Ticaret Hukuku - Tüm Sorular
Ünite 1
Soru 1
Ticari işletmenin malvarlığıyla ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Malvarlığının pasif kısmında haklar, aktif kısmında ise borçlar bulunur.
B
Ticari işletmenin malvarlığı, tacirin işletmeye ayırdığı (ticari faaliyetlere özgülediği) değerlerin toplamını ifade eder.
C
Know-how, maddi mallardandır.
D
Tesisat gayri maddi mallardandır.
E
İşletmenin malvarlığına dahil olan patent 5 yıl süre ile korunur.
Açıklama:
A şıkkı yanlıştır. Malvarlığının aktif kısmında haklar (mülkiyet, rehin, intifa, alacak, fikri ve sınai haklar vb.), pasif kısmında ise borçlar bulunur. B şıkkı doğrudur. Ticari işletmenin malvarlığı, tacirin işletmeye ayırdığı (ticari faaliyetlere özgülediği) değerlerin toplamını ifade eder. C şıkkı yanlıştır. Gayrimaddi unsurlar ise, özellikle ticaret unvanı, işletme adı, marka, patent, know-how, endüstriyel tasarım, fikir ve sanat eserleri üzerindeki haklar gibi ekonomik değeri olan, fakat cismani varlığı olmayan veya varlığı bir bütün olarak görülemeyen hakları ifade eder. E şıkkı yanlıştır. Patent, teknolojinin her alanında, yeni, buluş basamağı içeren ve sanayiye uygulnabilir nitelikte bir buluş yapanlara veya haleflerine. bu buluşa paten alındıktan sonra başvuru tarihinden itibaren 20 yıl süre ile hukuki koruma sağlar.
Soru 2
Ticari işletmenin merkez ve şubesiyle ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Şubenin, idari açıdan merkeze bağlı olması gerekir.
B
Merkezin yaptığı türden işleri yapmayan ya da çok sınırlı bir kısmını yapan birimler şubedir.
C
Merkezi Türkiye’de olan şubeler merkezin bulunduğu yer siciline tescil edilir.
D
Her şube, yalnızca merkezin unvanını kullanabilir.
E
Merkezi yurt dışındaki işletmelerin Türkiye şubelerinin başına, yerleşim yeri Türkiye’de bulunan tam yetkili en az iki ticari temsilci atanır.
Açıklama:
A şıkkı doğrudur. Şubenin, idari açıdan merkeze bağlı olması gerekir. Merkez ve şube, aynı gerçek veya tüzel kişiye aittir. B şıkkı yanlıştır. Merkezin yaptığı türden işleri yapmayan ya da çok sınırlı bir kısmını yapan birimler şube oluşturmaz. C şıkkı yanlıştır. merkezi Türkiye’de olan şubeler bulundukları yer siciline tescil edilir. D şıkkı yanlıştır. Her şube, şube olduğunu da belirterek merkezin unvanını kullanmalıdır; bu unvana, şube ile ilgili ekler yapılabilir. E şıkkı yanlıştır. merkezi yurt dışındaki işletmelerin Türkiye şubelerinin başına, yerleşim yeri Türkiye’de bulunan tam yetkili bir ticari temsilci atanır.
Soru 3
Tacir (A), ticari işletmesini tacir (B)'ye 01.06.2019 tarihinde devretmiştir. İşletmenin borçları nedeniyle (A)'nın sorumluluğu nasıldır?
Seçenekler
A
Devir eden işletmenin borçlarından sorumlu değildir.
B
Devir eden işletmenin tüm borçlarından bir yıl süreyle sorumludur.
C
Devir eden, işletmenin müeccel borçlarında muacceliyet anından itibaren iki yıllık süreyle sorumludur.
D
Devir eden, işletmenin muaccel borçlarından devrin ilânı veya alacaklılara bildirimi tarihinden itibaren bir yıl süreyle sorumludur.
E
Devir eden, işletmenin muaccel borçlarından devrin ilânı veya alacaklılara bildirimi tarihinden itibaren beş yıl süreyle sorumludur.
Açıklama:
C şıkkı doğrudur. Devir eden, devralanla birlikte müteselsilen iki yıl süreyle sorumludur. Bu süre müeccel borçlarda muacceliyet anından, muaccel borçlarda ise devrin ilânı veya alacaklılara bildirimi tarihinden itibaren işlemeye başlar. Bildirme veya ilânla duyurma yükümlülüğü devralan tarafından yerine getirilmedikçe, iki yıllık süre işlemeye başlamaz.
Soru 4
Ticari işletmenin rehniyle ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Ticari plaka rehnin kapsamında yer almaz.
B
Fikri ve sınai mülkiyete konu hakların rehnin kapsamında yer alamaz.
C
Esnaf rehin alacaklısı olamaz.
D
Rehin veren taraf, tacir, esnaf, çiftçi, üretici örgütü ve serbest meslek erbabı olabilir.
E
Rehin verebilecek kişiler lehine yalnızca teslimli taşınır rehni kurulur.
Açıklama:
A ve B şıkkı yanlıştır. Ticari işletmenin malvarlığına dahil olan bütün unsurlar rehin kapsamına dahil edilmemiş, kapsam sınırlandırılmıştır. Rehin hakkı TİTRK m.5’e göre ticari işletme rehni şu unsurları kapsar: a) Alacaklar b) Çok yıllık ürün veren ağaçlar c) Fikri ve sınai mülkiyete konu haklar ç) Hammaddeler d) Hayvanlar e) Her türlü kazanç ve iratlar f) Başka bir sicile kaydı öngörülmeyen ve idari izin belgesi niteliğinde olmayan her türlü lisans ve ruhsatlar g) Kira gelirleri ğ) Kiracılık hakkı h) Makine ve teçhizat, araç, ekipman, alet, iş makinaları, elektronik haberleşme cihazları dâhil her türlü elektronik cihaz gibi menkul işletme tesisatı ı) i) Sarf malzemeleri Stoklar j) Tarımsal ürünler k) Ticaret unvanı ve/veya işletme adları l) Ticari işletme veya esnaf işletmeleri m) Ticari plaka ve ticari hat n) Ticari projeler o) Vagonlar ö) Bu sayılanlardan üçüncü kişiler zilyetliğindeki taşınır varlıklar, haklar ve paylı mülkiyet hakları. C şıkkı yanlıştır.rehin alacaklısı da şu kişiler olabilir: Kredi kuruluşları, tacir ve esnaf. D şıkkı doğrudur. Rehin veren taraf, tacir, esnaf, çiftçi, üretici örgütü ve serbest meslek erbabı olabilir. E şıkkı yanlıştır. rehin verebilecek kişiler lehine teslimsiz taşınır rehni kurabilir.
Soru 5
Rehnin kurulması ve sonuçlarıyla ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Rehnin kurulması için taraflar arasında yazılı veya sözlü bir rehin sözleşmesi akdedilmelidir.
B
Rehin sözleşmesi Tapu Sicili’ne tescil edilmelidir.
C
Rehin sözleşmesi ticaret siciline tescil edilmez.
D
Yazılı olarak düzenlenen rehin sözleşmesinin geçerli olması için, imzaların onaylanmasına gerek yoktur.
E
Rehin hakkı, rehin sözleşmesinin Rehinli Taşınır Sicili’ne tescil edilmesiyle kurulur.
Açıklama:
E şıkkı doğrudur. Rehin hakkı, rehin sözleşmesinin Rehinli Taşınır Sicili’ne tescil edilmesiyle kurulur. A ve B şıkkı yanlıştır. rehnin kurulması için taraflar arasında bir rehin sözleşmesi akdedilmeli; sonrasında ise, rehin sözleşmesi Rehinli Taşınır Sicili’ne tescil edilmelidir. C şıkkı yanlıştır. Rehin sözleşmesi yazılı şekilde veya elektronik ortamda yapılabilir. D şıkkı yanlıştır. Yazılı olarak düzenlenen rehin sözleşmesinin Sicile tescil edilebilmesi için tarafların imzalarını noterce onaylanması veya sözleşmenin Sicil yetkilisinin huzurunda imzalanması şarttır.
Soru 6
Tacir (A) ,işletmesi üzerinde 01.01.2019 tarihinde rehin tesis etmiştir. Altı ay sonra, aynı işletme üzerinde rehin tesis edilebilir mi?
Seçenekler
A
Rehin tesisi için, eski rehinin üzerinden bir yıl geçmelidir.
B
Rehin tesisi için, eski rehinin üzerinden iki yıl geçmelidir.
C
İkinci kez rehin tesis edilebilir.
D
İkinci rehinin kapsamında yalnızca taşınmazlar yer alır.
E
İkinci rehnin kapsamında yalnızda taşınırlar yer alır.
Açıklama:
C şıkkı doğrudur. TİTRK m. 11/1’de, “aynı taşınır varlık üzerinde derece sırası belirtilmeksizin birden fazla rehin hakkı tesis edilmesi”ne cevaz verilmiştir. Aynı ticari işletme üzerinde birden fazla rehin tesis edimesi ve rehin konusu borcun ödenmemesi halinde ise; rehnin dayandığı ilerleme veya derece sisteminin esaslarına göre hareket edilmesi gerekecektir.
Soru 7
Ticari işletme kapsamındaki borcun zamanında ödenmemesi halinde, alacaklı aşağıdaki yollardan hangisine başvurabilir?
Seçenekler
A
Alacaklı zilyetliğin devrine konu olmayan varlıklarda kiralama ve lisans hakkını kullanamaz.
B
Alacaklı alacağın tahsil edilememesi halinde takip genel hükümler çerçevesinde yapılamaz.
C
Birinci derece alacaklı ise, icra dairesinden taşınırın mülkiyetinin devrini
talep edebilir.
talep edebilir.
D
Alacaklı birinci derece alacaklı ise, Rekabet Kurulundan taşınırın mülkiyetinin devrini talep edebilir.
E
Alacaklı ikinci derece alacaklı ise, icra dairesinden taşınırın mülkiyetinin devrini talep edebilir.
Açıklama:
TİTRK m. 14’e göre; borcun zamanında ödenmemesi halinde, alacaklı, şu yollara başvurabilir: • Birinci derece alacaklı ise, icra dairesinden taşınırın mülkiyetinin devrini talep edebilir. • Birinci derece alacaklı ise, icra dairesinden taşınırın mülkiyetinin devrini talep edebilir. • Zilyetliğin devrine konu olmayan varlıklarda kiralama ve lisans hakkını kullanabilir. • Alacağın 5411 sayılı Kanun uyarınca faaliyet gösteren varlık yönetim şirketlerine devredebilir. • Alacağın yukarıda belirtilen yollarla tahsil edilememesi halinde takip, genel hükümler çerçevesinde yapılır.
Soru 8
(A), 01.01.2016 yılında ticari işletme işletmeye başlamıştır. (A) hakkında 01.01.2019 tarihinde sulh hukuk mahkemesince kısıtlılık kararı verilmiş ve annesi (M) vasi tayin edilmiştir. Tacir sıfatı aşağıdakilerden hangisine ait olur?
Seçenekler
A
(M)'ye
B
(A)'ya
C
Sulh hukuk mahkemesine
D
(A) ve (M)'ye.
E
Ticaret mahkemesine.
Açıklama:
B şıkkı doğrudur. TTK m. 13’e göre, sahip oldukları ticari işletmeyi yasal temsilci (veli veya vasiler) aracılığıyla işleten küçük ve kısıtlılar da tacir sayılır fakat cezai sorumluluk yasal temsilcidedir. Bu nedenle, örneğin hileli iflâs halinde cezai yaptırım (İİK m.311), yasal temsilciye uygulanır.
Soru 9
(A), (B) ve (C) müşterek mülkiyet şeklinde sahip oldukları bir gemiyi, bir sözleşme gereğince, hepsinin adı ve hesabına, deniz ticaretinde kullanmak ve menfaat sağlamak amacıyla bir araya gelmiştir. Bu bilgiler ışığında tacir sıfatı aşağıdakilerden hangisine aittir?
Seçenekler
A
(C)'ye.
B
(A)'ya
C
(B)'ye
D
Kurdukları donatma iştirakine
E
Kurdukları vakfa
Açıklama:
Birden çok kişinin paylı (müşterek) mülkiyet şeklinde sahip oldukları bir gemiyi, bir sözleşme gereğince, hepsinin adı ve hesabına, deniz ticaretinde kullanmak ve menfaat sağlamak amacıyla oluşturdukları birliğe donatma iştiraki denir (TTK m.1064/1). Donatma iştirakinin tüzel kişiliği yoktur ancak, TTK m.17 donatma iştirakini, doğrudan “tacirlere ilişkin hükümlere tabi” tutmuştur.
Soru 10
Memur (A), 01.01.2018 tarihinde satın aldığı bilgisayarlar için bono düzenleyip tacir (T)'ye vermiştir. Bu bilgiler ışığında taraflar arasındaki işin türü aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
A memur olduğu için, iş adi iştir.
B
(T) tacir olduğu için, iş ticari iştir.
C
Bono TTK'da düzenlendiğinden, iş ticari iştir.
D
Bono Türk Medeni Kanununda düzenlendiğinden, iş adi iştir.
E
Bono Türk Borçlar Kanununda düzenlendiğinden, iş ticari iştir.
Açıklama:
TTK m.3 uyarınca, bu kanunda düzenlenen hususlar, tarafların tacir olup olmadığına veya işin ticari işletmeyi ilgilendirip ilgilendirmediğine bakılmaksızın ticaridir. İki esnaf arasında çek düzenlenmesi, at arabası ile taşımacılık yapılması ve birkaç kişinin bir araya gelip ticaret şirketi kurması gibi, TTK’da düzenlenen tüm hususlardan doğan işler ticaridir.
Soru 11
Aşağıdakilerden hangisi ticari işletmenin unsurlarından birisi değildir?
Seçenekler
A
Devamlılık
B
Bağımsızlık
C
Gelir sağlama hedefi
D
Ticaret siciline kayıt ve ticaret sicil gazetesinde ilan edilmesi
E
Gelir sağlama amaçlı faaliyetlerin esnaf işletmesi boyutlarını aşması
Açıklama:
Ticari işletmenin tanımı ve unsurları açısından temel düzenleme, TTK
m.11/1’de yer almaktadır: “Ticari işletme, esnaf işletmesi için öngörülen sınırı
aşan düzeyde gelir sağlamayı hedef tutan faaliyetlerin, devamlı ve bağımsız şekilde yürütüldüğü işletmedir.” Bu tanımdan, ticari işletmenin unsurlarına ulaşılabilir, işletmenin, esnaf işletmesi için öngörülen sınırı aşan düzeyde gelir sağlamayı
hedef tutan faaliyetler göstermesi ve bu faaliyetlerin devamlı ve bağımsız şekilde
yürütülmesi gerekir.
m.11/1’de yer almaktadır: “Ticari işletme, esnaf işletmesi için öngörülen sınırı
aşan düzeyde gelir sağlamayı hedef tutan faaliyetlerin, devamlı ve bağımsız şekilde yürütüldüğü işletmedir.” Bu tanımdan, ticari işletmenin unsurlarına ulaşılabilir, işletmenin, esnaf işletmesi için öngörülen sınırı aşan düzeyde gelir sağlamayı
hedef tutan faaliyetler göstermesi ve bu faaliyetlerin devamlı ve bağımsız şekilde
yürütülmesi gerekir.
Soru 12
Aşağıdakilerden hangisi ticari işletmenin gayri maddi unsurudur?
Seçenekler
A
Patent
B
İşletme sermayesi
C
Taşınır işletme tesisatı
D
Stok
E
Ham madde
Açıklama:
Maddi unsurlar, el ile tutulan, göz ile görülen, yani somut varlığı olan (cismani)
değerleri ifade eder. Tesisat, işletme sermayesi, ham madde, üretilen/ stok mallar
gibi. Tesisat ise, işletmeye özgülenmiş taşınmaz mallar ve onların bütünleyici
parçası (TMK m.684) ve eklentisi (TMK m.686) ile taşınır malları (makinalar,
aletler, araçlar, arabalar gibi taşınır işletme tesisatını) kapsar.Patent ise ticari işletmenin gayri maddi unsurudur.
değerleri ifade eder. Tesisat, işletme sermayesi, ham madde, üretilen/ stok mallar
gibi. Tesisat ise, işletmeye özgülenmiş taşınmaz mallar ve onların bütünleyici
parçası (TMK m.684) ve eklentisi (TMK m.686) ile taşınır malları (makinalar,
aletler, araçlar, arabalar gibi taşınır işletme tesisatını) kapsar.Patent ise ticari işletmenin gayri maddi unsurudur.
Soru 13
Aşağıdakilerden hangisi Kanuna ve Rehin Yönetmeliğine göre rehin alacaklısı olabilir?
Seçenekler
A
Çiftçi
B
Esnaf
C
Üretici örgütleri
D
Serbest meslek erbabı
E
Tüketici örgütleri
Açıklama:
Kanuna ve Rehin Yönetmeliğine göre, rehin alacaklısı şu kişiler olabilir: Kredi kuruluşları, tacir ve esnaf.
Soru 14
Aşağıdakilerden hangisi ticari işletme rehni kapsamına alınamaz?
Seçenekler
A
Alacaklar
B
Hammaddeler
C
Hayvanlar
D
Nakit para
E
Çok yıllık ürün veren ağaçlar
Açıklama:
Ticari işletmenin malvarlığına dahil olan bütün unsurlar rehin kapsamına dahil
edilmemiş, kapsam sınırlandırılmıştır. Rehin hakkı TİTRK m.5’e göre ticari işletme rehni şu unsurları kapsar: a) Alacaklar b) Çok yıllık ürün veren ağaçlar c) Fikri
ve sınai mülkiyete konu haklar ç) Hammaddeler d) Hayvanlar e) Her türlü kazanç
ve iratlar f) Başka bir sicile kaydı öngörülmeyen ve idari izin belgesi niteliğinde
olmayan her türlü lisans ve ruhsatlar g) Kira gelirleri ğ) Kiracılık hakkı h) Makine ve teçhizat, araç, ekipman, alet, iş makinaları, elektronik haberleşme cihazları
dâhil her türlü elektronik cihaz gibi menkul işletme tesisatı ı) i) Sarf malzemeleri
Stoklar j) Tarımsal ürünler k) Ticaret unvanı ve/veya işletme adları l) Ticari işletme veya esnaf işletmeleri m) Ticari plaka ve ticari hat n) Ticari projeler o) Vagonlar ö) Bu sayılanlardan üçüncü kişiler zilyetliğindeki taşınır varlıklar, haklar ve
paylı mülkiyet hakları
TİTRK m. 5’de sayılmayan, özel sicilleri bulunan ve o sicile kayıtlı olan uçak,
gemi gibi malvarlığı unsurları üzerinde, TİTRK kapsamında rehin hakkı kurulmayacağı söylenebilir. Taşınmazlar üzerinde de kural olarak TİTRK kapsamında
rehin hakkı kurulmayacağı kabul edilmelidir. Ayrıca nakit para ve müşteri çevresinin de kapsam dışında olduğu söylenebili
edilmemiş, kapsam sınırlandırılmıştır. Rehin hakkı TİTRK m.5’e göre ticari işletme rehni şu unsurları kapsar: a) Alacaklar b) Çok yıllık ürün veren ağaçlar c) Fikri
ve sınai mülkiyete konu haklar ç) Hammaddeler d) Hayvanlar e) Her türlü kazanç
ve iratlar f) Başka bir sicile kaydı öngörülmeyen ve idari izin belgesi niteliğinde
olmayan her türlü lisans ve ruhsatlar g) Kira gelirleri ğ) Kiracılık hakkı h) Makine ve teçhizat, araç, ekipman, alet, iş makinaları, elektronik haberleşme cihazları
dâhil her türlü elektronik cihaz gibi menkul işletme tesisatı ı) i) Sarf malzemeleri
Stoklar j) Tarımsal ürünler k) Ticaret unvanı ve/veya işletme adları l) Ticari işletme veya esnaf işletmeleri m) Ticari plaka ve ticari hat n) Ticari projeler o) Vagonlar ö) Bu sayılanlardan üçüncü kişiler zilyetliğindeki taşınır varlıklar, haklar ve
paylı mülkiyet hakları
TİTRK m. 5’de sayılmayan, özel sicilleri bulunan ve o sicile kayıtlı olan uçak,
gemi gibi malvarlığı unsurları üzerinde, TİTRK kapsamında rehin hakkı kurulmayacağı söylenebilir. Taşınmazlar üzerinde de kural olarak TİTRK kapsamında
rehin hakkı kurulmayacağı kabul edilmelidir. Ayrıca nakit para ve müşteri çevresinin de kapsam dışında olduğu söylenebili
Soru 15
Aşağıdakilerden hangisi gerçek kişilerde tacir sıfatının kazanılmasını sağlar?
Seçenekler
A
Ticaret siciline kayıt
B
Ticaret odasına kayıt
C
Ticari işletmeyi kendi adına işletme
D
Ticari iş ve işlemler yapma
E
Esnaf işletmesi açıp işletme
Açıklama:
TTK m.12/1 uyarınca, bir ticari işletmeyi, kısmen de olsa, kendi adına işleten kişiye tacir denir. Şu hâlde, bir gerçek kişinin tacir sıfatını kazanabilmesi için şu üç koşulun birlikte gerçekleşmesi gerekmektedir: Bir ticari işletmenin mevcut olması, bu işletmenin çalıştırılması (faaliyet göstermesi, işletilmesi) ve nihayet “kısmen de olsa kendi adına” işletilmesi.
Soru 16
Birden çok kişinin paylı (müşterek) mülkiyet şeklinde sahip oldukları bir gemiyi,
bir sözleşme gereğince, hepsinin adı ve hesabına, deniz ticaretinde kullanmak ve
menfaat sağlamak amacıyla oluşturdukları birliğe ne ad verilir?
bir sözleşme gereğince, hepsinin adı ve hesabına, deniz ticaretinde kullanmak ve
menfaat sağlamak amacıyla oluşturdukları birliğe ne ad verilir?
Seçenekler
A
Esnaf
B
Tacir
C
Ticari işletme
D
Ticari iş
E
Donatma iştiraki
Açıklama:
Birden çok kişinin paylı (müşterek) mülkiyet şeklinde sahip oldukları bir gemiyi,
bir sözleşme gereğince, hepsinin adı ve hesabına, deniz ticaretinde kullanmak ve
menfaat sağlamak amacıyla oluşturdukları birliğe donatma iştiraki denir (TTK
m.1064/1).
bir sözleşme gereğince, hepsinin adı ve hesabına, deniz ticaretinde kullanmak ve
menfaat sağlamak amacıyla oluşturdukları birliğe donatma iştiraki denir (TTK
m.1064/1).
Soru 17
TTK m.21/2 uyarınca, faturayı “alan kimse”, aldığı tarihten itibaren ne kadar süre içerisinde bir itirazda bulunmaz ise, fatura içeriğini kabul etmiş sayılır?
Seçenekler
A
3 gün
B
5 gün
C
7 gün
D
8 gün
E
10 gün
Açıklama:
TTK m.21/2 uyarınca, faturayı “alan kimse”, aldığı tarihten itibaren 8 gün içerisinde
bir itirazda bulunmaz ise, fatura içeriğini kabul etmiş sayılır.
bir itirazda bulunmaz ise, fatura içeriğini kabul etmiş sayılır.
Soru 18
Aşağıdakilerden hangisi faize faiz işletilebilmesi için gereken şartlardan birisidir?
Seçenekler
A
Tarafların esnaf olması
B
Tarafların Çiftçi olması
C
Tarafların tacir olması
D
Taraflardan birisinin banka olması
E
Taraflar arasında satım sözleşmesi olması
Açıklama:
Ticari işlerde istisnaen de olsa faize faiz yürütülebilir. TTK m.8/2 hükmü uyarınca, süresi üç aydan az olmamak ve tarafları tacir olmak şartıyla, cari hesap sözleşmeleri ile her iki taraf bakımından da ticari iş niteliği taşıyan ödünç sözleşmelerinde faize faiz işletilmesi mümkündür.
Soru 19
Aşağıdakilerden hangisi ticari işletme işletse dahi tacir sayılamaz?
Seçenekler
A
Kamu yararına çalışan dernek
B
Anonim şirketler
C
Gerçek kişiler
D
Kollektif şirketler
E
Kamu iktisadi teşebbüsleri
Açıklama:
Dernekler, şirketler gibi şahıs birliğidir. Fakat dernekler manevi amaçlı, şirketler
maddi (ekonomik, kazanç) amaçlı olmaları nedeniyle aralarında fark vardır. Dernekler manevi amaçlı olmalarına rağmen ticari işletme işletebilirler. Nitekim TTK
m.16 uyarınca derneklerin tacir sıfatını kazanabilmeleri için, amaçlarına varmak
için ticari işletme işletmeleri ve ayrıca, kamu yararına dernek olmamaları gerekir. Dolayısıyla kamu yararına dernekler ticari işletme işletseler dahi tacir sayılmazlar.
maddi (ekonomik, kazanç) amaçlı olmaları nedeniyle aralarında fark vardır. Dernekler manevi amaçlı olmalarına rağmen ticari işletme işletebilirler. Nitekim TTK
m.16 uyarınca derneklerin tacir sıfatını kazanabilmeleri için, amaçlarına varmak
için ticari işletme işletmeleri ve ayrıca, kamu yararına dernek olmamaları gerekir. Dolayısıyla kamu yararına dernekler ticari işletme işletseler dahi tacir sayılmazlar.
Soru 20
I. Marka kullanma zorunluluğu
II. Ticaret unvanı kullanma zorunluluğu
III. Ticari defter tutma zorunluluğu
IV. İşletme adı kullanma zorunluluğu
Yukarıdakilerden hangileri tacir olmaya bağlanan hüküm ve sonuçlar arasında yer alır?
II. Ticaret unvanı kullanma zorunluluğu
III. Ticari defter tutma zorunluluğu
IV. İşletme adı kullanma zorunluluğu
Yukarıdakilerden hangileri tacir olmaya bağlanan hüküm ve sonuçlar arasında yer alır?
Seçenekler
A
I ve II
B
II ve III
C
III ve IV
D
I ve III
E
II ve IV
Açıklama:
Ticaret unvanı seçme ve kullanma zorunluluğu ile ticari defter tutma zorunluluğu tacir olmaya bağlanan hüküm ve sonuçlar arasında yer alır. İşletme adı ile marka ise sadece tacirler tarafından kullanılmaz. Ayrıca işletme adı ile markanın kullanımı zorunlu da değildir. Doğru yanıt B seçeneğidir.
Soru 21
Ticari işletmeye ilişkin aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Bir işletmenin zarar etmesi, ticari işletme sayılmasını engeller.
B
Ticari işletmenin devamlılık arzetmesi zorunlu olduğundan mevsimlik faaliyetler ticari işletme çatısı altında yürütülemez.
C
Gelir sağlama amacıyla kurulmayan, hayır amaçlı işletmeler de ticari işletme sayılır.
D
İşletmenin ticari işletme sayılması açısından elde ettiği gelirin düzeyi de önemlidir.
E
Arızi olarak yürütülen faaliyetler ticari işletmenin varlığını engellemez.
Açıklama:
Ticari işletmenin unsurları gelir sağlama amacı ile gelir düzeyinin esnaf faaliyeti sınırını aşması, devamlılık ve bağımsızlıktır. Bu bağlamda gelir sağlama amacıyla kurulan bir işletmenin zarar etmesi onun ticari işletme sayılmasını engellemez. Devamlılık unsuru açısından da önemli olan niyettir. Bu nedenle arızi olarak yürütülen faaliyetler ticari işletmeye yol açmaz. Ancak mevsimlik faaliyetler de ticari işletme çatısı altında işletilebilir. Bir başka işletmeye bağlı olarak faaliyet yürütülmesi halinde ise ayrı bir ticari işletme değil şube söz konusu olur. Doğru yanıt D seçeneğidir.
Ticari işletmenin unsurları gelir sağlama amacı ile gelir düzeyinin esnaf faaliyeti sınırını aşması, devamlılık ve bağımsızlıktır. Bu bağlamda gelir sağlama amacıyla kurulan bir işletmenin zarar etmesi onun ticari işletme sayılmasını engellemez. Devamlılık unsuru açısından da önemli olan niyettir. Bu nedenle arızi olarak yürütülen faaliyetler ticari işletmeye yol açmaz. Ancak mevsimlik faaliyetler de ticari işletme çatısı altında işletilebilir. Gelir sağlama amacıyla kurulmayan, örneğin doğrudan hayır amaçlı işletmeler (fakir ailelere Ramazan ayında bedava yemek dağıtmak üzere kurulmuş bir aşevi gibi) ticari işletme değildir. Doğru yanıt D seçeneğidir.
Ticari işletmenin unsurları gelir sağlama amacı ile gelir düzeyinin esnaf faaliyeti sınırını aşması, devamlılık ve bağımsızlıktır. Bu bağlamda gelir sağlama amacıyla kurulan bir işletmenin zarar etmesi onun ticari işletme sayılmasını engellemez. Devamlılık unsuru açısından da önemli olan niyettir. Bu nedenle arızi olarak yürütülen faaliyetler ticari işletmeye yol açmaz. Ancak mevsimlik faaliyetler de ticari işletme çatısı altında işletilebilir. Gelir sağlama amacıyla kurulmayan, örneğin doğrudan hayır amaçlı işletmeler (fakir ailelere Ramazan ayında bedava yemek dağıtmak üzere kurulmuş bir aşevi gibi) ticari işletme değildir. Doğru yanıt D seçeneğidir.
Soru 22
I. Çiftçi II. Tacir III. Kredi kuruluşları IV. Esnaf Yukarıdakilerden hangileri Ticari İşlemlerde Taşınır Rehni Kanunu'na göre hem rehin veren hem de rehin alacaklısı olabilir?
Seçenekler
A
I ve II
B
II ve III
C
III ve IV
D
I ve III
E
II ve IV
Açıklama:
TİTRK uyarınca rehin veren taraf, tacir, esnaf, çiftçi, üretici örgütü ve serbest
meslek erbabı olabilir. Rehin alacaklısı ise kredi kuruluşları, tacir ve esnaf olabilir. Doğru yanıt E seçeneğidir.
TİTRK uyarınca rehin veren taraf, tacir, esnaf, çiftçi, üretici örgütü ve serbest
meslek erbabı olabilir. Rehin alacaklısı ise kredi kuruluşları, tacir ve esnaf olabilir. Bu durumda yalnızca esnaf ve tacirlerin hem rehin alan hem de rehin veren tarafta yer almaları mümkündür. Doğru yanıt E seçeneğidir.
meslek erbabı olabilir. Rehin alacaklısı ise kredi kuruluşları, tacir ve esnaf olabilir. Doğru yanıt E seçeneğidir.
TİTRK uyarınca rehin veren taraf, tacir, esnaf, çiftçi, üretici örgütü ve serbest
meslek erbabı olabilir. Rehin alacaklısı ise kredi kuruluşları, tacir ve esnaf olabilir. Bu durumda yalnızca esnaf ve tacirlerin hem rehin alan hem de rehin veren tarafta yer almaları mümkündür. Doğru yanıt E seçeneğidir.
Soru 23
Aşağıdakilerden hangisi tacir sıfatına sahiptir?
Seçenekler
A
Küçükler adına ticari işletme işleten kanuni temsilciler
B
Ticari işletme işleten kamuya yararlı dernekler
C
Ticari işletme işletmek üzere kurulmuş adi şirketler
D
Haklarındaki ticaret yasağına rağmen ticari işletme işleten devlet memurları
E
Ticari işletme işleten kamu tüzel kişileri
Açıklama:
Küçük ve kısıtlılara ait ticari işletmeleri işleten kanuni temsilciler tacir sıfatını taşımazlar. Ticari işletme işleten derneklerin tacir sıfatına sahip olmaları için kamuya yararlı dernek statüsünde olmamaları gerekir. Ticari işletme işletmek üzere kurulan adi şirkette, tüzel kişilik bulunmadığı için tacir sıfatı ortaklara aittir. Kamu tüzel kişileri de ticari işletme işletseler bile tacir sıfatını kazanmazlar. Oysa haklarındaki ticaret yasağına rağmen ticari işletme işleten kişiler tacir sıfatına sahiptirler, ancak haklarında ilgili mevzuatta öngörülen yaptırım uygulanır. Doğru yanıt D seçeneğidir.
Soru 24
I. Sigorta sözleşmesi
II. Satım sözleşmesi
III. Taşıma sözleşmesi
IV. Eser sözleşmesi
Yukarıdakilerden hangilerinin ticari iş sayılması için bir ticari işletmeyle ilgili olması gerekir?
II. Satım sözleşmesi
III. Taşıma sözleşmesi
IV. Eser sözleşmesi
Yukarıdakilerden hangilerinin ticari iş sayılması için bir ticari işletmeyle ilgili olması gerekir?
Seçenekler
A
I ve II
B
II ve III
C
III ve IV
D
I ve III
E
II ve IV
Açıklama:
Sigorta sözleşmesi ve taşıma sözleşmesi Türk Ticaret Kanunu'nda düzenlendiği için mutlak ticari iştir. Satım sözleşmesi ve eser sözleşmesi ise Borçlar Kanunu'nda düzenlenmiştir. Bunların ticari iş olması için bir ticari işletmeyle ilgili olması gerekir. Doğru yanıt E'dir.
Soru 25
Ticari işletme ile esnaf işletmesi arasındaki sınır, aşağıdaki düzenlemelerden hangisiyle belirlenir?
Seçenekler
A
Cumhurbaşkanı kararıyla
B
Cumhurbaşkanı kararnamesiyle
C
Ticaret Bakanlığı genelgesiyle
D
Kanunla
E
Yönetmelikle
Açıklama:
-
Ticari işletme ile esnaf işletmesi arasındaki sınır, Cumhurbaşkanı kararıyla belirlenir.
Ticari işletme ile esnaf işletmesi arasındaki sınır, Cumhurbaşkanı kararıyla belirlenir.
Soru 26
Tacir sıfatına bağlanan hüküm ve sonuçlara ilişkin aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Tacirler, yalnızca ticari borçlarından dolayı iflasa tabidirler.
B
Tacirler işletme adı seçmek ve kullanmak zorundadırlar.
C
Basiretli iş adamı gibi davranma yükümlülüğü kapsamında tacirler, yaptıkları işte subjektif özen göstermekle yükümlüdürler.
D
Tacirler sözleşmede kararlaştırılan bir ücret veya cezai şartın indirimini talep edebilirler.
E
Tacirler ticari iş karinesine tabidirler.
Açıklama:
Tacirler her türlü borçlarından dolayı iflasa tabidirler. Ayrıca ticaret unvanı seçme ve kullanma zorunlulukları vardır. Ticari iş karinesine tabi olma ve sözleşmede kararlaştırılan ücret ve cezai şartın indirilmesini isteyememe de tacir sıfatına bağlanan hüküm ve sonuçlar arasında yer alır. Basiretli iş adamı gibi davranma yükümlülüğü ise objektif bir özenin gösterilmesini gerekli kılar. Doğru yanıt E'dir.
Tacirleryalnızca ticari borçlarından dolayı değil her türlü borçlarından dolayı iflasa tabidirler. Ayrıca ticaret unvanı seçme ve kullanma zorunlulukları vardır. İşletme adı seçip kullanmak ise zorunlu değildir. Ticari iş karinesine tabi olma ve sözleşmede kararlaştırılan ücret ve cezai şartın indirilmesini isteyememek de tacir sıfatına bağlanan hüküm ve sonuçlar arasında yer alır. Bu nedenle tacirler sözleşmede kararlaştırılan bir ücret veya cezai şartın indirilmesini talep edemezler. Basiretli iş adamı gibi davranma yükümlülüğü ise subjektif değil objektif bir özenin gösterilmesini gerekli kılar. Doğru yanıt E'dir.
Tacirleryalnızca ticari borçlarından dolayı değil her türlü borçlarından dolayı iflasa tabidirler. Ayrıca ticaret unvanı seçme ve kullanma zorunlulukları vardır. İşletme adı seçip kullanmak ise zorunlu değildir. Ticari iş karinesine tabi olma ve sözleşmede kararlaştırılan ücret ve cezai şartın indirilmesini isteyememek de tacir sıfatına bağlanan hüküm ve sonuçlar arasında yer alır. Bu nedenle tacirler sözleşmede kararlaştırılan bir ücret veya cezai şartın indirilmesini talep edemezler. Basiretli iş adamı gibi davranma yükümlülüğü ise subjektif değil objektif bir özenin gösterilmesini gerekli kılar. Doğru yanıt E'dir.
Soru 27
Aşağıdakilerden hangisi, ticari işletmenin maddi olmayan malvarlığı unsurları arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Ticaret unvanı
B
İşletme sermayesi
C
İşletme adı
D
Endüstriyel tasarım
E
Know-how
Açıklama:
Ticari İşletmenin Malvarlığı
İşletme sermayesi, ticari işletmenin maddi olmayan malvarlığı unsurları arasında yer almaz.
İşletme sermayesi, ticari işletmenin maddi olmayan malvarlığı unsurları arasında yer almaz.
Soru 28
Bir ticari işletmenin sevk ve yönetiminin kendi müşteri çevresi üzerinde yarattığı rağbetten dolayı sahip olunan hakka ne ad verilir?
Seçenekler
A
Know-how
B
İmtiyaz
C
Goodwill
D
Kredibilite
E
Ticaret unvanı
Açıklama:
Bir ticari işletmenin sevk ve yönetiminin kendi müşteri çevresi üzerinde yarattığı rağbetten dolayı sahip olunan hakka, goodwill (peştemaliye) adı verilir.
Soru 29
Aşağıdakilerden hangisi, bir yerin şube sayılmasının sonuçları arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Merkezi Türkiye’de olan şubeler bulundukları yer siciline tescil edilir.
B
Her şube, şube olduğunu da belirterek merkezin unvanını kullanmalıdır; bu unvana, şube ile ilgili ekler yapılabilir.
C
Ticari temsilcinin yetkisi, şube ile sınırlanabilir.
D
TTK m.11/3 ve TBK m. 202 uyarınca yapılacak işletme devirlerinde, devrin kapsamına şubeler dâhil değildir.
E
Bir şubenin işlemlerinden doğan uyuşmazlıklarda, şubenin olduğu yerde de dava açılabilir ve takip yapılabilir. Fakat iflâs davası, merkezin olduğu yerde açılır.
Açıklama:
TTK m.11/3 ve TBK m. 202 uyarınca yapılacak işletme devirlerinde, devrin kapsamına şubeler dâhildir.
Soru 30
Aşağıdakilerden hangisi, ticari işletme rehni kapsamına girmez?
Seçenekler
A
Alacaklar
B
Çok yıllık ürün veren ağaçlar
C
Fikri ve sınai mülkiyete konu haklar
D
Hayvanlar
E
Nakit para
Açıklama:
Nakit para, ticari işletme rehni kapsamına girmez
Soru 31
Birden çok kişinin paylı (müşterek) mülkiyet şeklinde sahip oldukları bir gemiyi, bir sözleşme gereğince, hepsinin adı ve hesabına, deniz ticaretinde kullanmak ve menfaat sağlamak amacıyla oluşturdukları birliğe ne ad verilir?
Seçenekler
A
Donatma iştiraki
B
Adi şirket
C
Konsorsiyum
D
Navlun
E
Konşimento
Açıklama:
Birden çok kişinin paylı (müşterek) mülkiyet şeklinde sahip oldukları bir gemiyi, bir sözleşme gereğince, hepsinin adı ve hesabına, deniz ticaretinde kullanmak ve menfaat sağlamak amacıyla oluşturdukları birliğe donatma iştiraki denir.
Soru 32
Aşağıdakilerden hangisi, tacir olmanın beraberinde getirdiği sonuçlar arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Ticaret siciline kaydolma
B
Ticari iş çevresi seçme ve uyma zorunluluğu
C
Ticari iş karinesine tabi olma
D
Ticari örf ve adetlere tabi olma
E
Ticari defterler tutma
Açıklama:
Tacir olmanın beraberinde getirdiği sonuçlar arasında, Ticari iş çevresi seçme ve uyma zorunluluğu yer almaz.
Soru 33
Alacaklının, borçlunun rızasıyla zilyedi olduğu (elinde bulundurduğu) taşınır mal veya kıymetli evrakı, bu eşyayla bağlantılı olan alacağını elde edinceye kadar borçluya vermeme hakkına ne ad verilir?
Seçenekler
A
Rüçhan hakkı
B
İmtiyaz hakkı
C
Hapis hakkı
D
Rehin hakkı
E
Zilyetlik hakkı
Açıklama:
Alacaklının, borçlunun rızasıyla zilyedi olduğu (elinde bulundurduğu) taşınır mal veya kıymetli evrakı, bu eşyayla bağlantılı olan alacağını elde edinceye kadar borçluya vermeme hakkına, hapis hakkı adı verilir.
Soru 34
TTK m.8/2 hükmü uyarınca, süresi üç aydan az olmamak ve tarafları tacir olmak şartıyla, cari hesap sözleşmeleri ile her iki taraf bakımından da ticari iş niteliği taşıyan …………… sözleşmelerinde faize faiz işletilmesi mümkündür.
Yukarıdaki metinde boş bırakılan yere, aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Yukarıdaki metinde boş bırakılan yere, aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Seçenekler
A
Kefalet
B
Garanti
C
Vekalet
D
Ödünç
E
Ariyet
Açıklama:
TTK m.8/2 hükmü uyarınca, süresi üç aydan az olmamak ve tarafları tacir olmak şartıyla, cari hesap sözleşmeleri ile her iki taraf bakımından da ticari iş niteliği taşıyan ödünç sözleşmelerinde faize faiz işletilmesi mümkündür.
Soru 35
Aşağıdakilerden hangisi, özel kanun hükümleri gereği ticari sayılan davalardandır?
Seçenekler
A
Kıymetli evraka ilişkin davalar
B
Ticaret siciline ilişkin davalar
C
Cari hesaba ilişkin davalar
D
Taşımaya ilişkin davalar
E
İflas davası
Açıklama:
İflas davası, özel kanun (İcra İflas Kanunu) hükümleri gereği ticari sayılan davalardandır.
Soru 36
Aşağıdakilerden hangisi bir işin ticari sayılmasına bağlanan sonuçlardan biridir?
Seçenekler
A
Ticari işlerde teselsülün söz konusu olabilmesi için taraflarca bunun kararlaştırılmış olması gerekir.
B
Ticari işlerde sözleşmede ayrıca kararlaştırılmamışsa faiz işletilemez.
C
Bazı ticari işlerde bileşik faiz kararlaştırılabilir.
D
Her ticari işten doğan uyuşmazlık ticari dava olarak nitelendirilir.
E
Ticari işlerde kanunda öngörülen zamanaşımı süreleri taraflarca değiştirilebilir.
Açıklama:
Ticari işlerde, taraflar aksini kararlaştırmamışlarsa teselsül söz konusu olur. Ticari işlerde sözleşmede kararlaştırılmasa da faiz istenebilir. Yine ticari işlerde temerrüt faizi adi işlerdekinden daha yüksek oranda kararlaştırılabilir. Ayrıca bazı ticari işlerde bileşik faiz kararlaştırılmasına bazı şartlarla izin verilmiştir. Ticari iş kavramının ölçütleri ile ticari davanın ölçütleri birbirinden farklı olduğu için her ticari işten doğan uyuşmazlık ticari dava olmayabilir. Ticari hükümlerde belirlenen zamanaşımı sürelerinin değiştirilmesi ise mümkün değildir. Doğru yanıt C'dir.
Soru 37
I. Acentalık sözleşmesinden doğan davalar
II. İflas davası
III. Kira sözleşmesinden doğan davalar
IV. Haksız fiilden doğan davalar
Yukarıdakilerden hangileri mutlak ticari davadır?
II. İflas davası
III. Kira sözleşmesinden doğan davalar
IV. Haksız fiilden doğan davalar
Yukarıdakilerden hangileri mutlak ticari davadır?
Seçenekler
A
I ve II
B
II ve III
C
III ve IV
D
I ve III
E
II ve IV
Açıklama:
Acentalık sözleşmesi Türk Ticaret Kanunu'nda düzenlendiği için bu sözleşmeden doğan davalar mutlak ticari davadır. İflas davası ise özel kanun hükümleri gereği ticari dava olarak nitelenir. Oysa kira sözleşmesinden doğan davalar ile haksız fiilden doğan davalar nispi ticari davadır; bunların ticari dava olarak nitelenmesi için her iki taraf için de ticari iş sayılması gerekir. Doğru yanıt A'dır.
Soru 38
Ticaret mahkemesi bulunmayan yerlerde ticari davalar aşağıdaki mahkemelerden hangisinde görülür?
Seçenekler
A
Sulh Hukuk Mahkemesi
B
Asliye Hukuk Mahkemesi
C
Danıştay
D
Bölge Adliye Mahkemesi
E
Yargıtay
Açıklama:
Ticari davalara bakmakla görevli mahkemeler asliye ticaret mahkemeleridir. Ancak bir yerde ticaret mahkemesi yoksa, ticari davalar asliye hukuk mahkemesinde görülür. Doğru yanıt B'dir.
Soru 39
Aşağıdaki sözleşmelerden hangisinde her iki taraf için de ticari iş niteliğinde olması koşuluyla bileşik faiz kararlaştırılabilir?
Seçenekler
A
Satım sözleşmesi
B
Kira sözleşmesi
C
Ödünç sözleşmesi
D
Bağışlama sözleşmesi
E
Hizmet sözleşmesi
Açıklama:
Ticari işlerde istisnaen de olsa faize faiz yürütülebilir. TTK m.8/2 hükmü uyarınca, süresi üç aydan az olmamak ve tarafları tacir olmak şartıyla, cari hesap sözleşmeleri ile her iki taraf bakımından da ticari iş niteliği taşıyan ödünç sözleşmelerinde faize faiz işletilmesi mümkündür. Doğru yanıt C'dir.
Soru 40
"TTK’nın ticari işletme sistemine ağırlık vermesine paralel olarak kanunda yer alan pek çok kavram ticari işletme kavramından hareketle açıklanmaya çalışılmıştır" Buna göre aşağıdaki seçeneklerden hangisi ticari kavramlardan birisi değildir?
Seçenekler
A
Tacir
B
Ticari dava
C
Emek
D
Ticari hüküm
E
Ticari iş
Açıklama:
Ekonomi bilimi açısından işletme, bir girişimcinin kazanç sağlamak amacıyla emek ve sermayeyi bir organizasyon içerisinde bir araya getirmesi ile oluşur fakat bu genel tanım, Ticaret Hukukunun ticari işletme tanımına uymaz. Çünkü ekonomik anlamdaki her işletme, aynı zamanda bir ticari işletme değildir ancak her ticari işletme ekonomik anlamda da bir işletmedir.
TTK’nın ticari işletme sistemine ağırlık vermesine paralel olarak kanunda yer alan pek çok kavram ticari işletme kavramından hareketle açıklanmaya çalışılmıştır: Ticari iş (TK. m.3,m.19), ticari hüküm (TK. m.1), ticari dava (TK. m.4), tacir (TK. m.12) gibi. Şu halde, “Ticari İşletme”nin temel bir kavram olduğu açıktır. Böyle temel bir kavramın kanunda tanımlanmış olması, yeni TTK’nın önemli yanlarından birisidir.
TTK’nın ticari işletme sistemine ağırlık vermesine paralel olarak kanunda yer alan pek çok kavram ticari işletme kavramından hareketle açıklanmaya çalışılmıştır: Ticari iş (TK. m.3,m.19), ticari hüküm (TK. m.1), ticari dava (TK. m.4), tacir (TK. m.12) gibi. Şu halde, “Ticari İşletme”nin temel bir kavram olduğu açıktır. Böyle temel bir kavramın kanunda tanımlanmış olması, yeni TTK’nın önemli yanlarından birisidir.
Soru 41
"Esnaf işletmesi için öngörülen sınırı aşan düzeyde gelir sağlamayı hedef tutan faaliyetlerin, devamlı ve bağımsız şekilde yürütüldüğü işletmedir" Aşağıdaki seçeneklerden hangisi tanıma ait doğru cevaptır?
Seçenekler
A
Ticari işletme
B
Ticari iş karinesi
C
İflâsa tabi olma
D
Fatura düzenleme
E
Ticaret siciline tescil olma
Açıklama:
Ticari işletmenin tanımı ve unsurları açısından temel düzenleme, TTK m.11/1’de yer almaktadır: “Ticari işletme, esnaf işletmesi için öngörülen sınırı aşan düzeyde gelir sağlamayı hedef tutan faaliyetlerin, devamlı ve bağımsız şekilde yürütüldüğü işletmedir.” Bu tanımdan, ticari işletmenin unsurlarına ulaşılabilir, işletmenin, esnaf işletmesi için öngörülen sınırı aşan düzeyde gelir sağlamayı hedef tutan faaliyetler göstermesi ve bu faaliyetlerin devamlı ve bağımsız şekilde yürütülmesi gerekir.
Soru 42
"İşletmenin malvarlığı unsurları, genellikle el ile tutulan, göz ile görülen, yani somut varlığı olan (cismani) değerleri ifade eder. Tesisat, işletme sermayesi, ham madde, üretilen/ stok mallar gibi. Tesisat ise, işletmeye özgülenmiş taşınmaz mallar ve onların bütünleyici parçası (TMK m.684) ve eklentisi (TMK m.686) ile taşınır malları (makinalar, aletler, araçlar, arabalar gibi taşınır işletme tesisatını) kapsar" Metne göre işletmenin hangi özelliğinden bahsedilebilir?
Aşağıdaki seçeneklerden hangisi doğrudur?
Aşağıdaki seçeneklerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Her yıl kâr elde etmek
B
Bağımsızlık
C
Gayrimaddi unsurlar
D
Devamlılık
E
Maddi unsurlar
Açıklama:
İşletmenin malvarlığı unsurları, genellikle, maddi-maddi olmayan unsurlar şeklinde iki ana gruba ayrılarak incelenmektedir.
Maddi unsurlar, el ile tutulan, göz ile görülen, yani somut varlığı olan (cismani)
değerleri ifade eder. Tesisat, işletme sermayesi, ham madde, üretilen/ stok mallar gibi. Tesisat ise, işletmeye özgülenmiş taşınmaz mallar ve onların bütünleyici parçası (TMK m.684) ve eklentisi (TMK m.686) ile taşınır malları (makinalar, aletler, araçlar, arabalar gibi taşınır işletme tesisatını) kapsar.
Maddi unsurlar, el ile tutulan, göz ile görülen, yani somut varlığı olan (cismani)
değerleri ifade eder. Tesisat, işletme sermayesi, ham madde, üretilen/ stok mallar gibi. Tesisat ise, işletmeye özgülenmiş taşınmaz mallar ve onların bütünleyici parçası (TMK m.684) ve eklentisi (TMK m.686) ile taşınır malları (makinalar, aletler, araçlar, arabalar gibi taşınır işletme tesisatını) kapsar.
Soru 43
Özellikle ticaret unvanı, işletme adı, marka, patent, know-how, endüstriyel tasarım, fikir ve sanat eserleri üzerindeki haklar gibi ekonomik değeri olan, fakat cismani varlığı olmayan veya varlığı bir bütün olarak görülemeyen hakları ifade eder.Tanıma ait doğru cevap aşağıdaki seçeneklerden hangisidir?
Seçenekler
A
Gayrimaddi unsurlar
B
Patent
C
Know-how
D
Endüstriyel tasarım
E
Fikir ve sanat eserleri
Açıklama:
Gayrimaddi unsurlar ise, özellikle ticaret unvanı, işletme adı, marka, patent,
know-how, endüstriyel tasarım, fikir ve sanat eserleri üzerindeki haklar gibi
ekonomik değeri olan, fakat cismani varlığı olmayan veya varlığı bir bütün
olarak görülemeyen hakları ifade eder.
know-how, endüstriyel tasarım, fikir ve sanat eserleri üzerindeki haklar gibi
ekonomik değeri olan, fakat cismani varlığı olmayan veya varlığı bir bütün
olarak görülemeyen hakları ifade eder.
Soru 44
"Patent niteliğinde olmasa dahi, işletme içerisinde organizasyon,yönetim, üretim ve dağıtım gibi konularda ulaşılan teknik ve ticari bilgi ve tecrübe birikimi anlamında kullanılır" Tanımın doğru cevabı aşağıdaki seçeneklerden hangisidir?
Seçenekler
A
Fikir ve sanat eserleri
B
İşletme adı
C
Marka, patent,
D
Know-how
E
Endüstriyel tasarım
Açıklama:
Know-how, patent niteliğinde olmasa dahi, işletme içerisinde organizasyon,
yönetim, üretim ve dağıtım gibi konularda ulaşılan teknik ve ticari bilgi ve tecrübe birikimi anlamında kullanılır.
yönetim, üretim ve dağıtım gibi konularda ulaşılan teknik ve ticari bilgi ve tecrübe birikimi anlamında kullanılır.
Soru 45
"Bir borcun ödeneceğine teminat olarak, ödenince geri alınmak şartıyla borçlu tarafından alacaklıya bir malın verilmesidir"Aşağıdaki seçeneklerden hangisi tanıma ait doğru cevaptır?
Seçenekler
A
İflâsa
B
Ücret
C
Ticaret siciline
D
Cezai şart
E
Rehin
Açıklama:
Tacir veya esnafın kredi ihtiyacının zamanında ve istenilen miktarda karşılanabilmesi, alacaklıya yeterli güvencelerin verilmesine bağlıdır. Borçlunun karşı tarafa sağlayabileceği güvenceler, genel olarak, ya kişisel güvence (örneğin kefalet ve garanti) ya da aynî güvence (örneğin taşınır rehni ve taşınmaz rehni) şeklinde olur.
TMK m.939/1’deki kurala göre, taşınır rehninin kurulabilmesi için, rehin
konusu taşınır malın zilyetliğinin alacaklıya devredilmesi şarttır (=Teslim Şartlı
Rehin Kuralı); aksi takdirde rehin hakkı doğmaz (TMK m.939/3). Fakat bu kural
istisnasız uygulansa idi, ekonomik yaşamda birçok sakıncalara yol açabilir.
Rehin: Bir borcun ödeneceğine teminat olarak, ödenince geri alınmak şartıyla
borçlu tarafından alacaklıya bir malın verilmesidir.
TMK m.939/1’deki kurala göre, taşınır rehninin kurulabilmesi için, rehin
konusu taşınır malın zilyetliğinin alacaklıya devredilmesi şarttır (=Teslim Şartlı
Rehin Kuralı); aksi takdirde rehin hakkı doğmaz (TMK m.939/3). Fakat bu kural
istisnasız uygulansa idi, ekonomik yaşamda birçok sakıncalara yol açabilir.
Rehin: Bir borcun ödeneceğine teminat olarak, ödenince geri alınmak şartıyla
borçlu tarafından alacaklıya bir malın verilmesidir.
Soru 46
"İki veya dana çok kimsenin ortak bir amaca ulaşmak için emeklerini ve mallarını birleştirmeyi kabul ettikleri ortaklık türüdür" Aşağıdaki seçeneklerden hangisi tanıma ait doğru cevaptır?
Seçenekler
A
Kooperatif
B
Adi Şirket
C
Limited sirket
D
Ortaklık
E
Kurum
Açıklama:
İşletmenin Kendi Adına Çalıştırılması
Kanun’da “kısmen de olsa kendi adına işletmek”ten söz edilmiştir. Önceki
Kanun’un (eTK) gerekçesinden anlaşıldığına göre bu ibare, tüzel kişiliği bulunmaması nedeniyle adi şirket ortaklarına yönelik olarak öngörülmüştür.
Bu arada, tacir sıfatı yönünden özellik gösteren birtakım kişilerin durumlarına
da değinmek gerekir.
Adi Şirket: İki veya dana çok kimsenin ortak bir amaca ulaşmak için emeklerini ve mallarını birleştirmeyi kabul ettikleri ortaklık türüdür.
İşletmenin Kendi Adına Çalıştırılması
Kanun’da “kısmen de olsa kendi adına işletmek”ten söz edilmiştir. Önceki
Kanun’un (eTK) gerekçesinden anlaşıldığına göre bu ibare, tüzel kişiliği bulunmaması nedeniyle adi şirket ortaklarına yönelik olarak öngörülmüştür. Bu arada, tacir sıfatı yönünden özellik gösteren birtakım kişilerin durumlarına da değinmek gerekir.
Kanun’da “kısmen de olsa kendi adına işletmek”ten söz edilmiştir. Önceki
Kanun’un (eTK) gerekçesinden anlaşıldığına göre bu ibare, tüzel kişiliği bulunmaması nedeniyle adi şirket ortaklarına yönelik olarak öngörülmüştür.
Bu arada, tacir sıfatı yönünden özellik gösteren birtakım kişilerin durumlarına
da değinmek gerekir.
Adi Şirket: İki veya dana çok kimsenin ortak bir amaca ulaşmak için emeklerini ve mallarını birleştirmeyi kabul ettikleri ortaklık türüdür.
İşletmenin Kendi Adına Çalıştırılması
Kanun’da “kısmen de olsa kendi adına işletmek”ten söz edilmiştir. Önceki
Kanun’un (eTK) gerekçesinden anlaşıldığına göre bu ibare, tüzel kişiliği bulunmaması nedeniyle adi şirket ortaklarına yönelik olarak öngörülmüştür. Bu arada, tacir sıfatı yönünden özellik gösteren birtakım kişilerin durumlarına da değinmek gerekir.
Soru 47
"Tacirin kendi işlerinde gösteregeldiği özen (sübjektif ölçüt) değil, objektif ölçüt uygulanmakta olup, aynı koşullar altında bulunan normal bir tacir nasıl davranacak idiyse, o davranış ölçüt alınmaktadır"Aşağıdaki seçeneklerden hangisi tanıma ait doğru cevaptır?
Seçenekler
A
İflâsa tabi olma
B
Fatura düzenleme
C
Basiretli Bir İş Adamı Gibi Davranma
D
Ticaret siciline tescil olma
E
Ücret ve faiz isteme
Açıklama:
Basiretli Bir İş Adamı Gibi Davranma
Tacirler, ticari faaliyetlerinde basiretli bir iş adamı gibi hareket etmekle yükümlüdürler (TTK m.18/2). Burada, tacirin kendi işlerinde gösteregeldiği özen (sübjektif ölçüt) değil, objektif ölçüt uygulanmakta olup, aynı koşullar altında bulunan normal bir tacir nasıl davranacak idiyse, o davranış ölçüt alınmaktadır.Örnek Nakliyatçı tacir, eşyanın sağlam bir şekilde taşınması için gereken özeni
göstermezse örneğin, çadır veya branda temin etmeksizin yola çıkar, kış aylarında taşıdığı ev eşyasının üstünü çadırla kapatmaz ve eşya zarar görür ise basiretli davranmış olmaz.
Tacirler, ticari faaliyetlerinde basiretli bir iş adamı gibi hareket etmekle yükümlüdürler (TTK m.18/2). Burada, tacirin kendi işlerinde gösteregeldiği özen (sübjektif ölçüt) değil, objektif ölçüt uygulanmakta olup, aynı koşullar altında bulunan normal bir tacir nasıl davranacak idiyse, o davranış ölçüt alınmaktadır.Örnek Nakliyatçı tacir, eşyanın sağlam bir şekilde taşınması için gereken özeni
göstermezse örneğin, çadır veya branda temin etmeksizin yola çıkar, kış aylarında taşıdığı ev eşyasının üstünü çadırla kapatmaz ve eşya zarar görür ise basiretli davranmış olmaz.
Soru 48
"İki veya daha fazla kimsenin, bir borcun tamamından, borçluya karşı asıl borçlu sıfatıyla sorumlu tutuldukları borçluluk türüdür" Tanıma ait doğru cevap aşağıdaki seçeneklerden hangisidir?
Seçenekler
A
İflas
B
Bileşik Faiz
C
Temerrüt Faizi
D
Müteselsil Borçluluk
E
Defi
Açıklama:
Ticari İşlerde Teselsül Karinesi (Müteselsil Borçluluk Kuralı)
TTK m.7/1 uyarınca, “İki veya daha fazla kişi, içlerinden yalnız biri veya hepsi için ticari niteliği haiz bir iş dolayısıyla, diğer bir kimseye karşı birlikte borç altına girerse kanunda veya sözleşmede aksi öngörülmemişse müteselsilen sorumlu olurlar”. Hükümden de anlaşıldığı üzere, taraflar bu kuralın aksini kararlaştırabilirler. Adi borçlarda ise bu durum tam tersidir. Çünkü TBK m.162’de düzenlendiği üzere, birden çok borçludan her biri, alacaklıya karşı borcun tamamından sorumlu olmayı kabul ettiğini bildirirse, borçlular arasında müteselsil borçluluk ilişkisi doğar. Böyle bir bildirim yoksa müteselsil borçluluk ancak kanunda öngörülen hâllerde oluşur.
TTK m.7/1 uyarınca, “İki veya daha fazla kişi, içlerinden yalnız biri veya hepsi için ticari niteliği haiz bir iş dolayısıyla, diğer bir kimseye karşı birlikte borç altına girerse kanunda veya sözleşmede aksi öngörülmemişse müteselsilen sorumlu olurlar”. Hükümden de anlaşıldığı üzere, taraflar bu kuralın aksini kararlaştırabilirler. Adi borçlarda ise bu durum tam tersidir. Çünkü TBK m.162’de düzenlendiği üzere, birden çok borçludan her biri, alacaklıya karşı borcun tamamından sorumlu olmayı kabul ettiğini bildirirse, borçlular arasında müteselsil borçluluk ilişkisi doğar. Böyle bir bildirim yoksa müteselsil borçluluk ancak kanunda öngörülen hâllerde oluşur.
Soru 49
Aşağıdakilerden hangisi bir ticari işletme değildir?
Seçenekler
A
Fakirlere yemek dağıtan aşevi
B
Sadece yaz aylarında çalışan otel
C
Bir bankanın şubesi
D
İki yıl üst üste zarar eden fabrika
E
El arabasıyla eşya taşıyan hamal
Açıklama:
Fakirlere yemek dağıtan aşevi, ticari işletmenin “gelir sağlama amacıyla kurulma” unsuruna uygun olmadığından ticari işletme değildir. Bu nedenle doğru şık “a”dır.
Soru 50
Aşağıdakilerden hangisi ticari işletme malvarlığının gayrimaddi unsurlarından biridir?
Seçenekler
A
İşletme sermayesi
B
Tesisat
C
Ham madde
D
Stok mallar
E
Ticaret unvanı
Açıklama:
Ticari işletmenin gayrimaddi unsurları fiziki varlığı olmayan fakat ekonomik değer taşıyan unsurlardır ve ticaret unvanı bu unsurlardan biridir. Bu nedenle doğru şık “e”dir.
Soru 51
Bir ticari işletmenin merkezi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Teknik birimlerinin olduğu yer
B
Üretim birimlerinin olduğu yer
C
Şantiyelerinin olduğu yer
D
Depolarının olduğu yer
E
Hukuki birimlerinin olduğu yer
Açıklama:
Bir ticari işletmenin merkezi hukuki ve idari işlemlerinin yürütüldüğü yerdir. Bu nedenle doğru şık “e”dir.
Soru 52
Aşağıdakilerden hangisi ticari işletmenin devri bakımından doğru değildir ?
Seçenekler
A
Ticari işletmeyi devreden kişi eğer başka bir işletmeye sahip değilse tacir sıfatını kaybeder.
B
Ticari işletmeyi devredenin işletme borçlarından doğan sorumluluğu sona erer.
C
Ticari işletmenin temel unsurları devralana geçer.
D
Devir sözleşmesinin yazılı yapılması ispat bakımından kolaylık oluşturur.
E
Ticari işletmeyi devralan işletmenin eski borçlarından sorumludur.
Açıklama:
Ticari işletmeyi devreden işletmenin borçlarından dolayı devralanla birlikte iki yıl müteselsil sorumludur. Bu nedenle doğru şık “b”dir.
Soru 53
Ticaretle uğraşması kanun gereği yasak olan bir öğretim üyesinin ticaretle uğraşması halinde hangisi söylenebilir?
Seçenekler
A
Tacir sıfatını kazanır.
B
Tacir gibi sorumlu olur.
C
Tacir sayılır.
D
Esnaf sıfatını kazanır.
E
Esnaf gibi sorumlu olur.
Açıklama:
Ticaretle uğraşmaları kanun gereği yasak olan kişiler buna rağmen ticaretle uğraşırlarsa tacir sayılırlar. Bu nedenle doğru şık “c”dir.
Soru 54
Aşağıdakilerden hangisinin iflas etmesi mümkün değildir?
Seçenekler
A
Gerçek kişiler
B
Tacirler
C
Tacir sayılanlar
D
Tacir gibi sorumlu olanlar
E
Bir yıl süre ile ticareti terk eden tacirler
Açıklama:
Gerçek kişilerin borçlarından dolayı iflas etmeleri mümkün değildir. Bu nedenle doğru şık “a”dır.
Soru 55
Aşağıdakilerden hangisi tacir olmanın sonuçlarından biri değildir?
Seçenekler
A
İflasa tabi olma
B
Basiretli bir iş adamı gibi davranma
C
Ücret isteme
D
Fatura düzenleme
E
Borçlunun mallarına el koyma
Açıklama:
Borçlunun mallarına el koyma tacir olmanın sonuçlarından biri değildir. Bu nedenle doğru şık “e”dir.
Soru 56
Aşağıdakilerden hangisi bir ticari iş değildir?
Seçenekler
A
Tacirin işletmesine proje çizmesi için mimarla anlaşması
B
Tacirin marka hakkına ilişkin lisans sözleşmesi yapması
C
Tacirin işçilerine sağlık hizmeti verilmesi için hastaneyle anlaşması
D
Tacirin çalışanları için lojman kiralaması
E
Tacirin kızına doğum gününde bilezik satın alması
Açıklama:
Tacirin kızına doğum gününde bilezik satın alması, işin niteliği gereği bir ticari iş değildir. Bu nedenle doğru şık “e”dir.
Soru 57
Aksine hüküm bulunmayan hallerde ticari davalar hangi mahkemede görülür?
Seçenekler
A
Sulh hukuk mahkemesi
B
Asliye hukuk mahkemesi
C
Asliye ceza mahkemesi
D
Ticaret mahkemesi
E
İş mahkemesi
Açıklama:
Aksine hüküm bulunmayan hallerde ticari davalar ticaret mahkemesinde görülür. Bu nedenle doğru şık “d”dir.
Ünite 2
Soru 1
Aşağıdakilerden hangisi sicil müdürü tescilden önceki inceleme aşamalarından değildir?
Seçenekler
A
Tescili istenen hususta kanuni şartların mevcut olup olmadığı
B
Tescili istenen hususun kamu düzenine ve emredici hükümlere uygunluğu
C
Tescili istenen hususun gerçeğe uygunluğu ve aldatıcı olmaması
D
Talepte bulunan kişinin kimliği ve yetkisi
E
İncelemelerin sicile kayıt edilmesi
Açıklama:
Sicil müdürü tescil talebini hemen yerine getirmez. Gerekli incelemeleri yapar. Şu hususları araştırır: 1. Tescili istenen hususta kanuni şartların mevcut olup olmadığı (TTK m.32/1), 2. Tescili istenen hususun kamu düzenine ve emredici hükümlere uygunluğu (TTK m.32/2 ve 3), 3. Tescili istenen hususun gerçeğe uygunluğu ve aldatıcı olmaması (TTK m.32/3), 4. Talepte bulunan kişinin kimliği ve yetkisi (TTK m.29/2).
Soru 2
Aşağıdaki hallerden hangisi ticaret sicilinin kurucu etkisine örnek değildir?
Seçenekler
A
Ticari itibarının korunması
B
Ticaret şirketlerinin kuruluşu
C
Ticaret şirketlerinin birleşmesi, bölünmesi ve tür değiştirmesi
D
Anonim şirketlerde kuruluştan sonra devralmaya ilişkin sözleşmelerin geçerli olması (TTK m.356)
E
Anonim şirketlerde anasözleşme değişiklikleri ve esas sermaye artırımlarının üçüncü kişilere karşı hüküm doğurması
Açıklama:
Ticaret sicilinin etkisi kural olarak açıklayıcı olup şu istisnai hallerde kurucu etkisi vardır:
1. İşletme adı ve ticaret unvanının özel olarak korunması (TTK m.50,52 ve 53), 2. Ticaret şirketlerinin kuruluşu (TTK m.232,317,355,588, KoopK m.), 3. Ticaret şirketlerinin birleşmesi, bölünmesi ve tür değiştirmesi (TTK m.153, 179, 189), 4. Anonim şirketlerde kuruluştan sonra devralmaya ilişkin sözleşmelerin geçerli olması (TTK m.356), 5. Anonim şirketlerde anasözleşme değişiklikleri ve esas sermaye artırımlarının üçüncü kişilere karşı hüküm doğurması (TTK m.455,456/5).
1. İşletme adı ve ticaret unvanının özel olarak korunması (TTK m.50,52 ve 53), 2. Ticaret şirketlerinin kuruluşu (TTK m.232,317,355,588, KoopK m.), 3. Ticaret şirketlerinin birleşmesi, bölünmesi ve tür değiştirmesi (TTK m.153, 179, 189), 4. Anonim şirketlerde kuruluştan sonra devralmaya ilişkin sözleşmelerin geçerli olması (TTK m.356), 5. Anonim şirketlerde anasözleşme değişiklikleri ve esas sermaye artırımlarının üçüncü kişilere karşı hüküm doğurması (TTK m.455,456/5).
Soru 3
tacirin ticari iş ve eylemlerinde kullandığı adı ne anlama gelir?
Seçenekler
A
İşletme adı
B
Ticaret unvanı
C
Ticaret adı
D
Ticaret sicili
E
Haksız Rekabet
Açıklama:
Bir işletmenin gayrimaddi malvarlığı unsurları içerisinde yer alan bu kavramlar arasında belirli bir yakınlık vardır. Ticaret unvanı, tacirin ticari iş ve eylemlerinde kullandığı adıdır. Her tacir ticari işletmesiyle ilgili işlemlerinde bu adı kullanır. Unvan taciri tanıtmaya ve diğer tacirlerden ayırdetmeye yarar. Oysa işletme adı taciri değil işletmenin kendisini gösterir ve o işletmenin benzer işletmelerden ayırdedilmesine hizmet eder.
Soru 4
Ticaret unvanının değişmesi veya değişikliklerden etkilenmemesi hakkında aşağıdaki hangi ifade doğrudur?
Seçenekler
A
. Unvanda adı yazılı kişinin adı değişse bile unvan olduğu gibi kalamaz.
B
Kollektif ve komandit şirkete ve donatma iştirakine yeni bir ortak girerse unvan değişmek zorundadır.
C
Unvan işletmeden ayrı da devredilebilir.
D
Ticaret Kanunu, unvanın kullanılmasında karma sistemi kabul etmiştir.
E
Unvan hariç işletme devri, sözleşmede kararlaştırılamaz.
Açıklama:
Ticaret Kanunu, unvanın kullanılmasında karma sistemi kabul etmiştir. Kanunun izin verdiği hâllerde unvan, değişmesine gerek kalmaksızın, olduğu gibi kullanılabilir. TTK m.47’de üç hâl vardır. Bunlara bir de dördüncü hâli eklemek gerekir. 1. Unvanda adı yazılı kişinin adı değişse bile unvan olduğu gibi kalabilir (TTK m.47/1). 2. Kollektif ve komandit şirkete ve donatma iştirakine yeni bir ortak girerse unvan değişmeden kalabilir (TTK m.47/2). 3. Ortağın ölümü üzerine onun yerine geçen mirasçıları şirketin devamına oy birliğiyle karar verirlerse veya şirkete girmemekle birlikte yazılı şekilde rızalarını gösterirler ise ölen kişinin adı unvanda kullanılabilir. Şirketten ayrılan ortağın rızası alınarak isminin unvanda kalması da sağlanabilir (TTK m.47/2). 4. Unvan ancak işletmeyle birlikte devredilebilir; devralan, unvanı aynen kullanma hakkına sahiptir. Fakat unvan hariç işletme devri, sözleşmede kararlaştırılabilir (TTK m.49), bu hâlde, işletme sahibi değişmesine rağmen unvan değişmeyebilir. “Türkan Yıldız Unlu Mamuller İşletmesi”ni işleten Türkan Yıldız’ın
Soru 5
Ticaret unvanının, ticari dürüstlüğe aykırı biçimde kullanılması durumunda hak sahibi aşağıdakilerden hangisini talep edebilir?
Seçenekler
A
Kullanımın kendisine devrini
B
Haksız olarak kullanılan unvanın kendisine devrini
C
Bu durumun tespitini
D
Zarar varsa, kusurun ağırlığına göre sadece maddi tazminat
E
Zarar varsa, kusurun ağırlığına göre sadece manevi tazminat
Açıklama:
Ticaret unvanının, ticari dürüstlüğe aykırı biçimde kullanılması durumunda hak sahibi; 1. Bunun tespitini, 2. Kullanımının yasaklanmasını, 3. Haksız olarak kullanılan unvan tescil ettirilmiş ise değiştirilmesini veya silinmesini, 4. Tecavüzün sonucu olan maddi durumun ortadan kaldırılmasını, gereğinde araçların ve ilgili malların imhasını, 5. Zarar varsa, kusurun ağırlığına göre maddi ve manevi tazminat isteyebilir. Maddi tazminat olarak mahkeme, failin tecavüz sonucunda elde etmesi münkün görülen menfaat karşılığına hükmedebilir (TTK m 52/1). 6. Ayrıca, masrafı karşı taraftan alınmak üzere hükmün gazetede yayınlanması talep edilebilir (TTK m.52/2). Amaç, üçüncü kişiler nezdinde sarsılan itibarı bir ölçüde olsun onarmaktır.
Soru 6
Marka ile ilgili hangi ifade yanlıştır?
Seçenekler
A
Marka, bir işletmenin mal veya hizmetlerini tanıtmaya ve benzerlerinden ayırdetmeye yarar.
B
Marka, patent, endüstriyel tasarım ve coğrafi işaret gibi haklara ilişkin mevzuat ile verilen yetkileri kullanmak ve ilgili işlemleri yürütmek üzere Türk Patent Enstitüsü kurulmuştur.
C
Markanın reklam işlevi ürünü tanıtmaya yarar; alıcılara hitap ederek talebi artırmaya çalışır.
D
Markanın kaynak belirtme işlevi, ürünün hangi işletmeden çıktığını gösterir.
E
MArkanın sadece reklam ve kaynak belirtme işlevi vardır.
Açıklama:
Garanti İşlevi Marka bazen malın kalitesiyle ve hatta kendisiyle bir anlamda özdeş hâle gelebilir. Birçok insan, alacağı ürünle birlikte aynı anda belirli markalara yönelir. Markalı ürünlerin daha pahalı olmasının mantığı da budur.
Soru 7
rakipler arasında veya tedarik edenler ile müşteriler arasındaki ilişkileri etkileyen aldatıcı veya dürüstlük kuralına aykırı diğer şekillerdeki davranışlar ile ticari uygulamalar ne anlama gelmektedir?
Seçenekler
A
HAksız rekabet
B
Rekabet yasağı
C
Dürüstlük kuralı
D
Hukuki yaptırım
E
Cezai yaptırım
Açıklama:
Buna göre haksız rekabet, rakipler arasında veya tedarik edenler ile müşteriler arasındaki ilişkileri etkileyen aldatıcı veya dürüstlük kuralına aykırı diğer şekillerdeki davranışlar ile ticari uygulamalardır.
Soru 8
TTK 24 vd. maddelerine göre, ticaret sicili, aşağıdakilerden hangisi tarafından tutulur?
Seçenekler
A
Ticaret Borsaları tarafından
B
Ticaret sicil müdürlükleri tarafından
C
Tarım kredi kooperatifleri tarafından
D
İşletmelerin kendileri tarafından
E
İl turizm müdürlükleri tarafından
Açıklama:
TTK 24 vd. maddelerine göre, ticaret sicili, Ticaret Bakanlığı’nın gözetim ve denetiminde, ticaret ve sanayi odaları veya ticaret odaları bünyesinde kurulacak ticaret sicil müdürlükleri tarafından tutulur. Bir yerde oda yoksa ya da yeterli teşkilatı bulunmuyorsa ticaret sicili, Bakanlıkça belirlenecek bir odadaki ticaret sicili müdürlüğü tarafından tutulur. Sicilin yetki çevresi, il veya ilçe esasına göre belirlenir.
Soru 9
Aşağıdakilerden hangisi, ticaret sicil kayıtlarının tutulmasında, yeni kanunun getirdiği önemli yeniliklerden bir tanesidir?
Seçenekler
A
Kayıtların 3, kişiler tarafından tutulması
B
Kayıtların elle tutulması
C
Kayıtların elektronik ortamda tutulması
D
Kayıtların tutulmaması
E
Kayıtların kontrol edilmesi
Açıklama:
Yeni kanunun getirdiği önemli yeniliklerden birisi, ticaret sicil kayıtlarının elektronik ortamda tutulabilmesine olanak veren bir düzenleme getirmesidir. Bu sayede, sicil kayıtlarının elektronik ortamda tutulması, internet yoluyla sicil kayıtlarına rahatlıkla ulaşılması ve ayrıntıları yönetmelik ile belirlenecek şekilde, birçok işlemin internet üzerinden gerçekleştirilebilmesi mümkün kılınmış olmaktadır.
Soru 10
Ticaret sicilinin yönetimi kime aittir?
Seçenekler
A
Ticaret Bakanlığı Müfettişlerine
B
Ticaret Bakanlığı Müsteşarına
C
Ticaret ve Sanayi Odası Başkanına
D
Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği Genel Sekreterine
E
Oda Meclisi Tarafından Atanan Sicil Müdürüne
Açıklama:
Ticaret sicilinin yönetimi, nitelikleri yönetmelikte belirlenen kişiler arasından, Bakanlığın uygun görüşü alınarak ilgili oda meclisi tarafından atanan sicil müdürüne aittir. Müdürlüğün iş hacmine göre, aynı usul ile yeterli sayıda müdür yardımcısı görevlendirilir (TTK m.25/1).
Soru 11
Sicilde yapılabilecek işlemler kaç türlüdür?
Seçenekler
A
2
B
3
C
4
D
5
E
6
Açıklama:
Sicil İşlemleri
Sicilde yapılabilecek işlemler, tescil, tadil ve terkin olmak üzere üç türlüdür.
1. Tescil: Bir hususun ilk defa sicile geçirilmesi (kayıt),
2. Tadil: Mevcut bir kayıtta değişiklik yapılması (değişiklik),
3. Terkin: Mevcut kaydın silinmesidir (TSY m. 28/2). Aşağıda, her defasında tekrardan kaçınmak amacıyla tescil hakkında yapacağımız açıklamalar, tadil ve terkin hakkında da geçerli olacaktır.
Sicilde yapılabilecek işlemler, tescil, tadil ve terkin olmak üzere üç türlüdür.
1. Tescil: Bir hususun ilk defa sicile geçirilmesi (kayıt),
2. Tadil: Mevcut bir kayıtta değişiklik yapılması (değişiklik),
3. Terkin: Mevcut kaydın silinmesidir (TSY m. 28/2). Aşağıda, her defasında tekrardan kaçınmak amacıyla tescil hakkında yapacağımız açıklamalar, tadil ve terkin hakkında da geçerli olacaktır.
Soru 12
Aşağıdakilerden hangisi, Sicil Müdürünün tescil talebini yerine getirmeden önce inceleme yaptığı hususlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Tescili istenen hususta kanuni şartların mevcut olup olmadığı (TTK m.32/1)
B
Tescili istenen hususun kamu düzenine ve emredici hükümlere uygunluğu (TTK m.32/2 ve 3)
C
Tescili istenen hususun gerçeğe uygunluğu ve aldatıcı olmaması (TTK m.32/3)
D
Talepte bulunan kişinin kimliği ve yetkisi (TTK m.29/2)
E
Talepte bulunan kişinin kaç kişi çalıştıracağı (TTK m.146/32)
Açıklama:
İnceleme
Sicil müdürü tescil talebini hemen yerine getirmez. Gerekli incelemeleri yapar. Şu hususları araştırır:
1. Tescili istenen hususta kanuni şartların mevcut olup olmadığı (TTK m.32/1),
2. Tescili istenen hususun kamu düzenine ve emredici hükümlere uygunluğu (TTK m.32/2 ve 3),
3. Tescili istenen hususun gerçeğe uygunluğu ve aldatıcı olmaması (TTK m.32/3),
4. Talepte bulunan kişinin kimliği ve yetkisi (TTK m.29/2).
Sicil müdürü tescil talebini hemen yerine getirmez. Gerekli incelemeleri yapar. Şu hususları araştırır:
1. Tescili istenen hususta kanuni şartların mevcut olup olmadığı (TTK m.32/1),
2. Tescili istenen hususun kamu düzenine ve emredici hükümlere uygunluğu (TTK m.32/2 ve 3),
3. Tescili istenen hususun gerçeğe uygunluğu ve aldatıcı olmaması (TTK m.32/3),
4. Talepte bulunan kişinin kimliği ve yetkisi (TTK m.29/2).
Soru 13
Sicil müdürü, yapacağı inceleme sonrası kaç türlü davranabilir?
Seçenekler
A
1
B
2
C
3
D
4
E
5
Açıklama:
İncelemenin Sonuçlanması ve İtiraz
Sicil müdürü, yapacağı inceleme sonrası üç türlü davranabilir:
1. Talebe uyar, olumlu karar verir.
2. Olumsuz karar verir, talebi reddeder.
3. Geçici tescile karar verir. Çözümü bir mahkeme kararına bağlı olan veya kesin biçimde tescilinde tereddüte düşülen hususlarda sicil müdürü, ilgilinin talebi üzerine geçici tescile karar verebilir. İlgililer üç ay içerisinde aralarında anlaştıklarını veya mahkemeye başvurduklarını kanıtlamazlar ise kayıt silinir. Mahkemeye başvurulmuş ise, kesin hükme göre davranılır (TTK m.32/4).
Sicil müdürü, yapacağı inceleme sonrası üç türlü davranabilir:
1. Talebe uyar, olumlu karar verir.
2. Olumsuz karar verir, talebi reddeder.
3. Geçici tescile karar verir. Çözümü bir mahkeme kararına bağlı olan veya kesin biçimde tescilinde tereddüte düşülen hususlarda sicil müdürü, ilgilinin talebi üzerine geçici tescile karar verebilir. İlgililer üç ay içerisinde aralarında anlaştıklarını veya mahkemeye başvurduklarını kanıtlamazlar ise kayıt silinir. Mahkemeye başvurulmuş ise, kesin hükme göre davranılır (TTK m.32/4).
Soru 14
Ticaret sicili, kaç çeşit etki gösterir?
Seçenekler
A
6
B
5
C
4
D
3
E
2
Açıklama:
Sicilin Etkileri
Ticaret sicili, tescile tabi hususun hukuken doğmuş sayılıp sayılmayacağı açısından kurucu veya açıklayıcı, üçüncü kişilerin iyiniyetli sayılıp sayılmayacağı açısından ise olumlu veya olumsuz etki gösterir.
Ticaret sicili, tescile tabi hususun hukuken doğmuş sayılıp sayılmayacağı açısından kurucu veya açıklayıcı, üçüncü kişilerin iyiniyetli sayılıp sayılmayacağı açısından ise olumlu veya olumsuz etki gösterir.
Soru 15
TTK m.25/2 uyarınca, ticaret sicilin tutulmasından doğan bütün zararlardan kim sorumludur?
Seçenekler
A
Devlet
B
İlgili oda
C
Devlet ve ilgili oda
D
Bakanlık
E
Belediye
Açıklama:
Sicilin Tutulmasından Doğan Sorumluluk
TTK m.25/2 uyarınca, ticaret sicilin tutulmasından doğan bütün zararlardan, devlet ve ilgili oda müteselsilen sorumludur. Devlet ve sicil görevlilerini atamaya yetkili kurum, zararın doğmasında kusuru bulunanlara rücu eder.
TTK m.25/2 uyarınca, ticaret sicilin tutulmasından doğan bütün zararlardan, devlet ve ilgili oda müteselsilen sorumludur. Devlet ve sicil görevlilerini atamaya yetkili kurum, zararın doğmasında kusuru bulunanlara rücu eder.
Soru 16
Ticaret şirketleri kaç grupta incelenir?
Seçenekler
A
5
B
6
C
7
D
4
E
3
Açıklama:
Ticaret Şirketleri
- Kollektif Şirket: TTK m.42/1 uyarınca, ticaret unvanında tüm ortakların veya hiç olmazsa birisinin kısaltılmaksızın ad ve soyadı ile şirket ve türünü gösteren ibare bulunmalıdır. Örneğin, Ali Taş ve Veli Kaya Kollektif Şirketi ya da Ali Taş Kollektif Şirketi gibi.
- Komandit Şirket: Gerek adi, gerek paylı komandit şirketlerde iki tür ortak vardır. Ortaklardan bir kısmı komandite (sınırsız sorumlu), diğer bir kısmı ise komanditer (sınırlı sorumlu) ortaktır. TTK m.42/2’ye göre, unvanda komandite ortaklardan en az birisinin kısaltılmaksızın ad ve soyadı ile şirket ve türünü gösteren ibare bulunmalıdır. Komanditer ortağın ismi unvanda bulunamaz. Buna rağmen ismine unvanda yer verilen komanditer ortak, komandite ortak gibi sorumlu olur (TTK m.320); ayrıca cezai yaptırım uygulanır (TTK m.51/2).
- Anonim ve Limited Şirket ile Kooperatif: TTK m.43’e göre, bunların unvanlarında mutlaka işletme konusu ile şirket ve türünü gösteren ibare bulunmalıdır. Örneğin, “İnşaat ve Ticaret Anonim Şirketi” (veya AŞ), “Turizm ve Seyahat Limited Şirketi”, “Yapı Kooperatifi” gibi. Fakat unvana bir gerçek kişinin ad ve soyadı eklenirse, şirket ve türünü gösteren ibareler kısaltılamaz.
- Dernek, Vakıf ve Diğer Tüzel Kişiler: TTK m.44/1 gereği, ticaret unvanları adlarından oluşur.
- Donatma İştiraki: TTK m.44/2’ye göre unvanı, müşterek donatanlardan birinin ad-soyadı veya gemi adı ile donatma iştirakini gösteren ibareden oluşur. “Temel Oflu Donatma İştiraki” veya “Karadeniz Gemisi Donatma İştiraki” gibi.
- Kollektif Şirket: TTK m.42/1 uyarınca, ticaret unvanında tüm ortakların veya hiç olmazsa birisinin kısaltılmaksızın ad ve soyadı ile şirket ve türünü gösteren ibare bulunmalıdır. Örneğin, Ali Taş ve Veli Kaya Kollektif Şirketi ya da Ali Taş Kollektif Şirketi gibi.
- Komandit Şirket: Gerek adi, gerek paylı komandit şirketlerde iki tür ortak vardır. Ortaklardan bir kısmı komandite (sınırsız sorumlu), diğer bir kısmı ise komanditer (sınırlı sorumlu) ortaktır. TTK m.42/2’ye göre, unvanda komandite ortaklardan en az birisinin kısaltılmaksızın ad ve soyadı ile şirket ve türünü gösteren ibare bulunmalıdır. Komanditer ortağın ismi unvanda bulunamaz. Buna rağmen ismine unvanda yer verilen komanditer ortak, komandite ortak gibi sorumlu olur (TTK m.320); ayrıca cezai yaptırım uygulanır (TTK m.51/2).
- Anonim ve Limited Şirket ile Kooperatif: TTK m.43’e göre, bunların unvanlarında mutlaka işletme konusu ile şirket ve türünü gösteren ibare bulunmalıdır. Örneğin, “İnşaat ve Ticaret Anonim Şirketi” (veya AŞ), “Turizm ve Seyahat Limited Şirketi”, “Yapı Kooperatifi” gibi. Fakat unvana bir gerçek kişinin ad ve soyadı eklenirse, şirket ve türünü gösteren ibareler kısaltılamaz.
- Dernek, Vakıf ve Diğer Tüzel Kişiler: TTK m.44/1 gereği, ticaret unvanları adlarından oluşur.
- Donatma İştiraki: TTK m.44/2’ye göre unvanı, müşterek donatanlardan birinin ad-soyadı veya gemi adı ile donatma iştirakini gösteren ibareden oluşur. “Temel Oflu Donatma İştiraki” veya “Karadeniz Gemisi Donatma İştiraki” gibi.
Soru 17
TTK m.56, haksız rekabet nedeniyle açılabilecek hukuk davalarını ve bunları açabilecek kişileri düzenlemiştir. Aşağıdakilerden hangisi, açılabilecek davalar ve ileri sürülebilecek taleplerden biri değildir?
Seçenekler
A
Haksız rekabetin tespiti
B
Haksız rekabetin önlenmesi
C
Haksız rekabet sonucu olan maddi durumun ortadan kaldırılması
D
Zarar varsa tazminat
E
Haksız rekabetin devam etmesi
Açıklama:
Hukuki Yaptırımlar
TTK m.56, haksız rekabet nedeniyle açılabilecek hukuk davalarını ve bunları açabilecek kişileri düzenlemiştir. Açılabilecek davalar ve ileri sürülebilecek talepler şunlardır:
1. Haksız rekabetin tespiti,
2. Haksız rekabetin önlenmesi (devam eden ve tekrar tehlikesi olan fiillerde),
3. Haksız rekabet sonucu olan maddi durumun ortadan kaldırılması, haksız rekabet yanlış veya yanıltıcı beyanlarla yapılmışsa bu beyanların düzeltilmesi ve tecavüzün önlenmesi için kaçınılmaz ise, haksız rekabetin işlenmesinde etkili olan araçların ve malların imhası (Örneğin, iltibasa yolaçan markayı içeren ambalaj ve etiketlerin toplanması ve imhası, haksız rekabet konusu vasıfsız ve boş tüplerin imha edilmesi gibi.
4. Zarar varsa tazminat (maddi tazminat olarak mahkeme, failin tecavüz sonucunda elde etmesi mümkün görülen menfaat karşılığına hükmedebilir (TTK m.56/1),
5. TBK m.58’deki şartlar varsa manevi tazminat.
TTK m.56, haksız rekabet nedeniyle açılabilecek hukuk davalarını ve bunları açabilecek kişileri düzenlemiştir. Açılabilecek davalar ve ileri sürülebilecek talepler şunlardır:
1. Haksız rekabetin tespiti,
2. Haksız rekabetin önlenmesi (devam eden ve tekrar tehlikesi olan fiillerde),
3. Haksız rekabet sonucu olan maddi durumun ortadan kaldırılması, haksız rekabet yanlış veya yanıltıcı beyanlarla yapılmışsa bu beyanların düzeltilmesi ve tecavüzün önlenmesi için kaçınılmaz ise, haksız rekabetin işlenmesinde etkili olan araçların ve malların imhası (Örneğin, iltibasa yolaçan markayı içeren ambalaj ve etiketlerin toplanması ve imhası, haksız rekabet konusu vasıfsız ve boş tüplerin imha edilmesi gibi.
4. Zarar varsa tazminat (maddi tazminat olarak mahkeme, failin tecavüz sonucunda elde etmesi mümkün görülen menfaat karşılığına hükmedebilir (TTK m.56/1),
5. TBK m.58’deki şartlar varsa manevi tazminat.
Soru 18
Ticaret sicilinde mevcut bir kayıtta değişiklik yapılmasına ilişkin işlem aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Tescil
B
Tadil
C
Tespit
D
Terkin
E
Geçici tescil
Açıklama:
Ticaret sicilinde yapılabilecek işlemlerden biri olan tadil, mevcut bir kayıtta değişiklik yapılmasıdır. Bir hususun sicile ilk kez kaydedilmesi durumunda tescil, mevcut kaydın silinmesi durumunda ise terkin söz konusudur. Geçici tescil, çözümü mahkeme kararına bağlı olan veya kesin tescilinde tereddüte düşülen durumlarda söz konusu olur. Tespit ise sicil işlemleri arasında yer almaz. Doğru yanıt B'dir.
Soru 19
Ticaret sicil müdürünün tescil talebi konusunda verdiği kararlara karşı itiraz süresi ve itiraz mercii aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru olarak belirtilmiştir?
Seçenekler
A
8 Gün- Ticaret Mahkemesi
B
1 hafta- Yargıtay
C
30 gün- Danıştay
D
30 gün- Ticaret Bakanlığı
E
1 ay- Ticaret Mahkemesi
Açıklama:
Sicil müdürünün vereceği kararlara karşı, tebliğden itibaren sekiz gün içerisinde sicilin bulunduğu yerdeki Ticaret Mahkemesine itiraz edilebilir. Doğru yanıt A'dır.
Soru 20
Aşağıdaki hallerden hangisinde ticaret siciline tescilin etkisi kurucudur?
Seçenekler
A
Ticari temsilcinin atanması
B
Anonim şirketlerin kurulması
C
Ticari işletmenin kurulması
D
Tacir sıfatının kazanılması
E
Markanın özel olarak korunması
Açıklama:
Ticaret şirketlerinin kuruluşunda ticaret siciline tescil kurucu etkiye sahiptir. Ticari işletme vasfının ya da tacir sıfatının kazanılmasında ve ticari temsilci atanmasında ise tescilin açıklayıcı bir etkisi bulunur. Ticaret unvanı ya da işletme adının özel olarak korunması açısından ticaret siciline tescil kurucu etkiye sahiptir. Markanın özel olarak korunması açısından ise marka siciline tescil önem arzeder. Doğru yanıt B'dir.
Soru 21
Aşağıdakilerden hangisi konut inşaatıyla uğraşan bir kooperatif için Türk Ticaret Kanunu'na uygun bir ticaret unvanıdır?
Seçenekler
A
Ali Kaya Kooperatifi
B
Ali Kaya Konut Yapı Koop.
C
Konut Yapı Kooperatifi
D
Ali Kaya Koop.
E
Ali Kaya Konut Yapı
Açıklama:
Kooperatiflerin unvanlarında mutlaka işletme konusu ile şirket ve türünü gösteren ibare bulunmalıdır. Fakat unvana bir gerçek kişinin ad ve soyadı eklenirse, şirket ve türünü gösteren ibareler kısaltılamaz. Bu koşullar uyan ticaret unvanı "Konut Yapı Kooperatifi"dir. Doğru yanıt C'dir.
Soru 22
Aşağıdaki hallerden hangisinde ticaret unvanında değişiklik yapılması gerekir?
Seçenekler
A
Unvanda adı yazılı kişinin adının değişmesi
B
Kollektif şirkete yeni bir ortağın girmesi
C
Donatma iştirakine yeni bir ortağın girmesi
D
Şirketten ayrılan ortağın, isminin unvanda almasına rıza göstermemesi
E
Ticari işletmeyle birlikte ticaret unvanının da devredlmesi
Açıklama:
Şirketten ayrılan ortağın rızası alınarak isminin unvanda kalması sağlanabilir, ortak rıza göstermezse unvanın değiştirilmesi gerekir. Unvanda adı yazılı kişinin adı değişse bile unvan olduğu gibi kalabilir. Kollektif ve komandit şirkete ve donatma iştirakine yeni bir ortak girerse unvan değişmeden kalabilir. Unvan ancak işletmeyle birlikte devredilebilir; devralan, unvanı aynen kullanma hakkına sahiptir. doğru yanıt D'dir.
Soru 23
Tescil edilmiş ticaret unvanı ticari dürüstlüğe aykırı biçimde kullanılan kişinin aşağıdaki taleplerden hangisini ileri sürebilmesi için zararın bulunması gerekir?
Seçenekler
A
Kullanımın tespiti
B
Kullanımın yasaklanması
C
Hükmün gazetede yayınlanması
D
Haksız olarak kullanılan unvan tescil ettirilmiş ise değiştirilmesi
E
Manevi tazminat
Açıklama:
Tescil edilen ticaret unvanına tecavüz hallerinde unvan sahibinin maddi ve manevi tazminat talebinde bulunabilmesi için zararın bulunması şarttır. Doğru yanıt E'dir.
Soru 24
Aşağıdakilerden hangisi işletme adını ticaret unvanından ayıran bir özelliktir?
Seçenekler
A
İşletme adı yalnızca tacirler tarafından kullanılabilir.
B
İşletme adı tescil edilmişse tüm Türkiye'de korunur.
C
İşletme adının kullanılması zorunludur.
D
Tescil edilmemiş işletme adı haksız rekabet hükümlerine göre korunur.
E
İşletme adı işletmeden ayrı olarak devredilebilir.
Açıklama:
İşletme adı ticaret unvanından farklı olarak hem tacirler hem de esnaflar tarafından kullanılabilir, ancak kullanılması zorunlu değildir. İşletme adı da tescil edilmişse özel hükümler çerçevesinde tüm Türkiye'de korunur; tescil edilmemiş işletme adının ise haksız rekabet hükümleri çerçevesinde korunması mümkündür. Ticaret unvanından farklı olarak işletme adı işlemeden ayrı olarak da devredilebilir. Doğru yanıt E'dir.
Soru 25
I. Reklam işlevi
II. Kanıtlama işlevi
III. Garanti işlevi
IV. Açıklayıcı işlev
Yukarıdakilerden hangileri markanın işlevleri arasında yer alır?
II. Kanıtlama işlevi
III. Garanti işlevi
IV. Açıklayıcı işlev
Yukarıdakilerden hangileri markanın işlevleri arasında yer alır?
Seçenekler
A
I ve II
B
II ve III
C
III ve IV
D
I ve III
E
II ve IV
Açıklama:
Markanın reklam işlevi, garanti işlevi ve kayna belirtme işlevi olmak üzere üç işlevi bulunmaktadır. Doğru yanıt D'dir.
Soru 26
Markanın devri için gerekli işlemler aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru olarak belirtilmiştir?
Seçenekler
A
Noter onaylı yazılı devir sözleşmesi ve Marka Siciline tescil
B
Yazılı devir sözleşmesi ve Ticaret Siciline tescil
C
Yazılı devir sözleşmesi
D
Türk Patent ve Marka Kurumunca düzenlenmiş sözleşme ve Marka Siciline tescil
E
Türk Patent ve Marka Kurumu onaylı sözleşme
Açıklama:
Markanın devi için noter onaylı yazılı devir sözleşmesi gerekir. Devir işlemi, taraflardan birinin talebi, ücretin ödenmesi ve yönetmelikle belirlenen diğer şartların yerine getirilmesi durumunda sicile kaydedilir ve Bültende yayınlanır. Doğru yanıt A'dır.
Markanın devri için noter onaylı yazılı devir sözleşmesi gerekir. Devir işlemi, taraflardan birinin talebi, ücretin ödenmesi ve yönetmelikle belirlenen diğer şartların yerine getirilmesi durumunda sicile kaydedilir ve Bültende yayınlanır. Doğru yanıt A'dır.
Markanın devri için noter onaylı yazılı devir sözleşmesi gerekir. Devir işlemi, taraflardan birinin talebi, ücretin ödenmesi ve yönetmelikle belirlenen diğer şartların yerine getirilmesi durumunda sicile kaydedilir ve Bültende yayınlanır. Doğru yanıt A'dır.
Soru 27
I. Haksız rekabetin önlenmesi
II. Haksız rekabetin işlenmesinde etkili olan araçların ve malların imhası
III. Manevi tazminat
Yukarıdakilerden hangileri Haksız rekabet yüzünden ekonomik çıkarları zarar gören veya zarara uğrama tehlikesi bulunan müşteriler tarafından ileri sürülebilecek talepler arasında yer alır?
II. Haksız rekabetin işlenmesinde etkili olan araçların ve malların imhası
III. Manevi tazminat
Yukarıdakilerden hangileri Haksız rekabet yüzünden ekonomik çıkarları zarar gören veya zarara uğrama tehlikesi bulunan müşteriler tarafından ileri sürülebilecek talepler arasında yer alır?
Seçenekler
A
I, II ve III
B
I ve II
C
Yalnız III
D
II ve III
E
I ve III
Açıklama:
Haksız rekabet yüzünden ekonomik çıkarları zarar gören veya zarara uğrama tehlikesi bulunan müşteriler de anılan davaları açabilir. Tazminat davaları fiilen zarar görmüş olmayı gerektirir. Anca araç ve malların imhasını talep etme yetkisi, müşterilere tanınmamıştır. Doğru yanıt E'dir.
Soru 28
TTK m.24/2 uyarınca, sicil kayıtlarının elektronik ortamda tutulabilmesi için usul ve esaslar, bir yönetmelikte gösterilecektir. Bu kayıtlar ile tescil ve ilânı gereken içeriklerin düzenli olarak depolandığı ve elektronik ortamda sunulabilen merkezi ortak veri tabanı, Bakanlık ile ....................... nezdinde oluşturulacaktır.
Yukarıdaki metinde boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Yukarıdaki metinde boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Seçenekler
A
Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği
B
İl ticaret müdürlükleri
C
Merkezi Kayıt Kurumu
D
Sermaye Piyasası Kurumu
E
Cumhurbaşkanlığı Bilgi Edinme Daire Başkanlığı
Açıklama:
Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği
Soru 29
Aşağıdakilerden hangisinde ticaret sicilinin etkisi açıklayıcıdır?
Seçenekler
A
İşletme adı ve ticaret unvanının özel olarak korunmasında
B
Bir ticari işletmeye ticari mümessil atanmasında
C
Ticaret şirketlerinin kuruluşunda
D
Ticaret şirketlerinin birleşmesi, bölünmesi ve tür değiştirmesinde
E
Anonim şirketlerde anasözleşme değişiklikleri ve esas sermaye artırımlarının üçüncü kişilere karşı hüküm doğurmasında
Açıklama:
Bir ticari işletmeye ticari mümessil atanmasında, ticaret sicilinin etkisi açıklayıcıdır.
Soru 30
Ticaret unvanının oluşturulmasındaki sistemler bakımından Türk Hukukunda ..................... sistemi uygulanır. Metinde boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Seçenekler
A
Serbestlik
B
Açıklık
C
Karma
D
Aynilik
E
Ticarilik
Açıklama:
Cevap C şıkkıdır. TTK karma sistemi benimsemiştir. Yani, hem gerçek hem de tüzel kişiler için ticaret unvanının çekirdek kısmı kanunda öngörülen şekilde oluşturulmalıdır. Örneğin gerçek kişilerin ticaret unvanının çekirdek kısmı kısaltılmadan yazılacak ad ve soy adlarından oluşurken anonim şirketler için işletme konusu ve şirket ve türünü gösteren ibare yer almalıdır. Ancak bir gerçek kişinin ismi ve soy ismi anonim şirketin ticaret unvanında yer alacaksa, şirket ve türünü gösteren ibare kısaltılmadan yazılmalıdır. Dolayısıyla serbestlik sistemi TTK bakımından geçerlidir diyemeyiz. Fakat unvanın değişikliklerden etkilenmediği hâller ile unvana eklenti yapılan hâllerde bu kuralın istisnalarının ortaya çıktığı söylenebilir. Yani TTK bakımından karma sistem benimsenmiştir. Bu husus markalar ile ilgili sistemler ile karıştırılmamalıdır. Markalar bakımından SMK serbestlik sistemini benimsemiştir.
Soru 31
Her tacir, açıldığı günden itibaren .................. içerisinde, işletmesini ve seçtiği ticaret unvanını tescil ettirmek zorundadır (TTK m.40/1). Metinde boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Seçenekler
A
Üç gün
B
Yedi gün
C
On gün
D
Onbeş gün
E
Otuz gün
Açıklama:
Onbeş gün
Soru 32
Ticaret unvanının, ticari dürüstlüğe aykırı biçimde kullanılması durumunda hak sahibi; aşağıdaki yollardan hangisine başvuramaz?
Seçenekler
A
Bunun tespitini isteyebilir.
B
Kullanımının yasaklanmasını isteyebilir.
C
Haksız olarak kullanılan unvan tescil ettirilmiş ise değiştirilmesini veya silinmesini isteyebilir.
D
Zarar varsa, kusurun ağırlığına göre maddi ve manevi tazminat isteyebilir.
E
Ticaret unvanına tecavüz eden işletme hakkında iflas kararı aldırılmasını isteyebilir.
Açıklama:
Ticaret unvanının, ticari dürüstlüğe aykırı biçimde kullanılması durumunda hak sahibi; ticaret unvanına tecavüz eden işletme hakkında iflas kararı aldırılması gibi bir yola başvuramaz.
Soru 33
Hereke ipek halısı aşağıdakilerden hangisi için örnek olarak verilebilir?
Seçenekler
A
Mahreç işareti
B
Garanti markası
C
Ortak marka
D
Menşe adı
E
Ticaret unvanı
Açıklama:
Mahreç işaretine Hereke ipek halısı örnek gösterilebilir.
Soru 34
Aşağıdakilerden hangisi, marka tescilinde mutlak red nedenleri arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Herhangi bir ayırt edici niteliğe sahip olmayan işaretler
B
Ticari vekil veya temsilcinin, marka sahibinin izni olmaksızın ve haklı bir sebebe dayanmaksızın markanın aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzerinin kendi adına tescili için yaptığı başvuru
C
Aynı veya aynı türdeki mal veya hizmetlerle ilgili olarak tescil edilmiş ya da daha önceki tarihte tescil başvurusu yapılmış marka ile aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzer işaretler
D
Mal veya hizmetin niteliği, kalitesi veya coğrafi kaynağı gibi konularda halkı yanıltacak işaretler.
E
Tescilli coğrafi işaretten oluşan ya da tescilli coğrafi işaret içeren işaretler.
Açıklama:
Ticari vekil veya temsilcinin, marka sahibinin izni olmaksızın ve haklı bir sebebe dayanmaksızın markanın aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzerinin kendi adına tescili için yaptığı başvuru
Soru 35
Marka ile ilgili hukuki işlemler bakımından aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Seçenekler
A
Tescilli marka üzerindeki sağlararası hukuki işlemler yazılı şekle bağlıdır.
B
Marka, tescil edildiği mal veya hizmetlerin tamamı veya bir kısmı için devredilebilir.
C
Tescilli bir marka işletmeden ayrı olarak (tek başına) haczedilmez.
D
Marka, işletmeden bağımsız olarak rehnedilebilir.
E
Tescilli bir markanın kullanım hakkının devri amacıyla lisans sözleşmeleri yapılabilir.
Açıklama:
Tescilli bir markanın işletmeden ayrı olarak (tek başına) haczedilmesi mümkündür.
Soru 36
Aşağıda verilenlerden hangisi, Türk Ticaret Kanununa göre haksız rekabet oluşturan, "Sözleşmeyi İhlale veya Sona Erdirmeye Yöneltmek" kategorisine girmez?
Seçenekler
A
Müşterilerle kendisinin bizzat sözleşme yapabilmesi için, onları başkalarıyla yapmış oldukları sözleşmelere aykırı davranmaya yöneltmek.
B
Üçüncü kişilerin işçilerine, vekillerine ve diğer yardımcı kişilerine, haketmedikleri ve onları işlerinin ifasında yükümlülüklerine aykırı davranmaya yöneltebilecek yararlar sağlayarak veya önererek kendisine veya başkalarına çıkar sağlamaya çalışmak
C
İşçileri, vekilleri veya diğer yardımcı kişileri, işverenlerinin veya müvekkillerinin üretim ve iş sırlarını ifşa etmeye veya ele geçirmeye yöneltmek.
D
Taksitle satım sözleşmelerine veya buna benzer hukuki işlemlere ilişkin kamuya yapılan ilânlarda unvanını açıkça belirtmemek, peşin veya toplam satış fiyatını veya taksitle satımdan kaynaklanan ek maliyeti Türk Lirası ve yıllık oranlar üzerinden belirtmemek.
E
Onunla kendisinin bu tür bir sözleşme yapabilmesi için, taksitle satış, peşin satış veya tüketici kredisi sözleşmesi yapmış olan alıcının veya kredi alan kişinin, bu sözleşmeden caymasına veya peşin satış sözleşmesi yapmış olan alıcının bu sözleşmeyi feshetmesine yöneltmek
Açıklama:
Taksitle satım sözleşmelerine veya buna benzer hukuki işlemlere ilişkin kamuya yapılan ilânlarda unvanını açıkça belirtmemek, peşin veya toplam satış fiyatını veya taksitle satımdan kaynaklanan ek maliyeti Türk Lirası ve yıllık oranlar üzerinden belirtmemek, Türk Ticaret Kanununa göre haksız rekabet oluşturan, "Dürüstlük Kuralına Aykırı Reklamlar ve Satış Yöntemleri ile Diğer Hukuka Aykırı Davranışlar" kategorisine girer.
Soru 37
Haksız rekabette zamanaşımı süresi, dava hakkının doğduğunun öğrenildiği tarihten itibaren .......... ve herhalde doğumundan itibaren .......... geçmekle zamanaşımına uğrar.
Seçenekler
A
altı ay - bir yıl
B
bir yıl - iki yıl
C
üç yıl - on yıl
D
üç yıl - on beş yıl
E
bir yıl - üç yıl
Açıklama:
bir yıl - üç yıl
Soru 38
Ticaret sicilinin kurucu etkisi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Ticaret sicilinin kurucu etkisine ticari işletmenin tescili ile tacir sıfatının kazanılması örnek gösterilebilir.
B
Ticaret sicilinin kurucu etkisine işletme adı ve ticaret unvanının özel olarak korunması hali örnek gösterilebilir.
C
Ticaret sicilinin kurucu etkisine ticaret şirketlerinin birleşmesi hali örnek gösterilebilir.
D
Ticaret sicilinin kurucu etkisine ticaret şirketlerinin kuruluşu hali örnek gösterilebilir.
E
Ticaret sicilinin kurucu etkisine anonim şirketlerde kuruluştan sonra devralmaya ilişkin sözleşmelerin geçerli olması örnek gösterilebilir.
Açıklama:
Şayet tescil edilecek husus ancak sicile kayıtla doğuyorsa tescil kurucudur. Zaten
doğmuş, varlık ve geçerlilik kazanmış olan bir husus sonradan sicile bildiriliyorsa
tescil açıklayıcıdır. Örneğin, ticari işletmenin TTK m.40/1 uyarınca tescili, tacir
sıfatının kazanılması yönünden açıklayıcıdır. Yani, işletme sicile kayıtlı olmasa
dahi, sahibi olan gerçek kişi, kanunda öngörülen şartların gerçekleşmesiyle tacir
sıfatını kazanır (TTK m.12/1). Bir ticari işletmeye ticari mümessil atanmasında
da tescil açıklayıcıdır (TBK m.547).
Ticaret sicilinin etkisi kural olarak açıklayıcı olup şu istisnai hallerde kurucu etkisi vardır:
1. İşletme adı ve ticaret unvanının özel olarak korunması (TTK m.50,52 ve 53),
2. Ticaret şirketlerinin kuruluşu (TTK m.232,317,355,588, KoopK m.),
3. Ticaret şirketlerinin birleşmesi, bölünmesi ve tür değiştirmesi (TTK m.153, 179, 189),
4. Anonim şirketlerde kuruluştan sonra devralmaya ilişkin sözleşmelerin geçerli olması (TTK m.356),
5. Anonim şirketlerde anasözleşme değişiklikleri ve esas sermaye artırımlarının üçüncü kişilere karşı hüküm doğurması (TTK m.455,456/5).
doğmuş, varlık ve geçerlilik kazanmış olan bir husus sonradan sicile bildiriliyorsa
tescil açıklayıcıdır. Örneğin, ticari işletmenin TTK m.40/1 uyarınca tescili, tacir
sıfatının kazanılması yönünden açıklayıcıdır. Yani, işletme sicile kayıtlı olmasa
dahi, sahibi olan gerçek kişi, kanunda öngörülen şartların gerçekleşmesiyle tacir
sıfatını kazanır (TTK m.12/1). Bir ticari işletmeye ticari mümessil atanmasında
da tescil açıklayıcıdır (TBK m.547).
Ticaret sicilinin etkisi kural olarak açıklayıcı olup şu istisnai hallerde kurucu etkisi vardır:
1. İşletme adı ve ticaret unvanının özel olarak korunması (TTK m.50,52 ve 53),
2. Ticaret şirketlerinin kuruluşu (TTK m.232,317,355,588, KoopK m.),
3. Ticaret şirketlerinin birleşmesi, bölünmesi ve tür değiştirmesi (TTK m.153, 179, 189),
4. Anonim şirketlerde kuruluştan sonra devralmaya ilişkin sözleşmelerin geçerli olması (TTK m.356),
5. Anonim şirketlerde anasözleşme değişiklikleri ve esas sermaye artırımlarının üçüncü kişilere karşı hüküm doğurması (TTK m.455,456/5).
Soru 39
(A) ve (B) kuracakları limited şirket için tescil talebinde bulunmuşlardır. Talep sicil memur tarafından red edilmiş ve karar 01.01.2018 tarihinde taraflara tebliğ edilmiştir. Bu bilgiler ışığında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Karar kesindir, tarafların başvurabilecekleri bir hukuki yol yoktur.
B
Karara karşı taraflar, en geç 17.01.2018 tarihine kadar Ticaret Bakanlığı'na başvurabilirler.
C
Karara karşı taraflar, en geç 17.01.2018 tarihine kadar Rekabet Kurulu'na başvurabilirler.
D
Karara karşı taraflar, en geç 09.01.2018 tarihine kadar Ankara Ticaret Mahkemesi'ne başvurabilirler.
E
Karara karşı taraflar, en geç 09.01.2018 tarihine kadar sicilin bulunduğu yerdeki ticaret mahkemesine başvurabilirler.
Açıklama:
Sicil müdürünün vereceği kararlara karşı, tebliğden itibaren sekiz gün içerisinde sicilin bulunduğu yerdeki Ticaret Mahkemesine itiraz edilebilir. İtiraz, mahkemece dosya üzerinden incelenerek karara bağlanır. Gerekirse (hakları ihlal edilecek ise) üçüncü kişi ile itiraz eden de dinlenir; gelmezler ise dosya üzerinden karar verilir (TTK m.34).
Soru 40
(X) anonim şirketinin ana sözleşmesi 01.01.2018 tarihinde değiştirilmiştir. Bu değişiklik 15.01.2018 tarihinde ticaret siciline tescil edilmiştir. Değişikliğin üçüncü kişiler bakımından hüküm ifade edeceği tarih açısından, ticaret sicilinin hangi etkisinden bahsedilir?
Seçenekler
A
Değişiklik 01.01.2018'de hüküm ifade eder, olayda tescilin olumlu etkisi vardır.
B
Değişiklik 01.01.2018'de hüküm ifade eder, olayda tescilin olumsuz etkisi vardır.
C
Değişiklik 15.01.2018'de hüküm ifade eder, olayda tescilin olumsuz etkisi vardır.
D
Değişiklik 15.01.2018'de hüküm ifade eder, olayda tescilin kurucu etkisi vardır.
E
Değişiklik 01.01.2018'de hüküm ifade eder, olayda tescilin kurucu etkisi vardır.
Açıklama:
Ticaret sicilinin etkisi kural olarak açıklayıcı olup şu istisnai hallerde kurucu etkisi vardır: 1. İşletme adı ve ticaret unvanının özel olarak korunması (TTK m.50,52 ve 53), 2. Ticaret şirketlerinin kuruluşu (TTK m.232,317,355,588, KoopK m.), 3. Ticaret şirketlerinin birleşmesi, bölünmesi ve tür değiştirmesi (TTK m.153, 179, 189), 4. Anonim şirketlerde kuruluştan sonra devralmaya ilişkin sözleşmelerin geçerli olması (TTK m.356), 5. Anonim şirketlerde anasözleşme değişiklikleri ve esas sermaye artırımlarının üçüncü kişilere karşı hüküm doğurması (TTK m.455,456/5).
Soru 41
"Ali Çokçokçalışkan" isimli kişinin işleteceği fırın için ""Ali Veli" ticaret ünvanını seçtiğini varsayalım. Ticaret sicili memurunun, kendisine yapılan başvuruyu, başvurunun kanuna uygun olmadığı gerekçesiyle red ettiğini düşünelim. Türk hukukunda söz konusu red kararı ile ticaret sicilinin seçilmesindeki sistem bakımından aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Seçenekler
A
Karar yanlıştır, tacir istediği ünvanı seçebilir.
B
Karar yanlıştır, ticaret unvanında serbestlik sistemi geçerlidir.
C
Karar doğrudur, ticaret unvanının seçiminde serbestlik sistemi geçerlidir.
D
Karar doğrudur, ticaret unvanının seçiminde karma sistem uygulanır.
E
Karar doğrudur, ticaret unvanının seçiminde güncel sistem uygulanır.
Açıklama:
Bu konuda, serbestlik, gerçeklik ve karma olmak üzere üç farklı sistem kullanılmaktadır. Gerçeklik sisteminde, seçilen bir unvanın gerçeğe tam uygun olması gerekir. Fransız Hukuku’nun sistemidir. Serbestlik sisteminde, bir tacir, istediği şekilde ticaret unvanını oluşturabilir. Anglo-Amerikan Hukuku ve 1998 yılındaki Alman Ticaret Kanunu değişikliklerinden itibaren Alman Hukukunda uygulanan sistemdir. Karma sistemde ise, kural olarak seçilecek unvan gerçeğe uygun olmalıdır. Fakat unvanın değişikliklerden etkilenmediği hâller ile unvana eklenti yapılan hâllerde bu kuralın istisnalarının ortaya çıktığı söylenebilir. Türk Hukukunda karma sistem uygulanır.
Soru 42
"Ayşe Melek" "Hamdi Merhametli" "Hüseyin İyimser" ve "Emine Hevesli" bir adi ortaklık kurmak üzere anlaşmışlardır. Bu kişilerin kullanabilecekleri ticaret unvanıyla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Ayşe Melek ve ortakları
B
Hamdi ve ortakları
C
Hüseyin İyimser ve Emine Hevesli
D
Ayşe Hamdi Hüseyin Emine
E
Adi ortaklığın tüzel kişiliği yoktur, ortakları ticaret unvanı kullanamaz.
Açıklama:
A şıkkı doğrudur. Bir adi şirket ticari işletme işletir ise şirketin tüzel kişiliği olmadığı için, ortak bir ticaret unvanı seçilip seçilemeyeceği tartışılabilir. Adi şirketin ortaklarının her biri tacir sayıldığından, ayrı ayrı birer ticaret unvanı seçmeleri ve yanına, yanılmayı önlemek için “ortakları” ibaresini koymaları doğru olur. Örneğin, “Ali Kaya ve Ortakları” gibi.
Soru 43
"Ayşe Melek" "Hamdi Merhametli" "Hüseyin İyimser" ve "Emine Hevesli" bir fırın işletmek üzere kollektif ortaklık kurmak için anlaşmışlardır. Bu kişilerin kullanabilecekleri ticaret unvanıyla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Ayşe Fırını
B
Hamdi Merhametli Kollektif Şirketi
C
Ayşe Hamdi Hüseyin Emine Fırını
D
Ayşe Hamdi Hüseyin Emine Kollektif Şirketi
E
Emine Hevesli
Açıklama:
B şıkkı doğrudur. Kollektif Şirket: TTK m.42/1 uyarınca, ticaret unvanında tüm ortakların veya hiç olmazsa birisinin kısaltılmaksızın ad ve soyadı ile şirket ve türünü gösteren ibare bulunmalıdır. Örneğin, Ali Taş ve Veli Kaya Kollektif Şirketi ya da Ali Taş Kollektif Şirketi gibi.
Soru 44
"Ayşe Melek" "Hamdi Merhametli" "Hüseyin İyimser" ve "Emine Hevesli" bir tantunici işletmek üzere adi komandit şirket kurmak için anlaşmışlardır. Aralarındaki anlaşmaya göre, "Ayşe Melek" ve "Hamdi Merhametli" komanditer, "Hüseyin İyimser" ve "Emine Hevesli" komandite ortak olacaktır. Şirket için seçilecek ticaret unvanıyla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Ayşe Melek Adi Komandit Şirketi.
B
Hamdi Merhametli Adi Komandit Şirketi
C
Hüseyin İyimser Adi Komandit Şirketi.
D
Ayşe Hamdi Komandit Şirketi
E
Hüseyin İyimser ve Emine Hevesli Şirketi
Açıklama:
Aşıkkı yanlıştır. Ayşe melek komanditer ortak, şirketin ticaret unvanında ismi ve soy ismi yazılamaz. Bı şkkı yanlıştır. Hamdi Merhametli komanditer ortak, şirketin ticaret unvanında ismi ve soy ismi yazılamaz. C şıkkı doğrudur. Gerek adi, gerek paylı komandit şirketlerde iki tür ortak vardır. Ortaklardan bir kısmı komandite (sınırsız sorumlu), diğer bir kısmı ise komanditer (sınırlı sorumlu) ortaktır. TTK m.42/2’ye göre, unvanda komandite ortaklardan en az birisinin kısaltılmaksızın ad ve soyadı ile şirket ve türünü gösteren ibare bulunmalıdır. D şıkkı yanlıştır. Komandite ortakların ad ve soy adı birlite ticaret unvanında yer almalıdır. Bu şıkta hem komanditer ortaklar söz konusu hem de soy isimleri unvanda yer almıyor. E şıkkı yanlıştır. Şirketin türünü gösteren ifade, yani "adi komandit" ifadesi unvanda yer almıyor.
Soru 45
"Ayşe Melek" "Hamdi Merhametli" "Hüseyin İyimser" ve "Emine Hevesli" turizm alanında faaliyet göstermek üzere anonim şirket kurmak için anlaşmışlardır. Bu kişilerin kuracakları şirkette kullanabilecekleri ticaret unvanıyla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Hamdi Merhametli ve Ortakları Turizm Şirketi
B
Ayşe Melek ve Ortakları Anonim Şirketi.
C
Emine Hevesli Turizm Anonim Şirketi
D
İyimser Anonim Şirketi
E
Hüseyin Turizm Şirketi
Açıklama:
C şıkkı doğrudur. Anonim ve Limited Şirket ile Kooperatif: TTK m.43’e göre, bunların unvanlarında mutlaka işletme konusu ile şirket ve türünü gösteren ibare bulunmalıdır. Örneğin, “İnşaat ve Ticaret Anonim Şirketi” (veya AŞ), “Turizm ve Seyahat Limited Şirketi”, “Yapı Kooperatifi” gibi. Fakat unvana bir gerçek kişinin ad ve soyadı eklenirse, şirket ve türünü gösteren ibareler kısaltılamaz.
Soru 46
Ayşe Melek işlettiği "Melek Gözleme" işletmesini Hamdi Merhametli'ye devretmiştir. Taraflar devir sözleşmesinde, Ayşe Melek ticaret unvanının sözleşme kapsamında olmadığını kararlaştırmışlardır. Bu bilgiler ışığında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Ayşe melek ticaret unvanı mutlaka işletmeyle birlikte devredilmelidir.
B
Sözleşmeye konan hüküm geçerlidir.
C
Ayşe Melek ismi Türk Ticaret Kanuna uygun bir ticaret unvanı değildir.
D
Melek Gözleme, işletme adı olarak kullanılamaz.
E
Melek Gözleme işletmesi yalnızca bir tüzel kişiye devredilebilir.
Açıklama:
B şıkkı doğrudur. Unvan ancak işletmeyle birlikte devredilebilir; devralan, unvanı aynen kullanma hakkına sahiptir. Fakat unvan hariç işletme devri, sözleşmede kararlaştırılabilir (TTK m.49), bu hâlde, işletme sahibi değişmesine rağmen unvan değişmeyebilir.
Soru 47
Hüseyin iyimser Eskişehir'de çok ünlü bir işletme olan "iyimser tantuni" işletmesine benzeyen "iimser tatuni" işletmesini kurmuştur. Eskişehir'e turist olarak gelen iki müşteri yanlışlıkla "iimser tatuni"ye gitmiş ve zehirlenmişlerdir. Bu bilgiler ışığında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
İyimser Tantuniyi işleten tacirin, haksız rekabet davasını açma hakkı bulunmaz.
B
İyimser Tantuniyi işleten tacirin, müşterilere dava açma hakkı bulunur.
C
Müşteriler zehirlenmemiş olsalardı, haksız rekabet davası açma hakları bulunmazdı.
D
Müşteriler yalnızca işletmenin kapatılması için belediyeye müracaat hakkına sahiptir.
E
Müşteriler, haksız rekabet nedeniyle dava açma hakkına sahiptir.
Açıklama:
E şıkkı doğrudur. Haksız rekabet yüzünden ekonomik çıkarları zarar gören veya zarara uğrama tehlikesi bulunan müşteriler de anılan davaları açabilir. Tazminat davaları fiilen zarar görmüş olmayı gerektirir. Araç ve malların imhasını talep etme yetkisi, müşterilere tanınmamıştır (TTK m.56/2). Eski TK’da, sadece zarar gören müşterilere dava hakkı tanınmış iken TTK, zarar tehlikesini de yeterli sayarak hakkın kapsamını genişletmiş ise de uygulamada müşterilerin bu yola pek gitmedikleri görülmektedir.
Soru 48
Hüseyin iyimser, Eskişehir'de çok ünlü bir işletme olan ve Emine Hevesli'nin işlettiği "iyimser tantuni" işletmesine benzeyen, "iimser tatuni" işletmesini 01.01.2018'de kurmuştur. Eskişehir'e turist olarak gelen iki müşteri 01.06.2018 tarihinde yanlışlıkla "iimser tatuni"ye gitmiş ve zehirlenmişlerdir. Emine Hevesli, bu olayı 01.07.2018 tarihininde öğrenmiştir. Bu bilgiler ışığında haksız rekabet davalarına dair zamanaşımı süresi hakkında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Emine Hevesli'nin haksız rekabet nedeniyle dava açma hakkı 01.01.2019'da zamanaşımına uğrar.
B
Emine Hevesli'nin haksız rekabet nedeniyle dava açma hakkı 01.07.2019'da zamanaşımına uğrar.
C
Emine Hevesli'nin haksız rekabet nedeniyle dava açma hakkı 01.07.2021'de zamanaşımına uğrar.
D
Müşterilerin haksız rekabet nedeniyle dava açma hakkı 01.07.2021'de zamanaşımına uğrar.
E
Müşterilerin haksız rekabet nedeniyle dava açma hakkı bulunmaz.
Açıklama:
B şıkkı doğrudur. Haksız rekabette zamanaşımı süresi, dava hakkının doğduğunun öğrenildiği tarihten itibaren bir yıl ve herhalde doğumundan itibaren üç yıl geçmekle zamanaşımına uğrar. Ancak, fiil aynı zamanda cezayı gerektirir nitelikte ve ceza kanunları daha uzun bir dava zamanaşımı süresi öngörmüş ise, bu süre hukuk davalarında da uygulanır (TTK m.60).
Ünite 3
Soru 1
Ticari defterlerle ilgili hangi ifade yanlıştır?
Seçenekler
A
Tacirin defter tutması öncelikle kendi yararınadır.
B
Tacirlerin defter tutması devlet açısından da çok önemlidir.
C
Üçüncü kişiler ve alacaklılar açısından defterler önem taşımaz.
D
Tüzel kişi tacirlerin ortakları ve yöneticileri bakımından da defterler büyük öneme sahiptir.
E
Defterler, vergi yükümlüsünün ve özellikle vergi matrahının tam ve doğru şekilde saptanabilmesine hizmet eder.
Açıklama:
Üçüncü kişiler ve alacaklılar açısından da defterler önem taşır. Alacağın varlığı ve miktarı yönünden defterler, sahibi (tacir) lehine ve aleyhine delil olabilmektedir (HMK m.222).
Soru 2
Bir borçlunun borçlarını, alacaklılar tarafından kabul edilmiş ve resmi bir makam tarafından onaylanmış plan çerçevesinde ödemesini sağlayan hukuki imkân hangi anlama gelmektedir?
Seçenekler
A
Konkordato
B
İflasın Açıklanması
C
İflasın ertelenmesi
D
ticari defter tutulması
E
ticari defter türleri
Açıklama:
Konkordato: Bir borçlunun borçlarını, alacaklılar tarafından kabul edilmiş ve resmi bir makam tarafından onaylanmış plan çerçevesinde ödemesini sağlayan hukuki imkândır.
Soru 3
Bilinen bir olgudan bilinmeyen bir olgunun (sonucun) çıkarılması ne anlama gelir?
Seçenekler
A
KArine
B
Konkordato
C
Vergi usulü
D
Postulat
E
Defter tutma
Açıklama:
Karine: Bilinen bir olgudan bilinmeyen bir olgunun (sonucun) çıkarılmasıdır.
Soru 4
Aşağıdaki ifadelerden hangisi bağımsız tacir yardımcılarına ilişkin yanlış bir ifadedir?
Seçenekler
A
Tacirin emri, denetimi ve gözetimi altında çalışmak söz konusu değildir.
B
Yetkisiz temsilci tacir adına hukuki işlem yapamaz.
C
Yetkili temsilci tacir adına üçüncü kişilerle hukuki işlem yapabilir.
D
Bağımsız yardımcılar grubundaki acente, taciri temsil etmeye yetkili değildir.
E
komisyoncu taciri doğrudan değil, dolaylı temsile yetkilidir.
Açıklama:
Bağımsız yardımcılar grubundaki acente, taciri temsil etmeye yetkilidir (TTK m.102 vd., 105,107). Fakat bu grupta olan yardımcılardan komisyoncu (TBK m.532 vd.), taciri doğrudan değil, dolaylı temsile yetkili iken; TBK m.404’de düzenlenen simsar (tellal), temsil yetkisinden yoksundur. Komisyonun özel bir türü olan taşıma işleri komisyoncusu da TTK’da düzenlenmiştir (TTK m.917 vd.). Ayrıca, bağımsız yardımcılardan acentenin tacir ile ilişkisi süreklilik göstermekte iken, komisyoncu ve simsarın tacir tarafından her bir iş için görevlendirilmesine ihtiyaç vardır. Aşağıda, önce bağımlı, sonra bağımsız yardımcı türleri sıra ile açıklanacaktır.
Soru 5
Aşağıdakilerden hangisi ticari temsilcilerin ve ticari vekillerin yetkilerinin sona ermesi hallerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Azil ve istifa
B
Temsilcinin ölümü ve temyiz kudretinin kaybı
C
Tacir yardımcılarına başvurulması
D
İşletme sahibinin tüzel kişiliğinin sona ermesi
E
İşletmenin devir ve tasfiyesi
Açıklama:
TBK m.554, ticari temsilcilerin ve ticari vekillerin yetkilerinin sona ermesini düzenlemiştir: 1. Azil ve istifa (TBK m.554), 2. Temsilcinin ölümü ve temyiz kudretinin kaybı (TBK m.554/2), 3. İşletmenin devir ve tasfiyesi (TBK m.547), 4. İşletme sahibinin tüzel kişiliğinin sona ermesi (TBK m.43/2, TTK m.251), 5. Tacirin iflâsı (İİK m.184,191), sona erme nedeni olması kararlaştırılmış ise ölümü veya fiil ehliyetini kaybetmesi (TBK m.554/2).
Soru 6
bir tacir başka bir tacir ile yaptığı sözleşme çerçevesinde o kişiye kendi mal ve hizmetlerinin pazarlanması ve dağıtımı konusunda bir imtiyaz, bir yetki vermesine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Acentelik
B
Franchising
C
Pazarlamacılık
D
Lisans SAhibi olma
E
Ticari Vekil
Açıklama:
Franchisinde, bir tacir başka bir tacir ile yaptığı sözleşme çerçevesinde o kişiye kendi mal ve hizmetlerinin pazarlanması ve dağıtımı konusunda bir imtiyaz, bir yetki verir. Ayrıca, franchise alan tarafın personelinin eğitimi ile onların denetlenmesi de söz konusudur. Daha da önemlisi, kendi işletme adını, markasını, tanıtma işaretlerini, üretim usul ve sırları ile teknik ve ticari bilgi birikimini (know-how) kullanma hakkını da franchise alan tarafa tanır.
Soru 7
cari hesap ile ilişkili hangi bilgi yanlıştır?
Seçenekler
A
Cari hesabın, ödeme aracı olması yanında, güvence işlevi ve nihayet bir ölçüde (alacağın ödenmesini geciktirdiği kadarıyla) kredi işlevi gördüğü söylenebilir
B
Cari hesap sözleşmesinde tarafların tacir olma şartı yoktur.
C
Cari hesaba geçirilecek alacakları taraflar belirler.
D
Cari hesaba para alacakları geçirilir fakat aynı cins olmak koşuluyla para dışındaki karşılıklı alacaklar da yazılabilir.
E
Cari hesapta tek süre vardır: Sözleşme süresi.
Açıklama:
Cari hesapta iki farklı süre vardır: Sözleşme süresi ve hesap devresi
Soru 8
Bakiyenin haczi ile ilgil hangi ifade yanlıştır?
Seçenekler
A
haciz günü hesap kapatılır ve bakiye saptanır.
B
Haciz koyduran alacaklı, hesap bakiyesinden kendi alacağına düşen kısmın ödenmesini, ancak hesabın TTK m.94 uyarınca kapatılması gereken anda isteyebilir.
C
Taraflardan birinin alacaklısı, hesap bakiyesi üzerine haciz koyduramaz.
D
borcundan dolayı haciz tebliğ edilen taraf onbeş gün içerisinde haczi kaldırtmadığı takdirde, cari hesabın karşı tarafı sözleşmeyi feshedebilir.
E
Taraflardan birinin alacaklısı, hesap bakiyesi üzerine haciz koydurabilir.
Açıklama:
Taraflardan birinin alacaklısı, hesap bakiyesi üzerine haciz koydurabilir. Bu halde, haciz günü hesap kapatılır ve bakiye saptanır. Bu durumda, borcundan dolayı haciz tebliğ edilen taraf onbeş gün içerisinde haczi kaldırtmadığı takdirde, cari hesabın karşı tarafı sözleşmeyi feshedebilir.
Soru 9
Cari Hesabın Sona Ermesi ve Zamanaşımı ile ilgil hangi ifade yanlıştır?
Seçenekler
A
Cari hesap, kararlaştırılan sürenin sona ermesi, sözleşme belirsiz süreli ise fesih ihbarı ve taraflardan birinin iflâsı nedenleri ile sona erer.
B
Bakiyenin haczi halinde onbeş gün içerisinde haczin kaldırılmaması da diğer taraf için fesih hakkı ve buna bağlı olarak sözleşmenin sona ermesi sonucunu doğurur.
C
TTK m.101 uyarınca, cari hesaba ilişkin davalar, sözleşmenin sona erdiği tarihten itibaren 5 yıllık zamanaşımına tabidir.
D
Belirli süreli sözleşmelerde ölüm veya kısıtlanma hâllerinde, taraflar ve kanuni temsilcileri ile halefleri, on gün önceden bildirmek şartıyla sözleşmeyi feshedebilir.
E
Bakiyenin ödenmesi, hesabın TTK m.94 uyarınca kapatılması gereken anda istenemez.
Açıklama:
Cari hesap, kararlaştırılan sürenin sona ermesi, sözleşme belirsiz süreli ise fesih ihbarı ve taraflardan birinin iflâsı nedenleri ile sona erer (TTK m.98). Belirli süreli sözleşmelerde ölüm veya kısıtlanma hâllerinde, taraflar ve kanuni temsilcileri ile halefleri, on gün önceden bildirmek şartıyla sözleşmeyi feshedebilir ancak bakiyenin ödenmesi, hesabın TTK m.94 uyarınca kapatılması gereken anda istenebilir (TTK m.99). Bakiyenin haczi halinde onbeş gün içerisinde haczin kaldırılmaması da diğer taraf için fesih hakkı ve buna bağlı olarak sözleşmenin sona ermesi sonucunu doğurur (TTK m.100/2). TTK m.101 uyarınca, cari hesaba ilişkin davalar, sözleşmenin sona erdiği tarihten itibaren 5 yıllık zamanaşımına tabidir (eTK’da ise, sürenin ne zaman başlayacağı gösterilmediği için tartışmalar yapılmakta idi).
Soru 10
Bir tacirin defter tutmasına dair seçeneklerde verilenlerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Tacirin defter tutması öncelikle kendi yararınadır.
B
Defterler, vergi yükümlüsünün ve özellikle vergi matrahının tam ve doğru şekilde saptanabilmesine hizmet eder.
C
Defter tutulmasının 3. kişiler açısından önemi ve bağlayıcılığı yoktur.
D
Medeni usul hukuku ve ticaret hukuku açısından, defterler mahkemede delil olarak kullanılabilir.
E
Tacir, düzgün şekilde tutacağı defterler aracılığı ile işletmesinin gerçek durumunu anlamak, işlerinin gelişimini izlemek imkânı bulur.
Açıklama:
Üçüncü kişiler ve alacaklılar açısından da defterler önem taşır. Alacağın varlığı
ve miktarı yönünden defterler, sahibi (tacir) lehine ve aleyhine delil olabilmektedir (HMK m.222).
Defter tutulmasının 3. kişiler açısından önemi ve bağlayıcılığı yoktur.
ve miktarı yönünden defterler, sahibi (tacir) lehine ve aleyhine delil olabilmektedir (HMK m.222).
Defter tutulmasının 3. kişiler açısından önemi ve bağlayıcılığı yoktur.
Soru 11
Eğer bir ticari işletme adi şirket aracılığı ile işletiliyorsa defter tutma yükümlülüğü kime aittir?
Seçenekler
A
Tüzel kişilere
B
Şirket CEO'suna
C
En yüksek pay sahibi şirket ortağına
D
Adi şirket ortaklarına
E
Devletçe atanmış gözetmene
Açıklama:
Eğer bir ticari işletme adi şirket aracılığı ile işletiliyorsa adi şirketin tüzel kişiliği bulunmadığı için, defter tutma yükümü adi şirketin ortaklarına aittir.
Adi şirket ortaklarına
Adi şirket ortaklarına
Soru 12
Bir borçlunun borçlarını, alacaklılar tarafından kabul edilmiş ve resmi bir makam tarafından onaylanmış plan çerçevesinde ödemesini sağlayan hukuki imkâna ne ad verilir?
Seçenekler
A
İflas beyanı
B
Yapılandırma
C
Konkordato
D
İflasın ertelenmesi
E
Karine
Açıklama:
Konkordato
Soru 13
Hangisi bir defterin "sahibi lehine" kanıt sayılabilmesi için gerekli koşullar açısından doğrudur?
Seçenekler
A
Defterlere dayanılarak ispatlanmak istenen iddia, karşı tarafça çürütülmüş olmalıdır.
B
Karşı tarafın (tacirin) defterlerine dayanan tarafın tacir olması zorunlu değildir.
C
Tacirin defterlerindeki kayıtlar birbirlerini teyit etmek zorunda değildir, ancak aralarında çelişkiler maddi hataya dayanmalıdır.
D
Karşı taraf defterlerini ibraz etmez ise davacı tacirin defterleri de, usule uygun olsa bile, lehinde kullanılamaz.
E
Uyuşmazlık her iki tarafın da defterlerine kaydetmesi gereken ticari bir iş ile ilgili olmalıdır.
Açıklama:
Uyuşmazlık her iki tarafın da defterlerine kaydetmesi gereken ticari bir iş ile ilgili olmalıdır.
Soru 14
Ticari temsilci atama yetkisi kime aittir?
Seçenekler
A
İlgili mahkeme hakimlerine
B
İşletmeyi işleten kişiye
C
Temsilciler Kuruluna
D
Belirlenmiş vasiye
E
Ticaret Bakanlığı'na
Açıklama:
İşletmeyi işleten kişiye
Soru 15
"Bir mağazadaki satış elemanı, tezgahtar ve kasiyer ........ niteliğindedir."
Boşluğa seçeneklerden hangisi gelmelidir?
Boşluğa seçeneklerden hangisi gelmelidir?
Seçenekler
A
ticari temsilci
B
genel ticari vekil
C
bağımsız yardımcı
D
özel ticari vekil
E
pazarlamacı
Açıklama:
özel ticari vekil
Soru 16
Pazarlamacılarla ilgili olarak seçeneklerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Pazarlamacı, tacir/işveren ile yapacağı “Pazarlamacılık Sözleşmesi” uyarınca yetki
kazanır.
kazanır.
B
Pazarlamacı, aksine yazılı anlaşma olmadıkça, sadece işlemlere aracılık konusunda yetkilidir.
C
Pazarlamacı, yetkiye ihtiyaç olmaksızın müşterilerden tahsilat yapabilir ve ödeme günlerini değiştirebilir.
D
Pazarlamacı, özel yetkisi de olsa,kendisi tarafından yapılmamış olan işlerde tahsilata yetkili değildir.
E
Pazarlamacıya, gereğinde,işlem yapacağı üçüncü kişilere ibraz edilmek üzere bir yetki belgesinin verilmesini zorunludur.
Açıklama:
Pazarlamacı, yetkiye ihtiyaç olmaksızın müşterilerden tahsilat yapabilir ve ödeme günlerini değiştirebilir.
Soru 17
Kaç tür acente bulunmaktadır?
Seçenekler
A
5
B
4
C
3
D
2
E
1
Açıklama:
2
İki tür acente vardır:
Aracı acente ve sözleşme yapmaya yetkili acente.
İki tür acente vardır:
Aracı acente ve sözleşme yapmaya yetkili acente.
Soru 18
Seçeneklerden hangisinde "Tek Satıcılık" ve "Acente" arasındaki fark doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
Tekel hakkı tek satıcılık sözleşmesinin zorunlu bir unsur olmayıp istenirse kaldırılabilir, oysa acentelikte tekel hakkı zorunlu bir unsurdur.
B
Tek satıcı satacağı malları tacirden alır; müşterilerine kendi ad ve hesabına
satar. Acente kendi adı ve hesabına işlem yapmaz; ya aracılık yapar veya tacir adına sözleşme yapar.
satar. Acente kendi adı ve hesabına işlem yapmaz; ya aracılık yapar veya tacir adına sözleşme yapar.
C
Tek satıcı tacirden belirli bir ücret alır. Acente yaptığı iş karşılığında belli bir ücret almaz.
D
Tek satıcı kendi adına mal alıp sattığı için daha bağımsız niteliğe sahip değildir. Acentenin hareket kabiliyeti, bağımsızlığı tek satıcıya oranla biraz daha serbesttir.
E
Tek Satıcı aracılık ettiği sözleşmenin akdedilmesi konusunda çoğunluk
fikrine göre, bir yükümlülük altında değildir. Acente, aracılık yapmak konusunda bir yükümlülük altına girmiştir.
fikrine göre, bir yükümlülük altında değildir. Acente, aracılık yapmak konusunda bir yükümlülük altına girmiştir.
Açıklama:
Tek satıcı satacağı malları tacirden alır; müşterilerine kendi ad ve hesabına
satar. Acente kendi adı ve hesabına işlem yapmaz; ya aracılık yapar veya tacir adına sözleşme yapar.
satar. Acente kendi adı ve hesabına işlem yapmaz; ya aracılık yapar veya tacir adına sözleşme yapar.
Soru 19
Cari Hesap Sözleşmesi ile ilgili belirtilenlerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Cari hesap sözleşmesi, TTK’da düzenlenmiş ve yazılı şekle bağlanmış özel bir sözleşmedir.
B
Cari hesap sözleşmesinde tarafların tacir olma şartı aranır.
C
Bu sözleşmelerle gereksiz bir para trafiği ve bazı formaliteler önlenmiş olmaktadır.
D
Cari hesap, borçların tasfiyesine yönelik bir sözleşmedir.
E
Cari hesaba para alacakları geçirilir fakat aynı cins olmak koşuluyla para dışındaki karşılıklı alacaklar da yazılabilir.
Açıklama:
Cari hesap sözleşmesinde tarafların tacir olma şartı yoktur.
Cari hesap sözleşmesinde tarafların tacir olma şartı yoktur. Taraflar tacir olmasa
bile, TTK’da düzenlenmiş olduğu için ticari iş niteliğindedir (TTK m.3).
Cari hesap sözleşmesinde tarafların tacir olma şartı yoktur. Taraflar tacir olmasa
bile, TTK’da düzenlenmiş olduğu için ticari iş niteliğindedir (TTK m.3).
Soru 20
Aşağıdakilerden hangisi, defter tutmakla yükümlüdür?
Seçenekler
A
Esnaflar
B
Tacirler
C
Simitçiler
D
İşçiler
E
Kamu çalışanları
Açıklama:
Defter Tutmakla Yükümlü Olanlar ve Tutuluş İlkeleri
Öncelikle tacirler defter tutmakla yükümlüdür (TTK m.18/1,64/1), esnafın defter tutma yükümü TTK açısından yoktur. Birden çok işletmesi bulunan tacirin, her bir işletme için ayrı defter tutması gerekmektedir. Buraya, tacir sayılanlar ile tacir gibi sorumlu olanları eklemek gerekir. TTK m.17 gereğince, tacir hükümlerine tabi tutulan donatma iştiraki de defter tutma yükümlüsüdür. Eğer bir ticari işletme adi şirket aracılığı ile işletiliyorsa adi şirketin tüzel kişiliği bulunmadığı için, defter tutma yükümü adi şirketin ortaklarına aittir.
Öncelikle tacirler defter tutmakla yükümlüdür (TTK m.18/1,64/1), esnafın defter tutma yükümü TTK açısından yoktur. Birden çok işletmesi bulunan tacirin, her bir işletme için ayrı defter tutması gerekmektedir. Buraya, tacir sayılanlar ile tacir gibi sorumlu olanları eklemek gerekir. TTK m.17 gereğince, tacir hükümlerine tabi tutulan donatma iştiraki de defter tutma yükümlüsüdür. Eğer bir ticari işletme adi şirket aracılığı ile işletiliyorsa adi şirketin tüzel kişiliği bulunmadığı için, defter tutma yükümü adi şirketin ortaklarına aittir.
Soru 21
"Bir borçlunun borçlarını, alacaklılar tarafından kabul edilmiş ve resmi bir makam tarafından onaylanmış plan çerçevesinde ödemesini sağlayan hukuki imkândır." Aşağıdakilerden hangisi, bu tanımın karşılığıdır?
Seçenekler
A
Borç yapılandırma
B
Borç ödeme
C
Tahsilat
D
Konkordato
E
Karine
Açıklama:
Konkordato: Bir borçlunun borçlarını, alacaklılar tarafından kabul edilmiş ve resmi bir makam tarafından onaylanmış plan çerçevesinde ödemesini sağlayan hukuki imkândır.
Soru 22
Defter tutma yükümüne dair TTK hükümlerine aykırılık ve 660 Sayılı KHK ile kurulan Kamu Gözetimi Kurumunun yetkilerini düzenleyen TTK m.88’e aykırılık da kaç lira idari para cezası yaptırımı uygulanır?
Seçenekler
A
1500 TL.
B
2000 TL.
C
3000 TL.
D
3500 TL.
E
4000 TL.
Açıklama:
Defter tutma yükümüne dair TTK hükümlerine aykırılık, özel cezai yaptırıma bağlanmıştır (TTK m.562/1 ve 2). Hüküm uyarınca, defterleri hiç veya gerektiği şekilde tutmamak, gerekli onayları yaptırmamak, hileli envanter çıkarmak, belgelerin kopyasını sağlamamak ve belgeleri ibraz edememek, dörtbin T idari para cezası gerektirmektedir (TTK m.562/1). 660 Sayılı KHK ile kurulan Kamu Gözetimi Kurumunun yetkilerini düzenleyen TTK m.88’e aykırılık da dörtbin T idari para cezası yaptırımına bağlanmıştır (TTK m.562/2).
Soru 23
Bir tacirin tutması söz konusu olan defterleri kaç gruba ayrılır?
Seçenekler
A
2
B
3
C
4
D
5
E
6
Açıklama:
Ticari Defterlerin Türleri
Bir tacirin tutması söz konusu olacak defterler, zorunlu ve ihtiyari biçiminde iki ana gruba ayrılabilir. Asıl önemli olan zorunlu defterler olduğu için, aşağıda yalnızca bu gruba giren defterlere değinilecektir. Zorunlu defterler de iki gruba ayrılır:
Bir tacirin tutması söz konusu olacak defterler, zorunlu ve ihtiyari biçiminde iki ana gruba ayrılabilir. Asıl önemli olan zorunlu defterler olduğu için, aşağıda yalnızca bu gruba giren defterlere değinilecektir. Zorunlu defterler de iki gruba ayrılır:
Soru 24
Bir tacirin tutması gereken zorunlu defterler kaç gruba ayrılır?
Seçenekler
A
5
B
4
C
3
D
2
E
1
Açıklama:
Zorunlu defterler de iki gruba ayrılır:
TTK Uyarınca Tutulacak Defterler
VUK Uyarınca Tutulacak Defterler
TTK Uyarınca Tutulacak Defterler
VUK Uyarınca Tutulacak Defterler
Soru 25
Aşağıdakilerden hangisi, TTK m.64/3 ve 4’te sayılmış olan zorunlu defterlerden biri değildir?
Seçenekler
A
Yevmiye defteri
B
Defteri kebir
C
Envanter defteri
D
Pay defteri
E
Günlük not defteri
Açıklama:
TTK m.64/3 ve 4’te sayılmış olan defterler, yevmiye (günlük) defter, defteri kebir (büyük defter), envanter defteri, pay defteri, yönetim kurulu karar defteri ve genel kurul toplantı ve müzakere defteridir.
Soru 26
Aşağıdakilerden hangisi, bir tacirin saklaması gereken ticari defter ve belgelerden biri değildir?
Seçenekler
A
Envanterler
B
Finansal tablolar
C
Çalışan vardiya tabloları
D
Kayıtlara esas olan belgeler
E
Aldığı ve gönderdiği mektup suretleri
Açıklama:
Ticari Defter ve Belgelerin Saklanması
Tacir, ticari defterlerini, envanterleri, finansal tablo, bilanço ve faaliyet raporlarını, aldığı mektupları (bir ticari işe ait yazışmaları), gönderdiği mektup suretlerini, kayıtlara esas olan belgeleri, sınıflandırılmış şekilde saklamakla yükümlüdür (TTK m.82/1).
Bilanço ve finansal tablolar hariç, sayılan bu belgelerin, Türkiye Muhasebe Standartları’na da uygun olmak şartı ile görüntü veya veri taşıyıcılarda saklanmasına da öngörülen koşullarla izin verilmiştir (TTK m.82/3).
Tacir, ticari defterlerini, envanterleri, finansal tablo, bilanço ve faaliyet raporlarını, aldığı mektupları (bir ticari işe ait yazışmaları), gönderdiği mektup suretlerini, kayıtlara esas olan belgeleri, sınıflandırılmış şekilde saklamakla yükümlüdür (TTK m.82/1).
Bilanço ve finansal tablolar hariç, sayılan bu belgelerin, Türkiye Muhasebe Standartları’na da uygun olmak şartı ile görüntü veya veri taşıyıcılarda saklanmasına da öngörülen koşullarla izin verilmiştir (TTK m.82/3).
Soru 27
Tacir yardımcıları genel olarak kaç gruba ayrılır?
Seçenekler
A
6
B
4
C
3
D
2
E
5
Açıklama:
Geniş bir faaliyet alanı ve iş hacmine sahip ticari işletmelerde, tacirin bütün işleri tek başına yürütmesine imkân yoktur. Bu nedenle tacir, işletmesiyle ilgili faaliyetleri yürütürken başka kişilerin emek ve mesailerinden de yararlanır. İş ve hizmetlerinden yararlandığı ve kendi atadığı bu kişilere tacir yardımcıları diyoruz. Tacir yardımcıları iki ana gruba ayrılır:
Bağımlı Yardımcılar
Bağımsız Yardımcılar
Bağımlı Yardımcılar
Bağımsız Yardımcılar
Soru 28
"TBK m.554, ticari temsilcilerin ve ticari vekillerin yetkilerinin sona ermesini düzenlemiştir." Buna göre aşağıdakilerden hangisi, temsil yetkisinin sona ermesini gerektiren nedenlerden biri değildir?
Seçenekler
A
İşletmenin Giderlerinin Yüksek Olması
B
Azil ve İstifa
C
Temsilcinin Ölümü ve Temyiz Kudretinin Kaybı
D
İşletme Sahibinin Tüzel Kişiliğinin Sona Ermesi
E
İşletmenin Devir ve Tasfiyesi
Açıklama:
Temsil Yetkisinin Sona Erme Nedenleri
TBK m.554, ticari temsilcilerin ve ticari vekillerin yetkilerinin sona ermesini düzenlemiştir:
1. Azil ve istifa (TBK m.554),
2. Temsilcinin ölümü ve temyiz kudretinin kaybı (TBK m.554/2),
3. İşletmenin devir ve tasfiyesi (TBK m.547),
4. İşletme sahibinin tüzel kişiliğinin sona ermesi (TBK m.43/2, TTK m.251),
5. Tacirin iflâsı (İİK m.184,191), sona erme nedeni olması kararlaştırılmış ise ölümü veya fiil ehliyetini kaybetmesi (TBK m.554/2).
Temsilciye yetki verildiği tescil edilmemiş olsa bile, yetkisi sona erdiğinde, bunun tescil ve ilanı zorunludur. Aksi takdirde üçüncü kişilerin iyiniyeti korunur (TBK m.550).
TBK m.554, ticari temsilcilerin ve ticari vekillerin yetkilerinin sona ermesini düzenlemiştir:
1. Azil ve istifa (TBK m.554),
2. Temsilcinin ölümü ve temyiz kudretinin kaybı (TBK m.554/2),
3. İşletmenin devir ve tasfiyesi (TBK m.547),
4. İşletme sahibinin tüzel kişiliğinin sona ermesi (TBK m.43/2, TTK m.251),
5. Tacirin iflâsı (İİK m.184,191), sona erme nedeni olması kararlaştırılmış ise ölümü veya fiil ehliyetini kaybetmesi (TBK m.554/2).
Temsilciye yetki verildiği tescil edilmemiş olsa bile, yetkisi sona erdiğinde, bunun tescil ve ilanı zorunludur. Aksi takdirde üçüncü kişilerin iyiniyeti korunur (TBK m.550).
Soru 29
Kaç tür acente vardır?
Seçenekler
A
5
B
4
C
3
D
2
E
6
Açıklama:
TTK m.102’de tanımlanmıştır, bu maddeye göre: Ticari mümessil, ticari vekil, satış memuru veya işletmenin çalışanı gibi işletmeye bağlı bir hukuki konuma sahip olmaksızın, bir sözleşmeye dayanarak belirli bir yer veya bölge içinde, sürekli olarak bir ticari işletmeyi ilgilendiren sözleşmelerde aracılık etmeyi veya bunları o tacir adına yapmayı meslek edinen kimseye acente denir. İki tür acente vardır: Aracı acente ve sözleşme yapmaya yetkili acente. Her iki tür, gerçek veya tüzel kişilerden oluşabilir.
Soru 30
I. Tacir A
II. A'ya ait ticari işletmeyi onun adına işleten velisi B
III. Ticari işletme işleten devlet memuru C
IV. İnşaat işleriyle uğraşan bir kollektif ortaklığın ortaklarından D
Yukarıdakilerden hangileri ticari defter tutmakla yükümlüdür?
II. A'ya ait ticari işletmeyi onun adına işleten velisi B
III. Ticari işletme işleten devlet memuru C
IV. İnşaat işleriyle uğraşan bir kollektif ortaklığın ortaklarından D
Yukarıdakilerden hangileri ticari defter tutmakla yükümlüdür?
Seçenekler
A
I ve II
B
II ve III
C
III ve IV
D
I ve III
E
II ve IV
Açıklama:
Tacirler, tacir sayılanlar ve tacir gibi sorumlu olanlarla donatma iştiraki defter tutma yükümlüdür. Tacir A ile ticari işletme işleten devlet memuru C, tacir sıfatını taşıdıklarından ticari defter tutmakla yükümlüdürler. Doğru yanıt C'dir.
Tacirler, tacir sayılanlar ve tacir gibi sorumlu olanlarla donatma iştiraki defter tutma yükümlüdür. Tacir A ile ticari işletme işleten devlet memuru C, tacir sıfatını taşıdıklarından ticari defter tutmakla yükümlüdürler. Doğru yanıt D'dir.
Tacirler, tacir sayılanlar ve tacir gibi sorumlu olanlarla donatma iştiraki defter tutma yükümlüdür. Tacir A ile ticari işletme işleten devlet memuru C, tacir sıfatını taşıdıklarından ticari defter tutmakla yükümlüdürler. Doğru yanıt D'dir.
Soru 31
Aşağıdakilerden hangisi gerçek kişi tacirler tarafından tutulması zorunlu olan ticari defterler arasında yer alır?
Seçenekler
A
Yönetim kurulu karar defteri
B
Envanter defteri
C
Stok defteri
D
Pay defteri
E
Genel kurul toplantı ve müzakere defteri
Açıklama:
Yevmiye defteri, büyük defter ve envanter defteri gerçek kişiler tarafından tutulması zorunlu olan defterler arasında yer alır. Pay defteri, yönetim kurulu karar defteri ile genel kurul toplantı ve müzakere defteri ise tüzel kişi tacirler tarafından tutulması zorunlu olan defterlerdendir. Stok defteri tutulması zorunlu olan ticari defterler arasında yer almaz. Doğru yanıt B'dir.
Yevmiye defteri, büyük defter ve envanter defteri gerçek kişiler tarafından tutulması zorunlu olan defterler arasında yer alır. Pay defteri, yönetim kurulu karar defteri ile genel kurul toplantı ve müzakere defteri ise tüzel kişi tacirler tarafından tutulması zorunlu olan defterlerdendir. Stok defteri tutulması zorunlu olan ticari defterler arasında yer almaz, tamamen ihtiyaca ve isteğe bağlı olarak tutulur. Doğru yanıt B'dir.
Yevmiye defteri, büyük defter ve envanter defteri gerçek kişiler tarafından tutulması zorunlu olan defterler arasında yer alır. Pay defteri, yönetim kurulu karar defteri ile genel kurul toplantı ve müzakere defteri ise tüzel kişi tacirler tarafından tutulması zorunlu olan defterlerdendir. Stok defteri tutulması zorunlu olan ticari defterler arasında yer almaz, tamamen ihtiyaca ve isteğe bağlı olarak tutulur. Doğru yanıt B'dir.
Soru 32
Ticari defterlerin sahibi aleyhine delil olmasına ilişkin aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Her iki tarafın tacir olması gerekir.
B
Uyuşmazlık her iki tarafından defterlerine kaydı gereken bir husustan doğmuş olmalıdır.
C
Defterleri usulüne uygun tutulmuş olmalıdır.
D
Defterlerdeki kayıtlar arasında çelişki olmamalıdır.
E
Defterlerdeki kayıtların aksi defter sahibince başka kesin delillerle ispatlanamamış olmalıdır.
Açıklama:
Ticari defterlerin sahibi aleyhine delil olabilmesi için her iki tarafın tacir olması gerekmediği gibi uyuşmazlığın her iki tarafın defterlerine kaydı gereken bir husustan doğmasına da gerek yoktur. Usulüne uygun tutulmamış olan defterlerdeki kayıtlar sahibi lehine delil olamaz, ancak aleyhine delil olabilir. Yine defterlerdeki kayıtlar arasında çelişki olması da kayıtların aleyhe delil olmasını engellemez. Ancak defter sahibi, kayıtların aksini başka kesin delillerle ispatlama imkanına sahiptir. Doğru yanıt E'dir.
Soru 33
I. Acente
II. Komisyoncu
III. Ticari vekil
IV. Pazarlamacı
Yukarıdakilerden hangileri tacirin bağımsız yardımcıları arasında yer alır?
II. Komisyoncu
III. Ticari vekil
IV. Pazarlamacı
Yukarıdakilerden hangileri tacirin bağımsız yardımcıları arasında yer alır?
Seçenekler
A
I ve II
B
II ve III
C
III ve IV
D
I ve III
E
II ve IV
Açıklama:
Bağımsız tacir yardımcıları acente, komisyoncu ve simsardır. Ticari temsilci, ticari vekil ve pazarlamacı ise bağımlı tacir yardımcıları arasında yer alır. Doğru yanıt A'dır.
Soru 34
Aşağıdaki tacir yardımcılarından hangisinin yazılı olarak yetkilendirilmesi şarttır?
Seçenekler
A
Ticari temsilci
B
Ticari vekil
C
Sözleşme yapma yetkisine sahip acente
D
Aracı acente
E
Pazarlamacı
Açıklama:
Tacir yardımcılarından acenteye sözleşme yapma yetkisi veriliyorsa bunun yazılı olarak yapılması şarttır. Diğer tacir yardımcılarının atanması ise herhangi bir şekle tabi değildir. Doğru yanıt C'dir.
Soru 35
Aşağıdakilerden hangisi ticari temsilcinin yapabileceği işlerden biridir?
Seçenekler
A
Taşınmazları devretmek
B
Tacirin iflasını istemek
C
Başka bir ticari temsilci atamak
D
Ticari vekil atamak
E
Taşınmazları rehnetmek
Açıklama:
Ticari temsilci tacire özgülenen işleri yapamaz. Tacirin iflasını istemek ya da başka bir ticari temsilci atamak bu işlemler arasında sayılabilir. Bunun yanında ticari temsilcinin taşınmazları devretmek veya taşınmazlar üzerinde sınırlı ayni hak tesis etmek için de açıkça yetkilendirilmiş olması gerekir. Ticari vekil atamak ise ticari temsilcinin yapabileceği işlemler arasında yer alır. Doğru yanıt D'dir.
Soru 36
I. Kambiyo senedi imzalamak
II. Hammadde satın almak
III. Tacirin iflasını istemek
IV. Fatura düzenlemek
Yukarıdakilerden hangileri ticari vekilin yapabileceği işler arasında yer alır?
II. Hammadde satın almak
III. Tacirin iflasını istemek
IV. Fatura düzenlemek
Yukarıdakilerden hangileri ticari vekilin yapabileceği işler arasında yer alır?
Seçenekler
A
I ve III
B
II ve IV
C
I ve II
D
II ve III
E
III ve IV
Açıklama:
Ticari vekilin temsil yetkisi işletmenin olağan işlerini kapsar. Hammadde satın almak ya da fatura düzenlemek bunlara örnek olarak gösterilebilir. Kambiyo senedi imzalamak ya da tacirin iflasını istemek ise ticari vekilin yapamayacağı işlerdendir. Doğru yanıt B'dir.
Soru 37
Aşağıdakilerden hangisi simsarın hakları arasında yer alır?
Seçenekler
A
Ücret isteme hakkı
B
Tekel hakkı
C
Bedeli ve malları teslim alma hakkı
D
Müvekkili mahkemede temsil hakkı
E
Tacir adına sözleşme yapma hakkı
Açıklama:
Simsarın ücret ve kararlaştırılmışsa giderlerini isteme hakkı bulunmaktadır. Tekel hakkı, bedeli ve malları teslim alma hakkı, müvekkili mahkemede temsil hakkı ve tacir adına sözleşme yapma hakkı ise bulunmamaktadır. Doğru yanıt A'dir.
Soru 38
Aşağıdakilerden hangisi simsarın hakları arasında yer alır?
Seçenekler
A
Tekel hakkı
B
Ücret isteme hakkı
C
Bedeli ve malları teslim alma hakkı
D
Müvekkili mahkemede temsil hakkı
E
Tacir adına sözleşme yapma hakkı
Açıklama:
Simsarın ücret ve kararlaştırılmışsa giderlerini isteme hakkı bulunmaktadır. Tekel hakkı, bedeli ve malları teslim alma hakkı, müvekkili mahkemede temsil hakkı ve tacir adına sözleşme yapma hakkı ise bulunmamaktadır. Doğru yanıt B'dir.
Soru 39
Aşağıdakilerden hangisi cari hesaba geçirilebilecek alacaklar arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Para alacakları
B
Şarta bağlı alacaklar
C
Kambiyo senetleri
D
Cari hesap sözleşmesi yapıldıktan sonra doğan alacaklar
E
Takas edilemeyen alacaklar
Açıklama:
Taraflar, cari hesap sözleşmesi yapıldıktan sonraki dönemde doğacak alacaklarını bu hesaba yazarlar. Fakat taraflar anlaşırlarsa daha önceden doğmuş olan alacaklar da cari hesap sözleşmesine dâhil edilebilir.
Cari hesaba para alacakları geçirilir fakat aynı cins olmak koşuluyla para dışındaki karşılıklı alacaklar da yazılabilir. Şarta bağlı alacaklar da cari hesap sözleşmesine yazılabilir.
Kambiyo senetleri de, bedellerinin alınmış olması durumunda geçerli olmak koşulu ile cari hesaba kaydedilebilir.
Takas edilemeyen alacaklar (TBK m.144) ile belirli bir amaca harcanmak veya emre amade tutulmak üzere teslim edilen para ve mallardan doğan alacaklar cari hesaba geçirilmez. Doğru yanıt E'dir.
Cari hesaba para alacakları geçirilir fakat aynı cins olmak koşuluyla para dışındaki karşılıklı alacaklar da yazılabilir. Şarta bağlı alacaklar da cari hesap sözleşmesine yazılabilir.
Kambiyo senetleri de, bedellerinin alınmış olması durumunda geçerli olmak koşulu ile cari hesaba kaydedilebilir.
Takas edilemeyen alacaklar (TBK m.144) ile belirli bir amaca harcanmak veya emre amade tutulmak üzere teslim edilen para ve mallardan doğan alacaklar cari hesaba geçirilmez. Doğru yanıt E'dir.
Soru 40
Ticari defterler ile aşağıdaki hukuk dallarından hangisiyle diğerlerine nazaran daha az irtibat söz konudur?
Seçenekler
A
Medeni hukuk
B
İcra ve iflas hukuku
C
Ticaret hukuku
D
Medeni usul hukuku
E
Vergi hukuku
Açıklama:
Ticari defterler ile medeni hukuk dalı arasında diğerlerine nazaran daha az irtibat bulunmaktadır.
Soru 41
Aşağıdakilerden hangisi, TTK uyarınca tutulması zorunlu olan defterler arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Envanter defteri
B
Demirbaş defteri
C
Defteri kebir
D
Yevmiye defteri
E
Pay defteri
Açıklama:
Demirbaş defteri, TTK uyarınca tutulması zorunlu olan defterler arasında yer almaz.
Soru 42
Aşağıdaki uyuşmazlıkların hangisinde, ticari defterlerin mahkemeye sunulması istenmez?
Seçenekler
A
Malvarlığı hukukuna ilişkin uyuşmazlıklarda
B
Mirasa ilişkin uyuşmazlıklarda
C
Kişi varlığı hukukuna ilişkin uyuşmazlıklarda
D
Mal ortaklığına ilişkin uyuşmazlıklarda
E
Şirket tasfiyesine ilişkin uyuşmazlıklarda
Açıklama:
Kişi varlığı hukukuna ilişkin uyuşmazlıklarda ticari defterlerin mahkemeye sunulması istenmez.
Soru 43
Aşağıdakilerden hangisi, bağımlı tacir yardımcısıdır?
Seçenekler
A
Acente
B
Komisyoncu
C
Simsar
D
Ticari temsilci
E
Taşıma işleri komisyoncusu
Açıklama:
Ticari temsilci
Soru 44
Aşağıdakilerden hangisi, ticari temsilcinin görevinin sona ermesi nedenleri arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Azil
B
İstifa
C
İşletmenin devir ve tasfiyesi
D
Tacirin iflası
E
Tacirin fiil ehliyetini kaybetmiş olması
Açıklama:
Tacirin fiil ehliyetini kaybetmesinin sona erme nedeni olabilmesi için bunun kararlaştırılmış olması gerekir. Doğru yanıt E seçeneğidir.
Soru 45
Ticari temsil yetkisi olmayan aşağıdaki kişilerden hangisi, genel ticari vekildir?
Seçenekler
A
Fabrika müdürü
B
Fabrikadaki satın alma yetkilisi
C
Mağazadaki satış elemanı
D
Tezgahtar
E
Oteldeki resepsiyon memuru
Açıklama:
Fabrika müdürü
Soru 46
Sürekli olarak, ticari işletme sahibi işvereni temsilen, işletme dışında, her türlü işlemin yapılmasına aracılık etmeyi veya yazılı anlaşma varsa, bu anlaşmada belirtilen işleri yapmayı, belirli bir ücret karşılığında üstlenen kişiye ne ad verilir.
Seçenekler
A
Ticari vekil
B
Pazarlamacı
C
Ticari temsilci
D
Komisyoncu
E
Tellal
Açıklama:
Sürekli olarak, ticari işletme sahibi işvereni temsilen, işletme dışında, her türlü işlemin yapılmasına aracılık etmeyi veya yazılı anlaşma varsa, bu anlaşmada belirtilen işleri yapmayı, belirli bir ücret karşılığında üstlenen kişiye pazarlamacı adı verilir.
Soru 47
Bir tacir başka bir tacir ile yaptığı sözleşme çerçevesinde o kişiye kendi mal ve hizmetlerinin pazarlanması ve dağıtımı konusunda bir imtiyaz, bir yetki veriyorsa, burada aşağıdaki hukuki ilişkilerden hangisi söz konusu olur?
Seçenekler
A
Acentelik
B
Simsarlık
C
Franchising
D
Komisyonculuk
E
Leasing
Açıklama:
Franchising
Soru 48
Acentelik sözleşmesinden doğan bütün talepler …………… zamanaşımına tabidir.
Yukarıdaki metinde boş olan kısma aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Yukarıdaki metinde boş olan kısma aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Seçenekler
A
Altı aylık
B
Bir yıllık
C
Üç yıllık
D
Beş yıllık
E
On yıllık
Açıklama:
Acentelik sözleşmesinden doğan bütün talepler beş yıllık zamanaşımına tabidir.
Soru 49
İki kişinin herhangi bir sebep veya ilişkiden doğan alacaklarını ayrı ayrı istemekten karşılıklı olarak vazgeçip bunları kalem kalem alacak ve borç şekline çevirerek hesabın kesilmesinden sonra çıkacak artan tutarı (bakiyeyi) isteyebileceklerine dair
sözleşmeye ne ad verilir?
sözleşmeye ne ad verilir?
Seçenekler
A
Takas sözleşmesi
B
Mahsup sözleşmesi
C
Trampa sözleşmesi
D
Karz sözleşmesi
E
Cari hesap sözleşmesi
Açıklama:
İki kişinin herhangi bir sebep veya ilişkiden doğan alacaklarını ayrı ayrı istemekten karşılıklı olarak vazgeçip bunları kalem kalem alacak ve borç şekline çevirerek hesabın kesilmesinden sonra çıkacak artan tutarı (bakiyeyi) isteyebileceklerine dair
sözleşmeye cari hesap sözleşmesi denir.
sözleşmeye cari hesap sözleşmesi denir.
Soru 50
Ticari defter ve belgeleri saklanmasıyla ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Defter ve belgeleri saklama süresi on yıldır.
B
Defter ve belgelerin saklanması yükümü, gerçek kişi tacirler için ticaretin terk edilmesiyle sonra erer.
C
Mirasçıların defter ve belgelerin saklama yükümü bulunmaz.
D
Tüzel kişiliğin sona ermesi durumlarında, defter ve belgeler icra mahkemesince saklanır.
E
Mirasın resmi tasfiyesinde defter ve belgeler ticaret mahkemesince saklanır.
Açıklama:
A şıkkı doğrudur. Saklama süresi, 10 yıl olup sürenin başlangıcı da kanunda belirtilmiştir (TTK m.82/5-6). B ve C şıkkı yanlıştır. Defter ve belgelerin saklanması yükümü, gerçek kişi tacirlerde ticaretin terk edilmesinden sonra sürdüğü gibi, tacirin ölümü halinde mirasçılar bakımından da devam eder. D ve E şıkkı yanlıştır. Mirasın resmi tasfiyesi veya tüzel kişiliğin sona ermesi durumlarında, defter ve belgeler Sulh Hukuk Mahkemesince saklanır (TTK m.82/8).
Soru 51
Tacir (A)'nın, işlettiği işletmesinde 01.01.2018'de çıkan yangın sonucunda defter ve belgeleri zayi olmuştur. (A) yangını, 03.01.2018'de öğrenmiştir. Bu bilgiler ışığında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Yangın nedeniyle zayi olan defter ve belgeler için zayi belgesi verilemez.
B
(A) zayi belgesi almak için en geç 16.01.2019 tarihinde dava açmalıdır.
C
(A)'nın zayi belgesi verilmesi için açacağı dava çekişmeli davadır.
D
(A), boş defterleri için zayi belgesi talep edemez.
E
(A), zayi belgesi verilmesi için , mutlaka Ankara'da bulunan asliye hukuk mahkemesine başvurmalıdır.
Açıklama:
A, B, C ve E şıkkı yanlıştır. Saklanması gereken defter ve belgeler, saklama süresi içinde, yangın, deprem, su baskını gibi bir afet veya hırsızlıktan dolayı zayi olursa, tacirin (ölmüşse mirasçılarının), durumu öğrendikten itibaren "on beş gün" içerisinde işletmenin olduğu yerdeki mahkemeye başvurarak zayi belgesi alması gerekir. Kanun’da “isteyebilirler” denmiş ise de bu bir zorunluluk niteliğindedir. Zayi belgesi için açılan dava, çekişmesiz yargı konusudur (TTK m.82/7). D şıkkı doğrudur. Boş defterlerin zayi olması halinde talebin reddi gerekir.
Soru 52
Memur (A), Tacir (T)'den olan alacağı için yalnızca (T)'nin defterlerine dayanmak istemektedir. Bu bilgiler ışığında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Olayda ticari defterler sahibi lehine delil olarak kullanılmak istenmektedir.
B
(A) tacir değildir, yine de (T)'nin defterlerine dayanabilir.
C
(T), kendisine verilen süre içinde defterleri ibrazdan kaçınırsa, mahkemece ikinci bir süre verilir.
D
(T) defterlerini zayi etmiş ve zayi belgesi almamışsa, (A) iddiasını ispat edememiş sayılır.
E
İbraz edilen ve usulüne uygun tutulmuş bulunan defterlerde, ileri sürülen iddia hakkında hiçbir kayıt yoksa, (T) aleyhine karar verilir.
Açıklama:
A şıkkı yanlıştır. Olayda defterler sahibi aleyhine delil olarak kullanılmak istenmektedir. B şıkkı doğrudur. Bir davada ispat yükü kendisine düşen tarafın, iddiasını ispatlamak üzere, diğer tarafın (tacirin) defterlerine dayanması mümkündür. Karşı tarafın (tacirin) defterlerine dayanan tarafın tacir olması zorunlu değildir. C şıkkı yanlıştır. Bir kişinin (örneğin A’nın) iddiasını, yalnızca karşı tarafın (tacir T’nin) defterleri ile ispatlamak istediğini açıklamasından sonra, mahkemenin tacire, defterlerini ibraz etmesi için süre tanıması gerekir. Bu süre içerisinde, T defterlerini ibrazdan kaçınırsa A iddiasını ispat etmiş sayılır ve mahkeme, davayı onun lehine karara bağlar (HMK m.222/5). D şıkkı yanlıştır. Tacirin defter tutmamış olması veya tuttuğu defterlerin zayi edilmiş olmasına rağmen TTK m.82/7 uyarınca zayi belgesi almamış bulunması, ibrazdan kaçınmaya eş değer sonuç yaratır. E şıkkı yanlıştır. İbraz edilen ve usulüne uygun tutulmuş bulunan defterlerde, ileri sürülen iddia hakkında hiçbir kayıt yer almayabilir. Bu durumda A, kanıtını hasrettiği için başka deliller de gösteremeyeceğinden, iddiasını ispatlayamamış sayılır. Mahkeme A’nın aleyhine karar verir.
Soru 53
Tacir (A) tacir (B)'den, işletmesinde kullanılmak üzere odun satın almıştır. Ancak (A), odunları aralarında kararlaştırılan miktardan bir ton daha az teslim almıştır.
Bu bilgiler ışığında (A)'nın (B)'ye açacağı davada kendi defterlerine dayanmasıyla ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Bu bilgiler ışığında (A)'nın (B)'ye açacağı davada kendi defterlerine dayanmasıyla ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
İddiayı ileri süren taraf olarak (A) kendi defterlerine dayanamaz.
B
(A) kendi defterlerine, kanuna uygun tutulmuş olmasa da dayanabilir.
C
(A)'nın defterlerinden birinde yüksek diğerinde düşük miktar bulunuyorsa, düşük miktar dikkate alınır.
D
(A) tacir olmasaydı da kendi defterlerine dayanabilirdi.
E
(A)'nın iddiası (B) tarafından başkaca delillerle çürütülebilir.
Açıklama:
A şıkkı yanlıştır. Bir kimsenin kendi düzenlediği belgelere dayanarak iddiasını ispat etmesi, ilk bakışta mantığa ve usul hukuku ilkelerine aykırıdır. Bununla birlikte HMK, ağırlaştırılmış birtakım koşulların birlikte gerçekleşmesi halinde bu olanağı tacirlere tanımıştır. B şıkkı yanlıştır. Tutulması gereken tüm defterler, usulüne uygun tutulmuş olmalı, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış bulunmalıdır. C şıkkı yanlıştır. Tacirin defterlerindeki kayıtlar birbirlerini teyit etmeli, aralarında çelişki olmamalıdır (HMK m.222/2). D şıkkı yanlıştır. Her iki taraf da tacir (veya defter tutma yükümlüsü) olmalıdır. E şıkkı doğrudur. Defterlere dayanılarak ispatlanmak istenen iddia, karşı tarafça çürütülememiş olmalıdır (HMK m.222/3).
Soru 54
Tacir (T), işletmesi için kardeşi (K)'yı ticari temsilci olarak atamıştır. Bu bilgiler ışığında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
(K)'nın tam fiil ehliyetine sahip olması gerekir.
B
(T)'nin ticari temsilci ataması zorunludur.
C
(K), işletmede hizmet sözleşmesiyle çalışacak işçiler alamaz.
D
(K), (T) adına çek düzenleyemez.
E
(K), (T)'yi mahkemede temsil edebilir.
Açıklama:
A şıkkı yanlıştır. Ticari temsilcinin gerçek kişi olması gerektiği genellikle kabul edilmektedir. Atanacak kişinin temyiz kudretine (ayırtım gücüne) sahip olması yeterli sayılır; tam fiil ehliyetinin mutlaka var olması aranmaz. B şıkkı yanlıştır. Ticari temsilci atamak kural olarak tacirin isteğine bağlıdır. Fakat merkezleri Türkiye dışında bulunan işletmelerin Türkiye’deki şubelerinin başına, yerleşim yeri Türkiye’de bulunan tam yetkili ticari temsilci atanması zorunludur (TTK m.40/4). C şıkkı yanlıştır. Ticari temsilci, işletmenin gayesine dâhil olan her türlü işlemi kural olarak yapma yetkisine sahiptir (TBK m.548/I). Örneğin, işletmeye mal alıp satabilir, işçilerle hizmet sözleşmesi yapabilir, onların iş sözleşmelerini feshedebilir. D şıkkı yanlıştır. Temsilci, tacir adına kambiyo taahhüdünde bulunabilir. E şıkkı doğrudur.
Soru 55
Tacir (T), ticari temsilci olarak (K)'yı atamıştır. (K), işletmeye dahil olan 20 metre karelik arsayı, hiç kullanılmadığı gerekçesiyle tacir (B)'ye satmıştır. Bu bilgiler ışığında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Mali açıdan zor durumda olan işletmeler için, arsa satışı yapılabilir.
B
(K), satış için icra mahkemesinden izin almalıdır.
C
(K), işletmeye dahil olan değil, (T)'nin mülkiyetinde olan arsayı satabilir.
D
(T), arsanın satışı için özel yetki vermiş olsa da, (K) arsayı satamaz.
E
(K)'nın kullanılan ve kullanılmayan herhangi bir arsayı satma yetkisi yoktur.
Açıklama:
E şıkkı doğrudur. TBK m.548 uyarınca temsilci, işletmenin amacı dışına çıkıp başka işler yapamaz. Ayrıca, kendisine açık yetki verilmedikçe taşınmazları devredemez, taşınmazlar üzerinde başkaları yararına aynî hak tesis edemez. Fakat işletmenin konusu zaten taşınmaz ticareti ise, temsilcinin bu işlemleri de yapabilmesi gerekir.
Soru 56
Tacir (T), 01.01.2018 tarihinde (K)'yı ticari temsilci olarak atamıştır. 01.02.2018 tarihinde (T) ölmüştür. Bu bilgiler ışığında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
(K)'nın ölümü temsil yetkisini sona erdirmez.
B
(T)'nin iflası (K)'nın temsil yetkisini sona erdirmez, ancak (T)'nin ölümü (K)'nın temsil yetkisini kendiliğinden sona erdirir.
C
Kural olarak (K)'nın temsil yetkisi sona ermez.
D
(K)'nın temsil yetkisi 01.03.2018 tarihinde sona erer.
E
(K)'nın temsil yetkisi 01.07.2018 tarihinde sona erer.
Açıklama:
A şıkkı yanlıştır. Temsilcinin ölümü ve temyiz kudretinin kaybı, temsil yetkisinin sona ermesine neden olur (TTK m. 554/2). B şıkkı yanlıştır. Tacirin iflâsı (İİK m.184,191), sona erme nedeni olması kararlaştırılmış ise
ölümü veya fiil ehliyetini kaybetmesi (TBK m.554/2) temsil yetkisini sona erdirir. Yani (T) iflas ederse, temsil yetkisi kendiliğinden sona erer, ancak T ölürse temsil yetkisi, sözleşmede ayrıca kararlaştırılmışsa sona erer. C şıkkı doğrudur. taraflar arasında sona erme nedeni olması kararlaştırılmış ise, tacirin ölümü veya fiil ehliyetini kaybetmesi halinde temsilcinin yetkisi sona erer.
ölümü veya fiil ehliyetini kaybetmesi (TBK m.554/2) temsil yetkisini sona erdirir. Yani (T) iflas ederse, temsil yetkisi kendiliğinden sona erer, ancak T ölürse temsil yetkisi, sözleşmede ayrıca kararlaştırılmışsa sona erer. C şıkkı doğrudur. taraflar arasında sona erme nedeni olması kararlaştırılmış ise, tacirin ölümü veya fiil ehliyetini kaybetmesi halinde temsilcinin yetkisi sona erer.
Soru 57
Genel ticari vekilin temsil yetkisi ne şekilde sınırlanmalıdır?
Seçenekler
A
Genel ticari vekilin yetkileri geniş olmadığından sınırlanamaz.
B
Üçüncü kişilere duyurulması koşulu ile tacir tarafından istenildiği gibi sınırlanabilir.
C
Resmi gazete ile.
D
Ticaret sicilinde tescil ile.
E
Ticaret sicilinde tescil ve ilan ile.
Açıklama:
B şıkkı doğrudur. Genel ticari vekilin temsil yetkisi, üçüncü kişilere duyurulması koşulu ile tacir tarafından istenildiği gibi sınırlanabilir. Örneğin, mektup, ihbar, sirküler vb. yollardan üçüncü kişilere bildirilerek, yer, birlikte temsil, miktar, konu, kişi, süre gibi yönlerden yetki sınırlaması yapılabilir.
Soru 58
(A) istediği parfümü alabilmek için internette araştırma yapmıştır. "herşeyburada.com"da, (B)'nin işletmesinin en ucuz parfüm satışı yaptığını görmüştür. (A), "herşeyburada.com" aracılığıyla parfümü satın almıştır. Olayda "herşeyburada.com"u işletenin hukuki niteliği nedir?
Seçenekler
A
Simsar
B
Satıcı
C
Alıcı
D
Ticari temsilci
E
Ticari vekil
Açıklama:
A şıkkı doğrudur. TBK m.521’deki tanıma göre simsarlık, simsarın taraflar arasında bir sözleşmenin kurulması olanağının hazırlanmasını veya kurulmasına aracılık etmeyi üstlendiği ve bu sözleşmenin kurulması durumunda ücrete hak kazandığı sözleşmedir. Olayda, (A) alıcıdır. (B) satıcıdır. Alıcı ve satıcının sözleşme yapmasına olanak sağlayan alışveriş sitesini işleten ise, simsardır. Zira tarafların satım sözleşmesi yapmasına olanak sağlamakta ve karşılığında ücrete hak kazanmaktadır.
Soru 59
Tacir (A), "starbucks" ile yaptığı sözleşmeyle, starbucks'ın mal ve hizmetlerinin pazarlanması ve dağıtımı konusunda bir imtiyaz, bir yetki almıştır. Olaydaki sözleşme aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Franchising
B
Finansal kiralama
C
Simsar
D
Ticari temsilci
E
Ticari vekil
Açıklama:
A şıkkı doğrudur. Franchisinde, bir tacir başka bir tacir ile yaptığı sözleşme çerçevesinde o kişiye kendi mal ve hizmetlerinin pazarlanması ve dağıtımı konusunda bir imtiyaz, bir yetki verir. Ayrıca, franchise alan tarafın personelinin eğitimi ile onların denetlenmesi de söz konusudur. Daha da önemlisi, kendi işletme adını, markasını, tanıtma işaretlerini, üretim usul ve sırları ile teknik ve ticari bilgi birikimini (know-how) kullanma hakkını da franchise alan tarafa tanır.
Ünite 4
Soru 1
Seçeneklerden hangisinde "ortaklığın unsurları" tam ve doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
Kişi, Sözleşme, Sermaye, Mal Varlığı, Ortak amaç
B
Kişi, Sözleşme, Sermaye, Ortak amaç, Katılım
C
Kişi, Sözleşme, Sermaye, Ortak amaç,Ortak amaca ulaşmak için eşit ve aktif
ortak çaba
ortak çaba
D
Sözleşme, Sermaye, Ortak amaç,Ortak hesap
E
Kişi, Sözleşme, Sermaye, Vakıf
Açıklama:
Kişi, Sözleşme, Sermaye, Ortak amaç,Ortak amaca ulaşmak için eşit ve aktif
ortak çaba
ortak çaba
Soru 2
Bir kişinin kendi fiil ve işlemleriyle hak sahibi olabilmesi ve borç altına girebilmesi ehliyetine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Komandite
B
Şirket ehliyeti
C
Borç ehliyeti
D
Fiil ehliyeti
E
Vesayet
Açıklama:
Fiil ehliyeti
Soru 3
Ortaklıklar kaç ölçüte göre sınıflandırılmaktadır?
Seçenekler
A
6
B
5
C
4
D
3
E
2
Açıklama:
4
Soru 4
Bir ticari taksiyi birlikte alıp çalıştıran A, B ve C kişileri arasındaki ortaklığa ne ad verilir?
Seçenekler
A
Kollektif ortaklık
B
Komandit ortaklık
C
Adi ortaklık
D
Limited ortaklık
E
Kooperatif ortaklık
Açıklama:
Adi ortaklık
Soru 5
Hangisi "Ortak girişimin" özelliklerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Kişilerin her birinin, diğerlerinden bağımsız olarak, işin yalnızca bir kısmının
yapılmasından sorumluluk üstlendiği hallerde ortaya çıkar.
yapılmasından sorumluluk üstlendiği hallerde ortaya çıkar.
B
Bağımsız birden fazla gerçek veya tüzel kişiyle kurulabilir.
C
Belirli bir işi ya da sürekli bir faaliyeti gerçekleştirmek ve kazanç sağlamak
amacı güdülür.
amacı güdülür.
D
Bir ticaret ortaklığı kurarak (bu arada çifte ortaklık ilişkisi doğabilir)
veya kurmaksızın gerçekleşebilir.
veya kurmaksızın gerçekleşebilir.
E
Bir sözleşme çerçevesinde bir araya gelinmesi ve işin tamamından müteselsilen sorumlu olmayı üstlenilmesi hâllerinde ortaya çıkar.
Açıklama:
Kişilerin her birinin, diğerlerinden bağımsız olarak, işin yalnızca bir kısmının
yapılmasından sorumluluk üstlendiği hallerde ortaya çıkar.
yapılmasından sorumluluk üstlendiği hallerde ortaya çıkar.
Soru 6
Birden çok kişinin bir eşya üzerinde pay oranları açıkça gösterilmeden mülkiyet hakkına sahip olmalarına ne ad verilir?
Seçenekler
A
Kat mülkiyeti
B
Kapalı mülkiyet
C
Müşterek mülkiyet
D
Paylı mülkiyet
E
Elbirliği mülkiyeti
Açıklama:
Elbirliği mülkiyeti
Soru 7
Şirkete sermaye olarak emeğini getirmiş kişiler açısından zarar paylaşımında nasıl bir hüküm getirilmiştir?
Seçenekler
A
Nakit sermaye koymuş ortaklardan 1/2 oranında daha az katılır.
B
Sermaye niteliği ne olursa olsun herkes eşit oranda katılır.
C
Şirket sözleşmesinde belirlenmiş ve karara bağlanmış oran kıstas alınır.
D
Emeğini karşılıksız sunduğu için zarara katılmaz.
E
İlgili mahkemelerce emek ve ilişkisine bağlı belirlenecek miktar oranında katılır.
Açıklama:
Emeğini karşılıksız sunduğu için zarara katılmaz.
Soru 8
"...Şayet yönetici ücret alıyor ise sorumluluğu vekilin sorumluluğu hükümlerine tabidir" (TBK m.628/3,506,396,400)
Bu hüküm yöneticinin hangi yükümlülüğüne işaret etmektedir?
Bu hüküm yöneticinin hangi yükümlülüğüne işaret etmektedir?
Seçenekler
A
Hesap verme borcu
B
Özen gösterme borcu
C
Sorumluluk borcu
D
Vekalet borcu
E
İncelemeye izin verme borcu
Açıklama:
Özen gösterme borcu
Soru 9
Şirket sözleşmesinde daha yüksek bir tutar öngörülmemişse her ........Türk Lirası bir oy hakkı verir (TTK m.618).
Limited şirketlerdeki oy hakkı dikkate alındığında boşluğa gelecek miktar seçeneklerden hangisidir?
Limited şirketlerdeki oy hakkı dikkate alındığında boşluğa gelecek miktar seçeneklerden hangisidir?
Seçenekler
A
1000
B
250
C
150
D
25
E
10
Açıklama:
25
Soru 10
Hangisi "Limited şirket ana sözleşmesine" yazılması zorunlu kayıtlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Şirketin ticaret unvanı ve merkezinin bulunduğu yer
B
Esaslı noktaları belirtilmiş ve tanımlanmış bir şekilde, şirketin işletme konusu
C
Şirketin vizyon, misyon ve hedeflerinin tanımları, ilk 5 yıllık planlarının içeriği
D
Müdürlerin adları, soyadları, unvanları, vatandaşlıkları.
E
Şirket tarafından yapılacak ilanların şekli.
Açıklama:
Şirketin vizyon, misyon ve hedeflerinin tanımları, ilk 5 yıllık planlarının içeriği
Soru 11
I- Kişi,
II- Sözleşme,
III- Sermaye,
IV- Ortak amaca ulaşmak için eşit ve aktif ortak çaba,
Ortaklığın unsurlarını ile ilgili olarak yukarıdaki bilgilerin hangisi doğru olarak verilmiştir?
II- Sözleşme,
III- Sermaye,
IV- Ortak amaca ulaşmak için eşit ve aktif ortak çaba,
Ortaklığın unsurlarını ile ilgili olarak yukarıdaki bilgilerin hangisi doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
I ve II
B
I, II ve III
C
II,III ve IV
D
I,II, III ve IV
E
III ve IV
Açıklama:
1- Kişi, 2. Sözleşme, 3. Sermaye, 4. Ortak amaç, 5. Ortak amaca ulaşmak için eşit ve aktif ortak çaba. Doğru cevap D şıkkıdır.
Soru 12
I-Anonim Ortaklık
II-Limited ortaklık
III-Kollektif ortaklık
Tümünün gerçek kişi olduğu ortaklık ile ilgili olarak yukarıdaki bilgilerin hangisi doğru olarak verilmiştir?
II-Limited ortaklık
III-Kollektif ortaklık
Tümünün gerçek kişi olduğu ortaklık ile ilgili olarak yukarıdaki bilgilerin hangisi doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
Yalnız III
E
II ve III
Açıklama:
Ortaklar gerçek veya tüzel kişi olabilir, fakat istisna olarak, kollektif ortaklıkta tüm, komandit ortaklıkta ise komandite ortakların gerçek kişi olmaları gerekir. Bu sınırlamanın nedeni, anılan ortakların şirket borçlarından dolayı sınırsız sorumlu tutulmasıdır. Kanun koyucu, sınırsız sorumluluğu, tüzel kişilik yapısı ile bağdaşır nitelikte görmemiştir. Doğru cevap D şıkkıdır.
Soru 13
I- Memur,
II-Avukat,
III-Savcı,
IV-Noterler,
Anonim şirket, limited şirket ve kooperatife ortak olmalarında bir sakınca olmayan; komandit şirketlerde komanditer ortak olabilen meslekler ile ilgili olarak yukarıdaki bilgilerin hangisi doğru olarak verilmiştir?
II-Avukat,
III-Savcı,
IV-Noterler,
Anonim şirket, limited şirket ve kooperatife ortak olmalarında bir sakınca olmayan; komandit şirketlerde komanditer ortak olabilen meslekler ile ilgili olarak yukarıdaki bilgilerin hangisi doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
I ve II
B
I, II ve III
C
II,III ve IV
D
I,II, III ve IV
E
III ve IV
Açıklama:
Memur, avukat, hâkim, savcı ve noterler yönünden ticaretle uğraşma yasağı getiren özel hükümler vardır (Anayasa m.140, DMK m.28, AvK. m.11, NotK. m.50); Ancak anonim şirket, limited şirket ve kooperatife ortak olmalarında bir sakınca yoktur; komandit şirketlerde komanditer ortak da olabilirler. Doğru cevap D şıkkıdır.
Soru 14
I- Birlikte piyango bileti alarak ikramiye çıkarsa paylaşmayı kararlaştırmak,
II-Cep harçlıkları ile bahçe sahibinden satın alacakları limonu semt pazarında satmaya ve kazancı bölüşmeye karar vermek,
III-Bir ticari taksiyi birlikte alıp çalıştırmak,
IV-Sahip oldukları hayvanları bir araya getirerek süt üretmek ve satmak,
Adi ortaklık şeklinde yapılan işlerle ilgili olarak yukarıdaki bilgilerin hangisi doğru olarak verilmiştir?
II-Cep harçlıkları ile bahçe sahibinden satın alacakları limonu semt pazarında satmaya ve kazancı bölüşmeye karar vermek,
III-Bir ticari taksiyi birlikte alıp çalıştırmak,
IV-Sahip oldukları hayvanları bir araya getirerek süt üretmek ve satmak,
Adi ortaklık şeklinde yapılan işlerle ilgili olarak yukarıdaki bilgilerin hangisi doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
I ve II
B
I, II ve III
C
II,III ve IV
D
I,II, III ve IV
E
III ve IV
Açıklama:
Birlikte piyango bileti alarak ikramiye çıkarsa paylaşmayı kararlaştıran, cep harçlıkları ile bahçe sahibinden satın alacakları limonu semt pazarında satmaya ve kazancı bölüşmeye karar veren, bir kahvehaneyi veya marketi alıp birlikte işleten, bir ticari taksiyi birlikte alıp çalıştıran, sahip oldukları hayvanları bir araya getirerek süt üreten ve satan, beraberce roman, tiyatro eseri, film gibi bir fikir ve sanat eseri yaratan kişiler arasındaki ilişkilerden, konsorsiyumlara ve çok uluslu ortak girişimlere (joint venture) kadar birçok ilişkiyi adi ortaklık potasına sokmak mümkündür.
Doğru cevap D şıkkıdır.
Doğru cevap D şıkkıdır.
Soru 15
Bağımsız, birden fazla gerçek veya tüzel kişinin, belirli bir işi ya da sürekli bir faaliyeti gerçekleştirmek ve kazanç sağlamak amacıyla, bir ticaret ortaklığı kurarak (bu arada çifte ortaklık ilişkisi doğabilir) veya kurmaksızın, bir sözleşme çerçevesinde bir araya gelmeleri ve işin tamamından müteselsilen sorumlu olmayı üstlendikleri hâller olarak ifade edilen ortaklık aşağıdaki şıkların hangisinde doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
Ortak girişim (joint venture)
B
Konsorsiyum
C
Kollektif şirket
D
Sermaye şirketleri
E
Kooperatif
Açıklama:
Ortak girişim (joint venture). Doğru cevap A şıkkıdır.
Soru 16
I-Kollektif,
II-Komandit,
III-Kooperatif,
IV-Adi Şirket,
Ticaret şirketlerinin genel hükümlerinin uygulandığı şirketler ile ilgili olarak yukarıdaki bilgilerin hangisi doğru olarak verilmiştir?
II-Komandit,
III-Kooperatif,
IV-Adi Şirket,
Ticaret şirketlerinin genel hükümlerinin uygulandığı şirketler ile ilgili olarak yukarıdaki bilgilerin hangisi doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
I ve II
B
II ve III
C
I, II ve III
D
III ve IV
E
Yalnız IV
Açıklama:
Ticaret şirketlerinin genel hükümleri, kollektif, komandit, limited, anonim ve kooperatif için geçerli olan genel hükümlerdir. Doğru cevap C şıkkıdır.
Soru 17
I- Tüzel kişilik bulunması,
II- Sınırlı sayı ilkesine bağlılık,
III- Hak ehliyetlerinin işletme konusu ile sınırlı olmaması,
IV- Birleşme, bölünme ve tür değiştirme olanağı,
Ticaret şirketlerinin ortak özellikleri ile ilgili olarak yukarıdaki bilgilerin hangisi doğru olarak verilmiştir?
II- Sınırlı sayı ilkesine bağlılık,
III- Hak ehliyetlerinin işletme konusu ile sınırlı olmaması,
IV- Birleşme, bölünme ve tür değiştirme olanağı,
Ticaret şirketlerinin ortak özellikleri ile ilgili olarak yukarıdaki bilgilerin hangisi doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
I ve II
B
I, II ve III
C
II,III ve IV
D
I,II, III ve IV
E
III ve IV
Açıklama:
Tüzel kişilik bulunması, Sınırlı sayı ilkesine bağlılık, Hak ehliyetlerinin işletme konusu ile sınırlı olmaması, Birleşme, bölünme ve tür değiştirme olanağı. Doğru cevap D şıkkıdır.
Soru 18
I- Sermaye şirketlerinde, şirket sözleşmesinde veya ana sözleşmede düzenlenmek şartıyla, yönetim kurulu ve müdürler kurulu tamamen elektronik ortamda yapılabilir. II- Kollektif, komandit, paylı komandit ve limited şirketlerde, şirket sözleşmesinde veya ana sözleşmede düzenlenmek şartıyla, elektronik genel kurul veya ortaklar kuruluna katılım, III- Anonim şirketlerde genel kurullara elektronik katılım. Ticaret şirketlerinde kurulların belirli şartlara bağlı olarak elektronik ortamda yaptıkları işler ile ilgili olarak yukarıdaki bilgilerin hangisi doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
II ve III
D
I,II ve III
E
II ve III
Açıklama:
Sermaye şirketlerinde, şirket sözleşmesinde veya ana sözleşmede düzenlenmek şartıyla, yönetim kurulu ve müdürler kurulu tamamen elektronik ortamda yapılabilir. Kollektif, komandit, paylı komandit ve limited şirketlerde, şirket sözleşmesinde veya ana sözleşmede düzenlenmek şartıyla, elektronik genel kurul veya ortaklar kuruluna katılım, Anonim şirketlerde genel kurullara elektronik katılım. Doğru cevap D şıkkıdır.
Soru 19
I- Limited şirket müdürü olarak gerçek veya tüzel kişi seçilebilir.
II- Genel kurul kararıyla, müdür veya müdürler görevden alınabilir; yönetim hakkı ve temsil yetkisi sınırlanabilir.
III- Müdürler, ortaklara eşit şartlar altında eşit işlem yaparlar.
IV- Şirket sözleşmesinde aksi öngörülmemiş veya diğer tüm ortaklar yazılı olarak izin vermemişse müdürler şirketle rekabet oluşturan bir faaliyette bulunamazlar.
Limited şirket müdürleri ile ilgili olarak yukarıdaki bilgilerin hangisi doğru olarak verilmiştir?
II- Genel kurul kararıyla, müdür veya müdürler görevden alınabilir; yönetim hakkı ve temsil yetkisi sınırlanabilir.
III- Müdürler, ortaklara eşit şartlar altında eşit işlem yaparlar.
IV- Şirket sözleşmesinde aksi öngörülmemiş veya diğer tüm ortaklar yazılı olarak izin vermemişse müdürler şirketle rekabet oluşturan bir faaliyette bulunamazlar.
Limited şirket müdürleri ile ilgili olarak yukarıdaki bilgilerin hangisi doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
I ve II
B
I, II ve III
C
II,III ve IV
D
I,II, III ve IV
E
III ve IV
Açıklama:
Limited şirket müdürü olarak gerçek veya tüzel kişi seçilebilir.Genel kurul kararıyla, müdür veya müdürler görevden alınabilir; yönetim hakkı ve temsil yetkisi sınırlanabilir.Müdürler, ortaklara eşit şartlar altında eşit işlem yaparlar.Şirket sözleşmesinde aksi öngörülmemiş veya diğer tüm ortaklar yazılı olarak izin vermemişse müdürler şirketle rekabet oluşturan bir faaliyette bulunamazlar. . Doğru cevap D şıkkıdır.
Soru 20
I- Sözleşmede yazılı sona erme nedeninin gerçekleşmesi ile,
II- İflâsın açılması ile,
III- Bir ortağın talebi üzerine haklı nedenle ve mahkemece verilecek karar ile,
IV- Uzun süreden beri şirketin kanunen gerekli organlarından biri mevcut değilse veya genel kurul toplanamıyorsa şirketin feshine ilişkin verilecek karar ile,
Limited şirketi sona erdiren nedenlerle ilgili olarak yukarıdaki bilgilerin hangisi doğru olarak verilmiştir?
II- İflâsın açılması ile,
III- Bir ortağın talebi üzerine haklı nedenle ve mahkemece verilecek karar ile,
IV- Uzun süreden beri şirketin kanunen gerekli organlarından biri mevcut değilse veya genel kurul toplanamıyorsa şirketin feshine ilişkin verilecek karar ile,
Limited şirketi sona erdiren nedenlerle ilgili olarak yukarıdaki bilgilerin hangisi doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
I ve II
B
I, II ve III
C
II,III ve IV
D
I,II, III ve IV
E
III ve IV
Açıklama:
Sözleşmede yazılı sona erme nedeninin gerçekleşmesi ile, İflâsın açılması ile, Bir ortağın talebi üzerine haklı nedenle ve mahkemece verilecek karar ile, Uzun süreden beri şirketin kanunen gerekli organlarından biri mevcut değilse veya genel kurul toplanamıyorsa şirketin feshine ilişkin verilecek karar ile. Doğru cevap D şıkkıdır.
Soru 21
Aşağıdaki ortaklıklardan hangisinin bir kişi ile kurulması mümkündür?
Seçenekler
A
Adi ortaklık
B
Anonim ortaklık
C
Kollektif ortaklık
D
Komandit ortaklık
E
Kooperatif
Açıklama:
Anonim ve limited ortaklıkların bir kişiyle kurulması mümkündür. Bu nedenle doğru şık “b”dir.
Soru 22
Aşağıdaki faaliyet türlerinden hangisini yürüten şirketlerin nakit sermayeyle kurulması zorunludur?
Seçenekler
A
İthalat
B
İhracat
C
Bankacılık
D
Taşımacılık
E
Müteahhitlik
Açıklama:
Bankacılık Kanununa göre bankaların nakit sermayeyle kurulması zorunludur. Bu nedenle doğru şık “C”dir.
Soru 23
Bir adi ortaklığın ticari işletme işletmesi halinde ortakların hukuki durumu için ne söylenebilir?
Seçenekler
A
Tacir sayılırlar
B
Esnaf sayılırlar
C
Tacir gibi sorumlu olurlar
D
Esnaf gibi sorumlu olurlar
E
Tacir sıfatını kazanırlar
Açıklama:
Bir adi ortaklığın ticari işletme işletmesi halinde ortaklar tacir sıfatını kazanırlar. Bu nedenle doğru şık “e”dir.
Soru 24
Aşağıdakilerden hangisi ortaklığın unsurlarından biri değildir?
Seçenekler
A
Sözleşme
B
Kişi
C
Sermaye
D
Ortak amaç
E
Ortak amacı gerçekleştirecek kişi
Açıklama:
Ortaklıklarda ortak amaca ulaşmak için ortakların eşit ve aktif katılımı gereklidir. Bu nedenle doğru şık “e”dir.
Soru 25
Aşağıdaki ortaklıklardan hangisinde bütün ortakların gerçek kişi olması zorunludur?
Seçenekler
A
Adi ortaklık
B
Komandit ortaklık
C
Kollektif ortaklık
D
Anonim ortaklık
E
Limited ortaklık
Açıklama:
Ortaklıklarda gerçek ve tüzel kişiler ortak olabilirler, istisna olarak kollektif ortaklıkta tüm ortakların gerçek kişi olması gerekir. Bu nedenle doğru şık “c”dir.
Soru 26
Ortaklık sözleşmelerinin geçerliliği aşağıdaki şekil şartlarından hangisine bağlıdır?
Seçenekler
A
Yazılı şekil
B
Sözlü şekil
C
İradi şekil
D
Resmi onaya bağlı sözlü şekil
E
Resmi onaya bağlı yazılı şekil
Açıklama:
Ortaklık sözleşmelerinin geçerliliği resmi onaya bağlı yazılı şekle bağlıdır. Bu nedenle doğru şık “e”dir.
Soru 27
Kişilerin belirli işleri birlikte gerçekleştirmek amacıyla bir araya gelmeleri ve her birinin, diğerlerinden bağımsız olarak, işin yalnızca bir kısmının yapılmasından sorumluluk üstlendiği hallerde ortaya çıkan adi ortaklık türüne ne ad verilir?
Seçenekler
A
Holding
B
Kartel
C
Konsorsiyum
D
Ortak girişim
E
Şirket topluluğu
Açıklama:
Kişilerin belirli işleri birlikte gerçekleştirmek amacıyla bir araya gelmeleri ve her birinin, diğerlerinden bağımsız olarak, işin yalnızca bir kısmının yapılmasından sorumluluk üstlendiği hallerde ortaya çıkan adi ortaklık türüne konsorsiyum adı verilir. Bu nedenle doğru şık “c”dir.
Soru 28
Adi ortaklık sermayesi kapsamındaki mal ve haklar üzerinde tasarruf edilebilmesi için ortakların hangi yetersayı ile karar almaları gerekir?
Seçenekler
A
Nakit sermeye getirenlerin oybirliği
B
Nakit sermeye getirenlerin oyçokluğu
C
Azınlık pay sahiplerinin oybirliği
D
Bütün pay sahiplerinin oybirliği
E
Bütün pay sahiplerinin oyçokluğu
Açıklama:
Adi ortaklığın tüzel kişiliği bulunmadığından sermaye mal ve haklar üzerinde tasarruf edilebilmesi için ortakların oybirliği ile karar almaları gerekir. Bu nedenle doğru şık “d”dir.
Soru 29
Adi ortaklıklarda ortakların her birine ortaklık işlerini inceleme yetkisi tanınmasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Adi ortaklığın tüzel kişiliğinin bulunmaması
B
Mallar üzerine ortakların elbirliği mülkiyetinin bulunması
C
Ortakların gerçek ve tüzel kişi olabilmeleri
D
Ortakların ortaklık borçlarından dolayı sınırsız sorumlu olmaları
E
Ortaklığın ortaklık borçlarını ödeme yükümlülüğü bulunmaması
Açıklama:
Adi ortaklıklarda ortakların ortaklık borçlarından dolayı sınırsız ve birinci derecede sorumlu olmaları nedeniyle ortakların her birine ortaklık işlerini inceleme yetkisi tanınmıştır. Bu nedenle doğru şık “d”dir.
Soru 30
Adi ortaklık sözleşmesinde veya daha sonra alınan bir kararla yönetici atanmamışsa şirket yönetimi kime aittir?
Seçenekler
A
Bütün ortaklara
B
Mahkeme tarafından belirlenecek ortağa
C
Mahkeme tarafından belirlenecek yöneticiye
D
Nakit sermaye getiren ortaklara
E
Emek sermayesi getiren ortaklara
Açıklama:
Adi ortaklık sözleşmesinde veya daha sonra alınan bir kararla yönetici atanmamışsa şirket yönetimi bütün ortaklara aittir. Bu nedenle doğru şık “a”dır.
Soru 31
İki ya da daha çok kişinin, ortak bir amaca ulaşmak için emeklerini ve mallarını (sermayelerini) birleştirmeyi üstlendikleri bir sözleşmeye ne ad verilir?
Seçenekler
A
Adi ortaklık
B
Limited ortaklık
C
Kollektif ortaklık
D
Anonim ortaklık
E
Komandik ortaklık
Açıklama:
Ortaklığın tanımı ve unsurlarını ortaya koyan genel bir hüküm TTK’de mevcut değildir. TBK m.620’de ise adi şirket tanımlanmıştır. Ancak öğretide, adi şirket için yapılan bu tanım, bütün şirket tipleri için geçerli genel bir tanım olarak kabul edilmektedir. Tanıma göre ortaklık (şirket), iki ya da daha çok kişinin, ortak bir amaca ulaşmak için emeklerini ve mallarını (sermayelerini) birleştirmeyi üstlendikleri bir sözleşmedir.
Soru 32
Hangisi ortaklığın unsurlarından biri değildir?
Seçenekler
A
Amaç
B
Kişi
C
Sermaye
D
Tüzel kişi
E
Sözleşme
Açıklama:
Tüzel kişi zorunlu değildir.
Soru 33
Aşağıdakilerden hangisi ortaklığa konulacak sermaye unsurlarından değildir?
Seçenekler
A
Para
B
Taşınır
C
Taşınmaz
D
Emek
E
Hayal
Açıklama:
.
Hayal
Hayal
Soru 34
Affectio Societatis Unsuru nedir?
Seçenekler
A
Ortak amacı gerçekleştirmek için ortakların birlikte çaba gösterme niyeti
B
Ortak amacı gerçekleştirmek için ortakların ayrı ayrı çaba gösterme niyeti
C
Ortak amacı gerçekleştirmek için ortakların birlikte para gösterme niyeti
D
Ortak amacı gerçekleştirmek için ortakların birlikte para gösterme amacıdır
E
Ortak amacı gerçekleştirmek için ortakların birlikte kişi olma gösterme niyeti
Açıklama:
Ortak amacı gerçekleştirmek için ortakların birlikte çaba gösterme niyeti
Soru 35
Aşağıdakilerden hangisi ortaklıkların sınıflandırılması çeşitlerinden değildir?
Seçenekler
A
Düzenleyen kanun ölçütü açısından, TBK’de düzenlenen (adi ortaklık), TTK ve KoopK’de düzenlenen (ticaret ortaklıkları) ve özel düzenlemelere bağlı ortaklıklar şeklinde üçlü bir ayrım yapılabilir.
B
Tüzel kişiliği olup olmaması ölçütüne göre de tüzel kişiliği olmayan ortaklık (adi ortaklık) ile tüzel kişiliği olan ortaklıklar (ticaret ortaklıkları ile özel düzenlemelere bağlı tüm ortaklıklar) şeklinde ikili bir ayrım yapılabilir. Tüzel kişiliğin bulunması, beraberinde, şirketin, ortaklarından ayrı bir ticaret unvanına, malvarlığına, ehliyete, yerleşim yerine ve vatandaşlığa da sahip olmasını getirir.
C
Kişi (şahıs)/sermaye ortaklığı ayrımı, bir ortaklıkta, ortakların kimlik ve ilişkilerinin mi, yoksa sermayenin mi ilk planda önem taşıdığına dayalıdır. Eski TK’dan farklı olarak yeni TTK’da bu ayrım açıkça düzenlenmiş ve ayrıma bazı sonuçlar bağlanmıştır. TTK m. 124/2’de, kollektif ve adi komandit ortaklıklar şahıs, anonim, limited ve paylı komandit ortaklıklar ise sermaye ortaklığı olarak sayılmıştır.
D
Ortaklık borçlarından dolayı ortakların sorumluluğu açısından, birinci - ikinci derece, sınırlı - sınırsız sorumluluk ayrımları yapılır. Ortaklık borçlarından dolayı ortaklar birinci derece (doğrudan) veya ikinci derece (dolaylı) sorumlu olabilir. Ortaklığın tüzel kişiliği yok ise, ortaklıktan alacaklı olan kişi doğrudan ortaklara başvurur.
E
Kollektif şirketlerde ortakların şirket borçları nedeniyle, şirket alacaklısına karşı ikinci derece (dolaylı) sorumluluğu yoktur.
Açıklama:
.
Kollektif şirketlerde ortakların şirket borçları nedeniyle, şirket alacaklısına karşı ikinci derece (dolaylı) sorumluluğu vardır
Kollektif şirketlerde ortakların şirket borçları nedeniyle, şirket alacaklısına karşı ikinci derece (dolaylı) sorumluluğu vardır
Soru 36
Başlı başına bir şirket tipi olarak uygulamada, en basit günlük ilişkilerden, en karmaşık ilişkilere kadar rastlanabilecek şirket türüne ne ad verilir?
Seçenekler
A
Adi ortaklık
B
Anonim ortaklık
C
Limited ortaklık
D
Kolektif ortaklık
E
Komandit ortaklık
Açıklama:
Adi ortaklık
Soru 37
Aşağıdakilerden hangisi adi ortaklık konusuna ilişkin yanlıştır?
Seçenekler
A
Ortaklık konusu kamu düzenine aykırı olamaz.
B
Ortaklık konusu emredici düzenlemelere aykırı olamaz.
C
Ortaklık konusu ahlaka aykırı olamaz.
D
Ortaklık konusu kişilik haklarına aykırı olamaz.
E
Ortaklık konusu hayali olabilir.
Açıklama:
Ortaklık konusu hayali olamaz.
Soru 38
Aşağıdakilerden hangisi ortakların haklarından değildir?
Seçenekler
A
Katılım Payı (Sermaye) Borcu
B
Kazanca, Zarara ve Tasfiye Sonucuna Katılma
C
Gider, Faiz İsteme Hakkı
D
İnceleme (Denetleme) Hakkı
E
Ücret İsteme Hakkı
Açıklama:
Katılım Payı (Sermaye) Borcu
Soru 39
Adi ortaklıkta ortaklıktan kaynaklanan borçlara ilişkin zamanaşımı süresi kaç yıldır?
Seçenekler
A
1
B
3
C
5
D
8
E
10
Açıklama:
Bir ortaklık sözleşmesinden doğan ve ortakların birbirleri veya kendileri ile şirket arasındaki; bir ortaklığın müdürleri, temsilcileri, denetçileri ile ortaklık veya ortaklar arasındaki alacak davaları, alacağın muaccel olduğu andan itibaren 5 yıllık zamanaşımı süresine tabidir (TBK m.147, b.4,149)
Soru 40
Uygulamada çok yaygın ve önemli bir şirket türü olup, kısmen anonim, kısmen adi ve kollektif ortaklıklara benzeyen ortaklığa ne ad verilir?
Seçenekler
A
Adi ortaklık
B
Limited ortaklık
C
Anonim ortaklık
D
Kolektif ortaklık
E
Komandit ortaklık
Açıklama:
.
Uygulamada çok yaygın ve önemli bir şirket türü olup, kısmen anonim, kısmen adi ve kollektif ortaklıklara benzeyen ortaklığa limited ortaklık denir
Uygulamada çok yaygın ve önemli bir şirket türü olup, kısmen anonim, kısmen adi ve kollektif ortaklıklara benzeyen ortaklığa limited ortaklık denir
Soru 41
En az bir, en fazla elli kişi ile kurulabilen ortaklık aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Limited ortaklık
B
Kolektif ortaklık
C
Adi ortaklık
D
Komandit ortaklık
E
Anonim ortaklık
Açıklama:
Limited ortaklıktır.
Soru 42
Aşağıdakilerden hangisi, anonim şirketlere ve limited şirketlere sermaye olarak konulabilir?
Seçenekler
A
Hizmet edimleri
B
Nakit sermaye
C
Kişisel emek
D
Ticari itibar
E
Vadesi gelmemiş alacaklar
Açıklama:
Nakit sermaye dışındaki diğer unsurlar anonim şirketlere ve limited şirketlere sermaye olarak konulamaz.
Soru 43
Bir şirketin tüzel kişiliğe sahip olması, ortaklarından ayrı olarak aynı zamanda aşağıdakilerden hangisine de sahip olmasını gerektirmez?
Seçenekler
A
Yerleşim yeri
B
Ticaret unvanı
C
Müşteri çevresi
D
Tabiiyet (vatandaşlık)
E
Malvarlığı
Açıklama:
Müşteri çevresi
Soru 44
..................… kişilerin belirli işleri birlikte gerçekleştirmek amacıyla bir araya gelmeleri ve her birinin, diğerlerinden bağımsız olarak, işin yalnızca bir kısmının yapılmasından sorumluluk üstlendiği hallerde ortaya çıkar.
Yukarıdaki metinde boşluğa aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Yukarıdaki metinde boşluğa aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Seçenekler
A
Ortak girişim
B
Komandit ortaklık
C
Adi ortaklık
D
Konsorsiyum
E
Holding
Açıklama:
Konsorsiyum
Soru 45
Adi ortaklıkta ortaklar arasında nasıl bir mülkiyet ilişkisi vardır?
Seçenekler
A
Paylı mülkiyet
B
Sınırlı mülkiyet
C
Müşterek mülkiyet
D
İmtiyazlı mülkiyet
E
Elbirliği mülkiyet
Açıklama:
Adi ortaklıkta ortaklar arasında elbirliği mülkiyet ilişkisi vardır.
Soru 46
Aşağıdakilerden hangisi adi ortaklığın dağılma nedenleri arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Bütün ortakların sona erdirme isteği
B
Belirli süreli kurulmuş ortaklıkta sürenin dolması
C
Sözleşmede ortaklığın süreceğine dair bir hüküm yoksa ortaklardan birinin iflâs etmesi
D
Mirasçılar ile ortaklığın devam edeceğine dair önceden yapılmış bir anlaşma yoksa ortaklardan birinin ölmesi
E
Amacın gerçekleşmesi ya da gerçekleşmesinin imkânsız hâle gelmesi
Açıklama:
Bütün ortakların sona erdirme isteği, infisah (dağılma) değil, fesih (dağıtma) nedenidir.
Soru 47
Bir ortaklık sözleşmesinden doğan ve ortakların birbirleri veya kendileri ile şirket arasındaki; bir ortaklığın müdürleri, temsilcileri, denetçileri ile ortaklık veya ortaklar arasındaki alacak davaları, alacağın muaccel olduğu andan itibaren ...............… zamanaşımı süresine tabidir.
Yukarıdaki metinde boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Yukarıdaki metinde boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Seçenekler
A
6 aylık
B
1 yıllık
C
3 yıllık
D
5 yıllık
E
10 yıllık
Açıklama:
5 yıllık
Soru 48
Aşağıdaki seçeneklerden hangisi, ticaret ortaklıklarına uygulanacak hükümler bakımından doğru bir sıralamayı içermektedir?
Seçenekler
A
- Genel hükümler
- Emredici hükümler
- Ortaklık sözleşmesi hükümleri
- Her bir ortaklık türüne ilişkin yedek nitelikli hükümler
B
- Emredici hükümler
- Ortaklık sözleşmesi hükümleri
- Her bir ortaklık türüne ilişkin yedek nitelikli hükümler
- Tüzel kişilere ilişkin MK’nın genel hükümleri ile TTK'nın ticaret ortaklıklarının genel hükümleri
C
- Emredici hükümler
- TBK'nın adi ortaklık hükümler
- Genel hükümler
- Her bir ortaklık türüne ilişkin yed
D
- Genel hükümler
- Emredici hükümler
- TBK'nın adi ortaklık hükümler
- Diğer ticari hükümler
E
- Emredici hükümler
- Ortaklık sözleşmesi hükümleri
- TBK'nın adi ortaklık hükümler
- Diğer ticari hükümler
Açıklama:
B seçeneğindeki sıralama doğrudur.
Soru 49
Aşağıdakilerden hangisi, ticaret şirketlerinin ortak özellikleri arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Tüzel kişiliğe sahip olma
B
Sınırlı sayı ilkesine bağlılık
C
Hak ehliyetlerinin işletme konusu ile sınırlı olması
D
Birleşme, bölünme ve tür değiştirme olanağı
E
Kurulların elektronik ortamda yapılabilmesi olanağı
Açıklama:
Hak ehliyetlerinin işletme konusu ile sınırlı olmaması gereklidir.
Soru 50
Aşağıdakilerden hangisi, limited şirket anasözleşmesine yazılması zorunlu kayıtlar arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Şirketin ticaret unvanı ve merkezinin bulunduğu yer
B
Esaslı noktaları belirtilmiş ve tanımlanmış bir şekilde, şirketin işletme konusu
C
Esas sermayenin itibarî tutarı, esas sermaye paylarının sayısı, itibarî değerleri, varsa imtiyazlar, esas sermaye paylarının grupları
D
Şirket tarafından yapılacak ilanların şekli
E
Genel kurulun toplantıya çağrılmasına ilişkin özel hak tanıyan hükümler
Açıklama:
Genel kurulun toplantıya çağrılmasına ilişkin özel hak tanıyan hükümler, TTK m.577’de on dört bent halinde sayılan, sözleşmede öngörüldükleri takdirde bağlayıcı olan kayıtlar arasında yer almaktadır.
Soru 51
Şirketlerde kişi unsuruna ilişkin aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Anonim şirketler tek kişi ile de kurulabilir.
B
Adi şirketin kurulabilmesi için en az yedi kişi gerekir.
C
Kollektif şirketlerde ortak sayısı elliyi aşamaz.
D
Tüzel kişiler komandit şirketlere ortak olamaz.
E
Limited şirketlerin ortakları yalnızca gerçek kişilerden olabilir.
Açıklama:
Şirketlerde ortak sayısı ve ortakların gerçek ya da tüzel kişi olmaları konusunda farklı durumlarla karşılaşılabilir. Öncelikle ortak sayısı kural olarak en az iki olmalıdır.Ancak limited ve anonim şirketler tek kişi ile de kurulabilir. Kooperatiflerde ise ortak sayısı en az yedidir. Limited şirketlerde ortak sayısı elliyi aşamaz. Kollektif şirketlerde tüm ortaklar, komandit şirketlerde ise komandite ortaklar gerçek kişi olmalıdır. Bunun dışındaki hallerde tüzel kişiler de şirket ortağı olabilirler. Doğru yanıt A'dır.
Soru 52
I. Anonim şirket
II. Kollektif şirket
III. Kooperatif
IV. Ticari işletme işleten adi şirket
Devlet memurları yukarıdaki şirketlerden hangilerine ortak olabilirler?
II. Kollektif şirket
III. Kooperatif
IV. Ticari işletme işleten adi şirket
Devlet memurları yukarıdaki şirketlerden hangilerine ortak olabilirler?
Seçenekler
A
I ve II
B
II ve III
C
III ve IV
D
I ve III
E
II ve IV
Açıklama:
657 sayılı Devlet Memurları Kanununa göre devlet memurlarının ticaretle uğraşması yasaktır. Bu nedenle devlet memurları, kollektif şirketin veya ticari işletme çalıştıran bir adi şirketin ortağı olamazlar; komandit şirkette komandite ortak sıfatı taşıyamazlar. Ancak anonim şirket, limited şirket ve kooperatife ortak olmalarında bir sakınca yoktur; komandit şirketlerde komanditer ortak da olabilirler. Doğru yanıt C'dir.
657 sayılı Devlet Memurları Kanununa göre devlet memurlarının ticaretle uğraşması yasaktır. Bu nedenle devlet memurları, kollektif şirketin veya ticari işletme çalıştıran bir adi şirketin ortağı olamazlar; komandit şirkette komandite ortak sıfatı taşıyamazlar. Ancak anonim şirket, limited şirket ve kooperatife ortak olmalarında bir sakınca yoktur; komandit şirketlerde komanditer ortak da olabilirler. Doğru yanıt D'dir.
657 sayılı Devlet Memurları Kanununa göre devlet memurlarının ticaretle uğraşması yasaktır. Bu nedenle devlet memurları, kollektif şirketin veya ticari işletme çalıştıran bir adi şirketin ortağı olamazlar; komandit şirkette komandite ortak sıfatı taşıyamazlar. Ancak anonim şirket, limited şirket ve kooperatife ortak olmalarında bir sakınca yoktur; komandit şirketlerde komanditer ortak da olabilirler. Doğru yanıt D'dir.
Soru 53
Aşağıdakilerden hangisi anonim şirketlere sermaye olarak konulabilir?
Seçenekler
A
Ticari itibar
B
Kişisel emek
C
Hizmet edimleri
D
Vadesi gelmemiş alacaklar
E
Fikri mülkiyet hakları
Açıklama:
Hizmet edimleri, kişisel emek, ticari itibar ve vadesi gelmemiş alacaklar, anonim şirketlere ve limited şirketlere sermaye konulamaz. Doğru yanıt E'dir.
Soru 54
Aşağıdaki şirketlerden hangisinde ortaklar şirket borçlarından dolayı birinci dereceden ve sınırsız sorumludur?
Seçenekler
A
Kollektif şirket
B
Limited şirket
C
Adi şirket
D
Komandit şirket
E
Kooperatif
Açıklama:
Adi şirkette ortaklar şirket borçlarından dolayı birinci dereceden ve sınırsız sorumludur. Kollektif şirkette tüm ortakların, komandit şirkette ise komandite ortakların sorumluluğu da sınırsızdır. Ancak bu şirketlerde şirketin tüzel kişiliği olduğu için ortakların sorumluluğu ikinci derecedendir. Doğru yanıt C'dir.
Soru 55
Ali, Ayşe ve Veli otel işletmek amacıyla bir adi ortaklık kurmuşlardır. Ortaklık sözleşmesinde yönetim yetkisinin Ayşe'ye bırakıldığı belirtilmiştir. Bu durumda aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Adi ortaklıkta yönetim yetkisi bir kişiye bırakılamayacağından ortaklık sözleşmesi geçersizdir.
B
Yönetim yetkisi tüm ortaklara ait olduğundan ortaklık sözleşmesindeki hükme rağmen Ali ve Veli de yönetim yetkisine sahiptir.
C
Ayşe'ye verilen yönetim yetkisi Ali ve Veli'nin oylarıyla kaldırılabilir.
D
Ayşe'ye verilen yönetim yetkisinin Ali veya Veli tarafından kaldırılabilmesi için haklı neden bulunmalıdır.
E
Ayşe'nin yönetim yetkisi olağan ve olağandışı işleri kapsar.
Açıklama:
Ortaklar isterlerse, sözleşmede kimin yönetici olacağını belirleyebilirler.
Belirlememiş iseler, sonradan alacakları bir kararla yönetici atayabilirler. Aksi
sözleşmede öngörülmedikçe, yönetim, dışarıdan birine de verilebilir; yani yöneticinin ortak olma zorunluluğu yoktur. Ortaklık sözleşmesinde veya daha sonra alınan bir kararla yönetici atanmamışsa şirket yönetimi bütün ortaklara aittir. Yönetim yetkisi nasıl verilmiş ise, aynı şekilde geri alınır. Şirket sözleşmesi ile ortaklardan birisine verilen yönetim yetkisi, haklı bir neden olmadıkça, diğer ortaklar tarafından kaldırılamaz ve sınırlanamaz. Yönetim yetkisi sadece olağan işleri kapsar. Olağandışı işlerde ise ortakların oybirliği gerekir. Doğru yanıt D'dir.
Belirlememiş iseler, sonradan alacakları bir kararla yönetici atayabilirler. Aksi
sözleşmede öngörülmedikçe, yönetim, dışarıdan birine de verilebilir; yani yöneticinin ortak olma zorunluluğu yoktur. Ortaklık sözleşmesinde veya daha sonra alınan bir kararla yönetici atanmamışsa şirket yönetimi bütün ortaklara aittir. Yönetim yetkisi nasıl verilmiş ise, aynı şekilde geri alınır. Şirket sözleşmesi ile ortaklardan birisine verilen yönetim yetkisi, haklı bir neden olmadıkça, diğer ortaklar tarafından kaldırılamaz ve sınırlanamaz. Yönetim yetkisi sadece olağan işleri kapsar. Olağandışı işlerde ise ortakların oybirliği gerekir. Doğru yanıt D'dir.
Soru 56
Aşağıdakilerden hangisi adi ortaklıkta yöneticilere tanınan haklardan biridir?
Seçenekler
A
İtiraz hakkı
B
Tekel hakkı
C
Rekabet hakkı
D
Yeni pay alma hakkı
E
Çıkma hakkı
Açıklama:
Adi ortaklıkta yönetim ve itiraz hakkı ile ücret hakkı bulunmaktadır. Doğru yanıt A'dır.
Soru 57
Limited şirketlerde müdürlere ilişkin aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Müdürlerin gerçek kişi olmaları zorunludur.
B
Müdürlerin şirket ortağı olmaları zorunludur.
C
Müdürlerin Türk vatandaşı olmaları şarttır.
D
Birden fazla müdürün bulunması halinde bunlar çoğunlukla karar alırlar.
E
Haklı sebeplerin varlığı halinde müdürlerin yetkiler diğer ortaklardan herhangi biri tarafından geri alınabilir.
Açıklama:
Limited şirket müdürü olarak gerçek veya tüzel kişi seçilebilir. Şirket sözleşmesi ile şirketin yönetimi ve temsili, müdür sıfatını taşıyan bir veya birden fazla ortağa veya tüm ortaklara ya da üçüncü kişilere verilebilir. Müdürler, şirket sözleşmesi dışında genel kurul kararı ile de atanabilirler. Birden fazla müdürün varlığı hâlinde, bunlar çoğunlukla karar alırlar. Genel kurul kararıyla, müdür veya müdürler görevden alınabilir; yönetim hakkı ve temsil yetkisi sınırlanabilir. Her ortak, haklı sebeplerin bulunması durumunda yöneticilerin yönetim hakkının ve temsil yetkilerinin kaldırılmasını ve sınırlandırılmasını mahkemeden isteyebilir. Doğru yanıt D'dir.
Limited şirket müdürü olarak gerçek veya tüzel kişi seçilebilir. Şirket sözleşmesi ile şirketin yönetimi ve temsili, müdür sıfatını taşıyan bir veya birden fazla ortağa veya tüm ortaklara ya da üçüncü kişilere verilebilir. Müdürlerin vatandaşlığına ilişkin bir sınırlama TTK ile getirilmemiştir. Birden fazla müdürün varlığı hâlinde, bunlar çoğunlukla karar alırlar. Genel kurul kararıyla, müdür veya müdürler görevden alınabilir; yönetim hakkı ve temsil yetkisi sınırlanabilir. Her ortak, haklı sebeplerin bulunması durumunda yöneticilerin yönetim hakkının ve temsil yetkilerinin kaldırılmasını ve sınırlandırılmasını mahkemeden isteyebilir. Doğru yanıt D'dir.
Limited şirket müdürü olarak gerçek veya tüzel kişi seçilebilir. Şirket sözleşmesi ile şirketin yönetimi ve temsili, müdür sıfatını taşıyan bir veya birden fazla ortağa veya tüm ortaklara ya da üçüncü kişilere verilebilir. Müdürlerin vatandaşlığına ilişkin bir sınırlama TTK ile getirilmemiştir. Birden fazla müdürün varlığı hâlinde, bunlar çoğunlukla karar alırlar. Genel kurul kararıyla, müdür veya müdürler görevden alınabilir; yönetim hakkı ve temsil yetkisi sınırlanabilir. Her ortak, haklı sebeplerin bulunması durumunda yöneticilerin yönetim hakkının ve temsil yetkilerinin kaldırılmasını ve sınırlandırılmasını mahkemeden isteyebilir. Doğru yanıt D'dir.
Soru 58
I. Kar payı hakkı
II. Denetleme hakkı
III. Huzur hakkı
IV. Yeni pay alma hakkı
Yukarıdakilerden hangileri limited ortaklıklarda ortakların mali hakları arasında yer alır?
II. Denetleme hakkı
III. Huzur hakkı
IV. Yeni pay alma hakkı
Yukarıdakilerden hangileri limited ortaklıklarda ortakların mali hakları arasında yer alır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız III
C
II ve III
D
I, II ve III
E
I ve IV
Açıklama:
Limited ortaklıklarda ortakların mali hakları kar payı hakkı, tasfiye payı hakkı ve yeni pay alma hakkıdır. denetleme hakkı kişisel haklardandır. Huzur hakkı ise anonim ortaklıklarda yönetim kurulu üyelerinin mali hakları arasında yer alır. Doğru yanıt E'dir.
Soru 59
Aşağıdakilerden hangisi Limited ortaklığın sona erme nedenlerinden biridir?
Seçenekler
A
Şirket hakkında iflasın açılması
B
Ortaklardan birinin ölmesi
C
Ortaklardan birinin iflas etmesi
D
Ortaklardan birinin kısıtlanması
E
Şirket sermayesinin üçte ikisinin yitirilmesi
Açıklama:
Şirket hakkında iflasın açılması limited şirketi sona erdiren nedenlerden biridir. Ortaklardan birinin ölümü, iflası ya da kısıtlanması ise sermaye şirketi niteliğindeki limited ortaklığı etkilemez. Şirket sermayesinin üçte ikisinin yitirilmesi ise anonim şirketleri etkileyen bir durumdur. Doğru yanıt A'dır.
Soru 60
I. Ticari örf ve adet
II. Emredici hükümler
III. Genel hükümler
IV. Ortaklık sözleşmesi hükümleri
Ticaret şirketleri hakkında uygulanacak yukarıdaki hükümlerin sırası aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru olarak belirtilmiştir?
II. Emredici hükümler
III. Genel hükümler
IV. Ortaklık sözleşmesi hükümleri
Ticaret şirketleri hakkında uygulanacak yukarıdaki hükümlerin sırası aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru olarak belirtilmiştir?
Seçenekler
A
I-II-III-IV
B
II-IV-I-III
C
IV-I-II-III
D
III-I-IV-II
E
IV-III-I-II
Açıklama:
Ticaret şirketlerine uygulanacak hükümlerin sırası şu şekildedir:
1. Emredici hükümler,
2. Ortaklık sözleşmesi hükümleri,
3. Her bir ortaklık türüne ilişkin yedek nitelikli hükümler,
4. Tüzel kişilere ilişkin MK’nın genel hükümleri (TMK m.47-55) ile TTK
m.124-210 (ticaret ortaklıklarının genel hükümleri),
5. TBK m.620 vd. (adi ortaklık hükümleri),
6. Diğer ticari hükümler (Bkz. TTK m.1),
7. Ticari örf ve âdet (Bkz. TTKm.1 ve 2),
8. Genel hükümler (Bkz.TMK m.1).
Doğru yanıt B'dir.
1. Emredici hükümler,
2. Ortaklık sözleşmesi hükümleri,
3. Her bir ortaklık türüne ilişkin yedek nitelikli hükümler,
4. Tüzel kişilere ilişkin MK’nın genel hükümleri (TMK m.47-55) ile TTK
m.124-210 (ticaret ortaklıklarının genel hükümleri),
5. TBK m.620 vd. (adi ortaklık hükümleri),
6. Diğer ticari hükümler (Bkz. TTK m.1),
7. Ticari örf ve âdet (Bkz. TTKm.1 ve 2),
8. Genel hükümler (Bkz.TMK m.1).
Doğru yanıt B'dir.
Soru 61
Aşağıdaki ortaklıklardan hangisinin bir kişi ile kurulması mümkündür?
Seçenekler
A
Adi ortaklık
B
Anonim ortaklık
C
Kollektif ortaklık
D
Komandit ortaklık
E
Kooperatif
Açıklama:
Anonim ve limited ortaklıkların bir kişiyle kurulması mümkündür. Bu nedenle doğru şık “b”dir.
Soru 62
Aşağıdaki faaliyet türlerinden hangisini yürüten şirketlerin nakit sermayeyle kurulması zorunludur?
Seçenekler
A
İthalat
B
İhracat
C
Bankacılık
D
Taşımacılık
E
Müteahhitlik
Açıklama:
Bankacılık Kanununa göre bankaların nakit sermayeyle kurulması zorunludur.
Soru 63
Bir adi ortaklığın ticari işletme işletmesi halinde ortakların hukuki durumu için ne söylenebilir?
Seçenekler
A
Tacir sayılırlar.
B
Esnaf sayılırlar.
C
Tacir gibi sorumlu olurlar.
D
Esnaf gibi sorumlu olurlar.
E
Tacir sıfatını kazanırlar.
Açıklama:
Bir adi ortaklığın ticari işletme işletmesi halinde ortaklar tacir sıfatını kazanırlar. Bu nedenle doğru şık “e”dir.
Soru 64
Aşağıdakilerden hangisi adi ortaklıkta, ortakların sermaye üzerindeki mülkiyet türüdür?
Seçenekler
A
Paylı mülkiyet
B
Elbirliği mülkiyeti
C
Bireysel mülkiyet
D
Sermayesi paylara bölünmüş mülkiyet
E
Müşterek mülkiyet
Açıklama:
Adi ortaklıkta, ortakların sermaye üzerindeki mülkiyet türü elbirliği mülkiyetidir. Bu nedenle doğru şık “b”dir.
Soru 65
Aşağıdakilerden hangisi limited şirketlerde zorunlu organlardan biridir?
Seçenekler
A
Yönetim kurulu
B
Denetim kurulu
C
Genel kurul
D
Risk belirleme kurulu
E
Denetçiler
Açıklama:
Genel kurul limited şirketlerde zorunlu organlardan biridir. Bu nedenle doğru şık “c”dir.
Soru 66
Aşağıdakilerden hangisi limited ortaklıklarda müdürlerin yükümlülüklerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Özen yükümlülüğü
B
Bağlılık yükümlülüğü
C
Eşit işlem yükümlülüğü
D
Rekabet yasağı
E
Denetim yükümlülüğü
Açıklama:
Denetim yükümlülüğü limited ortaklıklarda müdürlerin yükümlülüklerinden biri değildir. Bu nedenle doğru şık “e”dir.
Soru 67
Aşağıdaki hallerden hangisinde limited ortaklıklarda esas sermeye payının genel kurul onayı olmaksızın devri mümkündür?
Seçenekler
A
Hediye yolu
B
Bağış yolu
C
İcra yolu
D
Açık artırma yolu
E
İlanen satış yolu
Açıklama:
Limited ortaklıklarda icra yoluyla esas sermeye payının genel kurul onayı olmaksızın devri mümkündür. Bu nedenle doğru şık “c”dir.
Soru 68
Aşağıdakilerden hangisi limited ortaklıklarda ortağın çıkarılma sebebidir?
Seçenekler
A
Esas sermaye payının tamamen devri
B
Esas sermaye payının icra yoluyla geçmesi
C
Esas sermaye payının itfası
D
Haklı nedenlere dayanarak ortağın kendi açtığı dava sonucu alınan mahkeme kararıyla
E
Ortağın mahkemeden şirketin feshini istemesiyle
Açıklama:
Bir ortağın mahkemeden şirketin feshini istemesi halinde o ortak ortaklıktan çıkarılır. Bu nedenle doğru şık “e”dir.
Soru 69
Limited şirket ortakları aşağıdaki haklardan hangisine sahip değillerdir?
Seçenekler
A
Yönetime katılma hakkı
B
Temsile katılma hakkı
C
Bilgi alma hakkı
D
Denetleme hakkı
E
İnceleme hakkı
Açıklama:
Limited şirket ortakları, ortaklığı denetleme hakkına sahip değillerdir. Bu nedenle doğru şık “d”dir.
Soru 70
Limited şirket ortaklarının asli borcu aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Sermaye borcunu ifa etme yükümlülüğü
B
Bağlılık yükümlülüğü
C
Rekabet yasağı
D
Borçlanma yasağı
E
Denetim yükümlülüğü
Açıklama:
Limited şirket ortaklarının asli borcu sermaye borcunu ifa etme yükümlülüğüdür. Bu nedenle doğru şık “a”dır.
Ünite 5
Soru 1
TTK’ya göre esas sermaye sistemini kabul etmiş anonim şirkette esas sermayenin en az kaç bin Türk Lirası olması gerekir?
Seçenekler
A
25
B
30
C
45
D
50
E
75
Açıklama:
TTK’de esas sermayenin en az elli bin Türk Lirası, kayıtlı sermaye sistemini kabul etmiş anonim ortaklıklarda ise başlangıç sermayesinin en az yüz bin Türk Lirası olması öngörülmüştür.
Soru 2
Aşağıdaki hangi iş dalı için kurulacak anonim şirketlere TTK'dan ayrı bir düzenleme getirilmemiştir?
Seçenekler
A
Bankalar
B
Yatırım ortaklıkları
C
Tekstil şirketleri
D
İpotek finansman kuruluşları
E
Sigorta şirketleri
Açıklama:
Tekstil şirketleri için böyle özel bir düzenleme yoktur.
Soru 3
Anonim şirkette ortaklığın başlangıcından sona ermesine kadar tüm hususlarda önemli olabilecek temel belgeye ne ad verilir?
Seçenekler
A
Ana belge
B
Ana sözleşme
C
Kuruluş bildirgesi
D
Kuruluş senedi
E
Anapara senedi
Açıklama:
Bu belgenin adı anasözleşmedir.
Soru 4
Aşağıdakilerden hangisi anonim şirketin ana sözleşmesinde yer alması zorunlu olan unsurlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Şirketin ticaret unvanı
B
Şirket merkezinin bulunacağı yer
C
Esaslı noktaları belirtilmiş ve tanımlanmış işletme konusu
D
Şirketin sermayesi
E
Yönetim yetkilerinin devri
Açıklama:
Diğerleri zorunludur fakat yönetim yetkilerinin devri konusu ancak belirlendiyse zorunludur, mutlak kanunen zorunlu değildir.
Soru 5
Aşağıdakilerden hangisi anonim şirket ana sözleşmesinde bulunması ihtiyari olan unsurlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Primli pay senedi çıkarılıp çıkarılmaması
B
Yönetim kurulu başkanının genel kurul tarafından seçilebilmesi
C
Yönetim kurulu üyelerine huzur hakkı, ücret, prim ve yıllık kârdan pay ödenmesi
D
Tasfiye memurlarının atanması
E
Şirkete ait ilânların nasıl yapılacağı
Açıklama:
Sadece E şıkkı zorunlu hususlardan biridir. Diğerleri ihtiyaridir.
Soru 6
Anonim ortaklık kurmak amacıyla bir araya gelen kurucuların, ortaklığın tesciline kadarki dönemde aralarında oluşan ilişkinin adı nedir?
Seçenekler
A
Kolektif ortaklık
B
İlk ortaklık
C
Ön ortaklık
D
Tescilsiz ortaklık
E
Limited ortaklık
Açıklama:
Bahsedilen tanımı verilen kavram ön ortaklıktır.
Soru 7
Anonim şirkette kuruluş eksikliklerinden dolayı tescil ve ilândan itibaren kaç aylık hak düşürücü süre içinde dava açılmalıdır?
Seçenekler
A
3
B
1
C
5
D
7
E
6
Açıklama:
Bu hak düşürücü süre 3 aydır.
Soru 8
Anonim şirketin kanunen zorunlu organları nelerdir?
Seçenekler
A
Genel kurul ve yönetim kurulu
B
Genel kurul
C
Yönetim kurulu
D
CEO ve genel kurul
E
Müdür ve danışman
Açıklama:
Doğru seçenek genel kurul ve yönetim kurulu olmak üzere 2 adet kanunen zorunlu organ vardır.
Soru 9
Aşağıdakilerden hangisi anonim şirkette yönetim kurulunun görev ve yetkilerinden değildir?
Seçenekler
A
Ortaklığı temsil etmek
B
Şirket defterlerini tutmak
C
Kanunun öngördüğü tescil ve ilân işlemlerini yaptırmak
D
Nama yazılı pay senetlerinin devrine izin vermek
E
Ana sözleşmenin değiştirilmesi
Açıklama:
Ana sözleşmenin değiştirilmesi genel kurulun devredilemez yetkilerindendir. Cevap E dir.
Soru 10
Aşağıdakilerden hangisi yönetim kurulu kararlarının butlanı sebeplerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Eşit işlem ilkesine aykırı kararlar
B
Anonim şirketin temel yapısına uymayan veya sermayenin korunması
ilkesini gözetmeyen kararlar
ilkesini gözetmeyen kararlar
C
Pay sahiplerinin özellikle vazgeçilemez nitelikteki haklarını ihlal
eden veya bunların kullanılmalarını kısıtlayan ya da güçleştiren
kararlar
eden veya bunların kullanılmalarını kısıtlayan ya da güçleştiren
kararlar
D
Toplantı ve karar yetersayılarına uyulmadan alınan kararlar
E
Diğer organların devredilemez yetkilerine giren ve bu yetkilerin devrine
ilişkin kararlar
ilişkin kararlar
Açıklama:
D şıkkındaki durumun sonucu yokluktur. Diğerleri butlandır. Cevap D dir.
Soru 11
Anonim şirketlerin kurulabileceği en az sermaye tutarı aşağıdakilerden hangisi tarafından artırılabilir?
Seçenekler
A
Bakanlar Kurulu
B
Cumhurbaşkanı
C
Ticaret Bakanı
D
Hazine ve Maliye Bakanı
E
Sayıştay
Açıklama:
TTK’de esas sermayenin en az elli bin Türk Lirası, kayıtlı sermaye sistemini kabul etmiş anonim ortaklıklarda ise başlangıç sermayesinin en az yüz bin Türk Lirası olması öngörülmüştür. Ayrıca kanun koyucu Cumhurbaşkanlığına bu belirlenen asgari tutar(lar)ı artırabilme konusunda yetki tanımış, böylece kanun değişikliğine gerek kalmadan bu asgari tutarların değişebilmesinin yolunu açmıştır (TTK m.332/1).
Soru 12
Hisse senedinin üzerinde yazılı olan değere ne ad verilir?
Seçenekler
A
Esas sermaye
B
Çıkarılmış sermaye
C
Sabit sermaye
D
İtibari değer
E
Gerçek değer
Açıklama:
Hisse senedinin üzerinde yazılı olan değere itibari (nominal) değer adı verilir. İtibari değer, şirketin
kuruluş sırasında kural olarak gerçek değere (piyasa fiyatına) eşittir. Şirketin malvarlığı artarsa gerçek değer de artar, azalırsa gerçek değer de azalır.
kuruluş sırasında kural olarak gerçek değere (piyasa fiyatına) eşittir. Şirketin malvarlığı artarsa gerçek değer de artar, azalırsa gerçek değer de azalır.
Soru 13
Anonim şirketlerde ortakların yeni bir sermaye taahhüdü altına sokulabilmesi için hangi oranda kabul oyuna ihtiyaç vardır?
Seçenekler
A
Oy birliği
B
3/4
C
2/3
D
3/5
E
Oy çokluğu
Açıklama:
Ortaklar şirkete getirmeyi taahhüt ettikleri sermaye miktarı ile sınırlı olarak sorumludurlar. Bir ortak, ortaklığa karşı tek (aslî) borcu olan sermaye taahhüdünü ifa etmişse, sınırlı sorumluluğu da sona ermiş olur; tüm ortaklar oy birliği ile karar almadıkça, ortaklar yeni bir sermaye taahhüdü altına sokulamazlar.
Soru 14
Aşağıdakilerden anonim ortaklıklardan hangisinin özel bir kanunu bulunmaktadır?
Seçenekler
A
Akbank AŞ
B
İller Bankası AŞ
C
Tahsin İthalat ve İhracat AŞ
D
Anadolu Sigorta AŞ
E
Aslancık Et ve Süt Ürünleri AŞ
Açıklama:
Örneğine oldukça az sayıda rastlansa da bazı anonim ortaklıklar hakkında çıkarılmış özel kanunlar vardır:
Ereğli Demir Çelik Fabrikaları AŞ Kanunu, TC. Merkez Bankası K ve İller Bankası AŞ Kanunu gibi.
Ereğli Demir Çelik Fabrikaları AŞ Kanunu, TC. Merkez Bankası K ve İller Bankası AŞ Kanunu gibi.
Soru 15
Aşağıdakilerden hangisi anonim şirket anasözleşmesinde bulunması zorunlu hususlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Şirketin ticaret ünvanı
B
Şirketin sermayesi
C
İşletme konusu
D
Şirketin merkezinin bulunacağı yer
E
Şirketin kâr hedefi
Açıklama:
Bu hususlar TTK m.339/2’de sayılmış olmakla birlikte, ortaklığın türüne ve halka açık nitelik taşımasına bağlı olarak başka kanunlarda da (örneğin SerPK m. 15 gibi) zorunlu hususlar gösterilmiş olabilmektedir. Burada yalnızca TTK m.339/2’de gösterilen zorunlu unsurları sayarsak;
1. Şirketin ticaret ünvanı ile merkezinin bulunacağı yer (m. 339/2, a),
2. Esaslı noktaları belirtilmiş ve tanımlanmış işletme konusu (m. 339/2, b),
3. Şirketin sermayesi ile her payın itibari değeri ile bunların ödenmesinin
şekil ve şartları (m. 339/2, c),
4. Pay senetlerinin nama veya hamiline yazılı olacakları (m. 339/2, d),
5. Yönetim kurulu üyelerinin sayıları, bu kişilerden ortaklık adına imza
atmaya yetkili olanlar ve ilk yönetim kurulu üyelerinin kimler olduğu (m.
339/2, g, 339/3),
6. Genel kurulların toplantıya ne şekilde çağrılacakları (m. 339/2, h),
7. Şirkete ait ilânların nasıl yapılacağı (m. 339/2, i),
8. Pay sahiplerinin taahhüt ettiği sermaye paylarının tür ve miktarları (m. 339/2, j),
9. Şirketin hesap dönemi (m. 339/2, k).
1. Şirketin ticaret ünvanı ile merkezinin bulunacağı yer (m. 339/2, a),
2. Esaslı noktaları belirtilmiş ve tanımlanmış işletme konusu (m. 339/2, b),
3. Şirketin sermayesi ile her payın itibari değeri ile bunların ödenmesinin
şekil ve şartları (m. 339/2, c),
4. Pay senetlerinin nama veya hamiline yazılı olacakları (m. 339/2, d),
5. Yönetim kurulu üyelerinin sayıları, bu kişilerden ortaklık adına imza
atmaya yetkili olanlar ve ilk yönetim kurulu üyelerinin kimler olduğu (m.
339/2, g, 339/3),
6. Genel kurulların toplantıya ne şekilde çağrılacakları (m. 339/2, h),
7. Şirkete ait ilânların nasıl yapılacağı (m. 339/2, i),
8. Pay sahiplerinin taahhüt ettiği sermaye paylarının tür ve miktarları (m. 339/2, j),
9. Şirketin hesap dönemi (m. 339/2, k).
Soru 16
TTK m.344/2’ye göre, nakden taahhüt edilen payların itibari değerlerinin en az yüzde yirmi beşi tescilden önce, nakdi sermayenin geri kalanı da anonim ortaklığın tescilini izleyen ........... içinde ödenecektir.
Yukarıda boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi doğru şekilde tamamlar?
Yukarıda boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi doğru şekilde tamamlar?
Seçenekler
A
On beş gün
B
Üç ay
C
Altı ay
D
On iki ay
E
Yirmi dört ay
Açıklama:
Anonim şirketlerde kuruluştan sonra ödenecek nakdi sermayenin şirketin tescilini izleyen yirmi dört ay içinde ödenmesi gerekmektedir.
Soru 17
TTK sisteminde, genel kurul ve yönetim kurulu olmak üzere, kanunen zorunlu iki organa yer verilmiştir. Bu organlardan birinin uzun süre yokluğu veya genel kurulun toplanamaması durumunda, ortaklığın feshi için aşağıdakilerden hangisi dava açabilir?
Seçenekler
A
Cumhurbaşkanlığı
B
Hazine ve Maliye Bakanlığı
C
Ticaret Bakanlığı
D
Sayıştay
E
Ticaret odası
Açıklama:
TTK sisteminde, genel kurul ve yönetim kurulu olmak üzere, kanunen zorunlu iki organa yer verilmiştir. Bu organlardan birinin uzun süre yokluğu veya genel kurulun toplanamaması durumunda, ortaklığın feshi için, pay sahiplerine, şirket alacaklılarına ve Bakanlığa, dava açma yetkisi tanınmıştır (TTK m.530).
Soru 18
Anonim şirket yönetim kurulu ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
En az üç kişiden oluşur.
B
Sadece gerçek kişiler üye olabilir.
C
Üyelerin pay sahibi olması şarttır.
D
Üyelerin ayırt etme gücüne sahip olması yeterlidir.
E
Üyelerin seçilme engelinin bulunmaması gerekir.
Açıklama:
Yönetim kurulu, tek kişiden de oluşabilir (m. 359/1). Yönetim kurulu üyesi gerçek kişi olabileceği gibi, tüzel kişi de olabilir. Yönetim kurulu üyesinin pay sahibi olması şart değildir. Gerçek kişi üyelerin tam ehliyetli olmaları gerekir.
Seçilme engeli bulunmaması gerekir. Üyeliği sona erdiren ve m. 363/2’de sayılan nedenlerin daha baştan var olmasının, seçilmeye de engel oluşturacağı, açıkça hükme bağlanmıştır (m. 359/4).
Seçilme engeli bulunmaması gerekir. Üyeliği sona erdiren ve m. 363/2’de sayılan nedenlerin daha baştan var olmasının, seçilmeye de engel oluşturacağı, açıkça hükme bağlanmıştır (m. 359/4).
Soru 19
Anasözleşmede hüküm bulunmasına ve ortaklığın kâr etmesine gerek olmaksızın, genel kurul kararı ile başarılarından dolayı anonim şirket yönetim kurulu üyelerine ........ verilmesi mümkündür. Aslında hak değil bir lütuf niteliğindedir.
Yukarıda boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi doğru şekilde tamamlar?
Yukarıda boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi doğru şekilde tamamlar?
Seçenekler
A
Huzur hakkı
B
Ücret
C
İkramiye
D
Kazanç payı
E
Prim
Açıklama:
Anasözleşmede hüküm bulunmasına ve ortaklığın kâr etmesine gerek olmaksızın, genel kurul kararı ile başarılarından dolayı yönetim kurulu üyelerine ikramiye verilmesi mümkündür. Aslında hak değil bir lütuf
niteliğindedir. Miktarı anasözleşmede saptanmamış ise genel kurul tarafından belirlenir (m. 394). Ayrıca kazanç payından farklı olarak, ikramiye ödenmesi, ortaklığın kâr etmesi şartına bağlı değildir. Ortaklık zarar etmiş bulunmasına rağmen, yönetim kurulu gayretli çalışmış, örneğin bir önceki yıla oranla zararı
azaltmış ise ikramiye ödenebilir.
niteliğindedir. Miktarı anasözleşmede saptanmamış ise genel kurul tarafından belirlenir (m. 394). Ayrıca kazanç payından farklı olarak, ikramiye ödenmesi, ortaklığın kâr etmesi şartına bağlı değildir. Ortaklık zarar etmiş bulunmasına rağmen, yönetim kurulu gayretli çalışmış, örneğin bir önceki yıla oranla zararı
azaltmış ise ikramiye ödenebilir.
Soru 20
Aşağıdakilerden hangisi bir anonim şirketin bağımsız denetimini yapmak üzere denetçi olarak seçilebilir?
Seçenekler
A
Serbest muhasebeci mali müşavir Osman Yılmaz
B
Vergi müfettişi Aylin Kurnaz
C
Bakan yardımcısı Mümtaz Sevinç
D
Sayıştay daire başkanı Hande Gonca
E
Danıştay üyesi Kerem Kalender
Açıklama:
Denetçi, bağımsız denetim yapmak üzere, yeminli mali müşavir veya serbest muhasebeci mali müşavir unvanını taşıyan ve Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumunca yetkilendirilen kişiler ve/veya ortakları bu kişilerden oluşan sermaye şirketi olabilir (TTK 400).
Soru 21
Kayıtlı sermaye sistemine tabi anonim şirketlerde ana sözleşmede yazılı kayıtlı sermaye rakamının yükseltilmesi için aşağıdakilerden hangisinin kararı gerekir?
Seçenekler
A
Genel kurul
B
Yönetim kurulu
C
Ticaret Bakanlığı
D
Sermaye Piyasası Kurulu
E
Denetçi
Açıklama:
Kayıtlı sermaye sisteminde yönetim kurulu, çıkarılmış sermayeyi, kayıtlı sermaye rakamına kadar artırabilir. Fakat anasözleşmede yazılı kayıtlı sermaye rakamının yükseltilmesi veya indirilmesi için, anasözleşme değişikliği (özellikle genel kurulun kararı) gerekmektedir. Doğru yanıt A'dır.
Soru 22
Aşağıdakilerden hangisi anonim şirketlerin esas sözleşmesinde yer alması zorunlu olan hususlardan biridir?
Seçenekler
A
Yönetim kurulu üyelerine ödenecek huzur hakkı
B
Tasfiye memurlarının kimler oldukları
C
Primli pay senetleri
D
Pay senetlerinin nama veya hamiline yazılı olacakları
E
Yönetim kurulu üyelerinin görev süreleri
Açıklama:
Pay senetlerinin nama veya hamiline yazılı olacakları hususu anonim şirket ana sözleşmesinde yer alması zorunlu hususlar arasında yer alır. yönetim kurulu üyelerinin görev süreleri ana sözleşmede gösterilmek zorunda değildir. diğer seçeneklerde yer alan hususların ana sözleşmede bulunması ise ihtiyaridir. Doğru yanıt D'dir.
Soru 23
Anonim şirketin tüzel kişilik kazanması aşağıdaki işlemlerden hangisi ile gerçekleşir?
Seçenekler
A
Ana sözleşmenin hazırlanması
B
Ticaret siciline tescil
C
Noter onayı
D
Ticaret Sicili Gazetesinde ilan
E
Bakanlık izni
Açıklama:
Anonim ortaklık, merkezinin bulunduğu yerin ticaret siciline yapılacak tescille tüzel kişilik kazanır. Doğru yanıt B'dir.
Soru 24
I. Yönetim kurulu
II. Denetçi
III. Genel kurul
IV. Bakanlık temsilcisi
Yukarıdakilerden hangileri anonim şirketin zorunlu organları arasında yer alır?
II. Denetçi
III. Genel kurul
IV. Bakanlık temsilcisi
Yukarıdakilerden hangileri anonim şirketin zorunlu organları arasında yer alır?
Seçenekler
A
I, II, III ve IV
B
I, II ve III
C
I ve III
D
II ve IV
E
I, II ve IV
Açıklama:
Anonim şirketlerde genel kurul ve yönetim kurulu olmak üzere iki zorunlu organ bulunmaktadır. Doğru yanıt C'dir.
Soru 25
Anonim şirketlerde yönetim kurulu toplantılarına ilişkin aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Toplantılarda gündeme bağlılık ilkesi geçerlidir.
B
Toplantılarda vekaleten oy kullanılması mümkündür.
C
Toplantı davetinin kanunda belirtilen usule uygun olarak yapılması şarttır.
D
Toplantı gündemine sonradan madde eklenmesi mümkündür.
E
Üyelerin toplantıdaki oy hakkı, şirketteki paylarına bağlı olarak değişir.
Açıklama:
Yönetim kurulu, başkan ya da başkan vekilinin yapacağı davet ile toplanabilir. ancak çağrı usulü kanunda düzenlenmemiştir. Yine genel kuruldan farklı olarak, yönetim kurulunda gündeme bağlılık ilkesi geçerli değildir. Bu nedenle gündemde olmayan konular görüşülebileceği gibi gündeme sonradan madde eklenmesi de mümkündür. Yönetim kurulunda temsilen ya da vekaleten oy kullanılamaz. Her üyenin yalnızca bir oy hakkı bulunmaktadır. Doğru yanıt D'dir.
Soru 26
Turizm ve Otelcilik Anonim Ortaklığı'nın yönetim kurulu Ali, Ayşe ve Deniz'den oluşmaktadır. Üyelerden Deniz, ana sözleşmeye konulan bir hükümle yalnızca mobilya temin etmekle yetkilendirilmiş ve ana sözleşme ticaret siciline tescil ve ilan edilmiştir. Deniz, 15.10.2018 tarihinde otelin restoranında kullanılmak üzere manav Kerem'den 10000 TL tutarında meyve ve sebze satın almıştır. Bu işleme ilişkin aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
İşlem, şirketin faaliyet konusu dışında olduğundan şirket temsilciyi görevden alabilir.
B
Manav Kerem'in söz konusu yetki sınırlamasından haberdar olduğu ispatlanabilirse şirket işlemden sorumlu olmaz.
C
Söz konusu sınırlama ticaret siciline tescil ve ilan edildiğinden Kerem'e karşı ileri sürülebilir.
D
İşlem, yetkisiz temsilci tarafından yapıldığından geçersizdir.
E
Söz konusu sınırlama geçerli olmadığından Kerem'e karşı hiçbir şekilde ileri sürülemez.
Açıklama:
Ortaklığın işletme konusu içerisinde de temsil yetkisine yer ve/veya birlikte temsil sınırlaması getirilebilir. Böyle sınırlamaların tescil ve ilân edilmesi
şartıyla, üçüncü kişilere karşı öne sürülmesi mümkündür. Bunlar dışında yapılacak (konu, değer, nitelik gibi yönlerden) sınırlamalar iç ilişkide geçerli olup talimat niteliği taşır; tescil ve ilân edilemez. Böyle bir sınırlama yapılmış ise, her nasılsa tescil ve ilân edilmiş bulunsa dahi, aksi özel olarak kanıtlanmadıkça, üçüncü kişilerin iyiniyetli oldukları, yani bu sınırlamayı bilmedikleri varsayılır. Bu nedenle manav Kerem'in söz konusu yetki sınırlamasından haberdar olduğu ispatlanabilirse şirket, işlemden sorumlu olmaz. Aksi takdirde sınırlamanın Kerem'e karşı ileri sürülmesi mümkün değildir. Doğru yanıt B'dir.
şartıyla, üçüncü kişilere karşı öne sürülmesi mümkündür. Bunlar dışında yapılacak (konu, değer, nitelik gibi yönlerden) sınırlamalar iç ilişkide geçerli olup talimat niteliği taşır; tescil ve ilân edilemez. Böyle bir sınırlama yapılmış ise, her nasılsa tescil ve ilân edilmiş bulunsa dahi, aksi özel olarak kanıtlanmadıkça, üçüncü kişilerin iyiniyetli oldukları, yani bu sınırlamayı bilmedikleri varsayılır. Bu nedenle manav Kerem'in söz konusu yetki sınırlamasından haberdar olduğu ispatlanabilirse şirket, işlemden sorumlu olmaz. Aksi takdirde sınırlamanın Kerem'e karşı ileri sürülmesi mümkün değildir. Doğru yanıt B'dir.
Soru 27
I. Bilgi alma ve inceleme hakkı
II. Tekel hakkı
III. Huzur hakkı
IV. Genel Kurul kararlarına karşı iptal davası açma hakkı
Yukarıdakilerden hangileri anonim şirketlerde yönetim kurulu üyelerinin kişisel hakları arasında yer alır?
II. Tekel hakkı
III. Huzur hakkı
IV. Genel Kurul kararlarına karşı iptal davası açma hakkı
Yukarıdakilerden hangileri anonim şirketlerde yönetim kurulu üyelerinin kişisel hakları arasında yer alır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve III
C
II ve IV
D
II ve III
E
I ve IV
Açıklama:
Yönetim kurulu üyelerinin yönetim kurulu toplantılarına, yönetim ve temsile katılma, görüş bildirme, oy kullanma, bilgi alma ve inceleme, yönetim kurulu toplantısı yapılmasını ve gündeme madde ilave edilmesini talep etme hakkı,
uygulanması kişisel sorumluluğuna yol açabilecek genel kurul kararlarına karşı iptal davası açma hakkı ve kayıtlı sermaye sisteminde yönetim kurulu kararlarına karşı iptal davası açma hakkı gibi kişisel hakları bulunur. Huzur hakkı, üyelerin mali haklarındandır. Yönetim kurulu üyelerinin tekel hakkı ise bulunmamaktadır. Doğru yanıt E'dir.
uygulanması kişisel sorumluluğuna yol açabilecek genel kurul kararlarına karşı iptal davası açma hakkı ve kayıtlı sermaye sisteminde yönetim kurulu kararlarına karşı iptal davası açma hakkı gibi kişisel hakları bulunur. Huzur hakkı, üyelerin mali haklarındandır. Yönetim kurulu üyelerinin tekel hakkı ise bulunmamaktadır. Doğru yanıt E'dir.
Soru 28
Deniz, inşaat işleriyle uğraşan bir anonim şirketin yönetim kurulu üyesidir. Deniz, aşağıdakilerden hangisini genel kurulun iznine gerek olmaksızın yapabilir?
Seçenekler
A
İnşaat işleriyle uğraşan bir kollektif şirkete ortak olmak
B
İnşaat işleriyle uğraşan bir komandit şirkette komanditer ortak olmak
C
İnşaat işleriyle uğraşan bir başka anonim şirkete ortak olmak
D
İnşaat işleriyle uğraşan bir limited şirkete müdür olmak
E
İnşaat işleriyle uğraşan bir ticari işletmeyi işletmeye başlamak
Açıklama:
Yönetim kurulu üyesi, genel kurulun izni olmaksızın şirketin ortaklık konusuna giren ticari iş türünden bir işlemi kendisi veya başkası hesabına yapamayacağı gibi, aynı tür işlerle uğraşan bir ortaklığa sınırsız sorumlu ortak sıfatıyla da giremez. İnşaat işleriyle uğraşan bir başka anonim şirkete ortak olmak, Deniz'in kendisi veya başkası ad ve hesabına iş yapması anlamına gelmeyeceğinden doğru yanıt C'dir.
Soru 29
Turizm ve Otelcilik Anonim Ortaklığı'nın genel kurulunda alınan X Bağımsız Denetim Şirketi'nin denetçi olarak seçilmesine ilişkin karar, ortaklardan Ali'nin başvurusu üzerine mahkemece iptal edilmiştir. Bu durumda aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Yönetim kurulu istifa eder.
B
Genel kurul, yeniden denetçi seçmek üzere toplantıya çağrılır.
C
Denetçi yönetim kurulu tarafından seçilir.
D
Denetçi mahkemece atanır.
E
Ana sözleşmede belirtilen denetçi denetimi gerçekleştirir.
Açıklama:
1. Genel kurul denetçiyi dördüncü aya kadar seçemezse,
2. Genel kurul kararı geçersiz ise (iptale tabi veya bâtıl ise),
3. Denetçi kendisine sunulan iş teklifini reddederse,
4. Denetçi sözleşmeyi feshederse,
5. Denetçi hakkında görevden alma davası açılmış ise, eş zamanlı olarak
mahkeme yeni bir denetçi atar.
Denetçi seçimine ilişkin kararın iptal edilmesi durumunda da denetçi mahkeme tarafından atanacaktır. Doğru yanıt D'dir.
2. Genel kurul kararı geçersiz ise (iptale tabi veya bâtıl ise),
3. Denetçi kendisine sunulan iş teklifini reddederse,
4. Denetçi sözleşmeyi feshederse,
5. Denetçi hakkında görevden alma davası açılmış ise, eş zamanlı olarak
mahkeme yeni bir denetçi atar.
Denetçi seçimine ilişkin kararın iptal edilmesi durumunda da denetçi mahkeme tarafından atanacaktır. Doğru yanıt D'dir.
Soru 30
Turizm ve Otelcilik Anonim Ortaklığı'nın genel kurulu tarafından seçilen denetçi, denetim faaliyeti sonunda hazırladığı raporda, yeterli inceleme yapmasına olanak tanınmadığı gerekçesiyle görüş bildirmekten kaçınmıştır. Bu durumda aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Yönetim kurulu, dört iş günü içinde genel kurulu toplantıya çağırır ve toplantı
gününden itibaren geçerli olmak üzere istifa eder.
gününden itibaren geçerli olmak üzere istifa eder.
B
Yönetim kurulu ile her bir pay sahibi, denetçi hakkında görevden alma davası açabilir.
C
Ortaklık denetleme sözleşmesini haklı nedenle feshedebilir.
D
Genel kurul denetçiyi görevden alabilir.
E
Yönetim kurulu mahkemeye başvurarak yeni bir denetçi atanmasını isteyebilir.
Açıklama:
Görüş bildirmekten kaçınma, olumsuz görüşün sonuçlarını doğurur. Olumsuz görüşün verilmesi durumunda, yönetim kurulu, dört iş günü içinde genel kurulu toplantıya çağırır ve toplantı gününden itibaren geçerli olmak üzere istifa eder. Doğru yanıt A'dır.
Soru 31
................. sermaye sistemi, anasözleşmede gösterilen alt ve üst limitler arasında, yönetim kurulu kararı ile ve anasözleşme değişikliği usulüne uyulmaksızın sermaye artırımına izin veren bir sistemdir.
Yukarıdaki metinde boş bırakılan yere, aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Yukarıdaki metinde boş bırakılan yere, aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Seçenekler
A
Kayıtlı
B
Esas
C
Limitli
D
Sınırlı
E
Tali
Açıklama:
Kayıtlı sermaye sistemi, anasözleşmede gösterilen alt ve üst limitler arasında, yönetim kurulu kararı ile ve anasözleşme değişikliği usulüne
uyulmaksızın sermaye artırımına izin veren bir sistemdir.
uyulmaksızın sermaye artırımına izin veren bir sistemdir.
Soru 32
(X) Anonim Şirketinin ana sözleşmesine göre; şirketin başlangıç sermayesi 2 Milyon TL'dir. Ana sözleşmeye göre, yönetim kurulu 5 Milyon TL'ye kadar sermaye artırımı gerçekleştirebilecek ve bunun için genel kurulun toplantıya çağrılmasına gerek olmayacaktır. Yönetim kurulu sermayeyi 4 Milyon TL'ye çıkarmıştır.
Bu bilgiler ışığında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Bu bilgiler ışığında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
(X) Anonim şirketi kayıtlı sermaye sistemini benimsemiştir.
B
(X) Anonim şirketi esas sermaye sistemini benimsemiştir.
C
Şirketin çıkarılmış sermayesi 5 Milyon TL'dir.
D
Şirketin başlangıç sermayesi 4 Milyon TL'dir.
E
Şirketin 5 Milyonun üzerindeki sermaye artırımları için, genel kurulun toplantıya çağırılması ve ana sözleşmenin değiştirilmesi gerekmez.
Açıklama:
Kayıtlı sermaye sistemi, anasözleşmede gösterilen alt ve üst limitler
arasında, yönetim kurulu kararı ile ve anasözleşme değişikliği usulüne
uyulmaksızın sermaye artırımına izin veren bir sistemdir (TTK. 460
vd.). Alt limit, başlangıç sermayesi; üst limit, kayıtlı sermaye ve bu ikisi arasında, fiilen ulaşılan, yani karşılığında pay oluşturulmuş olan rakama
da çıkarılmış sermaye denilmektedir
Kayıtlı sistemi benimseyen AŞ’lerde, sermaye artırımı için anasözleşme değişikliği
usulüne uymak gerekmemekte; şirketin ihtiyaçları ve piyasa şartları
doğrultusunda, yönetim kurulu kararları ile kolayca sermaye artırımı
yapılabilmektedir.
arasında, yönetim kurulu kararı ile ve anasözleşme değişikliği usulüne
uyulmaksızın sermaye artırımına izin veren bir sistemdir (TTK. 460
vd.). Alt limit, başlangıç sermayesi; üst limit, kayıtlı sermaye ve bu ikisi arasında, fiilen ulaşılan, yani karşılığında pay oluşturulmuş olan rakama
da çıkarılmış sermaye denilmektedir
Kayıtlı sistemi benimseyen AŞ’lerde, sermaye artırımı için anasözleşme değişikliği
usulüne uymak gerekmemekte; şirketin ihtiyaçları ve piyasa şartları
doğrultusunda, yönetim kurulu kararları ile kolayca sermaye artırımı
yapılabilmektedir.
Soru 33
Aşağıdakilerden hangisi, anonim ortaklık tipinde örgütlenmeleri zorunlu olan şirketlerden değildir?
Seçenekler
A
Varlık kiralama şirketleri
B
Merkezi saklama kuruluşları
C
Değer tespiti ve eksperlik şirketleri
D
Finansal kiralama şirketleri
E
Sigorta ve reasürans şirketleri
Açıklama:
Değer tespiti ve eksperlik şirketlerinin anonim ortaklık tipinde örgütlenmeleri zorunlu değildir.
Soru 34
Aşağıdakilerden hangisi, anonim ortaklığın ana sözleşmesinde bulunması zorunlu olan hususlardan değildir?
Seçenekler
A
Şirketin ticaret ünvanı ile merkezinin bulunacağı yer
B
Esaslı noktaları belirtilmiş ve tanımlanmış işletme konusu
C
Pay senetlerinin nama veya hamiline yazılı olacakları
D
Yönetim kurulu kararlarının pay sahiplerine bildirim şekli
E
Şirkete ait ilânların nasıl yapılacağı
Açıklama:
Yönetim kurulu kararlarının pay sahiplerine bildirim şekli, ancak anasözleşmeye yazılmış olması (öngörülmüş olması) şartıyla geçerlilik kazanabilecektir.
Soru 35
Aşağıdakilerden hangisi, anonim ortaklığın ana sözleşmesinde bulunması ihtiyari olan hususlardan değildir?
Seçenekler
A
Primli pay senedi çıkarılması
B
Yönetim kurulu başkan ve/veya başkan vekilinin, genel kurul kararıyla seçilmesi
C
Yönetim kurulu üyelerine, huzur hakkı, ücret, prim ve yıllık kârdan pay ödenmesi
D
Tasfiye memurlarının atanması
E
Şirketin hesap dönemi
Açıklama:
Şirketin hesap dönemi, anasözleşmede bulunması zorunlu hususlardandır.
Soru 36
Aşağıdakilerden hangisi, anonim ortaklık yönetim kurulunun görev ve yetkileri arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Finansal tablolara dair kararların alınması
B
Kanunun öngördüğü tescil ve ilân işlemlerinin yaptırılması
C
Nama yazılı pay senetlerinin devrine izin verilmesi ve yeni malikin pay defterine kaydedilmesi
D
Ortaklık malvarlığının borca batık hâle düşmesi durumunda mahkemeye bildirim ve birtakım önlemler alınması
E
Ortaklığın denetimi ve üst düzeyde yönetimi için gerekli düzenin kurulması
Açıklama:
Finansal tablolara dair kararların alınması, genel kurulun görev ve yetkileri arasında yer almaktadır.
Soru 37
Yönetim kurulu toplantılarında toplantı ve karar yeter sayısı bakımından aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Yönetim kurulu, üye tam sayısının çoğunluğu ile toplanır.
B
Karar yetersayısı ise mevcudun çoğunluğudur.
C
Oylamada eşitlik durumunda, konu, sonraki toplantıya bırakılır, yine eşitlik çıkarsa söz konusu öneri reddedilmiş sayılır.
D
Bununla birlikte, ana sözleşmeye konulacak bir hüküm ile söz konusu yetersayıların daha da ağırlaştırabilmesi mümkündür.
E
Yönetim kurulunun elektronik ortamda toplantı yapabilmesi için, üye tam sayısının tamamının toplantıda hazır bulunması ve kararların oy birliği ile alınması gerekir.
Açıklama:
TTK m.1527, yönetim kurulunun elektronik ortamda yapılabilmesine izin vermektedir. TTK m.1527’ye göre, anasözleşmede öngörülmüş olması şartıyla, yönetim kurulu elektronik ortamda yapılabilir. Bazı üyelerin fiziken mevcut bulundukları bir toplantıya bir kısım üyelerin elektronik ortamda katılması yoluyla da gerçekleştirilebilir. Bu hâllerde Kanun’da veya anasözleşmede öngörülen toplantı ile karar nisaplarına ilişkin hükümler aynen uygulanır (TTK m.1527/1). Yani yönetim kurulu, üye tam sayısının çoğunluğu ile toplanır. Karar yetersayısı ise mevcudun çoğunluğudur
Soru 38
Hukuki işlemin kurucu unsurlarından bir ya da birkaçında eksiklik bulunması nedeniyle, işlemin hukuki açıdan varlık kazanamamasına ne ad verilir?
Seçenekler
A
Kesin hükümsüzlük
B
Mutlak butlan
C
Yokluk
D
Nisbi butlan
E
İptal edilebilirlik
Açıklama:
Hukuki işlemin kurucu unsurlarından bir ya da birkaçında eksiklik bulunması nedeniyle, işlemin hukuki açıdan varlık kazanamamasına yokluk denir.
Soru 39
Aşağıdakilerden hangisi, yönetim kurulu üyelerinin görev ve yükümlülükleri arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Bilgi alma ve inceleme yükümlülüğü
B
Ortaklık ile işlem yapma ve borçlanma yasağına uyma yükümlülüğü
C
Ortaklık ile rekabet etmeme yükümlülüğü
D
Her durumda toplantı görüşmelerine katılma görevi
E
Özen ve bağlılık yükümlülüğü
Açıklama:
Yönetim kurulu üyesi, kendisinin şirket dışı kişisel menfaatiyle veya alt ve üst soyundan birinin ya da eşinin yahut üçüncü dereceye kadar kan ve kayın hısımlarından birinin, kişisel ve şirket dışı menfaatiyle şirketin menfaatinin çatıştığı konuların görüşüleceği yönetim kurulu toplantısına katılamaz.
Soru 40
Aşağıdakilerden hangisi, denetçinin mahkeme tarafından seçilmesini gerektiren bir husus değildir?
Seçenekler
A
Genel kurulun denetçiyi dördüncü aya kadar seçememesi
B
Genel kurul kararı geçersiz olması
C
Denetçinin kendisine sunulan iş teklifini reddetmesi
D
Denetçinin sözleşmeyi feshetmesi
E
Yönetim kurulunun denetçiyi görevden alması
Açıklama:
Yönetim kurulunun denetçiyi görevden alması söz konusu değildir.
Soru 41
(X) Anonim Şirketinin ana sözleşmesine göre; şirketin başlangıç sermayesi 2 Milyon TL'dir. Ana sözleşmeye göre, yönetim kurulu 5 Milyon TL'ye kadar sermaye artırımı gerçekleştirebilecek ve bunun için genel kurulun toplantıya çağrılmasına gerek olmayacaktır. Yönetim kurulu sermayeyi 4 Milyon TL'ye çıkarmıştır.
Bu bilgiler ışığında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Bu bilgiler ışığında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
(X) Anonim şirketi kayıtlı sermaye sistemini benimsemiştir.
B
Şirketin çıkarılmış sermayesi 2 Milyon TL'dir.
C
Şirketin çıkarılmış sermayesi 5 Milyon TL'dir.
D
Şirketin başlangıç sermayesi 4 Milyon TL'dir.
E
5 Milyonun TL'nin üzerindeki sermaye artırımları için, genel kurulun toplantıya çağırılması ve ana sözleşmenin değiştirilmesi gerekmez.
Açıklama:
Kayıtlı sermaye sistemi, anasözleşmede gösterilen alt ve üst limitler
arasında, yönetim kurulu kararı ile ve anasözleşme değişikliği usulüne
uyulmaksızın sermaye artırımına izin veren bir sistemdir (TTK. 460
vd.). Alt limit, başlangıç sermayesi; üst limit, kayıtlı sermaye ve bu ikisi arasında, fiilen ulaşılan, yani karşılığında pay oluşturulmuş olan rakama
da çıkarılmış sermaye denilmektedir
Kayıtlı sistemi benimseyen AŞ’lerde, sermaye artırımı için anasözleşme değişikliği
usulüne uymak gerekmemekte; şirketin ihtiyaçları ve piyasa şartları
doğrultusunda, yönetim kurulu kararları ile kolayca sermaye artırımı
yapılabilmektedir.
arasında, yönetim kurulu kararı ile ve anasözleşme değişikliği usulüne
uyulmaksızın sermaye artırımına izin veren bir sistemdir (TTK. 460
vd.). Alt limit, başlangıç sermayesi; üst limit, kayıtlı sermaye ve bu ikisi arasında, fiilen ulaşılan, yani karşılığında pay oluşturulmuş olan rakama
da çıkarılmış sermaye denilmektedir
Kayıtlı sistemi benimseyen AŞ’lerde, sermaye artırımı için anasözleşme değişikliği
usulüne uymak gerekmemekte; şirketin ihtiyaçları ve piyasa şartları
doğrultusunda, yönetim kurulu kararları ile kolayca sermaye artırımı
yapılabilmektedir.
Soru 42
Aşağıdakilerden hangisi anonim şirketin sakıncalarındandır?
Seçenekler
A
Anonim şirketler, özel mülkiyetin halka yayılmasına katkıda bulunur; küçük tasarruf sahipleri, bu şirketlere ortak olmak suretiyle, hem dolaylı olarak büyük iş ve yatırımların ortağı konumuna girerler; hem şirket kârından pay alma olanağı kazanırlar.
B
Asgari bir sermayeyle kurulması mümkün, ortaklarının sorumluluğu sınırlı ve payların devri şahıs şirketlerine oranla kolay ve tek kişi ile kurulması mümkün olduğu için, çok sayıda kişinin bir araya gelmesine ve dolayısıyla çok büyük sermayelerin toplanmasına elverişlidir. Pay sahibi sayısının 500’ü aşması, şirketin, halka açık anonim ortaklık hükümlerine tabi olmasına (bir başka deyişle sınıf değiştirmesine) yol açar (SerPK. m.16/1).
C
Çok sayıda ortağı olabilmesine rağmen, ortakların büyük kısmı, genel kurul toplantılarına ilgisiz kalmaktadır. Bu ilgisizlik, büyük bir güç boşluğu anlamına da gelmekte ve küçük ama örgütlü bir azınlık, şirkete egemen olabilmektedir. Yönetici ve kural olarak denetçiler de genel kurulca seçildiğinden, genel kurulda fiilen çoğunluğu ele geçiren kişi ve gruplar, uygun bulduklarını yönetici ve denetçiyi seçmektedirler.
D
Tek başlarına işe yaramayan ve atıl durumda bulunan küçük tasarrufların bir araya gelmesini sağlayarak büyük sermayeler oluşturur; bu sermayeleri ekonominin hizmetine sunarak büyük yatırımlar yapılmasına ve önemli projelerin hayata geçirilmesine zemin yaratır.
E
Özellikle menkul kıymet borsaları gelişmiş ve kurumsallaşmış ülkelerde, şirkete girmek ve çıkmak oldukça kolaydır; çünkü borsa, şirket hisselerinin el değiştirmesi için en elverişli pazar ortamıdır.
Açıklama:
A, B, D ve E şıkkında yazılanlar, anonim şirketin sakıncalı değil; başlıca yararlı yönleridir.
Soru 43
Anonim ortaklığın tanımı ve unsurları ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
TTK m.330’da, özel kanunlara bağlı anonim ortaklıklara, özel hükümler dışında bu Kanunun anonim ortaklıklara ilişkin hükümlerinin uygulanacağı belirtildiğinden, asgari sermaye tutarı bakımından özel kanunlardaki istisnalar saklıdır (istisnalara örnek olarak bankalar, sigorta şirketleri, finansal kiralama şirketleri, uluslararası fuarcılık, umumi mağazacılık vb. mevzuatındaki özel hükümler gösterilebilir).
B
Esas veya çıkarılmış sermayenin, ortaklığın kuruluşu sırasında, sermaye artırımı söz konusu ise artırım sırasında tamamen taahhüt edilmiş ve nakit sermayenin, ödenmesi öngörülmüş olan kısmının da ödenmiş olması gerekir (TTK m.332, 344).
C
Esas veya çıkarılmış sermaye, ortaklığın kuruluşu sırasında belirlenen ve anasözleşmede gösterilen sabit bir rakamdır. Sabit olması, sermayenin ileride hiç değiştirilemeyeceği anlamına gelmez; fakat değiştirilebilmesi için, esas sermaye sisteminde anasözleşmenin değiştirilmesi gerekir.
D
Kayıtlı sermaye sisteminde yönetim kurulu, çıkarılmış sermayeyi, kayıtlı sermaye rakamına kadar artırabilir ve bunun için TTK m.456 vd.’daki artırım usulüne uyması gerekmez.
E
İkinci anlamda pay, payın bağlandığı kıymetli evrakı (pay senedini) ifade etmektedir. Ancak kanunumuzda ayrıntılı olarak düzenlenmemiştir.
Açıklama:
İkinci anlamda pay, payın bağlandığı kıymetli evrakı (pay senedini) ifade etmektedir. TTK m.584 vd. hükümleri, pay senetlerinin türleri, tür değiştirmesi, bastırılması, şekli ve özellikle devrini, ayrıntılı olarak düzenlemiştir.
Soru 44
Anonim ortaklıkta malvarlığı ile sorumluluk ve ortakların sınırlı sorumluluğu hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Anonim şirketin alacaklılarına karşı sorumluluğu, kendi malvarlığının belirli bir kısmı ile sınırlıdır.
B
Anonim şirketin malvarlığı, esas/çıkarılmış sermayesidir, sabittir, değer ve içerik yönlerinden ortaklığın faaliyetleriyle bağlantılı olarak değişiklikler göstermez.
C
Anonim şirketin ortaklarının, şirket alacaklılarına karşı sorumluluğu sınırsızdır.
D
Anonim şirketin ortaklarının sorumluluğu sınırlı ve bu sorumluluk yalnızca şirket alacaklılarına karşıdır.
E
Anonim şirketin bilanço zararlarının kapatılması için yükümlülük öngören kararların alınabilmesi için oy birliği şarttır.
Açıklama:
A. Anonim şirket, alacaklılarına karşı tüm malvarlığı ile sınırsız olarak sorumludur.
B. Malvarlığı, şirketin tüzel kişi sıfatıyla belirli bir anda sahip olduğu mevcut hak, alacak, borç ve yedekleri anlatır. Bu kavram, esas/çıkarılmış sermayeden farklı olarak sabit değil, değer ve içerik yönlerinden ortaklığın faaliyetleriyle bağlantılı olarak değişiklikler gösteren bir kavramdır.
C. Anonim şirketin ortaklarının, şirket alacaklılarına karşı sorumluluğu yoktur.
D. Anonim şirketin ortaklarının sorumluluğu sınırlıdır ve bu sorumluluk yalnızca şirkete karşıdır. Şirket alacaklılarına karşı sorumlulukları yoktur.
E. Ortaklar şirkete getirmeyi taahhüt ettikleri sermaye miktarı ile sınırlı olarak sorumludurlar. Bir ortak, ortaklığa karşı tek (aslî) borcu olan sermaye taahhüdünü ifa etmişse, sınırlı sorumluluğu da sona ermiş olur; tüm ortaklar oy birliği ile karar almadıkça, ortaklar yeni bir sermaye taahhüdü altına sokulamazlar. Yani bu şık doğrudur.
B. Malvarlığı, şirketin tüzel kişi sıfatıyla belirli bir anda sahip olduğu mevcut hak, alacak, borç ve yedekleri anlatır. Bu kavram, esas/çıkarılmış sermayeden farklı olarak sabit değil, değer ve içerik yönlerinden ortaklığın faaliyetleriyle bağlantılı olarak değişiklikler gösteren bir kavramdır.
C. Anonim şirketin ortaklarının, şirket alacaklılarına karşı sorumluluğu yoktur.
D. Anonim şirketin ortaklarının sorumluluğu sınırlıdır ve bu sorumluluk yalnızca şirkete karşıdır. Şirket alacaklılarına karşı sorumlulukları yoktur.
E. Ortaklar şirkete getirmeyi taahhüt ettikleri sermaye miktarı ile sınırlı olarak sorumludurlar. Bir ortak, ortaklığa karşı tek (aslî) borcu olan sermaye taahhüdünü ifa etmişse, sınırlı sorumluluğu da sona ermiş olur; tüm ortaklar oy birliği ile karar almadıkça, ortaklar yeni bir sermaye taahhüdü altına sokulamazlar. Yani bu şık doğrudur.
Soru 45
Anonim ortaklık türleri ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Seçenekler
A
Anonim ortaklıkların bir kısmı hakkında mevzuatta, öncelikle uygulanacak özel hükümler mevcut iken, diğer (özel düzenlemelere tabi olmayan) anonim ortaklıklar TTK hükümlerine bağlıdır.
B
TTK’ya göre, özel kanunlara bağlı anonim ortaklıklar, özel hükümler dışında, TTK’nın anonim ortaklıklar için öngördüğü hükümlere tabidir.
C
Halka açıklık niteliği, ancak payların fiilen halka arzı ile ya da fiilen halka arz edilme ile kazanılır.
D
Ülke ekonomisi yönünden büyük önem taşıyan, bu nedenle büyük sermaye, sağlıklı işleyiş ve güven gerektiren bazı alanlarda faaliyet gösterme özel hükümlerle düzenlenmiş; bu alanlarda çalışacak ortaklıkların da anonim ortaklıklar tipinde örgütlenmesi zorunlu kılınmıştır.
E
Özel hükümlere tabi olmayan anonim ortaklıklar, doğrudan genel hükümlere (TTK ve ilgili mevzuata) bağlıdırlar.
Açıklama:
halka açıklık niteliği, ya payların fiilen halka arzı ile ya da fiilen halka arz edilmese dahi, kanun gereği, payların halka arzedilmiş sayılması ile kazanılabilmektedir.
Soru 46
Anonim ortaklıkta kurucu sıfatı ve kuruluş aşamaları ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Anasözleşme, ortaklığın anayasası niteliğindedir. Bu nedenle ortaklığın başlangıcından sona ermesine kadar tüm hususlarda önemli olabilecek temel bir belgedir; ortaklığın kurulması için birtakım bilgilerin bu belgede gösterilmesi zorunlu olduğu gibi, bazı hususların geçerlilik kazanması için de anasözleşmeye yazılması gerekir.
B
Kanun, anasözleşmenin hazırlanmasından başlayan ve tescile dek devam eden aşamalar öngörmüştür ve bir aşama tamamlanmadan diğerine geçilmesi mümkündür.
C
TTT tedrici kuruluş sistemine yer vermiştir.
D
Anasözleşmeyi imzalayan ve sermaye koymayı taahhüt eden yalnızca gerçek kişiler kurucu sıfatını kazanır.
E
Bir kişi, başkası hesabına pay taahhüdünde bulunmuş ve anasözleşmeyi imzalamışsa, adına hareket edilen kişi kuruluştan doğan sorumluluk bakımından kurucu sayılamaz.
Açıklama:
Kanun, anasözleşmenin hazırlanmasından başlayan ve tescile dek devam eden aşamalar öngörmüş olup bir aşama tamamlanmadan diğerine geçilememektedir.
TTT tedrici kuruluş sistemine yer vermemiş; fakat kuruluştan hemen sonra halka açılmaya olanak tanıyan bir düzenleme getirmiştir (TTK m.346).
Anasözleşmeyi imzalayan ve sermaye koymayı taahhüt eden gerçek ve/veya tüzel kişiler kurucu sıfatını kazanır (TTK m.337/1).
Bir kişi, başkası hesabına pay taahhüdünde bulunmuş ve anasözleşmeyi imzalamışsa, adına hareket edilen kişi de kuruluştan doğan sorumluluk bakımından kurucu sayılır (TTK m.337/2).
TTT tedrici kuruluş sistemine yer vermemiş; fakat kuruluştan hemen sonra halka açılmaya olanak tanıyan bir düzenleme getirmiştir (TTK m.346).
Anasözleşmeyi imzalayan ve sermaye koymayı taahhüt eden gerçek ve/veya tüzel kişiler kurucu sıfatını kazanır (TTK m.337/1).
Bir kişi, başkası hesabına pay taahhüdünde bulunmuş ve anasözleşmeyi imzalamışsa, adına hareket edilen kişi de kuruluştan doğan sorumluluk bakımından kurucu sayılır (TTK m.337/2).
Soru 47
Anonim ortaklıklarda aşağıdakilerden hangisinin anasözleşmede bulunması zorunlu değildir?
Seçenekler
A
Şirketin ticaret ünvanı ile merkezinin bulunacağı yer
B
Şirketin sermayesi ile her payın itibari değeri ile bunların ödenmesinin şekil ve şartları
C
Esaslı noktaları belirtilmiş ve tanımlanmış işletme konusu
D
Şirkete ait ilânların nasıl yapılacağı
E
Primli pay senedi çıkarılabilinmesine ilişkin hüküm
Açıklama:
Bu son gruba anasözleşmeye yazılabilen, ancak yazılmasa dahi başka bir hukuki işlem formu içerisinde de (örneğin genel kurul veya yönetim kurulu kararı ya da bazen alelade bir borçlar hukuku taahhüdü olarak) geçerlilik kazanabilen hususlar girer. Örneğin:
TTK m.347/1’e göre, anasözleşmede hüküm veya genel kurul kararı varsa, primli pay senedi çıkarılabilir.
TTK m.347/1’e göre, anasözleşmede hüküm veya genel kurul kararı varsa, primli pay senedi çıkarılabilir.
Soru 48
Anonim ortaklıklarda kuruluş işlemlerindeki eksiklik-aykırılıkların yaptırımı sorunu ve kuruluş sırasında yapılan işlemlerden ortaklığın sorumluluğu ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Seçenekler
A
Kanunkoyucunun kuruluştaki sakatlıkların varlığı hâlinde fesih davasını tercih etmesinin nedeni bu davanın geriye doğru etkiyi sağlamasıdır.
B
Kuruluş sırasında kanun hükümlerine aykırılık suretiyle alacaklıların, pay sahiplerinin ve kamunun menfaatlerinin önemli şekilde tehlikeye düşmesi durumunda, yalnızca paysahipleri anonim ortaklığın tescil ve ilânından itibaren üç ay içinde ortaklığın feshi için dava açabileceklerdir.
C
TTK’da, kuruluşta ve sermaye artırımında önemli sebeplerin varlığında, kuruluş eksikliklerinden dolayı tescil ve ilândan itibaren üç aylık hak düşürücü süre içinde, belirli şartlarla, ortaklığın feshi davası açılabilmesine olanak tanınmıştır.
D
Henüz tüzel kişiliğin doğmamış olduğu bir aşamada, ortaklığı temsilen işlem yapılması, genel bir hükümle düzenlenmiştir.
E
TTK'ya göre, işlem ve taahhütlerin, ileride kurulacak şirket adına yapıldığı açıkça bildirilmiş ve şirketin ticaret siciline tescilinden sonra üç aylık süre içerisinde bu taahhütler şirket tarafından kabul olunmuşsa, yalnız şirket adına işlem yapanlar sorumlu olur.
Açıklama:
Kanunkoyucunun kuruluştaki sakatlıkların varlığı hâlinde fesih davasını tercih etmesinin nedeni bu davanın ileriye doğru etkiyi sağlamasıdır.
Kuruluş sırasında kanun hükümlerine aykırılık suretiyle alacaklıların, pay sahiplerinin ve kamunun menfaatlerinin önemli şekilde tehlikeye düşmesi durumunda, paysahipleri, alacaklılar ve Bakanlık, anonim ortaklığın tescil ve ilânından itibaren üç ay içinde ortaklığın feshi için dava açabileceklerdir.
Henüz tüzel kişiliğin doğmamış olduğu bir aşamada, ortaklığı temsilen işlem yapılması, özel bir hükümle düzenlenmiştir.
TTK m.355/2 hükmüne göre, “Tescilden önce şirket adına işlem yapanlar ve taahhütlere girişenler, bu işlem ve taahhütlerden şahsen ve müteselsilen sorumludurlar. Ancak, işlem ve taahhütlerin, ileride kurulacak şirket adına yapıldığı açıkça bildirilmiş ve şirketin ticaret siciline tescilinden sonra üç aylık süre içerisinde bu taahhütler şirket tarafından kabul olunmuşsa, yalnız şirket sorumlu olur”.
Kuruluş sırasında kanun hükümlerine aykırılık suretiyle alacaklıların, pay sahiplerinin ve kamunun menfaatlerinin önemli şekilde tehlikeye düşmesi durumunda, paysahipleri, alacaklılar ve Bakanlık, anonim ortaklığın tescil ve ilânından itibaren üç ay içinde ortaklığın feshi için dava açabileceklerdir.
Henüz tüzel kişiliğin doğmamış olduğu bir aşamada, ortaklığı temsilen işlem yapılması, özel bir hükümle düzenlenmiştir.
TTK m.355/2 hükmüne göre, “Tescilden önce şirket adına işlem yapanlar ve taahhütlere girişenler, bu işlem ve taahhütlerden şahsen ve müteselsilen sorumludurlar. Ancak, işlem ve taahhütlerin, ileride kurulacak şirket adına yapıldığı açıkça bildirilmiş ve şirketin ticaret siciline tescilinden sonra üç aylık süre içerisinde bu taahhütler şirket tarafından kabul olunmuşsa, yalnız şirket sorumlu olur”.
Soru 49
Anonim ortaklığın organları ve özellikle yönetim kurulu hakkında aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
TTK sisteminde, genel kurul ve yönetim kurulu olmak üzere, kanunen zorunlu iki organa yer verilmiştir. Bu organlardan birinin uzun süre yokluğu veya genel kurulun toplanamaması durumunda, ortaklığın feshi için, pay sahiplerine, şirket alacaklılarına ve Bakanlığa, dava açma yetkisi tanınmıştır (TTK m.530).
B
Yönetim kurulu; görev ve yetkilerini kural olarak bireysel olarak kullanır.
C
TTK genel kurul ve yönetim kuruluna tanınan devredilemez yetkileri gösteren maddeler öngörmektedir (TTK m.408/2, 375 ve ayrıca TBK m.374). Bu hükümler ile organlar arası görev ve yetki ayrımının belirgin hâle geldiği ve yönetim kurulunun görev ve yetkilerinin ön plana çıkarıldığı söylenebilir.
D
Yönetim kurulu, ortaklığın yönetim ve temsil organı olup, bulunmaması bir fesih nedenidir (TTK m.530). Yönetim kurulunun tek kişiden oluşması mümkündür(m. 359/1); üye sayısı anasözleşmede gösterilir (m. 339/1, g).
E
Yönetim kurulu, kanun ve anasözleşme uyarınca genel kurulun yetkisine bırakılanlar dışında, şirketin işletme konusunun gerçekleştirilmesi için gerekli her tür işlem ve işler hakkında karar alma konusunda yetkilidir.
Açıklama:
Yönetim kurulu; görev ve yetkilerini kural olarak topluca (kurul şeklinde) kullanır; istisnai bazı işlerde üyelerin bireysel olarak yetkileri vardır.
Soru 50
Aşağıdakilerden hangisi anonim şirketlerin sakıncalarından biridir?
Seçenekler
A
Küçük tasarruflarla büyük yatırımlar yapılmasına zemin sağlar.
B
Özel mülkiyetin halka yayılmasına neden olur.
C
Tekelleşme eğilimi daha fazladır.
D
Menkul kıymet borsaları gelişmiş ve kurumsallaşmış ülkelerde, şirkete girmek ve çıkmak oldukça kolaydır.
E
Ortaklarının sorumluluğu sınırlı ve payların devri kolay ve tek kişi ile kurulması mümkün olduğu için, çok sayıda kişinin bir araya gelmesine elverişlidir.
Açıklama:
Şirketin sahip olabildiği büyük ekonomik güç nedeniyle, bu tip şirketlerde tekelleşme eğilimi ve tehlikesi daha fazladır. Tekelleşme de serbest piyasa ekonomisine ve rekabetçi ortama vurulan bir darbedir. Bu nedenle anonim şirketin sakıncaları arasında yer alır. Diğer seçenekler ise yararlarıdır.
Soru 51
Anonim şirketlerde sermaye ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Sermayenin tamamen taahhüt edilmesi gerekir.
B
Kayıtlı sermaye sistemi sadece halka açık anonim şirketlere uygulanır.
C
Önceden belirlenmiş ve sabit olması gerekir.
D
Nakit olarak ifade edilmelidir.
E
Sermaye paylara bölünmüştür.
Açıklama:
Yeni kanun, önceden sadece halka açık anonim şirketlere tanınmış bir olanak olan kayıtlı sermaye sisteminden yararlanmaya, halka kapalı anonim şirketler için de izin vermiştir (m. 332, 460 vd.). Her iki sistemi kapsayan ortak bir kavram olarak da “sermaye” denilmiştir.
Soru 52
Aşağıdakilerden hangisi öngörülmeleri koşuluyla anonim şirketlerin ana sözleşmesinde bulunması zorunlu hususlardandır?
Seçenekler
A
Şirketin ticaret ünvanı ile merkezinin bulunacağı yer
B
Yönetim kurulu üyelerinin görev süreleri ve tekrar seçilmeleri yasağı
C
Yönetim kurulu üyelerinin sayıları ve ilk yönetim kurulu üyelerinin kimler olduğu
D
Genel kurulların toplantıya ne şekilde çağrılacakları
E
Şirkete ait ilânların nasıl yapılacağı
Açıklama:
A, C, D ve E seçenekleri TTK m.339/2’de gösterilen ana sözleşmede bulunması zorunlu unsurlardır. Bunun dışında öngörülmeleri koşuluyla anonim şirketlerin ana sözleşmesinde bulunması zorunlu hususlar vardır. Bunlara şu örnekleri verebiliriz. Kuruluşla ilgili hükümler (m. 339/2, e bendi) birden fazla paya sahip olanlara tanınacak oy sayısının sınırlandırılması (m. 434); yönetim kurulu üyelerinin görev süreleri ve tekrar seçilmeleri yasağı (m. 362), yönetim yetkilerinin devri (m. 367), temsilde çift imza kuralının aksi (m. 370) vs. Soruda öngörülmeleri koşuluyla bulunması zorunlu hususu sorduğu için doğru cevap B seçeneğidir.
Soru 53
Anonim Şirketlerin yönetim kurulu toplantıları ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Gündeme bağlılık kuralı esastır.
B
Elden dolaştırma yoluyla karar alınması mümkündür.
C
Yönetim kurulu toplantısı elektronik ortamda yapılabililir.
D
Anasözleşmede ağırlaştırıcı toplantı yeter sayısı kararlaştırılabilir.
E
Karar yetersayısı toplantıya katılanların çoğunluğudur.
Açıklama:
Genel kurul toplantılarından farklı olarak yönetim kurulu toplantılarında gündeme bağlılık kuralı geçerli değildir. Yönetim kurulu toplantılarına katılmak her üye için bir görev de olduğuna göre, böyle bir kurala gerek duyulmamıştır. Gündemde olmayan konularda karar alınabileceği gibi, gündeme sonradan madde de eklenebilir. Diğer seçenekler doğru bilgi içermektedir.
Soru 54
I. Yönetim Kurulu II. Genel Kurul III. Denetim Kurulu Yukarıda verilenlerden hangi/hangileri TTK göre anonim ortaklıkların zorunlu organlarıdır?
Seçenekler
A
Sadece I
B
I-II
C
I-III
D
II-III
E
I-II-III
Açıklama:
TTK sisteminde, genel kurul ve yönetim kurulu olmak üzere, kanunen zorunlu iki organa yer verilmiştir. Bu organlardan birinin uzun süre yokluğu veya genel kurulun toplanamaması durumunda, ortaklığın feshi için, pay sahiplerine, şirket
alacaklılarına ve Bakanlığa, dava açma yetkisi tanınmıştır (TTK m.530).
alacaklılarına ve Bakanlığa, dava açma yetkisi tanınmıştır (TTK m.530).
Soru 55
Anasözleşmede veya genel kurul tarafından kararlaştırılan yönetim kurulu üyelerine, katıldıkları her toplantı başına ödenecek tutara ne isim verilir?
Seçenekler
A
Ücret
B
Kazanç Payı
C
Huzur Hakkı
D
İkramiye
E
Prim
Açıklama:
Huzur Hakkı: Yönetim kurulu üyelerine, katıldıkları her toplantı başına ödenebilecek ücrettir. Tutarı anasözleşmede veya genel kurul tarafından belirlenebilir (m. 394).
Soru 56
Halka açık anonim ortaklıklar, bankalar, emeklilik şirketleri gibi kamu yararını ilgilendiren kuruluşlarda denetimi hangi organ yapmalıdır?
Seçenekler
A
Yönetim kurulunca seçilen denetçi
B
Türkiye Muhasebe Standartları Kurulu
C
Bağımsız Denetim Kurulu
D
Bakanlığın atadığı denetçi
E
Mahkemenin seçtiği denetçi
Açıklama:
KHK m.23/1 uyarınca, kamu yararını ilgilendiren kuruluşlarda denetimi, sadece Bağımsız Denetim Kuruluşu yapabilir. KHK m.2/1,ğ, kamu yararını ilgilendiren kuruluşları sıralamıştır. Bunlar; halka açık anonim ortaklıklar, bankalar, sigorta, reasürans ve emeklilik şirketleri, faktoring şirketleri, finansman şirketleri, finansal kiralama şirketleri, varlık yönetim şirketleri vs.
Soru 57
Anonim ortaklıkta yönetim kurulu üyelerinin rekabet yasağı ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Genel kurul tarafından verilen izinle kaldırılabilir.
B
Her konudaki ticari işler yönünden rekabet yasağı vardır.
C
Üye rekabet konusu işi kendisi adına yapamayacağı gibi başkası hesabına da yapamaz.
D
Üye anonim ortaklıkla aynı tür işlerle uğraşan bir ortaklığa sınırsız sorumlu ortak sıfatıyla giremez.
E
Rekabet yasağına aykırı işlem yapan üyeye karşı ortaklığın seçimlik hakları vardır.
Açıklama:
Yönetim kurulu üyesi, “şirketin ortaklık konusuna giren ticari iş türünden bir işlemi” kendisi veya başkası hesabına yapamayacağı gibi, aynı tür işlerle uğraşan bir ortaklığa sınırsız sorumlu ortak sıfatıyla da giremez. Rekabet etmeme yükümlülüğü (rekabet yasağı), genel kurul tarafından verilen izinle kaldırılabilir (m. 396/1). Rekabet yasağına aykırı işlem yapan üyeye karşı ortaklık şu seçimlik hakları kullanabilir:
1. İşlemden doğan zararın tazmini,
2. Yapılan işlemin ortaklık adına yapılmış sayılması,
3. Üçüncü kişiler hesabına yaptığı işlemlerden doğan menfaatlerin ortaklığa
devri.
1. İşlemden doğan zararın tazmini,
2. Yapılan işlemin ortaklık adına yapılmış sayılması,
3. Üçüncü kişiler hesabına yaptığı işlemlerden doğan menfaatlerin ortaklığa
devri.
Soru 58
Şirketlerin bağımsız dış denetimi ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Denetlenen ortaklık ile denetçi arasında denetim sözleşmesi vardır.
B
Denetçiyi kural olarak, denetlenecek ortaklığın yönetim kurulu seçer.
C
Denetçiyi seçme görevi devredilebilir.
D
Şirket adına yapılan ve elde edilen sonucun pay sahiplerine sunulduğu denetimdir.
E
Şahıs ve sermaye şirketlerinin tümünde bağımsız dış denetim uygulanır.
Açıklama:
Anonim ortaklık ile denetçi arasında yapılmış bir denetim sözleşmesi vardır. Doğru cevap A'dır.
Denetçiyi kural olarak, denetlenecek ortaklığın genel kurulu seçer. Bu yetki, genel kurulun devredilemez yetkilerindendir (TTK m. 408/2,c). Denetçi denetim raporu yazmalı ve denetlenen ortaklık yönetim kuruluna teslim etmelidir. TTK’nın 397 ilâ 406 ncı maddelerinde, anonim ortaklıkların bağımsız denetimleri ve bunu yapacak denetçi ile ilgili düzenlemeler getirilmiştir. TTK m.397/5 uyarınca, tüm anonim ortaklıklar değil, sadece Cumhurbaşkanlığınca belirlenecek şirketler TTK m.398 anlamında denetime tabidir.
Denetçiyi kural olarak, denetlenecek ortaklığın genel kurulu seçer. Bu yetki, genel kurulun devredilemez yetkilerindendir (TTK m. 408/2,c). Denetçi denetim raporu yazmalı ve denetlenen ortaklık yönetim kuruluna teslim etmelidir. TTK’nın 397 ilâ 406 ncı maddelerinde, anonim ortaklıkların bağımsız denetimleri ve bunu yapacak denetçi ile ilgili düzenlemeler getirilmiştir. TTK m.397/5 uyarınca, tüm anonim ortaklıklar değil, sadece Cumhurbaşkanlığınca belirlenecek şirketler TTK m.398 anlamında denetime tabidir.
Soru 59
Aşağıdakilerden hangisi anonim ortaklıkda yönetim kurulu üyelerinin mali haklarındandır?
Seçenekler
A
Yönetim ve temsile katılma hakkı
B
Bilgi alma ve inceleme hakkı
C
Oy kullanma hakkı
D
Huzur hakkı
E
Genel Kurul kararlarına karşı iptal davası açma hakkı
Açıklama:
Kişisel haklar; YK. toplantılarına, yönetim ve temsile katılma, görüş bildirme, oy kullanma (m. 365), bilgi alma ve inceleme (m. 392), YK toplantısı yapılmasını ve gündeme madde ilave edilmesini talep etme hakkı (m. 392/7), uygulanması kişisel sorumluluğuna yol açabilecek GK. kararlarına karşı iptal davası açma hakkı (m. 446/1,d) ve kayıtlı sermaye sisteminde yönetim kurulu kararlarına karşı iptal davası açma hakkı (m. 460/5) gibi. Mali haklar ise huzur hakkı, ücret, ikramiye, kazanç payı ve primdir.
Ünite 6
Soru 1
Aşağıdakilerden hangisi, Anonim ortaklıkta, Genel kurulun kanunda ve anasözleşmede açıkça öngörülmüş olan durumlarda karar alacağını hükme bağlayan maddedir?
Seçenekler
A
105
B
408
C
380
D
115
E
221
Açıklama:
Genel kurulun kanunda ve anasözleşmede açıkça öngörülmüş olan durumlarda karar alacağını hükme bağlayan m. 408, genel kurulun devredilemez görev ve yetkilerini de ikinci fıkrasında toplu olarak göstermiştir.
Soru 2
Bir sözleşmenin taraflarıyla onların temsilcilerinin dışındaki kişilere ne ad verilir?
Seçenekler
A
Yönetici
B
Çalışan
C
Üçüncü kişi
D
Patron
E
Memur
Açıklama:
Üçüncü Kişi: Bir sözleşmenin taraflarıyla onların temsilcilerinin dışındaki kişilerdir.
Soru 3
Yapılış zamanı açısından kaç tür genel kurul toplantısı vardır?
Seçenekler
A
4 tür
B
5 tür
C
3 tür
D
6 tür
E
2 tür
Açıklama:
Yapılış zamanı açısından, olağan ve olağanüstü olmak üzere iki tür genel kurul toplantısı vardır (TTK m.409/1).
Soru 4
Aşağıdakilerden hangisi, TTK m.410’a göre; genel kurulu toplantıya çağırmaya yetkili olanlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Vergi dairesi başkanlığı
B
Yönetim kurulu
C
Pay sahibi
D
Azınlık pay sahipleri
E
Tasfiye memurları
Açıklama:
TTK m.410’a göre; genel kurulu toplantıya çağırmaya yetkili olanlar, yönetim kurulu, görevleri ile ilgili konularda tasfiye memurları, belirli şartlarla her bir pay sahibi (m. 410) ve azınlık (m. 411-412) olarak sayılmıştır. Çağrıya yetkili olanlar arasında yönetim görevini üstlenen kayyımlar ve iflâs idaresi sayılmamış ise de ilgili kanun hükümleri uyarınca atanan bu görevlilerin de yetkisi bulunduğu kuşkusuzdur.
Soru 5
Hakkında ticaret mahkemesi tarafından iflâs kararı verilen gerçek veya tüzel kişiye ne denir?
Seçenekler
A
Yönetici
B
Mükellef
C
Kiracı
D
Müflis
E
Müstecir
Açıklama:
Müflis: Hakkında ticaret mahkemesi tarafından iflâs kararı verilen gerçek veya tüzel kişidir.
Soru 6
Anonim şirketlerde çağrı usullerine göre kaç tür genel kurul toplantısı yapılabilir?
Seçenekler
A
Tek tür: Çağrılı toplantı
B
2 tür: Çağrılı toplantı- çağrısız toplantı
C
3 tür: Fiziken toplantı- Olağanüstü toplantı- Çağrılı toplantı
D
4 tür: Fiziken toplantı- Olağanüstü toplantı- Çağrılı toplantı- Elektronik toplantı
E
Tek tür: Çağrısız toplantı
Açıklama:
Çağrı veya davet usulü yönünden iki tür toplantının ayırt edilmesi gerekir.
Çağrılı Genel Kurul
Çağrısız Genel Kurul
Çağrılı Genel Kurul
Çağrısız Genel Kurul
Soru 7
Başkasına ait malları kullanma ve bunlardan yararlanma yetkisini veren hakka ne ad verilir?
Seçenekler
A
İntifa Hakkı
B
Muafiyet Hakkı
C
Oy Hakkı
D
Pay Hakkı
E
İstifa Hakkı
Açıklama:
İntifa Hakkı: Başkasına ait malları kullanma ve bunlardan yararlanma yetkisini veren haktır.
Soru 8
Aşağıdakilerden hangisi genel kurulun devredilmez yetki ve görevlerinden değildir?
Seçenekler
A
Anasözleşmeyi değiştirmek
B
Şirketi yönetmek
C
Denetçiyi seçmek
D
Şirketi feshetmek
E
Kar payını belirlemek
Açıklama:
Anonim ortaklıklarda şirketi yönetmek yönetim kurulunu görevidir. Bu nedenle doğru şık “b”dir.
Soru 9
Aşağıdaki pay türlerinden hangisi genel kurula özgü olan bazı yetkilere sınır getirebilir?
Seçenekler
A
İmtiyazlı paylar
B
Adi paylar
C
Çıplak paylar
D
Bedelli paylar
E
Bedelsiz paylar
Açıklama:
İmtiyazlı paylar genel kurula özgü olan bazı yetkilere sınır getirebilir. Bu nedenle doğru şık “a”dır.
Soru 10
Anonim ortaklık genel kurulunda gündem aşağıdakilerden hangisi tarafından belirlenir?
Seçenekler
A
Yönetim kurulu
B
Denetçiler
C
Azınlık pay sahipleri
D
İmtiyazlı pay sahipleri
E
Toplantıya çağıranlar
Açıklama:
Anonim ortaklık genel kurulunda gündem toplantıya çağıranlar tarafından belirlenir. Bu nedenle doğru şık “e”dir.
Soru 11
Kanunda veya anasözleşmede aksi belirtilmedikçe genel kurul hangi yetersayı ile toplanır?
Seçenekler
A
Pay sahiplerinin ½ (bir taksim iki)’si
B
Pay sahiplerinin ¼ (bir taksim dört)’ü
C
İmtiyazlı pay sahiplerinin ½ (bir taksim iki)’si
D
İmtiyazlı pay sahiplerinin ¼ (bir taksim dört)’ü
E
Pay sahiplerinin tamamı
Açıklama:
Kanunda veya anasözleşmede aksi belirtilmedikçe genel kurul pay sahiplerinin ¼’ünün katılımıyla toplanır.
Soru 12
Bir sermaye veya alacağı temsil eden ve sahibine gelir getiren, dolaşım yeteneğine sahip senetlere ne ad verilir?
Seçenekler
A
Borç senedi
B
Çek
C
Menkul kıymet
D
Vadeli mevduat
E
Mevduat
Açıklama:
Menkul Kıymet: Bir sermaye veya alacağı temsil eden ve sahibine gelir getiren, dolaşım yeteneğine sahip senetlerdir.
Soru 13
Anonim şirket yönetim kurulunca, genel kurulun çalışma esas ve usullerine ilişkin kuralları içeren belgeye ne ad verilir?
Seçenekler
A
Anasözleşme
B
Esas sözleşme
C
Yönetim planı
D
İç yönerge
E
Sirküler
Açıklama:
Anonim şirket yönetim kurulunca, genel kurulun çalışma esas ve usullerine ilişkin kuralları içeren belgeye iç yönerge adı verilir. Bu nedenle doğru şık “d”dir.
Soru 14
Anonim ortaklık genel kurulu çağrı yapılmaksızın toplanmış ise hangi yaptırım uygulanır?
Seçenekler
A
Mutlak butlan
B
Nisbi butlan
C
Tek taraflı bağlamazlık
D
İptal edilebilirlik
E
Yokluk
Açıklama:
Anonim ortaklık genel kurulu çağrı yapılmaksızın toplanmış ise yokluk yaptırımı uygulanır. Bu nedenle doğru şık “e”dir.
Soru 15
Genel kurula katılanların imzaladığı listeye ne ad verilir?
Seçenekler
A
Hazır bulunanlar listesi
B
Genel kurul listesi
C
Üye listesi
D
Yönetim listesi
E
Divan listesi
Açıklama:
Genel kurula katılabilecekler listesi, yönetim kurulu tarafından imzalanır ve toplantıdan önce genel kurulun yapılacağı yerde bulundurulur. Genel kurula katılanların imzaladığı liste, hazır bulunanlar listesi adını alır (TTK m.417/2,4).
Soru 16
Yokluk ve butlan yaptırımına yol açacak bir aykırılık bulunmamasına rağmen, bir işlemin hukuki geçerlilik kazanabilmesi için ek birtakım şartların gerçekleşmesine ihtiyaç varsa aşağıdakilerden hangisi gündeme gelir?
Seçenekler
A
Mutlak butlan
B
Nisbi butlan
C
Askıda hükümsüzlük
D
İptal edilebilirlik
E
Yokluk
Açıklama:
Yokluk ve butlan yaptırımına yol açacak bir aykırılık bulunmamasına rağmen, bir işlemin hukuki geçerlilik kazanabilmesi için ek birtakım şartların gerçekleşmesine ihtiyaç varsa askıda hükümsüzlük gündeme gelir. Bu nedenle doğru şık “c”dir.
Soru 17
Genel kurul kararlarının hükümsüzlüğünde; hukuki sakatlık, ihlal edilen hukuk kuralının niteliğine göre kaç şekilde ortaya çıkar?
Seçenekler
A
2
B
3
C
4
D
5
E
6
Açıklama:
Genel kurul kararlarının varlık ve geçerlilik kazanabilmesi için gerekli şartlar, kanunun çeşitli hükümleri ile saptanmıştır. Bir karar, oluşması ve içeriği açısından bu hükümlere ve bunlar çerçevesinde düzenlenmiş anasözleşme hükümlerine aykırılık taşıdığı takdirde hukuken sakatlanır. Hukuki sakatlık, ihlal edilen hukuk kuralının niteliğine göre dört şekilde ortaya çıkar: Yokluk, butlan, iptal edilebilirlik (iptal davası) ve askıda hükümsüzlük.
Soru 18
Aşağıdakilerden hangisinin genel kurul kararı aleyhine iptal davası açabilmek için toplantıya katılarak muhalefetini tutanağa yazdırmış olması gerekir?
Seçenekler
A
Pay sahipleri
B
Kayyım
C
Organ olarak yönetim kurulu
D
Yönetim kurulu üyelerinin her biri
E
Tasfiye memurları
Açıklama:
Pay sahiplerinin genel kurul kararı aleyhine iptal davası açabilmeleri için toplantıya katılarak muhalefetlerini tutanağa yazdırmış olmaları gerekir. Bu nedenle doğru şık “a”dır.
Soru 19
Anasözleşmede öngörülen sürenin dolmasına rağmen faaliyetlere devam edilmesi hâlinde ortaklık hangi sonla karşılaşır?
Seçenekler
A
İnfisah eder
B
Feshedilmiş sayılır
C
Belirsiz süreli ortaklık haline gelir
D
Tamamlanmamış işler tamamlanana kadar devam eder
E
Mahkeme kararıyla sona erer
Açıklama:
Anasözleşmede öngörülen sürenin dolmasına rağmen faaliyetlere devam edilmesi hâlinde ortaklık belirsiz süreli ortaklık haline gelir. Bu nedenle doğru şık “c”dir.
Soru 20
Aşağıdaki ifadelerden hangisi tasfiye ilkesi değildir?
Seçenekler
A
Ortaklık varlığını sürdürür.
B
Ortaklık tüzel kişiliği devam eder.
C
Ortaklık amacı tasfiye amacına dönüşür.
D
Ortaklık organlarının varlığı devam eder.
E
Ortaklık ticaret unvanında değişiklik olmaz.
Açıklama:
Ortaklığın tasfiye haline girmesiyle ticaret unvanına “Tasfiye Halinde” ibaresi eklenir. Bu nedenle doğru şık “e”dir.
Soru 21
Anonim şirketlerde genel kurula ilişkin aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Şirketin yürütme organıdır.
B
Aldığı kararlar yalnızca toplantıya katılan pay sahiplerini bağlar.
C
Pay sahiplerinin genel kurul toplantılarına bizzat katılmaları zorunludur.
D
Genel kurulun sorumluluğu yoktur.
E
Genel kurul toplantılarının fiziken yapılması zorunludur.
Açıklama:
Genel kurulun aldığı kararlar, toplantıya katılsın katılmasın tüm ortakları, organları ve ortaklığı bağlar. Yürütme değil, karar organı olduğu içindir ki sorumluluğu da yoktur; sorumluluk, alınan kararları uygulayan yönetim kurulunda ve organ niteliği olmamasına rağmen denetçilerdedir. Toplantılar elektronik ortamda da yapılabilir. Pay sahiplerinin toplantılara bizzat katılmaları gerekmez; temsilci aracılığıyla da katılabilirler. Doğru yanıt D'dir.
Soru 22
I. Bağımsız denetçinin seçilmesi
II. Özel denetçinin seçilmesi
III. Yönetim kurulu üyelerinin seçilmesi
IV. Şirketin temsili
Yukarıdakilerden hangileri anonim şirketlerde genel kurulun görev ve yetkileri arasında yer alır?
II. Özel denetçinin seçilmesi
III. Yönetim kurulu üyelerinin seçilmesi
IV. Şirketin temsili
Yukarıdakilerden hangileri anonim şirketlerde genel kurulun görev ve yetkileri arasında yer alır?
Seçenekler
A
I ve III
B
II ve IV
C
I ve II
D
II ve III
E
III ve IV
Açıklama:
Bağımsız denetçinin seçimi ile yönetim kurulu üyelerinin seçilmesi genel kurulun görevleri arasında yer alır. Özel denetçi atanmasına karar verilmesi durumunda denetçi mahkemece belirlenir. Şirketin temsili ise yönetim kurulunun görevlerindendir. Doğru yanıt A'dır.
Soru 23
I. İlmühaber sahipleri
II. Tahvil sahipleri
III. İntifa senedi sahipleri
IV. Pay üzerinde intifa hakkı sahipleri
Yukarıdakilerden hangileri anonim şirketlerde genel kurul toplantısına katılma hakkına sahiptir?
II. Tahvil sahipleri
III. İntifa senedi sahipleri
IV. Pay üzerinde intifa hakkı sahipleri
Yukarıdakilerden hangileri anonim şirketlerde genel kurul toplantısına katılma hakkına sahiptir?
Seçenekler
A
I ve II
B
II ve III
C
III ve IV
D
I ve IV
E
I ve III
Açıklama:
Senede bağlanmamış paylar ile nama yazılı pay senetlerinde ve ilmühaberlerde, pay defterine kayıtlı pay sahibi veya onun yazılı olarak yetkilendirdiği kişi, hamiline yazılı pay senetlerinde senedin zilyedi anonim ortaklığa karşı pay sahipliği haklarını kullanma yetkisine sahiptir. Bir payın üzerinde intifa hakkı bulunması durumunda, aksi kararlaştırılmamışsa, oy hakkı intifa hakkı sahibi tarafından kullanılır. Doğru yanıt D'dir.
Soru 24
Anonim şirketlerin genel kurul toplantılarında alınacak aşağıdaki kararlardan hangisi için basit yetersayı yeterlidir?
Seçenekler
A
Yönetim kurulu üyelerinin seçimi
B
Ortaklık merkezinin yurt dışına taşınması
C
İmtiyazlı pay oluşturulması
D
Esas sermayenin artırılması
E
Esas sermayenin azaltılması
Açıklama:
Yönetim kurulu üyelerinin seçimine ilişkin kararlar genel kurulda basit çoğunlukla alınır. Ortaklık merkezinin yurt dışına taşınması oybirliği ile alınabilecek kararlar arasındadır. İmtiyazlı pay oluşturulması ya da esas sermayenin azaltılması için sermayenin en az yüzde yetmiş beşini oluşturan payların sahiplerinin veya temsilcilerinin olumlu oyları gerekir. Kanunda veya anasözleşmede aksine ağırlaştırıcı bir hüküm bulunmadığı takdirde, anasözleşmeyi değiştiren kararlar, şirket sermayesinin en az yarısının temsil edildiği genel kurulda, toplantıda mevcut bulunan oyların çoğunluğu ile alınır. Esas sermayenin artırılmasına ilişkin kararlar buna örnek gösterilebilir. Doğru yanıt A'dır.
Soru 25
Anonim şirket genel kurul toplantılarına ilişkin aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Genel kurul toplantılarına başkanlık edecek kişinin pay sahibi olması zorunludur.
B
Toplantı tutanağının bakanlık temsilcisi tarafından imzalanmaması kararın geçerliğine etki etmez.
C
Pay sahibi toplantılara bizzat katılmak zorunda değildir.
D
Belli konularda oy kullanması kanun hükmü ile yasaklanmış olan pay sahipleri, o konuların görüşüleceği toplantılara da katılamaz.
E
Pay üzerinde intifa hakkı bulunması halinde toplantıya katılıp oy kullanma yetkisi intifa hakkı sahibine değil pay sahibine aittir.
Açıklama:
Anonim şirketlerde pay sahibinin genel kurul toplantısına bizzat katılması şart değildir., temsilci aracılığıyla da katılabilir. Pay üzerinde intifa hakkı bulunması durumunda toplantıya katılma ve oy kullanma yetkisi intifa hakkı sahibine aittir. toplantıları pay sahiplerinin seçeceği bir başkan yönetir. Ancak başkanın pay sahibi olması zorunlu değildir. Toplantılara Bakanlık temsilcisinin katılmasının zorunlu olduğu hallerde temsilcinin toplantıya katılmaması veya tutanağı imzalamaması kararın geçersizliğine yol açar. Kanun, belli durumlarda pay sahibinin genel kurulda oy kullanmasını yasaklamıştır. Bu durumlarda yasak oya ilişkindir, pay sahipleri toplantıya katılabilir. Doğru yanıt C'dir.
Soru 26
Aşağıdaki örneklerden hangisinde alınan genel kurul kararı yokluk yaptırımına tabi olur?
Seçenekler
A
Genel kurul çağrısının yetkili kişi veya organlarca yapılmamış olması
B
Pay sahiplerinin genel kurula katılma hakkını sınırlayan bir karar alınması
C
İtibari değersiz pay oluşturulmasına karar verilmesi
D
Sermaye için faiz ödenmesine karar verilmesi
E
Pay sahiplerinin bilgi alma ve inceleme haklarının kaldırılmasına karar verilmesi
Açıklama:
Genel kurul kararlarının oluşabilmesi için iki kurucu unsur gereklidir: Birincisi genel kurul toplantısı yapılması, ikincisi toplantıda karar alınmasıdır. Bunların birisindeki eksiklik durumunda, işlem (karar) hiç doğmamış sayılır; yani baştan itibaren yoktur. Dolayısıyla bir toplantı yapılmadığı veya karar alınmadığı halde alınmış gibi gösterilir ise, karar yokluk yaptırımına tabi olur.Genel kurul çağrısının yetkili kişi veya organlarca yapılmamış olması bu duruma örnek olarak gösterilebilir. Diğer seçeneklerde yer alan hallerde ise butlan yaptırımı söz konusu olur. Doğru yanıt A'dır.
Soru 27
Anonim şirketlere genel kurul kararlarının butlanına ilişkin aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Genel kurul kararının kurucu unsurlarında eksiklik bulunması halinde söz konusu olan bir yaptırımdır.
B
Butlan, kararın alındığı tarihten itibaren üç ay içinde ileri sürülmelidir.
C
Butlanın tespiti davasının açılması, kararın uygulanmasını engellemez.
D
Açılan butlanın tespiti davası sonunda verilen karar yalnızca davaya taraf olan pay sahipleri için bağlayıcıdır.
E
Butlanı ileri sürebilecek olan kişiler sınırlı sayıda olup kanunda sayılmıştır.
Açıklama:
Butlanda kesin geçersizlik söz konusudur; hakim bunu resen göz önünde bulundurur ve herkes bu geçersizliği bir süreye bağlı olmaksızın ileri sürebilir ve tespit ettirebilir. Butlanın tespiti davasının açılması, kararın uygulanmasını engellemez. Doğru yanıt C'dir.
Soru 28
I. Pay sahipleri
II. Yönetim kurulu
III. Denetçi
IV. Tasfiye memurları
Yukarıdakilerden hangileri anonim şirketlerde genel kurul kararları aleyhine iptal davası açabilir?
II. Yönetim kurulu
III. Denetçi
IV. Tasfiye memurları
Yukarıdakilerden hangileri anonim şirketlerde genel kurul kararları aleyhine iptal davası açabilir?
Seçenekler
A
I ve II
B
II ve III
C
III ve IV
D
I ve III
E
II ve IV
Açıklama:
İptal davasını açabilecek olanlar belli şartlarla pay sahipleri, organ olarak yönetim kurulu ve yönetim kurulu üyelerinden her birisi olabilir. Doğru cevap A'dır.
Soru 29
I. Organlardan birinin eksikliği
II. Ortaklığın iflası
III. Sürenin sona ermesi
IV. İşletme konusuna aykırı faaliyet ve işlemlerde bulunulması
Yukarıdakilerden hangileri anonim ortaklıklarda fesih nedenleri arasında yer alır?
II. Ortaklığın iflası
III. Sürenin sona ermesi
IV. İşletme konusuna aykırı faaliyet ve işlemlerde bulunulması
Yukarıdakilerden hangileri anonim ortaklıklarda fesih nedenleri arasında yer alır?
Seçenekler
A
I ve II
B
II ve III
C
III ve IV
D
I ve III
E
I ve IV
Açıklama:
Uzun süredir şirketin kanunen zorunlu organlarından birisinin mevcut olmaması
veya genel kurulun toplanamaması, kamu düzenine ya da işletme konusuna aykırı işlemlerde veya bu yönde hazırlıklarda ya da muvazaalı iş ve faaliyetlerde bulunulması, haklı sebeplerin varlığı ile anasözleşmede gösterilen fesih nedenlerinin gerçekleşmesi durumunda anonim şirketin feshi için dava açılabilir. Ortaklığın iflası ile sürenin sona ermesi ise infisah nedenleri arasında yer alır. Doğru yanıt E'dir.
veya genel kurulun toplanamaması, kamu düzenine ya da işletme konusuna aykırı işlemlerde veya bu yönde hazırlıklarda ya da muvazaalı iş ve faaliyetlerde bulunulması, haklı sebeplerin varlığı ile anasözleşmede gösterilen fesih nedenlerinin gerçekleşmesi durumunda anonim şirketin feshi için dava açılabilir. Ortaklığın iflası ile sürenin sona ermesi ise infisah nedenleri arasında yer alır. Doğru yanıt E'dir.
Soru 30
Aşağıdaki hallerden hangisinde anonim ortaklık kendiliğinden sona erer?
Seçenekler
A
Ortaklardan birinin iflası
B
Ortaklığın iflası
C
Genel kurulun uzun süre toplanamaması
D
Haklı sebeplerin varlığı
E
Genel kurulun sona erme kararı alması
Açıklama:
Ortaklığın iflası halinde anonim ortaklık kendiliğinden sona erer. Ortaklardan birinin iflası anonim ortaklıklarda sona erme sebebi değildir. Genel kurulun uzun süre toplanamaması ya da haklı sebeplerin varlığı halinde mahkeme kararı ile anonim ortaklık sona erer. Genel kurulun alacağı fesih kararı da ortaklığı sona erdirir. Doğru yanıt B'dir.
Soru 31
Aşağıdakilerden hangisi, genel kurulun devredilemez yetkisine giren konulardan değildir?
Seçenekler
A
Ortaklığın dışarıya karşı temsili
B
Anasözleşmenin değiştirilmesi
C
Yönetim kurulu üyelerinin seçimi
D
Finansal tablolara dair kararların alınması
E
Önemli miktarda şirket varlığının toptan satışı
Açıklama:
Ortaklığın yönetiminde ve dışarıya karşı temsilinde yönetim kurulu yetkilidir.
Soru 32
Aşağıdakilerden hangisi, her pay sahibinin kullanabileceği bireysel haklardan değildir?
Seçenekler
A
Genel kurula katılma
B
Finansal tablolar hakkında rapor hazırlama
C
Kendisini temsil ettirebilme
D
Alınan kararlara karşı iptal ve butlanın tespiti davası açma
E
Özel denetim isteme
Açıklama:
Her pay sahibinin kullanabileceği bireysel haklar arasında, finansal tablolar hakkında rapor hazırlama gibi bir hak bulunmamaktadır.
Soru 33
Aşağıdakilerden hangisi, TTK'ya göre genel kurulu toplantıya çağırmaya yetkili olanlardan değildir?
Seçenekler
A
Yönetim kurulu
B
Görevleri ile ilgili konularda tasfiye memurları
C
İmtiyazlı pay sahipleri
D
Belirli şartlarla her bir pay sahibi
E
Azınlık
Açıklama:
TTK m.410’a göre; genel kurulu toplantıya çağırmaya yetkili olanlar, yönetim kurulu, görevleri ile ilgili konularda tasfiye memurları, belirli şartlarla her bir pay sahibi (m. 410) ve azınlık (m. 411-412) olarak sayılmıştır.
Soru 34
Sonradan pay senediyle değiştirilmek üzere çıkarılan belgeye ne ad verilir?
Seçenekler
A
Tahvil
B
Konşimento
C
Geçici senet
D
İlmühaber
E
Alonj
Açıklama:
Sonradan pay senediyle değiştirilmek üzere çıkarılan belgeye ilmühaber adı verilir.
Soru 35
Başkasına ait malları kullanma ve bunlardan yararlanma yetkisini veren hakka ne ad verilir?
Seçenekler
A
Rüçhan hakkı
B
Rehin hakkı
C
Nısbi hak
D
İrtifak hakkı
E
İntifa hakkı
Açıklama:
Başkasına ait malları kullanma ve bunlardan yararlanma yetkisini veren hakka intifa hakkı adı verilir.
Soru 36
Kendisine pay senedi tevdi edilen kişi, aynı zamanda pay sahibini genel kurulda temsil etme hakkı ile donatılmışsa .................... olarak nitelendirilecektir.
Yukarıdaki metinde boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelecektir?
Yukarıdaki metinde boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelecektir?
Seçenekler
A
Tevdi eden temsilcisi
B
Adi temsilci
C
Rüçhanlı temsilci
D
Seçimlik temsilci
E
Temlik eden temsilcisi
Açıklama:
Kendisine pay senedi tevdi edilen kişi, aynı zamanda pay sahibini genel kurulda temsil etme hakkı ile donatılmışsa tevdi eden temsilcisi olarak nitelendirilecektir.
Soru 37
Aşağıdakilerden hangisi, genel kurul kararlarının hükümsüzlüğüne ilişkin hukuki sakatlık türleri arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Yokluk
B
Kısmi hükümsüzlük
C
Butlan
D
İptal edilebilirlik
E
Askıda hükümsüzlük
Açıklama:
Hukuki sakatlık, ihlal edilen hukuk kuralının niteliğine göre dört şekilde ortaya çıkar: Yokluk, butlan, iptal edilebilirlik (iptal davası) ve askıda hükümsüzlük.
Soru 38
Aşağıdakilerden hangisi, TTK'da sayılan butlan nedenleri arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Pay sahibinin, genel kurula katılma, asgari oy, dava ve kanundan kaynaklanan vazgeçilemez nitelikteki haklarını sınırlandıran veya ortadan kaldıran kararlar
B
Pay sahibinin bilgi alma, inceleme ve denetleme haklarını, kanunen izin verilen ölçü dışında sınırlandıran kararlar
C
Konusu itibarıyla diğer kanunlardaki mutlak emredici hükümlere, ahlaka, adaba, kamu düzenine, kişilik haklarına aykırı ya
da imkansız kararlar
da imkansız kararlar
D
Anonim şirketin temel yapısını bozan veya sermayenin korunması hükümlerine aykırı olan kararlar
E
Sermayenin korunması amacına yönelik hükümlere aykırı kararlar
Açıklama:
Konusu itibarıyla diğer kanunlardaki mutlak emredici hükümlere, ahlaka, adaba, kamu düzenine, kişilik haklarına aykırı ya
da imkansız kararlar, genel hükümlere dayanan bir butlan nedeni olur.
da imkansız kararlar, genel hükümlere dayanan bir butlan nedeni olur.
Soru 39
İptal davasına ilişkin aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Kararın alındığı tarihten itibaren 3 aylık süre içinde dava açılmalıdır.
B
Yetkili ve görevli mahkeme, şirket merkezinin bulunduğu yerin asliye ticaret mahkemesidir.
C
Bir organ olarak yönetim kurulu dava açmışsa ortaklığı temsil etmek üzere kayyım atanmalıdır.
D
Davada yazılı yargılama usulü uygulanır.
E
İptal davasını açabilecek olanlar, pay sahipleri, organ olarak yönetim kurulu ve yönetim kurulu üyelerinden her birisidir.
Açıklama:
Davada basit yargılama usulü uygulanır.
Soru 40
Aşağıdakilerden hangisi, anonim ortaklığın kendiliğinden sona erme (infisah) nedenleri arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Sürenin sona ermesi
B
İşletme konusunun elde edilmesi veya imkansızlaşması
C
Sermayenin 2/3’ünün kaybedilmesine rağmen gerekli önlemlerin alınmaması
D
Ortaklığın iflası
E
Organlardan birisinin eksikliği veya toplanamaması
Açıklama:
Uzun süredir şirketin kanunen zorunlu organlarından birisinin mevcut olmaması veya genel kurulun toplanamaması hâlinde pay sahipleri, şirket alacaklıları yahut Bakanlığın talebiyle mahkemece durumun uygun hâle getirilmesi için öncelikle süre tayin edilmek şartıyla ortaklığın feshine karar verilebilir.
Soru 41
Aşağıdakilerden hangisi anonim ortaklıklarda genel kurulun hukuki yapısı bakımından doğrudur?
Seçenekler
A
Karar organıdır.
B
Yürütme organıdır.
C
Denetim organıdır.
D
Kararları toplantıya katılan ortakları bağlar.
E
Kararları iptal edilemez.
Açıklama:
Anonim ortaklıklarda genel kurul karar organıdır. Bu nedenle doğru şık “a”dır.
Soru 42
Tek ortaklı anonim şirketlerde bu ortak genel kurulun aşağıdaki yetkilerinden hangisine sahip değildir?
Seçenekler
A
Anasözleşmeyi değiştirmek
B
Ortaklığı dışarıya karşı temsil etmek
C
Yönetim kurulunun ibrasına karar vermek
D
Kar paylarını belirlemek
E
Önemli miktarda şirket malvarlığının satışına karar vermek
Açıklama:
Ortaklığın dışarıya karşı temsilinde yönetim kurulu yetkilidir, genel kurul bu yetkiyi kullanamaz. Bu nedenle doğru şık “b”dir.
Soru 43
Aşağıdakilerden hangisi anonim ortaklık genel kurul toplantısı bakımından doğru değildir?
Seçenekler
A
Genel kurul olağan ve olağanüstü olmak üzere iki şekilde toplanabilir.
B
Sermayenin en az onda birini temsil eden azlık pay sahipleri, karara bağlanmasını istedikleri konuların gündeme eklenmesini isteyebilirler.
C
Genel kurul toplantısı gündeme bağlı olarak yapılır.
D
Gündem toplantıya çağıran tarafından belirlenir.
E
Toplantıya çağırma konusunda sadece yönetim kurulu yetkilidir.
Açıklama:
Anonim ortaklıklarda genel kurulu toplantıya çağırma yetkisi sadece yönetim kurulunda değildir. Pay sahipleri, azınlık pay sahipleri gibi bazı kişiler de genel kurulu toplantıya çağırabilir. Bu nedenle doğru şık “e”dir.
Soru 44
Bir pay üzerinde intifa hakkı bulunması halinde genel kurulda oy kim tarafından kullanılır?
Seçenekler
A
Pay sahibi
B
Pay sahibinin vekâlet verdiği kişi
C
İntifa hakkı sahibi
D
İntifa hakkı sahibinin vekâlet verdiği kişi
E
Kayyım
Açıklama:
Bir pay üzerinde intifa hakkı bulunması halinde, aksine düzenleme yoksa genel kurulda oy intifa hakkı sahibi tarafından kullanılır. Bu nedenle doğru şık “c”dir.
Soru 45
Aşağıdaki genel kurul kararlarından hangisinin oy birliği ile alınması gerekir?
Seçenekler
A
Pay sahiplerinin taahhütlerinin artırılmasına ilişkin kararlar
B
İşletme konususun tamamen değiştirilmesine ilişkin kararlar
C
İmtiyazlı pay oluşturulmasına ilişkin kararlar
D
Esas sermayenin azaltılmasına ilişkin kararlar
E
Nama yazılı pay devirlerinin sınırlandırılmasına ilişkin kararlar
Açıklama:
Pay sahiplerinin taahhütlerinin artırılmasına ilişkin genel kurul kararlarının oy birliği ile alınması gerekir. Bu nedenle doğru şık “a”dır.
Soru 46
Bir hukuki işlemin doğabilmesi için öngörülen kurucu/şekli nitelikteki emredici hükümlere aykırılığın, işlemin unsurlarında eksikliğe yol açması sebebiyle hangi hukuki sakatlıktan söz edilir?
Seçenekler
A
Butlan
B
Yokluk
C
İptal edilebilirlik
D
Hükümsüzlük
E
Askıda hükümsüzlük
Açıklama:
Bir hukuki işlemin doğabilmesi için öngörülen kurucu/şekli nitelikteki emredici
hükümlere aykırılık, işlemin unsurlarında eksikliğe yol açar ve işlemi “yokluk” ile
zedeler. Bu nedenle doğru şık “b”dir.
hükümlere aykırılık, işlemin unsurlarında eksikliğe yol açar ve işlemi “yokluk” ile
zedeler. Bu nedenle doğru şık “b”dir.
Soru 47
Aşağıdaki genel kurul kararlarından hangisi yokluk yaptırımına tabidir?
Seçenekler
A
Pay sahibinin genel kurula katılma hakkını ortadan kaldıran kararlar
B
Pay sahibinin oy hakkını ortadan kaldıran kararlar
C
Anonim şirketin temel yapısını bozan kararlar
D
Oylama yapılmaksızın alınan kararlar
E
Sermayenin korunması hükümlerine aykırı kararlar
Açıklama:
Anonim ortaklık genel kurulunda oylama yapılmaksızın alınan kararlar yokluk yaptırımına tabidir. Bu nedenle doğru şık “d”dir.
Soru 48
Aşağıdaki genel kurul kararlarından hangisi butlan yaptırımına tabidir?
Seçenekler
A
Genel kurul toplantısı yapılmadan alınan kararlar
B
Toplantı çağrısı yetkisiz kişiler tarafından yapılan toplantıda alınan kararlar
C
Toplantı çağrısı yapılmadan gerçekleşen toplantıda alınan kararlar
D
Bakanlık temsilcisinin hazır bulunmadığı toplantıda alınan kararlar
E
Pay sahibinin genel kurula katılma hakkını ortadan kaldıran kararlar
Açıklama:
Pay sahibinin genel kurula katılma hakkını ortadan kaldıran kararlar butlan yaptırımına tabidir. Bu nedenle doğru şık “e”dir.
Soru 49
Aşağıdakilerden hangisi genel kurul kararları aleyhine iptal davası açma hakkına sahip değildir?
Seçenekler
A
Toplantıya katılan pay sahipleri
B
Toplantıya katılmayan pay sahipleri
C
Denetçilerin her biri
D
Yönetim kurulu üyelerinin her biri
E
Organ olarak yönetim kurulu
Açıklama:
Denetçiler genel kurul kararları aleyhine iptal davası açma hakkına sahip değildir. B
Soru 50
Bir anonim ortaklığın işletme konusunun elde edilmesi veya elde edilmesinin imkânsızlaşması halinde uğrayacağı hukuki sonuç hangisidir?
Seçenekler
A
Fesih
B
İnfisah
C
Butlan
D
Yokluk
E
İptal edilebilirlik
Açıklama:
Bir anonim ortaklığın işletme konusunun elde edilmesi veya elde edilmesinin imkânsızlaşması halinde uğrayacağı hukuki sonuç infisahtır. Bu nedenle doğru şık “b”dir.
Soru 51
Anonim ortaklığın, sürenin dolması veya genel kurul kararı ile sona erdiği hâllerde, malvarlığının dağıtımına başlanmamış olmak kaydı ile genel kurulun sermayenin en az yüzde altmışının olumlu oyu ile ortaklığın devamına karar vermesine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Tasfiye
B
Tasfiyeden dönme
C
Ek tasfiye
D
İflâs
E
Konkordato
Açıklama:
Tasfiyeden dönme
Soru 52
Anonim ortaklık genel kurulunda alınan kararlardan dolayı sorumluluk kime aittir?
Seçenekler
A
Pay sahiplerine
B
Azınlık pay sahipleri
C
Genel kurula
D
İflâs idaresine
E
Yönetim kuruluna
Açıklama:
Yönetim kuruluna
Soru 53
Anonim ortaklıklarda olağan genel kurul toplantısı hangi süre içinde yapılmalıdır?
Seçenekler
A
Her faaliyet dönemi sonundan itibaren 3 ay içinde
B
Her faaliyet dönemi sonundan itibaren 1 ay içinde
C
Her faaliyet dönemi sonundan itibaren 2 ay içinde
D
Her faaliyet dönemi sonundan itibaren 15 gün içinde
E
Her faaliyet dönemi sonundan itibaren 10 gün içinde
Açıklama:
Her faaliyet dönemi sonundan itibaren 3 ay içinde
Soru 54
Anonim ortaklıklarda şirket merkezinin yurt dışına taşınması için yapılacak toplantıda karar yetersayısı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Sermayenin yüzde yetmiş beşi
B
Toplantıya katılanların yüzde altmışı
C
Toplantıya katılanların çoğunluğu
D
Toplantıya katılanların oy birliği
E
Sermayenin tümünü oluşturan pay sahiplerinin oy birliği
Açıklama:
TTK 421/2 uyarınca; aşağıdaki esas sözleşme değişikliği kararları, sermayenin tümünü oluşturan payların sahiplerinin veya temsilcilerinin oybirliğiyle alınır:
a) Bilanço zararlarının kapatılması için yükümlülük ve ikincil yükümlülük koyan kararlar.
b) Şirketin merkezinin yurt dışına taşınmasına ilişkin kararlar
a) Bilanço zararlarının kapatılması için yükümlülük ve ikincil yükümlülük koyan kararlar.
b) Şirketin merkezinin yurt dışına taşınmasına ilişkin kararlar
Soru 55
Anonim ortaklık genel kurulu kural olarak hangi basit yetersayı ile toplanır?
Seçenekler
A
1/2
B
1/4
C
2/3
D
3/4
E
1/3
Açıklama:
1/4
Soru 56
Azınlık pay sahiplerinin genel kurul toplantısı çağrısına ilişkin talebine yönetim kurulu tarafından kaç gün içinde cevap verilmezse, azınlık mahkemeye başvurabilir?
Seçenekler
A
15
B
10
C
7
D
5
E
3
Açıklama:
7
Soru 57
Aşağıdakilerden hangisi genel kurulun görev ve yetkilerinden değildir?
Seçenekler
A
Anasözleşmenin değiştirilmesi
B
Dağıtılacak kâr paylarının belirlenmesi
C
Tasfiye memuru atanmasına karar verilmesi
D
Nama yazılı pay senetlerinin devrine izin verilmesi ve yeni malikin pay defterine kaydedilmesi
E
Önemli miktarda şirket varlığının toptan satışına karar verilmesi
Açıklama:
Nama yazılı pay senetlerinin devrine izin verilmesi ve yeni malikin pay defterine kaydedilmesi
Soru 58
Genel kurul kararlarının hükümsüzlüğüne ilişkin olarak aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Genel kurul kararlarına karşı iptal davası kararın alındığı tarihten itibaren 3 ay içinde açılmalıdır.
B
TTK’da genel kurul kararlarının butlanı düzenlenmiştir.
C
TTK’da genel kurul kararlarının yokluğu düzenlenmiştir.
D
Genel kurul toplantısında oy kullanmasına izin verilmeyen paysahibi, oyunun kararın alınmasına etkili olduğunu ispat etmesi şartıyla kararın iptalini isteyebilir.
E
Paysahibinin bilgi alma hakkını kanunen izin verilen ölçü dışında sınırlandıran genel kurul kararları yoklukla sakattır.
Açıklama:
TTK’da genel kurul kararlarının yokluğu düzenlenmiştir.
Soru 59
Anonim şirketlerde oy hakkı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Oy hakkı anasözleşme ile sınırlandırılabilir.
B
Oy hakkı payın itibari değerine göre belirlenir.
C
Oy hakkı fiziki veya elektronik genel kurulda kullanılabilir.
D
Oy hakkı temsilci aracılığı ile kullanılamaz.
E
Anasözleşme ile oyda imtiyazlı paylar yaratılabilir.
Açıklama:
Oy hakkı temsilci aracılığı ile kullanılamaz.
Soru 60
Anonim ortaklık genel kurulunu toplantıya davet konusunda aşağıdakilerden hangisi yetkili değildir?
Seçenekler
A
Görev süresi dolmuş olsa bile yönetim kurulu
B
Tasfiye işleriyle sınırlı olmak üzere tasfiye memurları
C
Azınlık
D
Denetçi
E
İflâs idaresi
Açıklama:
Denetçi
Ünite 7
Soru 1
(X) Anonim Şirketinin pay sahiplerinden (K), (L) ve (M) anonim şirketin paylarından bir tanesinin müşterek malikidir. Ortaklığın 01.04.2019 tarihinde gerçekleşen genel kurul toplantısında (K) tüm ortaklar adına oy hakkını kullanmıştır. Bu bilgiler ışığında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Ortaklığın genel kurul toplantısı, nisan ayı içerisinde yapılamaz.
B
Anonim ortaklıkta payın bölünmezliği ilkesi gereği, (K) oy hakkını kullanma hakkına sahiptir.
C
Toplantıda (K), (L), ve (M) ayrı ayrı oy kullanma hakkına sahiptir.
D
Toplantıda (M) ve (L) oy kullanmalıydı.
E
Toplantıda (M) oy kullanmalıydı.
Açıklama:
B şıkkı doğrudur. Payların bölünmezliği ilkesi uyarınca payın sağladığı haklar bir bütün olup bu haklar ayrı kişilerce kullanılamaz. Bir payın birden çok maliki varsa, bu hâlde de müşterek temsilci aracılığıyla hakların kullanılması gerekir. İtibari değerlerini değiştirmek suretiyle payların bölünmesi veya birleştirilmesi için de anasözleşme değişikliği ve ayrıca birleştirmede, her pay sahibinin rızası gerekir (TTK m.477).
Soru 2
Anonim şirketlerde oy hakkı ne şekilde doğar?
Seçenekler
A
TTK'da oy hakkının doğumuna dair düzenleme bulunmamaktadır.
B
Oy hakkı, ilk genel kurul toplantısının yapılmasından itibaren bir ay içinde doğar.
C
Oy hakkı, payın kanunen veya anasözleşme ile belirlenmiş bulunan en az miktarının ödenmesi ile doğar.
D
Oy hakkı, şirketin ticaret siciline tescili ile doğar.
E
Oy hakkı, şirket sözleşmesinin imzalanması ile doğar.
Açıklama:
C şıkkı doğrudur. TTK m.434/2’ye göre, her pay sahibi, yalnız bir payı olsa bile en az bir oy hakkını haizdir fakat birden çok paya sahip olanlara tanınacak oy sayısı anasözleşme ile sınırlandırılabilir. Şu hâlde, TTK’ya göre, kural olarak oysuz pay olamaz, oy hakkı, payın kanunen veya anasözleşme ile belirlenmiş bulunan en az miktarının ödenmesi ile doğar.
Soru 3
Anonim ortaklıkta ek sermaye taahhüdü ile ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Ek sermaye taahhüdü şirketin sermayesinin yüzde birini geçemez.
B
Ek sermaye taahhüdü sadece hamiline yazılı senetlerin sahipleri için öngörülebilir.
C
Ek sermaye taahhüdü sadece nama yazılı senetlerin sahipleri için öngörülebilir.
D
Ek sermaye taahhüdüne ancak oy birliği ile karar verilebilir.
E
Ek sermaye taahhüdüne ancak şirketin kuruluşu anında karar verilebilir.
Açıklama:
D şıkkı doğrudur. Sermaye borcu ifa edildikten sonra, pay sahipleri, kendi rızaları dışında yeni ve ek sermaye koyma borcu altına sokulamazlar. Ek sermaye taahhüdü ancak oy birliği ile gerçekleşebilir.
Soru 4
Anonim ortaklıkta nakit sermaye taahhüdünün ödenmesiyle ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Nakit sermayenin yüzde yirmi beşi tescilden önce ödenmiş olmalıdır.
B
Nakit sermayenin tamamı tüzel kişiliğin kazanıldığı anda ödenmiş olmalıdır.
C
Nakit sermayenin tamamı tüzel kişiliğin kazanılmasından itibaren 14 ay içinde ödenmiş olmalıdır.
D
Nakit sermayenin tamamı, tüzel kişiliğin kazanılmasından itibaren bir yıl içinde ödenmelidir.
E
Nakit sermayenin yüzde beşi tüzel kişiliğin kazanılmasından önce ödenmiş olmalıdır.
Açıklama:
A şıkkı doğrudur. Nakit sermaye taahhüt edilmiş ise, payların itibari değerlerinin en az yüzde yirmibeşi tescilden önce, gerisi de tescili izleyen en geç yirmidört ayda ödenir.
Soru 5
Anonim ortaklıkta kar payı dağıtımı hakkında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Kâr dağıtılıp dağıtılmayacağı ve miktarı konusunda karar yetkisi yönetim kurulundadır.
B
Kâr dağıtılabilmesinin temel şartı, ortaklığın sonraki yıllar kârlarından bu amaçla yedek akçe ayrılmış bulunmasıdır.
C
Dağıtım kararı verildikten sonra, kâr payının üçüncü bir kişiye veya ortaklardan birine devri mümkündür.
D
Ortaklığın kazanç sağlayıp sağlamadığı, aylık bilançoya göre saptanır.
E
Kâr payı talep hakkı, on beş yıllık zamanaşımına tabidir.
Açıklama:
A şıkkı yanlıştır. TK m. 408/2, d ve 409/1 uyarınca kâr dağıtılıp dağıtılmayacağı ve miktarı konusunda karar yetkisi GK’da olmakla birlikte, dağıtım yapılması ve miktarı konusunda kanun ve anasözleşmenin öngördüğü bazı şartlara uymak zorunludur. B şıkkı yanlıştır. Kâr dağıtılabilmesinin temel şartı, ortaklığın net dönem kârı veya önceki yıllar kârlarından bu amaçla yedek akçe ayrılmış bulunmasıdır. D şıkkı yanlıştır. Ortaklığın kazanç sağlayıp sağlamadığı, yıllık bilançoya göre saptanır (m. 508/2). E şıkkı yanlıştır. Kâr payı talep hakkı, beş yıllık zamanaşımına tabidir. C şıkkı doğrudur. Dağıtım kararı üzerine kâr payı hakkı, bağımsız bir alacak hakkına dönüşür ve başkalarına devri mümkün hâle gelir.
Soru 6
Anonim ortaklık pay sahiplerinin yeni alma hakkıyla ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Genel kurulun sermaye artırım kararı ile rüçhan hakkı, en az esas sermayenin yüzde onunun olumlu oyu ile sınırlanabilir.
B
Yönetim kurulu rüçhan hakkının kullanılma esaslarını bir karar ile belirler ve pay sahiplerine en az 15 gün süre verir.
C
Bu kararın ilanı zorunlu değildir.
D
Bu hak bedelsizdir.
E
Yeni pay alma hakkının azami dört ay içinde kullanılması gerekir.
Açıklama:
A şıkkı yanlıştır. Genel kurulun sermaye artırım kararı ile rüçhan hakkı, ancak haklı nedenler bulunduğu takdirde ve en az esas sermayenin yüzde altmışının olumlu oyu ile sınırlanabilir veya kaldırılabilir. B şıkkı doğru ve C şıkkı yanlıştır. Yönetim kurulu rüçhan hakkının kullanılma esaslarını bir karar ile belirler ve pay sahiplerine en az 15 gün süre verir; bu karar TTK m. 35’de belirtilen gazetede ilân edilir; şirketin internet sitesine de konulur. D şıkkı yanlıştır. Bu hak, bedelsiz bir hak değildir. Yeni pay alma hakkını kullanmak isteyen ortakların, öngörülen süre içerisinde talepte bulunması ve alacağı yeni payların bedelini ödemesi gerekir. E şıkkı yanlıştır. TTK m. 461, yeni pay alma hakkı kullanım süresinin onbeş günden az olmayacağını düzenlemekte fakat azami bir süre öngörmemektedir. Bu süre, hak düşürücü niteliktedir.
Soru 7
Pay sahiplerinin genel kurul toplantılarına katılma haklarıyla ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Her ortak koşulsuz olarak genel kurul toplantısından çıkarılabilir.
B
Her pay sahibi, genel kurul toplantılarına bizzat veya temsilcisi aracılığıyla katılma hakkına sahiptir.
C
Oy hakkının sermayenin yüzde altmışına karşılık gelen pay sahiplerinin kararıyla kaldırılması mümkündür.
D
Birden çok paya sahip olanların kullanacağı oy sayısına üst sınır getirilemez.
E
Payların oysuz bırakılabilmesi mümkün değildir.
Açıklama:
A şıkkı yanlıştır. Bir ortak, ancak haklı nedenlerin varlığı halinde ve son önlem olarak genel kurul toplantılarından çıkarılabilir. B şıkkı doğrudur. Her pay sahibi, genel kurul toplantılarına bizzat veya temsilcisi aracılığıyla katılma, konuşma ve görüş belirtme, karar alınmasında oy kullanma ve şartları varsa alınan kararlara karşı iptal davası açma haklarına kural olarak sahiptir (m.407 vd.; 415, 425, 427 vd., 445 vd.). C şıkkı yanlıştır. Oy hakkından peşinen vazgeçilemeyeceği gibi, diğer ortaklarca bu hakkın kaldırılması da mümkün değildir. D ve E şıkkı yanlıştır. TTK m. 434/2, birden çok paya sahip olanların kullanacağı oy sayısına anasözleşme ile üst sınır getirilmesini düzenlemek suretiyle hem oy hakkını pay sahibine bağlamış hem de bir kısım payların oysuz bırakılabilmesine dolaylı izin vermiştir.
Soru 8
(X) anonim ortaklığının genel kurul toplantısında, yönetim kurulu üyesi (Ü)'nün ibrasına sermayenin %25'inin oyuyla engel olunmuştur. Bu bilgiler ışığında pay sahiplerinin hangi hakkını kullandıkları söylenebilir?
Seçenekler
A
Özel denetçi atanmasını isteme hakkı
B
Olumsuz azınlık hakkı.
C
Mali hakkı.
D
İdari hakkı.
E
Yönetim kurulunda temsil edilme hakkı.
Açıklama:
B şıkkı doğrudur. TTK m. 559 uyarınca, kurucuların,yönetim kurulu. üyelerinin, denetçilerin, şirketin kuruluşundan ve sermaye artırımından doğan sorumlulukları, şirketin tescilinen itibaren dört yıl geçmedikçe sulh ve ibra ile ortadan kaldırılamaz. Bu süre geçtikten sonra da ancak genel kurul kararı ile sulh ve ibra mümkündür. Ne var ki, sermayenin onda birini, halka açık şirketlerde yirmide birini temsil eden pay sahipleri karşı çıkarlarsa, sulh ve ibra kararı alınamaz.
Soru 9
Pay sahiplerinin pay senedi basılmasını isteme hakkıyla ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Anonim ortaklıkta pay sahiplerinin hamiline yazılı pay senedi basılmasını isteme hakkı bulunmamaktadır.
B
Hamiline yazılı pay senedi bedelleri ödendikten sonra en geç beş ay içinde basılmalıdır.
C
Anonim ortaklıkta nama yazılı pay senedi yalnızca sermayenin artılması sırasında bastırılabilir.
D
Anonim ortaklıkta emre yazılı pay senedi basılması zorunludur.
E
Nama yazılı pay senetlerinin bastırılması, azınlığın talep etmesi şartı ile zorunludur.
Açıklama:
E şıkkı doğrudur. TTK hamiline yazılı senetlerin, bedelleri tamamen ödendikten sonra en geç üç ay içinde bastırılmasını zorunlu hâle getirmiş; nama yazılı pay senetlerinin bastırılmasını ise, azınlığın talep etmesi şartı ile zorunlu kılmıştır (m. 486).
Soru 10
Nama yazılı pay senetlerinin devriyle ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Nama yazılı pay senetlerinin devrinin ortaklığa karşı hüküm ifade etmesi için ilan edilmesi gerekir.
B
Nama yazılı senet beyaz ciro ile devredilemez.
C
Senedi devir için devreden tarafın devre yetkili olmasına gerek yoktur.
D
Genel kurul devrin kanuna ve anasözleşmeye uygun ve usulünce yapılıp yapılmadığını incelemelidir.
E
Devrin geçerli olması için yapılan pay defteri kayıtları kurucu değil açıklayıcı niteliktedir.
Açıklama:
A şıkkı yanlıştır. Nama yazılı pay senetleri, anasözleşmede aksine hüküm olmadıkça devredilebilir. Devir, ciro ve zilyetliğin nakli ile olur (m. 490/2). Ayrıca, devrin ortaklığa karşı hüküm ifade etmesi için, pay defterine kayıt da gerekir. B şıkkı yanlıştır. Devir için öncelikle, senedin temlik amacıyla ciro edilmesi gerekir; ciro tam veya beyaz olabilir. C şıkkı yanlıştır. Senet zilyetliği, mülkiyeti devir amacıyla devralana nakledilmeli ve devreden taraf, devre yetkili olmalıdır. D şıkkı yanlıştır. Yönetim kurulu, öncelikle devrin kanuna ve anasözleşmeye uygun ve usulünce yapılıp yapılmadığını, ciroların sağlıklı ve düzgün olup olmadığını inceler. E şıkkı doğrudur. Pay defterine kayıt, devrin ortaklığa karşı geçerliliğini sağlamakta ise de geçerli bir devre rağmen, kaydın henüz yapılmamış olması mümkündür. Bu açıdan, defter kayıtları kurucu değil açıklayıcı niteliktedir; defter kayıtları pay sahipliğine karine ise de kayıtların aksi ve gerçek pay sahibi sıfatı, başka yollardan kanıtlanarak buna göre işlem veya düzeltme yapılması sağlanabilir.
Soru 11
Aşağıdaki ortaklıklardan hangisinde payın devri için diğer ortakların rızası aranmaz?
Seçenekler
A
Kollektif ortaklık
B
Komandit ortaklık
C
Anonim ortaklık
D
Limited ortaklık
E
Adi ortaklık
Açıklama:
Anonim ortaklıklarda pay devri için diğer ortakların rızası gerekmez. Bu nedenle doğru şık “c”dir.
Soru 12
Aşağıdaki hallerden hangisinde pay sahipliği aslen kazanılır?
Seçenekler
A
Kuruluş aşamasında sermaye taahhüdünde bulunulunca
B
Pay satın alınınca
C
Pay miras yoluyla mirasçılara geçince
D
Pay bağış yoluyla devralınınca
E
Pay başka bir malla trampa edilince
Açıklama:
Pay kuruluş aşamasında sermaye taahhüdünde bulunan kiş tarafından aslen kazanılır. Bu nedenle doğru şık “a”dır.
Soru 13
Aşağıdaki hallerden hangisi anonim ortaklığın kendi paylarını edinme yasağı kapsamındadır?
Seçenekler
A
Kendi paylarını sermayenin azaltılması hümümleri uyarınca devralması
B
Kendi paylarını kanuni bir yükümlülük sonucunda devralması
C
Bedelleri tamamen ödenmiş payları bedelsiz olarak devralması
D
Kendi paylarını devralma işleminin ortaklığın faaliyet konusuna girmesi
E
Kendi paylarını sermayesinin onda birini aşan bir miktarda ivazlı olarak devralması
Açıklama:
Anonim ortaklığın kendi paylarını sermayesinin onda birini aşan bir miktarda ivazlı olarak devralması, ortaklığın kendi paylarını edinme yasağı kapsamındadır. Bu nedenle doğru şık “e”dir.
Soru 14
İtibari değerinin üstünde bir bedelle ihraç edilen paylara ne ad verilir?
Seçenekler
A
Adi pay
B
Çıplak pay
C
Primli pay
D
Bedelli pay
E
Bedelsiz pay
Açıklama:
İtibari değerinin üstünde bir bedelle ihraç edilen paylara primli pay adı verilir. Bu nedenle doğru şık “c”dir.
Soru 15
Aşağıdaki ifadelerden hangisi pay senetleri bakımından doğrudur?
Seçenekler
A
Para senedi grubundadırlar.
B
Kurucu senet grubundadırlar.
C
Soyut senet grubundadırlar.
D
Kıymetli evrak grubundadırlar.
E
Kamu güvenine dayanmayan senet grubundadırlar.
Açıklama:
Pay senetleri kıymetli evrak grubunda yer alan senetlerdir. Bu nedenle doğru şık “d”dir.
Soru 16
Anonim ortaklık tarafından çıkarılan nama yazılı pay senetleri ne zaman hamiline yazılı hale dönüştürülebilir?
Seçenekler
A
Hamil talep edince
B
Genel kurul karar verince
C
Pay senedi devredilince
D
Pay bedeli tamamen ödenince
E
Pay senedini devralan talep edince
Açıklama:
Anonim ortaklık tarafından çıkarılan nama yazılı pay senetleri bedelleri tamamen ödenince hamiline yazılı hale dönüştürülebilir. Bu nedenle doğru şık “d”dir.
Soru 17
Nama yazılı pay devrinin ortaklığa karşı geçerlilik kazanması için aşağıdaki işlemlerden hangisi zorunlu değildir?
Seçenekler
A
Payın ciro edilmesi
B
Senet zilyetliğinin devredilmesi
C
Şirketin devri onaylaması
D
Devralanın pay defterine kaydedilmesi
E
Pay bedellerinin tamamen ödenmesi
Açıklama:
Nama yazılı pay devrinin ortaklığa karşı geçerlilik kazanması için pay bedellerinin tamamen ödenmiş olması zorunlu değildir. Senet bedeli tamamen ödenmemiş ve devralanın ödeme yeterliliği şüpheli ise, ortaklık teminat gösterilmesini isteyebilir, gösterilmezse kayıttan kaçınabilir. Bu nedenle doğru şık “e”dir.
Soru 18
Nama yazılı pay senetlerinde bağlam nasıl oluşturulur?
Seçenekler
A
Pay senedinin üstüne yazılarak
B
Pay defterine kaydedilerek
C
Ticaret mahkemesinden izin alarak
D
Anasözleşmeye hüküm koyarak
E
Kamuya ilan ederek
Açıklama:
Nama yazılı pay senetlerinde bağlam anasözleşmeye hüküm koyarak oluşturulur. Bu nedenle doğru şık “d”dir.
Soru 19
Anonim ortaklıklarda borçlanma senetleri kural olarak aşağıdakilerden hangisinin kararıyla çıkartılabilir?
Seçenekler
A
Genel kurul
B
Yönetim kurulu
C
Denetim kurulu
D
Tasfiye memurları
E
Kayyım
Açıklama:
Anonim ortaklıklarda borçlanma senetleri kural olarak genel kurul kararıyla çıkartılabilir. Bu nedenle doğru şık “a”dır.
Soru 20
Doğrudan yeni paylar alma hakkı veren tahvil türü aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Primli tahvil
B
Pay senediyle değiştirilebilir tahvil
C
İkramiyeli tahvil
D
Kara iştirakli tahvil
E
Güvenceli tahvil
Açıklama:
Doğrudan yeni paylar alma hakkı veren tahvil türü pay senediyle değiştirilebilir tahvildir. Bu nedenle doğru şık “b”dir.
Soru 21
Anonim ortaklıklarda paya ilişkin aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Sermaye artırımlarında pay, genel kurulda sermaye artırımı kararının alınmasıyla oluşur.
B
Çıplak payların haczi mümkün değildir.
C
Anonim ortaklıklarda payın devri için diğer pay sahiplerinin rızası gerekir.
D
Payın senede bağlanması, paya bağlı haklarda bir değişikliğe yol açmaz.
E
Anonim ortaklıklarda bir paya birden çok kişinin malik olması mümkün değildir.
Açıklama:
Pay, kuruluşta veya sermaye artırımlarında, tescil ile oluşur. Payın senede bağlanması, paya bağlı haklar ve borçlarda kural olarak bir değişikliğe yol açmaz fakat senede bağlanmış payların tedavül yeteneği daha yüksektir. Senede bağlanmamış (çıplak) paylar da her tür (satış, rehin, intifa, haciz, önalım, alım, geri alım gibi) işlemlere konu olabilir. Uyarınca payın sağladığı haklar bir bütün olup bu haklar ayrı kişilerce kullanılamaz. Bir payın birden çok maliki varsa, bu hâlde de müşterek temsilci aracılığıyla hakların kullanılması gerekir. Gereğince, senede bağlanmış olsun olmasın, paylar devredilebilir. Kollektif, komandit ve limited ortaklıklardan farklı olarak, anonim ortaklıklarda pay devri için diğer ortakların rızası gerekmez. Doğru yanıt D'dir.
Pay, kuruluşta veya sermaye artırımlarında, tescil ile oluşur. Payın senede bağlanması, paya bağlı haklar ve borçlarda kural olarak bir değişikliğe yol açmaz fakat senede bağlanmış payların tedavül yeteneği daha yüksektir. Senede bağlanmamış (çıplak) paylar da her tür (satış, rehin, intifa, haciz, önalım, alım, geri alım gibi) işlemlere konu olabilir. Payın sağladığı haklar bir bütün olup bu haklar ayrı kişilerce kullanılamaz. Bir payın birden çok maliki varsa, bu hâlde de müşterek temsilci aracılığıyla hakların kullanılması gerekir. Senede bağlanmış olsun olmasın, paylar devredilebilir. Kollektif, komandit ve limited ortaklıklardan farklı olarak, anonim ortaklıklarda pay devri için diğer ortakların rızası gerekmez. Doğru yanıt D'dir.
Pay, kuruluşta veya sermaye artırımlarında, tescil ile oluşur. Payın senede bağlanması, paya bağlı haklar ve borçlarda kural olarak bir değişikliğe yol açmaz fakat senede bağlanmış payların tedavül yeteneği daha yüksektir. Senede bağlanmamış (çıplak) paylar da her tür (satış, rehin, intifa, haciz, önalım, alım, geri alım gibi) işlemlere konu olabilir. Payın sağladığı haklar bir bütün olup bu haklar ayrı kişilerce kullanılamaz. Bir payın birden çok maliki varsa, bu hâlde de müşterek temsilci aracılığıyla hakların kullanılması gerekir. Senede bağlanmış olsun olmasın, paylar devredilebilir. Kollektif, komandit ve limited ortaklıklardan farklı olarak, anonim ortaklıklarda pay devri için diğer ortakların rızası gerekmez. Doğru yanıt D'dir.
Soru 22
I. Ayın karşılığı pay
II. Oydan yoksun pay
III. İtibari değeri olmayan pay
IV. Bedelsiz pay
Yukarıdakilerden hangileri Türk Ticaret Kanunu'na göre anonim şirketlerde oluşturulması mümkün olan pay türlerindendir?
II. Oydan yoksun pay
III. İtibari değeri olmayan pay
IV. Bedelsiz pay
Yukarıdakilerden hangileri Türk Ticaret Kanunu'na göre anonim şirketlerde oluşturulması mümkün olan pay türlerindendir?
Seçenekler
A
I ve III
B
II ve IV
C
I ve IV
D
III ve IV
E
II ve III
Açıklama:
Türk Ticaret Kanunu sisteminde anonim şirketlerde oydan yoksun pay ve itibari değersiz pay oluşturulması mümkün değildir. Zira her payın itibari değerinin en az bir kuruş olması zorunludur. Yine her payın sahibine en az bir oy hakkı verdiği hükme bağlanmıştır. Ayın karşılığı pay ve bedelsiz pay oluşturulmasına ise Türk Ticaret Kanunu izin vermektedir. Doğru yanıt C'dir.
Soru 23
Aşağıdaki hallerden hangisinde pay sahipliği aslen kazanılmaktadır?
Seçenekler
A
Payın sermaye artırımında sermaye taahhüdünde bulunulması ile edinilmesi
B
Payın bağışlama yoluyla edinilmesi
C
Payın cebri icra yolu ile edinilmesi
D
Payın miras ile edinilmesi
E
Payın evlilikte mal rejimi uyarınca edinilmesi
Açıklama:
Aslen kazanma, kuruluşta ve sermaye artırımında sermaye taahhüdünde bulunulması yoluyla gerçekleşir. Birleşme ve tür değiştirme sonucu çıkarılan payların da aslen kazanıldığı kabul edilir. Diğer seçeneklerde yer alan hallerde ise devren kazanma söz konusudur. Doğru yanıt A'dır.
Soru 24
I. Sermayenin azaltılması
II. Iskat
III. Temerrüt
IV. Payın itfası
Yukarıdakilerden hangisi anonim ortaklıklarda pay sahipliğini sona erdirir?
II. Iskat
III. Temerrüt
IV. Payın itfası
Yukarıdakilerden hangisi anonim ortaklıklarda pay sahipliğini sona erdirir?
Seçenekler
A
I ve II
B
II ve III
C
III ve IV
D
I ve III
E
II ve IV
Açıklama:
Payın devri, birleşme, ortaklığın tasfiyesi, sermaye borcunda temerrüt nedeniyle
ortaklıktan ıskat (çıkarma) ve payın itfası, pay sahipliğini sona erdirir. Doğru yanıt E'dir.
ortaklıktan ıskat (çıkarma) ve payın itfası, pay sahipliğini sona erdirir. Doğru yanıt E'dir.
Soru 25
Aşağıdakilerden hangisi anonim şirketlerde tek borç ilkesinin istisnaları arasında yer alır?
Seçenekler
A
Bedelsiz paylar
B
İmtiyazlı paylar
C
Primli paylar
D
Oydan yoksun paylar
E
Adi paylar
Açıklama:
Tek borç ilkesinin iki istisnası primli (agiolu) paylar ve ikincil (tali) yükümlülüklerdir. Doğru yanıt C'dir.
Soru 26
Aşağıdakilerden hangisi anonim şirketlerde pay sahibinin kişisel hakları arasında yer alır?
Seçenekler
A
Tekel hakkı
B
Kar payı hakkı
C
Rüçhan hakkı
D
Hapis hakkı
E
Özel denetim isteme hakkı
Açıklama:
Özel denetim isteme hakkı anonim şirketlerde pay sahibinin kişisel hakları arasında yer alır. Kar payı hakkı ile rüçhan hakkı pay sahibinin mali haklarındandır. Pay sahibinin tekel hakkı ve hapis hakkı ise bulunmamaktadır. Doğru yanıt E'dir.
Soru 27
I. Finansal tabloların görüşmelerini erteletme
II. Sulh ve ibraya engel olma
III. Genel kurul toplantı gündemine madde ekletme
IV. Tahvil basılmasını isteme
Yukarıdakilerden hangileri anonim şirketlerde olumlu azınlık hakları arasına yer alır?
II. Sulh ve ibraya engel olma
III. Genel kurul toplantı gündemine madde ekletme
IV. Tahvil basılmasını isteme
Yukarıdakilerden hangileri anonim şirketlerde olumlu azınlık hakları arasına yer alır?
Seçenekler
A
I ve II
B
II ve III
C
III ve IV
D
I ve III
E
II ve IV
Açıklama:
Finansal tabloların görüşmelerini erteletme ve genel kurul toplantı gündemine madde ekletme anonim şirketlerde olumlu azınlık hakları arasında yer alır. Sulh ve ibraya engel olma olumsuz azınlık hakları arasında yer alır. Tahvil basılmasını isteme ise azınlık hakları arasında yer almaz. Doğru yanıt D'dir.
Soru 28
Aşağıdakilerden hangisi anonim şirketlerde hamiline yazılı pay senetlerinin devri için gerekli işlemler arasında yer alır?
Seçenekler
A
Ciro
B
Zilyetliğin nakli
C
Borcun nakli
D
Pay defterine kayıt
E
Genel kurul kararı
Açıklama:
Hamiline yazılı pay senedi, yalnızca zilyetliğin geçirilmesi (nakli) ile devredilir. Doğru yanıt B'dir.
Soru 29
Aşağıdakilerden hangisi tahvilleri pay senetlerinden ayıran bir özelliktir?
Seçenekler
A
Tahvillerin kıymetli evrak niteliği bulunmaktadır.
B
Tahviller açısından özel devir yasakları ve sınırlamaları söz konusudur.
C
Tahviller ortaklık senetleri arasında yer alır.
D
Tahvil sahibinin faiz hakkı mutlaktır.
E
Tahvillerin itfası ancak sermaye azaltımı ve birleşme gibi zorunlu ve sınırlı hallerde gündeme gelir.
Açıklama:
Tahviller de pay senetleri gibi anonim şirketin çıkarabileceği kıymetli evrak türleri arasında yer alır.ancak pay senetlerinden farklı olarak tahviller alacak senedi niteliğindedir. Bu nedenle tahvil sahibine kar payı değil faiz ödenir ve tahvil sahibinin faiz hakkı mutlaktır. Tahvillerin itfası zorunludur. Pay senedinin itfası ise, ancak zorunlu
ve sınırlı hallerde (sermaye azaltımı ve birleşme gibi) gündeme gelir. Pay senetleri açısından özel devir yasakları ve sınırlamaları söz konusudur. Oysa tahvillerin devrinde TTK, bu tür müdahaleler öngörmemiştir. Doğru yanıt D'dir.
ve sınırlı hallerde (sermaye azaltımı ve birleşme gibi) gündeme gelir. Pay senetleri açısından özel devir yasakları ve sınırlamaları söz konusudur. Oysa tahvillerin devrinde TTK, bu tür müdahaleler öngörmemiştir. Doğru yanıt D'dir.
Soru 30
"Tarım ürünleri üretim ve satışıyla uğraşan bir anonim ortaklığın anasözleşmesinde nama yazılı pay senetlerinin çiftçi olmayan kişilere devredilemeyeceğine ilişkin bir hüküm yer almaktadır. Ortaklıktaki pay sahiplerinden Ali, söz konusu hükme rağmen payını inşaat mühendisi Ayşe'ye devretmiştir."
Bu durumda aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Bu durumda aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Ortaklık, anasözleşmede yer alan hükme dayanarak devir işlemini pay defterine kaydetmekten kaçınabilir.
B
Ortaklık, devir işleminin iptali için dava açabilir.
C
Anasözleşmede yer alan devir yasağına ilişkin hüküm geçersiz olduğundan Ayşe pay sahibi sıfatını kazanır.
D
Bu durum, bağlamın etkisini yitirdiği hallerden olduğundan ortaklık devir işlemini pay defterine kayıttan kaçınamaz.
E
Ortaklık, anasözleşmedeki devir yasağına aykırı olarak payını devreden Ali'ye tazmnat davası açabilir.
Açıklama:
TTK uyarınca nama yazılı senetler, anasözleşmede aksine hüküm bulunmadıkça devredilebilirler. Ancak devrin ortaklığa karşı geçerli olabilmesi için pay defterine kayıt gerekir. Ortaklık devir keyfiyetini anasözleşmede gösterilen nedenlerle pay defterine kaydetmekten kaçınabilir. Anasözleşmede gösterilen bu pay devri sınırlamalarına bağlam ve bu şekildeki paylara da bağlı nama yazılı pay senedi denir. Olayda anonim ortaklık, anasözleşmeye aykırı olarak gerçekleştirilen pay devrini pay defterine kaydetmekten kaçınabilir. Doğru yanıt A'dır.
Soru 31
Bedeli tamamen ödenmiş olan çıplak payın devri, …………………………………. hükümlerine (yazılı şekle) tabidir fakat senede bağlı payların devri, senedin türüne göre değişir.
Yukarıdaki metinde boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Yukarıdaki metinde boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Seçenekler
A
Alacağın temliki
B
Borcun nakli
C
Sebepsiz zenginleşme
D
Haksız fiil
E
Vekaletsiz iş görme
Açıklama:
Bedeli tamamen ödenmiş olan çıplak payın devri, alacağın temliki hükümlerine (yazılı şekle) tabidir fakat senede bağlı payların devri, senedin türüne göre değişir.
Soru 32
Kâr payı, tasfiye payı ve oy hakkı gibi hususlarda diğerlerine oranla paya tanınan üstün bir hak veya kanunda öngörülmemiş yeni bir pay sahipliği hakkı ortaya çıkaran paya ne ad verilir?
Seçenekler
A
Rüçhanlı pay
B
İmtiyazlı pay
C
İtibari değeri olan pay
D
Bedelli pay
E
Üstün pay
Açıklama:
İlk veya değiştirilmiş anasözleşme ile, bir kısım paylara imtiyaz tanınabilir; imtiyaz, kâr payı, tasfiye payı, rüçhan ve oy hakkı gibi hususlarda diğerlerine oranla paya tanınan üstün bir hak veya kanunda öngörülmemiş yeni bir pay sahipliği
hakkıdır (m. 479-480, 360). Böyle bir ayrıcalıkla donatılmış paylara imtiyazlı pay denilmektedir.
hakkıdır (m. 479-480, 360). Böyle bir ayrıcalıkla donatılmış paylara imtiyazlı pay denilmektedir.
Soru 33
Pay sahipliği hakkında aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Pay sahibi, payın veya pay senedinin maliki olan gerçek veya tüzel kişidir.
B
Bir kişi birden çok paya sahip olabileceği gibi, miras, birlikte satın alma gibi yollarla, bir pay üzerinde birden çok kişinin mülkiyet veya başka bir hakkı da söz konusu olabilir.
C
Pay sahibi olabilme açısından Türk vatandaşı olma şartı vardır.
D
Pay sahibi olabilme açısından özel bir ehliyet aranmamıştır.
E
Pay sahibi olabilme açısından Türk Medeni Kanunu’ndaki ehliyet hükümleri uygulanır.
Açıklama:
Pay sahibi olabilme açısından Türk vatandaşı olma şartı kural olaraköngörülmemiştir (istisnai örnek olarak bkz. TTK m. 940/4,b).
Soru 34
Aşağıdaki ortaklık türlerinden hangisinde pay serbestçe devredilebilir?
Seçenekler
A
Kollektif ortaklık
B
Adi komandit ortaklık
C
Limited ortaklık
D
Anonim ortaklık
E
Kooperatif ortaklık
Açıklama:
Tipik sermaye ortaklığı niteliğine bağlı olarak anonim ortaklıklara özgü temel ilkelerden birisi de senede bağlanmış olsun olmasın, payın serbestçe devredilebilmesidir.
Soru 35
Ana sözleşmede yer alan ve nama yazılı pay senetlerinin devrini kısıtlayan hükümlere ne ad verilir?
Seçenekler
A
Muafiyet
B
İstisna
C
Amir
D
Mülhak
E
Bağlam
Açıklama:
Ana sözleşmede yer alan ve nama yazılı pay senetlerinin devrini kısıtlayan hükümlere bağlam adı verilir?
Soru 36
Aşağıdakilerden hangisi, anonim şirketin kendi paylarını edinme yasağının istisnalarından değildir?
Seçenekler
A
Payların devralınması cüz'i halefiyet kuralı gereği ise
B
Devralma, bir kanuni satın alma yükümünden doğuyorsa
C
Paylar, sermaye azaltılmasına dair TTK m. 473-475 hükümleri uyarınca devralınıyorsa
D
Şirket, bir menkul kıymetler şirketi ise
E
Şirket, bedelleri tamamen ödenmiş bu payları bedelsiz devralıyor ise
Açıklama:
Payların devralınması cüz'i değil külli halefiyet kuralı gereği ise, anonim şirketin kendi paylarını edinebilir.
Soru 37
Nakit sermaye taahhüt edilmiş ise, payların itibari değerlerinin en az yüzde ………………………. tescilden önce, gerisi de tescili izleyen en geç yirmidört ayda ödenir.
Yukarıdaki metinde boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Yukarıdaki metinde boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Seçenekler
A
Yirmisi
B
Yirmi beşi
C
Otuzu
D
Kırkı
E
Ellisi
Açıklama:
Nakit sermaye taahhüt edilmiş ise, payların itibari değerlerinin en az yüzde yirmi beşi tescilden önce, gerisi de tescili izleyen en geç yirmi dört ayda ödenir.
Soru 38
Aşağıdakilerden hangisi, anonim ortaklıklarda sermaye borcuna aykırı davranılmasının yaptırımları arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Temerrüt faizi isteme
B
Iskat
C
Müsadere
D
Sözleşme cezası
E
Tazminat
Açıklama:
Anonim ortaklıklarda sermaye borcuna aykırı davranılmasının yaptırımları arasında müsadere yer almaz.
Soru 39
Aşağıdakilerden hangisi, pay sahibinin mali hakları arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Kâr payı (temettü) hakkı
B
Hazırlık devresi faizi
C
Tasfiye payı hakkı
D
Huzur hakkı
E
Yeni paylarda önalım (rüçhan) hakkı
Açıklama:
Pay sahibinin mali hakları arasında huzur hakkı yer almaz.
Soru 40
Kaydi sisteme girmeyen payların devrinde, bedeli tamamen ödenmiş (devredenin sermaye borcu yok) ise, payın devri,
…………………………… hükümlerine tabidir.
Yukarıdaki metinde boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
…………………………… hükümlerine tabidir.
Yukarıdaki metinde boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Seçenekler
A
Borcun nakli
B
Haksız fiil
C
Temerrüt
D
Sebepsiz zenginleşme
E
Alacağın temliki
Açıklama:
Kaydi sisteme girmeyen payların devrinde, bedeli tamamen ödenmiş (devredenin sermaye borcu yok) ise, payın devri, alacağın temliki hükümlerine tabidir.
Soru 41
Aşağıdakilerden hangisi anonim ortaklıkta payın devren kazanılması yollarından biri değildir?
Seçenekler
A
Satış
B
Bağışlama
C
Miras
D
Cebri icra
E
Sermaye artırımı
Açıklama:
Sermaye artırımı anonim ortaklıkta payın aslen kazanılması yollarından biridir. Bu nedenle doğru şık “e”dir.
Soru 42
Pay sahiplerinin kendi aralarında veya üçüncü kişilerle yapacakları borçlar hukuku sözleşmeleriyle paylarını devretmelerinin, ana sözleşmede bir takım koşullara bağlamasına ne ad verilir?
Seçenekler
A
Satış yasağı
B
Devir yasağı
C
Rekabet yasağı
D
Bağlam
E
Butlan
Açıklama:
Pay sahiplerinin kendi aralarında veya üçüncü kişilerle yapacakları borçlar hukuku sözleşmeleriyle paylarını devretmelerinin anasözleşmede bir takım koşullara bağlamasına bağlam adı verilir. Bu nedenle doğru şık “d”dir.
Soru 43
Anonim ortaklıklarda payın devri hangi tarihten önce ortaklığa karşı hükümsüzdür?
Seçenekler
A
Anasözleşmenin düzenlenmesi
B
Anasözleşmenin noter tarafından onayı
C
Nakit pay bedellerinin ödenmesi
D
Ortaklığın tescil edilmesi
E
Bu konuda genel kurulun karar alması
Açıklama:
Anonim ortaklıkta paylar tecil ile doğduğundan bu tarihten önce yapılan pay devirleri ortaklığa karşı hüküm ifade etmez. Bu nedenle doğru şık “d”dir.
Soru 44
Anonim şirkette bir ortağın sermaye borcuna aykırı hareket etmesi halinde ortaklık aşağıdakilerden hangisini talep edemez?
Seçenekler
A
İcra yoluyla takip
B
Sözleşme cezası
C
Hapis cezası
D
Tazminat
E
Temerrüt faizi
Açıklama:
Anonim şirkette bir ortağın sermaye borcuna aykırı hareket etmesi halinde ortaklık hapis cezası talep edemez. Bu nedenle doğru şık “c”dir.
Soru 45
Aşağıdakilerden hangisi ayrılmadıkça anonim ortaklıkta kar payı dağıtılması mümkün değildir?
Seçenekler
A
Sermaye taahhüdü
B
Gecikme faizi
C
Sözleşme cezası
D
Kanuni yedek akçe
E
Saklı kar payı
Açıklama:
Kanuni yedek akçe ayrılmadıkça anonim ortaklıkta kar payı dağıtılması mümkün değildir. Bu nedenle doğru şık “d”dir.
Soru 46
Aşağıdakilerden hangisi ortakların mali haklarından biridir?
Seçenekler
A
Genel kurul toplantısına katılma hakkı
B
Bilgi alma hakkı
C
Özel denetim isteme hakkı
D
Oy hakkı
E
Kar payı hakkı
Açıklama:
Kar payı hakkı ortakların mali haklarından biridir. Bu nedenle doğru şık “e”dir.
Soru 47
Sermayenin belirli bir oranını temsil eden pay sahiplerine, onları çoğunluğun tahakkümünden kurtarmak için tanımış haklara ne ad verilir?
Seçenekler
A
Azınlık hakları
B
İmtiyaz hakları
C
Rüçhan hakları
D
Koruyucu haklar
E
Kurucu haklar
Açıklama:
Sermayenin belirli bir oranını temsil eden pay sahiplerine, onları çoğunluğun tahakkümünden kurtarmak için tanımış haklara azınlık hakları adı verilir. Bu nedenle doğru şık “a”dır.
Soru 48
Sadece zilyetliğin geçirilmesiyle devredilen pay senetleri aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Hamiline yazılı pay senedi
B
Emre yazılı pay senedi
C
Nama yazılı pay senedi
D
Bağlı nama pay senedi
E
Gerçek nama pay senedi
Açıklama:
Sadece zilyetliğin geçirilmesiyle devredilen pay senetleri hamiline yazılı pay senetleridir. Bu nedenle doğru şık “a”dır.
Soru 49
Aşağıdaki ifadelerden hangisi pay senedi ve tahvil arasındaki fark açısından doğru değildir?
Seçenekler
A
Pay senedi kar payı, tahvil faiz sağlar.
B
Pay senedinde vade yoktur, tahvilde vade vardır.
C
Kar payı genel kurul kararıyla dağıtılır, faiz hakkı mutlaktır.
D
Pay senedinin devri sınırlanabilir, tahvilin devri sınırlanamaz.
E
Pay sahibi alacaklı, tahvil sahibi ortak sıfatını kazanır.
Açıklama:
Anonim ortaklıklarda pay sahipleri ortak, tahvil sahipleri alacaklı sıfatına sahiptir. Bu nedenle doğru şık “e”dir.
Soru 50
Anonim şirkette nakdi sermaye taahhüdünün ödenmesine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Payların itibari değerlerinin en az yüzde beşi tescilden önce, gerisi de tescili izleyen en geç yirmidört ayda ödenir.
B
Payların itibari değerlerinin en az yüzde yirmibeşi tescilden önce, gerisi de tescili izleyen en geç yirmidört ayda ödenir.
C
Payların itibari değerlerinin en az yüzde yirmisi tescilden önce, gerisi de tescili izleyen en geç yirmidört ayda ödenir.
D
Payların itibari değerlerinin en az yüzde yirmibeşi tescilden önce, gerisi de tescili izleyen en geç otuzaltı ayda ödenir.
E
Payların itibari değerlerinin en az yüzde beşi tescilden önce, gerisi de tescili izleyen en geç oniki ayda ödenir.
Açıklama:
Payların itibari değerlerinin en az yüzde yirmibeşi tescilden önce, gerisi de tescili izleyen en geç yirmidört ayda ödenir.
Soru 51
Karşılığı tamamen ödenmemiş nama yazılı payların geçerli bir şekilde devredilebilmesi için devre aşağıdakilerden hangisinin onay vermesi gerekir?
Seçenekler
A
Şirketin
B
Devralan kişinin
C
Devreden kişinin
D
Denetçinin
E
Bakanlık temsilcisinin
Açıklama:
Şirketin
Soru 52
Türk Ticaret Kanunu’na göre “bağlı nama yazılı pay senetleri” nasıl oluşturulur?
Seçenekler
A
Anasözleşmede düzenlenerek
B
Senedin üzerine yazılarak
C
Pay defterine yazılarak
D
Taraf arasında kararlaştırılarak
E
Ticaret siciline tescil ederek
Açıklama:
Anasözleşmede düzenlenerek
Soru 53
Sahiplerine, pay senetleriyle değiştirebilme veya doğrudan yeni paylar (veya pay senetleri) alma hakkı veren, kıymetli evrak niteliğine sahip borç senetlerine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Hisse senedi
B
Agio
C
İlmuhaber
D
İntifa senedi
E
Pay senedi ile değiştirilebilir tahvil
Açıklama:
Pay senedi ile değiştirilebilir tahvil
Soru 54
Aşağıdaki hallerden hangisinde oy hakkında imtiyaz kullanılamaz?
Seçenekler
A
Ana sözleşme değişikliği
B
Yönetim kuruluna üye seçimi
C
Kâr dağıtımı
D
Tasfiye payı dağıtımı
E
Özel denetçi atanması
Açıklama:
Ana sözleşme değişikliği
Soru 55
Türk Ticaret Kanunu’na göre kural olarak bir paya en fazla kaç oy hakkı tanınabilir?
Seçenekler
A
5
B
15
C
10
D
20
E
25
Açıklama:
15
Soru 56
Aşağıdakilerden hangisi Türk Ticaret Kanunu’nda öngörülen pay türlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Bedelli pay
B
Adi pay
C
İtibari değeri olmayan pay
D
Oy hakkını haiz pay
E
Ayın karşılığı pay
Açıklama:
İtibari değeri olmayan pay
Soru 57
Aşağıdakilerden hangisi anonim şirkette paya ilişkin ilkelerden biri değildir?
Seçenekler
A
Devir serbestisi
B
Payın bölünmezliği
C
Senede bağlanma
D
Tescil ile oluşma
E
Nakit karşılığı çıkarılma
Açıklama:
Nakit karşılığı çıkarılma
Soru 58
Anonim şirketlerde payların birleştirilmesi için aşağıdakilerden hangisinin rızası gerekir?
Seçenekler
A
İlgili pay sahiplerinin
B
Yönetim kurulunun
C
Denetçilerin
D
Gümrük ve Sanayi Bakanlığı’nın
E
Bakanlık temsilcisinin
Açıklama:
İlgili pay sahiplerinin
Soru 59
Anonim şirketlerde pay kavramına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Pay, kuruluşta veya sermaye artırımlarında tescil ile oluşur.
B
Payın senede bağlanması, paya bağlı haklar ve borçlarda kural olarak bir değişikliğe yol açmaz.
C
Senede bağlanmamış paylar da her tür hukuki işleme konu olabilir.
D
Senede bağlı payların devri, senedin türüne göre değişir.
E
Senede bağlanmış payların tedavül yeteneği düşüktür.
Açıklama:
Senede bağlanmış payların tedavül yeteneği düşüktür.
Ünite 8
Soru 1
Aşağıdaki kıymetli evrak türlerinden hangisi güvenli elektronik imza ile düzenlenebilir?
Seçenekler
A
Çek
B
Poliçe
C
Pay senedi
D
Varant
E
Makbuz senedi
Açıklama:
TTK m.1526 uyarınca, kambiyo senetleri (poliçe, bono, çek) ve bunlara benzeyen senetler ile makbuz senedi ve varant güvenli elektronik imza ile düzenlenemez. Pay senetlerinin güvenli elektronik imza ile düzenlenmesi mümkündür. Doğru cevap C'dir.
Soru 2
Kıymetli evrakın özelliklerine ilişkin aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Kıymetli evrak sebebe bağlıdır.
B
Kıymetli evrakın konusunu başkalarına devredilebilen haklar oluşturur.
C
Kıymetli evraka bağlı bir alacak, senet ibraz edilmeksizin de ödenebilir
D
Kıymetli evrakın içerdiği hak, senet olmaksızın başkasına devredilebilir.
E
Değeri kişiden kişiye değişen haklar da kıymetli evrakın konusunu oluşturabilir.
Açıklama:
Kıymetli evrakın içerdiği hak ekonomik bir değer taşımalı ve devredilebilir olmalıdır. Maddi değeri olmayan, değeri kişiden kişiye değişen, başkasına devri mümkün olmayan haklar kıymetli evrakın konusunu oluşturamaz.Hak, senet olmaksızın devredilemez ve başkasına karşı ileri sürülemez. Kıymetli evrakta soyutluk ilkesi geçerlidir. Doğru cevap B'dir.
Soru 3
I. Pay senedi
II. Konişmento
III. Çek
IV. Tahvil
Yukarıdaki kıymetli evrak türlerinden hangileri içerdiği hakkın türü açısından alacak senedidir?
II. Konişmento
III. Çek
IV. Tahvil
Yukarıdaki kıymetli evrak türlerinden hangileri içerdiği hakkın türü açısından alacak senedidir?
Seçenekler
A
I ve II
B
II ve III
C
III ve IV
D
I ve III
E
II ve IV
Açıklama:
İçerdiği hakkın türü açısından yapılan tasnifte pay senetleri ortaklık senetleri arasında yer alırken konişmento eşya hukuku senetleri arasında yer alır. Çek ve tahvil ise bir alacak hakkını temsil ettiğinden alacak senetleri arasında yer almaktadır. Doğru cevap C'dir.
Soru 4
Aşağıdakilerden hangisi yaratıcı kıymetli evraka örnek gösterilebilir?
Seçenekler
A
Bono
B
Pay senedi
C
İlmühaber
D
Makbuz senedi
E
Konişmento
Açıklama:
Pay senedi, ilmühaber, makbuz senedi ve konişmentoda senedin içerdiği hak, senetten önce de mevcuttur. Bu nedenler bunlar açıklayıcı kıymetli evraktır. Oysa kambiyo senetlerinde hak senetle birlikte ortaya çıktığından bunlar yaratıcı kıymetli evraka örnek gösterilebilir. Doğru cevap A'dır.
Soru 5
I. Finansman bonosu
II. Poliçe
III. Konişmento
IV. Banka bonosu
Yukarıdakilerden hangileri nama yazılı olarak düzenlenebilir?
II. Poliçe
III. Konişmento
IV. Banka bonosu
Yukarıdakilerden hangileri nama yazılı olarak düzenlenebilir?
Seçenekler
A
I ve II
B
II ve III
C
III ve IV
D
I ve III
E
II ve IV
Açıklama:
Sermaye piyasası mevzuatı uyarınca çıkarılan menkul kıymetler yatırım fonuna
katılma belgesi, banka bonoları, banka garantili bonolar, finansman bonosu nama yazılı olarak düzenlenemez. Poliçe ve konişmento ise nama yazılı olarak düzenlenebilir. Doğru cevap B'dir.
katılma belgesi, banka bonoları, banka garantili bonolar, finansman bonosu nama yazılı olarak düzenlenemez. Poliçe ve konişmento ise nama yazılı olarak düzenlenebilir. Doğru cevap B'dir.
Soru 6
Aşağıdakilerden hangisi hamiline yazılı olarak düzenlenebilir?
Seçenekler
A
Bono
B
Makbuz senedi
C
Varant
D
Poliçe
E
İntifa senedi
Açıklama:
Bono ve poliçe, makbuz senedi ve varant ile bedelleri tamamen ödenmemiş hisse senetleri hamiline yazılı olarak düzenlenemez. Çek, intifa senetleri, ipotekli borç ve irad senedi ile rehinli tahvilat ise hamiline yazılı olarak düzenlenebilir. Doğru cevap E'dir.
Soru 7
Aşağıdakilerden hangisi senet metninden anlaşılan defilere örnek gösterilebilir?
Seçenekler
A
Ciro zincirinin kopuk olması
B
İmza edenin ehliyetsizliği
C
Hatır anlaşması
D
Muvazaa
E
Sahte imza
Açıklama:
Kıymetli evrakta imza edenin ehliyetsizliği ve sahte imza senetteki bir taahhüdün geçersizliğine ilişkin defiler arasında yer alır. Hatır anlaşması ve muvazaa ise kişisel defilerdendir. Oysa ciro zincirindeki kopukluk senet metninden anlaşılan defiler arasında yer alır. Doğru cevap A'dır.
Soru 8
Kambiyo senetlerine ilişkin aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Devir şekli açısından nama, emre veya hamiline yazılı olarak düzenlenebilirler.
B
İçerdikleri hakkın türü açısından ortaklık senetleri arasında yer alırlar.
C
Hakkın senetten önce var olup olmaması açısından yapılan tasnifte açıklayıcı kıymetli evraka örnek gösterilebilirler.
D
Senette imzası bulunan herkes, kendisinden sonraki herkese karşı müteselsilen sorumludur.
E
Kambiyo senetlerinin düzenlenmesine yol açan hukuki sebep senet metninden anlaşılabilir.
Açıklama:
Kambiyo senetlerinden bono ve poliçe yalnızca nama veya emre olarak düzenlenebilirken çek, hamiline yazılı olarak da düzenlenebilir. Hak, senetle birlikte doğduğunda kambiyo senetleri kurucu kıymetli evraktır. Kambiyo senetleri soyut kıymetli evraktır. Bu nedenle senedin düzenlenmesine yol açan hukuki sebep senet metninden anlaşılamaz. İçerdiği hakkın türü açısından yapılan tasnifte kambiyo senetleri alacak senetleri arasında yer alır. Ayrıca kambiyo senetlerinde müteselsil sorumluluk ilkesi geçerlidir. Bu nedenle senette imzası bulunan herkes, kendisinden sonraki herkese karşı müteselsilen sorumludur. Doğru cevap D'dir.
Soru 9
I. Vade
II. Belirli bir bedelin kayıtsız şartsız ödenmesi vaadi
III. Lehtar
IV. Düzenleyenin imzası
Yukarıdakilerden hangileri poliçede mutlak zorunlu kayıtlar arasında yer alır?
II. Belirli bir bedelin kayıtsız şartsız ödenmesi vaadi
III. Lehtar
IV. Düzenleyenin imzası
Yukarıdakilerden hangileri poliçede mutlak zorunlu kayıtlar arasında yer alır?
Seçenekler
A
I ve II
B
II ve III
C
III ve IV
D
I ve III
E
II ve IV
Açıklama:
Poliçe sözcüğü, belirli bir miktarın ödenmesi konusunda kayıtsız ve şartsız havale, muhatap, lehdar, düzenlenme tarihi ve düzenleyenin imzası poliçede mutlak zorunlu kayıtlardandır. Bu kayıtların bulunmaması bir poliçeyi geçersiz kılar. Belirli bir bedelin kayıtsız şartsız ödenmesi vaadi, poliçede değil bonoda mutlak zorunlu kayıtlar arasında yer alır. Vade ise poliçede ihtiyari bir kayıttır. Vadesi gösterilmemiş olan poliçe görüldüğünde ödenir. Doğru cevap C'dir.
Soru 10
Ali, Ayşe'ye olan 5 bin lira borcu için 05.10.2019 tarihinde lehtarı Ayşe olan bir bono düzenleyerek teslim etmiştir. Ayşe bu bonoyu 25.10.2019 tarihinde "vekaleten Emre T'ye ödeyiniz" ifadesini de yazıp imzalayarak Emre'ye teslim etmiştir. Emre'nin yapabileceği işlemlere ilişkin aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Emre bonoyu beyaz ciro ile devredebilir.
B
Emre bonoyu rehin cirosu ile devredebilir.
C
Emre bonoyu temlik cirosu ile devredebilir.
D
Yapılan devir geçersiz olduğundan Emre bonoyu devredemez.
E
Emre bonoyu tahsil cirosu ile devredebilir.
Açıklama:
Olayda Ayşe'nin yapmış olduğu işlem tahsil cirosudur. Tahsil cirosu ile poliçeyi devralan hamil, senedi ancak tekrar bir tahsil cirosu ile devredebilir. Temlik veya rehin cirosu yapamaz. Tahsil cirosu ancak tam ciro seklinde yapılabilir ve ayrıca ciroda “tahsil içindir”, “vekâleten”, “tevkil içindir” gibi, tahsil cirosu olduğunu gösterir bir ibare yer almalıdır. Doğru cevap E'dir.
Soru 11
Kıymetli evrakın tedavül kabiliyeti çok yüksek olduğu ve senet alacaklısı sürekli değişebildiği için ifa yeri …………………………… .
Yukarıdaki metinde aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Yukarıdaki metinde aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Seçenekler
A
Borçlunun yerleşim yeridir.
B
Senedin son defa ciro edildiği yerdir.
C
Senedin keşide edildiği yerdir.
D
Senedin son hamilinin yerleşim yeridir.
E
Alacaklının yerleşim yeridir.
Açıklama:
Kıymetli evrakın tedavül kabiliyeti çok yüksek olduğu ve senet alacaklısı sürekli değişebildiği için ifa yeri borçlunun yerleşim yeridir.
Soru 12
Aşağıdakilerden hangisi, eşya hukuku senedi değildir?
Seçenekler
A
Varant
B
Tahvil
C
Konişmento
D
İpotekli borç senedi
E
İrad senedi
Açıklama:
Tahvil bir alacak senedidir.
Soru 13
Kıymetli evrakta ortaya çıkan yer darlığını çözmek için evraka eklenen düz kâğıda ne ad verilir?
Seçenekler
A
İlmuhaber
B
Dekopaj
C
Alonj
D
Varant
E
Kompetanz
Açıklama:
Kıymetli evrakta ortayaçıkan yer darlığını çözmek için evraka eklenen düz kâğıda alonj adı verilir.
Soru 14
Aşağıdakilerden hangisi, mevzuatta açıkça hamiline düzenleneceği öngörülen senetlerden değildir?
Seçenekler
A
Çek
B
İntifa senetleri
C
İpotekli borç ve irad senedi
D
Konişmento
E
Rehinli tahvilat
Açıklama:
Konişmento
Soru 15
Alacağın dayandırıldığı temel olay reddedilmeyip temel olayın varlığına rağmen, hakkın doğmadığı veya doğmuşsa da sona erdiğinin ileri sürülmesine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Defi
B
İhtirazi kayıt
C
İnkar
D
Çekince
E
İtiraz
Açıklama:
Alacağın dayandırıldığı temel olay reddedilmeyip temel olayın varlığına rağmen, hakkın doğmadığı veya doğmuşsa da sona erdiğinin ileri sürülmesine itiraz adı verilir.
Soru 16
Zayi olan kıymetli evraka ilişkin açılabilecek dava aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
İptal davası
B
İstirdat davası
C
Menkul davası
D
Tespit davası
E
İstihkak davası
Açıklama:
Zayi olan kıymetli evraka ilişkin açılabilecek dava, iptal davasıdır.
Soru 17
Aşağıdakilerden hangisi, kambiyo senetlerinin ortak özellikleri arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Kıymetli evrak grubuna dâhil diğer senetler gibi sıkı şekil şartlarına tabidirler.
B
Kambiyo senetleri kanunen nama yazılı senetlerdir.
C
Kambiyo senetleri soyut (mücerret) kıymetli evrak grubuna girer.
D
Kambiyo senetlerinde imzaların istiklali ilkesi yürürlüktedir.
E
Kambiyo senetlerinde müteselsil borçluluk söz konusudur.
Açıklama:
Kambiyo senetleri kanunen emre yazılı senetlerdir.
Soru 18
Aşağıdakilerden hangisi, poliçedeki vade çeşitlerinden değildir?
Seçenekler
A
Belirli bir günde
B
Düzenlendikten belirli süre sonra
C
Ödememe protestosu çekildikten 2 gün sonra
D
Görüldüğünde
E
Görüldükten belirli süre sonra
Açıklama:
Ödememe protestosu çekildikten 2 gün sonra gibi bir vade türü bulunmamaktadır.
Soru 19
Aşağıdakilerden hangisi poliçede mutlak zorunlu kayıtlar arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Poliçe sözcüğü
B
Muhatap
C
Düzenlenme tarihi
D
Düzenlenme yeri
E
Düzenleyenin imzası
Açıklama:
Düzenlenme yeri, poliçede mutlak zorunlu kayıtlar arasında yer almaz.
Soru 20
Senet nedeniyle sorumluluk altına girmiş kişiler lehine verilen özel kefalete ne ad verilir?
Seçenekler
A
Taahhüt
B
Ciro
C
Teminat
D
Rehin
E
Aval
Açıklama:
Senet nedeniyle sorumluluk altına girmiş kişiler lehine verilen özel kefalete aval adı verilir.
Soru 21
Aşağıdakilerden hangisi kıymetli evrakın özelliklerinden birisi değildir?
Seçenekler
A
Kıymetli evrak bir borç senedidir
B
Kıymetli evrakın içerdiği hak devredilebilir nitelikte olmalıdır
C
Kıymetli evrakın içerdiği hak, senet olmaksızın devredilemez ve başkasına karşı ileri sürülemez
D
Kıymetli evrakta temel ilişkideki sakatlık, senedi de hükümsüz kılar
E
Kıymetli evrak ağırlaştırılmış şekil şartlarına bağlamıştır
Açıklama:
Kıymetli evrakta soyutluk ilkesi söz konusudur. Yani bir kıymetli evrak, düzenlenmesine yol açan alt ilişkideki sakatlıktan etkilenmemektedir. Dolayısıyla kıymetli evrakta temel ilişkideki sakatlık senedi hükümsüz kılmaz.
Soru 22
Aşağıdakilerden hangisi alacak senetlerindendir?
Seçenekler
A
Emre yazılı ödeme vaadi
B
Konişmento
C
Hisse senedi
D
Varant
E
İpotekli borç senedi
Açıklama:
İçerdiği hakkın türü bakımından kıymetli evrakı üç gruba ayırabiliriz: Alacak Senetleri (bir alacak hakkını temsil eden, çek, bono, poliçe, tahvil, emre yazılı havale, emre yazılı ödeme vaadi gibi); ortaklık senetleri (bir şirkette ortaklık haklarını içeren, anonim şirket pay senetleri ve bunların yerine çıkarılan ilmühaberler gibi);eşya hukuku senetleri (bir eşya üzerindeki mülkiyet ya da rehin hakkını temsil eden, varant, makbuz senedi, konişmento, ipotekli borç senedi, irad senedi gibi).
Soru 23
Nama yazılı kıymetli evraklar ne şekilde devredilir?
Seçenekler
A
Ciro ve zilyetliğin nakli
B
Temlik beyanı ve zilyetliğin nakli
C
Sadece zilyetliğin nakli
D
Sadece ciro
E
Sadece temlik beyanı
Açıklama:
Nama yazılı senetler temlik beyanı ve zilyetliğin nakli ile devredilir.
Soru 24
Aşağıdakilerden hangisi kanunen emre yazılı senetlerden değildir?
Seçenekler
A
Bono
B
Poliçe
C
Çek
D
İpotekli borç senedi
E
Anonim şirket pay senetleri
Açıklama:
Kanunen emre yazılı senetler, aksine bir kayıt olmadığı sürece kanunun emre yazılı saydığı senetlerdir (TTK m.654). Örneğin, bono, poliçe, çek ve TTK. m.490/2’de ciro ile devredileceği öngörülen anonim şirket pay senetleri böyledir. ipotekli borç senedi bunlardan birisi değildir.
Soru 25
Senedin metninden veya şeklinden hamili kim ise onun hak sahibi sayılacağı anlaşılan her kıymetli evraka ne ad verilir?
Seçenekler
A
Nama yazılı kıymetli evrak
B
Emre yazılı kıymetli evrak
C
Hamiline yazılı kıymetli evrak
D
Kambiyo senedi
E
Alacak senedi
Açıklama:
TTK m.658’e göre, senedin metninden veya şeklinden hamili kim ise onun hak sahibi sayılacağı anlaşılan her kıymetli evrak hamiline yazılı senet sayılır. Senedin sahibi olmak, kural olarak senetteki hakkın da sahibi olmak demektir.
Soru 26
Aşağıdakilerden hangisi senet metninden anlaşılan defilerden biridir?
Seçenekler
A
İmzanın sahteliği
B
İmza edenin ehliyetsizliği
C
Ciro zincirinin kopuk olması
D
Temsil yetkisinin mevcut olmaması
E
İmzanın, fiziki baskı ve doğrudan cebirle attırılmış olması
Açıklama:
Senet metininden anlaşılan defiler, senede bakmakla görülebilen, anlaşılabilen defilerdir. Alacaklı, senedi o şekliyle aldığı için kendisine karşı ileri sürülen definin varlığını bilmektedir. Bu nedenle de hukuken korunması gereksizdir. Senette ciro zincirinin kopuk olması senet metninden anlaşılabilen defidir. İmza edenin ehliyetsizliği, temsil yetkisinin mevcut olmaması, imza sahteliği, imzanın, fiziki baskı ve doğrudan cebirle attırılmış olması ise bir taahhüdün hükümsüzlüğüne ilişkin defilerdir.
Soru 27
Senetteki borç taahhüdünün objektif varlığına hiçbir etkisi bulunmayan, borçlunun, belirli bir alacaklı ile arasındaki doğrudan hukuki ilişkilerden doğan defilere ne ad verilir?
Seçenekler
A
Mutlak defiler
B
Kişisel defiler
C
Senet metninden anlaşılan defiler
D
Bir taahhüdün hükümsüzlüğüne ilişkin defiler
E
İtiraz
Açıklama:
Kişisel (Nisbi) Defiler Senetteki borç taahhüdünün objektif varlığına hiçbir etkisi bulunmayan, borçlunun, belirli bir alacaklı ile arasındaki doğrudan hukuki ilişkilerden doğan defilerdir.
Soru 28
"... 2019 yılı sevgililer gününde ödeyiniz" şeklinde düzenlenen poliçenin vadesine ilişkin aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Görüldüğünde ödenecek poliçedir
B
Belirli bir günde ödenecek poliçedir
C
Vade bakımından geçersiz bir poliçedir
D
Görüldükten belirli bir süre sonra ödenecek poliçedir
E
Düzenlendikten belirli bir süre sonra ödenecek poliçedir
Açıklama:
Belirli vadeli poliçelerde vadenin gün olarak kesin biçimde saptanmasına olanak veren, “2011 Yılı Cumhuriyet Bayramı” veya “2011 yılı Ramazan Bayramının ilk günü” gibi bir tarih de yazılabilir. 2019 yılı içerisindeki sevgililer günü belirli bir güne karşılık geldiğinden poliçe, vade bakımından belirli bir günde ödenecek poliçedir.
Soru 29
Aşağıdakilerden hangisi poliçenin esaslı unsurlarından birisi değildir?
Seçenekler
A
Vade
B
Poliçe sözcüğü
C
Düzenleme tarihi
D
Ödeyecek kişinin (Muhatabın) adı ve soyadı
E
Belirli bir bedelin ödenmesi konusunda kayıtsız ve şartsız bir havale
Açıklama:
Poliçede vadenin yazılması esaslı bir şekil şartı değildir (m. 671/1,d) çünkü m. 672/2’ye göre vadesi gösterilmeyen poliçenin görüldüğünde ödenmesi gerekir.
Soru 30
Görüldüğünde vadeli bononun üzerinde yazılı düzenlenme tarihinden itibaren ne kadar sürede ödeme için ibraz edilmesi gerekir?
Seçenekler
A
10 gün
B
1 hafta
C
1 ay
D
3 ay
E
1 yıl
Açıklama:
Görüldüğünde vadeli bononun (poliçenin), üzerinde yazılı düzenlenme tarihinden itibaren bir yıl içinde ödeme için ibraz edilmesi gerekir (m. 704).
Soru 31
Bir çek düzenlendiği yerde ödenecekse kaç gün içerisinde muhatap bankaya ödeme için ibraz edilmelidir?
Seçenekler
A
3 gün
B
7 gün
C
10 gün
D
15 gün
E
30 gün
Açıklama:
Bir çek düzenlendiği yerde ödenecekse 10 gün içerisinde bankaya ibraz edilmelidir.
Soru 32
Bir kıymetli evrakın, düzenlenmesine neden olan hukuki ilişkideki sakatlıktan etkilenmemesi hangi ilkeyi açıklamaktadır?
Seçenekler
A
Kıymetli evrakın ağır şekil şartlarına tabi olması
B
Kıymetli evrakta hak ve senet arasında kuvvetli bir bağ olması
C
Kıymetli evrakın içerdiği hakkın devredilebilir olması
D
Kıymetli evrakta soyutluk ilkesinin geçerli olması
E
Kıymetli evrakın borç senedi olması
Açıklama:
Bir kıymetli evrakın düzenlenmesine neden olan hukuki ilişkideki sakatlıktan etkilenmemesi soyutluk ilkesini açıklamaktadır. Bu nedenle doğru şık “d”dir.
Soru 33
Anonim ortaklık pay senetleri aşağıdaki sınıflandırmalardan hangisine dahildir?
Seçenekler
A
Açıklayıcı kıymetli evrak - ortaklık senedi
B
Açıklayıcı kıymetli evrak - alacak senedi
C
Açıklayıcı kıymetli evrak - eşya senedi
D
Yaratıcı kıymetli evrak - ortaklık senedi
E
Yaratıcı kıymetli evrak -alacak senedi
Açıklama:
Anonim ortaklık pay senetleri hakkın senetten önce var olup olmaması bakımından açıklayıcı, içerdiği hakkın türü açısından ortaklık senedidir. Bu nedenle doğru şık “a”dır.
Soru 34
Borçlunun, alacağın dayandırıldığı temel olay reddedilmeyip temel olayın varlığına rağmen, hakkın doğmadığı veya doğmuşsa da sona erdiğinin ileri sürülmesine ne ad verilir?
Seçenekler
A
İnkar
B
İtiraz
C
Defi
D
Mutlak defi
E
Nisbi defi
Açıklama:
Borçlunun, alacağını dayandırıldığı temel olayı reddetmeyip temel olayın varlığına rağmen, hakkın doğmadığı veya doğmuşsa da sona erdiğinin ileri sürmesine itiraz adı verilir. Bu nedenle doğru şık “b”dir.
Soru 35
Bir kıymetli evrakı düzenleyen kişinin ehliyetsiz olması aşağıdakilerden hangisinin ileri sürülmesine neden olur?
Seçenekler
A
İnkar
B
İtiraz
C
Defi
D
Mutlak defi
E
Nisbi defi
Açıklama:
Bir kıymetli evrakı düzenleyen kişinin ehliyetsiz olması mutlak definin ileri sürülmesine neden olur. Bu nedenle doğru şık “d”dir.
Soru 36
Aşağıdakilerden hangisi kambiyo senetlerinin ortak özelliklerinden biridir?
Seçenekler
A
Hamiline yazılı senet olmaları
B
Ortaklık hakkı içermeleri
C
Hakkın senetten önce doğması
D
Şekil şartına tabi olmamaları
E
Müteselsil sorumluluk doğurmaları
Açıklama:
Müteselsil sorumluluk doğurmaları kambiyo senetlerinin ortak özelliklerinden biridir. Bu nedenle doğru şık “e”dir.
Soru 37
Poliçede aşağıdaki vade türlerinden hangisi geçersizdir?
Seçenekler
A
- 10.2019
B
10.2019’dan iki ay sonra
C
Mal teslim edildiğinde
D
Görüldüğünde
E
Görülmesinden iki ay sonra
Açıklama:
Poliçelerde a, b, d ve e şıklarında belirtilen dört tür vade yazılabilir, “Mal teslim edildiğinde” gibi bir vade yazılamaz. Bu nedenle doğru şık “c”dir.
Soru 38
Emre yazılı senette ciro aşağıda belirtilenlerden hangisinin devrini sağlar?
Seçenekler
A
Senedin mülkiyeti ve senetteki alacak hakkı
B
Sadece senedin mülkiyeti
C
Sadece senetteki alacak hakkı
D
Senedin zilyetliği ve senetteki alacak hakkı
E
Sadece senedin zilyetliği
Açıklama:
Emre yazılı senette ciro hem senedin mülkiyetinin hem de senetteki alacak hakkının devrini sağlar. Bu nedenle doğru şık “a”dır.
Soru 39
Ciro edilen kişiye senet bedelini tahsil etmek ve bununla ilgili işlemleri yapmak yetkisini veren ciro aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Temlik cirosu
B
Tahsil cirosu
C
Rehin cirosu
D
Tam ciro
E
Beyaz ciro
Açıklama:
Ciro edilen kişiye senet bedelini tahsil etmek ve bununla ilgili işlemleri yapmak yetkisini veren ciro, tahsil cirosudur. Bu nedenle doğru şık “b”dir.
Soru 40
Poliçe ve çek arasındaki en önemli fark aşağıdaki unsurlardan hangisinde görülmektedir?
Seçenekler
A
Ödeme yeri
B
Düzenleme tarihi
C
Düzenleme yeri
D
Düzenleyenin imzası
E
Muhatap
Açıklama:
Poliçe ve çek arasındaki en önemli fark muhatap unsurunda görülmektedir. Çek muhatabının banka olması zorunludur oysa poliçede kimin muhatap olacağı önemli değildir. Bu nedenle doğru şık “e”dir.
Soru 41
Aşağıdakilerden hangisi çekte kullanılabilecek vade türüdür?
Seçenekler
A
Belirli bir tarihte
B
Belirli bir tarihten belirli bir süre sonra
C
Görüldüğünde
D
Görüldüğünden belirli bir süre sonra
E
Belirli bir olay gerçekleştiğinde
Açıklama:
Çekte vade yoktur, çek görüldüğünde ödenir. Bu nedenle doğru şık “c”dir.
Soru 42
Aşağıdakilerden hangisi kıymetli evrakın özelliklerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Kıymetli evrak ağır şekil şartlarına bağlanmıştır.
B
Kıymetli evrakın içerdiği hak ekonomik bir değer taşımalı ve devredilebilir olmalıdır.
C
Kıymetli evrakta hak ile senet arasında kuvvetli bir bağ vardır.
D
Kıymetli evrak bir borç senedidir.
E
Kıymetli evrakta hak senet olmaksızın devredilebilir.
Açıklama:
Hak, senet olmaksızın ileri devredilemez ve başkasına karşı ileri sürülemez.
Soru 43
Kıymetli evrakla ile ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Kıymetli evrak, para alacağı, ortaklık, mülkiyet veya rehin gibi hakları konu alır.
B
Kıymetli evrak sıkı şekil şartlarına bağlıdır.
C
Kıymetli evrak Türk Borçlar Kanunu'nda yer alan hükümlere göre devredilir.
D
Kıymetli evrakta kısmi ödeme reddedilemez.
E
Kıymetli evrakın ifa yeri borçlunun yerleşim yeridir.
Açıklama:
Adi senetler TBK'ya göre devredilir. Kıymetli evraka bağlı alacakların devri ise, özel şekle bağlıdır. Devir senedin türüne göre değişir.
Soru 44
Aşağıdakilerden hangisi içerdiği hakkın türü bakımından bir eşya hukuku senedidir?
Seçenekler
A
İrad senedi
B
Çek
C
Anonim şirket pay senetleri
D
Bono
E
Poliçe
Açıklama:
İrad senedi, içerdiği hakkın türü bakımından bir eşya hukuku senedidir.
Soru 45
Aşağıdakilerden hangisi iradi olarak emre düzenlenebilen senetlerden biridir?
Seçenekler
A
Poliçe
B
Çek
C
Bono
D
Konişmento
E
Nama yazılı hisse senetleri
Açıklama:
Konişmento iradi olarak emre düzenlenebilen senetlerdendir.
Soru 46
Hamiline yazılı kıymetli evrak ile ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Poliçe hamiline düzenlenebilir.
B
Senedin sahibi olmak, kural olarak hakkın da sahibi olmak demektir.
C
Sadece zilyetliğin nakli yoluyla devredilir.
D
Bono hamiline olamaz.
E
Çek hamiline yazılabilir.
Açıklama:
Poliçe hamiline düzenlenemez.
Soru 47
Kendisinden talepte bulunulan borçlunun "sözleşme şekle aykırı" yönündeki savunmasına ne ad verilir?
Seçenekler
A
Def'i
B
İtiraz
C
İnkar
D
Karine
E
İsnat
Açıklama:
Alacağın dayandığı temel olay reddedilmeyip temel olayın varlığına rağmen, hakkın doğmadığı veya doğmuşsa da sona erdiğinin ileri sürülmesine itiraz denir. "Sözleşme şekle aykırı" yönündeki savunma bir itirazdır.
Soru 48
Kambiyo senetlerinin ortak özellikleri ile ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Sıkı şekil şartına tabidirler.
B
İçerdiği hakkı türü açısından bir para alacağını içerirler.
C
Kambiyo senetleri sebebe bağlı kıymetli evraklardır.
D
Kambiyo senetlerinde müteselsil borçluluk söz konusudur.
E
Kambiyo senetlerindeki alacak özel bir usul ile takip ve tahsil edilir.
Açıklama:
Kambiyo senetleri soyut kıymetli evrak grubuna girer.
Soru 49
Senet nedeniyle sorumluluk altına girmiş kişiler lehine verilen bir tür özel kefalete ne ad verilir?
Seçenekler
A
Alonj
B
İbraz
C
Aval
D
Ciro
E
Bono
Açıklama:
Senet nedeniyle sorumluluk altına girmiş kişiler lehine verilen bir tür özel kefalete aval denir.
Soru 50
Çek ile ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Muhatabın banka olması gerekir.
B
Düzenleyen ile muhatap arasında çek anlaşması olması gerekir.
C
Karşılık olmaksızın düzenlenen çek geçerli değildir.
D
Senet metninde çek sözcüğünün yer alması gerekir.
E
Düzenleme tarihin açık, belirli ve mümkün olması gerekir.
Açıklama:
Karşılık olmaksızın bile düzenlense çek geçerlidir.
Soru 51
Çekte hamilin açacağı davalar ibraz süresinin bitiminden itibaren kaç yıl geçmekle zamanaşımına uğrar?
Seçenekler
A
1
B
2
C
3
D
5
E
10
Açıklama:
Çekte hamilin açacağı davalar ibraz süresinin bitiminden itibaren üç yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.