Türkiye'nin Kültürel Mirası I - Kültürel Miras ve Turizm

Ünite 1

Soru 1

Aşağıdakilerden hangisi ya da hangileri kültürel kategoride olmak üzere UNESCO Dünya Mirası Listesine alınmıştır?
I.Göbeklitepe
II.Arslantepe Höyüğü
III.Çatalhöyük Neolitik yerleşimi
IV.Karain Mağarası
V.Harran ve Şanlıurfa yerleşimleri

Yalnız I

I ve II

I,II,III

I, II, III, IV

I, II, III, IV, V

Açıklama:

Girirş
Tümü kültürel kategoride olmak üzere alınan Göbeklitepe, Arslantepe Höyüğü ve Çatalhöyük Neolitik yerleşimi UNESCO Dünya Mirası Listesine alınmıştır. Ve Karain Mağarası ile Harran ve Şanlıurfa yerleşimleri Dünya Mirası Geçici Listesine girmiştir. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi ya da hangileri kültürel kategoride olmak üzere UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesine alınmıştır?
I. Göbeklitepe
II. Arslantepe Höyüğü
III. Çatalhöyük Neolitik yerleşimi
IV. Karain Mağarası
V. Harran ve Şanlıurfa yerleşimleri

Yalnız I

I ve II

I,II,III

IV, V

III, IV, V

Açıklama:

Giriş
Tümü kültürel kategoride olmak üzere alınan Göbeklitepe, Arslantepe Höyüğü ve Çatalhöyük Neolitik yerleşimi UNESCO Dünya Mirası Listesine alınmıştır. Ve Karain Mağarası ile Harran ve Şanlıurfa yerleşimleri Dünya Mirası Geçici Listesine girmiştir. Doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 3

1995 yılında Alman Arkeoloji Enstitüsü’nden Prof. Dr. Harald Hauptmann başkanlığında, 2007 yılında Prof. Dr. Klaus Schmidt başkanlığında arkeolojik kazıları sürdürülen yerleşke aşağıdakilerden hangisidir?

Göbeklitepe

Arslantepe Höyüğü

Çatalhöyük Neolitik yerleşimi

Karain Mağarası

Harran ve Şanlıurfa

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 4

Mezopotamya’nın dışında devletin, bürokrasinin ve siyasi kuruluşların kökenini ispatlayan bilinen tek arkeolojik alandır. Günümüzde bilinen en eski saray kompleksi olan (MÖ 3300) ve ziyaret edilebilen tek yerdir ve dünyada bulunan en eski kılıçlar bu yerleşkeye aittir.
Yukarıda verilen bilgilere göre aşağıdaki hangi yerleşkeden bahsedilmektedir?

Göbeklitepe

Arslantepe Höyüğü

Çatalhöyük Neolitik yerleşimi

Karain Mağarası

Harran ve Şanlıurfa

Açıklama:

Arslantepe Höyüğü
Arslantepe’nin Seçkin Evrensel Değerinin Gerekçelendirilmesi 8 madde ile özetlenebilir; “1. Arslantepe Mezopotamya’nın dışında devletin, bürokrasinin ve siyasi kuruluşların kökenini ispatlayan bilinen tek arkeolojik alandır. Ayrıca bu sürecin ayrıntılı olarak belgelendirildiği, kalıntıların olağanüstü derecede iyi korunduğu, ziyaretçilerin tüm bunları gözleyip deneyim yaşadığı tek alandır.” “2. Arslantepe, günümüzde bilinen en eski saray kompleksi olan (MÖ 3300) ve ziyaret edilebilen tek yerdir.” “3. Duvar resimleri ve sıvalı süslemelerin yer aldığı, 2 metreden daha yüksek kerpiç duvarlı, yerinde korunabilmiş anıtsal saray yapısıyla emsalsiz bir eserdir.” “4. Günümüzde dünyada bulunan en eski kılıçlar Arslantepe sarayında ortaya çıkarılmış olup bu kılıçlar Malatya Arkeoloji Müzesi’nde sergilenmektedir.” “5. Arslantepe’de ortaya çıkarılan binlerce mühür baskı, ürünlerin kontrolü ve dağıtımını sağlayan kompleks merkezi idari yapının doğuşunun kanıtı olmanın yanı sıra döneminin en çeşitli, orijinal ve olağanüstü ikonografik birikimini yansıtmaktadır.” “6. Arslantepe’de yaşanan uzun yerleşim sınıflı toplumların ve siyasi iktidarın gelişim sürecinin kanıtıdır.” “7. Arslantepe tarihsel dönemlerde bölgeye hükmeden ve komşu devletlerle ilişki hâlinde olan Geç Hitit yönetiminin başkentiydi. Anıtsal yapılar, heykeller ve kabartma resimler bunun kanıtıdır.” “8. Arslantepe’nin çevresindeki alan genel hâliyle hâlen bozulmamıştır ve bu da sahayı tarihselliğinin yanı sıra doğal bir anıt yapmaktadır (Arslantepe Alan yönetim planı s.4).”Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 5

Dünyanın ilk haritası olarak kayıtlara geçmiş duvar resmi hangi yerleşkeye aittir?

Göbeklitepe

Çatalhöyük

Arslantepe Höyüğü

Karain Mağarası

Harran ve Şanlıurfa

Açıklama:

ÇATALHÖYÜK NEOLİTİK KENTİ
Dünyanın ilk haritası olarak kayıtlara geçmiş Çatalhöyük duvar resmi bulunmaktadır. Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 6

Aşağıdakilerden hangisi 1994 yılında Türkiye’nin UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesine alınan ilk kültürel alanı olma özelliği taşımaktadır?

Harran

Beldibi mağarası

Karain mağarası

Arslantepe Höyüğü

Şanlıurfa

Açıklama:

Karain Mağarası, 1994 yılında Türkiye’nin UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesine alınan ilk kültürel alanı olma özelliği taşımaktadır. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 7

Erken medeniyetlere ev sahipliği yapması ve ilk İslam Üniversitesi’nin kurulduğu yer olması açısından da çok önemli olan şehir, geleneksel sivil mimarisi, konik çatılı kerpiç evleri ile eşsiz olan ve UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesine giren ilimiz aşağıdakilerden hangisidir?

Mardin

Malatya

Gaziantep

Batman

Şanlıurfa

Açıklama:

Harran ve Şanlıurfa Yerleşimleri
Erken medeniyetlere ev sahipliği yapması ve ilk İslam Üniversitesi’nin kurulduğu yer olması açısından da çok önemli olan şehir, geleneksel sivil mimarisi, konik çatılı kerpiç evleri ile eşsiz olan ve UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesine giren ilimiz Şanlıurfa’dır. Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 8

Anlam itibarıyla Sümerce seyahat-kervan anlamında olan ve adının 4000 yıl boyunca değişmeden günümüze kadar ulaştığı gösterilen yerleşke aşağıdakilerden hangisidir?

Arslantepe Höyüğü

Göbeklitepe

Harran

Beldibi mağarası

Karain mağarası

Açıklama:

Harran ve Şanlıurfa Yerleşimleri
Anlam itibarıyla Sümerce seyahat-kervan anlamında olan ve adının 4000 yıl boyunca değişmeden günümüze kadar ulaştığını gösterilen yerleşke Harran’dır. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 9

Tek Tek Milli Park alanında yer alan ve 1997 tarihinde gerçekleştirilen arkeolojik yüzey araştırması sırasında keşfedilen Karahantepe Yerleşkesi aşağıdaki hangi ilimizin sınırları içindedir?

Mardin

Şanlıurfa

Antalya

Malatya

Gaziantep

Açıklama:

Harran-Şanlıurfa Tarihi ve Tarihöncesi Yerleşimleri
Tek Tek Milli Park alanında yer alan Karahantepe yerleşmesi; 1997 tarihinde gerçekleştirilen Şanlıurfa arkeolojik yüzey araştırması sırasında keşfedilmiştir. Doğru cevap B seçeneğidir

Doğru Cevap: B

Soru 10

Kuzey Mezopotamya’daki kült merkezi olarak bilinen ve tarihte Sin kültünün yüzyıllarca sürdürüldüğü yerleşke aşağıdakilerden hangisidir?

Mardin

Harran

Antalya

Gaziantep

Viranşehir

Açıklama:

Harran ve Şanlıurfa Yerleşimleri
Kuzey Mezopotamya’daki kült merkezi olarak bilinen Harran, tarihte Sin kültünün yüzyıllarca sürdürüldüğü önemli bir yerdir. Doğru cevap B seçeneğidir

Doğru Cevap: B

Soru 11

Göbeklitepe'de kazı araştırmalarına ilk kez hangi tarihte başlanmıştır?

1963

1994

1995

2007

2013

Açıklama:

Günümüzde hâlen aralıksız olarak sürdürülen kazı araştırmalarına ilk olarak 1995 yılında Şanlıurfa
Müzesi Müdürü Adnan Mısır ile İstanbul Alman Arkeoloji Enstitüsü’nden Harald Hauptmann başkanlığında, Almanya Heidelberg Üniversitesi Tarihöncesi Enstitüsü’nün ortak projesi olarak başlanmıştır.

Doğru Cevap: C

Soru 12

Aşağıdakilerden hangisi Arslantepe Höyüğü'nün UNESCO Dünya Mirası Listesine girme kriterlerinden biridir?

Yaşayan veya ortadan yok olmuş bir kültürel geleneğe veya bir uygarlığa yönelik ünik veya en azından istisnai bir tanıklık üstlenmeli.

İnsanın yaratıcı dehasının bir başyapıtını temsil etmeli.

Bir zaman zarfı içinde veya dünyanın bir kültürel alanında, mimarlık veya teknoloji, anıtsal sanatlar, şehir planlama veya peyzaj tasarımı alanlarındaki gelişmeler ile ilgili insani değerler arasında önemli bir alışverişi sergilemeli.

İnsanlık tarihinde önemli bir aşamayı veya aşamaları gösteren bir yapı tipinin, mimari veya teknolojik bütünün veya peyzajın istisnai bir örneği olmalı.

Üstün doğal fenomene veya üstün doğal güzelliğe ve estetik öneme sahip alanları içermesi

Açıklama:

Arslantepe; Yakın Doğu’da ilk devlet toplumunun ortaya çıkışına istisnai biçimde tanıklık etmesi ve bölge ekonomisini kontrol eden, merkezi bir otorite uygulayan bir yönetimin ortaya çıkışına sahne olması gibi pek çok özelliği ile III. ölçüt maddesine göre 2021 yılında UNESCO Dünya Miras Listesine alınmıştır.

Doğru Cevap: A

Soru 13

Günümüzde dünyada bulunan en eski kılıçlar aşağıdakilerden hangisinde ortaya çıkarılmıştır?

Çatalhöyük

Göbeklitepe

Karain Mağarası

Arslantepe

Harran ve Şanlıurfa Yerleşimleri

Açıklama:

Günümüzde dünyada bulunan en eski kılıçlar Arslantepe sarayında ortaya çıkarılmış olup bu kılıçlar Malatya Arkeoloji Müzesi’nde sergilenmektedir.

Doğru Cevap: D

Soru 14

Aşağıdakilerden hangisi Çatalhöyük Neolitik Kenti'nin özelliklerinden biri değildir?

Döneminin en büyük yerleşmesidir.

Dünyadaki ilk örgütlü kentsel yaşamın izlerinin görüldüğü yerdir.

Neolitik yaşam biçiminin en iyi izlendiği merkezlerin başında gelir.

Yerleşik yaşama ve tarıma geçişe dair önemli izler barındırmaktadır.

Günümüzde bilinen en eski saray kompleksi olan ve ziyaret edilebilen tek yerdir.

Açıklama:

Tarihin dönüm noktalarından kabul edilen yerleşik yaşama ve tarıma geçişe ait önemli izleri barındırması gibi nedenlerle UNESCO Dünya Miras Listesi’ne alınan Çatalhöyük, Döneminin en büyük yerleşmesi olan ve dünyadaki ilk örgütlü kentsel yaşamın izlerinin görüldüğü Çatalhöyük, Neolitik yaşam biçiminin en iyi izlendiği merkezlerin başında gelir. Günümüzde bilinen en eski saray kompleksi olan (MÖ 3300) ve ziyaret edilebilen tek yer ise Arslantepe'dir.”

Doğru Cevap: E

Soru 15

Aşağıdakilerden hangisi Anadolu'da Orta Paleolitik'i en iyi temsil eden alanlardan biridir?

Çatalhöyük

Karain Mağarası

Göbeklitepe

Arslantepe

Harran ve Şanlıurfa Yerleşimleri

Açıklama:

Günümüz öncesinde 250.000-45.000 yılları arasında Anadolu’da görülen Orta Paleolitik dönem ile birlikte Homo Erectus türü ortadan kalkmış, yerini düşünsel yetileri ve el becerileri daha gelişkin her iş için ayrı özelliklere sahip aletler üretebilen Homo Neanderthal almıştır. Karain Mağarası (Antalya), Şehremuz (Adıyaman) ve Kaletepe Deresi 3 (Niğde) sitleri Anadolu’da Orta Paleolitik’i en iyi temsil eden alanlardandır.

Doğru Cevap: B

Soru 16

UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesine I., II., III. ve IV. maddeler ile dahil edilen yerleşim aşağıdakilerden hangisidir?

Göbeklitepe

Çatalhöyük

Arslantepe

Karain Mağarası

Harran ve Şanlıurfa Yerleşimleri

Açıklama:

Harran ve Şanlıurfa yerleşimleri Unesco Dünya Mirası Geçici Listesinde “İnsanoğlunun yaratıcı dehasını gösteren bir başyapıt olması” I. maddesi, “Şehir planlaması veya peyzaj düzenlemesi, anıtsal sanatlar, mimari veya teknoloji alanlarındaki gelişmeler üzerinde, dünyanın belli bir kültür alanı veya zaman dilimi içerisinde, kayda değer bir insani değer etkileşimi sergilemesi” II. maddesi, “Yaşayan veya yok olmuş bir medeniyete ya da bir kültürel geleneğe ait eşsiz veya üstün bir tanıklık teşkil etmesi” III. maddesi, ve “İnsanlık tarihinin belli dönemi veya dönemlerini gösteren, üstün bir bina çeşidi, mimari veya teknolojik bütün veya tabiat örneği olması” IV. maddesi ile dahil edilmiştir.

Doğru Cevap: E

Soru 17

Dünyanın şu ana kadar bilinen en erken tapınak örnekleri aşağıdakilerden hangisinde ortaya çıkarılmıştır?

Çatalhöyük

Karain Mağarası

Harran ve Şanlıurfa yerleşimleri

Arslantepe

Yassıhöyük

Açıklama:

Göbeklitepe ile birlikte Şanlıurfa’da Harran’ı çevreleyen Tek Tek Dağları’nda Karahantepe,
Harbetsuvan gibi yerleşmelerde ortaya çıkarılan tapınak yapıları dünyanın şu ana kadar bilinen
en erken tapınak örnekleridir. Gerçekten de bazı araştırmacılar için daha sonra Mezopotamya tapınak topluluklarında görülecek olan uygulamaların kökeni, bu bölgenin kayda değer kült yapılarına dayanmaktadır.

Doğru Cevap: C

Soru 18

UNECO Dünya Mirası Listesinde yer alan yerleşmeler aşağıdakilerden hangisinde tam ve doğru olarak verilmiştir?

Göbeklitepe, Çatalhöyük

Göbeklitepe, Çatalhöyük, Karain Mağarası

Karain Mağarası, Harran ve Şanlıurfa Yerleşmeleri, Arslantepe

Göbeklitepe, Arslantepe, Çatalhöyük

Çatalhöyük, Arslantepe

Açıklama:

Göbeklitepe, nitelik ve değer olarak (i, ii, iv) ölçütlerine uyduğunun Dünya Mirası Komitesi’nce onaylanmasından sonra 2018 tarih/1572 dosya numarasıyla; Aslantepe Höyüğü, nitelik ve değer olarak (iii) ölçütüne uyduğunun Dünya Mirası Komitesi’nce onaylanmasından sonra 2021 tarih/1622 dosya numarasıyla; Çatalhöyük Neolitik Yerleşimi, nitelik ve değer olarak (ii, iv) ölçütlerine uyduğunun Dünya Mirası Komitesi’nce onaylanmasından sonra 2012 tarih/1405 dosya numarasıyla UNESCO’nun Dünya Mirası Listesine alınmıştır.

Doğru Cevap: D

Soru 19

Aşağıdakilerden hangisi Arslantepe'nin özelliklerinden biri değildir?

İlk yerleşme planı krokisi, ilk dokumalar, ilk manzara resmi, ana tanrıça kültü gibi birçok ilkleri içinde barındırması

İlk devlet toplumunun ortaya çıkışına istisnai biçimde tanıklık etmesi

Bölge ekonomisini kontrol eden, merkezi bir otorite uygulayan bir yönetimin ortaya çıkışına sahne olması

Eşitlikçi bir toplumdan sınıflı ve siyaseten merkezileşmiş bir topluma dönüşümü gösteren kanıtlara sahip olması

Döneminin en çeşitli, orijinal ve olağanüstü ikonografik birikimini yansıtması

Açıklama:

Arslantepe arkeolojik yerleşmesi ve özellikle de MÖ IV. binyıl saray yapısı; devlet oluşum aşamasının çok önemli bir sürecini, eşitlikçi bir toplumdan sınıflı ve siyaseten merkezileşmiş bir topluma dönüşümü gösteren eşi olmayan ve çok açık bir kanıttır. Ayrıca Yakın Doğu’nun tanınmış 3. binyıl saraylarından altıyedi yüzyıl daha eski olan saray dünyadaki bu tür bir mimari yapının ve işlevselliği bulunan siyasi örgütün ilk örneğidir. Geç Kalkolitik Çağ Doğu Anadolu’da 4. bin yılın sonunda merkezileşmiş politik toplumların gelişimi, en yoğun olarak Malatya ve Elazığ (Altınova) yöresinde gözlemlenir. Malatya’da Arslantepe (tabaka VII) bu dönemin belli başlı yerleşmelerindendir. Arslantepe; Yakın Doğu’da ilk devlet toplumunun ortaya çıkışına istisnai biçimde tanıklık etmesi ve bölge ekonomisini kontrol eden, merkezi bir otorite uygulayan bir yönetimin ortaya çıkışına sahne olması gibi pek çok özelliği ile III. ölçüt maddesine göre 2021 yılında UNESCO Dünya Miras Listesine alınmıştır.

Doğru Cevap: A

Soru 20

Aşağıdakilerden hangisi Çatalhöyük'ün içinde barındırdığı "ilk"lerden biri değildir?

İlk dokumalar

İlk kılıçlar

İlk yerleşme planı krokisi

İlk manzara resmi

Ana tanrıça kültü

Açıklama:

Neolitik döneme ait Anadolu’nun en sıra dışı ve görkemli yerleşimlerinden olan Çatalhöyük; ilk yerleşme planı krokisi, ilk dokumalar, ilk manzara resmi, ana tanrıça kültü gibi birçok ilkleri içinde barındırması nedeniyle insanlık tarihine ışık tutmaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 21

Göbeklitepe
Aslantepe Höyüğü
Çatalhöyük Neolitik Yerleşimi
Karain Mağarası
Harran ve Şanlıurfa

Yukarıda verilenlerden hangisi/hangileri UNESCO’nun Dünya Mirası Listesine alınmıştır?

III-IV-V

I-II-III

IV-V

III-V

I-V

Açıklama:

Göbeklitepe, nitelik ve değer olarak (i, ii, iv) ölçütlerine uyduğunun Dünya Mirası Komitesi’nce onaylanmasından sonra 2018 tarih/1572 dosya numarasıyla; Aslantepe Höyüğü, nitelik ve değer olarak (iii) ölçütüne uyduğunun Dünya Mirası Komitesi’nce onaylanmasından sonra 2021 tarih/1622 dosya numarasıyla; Çatalhöyük Neolitik Yerleşimi, nitelik ve değer olarak (iii, iv) ölçütlerine uyduğunun Dünya Mirası Komitesi’nce onaylanmasından sonra 2012 tarih/1405 dosya numarasıyla UNESCO’nun Dünya Mirası Listesine alınmıştır. Karain Mağarası, (iii, vi) ölçütlerine uyduğu gerekçesiyle 1994 tarih/666 referans
numarasıyla Harran ve Şanlıurfa yerleşimleri ise (i, ii, iii, iv) ölçütlerine uyduğu gerekçesiyle 2000
tarih/1400 referans numarasıyla UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesine girmiştir.

Doğru Cevap: B

Soru 22

Göbeklitepe ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Göbeklitepe’nin arkeolojik kazılar, 2007-2014 yılları arasında Prof. Dr. Klaus Schmidt başkanlığında sürdürülmüştür.

Göbeklitepe ilk kez 1963 yılında keşfedilmiştir.

Göbeklitepe kazı araştırmalarına ilk olarak 1995 yılında başlanmıştır.

Göbeklitepe'nin Paleolitik döneme ait bir yerleşme yeri olduğu söylenebilir.

Göbeklitepe, günümüzden 12.000 yıl öncesine ait dünyadaki en erken tapınak merkezi olma özelliğine sahiptir.

Açıklama:

Yanıtlar 3-5. sayfalarda yer almaktadır.

Göbeklitepe’nin arkeolojik kazılar, 1995 yılında Alman Arkeoloji Enstitüsü’nden Prof. Dr. Harald Hauptmann başkanlığında, 2007 yılında Prof. Dr. Klaus Schmidt başkanlığında sürdürülmüştür. (s.4)

Göbeklitepe; ilk kez 1963 yılında, İstanbul ve Chicago Üniversiteleri Güneydoğu Anadolu Tarihöncesi Araştırmaları Karma Projesi kapsamında yürütülen yüzey araştırmaları sırasında keşfedilmiştir.(s.3)

Günümüzde hâlen aralıksız olarak sürdürülen kazı araştırmalarına ilk olarak 1995 yılında Şanlıurfa Müzesi Müdürü Adnan Mısır ile İstanbul Alman Arkeoloji Enstitüsü’nden Harald Hauptmann başkanlığında, Almanya Heidelberg Üniversitesi Tarihöncesi Enstitüsü’nün ortak projesi olarak başlanmıştır.(s.3)

1994 yılına gelindiğinde Şanlıurfa’da Atatürk Barajı sahasında kazılan Neolitik döneme ait Nevali Çöri’de çıkan sıra dışı anıtsal yapı ve üzeri kabartmalı T başlı payeler ve heykeller gibi yeni bulgular ile birlikte Göbeklitepe’nin de benzer bulguları yeniden göz önüne alınarak Neolitik döneme ait bir yerleşme yeri olduğu anlaşılmıştır. (s.3)
Göbeklitepe, günümüzden 12.000 yıl öncesine ait dünyadaki en erken tapınak merkezi olma özelliğine sahiptir. (s.5)

Doğru Cevap: D

Soru 23

Dünyada bilinen ilk anıtsal yapı örneklerini barındıran yerleşme yeri aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru olarak verilmiştir.

Arslantepe Höyüğü

Karain Mağarası

Göbeklitepe

Çatalhöyük

Gordion

Açıklama:

Çanak Çömleksiz Neolitik dönem yerleşmesi
olan Göbeklitepe, dünyada bilinen ilk anıtsal
yapı örneklerini barındırır. Yerleşmede bulunan
ve insan eli ile oluşturulmuş taş yapılar boyutları
ve ölçekleri açısından düşünüldüğünde devasadır. Neolitik dönemin erken evrelerinde eşine
rastlanmayan gelişmiş bir sanatsal ve mimari
niteliğe sahip olan bu yapılar mimari açıdan incelendiğinde de büyüklük ve adet bakımından
dikkat çekicidir ve yapı formu olarak da türünün bilinen ilk örneğidir. (s.4)

Doğru Cevap: C

Soru 24

Arslantepe Höyüğü'ne yönelik yapılan araştırma ve kazılarda aşağıdaki araştırmacılardan hangisi çalışmamıştır?

Prof. Dr. Marcella Frangipane

P. Meriggi

C. Schaeffer

L. Delaporte

Prof. Dr. Klaus Schmidt

Açıklama:

Bölgede araştırmalar ilk olarak 1930 yılında L. Delaporte başkanlığındaki Fransız ekiplerce başlatılmıştır. Höyüğün üst bölümlerini araştıran Delaporte, Geç Asur sarayına ait, Demir Çağı’na tarihlenen önemli
buluntuları ile birlikte meşhur Aslanlı Kapı’yı (MÖ 9-8. yüzyıl) gün yüzüne çıkarmıştır. Kapının her iki
tarafında yüksek vücut kabartmalı ve yuvarlak başlı taş bloklardan oyulmuş aslan heykelleri bulunuyordu.
Höyük, Arslantepe adını buradaki aslan heykellerinden almaktadır. 1949-51 yılları arasında C. Schaeffer’in
yaptığı kazılar ile Fransız ekiplerin höyükte yaptığı araştırmalar sonlanmış oldu. 1961’de Arslantepe’de yeni
bir İtalyan arkeoloji projesi başlatıldı. Başlarda P. Meriggi ve S. Puglisi ile yürütülen çalışmalar daha sonra
sadece Puglisi tarafından yürütüldü. Roma Üniversitesi La Sapienza’ndan Italyan bir ekip tarafından Alba
Palmieri ve Prof. Dr. Marcella Frangipane yönetiminde 55 yıldan fazla bir süredir devam ettirilen kazı sonuçlarından, tüm bölge ile ilgili tarihin yanı sıra Arslantepe’nin Yakın Doğu’nun farklı uygarlıkları ile olan
değişken ilişkileri net bir şekilde anlaşılabilmektedir. (s.7)

Doğru Cevap: E

Soru 25

Aşağıdakilerden hangisi Arslantepe’yi diğer arkeolojik alanlardan ayıran en belirgin özelliklerden biridir?

Mezopotamya’nın dışında devletin, bürokrasinin ve siyasi kuruluşların kökenini ispatlayan bilinen tek arkeolojik alandır.

Tamamen taş mimariye sahiptir.

İlk yazılı belgeler Arslantepe'de bulunmuştur.

İlk yerleşik hayatın başladığı yer olarak tarihe geçmiştir.

Tarihin en güçlü devleri Friglerin başkentidir.

Açıklama:

Arslantepe’nin Seçkin Evrensel Değerinin Gerekçelendirilmesi 8 madde ile özetlenebilir;
“1. Arslantepe Mezopotamya’nın dışında devletin, bürokrasinin ve siyasi kuruluşların kökenini ispatlayan bilinen tek arkeolojik alandır. Ayrıca bu sürecin ayrıntılı olarak belgelendirildiği, kalıntıların
olağanüstü derecede iyi korunduğu, ziyaretçilerin tüm bunları gözleyip deneyim yaşadığı tek alandır.”
“2. Arslantepe, günümüzde bilinen en eski saray kompleksi olan (MÖ 3300) ve ziyaret edilebilen tek
yerdir.”
“3. Duvar resimleri ve sıvalı süslemelerin yer aldığı, 2 metreden daha yüksek kerpiç duvarlı, yerinde
korunabilmiş anıtsal saray yapısıyla emsalsiz bir eserdir.”
“4. Günümüzde dünyada bulunan en eski kılıçlar Arslantepe sarayında ortaya çıkarılmış olup bu kılıçlar Malatya Arkeoloji Müzesi’nde sergilenmektedir.”
“5. Arslantepe’de ortaya çıkarılan binlerce mühür baskı, ürünlerin kontrolü ve dağıtımını sağlayan
kompleks merkezi idari yapının doğuşunun kanıtı olmanın yanı sıra döneminin en çeşitli, orijinal
ve olağanüstü ikonografik birikimini yansıtmaktadır.”
“6. Arslantepe’de yaşanan uzun yerleşim sınıflı toplumların ve siyasi iktidarın gelişim sürecinin kanıtıdır.”
“7. Arslantepe tarihsel dönemlerde bölgeye hükmeden ve komşu devletlerle ilişki hâlinde olan Geç
Hitit yönetiminin başkentiydi. Anıtsal yapılar, heykeller ve kabartma resimler bunun kanıtıdır.”
“8. Arslantepe’nin çevresindeki alan genel hâliyle hâlen bozulmamıştır ve bu da sahayı tarihselliğinin
yanı sıra doğal bir anıt yapmaktadır (Arslantepe Alan yönetim planı s.4).”

Doğru Cevap: A

Soru 26

Çatalhöyük Neolitik Kenti hangi il sınırlarında yer almaktadır?

Antalya

Urfa

Malatya

Konya

Çorum

Açıklama:

Konya İli, Çumra İlçesi sınırları içerisinde yer alan Çatalhöyük, Batı ve Doğu olmak üzere iki höyükten
oluşmaktadır.

Doğru Cevap: D

Soru 27

Çatalhöyük’teki arkeolojik kazı çalışmaları ne zaman kim tarafından başlatılmıştır?

1930 - L. Delaporte

1961-J. Mellaart

1963 - Harald Hauptmann

2007 - Prof. Dr. Klaus Schmidt

1992 - Prof. Dr. Ian Hodder

Açıklama:

Çatalhöyük’teki arkeolojik kazı çalışmaları 1961 yılında İngiliz arkeolog J. Mellaart tarafından başlatılmıştır. 1965 yılında ara verilen çalışmalar, 1992-2018 yılları arasında Stanford Üniversitesinden Prof. Dr. Ian Hodder’ın kazı başkanlığında Çatalhöyük Araştırma Projesi çerçevesinde yürütülmüştür.

Doğru Cevap: B

Soru 28

Yaklaşık 2,5 milyon yılı kapsayan insanlık tarihinin en uzun dönemi olan, biyolojik ve kültürel açıdan, insan evrimi sürecinin en önemli kısmının gerçekleştiği dönem ................... Dönem olarak adlandırılmaktadır.
Yukarıda boş bırakılan yere aşağıdaki seçeneklerden hangisi getirilmelidir?

Neolitik

Mezolitik

Kalkolitik

Paleolitik

Demir Çağı

Açıklama:

Alt Paleolitik, Orta Paleolitik, Üst Paleolitik
ve Epi-Paleolitik olarak dört evreye ayrılan insanlık tarihinin başlangıcını barındıran Paleolitik dönemler; yaklaşık 2,5 milyon yılı kapsayan insanlık
tarihinin en uzun dönemini kapsar. Biyolojik ve
kültürel açıdan, insan evrimi sürecinin en önemli
kısmının gerçekleştiği bu dönem içerisinde dünya
jeomorfolojisi ve iklim koşulları günümüz ile büyük
farklılıklar göstermekteydi. Alt Paleolitik dönem
günümüzden yaklaşık 2,5 milyon yıl öncesinde
alet kullanan ilk insanların Afrika’da ortaya çıkması
ile başlarken bu tarih Anadolu için günümüzden 1
milyon yıl önce başlamaktadır.

Doğru Cevap: D

Soru 29

Aşağıdakilerden hangisi, Harran isminin uzun yıllar boyunca değişmeden kaldığını gösterir?

Harran’da astronomi gelişmiştir.

Harran, önemli bir ticaret merkezidir.

Harran ismi 4000 yıldır aynı şekilde kullanılmıştır.

Harran’da Ay Tanrısı Sin’e tapınılmıştır.

Harran önemli Paganist merkezlerden biridir.

Açıklama:

Şunu dedin:

Şanlıurfa’nın 28 mil (44 km) güneydoğusunda bulunan ve kendi ismi ile anılan ovanın merkezinde yer alan tarihi Harran kenti hakkındaki en önemli bilgiler, arkeolojik kazılardan elde edilmiş veri ve bulgulara dayanır. Harran ismine ilk olarak Mari ve Kültepe’de bulunan MÖ II. bin başlarına ait çivi yazılı tabletlerde “Har-ra-na” ya da “Ha-ra-na” biçiminde rastlanmakta; Kuzey Suriye Elba kazılarında ele geçen tabletlerde ise kent “Ha-ra-an” olarak adlandırılmaktadır. Hitit tabletlerinden, Hititler ile Mitanniler arasındaki gerçekleştirilen bir antlaşmaya Harran Ay Tanrısı (Sin) ile Güneş Tanrısı’nın (Şamaş) şahit gösterildiği öğrenilmektedir. Belgeler, Harran adının 4000 yıl boyunca değişmeden günümüze kadar ulaştığını göstermektedir. Anlam itibarıyla Sümerce seyahat-kervan anlamındaki “Haranu”dan geldiği düşünülen Harran adının bazı kaynaklarda “kesişen yollar” ya da “şiddetli sıcak” anlamına geldiği de kaydedilmiştir. Mezopotamya’nın kuzeyinden gelerek batı ve kuzeybatıya bağlanan önemli ticaret yollarının kesiştiği noktada bulunan Harran, konumu itibarıyla Anadolu ile yoğun ticari ilişkileri olan Asurlu tüccarların uğrak yerlerindendi. Harran’daki zengin kültürel birikimin oluşmasında Anadolu ile Mezopotamya arasındaki ticari ilişkilerin binlerce yıl boyunca kent üzerinden sürdürülmüş olmasının etkisi büyüktür. Güneş, Ay ve gezegenlerin kutsal addedildiği Eski Mezopotamya’da Babil ve Asurluların politeist inancına dayanan önemli Paganist merkezlerden olan Harran’ın astronomi bilimi açısından çok ileri seviyelerde olmasının nedenlerinin başında da bu özelliği gelir. Ay tanrısı Sin, Mezopotamya panteonunda yer alan en önemli tanrılardan biri olarak Sümer Uygarlığı’ndan itibaren önemli bir konumda bulunur. Mezopotamya Uygarlıklarında Ay tanrısının ismi kültürden kültüre değişiklik gösterse de “Sin” ve “Nanna” ismi yaygındır. Asur ve Babil dönemlerinden itibaren Harran’daki krallıklar arasında yapılan antlaşma ve sözleşmelerde paganistlerin en büyük tanrısı olma özelliğini asırlar boyu koruyan Ay tanrısı Sin’in adının geçtiği, bazı antlaşmaların bu kentte bulunan meşhur Sin Tapınağı’nda yapıldığı yolunda bilgiler bulunmaktadır. Harran’da bulunan bir stel üzerinde yer alan Ay tanrısı Sin’e sunulan saygıyla ile ilgili yazıtın gösterdiği gibi bu tanrının Kuzey Mezopotamya’daki kült merkezi olarak bilinen Harran, tarihte Sin kültünün yüzyıllarca sürdürüldüğü önemli bir yerdir (Mutlu ve Albayrak, 2018: 135).

Şunu dedin:

Doğru Cevap: C

Soru 30

.........; İskenderun’dan Antakya’ya (antik Antakya) ve Kargamış’a uzanan ticaret yollarının geçtiği bir arazide yer almaktadır. Erken medeniyetlere ev sahipliği yapması ve ilk İslam Üniversitesi’nin kurulduğu yer olması açısından da çok önemli olan şehir, geleneksel sivil mimarisi, konik çatılı kerpiç evleri ile eşsizdir.
Yukarıda boş bırakılan yere aşağıda verilen seçeneklerden hangisinin getirilmesi gerekir?

Çumra

Karahan

Nevali Çori

Eski Harran

Karacadağ

Açıklama:

İncil’de ve belgelerde, Mari’de (Kuzey Suriye’de bir şehir) kurulu olduğu ile ilgili olarak adı geçen Eski Harran; İskenderun’dan Antakya’ya (antik Antakya) ve Kargamış’a uzanan ticaret yollarının geçtiği bir arazide yer almaktadır. Erken medeniyetlere ev sahipliği yapması ve ilk İslam Üniversitesi’nin kurulduğu yer olması açısından da çok önemli olan şehir, geleneksel sivil mimarisi, konik çatılı kerpiç evleri ile eşsizdir.

Doğru Cevap: D

Ünite 2

Soru 1

“Kapadokya Tabletleri”nin çıkarılması için 1893-1894 tarihinde Kültepe’ye gelen arkeolog kimdir?

B. Hrozny

W. Belck

H. Wincckler

E. Chantre

H. Grothe

Açıklama:

1893-94 tarihinde Hattuşa’da sondaj yapan Ernst Chantre, bu tabletlerin Kültepe Höyüğü’nden çıkabileceği kanısıyla bu tarihte Kültepe’ye gelmiş ve höyükte birkaç sondaj yapmışsa da sonuç alamamıştır. Doğru cevap D şıkkıdır.

Doğru Cevap: D

Soru 2

Kültepe Höyüğü Türkiye’nin hangi şehrinde yer almaktadır?

Gaziantep

Kastamonu

Aydın

Muğla

Kayseri

Açıklama:

Kültepe Höyüğü Kayseri il merkezinin yaklaşık 20 km kuzeydoğusunda kalan Kültepe köyünde güneyinde yer almaktadır. Doğru seçenek E şıkkıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 3

Hitit başkenti Hattuşa bölgesinde yapılan kazılarda bulunan tabletler hangi dilde yazılmıştır?

Akadca

Sümerce

Yunanca

Asurca

Arapça

Açıklama:

Aralarında Akadca yazılmış tabletlerin olduğu binlerce tablet ele geçirilmiş, Akadca yazılmış tabletlerden birinin Hitit Büyük Kralı III. Doğru seçenek A şıkkıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 4

Genelde surların altında bulunan, ana kapıların açılması gerekmeyen zamanlarda veya acil durumlarda kullanılan ikincil tünel/kapılar ‘……………….’ olarak adlandırılırlar. Yandaki boşluğa gelmesi gereken uygun ifade aşağıdakilerden hangisidir?

Kalkos

Potern

Karum

Panteon

Protom

Açıklama:

Genelde surların altında bulunan, ana kapıların açılması gerekmeyen zamanlarda veya acil durumlarda kullanılan ikincil tünel/kapılar potern olarak adlandırılırlar. Doğru seçenek E şıkkıdır.

Doğru Cevap: B

Soru 5

Aşağıdakilerden hangisi Hattuşa kentinde özellikle anıtsal görünümleriyle günümüzde de araştırmacıların ve turistlerin derin ilgisini çekmektedir?

Surlar

Tapınak mahallesi

Aslanlı Kapı

Kuleler

Su hazneleri

Açıklama:

Özellikle Yukarı Şehir’de surlar üzerinde bulunan Aslanlı Kapı, Sfenksli Kapı ve Kral Kapısı, anıtsal görünümleriyle günümüzde de araştırmacıların ve turistlerin derin ilgisini çekmektedir. Doğru seçenek C şıkkıdır.

Doğru Cevap: C

Soru 6

I.Arşiv binası
II. Hastane
III. Okul
IV. Karakol
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Hattuşa kentinin Büyükkale bölümünde yer alan yapılardandır?

Yalnız I

I ve II

II ve III

I ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

Büyükkale ise Hitit Krallığı’nın yönetim yapılarının olduğu, Kral Kalesi veya Kral Sarayı olarak adlandırılabilecek alandır. Şehrin geri kalanından bir surla ayrılan bu alanda işlevlerine göre farklı yapılar inşa edilmiştir. Bu yapılar içinde arşiv binaları, kabul salonları, kral ve ailesinin yaşam alanlarının yanı sıra muhafızlar veya yüksek rütbeli memurlar için binalar bulunmaktadır. Doğru seçenek A şıkkıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 7

Eflatunpınar Su Anıtı’nın tarihi kaçıncı yüzyıla kadar dayanmaktadır?

MÖ 9. yüzyıla

MÖ 10. yüzyıla

MÖ 11. yüzyıla

MÖ 12. yüzyıla

MÖ 13. yüzyıla

Açıklama:

Su Anıt, MÖ 13. yüzyıla tarihlendirilmektedir. Doğru seçenek E şıkkıdır

Doğru Cevap: E

Soru 8

Eflatunpınar Su Anıtı aşağıdaki malzemelerin hangisiyle inşa edilmiştir?

Metal

Ahşap

Taş

Kil

Tuğla

Açıklama:

Dikdörtgen şeklinde bir havuz olarak inşa edilen anıt, yakınlarındaki iki farklı su kaynağı tarafından beslenmektedir. 30 mx34 m boyutlarındaki havuz, blok taşlar ile inşa edilmiştir. Doğru seçenek C şıkkıdır.

Doğru Cevap: C

Soru 9

I.Aslanlar
II.Savaş arabaları
III. Dağ tanrısı kabartmaları
IV. Sfenksler
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Yesemek Heykel Ötelyesi’nden çıkarılan heykeller arasında yer alır?

Yalnız I

I ve II

II ve III

II, III ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

Bugüne dek üç yüzden fazla heykel açığa çıkarılmıştır ancak çok daha fazlasının toprağın altında olduğu düşünülmektedir. Heykeller arasında sfenksler, kanatlı aslanlar, oturan aslanlar, kapı aslanları, savaş arabaları, dağ tanrısı kabartmaları, farklı mimari parçalar gibi örnekler vardır. Doğru seçenek E şıkkıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 10

''Konya ilinin Halkapınar ilçesine 2,9 km uzaklıkta bulunan aynı isimli köyde bulunmaktadır. Hitit su kültleri geleneğinin bir devamı olarak su kaynağının hemen yanındaki bir kayaya işlenmiş olması muhtemeldir. Ana kabartma dışında yazıtlı kaya parçaları da tespit edilmiştir.” Yukarıda hangi arkeolojik buluntudan bahsedilmektedir?

Hitit Başkenti Hattuşa

Yazılıkaya Açık Hava Tapınağı

Eflatunpınar Anıtı

Yesemek heykel Atölyesi

İvriz kültürel Peyzajı

Açıklama:

İvriz Kültürel Peyzajı, Konya ilinin Halkapınar ilçesine 2,9 km uzaklıkta bulunan aynı isimli köyde bulunmaktadır. En iyi bilinen arkeolojik buluntu, Geç Hitit dönemine MÖ 8. yüzyılın ikinci yarısına tarihlenen İvriz Kaya Kabartması’dır. Doğru seçenek E şıkkıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 11

Hitit Başkenti Hattuşa hangi ilimizin sınırları içinde yer alır ?

Çankırı

Çorum

Ankara

Eskişehir

Kayseri

Açıklama:

Çorum iline bağlı Boğazkale ilçesinin sınırları içinde bulunan 268.46 ha alana sahip olan engebeli
bir alana kurulmuş bulunan Hitit Başkenti Hattuşa; İç Anadolu Bölgesi’nde, Anadolu platosunun
kuzey kesiminde dağlar arasında bulunan büyük bir ovanın güney kesiminde yer alır.

Doğru Cevap: B

Soru 12

Eflatunpınar Hitit Su Anıtı aşağıdaki yerleşim yerlerinden hangisinin sınırları içinde yer almaktadır ?

Suşehri

Beyşehir

Ürgüp

Avanos

Vezirköprü

Açıklama:

EFLATUNPINAR HİTİT: SU ANITI
Konya ilinin Beyşehir ilçesi Sadıkhacı beldesi sınırları içinde bulunan Eflatunpınar, Beyşehir’e 22 km
mesafede bulunmaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 13

Anıtın yazıtından, Luwi yazısı ile işleyenin Tiyamartu isimli bir usta olduğu anlaşılan İvriz Kaya Kabartması'nda, bir elinde buğday başağı, diğer elinde üzüm salkımı tutan Fırtına Tanrısı Tarhunzas’ın karşısında tapınma pozisyonunda gösterilen kral aşağıdakilerden hangisidir ?

Kral Warpalawas

Kral Sargon

Kral Naramsin

Kral Anitta

Kral Wahşuşama

Açıklama:

Herhangi bir kült uygulamasını içermeyen yazıtından anlaşıldığı kadarıyla anıtta Fırtına Tanrısı Tarhunzas ve Kral Warpalawas betimlenmiştir. Yazıtından, Luwi yazısı ile işleyenin Tiyamartu isimli bir usta olduğu okunmaktadır. Anıtın kabartmasında, Tuwana Kralı Warpalawas, bir elinde buğday başağı, diğer elinde üzüm salkımı tutan Tarhunzas’ın karşısında tapınma pozisyonunda gösterilmiştir.

Doğru Cevap: A

Soru 14

Geç Hitit dönemine MÖ 8. yüzyılın ikinci yarısına tarihlenen İvriz Kaya Kabartması UNESCO Geçici Miras Listesi’ne hangi tarihte alınmıştır ?

2015

2016

2017

2018

2019

Açıklama:

2017 yılında UNESCO Geçici Miras Listesi’ne alınmıştır. En iyi bilinen arkeolojik buluntu, Geç Hitit dönemine MÖ 8. yüzyılın ikinci yarısına tarihlenen İvriz Kaya Kabartması’dır.

Doğru Cevap: C

Soru 15

Hitit Başkenti: Hattuşa, nitelik ve değer olarak ölçütlerine uyduğunun Dünya Mirası Komitesince onaylanmasından sonra hangi tarihte kültürel kategoride UNESCO Dünya Mirası Listesine alınmıştır ?

1986

1999

2012

2015

2017

Açıklama:

Hitit Başkenti: Hattuşa, nitelik ve değer olarak (i, ii, iii, iv) ölçütlerine uyduğunun Dünya Mirası Komitesince onaylanmasından sonra 1986 tarih/377 dosya numarasıyla kültürel kategoride UNESCO Dünya Mirası Listesine alınmıştır

Doğru Cevap: A

Soru 16

Hititlerin inanç sistemlerinde ve geleneklerinde aşağıdakilerden hangisi önem taşır ?

Su Kültü

Hava Kültü

Ateş Kültü

Toprak Kültü

Demir Kültü

Açıklama:

Hititlerin “Su Kültü”, Anadolu ve Mezopotamya inanç sistemlerini ve geleneklerini yansıtmaktadır.
Örneğin Zuliya Nehri (Çekerek Çayı), yazıtlarda kendi koruyucu tanrısı ile beraber yer almaktadır ve bir metinde suç işleyenlerle ilgili kararları veren bir tanrı olarak sunulmuştur.
Suyun Hitit ritüellerinde ve büyülerinde doğrudan kullanımı az rastlanır bir durum değildir. Örneğin İtkalzi ritüelinde, bir kurban kesildikten sonra kurban sahibinin üzerinde kuş çevrilir. Kurban sahibi
arınma suyu ile yıkandıktan sonra gömleği suyun içine atılır, Hepat, İştar ve Nabarbi için Hurrice su
duası yapılır.

Doğru Cevap: A

Soru 17

Kültepe-Kaniş Arkeolojik Alanı UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesine hangi tarihte alınmıştır ?

1980

1986

2009

2014

2017

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 18

Hattuşa kim tarafından keşfedilmiştir ?

Charles Texier

Ernst Chantre

Theodor Makridi

Kurt Bittel

Andreas Schachner

Açıklama:

Hattuşa, 1834 yılında Fransız gezgin Charles Texier tarafından keşfedilmiştir ?

Doğru Cevap: A

Soru 19

“...... Metni” olarak adlandırılan üç parçanın birleştirilmesiyle elde edilen metinden, Kafkasya üzerinden Anadolu’ya geldikleri kabul edilen uzunca bir süre güney ve güneydoğu Anadolu’da kaldıktan sonra Orta Anadolu’ya geçen Hititlerin izini takip edebileceğimiz çok önemli bilgiler elde edilmiştir.
Yukarıda "......" ile verien boşluğk aşağıdakilerden hangisi ile tamamlanır ?

Anitta

Kusarra

Kaniş

Neşa

İvriz

Açıklama:

1937 yılında, Hattuşa’daki Büyük Mabet’in devlet arşivinin yer aldığı odalardan birinde bulunan ve Hitit kraliyet yazıtlarının en eskisi olduğu kabul edilen Kral Anitta’ya ait olan ve adı geçen kralın adıyla “Anitta Metni” olarak adlandırılan üç parçanın birleştirilmesiyle elde edilen metinden, Kafkasya üzerinden Anadolu’ya geldikleri kabul edilen uzunca bir süre güney ve güneydoğu Anadolu’da kaldıktan sonra Orta Anadolu’ya geçen Hititlerin izini takip edebileceğimiz çok önemli bilgiler elde edilmiştir.

Doğru Cevap: A

Soru 20

İvriz Kaya Kabartması hangi ilimizin sınırları içerisinde yer alır ?

Aksaray

Antalya

Niğde

Kayseri

Konya

Açıklama:

İvriz Kültürel Peyzajı, Konya ilinin Halkapınar ilçesine 2,9 km uzaklıkta bulunan aynı isimli köyde
bulunmaktadır.

Doğru Cevap: E

Soru 21

Aşağıdakilerden hangisi UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi’ne kabul edilme gerekçelerinden biri olarak mimari ya da teknolojik bir yapının insanlık tarihindeki önemli bir aşamayı temsil etmesi ifadesini en iyi şekilde açıklar?

Kültürel bir gelenekle doğrudan ilişkili olması

Anıtsal sanatların gelişimine katkı sağlaması

Ortadan kalkmış uygarlıklara istisnai tanıklık sunması

İnsanlık tarihindeki belirli bir döneme ait mimari veya teknolojik bir örnek olması

Sanatsal veya edebi bir başyapıtla bağlantılı olması

Açıklama:

Kültürel kategoride UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesine alınan diğer varlıklarımızın nitelik ve değer olarak (ii, iii) ölçütlerinden biri, İnsanlık tarihinde önemli bir aşamayı veya aşamaları gösteren bir yapı tipinin, mimari veya teknolojik bütünün veya peyzajın istisnai bir örneği olmasıdır.

Doğru Cevap: D

Soru 22

Aşağıdakilerden hangisi 2014 yılında, (ii) ve (iii) ölçütlerine uygunluğu gerekçesiyle UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'ne alınmıştır?

Kültepe-Kaniş Arkeolojik Alanı

Hitit Su Anıtı Eflatunpınar

Yesemek Taş Ocağı ve Atölyesi

İvriz Kültürel Peyzajı

Göbeklitepe

Açıklama:

Kültürel kategoride UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesine alınan diğer varlıklarımız şunlardır: Nitelik ve değer olarak (ii, iii) ölçütlerine uyduğu gerekçesiyle 2014 tarih/5905 referans numarasıyla Kültepe-Kaniş Arkeolojik Alanı; nitelik ve değer olarak (iii,iv, vi) ölçütlerine uyduğu gerekçesiyle 2014 tarih/5912 referans numarasıyla Hitit Su Anıtı Eflatunpınar; nitelik ve değer olarak (ii, iii) ölçütlerine uyduğu gerekçesiyle 2012 tarih/5732 referans numarasıyla Yesemek Taş Ocağı ve Atölyesi; nitelik ve değer olarak (ii, iii, iv) ölçütlerine uyduğu gerekçesiyle 2017 tarih/6244 referans numarasıyla İvriz Kültürel Peyzajı.

Doğru Cevap: A

Soru 23

Kültepe Höyüğü hangi dönemden başlayarak yerleşim görmüş çok katmanlı bir arkeolojik alandır?

Orta Tunç Çağı'ndan Roma dönemine

Erken Tunç Çağı'ndan Roma dönemine

Geç Tunç Çağı'ndan Bizans dönemine

Neolitik Çağ'dan Osmanlı dönemine

Demir Çağı'ndan Selçuklu dönemine

Açıklama:

Kayseri il merkezinin yaklaşık 20 km kuzeydoğusunda, günümüz Kültepe köyünün güneyinde yer alan Kültepe Höyüğü Erken Tunç Çağı (MÖ 3000-MÖ 2000)’ndan başlayarak Roma dönemine dek Anadolu’nun pek çok farklı kültürel evresine şahitlik yapmış bir yerleşim alanıdır.

Doğru Cevap: B

Soru 24

Aşağıdakilerden hangisi Yesemek Taş Ocağı ve Heykel Atölyesi hakkında doğru bir bilgi değildir?

Antik dünyanın bilinen en büyük heykel atölyelerinden biridir.

Heykellerin tamamı işlenmiş, detaylı bitirilmiş eserlerdir.

İlk arkeolojik kazılar 1957-1961 yılları arasında Bahadır Alkım tarafından yürütülmüştür.

Heykellerin hammaddesi, bölgedeki volkanik faaliyetlerle ortaya çıkan bazalt taşlardır.

Alanda üç yüzden fazla heykel tespit edilmiş, ancak daha fazlasının toprak altında olduğu düşünülmektedir.

Açıklama:

Yesemek Taş Ocağı ve Atölyesi, Gaziantep ilinin İslahiye ilçesinin 22 km güneydoğusunda bulunan Yesemek mahallesinin doğusunda yer alır. Antik dünyanın bilinen en büyük heykel atölyelerinden biridir. Bölgedeki Karasu Fay Zonu’nun aktiviteleri sonucu açığa çıkan volkanik taşlar, özellikle gri ve mor renkli bazalt taşları, heykellerin hammaddesini oluşturmuştur. Bugüne dek üç yüzden fazla heykel açığa çıkarılmıştır ancak çok daha fazlasının toprağın altında olduğu düşünülmektedir. Heykeller arasında sfenksler, kanatlı aslanlar, oturan aslanlar, kapı aslanları, savaş arabaları, dağ tanrısı kabartmaları, farklı mimari parçalar gibi örnekler vardır.

Doğru Cevap: B

Soru 25

Kültepe kazılarında bulunan ve büyük kısmı ticari faaliyetlerle ilgili olan çivi yazılı tabletlerin çoğunluğu hangi tabakada ele geçmiştir?

IV. tabaka

III. tabaka

II. tabaka

Ib tabakası

Ia tabakası

Açıklama:

Prof. Dr. Tahsin Özgüç’ün başkanlığında 1948 tarihinden itibaren sürdürülen kazılarda, Aşağı Şehir’de Asurlu tüccarların yaşadığı karum alanın- da dört yerleşme tabakası tespit edildi. Aşağıdan yukarıya doğru sırasıyla en alttakinin IV. tabaka olmak üzere tarih öncesi döneme MÖ 2000- 1900 arasına tarihlenen IV ve üstündeki III tabakasında tablet bulunmamıştır. 23.000 tabletin bulunduğu orta kronolojiye göre MÖ 1900-1800, kısa kronolojiye göre MÖ 1800-1700 arasına tarihlenen II tabakası ve 500 tabletin bulunduğu Ib olmak üzere başlıca dört uygarlık katının bulunduğunu, en üstte yer alan Ia tabakasının ise Ib tabakasının evlerin onarılarak kullanıldığı Ib tabakasının devamı olduğunu belirtmektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 26

Hattuşa’nın Hitit başkenti olduğu hangi belge sayesinde anlaşılmıştır?

Akadca yazılmış şehir listesi

Hattuşili ile II. Ramses arasında yapılan antlaşma tableti

Halet Çambel’in yayınladığı kazı raporu

Hrozny'nin çözdüğü dilbilgisel metin

Winckler’in yazdığı günlük notlar

Açıklama:

Hattuşa, 1834 yılında Fransız gezgin Charles Texier tarafından keşfedilmiştir. 1893-94 yıllarında ilk kez Ernst Chantre, Büyük Tapınak, Büyükkale ve Yazılıkaya yapılan küçük ölçekli kazılar yapmış ve bulduğu çivi yazılı tabletleri yayınlamıştır. İlk sistematik kazılar, 1906’da İstanbul Arkeoloji Müzelerinden Theodor Makridi Bey ve Alman Asur uzmanı Hugo Winckler gerçekleştirilmiştir. Aralarında Akadca yazılmış tabletlerin de bulunduğu binlerce tablet ele geçirilmiş, Akadca yazılmış tabletlerden birinin Hitit Büyük Kralı III. Hattuşili ile Mısır Firavunu II. Ramses arasında yapılan bir antlaşmaya ait olduğu ve burasının Hitit başkenti olduğu anlaşılmıştır.

Doğru Cevap: B

Soru 27

Aşağıdakilerden hangisi Hitit dilinin Hint-Avrupa dil ailesine ait olduğunu saptayan bilim insanıdır?

Hugo Winckler

Kurt Bittel

Theodor Makridi Bey

Bedřich Hrozný

Hans Gustav Güterbock

Açıklama:

1915’te Bedrich Hrozny, Hitit dilini çözmüş ve bu dilin Hint-Avrupa dil grubuna ait olduğunu saptamıştır.

Doğru Cevap: D

Soru 28

Yazılıkaya Açık Hava Tapınağı’nın günümüze ulaşan mimari yapısı hangi döneme tarihlenmektedir?

MÖ 2. binyılın başlarına

MÖ 14. yüzyılın sonlarına

MÖ 13. yüzyıldaki Hitit İmparatorluk dönemine

MÖ 3. binyıldaki Erken Tunç Çağı’na

Roma İmparatorluk dönemine

Açıklama:

Açık Hava Tapınağı’nın günümüze kalan son hâli, MÖ 13. yüzyılda, Hitit İmparatorluk döneminde oluşmuştur. Hurri panteonunu yansıtır. Birbirinden ayrılmış kaya yüzeylerinden oluşan kayalık alanın önünde, merkezi avlu ve etrafında odalardan oluşan, Hitit tapınak mimarisini yansıtan bir ön tapınak inşa edilmiştir.

Doğru Cevap: C

Soru 29

Aşağıdakilerden hangisi Yazılıkaya Açık Hava Tapınağı'nın B Odası ile doğrudan ilişkilendirilen işlevlerden biridir?

Bahar Bayramı kutlamalarının yapılması

Tanrıça Hepat'a adanmış ritüellerin gerçekleştirilmesi

Kraliyet cenaze törenlerinin düzenlenmesi

Teşup’a adak sunma ayinlerinin yapılması

Tanrı ve tanrıçaların günlük ibadetlerinin yönetilmesi

Açıklama:

B Odası daha çok kral IV. Tudhaliya’ya adanmış görünmektedir. 12 Tanrı Kabartması, Kılıç Tanrısı ve Tanrı Şarruma’nın himayesindeki Tudhaliya kabartmaları, bu alanın kral için bir cenaze merasimi veya anma töreni gerçekleştirmek için kullanıldığını düşündürmektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 30

Eflatunpınar Anıtı'nın ana sahnesinde hangi figürler merkeze yerleştirilmiştir?

Fırtına Tanrısı ve Dağ Tanrıları

Güneş Tanrıçası ve Üçlü Boğa Protumu

Fırtına Tanrısı ve Güneş Tanrıçası

Dağ Tanrıları ve Sakalar

Hitit Kralı ve Su Görevlisi

Açıklama:

Konya ilinin Beyşehir ilçesi Sadıkhacı beldesi sınırları içinde bulunan Eflatunpınar, Beyşehir’e 22 km mesafede bulunmaktadır. Dikdörtgen şeklinde bir havuz olarak inşa edilen anıt, yakınlarındaki iki farklı su kaynağı tarafından beslenmektedir. 30 mx34 m boyutlarındaki havuz, blok taşlar ile inşa edilmiştir. Anıtın en belirgin kısmı, havuzun kuzey duvarında bulunan kabartma figürlerle oluşturulmuş yedi met-e yüksekliğindeki duvardır. Ortasında, üstlerinde birer kanatlı güneş kursu bulunan Fırtına Tanrısı ile Güneş Tanrıçası yer alır.

Doğru Cevap: C

Ünite 3

Soru 1

Gordion'un isminin geçtiği ilk yazıt hangi dönemden kalmadır?

Tunç Çağı

Demir Çağı

Helenistik Dönem

Roma Dönemi

Bizans Dönemi

Açıklama:

Metinde, Gordion'un isminin geçtiği ilk yazıtın Helenistik Dönem'e ait olduğu belirtilmektedir. Bu nedenle, doğru cevap C seçeneğidir.
İlk kez, 2022 yılında yerleşimin dış kent bölgesinde yapılan arkeolojik kazılarda Helenistik dönemde I. Antiokhos’un (MÖ 281-261) hüküm sürdüğü yıllara tarihlendirilen Gordion isminin geçtiği bir yazıtın bulunmasıyla yerleşimin gerçekten Gordion adını taşıdığına dair önemli bir kanıt elde edilmiştir.

Doğru Cevap: C

Soru 2

Gordion'un Erken Frig dönemindeki en önemli mimarlık özelliği nedir?

Megaron planlı yapılar

Akroterli yapılar

Seramik süslemeler

Taş oymalar

Heykeltıraşlık

Açıklama:

Metinde, Gordion'un Erken Frig dönemindeki en önemli mimarlık özelliğinin megaron planlı yapılar olduğu belirtilmektedir. Bu nedenle, doğru cevap A seçeneğidir.
Frig mimarisini karakterize eden megaron plan ve akroter, daha sonraki yüzyıllarda özellikle Frig kaya anıtlarında sıklıkla kullanılmaya başlanmıştır.

Doğru Cevap: A

Soru 3

Gordion'daki tümülüs mezarlar hakkında aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Gordion'daki tümülüs mezarlar, Frig elitlerinin mezarlarıdır.

Gordion'daki en büyük tümülüs, MM tümülüsüdür.

MM tümülüsü, Kral Midas'a aittir.

MM tümülüsü, Gordion'da yapılan kazı çalışmaları ile ortaya çıkarılmıştır.

Tümülüs mezarlarda çıkan arkeolojik eserler, Friglerin marangozluk, madencilik, seramik ve dokumacılık endüstrisinde üstün bir düzeye erişmiş olduklarını göstermektedir.

Açıklama:

Metinde, Gordion'daki tümülüs mezarların Frig elitlerinin mezarları olduğu belirtilmektedir. Bu nedenle, A seçeneği doğrudur.
B seçeneği de doğrudur, çünkü MM tümülüsü, Gordion'daki en büyük tümülüstür.
D seçeneği de doğrudur, çünkü MM tümülüsü, Gordion'da yapılan kazı çalışmaları ile ortaya çıkarılmıştır.
E seçeneği de doğrudur, çünkü tümülüs mezarlarda çıkan arkeolojik eserler, Friglerin marangozluk, madencilik, seramik ve dokumacılık endüstrisinde üstün bir düzeye erişmiş olduklarını göstermektedir.
C seçeneği yanlıştır, çünkü MM tümülüsü, Kral Midas'a ait olmadığı düşünülmektedir. Daha olası bir açıklama, MM tümülüsünün Midas'ın babası Gordios'a veya dedesine ait olduğudur.
Yeniden yapılan tarihlendirmeler sonucunda Midas’a ithaf edilen bu tümülüs mezarın Midas’a ait olamayacağı olasılıkla Midas’ın babası Gordios’a veya dedesine ait olabileceği düşüncesi ön plana çıkmaktadır.

Doğru Cevap: C

Soru 4

Frig kaya anıtlarının en yoğun olduğu bölge aşağıdakilerden hangisidir?

Eskişehir, Afyonkarahisar ve Kütahya il sınırları arasındaki Dağlık Frigya Bölgesi

Samsun, Çorum, Tokat ve Kırşehir illeri arasındaki bölge

Niğde ve Konya illeri arasındaki bölge

Burdur ve Elmalı Ovası

Bandırma

Açıklama:

Metinde, Frig kaya anıtlarının en yoğun olduğu bölgenin Eskişehir, Afyonkarahisar ve Kütahya il sınırları arasındaki Dağlık Frigya Bölgesi olduğu belirtilmektedir. Bu nedenle, doğru cevap A seçeneğidir.
Frig kaya anıtlarının büyük bir kısmının bulunduğu Eskişehir, Afyonkarahisar ve Kütahya il sınırları arasındaki bölgeyi Dağlık Frigya Bölgesi (yaylası) olarak adlandırılmıştır.

Doğru Cevap: A

Soru 5

Frig kaya anıtları, Friglerin hangi inancını yansıtmaktadır?

Tek tanrılı inancı

Çok tanrılı inancı

Ana Tanrıça inancı

Güneş tanrısı inancı

Ateş tanrısı inancı

Açıklama:

Metinde, Frig kaya anıtlarının Ana Tanrıça inancını yansıttığı belirtilmektedir. Bu nedenle doğru cevap C seçeneğidir.
Demir Çağı’nın önemli uygarlıkları arasında bulunan Frigler, yeni yerleştikleri yurtlarında Anadolu’da ilk tarım topluluklarında köklenen Ana Tanrıça inancını benimsemiş ve bu tanrıçaya neredeyse tek tanrı olarak saygı göstermiş ve ibadet etmişlerdir.

Doğru Cevap: C

Soru 6

Termessos Antik Kenti, hangi dönemde en parlak dönemini yaşamıştır?

MS 2. ve 3. yüzyıllarda

Bizans Dönemi

Selçuklu Dönemi

Osmanlı Dönemi

MS 4. yüzyıl

Açıklama:

MS 2. ve 3. yüzyıllar Roma İmparatorluğu'nun en parlak dönemi olması nedeniyle Termessos Antik Kenti de bu dönemde en parlak dönemini yaşamıştır.
MS 2. ve 3. yüzyıllarda kent en parlak dönemine kavuşmuş, kent surların dışına genişlemiş, görkemli yapılar ve heykeller ile donatılmıştır.

Doğru Cevap: A

Soru 7

Kekova Bölgesi'nde bulunan antik kentlerden hangisi bir Orta Çağ kalesine ev sahipliği yapmaktadır?

Teimiussa

Simena

Tyberissus

Hoyran

İstlada

Açıklama:

Metinde, Teimiussa'nın köy yerleşimi olduğu, Simena'nın hem antik dönem hem Orta Çağ yerleşimi hem de modern yerleşimin bir arada görülebildiği, Tyberissus'ta Hellenistik ve Roma dönemlerine tarihlenen Lykia lahitleri ve güvercin yuvası şeklindeki mezarlar bulunduğu, Hoyran'da bir kalenin olduğu ve İstlada'da küçük bir yerleşime dair kalıntılar bulunduğu belirtilmektedir. Bu bilgilere göre, Simena'da bir Orta Çağ kalesi bulunduğu anlaşılmaktadır.
Simena Aperlai Birliği’nin bir üyesi olmakla birlikte adı antik dönem yazıtlarının yardımıyla tespit edilmiştir. Burada antik yapı temelleri üzerinde iyi korunmuş durumda Orta Çağ’a ait bir kale bulunmaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 8

Tuz Gölü Özel Çevre Koruma Bölgesi'nin hangi özelliği, Avrupa'da eşi benzeri olmayan bir özelliktir?

Türkiye'nin en büyük gölü olması

Dünyanın en tuzlu gölleri arasında yer alması

Avrupa'nın en zengin ve bozulmamış halofitik bozkır bitkisi sosyolojik özelliklerine sahip olması

Önemli bir su kuşu habitatı olması

Tatlı su kaynaklarının bulunması

Açıklama:

Tuz Gölü Koruma Alanı, Avrupa'nın en zengin ve bozulmamış halofitik bozkır bitkisi sosyolojik özelliklerine sahiptir. Bu özelliği, bölgede 279 bitki türünün bulunması ve bunların 39'unun endemik olmasıyla desteklenmektedir. Bu nedenle doğru cevap C seçeneğidir.
Ürdün’deki Lut Gölü’nden sonra en tuzlu göller arasında yer alırken Tuz Gölü Koruma Alanı, Avrupa’nın en zengin ve bozulmamış halofitik bozkır bitkisi sosyolojik özelliklerine sahiptir.

Doğru Cevap: C

Soru 9

Kızılırmak Deltası'nın hangi özelliği ile aynı koşullara sahip diğer sulak alanlara göre daha zengin bir çeşitliliğe sahiptir?

Suyunun rengi

Suyunun derinliği

Tüm flora ve faunası

Deniz kabukları

Vadi yüksekliği

Açıklama:

Kızılırmak Deltası, 352 kuş türü ile Türkiye'de kayıta geçmiş 483 kuş türden dörtte üçünün yaşam alanıdır. Bu sayı, şu ana kadar Güney Karadeniz Havzasında tespit edilen en yüksek değerdir. Kızılırmak Deltası, nadir bulunan türlere ev sahipliği yapması ve deltadan geçen kuş sayısının birkaç milyonu bulması ile ünlüdür.
Bu bilgilere göre, Kızılırmak Deltası'nın en önemli özelliği çeşitli kuş türlerine ev sahipliği yapmasıdır. Bu nedenle doğru cevap C seçeneğidir.
Kızılırmak Deltası, sucul organizma çeşitliliği, bağlı algler, zooplankton ve bentik organizmalar ve tüm flora ve faunası ile aynı koşullara sahip diğer sulak alanlara göre daha zengin bir çeşitliliğe sahiptir.

Doğru Cevap: C

Soru 10

Kızılırmak Deltası, aşağıdakilerden hangisi için UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesine alınmıştır?

Kültürel miras

Doğal miras

Turizm potansiyeli

Tarımsal üretim

Biyolojik çeşitlilik

Açıklama:

Metinde, Kızılırmak Deltası'nın UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'ne alındığı ve bu listenin "doğal kategori"sinde olduğu belirtilmektedir.
Bu nedenle, doğru cevap B seçeneğidir.
Ülkemizde biyolojik çeşitlilik ve tarımsal üretim açısından son derece önemli bir sulak alan olan Kızılırmak Deltası Sulak Alanı ve Kuş Cenneti, doğal kategoride UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesine 2016 yılında eklenmiştir.

Doğru Cevap: B

Soru 11

Frig uyarlığının başkenti olarak bilinen kent aşağıdakilerden hangisidir?

Tuşpa

Gordion

Assur

Kültepe

Sardis

Açıklama:

Antik dönemde olduğu gibi günümüzde de
Orta Anadolu’nun ana kara yolları üzerinde bulu-
nan, verimli arazileri ve Sakarya nehrine yakınlığı
nedeniyle Tunç Çağı’ndan Orta Çağ’a kadar geçen
süreçte yerleşim yerleşim gören ve birçok uygarlığa
ev sahipliği yapan Gordion (Yassıhöyük)’dan günü-
müze kalan arkeolojik kalıntılarının en önemlileri
Friglere aittir. Üç bölümden oluşan bu yerleşimi-
nin merkezinde çevresi surlarla çevrili, 500 x 300
m ölçülerinde bir alanı kapsayan höyük yer almak-
tadır. Yukarı Kent olarak da adlandırılan kesimin
güneyinde aşağı kent, höyüğün kuzey ve kuzeybatı-
sında sursuz dış kent bulunur. Gordion yerleşimini
çevreleyen yamaçlarda ve tepelerde, yaklaşık 100
kadar tümülüs mezar bulunmaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 12

Orta Anadolu'nun ilk sistemli kazıları kaç yılında başlamıştır?

1900

1910

1920

1930

1940

Açıklama:

1900 yılında A. Körte ile kardeşi G. Körte Orta
Anadolu’nun ilk sistemli kazılarını gerçekleştirmek
için Gordion’a gelerek kazı çalışmalarına başlamış-
lardır.

Doğru Cevap: A

Soru 13

Gordion'da, 2022 yılında yerleşimin dış kent bölgesinde yapılan arkeolojik kazılarda bulunan Gordion isminin geçtiği yazıt aşağıdakilerden hangi döneme tarihlendirilmiştir?

Geometrik Dönem

Arkaik Dönem

Klasik Dönem

Hellenistik Dönem

Roma Dönemi

Açıklama:

2012 yılından itibaren kazılar Ame-
rika, Pennsylvania Üniversitesi’nden C. B. Rose başkanlığında devam etmektedir. İlk kez, 2022 yılında
yerleşimin dış kent bölgesinde yapılan arkeolojik kazılarda Hellenistik dönemde I. Antiokhos’un (MÖ
281-261) hüküm sürdüğü yıllara tarihlendirilen Gordion isminin geçtiği bir yazıtın bulunmasıyla yerleşi-
min gerçekten Gordion adını taşıdığına dair önemli bir kanıt elde edilmiştir

Doğru Cevap: D

Soru 14

Başkent Gordion’un Erken Frig yaşam alanına ait, yapılan çalışmalar sonucu ortaya çıkarılan yapıların plan tipi aşağıdakilerden hangisidir?

Peripteros

Dipteros

Pseudo-Dipteros

Tholos

Megaron

Açıklama:

Başkent Gordion’un Erken Frig yaşam alanında
kale içinde iki büyük avludan oluşan Saray Alanı ve
bunun güneybatısındaki Teras Yapıları olmak üzere
iki farklı bölümü, kazılarla ortaya çıkarılmıştır. Bi-
naların, megaron planında ve akroterli yapıldıkları
görülmektedir

Doğru Cevap: E

Soru 15

Friglerin Ana Tanrıçası için bir tapınak olabileceği düşünülen ve tabanı çakıl taşı mozaiklerle bezenen Erken Frig dönemine tarihlendirilen yapı aşağıdakilerden hangisidir?

Megaron 1

Megaron 2

Megaron 3

Megaron 4

Megaron 5

Açıklama:

Megaron planlı yapılarda, girişi kısa
taraftan olan dikdörtgen planlı bir giriş odası ve bu
odanın arkasına yerleştirilmiş ikinci bir dikdörtgen
oda bulunur. Bu yapılar içinde en görkemlisi, Me-
garon 3 olarak adlandırılan yapıdır ve Gordion’un
bu dönemdeki yöneticilerine ait olması gerektiği
düşünülmektedir. Megaron 2, önünde bulunan
platform ile diğer yapılardan farklılaştırılmıştır.
Ana odasının tabanı çakıl taşı mozaiklerle bezenen
binanın önünde, mekân içindeki desenlere benzer
bir akroter bulunmuştur. Bu nedenle bu yapının
Friglerin Ana Tanrıçası için bir tapınak olabileceği
düşünülmüştür. Bu tapınak modelinin Frig kaya
anıtları için bir prototip oluşturduğu düşünülmek-
tedir (Sams, 2012a: 57).

Doğru Cevap: B

Soru 16

Yapıların alınlık kısmında bulunan bezeme parçasına aşağıdakilerden hangisi denilmektedir?

Megaron

Tholos

Akroter

Geison

Peripteros

Açıklama:

Yapıların alınlık kısmında bulunan beze-
me parçasına akroter denilmektedir

Doğru Cevap: C

Soru 17

MÖ. 7. yüzyıl başlarında Anadolu'nun büyük bir yıkım tehlikesi ile karşı karşıya kalmasının sebebi aşağıdakilerden hangisidir?

İskit Akınları

Kimmer Akınları

Ostrogot Akınları

Urartu Akınları

Assur Akınları

Açıklama:

MÖ. 7. yüzyıl başlarında Anadolu büyük bir
yıkım tehlikesi ile karşı karşıya kalmıştır. Bu teh-
likeyi yaratanlar Assurluların Gimirrai dedikleri
Kimmerler idi. Kimmerlerin ilerlemesini ne Urar-
tu krallarından I. Rusa (MÖ 735-714) ile oğlu II
Argişti (MÖ 714-685) ne de Asur kralı II Sargon
engelleyebildi. Kimmerler Urartu topraklarını ge-
çince tamamen Frigler ile karşı karşıya kalmışlardır.
Frig-Kimmer savaşına dair herhangi bir yazılı belge
ele geçmemiştir. Kimmerlerin saldırıları Frig dev-
letinin sonunu hazırlamıştır. Yunan kaynaklarında
Kimmerler ile yapılan bir savaşı kaybeden Midas’ın
boğa kanı içerek intihar ettiği belirtilmekteyse de
Midas’ın gerçek ölüm nedeni bilinmemektedir

Doğru Cevap: B

Soru 18

1836 yılında İngiliz W. Hamilton; Kütahya ili, Tavşanlı ilçesi yakınlarında yer alan hangi anıtı keşfetmiştir?

Areyastis Anıtı

Midas Anıtı

Deliklitaş Anıtı

Bitmemiş Anıt

Maltaş Anıtı

Açıklama:

1836 yılında İngiliz W. Hamilton; Kütahya ili, Tavşanlı ilçesi yakınlarında yer alan Deliklitaş Anıtı’nı
keşfetmiş;1837 yılında yine bir İngiliz olan J. Steuart bölgede araştırmalar yapmıştır.

Doğru Cevap: C

Soru 19

Eskişehir ili sınırlarındaki Midas Vadisi’nde bulunan Yazılıkaya/Midas Anıtı’nın çizimini 1824’te aşağıdakilerden hangisi yayınlamıştır?

W. Martin Leake

L. De Laborde

C. Texier

W. Hamilton;

A.D. Mordtmann

Açıklama:

Bölgedeki ilk araştırmalar, 19. yüzyılın başlarında W. Martin Leake ve arkadaşlarının bölgeye yaptıkları
gezilerle başlamıştır. Leake’in bu gezilerde tutmuş olduğu gezi notlarını ve Eskişehir ili sınırlarındaki Midas
Vadisi’nde bulunan Yazılıkaya/Midas Anıtı’nın çizimini 1824’te yayınlamasıyla birlikte bölge ve özellikle
Frig Anıtları Avrupalı araştırmacıların ve seyyahların ilgisini çekmeye başlamıştır.

Doğru Cevap: A

Soru 20

Dağlık Frigya vadileri aşağıdaki tarihlerin hangisinde UNESCO Dünya Geçici Miras Listesine girmiştir?

2010

2015

2020

2021

2022

Açıklama:

2015 yılında UNESCO Dünya Geçici Miras
Listesine giren Dağlık Frigya vadileri; Eskişehir
ilinin yaklaşık 70 km güneyindeki Yazılıkaya, Do-
ğanlı ve Kümbet Vadileri, Afyonkarahisar ilinin
yaklaşık 30 km kuzeyindeki Köhnüş ve Karababa
Vadileri, Kütahya ili Merkez ilçe köylerinden Do-
ğuluşah köyü yakınlarındaki Doğuluşah Vadisi,
Fındık köyü yakınında ki Fındık Vadisi, Ovacık
köyü yakınlarındaki İnli Vadileridir (Tamsü Po-
lat 2022a: 73).

Doğru Cevap: B

Soru 21

2000 tarih/1412 referans numarasıyla UNESCO Dünya Geçici Listesine alınmış olan aşağıdakilerden hangisidir?

Gordion

Güllük Dağı-Termessos Milli Parkı

Dağlık Frigya

Kekova

Tuz Gölü Özel Koruma Alanı

Açıklama:

Güllük Dağı-Termessos Milli Parkı 2000 ta- rih/1412 referans numarasıyla; Kekova nitelik ve değer olarak (vii, viii, x) ölçütlerine uyduğu gerekçesiyle 2000 tarih/1411 referans numarasıyla karma (kültürel ve doğal) kategoride UNESCO Dünya Geçici Listesine alınmışlardır.

Doğru Cevap: B

Soru 22

Gordion yerleşiminin keşfi ne zaman gerçekleşmiştir?

Ağustos 1863

Eylül 1873

Ekim 1883

Kasım 1893

Aralık 1903

Açıklama:

Gordion yerleşiminin keşfi ilk kez, Kasım 1893 yılında Berlin-Bağdat demir yolu inşaatında görev yapan mühendislerin Sakarya (Sangarios) Nehri kıyısında antik bir yerleşime ait kalıntılarla karşılaşmalarıyla gerçekleşmiştir.

Doğru Cevap: D

Soru 23

Hellenistik dönemde I. Antiokhos’un (MÖ 281-261) hüküm sürdüğü yıllara tarihlendirilen Gordion isminin geçtiği bir yazıtın hangi tarihte bulunmasıyla yerleşimin gerçekten Gordion adını taşıdığına dair önemli bir kanıt elde edilmiştir?

2019

2020

2021

2022

2023

Açıklama:

İlk kez, 2022 yılında yerleşimin dış kent bölgesinde yapılan arkeolojik kazılarda Hellenistik dönemde I. Antiokhos’un (MÖ 281-261) hüküm sürdüğü yıllara tarihlendirilen Gordion isminin geçtiği bir yazıtın bulunmasıyla yerleşimin gerçekten Gordion adını taşıdığına dair önemli bir kanıt elde edilmiştir.

Doğru Cevap: D

Soru 24

Aşağıdakilerden hangisinde Frig dönemleri doğru verilmiştir?

Erken Frig dönemi (MÖ 950-800)
Orta Frig dönemi (MÖ 800-550)
Geç Frig dönemi (MÖ 550-330)

Erken Frig dönemi (MÖ 1000-850)
Orta Frig dönemi (MÖ 850-600)
Geç Frig dönemi (MÖ 600-380)

Erken Frig dönemi (MÖ 1050-900)
Orta Frig dönemi (MÖ 900-650)
Geç Frig dönemi (MÖ 650-420)

Erken Frig dönemi (MÖ 1100-950)
Orta Frig dönemi (MÖ 950-700)
Geç Frig dönemi (MÖ 700-470)

Erken Frig dönemi (MÖ 1150-1000)
Orta Frig dönemi (MÖ 1000-750)
Geç Frig dönemi (MÖ 750-520)

Açıklama:

Tahripten önceki döneme genellikle Erken Frig dönemi (MÖ 950-800) tahripten sonraki döneme Orta Frig dönemi (MÖ 800-550) denilmektedir. Tahribatı takip eden Geç Frig dönemi (MÖ 550-330), Friglerin en zengin dönemi olarak tanımlanır.

Doğru Cevap: A

Soru 25

Gordion ve çevresinde hangi sayıda tümülüs tespit edilmiştir?

300 civarında

250 civarında

200 civarında

150 civarında

100 civarında

Açıklama:

Gordion ve çevresinde 100 civarında tümülüs tespit edilmiştir.

Doğru Cevap: E

Soru 26

L. De Laborde Yazılıkaya/Midas Kale’deki “Bitmemiş Anıtı” ne zaman keşfetmiştir?

1804

1815

1826

1837

1848

Açıklama:

1826 da L. De Laborde Yazılıkaya/Midas Kale’deki “Bitmemiş Anıtı” keşfetmiş, Midas Vadisi’ndeki Pişmiş Kale’ye çıkmış ve Kümbet Vadisi’nde kayaya oyulmuş bir oda mezar (Solonun Mezarı) bulmuştur.

Doğru Cevap: C

Soru 27

2015 yılında UNESCO Dünya Geçici Miras Listesine giren Dağlık Frigya vadilerinden Eskişehir iline yakın olanlar aşağıdakilerden hangileridir?
I-Doğanlı
II-Kümbet
III-Köhnüş
IV-Karababa

III-IV

II-III

I-II

I-III-IV

I-II-IV

Açıklama:

2015 yılında UNESCO Dünya Geçici Miras Listesine giren Dağlık Frigya vadileri; Eskişehir ilinin yaklaşık 70 km güneyindeki Yazılıkaya, Doğanlı ve Kümbet Vadileri, Afyonkarahisar ilinin yaklaşık 30 km kuzeyindeki Köhnüş ve Karababa Vadileri, Kütahya ili Merkez ilçe köylerinden Doğuluşah köyü yakınlarındaki Doğuluşah Vadisi, Fındık köyü yakınındaki Fındık Vadisi, Ovacık köyü yakınlarındaki İnli Vadileridir.

Doğru Cevap: C

Soru 28

Termessos Milli Park alanı 6813 sayılı kanun hükümlerine göre hangi tarihli Bakanlık onayı ile milli park olarak ayrılmıştır?

07.03.1986

06.04.1982

05.09.1978

04.10.1974

03.11.1970

Açıklama:

Ulaşılması zor konumu itibarıyla Termessos Milli Parkı, Anadolu’nun en iyi korunmuş arkeo- lojik alanlarından biridir. Antik kentin çevresi ile birlikte Milli Park alanı 6813 sayılı kanun hükümlerine göre 03.11.1970 tarihli Bakanlık onayı ile milli park olarak ayrılmış ve 09.08.1983’te yürürlüğe giren 2873 sayılı Milli Park Kanunu ile 6702 hektarlık alan koruma altına alınmıştır.

Doğru Cevap: E

Soru 29

Kekova hangi tarihte Kaş Kekova Özel Çevre Koruma Bölgesi olarak ilan edilmiştir?

01.02.1989

02.03.1990

03.04.1991

04.05.1992

05.06.1993

Açıklama:

Antalya ili Kaş ilçesinin doğusunda Ulu Burun’dan başlayarak Kekova Burnu’nun doğusunda Kale (Demre) Ovası’nda biten kıyı ve kıyı boyunca uzanan adalardan oluşan yaklaşık 260 km2’lik alan 02.03.1990 yılında Kaş Kekova Özel Çevre Koruma Bölgesi olarak ilan edilmiştir.

Doğru Cevap: B

Soru 30

Tuz Gölü ekosistemine kayıtlı 279 bitki türünden kaç tanesi endemiktir?

Açıklama:

Tuz Gölü ekosistemine kayıtlı 279 bitki türü bulunur. Bunların 39’u endemiktir ve 4’ü de tehlike altındaki türlerdir.

Doğru Cevap: A

Ünite 4

Soru 1

Aşağıdaki hangi ölçüt nitelik ve değer olarak Aphrodisias’ın UNESCO’nun Dünya Mirası Listesinde yer almasına sebep olan uygunluktan biri değildir?

İnsanın yaratıcı dehasının bir başyapıtını temsil etmesi

Yaşayan veya ortadan yok olmuş bir kültürel geleneğe veya bir uygarlığa yönelik ünik veya en azından istisnai bir tanıklık üstlenmesi

Bir yapı tipinin seçkin bir örneği ya da insanlık tarihinin önemli bir aşamasını veya aşamalarını gösteren bir mimari ve teknolojik bütünün veya peyzajın örneği olması

İstisnai evrensel öneme sahip olaylar veya yaşayan gelenekler ile fikirler ile veya inançlar ile sanatsal ve edebi eserler ile doğrudan veya somut bir biçimde ilgili olması

Açıklama:

İnsanın yaratıcı dehasının bir başyapıtını temsil etmesi

Doğru Cevap: A

Soru 2

Efes Antik kentinde ilk sistemli kazılar aşağıdaki hangi isim tarafından başlatılmıştır?

O.Benndorf

C. Le Brun

Ch. Texier

J.T.Wood

D.G.Hogarth

Açıklama:

O.Benndorf

Doğru Cevap: A

Soru 3

Efes antik kenti hangi sıra ile el değiştirmiştir?
I-Arap İstilası ile Arap eline geçme
II-Cenevizlilerin eline geçme
III-Malazgirt Zaferi sonrası Selçuklu’ların eline geçme
IV-Osmanlı İmparatorluğu’nun eline geçme
V-Aydınoğulları Beyliğin’nin eline geçme

I-III-II-V-IV

IV-V-II-III-I

II-I-III-IV-V

V-IV-III-II-I

III-I-IV-V-II

Açıklama:

I-III-II-V-IV

Doğru Cevap: A

Soru 4

Naosu dört tarafından tek sıra sütun dizisiyle çevreleyen tapınak türüne ne ad verilir?

Peripteros

Dipteros

Pseudo-dipteros

Tetrapylon

Prostylos

Açıklama:

Peripteros

Doğru Cevap: A

Soru 5

Aydın ili sınırlarında bulunan Aphrodisias antik kentinde ilk kazılar hangi tarihte başlamıştır?

1904

1705

1849

1911

1913

Açıklama:

1904

Doğru Cevap: A

Soru 6

Nemrut Dağı’nın varlığından kimin çalışmalarıyla haberdar olunmuştur?

H.Von Moltke

K.Sester

K.Humann

Osman Hamdi Bey

F.K.Dörner

Açıklama:

H.Von Moltke

Doğru Cevap: A

Soru 7

Aşağıdaki hangi iller Komogene bölgesini kapsar?

Maraş-Adıyaman-Gaziantep

Şanlıurfa-Mardin-Diyarbakır

Diyarbakır-Batman- Elazığ

Tunceli-Erzincan-Bingöl

Siirt-Muş-Bitlis

Açıklama:

Maraş-Adıyaman-Gaziantep

Doğru Cevap: A

Soru 8

Aşağıdakilerden hangisi “Orthostat” ı tanımlar?

Yapıların dış cephelerinin altında yer alan kabartmalı taş blok

Yuvarlak ya da dörtgen şekilli üzerinde kurban kesilen ve tanrılara sunular yapılan mimari öge

Bir yeraltı oda mezarının üzerinin toprak ve çakıl yığını ile örtülmesi sonucu oluşturulan yapay tepe

Etrafı çevrelenmiş tapınak ya da çeşitli dini yapıların içinde bulunan kutsal alan

Tapınakların çekirdeğini oluşturan ortadaki dikdörtgen tabanlı mekan

Açıklama:

Yapıların dış cephelerinin altında yer alan kabartmalı taş blok “Orthostat” ı tanımlar.

Doğru Cevap: A

Soru 9

Celsus Kütüphanesinin inşaatı kimin tarafından tamamlanmıştır?

Tiberius Claudius Ariston

Tiberius Iulius Celsus Polemaenus

Publis Vedius Antonius

Antonius Pius

S. George Wheler

Açıklama:

Tiberius Claudius Ariston

Doğru Cevap: A

Soru 10

Etrafı duvarlarla çevrelenmiş tapınak ya da çeşitli dini yapıların içinde bulundukları kutsal alanlara verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?

Temenos

Prostylos

Tetrapylon

Peripteros

Dipteros

Açıklama:

Temenos

Doğru Cevap: A

Soru 11

Yunancada Troia/İlion Hititçede Wilusa/Vilusa/Truwisa/Truvisa, Latincede Troia veya İlium
olarak anılan kent; Çanakkale ilinin Tevfikiye
köyünün batısında, Kaz Dağları’nın eteklerindeki Hisarlık Tepesi’nde yer alır. Anadolu ve Avrupa tarihinde önemli bir konuma sahip
olan bu kent, kaç yılında UNESCO Dünya Miras Komitesi’nin hazırladığı Dünya Miras
Listesi’ne alınmıştır?

1995

1996

1997

1998

1999

Açıklama:

Yunancada Troia/İlion Hititçede Wilusa/Vilusa/Truwisa/Truvisa, Latincede Troia veya İlium
olarak anılan kent; Çanakkale ilinin Tevfikiye
köyünün batısında, Kaz Dağları’nın eteklerindeki Hisarlık Tepesi’nde yer alır. Anadolu ve Avrupa tarihinde önemli bir konuma sahip
olan bu kent, 1998 yılında UNESCO Dünya Miras Komitesi’nin hazırladığı Dünya Miras
Listesi’ne alınmıştır.

Doğru Cevap: D

Soru 12

1820’li yıllarda Troia bölgede araştırmalar yapan C. Maclaren tarafından Ballıdağ çevresinde tanımlanan ........ hatalı
isimlendirildiği vurgulanmıştır.
Yukarıdaki boşluğa aşağıdakilerden hangisi gelir?

iki dağın

iki nehrin

iki vadinin

iki derenin

iki gölün

Açıklama:

1820’li yıllarda Troia bölgede araştırmalar yapan C. Maclaren tarafından Ballıdağ çevresinde tanımlanan iki nehrin de hatalı
isimlendirildiği vurgulanmıştır.

Doğru Cevap: B

Soru 13

Etrafı surla çevrili Troia I yerleşimi, Yunan
ve Roma tapınak mimarisinin kökenini oluşturan birçok ne tip yapıya ev sahipliği yapar?

Bazilika

Ziggurat

Roma Atrium Evi

Megaron

Miken

Açıklama:

Etrafı surla çevrili Troia I yerleşimi, Yunan
ve Roma tapınak mimarisinin kökenini oluşturan birçok megaron yapısına ev sahipliği yapar.

Doğru Cevap: D

Soru 14

Yapı tekniği ve kullanılan malzeme
açısından Troia II ile aynı özellikleri gösteren yapılar, daha uzun formlarda toplam kaç ayrı bölümden oluşan mekanlardan meydana gelir?

Açıklama:

Yapı tekniği ve kullanılan malzeme
açısından Troia II ile aynı özellikleri gösteren yapılar, daha uzun formlarda toplam dört ayrı bölümden oluşan mekanlardan meydana gelir.

Doğru Cevap: C

Soru 15

Efes antik kenti; kaç yılında mevcut kent yerleşimi Artemision, St. Jean Bazilikası ve Ayasuluk
Kalesi ile birlikte UNESCO Dünya Mirası Geçici
Listesine alınmıştır?

1993

1994

1995

1996

1997

Açıklama:

Efes antik kenti; 1994 yılında mevcut kent yerleşimi Artemision, St. Jean Bazilikası ve Ayasuluk
Kalesi ile birlikte UNESCO Dünya Mirası Geçici
Listesine alınmıştır.

Doğru Cevap: B

Soru 16

MÖ 560 yılında kim tarafından Ayasuluk’taki kale yerleşimini ele geçirmiştir?

Kral Tahuntaradu

Kimmerler

Arzawa-Mira krallığı

Lidya kralı Kroisos

Atina Kralı Kadros

Açıklama:

MÖ 560 yılında Lidya kralı Kroisos’un Ayasuluk’taki kale yerleşimini ele geçirmesi ile birlikte Efes kenti, Artemision çevresine taşınır.

Doğru Cevap: D

Soru 17

Anadolu’nun
en iyi korunmuş yapılarından biri olan ve
MS 2. yüzyılın başlarında Tiberius Claudius Ariston tarafından inşaatı tamamlanan hangi yapı yer alır?

Gymnasium

Celsus Kütüphanesi

Tiyatro

Hadrian Tapınağı

Stadyum

Açıklama:

Anadolu’nun
en iyi korunmuş kütüphanelerinden biri olan ve
MS 2. yüzyılın başlarında Tiberius Claudius Ariston tarafından inşaatı tamamlanan Celsus Kütüphanesi yer alır.

Doğru Cevap: B

Soru 18

MS 7 ile 9. yüzyıllar arasında Arapların ve korsanların istilalarına uğrayan Efes kenti, 1071
yılında Malazgirt Zaferi sonrası kimlerin kontrolüne geçmiştir?

Selçukluların

Seleukos Krallığı’na

Osmanlı İmparatorluğu’nun

Cenevizlilerin

Aydınoğulları Beyliği’nin

Açıklama:

MS 7 ile 9. yüzyıllar arasında Arapların ve korsanların istilalarına uğrayan Efes kenti, 1071
yılında Malazgirt Zaferi sonrası Selçukluların kontrolüne geçmiştir.

Doğru Cevap: A

Soru 19

Aphrodisias antik kenti günümüzde hangi ilde yer alır?

İzmir

Denizli

Balıkesir

Aydın

Manisa

Açıklama:

Aphrodisias antik kenti günümüzde Aydın ili Karacasu İlçesi Geyre beldesi sınırları içerisinde yer alır.

Doğru Cevap: D

Soru 20

Nemrut dağı hangi ildedir?

Diyarbakır

Adıyaman

Urfa

Gaziantep

Adana

Açıklama:

Adıyaman ili, Kahta ilçesi Karadut köyü sınırları içerisinde yer alan 2150 m yüksekliğindeki Nemrut
Dağı’nda bulunan Kommagene Kralı I. Antiochos Tümülüsü; “Mimarlık ve heykeltıraşlık alanında Pers,
Hellenistik ve Anadolu geleneklerinin birleştirerek sergilendiği mükemmel bir örnek oluşu, kompleks tasarımı ve
devasa ölçeği ile antik dünyada eşi olmayan bir proje oluşturması, o çağda eşi olmayan yüksek bir inşaat tekniği
kullanılmış olması” nedenleriyle 1987 tarih/448 dosya numarasıyla UNESCO Dünya Mirası Listesine
alındıktan sonra Bakanlar Kurulu kararı ile 1988 tarihinde çevresindeki Eski Kale, Yeni Kale, Karakuş
Tepe ve Cendere Köprüsü ile birlikte Milli Park olarak koruma altına alınmıştır.

Doğru Cevap: B

Soru 21

I. MÖ 1700-1200 yıllarına tarihlendirilir,
II. Troia VI ve VIIa evrelerini kapsar,
III. Troia VI, deprem ile Troia VIIa ise bir savaş sonucunda son bulmuştur.
Yukarıdakiler ifadeler Troia'nın hangi dönemine aittir?

Denizsel Troia kültürü

Anadolu Troia kültürü

Yüksek Troia kültürü

Erken Demir çağ

Hellenistik dönem

Açıklama:

Yüksek Troia Kültürü (MÖ 1700-1200)
Orta Tunç Çağı’na tarihlendirilen Yüksek Troia Kültürü, Troia VI ve Troia VIIa evrelerini kapsamaktadır. Her iki evrede de kentte iç kale ve aşağı şehir olmak üzere iki yerleşim bulunur. Testere dişine benzeyen savunma duvarları, Troia VI’nın son dönemlerinde 4-5 metre genişliğe ve 8 metre yüksekliğe ulaşır. Aşağı şehir yerleşiminin etrafı ise savunma amaçlı bir hendek ile çevrelenmektedir. Troia VI, MÖ 1300’lü yıllarda gerçekleşen bir deprem sonucunda yıkılmıştır. Troia VIIa ise MÖ 1200’lü yıllarda gerçekleşen bir savaş sonucunda son bulmuştur. Bahsi geçen savaş Blegen tarafından, Homeros’un İlyada’sındaki anlatımda yer alan Troia Savaşı olması gerektiği şeklinde yorumlanmıştır.

Doğru Cevap: C

Soru 22

Troia'nın 'Anadolu Troia Kültürü' hangi dönem aralığını kapsar?

MÖ 3000-2200

MÖ 2200-1700

MÖ 1700-1200

MÖ 1200-950

MÖ 950-700

Açıklama:

Anadolu Troia Kültürü (MÖ 2200-1700)
İlk ve Orta Tunç Çağı içerisinde değerlendirilen Troia IV ve V yerleşimlerinde içe dönük dar sokaklar
ve yollar tarafından kesintiye uğrayan iç içe geçmiş yapılar yer alır.

Doğru Cevap: B

Soru 23

Troia'da yerleşim .......... yılında yaşanan bir deprem ile son bulur.
Cümledeki boşluk aşağıdakilerden hangisi ile anlamlı bir bütünlük oluşturacak şekilde tamamlanabilir?

MS 150

MS 340

MS 420

MS 500

MS 643

Açıklama:

Kentteki yerleşim MS 500 yılında yaşanan bir depremle son bulur.

Doğru Cevap: D

Soru 24

Efes Antik kentindeki aşağıdaki bilgilerden hangisi doğru değildir?

Kent, günümüzde İzmir’in Selçuk İlçesi’nde Bülbül (Koressos) ve Panayır (Prion)
Dağlarının arasındaki Küçük Menderes (Kaystros) deltası üzerinde yer alır.

1998 yılında mevcut kent yerleşimi Artemision, St. Jean Bazilikası ve Ayasuluk
Kalesi ile birlikte UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesine alınmıştır.

Kent, 17. yüzyıldan itibaren seyyah ve gezginlerin ilgi odaklarında olmaya başlamıştır.

Kente gelen ilk gezgin S. George Wheler'dir.

Kent, Androklos’un ölümünden sonra Basilidler adıyla anılan Androklos’un soyundan gelenlerce yönetilir.

Açıklama:

Efes antik kenti; 1994 yılında mevcut kent yerleşimi Artemision, St. Jean Bazilikası ve Ayasuluk Kalesi ile birlikte UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesine alınmıştır.

Doğru Cevap: B

Soru 25

Efes, 13. yüzyılda .................., 1304 yılında ............................ ve 1425 yılında
............................ eline geçmiştir.
Cümledeki boşluklar aşağıdakilerden hangisi ile anlamlı bir bütün oluşturacak şekilde tamamlanabilir?

Cenevizlilerin, Aydınoğulları Beyliğinin, Osmanlı İmparatorluğunun

Aydınoğulları Beyliğinin, Osmanlı İmparatorluğunun, Anadolu Selçukluların

Cenevizlilerin, Menteşeoğulları Beyliğinin, Osmanlı İmparatorluğunun

Menteşeoğulları Beyliğinin, Osmanlı İmparatorluğunun, Anadolu Selçukluların

Saruhanoğulları Beyliğinin, Osmanoğulları Beyliğinin, Osmanlı İmparatorluğunun

Açıklama:

Efes 13. yüzyılda Cenevizlilerin, 1304 yılında Aydınoğulları Beyliği’nin ve 1425 yılında
Osmanlı İmparatorluğu’nun eline geçmiştir.

Doğru Cevap: A

Soru 26

Aphrodisias kenti ilk kez, kaç yılında kim tarafından ziyaret edilir?

1705-W. Sherand

1835-Ch.Texier

1892-Osman Hamdi Bey

1904-P. Gaudin

1913-Halil Ethem Bey

Açıklama:

Kenti ilk kez 1705 yılında İngiliz W. Sherand ziyaret eder.

Doğru Cevap: A

Soru 27

Aphrodisias kenti üzerine 13. yüzyıldan itibaren Türk yerleşimi ........köyü kurulmuştur.
Cümledeki boşluk aşağıdakilerden hangisi ile anlamlı bir bütün oluşturacak şekilde tamamlanabilir?

Selimiye

Mahmudiye

Pekmez

Geyre

Ahmediye

Açıklama:

13. yüzyıldan itibaren burada Türk yerleşimi Geyre köyü kurulmuştur.

Doğru Cevap: D

Soru 28

Etrafı duvarla çevrelenmiş, tapınak ya da çeşitli dini yapıların içinde bulundukları
kutsal alanlara ne ad verilir?

Prostylos

Temenos

Peripteros

Pseudo-dipteros

Tetrapylon

Açıklama:

Etrafı duvarla çevrelenmiş, tapınak ya da çeşitli dini yapıların içinde bulundukları
kutsal alanlara temenos denilmektedir.

Doğru Cevap: B

Soru 29

Nemrut Dağı, antik dönem de hangi bölgenin sınırları içerisinde yer alır?

Phrygia

Likya

Pamphylia

Kapadokia

Kommagene

Açıklama:

Nemrut Dağı’nın da içerisinde yer aldığı Kommagene bölgesi, sayısız medeniyetlere ev sahipliği yapmış önemli bir merkezdir.

Doğru Cevap: E

Soru 30

Bir yeraltı oda mezarının üzerinin toprak ve çakıl yığını ile örtülmesi
sonucu oluşturulan yapay tepelere ne ad verilir?

Höyük

Tümülüs

Anıt Mezar

Kaya Mezarı

Tapınak Mezar

Açıklama:

Tümülüsler, bir yeraltı oda mezarının üzerlerinin toprak ve çakıl yığını ile örtülmesi sonucu oluşturulan yapay tepelerdir.

Doğru Cevap: B

Ünite 5

Soru 1

I. R. Chandler
II. J. Spon
III. G. Wheeler
IV. T. Smith
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Hierapolis kentindeki ilk araştırmaları gerçekleştiren kişiler arasında yer alır?

Yalnızca II

I ve III

II ve IV

II, III ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

Hierapolis kentindeki ilk araştırmalar 17. yüzyılın sonlarında, 1678-1699 yılları arasında J. Spon, G. Wheeler, T. Smith tarafından gerçekleştirilmiştir. Doğru seçenek D şıkkıdır.

Doğru Cevap: D

Soru 2

Hierapolis Antik Kenti Türkiye’nin hangi şehrinde yer almaktadır?

İzmir

Antalya

Denizli

Eskişehir

Çanakkale

Açıklama:

Hierapolis Antik Kenti Denizli ilinin Pamukkale ilçesinin bulunduğu alanda alanda yer almaktadır. Doğru seçenek C şıkkıdır.

Doğru Cevap: C

Soru 3

Hierapolis Antik kentinde ilk kazı çalışmaları kaç yılında başlamıştır?

1945

1957

1964

1979

1982

Açıklama:

Hierapolis Antik Kenti’ndeki ilk kazı çalışmaları 1957 yılında İtalyan Arkeoloji Heyeti tarafından P. Verzone ile başlamıştır. Doğru seçenek B şıkkıdır.

Doğru Cevap: B

Soru 4

Hierapolis kentinin Helenistik dönem kuruluşundan öncesine, erken evresine ait kalıntılar az olmakla birlikte sıcak su kaynağı ve Plutonium Mağarası ile aynı bölgede yer alan Alaburun Tepesi’nde Denizli Müze Müdürlüğü tarafından yapılan kazılarda MÖ 7. yy’a tarihlenen Phryg (Frig) ‘……………………’ tespit edilmiştir. Yandaki boşluğa gelmesi gereken uygun ifade aşağıdakilerden hangisidir?

Taşları

Mezarları

Madenleri

Seramikleri

Kapıları

Açıklama:

Hierapolis kentinin Helenistik dönem kuruluşundan öncesine, erken evresine ait kalıntılar az olmakla birlikte sıcak su kaynağı ve Plutonium Mağarası ile aynı bölgede yer alan Alaburun Tepesi’nde Denizli Müze Müdürlüğü tarafından yapılan kazılarda MÖ 7. yy’a tarihlenen Phryg (Frig) seramikleri tespit edilmiştir. Doğru seçenek D şıkkıdır.

Doğru Cevap: D

Soru 5

I.Ephesos
II.Pergamon
III.Harput
IV. Herakleia
Heierapolis Antik Kenti yukarıdakilerin hangisi ya da hangileriyle ticari ilişki içinde bulunmuş ve birlik sikkeleri bastırmıştır?

Yalnızca I

I ve II

III ve IV

I, II ve III

I, II, III ve IV

Açıklama:

Kentin tekstil üretiminde, kumaşların boyanmasında ve dokumada iddialı olduğu görülmektedir. Burada dokunan kumaşların İtalya’ya ihraç edildiği; kentin aynı zamanda Ephesos, Smyrna, Pergamon, Sardes, Aphrodisias gibi kentlerle ticari ilişkisinin olduğu ve birlik sikkeleri basıldığı bilinmektedir. Doğru seçeneğimiz B şıkkıdır.

Doğru Cevap: B

Soru 6

Antik dönemde ‘………………………’ Bölgesi’nde yer alan Pergamon Kenti; Kaikos (Bakırçay) Irmağı’nın iki kolu arasında, denizden yaklaşık olarak 392,3 m yükseklikteki bir tepe üzerine kurulmuştur. Yandaki boşluğa gelmesi gereken uygun ifade aşağıdakilerden hangisidir?

Mysia

Lydia

Thrace

Galatia

Caria

Açıklama:

Antik dönemde Mysia Bölgesi’nde yer alan Pergamon Kenti; Kaikos (Bakırçay) Irmağı’nın iki kolu arasında, denizden yaklaşık olarak 392,3 m yükseklikteki bir tepe üzerine kurulmuştur. Doğru seçenek A şıkkıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 7

Pergamon antik kenti ile ilgili olarak ilk kapsamlı ve bilimsel amaçlı araştırma kim tarafından gerçekleştirilmiştir?

Friedrich Welcker

Charles Fellows

August Baumeister

Carl Humann

Charles Texier

Açıklama:

Pergamon ile ilgili olarak ilk kapsamlı ve bilimsel amaçlı araştırma, Fransız mimar ve arkeolog Charles Texier tarafından yapılmıştır. Doğru seçenek E şıkkıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 8

Aşağıdaki çağların hangisinden itibaren Pergamon antik kentinde hemen hemen kesintisiz olarak yerleşimin devamlı kullanıldığı varsayılmaktadır?

Paleolitik Çağ

Orta Taş Çağı

Mezolitik Çağ

Tunç Çağı

Protoneolitik Çağ

Açıklama:

Pergamon’da Tunç Çağı’ndan itibaren hemen hemen kesintisiz olarak yerleşimin devamlı kullanıldığı anlaşılmaktadır. Doğru seçenek D şıkkıdır.

Doğru Cevap: D

Soru 9

Aşağıdakilerden hangisi Pergamon’un Aşağı Kent olarak adlandırılan bölümünde yer almaktadır?

Akropolis Alanı

Kybele Kaya Kutsal Alanı

Kızıl Avlu

Asklepion

Tümüslüler

Açıklama:

Pergamon’un Aşağı Kent olarak adlandırılan aşağı bölümünde; agora ve ev kalıntıları ile Mısır tanrılarına adanmış kırmızı tuğladan yapıldığı için Kızıl Avlu olarak da adlandırılan tapınak bulunur.

Doğru Cevap: C

Soru 10

I. Kızıl Avlu
II. Tümüslüler
III. Su kemerleri
IV. Traianus Tapınağı
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Pergamon kentinde UNESCO Dünya Miras Listesine giren birinci derece arkeolojik buluntular arasında yer alır?

Yalnızca IV

I ve II

I, II ve III

I, II ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

Pergamon kenti, akropolis alanı (Kale Tepesi), su kemerleri, Asklepion, Kızıl Avlu (Mısır tanrıları tapınağı), Tümülüsler, Kybele Kaya Kutsal Alanı ve kentsel sit alanları da dahil olmak üzere Dün- ya Miras Listesine giren birinci derece arkeolojik eser ve alanların tamamı Ulusal Koruma Alanı’nın koruması altındadır. Kentsel sit alanlarındaki tüm anıtlar 2863 sayılı Ulusal Koruma Kanunu ile korunmaktadır. Doğru seçenek

Doğru Cevap: C

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi Stephanus Byzantinos’un verdiği bilgiye göre kentte bulunan tapınakların fazla olması nedeniyle Kutsal Kent adını almıştır?

Pamphylia

Phrygia

Lykia

Hierapolis

Troas

Açıklama:

Stephanus Byzantinos’un verdiği bilgiye göre kentte bulunan tapınakların fazla olması nedeniyle Hierapolis yani Kutsal Kent adını almıştır.

Doğru Cevap: D

Soru 12

Hierapolis kentindeki ilk araştırmalar kaçıncı yüzyıl sonlarında başlamıştır?

yüzyıl

17. yüzyıl

18. yüzyıl

19. yüzyıl

20. yüzyıl

Açıklama:

Hierapolis kentindeki ilk araştırmalar 17. yüzyılın sonlarında, 1678-1699 yılları arasında J. Spon, G. Wheeler, T. Smith tarafından gerçekleştirilmiştir.

Doğru Cevap: B

Soru 13

MÖ 3. yüzyılda kurulduktan sonra Seleukos Krallığının denetimine giren kent aşağıdakilerden hangisidir?

Aphrodisias

Troia

Olympos

Xanthos

Hierapolis

Açıklama:

Hierapolis-Pamukkale: MÖ 3. yy’da Helenistik dönemde kurulan kent, III. Aleksandros’dan (Büyük İskender) sonra ilk olarak Seleukos Krallığının denetimine girmiş; MÖ 190 yılında yapılan Magnesia Savaşı’nda, Seleukos Kralı III. Antiokhos’un Roma desteğini alan Pergamon Kralı II. Eumenes’e yenilmesinin ardından MÖ 188 yılında yapılan Apameia Barışı ile Pergamon Krallığına geçmiştir. Seleukoslar döneminde olduğu gibi bu dönemde de önemli bir dinsel merkez olması nedeniyle Hierapolis’e özel önem verilmiştir.

Doğru Cevap: E

Soru 14

Hierapolis MS 17 ve MS 60 tarihlerindeki depremlerde tamamen yıkıldıktan sonra hangi imparator döneminde yeniden imar faaliyetlerine başlanmıştır?

Nero

Titus

Tiberius

Antoninus Pius

Publius Vedius Antoninus

Açıklama:

Kent MS 17 ve MS 60 tarihlerinde gerçekleşen iki büyük depremle tamamen yıkılmıştır. Roma İmparatoru Nero döneminde (MS 54-68) eski planına da sadık kalarak imparatorluk yardımıyla kentte yeniden imar faaliyetlerine başlanmış, Batı Anadolu Helenistik kentlerinde olduğu gibi, kent hippodamos (ızgara) plana göre inşa edilmiştir.

Doğru Cevap: A

Soru 15

İmparator Hadrianus, Hierapolis’i ziyaret ettiğinde kentlerin ödediği vergiyi kabul etmeyince bu para ile aşağıdakilerden hangisinin inşasına başlanmıştır?

Izgara planlı kent

Triton Çeşmesi

Agora

Tapınak

Tiyatro

Açıklama:

Hierapolis’i MS 129 yılında ziyaret eden İmparator Hadrianus, yeni imparatorların tahta çıkışını kutlamak amacıyla kentlerin ödediği vergiyi (aurum coranarium) kabul etmemiş ve bu parayla anıtsal agoranın inşasına başlanmıştır.

Doğru Cevap: C

Soru 16

Antik dönemde Mysia Bölgesi’nde Kaikos (Bakırçay) Irmağı’nın iki kolu arasında yer alan kent aşağıdakilerden hangisidir?

Olympos

Aphrodisias

Pergamon

Hierapolis

Xanthos

Açıklama:

Antik dönemde Mysia Bölgesi’nde yer alan Pergamon Kenti; Kaikos (Bakırçay) Irmağı’nın iki kolu arasında, denizden yaklaşık olarak 392,3 m yükseklikteki bir tepe üzerine kurulmuştur.

Doğru Cevap: C

Soru 17

Aşağıdakilerden hangisi MÖ 5. yüzyıldan itibaren Gongylosoğulları hanedanının merkezi konumundadır?

Aphrodisias

Kekova

Hierapolis

Xanthos

Pergamon

Açıklama:

MÖ 5. yüzyıldan itibaren Pers kralının vasalı olan yerel Gongylosoğulları hanedanının merkezi konumunda olan Pergamon, Geç klasik dönemde Athena Tapınağı, Philetairos Surları ve kentin dışında yer alan Demeter Kutsal Alanı ile ön plana çıkmaktaydı.

Doğru Cevap: E

Soru 18

Coğrafyacı Strabon’un aktarımına göre kutsal binalar ve kitaplıklar yaptırarak Pergamon Kenti’ni şimdiki durumuna getiren aşağıdakilerden hangisidir?

Augustus

Hadrianus

Tiberius

Attalos

Titus

Açıklama:

Coğrafyacı Strabon’un aktarımına göre II. Eume-nes kenti imar etmiş ve Nikepherion Koruluğu’nu oluşturmuş; büyük kardeşi Attalos da görkemi çok sevdiğinden kutsal binalar, kitaplıklar yaptırmış ve Pergamon Kenti’ni şimdiki durumuna getirmiştir.

Doğru Cevap: D

Soru 19

Aşağıdakilerden hangisi 1306’da Karesi Türk Beyliği’nin ülkesine katılmıştır?

Termessos

Kekova

Efes

Hierapolis

Pergamon

Açıklama:

Hristiyanlığın yaygınlaşmaya başladığı kentler arasında yer alan Pergamon, 716 yılında Arap akınları ile yakılıp yıkılmıştır. 1306’da bu yöre, Karesi Türk Beyliğinin ülkesine katılmıştır.

Doğru Cevap: E

Soru 20

Aşağıdakilerden hangisi Pergamon’un ilk kurulduğu alan üzerinde halk toplantılarının ve gezintilerinin yapılabildiği, devlet ve ticaret işlerinin görüldüğü alan ve yapılardan oluşmuştur?

Akropolis

Nekropolis

Asklepion

Kriptoportikos

Dionysos Tapınağı

Açıklama:

Akropolis, Pergamon’un ilk kurulduğu alan üzerindedir. Pergamon Akropolisi, Hellenistik dönemin görüşünü yansıtan sosyal ve kültürel anlamda hareketliliğin geliştirilmesine uygun yapılar ile donatılmıştır. Bu bölüm; daha çok halk toplantılarının ve gezintilerinin yapılabildiği, günlük yaşantının geçtiği, devlet ve ticaret işlerinin görüldüğü spor faaliyetlerinin düzenlendiği alan ve yapılardan oluşmaktaydı.

Doğru Cevap: A

Soru 21

Hierapolis kentindeki ilk araştırmalar hangi yüzyılda başlamıştır?

15. yüzyıl sonları

16. yüzyıl sonları

17. yüzyıl sonları

18. yüzyıl sonları

19. yüzyıl sonları

Açıklama:

Hierapolis kentindeki ilk araştırmalar 17. yüzyılın sonlarında, 1678-1699 yılları arasında J. Spon, G. Wheeler, T. Smith tarafından gerçekleştirilmiştir.

Doğru Cevap: C

Soru 22

Aşağıdakilerden hangisinde Hierapolis Antik Kenti’ndeki ilk kazı çalışmalarına dair bilgi doğru olarak verilmiştir?

1745 yılı- İngiliz Arkeoloji Heyeti

1887 yılı - Fransız Arkeoloji Heyeti

1957 yılı - İtalyan Arkeoloji Heyeti

1965 yılı - Avusturya Arkeoloji Heyeti

1973 - Alman Arkeoloji Heyeti

Açıklama:

Hierapolis Antik Kenti’ndeki ilk kazı çalışmaları 1957 yılında İtalyan Arkeoloji Heyeti tarafından P. Verzone ile başlamıştır.

Doğru Cevap: C

Soru 23

Hierapolis antik kenti hangi yılda Türkiye Selçuklularının eline geçmiştir?

1120

1150

1184

1210

1260

Açıklama:

1210 yılında Türkiye Selçuklularının eline geçen Hierapolis kenti, 1354 yılında gerçekleşen büyük depremden sonra tamamen terk edilmiştir.

Doğru Cevap: D

Soru 24

Hierapolis antik kenti ile ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi doğru değildir?

MÖ 140 tarihinden itibaren Roma İmparatorluğunun Karia eyaletine bağlanmıştır.

MS 129'da İmparator Hadrianus kenti ziyaret etmiştir.

İmparator Elagabalus döneminde 'Neokoros' unvanı verilmiştir.

Kent tekstil üretiminde, kumaşların boyanmasında ve dokumada iddialıdır.

Kent, MS 17 ve MS 60 yıllarına tarihlendirilen iki büyük deprem geçirmiştir.

Açıklama:

MÖ 129 yılından itibaren Roma İmparatorluğu’nun Asia eyaletine bağlanarak prokonsüller tarafından yönetilen kent; önce Kibyra Conventus Birliği’ne, MS 3. yy’dan sonra da Phrygia Pacatiana’ya dâhil edilmiştir.

Doğru Cevap: A

Soru 25

Hierapolis antik kentindeki Tiyatroda bulunan bir yazıtta ve İmparator Hadrianus’un (MS 117-138) kente hitaben yazdığı iki mektupta kente .........., .......... ve .......... gibi ayrıcalıkların verildiği belirtilmiştir.
Cümledeki boşluklar aşağıdakilerden hangisi ile anlamlı bir bütün oluşturacak şekilde tamamlanabilir?

vergiden muafiyet, özerklik ve tapınak koruyuculuğu

özerklik, tapınak koruyuculuğu ve ticari öncelik

ticari öncelik, sığınma ve imparator ile doğrudan iletişim kurabilme

sığınma, vergiden muafiyet ve özerklik

imparator ile doğrudan iletişim kurabilme, sığınma ve özerklik

Açıklama:

Tiyatroda bulunan bir yazıtta ve İmparator Hadrianus’un (MS 117-138) kente hitaben yazdığı iki mektupta kente sığınma, vergiden muafiyet, özerklik gibi ayrıcalıkların verildiği belirtilmiştir

Doğru Cevap: D

Soru 26

Pergamon’da ............Çağı’ndan itibaren hemen hemen kesintisiz olarak yerleşimin devamlı kullanıldığı anlaşılmaktadır.
Cümledeki boşluk aşağıdakilerden hangisi ile anlamlı bir bütünlük oluşturacak şekilde tamamlanabilir?

Paleolitik

Mezolitik

Neolitik

Tunç

Demir

Açıklama:

Pergamon’da Tunç Çağı’ndan itibaren hemen hemen kesintisiz olarak yerleşimin devamlı kullanıldığı anlaşılmaktadır.

Doğru Cevap: D

Soru 27

Pergamon antik kenti ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi doğru değildir?

Antik kentin bulunduğu tepe, Pindasos (Kozak) Dağlarının güney eteklerinin bir parçasıdır.

Hristiyanlığın yaygınlaşmaya başladığı kentler arasında yer alan Pergamon, 516 yılında Sasani akınları ile yakılıp yıkılmıştır.

Pergamon ile ilgili olarak ilk kapsamlı ve bilimsel amaçlı araştırma, Fransız mimar ve arkeolog Charles Texier tarafından yapılmıştır.

I. Attalos (MÖ 241-197) döneminde Pergamon’da Attalosoğullarının imar faaliyetleri artmıştır.

Octavianus, MÖ 29 yılında Ephesos ve Pergamon’da kendi portresini taşıyan altın ve gümüş sikkeler bastırmıştır.

Açıklama:

Hristiyanlığın yaygınlaşmaya başladığı kentler arasında yer alan Pergamon, 716 yılında Arap akınları ile yakılıp yıkılmıştır.

Doğru Cevap: B

Soru 28

Pergamon antik kentindeki ünlü Zeus Sunağı kimin izni ile Berlin'e götürülmüştür?

I. Abdülhamid

III. Selim

I. Abdülmecid

Abdülaziz

II. Abdülhamid

Açıklama:

Sultan II. Abdülhamid’in izniyle neredeyse tamamına yakını Berlin’e götürülen Zeus sunağı günümüzde yeniden kurulmuş hâliyle Berlin Pergamon Müzesi’nde bulunmaktadır.

Doğru Cevap: E

Soru 29

Strabon’a göre Bergama Kütüphanesi, .............. zamanında yapılmıştır.
Cümledeki boşluk aşağıdakilerden hangisi ile anlamlı bir bütünlük oluşturacak şekilde tamamlanabilir?

I. Attalos

II. Attalos

I. Eumenes

II. Eumenes

III. Attalos

Açıklama:

Strabon’a göre Bergama Kütüphanesi, II. Eumenes zamanında yapılmıştır.

Doğru Cevap: D

Soru 30

MS 214 yılında İmparator .................. Pergamon’a gelmiş ve onun adına kentte İmparator Kültü tapınağı adanmıştır.
Cümledeki boşluk aşağıdakilerden hangisi ile anlamalı bir bütünlük oluşturacak şekilde tamamlanabilir?

Augustus

Tiberius

Vespasianus

Hadrianus

Caracalla

Açıklama:

MS 214 yılında Caracalla da (MS 198-217) Pergamon’a gelmiş ve adına İmparator Kültü tapınağı adanmıştır.

Doğru Cevap: E

Ünite 6

Soru 1

UNESCO, dünyada bulunan kültür varlıklarını üst ölçekte kaça ayırır;

2'ye ayrılır.

3'e ayrılır.

4'e ayrılır

5"e ayrılır

6'ya ayrılır

Açıklama:

UNESCO, dünyada bulunan kültür varlıklarını üst ölçekte ikiye ayırır; Somut Olan Kültür
Varlıkları ve Somut Olmayan Kültür Varlıkları.
Bu çalışma kapsamında belli kriterler belirlemiş
ve Dünya Mirası Listeleri oluşturmuştur.
UNESCO, dünyada bulunan kültür varlıklarını üst ölçekte ikiye ayırır; Somut Olan Kültür Varlıkları ve Somut Olmayan Kültür Varlıkları.

Doğru Cevap: A

Soru 2

Antik dönemde Likya Bölgesi olarak isimlendirilen coğrafi bölge; aşağıda bulunan hangi illeri kapsamaktadır?

Mersin, Gaziantep, Urfa illerini kapsamaktadır

Antalya, Burdur ve Muğla illerini kapsamaktadır.

Adana, Hatay, Osmaniye illerini kapsamaktadır.

Muğla, Aydın, İzmir ilerini kapsamaktadır.

Denizli, Muğla, Aydın ilerini kapsamaktadır.

Açıklama:

Antik dönemde Likya Bölgesi olarak isimlendirilen coğrafi bölge; Toros Dağları’nın batı ucunda
Teke Yarımadası’nda bulunmakta ve Antalya, Burdur ve Muğla illerini kapsamaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 3

Patara; Letoon, Myra, Gordion, Telmessos şehirlerinden hangisi Likyanın başlıca şehirlerinden biri değildir?

Patara

Letoon

Myra

Gordion

Telmessos

Açıklama:

Telmessos, Xanthos, Letoon, Patara, Myra, Pınara, Tlos, Limyra, Olympos ve Phaselis; Antik
Likya’nın başlıca kentleridir.
Gordion

Doğru Cevap: D

Soru 4

Roma döneminde Frigya Bölgesinin önemli bir kenti olan Aizanoi nerede bulunmaktadır?

Aydın ili Karacasu ilçesinde

Burdur ili Tefenni ilçesinde

Antalya ili Elmalı ilçesinde

Burdur ili Yeşilova ilçesinde

Kütahya’nın Çavdarhisar ilçesinde

Açıklama:

Aizanoi
Kütahya’nın Çavdarhisar ilçesinde yer alan Aizanoi, Roma döneminde Frigya Bölgesinin önemli bir
kentiydi. İçinden akan Kocaçay (Penkalas), şehre hayat vermekteydi. Tunç Çağı’ndan itibaren bölgede yerleşim olduğu bilinmekte ise de kentin erken dönemine ait bilgiler oldukça kısıtlıdır. Helenistik dönemde
kent; Pergamon Krallığı ile Bitinya Krallığı arasında el değiştirmiş, MÖ 133’te Roma idaresine geçmiştir.
Anıtsal binaları Erken İmparatorluktan döneminden 3. yüzyıla kadar uzanan kentin bir kısmı modern
yerleşimin altında kalmıştır. Zeus Tapınağı, tiyatro ve stadion, hamam yapıları, macellum, sütunlu cadde
ve stoa, Meter Steunene kutsal alanı ve nekropolü ile kent önemli donanımlara sahiptir

Doğru Cevap: E

Soru 5

Hephaistos Kültü ve Kutsal alanının burada olduğuna inanılan bölge aşağıdaki seçeneklerden hangisindedir

Antalya ili, Kaş ilçesi

Olympos yakınındaki Khimaira

Kaş ilinin, Pınarbaşı mahallesi

Günümüzde Kaleköy olarak isimlendirilen Simena,

Muğla Marmaris ilçesi

Açıklama:

. Antik kaynaklar Olympos yakınındaki Khimaira olarak isimlendirilen bölgede
bulunan Hephaistos kutsal alanının çok ünlü olduğundan bahsetmektedir. Kayalar arasından çıkan doğal
gazın yanması ile oluşan alevler nedeniyle burası halk arasında Yanartaş olarak adlandırılmaktadır. Hephaistos
Kültü ve Kutsal alanının burada olduğuna inanılmaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 6

Denize açık bir körfezde yer alan ve doğal su kaynağı olmadığından etrafına yapılmış çok sayıda sarnıç bulun Likya kenti aşağıdaki seçeneklerden hangisidir.

Apollonia

Antiphellos

Olympos

Pınara

Aperlai

Açıklama:

Aperlai
Denize açık bir körfezde yer alan kente, mendirek ile liman yapılmıştır. MÖ 3. yüzyılın başlarında kurulmuş, MS 7. yüzyıla kesintisiz yerleşim
görmüş bulunan kent; Aperlai Simena ve İsinda
ile yerel bir federasyon (sympoliteia) oluşturmuştur. Karadan ulaşımın oldukça zor olduğu kentte
doğal su kaynağı olmadığından etrafına yapılmış
çok sayıda sarnıç bulunmaktadır. Kentte Murex
salyangozlarından mor renkli kumaş boyalarının
elde edildiği ve ticaretinin yapıldığı bilinmektedir. Aperlai’de erken Bizans dönemi ait iki kilise
bulunmaktadır.

Doğru Cevap: E

Soru 7

"Apollon Kutsal Alanı: Tapınağının hemen batısında, alçakta bulunan kayalık düzlükte ele geçirilen çok sayıdaki adak heykel kaidesi ve stellerden burasının .......... içlerine kadar yerel tanrı Basileus Kaunios’un kutsal bir alanı olarak kullanıldığına işaret etmektedir." Cümlesindeki boşluğa aşağıdaki seçeneklerden hangisi gelmelidir?

MÖ 14. yüzyılın başlarından Roma dönemi

MÖ 6. yüzyılın başlarından Bizans dönemi

MÖ 7. yüzyılın başlarından Helen dönemi

MÖ 4. yüzyılın başlarından Roma dönemi

MÖ 11. yüzyılın başlarından Asur dönemi

Açıklama:

Apollon Kutsal Alanı: Tapınağının hemen batısında, alçakta bulunan kayalık düzlükte ele geçirilen çok sayıdaki adak heykel kaidesi ve stellerden
burasının MÖ 4. yüzyılın başlarından Roma dönemi içlerine kadar yerel tanrı Basileus Kaunios’un kutsal bir alanı olarak kullanıldığına işaret etmektedir.

Doğru Cevap: D

Soru 8

Hıristiyanlık’ta çok önemsenmiş, adeta kiliseler kenti şekline çevrilmiş Doğu Akdeniz liman kenti hangisidir?

Kibyra

Korykos;

Kaunos,

Sardes,

Laodikeia,

Açıklama:

Korykos; Hıristiyanlık’ta çok önemsenmiş, adeta kiliseler kenti şekline çevrilmiş Doğu Akdeniz liman kentidir

Doğru Cevap: B

Soru 9

Stratonikeia nerede yer alan antik bir kenttir?

Denizli’nin Tavas İlçesinde

Kütahya’nın Çavdarhisar İlçesinde

İzmir'in İlçesinde Urla’da

Aydın’nın Yatağan İlçesinde Karacasu’da

Muğla’nın Yatağan İlçesinde Eskihisar’da

Açıklama:

Stratonikeia Muğla’nın Yatağan İlçesinde Eskihisar’da yer alan antik kenttir

Doğru Cevap: E

Soru 10

Ne zaman, son Pergamon Kralı III. Attalos Krallığı’nı Roma’ya vasiyetle bırakmış ve Roma Cumhuriyeti yönetiminde Asya eyaleti olarak yeniden oluşturan bölgede kalmıştır?

MÖ 113’te

MÖ 123’te

MÖ 133’te

MÖ 139’te

MÖ 143’te

Açıklama:

MÖ 133’te, son Pergamon Kralı III. Attalos Krallığı’nı Roma’ya vasiyetle bırakmış ve Roma Cumhuriyeti yönetiminde Asya eyaleti olarak yeniden oluşturan bölgede kalmıştır.

Doğru Cevap: C

Soru 11

Herodotos’a göre, bilinen en eski adı Milyas olan bölge aşağıdakilerden hangisidir?

Likya

Frigya

Tuşpa

Nippur

Lagaş

Açıklama:

Antik yazarlar Eski
Yunan Klasik döneminden sonra Likya kentlerinin “eski ihtişamlarından hiçbirini korumadıkları” söylemişlerse de bölgede kentlerinde yer alan
anıtsal eserlerden eskinin görkemi izlenebilmektedir. Herodotos’a göre, bölgenin bilinen en eski
adı Milyas’tır.

Doğru Cevap: A

Soru 12

Aşağıdakilerden hangisi Antik Likya kentlerinden biri değildir?

Tuşpa

Telmessos

Xanthos

Letoon

Patara

Açıklama:

Telmessos, Xanthos, Letoon, Patara, Myra, Pınara, Tlos, Limyra, Olympos ve Phaselis; Antik
Likya’nın başlıca kentleridir.

Doğru Cevap: A

Soru 13

Likya Birliği’ni oluşturan kentlerin nüfuslarına göre gönderdikleri delegelerle oluşturdukları mecliste, delegeler arasından oylamayla meclis başkanı olarak seçilen kişiye ne ad verilirdi?

Lykiarkh

Pankuş

Tavananna

Tabarna

Satrap

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 14

Bizanslı Stephanos’un bildirdiğine göre Likya başkenti Xanthos’un nüfusu artınca kentin yaşlılarından oluşan bir grup, Kragos Dağı’nın yüksek kayalık tepelerinden birinde aşağıdaki kentlerden hangisini kurmuştur?

Pınara

Olympos

Sagalassos

Aizanoi

Gordion

Açıklama:

Bizanslı Stephanos’un bildirdiğine göre Likya başkenti Xanthos’un nüfusu artınca kentin yaşlılarından
oluşan bir grup, Kragos Dağı’nın yüksek kayalık tepelerinden birinde “Pınara” isimli bir kent kurmuşlardır.

Doğru Cevap: A

Soru 15

Plinius’un, ilk adının Habessos olduğunu bildirdiği ve süngerlerinin kalitesinden bahsettiği kent aşağıdakilerden hangisidir?

Antiphellos

Aperlai

Simena

Hadrianopolis

Phellos

Açıklama:

Büyük bir koy kenarına kurulan Antiphellos,
Phellos’un limanıydı. Phellos’un Helenistik dönemde önemini yitirmesinden sonra önemli bir liman
kenti olarak gelişip büyüyen Antiphellos, Likya’nın
önde gelen kentlerinden olmuştur. Plinius, bu kentin ilk adının Habessos olduğunu bildirir ve süngerlerinin kalitesinden bahseder

Doğru Cevap: A

Soru 16

Heroon ne demektir?

Kahraman mezarı

Pazar yeri

Çeşme

Hamam

Anıtsal kapı

Açıklama:

137.sayfada Heroon kahraman mezarı olarak belirtilmiştir.

Doğru Cevap: A

Soru 17

Antik Çağ mimarisinde tapınak, agora, hamam gibi anıtsal yapılarda içeriye girmek için yapılmış anıtsal kapılara ne ad verilir?

Propylon

Nymphaeum

Bouleuterion

Bazilika

Akropol

Açıklama:

Propylon; Antik Çağ mimarisinde tapınak,
agora, hamam gibi anıtsal yapılarda içeriye
girmek için yapılmış anıtsal kapılardır

Doğru Cevap: A

Soru 18

Antik Çağ’da çeşme binalarına ne ad verilir?

Nymphaeum

Propylon

Nekropol

Bazilika

Akropol

Açıklama:

Nymphaeum, Antik Çağ’da çeşme binalarına
verilen addır.

Doğru Cevap: A

Soru 19

Sagalassos antik kenti ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Kent İmparator Hadrianus zamanında 130 tarihinde Hadrianopolis adını alır

Burdur’un Ağlasun ilçesinde yer alır

Hadrianus ve Antonislar sülesi döneminde kentte imar faaliyetleri yoğundur

Kentin Pisidya Kült Merkezi olarak ilan edilmesiyle birlikte nüfuzu artar

Pax Romana (Roma Barışı) ile ekonomik gücü artar

Açıklama:

Burdur’un Ağlasun ilçesinde yer alan Sagalassos Antik Kenti’nin erken dönemine ait kalıntılara hâlen
rastlanmamıştır. Burdur ovası gibi verimli bir alana sahip olan Pisidya kenti Sagalassos’un, Pers egemenliği sırasında küçük bir yerleşime sahip olduğu düşünülmektedir. Daha sonra Helen kent görünümünü alan kent, Roma egemenliği sırasında MÖ 1. ve 2.
yüzyıllarda varlıklı bir dönem yaşar. Özellikle Hadrianus ve Antonislar sülesi döneminde kentte imar
faaliyetleri yoğundur. Kentin Pisidya Kült Merkezi
olarak ilan edilmesiyle birlikte nüfuzu artar. Roma
yol ağı sistemine bağlanan ve denizle bağlantılı
kentin, Pax Romana (Roma Barışı) ile ekonomik
gücü artmıştır.

Doğru Cevap: A

Soru 20

Aşağıdakilerden hangisi Lidya Krallığı’nın başkentidir?

Sardes

Hattuşa

Gordion

Tuşpa

Ninova

Açıklama:

Sardes Antik Kenti; Manisa ili, Salihli ilçesi, Sart Mahallesinde, Bozdağlar (Tmolos)’ın kuzey eteğinde
ve Gediz Nehri Vadisi (Hermos)’nde yer alır. Lidya Krallığı’nın başkentidir.

Doğru Cevap: A

Soru 21

Milyas

Seleukos

Lykiarkh

Xanthos

Pamphilya

Açıklama:

Lykiarkh
Likya Birliği’ni oluşturan kentlerin nüfuslarına göre gönderdikleri delegelerle oluşturdukları mecliste, delegeler arasından oylamayla meclis başkanı olarak seçilen kişiye Lykiarkh ismi verilirdi.

Doğru Cevap: C

Soru 22

Türkiye’de yalnızca denizden ulaşılan nadir yerleşimlerden olan ve günümüzde Kaleköy olarak isimlendirilen Likya kenti aşağıdaki seçeneklerden hangisinde verilmiştir?

Phellos

Simena

Olympos

Apollonia

Antiphellos

Açıklama:

Simena
Günümüzde Kaleköy olarak isimlendirilen Simena, Türkiye’de yalnızca denizden ulaşılan nadir yerleşimlerdendir. Kekova bölgesinde yer alan kentin kıyı şeridi su altında kalmıştır. Nümizmatik verilere göre MÖ 4. yüzyılda kurulduğu kabul edilmektedir. Simena ve Aperlai kentleri ile sympoliteia oluşturmaktadır. Kente ait Likya tipi bir lahit halen denizin içinde durmaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 23

MS 1. yüzyılın sonunda Lykia halkının metropolisi ünvanını alarak ayrıcalıklı bir konuma yükselen kent aşağıdakilerden hangisidir?

Xanthos

Letoon

Perge

Sagalassos

Aizanoi

Açıklama:

Xanthos
Roma döneminde MS 1. ve 2. yüzyıllarda Xanthos’da görkemli yapılar inşa edilmiştir. MS 1. yüzyılın sonunda Lykia halkının metropolisi ünvanını alarak ayrıcalıklı bir konuma yükselen kent Antalya ili, Kaş ilçesi Kınık Mahallesi sınırlarının içindedir.

Doğru Cevap: A

Soru 24

Antik Çağ mimarisinde tapınak, agora, hamam gibi anıtsal yapılarda içeriye girmek için yapılmış anıtsal kapılar aşağıdakilerden hangisi ile adlandırılır?

Nymphaeum

Nekropol

İdol

Propylon

Agora

Açıklama:

Propylon
Propylon; Antik Çağ mimarisinde tapınak, agora, hamam gibi anıtsal yapılarda içeriye girmek için yapılmış anıtsal kapılardır.

Doğru Cevap: D

Soru 25

Lidya Krallığı’nın başkenti olan ve altın cevheri kaynağı olan Sart Çayının zenginliğini pekiştirdiği kent aşağıdakilerden hangisidir?

Laodikeia

Perge

Kaunos

Kibyra

Sardes

Açıklama:

Sardes Antik Kenti; Manisa ili, Salihli ilçesi, Sart Mahallesinde, Bozdağlar (Tmolos)’ın kuzey eteğinde
ve Gediz Nehri Vadisi (Hermos)’nde yer alır. Lidya Krallığı’nın başkentidir. Kenti besleyen ve altın cevheri kaynağı olan Sart Çayı, kentin zenginliğini pekiştirmiştir. Tarihteki ilk parayı basan Lidyalılar zenginlikleriyle ünlüdür.
Sardes
Sardes Antik Kenti; Manisa ili, Salihli ilçesi, Sart Mahallesinde, Bozdağlar (Tmolos)’ın kuzey eteğinde ve Gediz Nehri Vadisi (Hermos)’nde yer alır. Lidya Krallığı’nın başkentidir. Kenti besleyen ve altın cevheri kaynağı olan Sart Çayı, kentin zenginliğini pekiştirmiştir. Tarihteki ilk parayı basan Lidyalılar zenginlikleriyle ünlüdür.

Doğru Cevap: E

Soru 26

Hıristiyanlık’ta çok önemsenmiş, adeta kiliseler kenti şekline çevrilmiş olan Doğu Akdeniz liman kenti aşağıdakilerden hangisidir?

Korykos

Stratonikeia

Kibyra

Perge

Sardes

Açıklama:

Korykos; Hıristiyanlık’ta çok önemsenmiş, adeta kiliseler kenti şekline çevrilmiş Doğu Akdeniz liman
kentidir. Kara ve ada yerleşimi olarak değişik bir şehircilik anlayışı vardır.
Korykos; Hıristiyanlık’ta çok önemsenmiş, adeta kiliseler kenti şekline çevrilmiş Doğu Akdeniz liman kentidir. Kara ve ada yerleşimi olarak değişik bir şehircilik anlayışı vardır.

Doğru Cevap: A

Soru 27

Korykos kiliselerinin en büyüğü olan, yapının ortasında kiliseden daha eski martyrion (aziz mezarı) adı verilen kare bir yapının yer aldığı, yapısı diğer kilise binalarından temelden farklı kilise aşağıdakilerden hangisidir?

Transeptli Bazilika

Manastır Kilisesi

Kutsal Kabir Kilisesi

Sarnıç Üzerindeki Kilise

Katedral

Açıklama:

Kutsal Kabir Kilisesi
Kutsal Kabir Kilisesi: Kilise, transept bazilikanın yaklaşık 250 metre batısında kutsal yol üzerinde yer almaktadır. Birkaç nedenden dolayı dikkat çekicidir. Birincisi, Korykos kiliselerinin en büyüğüdür; ikincisi, yapısı diğer kilise binalarından temelden farklıdır. Yapının ortasında kiliseden daha eski martyrion (aziz mezarı) adı verilen kare bir yapı yer alır. Yapı içerisinde ele geçen iki mezarın aziz mezarı olduğu düşünülmektedir. Mermer kaplı büyük kesme taşlardan yapılmıştır.

Doğru Cevap: C

Soru 28

Birbirinden derin yarlarla ayrılan hâkim üç tepe üzerinde oturan, yapıların simetrik düzenlenmiş, tepeler teraslanarak göl ve ova manzarasına hâkim konumda ve hiçbir yapı bir diğerinin manzarasını kesmeyecek biçimde yerleştirildiği, demircilik, deri işleme ve at yetiştiriciliği ile ünlü kent aşağıdakilerden hangisidir?

Xanthos

Letoon

Perge

Sagalassos

Kibyra

Açıklama:

Kibyra
Antik edebî kaynaklarda şehrin erken dönemlerde farklı bir yerde konuşlandırıldığı sonradan bugünkü mevkiine taşındığı belirtilmektedir. MÖ 2. yüzyılda Pergamon Kralı II. Eumenes döneminde güçlenerek büyümüştür. Antik kaynaklar ve diğer yazılı belgeler Kibyra’nın demircilik, deri işleme ve at yetiştiriciliği ile ünlü olduğunu göstermektedir. Diğer araştırmalar bölgede çanak çömlek üretiminin de çok yoğun olduğunu göstermektedir. Kent sert bir eğime sahip yamaç üzerine inşa edilmiştir. Şehre doğu kesimden giriş sağlanmıştır. Doğu-batı yönündeki cadde stadion ve bazilikadan geçerek agoraya ulaşmaktadır. Eğimden dolayı basamaklı şekilde tiyatroya doğru ulaşan yol tiyatro önündeki meydanda son bulur.

Doğru Cevap: E

Soru 29

Tanrı ve tanrıçaların şematik olarak soyut insan şeklinde yapılmış heykelleri aşağıdakilerden hangisi ile adlandırılır?

Pax Romana

İdol

Propylon

Nymphaeum

Nekropol

Açıklama:

İdol
Tanrı ve tanrıçaların şematik olarak soyut insan şeklinde yapılmış heykellerine idol denilmektedir. Genelde küçük boyutlu olan idollerin büyük boyutlu olanları da vardır.

Doğru Cevap: B

Soru 30

Eski Yunan devrinde meclis binalarına verilen genel isim aşağıdakilerden hangisidir?

Nekropol

Pax Romana

İdol

Bouleuterion

Akropolis

Açıklama:

Bouleuterion
Bouleuterion, Eski Yunan devrinde meclisbinalarına verilen genel isimdir. Aristokrat ailelerden özgür erkekler Boule’ye seçilirler. Kadınların, kölelerin ve yabancıların seçme ve seçilme hakkı yoktur.

Doğru Cevap: D

Ünite 7

Soru 1

Amasya Kral Mezarlarının hangi özelliği, onları Anadolu'daki diğer kaya mezarlarından ayırır?

Kayanın oyulması ile şekillendirilen mezar odasının, kaya bloğundan ayrılması için arka tarafını dönen ve üst kısmını açıkta bırakan geçişler bulunmaktadır.

Ana cepheleri düz şekillenmiş, üst kısımları yuvarlatılmıştır.

Ön cephede geriye doğru çekilmiş yüzeylerine insanların ancak merdiven yardımıyla ulaşabilecekleri bir yükseltide kapı (pencere gibi) açılmıştır.

Üç mezarın (“A”, ”B” ve “D”) dört ya da altı İon sütununa sahip olduğu ve İon düzeni tarzında alınlık ve üst yapı şekillenmesi yapıldığı söylenmektedir.

Diğer iki mezar (“C” ve “E”) sütunsuz ön cepheleri ve kemerli alınlıkları ile diğerlerinden ayrılırlar.

Açıklama:

A, B ve E seçenekleri, Amasya Kral Mezarlarının ortak özellikleridir. Bu özellikler, diğer kaya mezarlarında da görülen özelliklerdir. D seçeneği, Amasya Kral Mezarlarının bazılarında görülen bir özelliktir. Ancak, bu özellik tüm Amasya Kral Mezarlarında görülmemektedir. Bu nedenle, bu seçenek de doğru cevap olarak kabul edilemez.
Doğru cevap C seçeneğidir. Metinde, Amasya Kral Mezarlarının ön cephelerinde geriye doğru çekilmiş yüzeylerine insanların ancak merdiven yardımıyla ulaşabilecekleri bir yükseltide kapı (pencere gibi) açıldığı belirtilmektedir. Bu özellik, Amasya Kral Mezarlarını Anadolu'daki diğer kaya mezarlarından ayırır.

Doğru Cevap: C

Soru 2

Zeugma Antik Kenti, aşağıdakilerden hangisi nedeniyle önemli bir ticaret merkezi haline gelmiştir?

Doğu ve batı arasında önemli bir ticaret hattı üzerinde yer alması

Fırat Nehri’nin iki kıyısında konumlanması

Helenistik ve Roma dönemlerinde önemli bir askeri üs olması

Zengin mozaik koleksiyonuna sahip olması

MÖ 1. yüzyılda köprü ve geçit anlamında “Zeugma” ismini alması

Açıklama:

Doğru cevap A seçeneğidir. Metinde, Zeugma Antik Kenti'nin doğu ve batı arasında önemli bir ticaret hattı üzerinde yer alması nedeniyle önemli bir ticaret merkezi haline geldiği belirtilmektedir.
Doğu ve batı arasında önemli bir ticaret hattı üzerinde yer alan kent kısa sürede büyümüş ve önemli bir ticaret kenti olmuştur.

Doğru Cevap: A

Soru 3

Zeugma Antik Kenti'ndeki evlerin mozaiklerinde en çok hangi temalar işlenmiştir?

Mitolojik sahneler

Geometrik motifler

Günlük yaşam sahneleri

Tarihi olaylar

Doğal manzaralar

Açıklama:

Doğru cevap A seçeneğidir. Metinde, Zeugma Antik Kenti'ndeki evlerin mozaiklerinde özellikle mitolojik sahnelerin işlendiği belirtilmektedir.
Kalitesi olduk- ça yüksek olan bu mozaiklerde özellikle açık alan sergilemesi olan avlu, triklinium (yemek odası) gibi ev halkının misafirlerini ağırladığı alanlarda pano içerisine yerleştirilmiş mitolojik sahnelerin yer aldığı figüratif tablo niteliğindeki resimler gerçekten dünya sanat tarihi için eşsiz örneklerdir

Doğru Cevap: A

Soru 4

Anavarza Antik Kenti'nde bulunan hangi yapı, Anadolu'da ki bu yapı türünün nadir temsilcilerinden biridir?

Tiyatro

Kale

Amfitiyatro

Surlar

Hamamlar

Açıklama:

C seçeneği doğrudur. Metinde, Anavarza Antik Kenti'nde bulunan amfitiyatronun Anadolu'da ki bu yapı türünün nadir temsilcilerinden biri olduğu belirtilmektedir.
Stadionun güneybatısında ampfitiyatro yer alır. Yapı temel seviyesinde korunmuştur. Anadolu’daki bu yapı türünün nadir temsilcilerindendir.

Doğru Cevap: C

Soru 5

Aspendos Tiyatrosu'nun hangi özelliği, Roma dönemi öncesi tiyatrolarında sıkça karşılaşılan bir özelliktir?

Caveasının bir kısmı yamaç üzerinde inşa edilmesi

Sahne binasının iki yanında ana girişler olması

Orkestranın taş döşeme ile kaplı olması

Caveanın bir yarım daire biçiminde olması

Sahne binasının ön cephesinin sütunlu olması

Açıklama:

Doğru cevap A seçeneğidir. Aspendos Tiyatrosu'nun caveasının bir kısmı yamaç üzerinde inşa edilmesi, Roma dönemi öncesi tiyatrolarında sıkça karşılaşılan bir özelliktir. Bu durum, tiyatronun bulunduğu arazinin eğiminden kaynaklanmaktadır. Roma döneminde ise tiyatrolar genellikle düz arazilere inşa edildiğinden, cavealar tamamen yapay olarak inşa edilmiştir.
Yapının caveası, Roma dönemi öncesi tiyatrolarında sıkça karşılaşıldığı gibi kısmen yamaç üzerinde inşa edilmiştir.

Doğru Cevap: A

Soru 6

Aspendos Tiyatrosu'nun sahne binasının en önemli özelliği aşağıdakilerden hangisidir?

Sahne binasının arka cephesinde yer alan büyük kapı

Sahne binasının dış cephesindeki pencereler

Sahne binasının iki yanındaki analemma duvarlarına yerleştirilen kapılar

Sahne binasının üst katını oluşturan 40 sütun

Sahne binasının içinde bulunan logeion

Açıklama:

Metinde, sahne binasının arka cephesinde yer alan büyük kapının Selçuklular tarafından eklenmiş olduğu belirtilmektedir. Bu nedenle, bu seçenek doğrudur. Diğer seçenekler ise metinde yer alan bilgilerle desteklenmez.
Orta eksende yer alan kapı, Selçukluların tiyatro yapısını saray kompleksine dâhil etmeleri sırasında açılmış ve şekillendirilmiştir.

Doğru Cevap: A

Soru 7

Hekatomnos Anıt Mezarı'nın duvar resimlerinde hangi konular işlenmektedir?

Amazonomakhia ve Kentauromakhia savaşları, Kral Hekatomnos'un yas töreni ve Kral Mausolos'un aslan avı.

Kral Hekatomnos'un düğünü

Kral Mausolos'un düğünü

Kral Hekatomnos'un aslan avı

Hekatomnos Krallığı'nın tarihi olayları

Açıklama:

Amazonomakhia ve Kentauromakhia savaşları, Kral Hekatomnos'un yas töreni ve Kral Mausolos'un aslan avı.
Metinde, Hekatomnos Anıt Mezarı'nın duvar resimlerinde Amazonomakhia ve Kentauromakhia savaşlarının, Kral Hekatomnos'un yas töreninin ve Kral Mausolos'un aslan avının işlendiği belirtilmektedir. Bu nedenle, bu seçenek doğrudur. Diğer seçenekler ise metinde yer alan bilgilerle desteklenmez.

Doğru Cevap: A

Soru 8

Hekatomnos Anıt Mezarı, ne zaman inşa edilmiştir.

MÖ 4. yüzyıl

MÖ 2. yüzyıl

MÖ 3. yüzyıl

MÖ 1. yüzyıl

MÖ 5. yüzyıl

Açıklama:

Metinde, Hekatomnos Anıt Mezarı'nın MÖ 4. yüzyılda inşa edildiği belirtilmektedir.
MÖ 4. yüzyıla tarihlenen mezar, önce kaçak kazılarda tespit edilmiş, güvenlik güçlerinin tespitinden sonra kazı Milas Müze Müdürlüğü tarafından gerçekleştirilmiştir

Doğru Cevap: A

Soru 9

Hekatomnos Anıt Mezarı'nın mezar odasının boyutları niçin küçüktür?

Odanın üzerinde boş bir oda yer almaktadır.

Mezar inşası yarım kalmıştır.

Lahit, odanın inşasından önce konmuştur.

Odanın başka amaçlar için kullanılmayacağı düşünülerek.

Ölüye saygı sebebiyle.

Açıklama:

Metinde, Hekatomnos Anıt Mezarı'nın mezar odasının boyutlarının oldukça küçük olduğu belirtilmektedir. Bunun nedeni, lahdin odanın inşasından önce konmuş olmasıdır.
Kralın lahdinin yer aldığı mezar odası yaklaşık 5X4 m boyutlarındadır. Ölçüleri oldukça küçük tutulmuştur. Lahit, içeriye odanın inşasından önce konmuştur.

Doğru Cevap: C

Soru 10

Hekatomnos'un lahdinin ön uzun yüzünde tasvir edilen sahne aşağıdakilerden hangisidir?

Amazonomakhia

Mausolos'un aslan avı

Hekatomnos ve oğlu Mausolos'un tahtta oturması

Mousolos'un düğünü

Şölen sahnesi

Açıklama:

Metinde, Hekatomnos'un lahdinin ön uzun yüzünde şölen sahnesinin işlendiği belirtilmektedir.
Hekatomnos’un lahdinin ön uzun yüzünde şölen sahnesi yer almaktadır.

Doğru Cevap: E

Soru 11

Harşena Dağında yer alan ve A, B, C, D, E Mezarları olarak adlandırılan mezar yapılarının aşağıdakilerden hangi uygarlığa ait olduğu düşünülmektedir?

Pontus Krallığının İlk Beş Kralına

Lykia Krallarına

Karia Satraplarına

Roma'nın Eyalet Yöneticilerine

Phrygia Krallarına

Açıklama:

Pontus Krallığının ilk beş kralı Amasya’ya egemen olduklarından kaya mezarlarının bu beş krala ait oldukları kabul edilmektedir. Kraliyet mezarlık algısı yaratan bu beş kaya mezarından “A”, “B”, “C” harfleri ile isimlendirilenler, orta kale mevkiinin doğusunda yer almaktadır. “D” ve “E” olarak isimlendirilenler biraz batıda kalmaktadır. Mezar yapılarının ön cephelerindeki bezemeler ne yazık ki günümüze kadar ulaşmamıştır. Üç mezarın (“A”, ”B” ve “D”) dört ya da altı İon sütununa sahip olduğu ve İon düzeni tarzında alınlık ve üst yapı şekillenmesi yapıldığı söylenmektedir. Diğer iki mezar (“C” ve “E”) sütunsuz ön cepheleri ve kemerli alınlıkları ile diğerlerinden ayrılırlar. İon düzeni ile Helen Sanatı etkisinde olan mezarlara karşı kemerli mezarlar daha çok Eski Anadolu Kültürü etkisini yansıtmaktadır. Harfle isimlendirmenin doğudan batıya doğru sıralanması aynı zamanda en eski tarihli mezardan en yeni tarihli mezara doğru kronolojik bir sınıflandırmayı da beraberinde getirmektedir. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 12

Anadolu'da mozaik buluntuları ile dikkat çeken dünyanın en önemli antik kentlerinden biri olan Zeugma Antik Kenti hangi il sınırımız içindedir?

Eskişehir-Seyitgazi

Gaziantep-Nizip

Bursa-Gemlik

Denizli-Pamukkale

Antalya-Side

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 13

Antakya’nın güneyinden Samandağ’a doğru giden yol üzerinde Çevlik olarak adlandırılan ören yerinde, Antik dönemde Antakya’nın limanı olarak kurulan Seleukeia Pieria kenti yer alan, MS 79 yılında inşa edilmiş, açık kanal hendeği yaklaşık 635 m uzunluğunda olan tünelin adı aşağıdakilerden hangisidir?

Hadrianus-Antoninus Pius Tüneli

Roma Tüneli

Antonin-Severus Tüneli

Vespasianus-Titus Tüneli

Hellenistik Tünel

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 14

Anavarza antik kenti hangi il sınırlarımız içinde yer almaktadır?

Bursa-Gölyazı

Karia-Bodrum

Denizli-Buldan

İzmir-Selçuk

Adana-Kozan

Açıklama:

Anavarza antik kenti Adana ilimizin Kozan ilçesi sınırlarında kurulmuştur. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 15

Aspendos antik kenti tiyatrosu hangi Roma İmparatoru döneminde inşa edilmiştir?

Marcus Aurelius (MS 161-180)

Hadrianus (MS 117-138)

Vespasianus (MS 69-79)

Titus (MS 79-81)

Augustus (MÖ 27-MS 19)

Açıklama:

Aspendos Tiyatrosu Antoninler Döneminde, Marcus Aurelius'un (MS 161-180) imparatorluğu sürecinde inşa edilmiştir. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 16

Yazıtta “Aspendos halkı, bu binayı ve stadyumun yanındaki bahçeyi yapan mimar Zeno’ya teşekkür ediyor” ibaresindeki "bu binayı" ile mimar Zeno'nun aşağıda belirtilen hangi yapıyı inşa etmiş olduğu düşünülmelidir?

Gymnasion

Tiyatro

Hamam

Stoa

Agora

Açıklama:

Aspendos antik tiyatrosunun Marcus Aurelius döneminde yaptırılmış olduğu ve ilk yapım döneminin; 161-180 yılları olduğu tahmin edilmektedir. Skenenin iki tarafındaki Latince ve Eski Yunanca yazıtlarda, Acurtius Crispinus Arruntianus ve Acurtius Auspicatus Titinnianus kardeşler tarafından, babaları Acurtius Crispinus’un vasiyeti üzerine yaptırılıp, tiyatronun kentin tanrılarına ve imparator ailesine adanarak kente armağan edildiği anlatılır. Yapının mimarı Theodoros oğlu Zenon’un güney parodosta 2 m yüksekte bulunan altlıkta heykeli vardı. Yazıtta “Aspendos halkı, bu binayı ve stadyumun yanındaki bahçeyi yapan mimar Zeno’ya teşekkür ediyor” yazmaktadır. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 17

2010 yılında gerçekleştirilen çalışmalarla ortaya çıkarılan ve Mausolos'un babasına ait olduğu tespit edilen anıt mezar yapısının adı aşağıdakilerden hangisidir?

Hekatomnos Anıt Mezarı

Augustus Anıt Mezarı

İskender Anıt Mezarı

Titus Anıt Mezarı

Seleukos Anıt Mezarı

Açıklama:

Mausolos'un babası Hekatomnos'tur. Dolayısı ile mezar Hekatomnos Anıt Mezarı olarak adlandırılmıştır. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 18

Hekatomnos ve Mausolos aşağıdakilerden hangi krallığı ve hanedanı temsil etmektedir?

Karya Krallığı-Hekatomnidler

Frig Krallığı-Midas

Lykia Krallığı-Sarpedon

Ionia Krallığı-Androkhlos

Galatia Krallığı-Tektosagi

Açıklama:

Hekatomnos ve Mausolos, Hekatomnid Hanedanlığına mensup krallardır ve bu krallık Karya bölgesinde egemendir. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 19

Aşağıdakilerden hangisi antik çağda Pamphylia olarak bilinen bölgede kurulmuş, doğusunda yer alan Eurymedon (Köprüçay) nehri bulunan, mimar Zenon'un yapmış olduğunu bildiğimiz tiyatrosu ve su kemerleri ile meşhur antik kentimiz aşağıdakilerden hangisidir?

Side

Perge

Patara

Sillyon

Aspendos

Açıklama:

Aspendos kenti, Antalya ilinin doğu kesiminde yer alan antik Pamphylia bölgesinin önemli üç kentinden birisidir. Kent yüksek bir plato üzerine kurulmuş ve zamanla platonun doğu eteğine doğru genişlemiştir. Kentin doğusunda yer alan Eurymedon (Köprüçay) kentin bu yöne doğru genişlemesine neden olmuştur. Nehir kente hem su sağlamakta hem de debisinin yüksek olmasından dolayı gemilerin Akdeniz’den kente kadar ulaşabilmesini mümkün kılmaktaydı. Kentin Roma döneminde en önemli iki yapısı; tiyatrosu ve kente su sağlayan büyük bir kısmı su kemerlerinden (Aqueduct) oluşan su sitemidir. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 20

Poseidon Evi, Mousalar Evi Mousalar ile Okeanos ve Thetis Mozaiği, Dionysos Evi Dionysos-Ariadne Mozaiği, Maenad Evinde çingene kızı ile ünlenen Maenad başı gibi mozaikler ve evlere sahip antik kentimiz aşağıdakilerden hangisidir?

Perge

Efes

Miletos

Zeugma

Pessinus

Açıklama:

Mozaikler örnek vermek gerekirse; Poseidon Evi, A Birimi, Odysseus’un Akhilleus Skyros Adasında bulması, Eros ve Telete Mozaiği, Danae
Evi Danae Mozaiği, Mousalar Evi Mousalar ile Okeanos ve Thetis Mozaiği, Dionysos Evi Dionysos-Ariadne Mozaiği, Maenad Evinde çingene kızı ile ünlenen Maenad başı ve başka birçok örnek mozaik repertuarını zenginleştirmektedir. Bu mozaikler Zeugma antik kentinde tespit edilmiş ve belgelenmiştir. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 21

Aşağıdakilerden hangisi Amasya’daki Kral Mezarlarının Anadolu’daki kaya mezar geleneğiyle ilişkisinde vurgulanan bir unsurdur?

Friglerin kaya formuna dayalı tanrıça kültü

Roma mühendislik teknikleri

Selçuklu taş işçiliği

Bizans ikonografisi

Osmanlı mezar taşı motifleri

Açıklama:

Kentin antik dönemine ait en önemli eserlerini Kral Mezarları oluşturur. Anadolu’da kaya mezar geleneği Anadolu Uygarlıklarının kaya olgusuna karşı gösterdikleri kutsallık anlayışından kaynaklanmaktadır. Friglerin kaya mezarı geleneğinin kökeninde özellikle Frig tanrıça kültünün kaya formatları ile bütünleştirilmesi, Frig halkının mezar yapımında kaya mezarlarını benimsemelerine neden olmuştur.

Doğru Cevap: A

Soru 22

Amasya’daki Harşena Kalesi’nin yapısal olarak bölümleri aşağıdakilerden hangisidir?

Doğu, Batı, Güney

Yukarı, Orta, Aşağı

İç, Dış, Kuşatma

Merkez, Avlu, Surluk

Kuzey, Güney, Avlu

Açıklama:

Harşena Dağı’ndaki Helenistik dönemde inşa edilmeye başlanan Roma döneminde sınırları genişletilen kale yerleşimi yukarı, orta ve aşağı kale olmak üzere üç kısımdan meydana gelir. Harşena Kalesi olarak da adlandırılan yukarı kale Harşena Dağı’nın tepesinde Helenistik dönemde inşa edilen ilk kısımdır. Pontus Kral Mezarlarının önünde yer alan ve halk tarafından Kızlar Sarayı denilen orta kale, kalenin orta bölümüdür. Aşağı Saray denilen aşağı kale ise kalenin en aşağıdaki bölümüdür. Buradaki kale yerleşimi Roma ve Türk dönemlerinde kesintisiz devam etmiştir.

Doğru Cevap: B

Soru 23

Zeugma Antik Kenti adını hangi özelliğinden almıştır?

Kurucusunun adıyla anılmasından

Roma döneminde imparatorluk merkezi olmasından

Doğu ve batı kıyılarını birbirine bağlayan köprüden

Kommagene Krallığı’nın başkenti olmasından

Sasaniler tarafından tahrip edilmesinden

Açıklama:

Gaziantep ilinin Nizip ilçesinde yer alan Zeugma Antik Kenti, Helenistik dönemde Seleukos Kralı I.Seleukos tarafından kurulmuştur. Yerleşim yeri Fırat Nehri’nin iki kıyısında uzanır şekilde konumlandırılmıştır. Kentin Fırat’ın batı kıyısında kalan kısmına Seleukeia (Seleukeia ad Euphrates), doğu kıyı sında kalan kısmına Apameia ismi verilmiştir. İki kent köprü ile birbirine bağlanmaktaydı. Doğu ve batı arasında önemli bir ticaret hattı üzerinde yer alan kent kısa sürede büyümüş ve önemli bir ticaret kenti olmuştur. MÖ 1. yüzyıldan itibaren ticaret yolları üzerinde olması ve köprü ile bağlanması nedeniyle yolların kesiştiği yer, köprü ve geçit anlamına gelen “Zeugma” ismi ile anılır olmuştur.

Doğru Cevap: C

Soru 24

Aşağıdakilerden hangisi Roma döneminde Zeugma’ya yerleştirilen lejyonlardan biridir?

III. Augusta Lejyonu

IX. Hispana Lejyonu

X. Fretensis Lejyonu

XV. Apollinaris Lejyonu

II. Parthica Lejyonu

Açıklama:

MÖ 63 yılında Pompeius, Seleukos Krallığı’na son verdiğinde kenti Kommagene Krallığı’na bağlamıştır. MS 1. yüzyılda Roma’nın tampon bölgesi olma görevini gören Kommagene Krallığı’nı zayıf bulmuş ve doğudaki Part tehlikesine karşın Anadolu’nun güneydoğusuna ve aynı zamanda kente lejyonlar yerleştirmiştir. MS 18 yılında Fırat kıyısındaki önemli konumu ve stratejik değerinden dolayı kente X. Roma Lejyonu Fretentis yerleştirilmiştir.

Doğru Cevap: C

Soru 25

Titus Tüneli’nin inşa edilme nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

Seleukeia Pieria’da taş ocaklarını birleştirmek

Asi Nehri'nin yönünü değiştirmek

Şehir surlarını güçlendirmek

Artan nüfusun su ihtiyacını karşılamak

Limanı askeri üsse dönüştürmek

Açıklama:

Roma İmparatorluğu döneminde Flaviuslar Hanedanlığı’nda Filistin’de çıkan huzursuzluklar ve Yahudilerin ayaklanması, ordunun başına oğlu Titus’u görevlendiren İmparator Vespasianus’un müdahalesi ile bastırılmıştır. Doğu Akdeniz’de önemli bir liman, Suriye ve Orta Doğu coğrafyasına hâkim Seleukeia Pieria (Samandağ) kenti doğal olarak bu dönemde önemli bir askerî merkez olmuştur. Şehrin nüfusunun ani çoğalması şehre su sağlayabilmek için “Titus Tüneli” denilen su yolu yapılmasına neden olan etkenlerden birisi olarak kabul edilebilir.

Doğru Cevap: D

Soru 26

Roma İmparatorluğu’nda devlet tarafından finanse edilen su yolları için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Sadece özel arazilere inşa edilebilirdi

Vatandaşların su haklarını sınırlayacak şekilde planlanırdı

Kullanımına ilişkin kurallar yalnızca yazıtlarla belirlenirdi

Su yolu çevresinde tarım ve yapılaşmaya izin verilirdi

Su yolunun çevresinde koruma amacıyla 45 metrelik bir alan ayrılırdı

Açıklama:

Genel olarak, Roma toplulukları ihtiyaçlara göre ortak su kaynakları tahsis etmeye özen gösterdiler. Devlet tarafından finanse edilen bir su sisteminin inşa edildiği arazi, devlet arazisi (ager publicus) veya özel mülkiyete ait olabilir, ancak her iki durumda da su yolunun dokusuna zarar verebilecek kullanım ve kaçak kullanım kısıtlamalarına tabidir. Bu amaçla, devlet ta- rafından finanse edilen su sistemleri, su kemerinin dış sınırının her iki yanında 45 m’ye kadar geniş bir arazi koridoru ayrılırdı. Bu sınır içinde çiftçilik, ekim-dikim ve inşaat yasaklanmıştır. Bu tür bir düzenleme, su kanallarının uzun vadeli bütünlüğü ve bakımı için gerekliydi. Titus Tüneli birçok unsur göz önüne alınarak inşa edilmiş ve yazıtları ile de güvence altına alınmıştır.

Doğru Cevap: E

Soru 27

Anavarza Antik Kenti, Roma döneminde hangi imparatorun gelişiyle yeniden kurulmuş ve "Kaisareia" adını almıştır?

Hadrianus

Nero

Augustus

Traianus

Marcus Aurelius

Açıklama:

Adana’nın Kozan İlçesinde yer alan Anavarza Antik Kenti, eski bir Kilikya şehriydi. Kent sarp yamaçlı oldukça yüksek bir akropolis ve akropolis eteğindeki düzlük üzerine konumlandırılmıştır. Anavarza, Ovalık Kilikya olarak adlandırılan bölgede, Roma İmparatorluk döneminde gelişim gösteren önemli kentler- den biridir. MÖ 19’da bölgeye gelen İmparator Augustus tarafından kent yeniden kurulmuş ve adı Kaisareia olarak değiştirilmiştir.

Doğru Cevap: C

Soru 28

Aşağıdakilerden hangisi Anavarza Antik Kenti'nin mimari yapılarından biri olan stadion hakkında yanlıştır?

Yamaca yaslanarak inşa edilmiştir.

U planlıdır ve güneybatı ucu açıktır.

Tek sphendonelidir ve kuzeydoğuya bakar.

Spinanın temelinde mozaik süslemeler tespit edilmiştir.

Güney tribünü kayaya oyularak yapılmıştır.

Açıklama:

Tiyatronun hemen güneydoğusundan gelen yol ile ikiye ayrılan alanın üzerinde, tiyatronun güneybatısında stadion bulunmaktadır. Yapı, güneybatı-kuzeydoğu yönünde uzanmaktadır. Stadion kuzeydoğusunda tek sphendoneye sahiptir. U planlıdır ve güneybatı ucu açıktır. Stadionun ortasına denk gelen kısımda, spinanın temeline ait taş malzeme ve Korinth başlıkları, sütun parçaları yerinde korunmuştur. Güney tribün kayaya oyularak inşa edilmiştir. Stadionun güneybatısında amphitiyatro yer alır.

Doğru Cevap: D

Soru 29

Aspendos Tiyatrosu’nun yönelimi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Kuzeye yönelmiştir ve bu sayede güneşten korunmuştur.

Vitruvius’un önerdiği biçimde batıya yönlendirilmiştir.

Güney yamaca yaslandığı için güneşten tam koruma sağlar.

Doğuya yönelmiştir, bu nedenle kuzey kanadı güneş ışığına maruz kalır.

Tiyatronun yönelimi tamamen rastgele belirlenmiştir.

Açıklama:

Aspendos Tiyatrosunun kent içerisindeki konumu ile ilgili dikkat çekici iki konu vardır. Birincisi, tiyatronun yönelişi, ikincisi kentle olan ilişkisidir. Vitruvius, tiyatrolar bahsinde, tiyatroların güneye bakmaması gerektiğini belirtir. Bunun sebebi, güney iklimlerinde bu yönden gelen güneşin yakıcı etkisiyle tiyatroda rahatsız edici, hatta sağlık sorunlarına yol açabilecek bir ısınma oluşmasıdır. Aspendos tiyatrosunun caveasının merkezini sahne binasının merkezine bağlayan bakışım eksenini tiyatronun aksı olarak aldığımızda, tiyatronun kabaca doğuya yöneldiğini görüyoruz. Bu durumda, auditoriumun kuzey kanadı, yakıcı güney güneşine maruz kalmaktadır. Oysa tiyatro, yaslandığı tepenin doğu değil, kuzey yamacına yaslanmış olsaydı, bu olumsuzluk önlenebilirdi.

Doğru Cevap: D

Soru 30

Aspendos Tiyatrosu’nun yapımını üstlenen kişilerle ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?

İmparator Hadrianus’un doğrudan emriyle inşa edilmiştir.

Roma Senatosu tarafından yaptırılmış ve finanse edilmiştir.

Mimar Zeno’nun tek başına yaptığı bir bağışla inşa edilmiştir.

Acurtius kardeşler, babalarının vasiyeti üzerine yapıyı inşa ettirmiştir.

Bizans döneminde yeniden inşa edilip kiliseye çevrilmiştir.

Açıklama:

Aspendos antik tiyatrosunun Marcus Aurelius döneminde yaptırılmış olduğu ve ilk yapım döneminin; 161-180 yılları olduğu tahmin edil- mektedir. Skenenin iki tarafındaki Latince ve Eski Yunanca yazıtlarda, Acurtius Crispinus Arruntianus ve Acurtius Auspicatus Titinnianus kardeşler tarafından, babaları Acurtius Crispinus’un vasiyeti üzerine yaptırılıp, tiyatronun kentin tanrılarına ve imparator ailesine adanarak kente armağan edildiği anlatılır. Yapının mimarı Theodoros oğlu Zenon’un güney parodosta 2 m yüksekte bulunan altlıkta heykeli vardı. Yazıtta “Aspendos halkı, bu binayı ve stadyumun yanındaki bahçeyi yapan mimar Zeno’ya teşekkür ediyor” yazmaktadır.

Doğru Cevap: D

Ünite 8

Soru 1

Konstantiniyye, Dersaadet, İstanbol isimleriyle anılan kent hangi yılda gerçekleştirilen yasal düzenlemeyle resmi olarak İstanbul ismini almıştır?

1900

1910

1920

1923

1930

Açıklama:

Constantinus’un kendi adını verdiği Konstantinopolis kentini Araplar Konstantiniyye, Türkler, 1245’te yazıya geçirilen Danişmend Gazi Destanında kaydedildiği gibi 13. yüzyıl başlarından itibaren İstanbol olarak adlandırmışlardır. Osmanlı fethinden (1453) sonra Konstantiniyye, Dersaadet, İstanbol,
İstanbul ve daha birçok isimle adlandırılan kent, 1930’da yasal bir düzenlemeyle resmen İstanbul adını almıştır.

Doğru Cevap: E

Soru 2

Hangi yılda çıkartılan eski eserler yasasıyla gerekli yasal dayanak elde edilerek, geniş alanların kentsel ve arkeolojik açıdan “tarihsel sit koruması” altına alınabilmesi sağlanmıştır?

1923

1930

1945

1972

1990

Açıklama:

1972’de çıkartılan eski eserler yasasıyla gerekli yasal dayanak elde edilerek, geniş alanların kentsel ve arkeolojik açıdan “tarihsel sit koruması” altına alınabilmesi sağlandı. 1973’te çıkarılan 1710 sayılı yasa ile Prost’un, tarihî yarımadanın siluetinin ve kültür varlıklarının korunması için geliştirdiği temel ilkeler ışığında yeni planlar hazırlandı.

Doğru Cevap: D

Soru 3

Mala kullanılarak yapılan yüzeysel alçı kabartmalarla oluşturulan süsleme tekniğine ne ad verilmektedir?

Malakari

Fresk

Tezyinat

Mural

Pentür

Açıklama:

Malakârî, mala kullanılarak yapılan yüzeysel alçı kabartmalarla oluşturulan süsleme
tekniğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 4

İstanbul’un Fatih ilçesinde, dördüncü tepe ve Haliç’e inen oldukça dik bir yamaçta yer alan koruma alanı aşağıdakilerden hangisidir?

Sultanahmet Koruma Alanı

Zeyrek Koruma Alanı

Süleymaniye Koruma Alanı

Kara Surları Koruma Alanı

Sur-u Sultani Koruma Alanı

Açıklama:

İstanbul’un Fatih ilçesinde, dördüncü tepe ve Haliç’e inen oldukça dik bir yamaçta yer alan Zeyrek Koruma Alanı, batıda Eski İmaret’e, kuzeyde Haydar Külliyesi’ne, güneyde Çinili Hamam’a doğuda Zeyrek Kilise Camii’ne ve Atatürk Bulvarı’na kadar uzanır.

Doğru Cevap: B

Soru 5

Hevsel Bahçeleri hangi ilde bulunmaktadır?

Diyarbakır

Malatya

Van

Konya

Eskişehir

Açıklama:

Diyarbakır’ın üzerinde bulunduğu volkanik platodan yaklaşık 100 metre aşağıda bulunan ve
yakın zamana kadar Arapça aşağıdaki bahçeler anlamında Esfel Bahçeleri olarak adlandırılan, tarih boyunca sebze-meyve yetiştirilen yaklaşık 700 hektarlık bir alanı kapsayan verimli topraklar, günümüzde Hevsel Bahçeleri adıyla tescillenmiştir.

Doğru Cevap: A

Soru 6

Silvan Malabadi Köprüsü aşağıdakilerden hangisi tarafından inşa ettirilmiştir?

Artuklu hükümdarı Nasireddin Mahmud al-malik es-Salih

Artuklu hükümdarı Timurtaş

Osmanlı hükümdarı Kanuni Sultan Süleyman

Büyük Selçuklu Sultanı Alparslan

Büyük Selçuklu Sultanı Melik Şah

Açıklama:

Malabadi adıyla anılan köprüyü, kitabesine göre Mardin Artuklu hükümdarı Timurtaş,
kendi servetinden harcayarak 542/1147-48 tarihinde inşa ettirmiştir. Timurtaş, Büyük Selçuklu
Sultanı Alparslan’ın Malazgirt Savaşı’na katılan güçlü komutanlarından Artuk Bey’in torunu ve
Mardin Artuklularının kurucusu İlgazi’nin oğludur.

Doğru Cevap: B

Soru 7

Bosna Hersek’te Neretva Irmağı üzerine inşa edilen Mostar Köprüsü kaç yılında UNESCO Dünya Mirası Listesine alınmıştır?

1970

1985

1990

2005

2007

Açıklama:

1566 tarihinde Mimar Sinan’ın öğrencisi Mimar Hayreddin tarafından Bosna Hersek’te Neretva
Irmağı üzerine inşa edilen daha küçük açıklıklı (28,59 m) Mostar Köprüsü’dür. 1993 tarihinde Bosna soykırımı sırasında yıkılan Mostar Köprüsü, yeniden inşa edilerek 2005 tarihinde UNESCO
Dünya Mirası Listesine alınmıştır.

Doğru Cevap: D

Soru 8

Çinili Köşk nerede yer alır?

Topkapı Sarayı

Sur-u Sultani

Yedikule

Gülhane Parkı

Soğuk Çeşme Sokağı

Açıklama:

1880’de Topkapı Sarayı’nın birinci avlusunda bulunan Çinili Köşk, müzeye çevrildi.

Doğru Cevap: A

Soru 9

On Gözlü Köprü hangi ilde yer almaktadır?

Malatya

Diyarbakır

Mardin

Erzurum

Adıyaman

Açıklama:

Diyarbakır’a 3 km uzaklıkta, Dicle Irmağı üzerine inşa edilen genişliği 7-8 metre arasında değişen, 18 metre uzunluğundaki On Gözlü Köprü (Dicle Köprüsü), aynı yerde yaptırılan üçüncü köprüdür.

Doğru Cevap: B

Soru 10

On Gözlü Köprü hangi ırmağın üzerine inşa edilmiştir?

Dicle

Fırat

Gediz

Sakarya

Menderes

Açıklama:

Dicle Irmağı üzerine inşa edilen genişliği 7-8 metre arasında değişen, 18 metre uzunluğundaki On Gözlü Köprü (Dicle Köprüsü), aynı yerde yaptırılan üçüncü köprüdür.

Doğru Cevap: A

Soru 11

Dünya Mirası olarak önerilen yerlerin nitelik ve değer olarak taşıması gereken ölçütleri arasında aşağıdakilerden hangileri sayılmaktadır?
I. İnsanın yaratıcı dehasının bir başyapıtını temsil etmeli.
II.Bir zaman zarfı içinde veya dünyanın bir kültürel alanında, mimarlık veya teknoloji, anıtsal sanatlar, şehir planlama veya peyzaj tasarımı alanlarındaki gelişmeler ile ilgili insani değerler arasında önemli bir alışverişi sergilemeli.
III.Yaşayan veya ortadan yok olmuş bir kültürel geleneğe veya bir uygarlığa yönelik ünik veya en azından istisnai bir tanıklık üstlenmeli.
IV.İnsanlık tarihinde önemli bir aşamayı veya aşamaları gösteren bir yapı tipinin, mimari veya teknolojik bütünün veya peyzajın istisnai bir örneği olmalı.
V.İstisnai evrensel öneme sahip olaylar veya yaşayan gelenekler ile fikirler ile veya inançlar ile sanatsal ve edebi eserler ile doğrudan veya somut bir biçimde ilgili olmalı

II ve IV

II, III ve IV

I, II, III ve IV

II, III, IV ve V

I, II,III, IV ve V

Açıklama:

Dünya Mirası olarak önerilen
yerlerin nitelik ve değer olarak uyması gereken koşullar aşağıdakilerdir:
(i); İnsanın yaratıcı dehasının bir başyapıtını temsil etmeli. (ii); Bir zaman zarfı içinde veya dünyanın bir
kültürel alanında, mimarlık veya teknoloji, anıtsal
sanatlar, şehir planlama veya peyzaj tasarımı alanlarındaki gelişmeler ile ilgili insani değerler arasında
önemli bir alışverişi sergilemeli. (iii); Yaşayan veya
ortadan yok olmuş bir kültürel geleneğe veya bir
uygarlığa yönelik ünik veya en azından istisnai bir
tanıklık üstlenmeli. (iv); İnsanlık tarihinde önemli
bir aşamayı veya aşamaları gösteren bir yapı tipinin, mimari veya teknolojik bütünün veya peyzajın
istisnai bir örneği olmalı.(vi), İstisnai evrensel öneme sahip olaylar veya yaşayan gelenekler ile fikirler
ile veya inançlar ile sanatsal ve edebi eserler ile doğrudan veya somut bir biçimde ilgili olmalı (Komite
bu kriterin tercihen diğer kriterler ile birlikte kullanılması ge
I, II,III, IV ve V

Doğru Cevap: E

Soru 12

Diyarbakır surlarının mimari yapısı hakkında, kentin birbirine paralel iki sur duvarıyla çevrelendiğini, bir hendeğinin ve adlarını verdiği dört kapısının bulunduğu gibi ilk bilgiler hangi kaynaktan elde edilmiştir?

Nâsır-ı Hüsrev’in seyahatnamesi

Vedat Tek'in seyahatnamesi

Gedik Ahmet Paşa'nın seyahatnamesi

Firuz Ağa'nın seyahatnamesi

Cedid Mehmet Efendi'nin seyahatnamesi

Açıklama:

Nâsır-ı Hüsrev’in seyahatnamesinden elde edilmiştir.

Doğru Cevap: A

Soru 13

Tarih boyunca sebze-meyve yetiştirilen yaklaşık 700 hektarlık bir alanı kapsayan “Hevsel Bahçeleri” hangi ilimizde bulunmaktadır?

Mardin

Urfa

Diyarbakır

Sivas

Malatya

Açıklama:

Hevsel Bahçeleri
Diyarbakır’ın üzerinde bulunduğu volkanik platodan yaklaşık 100 metre aşağıda bulunan ve
yakın zamana kadar Arapça aşağıdaki bahçeler anlamında Esfel Bahçeleri olarak adlandırılan, tarih boyunca sebze-meyve yetiştirilen yaklaşık 700 hektarlık bir alanı kapsayan verimli topraklar, günümüzde Hevsel Bahçeleri adıyla tescillenmiştir.

Doğru Cevap: C

Soru 14

Malabadi Köprüsü’nün biçimsel olarak en yakın benzeri 1566 tarihinde Mimar Sinan’ın öğrencisi Mimar Hayreddin tarafından inşa edilen hangi köprüdür?

On Gözlü Köprü

Mostar Köprüsü

Dicle Köprüsü

Çifte Köprü

Taş Köprü

Açıklama:

Malabadi Köprüsü’nün biçimsel olarak en yakın benzeri 1566 tarihinde Mimar Sinan’ın öğrencisi Mimar Hayreddin tarafından inşa edilen Mostar Köprüsüdür.
Monstar Köprüsü

Doğru Cevap: B

Soru 15

Artuklu hükümdarı Timurtaş’ın, masraflarını kendi kazancından karşılayarak büyük bir bayındırlık projesi olarak inşa ettirdiği “bayındır mülk, bayındır köprü” anlamındaki köprü aşağıdakilerden hangisidir?

Uzun Köprü

Malabadi köprüsü

Mostar Köprüsü

Alman Köprüsü

Dicle Köprüsü

Açıklama:

Diyarbakır’a bağlı Silvan ilçe merkezine 20 km uzaklıkta yer alan, Arapça mal ve Farsça âbâdî sözcüklerinden Mal-âbâdî biçiminde oluşturulmuş bir tamlama olarak, bayındır mülk, bayındır köprü anlamına gelen Malabadi adıyla anılan köprüyü, kitabesine göre Mardin Artuklu hükümdarı Timurtaş,
kendi servetinden harcayarak 542/1147-48 tarihinde inşa ettirmiştir.
Malabadi köprüsü

Doğru Cevap: B

Soru 16

Abbasi, Gazneli ve Büyük Selçuklularda reis ya da bir kavmin lideri anlamında bir ad ve unvan olan Amid sözcüğü, ilk kez kimler tarafından Amîdü’l-mülk divanı biçiminde bir kurum adı, Hâce amid biçiminde memur unvanı olarak kullanılmıştır.

Bizanslılar

Selçuklular

Artuklular

Mervanoğulları

Samaniler

Açıklama:

Abbasi, Gazneli ve Büyük Selçuklularda reis ya da bir kavmin lideri anlamında bir ad ve
unvan olan Amid sözcüğü, ilk kez Samanilerde Amîdü’l-mülk divanı biçiminde bir kurum
adı, Hâce amid biçiminde memur unvanı
olarak kullanılmıştır.

Doğru Cevap: E

Soru 17

Zeyrek koruma alanı İstanbul’un hangi ilçesinde yer alır?

Balat

Mecidiyeköy

Fatih

Sirkeci

Kadıköy

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 18

İmparator I. Aleksios Komnenos’un (1081- 1118) annesi Anna Komnena’nın yaptırdığı Pantepoptes Manastırı’nın iki narteksli, ortası kubbe örtülü kapalı Yunan haçı planlı kilisesi günümüzde aşağıdakilerden hangisidir?

Eski İmaret Camii

Firuz Ağa Camii

Kariye Camii

Molla Güreni Camii

Yeni Camii

Açıklama:

Günümüzün Haydar Mahallesi’nde bulunan ve fetihten sonra imaret-zaviye olarak kullanılan Pantepoptes Manastırı’nın camiye dönüştürülen kilisesi, Eski İmaret Camii adıyla hizmet vermiştir. 1935’te minaresinin üst kısmı yıkılan yapı, 1970’li yıllarda kapsamlı biçimde onarılmıştır.

Doğru Cevap: A

Soru 19

UNESCO’nun Dünya Mirası Listesine İstanbul’un Tarihi Alanları hangi tarihte girmiştir?

1970

1980

1985

1995

2000

Açıklama:

İstanbul’la ilgili olarak hazırlanan başvuru dosyasında Dünya Mirası olarak önerilen
yerlerin nitelik ve değer olarak (i, ii, iii, ve iv) ölçütlerine uyduğunun Dünya Mirası Komitesince
onaylamasından sonra 1985 tarih/356 dosya numarasıyla UNESCO’nun Dünya Mirası Listesine
giren İstanbul’un Tarihi Alanları alınmıştır

Doğru Cevap: C

Soru 20

Mala kullanılarak yapılan yüzeysel alçı kabartmalarla oluşturulan süsleme tekniği aşağıdakilerden hangisidir?

Malakârî

Sandıklama

İnşa

Kakma

Taş tekniği

Açıklama:

Malakârî, mala kullanılarak yapılan yüzeysel alçı kabartmalarla oluşturulan süsleme
tekniğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 21

I. Justinianus tarafından yaptırılan Binbirdirek Sarnıcı ve Yerebatan (Bazilika) Sarnıcı hangi koruma alanı içerisinde yer alır?

Sultanahmet

Süleymaniye

Zeyrek

Kara Surları

Tuz gölü

Açıklama:

Binbirdirek Sarnıcı ve Yerebatan (Bazilika) Sarnıcı Sultanahmet koruma alanı içerisinde yer almaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 22

I. Osmanlı döneminde tamamlanmıştır.
II. Osmanlı döneminde At Meydanı olarak adlandırılmıştır.
III. Roma kentlerinin saray-hipodrom birlikteliğine uygun olarak inşa edilmiştir.
Sultanahmet koruma alanında yer alan hipodrom hakkında yukarıdaki bilgilerden hangisi ya da hangileri doğrudur?

I ve II

I ve III

II ve III

Sadece II

Sadece III

Açıklama:

Hipodrom'u Roma imparatoru Constantinus tamamlatmıştır. İmparator Roma kentlerinin saray-hipodrom birlikteliğine uygun olarak hipodromun doğusundan Marmara kıyılarına uzanan geniş alanı Büyük Saray kompleksine tahsis etmiştir. Yapı Osmanlı döneminde At Meydanı olarak adlandırılmıştır.

Doğru Cevap: C

Soru 23

Sultanahmet koruma alanı içerisinde yer alan Kılıçhane binası kimin döneminde inşa ettirilmiştir?

Fatih Sultan Mehmed

I. Justinianus

Constantinus

Kanuni Sultan Süleyman

II. Selim

Açıklama:

Kılıçhane binasını Fatih Sultan Mehmed'in veziri Gedik Ahmet Paşa 1454’te Sergius-Bacchus Kilisesi yakınlarına ordunun kılıç yapımı için inşa ettirmiştir.

Doğru Cevap: A

Soru 24

Aşağıdaki yapılardan hangisinin kent dışındaki su tesislerine bağlanması ile Akhilleus Hamamı, Yerebatan ve Binbirdirek Sarnıçlarına su verilmesini sağlanmıştır?

Bozdoğan Kemeri

Cizre Köprüsü

Artuklu Kemeri

Malabadi Köprüsü

On Gözlü Köprü

Açıklama:

Süleymaniye koruma bölgesinde yer alan Bozdoğan Kemerinin kent dışındaki su tesislerine bağlanması ile Akhilleus Hamamı, Yerebatan ve Binbirdirek Sarnıçlarına su verilmesi sağlanmıştır.

Doğru Cevap: A

Soru 25

Şehzade Mehmed Külliyesi kim tarafından yaptırılmıştır?

Fatih Sultan Mehmet

Kanuni Sultan Süleyman

II. Selim

III. Mustafa

Mihrimah Sultan

Açıklama:

Kanuni Sultan Süleyman, Süleymaniye semtinde Mimar Sinan’a iki külliye inşa ettirmiştir. Bunların ilki, Şehzade Mehmed Külliyesi, ikincisi Süleymaniye Külliyesi'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 26

Zeyrek koruma alanında yer alır.
Türk döneminde, Fatih Külliyesi tamamlanıncaya kadar medrese olarak kullanılmıştır.
Daha sonra camiye dönüştürülmüş olan ve yan yana sıralanan üç kiliseden oluşur.

Yukarıda verilen özellikler hangi yapıya aittir?

Khora/Kariye Manastırı

Nasturi Manastır Kilisesi

Pantokrator Manastırı

Rum Kilisesi

Çinili Hamam

Açıklama:

Zeyrek koruma alanında yer alan ve Fatih Külliyesi tamamlanıncaya kadar medrese olarak kullanılan Pantokrator Manastırı'nın yan yana sıralanan üç kilisesi, camiye dönüştürülmüştür.

Doğru Cevap: C

Soru 27

Kara surları hakkında hangisi yanlıştır?

Roma- Bizans döneminde inşa edilmiştir.

II. Thedosius inşa ettirmiştir.

Yenileme ve ilavelerle günümüze ulaşmıştır.

Kent dışından içe doğru birbirine paralel üç savunma sistemine sahiptir.

Zeyrek koruma alanı içerisinde yer almaktadır.

Açıklama:

Kara surları, Kara surları koruma alanında yer almaktadır.

Doğru Cevap: E

Soru 28

Nasturi Manastır Kilisesi hangi bölgede yer alır?

Diyarbakır iç kalesi

Hevsel Bahçeleri

Diyarbakır Dış Suru

Sultanahmet Koruma Alanı

Kara Surları Koruma Alanı

Açıklama:

Nasturi Manastır Kilisesi Diyarbakır iç kale bölgesinde yer alır.

Doğru Cevap: A

Soru 29

Diyarbakır dış surunda yer alan hangi burçlar farklı figürlerle de olsa benzer kompozisyon şemasını kullanmaktadır?

Melik Şah Burcu ile Selçuklu Burcu

Melik Şah Burcu ile Tek Beden Burcu

Yedi Kardeş Burçları ile Akrep Burcu

Yedi Kardeş Burçları ile Selçuklu Burcu

Tek Beden Burcu ile Akrep Burcu

Açıklama:

Büyük Selçuklu Sultanı Alp Arslan’ın oğlu Sultan Melik Şah’ın 1088-89 tarihinde inşa ettirdiği Selçuklu Burcu ile 1089-90 tarihinde inşa ettirdiği Melikşah (Nur) Burçlarında bazı farklı figürlerle aynı kompozisyon şeması kullanılmıştır.

Doğru Cevap: A

Soru 30

Malabadi köprüsünün güney cephesinde yer alan figürlü kabartma kompozisyonda hangi burcun sembolü sırtında güneş tasviri ile yer almaktadır?

Aslan

Akrep

Boğa

Geyik

Keçi

Açıklama:

Malabadi köprüsünün güney cephesinde, çerçeveli bir taş üzerinde yer alan sırtında güneş tasviri bulunan, yürür pozisyonda verilmiş, kabartma astrolojik aslan burcu yer almaktadır.

Doğru Cevap: A

Türkiye'nin Kültürel Mirası I - Tüm Sorular

Ünite 1

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Şunu dedin:

Şunu dedin:

Seçenekler

Ünite 2

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Ünite 3

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler