevesinde 9 ilde 10 toplum ruh sağlığı merkezinin de hizmete açılması söz konusu olup, 270 bin bebek ve kadın, D vitamini ve demir takviyeleriyle desteklenmesi gündeme alınmıştır. Doğru cevap D seçeneğidir.
Soru 88
Aşağıdakilerden hangisi Suriyeli sığınmacılara verilecek sağlık hizmetinin kapsamı ve kuralları arasında yer almamaktadır?
Seçenekler
A
Genel sağlık sigortalıları için belirlenen hizmetler dışında sağlık hizmeti sağlanamaz.
B
Gideri karşılanacak olan tedavide çalışma izni alarak SGK kapsamına alınanlar dışındakilerden katkı payı alınmaz.
C
Geçici koruma altındakilerin tüm illerden sağlık hizmeti alma hakkı vardır.
D
Kayıt işlemi tamamlanmayanlar, yalnızca bulaşıcı ve salgın hastalıklardan korunma
hizmetleri ile acil sağlık hizmetlerinden ücretsiz bir şekilde faydalanabilir.
hizmetleri ile acil sağlık hizmetlerinden ücretsiz bir şekilde faydalanabilir.
E
İkinci ve üçüncü basamak sağlık hizmetleri de dâhil sağlık hizmeti bedelleri SUT bedellerini geçemez.
Açıklama:
Türkiye’de Suriyeli sığınmacılara verilecek sağlık hizmetinin kapsamı ve kuralları şu şekildedir:
Doğru cevap C seçeneğidir.
- Kayıt işlemi tamamlanmayanlar, yalnızca bulaşıcı ve salgın hastalıklardan korunma hizmetleri ile acil sağlık hizmetlerinden ücretsiz bir şekilde faydalanabilir.
- Genel sağlık sigortalıları için belirlenen hizmetler dışında sağlık hizmeti sağlanamaz.
- Gideri karşılanacak olan tedavide çalışma izni alarak SGK kapsamına alınanlar dışındakilerden katkı payı alınmaz.
- Geçici koruma altındakilerin kayıtlı oldukları ilde sağlık hizmeti alması esastır.
- Birinci basamak sağlık kuruluşuna başvurulması esastır.
- Kayıtlı olunan ilde tedavi yapılamıyorsa,
- sevk belgesi ile tedavi edilebileceği en uygun ildeki sağlık kuruluşuna sevk edilebilir.
- Acil ve zorunlu hâller dışında özel sağlık kuruluşuna doğrudan başvurulamaz.
- İkinci ve üçüncü basamak sağlık hizmetleri
- de dâhil sağlık hizmeti bedelleri SUT bedellerini geçemez.
- Aşılar hariç bedeli Sosyal Güvenlik Kurumunca karşılanmayan hizmetler verilmez.
- Türkiye’ye girmeden önce oluşmuş organ
- ve uzuv kayıplarına ilişkin tedavi giderleri
- karşılanmaz.
- Tedaviyi yapan sağlık kuruluşu faturayı kişinin kayıtlı olduğu valilik adına düzenler
Doğru cevap C seçeneğidir.
Soru 89
Aşağıdaki durumlardan hangisi Suriyeli sığınmacıların sağlık hizmetlerine erişimde ve sağlık hizmetlerinin takip edilmesinde sorun yaşanmasına doğrudan sebep olmamaktadır?
Seçenekler
A
MERNİS’E bilgilerinin eksik ya da yanlış aktarılması
B
MEBBİS’E bilgilerinin eksik ya da yanlış aktarılması
C
MEDULA’ya bilgilerinin eksik ya da yanlış aktarılması
D
SUT kapsamı dışındaki hizmetlerin geri ödeme sistemince karşılanmaması
E
Aile Hekimliği Bilgi Sistemine bilgilerinin eksik ya da yanlış aktarılması
Açıklama:
Sığınmacı bilgilerinin MERNİS, MEDULA ve Aile Hekimliği Bilgi Sistemi gibi sistemlere bilgilerinin eksik ya da yanlış aktarılması, SUT kapsamı dışındaki hizmetlerin geri ödeme sistemince karşılanmaması nedeniyle sığınmacılar sağlık hizmetlerine erişimde ve sağlık bilgilerinin takip edilmesinde sorun yaşayabilmektedir. Doğru cevap B seçeneğidir.
Soru 90
I. Kalp damar hastalıkları
II. Solunum sistemi hastalıkları
III. Yüksek tansiyon
IV. Obezite
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri en çok görülen bulaşıcı olmayan hastalıklar arasında yer almaktadır?
II. Solunum sistemi hastalıkları
III. Yüksek tansiyon
IV. Obezite
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri en çok görülen bulaşıcı olmayan hastalıklar arasında yer almaktadır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I, II ve III
D
I, III ve IV
E
I, II, III ve IV
Açıklama:
En fazla görülen bulaşıcı olmayan hastalıklara kalp damar hastalıkları, yüksek tansiyon, diyabet, obezite, kanser gibi hastalıklar örnek olarak gösterilebilir. Doğru cevap D seçeneğidir.
Soru 91
- Tüm Suriyeli sığınmacılar etkin bir şekilde kayıt altına alınmalı
- Sığınmacıların kayıt sistemleriyle Türkiye’nin MERNİS, MEDULA, Aile Hekimliği Bilgi Sistemi gibi bilgi sistemleri ayrı tutulmalı
- Sığınmacıların sosyal ve psikolojik sağlığı üzerinde de çalışmalar yürütülmeli
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Sığınmacıların kayıt sistemleriyle Türkiye’nin MERNİS, MEDULA, Aile Hekimliği Bilgi Sistemi gibi bilgi sistemleri entegre edilmeli ve sığınmacıların sağlık verileri izlenmeli ve değerlendirilmelidir.
Soru 92
- Birinci basamak sağlık hizmetleri
- Üniversite hastaneleri
- Özel hastaneler
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Sığınmacılar öncelikle birinci basamak sağlık hizmetlerine başvuru yapmalıdır. Üniversite ve özel hastanelerden ancak devlet kurumla- rından sevk almaları halinde yararlanabilirler.
Soru 93
Aşağıdakilerden hangisi Türkiye’de Suriyeli sığınmacılara verilecek sağlık hizmeti için doğru değildir?
Seçenekler
A
Acil ve zorunlu hâller dışında özel sağlık kuruluşuna doğrudan başvurulamaz.
B
Geçici koruma altındakilerin herhangi bir ilde sağlık hizmeti alabilir.
C
Aşılar hariç bedeli Sosyal Güvenlik Kurumunca karşılanmayan hizmetler verilmez.
D
Genel sağlık sigortalıları için belirlenen hizmetler dışında sağlık hizmeti sağlanamaz.
E
Tedaviyi yapan sağlık kuruluşu faturayı kişinin kayıtlı olduğu valilik adına düzenler.
Açıklama:
Geçici koruma altındakilerin kayıtlı oldukları ilde sağlık hizmeti alması esastır.
Soru 94
Türkiye’de Suriyelilere yönelik sağlık hizmetleri ilk olarak hangi ilde başlamıştır?
Seçenekler
A
Hatay
B
Kilis
C
Gaziantep
D
Mardin
E
Batman
Açıklama:
Türkiye’de Suriyelilere yönelik sağlık hizmetleri, ilk olarak 29.04.2011 tarihinde Hatay ilinde başlamıştır
Soru 95
Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) tarafından yayımlanan “Geçici Koruma Altına Alınanlara Verilecek Sağlık Hizmetlerine Dair Esaslar” yönergesi hangi yılda yürürlüğe girmiştir?
Seçenekler
A
2011
B
2012
C
2014
D
2015
E
2017
Açıklama:
Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) tarafından yayımlanan 2015/8 sayılı Genelge ve Sağlık Bakanlığı tarafından yayımlanan 04.11.2015 tarihli ve 9648 sayılı “Geçici Koruma Altına Alınanlara Verilecek Sağlık Hizmetlerine Dair Esaslar” yönergesi çerçevesinde yürütülmektedir.
Soru 96
- Personel maliyetleri
- Altyapı maliyetleri
- Toplum sağlığı
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Hastalık türlerinden kaynaklanan maliyetler, personel maliyetleri, altyapı maliyetleri, göçmen sağlığı, sağlık çalışanı sağlığı, toplum sağlığı ile ilgili maliyetler gibi çok çeşitli maliyet kalemleri bulunmaktadır.
Soru 97
- Sosyal olarak dışlanma
- Yetersiz içme ve kullanma suyu
- Bağışıklama
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Göç edilen yerde karşılaşılan sağlık sorunları ise daha çok yeni yerleşim yerinin sağlık sisteminin özelliklerini bilememe, sosyal olarak dışlanma, kültürel ve sosyal özelliklere uyum gösterememe, yetersiz içme ve kullanma suyu, yetersiz beslenme ve barınma koşullarına sahip olma, bağışıklama, sağlık eğitimi gibi koruyucu ve önleyici sağlık hizmetlerinden faydalanamama, göç ettiği bölgeye ve geride bıraktığı kişilere duyulan özlem, gibi nedenlerden kaynaklanmaktadır.
Soru 98
- Kronik sağlık sorunu olan kişiler
- İşsizler
- Dil sorunu olan kişiler
Yukarıdakilerden hangileri bu risk gruplarındandır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Bu risk grupları aşağıdaki şekilde belirtilebilir:
- Bebekler ve çocuklar
- Gebeler ve lohusalar
- Yalnız kadınlar
- Engelliler
- Yaşlılar
- Kronik sağlık sorunu olan kişiler,
- Dil sorunu olan kişiler.
Soru 99
- Kanser tarama birimini
- Fizik tedavi ve rehabilitasyon merkezi
- Toplum ruh sağlığı merkezi
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Avrupa Birliği (AB) ile Sağlık Bakanlığı arasında Türkiye’de bulunan Suriyelilerin sağlık hizmetlerini geliştirme amaçlı 300 Milyon avroluk “SIHHAT” projesi imzalanmış olup, projeyle birlikte yaklaşık 3,2 milyon Suriyeliye sağlık hizmeti verilmesi amacıyla 790 göçmen sağlığı birimi, 26 mobil sağlık birimi ve 5 kanser tarama biriminin hizmete açılması planlanmaktadır. Proje çerçevesinde 9 ilde 10 toplum ruh sağlığı merkezinin de hizmete açılması söz konusu olup, 270 bin bebek ve kadının, D vitamini ve demir takviyeleriyle desteklenmesi gündeme alınmıştır. Ayrıca 600 bin Suriyeli erkek ve 750 bin Suriyeli kadına ulusal standartlara uygun aile planlaması materyallerinin de dağıtımının sağlanması planlanmaktadır
Soru 100
Türkiye’deki Suriyeli sığınmacıların kaldığı kamplarda yaygın görülen hastalıklardan değildir?
Seçenekler
A
Veba
B
İshal
C
Cilt problemleri
D
Öksürük
E
Bilinç kaybı
Açıklama:
Türkiye’deki Suriyeli sığınmacıların kaldığı kamplarda ishal, cilt problemleri, yüksek ateş, baş ağrısı, öksürük, kusma, bilinç kaybı en sık karşılaşılan sağlık sorunları arasında yer almaktadır
Ünite 6
Soru 1
Aşağıdakilerden hangisi, üretim sürecinde kullanılan faktörlerden biri değildir?
Seçenekler
A
Emek
B
Sermaye
C
Doğal kaynaklar
D
Girişimcilik
E
Piyasalar
Açıklama:
Üretim faktörlerinin kullanımı ile mal ve hizmetlerin ortaya çıkarılması süreci üretimdir. Üretim sürecinde kullanılan üretim faktörleri emek, sermaye, doğal kaynaklar ve girişimciliktir. Doğru yanıt E seçeneğidir.
Soru 2
Ülkemizde emek piyasası ile en çok ilişkilendirilebilecek kuruluş aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Göçmen Sağlığı Merkezleri
B
Starteji Geliştirme Başkanlığı
C
Türkiye İş Kurumu
D
Bütçe Genel Müdürlüğü
E
Aile ve Toplum Hizmetleri Genel Müdürlüğü
Açıklama:
Emek piyasası kavramı bir soyutlamadır; emeğini arz edenlerle emek talep edenlerin bir araya geldikleri ortamı tanımlamak üzere kullanılan analitik bir kurgudur. Bu kapsamda, emek emek piyasası ile en çok ilişkilendirilebilecek kuruluşun İŞKUR olduğu söylenebilir. Doğru yanıt C seçeneğidir.
Soru 3
Aşağıdakilerden hangisi, emek piyasasını diğer piyasalardan ayıran özelliklerden biri değildir?
Seçenekler
A
Emek talebinin türetilmiş bir talep olması
B
Emeğin istihdamının çalışan ve çalıştıran arasındaki kişisel bir ilişkiyi ifade etmesi
C
Arz edilen emeğin büyük ölçüde heterojenlik göstermesi
D
Emek piyasası hakkında bilgi eksikliğinin bulunması
E
Emek piyasasının arz talebe bağlı olması
Açıklama:
Arz ve talep bağlılığı, tüm piyasaları olduğu gibi emek piyasasını da etkilemektedir. Dolayısıyla bunun bir farklılık olduğu iddia edilemez. Doğru yanıt E seçeneğidir.
Soru 4
Üniversite yurtları, yetiştirme yurtları (yetimhane), huzurevi, özel nitelikteki hastane, hapishane, kışla vb. yerlerde ikamet edenleri ifade eden kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kurumsal nüfus
B
Eksik istihdam nüfusu
C
Bağımlılık oranı
D
İstihdam oranı
E
Verimlilik oranı
Açıklama:
Soruda açıklaması verilen kavram, kurumsal nüfustur. Doğru yanıt A seçeneğidir.
Soru 5
Araba fabrikalarında makine kullanımının yaygınlaşması ile birlikte işçi sayısında azaltıma gidilmesi, aşağıdaki işsizlik türlerinden hangisi ile açıklanabilir?
Seçenekler
A
Açık işsizlik
B
Geçici işsizlik
C
İradi işsizlik
D
Teknolojik işsizlik
E
Konjonktürel işsizlik
Açıklama:
Geleneksel olarak nispeten bol emek kullanan endüstrilerin zamanla makineleşmesiyle buralarda istihdam edilen işgücü azalmaktadır. Bu şekilde üretimde sermaye yoğunluğunun artmasıyla oluşan işsizliğe teknolojik işsizlik denir. Doğru yanıt D seçeneğidir.
Soru 6
Sermaye arzının yetersiz olduğu bir ülkeden göç eden bireyin, terk etmiş olduğu ülke ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Seçenekler
A
Refah seviyesi yüksektir.
B
Dış borcu yoktur.
C
İşsizlik oranı düşüktür.
D
Niteliksiz işgücü oranı yüksektir.
E
Yoksul bir ülkedir.
Açıklama:
Göç veren bölge ya da ülke olarak tanımlanan coğrafi alanlar; sermaye ve doğal kaynak arzının kıt olduğu, açık ve gizli işsizliğin yoğun olarak görüldüğü diğer bir tanımlama ile “göçün itici faktörlerinin” yoğun olarak yaşandığı bir yapıdadır. Bu nedenle yoksul bir ülke olduğu söylenebilir. Doğru yanıt E seçeneğidir.
Soru 7
Aşağıdakilerden hangisi emek piyasalarını diğer piyasalardan ayıran özellikler arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Emek, sadece para ile ölçülebilen bir değeri ifade eder.
B
Emek talebi ekonomideki mal ve hizmetlere olan talep doğrultusunda ortaya çıkar.
C
Emek piyasasında işçinin pazarlık gücü nispi olarak daha azdır.
D
Emek piyasasına arz edilen emek büyük ölçüde heterojenlik gösterir.
E
Tek bir emek piyasası yoktur, farklı birçok iş için binlerce piyasa vardır.
Açıklama:
Emek piyasalarını diğer piyasalardan ayıran ilk özellikler şunlardır: Emek talebi türetilmiş bir taleptir ve bu nedenle ekonomideki mal ve hizmetlere olan talep doğrultusunda ortaya çıkar: Emeğin istihdamı çalışan ve çalıştıran arasındaki kişisel bir ilişkiyi ifade eder. Emek, sadece para ile ölçülebilen bir değer olmayıp, kişiliğin bir parçası olarak istek, yetenek, deneyim ve bilgi ile bütünleşerek arz edilen bir değerdir: Emek piyasasına arz edilen emek büyük ölçüde heterojenlik gösterir. Emek piyasası hakkında genellikle hem işveren hem de işçi bakımından bir bilgi eksikliği söz konusudur: Tek bir emek piyasası yoktur, farklı birçok iş için binlerce piyasa vardır: Emek piyasalarındaki karar alıcı birimlerin davranışlarını belirleyen sosyal, siyasal ve ideolojik bazı etkenler mal piyasalarında yer alan firmaların davranışlarını etkileyen faktörlerden farklıdır: Emek piyasasında işçinin pazarlık gücü nispi olarak daha azdır.
Emek sadece para ile ifade edilen bir değeri ifade etmez. Doğru cevap "a" şıkkıdır.
Emek sadece para ile ifade edilen bir değeri ifade etmez. Doğru cevap "a" şıkkıdır.
Soru 8
Aşağıdakilerden hangisi bir ülkede emek arzını belirleyen ekonomik faktörler arasında yer almaktadır?
Seçenekler
A
Sendikal haklar
B
Teknik işbölümü
C
Nüfus miktarı
D
Göçler
E
Sosyal güvenlik ile ilgili yasalar
Açıklama:
Bir ülkede işgücünü (emek arzını) belirleyen faktörleri üçe ayrılmaktadır. Bunlar sırasıyla şunlardır: Demografik Faktörler (nüfus miktarı, doğum-ölüm oranı, göçler): Ekonomik Faktörler (genel ücret düzeyi, teknik işbölümü, sermaye, girişim, işgücü ikamesi): Yasal-Sosyal Faktörler (sosyal güvenlik ile ilgili yasalar, sendikal haklar, işgücünün yönetim ve karar alma süreçlerine katılımı)
Doğru cevap "b" şıkkıdır.
Doğru cevap "b" şıkkıdır.
Soru 9
Aşağıdakilerden hangisi işgücü içinde yer alır?
Seçenekler
A
Mevsimlik çalışanlar
B
Öğrenciler
C
İşsizler
D
Ev işleriyle meşgul olanlar
E
Emekliler
Açıklama:
İşgücü referans dönemi içinde ekonomik mal ve hizmetlerin üretimi için emek arzında bulunan çalışma çağındaki nüfusu kapsar. İşgücü, istihdamda olanlar ile işsizlerin toplamı olarak ifade edilmektedir.
Doğru cevap "c" şıkkıdır.
Doğru cevap "c" şıkkıdır.
Soru 10
Çalışanlara temel istihdam haklarını sağlamayan, genellikle düşük ücretli, sosyal güvencesiz işlerden oluşan istihdam türü aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
İnsan onuruna yakışır iş
B
Tam istihdam
C
Kayıtdışı istihdam
D
Zayıf/eğreti istihdam
E
Eksik istihdam
Açıklama:
Çalışanlara temel istihdam haklarını sağlamayan, genellikle düşük ücretli, sosyal güvencesiz işlerden oluşan istihdam türü zayıf istihdamdır. Literatürde zayıf istihdam kavramı yerine “eğreti istihdam” kavramı da kullanılmaktadır. Eğreti istihdam katmanlaşan emek piyasalarında kırılgan, istikrarsız, güvencesiz ve geçici nitelikte olan istihdam türlerini ifade etmektedir. Çalışan yoksulluğu zayıf istihdam ilişkisinin en önemli sonucudur. Sağlam temellere sahip olmayan istihdam biçimleri çalışanlara yeterli gelir düzeyini de sağlayamamaktadır.
Doğru cevap "d" şıkkıdır.
Doğru cevap "d" şıkkıdır.
Soru 11
Ekonominin daralma aşamasında olduğu durumlarda piyasada yeterince açık iş olmaması nedeniyle ortaya çıkan işsizlik tipi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Açık işsizlik
B
Mevsimlik işsizlik
C
Geçici işsizlik
D
Yapısal işsizlik
E
Konjonktürel işsizlik
Açıklama:
Konjonktürel işsizlik, ekonominin konjonktürel daralma aşamasında olduğu durumlarda piyasada yeterince açık iş olmaması nedeniyle ortaya çıkan işsizliktir.
Doğru cevap "e" şıkkıdır.
Doğru cevap "e" şıkkıdır.
Soru 12
Aşağıdakilerden hangisi göç veren bölgeler bakımından ortaya çıkan olumlu sonuçlar arasında yer almaktadır?
Seçenekler
A
Dış ödemeler bilançosunda iyileşmeler görülebilir.
B
Yerli işçilerin çalışmayı istemediği ağır koşullarda çalışacak emek gücü sağlanması.
C
Göç alan ülkelerde işverenlerin daha ucuza işçi çalıştırma imkânına sahip olmaları.
D
Artan üretime dayalı olarak refah artışı.
E
Millî gelir artışı.
Açıklama:
Göç veren bölgeler bakımından ortaya çıkan olumlu sonuçlar şunlardır:
- Yoksulluğun kısır döngüsü kırılabilir
- İç tasarruflarda artış olabilir
- Dış ödemeler bilançosunda iyileşmeler görülebilir
- İşsizliğe geçici bir çözüm olabilir.
Soru 13
Aşağıdakilerden hangisi göç alan bölgede ortaya çıkan olumsuz sonuçlar arasında yer almaktadır?
Seçenekler
A
Nitelikli işgücünün kaybı.
B
Kamu harcamalarında artış.
C
Dışarıya sermaye ihraç edilmesi.
D
Kişilere üretken yaşa gelinceye dek yapılan beslenme, eğitim ve sağlık harcamaları.
E
İç tasarruflarda artış.
Açıklama:
Göç alan ülkelerde nüfus dengelerinde yaşanan değişime bağlı olarak emek piyasalarında da değişimler yaşanmaktadır. Göç ile gelen işçilerin yerli işçiler ile ikame edilebilir özellikte olması durumunda ise göç alan ülkelerde olumsuz sonuçlar ortaya çıkmaktadır.
Bu olumsuz sonuçlar şunlardır:
Doğru cevap "b" şıkkıdır.
Bu olumsuz sonuçlar şunlardır:
- Ücretlerin azalması
- Kamu harcamalarında artış
- Sosyal tepkiler.
Doğru cevap "b" şıkkıdır.
Soru 14
Dünya Bankası tarafından Ağustos 2015’te yayımlanan “Suriyeli Mültecilerin Türk İşgücü Piyasalarına Etkileri” adlı rapora göre Suriyeli mültecilerin işgücü piyasasına girmesi aşağıdaki gruplardan hangisini olumsuz yönde etkilemiştir?
Seçenekler
A
Çocuk işçiler
B
Teknik işlerde çalışanlar
C
Kadın çalışanlar
D
Vasıflı işlerde çalışanlar
E
Yarı zamanlı çalışanlar
Açıklama:
Dünya Bankası tarafından Ağustos 2015’te yayımlanan “Suriyeli Mültecilerin Türk İşgücü Piyasalarına Etkileri” adlı rapora göre Suriyelilerin işgücü piyasasına girmesi özellikle kayıtdışı, düşük vasıflı ve kadın çalışanları olumsuz yönde etkilemiştir.
Doğru cevap "c" şıkkıdır.
Doğru cevap "c" şıkkıdır.
Soru 15
Mültecilerin ve ikincil koruma statüsü sahiplerinin, statü almasından itibaren bağımlı veya bağımsız olarak çalışabilmesini düzenleyen mevzuat hangisidir?
Seçenekler
A
4817 sayılı Yabancıların Çalışma İzinleri Hakkındaki Kanun
B
6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunu
C
Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu
D
Uluslararası Koruma Başvuru Sahibi ve Uluslararası Koruma Statüsü Sahibi Kişilerin Çalışmasına Dair Yönetmelik
E
Uluslararası Çalışma Örgütünün 151 sayılı Tavsiye Kararı
Açıklama:
Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu (YUKK) ile birlikte çalışma hayatına ilişkin önemli gelişmeler sağlanmıştır. Ayrıca, uluslararası koruma başvuru ve statü sahiplerinin çalışmasına ilişkin ÇSGB’nin hazırladığı 2016 tarihli “Uluslararası Koruma Başvuru Sahibi ve Uluslararası Koruma Statüsü Sahibi Kişilerin Çalışmasına Dair Yönetmelik” ile ayrıntılı düzenlemeye gidilmiştir. Bahse konu mevzuat uluslararası koruma başvuru ve statü sahiplerinin iş piyasasına erişim haklarına yer vermiş ve sahip oldukları statüler temelinde çalışmaya ilişkin iş ve işlemleri ortaya koymuştur. Yönetmeliğe göre mülteci ve ikincil koruma statüsü sahibi, statü almasından itibaren bağımlı veya bağımsız olarak çalışabilmekteydi. Bu statüdeki yabancılara verilen kimlikler ayrıca çalışma izni yerine de geçmektedir. Mevzuat bu yabancıların çalışacağı iş kolları, süresi ve ülke coğrafyası noktasında kısıtlama getirme hakkını saklı tutmuştur.
Doğru cevap "d" şıkkıdır.
Doğru cevap "d" şıkkıdır.
Soru 16
Bir kişinin para kazanmak veya geçimini temin etmek üzere yapacak bir işinin olmaması durumuna ne ad verilmektedir?
Seçenekler
A
Konjonktürel işsizlik
B
Teknolojik işsizlik
C
Yapısal işsizlik
D
Geçici işsizlik
E
Açık işsizlik
Açıklama:
Açık işsizlik, bir kişinin para kazanmak veya geçimini temin etmek üzere yapacak bir işinin olmamasıdır.
Soru 17
Bir ülkede işgücünü (emek arzını) belirleyen faktörleri üçe ayrılmaktadır. Bunlardan hangisi nüfus miktarı, doğum-ölüm oranı, göçler gibi etmenleri kapsamaktadır?
Seçenekler
A
Ekonomik faktörler
B
Demografik Faktörler
C
Yasal Faktörler
D
Sosyal Faktörler
E
İdari Faktörler
Açıklama:
Demografik faktörler nüfus miktarı, doğum-ölüm oranı, göçler gibi etmenleri kapsamaktadır
Soru 18
Bir ülkede iş gücünü (emek arzını) belirleyen faktörleri üçe ayrılmaktadır. Bunlardan hangisi sosyal güvenlik ile ilgili yasalar, sendikal haklar gibi etmenleri kapsamaktadır?
Seçenekler
A
Yasal-sosyal faktörler
B
Ekonomik faktörler
C
Demografik faktörler
D
İdari faktörler
E
Katılımcı faktörler
Açıklama:
Yasal-sosyal faktörler sosyal güvenlik ile ilgili yasalar, sendikal haklar gibi etmenleri kapsamaktadır
Soru 19
Çalışma istek ve yeteneğinde olan kimselerin tümünün üretime katılabildiği, istihdam düzeyinin işgücü miktarına eşit olduğu, makro düzeyde toplam işgücü arzı ile işgücü talebinin birbirine eşit olduğu istihdam türü hangisidir?
Seçenekler
A
Eksik istihdam
B
Kayıtdışı istihdam
C
Zayıf istihdam
D
İllegal istihdam
E
Tam istihdam
Açıklama:
Çalışma istek ve yeteneğinde olan kimselerin tümünün üretime katılabildiği, istihdam düzeyinin işgücü miktarına eşit olduğu, makro düzeyde toplam işgücü arzı ile işgücü talebinin birbirine eşit olduğu istihdam türü tam istihdamdır
Soru 20
Katmanlaşan emek piyasalarında kırılgan, istikrarsız, güvencesiz ve geçici nitelikte olan istihdam türlerini ifade eden istihdam türü hangisidir?
Seçenekler
A
Zayıf/Eğreti İstihdam
B
Yasadışı İstihdam
C
Kayıtdışı istihdam
D
Düzgün olmayan istihdam
E
Eksik istihdam
Açıklama:
Katmanlaşan emek piyasalarında kırılgan, istikrarsız, güvencesiz ve geçici nitelikte olan istihdam türlerini ifade eden istihdam türü "Zayıf/Eğreti" İstihdam dır
Soru 21
Aşağıdakilerden hangisi emek göçünün belirleyicilerinden değildir?
Seçenekler
A
Yaş
B
Eğitim
C
Uzaklık
D
Medeni Durum ve Aile Büyüklüğü
E
Cinsiyet
Açıklama:
Cinsiyet emek göçünün belirleyicilerinden değildir
Soru 22
Aşağıdakilerden hangisi göçe neden olan çekici faktörlerdendir?
Seçenekler
A
Düşük ücret
B
İşsizlik
C
İş ve aile ortamındaki bozukluklar
D
Ucuz işgücü talebi
E
Hızlı nüfus artışı
Açıklama:
Yüksek ücretler, ucuz işgücü talebi, mesleki çalışma için istikrar, demokratik hak ve özgürlüklerde ilerilik, yabancı eşle evlilik gibi faktörler çekici faktörlerdir. Doğru yanıt D seçeneğidir.
Soru 23
Aşağıdakilerden hangisi göçe neden olan itici faktörlerdendir?
Seçenekler
A
İşsizlik
B
Yüksek ücretler
C
Yabancı eş durumu
D
Mesleki çalışma için istikrar
E
Ucuz işgücü talebi
Açıklama:
Düşük ücret, hızlı nüfus artışı, işsizlik, beklentiler, siyasal haklara yapılan baskılar, iş ve aile ortamındaki bozukluklar da itici faktörler olarak sıralanır
Soru 24
Göç alan bölgeler bakımından ortaya çıkan olumlu sonuçlar bakımından hangisi doğru olmayabilir?
Seçenekler
A
Millî gelir artışı
B
Artan üretime dayalı olarak refah artışı
C
Göç alan ülkelerde işverenlerin daha ucuza işçi çalıştırma imkânına sahip olmalar
D
Yerli işçilerin çalışmayı istemediği ağır koşullarda çalışacak emek gücü sağlanması
E
İşsizliğe geçici bir çözüm olması
Açıklama:
Göç alan bölgeler bakımından ortaya çıkan olumlu sonuçlar:
• Millî gelir artışı,
• Artan üretime dayalı olarak refah artışı,
• Göç alan ülkelerde işverenlerin daha ucuza işçi çalıştırma imkânına sahip olmaları,
• Yerli işçilerin çalışmayı istemediği ağır koşullarda çalışacak emek gücü sağlanmasıdır.
• Millî gelir artışı,
• Artan üretime dayalı olarak refah artışı,
• Göç alan ülkelerde işverenlerin daha ucuza işçi çalıştırma imkânına sahip olmaları,
• Yerli işçilerin çalışmayı istemediği ağır koşullarda çalışacak emek gücü sağlanmasıdır.
Soru 25
Türkiye’deki hukuki düzenlemelere göre statüsü ne olursa olsun yabancıların aşağıdaki mesleklerden hangisini yapması yasaktır?
Seçenekler
A
Sekreterlik
B
Garsonluk
C
Diş hekimliği
D
Tezgahtarlık
E
Bulaşıkçılık
Açıklama:
Türkiye’deki hukuki düzenlemelere göre statüsü ne olursa olsun yabancıların diş hekimliği, hastabakıcılık, ebelik, eczacılık, veterinerlik, özel ya da kamu kuruluşlarında güvenlik görevlisi, avukatlık, noterlik gibi iş ve meslekleri yapmaları mümkün değildir
Soru 26
Aşağıdakilerden hangisi Türkiye’deki emek piyasalarında ücret ve çalışma koşullarının en azına razı olan ve emek piyasası katmanlarından en altta yer alan kesimi oluşturmaktadır?
Seçenekler
A
Yabancı hasta bakıcılar
B
Mevsimlik tarım işçileri
C
Gürcistan, Kırgızistan gibi ülkelerden gelen çocuk bakıcıları
D
Suriyeli Mülteciler
E
Turist rehberi olarak çalışan yabancılar
Açıklama:
Suriyeli mülteciler Türkiye’deki emek piyasalarında ücret ve çalışma koşullarının en azına razı olan ve emek piyasası katmanlarından en altta yer alan kesimi oluşturmaktadırlar
Soru 27
Aşağıdakilerden hangisi, göç alan bölgeler bakımından olumsuz bir sonuçtur?
Seçenekler
A
Milli gelirde artış
B
Refah seviyesinde yükselme
C
Kamu harcamalarında artış
D
Ucuz iş gücüne erişim
E
Artan emek gücü
Açıklama:
Kamu harcamalarında artış, ücretlerin azalması ve sosyal tepkiler göç alan bölgeler açısından olumsuz sonuçlardır. Doğru yanıt C seçeneğidir.
Soru 28
Kitlesel göçlerin emek piyasaları üzerindeki etkilerinin incelenmesinde bölgesel analizlerin yapılması önem taşımaktadır.
Suriyeli sığınmacılar açısından değerlendirildiğinde, işsizlik oranlarındaki en büyük artışın ülkemizin hangi coğrafi bölgesinde en yüksek olduğu söylenebilir?
Suriyeli sığınmacılar açısından değerlendirildiğinde, işsizlik oranlarındaki en büyük artışın ülkemizin hangi coğrafi bölgesinde en yüksek olduğu söylenebilir?
Seçenekler
A
Akdeniz
B
Marmara
C
Ege
D
Doğu Anadolu
E
Güneydoğu Anadolu
Açıklama:
Ülkemizde 2017 yılında elde edilen verilere göre nüfusuna oranla en çok Suriyeli sığınmacının barındığı iller Kilis, Hatay, Şanlıurfa, Gaziantep şeklinde sıralanmakta olup, listede Doğu Anadolu'dan iller de bulunmasına rağmen daha çok Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nden iller yer almaktadır. Doğru yanıt E seçeneğidir.
Soru 29
Göçmen işçilerin istihdam edildikleri işlerin tanımlanmasında kullanılan ve kısaca 3D şeklinde ifade edilen nitelikler aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru sıralanmıştır?
Seçenekler
A
Pis, zararlı ve sağlıksız
B
Pis, tehlikeli ve nitelik gerektirmeyen
C
Tehlikeli, zararlı ve sağlıksız
D
Tehlikeli, sağlıksız ve niteliksiz
E
Niteliksiz, zararlı ve düşük ücretli
Açıklama:
Kitlesel bir göç sonucu gelen mülteciler emek piyasalarında genellikle iş kazalarına uğrama riski yüksek olan, çoğunlukla bedensel çalışmayı gerektiren işlerde, uzun çalışma saatleriyle kayıtdışı çalışan kişilerdir. Göçmen işçilerin istihdam edildikleri işler kısaca “3D” şeklinde tanımlanmaktadır. “3D/Dirty (pis), Dangerous (tehlikeli) ve Demeaning (nitelik gerektirmeyen)” işler anlamına gelmektedir. Doğru yanıt B seçeneğidir.
Soru 30
Aşağıdakilerden hangisi, emek piyasalarında hali hazırda sorunlar yaşanan bir ülkeye fazla sayıda göç olması durumunda karşılaşılabilecek sorunlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Emek arzının artması
B
İşsizliğin artması
C
Kayıtdışı çalışmanın artması
D
Düşük ücretli işlerin artması
E
İş sağlığı ve güvenliğinin artması
Açıklama:
Yaşanan nüfus hareketleri genel olarak emek piyasalarında “emek arzı” yönünde bir artış yaratmaktadır. Mevcut koşullarda emek arzı fazlası diğer bir ifadeyle “işsizlik” yaşayan bir ekonomide emek arzının artması işsizliği arttırdığı gibi ücret oranlarını da düşürmektedir. Ücret oranlarındaki azalmanın yanı sıra kayıtdışı çalışma, sosyal güvenceden yoksun çalışma biçimlerinde artış, iş sağlığı ve güvenliği koşullarında gerilemeler gibi çalışanları olumsuz olarak etkileyen pek çok sorun ortaya çıkmaktadır. Doğru yanıt E seçeneğidir.
Soru 31
I.Tek bir emek piyasası bulunmaktadır. II.Emeğin istihdamı, çalışan ve çalıştıran arasındaki kişisel bir ilişkiyi ifade etmektedir. III.Emek piyasalarındaki karar alıcı birimlerin başında gelen sendikaların davranışlarını belirleyen sosyal, siyasal ve ideolojik bazı etkenler mal piyasalarında yer alan firmaların davranışlarını etkileyen faktörlerden farklıdır. IV.Emek piyasasında işçinin pazarlık gücü nispi olarak daha fazladır. Yukarıdakilerden hangileri emek piyasasının özellikleri arasında yer almaktadır?
Seçenekler
A
I, IV
B
II, III
C
I, II, III
D
I, II, IV
E
II, III, IV
Açıklama:
Tek bir emek piyasası yoktur, farklı birçok iş için binlerce piyasa vardır. Bu piyasalar bazen beceri düzeylerindeki farklılıklara göre, bazen de coğrafi alan bakımından sınıflandırılmaktadır. Ayrıca, emek piyasasında işçinin pazarlık gücü nispi olarak daha azdır. Genellikle emek piyasalarında güç alıcılar lehinedir. Çünkü iş arayanların sayısı açık işlerden fazladır. İşveren bekleyebilir ya da birçok işçi arasından seçim yapabilir ancak işçi sınırlı kaynaklara sahip olduğu için istihdam koşullarının belirlenmesinde işveren kadar etkili olamaz. Dolayısıyla I. ve IV. maddelerde verilen bilgiler yanlış, diğer maddeler doğrudur.
Soru 32
Üniversite yurtları, yetiştirme yurtları, huzurevi, özel nitelikteki hastane, hapishane, kışla vb. yerlerde ikamet edenleri ifade eden kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kurumsal olmayan nüfus
B
İstihdam edilen nüfus
C
İşsiz nüfus
D
Kurumsal nüfus
E
Aktif nüfus
Açıklama:
İşgücü; referans dönemi içinde ekonomik mal ve hizmetlerin üretimi için emek arzında bulunan çalışma çağındaki nüfusu kapsar.
İstihdam edilen; geniş anlamda üretim faktörlerinin üretim sürecinde kullanılmasını ifade eder. Dar anlamda istihdam ise emek faktörünün üretim sürecinde bir girdi olarak kullanılmasıdır.
İşgücünde olmayan;işsiz veya istihdamda olmayan 15 ve daha yukarı yaştaki nüfustur.
Bağımlılık oranı ise; çalışma çağındaki kişilere bağımlı olan nüfusun ölçüsüdür.
Dolayısıyla doğru yanıt "D" seçeneğidir.
İstihdam edilen; geniş anlamda üretim faktörlerinin üretim sürecinde kullanılmasını ifade eder. Dar anlamda istihdam ise emek faktörünün üretim sürecinde bir girdi olarak kullanılmasıdır.
İşgücünde olmayan;işsiz veya istihdamda olmayan 15 ve daha yukarı yaştaki nüfustur.
Bağımlılık oranı ise; çalışma çağındaki kişilere bağımlı olan nüfusun ölçüsüdür.
Dolayısıyla doğru yanıt "D" seçeneğidir.
Soru 33
İş yerinde istihdamı sürdürmek, gelişebilmek ve ilerleyebilmek için gereken niteliklere sahip olunması anlamına gelen kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Vasıflı istihdam
B
İstihdam edilebilirlik
C
Eksik istihdam
D
Kayıtdışı istihdam
E
Zayıf istihdam
Açıklama:
İstihdam, bir kişinin bir işe sahip olması, bir işte çalışıyor durumda bulunmasıdır. Yeterince hazır olmayan ve uygun altyapısı bulunmayan bir kişi için bir işte çalışmak geçici bir durumdur.
Eksik istihdam tanımlanırken genellikle düşük, daha az, yetersiz gibi kavramlar kullanılarak istihdamın düşük nitelikli bir türü olduğu ifade edilir. Bu tanımlamalar yapılırken eğitim, çalışma alanı, ücretler ve işin devamlılığı gibi ölçütlerden hareket edilir.
Kayıtdışı istihdam çalışanlar bakımından kötü çalışma koşulları, güvencesizlik, ekonomik, sosyal ve siyasal hak ve özgürlüklerini tam olarak kullanamamak anlamına gelmektedir.
Zayıf istihdam ise, katmanlaşan emek piyasalarında kırılgan, istikrarsız, güvencesiz ve geçici nitelikte olan istihdam türlerini ifade etmektedir.
Dolayısıyla verilen tanım "istihdam edilebilirlik" kavramına aittir.
Eksik istihdam tanımlanırken genellikle düşük, daha az, yetersiz gibi kavramlar kullanılarak istihdamın düşük nitelikli bir türü olduğu ifade edilir. Bu tanımlamalar yapılırken eğitim, çalışma alanı, ücretler ve işin devamlılığı gibi ölçütlerden hareket edilir.
Kayıtdışı istihdam çalışanlar bakımından kötü çalışma koşulları, güvencesizlik, ekonomik, sosyal ve siyasal hak ve özgürlüklerini tam olarak kullanamamak anlamına gelmektedir.
Zayıf istihdam ise, katmanlaşan emek piyasalarında kırılgan, istikrarsız, güvencesiz ve geçici nitelikte olan istihdam türlerini ifade etmektedir.
Dolayısıyla verilen tanım "istihdam edilebilirlik" kavramına aittir.
Soru 34
Bir kişinin para kazanmak veya geçimini temin etmek üzere yapacak bir işinin olmaması aşağıdaki hangi işsizlik türüne girmektedir?
Seçenekler
A
Açık işsizlik
B
Yapısal işsizlik
C
Teknolojik işsizlik
D
Konjonktürel işsizlik
E
Mevsimlik işsizlik
Açıklama:
Yapısal İşsizlik: Bir ülkenin ekonomik yapısında meydana gelen değişmelerin neden olduğu işsizlik türüdür.
Teknolojik İşsizlik:Yapısal işsizliğin bir türü de teknolojik değişmelerden kaynaklanır. Geleneksel olarak nispeten bol emek kullanan endüstrilerin zamanla makineleşmesiyle buralarda istihdam edilen işgücü azalmaktadır. Bu şekilde üretimde sermaye yoğunluğunun artmasıyla oluşan işsizliğe teknolojik işsizlik denir.
Konjonktürel İşsizlik: Ekonominin konjonktürel daralma aşamasında olduğu durumlarda piyasada yeterince açık iş olmaması nedeniyle ortaya çıkan işsizliktir.
Mevsimlik İşsizlik: Konjonktürel işsizlik gibi mevsimlik işsizliğin nedeni de talep dalgalanmalarıdır. Ancak burada sözü edilen talep dalgalanmaları önceden beklenen dalgalanmalardır ve yıl boyunca sistematik bir seyir izlemektedir.
Dolayısıyla soruda verilen tanım "açık işsizlik" kavramına aittir.
Teknolojik İşsizlik:Yapısal işsizliğin bir türü de teknolojik değişmelerden kaynaklanır. Geleneksel olarak nispeten bol emek kullanan endüstrilerin zamanla makineleşmesiyle buralarda istihdam edilen işgücü azalmaktadır. Bu şekilde üretimde sermaye yoğunluğunun artmasıyla oluşan işsizliğe teknolojik işsizlik denir.
Konjonktürel İşsizlik: Ekonominin konjonktürel daralma aşamasında olduğu durumlarda piyasada yeterince açık iş olmaması nedeniyle ortaya çıkan işsizliktir.
Mevsimlik İşsizlik: Konjonktürel işsizlik gibi mevsimlik işsizliğin nedeni de talep dalgalanmalarıdır. Ancak burada sözü edilen talep dalgalanmaları önceden beklenen dalgalanmalardır ve yıl boyunca sistematik bir seyir izlemektedir.
Dolayısıyla soruda verilen tanım "açık işsizlik" kavramına aittir.
Soru 35
I.Medeni durum
II.İşsizlik oranları
III.Siyasal ve sosyal gelişmeler
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri emek göçünün belirleyicileri arasında yer almaktadır?
II.İşsizlik oranları
III.Siyasal ve sosyal gelişmeler
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri emek göçünün belirleyicileri arasında yer almaktadır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız III
C
I, II
D
II, III
E
I, II, III
Açıklama:
Emek göçünün belirleyicileri; yaş, medeni durum ve aile büyüklüğü, eğitim, işsizlik oranları, uzaklık, siyasal ve sosyal gelişmelerdir. Dolayısıyla soruda verilen bütün maddeler doğrudur.
Soru 36
Göçe neden olan itici ve çekici faktörler bulunmaktadır. Aşağıdakilerden hangisi söz konusu "çekici faktörler" arasında yer almaktadır?
Seçenekler
A
Düşük ücret
B
Hızlı nüfus artışı
C
Yabancı eşle evlilik
D
Siyasal haklara yapılan baskılar
E
İşsizlik
Açıklama:
Göçe neden olan itici ve çekici faktörler bulunmaktadır. Düşük ücret, hızlı nüfus artışı, işsizlik, beklentiler, siyasal haklara yapılan baskılar, iş ve aile ortamındaki bozukluklar itici faktörler olarak sıralanırken yüksek ücretler, ucuz işgücü talebi, mesleki çalışma için istikrar, demokratik hak ve özgürlüklerde ilerilik, yabancı eşle evlilik gibi faktörler de çekici faktörler olarak sayılmaktadır.
Soru 37
I.Daha fazla mal ve hizmet üretildiğinden üretim ve millî gelir artar. II.Yerli işçilerin çalışmayı istemediği ağır koşullarda çalışacak emek gücü sağlanmış olur. III.Yoksulluğun kısır döngüsü kırılmış olur. IV.İç tasarruflarda artış olabilir. Yukarıdakilerden hangileri emek göçünün göç alan bölge açısından sonuçları arasında yer almaktadır?
Seçenekler
A
I, II
B
III, IV
C
I, II, III
D
I, III, IV
E
II, III, IV
Açıklama:
Emek göçünün göç alan bölgeler bakımından ortaya çıkan olumlu sonuçları aşağıdaki gibidir:
• Millî gelir artışı,
• Artan üretime dayalı olarak refah artışı,
• Göç alan ülkelerde işverenlerin daha ucuza işçi çalıştırma imkânına sahip olmaları,
• Yerli işçilerin çalışmayı istemediği ağır koşullarda çalışacak emek gücü sağlanmasıdır.
III. ve IV. maddede verilenler, emek göçünün göç veren bölgeler açısından sonuçları arasında yer almaktadır.
• Millî gelir artışı,
• Artan üretime dayalı olarak refah artışı,
• Göç alan ülkelerde işverenlerin daha ucuza işçi çalıştırma imkânına sahip olmaları,
• Yerli işçilerin çalışmayı istemediği ağır koşullarda çalışacak emek gücü sağlanmasıdır.
III. ve IV. maddede verilenler, emek göçünün göç veren bölgeler açısından sonuçları arasında yer almaktadır.
Soru 38
I. Refah artışı II. Kamu harcamalarında artış III. Sosyal tepkiler IV. Ücretlerin azalması. Yukarıdakilerden hangileri emek göçünün göç alan ülkelerde yarattığı olumsuz sonuçlar arasında yer almaktadır?
Seçenekler
A
I, II
B
II, III, IV
C
II, III
D
II, IV
E
I, II, III
Açıklama:
Emek göçünün göç alan ülke için olumsuz sonuçları aşağıdaki gibidir:
- Ücretlerin azalması,
- Kamu harcamalarında artış,
- Sosyal tepkiler.
Artan üretime dayalı olarak refah artışı, olumlu sonuçtur.
- Ücretlerin azalması,
- Kamu harcamalarında artış,
- Sosyal tepkiler.
Artan üretime dayalı olarak refah artışı, olumlu sonuçtur.
Soru 39
I.Diş hekimliği
II.Eczacılık
III.Veterinerlik
Yukarıdaki mesleklerden hangisi ya da hangileri Türkiye'de hukuki düzenlemelere göre statüsü ne olursa olsun yabancıların yapamayacağı meslekler arasında yer almaktadır?
II.Eczacılık
III.Veterinerlik
Yukarıdaki mesleklerden hangisi ya da hangileri Türkiye'de hukuki düzenlemelere göre statüsü ne olursa olsun yabancıların yapamayacağı meslekler arasında yer almaktadır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I, II
D
II, III
E
I, II, III
Açıklama:
Türkiye’deki hukuki düzenlemelere göre statüsü ne olursa olsun yabancıların diş hekimliği, hastabakıcılık, ebelik, eczacılık, veterinerlik, özel ya da kamu kuruluşlarında güvenlik görevlisi, avukatlık, noterlik gibi iş ve meslekleri yapmaları mümkün değildir. Dolayısıyla soruda verilen bütün maddeler doğrudur.
Soru 40
I. Kayıtdışılığın artması II. Çocuk işçiliğindeki artış III. Uzun çalışma süreleri IV. İş sağlığı ve güvenliği ile ilgili sorunların artması. Yukarıdakilerden hangileri kitlesel göçlerin emek piyasaları üzerindeki olumsuz etkileri arasında yer almaktadır?
Seçenekler
A
I, III
B
II, IV, I
C
I, II, III
D
I, II,
E
I, II, III, IV
Açıklama:
Kitlesel göçlerin emek piyasaları üzerindeki ilk olumsuz etkisi kayıtdışılığın artmasıdır. İşsizlik artışı bölgeye ve yerli işçilerle olan tamamlayıcılık ve ikame ilişkisine göre değişmektedir. Kayıtdışılık ya da işsizlikte yaşanan artışın yanı sıra diğer bir önemli olumsuz durum da çocuk işçiliğindeki artıştır. Ayrıca düşük ücretler, uzun çalışma süreleri, karşılaşılan ayrımcılık, ödenmeyen ücretler, iş sağlığı ve güvenliği sorunları çalışma koşulları da emek piyasalarında ortaya çıkan olumsuz etkiler arasındadır.
Soru 41
Aşağıdakilerden hangisi emek piyasasını diğer piyasalardan ayıran özelliklerdendir?
Seçenekler
A
İşçi ve işveren daha iyi eleman ve iş olanakları konusunda oldukça bilgi sahibidir.
B
Tek bir emek piyasası yoktur, farklı birçok iş için binlerce piyasa vardır
C
Bireyler, motivasyonları, belirli işlere yatkınlıkları, yetenekleri ve risk alma istekleri bakımından benzer özelliktedir.
D
İşçiler için emek piyasasında nasıl bir ortamda çalışıldığı değil ne kadar ücret kazanıldığı önemlidir.
E
Emek faktörü de doğrudan doğruya tüketilmek amacıyla başka mal ve hizmetlerin üretiminde kullanılmak üzere talep edilmektedir.
Açıklama:
Emek piyasalarının birden fazla oluşu beşinci emek piyasası özelliğidir. Tek bir emek piyasası yoktur, farklı birçok iş için binlerce piyasa vardır.
Soru 42
Aşağıdakilerden hangisi bir ülkede işgücünü analizini belirleyen temel demografik faktörlerdendir?
Seçenekler
A
Sendikal haklar
B
Girişim
C
İşgücü ikamesi
D
Nüfus
E
Teknik işbölümü
Açıklama:
Demografik Faktörler (nüfus miktarı, doğum-ölüm oranı, göçler)
Nüfus-
Emek piyasası analizleri temel olarak nüfusa dayalıdır. Bir ülkede emek piyasalarını etkileyen temel değişken olan nüfus emek arzının da sınırlarını belirlemektedir.
Nüfusun yapısı ve bileşimi çocuk ve yaşlı nüfus oranları ülkenin çalışabilecek çağdaki nüfusunu belirlemektedir. Kaldı ki çalışma çağında yer alan tüm bireyler de emek piyasalarında çalışma durumunda olmayabilir. Kimi zamanda ülkeye önemli
ölçüde göçmen akını olduğunda da emek piyasaları bu gelişmeden etkilenir. Emek arzını arttırıcı yönde yaşanan bu gelişme eğer ülkede emek faktörüne ihtiyaç duyuluyorsa olumlu bir sonuç yaratırken aksi durumda çözümü zor olumsuz sonuçlara neden olmaktadır.
Nüfus-
Emek piyasası analizleri temel olarak nüfusa dayalıdır. Bir ülkede emek piyasalarını etkileyen temel değişken olan nüfus emek arzının da sınırlarını belirlemektedir.
Nüfusun yapısı ve bileşimi çocuk ve yaşlı nüfus oranları ülkenin çalışabilecek çağdaki nüfusunu belirlemektedir. Kaldı ki çalışma çağında yer alan tüm bireyler de emek piyasalarında çalışma durumunda olmayabilir. Kimi zamanda ülkeye önemli
ölçüde göçmen akını olduğunda da emek piyasaları bu gelişmeden etkilenir. Emek arzını arttırıcı yönde yaşanan bu gelişme eğer ülkede emek faktörüne ihtiyaç duyuluyorsa olumlu bir sonuç yaratırken aksi durumda çözümü zor olumsuz sonuçlara neden olmaktadır.
Soru 43
“Kişiye işsiz kaldığında geçimini temin edebilecek bir gelir düzeyi sağlanamamaktadır. Bundan dolayı da kişi, sahip olduğu eğitim ve niteliğe uygun olsun ya da olmasın veya elde edeceği ücret düzeyi ne olursa olsun çalışmak zorunda kalmaktadır.” Açıklaması yapılan istihdam türü aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Tam istihdam
B
Eksik istihdam
C
Zayıf istihdam
D
Kayıt dışı istihdam
E
Eğreti istihdam
Açıklama:
Eksik istihdam
Soru 44
Bir kişinin para kazanmak veya geçimini temin etmek üzere yapacak bir işinin olmaması aşağıdakilerden hangisine örnektir?
Seçenekler
A
Yapısal işsizlik
B
Konjonktürel işsizlik
C
Açık işsizlik
D
Geçici işsizlik
E
Teknolojik işsizlik
Açıklama:
Açık İşsizlik: Bir kişinin para kazanmakveya geçimini temin etmek üzere yapacak bir işinin olmamasıdır.
Açık işsizlik
Açık işsizlik
Soru 45
Aşağıdakilerden hangisi emek göçünün göç alan ülke açısından olumlu sonuçlarındandır?
Seçenekler
A
Yoksulluğun kısır döngüsü kırılabilir
B
İç tasarruflarda artış olabilir
C
Milli gelirde artış olabilir
D
Dış ödemeler bilançosunda iyileşmeler görülebilir
E
İşsizliğe geçici bir çözüm olabilir
Açıklama:
Göç alan bölgeler bakımından ortaya çıkanolumlu sonuçlar: • Millî gelir artışı,
Milli gelirde artış olabilir
Milli gelirde artış olabilir
Soru 46
Aşağıdakilerden hangisi göçün belirleyicilerinden değildir?
Seçenekler
A
Yaş
B
Medeni durum
C
Eğitim
D
İşsizlik oranları
E
Sıcak denizler
Açıklama:
Göçün belirleyicileri; yaş, medeni durum ve aile büyüklüğü, eğitim, işsizlik oranları, uzaklık,
siyasal ve sosyal gelişmelerdir.
sıcak denizler
siyasal ve sosyal gelişmelerdir.
sıcak denizler
Soru 47
Emek arzı fazlası yaşayan bir ekonomide emek arzının artması durumunda hangisi beklenir?
Seçenekler
A
İşsizlik azalır
B
Ücret oranları artar
C
Kayıt dışı çalışma azalır
D
Sosyal güvence artar
E
İş güvenliği geriler
Açıklama:
Mevcut koşullarda emek arzı fazlası diğer bir ifadeyle “işsizlik” yaşayan bir ekonomide emek arzının artması işsizliği arttırdığı gibi ücret oranlarını da düşürmektedir. Ücret oranlarındaki azalmanın yanı sıra kayıtdışı çalışma, sosyal güvenceden yoksun çalışma biçimlerinde artış, iş sağlığı ve güvenliği koşullarında gerilemeler gibi çalışanları olumsuz olarak etkileyen pek çok sorun ortaya çıkmaktadır.
İş güvenliği geriler
İş güvenliği geriler
Soru 48
Türkiye’deki hukuki düzenlemelere göre yabancıların hangi mesleği yapmaları yasalara uygundur?
Seçenekler
A
Diş hekimliği
B
Eczacılık
C
Ticaret
D
Avukatlık
E
Noterlik
Açıklama:
Türkiye’deki hukuki düzenlemelere göre statüsü ne olursa olsun yabancıların diş hekimliği, hastabakıcılık, ebelik, eczacılık, veterinerlik, özel ya da kamu kuruluşlarında güvenlik görevlisi, avukatlık, noterlik gibi iş ve meslekleri yapmaları mümkün değildir
Ticaret
Ticaret
Soru 49
Türkiyede nüfusuna oranla en fazla sığınmacı barındıran şehir hangisidir?
Seçenekler
A
Adana
B
Hatay
C
Kilis
D
Antep
E
Antalya
Açıklama:
Türkiye’de nüfusuna oranla en fazla sığınmacı Kilis’te bulunmaktadır. Kilis, nüfusunun %96,50’si kadar Suriyeliyi barındırmaktadır.
Soru 50
Göçmen işçilerin istihdam edildikleri işlerin tanımlandığı “3D” aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?
Seçenekler
A
Pis, tehlikeli, ucuz
B
Ucuz, nitelik gerektirmeyen, pis
C
Tehlikeli, pis, nitelik gerektirmeyen
D
Tehlikeli, kanunsuz, niteliksiz
E
Kanunsuz, ucuz, pis
Açıklama:
Göçmen işçilerin istihdam edildikleri işler kısaca “3D” şeklinde tanımlanmaktadır. “3D/Dirty (pis), Dangerous (tehlikeli) ve Demeaning (nitelik gerektirmeyen)” işler anlamına gelmektedir
tehlikeli, pis, nitelik gerektirmeyen
tehlikeli, pis, nitelik gerektirmeyen
Soru 51
Emek piyasalarıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Emek talebi ekonomideki mal ve hizmetlere olan talep doğrultusunda ortaya çıkar.
B
Emeğin istihdamı çalışan ve çalıştıran arasındaki kişisel bir ilişkiyi ifade eder.
C
Emek piyasasına arz edilen emek büyük ölçüde heterojenlik gösterir.
D
Emek piyasası hakkında hem işveren hem de işçi bakımından bir bilgi eksikliği söz konusu değildir.
E
Tek bir emek piyasası yoktur, farklı birçok iş için binlerce piyasa vardır.
Açıklama:
Emek piyasalarını diğer piyasalardan ayıran dördüncü özellik ise bilgi eksikliğidir. Emek piyasası hakkında genellikle hem işveren hem de işçi bakımından bir bilgi eksikliği söz konusudur. İşverenler için, işçinin verimlilik kapasitesini ölçmek ve piyasada daha iyi niteliklere sahip iş arayanların olup olmadığını bilmek güçtür.
Soru 52
Aktif Nüfus, kurumsal olmayan nüfus içerisindeki hangi yaş aralığını tanımlar?
Seçenekler
A
14 ve daha yukarı yaştaki nüfustur.
B
15 ve daha yukarı yaştaki nüfustur.
C
16 ve daha yukarı yaştaki nüfustur.
D
17 ve daha yukarı yaştaki nüfustur.
E
18 ve daha yukarı yaştaki nüfustur.
Açıklama:
Aktif Nüfus: Kurumsal olmayan nüfus içerisindeki 15 ve daha yukarı yaştaki nüfustur.
Soru 53
Aşağıdakilerden hangisi iş gücünü belirleyen ekonomik faktörler arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Genel ücret düzeyi
B
Teknik iş bölümü
C
Girişim
D
İş gücü ikamesi
E
Sendikal haklar
Açıklama:
Yasal-Sosyal Faktörler (sosyal güvenlik ile ilgili yasalar, sendikal haklar, iş gücünün yönetim ve karar alma süreçlerine katılımı)
Soru 54
Çalışmayı isteyenler ve çalışmaya hazır olanlarla (işgücü) hâlen bir işte çalışanlar (istihdam) arasındaki farka ne denir?
Seçenekler
A
Zayıf istihdam
B
Kayıtdışı
C
İşsizlik
D
Kara ekonomi
E
Eksik istihdam
Açıklama:
En genel tanımıyla işsizlik; çalışmayı isteyenler ve çalışmaya hazır olanlarla (işgücü) hâlen bir işte çalışanlar (istihdam) arasındaki fark olarak tanımlanmaktadır. İşsiz sayılabilmek için sadece çalışma isteğinin olması yeterli değildir, aktif olarak iş aranması da gereklidir.
Soru 55
Üretimde sermaye yoğunluğunun artmasıyla oluşan işsizliğe ne ad verilir?
Seçenekler
A
Gizli İşsizlik
B
Geçici İşsizlik
C
Yapısal İşsizlik
D
Teknolojik İşsizlik
E
Konjonktürel İşsizlik
Açıklama:
Teknolojik İşsizlik:Yapısal işsizliğin bir türü de teknolojik değişmelerden kaynaklanır. Geleneksel olarak nispeten bol emek kullanan endüstrilerin zamanla makineleşmesiyle buralarda istihdam edilen işgücü azalmaktadır. Bu şekilde üretimde sermaye yoğunluğunun artmasıyla oluşan işsizliğe teknolojik işsizlik denir.
Soru 56
Aşağıdakilerden hangisi göç veren bölgeler bakımından ortaya çıkan olumlu sonuçlardandır?
Seçenekler
A
İç tasarruflarda azalma olabilir.
B
Dış ödemeler bilançosunda azalmalar görülebilir.
C
İşsizliğe gerçek bir çözüm olabilir.
D
Yoksulluğun kısır döngüsü kırılabilir.
E
Nitelikli iş gücü kaybı yaşanabilir.
Açıklama:
Göç veren bölgeler bakımından ortaya çıkan olumlu sonuçlar:
• Yoksulluğun kısır döngüsü kırılabilir.
• İç tasarruflarda artış olabilir.
• Dış ödemeler bilançosunda iyileşmeler görülebilir.
• İşsizliğe geçici bir çözüm olabilir.
• Yoksulluğun kısır döngüsü kırılabilir.
• İç tasarruflarda artış olabilir.
• Dış ödemeler bilançosunda iyileşmeler görülebilir.
• İşsizliğe geçici bir çözüm olabilir.
Soru 57
Aşağıdakilerden hangisi göç alan bölgeler bakımından ortaya çıkan olumlu sonuçlardandır?
Seçenekler
A
Göç alan ülkelerde işverenlerin daha kültürlü işçi çalıştırma imkânına sahip olmaları.
B
Yerli işçilerin çalışmayı istemediği ağır koşullarda çalışacak emek gücü sağlanmasıdır.
C
Ücretlerin dalgalanması.
D
Kamu harcamalarında azalma.
E
Artan üretimde niteliksizleşmenin artması.
Açıklama:
Göç alan bölgeler bakımından ortaya çıkan olumlu sonuçlar:
• Millî gelir artışı,
• Artan üretime dayalı olarak refah artışı,
• Göç alan ülkelerde işverenlerin daha ucuza
işçi çalıştırma imkânına sahip olmaları,
• Yerli işçilerin çalışmayı istemediği ağır koşullarda
çalışacak emek gücü sağlanmasıdır.
• Millî gelir artışı,
• Artan üretime dayalı olarak refah artışı,
• Göç alan ülkelerde işverenlerin daha ucuza
işçi çalıştırma imkânına sahip olmaları,
• Yerli işçilerin çalışmayı istemediği ağır koşullarda
çalışacak emek gücü sağlanmasıdır.
Soru 58
Türkiye’deki hukuki düzenlemelerle yabancıların aşağıdaki meslek gruplarından hangisini yapmaları mümkündür?
Seçenekler
A
Ebelik
B
Veterinerlik
C
Öğretmenlik
D
Avukatlık
E
Diş hekimliği
Açıklama:
Türkiye’deki hukuki düzenlemelere göre statüsü ne olursa olsun
yabancıların diş hekimliği, hasta bakıcılık,ebelik, eczacılık, veterinerlik,
özel ya da kamu kuruluşlarında güvenlik görevlisi, avukatlık,noterlik gibi iş ve meslekleri yapmaları mümkün değildir.
yabancıların diş hekimliği, hasta bakıcılık,ebelik, eczacılık, veterinerlik,
özel ya da kamu kuruluşlarında güvenlik görevlisi, avukatlık,noterlik gibi iş ve meslekleri yapmaları mümkün değildir.
Soru 59
Türkiye’de 2017 tarihi itibarıyla nüfusuna göre en az sayıda “Suriyeli” barındıran il aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Diyarbakır
B
Şırnak
C
Adıyaman
D
Batman
E
Siirt
Açıklama:
Tablo 6.6 Nüfusuna Oranla En Çok Suriyeli Sığınmacının Barındığı İller ve Barındırdıkları Suriyeli Oranı
2017 İl Nüfusu (1000 Kişi) Suriyeli Nüfus (1000 kişi) Sığınmacıların Nüfusa Oranı
Kilis 13.825 126.248 96,50
Hatay 1.555.165 391.694 25,19
Şanlıurfa 1.940.627 428.838 22.10
Gaziantep 1.974.244 333.518 16,89
Mardin 796.237 95.516 12,00
Osmaniye 522.175 45.521 8,72
Kahramanmaraş 1.112.634 92.730 8,33
Adıyaman 610.484 26.789 4,39
Batman 576.899 20.045 3,47
Şırnak 483.788 14.959 3,09
Diyarbakır 1.673.119 30.280 1,81
Siirt 322.674 3.426 1,06
2017 İl Nüfusu (1000 Kişi) Suriyeli Nüfus (1000 kişi) Sığınmacıların Nüfusa Oranı
Kilis 13.825 126.248 96,50
Hatay 1.555.165 391.694 25,19
Şanlıurfa 1.940.627 428.838 22.10
Gaziantep 1.974.244 333.518 16,89
Mardin 796.237 95.516 12,00
Osmaniye 522.175 45.521 8,72
Kahramanmaraş 1.112.634 92.730 8,33
Adıyaman 610.484 26.789 4,39
Batman 576.899 20.045 3,47
Şırnak 483.788 14.959 3,09
Diyarbakır 1.673.119 30.280 1,81
Siirt 322.674 3.426 1,06
Soru 60
Türkiye’deki Suriyeli mültecilerle ile ilgili verilen bilgilerden hangisini yanlıştır?
Seçenekler
A
Ücret ve çalışma koşullarının en azına razıdırlar.
B
Emek piyasası katmanlarından en altta yer alan kesimi oluşturmaktadırlar.
C
Çoğunlukla bedensel çalışmayı gerektiren işlerde çalıştırılırlar.
D
Hakkaniyetli ücret isteme, ücretle bağlantılı fazla çalışma ücreti talebinde bulunmaktadırlar.
E
Suriyeliler, kayıt dışı, düşük vasıflı ve kadın çalışanları işlerinden etmiştir.
Açıklama:
Suriyeli mülteciler Türkiye’deki emek piyasalarında ücret ve çalışma koşullarının en azına razı olan ve emek piyasası katmanlarından en altta yer alan kesimi oluşturmaktadırlar.(s.171)Dünya Bankası tarafından
Ağustos 2015’te yayımlanan “Suriyeli Mültecilerin Türk İşgücü Piyasalarına Etkileri” adlı rapora göre Suriyeliler özellikle kayıtdışı, düşük vasıflı ve kadın çalışanları işlerinden etmiştir (s.170).Ancak büyük ölçüde kaçak olarak çalıştıklarından hakkaniyetli ücret isteme, ücretle bağlantılı fazla çalışma ücreti talebinde bulunma ve benzeri durumlarda yasal yollara başvurma imkânlarından yoksun bulunmaktadırlar .(Kaygısız, 2017: 3).
Ağustos 2015’te yayımlanan “Suriyeli Mültecilerin Türk İşgücü Piyasalarına Etkileri” adlı rapora göre Suriyeliler özellikle kayıtdışı, düşük vasıflı ve kadın çalışanları işlerinden etmiştir (s.170).Ancak büyük ölçüde kaçak olarak çalıştıklarından hakkaniyetli ücret isteme, ücretle bağlantılı fazla çalışma ücreti talebinde bulunma ve benzeri durumlarda yasal yollara başvurma imkânlarından yoksun bulunmaktadırlar .(Kaygısız, 2017: 3).
Soru 61
Emeğini arz edenlerle emek talep edenlerin bir araya geldikleri ortamı tanımlamak üzere kullanılan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Sermaye Piyasaları
B
İstihdam Oranı
C
Mal ve Hizmet Piyasaları
D
Emek Piyasaları
E
Eğreti istihdam
Açıklama:
Emeğini arz edenlerle emek talep edenlerin bir araya geldikleri ortamı tanımlamak üzere kullanılan analitik bir kurgudur. Emek faktörü ile ilgili olarak piyasa kavramının kullanılmasının emeği aşağıladığı ve onun üretim sürecinde yer alan diğer faktörlerle aynı görüldüğünü belirtip karşı çıkan görüşler bulunsa da “emek (işgücü) piyasaları” tanımlaması yaygın bir biçimde kullanılmaktadır.
Soru 62
Aşağıdakilerden hangisi emek piyasasını diğer piyasalardan ayıran özelliklerden biri değildir?
Seçenekler
A
Emek talebinin türetilmiş bir talep olduğu ve bu nedenle de emek talebinin ekonomideki mal ve hizmetlere olan talep doğrultusunda ortaya çıkması
B
Emeğin istihdamının çalışan ve çalıştıran arasındaki kişisel bir ilişkiyi ifade etmesi
C
Emek piyasasına arz edilen emeğin büyük ölçüde heterojenlik göstermesi
D
Tek bir emek piyasasının olmaması, farklı birçok iş için binlerce piyasanın olması
E
Emek piyasasında işçinin pazarlık gücünün daha fazla olması
Açıklama:
Emek piyasalarını diğer piyasalardan ayıran yedinci özellik, emek piyasasında işçinin pazarlık gücünün nispi olarak daha az olmasıdır. Genellikle emek piyasalarında güç alıcılar lehinedir. Çünkü iş arayanların sayısı açık işlerden fazladır.
Soru 63
İstihdamın yasal kurumlara bildirmemesi durumunu tanımlayan istihdam türü aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Zayıf/Eğreti İstihdam
B
Kayıtdışı İstihdam
C
Eksik İstihdam
D
Tam İstihdam
E
İstihdam Edilebilirlik
Açıklama:
Kayıtdışı (enformel) istihdamın tanımlanmasına ilişkin bir karmaşa vardır. “Yeraltı sektörü”, “kara ekonomi”, “gizli ekonomi”, “enformel istihdam”, “bildirilmemiş istihdam”, “saklanmış istihdam”, “nakit çalışma”, “el altından ödeme”, “kayıtdışı” veya “gölge ekonomi” gibi çok sayıda farklı niteleme bu konu çerçevesinde kullanılabilmektedir. İstihdamı yasal kurumlara bildirmemesi durumunu tanımlayan istihdam türü kayıtdışı İstihdamdır.
Soru 64
I. Emek piyasasına arz edilen emek büyük ölçüde homojendir.
II. Emek talebi, türetilmiş bir taleptir.
III. Emek istihdamının çalışan ve çalıştıran arasındaki kişisel ilişkisini ifade eder.
Emek piyasası ile ilgili yukarıdaki ifadelerden hangisi veya hangileri doğru değildir?
II. Emek talebi, türetilmiş bir taleptir.
III. Emek istihdamının çalışan ve çalıştıran arasındaki kişisel ilişkisini ifade eder.
Emek piyasası ile ilgili yukarıdaki ifadelerden hangisi veya hangileri doğru değildir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
Yalnız II
E
II ve III
Açıklama:
Emek piyasalarını mal ve hizmet piyasaları gibi diğer piyasalardan ayıran ilk özellik, emek talebinin türetilmiş bir talep olduğu ve bu nedenle de emek talebinin ekonomideki mal ve hizmetlere olan talep doğrultusunda ortaya çıkmasıdır. Emek piyasasını diğer piyasalardan ayıran belki de en önemli ikinci özellik, emeğin istihdamının çalışan ve çalıştıran arasındaki kişisel bir ilişkiyi ifade etmesidir. Üçüncü önemli özellik, emek piyasasına arz edilen emeğin büyük ölçüde heterojenlik göstermesidir. Bireyler, motivasyonları, belirli işlere yatkınlıkları, yetenekleri ve risk alma istekleri bakımından birbirlerinden farklıdırlar.
Soru 65
............, çalışma istek ve yeteneğinde olan kimselerin tümünün üretime katılabildiği, istihdam düzeyinin işgücü miktarına eşit olduğu, makro düzeyde toplam işgücü arzı ile işgücü talebinin birbirine eşit olduğu bir durumdur.
Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi en doğru şekilde tamamlar?
Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi en doğru şekilde tamamlar?
Seçenekler
A
Tam istihdam
B
Eksik istihdam
C
Eğreti istihdam
D
Kayıtdışı istihdam
E
Zayıf istihdam
Açıklama:
Tam istihdam; alışma istek ve yeteneğinde olan kimselerin tümünün üretime katılabildiği, istihdam düzeyinin işgücü miktarına eşit olduğu, makro düzeyde toplam işgücü arzı ile işgücü talebinin birbirine eşit olduğu bir durumdur.
Soru 66
Bireysel karar almaya dayalı olan ve kişilerin yaşadıkları bölge ile kendilerine daha iyi yaşam koşulları sunacağını düşündükleri bölge arasında belli ölçütlere göre karar vererek gerçekleştirdikleri göç türü aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Zorunlu göç
B
Emek göçü
C
Kitlesel göç
D
Zincirleme göç
E
İllegal göç
Açıklama:
Bireysel karar almaya dayalı olan ve kişilerin yaşadıkları bölge ile kendilerine daha iyi yaşam koşulları sunacağını düşündükleri bölge arasında belli ölçütlere göre karar vererek gerçekleştirdikleri göç türü “emek göçü” ya da ekonomik göçmen olarak tanımlanan duruma karşılık gelir.
Soru 67
Aşağıdakilerden hangisi veya hangileri emek göçünün belirleyicileri arasında yer alır?
I. Yaş
II. Medeni durum
III. Uzaklık
I. Yaş
II. Medeni durum
III. Uzaklık
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve III
C
II ve III
D
Yalnız III
E
I, II ve III
Açıklama:
Yaş, medeni durum ve aile büyüklüğü, eğitim, işsizlik oranları, uzaklık ve siyasi ve sosyal gelişmeler emek göçünü belirleyen unsurlardır.
Soru 68
Aşağıdakilerden hangisi göç veren bölgeler açısından emek göçünün olumlu sonuçlarından biri değildir?
Seçenekler
A
Yoksulluğun kısır döngüsünü kırma
B
İç tasarruflarda artış
C
Dışarıya sermaye ihracı
D
Dış ödemeler bilançosunda iyileşme
E
İşsizliğe geçici bir çözüm olma
Açıklama:
Emek göçünün göç veren bölgeler bakımından ortaya çıkan olumlu sonuçları şunlardır: Yoksulluğun kısır döngüsü kırılabilir, iç tasarruflarda artış olabilir, dış ödemeler bilançosunda iyileşmeler görülebilir ve işsizliğe geçici bir çözüm olabilir. Ancak dışarıya sermaye ihracı göç veren bölge açısından emek göçünün olumsuz bir sonucudur.
Soru 69
Aşağıdakilerden hangisi göç alan bölgeler bakımından emek göçünün ortaya çıkardığı olumlu sonuçlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Artan üretime dayalı olarak refah artışı
B
Kamu harcamalarında artış
C
Yerli işçilerin çalışmayı istemediği ağır koşullarda çalışacak emek gücünün sağlanması
D
İşverenlerin daha ucuza işçi çalıştırma imkânına kavuşması
E
Milli gelir artışı
Açıklama:
Emek göçünün göç alan bölgeler bakımından ortaya çıkan olumlu sonuçları:
Milli gelir artışı, artan üretime dayalı olarak refah artışı,göç alan ülkelerde işverenlerin daha ucuza işçi çalıştırma imkânına sahip olmaları, yerli işçilerin çalışmayı istemediği ağır koşullarda çalışacak emek gücü sağlanmasıdır. Kamu harcamalarında artış göç alan bölge açısından olumsuz bir sonuçtur.
Milli gelir artışı, artan üretime dayalı olarak refah artışı,göç alan ülkelerde işverenlerin daha ucuza işçi çalıştırma imkânına sahip olmaları, yerli işçilerin çalışmayı istemediği ağır koşullarda çalışacak emek gücü sağlanmasıdır. Kamu harcamalarında artış göç alan bölge açısından olumsuz bir sonuçtur.
Soru 70
Hedef ülkeler için ülkelerine yasa dışı yollardan gelen veya yasal yollarla gelip yasal çıkış süreleri içerisinde çıkmayan kişileri kapsayan durum aşağıdaki kavramlardan hangisi ile tanımlanmaktadır?
Seçenekler
A
Düzensiz göç
B
Emek göçü
C
Zorunlu göç
D
Düzenli göç
E
Zincirleme göç
Açıklama:
Hedef ülkeler için ülkelerine yasa dışı yollardan gelen veya yasal yollarla gelip yasal çıkış süreleri içerisinde çıkmayan kişileri kapsayan durum “Düzensiz Göç” olarak tanımlanmaktadır.
Soru 71
Daha iyi ücret ve çalışma koşullarına kavuşmak için fayda ve maliyetleri hesaba katan ve göç kararı veren kişileri tanımlarken kullanılan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Düzensiz göç
B
Düzenli göç
C
Emek göçü
D
Mültecilik
E
Kayıtdışı İstihdam
Açıklama:
“Emek göçü” kavramı daha iyi ücret ve çalışma koşullarına kavuşmak için fayda ve maliyetleri hesaba katan ve göç kararı veren kişileri tanımlarken kullanılan kullanılmaktadır. Doğru cevap C'dir.
Soru 72
Aşağıdakilerden hangisi kitlesel göçün özellikleri arasında sıralanamaz?
Seçenekler
A
Ani bir şekilde gelişir
B
Birtakım insani veya doğal felaketler tarafından tetiklenir
C
Plansızdır
D
Bireysel bir karar süreci işlemektedir
E
Kalabalık gruplar halinde gerçekleştirilir
Açıklama:
Kitlesel göçler emek göçü başlığı altında anlatılan bireysel ya da aile göç kararı modellerinden farklı olarak kişilerin iç çatışma, savaş, çevre felaketleri vb. nedenlerle ani, plansız ve kalabalık gruplar hâlinde göç etmesini ifade etmektedir.
Soru 73
Suriye'deki iç savaş ve çatışmalar dolayısıyla Suriye'den Türkiye topraklarına gerçekleştirilen göç, aşağıdaki göç türlerinden hangisi çerçevesinde ele alınabilir?
Seçenekler
A
Düzensiz göç
B
Kitlesel göç
C
Emek göçü
D
Zincirleme göç
E
Düzenli göç
Açıklama:
İç çatışma, savaş gibi insani felaketler veya doğal afetler ve büyük yıkımlar sonucundan bir yerden başka bir yere ani, plansız ve kalabalık gruplar halinde göç etme durumu kitlesel göç olarak tanımlanmaktadır. Suriye'den Türkiye'ye doğru gerçekleşen göç dalgası bu anlamda kitlesel göçü örnekler.
Soru 74
- Yoksulluğun kısır döngüsü kırılabilir.
- İç tasarruflarda artış olabilir.
- Dış ödemeler bilançosunda iyileşmeler görülebilir.
- İşsizliğe geçici bir çözüm olabilir.
Seçenekler
A
Göç veren bölgeler
B
Göç alan bölgeler
C
Göç eden kişi
D
Emek Piyasaları
E
Mülteciler
Açıklama:
Nüfusun belli bir kısmının başka bir ülkeye göç etmesi olumlu ve olumsuz sonuçlar ortaya çıkarmaktadır. Göç veren bölgeler bakımından ortaya çıkan
olumlu sonuçlar:
• Yoksulluğun kısır döngüsü kırılabilir.
• İç tasarruflarda artış olabilir.
• Dış ödemeler bilançosunda iyileşmeler görülebilir.
• İşsizliğe geçici bir çözüm olabilir.
Doğru cevap A'dır.
olumlu sonuçlar:
• Yoksulluğun kısır döngüsü kırılabilir.
• İç tasarruflarda artış olabilir.
• Dış ödemeler bilançosunda iyileşmeler görülebilir.
• İşsizliğe geçici bir çözüm olabilir.
Doğru cevap A'dır.
Soru 75
Göç alan ülkelerde nüfus dengelerinde yaşanan değişime bağlı olarak emek piyasalarında da değişimler yaşanmaktadır. Buna göre aşağıdakilerden hangisi veya hangileri göç alan ülkeler açısından emek göçünün olumsuz sonuçları arasında yer almaz? I. Yerli işçilerin ücretlerinin azalması II. Milli gelir artışı III. Sosyal tepkiler IV. Kamu harcamalarında artış
Seçenekler
A
I ve III
B
Yalnız II
C
II ve IV
D
II, III ve IV
E
Yalnız IV
Açıklama:
Göç alan ülkelerde nüfus dengelerinde yaşanan değişime bağlı olarak emek piyasalarında da değişimler yaşanmaktadır. Göç ile gelen işçilerin yerli işçiler ile ikame edilebilir özellikte olması durumunda ise göç alan ülkelerde olumsuz sonuçlar ortaya çıkmaktadır. Bu olumsuz sonuçlar; ücretlerin azalması, kamu harcamalarında artış ve sosyal tepkiler şeklinde sıralanabilir. Milli gelir artışı, göç alan bölgeler bakımından ortaya çıkan olumlu bir sonuçtur.
Soru 76
Türkiye Cumhuriyeti, Suriye krizinin başlamasıyla birlikte, tarihinin en büyük kitlesel nüfus hareketlerinden biriyle karşılaşmıştır. Bu bilgi ışığında aşağıdakilerden hangisi bu durumun Türkiye Cumhuriyeti açısından olumlu bir sonucudur?
Seçenekler
A
Ücretlerin azalması
B
Kamu harcamalarında artış
C
Nitelikli işgücünün kaybı
D
Milli gelir artışı
E
Dışarıya sermaye ihraç edilmesi
Açıklama:
Milli gelir artışı göç alan bölgeler bakımından ortaya çıkan olumlu sonuçlardan biridir. Doğru cevap D'dir.
Soru 77
Yasal yollarla ülkeye giriş yapan, çalışma veya ikamet iznine sahip olan kişiler hangi göçmen kategorisinde yer almaktadır?
Seçenekler
A
Düzensiz göçmenler
B
Uluslararası korumaya muhtaç kişiler
C
Düzenli göçmenler
D
İnsan ticaretine maruz kalanlar
E
Beyin göçü
Açıklama:
Düzenli göçmenler; yasal yollarla ülkeye giriş yapan, çalışma ve/veya ikamet iznine sahip olan kişilerdir. Bu kişiler, eğitim amacıyla ülkeye giriş yapan öğrenciler, çalışmak için ülkeye giriş yapanlar, Euro-Türkler, nitelikli göçmenler, alternatif hayat tarzı arayışında olanlar, aile birleşimi ile gelen yabancılardan oluşmaktadır. Doğru cevap C'dir.
Soru 78
Aşağıdakilerden hangisi kitlesel göçlere ev sahipliği yapan ülkelerin katlanmak zorunda olduğu olumsuz sonuçlar arasındadır?
Seçenekler
A
Göç alan ülkelerde işverenlerin daha ucuza işçi çalıştırma imkânına sahip olmaları
B
Toplumda doğabilecek sosyal tepkiler
C
Yerli işçilerin çalışmayı istemediği ağır koşullarda çalışacak emek gücü sağlanmasıdır.
D
Kişilere üretken yaşa gelinceye dek yapılan beslenme, eğitim ve sağlık harcamaları
E
Nitelikli işgücünün kaybı
Açıklama:
Göç alan ülkelerde nüfus dengelerinde yaşanan değişime bağlı olarak emek piyasalarında da değişimler yaşanmaktadır. Göç ile gelen işçilerin yerli işçiler ile ikame edilebilir özellikte olması durumunda ise göç alan ülkelerde olumsuz sonuçlar ortaya çıkmaktadır. Bunlardan biri de sosyal tepkilerdir. Doğru cevap B'dir.
Soru 79
Aşağıdakilerden hangisi Suriyeli mültecilerin yoğun olarak çalıştığı işler arasında değildir?
Seçenekler
A
İnşaat
B
Tekstil
C
Hayvancılık
D
Mevsimlik tarım işleri
E
Çocuk ya da yaşlı bakımında
Açıklama:
Suriyeliler dışında Türkiye’ye Gürcistan, Ukrayna ve Kırgızistan gibi ülkelerden gelen göçmenler çoğunlukla çocuk ya da yaşlı bakımında, ev işlerinde, inşaat sektöründe ucuz emek ihtiyacının karşılanması amacıyla istihdam edilmekte iken Suriyeliler büyük ölçüde mevsimlik tarım işleri, hayvancılık, inşaat, tekstil ve hizmet sektörlerinde yoğunlaşmaktadır.
Soru 80
Türkiye'ye gelen göçmenler göz önüne alındığında aşağıdaki ülkelerden hangisinden kitlesel göç ile gelmişlerdir?
Seçenekler
A
Gürcistan
B
Ukrayna
C
Ermenistan
D
Suriye
E
Türkmenistan
Açıklama:
Kitlesel göçler emek göçü başlığı altında anlatılan bireysel ya da aile göç kararı modellerinden farklı olarak kişilerin iç çatışma, savaş, çevre felaketleri vb. nedenlerle ani, plansız ve kalabalık gruplar hâlinde göç etmesini ifade etmektedir. Yukarıda verilen ülkelerden Suriye'de bu durum yaşandığı için Türkiye'ye kitlesel bir göç yaşanmıştır. Doğru cevap D'dir.
Soru 81
Emek piyasası ile ilgili hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Sadece para ile ölçülebilen bir değer değildir.
B
İstek, yetenek, deneyim ve bilgi ile bütünleşerek arz edilen bir değerdir.
C
Nasıl bir ortamda çalışıldığı önemlidir.
D
Büyük ölçüde heterojenlik gösterir.
E
Büyük ölçüde homojenlik gösterir.
Açıklama:
Emek piyasasına arz edilen emeğin büyük ölçüde heterojenlik göstermesidir. Bireyler, motivasyonları, belirli işlere yatkınlıkları, yetenekleri ve risk alma istekleri bakımından birbirlerinden farklıdırlar.
Soru 82
Bir ülkede işgücünü (emek arzını) belirleyen faktörler kaça ayrılmaktadır?
Seçenekler
A
2
B
3
C
4
D
5
E
6
Açıklama:
Bir ülkede işgücünü (emek arzını) belirleyen faktörleri üçe ayrılmaktadır. Bunlar, demografik faktörler, ekonomik faktörler ve yasal-sosyal faktörlerdir.
Soru 83
Nüfus içerisinde işsiz veya istihdamda olmayan yaş grubu nedir?
Seçenekler
A
12 ve daha yukarı yaş
B
13 ve daha yukarı yaş
C
14 ve daha yukarı yaş
D
15 ve daha yukarı yaş
E
16 ve daha yukarı yaş
Açıklama:
İşsiz veya istihdamda olmayan 15 ve daha yukarı yaştaki nüfustur. İş gücünde olmayan nüfusu oluşturur.
Soru 84
Tam istihdam hangisinde doğru olarak tanımlanmıştır?
Seçenekler
A
Ekonominin istihdam sınırında bulunmasıdır.
B
İşgücünün gereği gibi değerlendirilmemesidir.
C
Çalışanları işverenlerin gözünde değerli kılan niteliklerdir.
D
Genellikle düşük ücretli, sosyal güvencesiz işlerden oluşur.
E
İşçi sağlığı ve güvenliği koşullarına uygunluğun sağlanmasıdır.
Açıklama:
Tam istihdam çalışma istek ve yeteneğinde olan kimselerin tümünün üretime katılabildiği, istihdam düzeyinin işgücü miktarına eşit olduğu, makro düzeyde toplam işgücü arzı ile işgücü talebinin birbirine eşit olduğu bir durumdur. Başka bir deyişle, tam istihdam ekonominin istihdam sınırında bulunması veya istihdam takatinin üst sınırında olmasıdır.
Soru 85
İşsizlik kaç farklı türe ayrılmaktadır?
Seçenekler
A
5
B
4
C
3
D
2
E
1
Açıklama:
İşsizlik farklı görünümlerde ortaya çıkmaktadır. Bu noktada “gizli işsizlik” ve “açık işsizlik” olarak bir ayrım yapılmaktadır.
Soru 86
Hangisinde açık işsizlik doğru tanımlanmıştır?
Seçenekler
A
Bir ülkenin ekonomik yapısında meydana gelen değişmelerden kaynaklanır.
B
Teknolojik değişmelerden kaynaklanır.
C
Bir kişinin para kazanmak veya geçimini temin etmek üzere yapacak bir işinin olmamasından kaynaklanır.
D
Ekonominin konjonktürel daralma aşamasında olduğu durumlarda piyasada yeterince açık iş olmamasından kaynaklanır.
E
Talep dalgalanmalarından kaynaklanır.
Açıklama:
Açık işsizlik, bir kişinin para kazanmak veya geçimini temin etmek üzere yapacak bir işinin olmamasıdır.
Soru 87
Hangisi göç veren bölgeler bakımından ortaya çıkan olumlu sonuçlar arasında yer almaz?
Seçenekler
A
İç tasarruflarda artış olabilir.
B
Nitelikli işgücü kaybı oluşur.
C
Dış ödemeler bilançosunda iyileşmeler görülebilir.
D
İşsizliğe geçici bir çözüm olabilir.
E
Yoksulluğun kısır döngüsü kırılabilir.
Açıklama:
Göç veren ülkelerin ekonomik bakımdan en önemli kaybı tüketicilikten çıkıp üretici olacakları zamanda yetişmiş insan gücünün başka ekonomilerin hizmetine verilmesidir. Bu düşünceden hareketle nitelikli işgücünün kaybı göçün olumsuz sonuçları arasında yer alır.
Soru 88
Hangisi göç veren bölgeler bakımından ortaya çıkan olumlu sonuçlar arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Yoksulluğun kısır döngüsü kırılabilir.
B
İç tasarruflarda artış olabilir.
C
Dış ödemeler bilançosunda iyileşmeler görülebilir.
D
İşsizliğe geçici bir çözüm olabilir.
E
Nitelikli işgücü kaybı oluşur.
Açıklama:
Nitelikli işgücü kaybının oluşması göçün olumsuz sonuçları arasındadır.
Soru 89
Türkiye’de emek piyasalarının dünya pazarlarına açık ekonomi olmayı sağlayacak yapısal dönüşümü ne zaman başlanmıştır?
Seçenekler
A
1980
B
1982
C
1984
D
1986
E
1988
Açıklama:
Türkiye’de emek piyasaları 24 Ocak 1980 Kararları ile uygulanmaya başlanan dünya pazarlarına açık ekonomi olmayı sağlayacak yapısal dönüşümünü 1990’lı yıllarda tamamlamıştır.
Soru 90
Hangisi emek işçiliğindeki olumsuz etkiler arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Düşük ücretler
B
Uzun çalışma süreleri
C
Ödenmeyen ücretler
D
İş sağlığı ve güvenliği sorunları
E
Milli gelir artışı
Açıklama:
Kitlesel göçlerin emek piyasaları üzerinde ilk olumsuz etkisi kayıtdışılığın artmasıdır. İşsizlik artışı bölgeye ve yerli işçilerle olan tamamlayıcılık ve ikame ilişkisine göre değişmektedir. Kayıtdışılık ya da işsizlikte yaşanan artışın yanı sıra diğer bir önemli olumsuz durum da çocuk işçiliğindeki artıştır. Ayrıca düşük ücretler, uzun çalışma süreleri, karşılaşılan ayrımcılık, ödenmeyen ücretler, iş sağlığı ve güvenliği sorunları çalışma koşulları da emek piyasalarında ortaya çıkan olumsuz etkiler arasındadır.
Soru 91
- Pis
- Zor
- Tehlikeli
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Göçmen işçilerin istihdam edildikleri işler kısaca “3D” şeklinde tanımlanmaktadır. “3D/Dirty (pis), Dan- gerous (tehlikeli) ve Demeaning (nitelik gerektirmeyen)” işler anlamına gelmektedir
Soru 92
Türkiye’de nüfusuna oranla en fazla sığınmacı aşağıdaki şehirlerden hangisinde bulunmaktadır?
Seçenekler
A
Kilis
B
Hatay
C
Şanlıurfa
D
Antep
E
Mardin
Açıklama:
Türkiye’de 05.02.2018 tarihi itibarıyla 3.485.644 Suriyeli bulunmaktadır. Türkiye’de nüfusuna oranla en fazla sığınmacı Kilis’te bulunmaktadır. Kilis, nüfusunun %96,50’si kadar Suriyeliyi barındırmaktadır.
Soru 93
- Kayıtdışılığın artması
- İşsizlik artışı
- Çocuk işçiliğindeki artış
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Kitlesel göçlerin emek piyasaları üzerinde ilk olumsuz etkisi kayıtdışılığın artmasıdır. İşsizlik artışı bölgeye ve yerli işçilerle olan tamamlayıcılık ve ika- me ilişkisine göre değişmektedir. Kayıtdışılık ya da işsizlikte yaşanan artışın yanı sıra diğer bir önemli olumsuz durum da çocuk işçiliğindeki artıştır.
Soru 94
Türkiye’de yabancılara çalışma izni verme ile ilgili temel mevzuat niteliğindeki “Mültecilerin Hukuki Durumuna Dair Cenevre Sözleşmesi” kaç yılında imzalanmıştır?
Seçenekler
A
1950
B
1951
C
1953
D
1955
E
1957
Açıklama:
Türkiye’de yabancılara çalışma izni verme ile ilgili mevzuat oldukça dağınıktır. Kitabın 1. Ünitesi’nde ayrıntılı olarak anlatıldığı üzere 1951 tarihli “Mültecilerin Hukuki Durumuna Dair Cenevre Sözleşmesi” bu konudaki temel düzenlemeyi oluşturmaktadır.
Soru 95
Emek arzı fazlası ne anlama gelir?
Seçenekler
A
Yoksulluk
B
Geçim sıkıntısı
C
Alım gücü yüksekliği
D
İşsizlik
E
Refah
Açıklama:
Mevcut koşullarda emek arzı fazlası diğer bir ifadeyle “işsizlik” yaşayan bir ekonomide emek arzının artması işsizliği arttırdığı gibi ücret oranlarını da düşürmektedir.
Soru 96
- Enflasyonist etki
- Ücretleri azaltıcı yönde etki
- Kamu hizmetlerinde aksamalar
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Enflasyonist etki, ücretleri azaltıcı yönde etki, kayıtdışılıkta artış, kamu hizmetlerinde aksamalar, hızlı nüfus artışının getirdiği ve getireceği sorunlar gibi olumsuz yönler dışında, olumlu yönden bakmak istenirse çeşitli meslek dallarında uzmanlaşmış, bilgili ve nitelikli sığınmacıların da kalkınma ve üretim artışına katkıda bulunacağı söylenebilir.
Soru 97
- Ücretlerin artması
- Kamu harcamalarında artış
- Sosyal tepkiler
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Göç ile gelen işçilerin yerli işçiler ile ikame edilebilir özellikte olması du- rumunda ise göç alan ülkelerde olumsuz sonuçlar ortaya çıkmaktadır. Bu olumsuz sonuçlar;
- Ücretlerin azalması,
- Kamu harcamalarında artış,
- Sosyal tepkiler.
Soru 98
- Millî gelir artışı
- Artan üretime dayalı olarak refah artışı
- İşverenlerin daha yüksek ücretle işçi çalıştırması
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Ancak göç ile gelen işçiler ile yerli işçiler arasında bir tamamlayıcılık ilişkisi geçerli ise bu durumda yerli işçilere olan emek talebi de artacağından bu tür bir göç daha makul karşılanmaktadır. Göç alan bölgeler bakımından ortaya çıkan olumlu sonuçlar:
- Millî gelir artışı,
- Artan üretime dayalı olarak refah artışı,
- Göç alan ülkelerde işverenlerin daha ucuza işçi çalıştırma imkânına sahip olmaları,
- Yerli işçilerin çalışmayı istemediği ağır ko- şullarda çalışacak emek gücü sağlanmasıdır.
Soru 99
Aşağıdakilerden hangisi göç veren bölgeler bakımından ortaya çıkan olumlu sonuçlardan değildir?
Seçenekler
A
İşsizliğe geçici bir çözüm
B
İşsizliğe geçici bir çözüm
C
Dışarıya sermaye ihraç edilmesi
D
Dış ödemeler bilançosunda iyileşmeler
E
Yoksulluğun kısır döngüsünün kırılması
Açıklama:
Dışarıya sermaye ihraç edilmesi göçün olumsuz sonuçlarındandır.
Soru 100
- Medeni durum
- Aile büyüklüğü
- Uzaklık
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Birey ya da aile olarak göç etme kararı vermeye çalışan rasyonel birey, belli karar alma ölçütlerinden hareket etmektedir. Göçün belirleyicileri; yaş, medeni durum ve aile büyüklüğü, eğitim, işsizlik oranları, uzaklık, siyasal ve sosyal gelişmelerdir.
Ünite 7
Soru 1
Göçmenin kendisi ve ailesi için sürdürülebilir bir gelecek sağlayacak, yaşadığı ev sahibi ülke standartlarına uygun bir yaşam maliyetini karşılayacak olanakları sağlayacağı bir işinin olması yaşadığı ülkeye uyum sağlaması bağlamında hangisiyle en çok ilişkilidir?
Seçenekler
A
Psikolojik ölçüt
B
Ekonomik uyum
C
Sosyal ölçüt
D
Kültürel ölçüt
E
Hukuki ölçüt
Açıklama:
b
Soru 2
Göçmenin ev sahibi ülkede o ülke vatandaşlarının sahip olduğu yasal haklara sahip olması aşağıdaki kavramlardan hangisiyle en çok ilişkilidir?
Seçenekler
A
Hukuki ölçüt
B
Sosyal ölçüt
C
Psikolojik ölçüt
D
Ekonomik ölçüt
E
Kültürel ölçüt
Açıklama:
a
Soru 3
Aşağıdakilerden hangisi "göçmenin ayrımcılık korkusu yaşamadan, içinde yaşadığı ülke ile bağlar kurması" durumunu kapsayan uyum ölçütlerindendir?
Seçenekler
A
Ekonomik ölçüt
B
Hukuki ölçüt
C
Kültürel ve sosyal ölçüt
D
Fizyolojik ölçüt
E
Bireysel ölçüt
Açıklama:
Uyum süreci 3 ölçütü içermektedir. Bu ölçütler:
• Hukuki ölçüt: Göçmenin ev sahibi ülkede o ülke vatandaşlarının sahip olduğu yasal haklara sahip olmasıdır.
• Ekonomik ölçüt: Göçmenin kendisi ve ailesi için sürdürülebilir bir gelecek sağlayacak, yaşadığı ev sahibi ülke standartlarına uygun bir yaşam maliyetini karşılayacak olanakları sağlayacağı bir işinin olmasıdır.
• Kültürel ve sosyal ölçüt: Göçmenin ayrımcılık korkusu yaşamadan, içinde yaşadığı ülke ile sosyal, kültürel bağlar kurması, kendini ifade ederek mevcut kültürel ve sosyal yapıya katkıda bulunmasıdır.
Soruda sorulan "ayrımcılık korkusu yaşamadan" kısmı burada önemlidir. Bu durum ağırlıklı olarak "kültürel ve sosyal ölçüt" kapsamında ele alınmaktadır. Doğru yanıt "c" şıkkıdır.
• Hukuki ölçüt: Göçmenin ev sahibi ülkede o ülke vatandaşlarının sahip olduğu yasal haklara sahip olmasıdır.
• Ekonomik ölçüt: Göçmenin kendisi ve ailesi için sürdürülebilir bir gelecek sağlayacak, yaşadığı ev sahibi ülke standartlarına uygun bir yaşam maliyetini karşılayacak olanakları sağlayacağı bir işinin olmasıdır.
• Kültürel ve sosyal ölçüt: Göçmenin ayrımcılık korkusu yaşamadan, içinde yaşadığı ülke ile sosyal, kültürel bağlar kurması, kendini ifade ederek mevcut kültürel ve sosyal yapıya katkıda bulunmasıdır.
Soruda sorulan "ayrımcılık korkusu yaşamadan" kısmı burada önemlidir. Bu durum ağırlıklı olarak "kültürel ve sosyal ölçüt" kapsamında ele alınmaktadır. Doğru yanıt "c" şıkkıdır.
Soru 4
Aşağıdakilerden hangisi "sosyal yaşamdaki iki ya da daha fazla grubun karşılaşması sonucu birey ve grup düzeyinde yaşanan değişim süreci" olarak tanımlanmaktadır?
Seçenekler
A
Sosyal dışlanma
B
Sosyalleşme
C
Ayrımcılık
D
Ötekileşme
E
Kültürleşme
Açıklama:
Sosyal yaşamdaki iki ya da daha fazla grubun karşılaşması sonucu birey ve grup düzeyinde yaşanan değişim süreci kültürleşme olarak adlandırılmaktadır. Kültürleşme sürecine bağlı olarak kısa süreli ya da uzun süre hatta kuşaklar boyu devam eden değişimler söz konusu olmaktadır. Kültürleşmenin en yoğun nedenlerinden birisi göçlerdir. Göçmen gruplar kültürleşme süreci ile birlikte fiziksel, biyolojik, ekonomik, sosyal ve kültürel yönden olmak üzere pek çok açıdan değişime uğramaktadır. Göç, göç edenler için ve göç edilen bölgede yaşayanlar için köklü değişikliklere neden olmaktadır. Sosyal ve fiziki çevrenin değişmesi, uyum sorununu da beraberinde getirmektedir.
Doğru cevap "e" şıkkıdır.
Doğru cevap "e" şıkkıdır.
Soru 5
Aşağıdaki değişimlerden hangisi grup düzeyinde kültürleşme sürecinde karşımıza çıkmaktadır?
Seçenekler
A
Kurumsal değişim
B
Fiziksel yapı
C
Biyolojik değişim
D
Psikolojik etkilenme
E
Ekonomik değişim
Açıklama:
Birey düzeyinde yaşanan kültürleşme sürecinde
kişide: Fiziksel (yeni bir yer, ev vb.), Biyolojik (yeni hastalıklar, beslenme alışkanlıkları
vb.), Sosyal (aidiyet), Ekonomik (yeni iş), Psikolojik (davranışsal ve kültürel) bazı değişimler yaşanmaktadır.
Grup düzeyinde kültürleşme sürecinde ise; Sosyal yapı değişimi, Kurumsal değişim, Kültürel pratiklerde değişimler yaşanmaktadır.
Doğru cevap "a" şıkkıdır.
kişide: Fiziksel (yeni bir yer, ev vb.), Biyolojik (yeni hastalıklar, beslenme alışkanlıkları
vb.), Sosyal (aidiyet), Ekonomik (yeni iş), Psikolojik (davranışsal ve kültürel) bazı değişimler yaşanmaktadır.
Grup düzeyinde kültürleşme sürecinde ise; Sosyal yapı değişimi, Kurumsal değişim, Kültürel pratiklerde değişimler yaşanmaktadır.
Doğru cevap "a" şıkkıdır.
Soru 6
Aşağıdakilerden hangisi "kültürel kimliği sürdürmek yerine baskın kültürün
benimsenmesi durumunda” ortaya çıkan ve göçmen grupların benimsediği kültürleşme stratejilerindendir?
benimsenmesi durumunda” ortaya çıkan ve göçmen grupların benimsediği kültürleşme stratejilerindendir?
Seçenekler
A
Asimilasyon
B
Bütünleşme
C
Kültürleşme
D
Ayrımcılık
E
Yabancılaşma
Açıklama:
Kültürel kimliği sürdürmek yerine baskın kültürün benimsenmesi durumunda “asimilasyon” söz konusu olmaktadır. Birey yalnızca yaşadığı ülke vatandaşlarıyla sosyal faaliyetlerde bulunmayı tercih etmektedir. Türk Dil Kurumu’na göre “farklı kökenlerden gelen azınlıkları ya da etnik grupları, bunların kültür birikimlerini, kimliklerini baskın doku ve yapı içinde eriterek yok etmek” olarak tanımlanan asimilasyon kavramı için çeşitli tanımlar bulunmaktadır. Asimilasyon kısaca kültürel özümseme olarak da adlandırılmaktadır. Genel anlamda kültürel sistemin başka bir kültürel sistemi giderek kendine benzetmesi, kültürel egemenliği altına alması olarak
tanımlanmaktadır.
Doğru cevap "a" şıkkıdır.
tanımlanmaktadır.
Doğru cevap "a" şıkkıdır.
Soru 7
Avrupa’da mültecilerden en fazla etkilenen ülke hangisidir?
Seçenekler
A
İspanya
B
Romanya
C
Belçika
D
Hırvatistan
E
Almanya
Açıklama:
Avrupa’da mültecilerden en fazla etkilenen ülke Almanya’dır. Alman toplumunda yabancı düşmanlığı ve ırkçılığın artmasında mültecilerin yarattığı yük önemli bir nedendir. Almanya 1992 yılında Bosna Savaşı sonrasında gerçekleşen en önemli göç hareketiyle karışı karşıya kalmıştır. 1 milyondan fazla mülteci çeşitli nedenlerle ülkelerini terk ederek Almanya’ya ulaşmıştır. Almanya Federal Göç ve İltica Dairesi verilerine göre 2015 yılı içinde 476 bin kişi Almanya’da kalabilmek için iltica başvurusu yapmış ve yüz binlercesi de yasadışı yollarla ülkede kalmıştır. Sayıları giderek artan mülteciler çeşitli sorunları da beraberinde getirmektedir.
Doğru cevap "e" şıkkıdır.
Doğru cevap "e" şıkkıdır.
Soru 8
Aşağıdakilerden hangisi Türkiye’ye yönelen hem düzenli hem de düzensiz göçler bulunmaktadır. Türkiye’ye yönelen düzensiz göçün belirleyici unsurları arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Komşu ülkede artan siyasi belirsizlikler
B
Komşu ülkede artan çatışmalar
C
Türkiye’nin Doğu-Batı ile Kuzey-Güney arasındaki coğrafi konumu
D
Avrupa’ya komşu ülkelere oranla ekonomik açıdan daha iyi şartlar sunması
E
Çeşitli uluslararası anlaşmaların düzensiz göçü artırması
Açıklama:
e
Soru 9
Aşağıdaki ülkelerden hangisinden gelen göçmenler "göçün feminizasyonu (kadınsılaşması) olarak adlandırılan süreç" bakımından örnek verilebilebilir?
Seçenekler
A
Irak
B
Eski SSCB
C
Suriye
D
Yunanistan
E
Bulgaristan
Açıklama:
Eski SSCB’den gelen kayıt dışı göçmenler. Bunların çoğu kadındır. Bu durum göçün feminizasyonu (kadınsılaşması) olarak adlandırılmaktadır.
Doğru cevap "b" şıkkıdır.
Doğru cevap "b" şıkkıdır.
Soru 10
Aşağıdakilerden hangisi marjinalleşme stratejisini açıklamaktadır?
Seçenekler
A
İnsanlar kişisel, sosyal ya da farklı nedenlerle daha az gelişmiş yerlerden kaynakların daha fazla olduğu yerlere doğru göç ederler.
B
Birey ve grupların göç edilen yerin beklentileri doğrultusunda yaşamlarını tekrardan düzenleme ve daha tatmin edici bir hayat kurma çabalarıdır.
C
Birey, ne yaşadığı ülke vatandaşlarıyla ne de kendi etnik grubunun üyeleriyle sosyal faaliyetlerde bulunmayı tercih etmemektedir.
D
Kültürel kimliği sürdürmek yerine baskın kültürün benimsenmesi durumudur.
E
Birey hem yaşadığı ülke vatandaşlarıyla hem de kendi etnik grup üyeleriyle sosyal faaliyetlerde bulunmayı tercih etmektedir.
Açıklama:
Kültürel sürekliliği sağlama ve baskın gruplarla etkileşim kurma istek düzeyi düşükse “marjinalleşme” durumu söz konusu olmaktadır. Marjinalleşme stratejisinde birey, ne yaşadığı ülke vatandaşlarıyla ne de kendi etnik grubunun üyeleriyle sosyal faaliyetlerde bulunmayı tercih etmemektedir.
Doğru cevap "b" şıkkıdır.
Doğru cevap "b" şıkkıdır.
Soru 11
Mültecilerin kendi kültürel kimliğinden vazgeçmeden ev sahibi topluluğa uyumunu ve ev sahibi toplumun da kurumları ile birlikte mültecileri kabul ederek ihtiyaçlarını karşılaması biçiminde iki taraflı bir işlem olan Fransızcası "entegrasyon" olan sözcüğün Türkçesi nedir?
Seçenekler
A
göç
B
bütünleşme
C
kaçış
D
kurtulma
E
yurttaş
Açıklama:
Bütünleşme
Soru 12
I. Hukuki ölçüt
II. Ekonomik ölçüt
III. Politik ölçüt
IV. Kültürel ölçüt
Yukarıdaki ölçütlerden hangileri uyum sürecini şekillendirmektedir?
II. Ekonomik ölçüt
III. Politik ölçüt
IV. Kültürel ölçüt
Yukarıdaki ölçütlerden hangileri uyum sürecini şekillendirmektedir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I ve III
E
I, II ve IV
Açıklama:
Uyum süreci 3 ölçütü içermektedir. Bu ölçütler:
• Hukuki ölçüt: Göçmenin ev sahibi ülkede o ülke vatandaşlarının sahip olduğu yasal haklara sahip olmasıdır.
• Ekonomik ölçüt: Göçmenin kendisi ve ailesi için sürdürülebilir bir gelecek sağlayacak, yaşadığı ev sahibi ülke standartlarına uygun bir yaşam maliyetini karşılayacak olanakları sağlayacağı bir işinin olmasıdır.
• Kültürel ve sosyal ölçüt: Göçmenin ayrımcılık korkusu yaşamadan, içinde yaşadığı ülke ile sosyal, kültürel bağlar kurması, kendini ifade ederek mevcut kültürel ve sosyal yapıya katkıda bulunmasıdır.
Doğru cevap "e" şıkkıdır.
• Hukuki ölçüt: Göçmenin ev sahibi ülkede o ülke vatandaşlarının sahip olduğu yasal haklara sahip olmasıdır.
• Ekonomik ölçüt: Göçmenin kendisi ve ailesi için sürdürülebilir bir gelecek sağlayacak, yaşadığı ev sahibi ülke standartlarına uygun bir yaşam maliyetini karşılayacak olanakları sağlayacağı bir işinin olmasıdır.
• Kültürel ve sosyal ölçüt: Göçmenin ayrımcılık korkusu yaşamadan, içinde yaşadığı ülke ile sosyal, kültürel bağlar kurması, kendini ifade ederek mevcut kültürel ve sosyal yapıya katkıda bulunmasıdır.
Doğru cevap "e" şıkkıdır.
Soru 13
Sosyal yaşamdaki iki ya da daha fazla grubun karşılaşması sonucu birey ve grup düzeyinde yaşa- nan değişim sürecinin adı nedir?
Seçenekler
A
Kültürleşme
B
Kültürlenme
C
Uyum süreci
D
Tinsel uyum
E
Ekinsel uyum
Açıklama:
Kültürleşme
Soru 14
Kültürel kimliği sürdürmek yerine baskın kültürün benimsenmesi durumunda özümseme (assimilation) söz konusu olmaktadır.
Birey açısından kendi kimliğini sürdürmek ve baskın grupla iletişime geçmek eşit öneme sahip ise “bütünleşme” (integration) stratejisinden söz edilmektedir.
Sözgelimi Türkiye'den Almanya'ya 1970'lerde göç etmiş bir Türk ailesi göç ettikleri Stuttgart kentindeki diğer yakınlarıyla beraber konvoy halinde araçlarının kornalarına basarak Stuttgart sokaklarında düğün alayı oluşturmuştur. Yukarıdaki tanımlardan hareketle bu aile için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Birey açısından kendi kimliğini sürdürmek ve baskın grupla iletişime geçmek eşit öneme sahip ise “bütünleşme” (integration) stratejisinden söz edilmektedir.
Sözgelimi Türkiye'den Almanya'ya 1970'lerde göç etmiş bir Türk ailesi göç ettikleri Stuttgart kentindeki diğer yakınlarıyla beraber konvoy halinde araçlarının kornalarına basarak Stuttgart sokaklarında düğün alayı oluşturmuştur. Yukarıdaki tanımlardan hareketle bu aile için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Seçenekler
A
Psikolojik uyumunu tamamlamış
B
Hukuki ölçütleri yerine getirmiş
C
Avro milyoneri olmuş
D
Kendi ekinini (kültürünü) tamamen terketmemiş
E
Alman ekinini (kültürünü) olduğu gibi benimsemiş
Açıklama:
Böyle bir durumda kendi ekinini (kültürünü) tamamen terketmemiştir.
Soru 15
Bireyin ne yaşadığı ülke vatandaşlarıyla ne de kendi etnik grubunun üyeleriyle sosyal faaliyetlerde bulunmayı tercih etmeyen göçmenin durumu nasıl tanımlanmaktadır?
Seçenekler
A
Ayrılma
B
Marjinalleşme
C
Özümseme
D
Bütünleşme
E
Çok kültürlülük
Açıklama:
Kültürel sürekliliği sağlama ve baskın gruplarla etkileşim kurma istek düzeyi düşükse “marjinalleşme” durumu söz konusu olmaktadır. Marjinalleşme stratejisinde birey, ne yaşadığı ülke vatandaşlarıyla ne de kendi etnik grubunun üyeleriyle sosyal faaliyetlerde bulunmayı tercih etmemektedir.
Soru 16
I. Eğitim düzeyi
II. Dil
III. Cİnsiyet
Göç konusunda olduğu gibi göç sonrası süreçte yaşanan uyum ve kültürleşme süreçlerinde yukarıdakilerden hangisi veya hangileri söz konusudur?
II. Dil
III. Cİnsiyet
Göç konusunda olduğu gibi göç sonrası süreçte yaşanan uyum ve kültürleşme süreçlerinde yukarıdakilerden hangisi veya hangileri söz konusudur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
I, II ve III
Soru 17
1. 1922-1938 yılları arasında A. Yunanistan’dan 384 bin kişi,
2. 1923-1945 yılları arasında B. Almanya'dan 300 kişi
3. 1933-1945 yılları arasında C. Balkanlar’dan 800 bin kişi,
Türkiye'ye göç etmiştir.
Yukarıdaki önermeleri doğru bir biçimde eşleştiren şık aşağıdakilerden hangisinde verilmiştir?
2. 1923-1945 yılları arasında B. Almanya'dan 300 kişi
3. 1933-1945 yılları arasında C. Balkanlar’dan 800 bin kişi,
Türkiye'ye göç etmiştir.
Yukarıdaki önermeleri doğru bir biçimde eşleştiren şık aşağıdakilerden hangisinde verilmiştir?
Seçenekler
A
1-c
2-a
3-b
2-a
3-b
B
1-b
2-a
3-c
2-a
3-c
C
1-b
2-c
3-a
2-c
3-a
D
1-a
2-c
3-b
2-c
3-b
E
1-c
2-b
3-a
2-b
3-a
Açıklama:
1-a
2-c
3-b
2-c
3-b
Soru 18
Suriye'den Türkiye'ye gelen göçmenlerin sayısı aşağıdakilerden hangisinde yaklaşık olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
2 milyon
B
3 milyon
C
1 milyon
D
500.000
E
20.000
Açıklama:
3 milyondan fazladır.
Soru 19
Türkiye'de sığınmacılar için kaç tane barınma merkezi bulunmaktadır?
Seçenekler
A
2
B
12
C
22
D
42
E
100
Açıklama:
22
Soru 20
Suriye'den en fazla göç alan iki Avrupa ülkesi aşağıdaki seçeneklerden hangisinde verilmiştir?
Seçenekler
A
Sırbistan-Almanya
B
Fransa-Almanya
C
Bulgaristan-Yunanistan
D
İspanya-İtalya
E
Hollanda-Belçika
Açıklama:
Sırbistan-Almanya
Soru 21
"Ülkesini terk etmiş bulunan göçmenlerin tekrar geri dönerek ülkelerinin ekonomik, sosyal ve kültürel yaşama uyum sağlaması sürecine verilen addır."
Yukarıdaki tanım hangi kavrama aittir?
Yukarıdaki tanım hangi kavrama aittir?
Seçenekler
A
Entegrasyon
B
Re-entegrasyon
C
Asimilasyon
D
Marjinalleşme
E
Sosyal dışlanma
Açıklama:
Etimolojik olarak re-entegrasyon kavramı yeniden
bir bütün hâline getirme, daha önce bir bütünden
ayrılmış bulunan parçaların yeniden eski konumuna
döndürülmesi anlamına gelmektedir. Ülkesini terk
etmiş bulunan göçmenlerin tekrar geri dönerek ülkelerinin ekonomik, sosyal ve kültürel yaşama uyum
sağlaması sürecine verilen addır. Re-entegrasyon “isteğe bağlı geri dönüş” terimi ile de kullanılmaktadır.
bir bütün hâline getirme, daha önce bir bütünden
ayrılmış bulunan parçaların yeniden eski konumuna
döndürülmesi anlamına gelmektedir. Ülkesini terk
etmiş bulunan göçmenlerin tekrar geri dönerek ülkelerinin ekonomik, sosyal ve kültürel yaşama uyum
sağlaması sürecine verilen addır. Re-entegrasyon “isteğe bağlı geri dönüş” terimi ile de kullanılmaktadır.
Soru 22
Grup düzeyinde kültürleşme sürecinde aşağıdakilerden hangisi yaşanmaktadır?
Seçenekler
A
Fiziksel değişim
B
Biyolojik değişim
C
Psikolojik değişim
D
Sosyal yapı değişimi
E
Ekonomik değişim
Açıklama:
Birey düzeyinde yaşanan kültürleşme sürecinde
kişide:
• Fiziksel (yeni bir yer, ev vb.),
• Biyolojik (yeni hastalıklar, beslenme alışkanlıkları vb.),
• Sosyal (aidiyet),
• Ekonomik (yeni iş),
• Psikolojik (davranışsal ve kültürel) bazı değişimler yaşanmaktadır.
Grup düzeyinde kültürleşme sürecinde:
• Sosyal yapı değişimi,
• Kurumsal değişim,
• Kültürel pratiklerde değişimler yaşanmaktadır.
kişide:
• Fiziksel (yeni bir yer, ev vb.),
• Biyolojik (yeni hastalıklar, beslenme alışkanlıkları vb.),
• Sosyal (aidiyet),
• Ekonomik (yeni iş),
• Psikolojik (davranışsal ve kültürel) bazı değişimler yaşanmaktadır.
Grup düzeyinde kültürleşme sürecinde:
• Sosyal yapı değişimi,
• Kurumsal değişim,
• Kültürel pratiklerde değişimler yaşanmaktadır.
Soru 23
"Sosyal yaşamdaki iki ya da daha fazla grubun karşılaşması sonucu birey ve grup düzeyinde yaşanan değişim sürecidir."
Yukarıdaki tanım hangi kavrama aittir?
Yukarıdaki tanım hangi kavrama aittir?
Seçenekler
A
Eritme potası
B
Marjinalleşme
C
Kültürleşme
D
Re-entegrasyon
E
Entegrasyon
Açıklama:
Sosyal yaşamdaki iki ya da daha fazla grubun
karşılaşması sonucu birey ve grup düzeyinde yaşanan değişim süreci kültürleşme olarak adlandırılmaktadır.
karşılaşması sonucu birey ve grup düzeyinde yaşanan değişim süreci kültürleşme olarak adlandırılmaktadır.
Soru 24
Aşağıdakilerden hangisi uyum süreci ölçütlerindendir?
Seçenekler
A
Hukuki ölçüt
B
Fiziksel ölçüt
C
Biyolojik ölçüt
D
Psikolojik ölçüt
E
Kurumsal ölçüt
Açıklama:
Uyum süreci 3 ölçütü içermektedir. Bu ölçütler:
• Hukuki ölçüt: Göçmenin ev sahibi ülkede o ülke vatandaşlarının sahip olduğu yasal haklara sahip olmasıdır.
• Ekonomik ölçüt: Göçmenin kendisi ve ailesi için sürdürülebilir bir gelecek sağlayacak, yaşadığı ev sahibi ülke standartlarına uygun bir yaşam maliyetini karşılayacak olanakları sağlayacağı bir işinin olmasıdır.
• Kültürel ve sosyal ölçüt: Göçmenin ayrımcılık korkusu yaşamadan, içinde yaşadığı ülke ile sosyal, kültürel bağlar kurması, kendini ifade ederek mevcut kültürel ve sosyal yapıya katkıda bulunmasıdır (Karasu, 2016: 995).
• Hukuki ölçüt: Göçmenin ev sahibi ülkede o ülke vatandaşlarının sahip olduğu yasal haklara sahip olmasıdır.
• Ekonomik ölçüt: Göçmenin kendisi ve ailesi için sürdürülebilir bir gelecek sağlayacak, yaşadığı ev sahibi ülke standartlarına uygun bir yaşam maliyetini karşılayacak olanakları sağlayacağı bir işinin olmasıdır.
• Kültürel ve sosyal ölçüt: Göçmenin ayrımcılık korkusu yaşamadan, içinde yaşadığı ülke ile sosyal, kültürel bağlar kurması, kendini ifade ederek mevcut kültürel ve sosyal yapıya katkıda bulunmasıdır (Karasu, 2016: 995).
Soru 25
Türkiye en fazla göçü hangi ülkeden almıştır?
Seçenekler
A
Bulgaristan
B
Suriye
C
İran
D
Irak
E
Kosova
Açıklama:
2011 yılından itibaren Suriye’de yaşanan iç karışıklıklar nedeniyle yaklaşık 3.5 milyon kişi Türkiye’ye gelmiştir.
Soru 26
Göçmen politikaları; misafir işçi, geçici yerleşimci, yabancılar, toprak sahibi, göçmen gibi çeşitli kategorileri yaratarak göçmen olmanın neyini tanımlamaktadır?
Seçenekler
A
Çok kültürlülüğünü
B
Sosyal kimliğini
C
Sosyal olarak dışlanmışlığını
D
Marjinalleştiğini
E
Sosyal psikolojik gerçekliğini
Açıklama:
Göçmen politikaları; misafir işçi, geçici yerleşimci, yabancılar, toprak sahibi, göçmen gibi çeşitli kategorileri yaratarak göçmen olmanın “sosyal psikolojik gerçekliğini” tanımlamaktadır.
Soru 27
"Kişiler arası ilişkilerde bireyin karşı taraf ile kendileri arasında uygun gördükleri yakınlıktır." tanımı aşağıdakilerden hangisine aittir?
Seçenekler
A
Sosyal kimlik
B
Sosyal mesafe
C
Çok kültürlülük
D
Marjinalleşme
E
Bütünleşme
Açıklama:
Sosyal mesafe, kişiler arası ilişkilerde bireyin karşı taraf ile kendileri arasında uygun gördükleri yakınlıktır.
Soru 28
Kültürel kimliği sürdürmek yerine baskın kültürün benimsenmesi durumuna ne denir?
Seçenekler
A
Çok kültürlülük
B
Tecrit
C
Asimilasyon
D
Marjinalleşme
E
Bütünleşme
Açıklama:
Kültürel kimliği sürdürmek yerine baskın kültürün benimsenmesi durumunda “asimilasyon” söz konusu olmaktadır. Birey yalnızca yaşadığı ülke vatandaşlarıyla sosyal faaliyetlerde bulunmayı tercih etmektedir.
Soru 29
1970 ve 1980’de Fransa’da sosyal güvenlik sistemi dışında kalan bazı marjinal
grupların durumunu tanımlamak ve analiz etmek için kullanılan, sosyal hareketlere katılmada başarısızlık, işsizlik ve yoksullukla birlikte bireylerin yada grupların yaşadıkları topluma tam olarak uyum sağlayamamaları biçiminde tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
grupların durumunu tanımlamak ve analiz etmek için kullanılan, sosyal hareketlere katılmada başarısızlık, işsizlik ve yoksullukla birlikte bireylerin yada grupların yaşadıkları topluma tam olarak uyum sağlayamamaları biçiminde tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Sosyal dışlanma
B
Ayrımcılık
C
Asimilasyon
D
Sosyal psikolojik gerçeklik
E
Mega olay
Açıklama:
1970 ve 1980’de Fransa’da sosyal güvenlik sistemi dışında kalan bazı marjinal
grupların durumunu tanımlamak ve analiz etmek için kullanılan “sosyal dışlanma” kavramı sosyal hareketlere katılmada başarısızlık, işsizlik ve
yoksullukla birlikte bireylerin yada grupların yaşadıkları topluma tam olarak uyum sağlayamamaları biçiminde de tanımlanmaktadır (Dedeoğlu,
2011: 29).
grupların durumunu tanımlamak ve analiz etmek için kullanılan “sosyal dışlanma” kavramı sosyal hareketlere katılmada başarısızlık, işsizlik ve
yoksullukla birlikte bireylerin yada grupların yaşadıkları topluma tam olarak uyum sağlayamamaları biçiminde de tanımlanmaktadır (Dedeoğlu,
2011: 29).
Soru 30
Aşağıdakilerden hangisi uyum ve kültürleşme arasındaki ilişki incelenirken dikkate alınan faktörlerden değildir?
Seçenekler
A
Yaş, cinsiyet, etnik köken, din, sosyo-ekonomik durum gibi demografik değişkenler
B
Göç yaşı, kaç kuşaktır orada yaşadığı, yeni kültüre yerleşim süresi
C
Göçün gönüllü ve zorunlu olması
D
Yeni yerleşilen toplumun etnik yapısı, sosyo-politik durumu, ulusal politikalar, ev
sahibi toplumun tutumları
sahibi toplumun tutumları
E
Kültürel farklılıklar
Açıklama:
Uyum ve kültürleşme arasındaki ilişki incelenirken;
• Yaş, cinsiyet, etnik köken, din, sosyo-ekonomik durum gibi demografik değişkenler,
• Göç yaşı, kaç kuşaktır orada yaşadığı, yeni kültüre yerleşim süresi,
• Göçün gönüllü ve zorunlu olması,
• Yeni yerleşilen toplumun etnik yapısı, sosyo-politik durumu, ulusal politikalar, ev sahibi toplumun tutumları,
• Göçmenlerin ayrımcılık deneyimi, kültürel benzerlik gibi faktörler dikkate alınmaktadır (Şeker, 2015: 18).
E şıkkındaki kültürel farklılıklar yerine kültürel benzerlikler olmalıdır.
• Yaş, cinsiyet, etnik köken, din, sosyo-ekonomik durum gibi demografik değişkenler,
• Göç yaşı, kaç kuşaktır orada yaşadığı, yeni kültüre yerleşim süresi,
• Göçün gönüllü ve zorunlu olması,
• Yeni yerleşilen toplumun etnik yapısı, sosyo-politik durumu, ulusal politikalar, ev sahibi toplumun tutumları,
• Göçmenlerin ayrımcılık deneyimi, kültürel benzerlik gibi faktörler dikkate alınmaktadır (Şeker, 2015: 18).
E şıkkındaki kültürel farklılıklar yerine kültürel benzerlikler olmalıdır.
Soru 31
Aşağıda verilen seçeneklerden hangisinde "entegrasyon/uyum" kavramının tanımı doğru bir şekilde verilmiştir?
Seçenekler
A
Yeniden bir bütün hâline getirme, daha önce bir bütünden ayrılmış bulunan parçaların yeniden eski konumuna döndürülmesi
B
Göçmenlerin öz kültürlerine bağlılıklarını sürdürürken ana akım kültürle de kaynaşmalarını içeren çift boyutlu bir süreç
C
Yabancıların kendi özel deneyimlerinden ayrılarak yeni topluma alışmaları
D
Göçmenlerin kendi kültürlerinden arınarak göç ettikleri bölgenin bir parçası olmaları
E
Göçmenin, ev sahibi ülkede o ülke vatandaşlarının sahip olduğu yasal haklara sahip olması
Açıklama:
Entegrasyon/uyum, göçmenlerin öz kültürlerine bağlılıklarını sürdürürken ana akım kültürle de kaynaşmalarını içeren çift boyutlu bir süreç olarak tanımlanmaktadır. Göçmenler, kendi kültürlerini yok saymadan yeni kültüre alışmalı; ev sahibi ülke ise göçmeleri kabul ederek onların ihtiyaçlarının karşılanması konusunda yardımcı olmalıdır. Karşılıklı taraflar “uyum” ve “hoş karşılama” yaklaşımı içinde bulunduklarında entegrasyon sağlanmaktadır. Doğru cevap B seçeneğidir.
Soru 32
Göçmenin ayrımcılık korkusu yaşamadan, içinde yaşadığı ülke ile sosyal, kültürel bağlar kurması, kendini ifade ederek mevcut kültürel ve sosyal yapıya katkıda bulunması uyum sürecinin aşağıdaki ölçütlerinden hangisi ile ilişkilidir?
Seçenekler
A
Hukuki ölçüt
B
Ekonomik ölçüt
C
Yasal ölçüt
D
Kültürel ve sosyal ölçüt
E
Farkındalık ölçütü
Açıklama:
Kültürel ve sosyal ölçüt; göçmenin ayrımcılık korkusu yaşamadan, içinde yaşadığı ülke ile sosyal, kültürel bağlar kurması, kendini ifade ederek mevcut kültürel ve sosyal yapıya katkıda bulunmasıdır. Doğru cevap D seçeneğidir.
Soru 33
Göçün aşağıda verilen olumsuz sonuçlarından hangisi, göç alan bir toplumda sosyo-kültürel entegrasyon sürecinin sağlıklı olarak yürütülememesi sonucunda ortaya çıkmaktadır?
Seçenekler
A
Göç alan toplumdaki sağlık hizmetlerinin kalitesinin düşmesi
B
Göç alan ülkede birtakım ekonomik sıkıntıların baş göstermesi
C
Göç alan toplumdaki suç oranlarının artması
D
Göç edenlerin yeni geldikleri toplumda iş bulamaması
E
Göç edenlerin yaşadıkları stresle başa çıkamamaları
Açıklama:
Sosyo-kültürel entegrasyon süreci sağlıklı olarak yürütülemediğinde çok kültürlü ve dil çeşitliliği fazla olan bir toplum oluşmaktadır. Toplumda sosyo-kültürel bozulmalara neden olan bu durum kültürel çatışma, suç oranlarının artması, bulaşıcı hastalıklar gibi olumsuz durumları ortaya çıkarmaktadır. Doğru cevap C seçeneğidir.
Soru 34
Birey açısından kendi kimliğini sürdürmek ve baskın grupla iletişime geçmek eşit öneme sahip ise aşağıda verilen göçmen gruplarının benimsediği kültürleşme stratejilerinden hangisi ortaya çıkmaktadır?
Seçenekler
A
Bütünleşme
B
Asimilasyon
C
Özümseme
D
Ayrılma
E
Marjinalleşme
Açıklama:
Birey açısından kendi kimliğini sürdürmek ve baskın grupla iletişime geçmek eşit öneme sahip ise “bütünleşme” stratejisinden söz edilmektedir. Doğru cevap A seçeneğidir.
Soru 35
Aşağıdaki seçeneklerden hangisinde, göç alan ülkenin toplumu ile göçmenler arasındaki entegrasyon sürecinin etkili bir şekilde gerçekleşebilmesi için göçmen gruplarının ve ev sahibi ülkelerin benimsemesi gereken kültürleşme stratejileri birlikte verilmiştir?
Seçenekler
A
Ayrılıkçılık-Çok kültürlülük
B
Marjinalleşme-Reddetme
C
Bütünleşme-Çok kültürlülük
D
Bütünleşme-Reddetme
E
Asimilasyon-Reddetme potası
Açıklama:
Etkili bir entegrasyon süreci, göçmen gruplarının kendi kültürlerinden kopmadan ev sahibi ülkenin kültürünü benimseyebilmesi; ev sahibi grubun ise, diğer kültürleri koruyucu ve gelişmelerini sağlayıcı birtakım siyasal, iktisadi ve toplumsal mekanizmaları hayata geçirmesi gerekmektedir. Ev sahibi ülke tarafından çok kültürlülük stratejisi benimsendiğinde; göç alan çok uluslu ülkelerde, azınlık ve ana akım toplumda bireylerin bir arada yaşamalarını kolaylaştıracak önlemlere yaygın bir biçimde yer verilmektedir. Göçmen grupları tarafından bütünleşme stratejisi benimsendiğinde ise, birey açısından kendi kimliğini sürdürmek ve baskın grupla iletişime geçmek eşit öneme sahiptir. Böylece entegrasyon sağlanmış olur. Doğru cevap C seçeneğidir.
Soru 36
Aşağıda verilen kültürleşme ve uyum süresini etkileyen faktörlerden hangisi kişiler arası ilişkilerde bireyin karşı taraf ile kendileri arasında uygun gördükleri yakınlığı ifade etmektedir?
Seçenekler
A
Algılanan ayrımcılık
B
Sosyal mesafe
C
Din
D
Sosyal kimlik
E
Cinsiyet
Açıklama:
Sosyal mesafe, kişiler arası ilişkilerde bireyin karşı taraf ile kendileri arasında uygun gördükleri yakınlıktır. Bireyin kendi grubu ile diğer grubu ne derece algıladığı ya da algılamadığı sosyal mesafeyi belirleyen en önemli unsurdur. Doğru cevap B seçeneğidir.
Soru 37
Uyum politikaları ve toplumsal kabul ile ilgili olarak aşağıda verilen bilgilerden hangisi doğru değildir?
Seçenekler
A
Uyum politikaları ev sahibi toplum ve göçmen grup üyelerinin kültürleşme sürecinden etkilenmektedir.
B
Grupların kültürleşme eğilimi devletin uyum politikaları ile etkileşimli bir bağlamda ortaya çıkmaktadır.
C
Göçmenler ve yerel halk aynı etnik kökene sahip ise topluma kabulü ve uyum sağlanması daha kolay olmaktadır.
D
Ev sahibi topluma gelen yeni bireylerin geldikleri toplum ile ilişkileri tek bir biçimde
olmaktadır.
olmaktadır.
E
Toplumsal kabul konusu genellikle etnik kimlik ve ayrımcılık bağlamında ele alınmaktadır.
Açıklama:
Ev sahibi topluma gelen yeni bireylerin geldikleri toplum ile ilişkileri de tek bir biçimde
olmamaktadır. Gruplar arasında karşılıklı etkileşim olmaktadır. Doğru cevap D seçeneğidir.
olmamaktadır. Gruplar arasında karşılıklı etkileşim olmaktadır. Doğru cevap D seçeneğidir.
Soru 38
Uyum sürecinin nihai hedefi aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru bir şekilde verilmiştir?
Seçenekler
A
Göç eden bireylerin asimile olması
B
Göç alan toplumun eritme potası stratejisini uygulaması
C
Göç eden bireylerin en az yerleşikler kadar o toplumun üyesi olması
D
Göç alan ülkenin baskıcı rejimlerine son vermeleri
E
Göç alan ülkelerin “insan hakları odaklı” perspektifler benimsemesi
Açıklama:
Göç ve uyum konusu da bu bağlamda göçmenlerin geldikleri yeni topluma alışma, uyum gösterme, ayrımcılık yaşamama boyutunu oluşturmaktadır. Bu noktada “en az yerleşikler kadar o toplum üyesi olma” uyum sürecinin nihai hedefidir. Doğru cevap C seçeneğidir.
Soru 39
Aşağıdakilerden hangisi, grup düzeyinde kültürleşme sürecinde yaşanan değişimlerden biridir?
Seçenekler
A
Psikolojik
B
Sosyal yapı
C
Biyolojik
D
Fiziksel
E
Ekonomik
Açıklama:
Grup düzeyinde kültürleşme sürecinde; sosyal yapı değişimi, kurumsal değişim, kültürel pratiklerde değişimler yaşanmaktadır. Doğru cevap B seçeneğidir.
Soru 40
Göç alan ülkeler için aşağıda verilen durumlardan hangisi, göç eden grupların "asimilasyon" stratejisini uyguladığını göstermektedir?
Seçenekler
A
Hem göç eden hem de göç alan gruplar tüm farklılıklara karşın bir arada yaşayabilme inancına sahiptir.
B
Göç eden gruptaki birey yalnızca yaşadığı ülke vatandaşlarıyla sosyal faaliyetlerde bulunmayı tercih etmektedir.
C
Göç eden gruptaki birey hem yaşadığı ülke vatandaşlarıyla hem de kendi etnik grup üyeleriyle sosyal faaliyetlerde bulunmayı tercih etmektedir.
D
Göç eden gruptaki bireyler yalnızca kendi etnik grubunun üyeleriyle sosyal faaliyetlerde bulunmayı tercih etmektedir.
E
Göç eden gruptaki birey, ne yaşadığı ülke vatandaşlarıyla ne de kendi etnik grubunun üyeleriyle sosyal faaliyetlerde bulunmayı tercih etmemektedir.
Açıklama:
Kültürel kimliği sürdürmek yerine baskın kültürün benimsenmesi durumunda “asimilasyon” söz konusu olmaktadır. Birey yalnızca yaşadığı ülke vatandaşlarıyla sosyal faaliyetlerde bulunmayı tercih etmektedir. Doğru cevap B seçeneğidir.
Soru 41
Ülkesini terk etmiş bulunan göçmenlerin tekrar geri dönerek ülkelerinin ekonomik, sosyal ve kültürel yaşama uyum sağlaması sürecine verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Re-entegrasyon
B
Rejenerasyon
C
Restorasyon
D
Re-prodüksiyon
E
Re-konstrüksiyon
Açıklama:
Etimolojik olarak re-entegrasyon kavramı yeniden bir bütün hâline getirme, daha önce bir bütünden ayrılmış bulunan parçaların yeniden eski konumuna döndürülmesi anlamına gelmektedir. Ülkesini terk etmiş bulunan göçmenlerin tekrar geri dönerek ülkelerinin ekonomik, sosyal ve kültürel yaşama uyum sağlaması sürecine verilen addır. Re-entegrasyon “isteğe bağlı geri dönüş” terimi ile de kullanılmaktadır.
Soru 42
Türk Dil Kurumu’na göre “farklı kökenlerden gelen azınlıkları ya da etnik grupları, bunların kültür birikimlerini, kimliklerini baskın doku ve yapı içinde eriterek yok etmek” olarak tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
rejenerasyon
B
asimilasyon
C
demoralizasyon
D
interkoneksiyon
E
abstraksiyon
Açıklama:
Türk Dil Kurumu’na göre “farklı kökenlerden gelen azınlıkları ya da etnik grupları, bunların kültür birikimlerini, kimliklerini baskın doku ve yapı içinde eriterek yok etmek” olarak tanımlanan asimilasyon kavramı için çeşitli tanımlar bulunmaktadır.
Soru 43
Konu ile ilgili olarak yapılan çalışmalara göre göçmen grupların benimsediği kültürleşme stratejilerinden hangisi birinci sırada yer alan kültürleşme türüdür ?
Seçenekler
A
özümseme
B
marjinalleşme
C
asimilasyon
D
bütünleşme
E
ayrılma
Açıklama:
Konu ile ilgili olarak yapılan çalışmalara göre bütünleşme birinci sırada, ayrılma da ikinci sırada en çok karşılaşılan kültürleşme türüdür.
Soru 44
Kültürel sürekliliği sağlama ve baskın gruplarla etkileşim kurma istek düzeyi düşükse aşağıdaki durumlardan hangisi söz konusu olmaktadır?
Seçenekler
A
özümseme
B
asimilasyon
C
ayrılma
D
bütünleşme
E
marjinalleşme
Açıklama:
Kültürel sürekliliği sağlama ve baskın gruplarla etkileşim kurma istek düzeyi düşükse “marjinalleşme” durumu söz konusu olmaktadır.
Soru 45
I. Eritme potası II: Ayrımcılık II. Dışlama IV. Çok kültürlülük Baskın grup olarak tanımlanan ev sahibi ülkede yaşayan bireyler gelen göçmenleri yukarıdaki hangi stratejiler ile karşılayabilmektedirler?
Seçenekler
A
Yalnız I.
B
II. ve III.
C
Yalnız IV.
D
I. II. ve IV.
E
I. II. III. ve IV.
Açıklama:
Baskın grup olarak tanımlanan ev sahibi ülkede yaşayan bireyler gelen göçmenleri; eritme potası, ayrımcılık, dışlama ya da çok kültürlülük stratejileri ile karşılayabilmektedirler.
Soru 46
Türkiye farklı dönemlerde farklı şekiller alan uluslararası göç ve sığınma hareketlerine sahne olmuştur. 2011 yılından itibaren nerede yaşanan iç karışıklıklar nedeniyle yaklaşık 3.5 milyon kişi Türkiye’ye gelmiştir?
Seçenekler
A
Kosova
B
Makedonya
C
Suriye
D
Irak
E
Bosna
Açıklama:
2011 yılından itibaren Suriye’de yaşanan iç karışıklıklar nedeniyle yaklaşık 3.5 milyon kişi Türkiye’ye gelmiştir.
Soru 47
Türkiye'nin en uzun kara sınırına sahip olduğu ülke aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Irak
B
İran
C
Suriye
D
Bulgaristan
E
Yunanistan
Açıklama:
Suriye 877 km’lik kara sınırı ile en uzun kara sınırına sahip olduğumuz bir ülkedir.
Soru 48
UNHCR 2014 raporuyla birlikte hangi ülke tarihinde ilk kez en fazla mülteciye ev sahipliği yapan ülke konumuna gelmiştir?
Seçenekler
A
Türkiye
B
Almanya
C
Avusturya
D
Arnavutluk
E
İsveç
Açıklama:
UNHCR 2014 raporuyla birlikte Türkiye tarihinde ilk kez en fazla mülteciye ev sahipliği yapan ülke konumuna gelmiştir.
Soru 49
Birey düzeyinde yaşanan kültürleşme sürecinde yeni hastalıklar ve beslenme alışkanlıkları hangi değişim içinde yer almaktadır?
Seçenekler
A
Fiziksel
B
Biyolojik
C
Sosyal
D
Ekonomik
E
Psikolojik
Açıklama:
Birey düzeyinde yaşanan kültürleşme sürecinde kişide: • Fiziksel (yeni bir yer, ev vb.), • Biyolojik (yeni hastalıklar, beslenme alışkanlıkları vb.), • Sosyal (aidiyet), • Ekonomik (yeni iş), • Psikolojik (davranışsal ve kültürel) bazı değişimler yaşanmaktadır.
Soru 50
Birey açısından kendi kimliğini sürdürmek ve baskın grupla iletişime geçmek eşit öneme sahip ise hangi stratejiden söz edilmektedir?
Seçenekler
A
ayrımcılık
B
ayrılma
C
özümseme
D
bütünleşme
E
reddetme
Açıklama:
Birey açısından kendi kimliğini sürdürmek ve baskın grupla iletişime geçmek eşit öneme sahip ise “bütünleşme” stratejisinden söz edilmektedir.
Soru 51
Aşağıdakilerden hangisi Uyum ve kültürleşme arasındaki ilişki incelenirken dikkate alınacak faktörlerden biridir?
Seçenekler
A
Yaş, cinsiyet, etnik köken, din, sosyo-ekonomik durum gibi demografik değişkenler
B
Göç yaşı, kaç kuşaktır orada yaşadığı, yeni kültüre yerleşim süresi, Göçün gönüllü ve zorunlu olması
C
Yeni yerleşilen toplumun etnik yapısı, sosyo-politik durumu, ulusal politikalar, ev sahibi toplumun tutumları
D
Göçmenlerin ayrımcılık deneyimi, kültürel benzerlik
E
Hepsi
Açıklama:
A, B, C, D şıkları Uyum ve kültürleşme arasındaki ilişki incelenirken dikkate alınacak faktörlerden biridir.
Soru 52
I. Fiziksel (yeni bir yer, ev vb.) değişimler
II. Biyolojik (yeni hastalıklar, beslenme alışkanlıkları vb.) değişimler
III. Sosyal (aidiyet) değişimler
IV. Ekonomik (yeni iş) değişimler
V. Psikolojik (davranışsal ve kültürel) değişimler
Birey düzeyinde yaşanan kültürleşme sürecinde kişide yukarıdaki değişimlerden hangisi ya da hangileri yaşanmaktadır?
II. Biyolojik (yeni hastalıklar, beslenme alışkanlıkları vb.) değişimler
III. Sosyal (aidiyet) değişimler
IV. Ekonomik (yeni iş) değişimler
V. Psikolojik (davranışsal ve kültürel) değişimler
Birey düzeyinde yaşanan kültürleşme sürecinde kişide yukarıdaki değişimlerden hangisi ya da hangileri yaşanmaktadır?
Seçenekler
A
Yalnızca I
B
I ve II
C
I, II, IV
D
I, II, III, IV, V
E
IV ve V
Açıklama:
I, II, III, IV, V Birey düzeyinde yaşanan kültürleşme sürecinde kişide yaşanan değişimlerdir.
Soru 53
"Kültürel kimliği sürdürmek yerine baskın kültürün benimsenmesi durumunda söz konusu olmaktadır. Birey yalnızca yaşadığı ülke vatandaşlarıyla sosyal faaliyetlerde bulunmayı tercih etmektedir."
Yukarıda verilen tanım Göçmen Grupların Benimsediği Kültürleşme Stratejilerinden hangisine aittir?
Yukarıda verilen tanım Göçmen Grupların Benimsediği Kültürleşme Stratejilerinden hangisine aittir?
Seçenekler
A
Bütünleşme
B
Asimilasyon/Özümseme
C
Ayrılma
D
Marjinalleşme
E
Çok kültürlülük
Açıklama:
Kültürel kimliği sürdürmek yerine baskın kültürün benimsenmesi durumunda “asimilasyon” söz konusu olmaktadır. Birey yalnızca yaşadığı ülke vatandaşlarıyla sosyal faaliyetlerde bulunmayı tercih etmektedir. Asimilasyon kısaca kültürel özümseme olarak da adlandırılmaktadır. Genel anlamda kültürel sistemin başka bir kültürel sistemi giderek kendine benzetmesi, kültürel egemenliği altın alması olarak tanımlanmaktadır.
Soru 54
Aşağıdakilerden hangisi Kültürleşme ve Uyum Süresini Etkileyen Faktörlerden biridir?
Seçenekler
A
Eğitim Düzeyi
B
Dil
C
Cinsiyet ve Medeni Durum
D
Göç Edilen Ülkede Kalış Süresi ve Yaş
E
Hepsi
Açıklama:
A, B, C, D şıkları Kültürleşme ve Uyum Süresini Etkileyen Faktörlerden biridir. Ayrıca Din, Sosyal Kimlik, Sosyal Mesafe ve Algılanan Ayrımcılık da Kültürleşme ve Uyum Süresini Etkileyen Faktörlerdendir.
Soru 55
Ülkeler dış politika ve siyaset anlayışları bakımından göçmenleri kabul etme ve hatta kitlesel akınlar karşısında “açık kapı” politikası izlenmesi konusunda farklı yaklaşımlara sahiptir. Buna göre gelinen yer ve göç edilen ülke ile ilgili olarak karar vermede aşağıdaki etmenlerden hangisi ya da hangileri etkili olmaktadır?
I. Dilsel benzerlikler
II. Dinsel benzerlikler
III. Etnik benzerlikler
IV. Toplumsal benzerlikler
I. Dilsel benzerlikler
II. Dinsel benzerlikler
III. Etnik benzerlikler
IV. Toplumsal benzerlikler
Seçenekler
A
Yalnızca I
B
I ve II
C
I, II, III, IV
D
III, IV
E
Yalnızca IV
Açıklama:
Gelinen yer ve göç edilen ülke ile ilgili olarak karar vermede I, II, III, IV de ki etmenler etkili olmaktadır.
Soru 56
Aşağıdakilerden hangisi Türkiye' de bulunan göçmen grubundan biridir?
Seçenekler
A
Eski SSCB’den gelen kayıt dışı göçmenler
B
Transit göçmenler
C
Sığınmacılar ve mülteciler
D
Kayıtlı yabancılar
E
Hepsi
Açıklama:
Türkiye 2011 yılından itibaren de ortaya çıkan kitlesel mülteci akını nedeniyle tarihinin en büyük nüfus hareketini yaşamaktadır. A, B, C, D şıklarının hepsi Türkiye' de bulunan göçmen grubundan biridir.
Soru 57
Türkiye farklı dönemlerde farklı şekiller alan uluslararası göç ve sığınma hareketlerine sahne olmuştur. Türkiye' ye 1989 yılında hangi ülkeden 345 bin kişi göç etmiştir ?
Seçenekler
A
Yunanistan
B
Almanya
C
Bulgaristan
D
Bosna
E
Kosova
Açıklama:
Türkiye' ye 1989 yılında Bulgaristan’dan 345 bin kişi göç etmiştir.
Soru 58
I. Komşu ülkede artan siyasi belirsizlikler ve çatışmalar
II. Türkiye’nin Doğu-Batı ile Kuzey-Güney arasındaki coğrafi konumu
III. Avrupa’ya komşu ülkelere oranla ekonomik açıdan daha iyi şartlar sunması
Yukarıdakilerden hangisi Türkiye’ye yönelen düzensiz göçün belirleyici unsurlarından biridir ?
II. Türkiye’nin Doğu-Batı ile Kuzey-Güney arasındaki coğrafi konumu
III. Avrupa’ya komşu ülkelere oranla ekonomik açıdan daha iyi şartlar sunması
Yukarıdakilerden hangisi Türkiye’ye yönelen düzensiz göçün belirleyici unsurlarından biridir ?
Seçenekler
A
Yalnızca I
B
I ve II
C
II ve III
D
I, II, III
E
Yalnızca III
Açıklama:
I, II ve III Türkiye’ye yönelen düzensiz göçün belirleyici unsurlarından biridir .
Soru 59
2011 yılından itibaren Suriye’de yaşanan iç karışıklıklar nedeniyle kaç kişi Türkiye’ye gelmiştir?
Seçenekler
A
Yaklaşık 1 milyon kişi
B
Yaklaşık 2.5 milyon kişi
C
Yaklaşık 3.5 milyon kişi
D
Yaklaşık 1.5 milyon kişi
E
Yaklaşık 4 milyon kişi
Açıklama:
2011 yılından itibaren Suriye’de yaşanan iç karışıklıklar nedeniyle yaklaşık 3.5 milyon kişi Türkiye’ye gelmiştir.
Soru 60
Suriye’deki iç savaş nedeniyle ülkelerinden kaçarak gelen sığınmacıların Türkiye’de barınma merkezlerine yerleşmeleri ilk olarak hangi yıl olmuştur?
Seçenekler
A
Mayıs 2011
B
Ekim 2011
C
Haziran 2010
D
Ocak 2012
E
Mart 2012
Açıklama:
Suriye’deki iç savaş nedeniyle ülkelerinden kaçarak gelen sığınmacıların Türkiye’de barınma merkezlerine yerleşmeleri ilk olarak Mayıs 2011’de olmuştur. Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) tarafından verilen rakamlara göre Mayıs 2011’de 260 kişi olan sığınmacı sayısı 19 Nisan 2014’te 221.442 kişiye ulaşmıştır.
Soru 61
“Türk soyundan ve Türk kültürüne bağlı olup, yerleşmek amacıyla tek başına ya da toplu halde Türkiye’ye gelip barınma ve sonrasında vatandaşlığa kabul olunanlar…” tanımı aşağıdakilerden hangisini açıklar?
Seçenekler
A
Yabancı
B
Etnik azınlık
C
Mülteci
D
Göçmen
E
Sığınmacı
Açıklama:
İskân Kanunu’na göre "göçmen", Türk soyundan ve Türk kültürüne bağlı olup, yerleşmek amacıyla tek başına ya da toplu hâlde Türkiye’ye gelip bu Kanun gereğince kabul olunanlardır. İskân Kanunu incelendiğinde Türk soyundan ve Türk kültürüne bağlı göçmenlerin geçici barınma ve sonrasında vatandaşlık kazanma konusunda öncelikli bir konuma getirildiği görülmektedir. 'Yabancı' dan farkı ise; Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu (YUKK) "yabancı"yı, Türkiye Cumhuriyeti Devleti ile vatandaşlık bağı bulunmayan kişi olarak ifade etmektedir. Doğru cevap D'dir.
Soru 62
Birey ve toplumların göç edilen yerin beklentileri doğrultusunda yaşamlarını tekrardan düzenleme ve daha tatmin edici bir hayat kurma çabaları; aşağıdakilerden hangisini tanımlar?
Seçenekler
A
Uyum süreci
B
Kültürleşme
C
Kültürel çatışma
D
Gönüllülük
E
Ayrımcılık algısı
Açıklama:
Uyum süreci; birey ve grupların göç edilen yerin beklentileri doğrultusunda yaşamlarını tekrardan düzenleme ve daha tatmin edici bir hayat kurma çabaları olarak tanımlanmaktadır. Bu süreçte stres, başa çıkma ve kültürel öğrenme kuramları temel alınmaktadır. Farklı araştırmacıların çalışmalarında bu uyum süreci psikolojik uyum ve sosyo-kültürel uyum olarak yer almaktadır. Doğru cevap A'dır.
Soru 63
Aşağıdakilerden hangisi uyum ve kültürleşme arasındaki ilişki incelenirken dikkate alınan faktörlerden biri değildir?
Seçenekler
A
Göçün zorunlu veya gönüllü olması
B
Göç edilen ülkede suç oranı artışı
C
Göçmenlerin ayrımcılık deneyimi
D
Göç yaşı ve kültüre yerleşim süresi
E
Göç edilen yerde toplumun tutumları
Açıklama:
Uyum ve kültürleşme arasındaki ilişki incelenirken; • Yaş, cinsiyet, etnik köken, din, sosyo-ekonomik durum gibi demografik değişkenler, • Göç yaşı, kaç kuşaktır orada yaşadığı, yeni kültüre yerleşim süresi, • Göçün gönüllü ve zorunlu olması, • Yeni yerleşilen toplumun etnik yapısı, sosyo-politik durumu, ulusal politikalar, ev sahibi toplumun tutumları, • Göçmenlerin ayrımcılık deneyimi, kültürel benzerlik gibi faktörler dikkate alınmaktadır. Diğer yönden ; çok kültürlü ve dil çeşitliliği fazla olan bir toplum oluşması, toplumda sosyo-kültürel bozulmalar ve kültürel çatışma, suç oranlarının artması, bulaşıcı hastalıklar gibi olumsuz durumları ortaya çıkabilir, ki bunlar sonuçtur. Doğru cevap B'dir.
Soru 64
Bir grubun başka bir grupla etkileşimi sonucu hem ev sahibi toplumun, hem de göç ile gelenlerin dili, değerleri ve davranışlarının değişikliğe uğraması, aşağıda verilenlerden hangisini tanımlar?
Seçenekler
A
Entegrasyon
B
Gönüllülük
C
Kültürleşme
D
Çatışma
E
Hareketlilik
Açıklama:
İnsanlar beraber yaşamayı ve birbirine uyum sağlamayı öğrenirken “kültürleşme” olarak adlandırılan bir süreç gerçekleşmektedir. Genel anlamda kültürleşme bir grubun başka bir grupla etkileşiminin sonucu olarak hem ev sahibi toplumun hem de göç ile gelen azınlığın dili, değerleri ve davranışlarının değişikliğe uğramasıdır. Sosyal yaşamdaki iki ya da daha fazla grubun karşılaşması sonucu birey ve grup düzeyinde yaşanan değişim süreci kültürleşme olarak adlandırılmaktadır. Gönüllülük ve Hareketlilik, ise grupların bir arada yaşamının açıklanmasında kullanılan 3 boyuttan sadece ikisidir. Doğru cevap C'dir.
Soru 65
Aşağıdakilerden hangisi Grup düzeyinde kültürleşme süreci ile ilgili bir değişimdir?
Seçenekler
A
Sosyal aidiyet
B
Ekonomik durum
C
Psikolojik davranışlar
D
Beslenme alışkanlıkları
E
Kurumsal değişim
Açıklama:
Birey düzeyinde yaşanan kültürleşme sürecinde kişide: • Fiziksel (yeni bir yer, ev vb.), • Biyolojik (yeni hastalıklar, beslenme alışkanlıkları vb.), • Sosyal (aidiyet), • Ekonomik (yeni iş), • Psikolojik (davranışsal ve kültürel) bazı değişimler yaşanmaktadır. Grup düzeyinde kültürleşme sürecinde: • Sosyal yapı değişimi, • Kurumsal değişim, • Kültürel pratiklerde değişimler yaşanmaktadır. Doğru cevap E'dir.
Soru 66
Bir birey hem yaşadığı ülke vatandaşları, hem de kendi etnik grup üyeleriyle sosyal faaliyetlerde bulunmayı tercih ediyor; baskın grupla iletişime önem verirken, kendi kimliğini de sürdürebiliyorsa, hangi stratejiyi benimsemiştir?
Seçenekler
A
Bütünleşme
B
Özümseme
C
Ayrılma
D
Sınırda kalma
E
Çok kültürlülük
Açıklama:
Birey açısından kendi kimliğini sürdürmek ve baskın grupla iletişime geçmek eşit öneme sahip ise “bütünleşme” stratejisinden söz edilmektedir. Bu stratejiyi benimseyen birey hem yaşadığı ülke vatandaşlarıyla hem de kendi etnik grup üyeleriyle sosyal faaliyetlerde bulunmayı tercih etmektedir. Doğru cevap A'dır.
Soru 67
Birey kültürel kimliğini sürdürmeyi tercih ediyor ve baskın kültür ile etkileşimden kaçınıyorsa; yalnız kendi etnik grubu ile sosyal faaliyetleri tercih ediyorsa, aşağıda verilen hangi kültürleşme stratejisini kullanmaktadır?
Seçenekler
A
Bütünleşme
B
Asimilasyon
C
Ayrılma
D
Marjinalleşme
E
Dışlama
Açıklama:
Birey kültürel kimliğini sürdürmeyi tercih ediyor ve baskın kültür ile etkileşimden kaçıyorsa “ayrılma” stratejisinden söz edilmektedir. Bu stratejiye sahip bireyler yalnızca kendi etnik grubunun üyeleriyle sosyal faaliyetlerde bulunmayı tercih etmektedir. Doğru cevap C'dir.
Soru 68
Aşağıdakilerden hangisi ev sahibi ülkenin (baskın grubun) benimsediği kültürleşme stratejilerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Eritme potası
B
Tecrit
C
Reddetme
D
Marjinalleşme
E
Çok kültürlülük
Açıklama:
Eritme potası, Tecrit (Ayrımcılık), Reddetme ( Dışlama), ve Çok kültürlülük - ev sahibi ülke, yani Baskın Grubun Kültürleşmesi ile ilgili stratejilerdir. 'Marjinalleşme' ise Göçmen grup bireylerinin benimsediği stratejilerden biridir. Bunlar: Bütünleşme, Asimilasyon (Özümseme), Ayrılma, ve Marjinalleşme olarak sıralanabilir. Doğru cevap D'dir.
Soru 69
Aşağıdakilerden hangisi uyum ve kültürleşme sürecinde, kişiler arası ilişkilerde bireyin karşı grup ile kendi grubu arasında uygun gördüğü, algıladığı veya algılamadığı sosyal yakınlık derecesini tanımlar?
Seçenekler
A
Sosyal kimlik
B
Algılanan ayrımcılık
C
Sosyal mesafe
D
Açık kapı
E
Özümseme
Açıklama:
"Sosyal mesafe", kişiler arası ilişkilerde bireyin karşı taraf ile kendileri arasında uygun gördükleri yakınlıktır. Bireyin kendi grubu ile diğer grubu ne derece algıladığı ya da algılamadığı sosyal mesafeyi belirleyen en önemli unsurdur. Halbuki "Algılanan ayrımcılık" ta kişilerin ya da grupların maruz kaldıklarını düşündükleri ayrımcılığın sıklığı ya da şiddeti söz konusu olmaktadır. Doğru cevap C'dir.
Soru 70
Eski Sovyetler Birliği’nden yoğun olarak gelen ve çoğu kadın olan kayıt dışı göçmenler, göç olgusunda hangi tanıma uymaktadır?
Seçenekler
A
Mega olay
B
Göçün feminizasyonu
C
Transit göçmenler
D
Sığınmacılar
E
Kitlesel göç
Açıklama:
Eski SSCB’den gelen kayıt dışı göçmenler grubunun çoğu kadındır. Bu durum 'göçün feminizasyonu' (kadınsılaşması) olarak adlandırılmaktadır. Doğru cevap B'dir.
Soru 71
Göçmenler için uyum süreci hangi alanı kapsamamaktadır?
Seçenekler
A
Sağlık durumu
B
İletişim yeterlilikleri
C
Kabul duygusu
D
Kültürel davranış becerileri
E
Tarihi bilgi
Açıklama:
Uyum süreci; sağlık durumu, iletişim yeterlilikleri, farkındalıklar, kabul duygusu, kültürel davranış becerileri, ekonomik yeterlilikler gibi çok boyutlu bir yapıdadır. Tarihi bilgi ise bu durumu kapsamamaktadır.
Soru 72
Bireysel düzeyde uyum kaç alt başlıkta ele alınmaktadır?
Seçenekler
A
1
B
2
C
3
D
4
E
5
Açıklama:
Bireysel düzeyde uyum sosyokültürel ve psikolojik uyum olmak üzere 2 alt başlıkta ele alınmaktadır.
Soru 73
Hangisi uyum ve kültürleşme arasındaki ilişki incelenirken göz önünde bulundurulmaz?
Seçenekler
A
Kültürel benzerlik
B
Yeni kültüre yerleşim süresi
C
Yeni yerleşilen toplumun etnik yapısı
D
Psikolojik uyum
E
Sosyo-politik durumu
Açıklama:
Uyum ve kültürleşme arasındaki ilişki incelenirken; yaş, cinsiyet, etnik köken, din, sosyo-ekonomik durum gibi demografik değişkenler; göç yaşı, kaç kuşaktır orada yaşadığı, yeni kültüre yerleşim süresi; göçün gönüllü ve zorunlu olması; yeni yerleşilen toplumun etnik yapısı, sosyo-politik durumu, ulusal politikalar, ev sahibi toplumun tutumları; göçmenlerin ayrımcılık deneyimi, kültürel benzerlik gibi faktörler dikkate alınmaktadır.
Soru 74
Hangisi göçmenler için psikolojik uyum sürecinde kendisini gösterir?
Seçenekler
A
Kültürel çatışma
B
Suç oranlarının artması
C
Depresyon
D
Bulaşıcı hastalıklar
E
Ayrımcılık
Açıklama:
Psikolojik uyum süreci, kişinin kültürleşme sürecinde yaşadığı değişikliklerle ilgilidir. Bireyin kişisel ve kültürel kimliğini iyi algılaması, akıl sağlığının iyi olması ve bulunduğu yeni durumdan kişisel olarak memnun olmasını içeren içsel psikolojik sonuçlar içerir. Depresyon, genel ruhsal rahatsızlık gibi kavramlarla görünür hâle gelir.
Soru 75
Toplumsal yapıda farklı kültürel özelliklere sahip grupların bir arada yaşamalarının açıklanmasında kullanılan kaç boyut bulunmaktadır?
Seçenekler
A
2
B
3
C
4
D
5
E
6
Açıklama:
Toplumsal yapıda farklı kültürel özelliklere sahip gruplar bir arada yaşarlar. Grupların bir arada yaşamının açıklanmasında kullanılan 3 boyut bulunmaktadır. Bunlar; gönüllülük, hareketlilik ve göç edilen yerde geçirilen süre şeklindeki boyutlardır.
Soru 76
Hangisi grup düzeyinde yaşanan kültürleşme sürecinde yaşanmaktadır?
Seçenekler
A
Sosyal yapı değişimi
B
Psikolojik
C
Sosyal
D
Biyolojik
E
Fiziksel
Açıklama:
Grup düzeyinde kültürleşme sürecinde: sosyal yapı değişimi; kurumsal değişim; kültürel pratiklerde değişimler yaşanmaktadır.
Soru 77
Hangisi göçmen grupların benimsediği kültürleşme stratejileri arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Bütünleşme
B
Asimilasyon
C
Eritme potası
D
Ayrılma
E
Marjinalleşme
Açıklama:
Eritme potası ev sahibi ülkenin benimsediği kültürleşme stratejileri arasında yer almaktadır. Eritme potası yaklaşımında göçmenlerin kültürel farklılığının eritilmek suretiyle belirli birtakım süreçlerden geçilerek yok edilmesidir.
Soru 78
Göçmen kültürlerin kullandıkları stratejiler arasında yer alan asimilasyon hangi seçenekte doğru tanımlanmıştır?
Seçenekler
A
Hem yaşanılan ülke vatandaşlarıyla hem de kendi etnik grup üyeleriyle sosyal faaliyetlerde bulunulması
B
Kültürel kimliği sürdürmek yerine baskın kültürün benimsenmesi
C
Bireyin kültürel kimliğini sürdürmeyi tercih etmesi ve baskın kültür ile etkileşimden kaçması
D
Kültürel sürekliliği sağlama ve baskın gruplarla etkileşim kurma isteğinin düzeyi düşük olması
E
Baskın toplumun gelen göçmenleri tecrit etme/ayrımcı uygulamalar yapma eğiliminin belirgin olması
Açıklama:
Kültürel kimliği sürdürmek yerine baskın kültürün benimsenmesi durumunda “asimilasyon” söz konusu olmaktadır. Birey yalnızca yaşadığı ülke vatandaşlarıyla sosyal faaliyetlerde bulunmayı tercih etmektedir.
Soru 79
Baskın grup olarak tanımlanan ev sahibi ülkede yaşayan bireyler gelen göçmenleri; kaç tür strateji ile karşılayabilmektedir?
Seçenekler
A
2
B
3
C
4
D
5
E
6
Açıklama:
Baskın grup olarak tanımlanan ev sahibi ülkede yaşayan bireyler gelen göçmenleri; eritme potası, ayrımcılık, dışlama ya da çok kültürlülük stratejileri ile karşılayabilmektedirler.
Soru 80
Hangisi kültürleşme ve uyum süresini etkileyen faktörler arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Eğitim düzeyi
B
Dil
C
Cinsiyet ve medeni durum
D
Din
E
İklim
Açıklama:
Göç konusunda olduğu gibi göç sonrası süreçte yaşanan uyum ve kültürleşme süreçlerinde; eğitim düzeyi, dil, cinsiyet, kalış süresi, medeni durum, din, sosyal kimlik, sosyal mesafe ve algılanan ayrımcılık gibi faktörler söz konusudur.
Soru 81
- Mültecilerin kendi kültürel kimliğinden vazgeçerek ev sahibi topluluğa tam bir uyumu
- Ev sahibi toplumun kurumları ile birlikte mültecileri kabul ederek ihtiyaçlarını karşılaması
- Kültür, okul, eğitim ve mesleğe giriş gibi bütün sahalarda bireylerin katılımı
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Entegrasyon, mültecilerin kendi kültürel kimliğinden vazgeçmeden ev sahibi topluluğa uyumunu ve ev sahibi toplumun da kurumları ile birlikte mültecileri kabul ederek ihtiyaçlarını karşılaması biçiminde iki taraflı bir işlemdir.
Soru 82
- Hukuki
- Ekonomik
- Kültürel
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Uyum süreci 3 ölçütü içermektedir. Bu ölçütler:
- Hukuki ölçüt
- Ekonomik ölçüt
- Kültürel ve sosyal ölçüt
Soru 83
- Demografik değişkenler
- Göç yaşı
- Göçün gönüllü ve zorunlu olması
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Uyum ve kültürleşme arasındaki ilişki incelenirken;
- Yaş, cinsiyet, etnik köken, din, sosyo-ekonomik durum gibi demografik değişkenler,
- Göç yaşı, kaç kuşaktır orada yaşadığı, yeni kültüre yerleşim süresi,
- Göçün gönüllü ve zorunlu olması,
- Yeni yerleşilen toplumun etnik yapısı, sosyo-politik durumu, ulusal politikalar, ev sahibi toplumun tutumları,
- Göçmenlerin ayrımcılık deneyimi, kültürel benzerlik gibi faktörler dikkate alınmaktadır.
Soru 84
Birey düzeyinde yaşanan kültürleşme sürecinde kişide aşağıdaki değişimlerden hangisi görülmez?
- Sosyal (aidiyet),
- Psikolojik (davranışsal ve kültürel) bazı de- ğişimler yaşanmaktadır.
Grup düzeyinde kültürleşme sürecinde:
- Sosyal yapı değişimi,
- Kurumsal değişim,
- Kültürel pratiklerde değişimler yaşanmak- tadır.
Seçenekler
A
Fiziksel
B
Biyolojik
C
Dini
D
Ekonomik
E
Sosyal
Açıklama:
Birey düzeyinde yaşanan kültürleşme sürecinde kişide:
- Fiziksel (yeni bir yer, ev vb.),
- Biyolojik (yeni hastalıklar, beslenme alış- kanlıkları vb.),
- Sosyal (aidiyet),
- Ekonomik (yeni iş),
- Psikolojik (davranışsal ve kültürel) bazı de- ğişimler yaşanmaktadır.
Grup düzeyinde kültürleşme sürecinde:
- Sosyal yapı değişimi,
- Kurumsal değişim,
- Kültürel pratiklerde değişimler yaşanmaktadır.
Soru 85
Göçmen birey kültürel kimliğini sürdürmeyi tercih ediyor ve baskın kültür ile etkileşimden kaçıyorsa hangi tür kültürleşme stratejisini benimsediği söylenebilir?
Seçenekler
A
Ayrılma
B
Marjinalleşme
C
Bütünleşme
D
Özümseme
E
Kanıksama
Açıklama:
Birey kültürel kimliğini sürdürmeyi tercih ediyor ve baskın kültür ile etkileşimden kaçıyorsa “ayrılma” stratejisinden söz edilmektedir. Bu stratejiye sahip bireyler yalnızca kendi etnik grubunun üyeleriyle sosyal faaliyetlerde bulunmayı tercih etmektedir.
Soru 86
Göçmen birey için kendi kimliğini sürdürmek ve baskın grupla iletişime geçmek eşit öneme sahip ise hangi tür kültürleşme stratejisinden bahsedilebilir?
Seçenekler
A
Ayrılma
B
Bütünleşme
C
Özümseme
D
Kanıksama
E
Marjinalleşme
Açıklama:
Birey açısından kendi kimliğini sürdürmek ve baskın grupla iletişime geçmek eşit öneme sahip ise “bütünleşme” stratejisinden söz edilmektedir. Bu stratejiyi benimseyen birey hem yaşadığı ülke vatandaşlarıyla hem de kendi etnik grup üyeleriyle sosyal faaliyetlerde bulunmayı tercih etmektedir.
Soru 87
Göçmenlerin kültürel farklılığının belirli birtakım süreçlerden geçilerek yok eden bir ev sahibi ülkenin hangi tür kültürleşme stratejisini benimsediği söylenebilir?
Seçenekler
A
Ayrımcılık
B
Eritme
C
Dışlama
D
Marjinalleştirme
E
Bütünleşme
Açıklama:
Eritme potası yaklaşımının asimilasyon teori- sinden farklı yanı, göçmenlerin kültürel farklılığının eritilmek suretiyle belirli birtakım süreçlerden geçilerek yok edilmesidir.
Soru 88
- Eğitim düzeyi
- Dil
- Medeni durum
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Kültürleşme ve uyum süreci geçici bir süreç değildir. Göç ile gelen ilk nesillerden son nesillere kadar devam edecek olan bir değişim, dönüşüm, benimseme ya da benimsememe sürecidir. Göç konusunda olduğu gibi göç sonrası süreçte yaşanan uyum ve kültürleşme süreçlerinde; eğitim düzeyi, dil, cinsiyet, kalış süresi, medeni durum, din, sosyal kimlik, sosyal mesafe ve algılanan ayrımcılık gibi faktörler söz konusudur.
Soru 89
1988 yılından 2011 yılına kadarki süreçte aşağıdaki ülkelerden hangisinden Türkiye'ye göç olmamıştır?
Seçenekler
A
Irak
B
Bulgaristan
C
Bosna
D
Ermenistan
E
Kosova
Açıklama:
- 1988 yılında Irak’tan 51.542 kişi,
- 1989 yılında Bulgaristan’dan 345 bin kişi,
- 1991 yılında I. Körfez Savaşı’ndan sonra Irak’tan 467.489 kişi,
- 1992-1998 yılları arasında Bosna’dan 20 bin kişi,
- 1999 yılında Kosova’da meydana gelen olaylar sonrasında 17.746 kişi,
- 2001 yılında Makedonya’dan 10.500 kişi ve
- 2011 yılından itibaren Suriye’de yaşanan iç karışıklıklar nedeniyle yaklaşık 3.5 milyon kişi Türkiye’ye gelmiştir.
Soru 90
- Türkiye’nin Doğu-Batı ile Kuzey-Güney arasındaki coğrafi konumu
- Avrupa’ya komşu ülkelere oranla ekonomik açıdan daha iyi şartlar sunması
- Türkiye'de insan haklarına ilişkin refah düzeyinin daha yüksek olması
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Türkiye’ye yönelen düzensiz göçün belirleyici unsurları;
• Komşu ülkede artan siyasi belirsizlikler ve çatışmalar,
• Türkiye’nin Doğu-Batı ile Kuzey-Güney arasındaki coğrafi konumu,
• Avrupa’ya komşu ülkelere oranla ekonomik açıdan daha iyi şartlar sunmasıdır.
• Komşu ülkede artan siyasi belirsizlikler ve çatışmalar,
• Türkiye’nin Doğu-Batı ile Kuzey-Güney arasındaki coğrafi konumu,
• Avrupa’ya komşu ülkelere oranla ekonomik açıdan daha iyi şartlar sunmasıdır.
Ünite 8
Soru 1
Cumhuriyet döneminde ilk mübadele hangi ülke ile gerçekleşmiştir?
Seçenekler
A
Macaristan
B
Yunanistan
C
Almanya
D
İtalya
E
Fransa
Açıklama:
Türkiye Cumhuriyeti kuruluşundan itibaren göç alan ve göç veren ve hatta transit bir ülke olmuştur. Cumhuriyet’in ilk yıllarında yaşanan göç hareketleri genel olarak Osmanlı İmparatorluğu’nun çöküşü ile ilişkilidir. 1923’te kurulduğunda 13 milyonluk bir ülke olan ve bir ulus devlet yaratma çabasında olan Türkiye Cumhuriyeti, ilk olarak Yunanistan ile gerçekleşen “mübadele” ile Türkiye’ye Türk soyluları çekmeye çalışmıştır.
Soru 2
Bireysel ve kitlesel sığınma olayları karşısında yapılması gerekenleri düzenleyen ilk belge aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
5683 sayılı Kanun
B
1951 Cenevre Sözleşmesi
C
1994 Yönetmeliği
D
4817 sayılı Kanun
E
Türk Vatandaşlığı Kanunu
Açıklama:
Yasal ya da yasal olmayan yollardan Türkiye’ye gelerek iltica etmek isteyen ya da başka ülkelere iltica etmek üzere izin talep eden yabancılar ile topluca iltica ya da sığınma amacıyla sınırlarımıza gelen ya da sınırlarımızı geçen yabancılara ve olabilecek nüfus hareketlerine karşı alınacak tedbirleri, yapılacak işlemleri, müracaat, karar ve işbirliği yapacak makamlar ile bunların görevlerini ve yabancıların tabi olacakları esasları içeren 1994 Yönetmeliğinin en önemli özelliği, bireysel ve kitlesel sığınma olayları karşısında yapılması gerekenleri düzenleyen “ilk belge özelliği” taşımasıdır.
Soru 3
Yabancılarla ilgili iş ve işlemlerin yürütülmesi görevini Emniyet Genel Müdürlüğü'nden sonra hangi kurum devralmıştır?
Seçenekler
A
Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü
B
Göç İdaresi Genel Müdürlüğü
C
Dışişleri Bakanlığı
D
Jandarma Genel Komutanlığı
E
Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği
Açıklama:
Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu yürürlüğe girmiş, Türk göç politikasında önemli bir dönüşüm süreci başlamış, bu konudaki sorumluluk yeni kurulan ve sivil bir yapı olan Göç İdaresi Genel Müdürlüğüne (GİGM) verilmiştir.
Soru 4
Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu'nun (YUKK) yürürlüğe girmesiyle aşağıdakilerden hangisi yürürlükten kaldırılmıştır?
Seçenekler
A
İskân Kanunu
B
Yabancıların Türkiye’de İkamet ve Seyahatleri Hakkında Kanun (YTİSHK)
C
Türk Vatandaşlığı Kanunu (TVK)
D
Pasaport Kanunu
E
Harçlar Kanunu
Açıklama:
YUKK ile birlikte Türk göç politikası yeni bir döneme girmiş, birçok değişikliği ve yeniliği beraberinde getirmiştir. Böylece, Pasaport Kanunu, Harçlar Kanunu, Devlet Memurları Kanunu, Yabancıların Çalışma İzinleri Hakkında Kanun, Nüfus Hizmetleri Kanunu ile Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nda değişikliklere gidilmiş YTİSHK ise yürürlükten kaldırılmıştır. Ayrıca, YUKK ile birlikte 2006 tarihli ve 5543 sayılı “İskân Kanunu”ndaki görevleri yürütme yetkisi GİGM’ye verilmiştir.
Soru 5
Aşağıdakilerden hangileri coğrafi kısıtlama politikası sürdüren ülkeler arasındadır?
I. Türkiye
II. Kongo
III. Madagaskar
IV. Monaka
V. Rusya
I. Türkiye
II. Kongo
III. Madagaskar
IV. Monaka
V. Rusya
Seçenekler
A
I ve II
B
I, II ve III
C
II, III, IV ve V
D
I, II, III ve IV
E
II, III, IV ve V
Açıklama:
Türkiye 1951 Cenevre Sözleşmesi’ni onayladığı tarihten bu yana coğrafi kısıtlama politikasını sürdürmeye devam etmiştir. YUKK da aynı şekilde bu anlayışı benimsemiştir. Kongo, Madagaskar, Monaka ile birlikte Türkiye, günümüzde coğrafi kısıtlamayı uygulayan dört ülkeden biridir.
Soru 6
Statüyü alan kişinin üçüncü ülkeye yerleştirilinceye kadar Türkiye’de kalmasına izin verildiği statü türü aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Şartlı mülteci statüsü
B
Mülteci
C
ikincil koruma statüsü
D
Yabancı statüsü
E
Göçmen statüsü
Açıklama:
Şartlı mülteci statüsü ile Avrupa dışından gelenlerin de uluslararası korumaya başvurmalarının önü açılmaktadır ve içerik olarak mülteci ile aynı koşullar kabul edilmektedir. Türk mevzuatı bu sayede, tüm dünyadan gelen ve 1951 Cenevre Sözleşmesi’nin benimsediği şartlara sahip kişileri uluslararası koruma altına alma yükümlülüğünü benimsemiştir. YUKK, şartlı mülteci statüsü alan kişinin, üçüncü ülkeye yerleştirilinceye kadar Türkiye’de kalmasına izin vermektedir.
Soru 7
Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu'nun (YUKK) 65. maddesine göre, uluslararası koruma başvuruları nereye yapılmaktadır?
Seçenekler
A
İçişleri Bakanlığı'na
B
Jandarma Genel Komutanlığı'na
C
Emniyet Genel Müdürlüğü'ne
D
Dışişleri Bakanlığı'na
E
Valiliklere
Açıklama:
YUKK’un 65. maddesine göre, uluslararası koruma başvuruları valiliklere bizzat yapılmaktadır. Başvuru sahibi kayıt esnasında kimlik bilgilerini doğru olarak bildirmek ve varsa kimliğini ispatlayacak belge ve seyahat dokümanlarını yetkili makamlara teslim etmekle yükümlüdür. Bu yükümlülüğün yerine getirilmesini sağlamak amacıyla, başvuru sahibi aranabilir ve eşyalarında kontrol yapılabilir.
Soru 8
Aşağıdakilerden hangisi YUKK’un 85. maddesine göre, uluslararası koruma statüsünün sonra erdiren durumlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Vatandaşı olduğu ülkenin korumasından kendi isteğiyle tekrar yararlanırsa
B
Kaybettiği vatandaşlığını kendi isteğiyle tekrar kazanırsa
C
Terk ettiği ya da zulüm korkusuyla dışında bulunduğu ülkeye kendi isteğiyle tekrar dönmüşse
D
Statü verilmesini sağlayan koşullar ortadan kalktığı için vatandaşı olduğu ülkenin korumasından yararlanabilecekse
E
Bireysel değerlendirmenin yapılamaması durumunda
Açıklama:
YUKK’un 85. maddesine göre, uluslararası koruma statüsünün sonra erme hâlleri şu durumlarda gerçekleşmektedir:
• Vatandaşı olduğu ülkenin korumasından kendi isteğiyle tekrar yararlanırsa,
• Kaybettiği vatandaşlığını kendi isteğiyle tekrar kazanırsa,
• Yeni bir vatandaşlık kazanmışsa ve vatandaşlığını kazandığı ülkenin korumasından yararlanıyorsa,
• Terk ettiği ya da zulüm korkusuyla dışında bulunduğu ülkeye kendi isteğiyle tekrar dönmüşse,
• Statü verilmesini sağlayan koşullar ortadan kalktığı için vatandaşı olduğu ülkenin korumasından yararlanabilecekse,
• Vatansız olup da statü verilmesine yol açan koşullar ortadan kalktığı için önceden yaşadığı ikamet ülkesine dönebilecekse
• Vatandaşı olduğu ülkenin korumasından kendi isteğiyle tekrar yararlanırsa,
• Kaybettiği vatandaşlığını kendi isteğiyle tekrar kazanırsa,
• Yeni bir vatandaşlık kazanmışsa ve vatandaşlığını kazandığı ülkenin korumasından yararlanıyorsa,
• Terk ettiği ya da zulüm korkusuyla dışında bulunduğu ülkeye kendi isteğiyle tekrar dönmüşse,
• Statü verilmesini sağlayan koşullar ortadan kalktığı için vatandaşı olduğu ülkenin korumasından yararlanabilecekse,
• Vatansız olup da statü verilmesine yol açan koşullar ortadan kalktığı için önceden yaşadığı ikamet ülkesine dönebilecekse
Soru 9
Geçici koruma Türk mevzuatına hangi kanun ile girmiştir?
Seçenekler
A
Yabancıların Türkiye’de İkamet ve Seyahatleri Hakkında Kanun(YTİSHK)
B
Türk Vatandaşlığı Kanunu
C
Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu (YUKK)
D
İskân Kanunu
E
Yabancıların Çalışma İzinleri Hakkındaki Kanun
Açıklama:
Türk mevzuatına YUKK ile giren geçici korumanın AB’nin 2001 Yönergesi ile büyük benzerlikler içinde olduğu söylenebilir.
Soru 10
Aynı ülkeden ya da coğrafi bölgeden kısa bir süre içerisinde ve yüksek sayılarda gerçekleşen ve söz konusu sayılar nedeniyle bireysel olarak uluslararası koruma statüsü belirleme işlemelerinin usulen uygulanabilir olmadığı durumlar aşağıdakilerden hangisi ile ifade edilir?
Seçenekler
A
Şartlı mülteci
B
Kitlesel akın
C
İnsani ikamet
D
Sığınmacı
E
Mülteci
Açıklama:
Geçici Koruma Yönetmeliği’nin 3. maddesi ile mevzuatımızda ilk kez kitlesel akın tanımının yapıldığı görülmektedir. Buna göre “kitlesel akın”, aynı ülkeden ya da coğrafi bölgeden kısa bir süre içerisinde ve yüksek sayılarda gerçekleşen ve söz konusu sayılar nedeniyle bireysel olarak uluslararası koruma statüsü belirleme işlemelerinin usulen uygulanabilir olmadığı durumlardır.
Soru 11
I. Etnik köken
II. Dini inanış
III. Cinsiyet
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri, 1923-1950 döneminde Türkiye'ye gelen göçler için belirleyici niteliklerdendir?
II. Dini inanış
III. Cinsiyet
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri, 1923-1950 döneminde Türkiye'ye gelen göçler için belirleyici niteliklerdendir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I ve II
E
I, II ve III
Açıklama:
Modern Türkiye’nin kurulması, bugünkü Türkiye coğrafyasını oluşturan topraklardaki nüfusun, gerçekleşen göç dalgaları ile hızla Türkleştiği ve Müslümanlaştığı bir süreci beraberinde getirmiştir. Bu dönemde gelen göçlerin belirgin niteliğinin etnik köken ve dini inanışla ayrımsallaştığı söylenebilir. Doğru yanıt D seçeneğidir.
Soru 12
Aşağıdakilerden hangisi 1950-1980 döneminde Türkiye’ye gelen göçmenlerin ülkelerindendir?
Seçenekler
A
Suriye
B
Rusya
C
Almanya
D
Irak
E
İran
Açıklama:
1950-1980 yılları arasında Türkiye'ye daha çok Bulgaristan, Arnavutluk ve İran'dan göç olmuştur. Özellikle 1970’lerin sonunda İran Devrimi’nden kaçarak ülkemize çok sayıda İranlı göç etmiştir. Doğru yanıt E seçeneğidir.
Soru 13
Bireysel ve kitlesel sığınma olayları karşısında yapılması gerekenleri düzenleyen “ilk belge özelliği” taşıyan düzenleme aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
1994 Yönetmeliği
B
Yabancıların Türkiye’de İkamet ve Seyahatleri Hakkında Kanun
C
Mültecilerin Hukuki Statüsüne İlişkin Sözleşme
D
5901 sayılı kanun
E
6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu
Açıklama:
Türkiye’nin yoğun şekilde göçlere maruz kalması ve buna bağlı olarak uluslararası koruma rejimini düzenleme ihtiyacı sonucu 14 Eylül 1994 tarihinde, “Türkiye’ye İltica Eden ya da Başka Bir Ülkeye İltica Etmek Üzere Türkiye’den İkamet İzni Talep Eden Münferit Yabancılar ile Topluca Sığınma Amacıyla Sınırlarımıza Gelen Yabancılara ve Olabilecek Nüfus Hareketlerine Uygulanacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik” kabul edilmiş ve 30 Kasım 1994 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanmıştır. Bu belgenin en önemli özelliği bireysel ve kitlesel sığınma olayları karşısında yapılması gerekenleri düzenleyen “ilk belge özelliği” taşımasıdır. Doğru yanıt A seçeneğidir.
Soru 14
Aşağıdakilerden hangisi 1980 sonrası dönemde Türkiye’nin göç aldığı ülkelerden biri değildir?
Seçenekler
A
Afganistan
B
Irak
C
Azerbaycan
D
Yugoslavya
E
Suriye
Açıklama:
Bu dönemde yaşanan yoğun göçlerde Irak-İran Savaşı, Sovyetler Birliğinin dağılması, Saddam Hüseyin’in Kuzey Irak politikası sonucu yaşanan Kürt göçü, Yugoslavya’nın dağılma sürecinde yaşanan savaş ve Körfez Savaşı etkili olmuştur. 2011 yılından itibaren de savaştan kaçan Suriyeliler kitleler halinde Türkiye’ye gelmektedir. Bulgaristan ve Afganistan'da yaşanan siyasal değişimler de bu dönemde Türkiye'ye olan göçleri artırmıştır. Doğru yanıt C seçeneğidir.
Soru 15
Aynı ülkeden ya da coğrafi bölgeden kısa bir süre içerisinde ve yüksek sayılarda gerçekleşen ve söz konusu sayılar nedeniyle bireysel olarak uluslararası koruma statüsü belirleme işlemelerinin usulen uygulanabilir olmadığı durumlar için kullanılan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Mülteci
B
Sığınmacı
C
İkincil koruma
D
Şartlı mülteci
E
Kitlesel akın
Açıklama:
İlgili kavram, kitlesel akındır. Geçici Koruma Yönetmeliği’nin 3. maddesi ile
mevzuatımızda ilk kez kitlesel akın tanımının yapıldığı görülmektedir. Doğru yanıt E seçeneğidir.
mevzuatımızda ilk kez kitlesel akın tanımının yapıldığı görülmektedir. Doğru yanıt E seçeneğidir.
Soru 16
Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu'na göre uluslararası koruma başvuruları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Başvurular valiliklere yapılmaktadır.
B
Başvurular başvuru sahibi tarafından bizzat yapılmalıdır.
C
Başvuru sahibi kayıt esnasında kimlik bilgilerini doğru olarak bildirmekle yükümlüdür.
D
Başvuru sahibinin eşyalarında kontrol yapılamaz.
E
Başvuru sahibinin ülkesini terk etme nedenleri araştırılır.
Açıklama:
Başvuru sürecinde, başvuru sahibinin kimliğini ispatlama yükümlülüğünün yerine getirilmesini sağlamak amacıyla, başvuru sahibi aranabilir ve eşyalarında kontrol yapılabilir. Doğru yanıt D seçeneğidir.
Soru 17
Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu'na göre, birinci derece sağlık hizmetlerinden ödeme gücüne bakılmaksızın ücretsiz yararlanabilen gruplar aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Geçici koruma altındaki yabancılar
B
Uluslararası koruma başvuru sürecindekiler
C
Şartlı mülteciler
D
Sığınmacılar
E
Yabancılar
Açıklama:
Uluslararası koruma statü ve başvuru sahiplerinin, geçici koruma altındakilerden ayrılan en önemli farklarından biri sağlık hizmetleri noktasındadır. Geçici koruma altındaki yabancılar birinci derece sağlık hizmetlerinden ödeme gücüne bakılmaksızın ücretsiz yararlanırken uluslararası koruma başvuru ve statü sahipleri için bu geçerli değildir. Doğru yanıt A seçeneğidir.
Soru 18
Bir kişi, aşağıdaki durumlardan hangisinde "uluslararası koruma"dan yararlanabilir?
Seçenekler
A
Barışa karşı suç kanaati
B
İnsanlığa karşı suç kanaati
C
Siyasi suç kanaati
D
Savaş suçu kanaati
E
Birleşmiş Milletlerin amaç ve ilkelerine aykırı fiillerde bulunma
Açıklama:
Bir birey, 1951 Cenevre Sözleşmesi’nin 1. maddesinin (F) fıkrasında belirtilen fiillerden suçlu olduğuna dair ciddi kanaat varsa uluslararası korumadan hariç tutulur. Barışa karşı suç, savaş suçu ya da insanlığa karşı suç gibi suçlar için hükümler koyan uluslararası belgelerde tanımlanan bir suç işlediğine; mülteci sıfatıyla kabul edildiği ülkeye sığınmadan önce, sığındığı ülkenin dışında ağır bir siyasi olmayan suç işlediğine; Birleşmiş Milletlerin amaç ve ilkelerine aykırı fiillerden suçlu olduğuna dair hakkında ciddi kanaat mevcut olan kişileri kapsar. Doğru yanıt C seçeneğidir.
Soru 19
Tarihsel süreçte ülkemize yapılan göçler dikkate alındığında, bu göçlerin temel nedeninin aşağıdakilerden hangisi olduğu söylenebilir?
Seçenekler
A
Sağlık
B
Eğitim
C
Ticaret
D
Politik
E
İklim
Açıklama:
Tarihsel süreçte ülkemize daha çok politik ve siyasi gelişmeler neticesinde göçlerin gerçekleştiği görülmektedir. Balkanlar, İran, Afganistan ve Suriye'den gelen göçler bu durumun birer örneğidir. Doğru yanıt D seçeneğidir.
Soru 20
Göç süreci ile ilgili aşağıda verilen kavramlardan hangisi, diğerlerinden farklı bir gruba aittir?
Seçenekler
A
Defacto mülteci
B
Savaş mültecisi
C
İnsani sığınmacı
D
İkincil koruma
E
Geçici koruma
Açıklama:
Uluslararası koruma statüsünün üçüncüsü ise ikincil koruma statüsüdür. Sığınma hareketlerinin uluslararası hukuk altında düzenlenmeye başlanmasından bu yana devletler, koruma arayanların, tek bir hukuki tanımlama kapsamına dâhil edilemediğini tecrübe ettiğinden, devletler mülteci tanımlamasına uymayan ancak uluslararası korumaya ihtiyaç duyan kişilerin defacto mülteci, savaş mültecisi, insani sığınmacı gibi statüler altında ülkelerinde kalmalarına izin vermektedir. YUKK’ta ikincil koruma olarak adlandırılan statü, 1951 Cenevre Sözleşmesi ve 1967 Ek Protokolü kapsamı dışında kalan, ancak korunma ihtiyacı olan kişilere koruma sağlamak için oluşturulan “tamamlayıcı koruma” olarak ifade edilebilecek bir statüdür. Geçici koruma ise, bireysel koruma ihtiyaçları kabul edildikten ve bu ihtiyaçların nitelikleri belirlendikten sonra verilen hukuksal bir statüdür. Doğru yanıt E seçeneğidir.
Soru 21
Aşağıda verilen dönemlerin hangisinde izlenen politika doğrultusunda Türk mevzuatında “göçmen” ve “yabancı” ayrımına gidilmiştir?
Seçenekler
A
1923-1950
B
1950-1980
C
1980-2013
D
2013-2018
E
Mevcut dönem
Açıklama:
1923-1950 döneminde, izlenen politika doğrultusunda Türk mevzuatında “göçmen” ve “yabancı” ayrımına gidilmiştir. Buna göre göçmen tanımı Türk soylu ve Türk kültürüne bağlı olanları ifade ederken, yabancı tanımı Türkiye Cumhuriyeti’ne vatandaşlık bağı ile bağlı olmayan ve göçmen sınıfında olmayanları işaret etmektedir. Doğru cevap A seçeneğidir.
Soru 22
1950-1980 döneminde Türkiye’ye yönelik en önemli göç hareketlerinin başında aşağıdakilerden hangisi gelir?
Seçenekler
A
İran'dan gelen göç dalgası
B
Bulgaristan'dan gelen göç dalgası
C
Afganistan'dan gelen göç dalgası
D
Suriye'den gelen göç dalgası
E
Kürt bölgelerinden gelen göç dalgası
Açıklama:
1950-1980 döneminde Türkiye’ye yönelik en önemli göç hareketlerinin başında 1950-1951 yıllarında Bulgaristan’dan gerçekleşen kitlesel akınlar gelmektedir. Bulgar hükumetinin bu dönem izlediği politika sonucu 1950 yılında 212 bin 150 Bulgaristan
Türkü Türkiye’ye gelmiştir. Doğru cevap B seçeneğidir.
Türkü Türkiye’ye gelmiştir. Doğru cevap B seçeneğidir.
Soru 23
1980’li yıllar ile birlikte Türkiye’nin uluslararası göç politikası değişime uğramasının en temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Ekonomik şartlar
B
Hükumet politikaları
C
Uluslararası baskı
D
Küreselleşme
E
Ulusal istikrarsızlık
Açıklama:
1980’li yıllar ile birlikte Türkiye'nin uluslararası göç politikası değişime uğramıştır. Bu değişikliğin temelinde ise küreselleşmenin getirdiği yeni koşullar ve Türkiye'nin yakın coğrafyasındaki ekonomik ve siyasal dönüşümler etkili olmuştur. Doğru cevap D seçeneğidir.
Soru 24
Türkiye'ye gerçekleşen ya da Türkiye'den gerçekleşen iltica ve sığınma ile ilgili 1994 Yönetmeliği aşağıdaki alanlardan hangisi ile ilgili ayrıntılı bir hükme sahip değildir?
Seçenekler
A
İkamet
B
Sağlık
C
Sığınma hakları
D
İltica
E
Çalışma
Açıklama:
1994 Yönetmeliği Yasal ya da yasal olmayan yollardan Türkiye’ye gelerek iltica etmek isteyen ya da başka ülkelere iltica etmek üzere izin talep eden yabancılar ile topluca iltica ya da sığınma amacıyla sınırlarımıza gelen ya da sınırlarımızı geçen yabancılara ve olabilecek nüfus hareketlerine karşı alınacak tedbirleri, yapılacak işlemleri, müracaat, karar ve işbirliği yapacak makamlar ile bunların görevlerini ve yabancıların tabi olacakları esasları içeren bu yönetmeliğin en önemli özelliği, bireysel ve kitlesel sığınma olayları karşısında yapılması gerekenleri düzenleyen “ilk belge özelliği” taşır. Çalışma konusunda ise ayrıntılı bir hükme sahip değildi. Doğru cevap E seçeneğidir.
Soru 25
2006 yılında ilgili kanunda yapılan değişiklik ile, Türkiye’ye iltica eden ya da başka bir ülkeye iltica etmek üzere Türkiye’den ikamet izni talep eden yabancıların talepleri karşında karar veren valilik ya da İçişleri Bakanlığı kararlarına itiraz süresi kaç gündür?
Seçenekler
A
5 gün
B
7 gün
C
10 gün
D
15 gün
E
20 gün
Açıklama:
Türkiye’ye iltica eden ya da başka bir ülkeye iltica etmek üzere Türkiye’den ikamet izni talep eden yabancıların talepleri karşında karar verme yetkisinin valiliklere devredebileceği ibaresi konmuş, valilik ya da İçişleri Bakanlığı kararlarına itiraz süresi 15 gün olarak belirlenmiştir. Doğru cevap D seçeneğidir.
Soru 26
Türkiye uluslararası göçle ilgili, 1951 Cenevre Sözleşmesi’ni onayladığı tarihten bu yana coğrafi kısıtlama politikasını sürdürmeye devam etmiştir. Türkiye'nin mevcut dönemde de coğrafi kısıtlama politikasını sürdürmesinin temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
AB baskısı
B
AB ile adil bir külfet paylaşımının gerçekleşmemesi
C
Ulusal kaygılar
D
Bölgedeki istikrarsızlık
E
Politik endişeler
Açıklama:
Türkiye 1951 Cenevre Sözleşmesi’ni onayladığı tarihten bu yana coğrafi kısıtlama politikasını sürdürmeye devam etmiştir. YUKK da aynı şekilde bu anlayışı benimsemiştir. Kongo, Madagaskar, Monaka ile birlikte Türkiye, günümüzde coğrafi
kısıtlamayı uygulayan dört ülkeden biridir. AB ise ısrarla Türkiye’nin bu kısıtlamayı kaldırılmasını istemektedir. Türk devleti ise mevcut kısıtlamanın devam ettirilmesindeki nedenleri, düzensiz göç konusunda AB ile adil bir külfet paylaşımının gerçekleşmemesine bağlamaktadır. Doğru cevap B seçeneğidir.
kısıtlamayı uygulayan dört ülkeden biridir. AB ise ısrarla Türkiye’nin bu kısıtlamayı kaldırılmasını istemektedir. Türk devleti ise mevcut kısıtlamanın devam ettirilmesindeki nedenleri, düzensiz göç konusunda AB ile adil bir külfet paylaşımının gerçekleşmemesine bağlamaktadır. Doğru cevap B seçeneğidir.
Soru 27
Aşağıdakilerden hangisi 1951 Cenevre Sözleşmesi'nin mülteci statüsünün verilmesini bağladığı şartlardan birisi değildir?
Seçenekler
A
Din
B
Irk
C
Gelir seviyesi
D
Tabiiyet
E
Siyasi ideoloji
Açıklama:
Cenevre Sözleşmesi mülteci statüsünün verilmesini beş temel şarta bağlamaktadır. Bunlar dini, ırkı, tabiiyeti, belirli bir toplumsal gruba mensubiyetinin bulunması ve siyasi düşünceleridir. Bu beş şarttan dolayı kişinin mülteci statüsü alması için zulme uğrama korkusu, bu korkunun haklı nedenlerinin olması ve kişinin ülkesi dışında olması gerekmektedir. Bu doğrultuda sorunun doğru cevabı C seçeneğidir.
Soru 28
Türkiye'deki mevzuata (YUKK) göre, menşe ülkedeki koşullar nedeniyle meydana gelen uluslararası koruma ihtiyacının kitlesel olarak incelenmesini esas alan "koruma statüsü" aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Geçici koruma
B
Tamamlayıcı koruma
C
Mülteci -şartlı koruma
D
Mülteci-ikili koruma
E
İkincil koruma
Açıklama:
Geçici koruma statüsü, daha önce açıklanan uluslararası koruma statülerinden farklı bir statüdür. Bu statüler bireysel koruma ihtiyaçları kabul edildikten ve bu ihtiyaçların nitelikleri belirlendikten sonra verilen hukuksal bir statüdür. Bir yabancının uluslararası korumaya ihtiyaç duyup duymadığı bireysel olarak değerlendirilmektedir. Geçici koruma ise menşe ülkedeki koşullar nedeniyle meydana gelen uluslararası koruma ihtiyacının kitlesel olarak incelenmesini esas almaktadır. Doğru cevap A seçeneğidir.
Soru 29
Ülke sınırlarına giren Suriyeliler'in tıbbi tedaviye erişim için aşağıdakilerden hangisine sahip olması şarttır?
Seçenekler
A
İkametgah belgesi
B
Geçici koruma kimlik belgesi
C
Çalışma izni belgesi
D
Yeşil kart
E
Oturma izni belgesi
Açıklama:
Ülke sınırlarına giren Suriyeliler kayıt işleminin ilk evresinden itibaren sağlık hizmetlerinden yararlanabilmektedirler. Tıbbi tedaviye erişim için yabancının geçici koruma kimlik belgesinin olması şarttır. Doğru cevap B seçeneğidir.
Soru 30
Tamamlayıcı koruma sağlayan statü Türk mevzuatına ilk kez aşağıdakilerden hangisi ile girmiştir?
Seçenekler
A
1951 Cenevre Sözleşmesi
B
1967 Ek Protokolü
C
2013 YUKK
D
1994 Yönetmeliği
E
1999 BM Sözleşmesi
Açıklama:
YUKK’ta ikincil koruma olarak adlandırılan statü, 1951 Cenevre Sözleşmesi ve 1967 Ek Protokolü kapsamı dışında kalan, ancak korunma ihtiyacı olan kişilere koruma sağlamak için oluşturulan “tamamlayıcı koruma” olarak ifade edilebilecek bir statüdür. Tamamlayıcı koruma sağlayan bu statü Türk mevzuatına ilk kez 2013'te yayınlanan YUKK ile girmiştir. Doğru cevap C seçeneğidir.
Soru 31
1923-1950 arası dönemde İkinci Dünya Savaşının sonuna kadar yaklaşık kaç kişinin Balkanlar’dan Türkiye’ye göç ettiğini belirtmektedir?
Seçenekler
A
840 bin
B
530 bin
C
340 bin
D
750 bin
E
900 bin
Açıklama:
İkinci Dünya Savaşının sonuna kadar yaklaşık 840 bin kişinin Balkanlar’dan Türkiye’ye göç ettiğini belirtmektedir.
Soru 32
İkinci Dünya Savaşı’nın sona ermesiyle dünya büyük bir mülteci sorunuyla karşı karşıya kalmıştır. Bu durum da mülteci konusuna ilişkin daha kapsamlı bir örgütlenme ihtiyacını elzem kılmıştır. Bu doğrultuda 14 Aralık 1950’de BM Genel Kurulu tarafından, mültecilere uluslararası bir koruma sağlamak ve sorunlara kalıcı çözümler bulabilmek için aşağıdakilerden hangisi kurulmuştur?
Seçenekler
A
Birleşmiş Milletler Göçmen Yüksek Komiserliği
B
Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği
C
Birleşmiş Milletler Yabancılar Yüksek Komiserliği
D
Birleşmiş Milletler Göç Yüksek Komiserliği
E
Birleşmiş Milletler Değişim Yüksek Komiserliği
Açıklama:
İkinci Dünya Savaşı’nın sona ermesiyle dünya bü- yük bir mülteci sorunuyla karşı karşıya kalmıştır. Bu durum da mülteci konusuna ilişkin daha kapsamlı bir örgütlenme ihtiyacını elzem kılmıştır. Bu doğrultuda 14 Aralık 1950’de BM Genel Kurulu tarafından, mülteci- lere uluslararası bir koruma sağlamak ve sorunlara ka- lıcı çözümler bulabilmek için Birleşmiş Milletler Mül- teciler Yüksek Komiserliği (BMMYK-United Nations Migh Commissioner for Refugees-UNHCR) kurul- muş
Soru 33
Aşağıdakilerden hangisinden 1980-2013 yılları arasında Türkiye'ye göç akımı gerçekleşmemiştir?
Seçenekler
A
Irak
B
İran
C
Türkmenistan
D
Afganistan
E
Bulgaristan
Açıklama:
1980’li yıllar ile birlikte Türkiye’nin uluslararası göç politikası değişime uğramıştır. Bu değişikliğin temelinde ise küreselleşmenin getirdiği yeni koşul- lar ve Türkiye’nin yakın coğrafyasındaki ekonomik ve siyasal dönüşümler etkili olmuştur. Kitle iletişim ve ulaşım araçlarındaki gelişmeler hedef ülkelere göç akışını kolaylaştırmış; komşu ülkelerdeki siya- sal kargaşalar ve ekonomik dönüşümler Türkiye’ye yönelen farklı göç hareketlerini tetiklemiştir. Baş- ta Afganistan, İran ve Irak’ın karşı karşıya kaldığı siyasal değişimler ve istikrarsızlıklar bu ülkelerden çok sayıda yabancının Türkiye’ye yönelik göçlerine neden olmuştur.
1980’li yılların sonunda ise Bulgaristan’dan Türkiye’ye sayıları yüzbinleri bulan kitlesel göçler yaşanmıştır.
1980’li yılların sonunda ise Bulgaristan’dan Türkiye’ye sayıları yüzbinleri bulan kitlesel göçler yaşanmıştır.
Soru 34
Türkiye’ye iltica etmek isteyen ya da başka bir ülkeye iltica etmek için Türkiye’den ikamet izni talep eden yabancıların talepleri, İçişleri Bakanlığınca karara bağlanmakta Bakanlığın uygun göreceği hâllerde karar verme yetkisi ............ devredilmektedir.
Seçenekler
A
kaymakamlıklara
B
emniyet müdürlüklerine
C
jandarma müdürlüklerine
D
valiliklere
E
muhtarlıklara
Açıklama:
Türkiye’ye iltica etmek isteyen ya da başka bir ülkeye iltica etmek için Türkiye’den ikamet izni talep eden yabancıların talepleri, İçişleri Bakanlığınca karara bağlanmakta Bakanlığın uygun göreceği hâllerde karar verme yetkisi valiliklere devredilmektedir. Valiliklerce ya da İçişleri Bakan- lığınca verilen kararlar valilikler tarafından yaban- cıya tebliğ edilmektedir. İltica başvurusu olumlu değerlendirilen yabancı, İçişleri Bakanlığınca be- lirlenen bir misafirhaneye yerleştirilmekte ya da yine Bakanlıkça gösterilen bir yerde serbestçe ika- met etmektedir.
Soru 35
1994 Yönetmeliği’nin yetersizliğini göstermesi açısından önemli olduğu kadar, mevcut ihtiyaçların ya da eksikliklerin görülüp göç politikasını oluşturanların bunu giderme çabası içinde ol- duğunu görmek açısından da önemli referanslardır.
Bu doğrultuda atılan önemli adımlardan biri de 1999 yılında imzalanmış olan “Bütün Göçmen İşçilerin ve Onların Aile Fertlerinin Haklarının Korunmasına Dair BM Sözleşmesi”ni Türkiye kaç yılında onaylamıştır?
Bu doğrultuda atılan önemli adımlardan biri de 1999 yılında imzalanmış olan “Bütün Göçmen İşçilerin ve Onların Aile Fertlerinin Haklarının Korunmasına Dair BM Sözleşmesi”ni Türkiye kaç yılında onaylamıştır?
Seçenekler
A
2008
B
2005
C
2001
D
2009
E
2004
Açıklama:
1994 Yönetmeliği’nin yetersizliğini göstermesi açısından önemli olduğu kadar, mevcut ihtiyaçların ya da eksikliklerin görülüp göç politika- sını oluşturanların bunu giderme çabası içinde ol- duğunu görmek açısından da önemli referanslardır.
Bu doğrultuda atılan önemli adımlardan biri de 1999 yılında imzalanmış olan “Bütün Göçmen İşçilerin ve Onların Aile Fertlerinin Haklarının Korunmasına Dair BM Sözleşmesi”ni Türkiye 2004 yılında onaylamıştır.
Bu doğrultuda atılan önemli adımlardan biri de 1999 yılında imzalanmış olan “Bütün Göçmen İşçilerin ve Onların Aile Fertlerinin Haklarının Korunmasına Dair BM Sözleşmesi”ni Türkiye 2004 yılında onaylamıştır.
Soru 36
Türkiye’nin 2000’li yıllardan sonra değişen uluslararası göç politikasında ve 2013 yılında ya- yımlanan YUKK’un ortaya çıkmasında AB ile yürütülen üyelik müzakerelerinin etkisi yadsınama- yacak ölçüde önemlidir. Bilindiği üzere, AB göç mevzuatının da temelini 1951 ................................. ve 1967 Ek Protokolü oluşturmaktadır.
Yukarıdaki boşluğa aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Yukarıdaki boşluğa aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Seçenekler
A
Cenevre Sözleşmesi
B
Sadabat Paktı
C
Göçmen Sorunu Sözleşmesi
D
Mülteci Komisyonu Kararları
E
Uluslararası Göç Eylem Planı
Açıklama:
Türkiye’nin 2000’li yıllardan sonra değişen uluslararası göç politikasında ve 2013 yılında ya- yımlanan YUKK’un ortaya çıkmasında AB ile yürütülen üyelik müzakerelerinin etkisi yadsınama- yacak ölçüde önemlidir. Bilindiği üzere, AB göç mevzuatının da temelini 1951 Cenevre Sözleşmesi ve 1967 Ek Protokolü oluşturmaktadır.
Soru 37
YUKK ile birlikte Türk göç politikası yeni bir döneme girmiş, birçok değişikliği ve yeniliği berabe- rinde getirmiştir. Aşağıdakilerden hangi kanunda değişikliğe gidilmemiştir?
Seçenekler
A
Pasaport Kanunu
B
Harçlar Kanunu
C
Mülteci Sorunu Kanunu
D
Devlet Memurları Kanunu
E
Yabancıların Çalışma İzinleri Hakkında Kanun
Açıklama:
YUKK ile birlikte Türk göç politikası yeni bir döneme girmiş, birçok değişikliği ve yeniliği berabe- rinde getirmiştir. Böylece, Pasaport Kanunu, Harçlar Kanunu, Devlet Memurları Kanunu, Yabancıların Çalışma İzinleri Hakkında Kanun, Nüfus Hizmetleri Kanunu ile Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigor- tası Kanunu’nda değişikliklere gidilmiş YTİSHK ise yürürlükten kaldırılmıştır.
Soru 38
I. Vatandaşı olduğu ülkenin korumasındankendi isteğiyle tekrar yararlanırsa,
II. Kaybettiği vatandaşlığını kendi isteğiyle tekrar kazanırsa,
III. Yeni bir vatandaşlık kazanmışsa ve vatandaşlığını kazandığı ülkenin korumasından yararlanıyorsa,
IV. Terk ettiği ya da zulüm korkusuyla dışında bulunduğu ülkeye kendi isteğiyle tekrar dönmüşse,
YUKK’un 85. maddesine göre, yukarıdakilerden hangisi uluslararası koruma statüsünün sonra erme hâlleri arasında gösterilen durumlardandır?
II. Kaybettiği vatandaşlığını kendi isteğiyle tekrar kazanırsa,
III. Yeni bir vatandaşlık kazanmışsa ve vatandaşlığını kazandığı ülkenin korumasından yararlanıyorsa,
IV. Terk ettiği ya da zulüm korkusuyla dışında bulunduğu ülkeye kendi isteğiyle tekrar dönmüşse,
YUKK’un 85. maddesine göre, yukarıdakilerden hangisi uluslararası koruma statüsünün sonra erme hâlleri arasında gösterilen durumlardandır?
Seçenekler
A
I-IV
B
II-III
C
I-II-IV
D
I-II-III-IV
E
I-II-III
Açıklama:
YUKK’un 85. maddesine göre, uluslararası koruma statüsünün sonra erme hâlleri şu durumlarda gerçekleşmektedir:
• Vatandaşı olduğu ülkenin korumasındankendi isteğiyle tekrar yararlanırsa,
• Kaybettiği vatandaşlığını kendi isteğiyletekrar kazanırsa,
• Yeni bir vatandaşlık kazanmışsa ve vatan- daşlığını kazandığı ülkenin korumasından yararlanıyorsa,
• Terk ettiği ya da zulüm korkusuyla dışın- da bulunduğu ülkeye kendi isteğiyle tekrar dönmüşse,
• Statü verilmesini sağlayan koşullar ortadankalktığı için vatandaşı olduğu ülkenin ko- rumasından yararlanabilecekse,
• Vatansız olup da statü verilmesine yol açankoşullar ortadan kalktığı için önceden yaşa- dığı ikamet ülkesine dönebilecekse
• Vatandaşı olduğu ülkenin korumasındankendi isteğiyle tekrar yararlanırsa,
• Kaybettiği vatandaşlığını kendi isteğiyletekrar kazanırsa,
• Yeni bir vatandaşlık kazanmışsa ve vatan- daşlığını kazandığı ülkenin korumasından yararlanıyorsa,
• Terk ettiği ya da zulüm korkusuyla dışın- da bulunduğu ülkeye kendi isteğiyle tekrar dönmüşse,
• Statü verilmesini sağlayan koşullar ortadankalktığı için vatandaşı olduğu ülkenin ko- rumasından yararlanabilecekse,
• Vatansız olup da statü verilmesine yol açankoşullar ortadan kalktığı için önceden yaşa- dığı ikamet ülkesine dönebilecekse
Soru 39
- Güvenli topraklara erişime izin verilmesi
- Emniyeti ihlal durumunun korunması
- Geri gönderme yasağının uygulanması
- Temel ve acil insani ihtiyaçların karşılanması
Seçenekler
A
II-III
B
I-II-IV
C
II-III-IV
D
I-II-III
E
I-III-IV
Açıklama:
Kitleler hâlinde ülke sınırlarını aşan bu kişilere belirli haklar sağlamayı hedefleyen geçici koruma- nın üç temel unsuru vardır. Bunlar;
- Güvenli topraklara erişime izin verilmesi,
- Geri gönderme yasağının uygulanması,
- Temel ve acil insani ihtiyaçların karşılanma- sıdır (GİGM, 2013: 50).
Soru 40
Türkiye’nin Suriye’den kaçan herkese sınırlarını açması ...................... olarak tanılanmaktadır.
Seçenekler
A
iskan politikası
B
açık kapı politikasI
C
hoşgörü politikası
D
göç politikası
E
sığınmacı politikası
Açıklama:
Türkiye’nin Suriye’den kaçan herkese sınırla- rını açması “açık kapı politikası” olarak tanım- lanmaktadır.
Soru 41
İskan Kanunu'nun kabulü hangi yıl gerçekleşmiştir?
Seçenekler
A
1931
B
1932
C
1933
D
1934
E
1935
Açıklama:
İskan Kanunu'nun kabulü, 1934 yılında gerçekleşmiştir.
Soru 42
Hangisi 2013 tarihli ve 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu'nun (YUKK) çıkarılma sebebidir?
Seçenekler
A
Türkiye'den yurtdışına göç eden Türk vatandaşlarının sayısının artması
B
Başka ülkelerden Türkiye'ye gerçekleşen beyin göçünün desteklenmesi
C
Türkiye’nin transit ülke olma konumuna ek olarak hedef ülke hâline gelmesi
D
Türkiye'ye göç eden yabancıların sayısının düşürülmesinin amaçlanması
E
Türkiye'nin göç koridoru olma özelliğini son yıllarda yitirmesi
Açıklama:
Türkiye, coğrafi konumundan dolayı Avrupa ülkelerine geçişte transit bir ülke, bir göç koridoru olarak görülmüştür. Buna ek olarak son yıllarda gösterdiği ekonomik gelişme düzeyi nedeniyle de bir cazibe merkezi hâline gelmiştir. Bu durum Türkiye’yi bir transit ülke olma konumunun yanında hedef ülke hâline getirmiştir. Bu gelişme Türkiye’nin zamanla ihtiyaçlar temelinde yeni düzenlemelere gitmesine neden olmuştur. Böylece, ister transit ister hedef ülke olsun insan ticareti, sığınma ve mültecilik, yabacıların ikameti ve çalışması, vize işlemleri gibi birçok düzenlemenin yenilenmesi ihtiyacı ortaya çıkmıştır. 2013 tarihli ve 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu (YUKK) bu nedenlerden doğmuştur.
Soru 43
I. Türkiye'nin Cenevre Sözleşmesi'ni imzalaması II. Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği'nin kurulması III. Mültecilerin Hukuki Statüsüne İlişkin Sözleşme'nin yürürlüğe girmesi II. Dünya Savaşı sonrasında ortaya çıkan mülteci sorununa dönük atılan bu adımların kronolojik sıralaması hangi seçenekte doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
I-II-III
B
II-III-I
C
III-II-I
D
II-I-III
E
III-I-II
Açıklama:
İkinci Dünya Savaşı’nın sona ermesiyle dünya büyük bir mülteci sorunuyla karşı karşıya kalmıştır. Bu durum da mülteci konusuna ilişkin daha kapsamlı bir örgütlenme ihtiyacını elzem kılmıştır. Bu doğrultuda 14 Aralık 1950’de BM Genel Kurulu tarafından, mültecilere uluslararası bir koruma sağlamak ve sorunlara kalıcı çözümler bulabilmek için Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (BMMYK-United Nations Migh Commissioner for Refugees-UNHCR) kurulmuş, çalışmalarına 1 Ocak 1951 tarihinde başlamıştır. 28 Temmuz 1951 tarihinde ise Mültecilerin Hukuki Statüsüne İlişkin Sözleşme (MHSİS) Cenevre’de imzalanmış ve 22 Nisan 1954 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Türkiye, 1951 Cenevre Sözleşmesi’ni 24 Ağustos 1951 tarihinde imzalamış ve 29 Ağustos 1961 tarihinde 359 sayılı Kanun’la onaylamıştır.
Soru 44
1994 Yönetmeliği'nin en önemli özelliği hangisidir?
Seçenekler
A
1951 Cenevre Sözleşmesi ile tam olarak örtüşmemesi
B
Türkiye'ye doğru gerçekleşen düzenli göçleri kontrol altına almada başarılı olması
C
Türkiye'ye dönük iltica hareketlerini sona erdirme çabalarını desteklemesi
D
Balkanlar'daki Türk vatandaşlarının haklarını koruma altına alması
E
Bireysel ve kitlesel sığınma olayları karşısında yapılması gerekenleri düzenleyen ilk belge olması
Açıklama:
“Türkiye’ye İltica Eden ya da Başka Bir Ülkeye İltica Etmek Üzere Türkiye’den İkamet İzni Talep Eden Münferit Yabancılar ile Topluca Sığınma Amacıyla Sınırlarımıza Gelen Yabancılara ve Olabilecek Nüfus Hareketlerine Uygulanacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik” anlamında kullanılan “1994 Yönetmeliği”nin en önemli özelliği, bireysel ve kitlesel sığınma olayları karşısında
yapılması gerekenleri düzenleyen “ilk belge özelliği” taşımasıdır.
yapılması gerekenleri düzenleyen “ilk belge özelliği” taşımasıdır.
Soru 45
“Bütün Göçmen İşçilerin ve Onların Aile Fertlerinin Haklarının Korunmasına Dair BM Sözleşmesi”ni Türkiye hangi yıl onaylamıştır?
Seçenekler
A
2000
B
2002
C
2004
D
2006
E
2008
Açıklama:
“Bütün Göçmen İşçilerin ve Onların Aile Fertlerinin Haklarının Korunmasına Dair BM Sözleşmesi”ni Türkiye 2004 yılında onaylamıştır.
Soru 46
Türkiye'de geçici koruma altındaki Suriyeli mültecilere sağlanan hizmetler ile ilgili hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Türkiye'ye ilk dönem göç edenlere eğitim verme konusu öncelikli konulardan olmuştur.
B
Tıbbi tedaviye erişim için geçici koruma kimlik belgelerinin olması şarttır.
C
Kayıtlı oldukları il dışında bir hastaneden ücretsiz hizmet alamazlar.
D
Kamplarda yaşayanların temel ihtiyaçları kamp yönetimlerince karşılanmaktadır.
E
İkincil ve üçüncül sağlık hizmetine erişmek için devlet hastanesinden sevk almaları gereklidir.
Açıklama:
Suriye’den gerçeklesen kitlesel akınların ilk yıllarında savaşın yakın zamanda biteceği düşüncesi, göç akının artarak devam edeceğinin ön görülememesi ve gelenlerin ülkesine döneceği beklentisinin ağırlıkta olması nedeni ile Türkiye’de eğitim konusu ilk dönem öncelikli konulardan biri olmamıştır.
Soru 47
I. Vatandaşı olduğu ülkenin korumasından kendi isteğiyle tekrar yararlanırsa
II. Terk ettiği ya da zulüm korkusuyla dışında bulunduğu ülkeye kendi isteğiyle tekrar dönmüşse
III. Kaybettiği vatandaşlığını kendi isteğiyle tekrar kazanırsa
Uluslararası koruma statüsünün sona erme hâlleri hangi durumlarda gerçekleşmektedir?
II. Terk ettiği ya da zulüm korkusuyla dışında bulunduğu ülkeye kendi isteğiyle tekrar dönmüşse
III. Kaybettiği vatandaşlığını kendi isteğiyle tekrar kazanırsa
Uluslararası koruma statüsünün sona erme hâlleri hangi durumlarda gerçekleşmektedir?
Seçenekler
A
Yalnız II
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
YUKK’un 85. maddesine göre, uluslararası koruma
statüsünün sonra erme hâlleri şu durumlarda
gerçekleşmektedir:
• Vatandaşı olduğu ülkenin korumasından
kendi isteğiyle tekrar yararlanırsa,
• Kaybettiği vatandaşlığını kendi isteğiyle
tekrar kazanırsa,
• Yeni bir vatandaşlık kazanmışsa ve vatandaşlığını
kazandığı ülkenin korumasından
yararlanıyorsa,
• Terk ettiği ya da zulüm korkusuyla dışında
bulunduğu ülkeye kendi isteğiyle tekrar
dönmüşse,
• Statü verilmesini sağlayan koşullar ortadan
kalktığı için vatandaşı olduğu ülkenin korumasından
yararlanabilecekse,
• Vatansız olup da statü verilmesine yol açan
koşullar ortadan kalktığı için önceden yaşadığı
ikamet ülkesine dönebilecekse
statüsünün sonra erme hâlleri şu durumlarda
gerçekleşmektedir:
• Vatandaşı olduğu ülkenin korumasından
kendi isteğiyle tekrar yararlanırsa,
• Kaybettiği vatandaşlığını kendi isteğiyle
tekrar kazanırsa,
• Yeni bir vatandaşlık kazanmışsa ve vatandaşlığını
kazandığı ülkenin korumasından
yararlanıyorsa,
• Terk ettiği ya da zulüm korkusuyla dışında
bulunduğu ülkeye kendi isteğiyle tekrar
dönmüşse,
• Statü verilmesini sağlayan koşullar ortadan
kalktığı için vatandaşı olduğu ülkenin korumasından
yararlanabilecekse,
• Vatansız olup da statü verilmesine yol açan
koşullar ortadan kalktığı için önceden yaşadığı
ikamet ülkesine dönebilecekse
Soru 48
Göç İdaresi Genel Müdürlüğü hangi yıl kurulmuştur?
Seçenekler
A
1995
B
1999
C
2011
D
2013
E
2016
Açıklama:
Göç İdaresi Genel Müdürlüğü 2013'te kurulmuştur.
Soru 49
Hangisi coğrafi kısıtlama politikasını sürdüren ülkelerden biri değildir?
Seçenekler
A
Türkiye
B
Monako
C
Hollanda
D
Madagaskar
E
Kongo
Açıklama:
Türkiye 1951 Cenevre Sözleşmesi’ni onayladığı tarihten bu yana coğrafi kısıtlama politikasını sürdürmeye devam etmiştir. YUKK da aynı şekilde bu anlayışı benimsemiştir. Kongo, Madagaskar, Monako ile birlikte Türkiye, günümüzde coğrafi kısıtlamayı uygulayan dört ülkeden biridir.
Soru 50
Türkiye’nin Suriye’den kaçan herkese sınırlarını açması hangi ifade ile tanımlanmaktadır?
Seçenekler
A
Sığınmacıları Koruma Politikası
B
Açık Kapı Politikası
C
Mülteci Hakları Anlayışı
D
Komşu Halkları Koruma Anlayışı
E
Sınırları Kaldırma Politikası
Açıklama:
Türkiye’nin Suriye’den kaçan herkese sınırlarını açması “açık kapı politikası” olarak tanımlanmaktadır. Bu politika sonrası Suriye’de yaşanan çatışmaların artması ve istikrarsızlığın bilinmeyen sürece doğru gitmesinin de etkisiyle başta Türkiye olmak üzere komşu ülkelere yönelik göç hareketliğini arttırmıştır.
Soru 51
Türkiye'de İskan Kanunu hangi yılda çıkarılmıştır?
Seçenekler
A
1933
B
1930
C
1924
D
1934
E
1937
Açıklama:
İskan Kanunu 1934 yılında çıkarılmıştır. Bu kanun ile ciddi bir nüfus/göç politikası uygulanmış, 1.8-2 milyon Türk soylu göçmen Balkanlar, Orta Asya, Kafkaslar ve Orta Doğu gibi yerlerden Türkiye'ye gelmiştir. Doğru cevap D'dir.
Soru 52
Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (United Nations Migh Commissioner for Refugees) hangi yılda kurulmuştur?
Seçenekler
A
1950
B
1948
C
1946
D
1951
E
1945
Açıklama:
İkinci Dünya Savaşı’nın sona ermesiyle dünya büyük bir mülteci sorunuyla karşı karşıya kalmıştır. Bu durum da mülteci konusuna ilişkin daha kapsamlı bir örgütlenme ihtiyacını elzem kılmıştır. Bu doğrultuda 14 Aralık 1950’de BM Genel Kurulu tarafından, mültecilere uluslararası bir koruma sağlamak ve sorunlara kalıcı çözümler bulabilmek için Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (BMMYK-United Nations Migh Commissioner for Refugees-UNHCR) kurulmuş, çalışmalarına 1 Ocak 1951 tarihinde başlamıştır.
Soru 53
Türkiye'de yabancıların ikameti, çalışması, siyasi mültecilik hali, sınır dışı kararları, diplomatik temsilci ve yakınlarına ilişkin hükümlerin ortaya konulduğu ve 2013 yılına kadar yürürlükte kalan kanun aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Yabancıların Türkiye'deki Statüsüne Dair Kanun
B
Yabancıların Türkiye'de İkamet ve Seyahatleri Hakkında Kanun
C
Türk Vatandaşlığı Kanunu
D
Türkiye'de İskan Kanunu
E
Mültecilerin İkameti Hakkında Kanun
Açıklama:
1950 sonrası dönemin göç yönetimi açısından önemli düzenlemelerinden biri de 1950 yılında çıkarılan 5683 sayılı “Yabancıların Türkiye’de İkamet ve Seyahatleri Hakkında Kanun(YTİSHK)”dur. Bu Kanun’la yabancının ikameti, çalışması, siyasi mültecilik hâli, sınır dışı kararları, diplomatik temsilci ve yakınlarına ilişkin hükümleri ortaya konulmuştur. Kanun, yabancıların ikamet ve seyahatleri ile ilgili iş ve işlemlerin yürütülmesi görevini Emniyet Genel Müdürlüğü'ne vermiştir.
Soru 54
1950'den 1980'lerin sonuna kadar ülkesindeki Türk soylu insanları göçe zorlayan ve bunu devletler arasında bir tehdit ve cezalandırma uygulaması olarak kullanan ülke aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
İran
B
Arnavutluk
C
Bosna Hersek
D
Yunanistan
E
Bulgaristan
Açıklama:
1950'den 1980'lerin sonuna kadar Bulgaristan, ülkesindeki Türk soylu insanları göçe zorlamış ve bunu devletler arasında bir tehdit ve cezalandırma uygulaması olarak kullanmıştır. Doğru cevap E'dir.
Soru 55
Aşağıdakilerden hangisi 1980 sonrası dönemde yaşanan Türkiye'ye yoğun sebeplerinden birisi değildir?
Seçenekler
A
Irak-İran Savaşı
B
Sovyetler Birliği'nin dağılması
C
ABD-Irak Savaşı
D
Yugoslavya'nın dağılma sürecinde yaşanan savaş
E
Saddam Hüseyin'in Kuzey Irak Politikası
Açıklama:
Bu dönemde yaşanan yoğun göçlerde Irak-İran Savaşı, Sovyetler Birliğinin dağılması, Saddam Hüseyin’in Kuzey Irak politikası sonucu yaşanan Kürt göçü, Yugoslavya’nın dağılma sürecinde yaşanan savaş ve Körfez Savaşı etkili olmuştur. ABD-Irak savaşı 2003 yılında patlak vermiştir. Doğru cevap C'dir.
Soru 56
Aşağıdakilerden hangisi başta 1994 Yönetmeliği olmak üzere Türkiye'nin göç mevzuatı konusunda 1980-2013 döneminde aldığı eleştirilerden birisi değildir?
Seçenekler
A
Yabancıların, kendi süreçleriyle ilgili olarak yeterli şekilde bilgilendirilmemesi
B
Sığınma müracaat süresinin yeterli olmamasından ötürü yabancılar için hak düşürücü sonuçlar doğurması
C
Başvuruların reddedilmesi sürecinde başvuran kişinin uyruğuna göre karar verilmesi
D
Yabancılara ilişkin uygulamalar noktasında yapılan itirazların AİHM'e intikal etmesi ve ülke aleyhinde sonuçlar doğurması
E
Geri gönderme merkezlerinin asgari standartlardan yoksun olması
Açıklama:
Bu dönem, mülteci ve sığınma politikalarında önemli adımlar atılsa da başta 1994 Yönetmeliği olmak üzere Türkiye göç mevzuatı eleştiriler almaya devam etmiştir. Bu eleştiriler içerikten ziyade uygulama noktasında yapılan eleştirilerdir. Mevzuat kapsamındaki yabancıların, kendi süreçleri ile ilgili yeterli şekilde bilgilendirilmemesi; sığınma müracaat süresinin yeterli olmaması sonucu yabancı için hak düşürücü sonuçlar doğurması; yabancılara ilişkin uygulamalar noktasında yapılan itirazların Avrupa İnsan Hakları Mahkemesine (AİHM) intikal etmesi ve ülke aleyhine sonuçlar doğurması; geri gönderme merkezlerinin asgari standartlardan yoksun olması gibi durumlar yapılan eleştirilerin başında gelmektedir. Doğru cevap C'dir.
Soru 57
Türkiye ''Bütün Göçmen İşçilerin ve Onların Aile Fertlerinin Haklarının Korunma Dair BM Sözleşmesi''ni hangi yılda imzalamıştır?
Seçenekler
A
2004
B
2002
C
1999
D
2006
E
2003
Açıklama:
1999 yılında imzalanmış olan “Bütün Göçmen İşçilerin ve Onların Aile Fertlerinin Haklarının Korunmasına Dair BM Sözleşmesi”ni Türkiye 2004 yılında onaylamıştır. Türkiye söz konusu sözleşmeyi imzalayarak, uluslararası insan hakları rejimi doğrultusunda hareket edeceğini kabul etmiştir. Doğru cevap A'dır.
Soru 58
Aşağıdakilerden hangisi coğrafi kısıtlama politikasını günümüzde de sürdüren ülkelerden birisi değildir?
Seçenekler
A
Kongo
B
Türkiye
C
Monako
D
Madagaskar
E
Malta
Açıklama:
Türkiye 1951 Cenevre Sözleşmesi’ni onayladığı tarihten bu yana coğrafi kısıtlama politikasını sürdürmeye devam etmiştir. YUKK da aynı şekilde bu anlayışı benimsemiştir. Kongo, Madagaskar, Monako ile birlikte Türkiye, günümüzde coğrafi kısıtlamayı uygulayan dört ülkeden biridir. Malta bu ülkelerden birisi değildir. Doğru cevap E'dir.
Soru 59
Aşağıdakilerden hangisi YUKK'a göre uluslararası koruma statüsünün sona erme hallerinden birisi değildir?
Seçenekler
A
Terk ettiği ya da zulüm korkusuyla dışında bulunduğu ülkeye kendi isteğiyle tekrar dönerse
B
Kişi, statü verilmesini sağlayan koşullar ortadan kalktığı için vatandaşı olduğu ülkenin korumasından yararlanabilecekse
C
Yeni bir vatandaşlık kazanmışsa ve vatandaşlığını kazandığı ülkenin korumasından yararlanıyorsa
D
Kişinin kaybettiği vatandaşlık, geldiği ülke tarafından kendisine geri verilirse
E
Kişi, vatandaşı olduğu ülkenin korumasından kendi isteğiyle tekrar yararlanırsa
Açıklama:
YUKK’un 85. maddesine göre, uluslararası koruma statüsünün sonra erme hâlleri şu durumlarda gerçekleşmektedir:
• Vatandaşı olduğu ülkenin korumasından kendi isteğiyle tekrar yararlanırsa,
• Kaybettiği vatandaşlığını kendi isteğiyle tekrar kazanırsa,
• Yeni bir vatandaşlık kazanmışsa ve vatandaşlığını kazandığı ülkenin korumasından yararlanıyorsa,
• Terk ettiği ya da zulüm korkusuyla dışında bulunduğu ülkeye kendi isteğiyle tekrar dönmüşse,
• Statü verilmesini sağlayan koşullar ortadan kalktığı için vatandaşı olduğu ülkenin korumasından yararlanabilecekse,
• Vatansız olup da statü verilmesine yol açan koşullar ortadan kalktığı için önceden yaşadığı ikamet ülkesine dönebilecekse
Dolayısıyla kişinin kaybettiği vatandaşlık geldiği ülke tarafından kendisine geri verilirse değil, kişi bunu kendi isteğiyle tekrar kazanırsa statüsü sona ermektedir. Doğru cevap D'dir.
• Vatandaşı olduğu ülkenin korumasından kendi isteğiyle tekrar yararlanırsa,
• Kaybettiği vatandaşlığını kendi isteğiyle tekrar kazanırsa,
• Yeni bir vatandaşlık kazanmışsa ve vatandaşlığını kazandığı ülkenin korumasından yararlanıyorsa,
• Terk ettiği ya da zulüm korkusuyla dışında bulunduğu ülkeye kendi isteğiyle tekrar dönmüşse,
• Statü verilmesini sağlayan koşullar ortadan kalktığı için vatandaşı olduğu ülkenin korumasından yararlanabilecekse,
• Vatansız olup da statü verilmesine yol açan koşullar ortadan kalktığı için önceden yaşadığı ikamet ülkesine dönebilecekse
Dolayısıyla kişinin kaybettiği vatandaşlık geldiği ülke tarafından kendisine geri verilirse değil, kişi bunu kendi isteğiyle tekrar kazanırsa statüsü sona ermektedir. Doğru cevap D'dir.
Soru 60
Aşağıdakilerden hangisinde geçici korumanın sona ermesinin iki yolu doğru bir şekilde verilmiştir?
Seçenekler
A
Bakanlar Kurulu karar ve anlaşmanın sona ermesi
B
Kanun çıkarılması ve korumanın bireysel olarak sona ermesi
C
Korumanın bireysel olarak sona ermesi ve Bakanlar Kurulu kararı
D
Valilik kararı ve Bakanlar Kurulu kararı
E
Valilik kararı ve kişinin üçüncü bir ülkeye çıkış yapması
Açıklama:
Türkiye’de geçici koruma statüsünün sona ermesi ilgili hükümler Yönetmelik’in 11. ve 12. maddelerinde düzenlenmiştir. Buna göre geçici koruma iki şekilde gerçekleşmektedir. Bunlardan ilki Bakanlar Kurulunun kararı doğrultusunda olmaktadır. Bakanlar Kurulu kararıyla geçici koruma uygulaması tamamen sona erdirilebilmektedir. Bu noktada ilgili yabancıların Türkiye’den çıkışları esastır. Alınacak bu karar ile geçici korunan yabancıların menşe ülkelerine dönüşleri, bireysel uluslararası koruma başvuru mekanizmasının başlatılması, grup temelli toplu statü verme düzenlemeleri yapılabilmektedir. Geçici korumanın sona ermesindeki ikinci yol ise bu korumanın bireysel olarak sona ermesidir. Geçici koruma kapsamında bulunan yabancı üçüncü ülkeye çıkış işlemi yaptığında, gönüllü geri dönüş kapsamında menşe ülkesine döndüğünde, geçici koruma kapsamındaki yabancının YUKK’ta yer alan ikamet izni türlerinden birini edinmesi durumunda ya da bir vefat durumunda geçici koruma bireysel olarak sona ermektedir. Doğru cevap C'dir.
Soru 61
Aşağıdakilerden hangisi 1980 sonrası görülen göç dalgalarına neden olan bölge istikrarsızlıklarından biri değildir?
Seçenekler
A
Sovyetler Birliği’nin dağılması
B
Körfez Savaşı
C
İran Devrimi
D
Yugoslavya’nın dağılması
E
İran-Irak Savaşı
Açıklama:
İran Devrimi, 1980 öncesi,1970’ lerin sonunda yaşanan ve o bölgeden göçe neden olmuş bir bölgesel istikrarsızlıktır. Doğru cevap C’dir.
Soru 62
Bulgaristan’dan en büyük göç dalgası kaç yılında gerçekleşmiştir?
Seçenekler
A
1950
B
1960
C
1978
D
1984
E
1989
Açıklama:
Bulgaristan’dan en büyük göç hareketi 1989 yılında yaklaşık 350 bin kişinin göçü ile olmuştur. 1950 sonrasından itibaren var olan göç hareketi, 1989 yılında zirveye çıkmıştır. Bunun temel nedeni olarak 1984 yılından itibaren iktidardaki Bulgar hükümetinin Bulgaristan’da yaşayan Türkleri ve Müslüman grupları Bulgarlaştırma politikası olarak görülmektedir. Doğru cevap E’dir.
Soru 63
Aşağıdakilerden hangisi 1950 yılında çıkarılan ve 2013 yılına kadar uygulanan, yabacıların ikameti, çalışması, siyasi mültecilik, diplomatik temsilci, sınır dışı etme gibi hükümleri içeren yasal düzenlemedir?
Seçenekler
A
Cenevre Sözleşmesi
B
Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu
C
Dublin Konvansiyonu
D
Yabancıların Türkiye’de İkamet ve Seyahatleri Hakkında Kanun
E
Türkiye’nin İltica ve Göç Ulusal Eylem Planı
Açıklama:
1950 yılında çıkarılan 5683 sayılı “Yabancıların Türkiye’de İkamet ve Seyahatleri Hakkında Kanun (YTİSHK)”dur. Bu Kanun’la yabancının ikameti, çalışması, siyasi mültecilik hâli, sınır dışı kararları, diplomatik temsilci ve yakınlarına ilişkin hükümleri ortaya konulmuştur. Kanun, yabancıların ikamet ve seyahatleri ile ilgili iş ve işlemlerin yürütülmesi görevini Emniyet Genel Müdürlüğüne vermiştir. Söz konusu Kanun ise 2013’ te Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu YUKK’ un yürürlüğe girmesi ile ortadan kalkmıştır. Doğru cevap D’dir.
Soru 64
Göç politikasında en önemli dönüşüm olan, göç yönetiminin Emniyet Genel Müdürlüğü’ nden alınarak sivil bir yapıya kavuşması aşağıda verilen hangi kurumun kurulması sonucu gerçekleşmiştir?
Seçenekler
A
Göç İdaresi Genel Müdürlüğü
B
Birleşmiş Milletler Genel Kurulu
C
Uluslararası Göç Örgütü
D
İltica ve Göç Bürosu
E
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi
Açıklama:
Göç İdaresi Genel Müdürlüğünün ( GİGM) kurulmasıyla göçün yönetimi Emniyet Genel Müdürlüğünden alınmış ve sivil bir yapıya kavuşmuştur. Doğru cevap A’dır.
Soru 65
Bireysel ve kitlesel sığınma olayları karşısında yapılması gerekenleri düzenleyen “ ilk belge özelliği” taşıyan düzenleme aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Yabancıların Çalışma İzinleri Hakkındaki Kanun (YÇİHK )
B
Geçici Koruma Yönetmeliği
C
Cenevre Sözleşmesi 1967 Ek Protokolü
D
1994 Yönetmeliği
E
Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu (YUKK)
Açıklama:
1994 Yönetmeliği, yasal veya yasal olmayan yollardan Türkiye’ye gelerek iltica etmek isteyen ya da başka ülkelere iltica etmek üzere izin talep eden yabancılar ile topluca iltica ya da sığınma amacıyla sınırlarımıza gelen ya da sınırlarımızı geçen yabancılara ve olabilecek nüfus hareketlerine karşı alınacak tedbirleri, yapılacak işlemleri, müracaat, karar ve işbirliği yapacak makamlar ile bunların görevlerini ve yabancıların tabi olacakları esasları içerir. Bu yönetmeliğin en önemli özelliği, bireysel ve kitlesel sığınma olayları karşısında yapılması gerekenleri düzenleyen “ilk belge özelliği” taşımasıdır. Doğru cevap D’ dir.
Soru 66
Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu (YUKK) kaç yılında yürürlüğe girmiştir?
Seçenekler
A
1994
B
1999
C
2000
D
2011
E
2013
Açıklama:
YUKK ( Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu ) 2013 yılında kabul edilmiştir. 1951 Cenevre Sözleşmesi esaslarına paralel olup; 1950 tarihli “Yabancıların Türkiye’de İkamet ve Seyahatleri Hakkında Kanun (YTİSHK)” u sonlandıran, güncel olarak uygulanan göçle ilgili kanundur. Doğru cevap E'dir.
Soru 67
YUKK, mülteci başvuru sahibiyle kayıt tarihinden itibaren kaç gün içinde bireysel mülakat yapılmasını öngörmektedir?
Seçenekler
A
15
B
20
C
30
D
40
E
45
Açıklama:
YUKK, başvuru sahibiyle kayıt tarihinden itibaren 30 gün içinde bireysel mülakat yapılmasını öngörmektedir (Md. 75). Bu sürenin verilmesinde amaç mülakat sonunda etkin ve adil karar verebilmektir. Mülakatın mahremiyeti dikkate alınarak, kişiye kendisini en iyi şekilde ifade etme imkânı tanınır. Başvuru sahibinin talebi üzerine, avukatı gözlemci olarak mülakata katılabilir. Başvuru sahibi, yetkililerle işbirliği yapmak ve uluslararası koruma başvurusunu destekleyecek tüm bilgi ve belgeleri sunmakla yükümlüdür. Doğru cevap C’dir.
Soru 68
YUKK 85. maddesine göre, aşağıdakilerden hangisi uluslararası koruma statüsünün sona erme hallerinden birisi değildir?
Seçenekler
A
Vatandaşı olduğu ülkenin korumasından kendi isteğiyle tekrar yararlanması
B
Sağlık veya eğitim hizmetlerini ikamet ettiği yerin dışında alması
C
Zulüm korkusuyla terk ettiği ülkeye kendi isteği ile dönmesi
D
Yeni bir vatandaşlık kazanması ve o ülkenin korumasını alması
E
Statü verilmesini sağlayan koşulların ortadan kalkması
Açıklama:
Sağlık veya eğitim hizmetlerini ikamet ettiği yerin dışında alması koruma statüsü sona erme halleri arasında yer almaz. Bu haller: Vatandaşı olduğu ülkenin korumasından kendi isteğiyle tekrar yararlanırsa; Kaybettiği vatandaşlığını kendi isteğiyle tekrar kazanırsa; Yeni bir vatandaşlık kazanmışsa ve vatandaşlığını kazandığı ülkenin korumasından yararlanıyorsa; Terk ettiği ya da zulüm korkusuyla dışında bulunduğu ülkeye kendi isteğiyle tekrar dönmüşse; Statü verilmesini sağlayan koşullar ortadan kalktığı için vatandaşı olduğu ülkenin korumasından yararlanabilecekse; Vatansız olup da statü verilmesine yol açan koşullar ortadan kalktığı için önceden yaşadığı ikamet ülkesine dönebilecekse; şeklindedir. Doğru cevap B’ dir.
Soru 69
Aşağıdakilerden hangisi “kitlesel akın” tanımının ilk kez yer aldığı düzenlemedir?
Seçenekler
A
Geçici Koruma Yönetmeliği
B
1994 Yönetmeliği
C
YUKK
D
2001 Avrupa Konseyi Yönergesi
E
Dublin Konvansiyonu
Açıklama:
Geçici Koruma Yönetmeliği’ nin 3. maddesi ile mevzuatımızda ilk kez “kitlesel akın” tanımının yapıldığı görülmektedir. Buna göre “kitlesel akın”, aynı ülkeden ya da coğrafi bölgeden kısa bir süre içerisinde ve yüksek sayılarda gerçekleşen ve söz konusu sayılar nedeniyle bireysel olarak uluslararası koruma statüsü belirleme işlemelerinin usulen uygulanabilir olmadığı durumlardır. Doğru cevap A’dır.
Soru 70
YUKK’ a göre; ülkesinde din, ırk, tabiiyet, belirli toplumsal grup mensubu olma veya siyasi düşüncelerinden kaynaklı zulme uğrama korkusu ile uluslararası koruma başvurusu kabul edilen, üçüncü ülkeye yerleşinceye kadar Türkiye’de kalmasına izin verilen bir kişinin statüsü aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Sığınmacı
B
Mülteci
C
Savaş mültecisi
D
Şartlı mülteci
E
İkincil koruma
Açıklama:
1951 Cenevre Sözleşmesi’ne uygun biçimde YUKK ‘ta da yer alan; ülkesinde din, ırk, tabiiyet, belirli toplumsal grup mensubu olma veya siyasi düşüncelerinden kaynaklı zulme uğrama korkusu ile uluslararası koruma başvurusu kabul edilen, üçüncü ülkeye yerleşinceye kadar bir ülkede kalmasına izin verilen statü “şartlı mülteci” statüsüdür. Doğru cevap D’dir.
Soru 71
Cumhuriyet tarihinde gerçekleşen ilk göç hareketi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Türk-Yunan halklarının mübadelesi
B
Balkan göçleri
C
Kafkas göçleri
D
Suriyelilerin göçü
E
Orta Doğu ülkelerinden yapılan göçler
Açıklama:
Türkiye Cumhuriyeti, ilk olarak Yunanistan ile gerçekleşen “mübadele” ile Türkiye’ye
Türk soyluları çekmeye çalışmıştır. Doğru cevap A’dır.
Türk soyluları çekmeye çalışmıştır. Doğru cevap A’dır.
Soru 72
Türkiye’nin Avrupa ülkelerine geçişte transit bir ülke ya da göç koridoru olarak görülmesinin en önemli nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Yeraltı zenginlikleri
B
Coğrafi konumu
C
Gelişmiş turizm sektörü
D
İşgücü potansiyeli
E
Jeomorfolojik özellikleri
Açıklama:
Türkiye, coğrafi konumundan dolayı Avrupa ülkelerine geçişte transit bir ülke, bir göç koridoru olarak görülmüştür. Doğru cevap B’dir.
Soru 73
Türk göç politikasında önemli bir dönüşüm süreci başlatan Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu (YUKK) hangi yıl yürürlüğe girmiştir?
Seçenekler
A
2010
B
2003
C
2013
D
2015
E
2000
Açıklama:
4 Nisan 2013 tarihinde ise Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu Tasarısı TBMM Genel Kurulunda kabul edilmiş, 10 Nisan 2013 tarihinde Cumhurbaşkanlığı tarafından onaylanmış ve 11 Nisan 2013 tarihli ve 28615 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır. Böylelikle kanun yürürlüğe girmiş, Türk göç politikasında önemli bir dönüşüm süreci başlamış, bu konudaki sorumluluk yeni kurulan ve sivil bir yapı olan Göç İdaresi Genel Müdürlüğüne (GİGM) verilmiştir. Doğru cevap C’dir.
Soru 74
Suriye’den ülkemize gelen insanlar için 2013 yılına kadar sistemdeki açıktan dolayı resmi kurumlarca da kullanılan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kardeş
B
Akraba
C
Dost
D
Misafir
E
Yabancı
Açıklama:
Geçici korumaya ilişkin hükümler mevzuata girene kadar geçen sürede, ülkeye gelen Suriyelilere “misafir” denilmiştir. Bu kavram toplum, medya, siyasetçiler ve resmi kurumlarca sıklıkla kullanılan bir kavram olmuştur. Doğru cevap D’dir.
Soru 75
Geçici koruma statüsü ile ilgili verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Geçici korumanın sona ermesindeki ikinci yol bu korumanın bireysel olarak sona ermesidir.
B
Geçici koruma kapsamında bulunan yabancı üçüncü ülkeye çıkış işlemi yaptığında koruma devam eder.
C
Statü ile ilgili hükümler Geçici Koruma Yönetmeliği’nde düzenlenmiştir.
D
Bakanlar Kurulu kararıyla geçici koruma uygulaması tamamen sona erdirilebilmektedir.
E
Sığınmacılar üçüncü bir ülkeye yerleştirilene kadar geçici olarak Türkiye’de koruma altındadırlar.
Açıklama:
Geçici koruma kapsamında bulunan yabancı üçüncü ülkeye çıkış işlemi yaptığında, gönüllü geri dönüş kapsamında menşe ülkesine döndüğünde, geçici koruma kapsamındaki yabancının YUKK’ta yer alan ikamet izni türlerinden birini edinmesi durumunda ya da bir vefat durumunda geçici koruma bireysel olarak sona ermektedir.
Soru 76
Aynı ülkeden ya da coğrafî bölgeden kısa bir süre içerisinde ve yüksek sayılarda gerçekleşen ve söz konusu sayılar nedeniyle bireysel olarak uluslararası koruma statüsü belirleme işlemelerinin usulen uygulanabilir olmadığı durumlar nasıl adlandırılır?
Seçenekler
A
Kitlesel akın
B
Bireysel sığınma
C
Geçici koruma rejimi
D
Açık kapı politikası
E
Tamamlayıcı koruma
Açıklama:
Kitlesel akın, aynı ülkeden ya da coğrafî bölgeden kısa bir süre içerisinde ve yüksek sayılarda gerçekleşen ve söz konusu sayılar nedeniyle bireysel olarak uluslararası koruma statüsü belirleme işlemelerinin usulen uygulanabilir olmadığı durumlardır. Doğru cevap A’dır.
Soru 77
Türkiye’de özellikle 1980’lerden sonra yoğun göç hareketliliğinin yaşanması sonucu ortaya çıkan ve bu hareketlilikleri düzenleyen ilk belge özelliği taşıyan yönetmelik aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Cenevre Sözleşmesi
B
Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu
C
Lahey Yönetmeliği
D
1994 Yönetmeliği
E
Geçici Koruma Yönetmeliği
Açıklama:
Yasal ya da yasal olmayan yollardan Türkiye’ye gelerek iltica etmek isteyen ya da başka ülkelere iltica etmek üzere izin talep eden yabancılar ile topluca iltica ya da sığınma amacıyla sınırlarımıza gelen ya da sınırlarımızı geçen yabancılara ve olabilecek nüfus hareketlerine karşı alınacak tedbirleri, yapılacak işlemleri, müracaat, karar ve işbirliği yapacak makamlar ile bunların görevlerini ve yabancıların tabi olacakları esasları içeren bu yönetmeliğin en önemli özelliği, bireysel ve kitlesel sığınma olayları karşısında yapılması gerekenleri düzenleyen “ilk belge özelliği” taşımasıdır. Doğru cevap D’dir.
Soru 78
Uluslararası koruma statülerinden olan şartlı mülteci statüsü ile ilgili verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Bu statü ile Avrupa dışından gelenlerin de uluslararası korumaya başvurmalarının önü açılmaktadır
B
İçerik olarak mülteci ile aynı koşullar kabul edilmektedir.
C
Şartlı mültecilerin ülkede kalışları üçüncü bir ülkeye kabullerine kadardır.
D
Avrupa dışından gelip mülteci olma şartlarını karşılayanlara bu statü verilir.
E
Cenevre Sözleşmesi’nin benimsediği şartlara sahip kişileri kapsar.
Açıklama:
Avrupa dışından gelip mülteci olma şartlarını karşılayanlara ise şartlı mülteci statüsü verilir. Şartlı mültecilerin ülkede kalışları üçüncü bir ülkeye kabullerine kadardır. İkincil koruma ise mültecilik için 1951 Cenevre Sözleşmesi’nden belirlenen şartlı karşılamayan ancak ülkesine döndüğü takdirde ölüm cezasına mahkûm olacak ya da ölüm cezası infaz edilecek; işkenceye, insanlık dışı ya da onur kırıcı ceza ya da muameleye maruz kalacak kişilerin korunmasını amaçlayan bir statüdür. Doğru cevap E’dir.
Soru 79
İkinci Dünya Savaşı’nın sona ermesiyle dünya büyük bir mülteci sorunuyla karşı karşıya kalınmış ve bu sorunları yasal çerçevede ele almak amacıyla 1951 yılında imzalanan sözleşme aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Lozan Sözleşmesi
B
Cenevre Sözleşmesi
C
Lahey Sözleşmesi
D
Roma Sözleşmesi
E
Ankara Sözleşmesi
Açıklama:
28 Temmuz 1951 tarihinde ise Mültecilerin Hukuki Statüsüne İlişkin Sözleşme (MHSİS) Cenevre’de imzalanmış ve 22 Nisan 1954 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Türkiye, 1951 Cenevre Sözleşmesi’ni 24 Ağustos 1951 tarihinde imzalamış ve 29 Ağustos 1961 tarihinde 359 sayılı Kanun’la onaylamıştır. Doğru cevap B’dir.
Soru 80
Aşağıdaki kurumlardan hangisinin kurulmasıyla birlikte Türkiye’de göç yönetimi Emniyet Genel Müdürlüğünden alınmıştır?
Seçenekler
A
Vakıflar Genel Müdürlüğü
B
Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı
C
Göç İdaresi Genel Müdürlüğü
D
İçişleri Bakanlığı
E
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı
Açıklama:
Göç İdaresi Genel Müdürlüğünün kurulmasıyla göçün yönetimi Emniyet Genel Müdürlüğünden alınmış ve sivil bir yapıya kavuşmuştur. Söz konusu Kanun ise YUKK’un yürürlüğe girmesi ile ortadan kalkmıştır. Doğru cevap C’dir.
Soru 81
Türkiye hangi yıllardan itibaren işgücü ihtiyaçlarını karşılamak için yurtdışına göç vermeye başlamıştır?
Seçenekler
A
1930'lardan sonra
B
1940'lardan sonra
C
1950'lerden sonra
D
1960'lardan sonra
E
1970'lerden sonra
Açıklama:
Nüfus mübadelesi sonucunda demografisi önemli ölçüde soydaş göçüyle yenilenen Türkiye, 1960’lı yıllardan itibaren başta Avrupa ülkeleri olmak üzere, ülkelerdeki işgü-
cü fazlasını gidermek için göç veren bir ülke durumuna gelmiştir. Doğru yanıt D seçeneğidir.
cü fazlasını gidermek için göç veren bir ülke durumuna gelmiştir. Doğru yanıt D seçeneğidir.
Soru 82
Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği hangi yılda kurulmuştur?
Seçenekler
A
1951
B
1950
C
1960
D
1978
E
1973
Açıklama:
İkinci Dünya Savaşı’nın sona ermesiyle dünya büyük bir mülteci sorunuyla karşı karşıya kalmıştır. Bu durum da mülteci konusuna ilişkin daha kapsamlı bir örgütlenme ihtiyacını elzem kılmıştır. Bu doğrultuda 14 Aralık 1950’de BM Genel Kurulu tarafından mültecilere uluslararası bir koruma sağlamak ve sorunlara kalıcı çözümler bulabilmek için Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (BMMYK-United Nations Migh Commissioner for Refugees-UNHCR) kurulmuş, çalışmalarına 1 Ocak 1951 tarihinde başlamıştır. Doğru yanıt B seçeneğidir.
Soru 83
Aşağıdakilerden hangisi 1980 sonrası Türkiye'ye yapılan yabancı göçlerin artmasına neden olmamıştır?
Seçenekler
A
Irak-İran savaşı
B
Sovyetler Birliği'nin dağılması
C
Saddam Hüseyin'in Kuzey Irak politikası sonucu yaşanan Kürt göçü
D
Yugoslavya'nın dağılma sürecinde yaşanan savaş
E
Rusya'nın Kırım'ı işgali
Açıklama:
1980 sonrası dönemde yaşanan yoğun göçlerde Irak-İran Savaşı, Sovyetler Birliğinin dağılması, Saddam Hüseyin’in Kuzey Irak politikası sonucu yaşanan Kürt göçü, Yugoslavya’nın dağılma sürecinde yaşanan savaş ve Körfez Savaşı etkili olmuştur. Doğru yanıt E seçeneğidir.
Soru 84
I. Türkiye'de ikamet izni talep eden münferit yabancılara ilişkin II. Topluca sığınma için sınırımıza gelen yabancılara ilişkin III. Olabilecek nüfus hareketlerine uygulanacak usul ve esaslara ilişkin IV. Sığınma talep eden yabancıların iskanına ilişkin 1994 Yönetmeliği'nin kapsamı yukarıdakilerden hangisi ya da hangilerine ilişkin olarak şekillendirilmiştir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
III ve IV
E
I, II ve III
Açıklama:
Türkiye’nin yoğun şekilde göçlere maruz kalması ve buna bağlı olarak uluslararası koruma rejimini düzenleme ihtiyacı sonucu 14 Eylül 1994 tarihinde, “Türkiye’ye İltica Eden ya da Başka Bir Ülkeye İltica Etmek Üzere Türkiye’den İkamet İzni Talep Eden Münferit Yabancılar ile Topluca Sığınma Amacıyla Sınırlarımıza Gelen Yabancılara ve Olabilecek Nüfus Hareketlerine Uygulanacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik” kabul edilmiş ve 30 Kasım 1994 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanmıştır. Doğru yanıt E seçeneğidir.
Soru 85
Avrupa Birliği ilk olarak hangi anlaşma ile Ortak Sığınma Sistemi oluşturulması için adımlar atmaya başlamıştır?
Seçenekler
A
Cenevre Anlaşması
B
Amsterdam Anlaşması
C
Londra Anlaşması
D
Suriye Anlaşması
E
İstanbul Anlaşması
Açıklama:
AB ilk olarak 1997 Amsterdam Anlaşması ile Ortak Sığınma Sistemi oluşturulması için
adımlar atmaya başlamıştır. 1990 yılında imzalanan, 1997 Amsterdam Anlaşması’na eklenen ve 1999 yılında yürürlüğe giren “Avrupa Toplulukları Üyesi Devletlerden Birinde Yapılan Sığınma Başvurusunu İncelemekle Yükümlü Üye Devletin Birleşmesine İlişkin Konvansiyon” (Dublin Konvansiyonu) ile 1999 “Tampere Başkanlık Sonuç Bildirisi” kararlarını ortak sığınma sisteminin oluşturulması amacıyla atılan önemli adımlar olarak görebiliriz. Doğru yanıt B seçeneğidir.
adımlar atmaya başlamıştır. 1990 yılında imzalanan, 1997 Amsterdam Anlaşması’na eklenen ve 1999 yılında yürürlüğe giren “Avrupa Toplulukları Üyesi Devletlerden Birinde Yapılan Sığınma Başvurusunu İncelemekle Yükümlü Üye Devletin Birleşmesine İlişkin Konvansiyon” (Dublin Konvansiyonu) ile 1999 “Tampere Başkanlık Sonuç Bildirisi” kararlarını ortak sığınma sisteminin oluşturulması amacıyla atılan önemli adımlar olarak görebiliriz. Doğru yanıt B seçeneğidir.
Soru 86
İltica ve Göç Mevzuatı ve İdari Kapasitesini Geliştirme ve Uygulama Bürosu kaç yılında hangi bakanlık bünyesinde kurulmuştur?
Seçenekler
A
1984, İçişleri Bakanlığı
B
1997, Dışişleri Bakanlığı
C
2008, İçişleri Bakanlığı
D
2010, Avrupa Birliği Bakanlığı
E
2000, Dışişleri Bakanlığı
Açıklama:
2008 yılında İçişleri Bakanlığı bünyesinde “İltica ve Göç Mevzuatı ve İdari Kapasitesini Geliştirme ve Uygulama Bürosu” kurulmuş, 2013 yılında kabul edilen Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu Tasarısının hazırlıkları başlamıştır.
Soru 87
Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu'nun 85. maddesine göre uluslararası koruma statüsünün sona erme halleri aşağıdaki durumlardan hangisi nedeniyle gerçekleşmemektedir?
Seçenekler
A
Vatandaşı olduğu ülkenin korumasından kendi isteğiyle tekrar yararlanırsa
B
Terk ettiği ya da zulüm korkusuyla dışında bulunduğu ülkeye zorunlu olarak tekrar
dönmüşse
dönmüşse
C
Statü verilmesini sağlayan koşullar ortadan kalktığı için vatandaşı olduğu ülkenin korumasından yararlanabilecekse
D
Vatansız olup da statü verilmesine yol açan koşullar ortadan kalktığı için önceden yaşadığı ikamet ülkesine dönebilecekse
E
Kaybettiği vatandaşlığını kendi isteğiyle tekrar kazanırsa
Açıklama:
YUKK’un 85. maddesine göre, uluslararası koruma statüsünün sonra erme hâlleri şu durumlarda
gerçekleşmektedir:
• Vatandaşı olduğu ülkenin korumasından
kendi isteğiyle tekrar yararlanırsa,
• Kaybettiği vatandaşlığını kendi isteğiyle
tekrar kazanırsa,
• Yeni bir vatandaşlık kazanmışsa ve vatandaşlığını kazandığı ülkenin korumasından
yararlanıyorsa,
• Terk ettiği ya da zulüm korkusuyla dışında bulunduğu ülkeye kendi isteğiyle tekrar
dönmüşse,
• Statü verilmesini sağlayan koşullar ortadan
kalktığı için vatandaşı olduğu ülkenin korumasından yararlanabilecekse,
• Vatansız olup da statü verilmesine yol açan
koşullar ortadan kalktığı için önceden yaşadığı ikamet ülkesine dönebilecekse
Doğru yanıt B seçeneğidir.
gerçekleşmektedir:
• Vatandaşı olduğu ülkenin korumasından
kendi isteğiyle tekrar yararlanırsa,
• Kaybettiği vatandaşlığını kendi isteğiyle
tekrar kazanırsa,
• Yeni bir vatandaşlık kazanmışsa ve vatandaşlığını kazandığı ülkenin korumasından
yararlanıyorsa,
• Terk ettiği ya da zulüm korkusuyla dışında bulunduğu ülkeye kendi isteğiyle tekrar
dönmüşse,
• Statü verilmesini sağlayan koşullar ortadan
kalktığı için vatandaşı olduğu ülkenin korumasından yararlanabilecekse,
• Vatansız olup da statü verilmesine yol açan
koşullar ortadan kalktığı için önceden yaşadığı ikamet ülkesine dönebilecekse
Doğru yanıt B seçeneğidir.
Soru 88
I. Sahte belge kullanımı
II. Hile ve aldatma yoluyla statü verilmesini sağlama
III. YUKK'un 64. maddesinde yer alan nedenlerden ötürü uluslararası korumanın haricinde tutulma
IV. Aynı anda birçok ülkeden koruma talebinde bulunma
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri uluslararası koruma statüsünün iptal edilmesine neden olmaktadır?
II. Hile ve aldatma yoluyla statü verilmesini sağlama
III. YUKK'un 64. maddesinde yer alan nedenlerden ötürü uluslararası korumanın haricinde tutulma
IV. Aynı anda birçok ülkeden koruma talebinde bulunma
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri uluslararası koruma statüsünün iptal edilmesine neden olmaktadır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
II ve III
D
I, II ve III
E
Hepsi
Açıklama:
Bazı durumlarda uluslararası koruma statüsü iptal edilmektedir. Buna göre, bu koruma statüsünün verildiği kişilerin sahte belge kullanması, hile ve aldatma yoluyla ya da beyan etmediği nedenlerle statü verilmesini sağlaması ve statünün verilmesinin ardından YUKK’un uluslararası korumanın haricinde tutulma hükümlerini içeren 64. maddesinde yer alan nedenlerden dolayı uluslararası korumanın haricinde tutulma kapsamında olması hâlinde statüsü iptal edilir.
Soru 89
I. Hatırı sayılır sayıda insanın uluslararası bir sınıra ulaşması
II. Çok sayıda insanın sınırı geçmesi
III. Devletin özellikle acil durumlarda sınırı geçen kitleyi karşılamaktaki yetersizliği
IV. Bireysel sığınma prosedürlerinin geniş çaptaki sığınma karşısında işlevsiz kalması
Kitlesel akın yukarıdaki durumlardan hangisi ya da hangilerini içerebilmektedir?
II. Çok sayıda insanın sınırı geçmesi
III. Devletin özellikle acil durumlarda sınırı geçen kitleyi karşılamaktaki yetersizliği
IV. Bireysel sığınma prosedürlerinin geniş çaptaki sığınma karşısında işlevsiz kalması
Kitlesel akın yukarıdaki durumlardan hangisi ya da hangilerini içerebilmektedir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
II ve III
C
II ve IV
D
III ve IV
E
Hepsi
Açıklama:
UNHCR kitlesel akını; hatırı sayılır sayıda insanın uluslararası bir sınıra ulaşması, çok sayıda insanın sınırı geçmesi, varış devletinin, özellikle acil durumlarda sınırı geçen kitleyi karşılamaktaki yetersizliği, bireysel sığınma prosedürlerinin geniş çaptaki sığınma karşısında işlevsiz kalması durumlarından birkaçını ya da hepsini içermesi olarak tanımlamaktadır. Doğru yanıt E seçeneğidir.
Soru 90
Geçici korumaya ilişkin hükümler mevzuata girene kadar geçen sürede Suriyelilere ilişkin hangi kavram kullanılmıştır?
Seçenekler
A
Sığınmacı
B
Mülteci
C
Göçmen
D
Misafir
E
Muhacir
Açıklama:
Geçici korumaya ilişkin hükümler mevzuata girene kadar geçen sürede, ülkeye gelen Suriyelilere “misafir” denilmiştir. Bu kavram toplum, medya, siyasetçiler ve resmi kurumlarca sıklıkla kullanılan bir kavram olmuştur. Doğru yanıt D seçeneğidir.
Soru 91
Türkiye Cumhuriyeti tarihinde mübadele hangi ülke ile yaşanmıştır?
Seçenekler
A
Bulgaristan
B
Yunanistan
C
Ermenistan
D
Azerbaycan
E
İran
Açıklama:
1923’te kurulduğunda 13 milyonluk bir ülke olan ve bir ulus devlet yaratma çabasında olan Türkiye Cumhuriyeti, ilk olarak Yunanistan ile gerçekleşen “mübadele” ile Türkiye’ye Türk soyluları çekmeye çalışmıştır.
Soru 92
- 5901 sayılı “Türk Vatandaşlığı Kanunu”nda göçmen ve yabancı ayrımı henüz yapılmamıştır.
- Göçmen tanımı Türk soylu ve Türk kültürüne bağlı olanları ifade eder.
- Cumhuriyet’in ulus inşa sürecinde ülke topraklarında yaşayan gayrimüslim azınlıklar ülkeden ayrılmış ya da ayrılmak zorunda bırakılmıştır.
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
5901 sayılı “Türk Vatandaşlığı Kanunu” (TVK) incelendiğinde göçmen ve yabancı ayrımı doğrultusunda göçmenlere yönelik bir önceliğin olduğunu görmek mümkündür
Soru 93
BM Genel Kurulu tarafından mültecilere uluslararası bir koruma sağlamak ve sorunlara kalıcı çözümler bulabilmek için Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği kaç yılında Ankara'da kurulmuştur?
Seçenekler
A
1942
B
1948
C
1950
D
1953
E
1957
Açıklama:
BM Genel Kurulu tarafından, mültecilere uluslararası bir koruma sağlamak ve sorunlara kalıcı çözümler bulabilmek için Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (BMMYK-United Nations Migh Commissioner for Refugees-UNHCR) kurulmuş, çalışmalarına 1 Ocak 1951 tarihinde başlamıştır.
Soru 94
- 1980 sonrası dönem “yabancıların” Türkiye’ye yönelik göçlerinin arttığı bir dönemdir.
- Bu dönemde Türkiye’ye yönelik göçler düzenli göçlerdir.
- Bu dönemde 1930’da şekillenen ulus devlet yaratma çabası ile ortaya çıkan İskân Kanunun yetersizliği anlaşılmıştır.
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
1980 sonrası dönem “yabancıların” Türkiye’ye yönelik göçlerinin arttığı bir dönemdir. Bu dönemde Türkiye’ye yönelik bu göçlerin önemli bir kısmı düzensiz göçlerden oluşmaktadır.
Soru 95
- 1994 Yönetmeliği, önceki dönemde var olan coğrafi kısıtlama anlayışını devam ettirmemiştir.
- Bu yönetmeliğin en önemli özelliği, bireysel ve kitlesel sığınma olayları karşısın- da yapılması gerekenleri düzenleyen “ilk belge özelliği” taşımasıdır.
- Bu yönetmeliğe göre sadece Avrupa ülkelerinden gelen ve iltica talebinde bulunan yabancılara mülteci statüsü vermektedir.
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
1994 Yönetmeliği, önceki dönemde olduğu gibi coğrafi kısıtlama anlayışını sürdürmeye devam etmekle birlikte, tüm başvurularda, iltica usulleri açısından hiçbir ayrım gözetilmeksizin, 1994 Yönetmeliği’nin 6. maddesi, 1951 Cenevre Sözleşmesi ve 1967 tarihli Ek Protokolünü esas almaktadır.
Soru 96
- İmzalanmış olan uluslararası sözleşmeler
- AB ile yürütülen üyelik müzakereleri sürecindeki yükümlülükler
- Ülke ihtiyaçlarını artık karşılamayan düzenlemelerin yerini çağdaş bir yasanın almasına duyulan ihtiyaç
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Bu bağlamda sağlanan sivilleşme ve YUKK’un hazırlanmasındaki ana nedenler üç ana unsura bağlanabilir. Bunlar;
- İmzalanmış olan uluslararası sözleşmeler,
- AB ile yürütülen üyelik müzakereleri sürecindeki yükümlülükler,
- Ülke ihtiyaçlarını artık karşılamayan düzenlemelerin yerini çağdaş bir yasanın almasına duyulan ihtiyaçtır.
Soru 97
YUKK ile birlikte uluslararası koruma başvurularının en geç ne kadar süre içinde sonuçlandırılması kuralı getirilmiştir?
Seçenekler
A
1 ay
B
3 ay
C
6 ay
D
12 ay
E
15 ay
Açıklama:
YUKK ile birlikte uluslararası koruma başvurularının en geç 6 ay içinde sonuçlandırılması kuralı getirilmiştir.
Soru 98
- YUKK başvuru sahibiyle kayıt tarihinden itibaren 15 gün içinde bireysel mülakat yapılmasını öngörmektedir.
- Mülakatın mahremiyeti dikkate alınarak, kişiye kendisini en iyi şekilde ifade etme imkânı tanınır.
- Başvuru sahibinin talebi üzerine, avukatı gözlemci olarak mülakata katılabilir.
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
YUKK, başvuru sahibiyle kayıt tarihinden itibaren 30 gün içinde bireysel mülakat yapılmasını öngörmektedir
Soru 99
- Vatandaşı olduğu ülkenin korumasından kendi isteğiyle tekrar yararlanırsa
- Kaybettiği vatandaşlığını kendi isteğiyle tekrar kazanırsa
- Statü verilmesini sağlayan koşullar ortadan kalktığı için vatandaşı olduğu ülkenin korumasından yararlanabilecekse
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
YUKK’un 85. maddesine göre, uluslararası koruma statüsünün sonra erme hâlleri şu durumlarda gerçekleşmektedir:
- Vatandaşı olduğu ülkenin korumasından kendi isteğiyle tekrar yararlanırsa,
- Kaybettiği vatandaşlığını kendi isteğiyle tekrar kazanırsa,
- Yeni bir vatandaşlık kazanmışsa ve vatandaşlığını kazandığı ülkenin korumasından yararlanıyorsa,
- Terk ettiği ya da zulüm korkusuyla dışında bulunduğu ülkeye kendi isteğiyle tekrar dönmüşse,
- Statü verilmesini sağlayan koşullar ortadan kalktığı için vatandaşı olduğu ülkenin korumasından yararlanabilecekse,
- Vatansız olup da statü verilmesine yol açan koşullar ortadan kalktığı için önceden yaşadığı ikamet ülkesine dönebilecekse
Soru 100
- Savaş suçu işleyenler
- Bir BM organı ya da örgütünden koruma alanlar
- Ülke rejimine muhalif olanlar
Yukarıdakilerden hangileri uluslararası koruma haricinde tutulur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Barışa karşı suç, savaş suçu ya da insanlığa karşı suç gibi suçlar için hükümler koyan uluslararası belgelerde tanımlanan bir suç işlediğine; mülteci sıfatıyla kabul edildiği ülkeye sığınmadan önce, sığındığı ülkenin dışında ağır bir siyasi olmayan suç işlediğine; Birleşmiş Milletlerin amaç ve ilkelerine ay- kırı fiillerden suçlu olduğuna dair hakkında ciddi kanaat mevcut olan kişileri kapsar.