Marka: Tüketicinin ürüne ilişkin hatırladığı, ürünü tanıtan, tanımlayan ve diğer ürünlerden farklı kılan tek öğe markadır. Tüketicinin zihnindeki değerdir.

Kelime en yaygın kullanımıyla, 19. yüzyılın ortalarında hayvan sürülerinin sahiplerinin kendi hayvanlarını diğerlerinden ayırt ettirecek farklılığı yaratmak için kullandıkları “damgalama” tekniğidir. Hatta bununla ilişkili olarak 19. yüzyılda Amerikalılar markalamayı “burning their mark / dağlayarak işaretlemek” kelime bütünüyle kullanmaktadırlar. Bugün ise İngilizcede marka
kavramının karşılığı olarak “brand” kelimesinin kullanıldığı görülmektedir

Marka kişileştirme: Bir markaya tüketici zihninde geçerli bir anlam, uygun bir duygusal konum yaratabilmek amacıyla markayı insana ilişkin nitelikler eklemek,
onu insan gibi düşünmek anlamında kullanılır.

• Ürün markaları: En sık görülen biçimlerden biri olup, bir firmanın her bir ürününe ayrı ayrı isim verip, markayı o şekilde oluşturması sürecidir.
• Ürün hattı markaları: Bir firmanın birbirini tamamlayan ve aynı marka kavramını paylaşan ürünlerine genel bir marka adı vermesi şekilde olur. Örnek verilecek olursa; deterjan, yer temizleyici, sıvı sabun gibi aslında birbirinden farklı ürünlerin tek bir adla pazarlanması sürecidir.
• Kategori markaları: Bir firmanın geniş bir ürün ya da hizmet yelpazesinde, bir
ürün grubunda aynı markayı kullanıp, o şekilde markalaşmasıdır.
• Marka + üretici adının kullanımı: Firma adının kategorideki tüm ürünler için
destekleyici unsur olarak kullanılmasıdır.
• Şemsiye markalar: Tek bir markanın farklı kategorilerde olsa bile tüm markaların ana çatısı olmasıdır.

Promosyon: Promosyon özendirme demektir. Pazara yeni giren veya girecek bir ürün, marka veya şirketin reklam, halkla ilişkiler ve diğer satış geliştirme araçları ile tanıtılması, pazarlanması ve satılması ile ilgili faaliyetlerin bütünüdür. Bir malı geniş kitlelere tanıtmak ve o malın sürümünü sağlamak amacıyla yapılan çalışmalardır.
Promosyon: Pazara yeni giren veya girecek bir ürün, marka veya şirketin reklam, halkla ilişkiler ve diğer satış geliştirme araçları ile tanıtılması, pazarlanması ve satılması ile ilgili faaliyetlerin bütünüdür.

Marka yönetim sürecinin çıkış noktası, pazar analizidir. Pazarın ayrıntılı bir haritası çıkarıldıktan sonra işletme, kendisinin ve rakip işletmelerin durum analizini yaparak, hedef kitlenin eğilimlerini belirleyerek işe koyulmalı, işletme faaliyetleri bu yönde geliştirilmelidir. Daha sonra markanın kişilik özelliklerinin pazardaki algılanış biçimi dikkate alınarak marka ile ilgili yapılması gereken değişiklikler olup olmadığı gözden geçirilmelidir. Markalaşma süreçlerini anlayabilmek için:

• Rakiplerle karşılaştırıldığında marka nerede duruyor?
• Ürün yaşam eğrisinde hangi noktadadır?
• Marka kimliğini yenileme dönemi geldi mi?
• Rakiplerle olan farklılıklar nedir?
• Tüketici üründen ve markadan memnun mu?
• Tüketicinin tatmin edilmeyen bir ihtiyacı var mı?
• Güdüleme ayrıntıları nelerdir? öncelikle sıralanan bu soruların yanıtlanması gerekir.

Amerikan Pazarlamacılar Birliği’nin tanımına göre: “Pazarlama, kişisel ve örgütsel amaçlara ulaşmayı sağlayabilecek mübadeleleri gerçekleştirmek üzere malların, hizmetlerin ve fikirlerin geliştirilmesi, fiyatlandırılması, tutundurulması ve dağıtılmasına ilişkin planlama ve uygulama sürecidir.” Pazarlamanın satış ile karıştırılması ya da satışın altında bir alan olarak görülmesi yanlıştır. Tam tersine satış bölümleri pazarlama bölümüne bağlıdır.

Kotler’e göre pazarlama anlayışının özellikleri şunlardır:
Geleneksel Pazarlama Anlayışı

• Ürün merkezli pazarlama
• İşlemsel pazarlama
• Üret ve sat pazarlaması
• Pazar payı
• Pazarlama monoloğu
• Kitlesel pazarlama
• Varlıklara sahip olmak
• Fiziki pazar yerinde iş yapmak
• Tek kanalla pazarlama

Yeni Pazarlama Anlayışı

• Müşteri merkezli pazarlama
• İlişkisel pazarlama
• Hisset ve buna göre üret pazarlama
• Müşteri payı
• Müşteri diyalogu
• Müşteriye göre uyarlanmış pazarlama
• Markalara sahip olmak
• Sanal âlemde iş yapmak

Marka yazınına giren altı farklı temel marka stratejisi şunlardır?

• Ürün markaları: En sık görülen biçimlerden biri olup, bir firmanın her bir ürününe ayrı ayrı isim verip, markayı o şekilde oluşturması sürecidir.
• Ürün hattı markaları: Bir firmanın birbirini tamamlayan ve aynı marka kavramını paylaşan ürünlerine genel bir marka adı vermesi şekilde olur. Örnek verilecek olursa; deterjan, yer temizleyici, sıvı sabun gibi aslında birbirinden farklı ürünlerin tek bir adla pazarlanması sürecidir.
• Kategori markaları: Bir firmanın geniş bir ürün ya da hizmet yelpazesinde, bir ürün grubunda aynı markayı kullanıp, o şekilde markalaşmasıdır.
• Üretici + marka adının kullanımı: Bir firmanın adının ve ürün markasının belirli bir pazar bölümünde ağırlıklı olarak iş yapmasıdır.
• Marka + üretici adının kullanımı: Firma adının kategorideki tüm ürünler için destekleyici unsur olarak kullanılmasıdır.
• Şemsiye markalar: Tek bir markanın farklı kategorilerde olsa bile tüm markaların ana çatısı olmasıdır.

Marka yazınında, marka farkındalığının ölçümünde de kullanılan marka farkındalığı düzeyleri 6 türde sıralanmaktadır:

• Tanınırlık - Markanın bilinirliği, önceki özellikleri kullanma yeterliliği
• Hatırlama - Bir ürün ya da hizmet kategorisinde hatırlanan markalar içerisinde olma
• Hatırlanan İlk Marka Olma - En üst düzeyde algılanma durumu
• Marka Baskınlığı - Benzer ürün ya da hizmet kategorisindeki içerisinde hatırlanan tek marka olma
• Marka Bilgisi - Bir markanın net bir şekilde konumlandırılması
• Marka Fikri - Tüketicinin marka konusunda fikir sahibi olma durumu

Günümüzde küreselleşme, pazar ortamlarında yaşanan değişim ve dönüşümler, rekabetin hızlanması, ekonomik durgunluklar, yeni medya araçlarının ortaya çıkması, tüketicilerin kontrolü ele geçirmesi pazarlamada ve marka iletişimi konusunda sürekli yeni arayışları zorunlu kılmıştır. Öyle ki ürünler ve hizmetler pazarlama karması içinde yeniden paketlenerek, yeni bir faydası kanıtlanarak yeni bir pazara sunularak sürekli canlı tutulmaya çalışılır.

Marka, herhangi bir işletme tarafından üretilerek bir ya da birden fazla aracı kurum tarafından piyasaya sunulmakta olan ürün ve hizmetlere kimlik kazandırma, ilgili ürünü rakiplerinden farklı kılma, tüketicilere bir vaat ve teklif sunma sürecidir.

Marka açıkça bir değere sahiptir. Bu değer ürün ile müşteri arasındaki ilişkiyi ifade eder. Müşterinin umduğu bir dizi hizmeti ve kaliteyi içerir.

Marka imajı, bir ürün ya da hizmetin, toplamda ise markanın tüketicide yarattığı çağrışım, duygu ve fikirlerin tümüdür. Tüketicinin markaya ilişkin bilgisinin tümüdür. Duygular ve zihinsel tasarımlarla ortaya çıkar. Çekicilik oluşturması, üzerindeki renk ve yazılarla tanıtma yapması, ambalajın satış arttırıcı imaj oluşturmasını sağlar.

Günümüzde iyi yönetilen markalar müşteriler tarafından yüksek kalitenin bir göstergesi olarak kabul edilmekte ve işletmeler etkin marka yönetimi ile pazar payı artışı elde etmektedir (O’Neill ve Mattila, 2004:156-165).

Marka yönetim sürecinin çıkış noktası, pazar analizidir. Pazarın ayrıntılı bir haritası çıkarıldıktan sonra işletme, kendisinin ve rakip işletmelerin durum analizini yaparak, hedef kitlenin eğilimlerini belirleyerek işe koyulmalı, işletme faaliyetleri bu yönde geliştirilmelidir.

Marka, pazar ve rekabet analizi, ürün ya da hizmet geliştirme, konumlandırma, tanıtım, dağıtım, promosyon, müşteri ilişkileri, müşteri bakımı, görsel ifade tarzı, hikâye yaratımı ve genişleme politikaları gibi unsurları ilgilendiren bir kavramdır.

Pazarlamanın yıllardır kabul görmüş temel “pazarlama karması” adında bir yapısı vardır. McCarthy’nin yıllar önce geliştirdiği ve o zamanlar 4 ana bölümden oluşan ancak daha sonraları 15’e kadar çıkarılan pazarlama karması, temelde 4 bileşenden oluşmaktadır. Pazarlama karmasını oluşturan dört temel bileşen; ürün (product), fiyat (price), tutundurma (promotion) ve dağıtım (place) olarak sıralanabilir.

Pazarlama karmasını oluşturan dört temel bileşen; ürün (product), fiyat (price), tutundurma (promotion) ve dağıtım (place) olarak sıralanabilir.

Tüketiciler markaya ürün kadar önem vermekte, ürünün markası, ürüne artı değer kazandıran olgu olarak karşımıza çıkmaktadır. Markayı üretici ve satıcının, tüketicilere belirli özellik ve yararları sürekli olarak sunacağının bir vaadi ve kalite garantisi olarak tanımlayan Kotler, markanın içerdiği anlamları 6 başlık altında toplamaktadır: (Davis, 2011: 40).
• Nitelik: Marka bir ürünün niteliğini simgelemektedir. Apple’in yenilikçi, Volvo’nun güven verici olarak nitelendirilmesi buna örnek gösterilebilmektedir.
• Fayda: Niteliğin uzantısı genelde tüketiciye sunulan somut faydadır. Örneğin Volvo’nun güven verici olması, tüketicinin kendini bu arabada güvende hissetmesini sağlamaktadır.
• Değerler: Markanın tüketiciye sunduğu, vaat ettiği markaya ait olan değerlerdir. Prestij ile Porsche arasındaki ilişki bunun örneklerinden bir tanesini teşkil etmektedir.
• Kültür: Markanın belirlediği değerler genelde ait olduğu kültürle ilintilidir ve onun uzantısıdır.
• Kişilik: Marka bir insana özgü olan neşeli, genç, dinamik gibi çeşitli kişilik özelliklerine sahip olmalıdır.
• Kullanıcı: Bir marka kendisinin kimler tarafından kullanıldığına dair ipuçlarını bünyesinde barındırmaktadır. Örneğin Porsche kullanıcısı olarak varlıklı bir ailenin genç oğlu zihinlerde canlanmaktadır.

Marka herhangi bir işletme tarafından üretilerek bir ya da birden fazla aracı kurum tarafından piyasaya sunulmakta olan ürün ve hizmetlere kimlik kazandırma, ilgili ürünü rakiplerinden farklı kılma, tüketicilere bir vaat ve teklif sunma sürecidir. Marka kar yaratacak şekilde benzersiz bir fayda beyanında bulunan veya buna yönelen salt rekabetten daha iyi bir şekilde tüketicileri hedefleyen bir tekliftir. Marka açıkça bir değere sahiptir. Bu değer ürün ile müşteri arasındaki ilişkiyi ifade eder. Müşterinin umduğu bir dizi hizmeti ve kaliteyi içerir.

Müşterilerin beklentilerini yerine getirerek fayda yaratma süreci olarak tanımlanan markalama, ürün ve hizmetlere kimlik kazandırmaya yönelik çabaların bütünü olarak değerlendirilmektedir. Marka ise sadece isimden ibaret olmayan, yönetilmesi gereken bir varlıktır. Bir markanın tesadüfen oluşmayacağını düşünürsek yapılması gereken şey açıktır: Markanızın değerini, imajını, itibarını, vaatlerini, stratejilerini kısacası her şeyini yönetmek zorundasınız. Markalar uzun soluklu bu yolculuklarında müşteri memnuniyeti sağlayarak, rakiplerine karşı sürekli yeni ve yaratıcı fikirlerle farkındalık yaratarak tüketicisini elinde tutmak ve mümkünse bir sadakat sağlamak ister.

Markalar temelde pazarlama ve pazarlama iletişimi ilişkisi üzerinden hareket eder. Tüketici satın alma karar mekanizmaları üzerinden yürür. İdeal markalaşma için pazarlama iletişiminin tüm enstrümanlarının kullanılması gereklidir. Duyuların ve duyguların tüketici tercihlerini nasıl etkilediğini söz konusu eder. Bu anlayışta, üretim reklam ajansında başlar, fabrikada devam eder. Bu durumda pazarlama iletişimi de daha “fabrikada” başlar. Bu nedenle her marka “gerçek” bir ihtiyacın çözümü olmalıdır. Tüketicisine herhangi bir deneyim yaşatmayan her marka, ölmeye adaydır. O hâlde ideal bir marka yaratımının asıl unsuru görsel, sözel ya da imgesel olarak tüketicinin zihninde “gerçek” bir yer elde etmektir.

Pazarlamanın ilk dönemi; ürün odaklı pazarlama anlayışı olarak tanımlanır. 1925’lere kadarki dönemi ifade eden bu ilk anlayışta, henüz bir rekabetten söz edilemez. Dönemde, ilgi tamamen üretim ve ürün üzerine toplanmıştır. İkinci pazarlama dönemi ise özellikleri itibariyle “Ne üretirsem onu satarım.” anlayışını vurgulayan satış odaklı dönemdir. Bu dönem anlayışında yine rekabetten söz edilmesi mümkün olmamaktadır. Üreticiler ürettikleri ürünleri nasıl etkili satabiliriz üzerine yoğunlaşsalar da satış çabaları henüz ikna odaklı değildir. Üçüncü dönemde ise -pazarlama dönemi- ürünler arasındaki fiziksel farklılıklar giderek ortadan kalkmış, pazarlama iletişimi bütün olarak ikna edici bir çaba olarak düşünülmüştür. 1950’lerden 1980’lere kadar olan dönemi ifade eden bu anlayışta tüketici ihtiyaçları, stratejik olarak göz önünde bulundurulmaya başlanmıştır. Son olarak 1980 ve 90’lar ise daha önceki anlayışlardan farklı olarak etkileşimli bir biçimde tüketiciyi de içeren bir dönemi ifade eder. Promosyon çabalarının tümü, tüketicinin aktif katılımıyla gerçekleştirilir. Bu döneme, “tüketiciye, tüketiciyle birlikte satış dönemi” denilmektedir. Bu dönemde, geç kapitalizmin mantığına uygun olarak “yaşam tarzları” satılmaktadır.

Marka farkındalığı iki şekilde tanımlanabilir. Birincisi, gazlı içecek denildiğinde tüketicilerin aklına ilk gelen markalardır. İkincisi ise, tüketicilerin marka ile ilgili ögeleri, örneğin renkleri ya da ambalajı görmesi ile markayı tanımasıdır. Marka kişileştirme bir markaya tüketici zihninde geçerli bir anlam, uygun bir duygusal konum yaratabilmek amacıyla markayı insana ilişkin nitelikler eklemek, onu insan gibi düşünmek anlamında kullanılır. Marka genişlemesi bir firmanın iyi bilinen bir markasının ismini başka kategoride ki bir üründe kullanması olarak tanımlanan bir pazarlama stratejisidir. Şirketler bu stratejiyi marka özlüğünü arttırmak için kullanırlar. Marka genişlemesi farkındalık yaratır ve kârlılığın da artmasına olanak sağlar. Marka aşinalığı tüm değerlerini özümsemiş olsa bile bir tüketicinin markayı bir şekilde tanıması durumudur. Marka bağlılığı tüketicinin bilinçli veya bilinçsiz verdiği bir karardır ve tüketicinin ürünü, doğru özellikler, imaj ve kalitenin doğru fiyatta sunulduğunu algılamasının bir sonucudur.

Marka bağlılığı: Tüketicinin bilinçli veya bilinçsiz verdiği bir karardır ve tüketicinin ürünü, doğru özellikler, imaj ve kalitenin doğru fiyatta sunulduğunu algılamasının bir sonucudur. Marka tanınırlığı: Tüketici tarafından bir markanın çeşitli özellikleriyle bilinme durumu. Marka farkındalığına bağlıdır. Tüketiciye markayla ilgili ipucu verildiğinde tüketicin zihninde marka geçmişinin canlanmasıdır. Tüketicilerin, bir firmanın ürünlerini nasıl tanıdığını ve kabul ettiğini açıklamaktadır. Ürün farklılaştırma: Talebi arttırmak için eşsiz ürün özellikleri geliştirme ve ürüne diğerlerinden farklı olduğu imajı yaratma. Ürünlerin ya da markaların art arda giriş, gelişme, olgunluk ve satışların azalması devrelerinden geçtiğini ileri süren pazarlama teorisi. Okulda kompozisyon yazarken öğrendiğimiz “giriş-gelişme-sonuç” gibi bir model. Birçok şeyi açıklamaktan uzak, basit bir şey ama bazen de çok işe yarar. Bir ürünün daha çok piyasadaki ömrünü uzatmak amacıyla tadında, dış görünüşünde, ambalajında kısacası fiziki görünüşünde meydana getirilen değişikliktir. Marka genişlemesi: Marka genişlemesi, bir firmanın iyi bilinen bir markasının ismini başka kategoride ki bir üründe kullanması olarak tanımlanan bir pazarlama stratejisidir. Şirketler bu stratejiyi marka özlüğünü arttırmak için kullanırlar. Marka genişlemesi farkındalık yaratır ve kârlılığın da artmasına olanak sağlar.

Birçok insan bir markanın sadece bir kaç elementten oluştuğuna inanır. Renkler, yazı tipleri, logo, slogan ve belki biraz da müzik gibi unsurlardır bunlar. Gerçekte ise bu kavram bundan çok daha karışıktır. Ayrıca markanın kurumsal bir imaj olduğu da söyleyenebilir. Marka tasarımı içinde net olarak bir kimlik tasarımı vardır. Marka iletişim sürecinde bir kimlik oluşturmak ve bu kimliği bir kişilik aracılığıyla iletmek temeldir. Marka kişiliği, bir markaya can veren karakter özellikleridir. Markanın nasıl konuşacağını ve kendini nasıl tanıtacağını belirleyendir. Kimliğin önemli bir parçası olan kişilik, marka iletişiminin de önemli bir unsurudur. Belleğin bir markayı akılda tutabilmesi için onu kişiliğe büründürmesi gerekir. Bu kişiliğin tutarlı ve sürekli olması önemlidir.

Ürün markaları: En sık görülen biçimlerden biri olup, bir firmanın her bir ürününe ayrı ayrı isim verip, markayı o şekilde oluşturması sürecidir. Ürün hattı markaları: Bir firmanın birbirini tamamlayan ve aynı marka kavramını paylaşan ürünlerine genel bir marka adı vermesi şekilde olur. Örnek verilecek olursa; deterjan, yer temizleyici, sıvı sabun gibi aslında birbirinden farklı ürünlerin tek bir adla pazarlanması sürecidir. Şemsiye markalar: Tek bir markanın farklı kategorilerde olsa bile tüm markaların ana çatısı olmasıdır. Üretici + marka adının kullanımı: Bir firmanın adının ve ürün markasının belirli bir pazar bölümünde ağırlıklı olarak iş yapmasıdır.

Segmentasyon: Marka segmentasyonu, konumlandırmadan önce gelir ve pazarı ve tüketiciyi belli şartlara göre sınıflamaktadır. Ürün Geliştirme: Ürün geliştirme, şirketteki hem mevcut ürünleri iyileştirme ve hem de yeni ürün geliştirme projelerini içerir. Pazarın ve tüketicinin ihtiyaçlarına göre yeni ürün geliştirme veya mevcut ürünlerde kalite iyileştirme, yeni fonksiyon veya özelik eklentileri ya da modifikasyonlar eklenerek değişiklikler yapılması yeni markalaşma fırsatları anlamına gelir. Tanıtım: Marka yaratma sürecinde yaratıcı strateji ve medya planından oluşan bir süreçtir. Tanıtım, bir firmanın ürettiği ürün ve hizmetlerini, onların özelliklerini, kurumsal kimliğini, üretim biçimini, teknolojisini, ürettiği unsurlara yüklediği duygusal bağlarla birlikte, hedef kitleye, onların bütün bunları sahiplenmesini, benimsemesini, istemesini sağlayacak şekilde aktarmasıdır. Promosyon: Promosyon özendirme demektir. Pazara yeni giren veya girecek bir ürün, marka veya şirketin reklam, halkla ilişkiler ve diğer satış geliştirme araçları ile tanıtılması, pazarlanması ve satılması ile ilgili faaliyetlerin bütünüdür. Bir malı geniş kitlelere tanıtmak ve o malın sürümünü sağlamak amacıyla yapılan çalışmalardır.

Marka değeri: Markanın tüketici tarafından satın alınan tüm değerleridir. Fiziksel özelliklerinin yanı sıra duygusal bağlantısı, şahsiyeti olan ve tatmin sağlayan bir karışımdır. Marka kimliği: Bir şirketin, ürünün veya hizmetin esas bir özü, konumlandırması, marka adı, logosu, mesajı ve deneyim gibi kontrol edilebilir unsurlardan oluşur. Marka kişiliği: Markayı insan olarak gören görüş sonucunda markanın insan niteliği ile eşleştiren yanıdır Marka kişiliğini tanımladığımız zaman marka hakkında sahip olduğunuz fikirler bütününü tanımlamış oluruz. Marka kişiliği, marka ve tüketici arasında oluşan bağdır. Marka denkliği: Bir markanın özeliklerinin tüketici tutumları üzerinde olumlu etkiler bırakması, söz konusu markanın değeri. Markaların fiziksel ve duygusal değerlerinin toplamıdır. İnşa edilen marka, Marka ederi ya da Marka saygınlığı olarak da adlandırılır.

Marka yönetim sürecinin çıkış noktası, pazar analizidir. Pazarın ayrıntılı bir haritası çıkarıldıktan sonra işletme, kendisinin ve rakip işletmelerin durum analizini yaparak, hedef kitlenin eğilimlerini belirleyerek işe koyulmalı, işletme faaliyetleri bu yönde geliştirilmelidir. Daha sonra markanın kişilik özelliklerinin pazardaki algılanış biçimi dikkate alınarak marka ile ilgili yapılması gereken değişiklikler olup olmadığı gözden geçirilmelidir. Doğru cevap E’ dir.

Pazarlama karması, temelde 4 bileşenden oluşmaktadır. Pazarlama karmasını oluşturan dört temel bileşen; ürün (product), fiyat (price), tutundurma (promotion) ve dağıtım (place) olarak sıralanabilir. Satış, pazarlama karmasının dört ana bileşeni içerisinde yer almamaktadır. Doğru cevap C’dir.

Pazarlamanın ilk döneminde ürün odaklı pazarlama anlayışı, üçüncü döneminde tüketici odaklı pazarlama anlayışı, dördüncü döneminde ise tüketici odaklı pazarlama anlayışı hâkimdir. Pazarlamanın ikinci döneminde(1925-1945) hâkim olan anlayış ise satış odaklı pazarlama anlayışıdır. Doğru cevap C’dir.

Marka aşinalığı, tüm değerlerini özümsemiş olsa bile bir tüketicinin markayı bir şekilde tanıması; marka tercihi, potansiyel tüketicilerin rakiplerle karşılaştırarak bir markada karar kılması durumudur. Marka genişlemesi, bir firmanın iyi bilinen bir markasının ismini başka kategoride ki bir üründe kullanması olarak tanımlanan bir pazarlama stratejisi; marka kişileştirme, bir markaya tüketici zihninde geçerli bir anlam, uygun bir duygusal konum yaratabilmek amacıyla markayı insana ilişkin nitelikler eklemek, onu insan gibi düşünmektir. Marka bağlılığı; tüketicinin bilinçli veya bilinçsiz verdiği bir karardır ve tüketicinin ürünü, doğru özellikler, imaj ve kalitenin doğru fiyatta sunulduğunu algılamasının bir sonucudur. Doğru cevap B’dir.

Temel sınıflandırmada, markaların kullanım alanlarına göre, sahiplerinin konumuna göre tanındığı çevreye göre, tescilin etkisini gösterdiği coğrafi alana göre, duyusal algılamaya göre olmak üzere beş temel grup marka türü mevcuttur. Tüketim biçimlerine göre markalar bu sınıflandırmada yer almamaktadır. Doğru cevap E’dir.

Marka tescili sahip olunan markanın ulusal veya küresel olarak tescil edilmesi; marka imajı bir ürün ya da hizmetin, toplamda ise markanın tüketicide yarattığı çağrışım, duygu ve fikirlerin tümüdür. Marka tanınırlığı tüketici tarafından bir markanın çeşitli özellikleriyle bilinme durumu, marka farkındalığı marka ismi, logosu, ambalajı, stili ve benzeri ögeleri kategori ihtiyacı ile bağdaştırmaktır. Markalaşma kararı, stratejik iletişim kararları ve iletişim uygulamaları olmak üzere üç boyutta gerçekleşen süreç “marka iletişim” sürecini ifade etmektedir. Doğru cevap B’dir.

Marka baskınlığı, benzer ürün ya da hizmet kategorisindeki içerisinde hatırlanan tek marka olma, Marka fikri tüketicinin marka konusunda fikir sahibi olma durumudur. Marka bilgisi bir markanın net bir şekilde konumlandırılması, tanınırlık markanın bilinirliği, önceki özellikleri kullanma yeterliliğidir. Marka farkındalığının ölçümünde kullanılan düzeylerden en üst düzeyde algılanma durumu “hatırlanan ilk marka olma” kavramıyla ifade edilmektedir. Doğru cevap A’dır.

Pazar ve rekabet analizi, segmentasyon, tanıtım ve dağıtım marka yaratma süreçleri içinde yer almaktadır. Marka yaratma stratejileri; fark yaratmak, bir slogan ya da cıngıl geliştirmek, sembol oluşturmak, reklam/tanıtım, sponsorluk geliştirmek ve marka genişlemesidir. Doğru cevap D’dir.

Marka farkındalığı hedef kitlenin firmanın ürün veya hizmetlerinizden ne kadar haberdar olduğunun ifadesi, marka çağrışımı, tüketici belleğindeki o markaya ait çağrışımların aktifleşmesidir. Sembol oluşturmak: Şirket ismi, alt şirket isimleri, semboller (logo), temel yazı karakterleri ve renkler gibi bir şirketin görsel iletişim sistemini oluşturan temel unsurların tanıtımı, fark yaratmak bir markaya dair olan marka ilgisinin tek başına bir uygunluk ölçüsü olup markanın çekiciliğiyle ilgili olmasını ifade eder. Marka konumlandırma stratejisi, genel olarak bir ürün ve onun en önemli bileşeni olan markaların tüketiciler tarafından tanımlanması ve rakiplere göre tüketici zihninde belirli bir yer edinmesine yönelik çalışmalardır. Doğru cevap B’ dir.

Marka adı bilinirliği, marka sadakati, algılanan kalite ve marka çağrışımları en önemli marka denklik kategorileridir. Marka genişleme stratejileri; hat genişlemesi ve kategori genişlemesi olmak üzere iki başlıkta sınıflandırılmaktadır. Doğru cevap B’ dir.

Marka yönetim sürecinin çıkış noktası, pazar analizidir. Pazarın ayrıntılı bir haritası çıkarıldıktan sonra işletme, kendisinin ve rakip işletmelerin durum analizini yaparak, hedef kitlenin eğilimlerini belirleyerek işe koyulmalı, işletme faaliyetleri bu yönde geliştirilmelidir. Daha sonra markanın kişilik özelliklerinin pazardaki algılanış biçimi dikkate alınarak marka ile ilgili yapılması gereken değişiklikler olup olmadığı gözden geçirilmelidir. Markalaşma süreçlerini anlayabilmek için:
• Rakiplerle karşılaştırıldığında marka nerede duruyor?
• Ürün yaşam eğrisinde hangi noktadadır?
• Marka kimliğini yenileme dönemi geldi mi?
• Rakiplerle olan farklılıklar nedir?
• Tüketici üründen ve markadan memnun mu?
• Tüketicinin tatmin edilmeyen bir ihtiyacı var mı?
• Güdüleme ayrıntıları nelerdir?
öncelikle sıralanan bu soruların yanıtlanması gerekir. Doğru yanıt D'dir.

Marka; bir mimarisi olan, planlanmış, stratejik bir varoluşu örnekler. Marka, pazar ve rekabet analizi, ürün ya da hizmet geliştirme, konumlandırma, tanıtım, dağıtım, promosyon, müşteri ilişkileri, müşteri bakımı, görsel ifade tarzı, hikâye yaratımı ve genişleme politikaları gibi unsurları ilgilendiren bir kavramdır.

Üçüncü dönemde -pazarlama dönemi- ürünler arasındaki fiziksel farklılıklar giderek ortadan kalkmış, pazarlama iletişimi bütün olarak ikna edici bir çaba olarak düşünülmüştür. 1950’lerden 1980’lere kadar olan dönemi ifade eden bu anlayışta tüketici ihtiyaçları, stratejik olarak göz önünde bulundurulmaya başlanmıştır. Doğru yanıt C'dir.

Kotler, Tablo 1.1 Pazarlamanın geçirdiği evrim. Doğru yanıt B'dir.

Müşterilerin beklentilerini yerine getirerek fayda yaratma süreci olarak tanımlanan markalama, ürün ve hizmetlere kimlik kazandırmaya yönelik çabaların bütünü olarak değerlendirilmektedir.

Marka imajı: Marka imajı, bir ürün ya da hizmetin, toplamda ise markanın tüketicide yarattığı çağrışım, duygu ve fikirlerin tümüdür. Tüketicinin markaya ilişkin bilgisinin tümüdür. Duygular ve zihinsel tasarımlarla ortaya çıkar. Çekicilik oluşturması, üzerindeki renk ve yazılarla tanıtma yapması, ambalajın satış arttırıcı imaj oluşturmasını sağlar.

Pazarlamanın yıllardır kabul görmüş temel “pazarlama karması” adında bir yapısı vardır. McCarthy’nin yıllar önce geliştirdiği ve o zamanlar 4 ana bölümden oluşan ancak daha sonraları 15’e kadar çıkarılan pazarlama karması, temelde 4 bileşenden oluşmaktadır. Pazarlama karmasını oluşturan dört temel bileşen; ürün (product), fiyat (price), tutundurma (promotion) ve dağıtım (place) olarak sıralanabilir. Pazarlanın 4 P’sinden biri olan tutundurma karması; kendi içinde reklam, halkla ilişkiler, kişisel satış, satış geliştirme, doğrudan pazarlama gibi alanlara ayrılır. Pazarlama iletişimi de bu tutundurma alt karmasından doğmaktadır.

Marka genişlemesi: Marka genişlemesi, bir firmanın iyi bilinen bir markasının ismini başka kategoride ki bir üründe kullanması olarak tanımlanan bir pazarlama stratejisidir. Şirketler bu stratejiyi marka özlüğünü arttırmak için kullanırlar. Marka
genişlemesi farkındalık yaratır ve kârlılığın da artmasına olanak sağlar.

Ürün farklılaştırma: Talebi arttırmak için eşsiz ürün özellikleri geliştirme ve ürüne diğerlerinden farklı olduğu imajı yaratma.
Ürünlerin ya da markaların art arda giriş, gelişme, olgunluk ve satışların azalması devrelerinden geçtiğini ileri süren pazarlama
teorisi. Okulda kompozisyon yazarken öğrendiğimiz “giriş-gelişme-sonuç” gibi bir model. Birçok şeyi açıklamaktan uzak, basit bir şey ama bazen de çok işe yarar. Bir ürünün daha çok piyasadaki ömrünü uzatmak amacıyla tadında, dış görünüşünde, ambalajında kısacası fiziki görünüşünde meydana getirilen değişiklik.

Marka yazınında, marka farkındalığının ölçümünde de kullanılan marka farkındalığı düzeyleri 6 türde sıralanmaktadır:
• Tanınırlık - Markanın bilinirliği, önceki özellikleri kullanma yeterliliği
• Hatırlama - Bir ürün ya da hizmet kategorisinde hatırlanan markalar içerisinde
olma
• Hatırlanan İlk Marka Olma - En üst düzeyde algılanma durumu
• Marka Baskınlığı - Benzer ürün ya da hizmet kategorisindeki içerisinde hatırlanan tek marka olma
• Marka Bilgisi - Bir markanın net bir şekilde konumlandırılması
• Marka Fikri - Tüketicinin marka konusunda fikir sahibi olma durumu

Konumlandırma: Bir markanın rakiplerinden farklılaştırabilmesi için pazarlama iletişimi yoluyla hedef tüketicinin zihninde markayla ilgili özel bir alan oluşturulması etkinliğidir. Markanın belirlenen faydaları dâhilinde onu rakiplerine karşı üstün konuma
taşıyacak, hedef kitle için anlamlı olan özellik öne çıkarılır, pazarlama iletişimi kanalıyla
markaya artı değerler katılır. Konumlandırma ilkesi, günümüz marka yaratma süreçlerinin altın anahtarıdır (Ries ve Trout, 1981: 23). Günümüzün yoğun, etkin, karmaşık iletişim ve tüketim dünyasında tüketiciler tarafından ayırt edilmenizi, hatırlanmanızı, bilinmenizi ve ayrışmanızı sağlamak üzerine geliştirilmiştir.

Bilindiği üzere bir marka, işletmelerin sahip oldukları en önemli varlıklarından birisidir. Yüksek marka değeri demek, işletmeler için yüksek finansal getiri demektir. Marka değerinin bileşenleri arasında marka kişiliği ve marka çağrışımları yer almaktadır. Marka çağrışımı, tüketicilerin satın alma sürecinde ürün ya da hizmetlere ilişkin zihninde oluşan seçenekler kümesidir. Marka çağrışımı, İngilizce söyleyişiyle “brand association”, marka akla geldiği zaman çağrışım yapan değerler ve özelliklerin tümüne verilen isimdir. Belirli bir markanın aynı ürün kategorisi ile bağlantısıdır. Marka çağrışımı, tüketici belleğindeki o markaya ait çağrışımların aktifleşmesidir, yani o anda hatırlanan kelimelerin, anıların, vb., bunlarla ilişkili şeylerin hatırlanmasını kolaylaştırılmasıdır. Çağrışımlar; ürün özelliklerini, ünlü bir temsilci kişi ya da belirli bir sembolü içerebilir. Marka çağrışımları, marka kimliği tarafından yönlendirilir; kurumun, müşterinin zihninde markanın ne anlama gelmesini istediği ile ilgilidir. Markalar tüketicilerine her şeyden önce bir anlam ifade etmelidir. Marka çağrışımları, algılanan kalite için belirleyici noktadır. Algılanan kalite, tüketicilerin aldıkları şeyin ne olduğunun merkezindedir. O merkezi çevreleyen
de çağrışımdır.

Marka denkliği: Bir markanın özeliklerinin tüketici tutumları üzerinde olumlu etkiler bırakması, söz konusu markanın değeri.
Markaların fiziksel ve duygusal değerlerinin toplamıdır. İnşa edilen marka, Marka ederi ya da Marka saygınlığı olarak da
adlandırılır.

Arketip kavramı psikolojiye, Carl Gustav Jung tarafından kazandırılmıştır. Jung, çok fazla sayıda arketipin olduğunu ve gerçek hayatta karşılaştığımız olaylar ve nesneler sayısınca şekillendiklerini söyler. Arketip kavramı, soyut bir kavram olduğu için, insanlar tarafından gözle görülemez, geçmişten günümüze kadar gelen gen kodlarıyla taşınmış ve bilinçaltına yer etmiş olan arketipler, bilinçaltında beklerler, ta ki günlük hayatta karşılık buldukları bir olay meydana gelene ve insan davranışlarını etkileyene kadar. Hatta Jung’un bilinçaltına ilişkin görüşlerine göre bilinçaltımızda ortak olarak şekillendirdiğimiz evrensel açıdan kabul görmüş arketipler bulunmaktadır. Kendimizi bildiğimizden beri dinlediğimiz hikâyeler, düşlerimiz ve inançlarımız, hayal dünyamızın imgeleri, korkularımız ve endişelerimiz zihnimizin derinliklerinde bir yerde birikir. Tüm bu birikimimiz, “ortak bilinçaltımızı” oluşturur. Jung’da bu ortak bilinçaltı içerisinde her birimizin hikâyelerinde ortak olan arketiplerden bahseder.

Kotler, markanın içerdiği anlamları 6 başlık altında toplamaktadır: .
• Nitelik: Marka bir ürünün niteliğini simgelemektedir.
• Fayda: Niteliğin uzantısı genelde tüketiciye sunulan somut faydadır.
• Değerler: Markanın tüketiciye sunduğu, vaat ettiği markaya ait olan değerlerdir.
• Kültür: Markanın belirlediği değerler genelde ait olduğu kültürle ilintilidir ve onun uzantısıdır.
• Kişilik: Marka bir insana özgü olan neşeli, genç, dinamik gibi çeşitli kişilik özelliklerine sahip olmalıdır.
• Kullanıcı: Bir marka kendisinin kimler tarafından kullanıldığına dair ipuçlarını bünyesinde barındırmaktadır.
Doğru yanıt D'dir.

Marka tercihi: Potansiyel tüketicilerin rakiplerle karşılaştırarak bir markada karar kılması durumudur. Bir marka havuzunda tek bir ürünün, belirli
sebeplerle diğer markalar arasında seçilmesi işlemidir. Reklam ya da
diğer satış arttırıcı yöntemlerle üreticinin kendi ürününün markasının diğer markalara tercih edilmesini sağlamaya çalışması. Doğru yanıt E'dir.

Ürün hattı markaları: Bir firmanın birbirini tamamlayan ve aynı marka kavramını paylaşan ürünlerine genel bir marka adı vermesi şekilde olur. Örnek verilecek olursa; deterjan, yer temizleyici, sıvı sabun gibi aslında birbirinden farklı ürünlerin tek bir adla pazarlanması sürecidir. Doğru yanıt A'dır.

Marka yazınında, marka farkındalığının ölçümünde de kullanılan marka farkındalığı düzeyleri 6 türde sıralanmaktadır:
• Tanınırlık - Markanın bilinirliği, önceki özellikleri kullanma yeterliliği
• Hatırlama - Bir ürün ya da hizmet kategorisinde hatırlanan markalar içerisinde olma
• Hatırlanan İlk Marka Olma - En üst düzeyde algılanma durumu
• Marka Baskınlığı - Benzer ürün ya da hizmet kategorisindeki içerisinde hatırlanan tek marka olma
• Marka Bilgisi - Bir markanın net bir şekilde konumlandırılması
• Marka Fikri - Tüketicinin marka konusunda fikir sahibi olma durumudur. Buna göre doğru yanıt B'dir.

Marka yaratım süreçleri ve stratejileri konusu altında üretimin genel olarak marka yaratımı süreçlerinden biri olduğuna değinilmemiştir. Doğru yanıt E'dir.

Düzenleyici: Bu arketip temelinde güç, iktidar ve kontrol yatmaktadır. Karmaşık durumları çözen, sorunların üstesinden gelen güvenilir bir kişiliği yansıtır. Prestij ve yüksek statü sahibi olan IBM, Mercedes, BMW, Hilton, Vakko, Massimo Dutti, Gucci, Dior gibi lüks, prestij ve güç gibi çekicilikleri sahiplenen markaların büyük çoğunluğu bu arketipte yer alırlar. Doğru yanıt C'dir.

Tüketicinin ürüne ilişkin hatırladığı, ürünü tanıtan, tanımlayan ve diğer ürünlerden farklı kılan tek öğe markadır. Tüketicinin zihnindeki değer anlamına da gelmektedir.

Marka yönetim sürecinin çıkış noktası, pazar analizidir. Pazarın ayrıntılı bir haritası çıkarıldıktan sonra işletme, kendisinin ve rakip işletmelerin durum analizini yaparak, hedef kitlenin eğilimlerini belirleyerek işe koyulmalı, işletme faaliyetleri bu yönde geliştirilmelidir. Daha sonra markanın kişilik özelliklerinin pazardaki algılanış biçimi dikkate alınarak marka ile ilgili yapılması gereken değişiklikler olup olmadığı gözden geçirilmelidir. Markalaşma süreçlerini anlayabilmek için:
• Rakiplerle karşılaştırıldığında marka nerede duruyor?
• Ürün yaşam eğrisinde hangi noktadadır?
• Marka kimliğini yenileme dönemi geldi mi?
• Rakiplerle olan farklılıklar nedir?
• Tüketici üründen ve markadan memnun mu?
• Tüketicinin tatmin edilmeyen bir ihtiyacı var mı?
• Güdüleme ayrıntıları nelerdir?
öncelikle sıralanan bu soruların yanıtlanması gerekir.

Pazarlamanın yıllardır kabul görmüş temel “pazarlama karması” adında bir yapısı vardır. McCarthy’nin yıllar önce geliştirdiği ve o zamanlar 4 ana bölümden oluşan ancak daha sonraları 15’e kadar çıkarılan pazarlama karması, temelde 4 bileşenden oluşmaktadır. Pazarlama karmasını oluşturan dört temel bileşen; ürün (product), fiyat (price), tutundurma (promotion) ve dağıtım (place) olarak sıralanabilir.
Pazarlanın 4 P’sinden biri olan tutundurma karması; kendi içinde reklam, halkla ilişkiler, kişisel satış, satış geliştirme, doğrudan pazarlama gibi alanlara ayrılır. Pazarlama iletişimi de bu tutundurma alt karmasından doğmaktadır.

Kotler'e göre ( 2003; s.181- 182)
Geleneksel Pazarlama Anlayışında:
Ürün merkezli pazarlama, İşlemsel pazarlama, Üret ve sat pazarlaması, Pazar payı, Pazarlama monoloğu,Kitlesel pazarlama,Varlıklara sahip olmak, Fiziki pazar yerinde iş yapmak, Tek kanalla pazarlama stratejileri uygulanmaktadır.
Yeni Pazarlama Anlayışında:
Müşteri merkezli pazarlama, İlişkisel pazarlama, Hisset ve buna göre üret pazarlama, Müşteri payı, Müşteri diyalogu, Müşteriye göre uyarlanmış pazarlama, Markalara sahip olmak, Sanal âlemde iş yapmak, Çok kanallı pazarlama stratejileri uygulanmaktadır.

Tüketiciler markaya ürün kadar önem vermekte, ürünün markası, ürüne artı değer kazandıran olgu olarak karşımıza çıkmaktadır. Markayı üretici ve satıcının, tüketicilere belirli özellik ve yararları sürekli olarak sunacağının bir vaadi ve kalite garantisi olarak tanımlayan Kotler, markanın içerdiği anlamları 6 başlık altında toplamaktadır:
• Nitelik: Marka bir ürünün niteliğini simgelemektedir. Apple’in yenilikçi, Volvo’nun güven verici olarak nitelendirilmesi buna örnek gösterilebilmektedir.
• Fayda: Niteliğin uzantısı genelde tüketiciye sunulan somut faydadır. Örneğin Volvo’nun güven verici olması, tüketicinin kendini bu arabada güvende hissetmesini sağlamaktadır.
• Değerler: Markanın tüketiciye sunduğu, vaat ettiği markaya ait olan değerlerdir. Prestij ile Porsche arasındaki ilişki bunun örneklerinden bir tanesini teşkil etmektedir.
• Kültür: Markanın belirlediği değerler genelde ait olduğu kültürle ilintilidir ve
onun uzantısıdır.
• Kişilik: Marka bir insana özgü olan neşeli, genç, dinamik gibi çeşitli kişilik özelliklerine sahip olmalıdır.
• Kullanıcı: Bir marka kendisinin kimler tarafından kullanıldığına dair ipuçlarını bünyesinde barındırmaktadır. Örneğin Porsche kullanıcısı olarak varlıklı bir ailenin genç oğlu zihinlerde canlanmaktadır.

Marka iletişim sürecinde bir kimlik oluşturmak ve bu kimliği bir kişilik aracılığıyla iletmek temeldir. Marka kişiliği, bir markaya can veren karakter özellikleridir. Markanın nasıl konuşacağını ve kendini nasıl tanıtacağını belirleyendir. Marka kişiliği, insan kişiliği özelliklerinin (mutluluk, heyecan, huzur, vb.) farklılık yaratabilmek amacıyla markaya yüklenmesidir. Kimliğin önemli bir parçası olan kişilik, marka iletişiminin de önemli bir unsurudur. Belleğin bir markayı akılda tutabilmesi için onu kişiliğe büründürmesi gerekir. Bu kişiliğin tutarlı ve sürekli olması önemlidir. Günümüzde marka
tasarımında mevcut pazar şartları nedeniyle dikkat edilmesi gereken noktalar şu şekilde sıralanabilir:
• İnsan için insana dair bir markalama söz konusudur.
• Markalar için tüketici ya da müşteri değil, bir kalp ve ruha sahip insanlar vardır.
• Markaların sahibi tüketicilerdir.
• Samimi bir duyguya sahip marka tasarımları revaçtadır.
• Markalar her an hata yapabilecek kadar doğal varlıklardır.
• Markalar, fiziksel ihtiyaçlar ötesinde duygular gerçek birer varoluşlardır.
• Markalar için “topluluk” olma mantığı önemlidir. Birlikte olmak, kültüreli dikkate almak esastır.
• Markalar için yaratıcı toplum düşü önemlidir.
• Marka iletişiminin tümü inovatif olmalıdır.
• Markalar; birbirleriyle, hissedarlarıyla, kanal paydaşlarıyla, çalışanlarla ve tüketicilerle işbirliği yapmak zorundadır.

Marka yazınında, marka farkındalığının ölçümünde de kullanılan marka farkındalığı düzeyleri 6 türde sıralanmaktadır:
• Tanınırlık - Markanın bilinirliği, önceki özellikleri kullanma yeterliliği
• Hatırlama - Bir ürün ya da hizmet kategorisinde hatırlanan markalar içerisinde olma
• Hatırlanan İlk Marka Olma - En üst düzeyde algılanma durumu
• Marka Baskınlığı - Benzer ürün ya da hizmet kategorisindeki içerisinde hatırlanan tek marka olma
• Marka Bilgisi - Bir markanın net bir şekilde konumlandırılması
• Marka Fikri - Tüketicinin marka konusunda fikir sahibi olma durumu

İlk 4 şık marka yaratım stratejilerindendir. Marka yaratım süreci ise pazar ve rakabet analizi, segmentasyon,konumlandırma, ürün geliştirme, tanıtım, dağıtım, promosyon, işbirlikleri, başarı ölçütleri, genişleme politikaları, arkadaşlık kuralı, jenerik kuralı olarak sıralanmaktadır.

Pazarda tüm kategorilerde sadece sınırlı sayıda başarılı markaya yer vardır. Konumlandırmada başarısız olmamak için bazı şartların yerine getirilmesi gerekir. Peki, konumlandırmada nasıl başarısız olursunuz, bunlar kısaca aşağıda listelenmiştir:
• Aşina olursanız! Çok aşina olursanız, çok aşikâr olursunuz. Çok aşikâr bir marka zihinlerde “yeterince” yer bulamayacaklardır.
• Aşırı düzeyde konumlandırırsanız! Potansiyel müşterilerin markayı fark etmemelerine neden olacak derecede dar konumlandırırsanız, markanızı zihinlerde kısıtlarsınız.
• Alt düzeyde konumlandırırsanız! Bir markayı satın almak için güçlü bir temel yarar ya da neden gösteremezseniz, faydasız, yani konumsuz olursunuz.
• Açık olmazsanız! Konumlandırmanızı açık olarak ifade etmelisiniz. Bu cümle kadar net!
• Basit olmazsanız! Konumlandırma basit bir şekilde ifade edilmeli ve tüketicilerin
zihninde karışıklığa neden olmamalıdır.
• Tutarlı olmazsanız! Tüketicilerin istek ve ihtiyaçlarıyla tutarlı olacak mesajlar verilmelidir.
• İnandırıcı olmazsanız! Konumlandırmayla hedef kitlenin zihninde inandırıcı bir etki yaratmalısınız.
• Birbiriyle çelişen iki ya da daha çok yarar iddia ederseniz! İlgisiz konumlandırma yapmamalısınız: Çok az sayıda müşterinin önem vereceği yarar iddia etmek, son derece mantıksız olacaktır.
• Kuşkulu konumlandırma yaratırsanız! İnsanların, markanın ya da şirketin gerçekten vaat ettiğini yerine getireceğinden kuşku duyacağı bir yarar iddia etmek mümkün değildir.
• Rekabet edebilme özelliği yaratmazsanız! Konumlandırma çabalarıyla ortaya konan farklılıkların pazarda rekabet edebilecek özellikler taşıması önemlidir.
• Gelecek faktörünü dikkatli kullanmazsanız! Geçmiş ve gelecek kuşkusuz önemlidir, fakat bugünü asla atlamamalıdır bir konumlandırma. Konumlandırmanın öncelikli hedefi, bugün başarı elde etmek olmalıdır.
• Şirinlik peşinde koşarsanız! Şirinleştirmeden, gerçeği net söylemek gerekmektedir. Güçlü fikirlerin oldukları gibi söylenmeleri gerekir.
• Sözde kahraman olursanız! Sözde kahramanlar, bir konumlandırma stratejisinde büyük bir samimiyetsizliktir.
• Rakamları dikkatsiz kullanırsanız! Konumlandırma kısa vadeli değil, uzun vadeli bir süreçtir. Konumlandırmayı rakamlar üzerine inşa etmeyin. Rakamlar sizi aldatabilir.
• Zihni bulandırırsanız! Konumlandırmada ortaya konan farklılaşmanın net olması gerekmektedir.

Yapılan tanım marka kimliği ile ilgilidir. Marka kimliği, bir markanın ürün, üretim, iletişim, dağıtım vs. tüm süreçlerini içeren tüm çalışmaların bütünleşik yönetimini yansıtan bir yapıdır.

Soruda marka kavramı yer almaktadır. İlgili sayfayı kontrol ederek neden diğer seçeneklerdeki kavramların yer almadığını göewbilirsiniz.

Diğer seçeneklerdeki şekilde marka türleri tanımlanmamıştır.

Soruda marka aşinalığı tanımlanmıştır. İlgili sayfayı gözden geçirerek diğer şıklardaki kavramların tanımına ulaşabilirsiniz.

Soruda marka kişiliği tanımlanmıştır. İlgili sayfayı gözden geçirerek diğer şıklardaki kavramların tanımına ulaşabilirsiniz.

Soruda kategori markaları tanımlanmıştır. İlgili sayfayı gözden geçirerek diğer şıklardaki kavramların tanımına ulaşabilirsiniz.

Soruda üretici markaları tanımlanmıştır. İlgili sayfayı gözden geçirerek diğer şıklardaki kavramların tanımına ulaşabilirsiniz.

Soruda garanti markaları tanımlanmıştır. İlgili sayfayı gözden geçirerek diğer şıklardaki kavramların tanımına ulaşabilirsiniz.

Sorunun cevabı ''tatmin''dir. İlgili sayfayı gözden geçirerek diğer şıklardaki kavramların tanımına ulaşabilirsiniz.

1961 yılında Colley’in Defining Advertising Goals for Measured Advertising Results (DAGMAR) modelini yazına kazandırmasından yana, model marka iletişimi amaçlarını ve marka iletişim sürecini ifade etmede de kullanılmaktadır

Marka yazınında, marka farkındalığının ölçümünde de kullanılan marka farkındalığı düzeyleri 6 türde sıralanmaktadır:
1• Tanınırlık - Markanın bilinirliği, önceki özellikleri kullanma yeterliliği
2• Hatırlama - Bir ürün ya da hizmet kategorisinde hatırlanan markalar içerisinde olma
3• Hatırlanan İlk Marka Olma - En üst düzeyde algılanma durumu
4• Marka Baskınlığı - Benzer ürün ya da hizmet kategorisindeki içerisinde hatırlanan tek marka olma
5• Marka Bilgisi - Bir markanın net bir şekilde konumlandırılması
6• Marka Fikri - Tüketicinin marka konusunda fikir sahibi olma durumu

Tüketicinin ürüne ilişkin hatırladığı, ürünü tanıtan, tanımlayan ve diğer ürünlerden farklı kılan tek öğe olan tüketicinin zihnindeki değere marka adı verilir.

Marka ismi, logosu, ambalajı, stili ve benzeri ögeleri kategori ihtiyacı ile bağdaştırmaya marka farkındalığı denir.

Kitlesel pazarlama geleneksel pazarlama anlayışı kategorisine girer.

Şıklarda verilenlerin tamamı yeni pazarlama anlayışı kategorisine girer.

Marka tanınırlığı tüketici tarafından bir markanın çeşitli özellikleriyle bilinme durumudur.

Bir firmanın geniş bir ürün ya da hizmet yelpazesinde, bir ürün grubunda aynı markayı kullanıp, o şekilde markalaşması kategori markalarını ortaya çıkarır.

Şıklarda verilenlerin tamamı marka farkındalığının ölçümünde de kullanılan marka farkındalığı düzeylerindendir.
Şıklarda verilenlerin tamamı marka farkındalığı düzeylerindendir.

Marka genişlemesi bir firmanın iyi bilinen bir markasının ismini başka kategorideki bir üründe kullanması olarak tanımlanan bir pazarlama stratejisidir.

Marka kimliği bir şirketin, ürünün veya hizmetin esas bir özü, konumlandırması, marka adı, logosu, mesajı ve deneyim gibi kontrol edilebilir unsurlardan oluşur.

Şıklarda verilenlerin tamamı marka kimliğinin oluşumunda etkili olan unsurlardandır.