Çok sayıda alıcı ve satıcının bulunduğu tam rekabet piyasasının varlığı için bir takım koşulların gerçekleşmesi gerekir. Simetrik bilgi ve piyasaya giriş çıkış serbestisi tam rekabet piyasasının sağlıklı işlemesi için şarttır. Ancak tam rekabet piyasasında risk ve belirsizlik yoktur. Yine ölçek ekonomisi ve tekelciliğin bulunması da tam rekabet piyasasının işleyişini bozar. Doğru yanıt D'dir.

Piyasa taraflarının değişime konu olan mal ve hizmetler ile ilgili aynı bilgiye sahip olmamaları ya da bir kısmının diğerlerine nazaran bilgi avantajlarına sahip olmaları durumunda bilgi asimetrisi söz konusu olur. Bilgi asimetrisinin sonucu ise ahlaki tehlike ve ters seçimin ortaya çıkmasıdır. Doğru cevap A'dır.

Bir kişinin yaptığı mal ve hizmet tüketiminden bir başkasının zarar görmesi durumunda negatif dışsallık söz konusu olur. Aktif sigara içicilerinin sigara kullanmayanların bulunduğu ortamda sigara içmesi durumunda bu kişiler pasif içici durumuna düşmekte ve sigara tüketiminden zarar görmektedirler. Bu durum negatif dışsallığa örnek gösterilebilir. Doğru cevap B'dir.

Devlet sağlık hizmetleri alanına sunucu, düzenleyici veya finansör olarak müdahale edebilir. Seçeneklerde yer alan kamu hastanelerinin varlığı ve sağlık hizmetlerinde vergi indirimi uygulaması devlerin sunucu olarak piyasaya müdahale etmesidir. Sağlık hizmetlerinde teşvik uygulaması yapılması ya da bazı hususların kanunla yasaklanması durumunda ise devlet piyasaya düzenleyici olarak müdahale etmektedir. Finansör olarak müdahalede ise devlet, mal ve hizmetleri doğrudan finanse eder. Yeşil kart uygulaması buna örnek gösterilebilir. Doğru cevap E'dir.

Devletin sağlık piyasalarına müdahale etmesinin nedenleri piyasa başarısızlıkları ve hakkaniyettir. Doğru cevap B'dir.

Belirli bir maliyet düzeyinde en yüksek çıktının alınması durumunda teknik verimlilik söz konusu olacaktır. Tahsisat verimliliği ise toplumun ne istediği, ne kadar istediği ve bu isteklerinin kaynak veya alternatif maliyetleri açısından değerinin ne olduğunun tespiti halinde söz konusu olur. Ahlaki tehlike ve ters seçim ise asimetrik bilginin sonuçlarıdır. Doğru cevap D'dir.

Ahlaki tehlike hem sosyal sağlık sigortacılığında hem de özel sağlık sigortacılığında geçerli olan bir durum iken, ters seçim ve risk seçimi sadece özel sağlık sigortacılığında geçerli olan bir durumdur. Doğru cevap D'dir.

Sigorta sözleşmelerinde sigortanın varlığından dolayı sigortalının farklı davranması için bir güdü unsuru vardır. Bu güdü ahlaki tehlike (moral hazard) olarak adlandırılmaktadır. Bu güdü doğrultusunda sağlık sigortasının varlığı durumunda, kişilerin daha sağlıklı bir yaşam tarzı benimseme duyarlılığı azalabilmektedir. Doğru yanıt A'dır.

Kesinlik varsayımı; tüketicilerin tam anlamı ile ne istediklerini, ne zaman isteyeceklerini ve bu isteklerini nereden karşılayabileceklerini bilmeleridir. Doğru cevap C'dir.

Tüketici egemenliği devletin piyasaya müdahalesi ve reklamlardan da etkilenebilmektedir. Doğru cevap E'dir.

Rekabetçi piyasaların verimliliğini sağlamak için gerekli olan tam rekabet piyasası
koşulları aşağıdaki gibi belirtilebilir: 1. Çok sayıda alıcı ve satıcı vardır. 2. Dışsallıklar yoktur. 3. Piyasaya giriş çıkış serbestîsi vardır. 4. Simetrik bilgi vardır. 5. Firmalar kârlarını maksimize ederler ve buna karşılık tüketiciler de refahlarını en üst düzeye çıkarırlar. 6. Risk ve belirsizlik yoktur. 7. Ölçek ekonomisi ve tekelcilik söz konusu değildir. Doğru seçenek B'dir.

Fiyat mekanizmasının tam işlemesi durumunda operasyonel düzeyde de verimliliğin sağlanacağı; başka bir ifade ile belirli maliyet düzeyinde en yüksek çıktıyı elde etme veya belli bir çıktı/üretim seviyesini en düşük maliyetle sağlama olanağı doğacaktır. Yani teknik verimlilik sağlanmış olacaktır. Doğru seçenek A'dır.

Sağlığa ilişkin ikinci bakış açısına göre sağlık doğuştan kazanılmış bir haktır. Dolayısıyla piyasa koşullarında alınıp satılamaz. Buna göre, sağlık birçok yönü ile diğer mal ve hizmetlerden farklıdır ve bu nedenle piyasa koşullarının işleyişine bırakılamaz. Hizmetlerin sunumu sırasında piyasaya müdahale etmek ya da sunumu piyasa mekanizması dışında bir mekanizma ile yürütmek gereklidir. Bu bakış açısı ile hakkaniyet, verimlilik kadar önemli bir amaçtır ve sağlık sektörünün aşağıda özetlenecek özelliklerinden dolayı piyasa mekanizmasının işleyişi hakkaniyeti sağlayamaz. Doğru seçenek D'dir.

Literatürde sağlık piyasalarının özellikleri farklı şekillerde tasnif edilmektedir. Bu farklı sınıflandırmaları yansıtacak şekilde sağlık piyasalarını diğer piyasalardan ayırt eden başlıca özelliklerini aşağıdaki gibi ele almak mümkündür: Bilgi Asimetrisi, Piyasanın Şeffaflığı Risk ve Belirsizlik, Dışsallıklar ve Kamu Malları, Tüketici Rasyonelitesi ve Egemenliği, Rekabet ve Piyasaya Giriş Çıkış Serbestisi, Ölçek Ekonomisi ve Tekelcilik. Doğru seçenek A'dır.

Piyasa başarısızlığının temel nedenlerinden birisi de piyasada önemli derecede tekelci gücün varlığıdır. Temelde iki tür tekelci eğilim vardır. Birincisi, doğal olmayan tekelci eğilimler; ikincisi ise ölçek ekonomisinin varlığından kaynaklanan doğal tekelci eğilimlerdir. Doğal olmayan tekelci eğilimler rekabet ortamında kaynaklar üzerinde büyük ölçüde söz sahibi olma neticesi ortaya çıkarır. Doğal tekelci eğilim ise yukarıda da belirtildiği gibi ölçek ekonomisinden (işletmenin büyüklüğünden) kaynaklanan bir durumdur. Ölçek ekonomisi, işletmenin büyüklüğünden dolayı ortaya çıkan ekonomiler veya tasarruflardır veya daha büyük işletmelerin daha kolay faaliyet gösterebileceklerini ortaya koyan bir
kavramdır. Doğru seçenek A'dır.

Çoğu sağlık hizmetlerinin tüketiminin ani ve/veya beklenmedik ve çok pahalı olması gibi nedenlerden dolayı sağlık hizmetleri ihtiyacı, talebi ve tüketilmesi noktasında belirsizlikler söz konusudur. Başka bir ifade ile sağlık hizmetleri piyasasının şeffaf olmaması, risk ve belirsizliğin olması nedeniyle sağlık hizmetleri ihtiyacı durumunda bireylerin ödeme güçlerini aşan harcamalarla karşılaşılmaktadır. Bu tür güçlükleri aşmak için kolektif bir çözüm olan sigorta olgusu devreye girmiş ve devlet müdahalesi bazı konularda kaçınılmaz olmuştur. Sağlık hizmetlerindeki belirsizlik ve risk problemlerini bertaraf etmek
için sigorta mekanizması uygulamasına geçilmiştir. Doğru seçenek A'dır.

Piyasa başarısızlıkları verimsizliğe ve hakkaniyetsizliğe neden olmaktadır. Piyasa başarısızlıklarının yol açabileceği problemleri önlemek için genelde sağlık hizmetleri özelde ise sağlık sigortacılığı piyasasına devletin müdahalesi kaçınılmaz olmaktadır. Görüldüğü üzere, devlet temelde iki nedenden dolayı
sağlık piyasalarına müdahale eder. Birincisi piyasa başarısızlıkları, ikincisi ise hakkaniyettir. Doğru seçenek A'dır.

Kendine has özelliklerinden dolayı piyasa başarısızlıklarının yoğun bir şekilde yaşandığı ve bundan dolayı da devletin müdahale etmesi gerektiği alanlar arasında sağlık hizmetleri ve sağlık sigortacılığı da yer almaktadır. Özellikle de asimetrik bilginin varlığı ve bu asimetrik bilginin yol açtığı ahlaki tehlike ve ters seçim, risk ve belirsizlik, kamu malları ve dışsallıklar, ölçek ekonomisi ve tekelcilik gibi özellikler sağlık ve sağlık sigortacılığı alanında piyasa başarısızlıklarına yol açmaktadır. Yani bu unsurların varlığı sağlık hizmetleri ve sağlık sigortacılığı piyasasında verimsizlik ve hakkaniyetsizlik gibi durumlara yol açabilmektedir. Doğru seçenek A'dır.

Mal ve hizmet üretici/sunucu olarak devlet; bizzat kendi mal ve hizmet üretimi yaparak, üretimi teşvik ederek ve/veya vergi indirimi sağlayarak sağlık hizmetleri alanına müdahale edebilir. Doğru seçenek A'dır.

Pareto verimliliği, optimum pareto veya pareto optimumu; toplumdaki üretici, tüketici ve faktör sahiplerinden birinin durumunu kötüleştirmeden bunlardan bir başkasınınkinin durumunu iyileştirmenin mümkün olmadığı kaynak tahsisi durumunu ifade etmektedir. Doğru seçenek A'dır.

Rekabetçi piyasaların verimliliğini sağlamak için gerekli olan tam rekabet piyasası koşulları aşağıdaki gibi belirtilebilir:

1. Çok sayıda alıcı ve satıcı vardır. Dolayısıyla fiyatın kontrol edilmesi söz konusu değildir.
2. Dışsallıklar yoktur. Ne üretim ne de tüketim yayılma yararları ya da maliyetleri oluşturmaz.
3. 3. Piyasaya giriş çıkış serbestîsi vardır. Yeni firmalar rahatlıkla piyasaya girebilirler, piyasada var olanlar ise şartlar değiştiğinde herhangi bir maliyete katlanmadan piyasadan çekilebilirler.
4. Simetrik bilgi vardır. Tüm piyasa katılımcıları aynı şeyleri bilirler, böylece hiçbiri diğerleri üzerinde bir bilgi avantajına sahip değildir.
5. Firmalar kârlarını maksimize ederler ve buna karşılık tüketiciler de refahlarını en üst düzeye çıkarırlar.
6. Risk ve belirsizlik yoktur.
7. Ölçek ekonomisi ve tekelcilik söz konusu değildir.

Rekabetçi piyasaların verimliliğini sağlamak için gerekli olan tam rekabet piyasası koşulları aşağıdaki gibi belirtilebilir:
1.Çok sayıda alıcı ve satıcı vardır. Dolayısıyla fiyatın kontrol edilmesi söz konusu değildir.

2. Dışsallıklar yoktur. Ne üretim ne de tüketim yayılma yararları ya da maliyetleri oluşturmaz.


3. Piyasaya giriş çıkış serbestîsi vardır. Yeni firmalar rahatlıkla piyasaya girebilirler, piyasada var olanlar ise şartlar değiştiğinde herhangi bir maliyete katlanmadan piyasadan çekilebilirler.


4. Simetrik bilgi vardır. Tüm piyasa katılımcıları aynı şeyleri bilirler, böylece hiçbiri diğerleri üzerinde bir bilgi avantajına sahip değildir.


5. Firmalar kârlarını maksimize ederler ve buna karşılık tüketiciler de refahlarını en üst düzeye çıkarırlar.


6. Risk ve belirsizlik yoktur.


7. Ölçek ekonomisi ve tekelcilik söz konusu değildir.

Asimetrik bilgi, ekonomik bir ilişkide taraflardan birinin diğeri hakkında yeterli bilgiye sahip olamaması anlamına gelen durumdur. Başka bir ifade ile asimetrik bilgi, bir işlemle ilgili olarak taraflardan birisi belli bir bilgiye sahipken, diğer tarafın bu bilgiye sahip olmadığı durumu ifade etmektedir.

Sınırlı bilgiye dayalı piyasalarla ilgili temel çalışma George Akerlof ’un 1970 yılında yayınlanan The Market for Lemons: Quality Uncertainty and the Market Mechanism adlı makalesidir. Makalesinde bilgi asimetrisi kavramını ortaya atan George Akerlof, temel iktisat teorisinde tam rekabet, homojen ürün, çok sayıda firma gibi varsayımların gerçek hayatta tam olarak doğru olmadığını; birçok olayda taraflardan birinin bilgisi varken, diğerinin yoksa bilgi asimetrisi durumunun ortaya çıkacağını ifade etmiştir.

Asimetrik bilginin temelini oluşturduğu vekâlet ilişkisi ve bu ilişkinin arz (hizmet sunucu) kanadında yol açtığı arzın talep yaratması problemi, temelde asimetrik bilginin ve sağlık sigortasının varlığının arz kanadında yol açmış olduğu ahlaki tehlikenin yansıma biçimidir.

Sağlık hizmetlerinde arzın talep yaratması, hizmet sunucu olarak hekimin hastası adına karar verirken parasal çıkarını düşünerek gereksiz olan işlemleri hasta adına talep etmesi olarak tanımlanabilir. Başka bir ifade ile, eğer hasta tam anlamıyla bilgi sahibi olsa idi satın almayacağı tedavileri, hekimi istediği için (hekimin finansal veya başka yönlerden yararına olan) kabul eder veya talep eder.

Sağlık sigortacılığı piyasasında sağlık sigortasını talep eden bireyler, sağlık sigortasını arz eden kurum veya kuruluşlar karşısında kendi sağlık durumları hakkında daha fazla bilgiye sahiptirler. Bu bilgi açığı ise sağlık sigortası piyasasında ters seçim (adverse selection) durumuna yol açabilmektedir.

Sağlık hizmetlerinde tüketicinin hastalığı (sağlık ihtiyacı) ve kendisine uygulanacak/uygulanan işlemlerin (teşhis, tetkik, tedavi gibi) uygunluğu ve kalitesi konusunda çok az bilgisi vardır. Bu bağlamda tüketici neredeyse hekime tam anlamı ile bağımlıdır. Bu bağımlılık hasta ile doktor arasında yazılı olmayan ancak sağlam bir vekil-müvekkil ilişkisi yaratmaktadır. Başka bir ifade ile tüketicilerin sağlık hizmetleri ihtiyacının belirlenmesi veya ne tür sağlık hizmetlerinin ne miktarda ve kalitede tüketileceği noktasında bilgi eksikliklerinin olması nedeniyle doktor bir vekil olarak devreye girmekte, hasta (müvekkil) için danışmanlık yapmakta ve hastanın tüketimini şekillendirebilmektedir.

Akerlof, bilgi asimetrisinin ters seçime neden olacağını, iyi araba sahiplerinin piyasadan çekileceğini ve piyasanın kötü arabalara kalacağını ifade etmektedir. Bu bağlamda Akerlof, limon problemi ile Gresham Kanunu arasında benzerlik olduğunu düşünmektedir. Bilindiği üzere “kötü para iyi parayı kovar» cümlesiyle özetlenen Gresham Kanunu, insanların değerli parayı saklayarak piyasadan çekeceklerini, piyasada değersiz paranın kalacağını savunmaktadır

Doğurganlık hızı, beklenen yaşam süresi, bebek ölüm oranı gibi faktörler demografik değişim kapsamındadır. Doğru cevap B'dir.

Sağlık harcamalarının düzeyini belirlemede benzer karakteristik özellikler taşıyan ülke veya ülkelerle karşılaştırma yapılması emsal ülke yaklaşımı kapsamındadır.

Bahsedilen sağlık üretimi fonksiyonu yaklaşımıdır. Bu yöntemle sağlık üretme denkleminin bir girdisi olan sağlık harcamalarının bu denklemin bir çıktısı olan sağlık statüsü üzerine olan etkisi ve ilişkisi hesaplanmaya çalışılmaktadır.

Tanımı yapılan finansmandır. Bu mekanizmalar özel veya kamu kaynaklı olabilir. Başka bir ifade ile sağlık sistemi finansmanı, birincil ve ikincil kaynaklardan gelirlerin elde edilmesi, fon havuzlarında biriktirilmesi ve kaynakların tahsisi ve hizmetlerin satın alınması süreci olarak da tanımlanabilir.

Sağlık finansmanının borçlandırma ve pazarlama gibi fonksiyonları bulunmaz. Sayılan diğer 3 fonksiyonu bulunur.

Abel-Smith'e göre direkt finansman yöntemleri kişiler tarafından yapılan direkt ödemeler, örneğin doğrudan hane halkı ödemeleri, katkı payları ve enformal ödemelerden oluşmaktadır. Diğer şıklarda sayılan unsurlar ise endirekt finansman yöntemlerine örnektir.

Tapu harçları bir sağlık finansmanı kaynağı değildir.

Kullanıcının ödeme oranının sabit olduğu yöntem sigortalı payı veya ortak sigorta olarak adlandırılmaktadır. Örneğin muayene bedelinin %30'unun sigortalı tarafından ödenmesi gibi.

Herkesin gücü oranında ve ihtiyaçlarına göre finansmana katkı yapması hakkaniyet ilkesi gereğidir.

Finansmanda sağlık riski az olanların (gençler, hastalığı olmayanlar, geliri yüksek olanlar) sağlık riski fazla olanlara(yaşlılar, hastalığı bulunanlar, yoksullar) göre daha fazla katkıda bulunması toplumsal dayanışma gereğidir.

• Siyaset ve sosyo-ekonomik değişkenler


• Teknolojik yenilik ve gelişmeler


• Demografik değişimler

sağlık harcamalarının düzeyini belirleyen değişkenler arasındadır.
Sağlık harcamalarının düzeyini belirleyen faktörler şunlardır:

1. Siyaset ve sosyo-ekonomik değişkenler


2. Teknolojik yenilik ve gelişmeler


3. Demografik değişimler


4. Artan beklentiler


5. Durumsal/dönemsel nedenler

Doğru cevap E'dir.

Teokratik yaklaşım sağlık harcamaları düzeyini belirleme yaklaşımlarından değildir. Teokratik yaklaşım ülke yönetimi ve hukuk sistemi ile ilgili bir kavramdır.
Teokratik yaklaşım sağlık harcamalarının düzeyini belirleme yaklaşımları arasında yer almaz. Doğru cevap E'dir.

Sağlık finansmanı ile ilgili doğru ifadeler;

1. Sağlık hizmetlerinde herkesi kapsayıcı, hakkaniyetli, etkili ve verimli bir finansal koruma sağlamayı amaçlar


2. Sağlık statüsünü, yani sağlığı yükseltmeyi amaçlar

şeklindedir.
3. Sağlık sektörü ile ilgili mikro düzeyde finansman, sağlık sektöründe sunulan tüm sağlık hizmetleri ile ilgili harcamaları ve harcama kaynaklarını kapsar ifadesi yanlıştır. Bu ifade mikro değil makro düzeyde finasman ile doğru olur.
4. Sağlık sektörü ile ilgili makro düzeyde finansman, her düzeydeki sağlık işletmelerinde, sağlık hizmetlerinin üretimi ve pazarlaması için ihtiyaç duyulan fonların sağlanmasını kapsar ifadesi yanlıştır. Bu ifade makro değil mikro düzeyde finasman ile doğru olur.
Sağlık hizmetlerinde herkesi kapsayıcı, hakkaniyetli, etkili ve verimli bir finansal koruma sağlamak, böylece sağlık statüsünü, yani sağlığı yükseltmeyi amaçlayan finansmanı makro ve mikro düzeylerde olmak üzere iki düzeyde tanımlamak mümkündür.
Sağlık sektörü ile ilgili makro düzeyde finansman, sağlık sektöründe sunulan tüm sağlık hizmetleri ile ilgili harcamaların hangi kaynaklardan (kamu veya özel) ve nasıl karşılanacağına ve bu kaynakların ilgili sağlık yatırımlarına yeterli düzeyde, miktarda, zamanda ve etkili bir biçimde yönlendirilmelerine ilişkin ilke ve esasları içeren bir kavramdır.
Mikro düzeyde finansman ise, her düzeydeki sağlık işletmelerinde, sağlık hizmetlerinin üretimi ve pazarlaması için ihtiyaç duyulan fonların sağlanması, bu fonların yatırımlara yönlendirilmesi ve oluşan gelir veya karların dağıtımı ile ilgili bir dizi karar ve işlemi
içeren bir fonksiyondur. Doğru cevap A'dır.

Sağlık finansmanın 3 fonksiyonu vardır. Bunlar, Gelir Elde Etme, Fon Biriktirme, Satın Alma'dır.
Sağlık finansmanı fonksiyonları gelir elde etme, fon biriktirme ve satın almadır. Doğru cevap A'dır.

Spesifik olarak kimin ödeme yaptığı, yapılan ödeme tipi ve bu ödemeleri kimin topladığı ile ilgili olan sağlık finansmanı fonksiyonu "Gelir Elde Etme" dir.
Spesifik olarak kimin ödeme yaptığı, yapılan ödeme tipi ve bu ödemeleri kimin topladığı ile ilgili olan sağlık finansmanı fonksiyonu gelir elde etmedir. Doğru cevap A'dır.

Vergiler finansman kaynaklarından değil, finansman mekanizmalarındandır.

Sigorta fonları finansman mekanizmalarından değildir.

Referans fiyatlama talep yönlü maliyet sınırlama stratejisidir.

Doğrudan vergi finansman yöntemi genellikle regresif değil progresiftir.
Genellikle regresiftir

Belli kesme hitap finansman mekanizmalarının veya politikalarının değerlendirilmesinde göz önünde bulundurulması gereken temel kriterler arasında değildir.

Diğer seçenekler sağlık harcamalarıyla ilgili nedenlerdir.
Kitaba göre; Teknolojik yenilik ve gelişmeler sağlık maliyetlerinin ve harcamalarının en önemli belirleyicisi konumundadır. Doğru cevap A seçeneğidir.

Diğer seçenekler başka yaklaşımları (b, c Politik Ekonomi Yaklaşımı), (d, e Sağlık Üretimi Fonksiyonu Yaklaşımını) açıklamaktadır.
Kitaba göre; Emsal ülke yaklaşımı (benzer sosyo-ekonomik düzeydeki ülkelerle veya ülke ortalamaları ile karşılaştırma), gelir düzeyleri, kültürler veya epidemiyolojik profiller gibi benzer sosyo-ekonomik düzeydeki (benzer karakteristiklere sahip) ülkelerin sağlık harcama düzeylerinin karşılaştırılmasıdır. Doğru cevap A seçeneğidir.

Diğer seçenekler Emsal Ülke Yaklaşımı'nın içeriğini açıklamaktadır.
Kitaba göre; Politik Ekonomi Yaklaşımı, “bir ülke sağlığına harcadığından neden daha fazla veya daha az harcamalıdır” sorusunun cevabını aramaktadır. Buradaki temel husus, ülkenin ulusal gelirden veya kamu bütçesinden sağlığa ayırdığı oranın çeşitli ekonomik ve politik güçlerin ve süreçlerin bir sonucu olarak çok az olduğu varsayımına dayanmaktadır. Doğru cevap A seçeneğidir.

Diğer seçenekler başka yaklaşımları açıklamaktadır.
Kitaba göre; Sağlık üretimi fonksiyonu yaklaşımı (SÜFY) ülkeler arasında veya panel verinin analizi yoluyla sağlık üretimi fonksiyonunun açık bir şekilde hesaplanmasından oluşmaktadır. Bu yaklaşım bir veri kümesini kullanarak sağlık harcamasının, sosyo-ekonomik karakteristiklerin ve diğer faktörlerin bir nüfusun sağlık statüsü üzerine olan etkilerini hesaplamayı amaçlamaktadır. Doğru cevap A seçeneğidir.

Diğer seçeneklerdeki cevaplar Bütçe Yaklaşımı için söylenebilir.
Kitaba göre; Bir ülke sağlığı için ne kadar harcamalıdır sorusu sorulurken ve cevaplandırılırken ilk olarak yapılması gereken; kamu sağlık harcaması ve toplam sağlık harcaması ayırımının yapılmasıdır. İkinci olarak, yukarıda ele alınan yaklaşımların her birinin ilgili soruyu kısmen farklı bir şekilde sorduğu ve cevaplamaya çalıştığı unutulmamalıdır. Bu yaklaşımı Bütçe yaklaşımı uygulamaktadır. Doğru cevap E seçeneğidir.

Diğer seçenekler Fon Biriktirme ve Satın Alma fonksiyonlarını tanımlar.
Kitaba göre; Gelir elde etme, birincil (hane halkı ve firmalar) ve ikincil (hükümetler ve donör kuruluşlar) kaynaklardan elde edilen para hareketlerini ifade eder. Doğru cevap A seçeneğidir.

Diğer seçenekler sağlık hizmetleri finansmanının farklı mekanizmalarıdır.
Kitaba göre; Belirli amaçlarla toplanan vergiler olan özel amaçlı vergiler; genellikle tütün, alkollü içeceklergibi ürünlere ve spor aktivitelerine (loto gibi) yüklenen satış vergileridir. Bu vergiler belirli amaçlarla konulur ve bu amaçlar dışında kullanılamazlar. Doğru cevap B seçeneğidir.

Diğer seçenekler sağlık hizmetleri finansmanının farklı mekanizmalarıdır.
Kitaba göre; Sağlık hizmetlerinde kullanılan diğer bir finansman mekanizması ise açık finansman ve enflasyonun kullanılmasıdır. Açık finansman (borç kullanımı; iç ve dış borç) ise borç alma ve bunu şimdi harcayarak daha sonra belirli bir zaman diliminde ödeme kararıdır. Doğru cevap C seçeneğidir.

Diğer seçeneklerdeki cevaplar Arz Yönlü Stratejiler kapsamındadır.
Kitaba göre Sabit miktar sigortası Talep Yönlü Stratejiler kapsamındadır. Doğru cevap D seçeneğidir.

Diğer cevaplar Sağlık hizmetlerinde maliyet sınırlamanın talep kanadına yönelik düzenlemeleri olan kullanıcı katkıları mekanizmalarının farklı biçimleridir.
"Kullanıcı maksimum geri ödeme oranı ile hizmet sunucunun talep ettiği fazladan ücret arasındaki farkı öder." cümlesindeki açıklama sağlık hizmetlerindeki kullanıcı katkıları mekanizmalarının Fatura dengeleme biçiminde yer almaktadır. Doğru cevap D seçeneğidir.

Sigortacılık ve sağlık sigortacılığının tarihçesini ifade edebileceksiniz.
Tarihsel olarak bakıldığında, sosyal sigortaların, özel sigortalara kıyasla daha yeni bir uygulama alanı olduğu belirtilebilir. Sosyal sigorta uygulamaları açısından dikkat çekici ilk örnek olarak Almanya’dan bahsedilebilir. Giderek artan işçi hareketleri sonucunda, Alman İmparatoru Otto von Bismarck, işçilere teminat sağlamak üzere devlet eliyle bir sigorta mekanizması kurulması için talimat vermiştir. Böylelikle sağlık sigortası, kaza sigortası ve emeklilik planı olmak üzere üç ayağı olan bir sistem geliştirilmiş ve modern anlamdaki ilk sosyal sigorta uygulaması 19. yüzyılın sonlarına doğru hayat bulmuştur. Almanya’nın sosyal sigorta tecrübesi daha sonra Avrupa ülkelerine hızla yayılmıştır.

Sigortacılık ve sağlık sigortacılığı kavramlarını tanımlayabileceksiniz.
Sigortacı ile sigortalı arasında yapılmakta olan hizmet sözleşmesi açısından literatürde kabul görmüş olan altı temel prensip söz konusudur: Azami iyi niyet prensibi, sigortalanabilir menfaat prensibi, tazminat prensibi, halefiyet ve rücu prensibi, yakın neden prensibi ve hasara katılım prensibi. Bu ilkelere sigortacılığın genel prensipleri veya sigortanın temel prensipleri denilmektedir.

Sigortacılık ve sağlık sigortacılığı, çeşitleri, işlevleri ve yararlarım sıralayabileceksiniz.
Bilindiği üzere sigorta; bir tarafın (sigortalı) diğer bir tarafa (sigortacı) belirli bir fiyat karşılığında risk transfer etmek suretiyle finansal güvenlik elde etmeye olanak tanıyan bir düzenlemedir. Sigortalı çok sayıda sigortalıdan düzenli olarak prim toplar. Bir sigortalı zarara uğradığında sigortacı bu ziyanı tazmin etmek için finansal bir havuza sahiptir. Sigortanın işlerliği çok sayıda sigortalının risklerini havuzlaması ve bu havuzdan da mümkün olduğunca az sayıda kişinin yararlanmasıdır. Geleneksel olarak, belli temel ilkeleri yerine getirmesi halinde risk “sigorta edilebilir” kabul edilir. Bunlar: 1) Riski sigorta etmek ekonomik olarak fizibil olmalıdır. Yani risk sigortalanabilir olmalıdır. Genel olarak sağlık sigortası ekonomik olarak fizibildir. 2) Kayıp kanıtlanabilir olmalıdır. Örneğin, ölüm doğası gereği kanıtlanabilir bir olaydır. 3) Sigortanın ekonomik değeri hesaplanabilir olmalıdır. 4) Kayıp rastgele (tesadüfi) olmalıdır. 5) Sigortalı birimler zaman ve mekân açısından birbirinden bağımsız olmalıdır 6) Çok sayıda kişi aynı riskle karşı karşıya olmalıdır. 7) Ziyan/kayıp tam olarak fiyatlandırılabilmelidir. 8) Kayıp makul olmalıdır. Karşılaşılan bütün risklerin sigortalanması mümkün değildir. Riskin sigortalanabilmesi için, herşeyden önce hasarın tesadüfi olarak meydana gelmesi gerekir. Sigorta kendisine gereksinme duyulmadan önce alınan bir mal gibi düşünülebilir. Öldükten sonra kişiyi, yandıktan sonra evi, çalındıktan sonra arabayı sigorta etmek mümkün değildir. Eğer hasarı doğuran olayların gerçekleşmesi her birim için (kişi veya mal) kesinse sigorta doğmaz. Sigorta bir anlamda şanssız birkaç kişinin karşılaştığı zararları, aynı riskle karşı karşıya bulundukları halde tesadüfen kurtulan kişilere paylaştırmaktır. Böyle bir paylaşmanın kabul edilebilmesi için riskin tesadüfen meydana gelmesi gerektiği açıktır. Riskin sigortalanabilmesi için meydana gelen hasarın belirlenebilmesi ve ölçülebilmesi gerekir. Bu oldukça zordur. Hasarın saptanması ayrı bir uzmanlık işidir. Ayrıca hasarın boyutları teknik olarak saptanabilse bile, parayla ölçülmesi her zaman mümkün değildir. Riskin sigortalanabilirliği yönünden önemli diğer bir etmen, sigorta edilen birimlerde meydana gelecek olan kayıpların doğal felâketler yüzünden meydana gelmemiş olmasıdır. Örneğin, toprak kaymalarının veya yer sarsıntılarının neden olduğu kayıpların çok büyük olması, tazminat sorumluluğunun sınırının dışına taşıması ve sigorta şirketince karşılanmasının olanaksız hale gelmesi sonucunu doğurur.

Sigortacılık ve sağlık sigortacılığı, çeşitleri, işlevleri ve yararlarım sıralayabileceksiniz.
Sözleşme modeli olarak da adlandırılan sağlık finansmanı organizasyonunda endirekt sistem, daha çok endüstrileşmiş ülkelerde yaygındır. Endüstrileşmiş ülkelerde sosyal güvenlik kavramının ortaya çıktığı ve sistemin ilk gelişmeye başladığı dönemlerde, özel çalışmakta olan ve daha çok, hekimlerden oluşan sağlık profesyonelleri ağı ve yer yer de yine bu hekimlerin işlettikleri özel hastaneler ağı vardı. Kurulan sosyal güvenlik sistemi, var olan ağı kullanarak ve her birisiyle, verdikleri hizmet üzerinde anlaşma yaparak, sosyal güvenliği kurumsallaştırmıştır. Bu yapıda sigortalı hastalandığı zaman sağlık kurumuna başvurur. Başvurduğu kurum sosyal güvenlik sisteminin anlaşmalı olduğu sağlık hizmeti üreticisi kurumdur. Kullandığı hizmetler, bu kurum tarafından sigorta şirketine fatura edilir. Ödemeyi sigorta şirketi sağlık kurumuna yapar. Bu modele hizmet ödemesi (fayda) modeli denilmektedir. Endirekt sistemin başka bir biçiminde ise hasta; hizmeti kullandığı anda, hizmeti sunan kişi veya kuruma kullandığı hizmetin karşılığını öder, ödediği parayı sonradan, bağlı bulunduğu sosyal güvenlik kurumundan geri alır. Bu modele ise nakit ödeme (fayda) modeli denilmektedir. Endirekt yöntemde, hizmet sunumu ile finansman birbirinden ayrıktır. $u anda Türkiye’nin GSS kapsamında kullandığı yöntem endirekt yöntemdir. Bir finansman kurumu olan SGK, sigortalı mensuplarının kamu ve özel sağlık hizmeti sağlayıcılarından aldıkları hizmetlerin karşılığını hizmet sunucularına çeşitli ödeme mekanizmalarını kullanarak gerçekleştirmektedir. Bunu da sözleşmeler yoluyla gerçekleştirmektedir. Dolayısıyla sistemde finansman ile hizmet sunumu farklı kurumlardadır.

Sigortacılık ve sağlık sigortacılığı, çeşitleri, işlevleri ve yararlarım sıralayabileceksiniz.
Tam rekabet piyasasında alıcılar ve satıcılar; alınıp satılacak mal ve hizmetlerin özellikleri, fiyatı ve kalitesi hakkında birbirlerinin etkisinde kalmadan faydalarını maksimize edecek gerekli bilgi düzeyine sahiptirler. Bu bilgi düzeyi alternatif mal ve hizmetlerin özellikleri, maliyetleri ve kalitesi konularını da kapsayacak nitelik ve boyuttadır. Ancak, piyasa tarafları (alıcılar ve satıcılar) değişime konu olan mal ve hizmetler ile ilgili aynı bilgiye sahip olmadıklarında veya bir kısmı diğerlerine nazaran bilgi avantajlarına sahip olduklarında, yani bilgi asimetrisi2 söz konusu olduğunda, piyasalar verimli ve hakkaniyetli çıktılar/sonuçlar üretmede başarısız olabilir. Bu gibi piyasaların başında da sağlık hizmetleri ve sağlık sigortacılığı piyasaları gelmektedir. Bilgi asimetrisi çok genel olarak, bir işlemde taraflardan birinin diğerine göre daha fazla bilgiye sahip olması durumudur. Asimetrik bilgi, ekonomik bir ilişkide taraflardan birinin diğeri hakkında yeterli bilgiye sahip olamaması anlamına gelen durumdur. Başka bir ifade ile asimetrik bilgi, bir işlemle ilgili olarak taraflardan birisi belli bir bilgiye sahipken, diğer tarafın bu bilgiye sahip olmadığı durumu ifade etmektedir. Örneğin, bir satıcı bir ürünün kalitesini bilirken, alıcı ürünün kalitesini bilemeyebilir. Bir tarafın fazla, diğerinin daha az bilgiye sahip olduğu bir durumda, fazla bilgiye sahip olan taraf, az bilgiye sahip olan tarafın bu durumundan yararlanmak isteyebilir. Böyle fırsatçı davranışlar sonucunda, piyasalar dengeden uzaklaşabilir veya rekabetçi piyasanın çekici özellikleri ortadan kalkabilir. Ekonomi teorisi bireylerin satın aldıkları mal ve hizmetlerin tüm niteliklerini bildiğini veya kimi işleri için temsilci kullandıklarında, o temsilcinin faaliyetini tam olarak denetleyebildiklerini ifade eder. Fakat günlük hayatta, bu çok mümkün olamamaktadır. Bireylerin satın aldığı mal ve hizmetlerin kalitesini belirlemesinin imkânsız olduğu veya temsilcinin faaliyetlerinin kontrol edilmesinin maliyetli olduğu piyasa durumlarına oldukça sık rastlanmaktadır. Örneğin, birey ikinci el araba satın aldığında veya risk düzeyleri farklı bireylere sigorta hizmeti sunulduğunda bir asimetrik bilgi sorunu ortaya çıkar. Asimetrik bilgi sorununun ortaya çıktığı durumlarda, piyasa dengesi Pareto-optimal değerinden sapma göstermektedir. Sağlık hizmetleri piyasası söz konusu olduğunda arz (hekim) ile talep (hasta) tarafı arasında talep kanadı aleyhine bir bilgi açığı söz konusudur. Sağlık hizmetlerini diğer mal ve hizmetlerden ayıran temel özellik, hizmet sunucu (hekim) ile tüketici (hasta) arasında var olan bu bilgi asimetrisi olmaktadır. Sağlık hizmetlerinde işlemlerin çok karmaşık olması ve sağlık hizmetleri hakkında tüketicilerin sınırlı bilgiye sahip olmaları sağlık hizmetlerini diğer hizmetlerden oldukça farklılaştırmaktadır. Sağlık hizmetlerinde girdiler, faaliyetler ve çıktılar hakkında yeterli bilgiye sahip olunamadığı gibi bu değişkenler arasındaki ilişkiler konusunda da yeterli bir bilgiye sahip olunamamaktadır. Diğer taraftan faaliyet ve çıktı verileri de çoğu sağlık sisteminde tam değildir. Birçok mal ve hizmet için tüketicinin kalite ve hizmetin uygunluğu konusunda bir fikri vardır. Fakat sağlık hizmetlerinde tüketicinin hastalığı (sağlık ihtiyacı) ve kendisine uygulanacak/uygulanan işlemlerin (teşhis, tetkik, tedavi gibi) uygunluğu ve kalitesi konusunda çok az bilgisi vardır. Bu bağlamda tüketici neredeyse hekime tam anlamı ile bağımlıdır. Bu bağımlılık hasta ile doktor arasında yazılı olmayan ancak sağlam bir vekil-müvekkil ilişkisi yaratmaktadır. Başka bir ifade ile tüketicilerin sağlık hizmetleri ihtiyacının belirlenmesi veya ne tür sağlık hizmetlerinin ne miktarda ve kalitede tüketileceği noktasında bilgi eksikliklerinin olması nedeniyle doktor bir vekil olarak devreye girmekte, hasta (müvekkil) için danışmanlık yapmakta ve hastanın tüketimini şekillendirebilmektedir. Bu vekil-müvekkillik ilişkisine literatürde vekâlet ilişkisi de denilmektedir. Yani hekim hasta adına bir vekil gibi hareket etmektedir. Bu durum doktoru, hem bir hizmet sunucusu hem de hizmeti talep eden kişi olarak iki rollü bir pozisyona sokmaktadır. Asimetrik bilgiye dayalı bu pozisyon hekime hizmetinin karşılığını ödeme biçimine (hizmet başı ödeme) ve hizmeti talep edenin sağlık güvencesinin (sigortasının) varlığına bağlı olarak literatürde arzın talep yaratması problemi olarak da bilinen bir soruna yol açabilmektedir. Sağlık hizmetlerinde arzın talep yaratması, hizmet sunucu olarak hekimin hastası adına karar verirken parasal çıkarını düşünerek gereksiz olan işlemleri hasta adına talep etmesi olarak tanımlanabilir.

Sigortacılık ve sağlık sigortacılığı kavramlarını tanımlayabileceksiniz.
Hayat sigortaları, sigortalıyı yaşam kaybına, sakatlığa veya kritik hastalıklar gibi büyük risklere karşı güvence altına alan bir sigorta branşıdır. Hayat sigortaları dalında, çok farklı biçimlerde hayat poliçesidüzenleme olanağı vardır. Bu sigortacılık dalının ürün türlerini başlıca dört ana grupta ele almak mümkündür: Süreli sigortalar, yaşam boyu sigortalar, süre ve/veya ölüme bağlı sigortalar ve diğer hayat sigortası türleri (örneğin birikim). Hayat dışı (elementer) sigortalar; yangın, kaza, nakliyat, mühendislik ve ziraat sigorta branşlarından oluşmaktadır. İstisnalar olmakla birlikte genel bir eğilim olarak sağlık sigortaları “hayat dışı” sigorta türü grubunda yer almaktadır.

Sigortacılık ve sağlık sigortacılığı, çeşitleri, işlevleri ve yararlarım sıralayabileceksiniz.
Sigortalı, riskini satan taraftır. Sigorta anlaşmasına istinaden prim ödeyen, hasar oluşması durumunda tazminat almaya hak kazanan taraftır. Sigorta ettiren kendi menfaatini değil de bir başkasının menfaatini sigorta ettirmiş ise üçüncü şahıs lehine bir sözleşme yapmış demektir. Bu durumda sigorta sözleşmesinden doğan borç ve yükümlülükler kendisine (sigorta ettirene) aittir. Ancak sigorta bedeli alma veya zararı tazmin ettirme hakkı lehine akit yapılan kişiye aittir ki bu kişiye de sigortalı denilmektedir.

Sigortacılık ve sağlık sigortacılığı kavramlarını tanımlayabileceksiniz.
Sigorta sözleşmesinde yer alan risklerin gerçekleşmesi durumunda, sigortalının menfaatlerinde ortaya çıkan zararların karşılanması için sigorta şirketi tarafından sigortalıya yapılan ödeme “tazminat” olarak ifade edilir. Riskin gerçekleşmesi durumunda sigorta eksperleri tarafından yapılan tespitler neticesinde hesaplanan hasar miktarı, poliçede belirtilen tazminat tutarını geçmemek şartıyla sigortalıya ödenmektedir. Tazminat prensibi ile yakından ilişkili olan iki temel kavram ise “aşkın sigorta” ve “eksik sigorta” kavramlarıdır. Poliçedeki sigorta bedelinin, sigorta konusunun gerçek değerinin üzerinde olması “aşkın sigorta” olarak ifade edilmektedir. Aşkın sigorta durumunda, hasar çıkması halinde sigorta bedelinin sigorta değerini aşan kısmı geçersiz olup, bu aşan miktar kadar ödeme apılmayacaktır. Diğer taraftan poliçedeki sigorta bedelinin, sigorta konusunun gerçek değerinin altında olması durumu ise “eksik sigorta” olarak adlandırılmaktadır. Eksik sigorta durumunda hasar meydana gelmesi durumunda, en fazla ödenecek tazminat miktarı poliçede belirtilen sigorta bedeli kadar olmaktadır. Hasar durumunda taraflar arası anlaşma sağladıktan sonra sigorta şirketi, sigortalıya nakit ödeme, tamir-bakım veya yerine koyma yöntemi gibi yöntemlerden herhangi biri ile tazminat ödemesi gerçekleştirebilir.

Sigortacılık ve sağlık sigortacılığı, çeşitleri, işlevleri ve yararlarım sıralayabileceksiniz.
Sigortalı, belirli bir rizikonun gerçekleşmesi halinde hak kazanacağı tazminatın, bir başka şahsa (lehdara) ödenmesi hükmünü sözleşmeye koyabilir. Lehdar, sigortanın sonuçlarından faydalanan kişidir. Bu dördüncü şahıs ölüm şartlı hayat sigortalarında mevcuttur. Hayatını ölüm şartlı olarak sigorta ettiren şahıs ölürse, sigorta bedeli normal olarak yasal varislere kalmaktadır. Sigorta ettiren (sigortalı) isterse herhangi bir kimseyi sigortadan faydalanan şahıs olarak gösterebilmektedir. Buna Lehdar (sigortadan faydalanan kişi) denilmektedir. Lehdar ile sigortalı aynı kişi de olabilir. Hayat sigortalarında, özellikle de uzun vadeli birikimli ve ölüm riskini içeren sigortalarda, sigortalının hayatta kalması durumunda, lehdar ile sigortalı aynı kişi olmaktadır.

Sigortacılık ve sağlık sigortacılığı kavramlarını tanımlayabileceksiniz.
Sosyal Sağlık Sigortası : Kar amaçlı değil İstisnalar dışında zorunlu Prim katkısı zorunluluğu,İşçi ve işverenden kesilen primler ve devlet katkısı Sosyal dayanışma temelli (faaliyet ilkesi kolektif) Emeklilik ve sakatlığı da içerir Kötü / önceden var olan riskler veya sakatlıklar dışlanmaz Primler ödeme gücüne göre değil, havuzdaki risklere gore belirlenir Bireysel riskler (önceden var olan koşullar, yaş, sakatlık, cinsiyet gibi) katkı düzeyini etkilemez ve kapsam dışında kalmaya yol açmaz, Katkılar gelire göre, yararlanma ise ihtiyaca gore Riskleri sigortalamaktan kaçınmaz ve herkesten eşit prim alır Alınan primle sağlanan yardım arasında sıkı bir ilişki yoktur Nispeten ucuzdur Kapsamdaki herkese ödeme gücüne bakılmaksızın ihtiyaçları ile ilişkili olarak sağlık hizmetlerinden yararlanır Tarifeyi hazırlamak kolay Dahil olunduğu anda yararlanılabilir Riskler ve faydalar yasalarla tanımlanır, sigorta süresi devamlıdır Kamu hukukunda düzenlenmiştir Kamu çıkarlarını gözetir Prim ödeyemeyenlere de hizmet verir Primler dışında devletin genel gelirleriyle de finanse edilir; çalışanın yanında işveren ve devletin katkısı olabilir Sigortalı zarara uğrasa da uğramasa da prim miktarı değişmez Gelirin yeniden dağılımı, tekellik, tek tiplilik ilkeleri egemendir Fayda ve katkı oranları, çalışanın rızası olmaksızın değişebilir Nesiller arasında dayanışma sağlar.

Sigortacılık ve sağlık sigortacılığı, çeşitleri, işlevleri ve yararlarım sıralayabileceksiniz.
Sağlık son derece önemlidir: Sağlık sermayesinin korunması, geliştirilmesi ve sürdürülebilmesi de kısmen finansal risklere karşı korunmak ile mümkündür. Bu korunmanın temel mekanizmalarından birisi de “sağlık sigortacılığı”dır. Başka bir ifade ile çok genel olarak belirtmek gerekirse, sağlık sigortası sağlık için, yani sağlığı elde etmek açısından önemli bir araçtır. Doğası gereği bu öneminin ekseriyeti sağlık sigortasına duyulan ihtiyaçtan kaynaklanmaktadır. Sağlık sigortasının kazandırmayı amaçladığı özne, yani sağlığın kendisi çok önemlidir. Sağlık insanoğlunun en değerli sermayesidir ve diğer sermayeler de (eğitim, servet gibi) bu sermayenin elverdiği ölçüde elde edilebilmekte ve şekillenebilmektedir. Dolayısıyla sigorta, sağlıklı yaşamak ve kaybedilen sağlığı kazanmak için hayati önemde olan bir araçtır. Finansmanın yokluğundan veya finansman eksikliğinden dolayı gerekli olan sağlık hizmetlerini alamama sonucu ölüm, sakatlık ve işgücü kaybı gibi istenmedik durumlar yaşanabilir. Sigorta bu belirtilen riskler açısından bir finansal güvence sağlamaktadır.

Sigortacılık ve sağlık sigortacılığı, çeşitleri, işlevleri ve yararlarım sıralayabileceksiniz.
Risk, riziko ya da tehlike genel olarak ileride gerçekleşmesi olası zarar ya da zarara uğrama tehlikesi olarak anımlanmaktadır. TTK’nın sigorta sözleşmesi tanımında riziko yerine mal sigortalarında tehlike, hayat sigortalarında da hadise deyimine yer verilmiştir. Tehlike ya da hadise kural olarak ileride meydana gelecek bir olaydır. Sağlık sigortasında riziko kişinin sağlığını kaybetmesidir.

Sigortacılık ve sağlık sigortacılığı, çeşitleri, işlevleri ve yararlarım sıralayabileceksiniz.
Ticari birer işletme olarak sigorta şirketlerinin temel amaçlarından birisi de kar etmek ve böylelikle varlıklarını devam ettirmektir. Bir sigorta şirketinin karlılığını belirleyen en önemli parametrelerden birisi ise sattığı sigorta ürünlerini doğru bir şekilde fiyatlandırabilmesidir. Bu itibarla, fiyatlandırma (ratemaking) fonksiyonu bir sigorta şirketi için hayati öneme sahiptir denilebilir. Sigorta şirketleri sigorta sözleşmelerinin fiyatını nasıl belirler? Bu basit sorunun yanıtı aslında son derece karmaşıktır. Süreci basitleştirmek adına sondan başlayarak bir sigorta ürünün fiyatının nasıl belirlendiğini ortaya koymaya çalışalım. Bilindiği üzere bir sigorta ürününün fiyatı ödenen prim miktarıdır. Başka bir ifade ile sigorta şirketinin sigorta sözleşmesinde belirtilen güvenceye karşılık olarak sigorta ettirenden aldığı parasal karşılıktır. Sigorta priminin hesaplanması olası hasarların sıklığının ve şiddetinin tahmin edilmesi esasına dayanmaktadır. Sigorta primi matematiksel bir denklem olarak şu şekilde ifade edilebilir. Prim = Risk primi + Yük primi (Komisyonlar + Genel yönetim giderleri + Kar marjı)

Sigortacılık ve sağlık sigortacılığı, çeşitleri, işlevleri ve yararlarım sıralayabileceksiniz.
Sağlık sigortası piyasası sağlık sisteminin diğer bileşenleri ile birbirine sıkıca bağlantılıdır. Sağlık sigortası piyasasında çok sayıda taraf rol oynamaktadır. Sağlık sigortası kuruluşları hizmet sunucuları ile hastalar arasında sağlık hizmetleri sunumu işlemlerinin gerçekleşmesinde aracıdırlar. Sağlık sigortacıları hastalar adına hizmet sağlayıcılarına/sunucularına ödeme yapan üçüncü taraf ödeyicidir. Sigortacılar hizmet sağlayıcılarına sadece geri ödemekle kalmaz, aynı zamanda sigorta teminatı kapsamında yer alacak sağlık hizmetlerinin sayı ve türleri ve hizmet sunucuları ile yapılacak hizmet sözleşmeleri konusunda da belirli miktarda kontrole de sahiptir. Sağlık sigortası piyasasında yer alan diğer taraflar; işverenler, merkez, yerel ve bölgesel yönetimler ve sağlık hizmet sunucularıdır. Sigortada çok sayıda taraf/aktör olmakla birlikte, bunlar arasında ön plana çıkanlar; sigorta kuruluşu (sigortacı), sigortalı, sigorta ettiren ve lehdar, mal/hizmet sunucuları ve kamu otoritesidir. Sigorta Kuruluşu (Sigortacı) Sigorta sektörünün temel uygulayıcıları olan sigorta kurum ve kuruluşlarının kuruluş ve çalışma esasları kanunlarla düzenlenmiştir. Risk unsurunu üzerine almaları nedeniyle sigorta şirketleri özel izinle kurulmaktadır. Sigortacı, sigortacılıkta riski satın alan taraftır. Sigortalı Sigortalı, riskini satan taraftır. Sigorta anlaşmasına istinaden prim ödeyen, hasar oluşması durumunda tazminat almaya hak kazanan taraftır. Sigorta ettiren kendi menfaatini değil de bir başkasının menfaatini sigorta ettirmiş ise üçüncü şahıs lehine bir sözleşme yapmış demektir. Bu durumda sigorta sözleşmesinden doğan borç ve yükümlülükler kendisine (sigorta ettirene) aittir. Ancak sigorta bedeli alma veya zararı tazmin ettirme hakkı lehine akit yapılan kişiye aittir ki bu kişiye de sigortalı denilmektedir. Sigorta Ettiren Sigorta kuruluşuna prim ödeme taahhüdünde bulunan tarafa sigorta ettiren denilmektedir. Sigorta ettiren ile sigortalı aynı kişi olabileceği gibi farklı kişi de olabilmektedir. Sigorta ettiren ile sigortalı farklı kişi ise; sigorta ettiren, sigortalının hayatı üzerine yaptırılan hayat sigortası, sigorta yapılan sigortalının yaşamında, maddi ve menfaatinin bulunması zorunludur. Lehdar Sigortalı, belirli bir rizikonun gerçekleşmesi halinde hak kazanacağı tazminatın, bir başka şahsa (lehdara) ödenmesi hükmünü sözleşmeye koyabilir. Lehdar, sigortanın sonuçlarından faydalanan kişidir. Bu dördüncü şahıs ölüm şartlı hayat sigortalarında mevcuttur. Hayatını ölüm şartlı olarak sigorta ettiren şahıs ölürse, sigorta bedeli normal olarak yasal varislere kalmaktadır. Sigorta ettiren (sigortalı) isterse herhangi bir kimseyi sigortadan faydalanan şahıs olarak gösterebilmektedir. Buna Lehdar (sigortadan faydalanan kişi) denilmektedir. Lehdar ile sigortalı aynı kişi de olabilir. Hayat sigortalarında, özellikle de uzun vadeli birikimli ve ölüm riskini içeren sigortalarda, sigortalının hayatta kalması durumunda, lehdar ile sigortalı aynı kişi olmaktadır. Mal/Hizmet Sunucuları Sağlık sigortacılığında sigortanın tarafları açısından mal/hizmet sunucuları arasında sağlık çalışanları ve sağlık kurum ve kuruluşları (hastaneler, laboratuarlar, klinikler, poliklinikler, aile sağlık merkezleri, eczaneler, tıbbi cihaz satıcıları, gözlükçüler gibi) yer almaktadır. Sigortalı, sağlık hizmetlerini hizmet sunucularından alır. Üçüncü taraf ödeyici olan sigortacı hizmet sunucuya Bölüm 6’da ayrıntılı bir şekilde ele alınan ödeme yöntemlerinden birisini veya birkaçını kullanarak ödemede bulunur. Kamu Otoritesi Sigortanın tarafları açısından kamu otoritesi; sigortacılık piyasasını, kurallarını ve diğer aktörlerin davranışlarını etkileyen, düzenleyen ve/veya denetleyen kurum veya kurumlar olarak belirtilebilir. Türkiye ortamı açısından değerlendirildiğinde bu otoritelerin başlıcaları; Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), Sağlık Bakanlığı (SB), Maliye Bakanlığı (MB), Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM), Sağlık Sigortaları Bilgi ve Gözetim Merkezi (SAĞMER), Türkiye Sigorta ve Reasürans Şirketleri Birliği (TSRŞB) ve Hazine Müsteşarlığı olarak belirtilebilir.

Sigortacılık ve sağlık sigortacılığı kavramlarını tanımlayabileceksiniz.
Sigortayı farklı bakış açıları ile çok değişik şekillerde türlere ayırmak mümkündür. Çok genel olarak sigortacılık çeşitlerini/türlerini üç ana başlık altında belirtmek olanaklıdır: 1) Branşlar itibarıyla ayırım, 2) ihtiyari - zorunlu sigort ayırımı ve 3) özel - sosyal sigorta ayırımı. Branşlar İtibariyle Ayırım: Hayat - Hayat Dışı Sigorta İhtiyari - Zorunlu Sigorta Özel-Sosyal Sigorta Ayırımı: Özel-Sosyal Sağlık Sigortası

Sigortacılık ve sağlık sigortacılığı kavramlarını tanımlayabileceksiniz.
Sözleşme modeli olarak da adlandırılan sağlık finansmanı organizasyonunda endirekt sistem, daha çok endüstrileşmiş ülkelerde yaygındır. Endüstrileşmiş ülkelerde sosyal güvenlik kavramının ortaya çıktığı ve sistemin ilk gelişmeye başladığı dönemlerde, özel çalışmakta olan ve daha çok, hekimlerden oluşan sağlık profesyonelleri ağı ve yer yer de yine bu hekimlerin işlettikleri özel hastaneler ağı vardı. Kurulan sosyal güvenlik sistemi, var olan ağı kullanarak ve her birisiyle, verdikleri hizmet üzerinde anlaşma yaparak, sosyal güvenliği kurumsallaştırmıştır. Bu yapıda sigortalı hastalandığı zaman sağlık kurumuna başvurur. Başvurduğu kurum sosyal güvenlik sisteminin anlaşmalı olduğu sağlık hizmeti üreticisi kurumdur. Kullandığı hizmetler, bu kurum tarafından sigorta şirketine fatura edilir. Ödemeyi sigorta şirketi sağlık kurumuna yapar. Bu modele hizmet ödemesi (fayda) modeli denilmektedir. Endirekt sistemin başka bir biçiminde ise hasta; hizmeti kullandığı anda, hizmeti sunan kişi veya kuruma kullandığı hizmetin karşılığını öder, ödediği parayı sonradan, bağlı bulunduğu sosyal güvenlik kurumundan geri alır. Bu modele ise nakit ödeme (fayda) modeli denilmektedir. Endirekt yöntemde, hizmet sunumu ile finansman birbirinden ayrıktır. $u anda Türkiye’nin GSS kapsamında kullandığı yöntem endirekt yöntemdir. Bir finansman kurumu olan SGK, sigortalı mensuplarının kamu ve özel sağlık hizmeti sağlayıcılarından aldıkları hizmetlerin karşılığını hizmet sunucularına çeşitli ödeme mekanizmalarını kullanarak gerçekleştirmektedir. Bunu da sözleşmeler yoluyla gerçekleştirmektedir. Dolayısıyla sistemde finansman ile hizmet sunumu farklı kurumlardadır.

Sigortacılık ve sağlık sigortacılığı, çeşitleri, işlevleri ve yararlarım sıralayabileceksiniz.
Bilindiği üzere sigorta; bir tarafın (sigortalı) diğer bir tarafa (sigortacı) belirli bir fiyat karşılığında risk transfer etmek suretiyle finansal güvenlik elde etmeye olanak tanıyan bir düzenlemedir. Sigortalı çok sayıda sigortalıdan düzenli olarak prim toplar. Bir sigortalı zarara uğradığında sigortacı bu ziyanı tazmin etmek için finansal bir havuza sahiptir. Sigortanın işlerliği çok sayıda sigortalının risklerini havuzlaması ve bu havuzdan da mümkün olduğunca az sayıda kişinin yararlanmasıdır. Geleneksel olarak, belli temel ilkeleri yerine getirmesi halinde risk “sigorta edilebilir” kabul edilir. Bunlar: 1) Riski sigorta etmek ekonomik olarak fizibil olmalıdır. Yani risk sigortalanabilir olmalıdır. Genel olarak sağlık sigortası ekonomik olarak fizibildir. 2) Kayıp kanıtlanabilir olmalıdır. Örneğin, ölüm doğası gereği kanıtlanabilir bir olaydır. 3) Sigortanın ekonomik değeri hesaplanabilir olmalıdır. 4) Kayıp rastgele (tesadüfi) olmalıdır. 5) Sigortalı birimler zaman ve mekân açısından birbirinden bağımsız olmalıdır 6) Çok sayıda kişi aynı riskle karşı karşıya olmalıdır. 7) Ziyan/kayıp tam olarak fiyatlandırılabilmelidir. 8) Kayıp makul olmalıdır. Karşılaşılan bütün risklerin sigortalanması mümkün değildir. Riskin sigortalanabilmesi için, herşeyden önce hasarın tesadüfi olarak meydana gelmesi gerekir. Sigorta kendisine gereksinme duyulmadan önce alınan bir mal gibi düşünülebilir. Öldükten sonra kişiyi, yandıktan sonra evi, çalındıktan sonra arabayı sigorta etmek mümkün değildir. Eğer hasarı doğuran olayların gerçekleşmesi her birim için (kişi veya mal) kesinse sigorta doğmaz. Sigorta bir anlamda şanssız birkaç kişinin karşılaştığı zararları, aynı riskle karşı karşıya bulundukları halde tesadüfen kurtulan kişilere paylaştırmaktır. Böyle bir paylaşmanın kabul edilebilmesi için riskin tesadüfen meydana gelmesi gerektiği açıktır. Riskin sigortalanabilmesi için meydana gelen hasarın belirlenebilmesi ve ölçülebilmesi gerekir. Bu oldukça zordur. Hasarın saptanması ayrı bir uzmanlık işidir. Ayrıca hasarın boyutları teknik olarak saptanabilse bile, parayla ölçülmesi her zaman mümkün değildir. Riskin sigortalanabilirliği yönünden önemli diğer bir etmen, sigorta edilen birimlerde meydana gelecek olan kayıpların doğal felâketler yüzünden meydana gelmemiş olmasıdır. Örneğin, toprak kaymalarının veya yer sarsıntılarının neden olduğu kayıpların çok büyük olması, tazminat sorumluluğunun sınırının dışına taşıması ve sigorta şirketince karşılanmasının olanaksız hale gelmesi sonucunu doğurur.

Sigortacılık ve sağlık sigortacılığı, çeşitleri, işlevleri ve yararlarım sıralayabileceksiniz.
Sigortanın bir emniyet ve tasarruf aracı olması, kredi sağlamayı kolaylaştırması ve sermaye birikimine aracı olması, toplumsal dayanışmayı ve güveni sağlaması, girişimcilerin kararlarını etkilemesi, gerekecek sermaye miktarını en aza indirmesi, mal ve hizmetlerin fiyatlarının daha gerçekçi oluşmasına katkıda bulunması, sosyo-ekonomik zararları önlemesi, uluslararası ekonomik ilişkilerin ve ticaretin genişlemesine yardım etmesi ve ekonomi içinde önemli bir yeri olması nedeniyle vergi kazandırması gibi çok sayıda işlevi bulunmaktadır.

Sigortacılık ve sağlık sigortacılığı, çeşitleri, işlevleri ve yararlarım sıralayabileceksiniz.
Sosyal Sağlık Sigortası : Kar amaçlı değil İstisnalar dışında zorunlu Prim katkısı zorunluluğu,İşçi ve işverenden kesilen primler ve devlet katkısı Sosyal dayanışma temelli (faaliyet ilkesi kolektif) Emeklilik ve sakatlığı da içerir Kötü / önceden var olan riskler veya sakatlıklar dışlanmaz Primler ödeme gücüne göre değil, havuzdaki risklere gore belirlenir Bireysel riskler (önceden var olan koşullar, yaş, sakatlık, cinsiyet gibi) katkı düzeyini etkilemez ve kapsam dışında kalmaya yol açmaz, Katkılar gelire göre, yararlanma ise ihtiyaca gore Riskleri sigortalamaktan kaçınmaz ve herkesten eşit prim alır Alınan primle sağlanan yardım arasında sıkı bir ilişki yoktur Nispeten ucuzdur Kapsamdaki herkese ödeme gücüne bakılmaksızın ihtiyaçları ile ilişkili olarak sağlık hizmetlerinden yararlanır Tarifeyi hazırlamak kolay Dahil olunduğu anda yararlanılabilir Riskler ve faydalar yasalarla tanımlanır, sigorta süresi devamlıdır Kamu hukukunda düzenlenmiştir Kamu çıkarlarını gözetir Prim ödeyemeyenlere de hizmet verir Primler dışında devletin genel gelirleriyle de finanse edilir; çalışanın yanında işveren ve devletin katkısı olabilir Sigortalı zarara uğrasa da uğramasa da prim miktarı değişmez Gelirin yeniden dağılımı, tekellik, tek tiplilik ilkeleri egemendir Fayda ve katkı oranları, çalışanın rızası olmaksızın değişebilir Nesiller arasında dayanışma sağlar

Sigortacılık ve sağlık sigortacılığı kavramlarını tanımlayabileceksiniz.
Sigortanın varlığı sigortalının davranışını iki şekilde etkileyebilir. Birincisi, sağlık hizmetleri kullanımında artış görülmesidir. Tüketici sağlık hizmetlerini gereksiz kullanıma yönelebilir. Bireyin sigortalı olmadığı durumlarda talep etmeyeceği sağlık hizmetlerini sigortalandıktan sonra düşük fiyat etkisiyle talep etmesi olasıdır. Başka bir ifade ile sağlık sigortasının varlığı, sağlık hizmetlerinin gereksiz kullanımına yol açabilir. İkincisi ise, sağlık sigortasının varlığı, sigortalıyı sağlığa zararlı faaliyetler (sağlıksız davranışlar) içine sokabilir. Yani sigorta yapıldıktan sonra sigortalanılan olayın ortaya çıkma olasılığının artmasıdır. Bireyin sigortalandıktan sonra özellikle koruyucu hekimliğe ilişkin bazı uygulamalardan vazgeçmesi ya da sigara içme, tehlikeli sporlar yapma gibi bazı sağlığa zararlı faaliyetlere girmesi mümkündür. Kişi, nasıl olsa sigortam var hastalanırsam sigortam sağlık hizmetleri masraflarımı öder diyerek sağlığını koruma ve geliştirme konusunda dikkatli davranmayabilir. Diğer taraftan sigortanın varlığının arz kanadında, yani hizmet sunucuları (hekimler) nezdinde, sebep olduğu ahlaki tehlike arzın talep yaratması olarak adlandırılmaktadır. Bölüm 2’de de ifade edildiği üzere enformasyon asimetrisinden dolayı hizmet sunucusu ile hizmeti alan arasında bir vekâlet ilişkisi söz konusudur. Hekim hastanın vekili olarak hasta adına hizmetleri talep etmektedir. Sigortanın varlığı bu ilişkide hizmet sunucuyu nasıl olsa masraflar sigorta kuruluşu tarafından ödenmektedir diye gereksiz hizmet talep etmeye yöneltebilir. Sağlık sigortasının varlığının sebep olduğu ahlaki tehlikeyi yönetme mekanizmaları (araçları) hem talep kanadı açısından hem de arz kanadı açısından maliyet sınırlama stratejileri olarak ele alınmaktadır. Bölüm 3’deki Şekil 3.3’de de ayrıntılı bir şekilde görüldüğü üzere talep yönlü maliyet sınırlama stratejileri, maliyet paylaşım düzenlemeleri yani kullanıcı katkılarıdır. Arz yönlü maliyet sınırlama stratejileri kapsamında ise ağırlıklı olarak sağlık profesyonellerine ödeme yöntemlerinde değişme ön plana çıkmaktadır. Talep Kaynaklı Ahlaki Tehlikeyi Yönetme Mekanizmaları - Maliyet Paylaşım Mekanizmaları (Kullanıcı Katkıları): Sağlık sigortasının sebep olduğu talep kanatlı ahlaki tehlikenin ortaya çıkmasının önlenmesinde veya azaltılmasında kullanılabilecek temel unsurlar maliyet paylaşım düzenlemeleri, yani kullanıcı katkılarıdır. Sağlık sigortası sistemlerinde (ister kamu sigorta sistemi, isterse de özel sigorta sistemi olsun) kullanıcı katkılarının kullanılmasının iki temel nedeni veya amacı vardır. Bunlardan birincisi, ahlaki tehlike sorunu ile başa çıkmaktır. Yani sigortanın varlığının yol açmış olduğu gereksiz kullanımı önlemektir. Kullanıcı katkılarının kullanılmasının ikinci temel bir nedeni ise bilindiği üzere ek gelir elde etmektir.

Sağlık sigortacılığının temel varlık sebebi risktir. Risk seçimi ve kalite sağlık sigortacılığın temel varlık sebepleri arasında yer almamaktadır. Doğru cevap E'dir.

Sigortacı ile sigortalı arasında yapılmakta olan hizmet sözleşmesi açısından literatürde kabul görmüş olan altı temel prensip söz konusudur: Azami iyi niyet prensibi, sigortalanabilir menfaat prensibi, tazminat prensibi, halefiyet ve rücu prensibi, yakın neden prensibi ve
hasara katılım prensibi. Bu ilkelere sigortacılığın genel prensipleri veya sigortanın temel prensipleri denilmektedir. Doğru cevap D'dir.

• Risk primi


• Komisyonlar


• Genel yönetim giderleri


• Kar marjı

Yukarıdakiler sigorta primi hesaplanırken hesaba katılır. Doğru cevap D'dir.

Sigortalı, riskini satan taraftır. Sigorta anlaşmasına istinaden prim ödeyen, hasar oluşması durumunda tazminat almaya hak kazanan taraftır. Doğru cevap B'dir.

Sigortanın tarafları açısından kamu otoritesi; sigortacılık piyasasını, kurallarını ve diğer aktörlerin davranışlarını etkileyen, düzenleyen ve/veya denetleyen kurum veya kurumlar olarak belirtilebilir. Doğru cevap B'dir.

Branşlar itibariyle en temel sınıflandırma hayat (life) ve hayat dışı (non-life) ayırımıdır. Doğru cevap A'dır.

Zorunlu sigorta, sigorta akdinin kanuni zorunluluk sonucunda kurulmuş olduğu sigortadır. Doğru cevap B'dir.