Kültürlerarası İletişim - Tüm Sorular
Ünite 1
Soru 1
Aşağıdakilerden hangisi kültürlerarası iletişimin konusunu açıklar?
Seçenekler
A
Günlük yaşamın çeşitli alanlarında, farklı kültürlere mensup insanlarlar arasındaki etkileşimdir.
B
İnsanların konuşmaya gereksinim duymasının sonucuyla ortaya çıkmış bir olgudur.
C
Sesle aktarılan anlamların sözcüklere yüklenmesinin sonucu olarak ortaya çıkmış bir olgudur.
D
Aynı kültüre ait insanların arasındaki tek yönlü iletişimdir.
E
Farklı kültürlere ait insanları aynı kültür ortamında birleştirme çabasıdır.
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim disiplinini tanımlayabileceksiniz.
Soru 2
Aşağıdakilerden hangisi kültürlerarsı iletişim alanında ilk bilimsel çalışma yapan bilim insanı olarak kabul edilir?
Seçenekler
A
Türkan Turgut
B
Ruth Benedict
C
Ruy Gonzales
D
Krizantem Kılıç
E
Evliya Çelebi
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim disiplinini tanımlayabileceksiniz.
Soru 3
Aşağıdakilerden hangisi küreselleşmenin kişilerarası iletişime etkisidir?
Seçenekler
A
Küreselleşme, farklı kültürlere ait insanların aynı düşünce etrafında toplanmalarına neden olmaktadır.
B
Küreselleşme, farklı kültürlere ait insanların farklı düşüncelerle biraraya gelmelerine ve çatışma yaşamalarına neden olmaktadır.
C
Küreselleşme, farklı kültürlere ait insanların, doğrudan ya da dolaylı olarak daha sık karşılaşmalarına ve birbirlerinin kültürel nitelikleriyle daha çok yüz yüze gelmelerine neden olmaktadır.
D
Küreselleşme, insanları yanlızlığına neden olmaktadır.
E
Küreselleşme, seçenek çokluğu nedeniyle insanların psikolojik sorunlar yaşamalarına neden olmaktadır.
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim disiplininin gelişim süreci hakkında edindiğiniz bilgilerle güncel değişmeleri açıklayabileceksiniz.
Soru 4
Aşağıdakilerden hangisi kültürlerarası iletişimin tanımıdır?
Seçenekler
A
Aynı kültüre mensup erkekler arasında etkileşim ve anlam aktarımları, yabancının algılanması, açıklanması ve kültürel farklılıkların gözetilmesi gibi konuları inceleyen dipilinlerarası bir bilim dalıdır.
B
Aynı kültüre mensup kadınlar ve erkekler arasında etkileşim ve anlam aktarımları, yabancının algılanması, açıklanması ve kültürel farklılıkların gözetilmesi gibi konuları inceleyen dipilinlerarası bir bilim dalıdır.
C
Aynı kültüre mensup kadınlar arasında etkileşim ve anlam aktarımları, yabancının algılanması, açıklanması ve kültürel farklılıkların gözetilmesi gibi konuları inceleyen dipilinlerarası bir bilim dalıdır.
D
Aynı kültüre mensup insanlar arasında etkileşim ve anlam aktarımları, yabancının algılanması, açıklanması ve kültürel farklılıkların gözetilmesi gibi konuları inceleyen dipilinlerarası bir bilim dalıdır.
E
Farklı kültürlere mensup insanlar arasında etkileşim ve anlam aktarımları, yabancının algılanması, açıklanması ve kültürel farklılıkların gözetilmesi gibi konuları inceleyen dipilinlerarası bir bilim dalıdır.
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim disiplinini tanımlayabileceksiniz.
Soru 5
Aşağıdakilerden hangisi kişilerarası iletişimde kültür ve sembol ilişkisini açıklar?
Seçenekler
A
Kültür, semboller yoluyla nesilden nesile aktarılır ve nesilleri birbirine bağlar. Her kültürün üyeleri de iletişim sürecinde algıladıkları sembolleri kendi kültür kodlarına göre açar ve anlamlandırmaya çalışır.
B
Kültür, sözlü iletişim yoluyla nesilden nesile aktarılır ve nesilleri birbirine bağlar. Her kültürün üyeleri de iletişim sürecinde algıladıkları iletişimi kendi kültür sembollerine göre açar ve anlamlandırmaya çalışır.
C
Semboller, kültür yoluyla nesilden nesile aktarılır ve nesilleri birbirine bağlar. Her kültürün üyeleri de iletişim sürecinde algıladıklarını kültür sembollerine göre açar ve anlamlandırmaya çalışır.
D
Kültürler ve semboller nesilden nesile aktarılır ve nesilleri birbirine bağlar. Her kültürün üyeleri de iletişim sürecinde algıladıkları dili kendi kültür kodlarına göre açar ve anlamlandırmaya çalışır.
E
Kültür, dil yoluyla nesilden nesile aktarılır ve nesilleri birbirine bağlar. Her kültürün üyeleri de iletişim sürecinde algıladıkları dili kendi kültür kodlarına göre açar ve sembolleştirir.
Açıklama:
Kültür, kültürlerarasılık ve iletişim arasındaki ilişkiyi açıklayabileceksiniz.
Soru 6
Aşağıdakilerden hangisinde kültür farklılığı gözlenmez?
Seçenekler
A
Farklı cinsler
B
Meslek grupları
C
Resmi kuruluşlar
D
Kardeşler
E
İşletmeler
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim disiplinini tanımlayabileceksiniz.
Soru 7
Kültürler arası farklılıkların iletişim sürecine etkisinin eskiden beri bilindiğini nasıl anlarız?
Seçenekler
A
Resmi yazılardan
B
Kişilerden
C
Seyahatnamelerden
D
Toplumsal hareketlerden
E
Kültürel farklardan
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim disiplininin gelişim süreci hakkında edindiğiniz bilgilerle güncel değişmeleri açıklayabileceksiniz.
Soru 8
Günümüzde yaygın olarak yararlanılan "Kültürel Boyutlar Kuramı" hangi tarihler arasında geliştirilmiştir?
Seçenekler
A
2000-2010
B
1990-2000
C
1980-1990
D
1970-1980
E
1960-1970
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim disiplininin gelişim süreci hakkında edindiğiniz bilgilerle güncel değişmeleri açıklayabileceksiniz.
Soru 9
Aşağıdakilerden hangisi kültürlerarası iletişimle ilgili temel kavramlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Kültür
B
Kültürlerarasılık
C
İletişim
D
İletişim sürecinini özellikleri
E
Bilim
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim sürecini açıklayabilecek bilgi ve beceriler kazanacaksınız.
Soru 10
Aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Hall'e göre, kültür insan toplulukları tarafından, insanın temel gereksinimlerini karşılamak üzere üretilen, yaratılan her türlü insan yapısı ürünler bütünüdür.
B
İletişimin birinci işlevi insan ilişkilerini arttırmaktır.
C
Kültürlerarasılık, etkileşime katılan tarafların farklı kültürlere mensup olmaları halinde ortaya çıkan durumdur.
D
İletişim tek bir eylem değil çok boyutlu bir süreçtir.
E
Bir kültür topluluğu içindeki daha küçük grup kültürlerine altkültür diyoruz.
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim disiplinini tanımlayabileceksiniz.
Soru 11
I. Enformasyon aktarmakII. Sosyal ilişkileri etkilemekIII. Yararcı işlevIV. Öznel ve duygusal işlevV. KişilikYukarıdaki maddelerden hangisi ya da hangileri iletişim işlevleri arasında bulunmaktadır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
II, III ve IV
C
Yalnız III
D
I, II, III, ve IV
E
Yalnız V.
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim sürecini açıklayabilecek bilgi ve beceriler kazanacaksınız.
Soru 12
'The Silent Language (Sessiz Dil)' adlı kitapta kültürlerarası iletişim terimi ilk kez kullanılmıştır. Bu kitabın yazarı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Evliya Çelebi
B
Larry A. Samover
C
Ruth Benedict
D
Ruy Gonzales de Clavijo
E
Edward T. Hall
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim disiplininin gelişim süreci hakkında edindiğiniz bilgilerle güncel değişmeleri açıklayabileceksiniz.
Soru 13
Aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Kültürün değişmesi tam olarak insan gereksinmesindeki değişmelerle koşuttur.
B
Kültürün somut yanları hızlı değişir.
C
İnanç ve değerler uzun süreçler sonucu değişir.
D
Aktarım Süreci boyunca kültür değişir.
E
Yeni nesillere aktarılan ortak iletişim davranışları tarihsel süreçte değişiklik gösterir.
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim sürecini açıklayabilecek bilgi ve beceriler kazanacaksınız.
Soru 14
İletişim sürecinin özelliği aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
İletişim süreci katılanların sosyal durumuna göre değişir.
B
İletişim dinamik bir süreçtir.
C
Iletişim süreci belli bir bağlamda gerçekleşmez.
D
İletişim süreci sabit bir seyir izler.
E
İletişim sürecine katılan bireylerin etkileşimiyle etkilenmez.
Açıklama:
Kültür, kültürlerarasılık ve iletişim arasındaki ilişkiyi açıklayabileceksiniz.
Soru 15
"Kültürlerarası iletişim süreci kültür içi süreçlerden farklı olarak..." cümlesini aşağıdaki ifadelerden hangisi tamamlar?
Seçenekler
A
anlamlandırma evresinde kültür farklılıklarının etkisiyle anlamın değişebileceği bir süreçtir.
B
anlamlandırma evresinde kültür farklılıkları olmaksızın işleyen bir süreçtir.
C
ortaya çıkan toplumsal çıkar çatışmalarını inceler.
D
evrensellik kurallarını uygular.
E
diğer kültürlerin kodlarını kendi kültürüne uyarlar.
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim sürecini açıklayabilecek bilgi ve beceriler kazanacaksınız.
Soru 16
Aşağıdakilerden hangisi kültürlerarası iletişimin konuları arasındadır? I. Farklı kültürlere mensup insanlar arasındaki iletişim. II. İnsan etkileşiminin gerçekleştiği ortamlar. III. Farklı kültürlerden insanların karşılaşmasına neden olan göçler. IV. Küreselleşmede etkileşimi belirleyen algılamalar. V. Farklı kültürlerden insanların karşılaşmasına neden olan çevre sorunları.
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I, II, III
C
Yalnız IV
D
I ve II
E
I, II, III ve IV
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim disiplinini tanımlayabileceksiniz.
Soru 17
Kültürler arasındaki farklılıkların iletişim sürecine etkisini anladığımız ve bireysel gözlemleri içeren yapıtlara ne ad verilir?
Seçenekler
A
Harita
B
Fotoğraf
C
Film
D
Seyahatname
E
Ansiklopedi
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin inceleme alanlarını açıklayabileceksiniz.
Soru 18
Kuralları olan, çözümlenebilen ve araştırmacıların bireyler arası etkileşimin kültürel kalıplarını kuramsal olarak ifade edebilecekleri alan nasıl adlandırılır?
Seçenekler
A
Seyahat
B
İletişim
C
Kültür
D
Disiplin
E
Yönelim
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin inceleme alanlarını açıklayabileceksiniz.
Soru 19
Kültürlerarası iletişim çalışmaları en başta hangi alana dönük olarak gelişmiştir?
Seçenekler
A
Diplomasi
B
İş toplantısı
C
Aile içi iletişim
D
Şirket içi iletişim
E
Sınıf içi iletişim
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin inceleme alanlarını açıklayabileceksiniz.
Soru 20
Edward Hall’a göre insan toplulukları tarafından, insanın temel gereksinimlerini karşılamak üzere üretilen, yaratılan her türlü insan yapısı ürünler bütünü nedir?
Seçenekler
A
Etkileşim
B
Eğitim
C
Kültür
D
Dil
E
Mimari
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin inceleme alanlarını açıklayabileceksiniz.
Soru 21
Aşağıdaki ifadelerden hangisi kültürün özelliklerini açıklamaktadır? I. Kültürü normlar oluşturur. II. Kültür yeni nesillere aktarılmaz. III. Kültür topluluk içindeki bireylere aktarılır. IV. Kültür zamanla değişir. V. Kültürün somut yanları asla değişmez.
Seçenekler
A
I ve III
B
Yalnız I
C
IV ve V
D
I, III ve IV
E
I ve V
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim disiplinini tanımlayabileceksiniz.
Soru 22
Toplumun temel kültürel değerlerini benimsemekle birlikte kendisini diğer gruplardan ayıran özgün değer, norm ve yaşam tarzları olan grupların kültürüne ne denir?
Seçenekler
A
yüksek kültür
B
popular kültür
C
alt kültür
D
kitle kültürü
E
halk kültürü
Açıklama:
Kültür, kültürlerarasılık ve iletişim arasındaki ilişkiyi açıklayabileceksiniz.
Soru 23
Etkileşimde katılan tarafların farklı kültürlere mensup olmaları halinde ortaya çıkan duruma ne ad verilir?
Seçenekler
A
Kültür iletişimi
B
Kültürlerarasılık
C
Kültürel farklılık
D
Kitle kültürü
E
Halk kültürü
Açıklama:
Kültür, kültürlerarasılık ve iletişim arasındaki ilişkiyi açıklayabileceksiniz.
Soru 24
İletişim ile ilgili aşağıdaki görüşlerden hangisi doğrudur? I.İletişim tek bir eylem değil çok boyutlu bir süreçtir. II. İletişim sadece istemli olarak gerçekleşen bir süreç değildir. III. İletişim sürecine istemsiz, bilinçsiz ve niyetsiz katılmak mümkündür.
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I, II ve III
D
II ve III
E
I ve III
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin inceleme alanlarını açıklayabileceksiniz.
Soru 25
Bir mesajın iletişim kanalının özelliklerine uygun olacak şekilde, bir simgeleştirme süreci aracılığıyla fiziksel olarak iletilebilecek veya taşınabilecek hale getirilmesi hangi kavramla açıklanabilir?
Seçenekler
A
Kodlama
B
Simgeleştirme
C
İletme
D
Aktarma
E
Sembolleştirme
Açıklama:
Kültür, kültürlerarasılık ve iletişim arasındaki ilişkiyi açıklayabileceksiniz.
Soru 26
Eve bayrak asılması ve bunun ne anlama geldiğini anlama işlemi ne olarak adlandırılır?
Seçenekler
A
Kod anlamı
B
Anlamlandırma
C
Kodaçımı
D
Yorumlama
E
Kod iletme
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim disiplininin gelişim süreci hakkında edindiğiniz bilgilerle güncel değişmeleri açıklayabileceksiniz.
Soru 27
Aşağıdakilerden hangisi iletişimin işlevleri arasında sayılamaz?
Seçenekler
A
Bilgi ya da enformasyon aktarma işlevi
B
Sosyal ilişkileri etkileme işlevi
C
Öznel ve duygusal işlev
D
Yararcı işlev
E
Davranışçı işlev
Açıklama:
Kültür, kültürlerarasılık ve iletişim arasındaki ilişkiyi açıklayabileceksiniz.
Soru 28
Duygu ve düşüncelerimizi bir başkasının zihnine doğrudan aktaramadığımız için onları ………………… aracılığı ile aktarabiliriz.
Seçenekler
A
semboller
B
şekiller
C
harfler
D
sayılar
E
resimler
Açıklama:
Kültür, kültürlerarasılık ve iletişim arasındaki ilişkiyi açıklayabileceksiniz.
Soru 29
Kültürlerarası iletişimde yer alan medya aşağıdaki ifadelerden hangisini içerir?
Seçenekler
A
anadil, yabancı dil, paraverbal, nonverbal, ekstraverbal
B
anadil, işitsel, dokunsal, yabancı dil, nonverbal
C
anadil, davranış açıklama, tatma, kodaçımı, değerlendirme
D
verbal, kodaçımı, tatma, zihinsel davranışlar, yabancı dil
E
anadil, yabancı dil, paraverbal, dokunsal, kodaçımı
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim disiplininin gelişim süreci hakkında edindiğiniz bilgilerle güncel değişmeleri açıklayabileceksiniz.
Soru 30
Kültürlerarası iletişimde kültür içi etkileşimden farklı olarak ortaya çıkabilecek problemler aşağıdakilerden hangisinde doğru sıralanmıştır?
Seçenekler
A
Yanlış anlamaların ortaya çıkması, anlam değişmesi, alıcı üzerinde istenmeyen etki yaratma
B
Soyutlaştırma, kodaçımı, şifreleme
C
Yanlış anlamaların ortaya çıkması, hatalı şifreleme, yargılar
D
Yargılama, suçlama, anlam değişmesi
E
Alıcı üzerinde istenmeyen etki yaratma, şifreleme, suçlama
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim sürecini açıklayabilecek bilgi ve beceriler kazanacaksınız.
Soru 31
i. farklı cinsler ii. farklı meslek grupları iii.farklı göçler iv. farklı bireysel duygular v. farklı insan toplulukları. Kültürlerarası iletişimin incelediği etkileşimler arasında yukarıdakilerden hangileri yer almaktadır?
Seçenekler
A
i,iii,iv,v
B
i,ii,v
C
ii,iii,v
D
i,ii,iv
E
i,iii,v
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin inceleme alanlarını açıklayabileceksiniz.
Soru 32
İletişim sürecinde istemsiz, bilinçsiz, amaçsız ve kasıtsız olarak katılarak başkalarını yanlış anlamamız ve anlaşılmamız olasıdır. İletişim sürecinde oluşabilecek böyle durumları hangi özdeyişimizle ifade edebiliriz?
Seçenekler
A
Tatlı dil yılanı deliğinden çıkarır.
B
Bıçak yarası geçer dil yarası geçmez.
C
Kara haber tez yayılır.
D
Tavşan dağa küsmüş dağın haberi olmamış.
E
Bıçak yarası geçer dil yarası geçmez.
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim disiplinini tanımlayabileceksiniz.
iletişim sürecine istemsiz, bilinçsiz, niyetsiz, amaçsız ve kasıtsız olarak katılmak ündür. Bu konuda “Tavşan dağa küsmüş, dağın haberi olmamış” şeklindeki atasözümüz çok açıklayıcıdır. Haberimiz olmadan, istemeden birinin bize kırılmasına yol açmış olabiliriz. Böyle durumlarda, herhangi bir kastımız olmadığı halde ve başka bir bağlamda kullandığımızda bile, bir sözcük, yaptığımız bir davranış o anda aklımıza gelmeyen birinin başka anlamlar çıkarmasına neden olabilir.
iletişim sürecine istemsiz, bilinçsiz, niyetsiz, amaçsız ve kasıtsız olarak katılmak ündür. Bu konuda “Tavşan dağa küsmüş, dağın haberi olmamış” şeklindeki atasözümüz çok açıklayıcıdır. Haberimiz olmadan, istemeden birinin bize kırılmasına yol açmış olabiliriz. Böyle durumlarda, herhangi bir kastımız olmadığı halde ve başka bir bağlamda kullandığımızda bile, bir sözcük, yaptığımız bir davranış o anda aklımıza gelmeyen birinin başka anlamlar çıkarmasına neden olabilir.
Soru 33
İletişimde çıkarılan anlam ile kaynağın aktarmak istediği anlam örtüşüyorsa bu olguya ne ad verilir?
Seçenekler
A
Mesaj yükleme
B
Kodları yorumlama
C
Etkin iletişim
D
İşitsel iletişim
E
Anlam oluşturma
Açıklama:
Kültür, kültürlerarasılık ve iletişim arasındaki ilişkiyi açıklayabileceksiniz.
Soru 34
i. zamanın nasıl algılandığı ii. küreselleşme iii. paranın kullanılmaya başlanması iv. mekanın kullanımı v. jest ve mimiklerin anlaşılması. Yukarıdakilerden hangisi/hangileri sözsüz iletişimin ilgi alanları içerisindedir?
Seçenekler
A
i,iv,v
B
i,ii,iv,v
C
ii,iii,iv,v
D
i,iii,iv
E
i,ii,iii,iv,v
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim disiplininin gelişim süreci hakkında edindiğiniz bilgilerle güncel değişmeleri açıklayabileceksiniz.
Soru 35
Kültür mantarı veya kültür balığı terimleri ile 'kültür' sözcüğünün tanımı arasında nasıl bir ilgi bulunmaktadır?
Seçenekler
A
Bu üç sözcüğün de anlamı Latince kökenlidir.
B
Kültür mantarı da balığı da kültür gibi olması gerekenden daha düşük düzeydedir.
C
Kültür insanların temel gereksinimlerini karşılar balık ve mantar gibi.
D
Kültür sözcüğü ekin anlamına gelmektedir.
E
Kültür insanlar tarafından yapay yaratılanlara verilen bir isimdir.
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim disiplinini tanımlayabileceksiniz.
Soru 36
Televizyonda Sağlık Bakanlığının kalp sağlığı için yapmış olduğu kamusal reklamı iletişimsel davranış yönünden nasıl değerlendirebiliriz?
Seçenekler
A
Bu iletişim davranışının amacı var olan ilişkiyi devam ettirmektir.
B
Bu iletişim davranışın amacı en kısa ve en kolay yoldan mesajı iletmektir.
C
Bu iletişim davranışının amacı yararcı olup davranış değiştirmek istemektedir.
D
Bu iletişimin amacı sosyal ilişkileri yönlendirme ve açık bir sosyal kodlama sağlamaktır.
E
Bu iletişimin amacı zihinsel ve psikolojik bir süreç yönetmektir.
Açıklama:
Kültür, kültürlerarasılık ve iletişim arasındaki ilişkiyi açıklayabileceksiniz.
Soru 37
Duygu ve düşüncelerimizi bir başkasına doğrudan aktaramadığımız iletimizi aktarabilmek için kullandığımız sembollerden bazıları nelerdir?
Seçenekler
A
Yaş
B
Meslek
C
Cinsiyet
D
Ses, hareket
E
Sosyal konum
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin inceleme alanlarını açıklayabileceksiniz.
Soru 38
Ülkemizde el öpme bizden büyüklere gösterdiğimiz bir saygı göstergesidir. Oysaki kölelik dönemi yaşamış olan bir Amerikalı için bu davranış bireyi küçülten bir davranış olarak değerlendirilebilir. Bu tür bir yorum farkının kültürlerarası iletişim açısından açıklanması ne olabilir?
Seçenekler
A
Her kültürün üyeleri algıladıkları sembolleri kendi kültür kodlarını kullanarak açar ve yorumlarlar.
B
Algılanan her ileti farklı kültürler de olsa bir sonuç doğurur.
C
İletişim sürecinde gönderenler farkında olmadan ileti gönderebilirler.
D
İletişim sürecinde istemli veya istemsiz mutlaka bir sonuç bulunur.
E
İletişim sonucunda gönderen birey de algılayan bireyde süreç sonunda aynı kalmazlar.
Açıklama:
Kültür, kültürlerarasılık ve iletişim arasındaki ilişkiyi açıklayabileceksiniz.
Soru 39
Günlük yaşamlarında birbirlerine 'sen' diye hitap eden eşler birlikte çalıştıkları iş yerinde resmi bir toplantıda hitap şekillerini 'siz' olarak değiştiriyorlar. Bu davranış değişikliğinin sebebi ne olabilir?
Seçenekler
A
İletişimin gerçekleştiği birey ilişkileri iletişim davranışını değiştirir.
B
Nerede neyin söylenip söylenmeyeceği kültürlere göre değişir.
C
İletişim dinamik olduğu için bireyler iletişim davranışlarını değiştirebilirler.
D
İletişimin gerçekleştiği mekan bireylerin iletişim davranışlarını etkiler.
E
İletişim sürecinde bireylerin kişisel nitelikleri iletişim davranışlarını etkiler.
Açıklama:
Kültür, kültürlerarasılık ve iletişim arasındaki ilişkiyi açıklayabileceksiniz.
Soru 40
Annemizin bir bakışı ile ne istediğini anlamamız bu iletinin hangi özelliğini öne çıkartmaktadır?
Seçenekler
A
İletişimdeki bireylerin yakınlığını.
B
İletiyi gönderinin gücünü.
C
İletiyi gönderenin sosyal konumunu.
D
İletinin anlamının sözsüz olduğunu.
E
Alıcının kodlama sistemini.
Açıklama:
Kültür, kültürlerarasılık ve iletişim arasındaki ilişkiyi açıklayabileceksiniz.
Soru 41
Kültürlerarası iletişim sürecinde göndericinin alıcı, alıcının gönderici rolünü üstlenmeleri iletişim sürecinin hangi özelliğini yansıtır?
Seçenekler
A
Anlamlandırma özelliği
B
Kodlama özelliği
C
Mekanda gerçekleşme özelliği
D
Bağlamda gerçekleşme özelliği
E
Dönüşürlük özelliği
Açıklama:
Kültür, kültürlerarasılık ve iletişim arasındaki ilişkiyi açıklayabileceksiniz.
Soru 42
'Sen bana sen diyemezsin' diye bağıran bir birey aslında iletişimin hangi özelliğinin yerine getirilmediği konusu dile getiriyordur?
Seçenekler
A
İlişkideki yakınlık belirtme özelliğini.
B
İlişkide ilişki ve kimlik belirtme özelliğine uyulmadığını.
C
İlişkide farklı kültürlerdeki hitap tarzlarına.
D
İletişimdeki kodacım ve değerlendirme özelliğine.
E
Zihinsel ve davranış bozukluğuna.
Açıklama:
Kültür, kültürlerarasılık ve iletişim arasındaki ilişkiyi açıklayabileceksiniz.
Soru 43
İletişimde kodlama nasıl tanımlanır?
Seçenekler
A
İlişkileri sürdürmek geliştirmek için kullanılan işlemler.
B
Duyu organlarımızı kullanarak anlamlandırdığımız algıdır.
C
Tarafların iletişim davranışlarında niyetlerinin sonucunu alıp almamasıdır.
D
İletişim sürecini oluşturan bileşenler arasındaki ilişkilerin tanımlanmasıdır.
E
Sözlü ve sözsüz sembollerin anlam oluşturacak şekilde bir araya getirilmesidir.
Açıklama:
Kültür, kültürlerarasılık ve iletişim arasındaki ilişkiyi açıklayabileceksiniz.
Soru 44
Seyahatnamelerin kültürlerarası iletişimdeki yeri nedir?
Seçenekler
A
Kültürlerarasındaki farklılıkların iletişimi etkilediğini belirtmeleri.
B
Gezginlerin gittikleri toplulukları anlatmaları.
C
İKültürlerarası iletişime ait özgün kavram ve kuramları anlatmaları.
D
Antropoloji ve kültür arasındaki farkı açıklamaları.
E
Kültürlerin karşılaşmalarını anlatmaları.
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin inceleme alanlarını açıklayabileceksiniz.
Soru 45
İnsan ürünlerinin maddi tarafı ile maddi olmayan tarafını oluşturan olgulara ne isim verilmektedir?
Seçenekler
A
Uygarlık ve doğa
B
Kültür ve yorumlama
C
Uygarlık ve kültür
D
Semboller ve kültür
E
Kültür ve kültürsüzlük
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin inceleme alanlarını açıklayabileceksiniz.
Soru 46
İletişim bir anlamın karşı tarafın zihnine aktarılması durumu olarak kabul eden yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Anlam yaratma yaklaşımı
B
İstemli iletişim yaklaşımı
C
Sesiz dil yaklaşımı
D
Doğrusal iletişim yaklaşımı
E
Kültürlerarası iletişim yaklaşımı
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin inceleme alanlarını açıklayabileceksiniz.
Soru 47
Son elli yılda “kültürlerarası iletişim” disiplinine ihtiyaç duyulmasının en önemli nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Sanayileşme
B
Ekonomik büyüme
C
Küreselleşme
D
Turizm
E
Üniversiteleşme
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim disiplinini tanımlayabileceksiniz.
Soru 48
İnsan topluluklarını birbirinden ayıran en önemli faktör aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Tarih
B
Kültür
C
Coğrafya
D
Politika
E
Ekonomi
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim disiplinini tanımlayabileceksiniz.
Soru 49
Aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Kültür insan ürünlerinin soyut olanlarını anlatır.
B
17.yy.dan itibaren kültür ve doğa kavramları zıt anlamlı olarak kullanılmıştır.
C
Uygarlık insan ürünlerinin maddi tarafını anlatır.
D
Kültür iletişimden ayrılmaz.
E
Kültür toplumsal dayanışma ve birlik duygusu verir.
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin inceleme alanlarını açıklayabileceksiniz.
Soru 50
İletişim süreci gerçekleşirken içinde bulunulan fiziki ortam, zaman ve sosyal ilişkiler ağını aşağıdakilerden hangisi ifade eder?
Seçenekler
A
Biçim
B
Biçem
C
Kod
D
Mekan
E
Bağlam
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim disiplininin gelişim süreci hakkında edindiğiniz bilgilerle güncel değişmeleri açıklayabileceksiniz.
Soru 51
Aşağıdakilerden hangisi Edward T.Hall’un kültürlerarası iletişim tanımına girmez?
Seçenekler
A
Her kültürel karşılaşma tek bağlamda incelenmeli
B
Etkin iletişim için kültürel nitelikler öğrenilmeli
C
İletişimin kuralları çözümlenebilmeli
D
Kültürlerarası kalıplar kuramsal olarak ifade edilebilmeli
E
Birey kültürü bir perde gibi kullanarak dış dünyayı anlamlandırabilmeli
Açıklama:
Kültür, kültürlerarasılık ve iletişim arasındaki ilişkiyi açıklayabileceksiniz.
Soru 52
Aşağıdakilerden hangisi kültür tanımına uymaz?
Seçenekler
A
Kültür her türlü insan yapısı ürünler bütünüdür.
B
Kültür doğal bir şeydir, insana çevrenin bir sunumudur.
C
Kültür topluluğu bir arada tutan iletişimin ürünüdür.
D
Kültür doğanın verdikleri dışında insanın yarattığı her şeydir.
E
Birey davranışlarını yönlendirerek toplumsal düzeni sağlar.
Açıklama:
Kültür, kültürlerarasılık ve iletişim arasındaki ilişkiyi açıklayabileceksiniz.
Soru 53
Aşağıdakilerden hangisi kültürlerarası iletişim biliminin amaçlarından değildir?
Seçenekler
A
Farklı kültürlerin etkileşim sürecini anlamak
B
Kültürsüz toplumları kültürleştirmek
C
İletişim süreçlerinin sonuçlarını öngörmek
D
Kültürlerarası bileşenlerin birbirleriyle etkileşimini tespit etmek
E
Farklılıklarla yaşamak zorunda kalan bireyin karşısındaki ile iletişim becerilerini artırmaya yardımcı olmak
Açıklama:
Kültür, kültürlerarasılık ve iletişim arasındaki ilişkiyi açıklayabileceksiniz.
Soru 54
Hangisi sözsüz iletişimin bir başlığı değildir?
Seçenekler
A
Anadilin kullanımı
B
Mekanın kullanımı
C
Zamanın kullanımı
D
Sesin kullanımı
E
Mesafenin kullanımı
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim sürecini açıklayabilecek bilgi ve beceriler kazanacaksınız.
Soru 55
Aşağıdakilerden hangisi kodlama tanımına uygundur?
Seçenekler
A
Çeşitli sinyallerin alıcı tarafından yorumlanması kodlamadır.
B
Ortak sembollerin uzlaşmayla oluşturulması kodlamadır.
C
Bir iletinin alıcı tarafından anlaşılması kodlamadır.
D
Çeşitli görsel ve sessel sinyallerin belli kurallara göre düzenlenmesi kodlamadır.
E
Niyet edilen anlam ile anlaşılan anlamın aynı olması kodlamadır.
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim disiplinini tanımlayabileceksiniz.
Soru 56
Bir düğünde geline takı takmak iletişimin hangi işlevine girmez?
Seçenekler
A
Bilgi aktarma işlevi
B
Sosyal ilişkileri etkileme işlevi
C
Yararcı işlev
D
Duygusal işlev
E
Değer biçme işlevi
Açıklama:
Kültür, kültürlerarasılık ve iletişim arasındaki ilişkiyi açıklayabileceksiniz.
Soru 57
Sesle aktarılan anlamların sözcüklere yüklenmesi ile ortaya çıkan koda ne denir?
Seçenekler
A
Yazı Dili
B
Sözsüz Dil
C
Konuşma Dili
D
Söz Dizimi
E
İşaret Dili
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim disiplinini tanımlayabileceksiniz.
Soru 58
Aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Alt kültürlerin iletişimi kültürlerarasılıktır.
B
Zaman kullanımında kültürel kodlar belirleyicidir.
C
Toplumsal ilişkilerin içerik ve ölçüsü, normlarla belirlenmiştir.
D
Kültür, sembol, anlam ve normların tarihsel aktarım sistemidir.
E
Yabancı kültürleri uygarlıklarını tanıyarak anlarız.
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim sürecini açıklayabilecek bilgi ve beceriler kazanacaksınız.
Soru 59
“İnsan ancak … elverdiği ölçüde düşünebilir.” Cümlesindeki boşluğa aşağıdaki sözcüklerden hangisi getirilebilir?
Seçenekler
A
Şartların
B
Normların
C
Dilinin
D
Ortamın
E
Kalbinin
Açıklama:
İnsan ancak dilinin elverdiği ölçüde düşünebilir.
Soru 60
Aşağıdakilerden hangisi gezginlerin yazdığı gezi kitaplarına verilen isimdir?
Seçenekler
A
Seyahatname
B
Tasdikname
C
Ansiklopedi
D
Bibliyografi
E
Biyografi
Açıklama:
Eski dilde “seyyah” denilen gezginlerin yazdığı gezi kitaplarına “seyahatname” denir. Bireysel gözlemleri içeren bu kitaplar bilimsel açıdan olmasa da belirli dönemler hakkında fikir vermeleri bakımından önemli yapıtlar olarak değerlendirilir. Doğru cevap A’dır.Eski dilde “seyyah” denilen gezginlerin yazdığı gezi kitaplarına “seyahatname” denir. Bireysel gözlemleri içeren bu kitaplar bilimsel açıdan olmasa da belirli dönemler hakkında fikir vermeleri bakımından önemli yapıtlar olarak değerlendirilir.
Soru 61
Kuralları olan, çözümlenebilen ve araştırmacıların bireyler arası etkileşimin kültürel kalıplarını kuramsal olarak ifade edebilecekleri bir alan olarak tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
İletişim
B
Yalıtım
C
Kalıtım
D
Tasarım
E
Pesimizm
Açıklama:
İletişim, kuralları olan, çözümlenebilen ve araştırmacıların bireyler arası etkileşimin kültürel kalıplarını kuramsal olarak ifade edebilecekleri bir alandır.
Soru 62
İnsan toplulukları tarafından, insanın temel gereksinmelerini karşılamak üzere üretilen, yaratılan her türlü insan yapısı ürünler bütünü, aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Etkileşim
B
Hukuk
C
İletişim
D
Kültür
E
Anayasa
Açıklama:
Kültür insan toplulukları tarafından, insanın temel gereksinmelerini karşılamak üzere üretilen, yaratılan her türlü insan yapısı ürünler bütünüdür.
Soru 63
XVII. yüzyıldan itibaren “kültür” kavramı aşağıdaki kavramlardan hangisi ile zıt anlamlı olarak kullanılırdı?
Seçenekler
A
Toplum
B
Bireysellik
C
Eşitlik
D
Medeniyet
E
Doğa
Açıklama:
Kültür kavramı Orta Çağ’da bilinmiyordu. XVII. yüzyıldan itibaren “kültür” kavramı “doğa” kavramı ile zıt anlamlı olarak kullanıldı.
Soru 64
“XVII. ve XVIII. yüzyıllar düşünülürse, bu dönemde “kültür” kavramı hangi kavramla hemen hemen aynı anlamda kullanılmaktaydı?
Seçenekler
A
Felsefe
B
Toplum
C
Uygarlık
D
Varoluş
E
Feminizm
Açıklama:
Kültür, doğanın verdikleri dışında, insanoğlunun yarattığı her şey olarak tanımlandı. XVII. ve XVIII. yüzyıllarda “kültür” ve “uygarlık” hemen hemen aynı anlamda kullanılmaktaydı. Ancak zamanla kültür ve uygarlık kavramları birbirinden ayrılmaya başladı ve uygarlık daha çok insan ürünlerinin maddi tarafını kültür ise maddi olmayan tarafını kavramakta kullanıldı.
Soru 65
Aşağıdakilerden hangisi kültür kavramını ortak sembolik sistem anlayışı ile tanımlamaya çalışanlar tarafından benimsenen görüşler arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Kültürel ve normatif sistemleri birbirinden ayırmak gerekir.
B
Kültürel ve normatif sistemler bir bütündür, ayrılamaz.
C
Kültür sistem merkezlidir ve kararlara temel oluşturan sistemi ifade eder.
D
Kültür bir tiyatro oyununda sahne ve dekor ile oyuncuların rollerini kapsarken normatif sistem sadece oyuncuların replikleri ve yönetmenin komutlarından ibarettir.
E
Tiyatroda sahneyi, dekoru ve tümüyle senaryoyu oluşturan her şey sembolik olduğu gibi kültür de sembollerden oluşan bir bütündür.
Açıklama:
Kültür kavramını ortak sembolik sistem anlayışı ile tanımlamaya çalışanlar kültürel ve normatif sistemleri birbirinden ayırmak gerektiğini savunurlar. Onlara göre, normatif, yani kural koyucu sistem özellikle karar verme ve etkileşim modellerinin incelenmesi için uygundur. Kültür ise sistem merkezlidir ve kararlara temel oluşturan sistemi ifade eder. Başka ifadeyle kültür bir tiyatro oyununda sahne ve dekor ile oyuncuların rollerini kapsarken normatif sistem sadece oyuncuların replikleri ve yönetmenin komutlarından ibarettir.
Soru 66
Etkileşime katılan tarafların farklı kültürlere mensup olmaları halinde ortaya çıkan durum aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kültür yozlaşması
B
Kültürsüzlük
C
Kültürlerarasılık
D
Kültürlenme
E
Kültürel etkileşim
Açıklama:
Kültürlerarasılık, etkileşime katılan tarafların farklı kültürlere mensup olmaları halinde ortaya çıkan durumdur.
Soru 67
İçsel bir eylem olan, sözlü ve sözsüz sembollerin anlam oluşturacak şekilde bir araya getirilmesini ifade eden kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
İletişim
B
Değişim
C
Evirilme
D
Klonlama
E
Kodlama
Açıklama:
Kodlama içsel bir eylemdir, sözlü ve sözsüz sembollerin anlam oluşturacak şekilde bir araya getirilmesini ifade eder.
Soru 68
Aşağıdakilerden hangisi doğrusal iletişim sürecinde “alıcı”nın görevleri arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Algılama
B
Yorumlama
C
Anlam oluşturma
D
Kodlama
E
Kodaçımı
Açıklama:
Kodlama, doğrusal iletişim sürecinde “gönderen”in görevleri arasında yer almaktadır.
Soru 69
Aşağıdakilerden hangisi kültürlerarası iletişimin konularındandır?
Seçenekler
A
Göç-algılama-modernleşme
B
Eğitim-coğrafi yapı-ekonomi
C
Yönetim-siyaset-bilim
D
Uygulama-turizm-anlaşma
E
Bakım-seyahat-öğretim
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin konusu, günlük yaşamın çeşitli alanlarında, yukarıda sıralanan farklı kültürlere mensup insanlar arasındaki etkileşimdir. İnsan etkileşiminin gerçekleştiği ortamlar ve bu ortamları oluşturan diğer bileşenler de kültürlerarası iletişimin inceleme alanına girer. Farklı kültürlerden insanların karşılaşmasına neden olan göç, kültürel değişmeyi hızlandıran modernleşme veya küreselleşme gibi olgularla bu olgularda etkileşimi belirleyen algılama, kültürleşme ve kültürel kimlik gibi kavramlar da kültürlerarası iletişimin konusu içindedir.
Soru 70
Aşağıdakilerden hangisi kültürlerarası iletişim biliminin amaçlarından biridir?
Seçenekler
A
Eğitimciler arasındaki iletişim süreçlerini incelemek
B
Yöneticiler arasında gerçekleşen iletişim süreçlerini incelemek
C
Aileler arasında gerçekleşen iletişim süreçlerini anlamak
D
Farklı kültürlere mensup insanlar arasında gerçekleşen etkileşim sürecini bütün yönleriyle anlamak
E
Farklı meslek sahibi kişilerin arasında gerçekleşen iletişimi anlamak
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim disiplininin amacı, farklı kültürlere mensup insanlar arasında gerçekleşen etkileşim sürecini bütün yönleriyle anlamak, açıklamak ve bu tür iletişim süreçlerinin olası sonuçları hakkında öngörüler geliştirerek etkin iletişimin yollarını aramaktır. Bu amaca ulaşabilmek için sürecin analitik olarak ele alınması, süreci oluşturan bileşenlerin tanınması ve birbirleriyle olan ilişkilerinin betimlenip anlaşılması gerekir.
Soru 71
Aşağıdakilerden hangisi iletişim alanında ilk bilimsel çalışma yapan bilim insanı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Edward T. Hall
B
Şorence Rockwood Kluckhohn
C
Fred L. Strodtbeck
D
Richard E. Porter
E
Ruth Benedict
Açıklama:
Ruth Benedict adlı Amerikalı antropolog, Amerika Birleşik Devletleri Savaş Enformasyon Dairesi için gerçekleştirdiği araştırmalar yoluyla Japonların iletişim davranışlarının onların kültürü ile olan bağlantısını anlamaya çalışmıştır. Bu nedenle Benedict kültürlerarası iletişim alanında ilk bilimsel çalışma yapan bilim insanı olarak kabul edilmelidir.
Soru 72
Aşağıdakilerden hangisi doğrusal iletişim sürecinin öğelerinden değildir?
Seçenekler
A
Gönderen
B
Kanal
C
Tartışma
D
İleti
E
Alıcı
Açıklama:
Doğrusal iletişim sürecinin elemanları ve şeması aşağıdaki gibidir:
Soru 73
Aşağıdakilerden hangisi Edward T. Hall’e göre kültürün tanımıdır?
Seçenekler
A
Bireyin davranışlarında kendi yaşantısı yoluyla, kasıtlı bir biçimde istendik değişiklikler meydana getirmesidir.
B
İnsan toplulukları tarafından, insanın temel gereksinmelerini karşılamak üzere üretilen, yaratılan her türlü insan yapısı ürünler bütünüdür.
C
Geçmiş zamanlarda yaşayan insan topluluklarının her türlü faaliyetlerini yer ve zaman bildirerek, sebep-sonuç ilişkisi içinde anlatmasıdır.
D
insanların başlangıcından beri çeşidi koşullara nasıl uyarlandığını, bu uyarlanma biçimlerinin nasıl gelişip değiştiğini, çeşitli küresel olayların bu uyarlanmaları nasıl dönüştürdüğünü görmesidir.
E
İnsan davranışları ve zihinsel süreçleri ile birlikte bunların altında yatan nedenleri incelemesi ve araştırmasıdır.
Açıklama:
Edward T. Hall, kültürle iletişimi birbirinden ayırmaz. Ona göre, kültür insan toplulukları tarafından, insanın temel gereksinmelerini karşılamak üzere üretilen, yaratılan her türlü insan yapısı ürünler bütünüdür.
Soru 74
I. Bilgi ya da enformasyon aktarmak,
II. Sosyal ilişkileri etkilemek,
III. Yararcılık,
IV. Öznellik ve duygusallık,
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri iletişimin işlevlerindendir?
II. Sosyal ilişkileri etkilemek,
III. Yararcılık,
IV. Öznellik ve duygusallık,
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri iletişimin işlevlerindendir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve IV
D
I ve III
E
I, II, III ve IV
Açıklama:
İletişimin birinci işlevi bilgi ya da enformasyon aktarmaktır. Birçok kültürde iletişimin bu işlevi diğerlerine göre üstün tutulur ve iletişimin temel amacı nesnel anlam aktarımını sağlamak olarak görülür. Bu kültürlerin üyeleri iletişim sürecine katıldıklarında iletilerin içeriklerini düz anlamlarıyla algılama ve anlamlandırma eğilimindedir. İletilerin büyük çoğunluğu sözlüdür. İmalar, kinayeler ve anlam kaydırma yoluyla herhangi bir anlam aktarımı hoş karşılanmaz. Onlar için önemli olan, anlamın en kısa, kolay ve yanlış anlamaya meydan vermeyecek şekilde, aktarılmasıdır. İletileri içeriklerine göre değil de gönderildikleri kanallara, gönderiliş tarzlarına göre anlamlandırma eğiliminde olan kültürlerin üyeleri de bu yüzden onları soğuk, espriden yoksun, düz ve sert insanlar olarak değerlendirir. İletişim davranışlarının ikinci işlevi, istemli de olsa istem dışı da olsa sosyal ilişkileri etkilemektir. İnsanlar arasında var olan ilişkileri sürdürmek, geliştirmek ya da kesmek yanında yeni ilişkiler kurmak bu işlevlerden bir tanesidir. Yeni ilişki kurmaya ya da var olanı sürdürmeye yönelik iletişim davranışlarında çoğu zaman ileti içeriğinin bir önemi yoktur. İletişim davranışlarının üçüncü işlevi yararcı işlevdir. Birçok iletişim girişiminde amaç, belirli bir içeriği, olayı ifade etmekten çok, “niyet”i aktarmak, istenilir tepki ve davranış değişikliği gerçekleştirmeye çalışmaktan ibarettir. İletişimin dördüncü işlevi, zihni ve psikolojik süreçlerle ilgili olan öznel ve duygusal işlevidir. Protestanlığın egemen olduğu kültürlerde ve Uzak Doğu kültürlerinde yasaklanmış ve tabulaştırılmış olsa da birçok kültürde iletişimin “duygusal işlev”i etkileşim sürecinde önemli rol oynamaktadır.
Soru 75
Aşağıdakilerden hangisi “kodlama” terimi ile ilgili değildir?
Seçenekler
A
İçsel bir eylemdir.
B
Sözlü ve sözsüz sembollerin anlam oluşturacak şekilde bir araya getirilmesini ifade eder.
C
Bir kültür topluluğu içindeki daha küçük grup kültürlerini ifade eder.
D
Kodlar, topluluğun kullandığı dilin kurallarına uygun olarak düzenlenir.
E
Kodlar, topluluk kültürünün normlarına uygun olarak düzenlenir.
Açıklama:
Bu anlamların istemli ya da istem dışı olarak bize aktarılmasının önemi yoktur. Eğer duyu organlarımızla bir şeyi algılıyorsak, bu algı zihnimizde anlamlandırılır. Önemli olan, algılama, o algının kodları ve bu kodların açılma sürecinde bulduğu karşılıklardır. Kodlama içsel bir eylemdir ve sözlü ve sözsüz sembollerin anlam oluşturacak şekilde bir araya getirilmesini ifade eder. Söz gelişi matematikte kullandığımız semboller koddur. Kodlar, topluluğun kullandığı dilin kurallarına veya topluluk kültürünün normlarına uygun olarak düzenlenir. C şıkkı ise kodlama ile ilgili değildir ve alt kültürün tanımını ifade etmektedir.
Soru 76
“Bir baloda ilk bakışta birbirini tanımayan ama daha sonra iletişime geçtikçe çocukluk yıllarından arkadaş olduklarını fark eden iki kişi aynı masada yan yana oturmuşlardır. Balo süresince bu eski arkadaşlar birbirleri ile konuşmuş, birbirlerinin sorularına yanıtlar vermiş ve jest ve mimiklerini incelemişlerdir. Her bir soru onları yaşamlarının farklı noktalarına götürmek için fırsatlar sunmuştur. Birbirlerini yeniden tanıyıp anlamaya çalışmışlardır.”
Yukarıda anlatılan örnek olayda iletişim sürecinin hangi özelliğine vurgu yapılmaktadır?
Yukarıda anlatılan örnek olayda iletişim sürecinin hangi özelliğine vurgu yapılmaktadır?
Seçenekler
A
İletişim dinamik bir süreçtir.
B
İletişim tek taraşıdır.
C
İletişim nesneldir.
D
İletişim yanılsamadır.
E
İletişim nesne ile ilgilidir.
Açıklama:
İletişim dinamik bir süreçtir. İletişim sürecine katılanlar iletileri algılar, anlamlandırır, yanıt verir, tepki gösterir. Bu yanıt ve tepkiler diğer tarafça algılanıp anlamlandırılır ve karşılığı verilir. Bu döngü sırasında artık hiçbir taraf eskisi gibi değildir. Bundan sonra iletişim başka bir düzeyde gerçekleşir.
Soru 77
“Farklı kültürlere mensup insanlar arasında etkileşim ve anlam aktarımları, yabancının algılanması, açıklanması ve kültürel farklılıkların gözetilmesi gibi konuları inceleyen disiplinlerarası bir bilim dalıdır.”
Yukarıdaki tanım aşağıdakilerden hangisini açıklamaktadır?
Yukarıdaki tanım aşağıdakilerden hangisini açıklamaktadır?
Seçenekler
A
Kültürel yeterlik
B
Toplumsal yaşam
C
Algılama
D
Kültürlerarası iletişim
E
İleti
Açıklama:
Yukarıda açıklanan tanım kültürlerarası iletişimin tanımıdır.
Soru 78
“Fabrika sahibi ile halkla ilişkiler uzmanı ürünlerinin tanıtımında neler yapılacağı ile ilgili toplantı yapmaktadır. Uzman fabrika sahibine hazırladığı sunum ile ilgili olarak aşağıdaki gibi bir diyalog gerçekleşmiştir:
Uzman: Efendim, sunumumu detaylı buldunuz mu?
Fabrika Sahibi: Sanki ürünün nasıl tanıtılacağına yönelik olarak daha açıklayıcı bilgiler eklemelisin.
Uzman: Siz nasıl isterseniz. O zaman sunum üzerinde biraz daha çalışmayı istiyorum izninizle.
Fabrika sahibi: Tabii çok daha iyi olur biraz daha detaylandırırsan.”
Yukarıdaki örnek olayda iletinin niteliği ile ilgili aşağıdakilerden hangisini söyleyebiliriz?
Uzman: Efendim, sunumumu detaylı buldunuz mu?
Fabrika Sahibi: Sanki ürünün nasıl tanıtılacağına yönelik olarak daha açıklayıcı bilgiler eklemelisin.
Uzman: Siz nasıl isterseniz. O zaman sunum üzerinde biraz daha çalışmayı istiyorum izninizle.
Fabrika sahibi: Tabii çok daha iyi olur biraz daha detaylandırırsan.”
Yukarıdaki örnek olayda iletinin niteliği ile ilgili aşağıdakilerden hangisini söyleyebiliriz?
Seçenekler
A
İletinin duygusal niteliği
B
İletinin ilişki ve kimlik belirtme niteliği
C
İletinin eskime niteliği
D
İletinin sınırlı olma niteliği
E
İletini baskılama niteliği
Açıklama:
İleti sözel ya da sözsüz olabilir. Herhangi bir davranış, yüz ifadesi, tavır ileti işlevi görür. Her iletinin bir içeriği, karşıdaki ile olan ilişkiyi yansıtan bir yönü ve iletiyi gönderenin kimliğini gösteren bir niteliği vardır. Karşıdakinin kim olduğuna bağlı olarak iletinin içeriği, hitap tarzı ve gönderenin tavrı değişir. Birini çağırmak için ileti göndeririz. Bu çağrı içeriktir. Sözle “gel” diyebiliriz, elimizi sallayarak gelmesini isteyebiliriz, bir baş hareketiyle çağırabiliriz. İçerik hep aynıdır. Karşıdakinin kimliğine göre ona nasıl hitap ettiğimiz ve kendimizi nasıl konumlandırdığımız burada önem kazanır. Öğretmenimize sözel olarak “gelin”, “gelir misiniz?” ya da “lütfen gelin” deriz. Burada aramızdaki ilişkinin “sizli bizli” düzeye olduğunu ve öğretmenin bizden daha yüksek bir statüde olduğunu belirtmiş oluruz. İletinin ilişki ve kimlik belirtme niteliği kültürlerarası iletişimde büyük önem taşır. Her topluluktaki ilişki ağları ve bireylerin bu ağlardaki yerleri kültür tarafından belirlenir. Kültürden kültüre de bu yerler farklılaşır. Söz gelişi bir kültürde bireylerin yeri yaşa göre belirlenirken, yaşlı kişiler daha önemli sayılırken başka bir kültürde ekonomik gücü olanlar daha önemli sayılabilir. Aynı durum cinsiyetler için de önemlidir. Bir kültürde kapıdan geçerken kadına öncelik verilir, başka bir kültürde bunun tam tersi, erkek öncelikli olabilir.
Soru 79
Kültürlerarası iletişim kavramını ilk ortaya atan ve bu kavramı tanımlayarak bilim dünyasına kazandıran kimdir?
Seçenekler
A
Benedict
B
Rockwood Kluckhohn
C
Richard Porter
D
Edward T. Hall
E
Fred L. Strodtbeck
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim kavramını ilk ortaya atan ve bu kavramı tanımlayarak bilim dünyasına kazandıran Edward T. Hall’dür. Hall 1959 yılında yayınladığı “The Silent Language” adlı kitabında kültürü antropolojik tanımıyla ele almış ve “enformasyon sistemleri kuramı” olarak adlandırılan kuramıyla kültürlerin farklılaşmasını açıklamaya çalışmıştır.
Soru 80
“İletişim, kuralları olan, çözümlenebilen ve araştırmacıların bireylerarası etkileşimin kültürel kalıplarını kuramsal olarak ifade edebilecekleri bir alandır.” Sözünü kim söylemiştir?
Seçenekler
A
Edward T. Hall
B
Fred L. Strodtbeck
C
Benedict
D
Rockwood Kluckhohn
E
Richard Porter
Açıklama:
Hall’e göre, iletişim, kuralları olan, çözümlenebilen ve araştırmacıların bireylerarası etkileşimin kültürel kalıplarını kuramsal olarak ifade edebilecekleri bir alandır.
Soru 81
İletişimin açıklanmasında “iletişim bir anlamın karşı tarafın zihnine aktarılması durumu” olarak tanımlanan yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
İstemli İletişim Yaklaşımı
B
Anlam Yaratma Yaklaşımı
C
Süreç Yaklaşımı
D
Kodlama Süreci
E
Kültürel Yaklaşımı
Açıklama:
İletişimin açıklanmasında ikinci yaklaşım Anlam Yaratma Yaklaşımıdır. Bu yaklaşıma göre, iletişim bir anlamın karşı tarafın zihnine aktarılması durumudur. Dolayısıyla anlık bir şeydir. Okuduğumuz bir metin, dinlediğimiz bir konuşma, izlediğimiz bir film, gördüğümüz bir fotoğraf zihnimizde bir anlam ya da çeşitli anlamlar yaratır.
Soru 82
Aşağıdakilerden hangisi iletişimin işlevleri arasında sayılamaz?
Seçenekler
A
Yararcı işlevdir.
B
Bilgi ya da enformasyon aktarmaktır.
C
Öznel ve duygusal işlevidir.
D
Doğrusal işlevidir.
E
Sosyal ilişkileri etkilemektir.
Açıklama:
İletişimin birinci işlevi bilgi ya da enformasyon aktarmaktır. Enformasyon işlenmemiş veri anlamında kullanılmaktadır. Enformasyon işlenip özümsenince bilgi olur. İletişim davranışlarının ikinci işlevi, istemli de olsa istem dışı da olsa sosyal ilişkileri etkilemektir. İletişim davranışlarının diğer işlevi, yararcı işlevdir. Diğer bir işlevi de, zihnî ve psikolojik süreçlere ilgili olan öznel ve duygusal işlevidir.
Soru 83
Aşağıdakilerden hangisinde iletişim süreciyle ilgili evreler doğru sıralanmıştır?
Seçenekler
A
Gönderen-ileti-kanal-alıcı-algılama
B
Gönderen-kodlama-anlam yükleme-ileti
C
Gönderen-kanal-ileti-alıcı-algılama
D
Gönderen-ileti-kanal-alıcı-kodaçımı
E
Gönderen-anlam yükleme-kanal-alıcı
Açıklama:
Bir numaralı kutucuktan başlıyoruz. İki ayrı sosyal ve kültürel sistemde, A ve B sistemlerinde yetişmiş iki birey karşılaşıyor. Bu bireylerin çevrelerinden algıladıklarıyla gerçekleştirdikleri soyutlaştırmalar, yani düşünce, inanç ve duyguları ile zihinlerindeki soyut düşünce, dünya görüşü, fikir ve duygulardan ürettikleri somutlaştırmalar, yani eşyalar, evler, davranış kalıpları, yasalar, kurallar birbirinden farklıdır. İki numaralı kutucukta gönderenin daha sonra alıcı olduğunu görüyoruz. Gönderen de alıcı da iletileri kendi kişisel psikolojik, kültürel ve sosyal koşulları içinde ve kültür değerleri, davranış kalıpları ve diğer kültür hakkındaki yargıları çerçevesinde hazırlar. Üç numaralı kutucukta gönderenin iletmek istediği anlamları belirttiğimiz çerçeveye göre kodladığını görüyoruz. Dört numaralı kutucukta ileti var. ileti sözel ya da sözsüz olabilir. Herhangi bir davranış, yüz ifadesi, tavır ileti işlevi görür. Her iletinin bir içeriği, karşıdaki ile olan ilişkiyi yansıtan bir yönü ve iletiyi gönderenin kimliğini gösteren bir niteliği vardır.
Soru 84
Aşağıdaki iletişimle ilgili bilgilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
İletişim süreci sabit bir seyir izlemez, dönüşür.
B
İletişimin iletişim süreci belirli bir bağlam da gerçekleşir.
C
Konuşulan dil seslerden ibaret olan sembollerden oluşur.
D
İletişim dinamik bir süreçtir.
E
İletişim süreci dönüşmeye imkan vermez.
Açıklama:
İletişimin iletişim süreci belirli bir bağlam da gerçekleşir. Bağlam, iletişim süreci gerçekleşirken içinde bulunulan fiziki ortamı, zamanı ve sosyal ilişkiler ağını ifade eder. Yani iletişim süreci kendi başına, bir boşlukta gerçekleşmez. Bu nedenle herhangi bir iletişim sürecini incelerken mutlaka hangi bağlamda gerçekleştiğini anlamak gerekir. Çünkü bağlam etkileşim içindeki insanların iletişim davranışlarının biçim ve biçemini belirler. İletişim süreci sabit bir seyir izlemez, dönüşür. Sürece katılanlarda gerçekleşen bilişsel değişmeye dayanır. Eğer bir bütünü oluşturan bileşenler değişiyorsa, onların arasındaki bağlantıların niteliği değişiyorsa bütün de değişiyor demektir. İletişim dinamik bir süreçtir. iletişim sürecine katılanlar iletileri algılar, anlamlandırır, yanıt verir, tepki gösterir. Bu yanıt ve tepkiler diğer tarafça algılanıp anlamlandırılır ve karşılığı verilir. Bu döngü sırasında artık hiçbir taraf eskisi gibi değildir. Bundan sonra iletişim başka bir düzeyde gerçekleşir. Bireyin içinde bulunduğu ve başkasının giremediği sınırların genişliği kültürden kültüre değiştiği gibi duygu ve düşünceleri aktarmak için yararlandıkları semboller de kültürden kültüre değişir. Konuşulan dil seslerden ibaret olan sembollerden oluşur. Her insan topluluğu kendi içinde sembollerin taşıdığı anlamlar üzerinde uzlaşma sağlar. Böylece üzerinde uzlaşma sağlanan sessel sembollerin bütünü konuşulan dili oluşturur.
Soru 85
İletişim sürecinde istenilen anlamın karşı tarafta oluşması durumuna ne denir?
Seçenekler
A
Etkin iletişim
B
Taraflı iletişim
C
Kapalı iletişim
D
Açık iletişim
E
İyi iletişim
Açıklama:
İletişim sürecinde istenilen anlamın karşı tarafta oluşması durumuna etkin iletişim denir.
Soru 86
Reklam çalışmalarında iletişimin hangi işlevi kullanılır?
Seçenekler
A
Psikolojik süreçle ilgili işlevi
B
Yararcı işlevi
C
Sosyal ilişkileri etkileme işlevi
D
Bilgi aktarma işlevi
E
Paylaşma işlevi
Açıklama:
İletişim davranşlarının üçüncü işlevi yararcı işlevdir. Birçok iletişim girişiminde amaç, belirli bir içeriği, olayı ifade etmekten çok, “niyet”i aktarmak, istenilir tepki ve davranış değişikliği gerçekleştirmeye çalışmaktan ibarettir. Etkileşime katılanlar, iletişim davranışları aracılığıyla bilinçli ya da bilinçsiz olarak, düşüncelerini, değerlerini ve normlarını da aktarmayı amaçlar. Bunun sonucunda, karşı tarafın düşünce biçiminde, fikirlerinde ve değerlerinde değişmeler olabilir. Propaganda ve reklam çalışmalarında, iletişim davranışlarının bu işlevinden yararlanılmaya çalışılır.
Soru 87
“Kültür insan toplulukları tarafından, insanın temel gereksinmelerini karşılamak üzere üretilen, yaratılan her türlü insan yapısı ürünler bütünüdür” sözünü kim söylemiştir?
Seçenekler
A
Edward T. Hall
B
Fred L. Strodtbeck
C
Benedict
D
Rockwood Kluckhohn
E
Richard Porter
Açıklama:
Hall’e göre, kültür insan toplulukları tarafından, insanın temel gereksinmelerini karşılamak üzere üretilen, yaratılan her türlü insan yapısı ürünler bütünüdür.
Soru 88
Algılanan iletiden çıkarılan anlam kaynağın aktarmak istediği anlamla örtüşüyorsa bu iletişime ne denir?
Seçenekler
A
Taraflı iletişim
B
Kapalı iletişim
C
Açık iletişim
D
Etkin iletişim
E
İyi iletişim
Açıklama:
Algılanan iletiden çıkarılan anlam kaynağın aktarmak istediği anlamla örtüşüyorsa bu iletişime “etkin iletişim” denir.
Soru 89
Kültürlerarası iletişim disiplininin amacı nedir?
Seçenekler
A
Aynı kültüre mensup insanlar arasında gerçekleşen etkileşim sürecini bütün yönleriyle anlamak, açıklamak ve bu tür iletişim süreçlerinin olası sonuçları hakkında öngörüler geliştirerek etkin iletişimin yollarını aramaktır.
B
Farklı kültürlere mensup insanlar arasında gerçekleşen etkileşim sürecini bütün yönleriyle anlamak, açıklamak ve bu tür iletişim süreçlerinin olası sonuçları hakkında öngörüler geliştirerek etkin iletişimin yollarını aramaktır.
C
Farklı kültürlere mensup insanlar arasında gerçekleşen etkileşim sürecini eleştirmek aralarında etkin iletişimin yollarını aramaktır.
D
Aynı kültüre mensup insanlar arasında gerçekleşen etkileşim sürecini eleştirmek aralarında etkin iletişimin yollarını aramaktır.
E
Aynı kültüre mensup insanlar arasında gerçekleşen etkileşim sürecinin özelliklerini tartışmaktır.
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim farklı kültürlere ait insanlar arasındaki etkileşim süreci ile ilgilenir. Bu sürecin sonucu öngürüler geliştirir.
Soru 90
Aşağıdakilerden hangi düşünür kültür ve iletişimi birbirinden ayırmaz?
Seçenekler
A
Şorence Rockwood
B
Fred L. Strodtbeck
C
Kluckhohn
D
Edward T. Hall
E
Ray L. Birdwhistell
Açıklama:
Edward T. Hall, kültürle iletişimi birbirinden ayırmaz. Ona göre, kültür insan toplulukları tarafından, insanın temel gereksinmelerini karşılamak üzere üretilen, yaratılan her türlü insan yapısı ürünler bütünüdür.
Soru 91
Aşağıdaki düşünürlerden hangisi kültürle iletişimin birbirleriyle bağlantılı oldukları savunur?
Seçenekler
A
Şorence Rockwood,
B
Fred L. Strodtbeck
C
Kluckhohn
D
Edward T. Hall
E
Ray L. Birdwhistell
Açıklama:
Ray L. Birdwhistell kültürle iletişimin birbirleriyle bağlantılı olduklarını ve kültür yapıyı ifade ederken iletişimin bir etkileşim süreci olduğunu belirterek Hall’e karşı çıkar. Bu görüş, Hall’ün “insan yapımı ve ihtiyaçları karşılamak amacıyla yaratılan şeyler” olarak gösterdiği kültürün, insan topluluklarını oluşturan temel yapı olduğunu kabul etmektedir. Buna göre, belirli bir kültürel yapı içerisinde insanlar arasında gerçekleşen etkileşim süreçleri elbette bu yapıdan etkilenmektedir. Çünkü etkileşim ya da iletişim süreci bu yapı içinde meydana gelmekte ve yapısal özellikler sürecin şekli, süresi ve biçeminin belirlenmesinde önemli rol oynamaktadır.
Soru 92
Aşağıdakilerden hangisi kültürlerarası iletişimin önemini artıran nedenler arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Bilimsel gelişmeler
B
Teknolojik gelişmeler
C
Küreselleşme
D
İletişimin artması
E
Reklam
Açıklama:
Çağımızda gerçekleşen bilimsel ve teknolojik gelişmeler, dünya üzerinde yaşayan bütün insan topluluklarını birbirine yaklaştırdı ve kültürlerarası karşılaşmalar sıklaştı. Küreselleşme sonucunda ortaya çıkan bu durum kültürlerarası işletişim sorunlarının da sayıca artmasına ve önemli sonuçlar doğurmasına yol açtı. Bu sorunların çözümü ve farklı kültürlere mensup insanlar arasındaki iletişimi daha etkin hale getirmek için gerekli olan bilgileri üretilmeye çalışan kültürlerarası iletişim her geçen gün daha önemli bir disiplin haline geldi.
Soru 93
Aşağıdakilerden hangisi etkin iletişimin gerçekleşmesi için gereken temel koşullardan biridir?
Seçenekler
A
İletişim sürecinde gönderenin amaçladığı istediği anlamın alıcıda oluşmasıdır.
B
İletişim sürecinde gönderenin amaçladığı istediği anlamın alıcıda sorgulanmasıdır.
C
İletişim sürecinde alıcının istediği anlamın oluşmasıdır.
D
İletişim sürecinde alıcının istediği anlamın sorgulanmasıdır
E
İletişim sürecinde alıcının istediği anlamın yayılmasıdır.
Açıklama:
Etkin iletişimin temel koşulu iletişim sürecinde gönderenin amaçladığı, istediği anlamın alıcıda oluşmasıdır.
Soru 94
Aşağıdakilerden hangisi kültürlerarası iletişimin konularından biri değildir?
Seçenekler
A
Şirket birleşmeleri
B
Toplumsal cinsiyet
C
Göçmenlik
D
Kültürel kimlik
E
Risk yönetimi
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin konusu genel anlamda bu karşılaşmalarda gerçekleşen etkileşimdir. Ancak kültür farklılığı artık sadece insan toplulukları arasında değil, aynı topluluktaki farklı cinsler, meslek grupları, aileler, resmi kuruluşlar, işletmeler, kurum ve kuruluşlar arasında da gözlenmektedir. Bu nedenle kültürlerarası iletişimin konusu, günlük yaşamın çeşitli alanlarında, yukarıda sıralanan farklı kültürlere mensup insanlar arasındaki etkileşimdir. İnsan etkileşiminin gerçekleştiği ortamlar ve bu ortamları oluşturan diğer bileşenler de kültürlerarası iletişimin inceleme alanına girer. Farklı kültürlerden insanların karşılaşmasına neden olan göç, kültürel değişmeyi hızlandıran modernleşme veya küreselleşme gibi olgularla bu olgularda etkileşimi belirleyen algılama, kültürleşme ve kültürel kimlik gibi kavramlar da kültürlerarası iletişimin konusu içindedir.
Soru 95
Aşağıdakilerden hangisi konuşulan dillerin ortaya çıkmasının nedenidir?
Seçenekler
A
İnsanların konuşmaya gereksinme duyması.
B
Konuşmanın sosyalleşme için gerekli olması.
C
Her toplumun kendi dilini yaratması.
D
Sesle aktarılan anlamların sözcüklere yüklenmesi.
E
Sorunlara çözüm bulmak zorunda olunması.
Açıklama:
Kodlamanın insan iletişimi açısından tanımı “iletişim kurabilmek için çeşitli görsel ve sessel sinyallerin belli kurallara veya kodlara göre düzenlenmesi” şeklindedir. Etkileşim sürecine katılan taraşar kodlama yolu ile aktarmak istedikleri anlamları sözlü ya da sözsüz sembollerden oluşan iletiye dönüştürürler. İleti içsel bir süreç olan kodlamanın bir ürünüdür ve aktarılmak istenen anlamın taşıyıcısıdır. İletiler gönderenle alıcı arasında bağlantıyı sağlayan bir kanaldan gönderilir. İletişim kanalları duyu organlarımızla algılayabileceğimiz uyaranların alınabildiği kanallardır. İşitme, görme, tat alma, koklama ve dokuma gibi duyularımızla algılayabileceğimiz uyarı ve iletiler yapılarına göre uygun kanallarla aktarılır. Her kültürde belirli kanallar diğerlerine bakarak daha çok kullanılır. Bu nedenle iletişim kanallarının kullanım yoğunluk ve niteliklerine bakarak kültürler arasındaki farkları ayırt etmek mümkündür.
Soru 96
Aşağıdakilerden hangisi kültürlerarası iletişimin amaçlarından biri değildir?
Seçenekler
A
İletişim sürecini anlamak.
B
İletişim sürecini açıklamak.
C
İletişim sürecine katılanları yönetmek.
D
İletişim sürecini etkin hale getirmenin yollarını aramak.
E
İletişim sürecinin olası sonuçları hakkında kestirimlerde bulunmak.
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin konusu, günlük yaşamın çeşitli alanlarında, farklı kültürlere mensup insanlar arasındaki etkileşimdir. İnsan etkileşiminin gerçekleştiği ortamlar ve bu ortamları oluşturan diğer bileşenler de kültürlerarası iletişimin inceleme alanına girer. Farklı kültürlerden insanların karşılaşmasına neden olan göç, kültürel değişmeyi hızlandıran modernleşme veya küreselleşme gibi olgularla bu olgularda etkileşimi belirleyen algılama, kültürleşme ve kültürel kimlik gibi kavramlar da kültürlerarası iletişimin konusu içindedir.
Soru 97
Aşağıdakilerden hangisi kültürlerarası iletişim disiplinin gelişiminde ilk adımı atmıştır?
Seçenekler
A
Evliya Çelebi
B
Ruy Gonzales de Clavijo
C
Ruth Benedict
D
Edward T. Hall
E
Larry A. Samovar
Açıklama:
Kültürler arasındaki farklılıkların iletişim sürecine etkisinin eskiden beri bilindiğini gezginlerin yazdığı seyahatnamelerden anlıyoruz. Ruy Gonzales de Clavijo’dan Evliya Çelebi’ye kadar birçok gezgin kendi ülkeleri içinde ve dışındaki yerleri gezmiş ve gördüklerini, deneyimlerini kitaplaştırmıştır. Gezginler, gittikleri ülke ve bölgeleri, karşılaştıkları topluluk ve insanları, kendi kültürü çerçevesinde değerlendirmiş ve anlamaya çalışmıştır. Aralarındaki bölgesel ve kültürel fark arttıkça, karşılaştıkları toplulukların davranışlarıyla ilgili olarak düştükleri anlama hataları da artmış, böylece, bazen tamamen yanlış anlamalara dayalı değerlendirmeler yapmışlardır. Kültürel farklılıkların, iletişim davranışları nda somutlaşarak yanlış anlamalara yol açtığı ancak II. Dünya Savaşı yıllarında iletişim ve kültür alanında çalışan bilim insanlarının dikkatini çekebilmiştir.
Soru 98
İletişim ile ilgili ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
İletişim dinamik bir süreçtir.
B
İletişim sürecinin kuralları kültürce belirlenir.
C
İletişim süreci belirli bağlamlarda gerçekleşir.
D
Toplumsal senaryolar bütün kültürlerde aynıdır.
E
Duygu ve düşünceler semboller aracılığıyla aktarılır.
Açıklama:
İletişim dinamik bir süreçtir. İletişim sürecine katılanlar iletileri algılar, anlamlandırır, yanıt verir, tepki gösterir. Bu yanıt ve tepkiler diğer tarafça algılanıp anlamlandırılır ve karşılığı verilir. Bu döngü sırasında artık hiçbir taraf eskisi gibi değildir. İletişim süreci sabit bir seyir izlemez, dönüşür. İletişim sürecinin dönüşürlük özelliği biraz önce verdiğimiz Mehmet ile Ayşe’nin karşılaşması örneğinde olduğu gibi, sürece katılanlarda gerçekleşen bilişsel değişmeye dayanır. Eğer bir bütünü oluşturan bileşenler değişiyorsa, onların arasındaki bağlantıların niteliği değişiyorsa bütün de değişiyor demektir. İletişim sürecine katılan bireylerin birbirlerinin kişisel nitelikleri, iletişimin içeriği ve karşılıklı olarak iletişim biçemleri hakkında bilgi sahibi olmaları, sürecin dönüşmesine ve başka bir nitelik kazanmasına neden olur. Örnekte gördüğümüz gibi, başlangıçta iki yabancının karşılaşması şeklinde başlayan süreç birkaç dakika sonra aynı alanda çalışan benzer mesleklere sahip insanların iletişimine dönüşmüş oldu. İletişim süreci aynı zamanda bir öğrenme sürecidir. İletişime katılanlar istemli ya da istem dışı olarak bir şeyler öğrenir. Öğrenme bireyi bilişsel olarak değiştirir, iletişim davranışlarını etkiler. Süreç de dönüşmüş olur. Dönüşürlük özelliği, dinamiklik özelliğinin sonucudur.
Soru 99
"Kültürlerarası iletişim disiplininin amacı, farklı kültürlere mensup insanlar arasında gerçekleşen etkileşim sürecini bütün yönleriyle anlamak, açıklamak ve bu
tür iletişim süreçlerinin olası sonuçları hakkında ........... geliştirerek etkin iletişimin yollarını aramaktır." ifadesinde boşluk bırakılan yere aşağıda verilenlerden hangisi gelmelidir?
tür iletişim süreçlerinin olası sonuçları hakkında ........... geliştirerek etkin iletişimin yollarını aramaktır." ifadesinde boşluk bırakılan yere aşağıda verilenlerden hangisi gelmelidir?
Seçenekler
A
Öngörüler
B
Kuramlar
C
Kurallar
D
Sonuçlar
E
Hipotezler
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim disiplininin amacı, farklı kültürlere mensup insanlar arasında gerçekleşen etkileşim sürecini bütün yönleriyle anlamak, açıklamak ve bu
tür iletişim süreçlerinin olası sonuçları hakkında öngörüler geliştirerek etkin iletişimin yollarını aramaktır.
tür iletişim süreçlerinin olası sonuçları hakkında öngörüler geliştirerek etkin iletişimin yollarını aramaktır.
Soru 100
Hollandalı işletme bilimci Geert Hofstede uluslararası bir şirketin farklı kültürlere mensup çalışanlarının değer yönelimlerini araştırarak, günümüzde de yaygın olarak yararlanılan hangi kuramı geliştirmiştir?
Seçenekler
A
Kültürel Normlar Kuramı
B
Kültürel Sistemler Kuramı
C
Kültürel Boyutlar Kuramı
D
Kültürel Değişim Kuramı
E
Kültürel Farklılıklar Kuramı
Açıklama:
1980-1990 yılları arasında Kültürlerarası İletişim disiplinine iletişim ve kültür bilimlerinin dışından da katılımlar oldu. Örneğin, Hollandalı işletme bilimci Geert Hofstede uluslararası bir şirketin farklı kültürlere mensup çalışanlarının değer yönelimlerini araştırarak, günümüzde de yaygın olarak yararlanılan “Kültürel Boyutlar Kuramı”nı geliştirdi.
Soru 101
Kültür kavramını ortak sembolik sistem anlayışı ile tanımlamaya çalışanlara göre kültür neyi ifade eder?
Seçenekler
A
Kararların sonucunu oluşturan sistemi
B
Kararlara temel oluşturan sistemi
C
Kararları verenlerin bakış açılarını
D
Kararların bütüncül sistemini
E
Kararların etkilerinin yarattığı sistemi
Açıklama:
Kültür kavramını ortak sembolik sistem anlayışı ile tanımlamaya çalışanlar kültürel ve normatif sistemleri birbirinden ayırmak gerektiğini savunurlar. Onlara göre,
normatif, yani kural koyucu sistem özellikle karar verme ve etkileşim modellerinin incelenmesi için uygundur. Kültür ise sistem merkezlidir ve kararlara temel oluşturan sistemi ifade eder. Başka ifadeyle kültür bir tiyatro oyununda sahne ve dekor ile oyuncuların rollerini kapsarken normatif sistem sadece oyuncuların replikleri ve yönetmenin komutlarından ibarettir. Tiyatroda sahneyi, dekoru ve tümüyle senaryoyu oluşturan her şey sembolik olduğu gibi kültür de sembollerden oluşan bir bütündür.
normatif, yani kural koyucu sistem özellikle karar verme ve etkileşim modellerinin incelenmesi için uygundur. Kültür ise sistem merkezlidir ve kararlara temel oluşturan sistemi ifade eder. Başka ifadeyle kültür bir tiyatro oyununda sahne ve dekor ile oyuncuların rollerini kapsarken normatif sistem sadece oyuncuların replikleri ve yönetmenin komutlarından ibarettir. Tiyatroda sahneyi, dekoru ve tümüyle senaryoyu oluşturan her şey sembolik olduğu gibi kültür de sembollerden oluşan bir bütündür.
Soru 102
Bütün kültürler içinde altkültürlerin varlığı, iletişim süreçlerinin çoğunda aşağıdakilerden hangisini ortaya çıkarır?
Seçenekler
A
Kültürsüzlük
B
Kültürel yanlılık
C
Karşıtkültürlülük
D
Kültürel entegrasyon
E
Kültürlerarasılık
Açıklama:
Bütün kültürler içinde altkültürlerin varlığı, iletişim süreçlerinin çoğunda “kültürlerarasılık” dediğimiz durumu ortaya çıkarır. Aynı altkültürün üyeleri arasında gerçekleşen ve kültür farklılığının söz konusu olmadığı durumlar dışında kalan bütün iletişim süreçlerinde kültürlerarasılık durumu vardır. Bu nedenle kültürlerarasılık kavramının tanımlanması gerekir. Kültürlerarasılık, etkileşimde katılan tarafların farklı kültürlere mensup olmaları halinde ortaya çıkan durumdur.
Soru 103
İletişim davranışlarının ikinci işlevi nedir?
Seçenekler
A
Sosyal ilişkileri etkilemek
B
Sosyal davranışları incelemek
C
Sosyal davranışları olumlulamak
D
Sosyal davranışları belirlemek
E
Sosyal davranışları aktarmak
Açıklama:
İletişim davranışlarının ikinci işlevi, istemli de olsa istem dışı da olsa sosyal
ilişkileri etkilemektir.
İnsanlar arasında var olan ilişkileri sürdürmek, geliştirmek ya da kesmek yanında yeni ilişkiler kurmak bu işlevlerden bir tanesidir. Yeni ilişki kurmaya ya da
var olanı sürdürmeye yönelik iletişim davranışlarında çoğu zaman ileti içeriğinin
bir önemi yoktur.
ilişkileri etkilemektir.
İnsanlar arasında var olan ilişkileri sürdürmek, geliştirmek ya da kesmek yanında yeni ilişkiler kurmak bu işlevlerden bir tanesidir. Yeni ilişki kurmaya ya da
var olanı sürdürmeye yönelik iletişim davranışlarında çoğu zaman ileti içeriğinin
bir önemi yoktur.
Soru 104
Kapalı ya da örtük tepkiyi algılamak için tepki veren bireyin kültür kodlarını bilmenin yanısıra başka ne yapmak gerekir?
Seçenekler
A
Etkileşimin sonuçlarını tartışmak
B
Etkileşim öncesi etkenleri çözümlemek
C
Etkileşim sırasındaki davranışlarını gözlemek
D
Etkileşimde sırasındaki gürültüyü en aza indirmek
E
Etkileşim sırasındaki amaçları saptamak
Açıklama:
İletişim sürecinde her ileti bir sonuç doğurur. Başka deyişle algılanan her iletiye bir tepki verilir. Tepkiler bazı durumlarda çok açık ve duyu organlarıyla algılanabilen nitelikte olabileceği gibi, bazı durumlarda kapalı olabilir. Kapalı ya da örtük tepkiyi algılamak için tepki veren bireyin kültür kodlarını bilmek ve etkileşim sırasındaki davranışlarını gözlemek gerekir.
Soru 105
İletişim süreci gerçekleşirken içinde bulunulan fiziki ortamı, zamanı ve sosyal ilişkiler ağını ifade eden kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Etki
B
Sonuç
C
Amaç
D
Durum
E
Bağlam
Açıklama:
İletişim süreci belirli bir bağlamda gerçekleşir. Bağlam, iletişim süreci gerçekleşirken içinde bulunulan fiziki ortamı, zamanı ve sosyal ilişkiler ağını ifade eder.
Yani iletişim süreci kendi başına, bir boşlukta gerçekleşmez. Bu nedenle herhangi bir iletişim sürecini incelerken mutlaka hangi bağlamda gerçekleştiğini anlamak gerekir. Çünkü bağlam etkileşim içindeki insanların iletişim davranışlarının biçim ve biçemini belirler.
Yani iletişim süreci kendi başına, bir boşlukta gerçekleşmez. Bu nedenle herhangi bir iletişim sürecini incelerken mutlaka hangi bağlamda gerçekleştiğini anlamak gerekir. Çünkü bağlam etkileşim içindeki insanların iletişim davranışlarının biçim ve biçemini belirler.
Soru 106
Gönderdiği iletinin alıcı tarafından nasıl anlamlandırdığını bilmek isteyen gönderen neyi bekler?
Seçenekler
A
Kodaçımı
B
Kodlama
C
Anlamlandırma
D
Geri besleme
E
İletişimin bitmesini
Açıklama:
İletişim sürecini incelerken sürece katılan tarafların, yani gönderen ile alıcının, iletileri oluşturur ya da anlamlandırırken kodlama ve kodaçımı dediğimiz işlemleri gerçekleştirmek durumunda olduklarını belirtmiştik. Gönderen, gönderdiği iletinin alıcı tarafından nasıl anlamlandırdığını bilmek ister. Bu nedenle alıcının göstereceği geri besleme denilen tepkiyi bekler.
Soru 107
Her iletinin bir içeriği, karşıdaki ile olan ilişkiyi yansıtan bir yönünün yanısıra başka hangi tür niteliği vardır?
Seçenekler
A
İletişim ortamını gösteren niteliği
B
İletiyi gönderenin kimliğini gösteren niteliği
C
İletiyi alanın kimliğini gösteren niteliği
D
İletinin olası etkilerini gösteren niteliği
E
İletişimin devamlılığını gösteren niteliği
Açıklama:
İleti sözel ya da sözsüz olabilir. Herhangi bir davranış, yüz ifadesi, tavır ileti işlevi görür. Her iletinin bir içeriği, karşıdaki ile olan ilişkiyi yansıtan bir yönü ve iletiyi gönderenin kimliğini gösteren bir niteliği vardır. Karşıdakinin kim olduğuna bağlı olarak iletinin içeriği, hitap tarzı ve gönderenin tavrı değişir.
Soru 108
İleti, algılandıktan sonra neye göre açılır?
Seçenekler
A
Alıcının kültürel kodlarına göre
B
İletişimin türüne göre
C
İletişimin gerçekleşme zamanına göre
D
İletişimin yapısına göre
E
İletişimin amacına göre
Açıklama:
İleti, algılandıktan sonra, alıcının kültürel kodlarına göre açılır, bağlama göre değerlendirilir ve değerlendirme sonucuna göre anlamlandırılır.
Soru 109
İletiden çıkarılan anlamın alıcıya etkisi sonucunda, alıcı bir tepki gösterir. Budan sonra alıcı hangi konuma geçmiş olur?
Seçenekler
A
Kodaçan
B
Anlamlandıran
C
Yorumlayan
D
Gönderen
E
Etkilenen
Açıklama:
Sekiz numaralı kutucukta da bu anlamlandırmanın zihinsel ve davranışsal etkileri belirtilmiştir. İletiden çıkarılan anlamın alıcıya etkisi sonucunda, alıcı bir
tepki gösterir. İşte bu andan itibaren gönderen konumuna geçmiştir.
tepki gösterir. İşte bu andan itibaren gönderen konumuna geçmiştir.
Soru 110
Farklı kültürlerin insanları arasında gerçekleşen etkileşim sürecini bütün yönleriyle anlamak açıklamak ve iletişim süreçlerinin sonuçları hakkında öngörü geliştirerek etkin iletişimin yollarını aramak hangi bilimin amacıdır?
Seçenekler
A
Kültürlerarası İletişim
B
İletişim
C
Sosyoloji
D
Antropoloji
E
Tarih
Açıklama:
Kültürlerarası İletişim bilimi farklı kültürlere mensup insanlar arasında gerçekleşen etkileşim sürecini tüm yönleriyle anlamak, açıklamak ve bu tür iletişim süreçlerinin olası sonuçları hakkında öngörüler geliştirerek etkin iletişim yollarını araştırır.
Soru 111
II.dünya savaşı yıllarında Japonların iletişim davranışlarının onların kültürü ile olan bağlarını anlamaya çalışan antropolog kimdir?
Seçenekler
A
Ruth Benedict
B
Ruy Gonzales de Clavijo
C
Edward T.Hall
D
Larry A. Samovar
E
Richard E.Porter
Açıklama:
Ruth Benedict külrülerarası iletişim alanında ilk bilimsel çalışma yapan bilim insanı olarak kabul edilir. Şıklarda yer alan diğer isimler alana sonradan katkı sağlayan araştırmacı isimleridir.
Amerikalı antropolog Ruth Benedict Amarika Birleşik Devletleri Savaş Enformasyon Dairesi için yaptığı araştırmalar yoluyla Japonların iletişim davranışlarının onların kültürü ile olan bağlantısını anlamaya çalışmıştır.
Amerikalı antropolog Ruth Benedict Amarika Birleşik Devletleri Savaş Enformasyon Dairesi için yaptığı araştırmalar yoluyla Japonların iletişim davranışlarının onların kültürü ile olan bağlantısını anlamaya çalışmıştır.
Soru 112
"İnsan toplulukları tarafından, insanın temel gereksinimlerini karşılamak üzere üretilen, yaratılan her türlü insan yapısı ürünler bütünüdür" tanımı aşağıdakilerden hangisi için geçerlidir?
Seçenekler
A
Kültür
B
Sanat
C
Bilim
D
Din
E
Ekonomi
Açıklama:
Kültür
Soru 113
Kültürlerarası iletişim alanında ilk bilimsel çalışma yapan insan aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Ruy Gonzales de Clavijo
B
Evliya Çelebi
C
Edward T. Hall
D
Florence
Rockwood Kluckhohn
Rockwood Kluckhohn
E
Ruth Benedict
Açıklama:
Gezginler, gittikleri ülke ve bölgeleri, karşılaştıkları topluluk ve insanları, kendi kültürü çerçevesinde değerlendirmiş ve anlamaya çalışmıştır. Aralarındaki
bölgesel ve kültürel fark arttıkça, karşılaştıkları toplulukların davranışlarıyla ilgili olarak düştükleri anlama hataları da artmış, böylece, bazen tamamen yanlış
anlamalara dayalı değerlendirmeler yapmışlardır. Kültürel farklılıkların, iletişim davranışlarında somutlaşarak yanlış anlamalara yol açtığı ancak II. Dünya Savaşı
yıllarında iletişim ve kültür alanında çalışan bilim insanlarının dikkatini çekebilmiştir. Ruth Benedict adlı Amerikalı antropolog, Amerika Birleşik Devletleri
Savaş Enformasyon Dairesi için gerçekleştirdiği araştırmalar yoluyla Japonların iletişim davranışlarının onların kültürü ile olan bağlantısını anlamaya çalışmıştır. Bu nedenle Benedict kültürlerarası iletişim alanında ilk bilimsel çalışma yapan bilim insanı olarak kabul edilmelidir.
bölgesel ve kültürel fark arttıkça, karşılaştıkları toplulukların davranışlarıyla ilgili olarak düştükleri anlama hataları da artmış, böylece, bazen tamamen yanlış
anlamalara dayalı değerlendirmeler yapmışlardır. Kültürel farklılıkların, iletişim davranışlarında somutlaşarak yanlış anlamalara yol açtığı ancak II. Dünya Savaşı
yıllarında iletişim ve kültür alanında çalışan bilim insanlarının dikkatini çekebilmiştir. Ruth Benedict adlı Amerikalı antropolog, Amerika Birleşik Devletleri
Savaş Enformasyon Dairesi için gerçekleştirdiği araştırmalar yoluyla Japonların iletişim davranışlarının onların kültürü ile olan bağlantısını anlamaya çalışmıştır. Bu nedenle Benedict kültürlerarası iletişim alanında ilk bilimsel çalışma yapan bilim insanı olarak kabul edilmelidir.
Soru 114
Kültürlerarası iletişim kavramını ilk ortaya atan ve bu kavramı tanımlayarak bilim dünyasına kazandıran isim aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Ruy Gonzales de Clavijo
B
Evliya Çelebi
C
Ruth Benedict
D
Edward T. Hall
E
Florence Rockwood Kluckhohn
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim kavramını ilk ortaya atan ve bu kavramı tanımlayarak bilim dünyasına kazandıran Edward T. Hall’dür. Hall 1959 yılında yayınladığı “The Silent Language” adlı kitabında kültürü antropolojik tanımıyla ele almış ve “enformasyon sistemleri kuramı” olarak adlandırılan kuramıyla kültürlerin farklılaşmasını açıklamaya çalışmıştır.
Soru 115
“İnsan toplulukları tarafından, insanın temel gereksinmelerini karşılamak üzere üretilen, yaratılan her türlü insan yapısı ürünler bütünü” olarak tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kültür
B
Miras
C
Gelenek
D
Örf
E
Adet
Açıklama:
Edward T. Hall, kültürle iletişimi birbirinden ayırmaz. Ona göre, kültür insan toplulukları tarafından, insanın temel gereksinmelerini karşılamak üzere üretilen, yaratılan her türlü insan yapısı ürünler bütünüdür.
Soru 116
Kökeni Latince olan kültür sözcüğünün ilk anlamı nedir?
Seçenekler
A
Ekin
B
Doğa
C
Toprak
D
İnsan
E
İletişim
Açıklama:
Kökeni Latince olan kültür sözcüğünün ilk anlamı “ekin”dir. Bu nedenle doğal
ortamı dışında üretilen mantara “kültür mantarı”, deniz içindeki ağdan oluşan
havuzlarda ya da tatlı su havuzlarında yetiştirilen balıklara “kültür balığı” deriz.
Başka deyişle kültür yapay bir şeydir, insan tarafından yaratılanların tümüne verilen
addır.
ortamı dışında üretilen mantara “kültür mantarı”, deniz içindeki ağdan oluşan
havuzlarda ya da tatlı su havuzlarında yetiştirilen balıklara “kültür balığı” deriz.
Başka deyişle kültür yapay bir şeydir, insan tarafından yaratılanların tümüne verilen
addır.
Soru 117
İletişimi bir anlamın karşı tarafın zihnine aktarılması durumu olarak açıklayan yaklaşım hangisidir?
Seçenekler
A
İstemli İletişim Yaklaşımı
B
Süreç Yaklaşımı
C
Anlam Yaratma Yaklaşımı
D
İstemsiz İletişim Yaklaşımı
E
Doyumlar Yaklaşımı
Açıklama:
İletişimin açıklanmasında ikinci yaklaşım Anlam Yaratma Yaklaşımıdır. Bu
yaklaşıma göre, iletişim bir anlamın karşı tarafın zihnine aktarılması durumudur.
Dolayısıyla anlık bir şeydir. Okuduğumuz bir metin, dinlediğimiz bir konuşma,
izlediğimiz bir film, gördüğümüz bir fotoğraf zihnimizde bir anlam ya da çeşitli
anlamlar yaratır.
yaklaşıma göre, iletişim bir anlamın karşı tarafın zihnine aktarılması durumudur.
Dolayısıyla anlık bir şeydir. Okuduğumuz bir metin, dinlediğimiz bir konuşma,
izlediğimiz bir film, gördüğümüz bir fotoğraf zihnimizde bir anlam ya da çeşitli
anlamlar yaratır.
Soru 118
Doğrusal iletişim sürecinde aşağıdakilerden hangisi alıcı için işleyen süreçlerden biri değildir?
Seçenekler
A
Kodlama
B
Algılama
C
Kodaçımı
D
Yorumlama
E
Anlam Oluşturma
Açıklama:
Alıcı gönderilen iletiyi algılayan ve ileti aracılığıyla gönderenle ilişkilenen bireylerdir. Alıcı, gönderilen iletiyi algılaması ile sürece girmiş olur. Alıcının mutlaka gönderenin ileti göndermeye niyetlendiği ve iletişim sürecine istemli olarak katılan biri olması gerekli değildir. Herhangi bir nedenle iletiyi algılayan herkes iletişim sürecine alıcı olarak katılmış demektir. Kodlama gönderene ait bir işlevdir. Alıcı, kodu açan ve yorumlayan kişidir.
Soru 119
Aşağıdakilerden hangisinde kültürlerarası iletişimde kişilerin iletişim süreci kanalları doğru verilmiştir?
Seçenekler
A
Gönderen-ileti-kanal-alıcı-kodaçımı
B
Gönderen- kodaçımı- göderen- mesaj-alıcı
C
Gönderen- anlam-ileti-alıcı-kodaçımı
D
Gönderen-kanal-alıcı-kodlama-anlam
E
Gönderen-ileti-anlam-alıcı-kodaçımı
Açıklama:
İletişim süreci, bir gönderenin aktarmak istediği bir anlamı kodlayarak bir ileti
oluşturması ile başlar.İletinin oluşturulmasında kullanılan kodlar tamamen gönderen
olarak adlandırılan bireyin kültüründe mevcut olan kodlardır. Yukarıda tanımlandığı
gibi, üzerinde uzlaşmaya varılmış kod ya da sembollerden oluşturulan
ileti uygun bir kanaldan alıcıya gönderilir. Alıcı gönderilen iletiyi algılayan ve ileti
aracılığıyla gönderenle ilişkilenen bireylerdir. Alıcı, gönderilen iletiyi algılaması
ile sürece girmiş olur. Bir ileti algılandıktan sonra kodaçımı işlemi gerçekleşir. Bu işlem, iletiyi oluşturan kodların anlamı oluşturmak amacıyla açılmasından başka bir şey değildir.
oluşturması ile başlar.İletinin oluşturulmasında kullanılan kodlar tamamen gönderen
olarak adlandırılan bireyin kültüründe mevcut olan kodlardır. Yukarıda tanımlandığı
gibi, üzerinde uzlaşmaya varılmış kod ya da sembollerden oluşturulan
ileti uygun bir kanaldan alıcıya gönderilir. Alıcı gönderilen iletiyi algılayan ve ileti
aracılığıyla gönderenle ilişkilenen bireylerdir. Alıcı, gönderilen iletiyi algılaması
ile sürece girmiş olur. Bir ileti algılandıktan sonra kodaçımı işlemi gerçekleşir. Bu işlem, iletiyi oluşturan kodların anlamı oluşturmak amacıyla açılmasından başka bir şey değildir.
Soru 120
Hangisi iletişimin işlevlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Enformasyon aktarmak
B
Sosyal ilişkileri etkilemek
C
Yararcı işlev
D
Öznel ve duygusal işlev
E
Yapılsacı işlev
Açıklama:
İletişimin birinci işlevi bilgi ya da enformasyon aktarmaktır. İletişim davranışlarının ikinci işlevi, istemli de olsa istem dışı da olsa sosyal ilişkileri etkilemektir. İletişim davranışlarının üçüncü işlevi yararcı işlevdir. İletişimin dördüncü işlevi, zihni ve psikolojik süreçlerle ilgili olan öznel ve duygusal işlevidir.
Soru 121
İletişim sürecinde etkileşime katılanların bilinçli ya da bilinçsiz olarak, düşüncelerini, değerlerini ve normlarını aktarmayı amaçladığı iletişim işlevi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Enformasyon aktarmak
B
Sosyal ilişkileri etkilemek
C
Yararcı işlev
D
Öznel ve duygusal işlev
E
Yapılsacı işlev
Açıklama:
İletişim davranışlarının üçüncü işlevi yararcı işlevdir. Birçok iletişim girişiminde
amaç, belirli bir içeriği, olayı ifade etmekten çok, “niyet”i aktarmak, istenilir
tepki ve davranış değişikliği gerçekleştirmeye çalışmaktan ibarettir.
Etkileşime katılanlar, iletişim davranışları aracılığıyla bilinçli ya da bilinçsiz
olarak, düşüncelerini, değerlerini ve normlarını da aktarmayı amaçlar. Bunun sonucunda,
karşı tarafın düşünce biçiminde, fikirlerinde ve değerlerinde değişmeler
olabilir. Propaganda ve reklam çalışmalarında, iletişim davranışlarının bu işlevinden
yararlanılmaya çalışılır.
amaç, belirli bir içeriği, olayı ifade etmekten çok, “niyet”i aktarmak, istenilir
tepki ve davranış değişikliği gerçekleştirmeye çalışmaktan ibarettir.
Etkileşime katılanlar, iletişim davranışları aracılığıyla bilinçli ya da bilinçsiz
olarak, düşüncelerini, değerlerini ve normlarını da aktarmayı amaçlar. Bunun sonucunda,
karşı tarafın düşünce biçiminde, fikirlerinde ve değerlerinde değişmeler
olabilir. Propaganda ve reklam çalışmalarında, iletişim davranışlarının bu işlevinden
yararlanılmaya çalışılır.
Soru 122
Aşağıdakilerden hangisi iletişimin sosyalleşme işlevine örnektir?
Seçenekler
A
İnsanlar arasında varolan ilişkileri sürdürmek
B
İnsanlara değerlerini aktarmak
C
İnsanlara düşüncelerini aktarmak
D
İnsanlara bilgi aktarmak
E
Zihni ve psikolojik süreçleri etkilemek
Açıklama:
İletişim davranışlarının ikinci işlevi, istemli de olsa istem dışı da olsa sosyal ilişkileri etkilemektir. İnsanlar arasında var olan ilişkileri sürdürmek, geliştirmek ya da kesmek yanında yeni ilişkiler kurmak bu işlevlerden bir tanesidir.
Soru 123
Uyarıların duyu organlarınca fark edilip zihinsel süreçlere dahil edilmesine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Algılama
B
Etkileşim
C
Kodlama
D
İletişim
E
Yorumlama
Açıklama:
Algılama, uyaranların duyu organlarınca fark edilip zihinsel süreçlere dahil edilmesi demektir.
Soru 124
Sembol, anlam ve normların tarihsel aktarım sistemine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Kültür
B
Bağlam
C
Kod
D
İletişim
E
Moda
Açıklama:
Kültürlerarası karşılaşmaları analiz edebilmek için kültür, sembol, anlam ve normların aktarım sistemi olarak tanımlanır.
Soru 125
"Güle güle kullan" diyen birine "teşekkür ederim" yanıtı iletişim süreci açısından nasıl adlandırılır.
Seçenekler
A
Geri besleme
B
Kodaçımı
C
Alıcı
D
Gönderen
E
Kanal
Açıklama:
Gönderen, gönderdiği iletinin alıcı tarafından nasıl anlamlandırdığını bilmek ister. Bu nedenle alıcının göstereceği tepkiyi bekler ve bu tepkiye geri besleme denir.
Soru 126
İletişim sürecinde istenilen anlamın karşı tarafta oluşması durumuna ne ad verilir?
Seçenekler
A
Etkin iletişim
B
Kodaçımı
C
Geri besleme
D
Algılama
E
Yorumlama
Açıklama:
Etkin iletişim
Soru 127
Karşılaşılan arkadaşa "nasılsın?" demek iletişimin hangi işlevini yerine getirir?
Seçenekler
A
Sosyal ilişkiyi etkileme işlevi
B
Bilgi aktarma işlevi
C
Yarar sağlama işlevi
D
Duygusal işlev
E
Kültürel işlev
Açıklama:
Sosyal ilişkiyi etkileme işlevi
Soru 128
Yolda karşılaştığımız tanıdığımız kişiye merhaba der hem elini sıkar hem de öperiz. Bu iletişimde hangi sembol kullanılmamıştır?
Seçenekler
A
Nesne
B
ses
C
Hareket
D
Temas
E
Mekan
Açıklama:
Bu iletişimde bir nesne kullanılmamıştır. Eğer bir şapka çıkartma söz konusu olsaydı nesne de kullanılmış olurdu.
Soru 129
Aşağıdakilerden hangisi kültürlerarası etkileşimde etkisizdir?
Seçenekler
A
Irk
B
Koku
C
Renk
D
Davranış
E
Dil
Açıklama:
Kültürlerin enformasyon sistemleri farklıdır. Farklı diller, farklı davranışlar, renkler ve kokular ve sözsüz semboller farklı anlamlar içerirler. Kültürlerarası etkileşimde ırk bir anlam taşımaz.
Soru 130
Aşağıdakilerden hangisi "Farklı kültürlere mensup insanlar arasında etkileşim ve anlam aktarımları, yabancının algılanması, açıklanması ve kültürel farklılıkların gözetilmesi
gibi konuları inceleyen disiplinlerarası bir bilim dalı" olarak tanımlanan kavramdır?
gibi konuları inceleyen disiplinlerarası bir bilim dalı" olarak tanımlanan kavramdır?
Seçenekler
A
kültürlerarası iletişim
B
iletişim
C
etkileşim
D
sözlü iletişim
E
sözsüz iletişim
Açıklama:
kültürlerarası iletişim
Soru 131
Aşağıdakilerden hangisi kültürlerarası iletişimin konusu değildir?
Seçenekler
A
modernleşme
B
sosyalleşme
C
küreselleşme
D
algılama
E
kültürleşme
Açıklama:
sosyalleşme
Soru 132
İletişim alanında ilk bilimsel çalışma yapan bilim insanı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Edward T. Hall
B
Evliya Çelebi
C
Benedict
D
Clavijo
E
Kluckhohn
Açıklama:
Benedict
Soru 133
1959 yılında yayınladığı “The Silent Language” adlı kitabında kültürü antropolojik tanımıyla ele alan ve “enformasyon sistemleri kuramı” olarak adlandırılan kuramıyla kültürlerin farklılaşmasını açıklamaya çalışan bilim insanı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Ruth Benedict
B
Ruy Gonzales de Clavijo
C
Evliya Çelebi
D
Edward T. Hall
E
Kluckhohn
Açıklama:
Edward T. Hall
Soru 134
Aşağıdakilerden hangisi sesin dil dışında kullanımını ifade eden kavramdır?
Seçenekler
A
proxemics
B
chronemics
C
phonology
D
phonetics
E
paralanguage
Açıklama:
paralanguage
Soru 135
Aşağıdakilerden hangisi Değer Yönelimleri Kuramı’nın kurucularından biridir?
Seçenekler
A
Rockwood Kluckhohn
B
Edward T. Hall
C
Ruth Benedict
D
Ruy Gonzales de Clavijo
E
Evliya Çelebi
Açıklama:
Rockwood Kluckhohn
Soru 136
Uluslararası bir şirketin farklı kültürlere mensup çalışanlarının değer yönelimlerini araştırarak, günümüzde de yaygın olarak yararlanılan “Kültürel Boyutlar Kuramı”nı geliştiren Hollandalı işletme bilimci aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Edward T. Hall
B
Geert Hofstede
C
Larry A. Samovar
D
Richard E. Porter
E
Fred L. Strodtbeck
Açıklama:
Geert Hofstede
Soru 137
Kültürle iletişimi birbirinden ayırmayan, kültürü insan toplulukları tarafından, insanın temel gereksinmelerini karşılamak üzere üretilen, yaratılan her türlü insan yapısı ürünler bütünü olarak tanımlayan bilimci aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Geert Hofstede
B
Richard E. Porter
C
Edward T. Hall
D
Larry A.Samovar
E
Fred L. Strodtbeck
Açıklama:
Edward T. Hall
Soru 138
"Bu yaklaşıma göre, iletişim bir anlamın karşı tarafın zihnine aktarılması durumudur.
Dolayısıyla anlık bir şeydir. Okuduğumuz bir metin, dinlediğimiz bir konuşma,
izlediğimiz bir film, gördüğümüz bir fotoğraf zihnimizde bir anlam ya da çeşitli
anlamlar yaratır." Aşağıdakilerden hangisi tanımlanan yaklaşımdır?
Dolayısıyla anlık bir şeydir. Okuduğumuz bir metin, dinlediğimiz bir konuşma,
izlediğimiz bir film, gördüğümüz bir fotoğraf zihnimizde bir anlam ya da çeşitli
anlamlar yaratır." Aşağıdakilerden hangisi tanımlanan yaklaşımdır?
Seçenekler
A
İstemli İletişim Yaklaşımı
B
İstemsiz İletişim Yaklaşımı
C
Sözlü İletişim Yaklaşımı
D
Anlam Yaratma Yaklaşımı
E
Sözsüz İletişim Yaklaşımı
Açıklama:
Anlam Yaratma Yaklaşımı
Soru 139
Erol Mutlu'nun “bir mesajın, iletişim kanalının özelliklerine uygun olacak şekilde, bir simgeleştirme süreci aracılığıyla fiziksel olarak iletilebilecek veya taşınabilecek hale getirilmesi” olarak tanımladığı kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
kültür
B
iletişim
C
kanal
D
sinyal
E
kodlama
Açıklama:
kodlama
Soru 140
Topluluklar birbirlerinin dilini anlamayınca yaşam tarzlarına, yani kültürlerine de yabancı kaldılar. Başlangıçta bu pek sorun değildi. Çünkü her insan topluluğu, üyelerinin doğup büyüdüğü bölgede, yörede yaşamını sürdürüyor ve diğer topluluklarla pek karşılaşmıyordu. Bu durum ne zaman sorun oldu?
Seçenekler
A
Tarımın keşfiyle yerleşik yaşama geçince işler değişti.
B
Yemeğin keşfiyle yerleşik yaşama geçince işler değişti.
C
Tekerleğin keşfiyle yerleşik yaşama geçince işler değişti.
D
Kitabın keşfiyle yerleşik yaşama geçince işler değişti.
E
Suyun keşfiyle yerleşik yaşama geçince işler değişti.
Açıklama:
Topluluklar birbirlerinin dilini anlamayınca yaşam tarzlarına, yani kültürlerine de yabancı kaldılar. Başlangıçta bu pek sorun değildi. Çünkü her insan topluluğu, üyelerinin doğup büyüdüğü bölgede, yörede yaşamını sürdürüyor ve diğer topluluklarla pek karşılaşmıyordu. Tarımın keşfiyle yerleşik yaşama geçince işler değişti. Ürün değiş tokuşuyla ekonomi oluşmaya başladı.
Soru 141
Aşağıdakilerden hangisi Kültürlerarası iletişim disiplininin amaçlarından biri değildir?
Seçenekler
A
etkin iletişimin yollarını aramak
B
iletişim süreçlerinin olası sonuçları hakkında öngörüler geliştirmek
C
farklı kültürler arasında etkileşim sürecini, anlamak
D
farklı kültürler arasında etkileşim sürecini açıklamak
E
farklı kültürler arasında etkileşim sürecini anlamamak
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim disiplininin amacı, farklı kültürlere mensup insanlar arasında gerçekleşen etkileşim sürecini bütün yönleriyle anlamak, açıklamak ve bu tür iletişim süreçlerinin olası sonuçları hakkında öngörüler geliştirerek etkin iletişimin yollarını aramaktır.
Soru 142
Kültürler arasındaki farklılıkların iletişim sürecine etkisinin eskiden beri bilindiğini gezginlerin yazdığı seyahatnamelerden anlıyoruz. Seçeneklerden hangisi Türk gezginlerimizden biridir?
Seçenekler
A
Faruk Nafiz Çelebi
B
Evliya Çelebi
C
İbrahim Çelebi
D
Evli Çelebi’
E
Aziz Çelebi’
Açıklama:
Kültürler arasındaki farklılıkların iletişim sürecine etkisinin eskiden beri bilindiğini gezginlerin yazdığı seyahatnamelerden anlıyoruz. Ruy Gonzales de Clavijo’dan Evliya Çelebi’ye kadar birçok gezgin kendi ülkeleri içinde ve dışındaki yerleri gezmiş ve gördüklerini, deneyimlerini kitaplaştırmıştır.
Soru 143
Kültürlerarası iletişim kavramını ilk ortaya atan ve bu kavramı tanımlayarak bilim dünyasına kazandıran Edward T. Hall’dur. Onu diğerlerinden ayıran en önemli özelliği aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Hall yemekleri birbirleri ile karşılaştıkları durumlarda inceledi.
B
Hall okulları birbirleri ile karşılaştıkları durumlarda inceledi.
C
Hall kültürleri birbirleri ile karşılaştıkları durumlarda inceledi.
D
Hall aileleri birbirleri ile karşılaştıkları durumlarda inceledi.
E
Hall kitapları birbirleri ile karşılaştıkları durumlarda inceledi.
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim kavramını ilk ortaya atan ve bu kavramı tanımlayarak bilim dünyasına kazandıran Edward T. Hall’dür.
Hall kültürleri birbirleri ile karşılaştıkları durumlarda inceledi. Faklı kültürlere mensup insanların karşılaşmalarını kültürel karşılaşma olarak adlandırdı
Hall kültürleri birbirleri ile karşılaştıkları durumlarda inceledi. Faklı kültürlere mensup insanların karşılaşmalarını kültürel karşılaşma olarak adlandırdı
Soru 144
2006’da açılan hangi üniversitemizin İletişim Fakültesi’nde ülkemizin ilk Kültürlerarası İletişim Anabilim Dalı kurulmuştur?
Seçenekler
A
Hacettepe Üniversitesi
B
Anadolu Üniversitesi
C
Ankara Üniversitesi
D
Bilkent Üniversitesi
E
Dumlupınar Üniversitesi
Açıklama:
Kültürlerarası İletişim ülkemizde ilk kez 1996-1997 akademik yılı bahar yarıyılında, bu kitabın yazarı tarafından Ankara Üniversitesi İletişim Fakültesi’nde yüksek lisans dersi olarak okutulmuştur. Yazar, 2001 yılında ülkemizde ilk kültürlerarası iletişim kitabını yayınlanmış, 2006’da açılan Hacettepe Üniversitesi İletişim Fakültesi’nde ülkemizin ilk Kültürlerarası İletişim Anabilim Dalı’nı kurmuştur.
Soru 145
Edward T. Hall, kültürle iletişimi birbirinden ayırmaz. Ona göre, kültür insan toplulukları tarafından, insanın temel gereksinmelerini karşılamak üzere üretilen, yaratılan her türlü insan yapısı neyin bütünüdür?
Seçenekler
A
ürünler bütünüdür.
B
kitapların bütünüdür.
C
bitkiler bütünüdür.
D
binaların bütünüdür.
E
kütüphaneler bütünüdür.
Açıklama:
Edward T. Hall, kültürle iletişimi birbirinden ayırmaz. Ona göre, kültür insan toplulukları tarafından, insanın temel gereksinmelerini karşılamak üzere üretilen, yaratılan her türlü insan yapısı ürünler bütünüdür.
Soru 146
Kültürlerarasılık, etkileşimde katılan tarafların farklı nelere mensup olmaları halinde ortaya çıkan durumdur?
Seçenekler
A
kurallara
B
kültürlere
C
katılımlara
D
küllere
E
kitlelere
Açıklama:
Bir kültür topluluğu içindeki daha küçük grup kültürlerine altkültür diyoruz. Bütün kültürler içinde altkültürlerin varlığı, iletişim süreçlerinin çoğunda “kültürlerarasılık” dediğimiz durumu ortaya çıkarır. Aynı altkültürün üyeleri arasında gerçekleşen ve kültür farklılığının söz konusu olmadığı durumlar dışında kalan bütün iletişim süreçlerinde kültürlerarasılık durumu vardır.
Kültürlerarasılık, etkileşimde katılan tarafların farklı kültürlere mensup olmaları halinde ortaya çıkan durumdur.
Kültürlerarasılık, etkileşimde katılan tarafların farklı kültürlere mensup olmaları halinde ortaya çıkan durumdur.
Soru 147
İletişim, etkileşimde bulunan tarafların kültürleri dikkate alınmadan tanımlandığında duygu ve ......nelerini paylaşma sürecidir?
Seçenekler
A
denkleşmelerini
B
düzenlemelerini
C
düşünceleri
D
düşlerini
E
deneyimlerini
Açıklama:
iletişim, etkileşimde bulunan tarafların kültürleri dikkate alınmadan tanımlandığında duygu ve düşünceleri paylaşma sürecidir. Bu yaklaşıma göre, hangi kültüre mensup olurlarsa olsunlar, bütün insanlar iletişim sürecinde aynı temel etkinliklerde bulunurlar.
Soru 148
Gönderen, gönderdiği iletinin alıcı tarafından nasıl anlamlandırdığını bilmek ister. Bu nedenle alıcının göstereceği geri besleme denilen tepkiyi bekler. Alıcı bu tepkiyi verdiğinde, yani yanıt niteliğinde bir ileti gönderdiğinde hangi konumuna geçer?
Seçenekler
A
gönderen
B
gören
C
alan
D
görünmez
E
alıntı
Açıklama:
Gönderen, gönderdiği iletinin alıcı tarafından nasıl anlamlandırdığını bilmek ister. Bu nedenle alıcının göstereceği geri besleme denilen tepkiyi bekler. Alıcı bu tepkiyi verdiğinde, yani yanıt niteliğinde bir ileti gönderdiğinde gönderen konumuna geçer. Bir önceki gönderen ise artık alıcı durumundadır. Kültür içi iletişim süreçlerinde de aynı durum söz konusundur; etkileşimde bulunanlar süreç içinde hem gönderen hem alıcı olurlar.
Soru 149
İki ayrı sosyal ve kültürel sistemde, A ve B sistemlerinde yetişmiş iki birey karşılaşıyor. Bu bireylerin çevrelerinden algıladıklarıyla gerçekleştirdikleri soyutlaştırmalar, yani düşünce, inanç ve duyguları ile zihinlerindeki soyut düşünce, dünya görüşü, fikir ve duygulardan ürettikleri somutlaştırmalar, yani eşyalar, evler, davranış kalıpları, yasalar, kurallar birbirinden farklıdır.Ayrıca Hangi sistemleri de birbirinden farklıdır?
Seçenekler
A
enformasyon sistemleri
B
duyma sistemleri
C
okuma sistemleri
D
duyu sistemleri
E
yeme sistemleri
Açıklama:
İki ayrı sosyal ve kültürel sistemde, A ve B sistemlerinde yetişmiş iki birey karşılaşıyor. Bu bireylerin çevrelerinden algıladıklarıyla gerçekleştirdikleri soyutlaştırmalar, yani düşünce, inanç ve duyguları ile zihinlerindeki soyut düşünce, dünya görüşü, fikir ve duygulardan ürettikleri somutlaştırmalar, yani eşyalar, evler, davranış kalıpları, yasalar, kurallar birbirinden farklıdır. Ayrıca enformasyon sistemleri de birbirinden farklıdır. Farklı diller konuşur ya da aynı dili farklı şekilde kullanır, belli davranış ve hareketlere, renklere, kokulara vb. sözsüz sembollere farklı anlam verirler.
Soru 150
"Farklı kültürlere mensup insanlar arasında etkileşim ve anlam aktarımları, yabancının algılanması, açıklanması ve kültürel farklılıkların gözetilmesi gibi konuları inceleyen disiplinlerarası bir bilim dalı." tanımı aşağıdakilerden hangisine aittir?
Seçenekler
A
Kültür felsefesi
B
Kültür sosyolojisi
C
Kültürlerarası iletişim
D
Sosyal psikoloji
E
Sosyal iletişim
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim de “farklı kültürlere mensup insanlar arasında etkileşim ve anlam aktarımları, yabancının algılanması, açıklanması ve kültürel farklılıkların gözetilmesi gibi konuları inceleyen disiplinlerarası bir bilim dalı” olarak, bu sorun alanlarını incelemek için oluşturuldu.
Soru 151
"Kuralları olan, çözümlenebilen ve araştırmacıların bireyler arası etkileşimin kültürel kalıplarını kuramsal olarak ifade edebilecekleri bir alandır" tanımlaması aşağıdakilerden hangisine aittir?
Seçenekler
A
İletişim
B
Enformasyon
C
Sosyoloji
D
Formasyon
E
İnformasyon
Açıklama:
İletişim, kuralları olan, çözümlenebilen ve araştırmacıların bireyler arası etkileşimin kültürel kalıplarını kuramsal olarak ifade edebilecekleri bir alandır
Soru 152
Edward T. Hall'ın; "İnsan toplulukları tarafından, insanın temel gereksinmelerini karşılamak üzere üretilen, yaratılan her türlü insan yapısı ürünler bütünüdür." diye tanımladığı kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Toplum
B
İietişim
C
Kültür
D
Uygarlık
E
Ulus
Açıklama:
Hall’e göre, kültür insan toplulukları tarafından, insanın temel gereksinmelerini karşılamak üzere üretilen, yaratılan her türlü insan yapısı ürünler bütünüdür.
Soru 153
Aşağıdaki kavramlardan hangisi "Etkileşime katılan tarafların farklı kültürlere mensup olmaları halinde ortaya çıkan durumdur." olarak açıklanabilir?
Seçenekler
A
Alt kültür
B
Kültür çatışması
C
Kültür şoku
D
Kültürlerarasılık
E
Kültürel yayılma
Açıklama:
Kültürlerarasılık, etkileşime katılan tarafların farklı kültürlere mensup olmaları halinde ortaya çıkan durumdur.
Soru 154
Aşağıdakilerden hangisi iletişimin işlevlerinden biridir?
Seçenekler
A
Bilgi ya da enformasyon aktarmak
B
İstemli de olsa istem dışı da olsa sosyal ilişkileri etkilemek
C
Zihni ve psikolojik süreçlerle ilgili olan öznel ve duygusal işlev
D
Yararcı işlev
E
Hepsi
Açıklama:
İletişimin birinci işlevi bilgi ya da enformasyon aktarmaktır.
İletişim davranışlarının ikinci işlevi, istemli de olsa istem dışı da olsa sosyal ilişkileri etkilemektir
İletişim davranışlarının üçüncü işlevi yararcı işlevdir. Birçok iletişim girişiminde amaç, belirli bir içeriği, olayı ifade etmekten çok, “niyet”i aktarmak, istenilir tepki ve davranış değişikliği gerçekleştirmeye çalışmaktan ibarettir.
İletişimin dördüncü işlevi, zihni ve psikolojik süreçlerle ilgili olan öznel ve duygusal işlevidir. Protestanlığın egemen olduğu kültürlerde ve Uzak Doğu kültürlerinde yasaklanmış ve tabulaştırılmış olsa da birçok kültürde iletişimin “duygusal işlev”i etkileşim sürecinde önemli rol oynamaktadır.
Hepsi
İletişim davranışlarının ikinci işlevi, istemli de olsa istem dışı da olsa sosyal ilişkileri etkilemektir
İletişim davranışlarının üçüncü işlevi yararcı işlevdir. Birçok iletişim girişiminde amaç, belirli bir içeriği, olayı ifade etmekten çok, “niyet”i aktarmak, istenilir tepki ve davranış değişikliği gerçekleştirmeye çalışmaktan ibarettir.
İletişimin dördüncü işlevi, zihni ve psikolojik süreçlerle ilgili olan öznel ve duygusal işlevidir. Protestanlığın egemen olduğu kültürlerde ve Uzak Doğu kültürlerinde yasaklanmış ve tabulaştırılmış olsa da birçok kültürde iletişimin “duygusal işlev”i etkileşim sürecinde önemli rol oynamaktadır.
Hepsi
Soru 155
Aşağıdakilerden hangisi bireyler düzeyinde doğrudan kültürlerarası iletişimin aşamalarından biri değildir?
Seçenekler
A
Gönderici alıcı ilişkisi
B
Kodlama
C
Mesaj, aksiyon, ifade
D
Süreç
E
Kodaçımı/değerlendirme
Açıklama:
Şekil 1.3
Süreç
Süreç
Soru 156
“Bir mesajın, iletişim kanalının özelliklerine uygun olacak şekilde, bir simgeleştirme süreci aracılığıyla fiziksel olarak iletilebilecek veya taşınabilecek hale getirilmesi” tanımlaması aşağıdaki hangi kavrama aittir?
Seçenekler
A
İleti
B
Kodlama
C
Kodaçımı
D
Algılama
E
ileti
Açıklama:
Erol Mutlu kodlamayı “bir mesajın, iletişim kanalının özelliklerine uygun olacak şekilde, bir simgeleştirme süreci aracılığıyla fiziksel olarak iletilebilecek veya taşınabilecek hale getirilmesi” olarak tanımlar (Mutlu, 1995: 219-220).
Soru 157
Algılanan iletiden çıkarılan anlam kaynağın aktarmak istediği anlamla örtüşüyorsa bu iletişime ne denir?
Seçenekler
A
Sözsüz iletişim
B
Kodaçımı
C
Etkin iletişim
D
Etkileşim
E
Algılama
Açıklama:
Algılanan iletiden çıkarılan anlam kaynağın aktarmak istediği anlamla örtüşüyorsa bu iletişime “etkin iletişim” denir.
Soru 158
Aşağıdakilerden hangisiİletişim sürecinin özelliklerinden biridir?
Seçenekler
A
İletişim sürecinde her ileti bir sonuç doğurur
B
İletişim dinamik bir süreçtir
C
İletişim süreci belirli bir bağlamda gerçekleşir
D
İletişim süreci sabit bir seyir izlemez, dönüşür
E
Hepsi
Açıklama:
Sorunun cevabı İletişim Sürecinin Özellikleri başlığı altında 14.,15.,16. ve 17. sayfaların tümündedir.
Hepsi
Hepsi
Soru 159
Birkaç hafta birbirini görmeyen iki samimi okul arkadaşının üniversite kantininde karşılaştıklarındaki konuşma biçemleri, kullandıkları sözcükler, ses tonları, oturuş ya da duruşları, birbirlerine karşı tavırları, aynı kişilerin bir cenaze töreninde karşılaştıklarındakinden farklı olacaktır. buradaki farkı açıklarken iletişimin hangi öğesinden bahsedebiliriz?
Seçenekler
A
Kodaçımı
B
Bağlam
C
Etkileşim
D
Semboller
E
İleti
Açıklama:
Birkaç hafta birbirini görmeyen iki samimi okul arkadaşının üniversite kantininde karşılaştıklarındaki konuşma biçemleri, kullandıkları sözcükler, ses tonları, oturuş ya da duruşları, birbirlerine karşı tavırları, aynı kişilerin bir cenaze töreninde karşılaştıklarındakinden farklı olacaktır. Bu farkın nedeni, içinde bulunulan fiziksel ortam, orada bulunma gerekçesi, bu durumla ilgili daha önceden uygulanmış ve üzerinde uzlaşmaya varılmış kurallar, kısacası bağlamdır. Bu nedenle bağlam iletişim sürecinde anlamın oluşturulmasını doğrudan etkiler.
Soru 160
Aşağıdakilerden hangisi kültürlerarası iletişimin konularından değildir?
Seçenekler
A
Farklı kültürlere mensup insanlar arasındaki etkileşim
B
İnsan etkileşiminin gerçekleştiği ortamlar
C
Göç
D
Modernleşme
E
Toplumsal cinsiyet
Açıklama:
Toplumsal cinsiyet doğrudan kültürlerarası iletişimin konusu değildir.
Soru 161
Kültürlerarası iletişim kavramını ilk ortaya atan ve bu kavramı tanımlayarak bilim dünyasına kazandıran bilim insanı kimdir?
Seçenekler
A
Edward T. Hall
B
Ruth Benedict
C
Ruy Gonzales de Clavijo
D
Richard E. Porter
E
Larry A. Samovar
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim kavramını ilk ortaya atan ve bu kavramı tanımlayarak bilim dünyasına kazandıran Edward T. Hall’dür.
Soru 162
Ülkemizin ilk Kültürlerarası İletişim Anabilim Dalı hangi üniversitede kurulmuştur?
Seçenekler
A
Anadolu Üniversitesi
B
Hacettepe Üniversitesi
C
İstanbul Üniversitesi
D
Boğaziçi Üniversitesi
E
Gazi Üniversitesi
Açıklama:
2006’da açılan Hacettepe Üniversitesi İletişim Fakültesi’nde ülkemizin ilk Kültürlerarası İletişim Anabilim Dalı’nı kurulmuştur.
Soru 163
"…, insan toplulukları tarafından, insanın temel gereksinmelerini karşılamak üzere üretilen, yaratılan her türlü insan yapısı ürünler bütünüdür".
Yukarıdaki cümledeki boşluğa gelmesi gereken en uygun kavram hangisidir?
Yukarıdaki cümledeki boşluğa gelmesi gereken en uygun kavram hangisidir?
Seçenekler
A
kültür
B
kültürlerarasılık
C
iletişim
D
algılama
E
dil
Açıklama:
"kültür insan toplulukları tarafından, insanın temel gereksinmelerini karşılamak üzere üretilen, yaratılan her türlü insan yapısı ürünler bütünüdür."
Soru 164
"Etkileşime katılan tarafların farklı kültürlere mensup olmaları halinde ortaya çıkan durumdur."
Yukarıdaki tanım hangi kavrama aittir?
Yukarıdaki tanım hangi kavrama aittir?
Seçenekler
A
kültür
B
dil
C
kültürlerarasılık
D
iletişim
E
yabancılaşma
Açıklama:
Kültürlerarasılık, etkileşime katılan tarafların farklı kültürlere mensup olmaları halinde ortaya çıkan durumdur.
Soru 165
Aşağıdakilerden hangisi eski çağlarda kültürlerin birbirine yabancılaşma nedenlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Toplulukların birbirlerinin dilini anlamamaları
B
Toplulukların üyelerinin doğup büyüdüğü bölgede yaşamını sürdürmesi
C
Diğer topluluklarla pek karşılaşmamaları
D
Hakimiyet bölgelerini paylaşmamak için kendilerinden olmayan insanlarla savaşmaları
E
Ürün değiş tokuşlarının başlaması
Açıklama:
Topluluklar birbirlerinin dilini anlamayınca yaşam tarzlarına, yani kültürlerine
de yabancı kaldılar. Başlangıçta bu pek sorun değildi. Çünkü her insan topluluğu, üyelerinin doğup büyüdüğü bölgede, yörede yaşamını sürdürüyor ve diğer topluluklarla pek karşılaşmıyordu. Önce meyve topladıkları ağaçlarını, sonra av alanlarını, daha sonra da hâkimiyet bölgelerini paylaşmamak ya da elden kaçırmamak için kendilerinden olmayan insanlarla savaştılar. Tarımın keşfiyle yerleşik yaşama geçince işler değişti. İş bölümü ve meslekler ortaya çıktı ve ürün değiş tokuşuyla ekonomi oluşmaya başladı. İnsanlar artık kendi toplulukları dışından olanlarla kavga etmeden etkileşimde bulunuyordu. Paranın kullanılmaya başlanması bu etkileşimi daha da artırdı ve hızlandırdı. Uzak diyarlardan ürünler getirenler yüksek kârlar elde ediyordu. Böylece farklı kültürlerden insanlar daha sık karşılaşmaya başladı ve dünya günümüze gelinceye kadar farklı kültürlere mensup milyarlarca insanın karşılaşmasına tanık oldu.
de yabancı kaldılar. Başlangıçta bu pek sorun değildi. Çünkü her insan topluluğu, üyelerinin doğup büyüdüğü bölgede, yörede yaşamını sürdürüyor ve diğer topluluklarla pek karşılaşmıyordu. Önce meyve topladıkları ağaçlarını, sonra av alanlarını, daha sonra da hâkimiyet bölgelerini paylaşmamak ya da elden kaçırmamak için kendilerinden olmayan insanlarla savaştılar. Tarımın keşfiyle yerleşik yaşama geçince işler değişti. İş bölümü ve meslekler ortaya çıktı ve ürün değiş tokuşuyla ekonomi oluşmaya başladı. İnsanlar artık kendi toplulukları dışından olanlarla kavga etmeden etkileşimde bulunuyordu. Paranın kullanılmaya başlanması bu etkileşimi daha da artırdı ve hızlandırdı. Uzak diyarlardan ürünler getirenler yüksek kârlar elde ediyordu. Böylece farklı kültürlerden insanlar daha sık karşılaşmaya başladı ve dünya günümüze gelinceye kadar farklı kültürlere mensup milyarlarca insanın karşılaşmasına tanık oldu.
Soru 166
Aşağıdakilerden hangisi iletişimde kullanılan kanallardan biri değildir?
Seçenekler
A
Dokunsal
B
Görsel
C
İşitsel
D
Sezgisel
E
Koklama
Açıklama:
Kanallar: İşitsel (aural), görsel (visual),
dokunsal (tactile), koklama (olfactory)
ve tatma (gustatory)
dokunsal (tactile), koklama (olfactory)
ve tatma (gustatory)
Soru 167
Kültürlerarası iletişim kavramını ilk ortaya atan ve bu kavramı tanımlayarak bilim dünyasına kazandıran kişi kimdir?
Seçenekler
A
Larry A. Samovar
B
Richard E. Porter
C
Edward T. Hall
D
Geert Hofstede
E
Fred L. Strodtbeck
Açıklama:
Benedict kültürlerarası iletişim alanında ilk bilimsel çalışma yapan bilim insanı olarak kabul edilmelidir. Bununla birlikte kültürlerarası iletişim kavramını ilk ortaya atan ve bu kavramı tanımlayarak bilim dünyasına kazandıran Edward T. Hall’dür. Hall 1959 yılında yayınladığı “The Silent Language” adlı kitabında kültürü antropolojik tanımıyla ele almış ve “enformasyon sistemleri kuramı” olarak adlandırılan kuramıyla kültürlerin farklılaşmasını açıklamaya çalışmıştır.
Soru 168
Aşağıdakilerden hangisi göndericinin, gönderdiklerinin alıcı tarafından nasıl anlamlandırdığını anlamada kullandığı yöntemdir?
Seçenekler
A
İleti
B
Mesaj
C
Yanıt
D
Gönderi
E
Geri bildirim
Açıklama:
Gönderen, gönderdiği iletinin alıcı tarafından nasıl anlamlandırdığını bilmek ister. Bu nedenle alıcının göstereceği geri besleme denilen tepkiyi bekler. Alıcı bu tepkiyi verdiğinde, yani yanıt niteliğinde bir ileti gönderdiğinde gönderen konumuna geçer.
Soru 169
Aşağıda kültürle ilgili verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Kültür insan toplulukları tarafından, insanın temel gereksinmelerini karşılamak üzere üretilen, yaratılan her türlü insan yapısı ürünler bütünüdür
B
Kültür yapay bir şeydir, insan tarafından yaratılanların tümüne verilen addır
C
“Kültür” teriminden genellikle “hem insan davranışlarını hem de onun yarattığı maddi ve maddi olmayan ürünleriyle görünür hale gelen fikir, inanç, düşünce ve değer yönelimleri sistemi” anlaşılır
D
Kültür, sembol, anlam ve normların tarihsel aktarım sistemidir
E
Kültürün değişmesi tam olarak insan gereksinmelerindeki değişmelerle koşuttur
Açıklama:
Kültürün değişmesi tam olarak insan gereksinmelerindeki değişmelerle koşut değildir. Kültürün somut yanları, diğer deyişle maddi bileşenleri gündelik yaşamı kolaylaştırdıkları ve gereksinmeleri doğrudan karşıladıkları için daha hızlı değişir.
Soru 170
Aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Kültür nesilden nesle aktarılır.
B
Semboller kültürden kültüre değişmez.
C
Bir sembol alıcı bireyin kültüründe olmasa bile o sembolü anlar.
D
Kültür doğrudan doğruya aktarılır.
E
Kültür nesneleri birbirine bağlamaz.
Açıklama:
İletişim sürecini daha iyi anlamak için özelliklerini bilmek gerekir. İletişim süreci,
sürece katılanların niteliklerine, yani yaşlarına, cinsiyetlerine, sosyal durumlarına
ve mensup oldukları kültürlere bakmaksızın burada açıklayacağımız özelliklere
gösterir.
Öncelikle bilinmesi gereken şey, duygu ve düşüncelerimizi bir başkasının zihnine
doğrudan doğruya aktarmamız mümkün değildir. Aynı toplumun ya da ailenin
içinde yaşasak da bizi birbirimizden ayıran hem fiziksel hem de ruhsal sınırlar
vardır. Düşüncelerimizi ve duygularımızı doğrudan doğruya aktaramadığımız
için, onları semboller vasıtasıyla aktarırız.
sürece katılanların niteliklerine, yani yaşlarına, cinsiyetlerine, sosyal durumlarına
ve mensup oldukları kültürlere bakmaksızın burada açıklayacağımız özelliklere
gösterir.
Öncelikle bilinmesi gereken şey, duygu ve düşüncelerimizi bir başkasının zihnine
doğrudan doğruya aktarmamız mümkün değildir. Aynı toplumun ya da ailenin
içinde yaşasak da bizi birbirimizden ayıran hem fiziksel hem de ruhsal sınırlar
vardır. Düşüncelerimizi ve duygularımızı doğrudan doğruya aktaramadığımız
için, onları semboller vasıtasıyla aktarırız.
Soru 171
Aşağıdakilerden hangisi istemli iletişim sürecinde yer alan birisidir?
Seçenekler
A
Yolda yürürken karşılaştığınız insanlar
B
Parkta koşarken yanınızdan koşup giden koşucu
C
AVM girişinde arkamızda sıra olan insanlar
D
Otobüsün içinde seyahat eden yolcular
E
Ekmek aldığınız fırıncı
Açıklama:
İstemli İletişim Yaklaşımı olarak
tanımlanan yaklaşım ancak belirli alanlarda geçerlidir ve gündelik yaşamımı-
zın büyük bölümünde istemsiz iletişim süreçleri içinde yer alırız. Söz gelişi yolda
yürürken karşılaştığımız insanların çoğuna dikkat etmeyiz. Çoğu da bize dikkat
etmez. Sadece dikkatimizi çeken bireylere bakar ve onlarla ilgili anlamlar oluş-
turabiliriz. Elinde kitaplar olan genç birinin öğrenci olabileceğini, bir başkasının
giysilerinin yakıştığını ya da yüz ifadesine bakarak birinin üzüntülü olduğunu
düşünebiliriz. Aslında bu bir anlam yaratma süreci, yani iletişim sürecidir ve diğer
taraf bu sürece istemeden katılmıştır
tanımlanan yaklaşım ancak belirli alanlarda geçerlidir ve gündelik yaşamımı-
zın büyük bölümünde istemsiz iletişim süreçleri içinde yer alırız. Söz gelişi yolda
yürürken karşılaştığımız insanların çoğuna dikkat etmeyiz. Çoğu da bize dikkat
etmez. Sadece dikkatimizi çeken bireylere bakar ve onlarla ilgili anlamlar oluş-
turabiliriz. Elinde kitaplar olan genç birinin öğrenci olabileceğini, bir başkasının
giysilerinin yakıştığını ya da yüz ifadesine bakarak birinin üzüntülü olduğunu
düşünebiliriz. Aslında bu bir anlam yaratma süreci, yani iletişim sürecidir ve diğer
taraf bu sürece istemeden katılmıştır
Soru 172
Bir mesajın, iletişim kanalının özelliklerine uygun olacak şekilde, bir simgeleştirme süreci aracılığıyla fiziksel olarak iletilebilecek veya taşınabilecek hale getirilmesine ne ad verilir?
Seçenekler
A
İletişim
B
Kodlama
C
Kültür
D
Algıma
E
Anlam yaratma yaklaşımı
Açıklama:
Kodlama genel ifadeyle bir mesajın, iletişim kanalının özelliklerine uygun olacak şekilde, bir simgeleştirme süreci aracılığıyla fiziksel olarak iletilebilecek veya taşınabilecek hale getirilmesidir.
Soru 173
Aşağıdakilerden hangisi iletişimin işlevlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Bilgi ya da enformasyon aktarmaktır
B
İstemli de olsa istem dışı da olsa sosyal ilişkileri etkilemektir
C
Yararcı işlevdir
D
Zihnî ve psikolojik süreçlerle ilgili olan öznel ve duygusal işlevidir
E
Farklı kültürlerdeki sembolleri aynılaştırma
Açıklama:
İster süreç yaklaşımıyla ister anlam aktarımı yaklaşımıyla açıklansın, insanlar iletişim gereksinmesini karşılamak için çeşitli davranışlarda bulunurlar. Bir anlamı aktarmaya yönelik bu tür bütün davranışlara iletişim davranışı diyoruz. İletişimin birinci işlevi bilgi ya da enformasyon aktarmaktır.İletişim davranışlarının ikinci işlevi, istemli de olsa istem dışı da olsa sosyal ilişkileri etkilemektir. İletişim davranışlarının üçüncü işlevi, yararcı işlevdir.İletişimin dördüncü işlevi, zihnî ve psikolojik süreçlerle ilgili olan öznel ve duygusal işlevidir.
Soru 174
Aşağıdakilerden hangisi istemsiz iletişim sürecinde yer alan birisidir?
Seçenekler
A
Pazarda alışveriş yapan pazarcılar
B
Sokak oyunu oynayan çocuklar
C
Okul bahçesinde selamlaşan öğretmenler
D
Sinema koltuğunda uyuyan izleyici
E
Balkonda konuşan iki komşu
Açıklama:
İstemli İletişim Yaklaşımı olarak
tanımlanan yaklaşım ancak belirli alanlarda geçerlidir ve gündelik yaşamımı-
zın büyük bölümünde istemsiz iletişim süreçleri içinde yer alırız. Söz gelişi yolda
yürürken karşılaştığımız insanların çoğuna dikkat etmeyiz.
tanımlanan yaklaşım ancak belirli alanlarda geçerlidir ve gündelik yaşamımı-
zın büyük bölümünde istemsiz iletişim süreçleri içinde yer alırız. Söz gelişi yolda
yürürken karşılaştığımız insanların çoğuna dikkat etmeyiz.
Soru 175
Bir mesajın, iletişim kanalının özelliklerine uygun olacak şekilde, bir simgeleştirme süreci aracılığıyla fiziksel olarak iletilebilecek veya taşınabilecek hale getirilmesi süreci hangi kavramla tanımlanmaktadır?
Seçenekler
A
kodlama
B
iletişim
C
kültür
D
algılama
E
anlam yaratma
Açıklama:
Kodlama genel ifadeyle bir mesajın, iletişim kanalının özelliklerine uygun olacak şekilde, bir simgeleştirme süreci aracılığıyla fiziksel olarak iletilebilecek veya taşınabilecek hale getirilmesidir.
Soru 176
Niyet edilen anlam ile karşı tarafın çıkardığı anlamın aynı olması durumu nasıl adlandırılmaktadır?
Seçenekler
A
iletişim
B
algılama
C
etkin iletişim
D
kodaçımı
E
yorumlama
Açıklama:
Etkin iletişim niyet edilen anlam ile karşı tarafın çıkardığı anlamın aynı olması durumudur.
Soru 177
Aşağıdakilerden hangisi iletişimin işlevlerinden değildir?
Seçenekler
A
bilgi ya da enformasyon aktarma
B
sosyal ilişkileri etkileme
C
yararcı işlev
D
öznel ve duygusal işlev
E
kültürü empoze etme
Açıklama:
Kültürü empoze etmek iletişimin temel işlevlerinden değildir.
Soru 178
Reklamcılar iletişim sürecinin hangi özelliğinden yararlanmaktadır?
Seçenekler
A
öznel işlev
B
yararcı işlev
C
duygusal işlev
D
sosyal ilişkileri etkileme
E
bilgi aktarma
Açıklama:
Reklamcılar iletişim sürecinin yararcı işlevinden yararlanır.
Soru 179
Kültürlerarası iletişim ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Kültürlerarası iletişim sürecinde gönderen ve alıcı farklı kültürlere mensuptur.
B
İletiler gönderenin kültürel kodlarına göre hazırlanır.
C
Kullanılan kanallar ve araç da kültüre uygun olarak seçilir.
D
Eğer ileti alıcı tarafından algılanırsa, kod açımı evresi başlar.
E
Alıcı algıladığı kod ve sembolleri gönderenin kültüründeki kodlara göre açar.
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim sürecinde gönderen ve alıcı farklı kültürlere mensuptur. Süreç içinde her ikisi de hem gönderen hem de alıcı olurlar. İletiler gönderenin kültürel kodlarına göre hazırlanır. İletinin içeriği, ilişki yönü, çağrı yönü ve kendini açığa vurma yönü gönderenin kültürünün kurallarına göre hazırlanır. Kullanılan kanallar ve araç da kültüre uygun olarak seçilir. Eğer bu ileti alıcı tarafından algılanırsa, kod açımı evresi başlar. Ancak gönderenin kültür kodlarını bilmeyen alıcı algıladığı kod ve sembolleri kendi kültüründeki örneklere göre açar.
Soru 180
Aşağıdaki kavramlardan hangisi farklı kültürlere mensup insanlar arasında etkileşimi ve anlam aktarımlarını ve yabancıların algılanmasını açıklar?
Seçenekler
A
Anlam yaratma
B
Bağlam
C
Kültürlerarasılık
D
Kültürlerarası iletişim
E
Kültür
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim de “farklı kültürlere mensup insanlar arasında etkileşim ve anlam aktarımları, yabancının algılanması, açıklanması ve kültürel farklılıkların gözetilmesi gibi konuları inceleyen disiplinlerarası bir bilim dalı” olarak, bu sorun alanlarını incelemek için oluşturuldu.
Soru 181
Aşağıdakilerden hangisinde kültür farklılığı gözlenmez?
Seçenekler
A
Meslek grupları
B
Resmi kuruluş
C
Aile
D
Bitki
E
Farklı cinsler
Açıklama:
Kültür farklılığı artık sadece insan toplulukları arasında değil, aynı topluluktaki farklı cinsler, meslek grupları, aileler, resmi kuruluşlar, işletmeler, kurum ve kuruluşlar arasında da gözlenmektedir.
Soru 182
- Algılama
- Anlam yaratma
- Bağlam
- Kültürel kimlik
Seçenekler
A
I ve II
B
II ve III
C
I ve IV
D
III ve IV
E
II ve IV
Açıklama:
kültürel değişmeyi hızlandıran modernleşme veya küreselleşme gibi olgularla bu olgularda etkileşimi belirleyen algılama, kültürleşme ve kültürel kimlik gibi kavramlar da kültürlerarası iletişimin konusu içindedir.
Soru 183
Aşağıdakilerden hangisi kültürlerarası iletişim kavramını ortaya atan ilk kişidir?
Seçenekler
A
Edward T. Hall
B
Florence Rockwood Kluckhohn
C
Fred L. Strodtbeck
D
Richard E. Porter
E
Larry A. Samovar
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim kavramını ilk ortaya atan ve bu kavramı tanımlayarak bilim dünyasına kazandıran Edward T. Hall’dür. Bu nedenle doğru cevap A seçeneğidir.
Soru 184
Aşağıdakilerden hangisi kültürel boyut kavramını geliştirmiştir?
Seçenekler
A
Edward T. Hall
B
Geert Hofstede
C
Richard E. Porter
D
Larry A.Samovar
E
Ray L. Birdwhistell
Açıklama:
Hollandalı işletme bilimci Geert Hofstede uluslararası bir şirketin farklı kültürlere mensup çalışanlarının değer yönelimlerini araştırarak, günümüzde de yaygın olarak yararlanılan “Kültürel Boyutlar Kuramı”nı geliştirdi.
Soru 185
İnsan toplulukları tarafından, insanın temel gereksinmelerini karşılamak üzere üretilen, yaratılan her
türlü insan yapısı ürünler bütünüdür.
Yukarıdaki bu tanım aşağıdaki kavramlardan hangisine aittir?
türlü insan yapısı ürünler bütünüdür.
Yukarıdaki bu tanım aşağıdaki kavramlardan hangisine aittir?
Seçenekler
A
Kültür
B
İletişim
C
Bağlam
D
Anlam yaratma
E
Kültürlerarasılık
Açıklama:
Kültür insan toplulukları tarafından, insanın temel gereksinmelerini karşılamak üzere üretilen, yaratılan her türlü insan yapısı ürünler bütünüdür.
Soru 186
Aşağıdaki kavramlardan hangisi farklı kültürlerin birbiriyle etkileşime girdiği süreci tanımlar?
Seçenekler
A
Kültür
B
İletişim
C
Kültürlerarasılık
D
Etkileşim
E
Bağlam
Açıklama:
Etkileşime katılan tarafların farklı kültürlere mensup olmaları halinde ortaya çıkan duruma kültürlerarasılık denir.
Soru 187
Aşağıdakilerden hangisi insanların çevresindeki uyaranların farkına varması ve onları yorumlasına verilen addır?
Seçenekler
A
Bağlam
B
Anlam yaratma
C
İletişim
D
Algılama
E
Kültür
Açıklama:
İnsanın çevresindeki uyaranların ya da olayların ayrımında olması ve onları yorumlama sürecine algılama denir.
Soru 188
Aşağıdaki iletişim işlevlerinden hangisi insanların arasında var olan ilişkileri sürdürmeye ve geliştirmeye dayalıdır?
Seçenekler
A
Bilgi aktarmak
B
Yararcı işlev
C
Sosyal işlev
D
Öznel işlev
E
Duygusal işlev
Açıklama:
İletişim davranışlarının ikinci işlevi, istemli de olsa istem dışı da olsa sosyal ilişkileri etkilemektir.İnsanlar arasında var olan ilişkileri sürdürmek, geliştirmek ya da kesmek yanında yeni ilişkiler kurmak bu işlevlerden bir tanesidir.
Soru 189
Aşağıdaki kavramlardan hangisi iletişim süreci gerçekleşirken içinde bulunulan fiziki ortamı, zamanı ve sosyal ilişkiler ağını ifade eder?
Seçenekler
A
Anlam yaratma
B
İletişim
C
Kültür
D
Bağlam
E
Kültürlerarasılık
Açıklama:
Bağlam, iletişim süreci gerçekleşirken içinde bulunulan fiziki ortamı, zamanı ve sosyal ilişkiler ağını ifade eder.
Ünite 2
Soru 1
Aşağıdakilerden hangisi toplumu tanımlar?
Seçenekler
A
Toplum, bireylerin kurumsal bağlantılarını ve birbirleriyle ilişkilerini, kendi aralarında uzlaşmayla belirledikleri kurallar çerçevesinde yürüttükleri bir birliktir.
B
Toplum, belirli bir amaç için bir araya gelen ve onu oluşturanlar arasındaki bağların çok güçlü olmadığı bir birliktir.
C
Toplum, tesadüfen bir arada olan ve yaşamını uzlaşmayla belirlenmiş kurallar çerçevesinde sürdüren bir birliktir.
D
Toplum, bireylerin finansal bağlantılarını ve birbirleriyle ilişkilerini, kendi aralarında uzlaşmayla belirledikleri kurallar çerçevesinde yürüttükleri bir birliktir.
E
Toplum, kurumların ilişkilerini, kendi aralarında teknik anlaşmalarla belirledikleri kurallar çerçevesinde yürüttükleri bir birliktir.
Açıklama:
Toplum ve toplumsal yaşam kavramlarını tanımlayabileceksiniz.
Toplum, bireylerin kurumsal bağlantılarını ve birbirleriyle ilişkilerini, kendi aralarında uzlaşmayla belirledikleri kurallar çerçevesinde yürüttükleri bir birliktir.
Toplum, bireylerin kurumsal bağlantılarını ve birbirleriyle ilişkilerini, kendi aralarında uzlaşmayla belirledikleri kurallar çerçevesinde yürüttükleri bir birliktir.
Soru 2
Aşağıdakilerden hangisi 'yükselen değer' kavramını açıklar?
Seçenekler
A
Yükselen değer, topluluk tarafından güncel koşullarda tercih edilen düşünce, durum ya da davranışlara verilen addır.
B
Yükselen değer, toplum tarafından güncel koşullarda tercih edilen düşünce, durum ya da davranışlara verilen addır.
C
Yükselen değer, toplum tarafından benzer koşullarda tercih edilmeyen düşünce, durum ya da davranışlara verilen addır.
D
Yükselen değer, yöneticiler tarafından tercih edilen düşünce, durum ya da davranışlara verilen addır.
E
Yükselen değer, seçmenler tarafından güncel koşullarda tercih edilmeyen düşünce, durum ya da davranışlara verilen addır.
Açıklama:
Toplumsal yaşam ile kültür arasındaki ilişkileri açıklayabileceksiniz.
Soru 3
Normlar toplumdaki yaygınlıklarına, içerdikleri yaşam alanlarına, ömürlerine ve yaptırım güçlerine göre farklı adlar alırlar. Buna göre aşağıdakilerden hangisi en kısa süre etkili olan yani en zayıf olan normdur?
Seçenekler
A
Moda
B
Âdet
C
Alışkanlık
D
Görenek
E
Örf
Açıklama:
Toplumsal yaşam ile kültür arasındaki ilişkileri açıklayabileceksiniz.
Alışkanlık
Alışkanlık
Soru 4
Aşağıdakilerden hangisi etnomerkezcilik kavramını tanımlar?
Seçenekler
A
Etnomerkezcilik, grubun, kendi bireylerinin izlediği yolun diğerlerinden üstün olduğu ya da diğer grupları kendi grubuyla eşit görme düşüncesi olarak tanımlanır.
B
Etnomerkezcilik, toplumun, bireyin kendi izlediği yolun dışında olduğu düşüncesi olarak tanımlanır.
C
Etnomerkezcilik, topluluğun, bireyin kendi izlediği yolun dışında olduğu düşüncesi olarak tanımlanır.
D
Etnomerkezcilik, bireyin kendi izlediği yolun toplum normları dışında olduğu düşüncesi olarak tanımlanır.
E
Etnomerkezcilik, bireyin, kendi grubunun izlediği yolun diğerlerinden üstün olduğu ya da diğer gruplarıkendi grubundan aşağı görme düşüncesi olarak tanımlanır.
Açıklama:
Başka kültürlerle ilgili ön yargı ve kalıp düşüncelerinizin farkına varabileceksiniz.
Soru 5
Aşağıdakilerden hangisi ekomerkezciliğin dayanaklarından biridir?
Seçenekler
A
Her birey, kendi kültürünü doğal kabul eder.
B
Her toplum, kendi kültürünü doğal kabul etmez.
C
Her topluluk, kendi kültürünü doğal kabul etmez.
D
Her birey, kendi kültürünü yapay kabul eder.
E
Her birey, kendi kültürsüzlüğünü doğal kabul eder.
Açıklama:
Başka kültürlerle ilgili ön yargı ve kalıp düşüncelerinizin farkına varabileceksiniz.
Soru 6
Toplumu oluşturan en temel kurum aşağıdakilerden hangisidir ?
Seçenekler
A
Sağlık
B
Aile
C
Eğitim
D
Hukuk
E
Topluluk
Açıklama:
Toplum ve toplumsal yaşam kavramlarını tanımlayabileceksiniz.
Soru 7
Diğerlerine göre tercih edilen fikir, duygu, davranış ve durum aşağıdakilerin hangisinin tanımını ifade eder?
Seçenekler
A
Değer
B
Norm
C
Kültür
D
İletişim
E
Toplum
Açıklama:
Toplum ve toplumsal yaşam kavramlarını tanımlayabileceksiniz.
Soru 8
Aşağıdakilerden hangisinde toplumsal normların yaptırım gücüne göre güçlüden zayıfa doğru sıralanmıştır?
Seçenekler
A
Gelenek-Görenek-Moda-Alışkanlık
B
Görenek-Gelenek-Alışkanlık-Moda
C
Gelenek-Görenek-Alışkanlık-Moda
D
Görenek-Gelenek-Moda-Alışkanlık
E
Alışkanlık-Görenek-Gelenek-Moda
Açıklama:
Toplum ve toplumsal yaşam kavramlarını tanımlayabileceksiniz.
Soru 9
Aşağıdakilerden hangisi toplumsal norm çeşitlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Alışkanlık
B
Bağlanma
C
Moda
D
Yasa
E
Gelenek
Açıklama:
Toplum ve toplumsal yaşam kavramlarını tanımlayabileceksiniz.
Soru 10
Bireyin, tutum, etkileşim ve iletişim biçimlerinin doğrudan yaşandığı dünya aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Toplumsal yaşam
B
Kültürlerarasılık
C
Toplumsal değer
D
Gündelik yaşam
E
Etnomerkezcilik
Açıklama:
Gündelik yaşamdaki toplumsal senaryolar ve rolleri ayırt edebileceksiniz.
Soru 11
Toplumlar kendi değerlerini aşağıdaki seçeneklerden hangisine göre belirler?
Seçenekler
A
Bireylerin birbirleriyle çıkar ilişkisi değerlendirilip en az çıkar çatışmasına göre belirler.
B
İç işleyişindeki akışı kolaylaştırıcı öğelere göre belirler.
C
Ülkenin süregelen yasal kanunları esas alınarak belirler.
D
Ülkenin kendi içindeki davranış kuralları, yaşam standartları ve güncel yaşamdaki ihtyaçları göz önüne alarak belirler.
E
Diğer ülkelerin değerleri ile uyum sağlayacak şekilde kendi değerlerini uyarlayarak belirler.
Açıklama:
Gündelik yaşamdaki toplumsal senaryolar ve rolleri ayırt edebileceksiniz.
Soru 12
Aşağıdakilerden hangisi toplumsal normların işlevlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Toplumsal yaşamın belirli bir düzen çerçevesinde yürümesini sağlarma.
B
Ortak olarak benimsenen değerlerle dayanışmayı güçlendirme.
C
Bireylerin toplumsal rollerini seçmelerinde rehberlik etme.
D
Toplum üyelerine davranış modeli sunma.
E
Toplumun üyeleri arasındaki farkı eşitleme.
Açıklama:
Toplumsal yaşam ile kültür arasındaki ilişkileri açıklayabileceksiniz.
Soru 13
Aşağıdakilerden hangisinde toplumsal normlar yaptırım güçlerine göre güçlüden zayıfa göre doğru sıralanmıştır?
Seçenekler
A
Yasa-örf-gelenek-görenek-adet-moda-alışkanlık
B
Yasa-gelenek-görenek-örf-adet-moda-alışkanlık
C
Yasa-gelenek-görenek-örf-adet-alışkanlık-moda
D
Yasa-örf-görenek-gelenek-moda-adet-alışkanlık
E
Yasa-örf-alışkanlık-adet-gelenek-görenek-moda
Açıklama:
Toplumsal yaşam ile kültür arasındaki ilişkileri açıklayabileceksiniz.
Soru 14
Aşağıdakilerden hangisi toplumsal senaryoların işlevlerinden biridir?
Seçenekler
A
Toplumsal yaşamda bireylerin çıkar ilişkilerini nasıl koruyacaklarına dair rehber olmak.
B
Toplumsal yaşamda bireylerin diğer kültürleri örnek almalarının gereğini göstermek.
C
Toplumsal yaşamda bireye düşen rolleri ve o rollerin gereğini göstermek.
D
Toplumsal yaşamın kurallarını belirleyerek toplumda yaygınlaşmasını sağlamak.
E
Toplumsal yaşamda bireylere statülerini diğer toplumlara göre belirlemelerini sağlamak.
Açıklama:
Gündelik yaşamdaki toplumsal senaryolar ve rolleri ayırt edebileceksiniz.
Soru 15
Aşağıdakilerden hangisi toplumu oluşturan kurumlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Aile
B
Eğitim
C
Kültür
D
Ekonomi
E
Hukuk
Açıklama:
Gündelik yaşamdaki toplumsal senaryolar ve rolleri ayırt edebileceksiniz.
Soru 16
Aşağıdakilerden hangisi toplumların iç işleyişlerini belirleyen ilke ve kuralları ortaya çıkarır?I-Toplumların bulundukları coğrafi koşullar II-Toplumların yönetim biçimleri III-Toplumların geçirdikleri tarihi evreler
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve III
D
II ve III
E
Hepsi
Açıklama:
Toplum ve toplumsal yaşam kavramlarını tanımlayabileceksiniz.
Soru 17
Aşağıdakilerden hangisi normların çeşididir? I-Alışkanlık II-Görenek III-YasaIV-Aile
Seçenekler
A
Yalnız IV
B
I ve II
C
I, II, III
D
Yalnız III
E
Hepsi
Açıklama:
Toplumsal yaşam ile kültür arasındaki ilişkileri açıklayabileceksiniz.
Soru 18
Kız isteme aşamasında, temiz giysiler giymek ve kız evine bir hediye götürmek nasıl bir davranış modelidir?
Seçenekler
A
Alışkanlık
B
Adet
C
Adap
D
Gösteriş
E
Beklenti
Açıklama:
Gündelik yaşamdaki toplumsal senaryolar ve rolleri ayırt edebileceksiniz.
Soru 19
Aşağıdakilerden hangisi norm türlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Örf
B
Gelenek
C
Görenek
D
Değer
E
Moda
Açıklama:
Toplum ve toplumsal yaşam kavramlarını tanımlayabileceksiniz.
Soru 20
İnsanlar, kültürler ve toplumlar hakkındaki basmakalıp fikirlere ne ad verilir?
Seçenekler
A
Ötekileştirme
B
Stereotip
C
Önyargı
D
Toplumsal sınıf
E
Statü
Açıklama:
Toplum ve toplumsal yaşam kavramlarını tanımlayabileceksiniz.
Soru 21
Toplumun bütünü için geçerli olan uygulanmasında bireysel, etnik, kültürel farklılıkların dikkate alınmadığı kurumsallaşmış normlara ne ad verilir?
Seçenekler
A
Adet
B
Kültür
C
Yasa
D
Gelenek
E
Örf
Açıklama:
Toplum ve toplumsal yaşam kavramlarını tanımlayabileceksiniz.
Soru 22
Aşağıdakilerden hangisi norm çeşitlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Alışkanlık
B
Moda
C
Gelenek
D
Görenek
E
Yetenek
Açıklama:
Toplum ve toplumsal yaşam kavramlarını tanımlayabileceksiniz.
Soru 23
Aşağıdakilerden hangisi değer kavramını en doğru şekilde ifade eder?
Seçenekler
A
Diğerlerine göre tercih edilen fikir, duygu, davranış ve durumdur.
B
Bir kültürün düşüncesine uygun davranış modelidir.
C
Bir kültürde tercih edilen kurallardır.
D
Zamanla değişmeyen, nesilden nesle aktarılan davranış kuralıdır.
E
Toplumsal normlar tarafından belirlenen davranış kalıplarıdır.
Açıklama:
Toplumsal yaşam ile kültür arasındaki ilişkileri açıklayabileceksiniz.
Soru 24
Sınırlı bilgi ve deneyime dayalı olarak başkalarının kültürü hakkında yanlış varsayımlarda bulunmaya ne ad verilir?
Seçenekler
A
Etnomerkezcilik
B
Belirsizlik
C
Kaygı
D
Kültürel miras
E
Önyargı
Açıklama:
Başka kültürlerle ilgili ön yargı ve kalıp düşüncelerinizin farkına varabileceksiniz.
Soru 25
Toplum içinde hızla yayılan ve alışkanlıktan sonra gelen ve ona göre daha uzun ömürlü olan norm aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Görenek
B
Adet
C
Gelenek
D
Örf
E
Moda
Açıklama:
Gündelik yaşamınızda kültürlerarası durumların varlığının farkında olacaksınız.
Soru 26
Yaşamın belli dönemlerine geçiş aşamalarında uygulanan belirli törensel uygulamalar çerçevesinde uyulması gereken bütün normlara ne ad verilir?
Seçenekler
A
Gelenek
B
Örf
C
Alışkanlık
D
Görenek
E
Âdet
Açıklama:
Gündelik yaşamınızda kültürlerarası durumların varlığının farkında olacaksınız.
Soru 27
Sosyal bilimlerde bir gruba mensup olmayanlara ne ad verilir?
Seçenekler
A
Grup dışı
B
Grup içi
C
Şunlar
D
Onlar
E
Biz
Açıklama:
Başka kültürlerle ilgili ön yargı ve kalıp düşüncelerinizin farkına varabileceksiniz.
Soru 28
Bir kültürün tercih ettiği düşünce ya da davranış kurallarına göre belirlenen davranış modellerine ne ad verilir?
Seçenekler
A
İletişim
B
Mesaj
C
Norm
D
Statü
E
İnanç
Açıklama:
Gündelik yaşamdaki toplumsal senaryolar ve rolleri ayırt edebileceksiniz.
Soru 29
Bireyin yabancıyla aralarına, düşmanlık duygularını gösterecek derecede mesafe koymasına ne ad verilir?
Seçenekler
A
Kültür mesafesi
B
İşlev mesafesi
C
Aşağılama mesafesi
D
Sakınma mesafesi
E
İlgisizlik mesafesi
Açıklama:
Başka kültürlerle ilgili ön yargı ve kalıp düşüncelerinizin farkına varabileceksiniz.
Soru 30
Bir kültürün tercih ettiği düşünce ya da davranış kurallarına göre belirlenen davranış modellerine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Kod
B
Değer
C
Norm
D
Sistem
E
Mesaj
Açıklama:
Gündelik yaşamdaki toplumsal senaryolar ve rolleri ayırt edebileceksiniz.
Soru 31
Toplum tarafından güncel koşullarda tercih edilen düşünce, durum ya da davranışlar aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Norm
B
Hukuk
C
Değer
D
Yükselen değer
E
Gelenek
Açıklama:
Gündelik yaşamdaki toplumsal senaryolar ve rolleri ayırt edebileceksiniz.
Soru 32
Bireylerin kurumsal bağlantılarını ve birbirleriyle ilişkilerini, kendi aralarında uzlaşmayla belirledikleri kurallar çerçevesinde yürüttükleri birliğe ne ad verilir?
Seçenekler
A
Toplum
B
Topluluk
C
Kalabalık
D
Kurum
E
Kültür
Açıklama:
Toplum ve toplumsal yaşam kavramlarını tanımlayabileceksiniz.
Soru 33
Bireyin toplumsal grup hiyerarşisi içindeki konumuna ne ad verilir?
Seçenekler
A
Toplumsal değer
B
Toplumsal başarı
C
Toplumsal statü
D
Toplumsal gelişme
E
Toplumsal sınıf
Açıklama:
Toplum ve toplumsal yaşam kavramlarını tanımlayabileceksiniz.
Soru 34
Bireyin toplumsal grup hiyerarşisi içindeki konumu aşağıdakilerden hangisi ile ifade edilir?
Seçenekler
A
Toplumsal olay
B
Toplumsal tavır
C
Toplumsal sınıf
D
Toplumsal sınır
E
Toplumsal statü
Açıklama:
Gündelik yaşamdaki toplumsal senaryolar ve rolleri ayırt edebileceksiniz.
Soru 35
En zayıf norm çeşidi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Unutkanlık
B
Alışkanlık
C
Adet
D
Moda
E
Görenek
Açıklama:
Toplumsal yaşam ile kültür arasındaki ilişkileri açıklayabileceksiniz.
Soru 36
Aşağıdakilerden hangisi bir kalıp düşünce değildir?
Seçenekler
A
İngilizler soğuktur.
B
Almanlar dakiktir.
C
İspanyollar sıcakkanlıdır.
D
İstanbul’da yankesicilik yaygındır.
E
Türkler misafirperverdir.
Açıklama:
Başka kültürlerle ilgili ön yargı ve kalıp düşüncelerinizin farkına varabileceksiniz.
Soru 37
Aşağıdakilerden hangisi bireylerin kendilerine düşen rollere uygun davranmasının beklendiği bir toplumsal senaryo örneği değildir?
Seçenekler
A
Telefon konuşması
B
Hasta ziyareti
C
İş görüşmesi
D
Misafirlik
E
Eğitim
Açıklama:
Gündelik yaşamdaki toplumsal senaryolar ve rolleri ayırt edebileceksiniz.
Soru 38
Toplulukta kurumlardan söz edilmediği halde toplumlar açısından kurumlar çok önemlidir. Buna göre aşağıdakilerden hangisi bir kurum olarak görülemez?
Seçenekler
A
Aile
B
Hukuk
C
Bilgisayar
D
Din
E
Eğitim
Açıklama:
Gündelik yaşamdaki toplumsal senaryolar ve rolleri ayırt edebileceksiniz.
Soru 39
Aşağıdakilerden hangisi bir norm çeşidi değildir?
Seçenekler
A
Alışkanlık
B
Moda
C
Görenek
D
Baskı
E
Yasa
Açıklama:
Gündelik yaşamdaki toplumsal senaryolar ve rolleri ayırt edebileceksiniz.
Soru 40
Kaygı nasıl bir tepkidir?
Seçenekler
A
Bilişsel
B
Ruhsal
C
Duygusal
D
Geleneksel
E
Yasal
Açıklama:
Başka kültürlerle ilgili ön yargı ve kalıp düşüncelerinizin farkına varabileceksiniz.
Soru 41
Aşağıdakilerden hangisi ötekileştirmenin temel gerekçelerinden biridir?
Seçenekler
A
Toplumsal statüler
B
Toplumsal sınıflar
C
Dayanışma
D
Etnomerkezcilik
E
Moda
Açıklama:
Başka kültürlerle ilgili ön yargı ve kalıp düşüncelerinizin farkına varabileceksiniz.
Soru 42
Aşağıdakilerden hangisi sosyal bilimlerde kalıp düşünceleri tanımlamak üzere kullanılan bir kavramdır?
Seçenekler
A
Stereotip
B
Toplumsal tabaka
C
Toplumsal statü
D
Ötekileştirme
E
Önyargı
Açıklama:
Gündelik yaşamdaki toplumsal senaryolar ve rolleri ayırt edebileceksiniz.
Soru 43
Gündelik yaşamda kültürlerarasılık durumu yalnız yüz yüze karşılaşmalarda ortaya çıkmaz. Aşağıdakilerden hangisi gündelik yaşamda karşılaşılması olası böyle bir kültürlerarasılık durumuna örnek değildir?
Seçenekler
A
Sinema filmleri
B
Ulusötesi televizyon yayınları
C
Kitaplar
D
Dergiler
E
Üniversite
Açıklama:
Gündelik yaşamınızda kültürlerarası durumların varlığının farkında olacaksınız.
Soru 44
Aşağıdakilerden hangisi toplumdaki yaygınlıklarına, içerdikleri yaşam alanlarına, ömürlerine ve yaptırım güçlerine göre kullanılan normlardan değildir?
Seçenekler
A
Örf
B
Kültür
C
Moda
D
Gelenek
E
Âdet
Açıklama:
Normlar toplumdaki yaygınlıklarına, içerdikleri yaşam alanlarına, ömürlerine ve yaptırım güçlerine göre farklı adlar alırlar. En kısa süre etkili olan ve en az yaptırım gücü bulunandan başlayarak en güçlü yaptırımla toplumun bütününü kapsayan normlara doğru alışkanlık, moda, âdet, görenek, gelenek, örf ve yasa şeklinde sıralanabilir.
Soru 45
“Toplumsal normlar içinde kuralları ve yaptırımları belirlenmiş ve yazılı olarak kaydedilmiş en güçlü normdur.”
Açıklaması verilen kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Açıklaması verilen kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Örf
B
Moda
C
Gelenek
D
Yasa
E
Adet
Açıklama:
Yasa, toplumsal normlar içinde kuralları ve yaptırımları belirlenmiş ve yazılı olarak kaydedilmiş en güçlü normdur. Yasalar, toplumun bütünü için geçerli olan, uygulanmasında bireysel, bölgesel, etnik, kültürel vb. farklılıkların dikkate alınmadığı, kurumsallaşmış normlardır.
Soru 46
Etnomerkezcilik terimi ilk kez kim tarafından kullanılmıştır?
Seçenekler
A
Rockwood Kluckhohn
B
Richard Porter
C
William Graham Sumner
D
Edward T. Hall
E
Fred L. Strodtbeck
Açıklama:
Etnomerkezcilik terimi ilk kez Amerikalı sosyolog William Graham Sumner (1840- 1910) tarafından kullanılmıştır.
Soru 47
İnsanların yabancılarla aralarına, düşmanlık duygularını gösterecek derecede mesafe koymaları nasıl tanımlanır?
Seçenekler
A
İlgisizlik mesafesi
B
Aşağılama mesafesi
C
Sakınma mesafesi
D
Yakınlık mesafesi
E
Düşmanlık mesafesi
Açıklama:
Genellikle öteki ile arasında mesafe koymak şeklinde ifade edilen tutumlar üç şekilde gerçekleşir. Bunlardan birisi; yabancıyla aralarına, düşmanlık duygularını gösterecek derecede mesafe koyar. Bu mesafeye ise aşağılama mesafesi denir.
Soru 48
Bireyin toplumsal grup hiyerarşisi içindeki konumunu belirleyen toplumsal yaşamın belirleyici unsuru nedir?
Seçenekler
A
Toplumsal tabaka
B
Toplumsal statü
C
Toplumsal düşünce
D
Toplumsal sınıflar
E
Toplumsal hayat
Açıklama:
Bireylerin mensup oldukları toplumsal tabakalar ve toplumsal sınıflar ile sahip oldukları toplumsal statüler de toplumsal yaşamın belirleyici unsurlarıdır. Aynı toplumsal tabaka ve aynı toplumsal sınıfa mensup bireyler farklı statülere sahip olabilir. Toplumsal statü, bireyin toplumsal grup hiyerarşisi içindeki konumunu belirtir.
Soru 49
Kalıp düşünceler ve ön yargılar, bireye genel kategoriler, değerlendirme ölçütleri ve davranış stratejileri sunarak, yaşamı kolaylaştıran ve karmaşık durumlarla baş edilmesini sağlayan işlev hangisidir?
Seçenekler
A
Ruh sağlığı işlevi
B
Bilişsel işlev
C
Toplumsal işlev
D
İletişimsel işlev
E
Önyargı işlevi
Açıklama:
Ruh sağlığı işlevi: Kalıp düşünceler ve ön yargılar, bireye genel kategoriler, değerlendirme ölçütleri ve davranış stratejileri sunarak, yaşamı kolaylaştırır ve karmaşık durumlarla baş edilmesini sağlar.
Soru 50
I. Ötekileştirmeyi desteklemek
II. Ötekini tanımayı teşvik etme
III. Ötekileştirmenin önüne geçmek
IV. Kalıp düşüncelerin etkileşim sürecindeki rolü hakkında farkındalık yaratmak
V. Ön yargıların etkileşim sürecindeki rolü hakkında farkındalık yaratmak
Kültürlerarası iletişim disiplini, yukarıda verilenlerden hangileri için bilgi üretmeye çaba harcamaktadır?
II. Ötekini tanımayı teşvik etme
III. Ötekileştirmenin önüne geçmek
IV. Kalıp düşüncelerin etkileşim sürecindeki rolü hakkında farkındalık yaratmak
V. Ön yargıların etkileşim sürecindeki rolü hakkında farkındalık yaratmak
Kültürlerarası iletişim disiplini, yukarıda verilenlerden hangileri için bilgi üretmeye çaba harcamaktadır?
Seçenekler
A
I, II, II
B
I, III, IV
C
I, III, IV, V
D
II, III, IV, V
E
I, II, III, IV, V
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim disiplini, ötekini tanımayı teşvik etmek, ötekileştirmenin önüne geçmek, kalıp düşünce ve ön yargıların etkileşim sürecindeki rolü hakkında farkındalık yaratmak için bilgi üretmeye çaba harcamaktadır.
Soru 51
Gündelik yaşam ile ilgili aşağıdakilerden bilgilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Gündelik yaşam, bireyin toplumsal yaşam içinde diğerleriyle paylaştığı yaşam kesitini ifade eder.
B
Gündelik yaşam, bireyin, onun edimlerinin, tutum, etkileşim ve iletişim biçimlerinin dolaylı yaşandığı dünyadır.
C
Gündelik yaşam terimi bir toplumun üyelerinin gündelik yaşamlarının farklı yönlerini ve farklı davranış örüntüleri ile sıradışılığın ortalamasını ifade eder.
D
Gündelik yaşamın kültürlerarası yönü, çağdaş yaşamın getirdiği olanaklara koşut olarak daralmaktadır.
E
Gündelik yaşamda kültürlerarasılık durumu yalnız yüz yüze karşılaşmalarda ortaya çıkar.
Açıklama:
Gündelik yaşam, bireyin, onun edimlerinin, tutum, etkileşim ve iletişim biçimlerinin doğrudan yaşandığı dünyadır. Bu nedenle 1980’li yıllardan beri insan ve toplumbilimleri alanlarında çalışan bilim insanları arasında kültürel ve toplumsal olgularını gündelik yaşam çerçevesi içinde araştırma eğilimi artmaktadır. Gündelik yaşam, bireyin toplumsal yaşam içinde diğerleriyle paylaştığı yaşam kesitini ifade eder. Mensubu olduğu toplumsal kesime, kültüre ve mesleğe bağlı olarak aynı toplumun üyeleri farklı gündelik yaşamlar sürdürürler. Gündelik yaşam terimi bir toplumun üyelerinin gündelik yaşamlarının ortak noktalarını ve ortak davranış örüntüleri ile gündelik rutinlerin ortalamasını ifade eder. Bu ortalamayı göz önünde tutarak bir toplumun gündelik yaşamından söz etmek mümkün olabilir. Gündelik yaşamda kültürlerarasılık durumu yalnız yüz yüze karşılaşmalarda ortaya çıkmaz. Gündelik yaşamın kültürlerarası yönü, çağdaş yaşamın getirdiği olanaklara koşut olarak genişlemektedir.
Soru 52
Önyargı ile ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Ön yargılar, kalıp düşüncelerle aynı olarak bireyler, gruplar, ilişkiler ve nesnelerle ilgili değerlendirici tutumlardır.
B
Ön yargı, değerlendirmeyle ilgili tutum harici fikri, kanıyı içeren dar kapsamlı bir kavramdır.
C
Belirli ön yargılarda, birçok fikirden yola çıkılarak gerçekleşen bir etkileşim sonucunda, bir kanı edilmeden önce bir tutum geliştirilmiştir.
D
Ön yargılar, sadece bireyler ile ilgili değerlendirici yargılardır.
E
Ön yargılar, insana özgü, bilinmeyene, yeniliğe ve günlük rutini, alışılmış düşünceve davranış biçimlerini bozabilecek olana karşı dikkatli, mesafeli ve güvensiz olma eğilimine dayanmaktadır.
Açıklama:
Ön yargılar, kalıp düşüncelerden farklı olarak, bireyler, gruplar, ilişkiler ve nesnelerle ilgili değerlendirici yargılardır. Ön yargı, değerlendirmeyle ilgili fikri, kanıyı ve tutumu içeren geniş kapsamlı bir kavramdır. Her ön yargıda, bir fikirden yola çıkılarak gerçekleşen bir etkileşim sonucunda, bir kanı edinildikten sonra, bir tutum geliştirilmiştir. Ön yargılar, bireyler, gruplar, ilişkiler ve nesnelerle ilgili değerlendirici yargılardır. Ön yargılar, insana özgü, bilinmeyene, yeniliğe ve günlük rutini, alışılmış düşünceve davranış biçimlerini bozabilecek olana karşı dikkatli, mesafeli ve güvensiz olma eğilimine dayanmamaktadır.
Soru 53
Yaşamın belirli dönemlerine geçiş aşamalarında uygulanan belirli törensel uygulamalar çerçevesinde uyulması gereken bütün normlara ne isim verilir?
Seçenekler
A
Örf
B
Moda
C
Gelenek
D
Yasa
E
Âdet
Açıklama:
Gelenek, yaşamın belirli dönemlerine geçiş aşamalarında uygulanan belirli törensel uygulamalar çerçevesinde uyulması gereken bütün normları kapsar. Doğum, evlenme ve ölüm gibi yaşamın üç önemli dönüm noktası çevresinde toplanan uygulamalar zamanla değişmekle birlikte, genel kabul görmüş, uzun ömürlü normlardan oluşur.
Soru 54
Aşağıdakilerden hangisi toplulukla toplumun ortak özelliklerinden biridir?
Seçenekler
A
Bir arada bulunma amacı ortadan kalkınca dağılır.
B
Sadece insanları değil kurumları da barındırır.
C
İç işleyişini sağlayan kuralları vardır.
D
Kendisini oluşturanlar arasında çok yönlü ve güçlü bağlar vardır.
E
Kural ve davranış örüntüleri uzlaşma ile belirlenir.
Açıklama:
Toplum düzeni demek belirli yapıların belirli bir düzen içinde bulunması anlamına gelir. Bütün toplumlarda neyin nerede ve nasıl olması gerektiği ile ilgili ilke ve kurallar vardır. Toplumdan topluma değişen bu ilke ve kurallar nedeniyle her toplumun düzeni ve işleyişi birbirinden farklıdır.
Soru 55
Aşağıdakilerden hangisi bir toplumu diğerlerinden ayırır?
Seçenekler
A
Toplumsal kurumlara sahip olması
B
Toplumsal normlarının farklı olması.
C
Toplumsal yaşamı düzenleyen normlara sahip olması.
D
Toplum üyeleri arasında sağlam bağlantılar bulunması.
E
Toplum kurallarına uymayanlara yaptırımlar uygulaması.
Açıklama:
Topluluk, belirli amaç için bir araya gelen ve onu oluşturanlar arasındaki bağların çok güçlü olmadığı, amaç ortadan kalkınca dağılan insan grubudur. Toplum ise bireylerin kurumsal bağlantılarını ve birbirleriyle ilişkilerini üzerinde uzlaşılmış belirli kurallar çerçevesinde yürüttükleri bir birliktir.
Soru 56
Aşağıdakilerden hangisi toplumla kültür arasındaki ilişkiyi en açık şekilde açıklar?
Seçenekler
A
Toplum üyeleri istediklerinde kültürü değiştirirler.
B
Toplumsal yaşamda yasalar kültürden daha etkilidir.
C
Kültür toplumu yöneten kurallardan ibaret bir bütündür.
D
Kültür ve toplum arasındaki ilişkiyi normlar ve yasalar belirler.
E
Kültür toplum tarafından yaratılmıştır ve toplumun iç işleyişini belirler.
Açıklama:
Dünya üzerindeki bütün toplumlar, onları oluşturan insanlara, hemen hemen aynı kurumlara ve bunlar arasındaki ilişkileri düzenleyen kurallara sahiptir. Onları birbirinden ayıran, bu bireyler ve kurumlar arasındaki bağlantının ve etkileşimin biçimidir. Kültür, insan grupları nın işleyiş şekli ya da yaşam biçimi olarak da tanımlanmaktadır. Kültür, toplumsal yaşamın düzenleme sistemidir.
Soru 57
Aşağıdakilerden hangisi toplumsal değeri en doğru şekilde ifade etmektedir?
Seçenekler
A
Toplumsal değer, toplumsal normların belirlediği tercih edilen tutumlardır.
B
Toplumsal normların zamanla yerleşmesi sonucunda değerler ortaya çıkar.
C
Her toplumsal değer diğerlerine göre daha güçlü olan bir norma karşılık gelir.
D
Toplumsal değer diğerlerine göre tercih edilen fikir, duygu, davranış ve durumdur.
E
Toplumsal değerleri değiştirmeden korumak bir kültürün yaşaması için şarttır.
Açıklama:
Toplumlar, seçeneği olan düşünce, davranış ve durumlardan birini diğerlerine tercih ederek kendi değerlerini belirlerler. Değer, diğerlerine göre tercih edilen fikir, duygu, davranış ve duruma denir.
Soru 58
Aşağıdakilerden hangisi toplumsal normların işlevlerinden biridir?
Seçenekler
A
Toplum üyeleri arasında eşitliği sağlamak.
B
Toplumun üyelerinde davranış modeli sunmak.
C
Toplum üyelerinin yanlış davranışlarını yargılamak.
D
Toplum üyelerinin yabancılarla iletişimini düzenlemek.
E
Toplum üyelerinin kültürlerarası iletişim yeterliğini artırmak.
Açıklama:
Toplumlar da bir değeri benimsedikten sonra, toplumsal işleyişi ve bireylerin davranışlarını o değere göre düzenlemek için ilke ve kurallar belirlerler. Bu kurallar bütünü norm olarak adlandırılır. Norm, bir kültürün tercih ettiği düşünce ya da davranış kurallarına göre belirlenen davranış modelleridir.
Soru 59
Aşağıdakilerden hangisinde toplumsal normlar yaptırım güçlerine göre zayıftan güçlüye doğru sıralanmıştır?
Seçenekler
A
Alışkanlık-moda-gelenek-görenek-örf-adet-yasa
B
Alışkanlık-adet-moda-gelenek-görenek-örf-yasa
C
Alışkanlık-görenek-moda-örf-adet-gelenek-yasa
D
Alışkanlık-moda-adet-görenek-gelenek-örf-yasa
E
Alışkanlık-örf-moda-adet-gelenek-görenek-yasa
Açıklama:
Görenek, alışkanlık, moda ve âdetleri içeren geniş kapsamlı bir normdur. Herhangi bir toplumsal süreç içinde sıraladığımız normlara uygun davranmayı sağlayan bu toplumsal norm, herhangi bir toplumun kültürünü içselleştirmiş bireylerin göstermesi gereken davranışlar ve iş yapma biçimleri olarak tanımlanabilir.
Soru 60
Aşağıdakilerden hangisi toplumsal senaryoların işlevlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Toplumsal yaşamın kurlarını belirleyerek yaygınlaşmasını sağlamak.
B
Toplumsal yaşamda bireye düşen rolleri ve o rollerin gereğini göstermek.
C
Toplumsal yaşamda sık karşılaşan durumlarda insanlara yönelim sağlamak.
D
Toplumsal yaşamda bireylerin kültüre uygun davranış göstermesini sağlamak.
E
Toplumsal yaşamda bireylere hangi durumda ne yapmaları gerektiğini göstermek.
Açıklama:
Normların dışında yaşamı düzenleyen toplumsal senaryolar vardır. Bu senaryolar geleneklerce belirlenen durumlarda, bireylerin toplumdaki konumlarına göre nasıl davranacakları ve ne söyleyeceklerini belirler. Bireyler sadece senaryoda kendileri için biçilmiş rolleri oynar, belirlenmiş replikleri tekrarlar. Çoğunlukla bu senaryoların akışı sorgulanmaz, sadece onlara uygun davranılır. Söz gelimi eve konuk geldiğinde, ziyaretin başlangıcından sonuna uygulanan senaryonun gerekleri yerine getirilir. Her kültürde telefon konuşmasından hasta ziyaretine, yoldaki karşılaşmadan iş görüşmesine kadar hemen hemen her sosyal duruma ilişkin senaryolar bulunur. Bireyler, toplumsal yaşam içinde bulundukları duruma uygun senaryoda kendilerine düşen rolü oynarlar.
Soru 61
Aşağıdaki ifadelerden hangisi biz ve öteki kavramlarını açıklamaktadır?
Seçenekler
A
Bazı insanlar öteki, bazı insanlar biz olarak doğar.
B
Toplumsal yaşamda grup içi olmayanlar öteki olarak nitelenir.
C
Aynı bölgede veya yakın yerlerde yaşayanlar biz, uzaktakiler ötekidir.
D
Yabancı bir toplumun kültürünü bilmek, bireyi öteki olmaktan kurtarır.
E
Farklı zamanlarda yaşamış ve birbiriyle tanışmamış insanlar birbirleri için ötekidir.
Açıklama:
Toplumları, aynı parçalardan oluşmuş fakat farklı işleyen mekanizmalara benzetebiliriz. Başka bir örnek bilgisayarlar olabilir. Günümüzde aynı elektronik devrelerden yapılmış farklı işletim sistemlerine sahip, pc ya da mac bilgisayarlar vardır. Bir sistemde hazırlanan belgeyi diğer sistemde açmakta zorluk çeker, açmak için bazen bir aracı program kullanırız. Toplumlar da insanlardan ve insanların oluşturduğu kurumlardan ibaret olduğu halde ne dilleri ne yemekleri ne de gelenekleri birbirine uyar. Bir toplumun bireyleri bu yüzden, kültürel paylaşım derecelerine göre, toplumsal yaşam içinde alanlar belirleyerek bu alanın dışında kalanları kendilerinden saymazlar. Aileyi ele alalım. Aile bağları ve ortak kültürü onun bireylerini bir arada tutar. Komşular bu alanın dışında kalır. Bu durumda biz, aile üyeleri, diğerleri ya da ötekiler ise bütün komşulardır. Bir köyü ele alırsak, köy halkının bütün bireyleri biz kavramının içindedir. Onlar ya da diğerleri ise köy dışında kalan herkestir.
Soru 62
Aşağıdakilerden hangisi kalıp düşünce ve ön yargıların toplumsal işlevi değildir?
Seçenekler
A
Grup içi uyumu perçinlemek.
B
Grup üyeleri arasında bağlılığı artırmak.
C
Bireyin durumu anlamasını kolaylaştırmak.
D
Grup ya da toplumun iç tutarlılığını artırmak.
E
Grubun diğerleriyle olan sınırlarını belirginleştirmek.
Açıklama:
Ötekileştirmenin temelinde onu “anlamamak” yatar. ‹nsanlık tarihi, anlaşılmayanla ilgili olarak ileri sürülmüş fikirlerle doludur. ‹nsanlar yüzyıllarca dünyanın öküzün boynuzunda duran düz bir tepsiye benzediğini ileri sürenlere de, cisimlerin salgıladıkları “phlogiston” adlı anlaşılmayan bir madde yüzünden yandıklarını ileri süren Richard Kirwan’a da (1787) inanmıştır. Galileo dünyanın yuvarlak olduğunu gösterene, Joseph Priestly oksijeni bulana kadar dayanaktan yoksun bu fikirler yaşamaya devam etmiştir.
Soru 63
Aşağıdakilerden hangisi gündelik yaşamda karşılaşılan kültürlerarası bir durum değildir?
Seçenekler
A
Televizyonda yabancı film izlemek.
B
Tolstoy’un bir romanını okumak.
C
Turistlere hizmet vermek.
D
Evde yabancı dil çalışmak.
E
Günlük tutmak.
Açıklama:
Gündelik yaşamda anlaşılmayan birçok durumla karşılaşılır. Onları anlamak için bilgi toplamaya çalışılır, sorulur, soruşturulur. Genellikle yabancılarla olan karşı laşmalarda, anlamadığımızı çevremizdekilere sorarız. Onlar da kendi bildiklerini aktarırlar. “Doğru mu, yanlış mı?” diye sorgulamadan bu bilgilere dayanarak durumu anlamlandırırız. Bu yolla sosyalleşme süreci boyunca diğer kültürler, uluslar ve ülkeler hakkında, diğerlerinden ayırt edici olduğu varsayılan temel nitelikleriyle ilgili düşünceler edinilir. Edinilen bu düşünceler etkileşim süreçlerinde ortaya konur ve yayılarak sorgulanmayan kalıp düşünce haline gelir. Kalıp düşünceler, ilgili oldukları ulus, kültür ya da grup hakkında zihnimizde oluşan resimden başka bir şey değildir. Kalıp düşüncelere sosyal bilimlerde stereotip denir. “Stereotipler, insanları birtakım türlere, tiplere bölmeyi ifade eden zihinsel yapıtlardır. Belli özelliklerin muayyen insanlarda mevcut sanılmasını ifade eder. Bu özelliklerin her zaman gerçeğe ve olumlu kanıtlara dayanmaksızın sadece mevcut bulunması gerektiği kanısına dayanır. Bir başka ifade ile kafamızdaki düşünceleri sadeleştiren birtakım zihinsel ameliyelerdir. Basmakalıp fikirlerdir.”
Soru 64
Belirli amaç için bir araya gelen ve onu oluşturanlar arasındaki bağların çok güçlü olmadığı, uzlaşmayla belirlenen kurallara göre yönetilen, amaç ortadan kalkınca dağılan insan grubu aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Ulus
B
Ülke
C
Kıta
D
Topluluk
E
Aile
Açıklama:
Topluluk, belirli amaç için bir araya gelen ve onu oluşturanlar arasındaki bağların çok güçlü olmadığı, uzlaşmayla belirlenen kurallara göre yönetilen, amaç ortadan kalkınca dağılan insan grubudur.
Soru 65
Bireylerin kurumsal bağlantılarını ve birbirleriyle ilişkilerini üzerinde uzlaşılmış belirli kurallar çerçevesinde yürüttükleri birlik aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Ulus
B
Ülke
C
Toplum
D
Topluluk
E
Aile
Açıklama:
Toplum, bireylerin kurumsal bağlantılarını ve birbirleriyle ilişkilerini üzerinde uzlaşılmış belirli kurallar çerçevesinde yürüttükleri bir birliktir.
Soru 66
Toplum düzeni ve işleyiş biçimi olarak da tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Milliyet
B
Aile
C
Kültür
D
Adalet
E
Çok ulusluluk
Açıklama:
Kültürü insan gruplarının işleyiş şekli ya da yaşam biçimleri olarak tanımlayanlar genellikle toplumsal sistemin işleyişini göz önüne alırlar. Kültür, toplum düzeni ve işleyiş biçimi olarak da tanımlanır.
Soru 67
Sosyal Bilimlerde stereotip adı da verilen ve insanlar, kültürler ve toplumlar hakkındaki basmakalıp fikirlere ne ad verilmektedir?
Seçenekler
A
Kalıp düşünceler
B
Ön yargılar
C
Ötekileştirme
D
Dışlama
E
Eleştirme
Açıklama:
Kalıp düşüncelere sosyal bilimlerde stereotip denir. Stereotipler insanlar, kültürler ve toplumlar hakkındaki basmakalıp fikirlerdir.
Soru 68
Norm kavramının tanımı aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
Bir kültürün tercih ettiği düşünce ya da davranış kurallarına göre belirlenen davranış modelleridir.
B
Diğerlerine göre tercih edilen fikir, duygu, davranış ve duruma denir.
C
Toplumu oluşturan birey ve kurumların uyum içinde bir arada yaşamasını ve olabilecek çatışmalarda taraflar arasında adaletin gerçekleşmesini sağlar.
D
Belirli amaç için bir araya gelen ve onu oluşturanlar arasındaki bağların çok güçlü olmadığı, uzlaşmayla belirlenen kurallara göre yönetilen, amaç ortadan kalkınca dağılan insan grubudur.
E
Bireylerin kurumsal bağlantılarını ve birbirleriyle ilişkilerini üzerinde uzlaşılmış belirli kurallar çerçevesinde yürüttükleri bir birliktir.
Açıklama:
Norm, bir kültürün tercih ettiği düşünce ya da davranış kurallarına göre belirlenen davranış modelleridir.
Soru 69
Birey, kendi kültürel ölçütlerine göre, yabancı ile arasına, onunla ilgilenmediğini, ona önem vermediğini gösteren bir mesafe bırakır. Bu mesafeye ne ad verilmektedir?
Seçenekler
A
İlgisizlik mesafesi
B
Aşağılama mesafesi
C
Sakınma mesafesi
D
İletişim mesafesi
E
Saygı mesafesi
Açıklama:
Genellikle öteki ile arasında mesafe koymak şeklinde ifade edilen bu tutumlar üç şekilde gerçekleflir. Birincisinde Birey, kendi kültürel ölçütlerine göre, yabancı ile arasına, onunla ilgilenmediğini, ona önem vermediğini gösteren bir mesafe bırakır. Bu mesafeye ilgisizlik mesafesi diyoruz. İkincisinde yabanıyla etkileşimde bulunmamak için aralarına daha büyük bir iletişim mesafesi koyar. Bu mesafe sakınma mesafesi olarak adlandırılır. Son olarak, yabancıyla aralarına, düşmanlık duygularını gösterecek derecede mesafe koyar. Bu mesafeye ise aşağılama mesafesi denir.
Soru 70
Kalıp düşünceler toplumsal uyum ve toplumsal sınırlandırma sistemleri olarak, her toplumun kendini korumasını sağlayan işlev aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Bilişsel işlev
B
Ruh sağlığı işlevi
C
Toplumsal işlev
D
Kurumsal işlev
E
Duygusal işlev
Açıklama:
Toplumsal işlev, kalıp düşünceler toplumsal uyum ve toplumsal sınırlandırma sistemleri olarak, her toplumun kendini korumasını sağlar.
Soru 71
Toplum içinde benzer ekonomik, siyasal güce sahip olan ve benzer eğitim aşamalarını tamamlamış, bilgi birikimine sahip ve benzer yaşam biçimini benimseyen bireylerin oluşturduğu gruplara ne ad verilir?
Seçenekler
A
Toplumsal uyum
B
Toplumsal sınıf
C
Toplumsal tabaka
D
Toplumsal statü
E
Toplumsal işbirliği
Açıklama:
Toplumsal tabaka, toplum içinde benzer ekonomik, siyasal güce sahip olan ve benzer eğitim aşamalarını tamamlamış, bilgi birikimine sahip ve benzer yaşam biçimini benimseyen bireylerin oluşturduğu gruplardır. Bu gruplar birbirine göre üst, orta ve alt tabaka olarak sıralanır. Bireyler zamanla bir tabakadan diğerine geçebilirler.
Soru 72
Bilinmeyen, neye nasıl tepki vereceği kestirilemeyen yabancıyla iletişime nereden başlayacağını bilememek duygusunu ifade eden kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kaygı
B
Belirsizlik
C
Etnomerkezcilik
D
Tutum
E
Ön yargı
Açıklama:
Belirsizlik, Bilinmeyen, neye nasıl tepki vereceği kestirilemeyen yabancıyla iletişime nereden başlayacağını bilememek duygusunu ifade eder. Kaygı ise bu süreçte olabileceklerden duyulan rahatsızlığı, gerginlik ve endişe duygusunu ifade eder. Etnomerkezcilik genel anlamıyla “bireyin, kendi grubunun izlediği yolun diğerlerinden üstün olduğu ya da diğer grupları kendi grubundan aşağı görme düşüncesi” olarak tanımlanır. Ön yargı, değerlendirmeyle ilgili fikri, kanıyı ve tutumu içeren geniş kapsamlı bir kavramdır.
Soru 73
“Bireylerin kurumsal bağlantılarını ve birbirleriyle ilişkilerini, kendi aralarında uzlaşmayla belirledikleri kurallar çerçevesinde yürüttükleri bir birliktir.”
Yukarıda sözü edilen tanım aşağıdakilerden hangisine aittir?
Yukarıda sözü edilen tanım aşağıdakilerden hangisine aittir?
Seçenekler
A
Topluluk
B
Toplum
C
Kültür
D
Grup
E
İletişim
Açıklama:
Topluluk ile toplum kavramları sosyal bilimlerde farklı anlamlarda kullanılır. Topluluk, belirli amaç için bir araya gelen ve onu oluşturanlar arasındaki bağların çok güçlü olmadığı, yaşamını uzlaşmayla belirlenmiş kurallar çerçevesinde sürdüren insan gruplarına verilen addır. Onları bir araya getiren amaç ortadan kalkınca topluluk da dağılır. Toplum ise bireylerin kurumsal bağlantılarını ve birbirleriyle ilişkilerini, kendi aralarında uzlaşmayla belirledikleri kurallar çerçevesinde yürüttükleri bir birliktir.
Soru 74
Aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Yükselen değerler, toplum tarafından zor koşullarda tercih edilir.
B
Toplumun oluşturduğu bütün değerler kolaylıkla değiştirilebilir.
C
Toplum içindeki bütün bireyler toplumsal değer ve normlar aynı derecede bağımlı değildir.
D
Normlar değerlerin oluşmasında başlangıç noktasıdır.
E
Kültürel değerler zamana bağlı olarak değişmez.
Açıklama:
Toplumlar kültürel açıdan homojen değildir. Toplumu oluşturan bireyler kültürü kendi kişisel, psikolojik ve bilişsel durumları çerçevesinde içselleştirirler. Bireylerin içselleştirdikleri kültür onların davranışlarına yansır ve başkaları tarafından gözlenebilir hâle gelir. Aynı toplumda ve hatta aynı ailede yetişenler bile kültürü farklı şekilde özümsemeleri, içselleştirmeleri nedeniyle benzer durumlarda birbirlerinden farklı davranış gösterebilirler. Kardeşler arasındaki farklılığa hak kazandırmak amacıyla söylenen “Beş parmağın beşi bir olmaz” atasözü aynı toplum içindeki kültürel farklılıkları da vurgulamaktadır. Parmakların beşi de aynı bilekle aynı kola ve bedene bağlıdır ama birbirlerine benzemezler.
Soru 75
Aşağıdakilerden hangisi en zayıf normdur?
Seçenekler
A
Alışkanlık
B
Örf
C
Moda
D
Adet
E
Görenek
Açıklama:
Alışkanlık en zayıf normdur. İnsanlar alıştıkları şekilde davranmaya eğilimlidir. Alışılmış davranışları göstermek toplumsal yaşamda rahat etmenin yollarından biri olduğu için, herhangi bir zarara yol açmıyorsa yaygınlığı artar ve toplum tarafından kabul görerek daha güçlü normlara evrilebilir. Alışkanlık haline gelen davranışı göstermeyenler için herhangi bir toplumsal yaptırım uygulanmaz. Eğer bir alışkanlık toplum tarafından istenilir olmaktan çıkarsa ondan vazgeçilir. Bu nedenle alışkanlık kolayca yayılan ve kolayca terk edilen, yaptırımı olmayan en zayıf toplumsal norm olarak kabul edilir.
Soru 76
“Bireylerin toplumsal sistem içinde, onun kurallarına ayak uydurarak sürdürdüğü yaşamdır.”
Yukarıdaki tanım aşağıdakilerden hangisine aittir?
Yukarıdaki tanım aşağıdakilerden hangisine aittir?
Seçenekler
A
Bireysel farklılık
B
Bireysel yaşam
C
Toplumsal sınıf
D
Toplumsal yaşam
E
Toplumsal tabaka
Açıklama:
Birey ve kurumlar ile onların arasındaki ilişkilerden ibaret olan toplumlar, değerler üzerine kurulu toplumsal normlar çerçevesinde bir sistem oluştururlar. Bireylerin toplumsal sistem içindeki yaşamını toplumsal yaşam olarak adlandırıyoruz.
Soru 77
Toplumlar insanlardan ve insanların oluşturduğu kurumlardan ibaret olduğu halde ne dilleri ne yemekleri ne de gelenekleri birbirine uyar. Bir toplumun bireyleri bu yüzden, kültürel paylaşım derecelerine göre, toplumsal yaşam içinde alanlar belirleyerek bu alanın dışında kalanları kendilerinden saymazlar. Bu durum da “ biz ve “diğerleri” olarak iki ayrı grup meydana gelir.
Aşağıdakilerden hangisini “biz” ve “diğerleri” kavramlarını karşılamaktadır?
Aşağıdakilerden hangisini “biz” ve “diğerleri” kavramlarını karşılamaktadır?
Seçenekler
A
Sınıfın uzun ve kısa boyluları
B
Sınıfın kızları ve erkekleri
C
Sınıfın gözlüklü ve gözlüksüzleri
D
Sınıfın çalışkanları ve tembelleri
E
Sınıfın öğrencileri ve farklı sınıfın öğrencileri
Açıklama:
E hariç diğer şıklarda bir gruba mensup olma durumu söz konusu iken E şıkkında ise grubun içinde ve dışındakiler yer almaktadır.
Soru 78
I. İnsanları birtakım türlere, tiplere bölmeyi ifade eden zihinsel yapıtlardır,
II. Belli özelliklerin muayyen insanlarda mevcut sanılmasını ifade eder,
III. Basmakalıp fikirlerdir,
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri stereotiplerle ilgilidir?
II. Belli özelliklerin muayyen insanlarda mevcut sanılmasını ifade eder,
III. Basmakalıp fikirlerdir,
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri stereotiplerle ilgilidir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
II ve III
E
Hepsi
Açıklama:
Kalıp düşüncelere sosyal bilimlerde stereotip denir. “Stereotipler, insanları birtakım türlere, tiplere bölmeyi ifade eden zihinsel yapıtlardır. Belli özelliklerin muayyen insanlarda mevcut sanılmasını ifade eder. Bu özelliklerin her zaman gerçeğe ve olumlu kanıtlara dayanmaksızın sadece mevcut bulunması gerektiği kanısına dayanır. Bir başka ifade ile kafamızdaki düşünceleri sadeleştiren birtakım zihinsel ameliyelerdir. Basmakalıp fikirlerdir”
Soru 79
“Etnomerkezcilik” terimini ilk kullanan sosyolog kimdir?
Seçenekler
A
Jane Addams
B
Georg Simmel
C
Graham Sumner
D
Pierre-Felix Bourdieu
E
Theodor Adorno
Açıklama:
Etnomerkezcilik terimi ilk kez Amerikalı sosyolog William Graham Sumner (1840- 1910) tarafından kullanılmıştır. Sumner aynı zamanda dünyanın ilk sosyoloji profesörü ve Yale Üniversitesi’nde ilk sosyoloji dersini veren bilim insanıdır. Sumner, 1906 yılında yayımladığı Gelenekler adlı kitabında etnomerkezcilik kavramıyla, emperyalistlerin diğer halklara yönelik tutumlarındaki temel gerekçeyi açıklamaya çalışmıştır. Etnomerkezcilik terimi, farklı etnik gruplar arasındaki ilişkilerle bağlantılı olarak ortaya çıkmasına karşın, günümüzde daha çok farklı kültürlere mensup insanlar arasındaki etkileşim durumlarında taraflardan birinin ya da her iki tarafın takındığı tutumları değerlendirmekte kullanılır. Etnomerkezcilik genel anlamıyla “bireyin, kendi grubunun izlediği yolun diğerlerinden üstün olduğu ya da diğer grupları kendi grubundan aşağı görme düşüncesi” olarak tanımlanır. Terimi, sosyal ve kültür bilimlerindeki güncel kullanılış biçimiyle irdelersek, “etno” bireyin kendi grubundan edindiği “kültürel miras”ı, “merkezcilik” ise her şeyin merkezinde bulunmayı ifade etmektedir. Etnomerkezcilik, bireyin diğer kültürleri kendi kültürel bakış açısından değerlendirmesine yol açar. Birey, kendi kültürünü her şeyin merkezinde görür ve diğer kültürlerden üstün sayar.
Soru 80
“Bir kongrede sunum yapacak olan farklı ülkelerden gelmiş iki akademisyen yaratıcılık kavramı üzerine iki farklı sunum hazırlamışlardır. Bunlardan biri yaratıcılığın eğitimle geliştiğini savunurken, diğeri ise yaratıcılığın genetik olduğunu ve eğitimle geliştirilemeyeceğini savunmaktadır. İki akademisyen de birbirlerini kırmamak adına konuya nasıl giriş yapmaları gerektiğini düşünmektedir. ”
Yukarıda anlatılan örnek olayda kültürler arası karşılaşmada bireylerin yaşadığı hangi duygu ön plana çıkmaktadır?
Yukarıda anlatılan örnek olayda kültürler arası karşılaşmada bireylerin yaşadığı hangi duygu ön plana çıkmaktadır?
Seçenekler
A
Belirsizlik
B
Sabırsızlık
C
Mutluluk
D
Huzur
E
Sıkılma
Açıklama:
Belirsizlik, bilinmeyen, neye nasıl tepki vereceği kestirilemeyen yabancıyla iletişime nereden başlayacağını bilememek duygusunu ifade eder. Birey ne kendisinin ne de karşısındakinin nasıl davranacağını bilemediği zaman bu duyguya kapılır. Belirsizlik bilişsel bir sürecin sonucudur. Birey içinde bulunduğu durumu hızla değerlendirir ve bilgi eksikliğinden doğan belirsizlikle karşılaşır. Kaygı ise bu süreçte olabileceklerden duyulan rahatsızlığı, gerginlik ve endişe duygusunu ifade eder. Kaygı, bilişsel değil, duygusal bir tepkidir. Kısaca, “karşıdakinin davranışını tahmin edememek belirsizliğe neden olurken, kaygı, doğabilecek olumsuz sonuçlarla ilgili duyguları içerir.
Soru 81
I. İlgisizlik mesafesi
II. Sakınma mesafesi
III. Aşağılama mesafesi
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri öteki ile arasına mesafe koyan bireylerde gerçekleşen tutumlardandır?
II. Sakınma mesafesi
III. Aşağılama mesafesi
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri öteki ile arasına mesafe koyan bireylerde gerçekleşen tutumlardandır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız III
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Genellikle öteki ile arasında mesafe koymak şeklinde ifade edilen bu tutumlar üç şekilde gerçekleşir. Birincisinde birey, kendi kültürel ölçütlerine göre, yabancı ile arasına, onunla ilgilenmediğini, ona önem vermediğini gösteren bir mesafe bırakır. Bu mesafeye ilgisizlik mesafesi diyoruz. İkincisinde yabancıyla etkileşimde bulunmamak için aralarına daha büyük bir iletişim mesafesi koyar. Bu mesafe sakınma mesafesi olarak adlandırılır. Son olarak, yabancıyla aralarına, düşmanlık duygularını gösterecek derecede mesafe koyar. Bu mesafeye ise aşağılama mesafesi denir.
Soru 82
Ayşe, Türk vatandaşıdır. Ayşe’nin gündelik yaşamını dikkate aldığımızda aşağıdakilerden hangisi O’nun kültürlerarasılık durumuna örnek olarak verilebilir?
Seçenekler
A
Michael Jackson şarkıları dinlemek
B
Amasya elması satın almak
C
Urfa’ya tatile gitmek
D
Oğuz Atay romanı okumak
E
Eyüp Sultan Camii’ni ziyaret etmek
Açıklama:
Başka kültürel ortamlarda üretilip farklı kültür gruplarına sunulan mal ve hizmetler de gündelik yaşamın kültürlerarasılık derecesini değiştiren etkenlerdir. Her kültürün temel insan gereksinmelerini kendi kaynakları ve yöntemleri ile karşıladığını ve ortaya çıkan ürünlerin kültüre özgü olduğunu birinci bölümde belirtmiş- tik. Ancak, küreselleşmenin sonuçlarından biri de özgün kültür ürünlerinin diğer kültürlere sunulmasıdır. Örtünme, barınma, beslenme, oyun vb. temel insan gereksinmelerinin büyük kısmı artık özgün kültürel yaratılarla karşılanmamaktadır. Söz gelimi, giyimde modaya uyma eğilimi, bir toplumsal normun kısa zamanda, başka kültürlerin etkisiyle nasıl değiştiğini göstermesi bakımından önemlidir. Aynı şekilde ev eşyaları, dekorasyon ve mimaride farklı kültürlerin etkilerini yadsıyamayız. Yiyeceklerdeki kültürel etkileşim de önemli sonuçlar doğurmaktadır. Belirli yiyecek ve içecek türlerinin kısa zamanda dünya üzerinde yaygınlaşması yanında, dünyanın farklı yerlerinden ithal edilen yiyecek maddeleri yerel kültürlerin öğün sofralarını bile değiştirmektedir.
Soru 83
Kültürü insan gruplarının işleyiş şekli ya da yaşam biçimleri olarak tanımlayanlar genellikle neyi göz önüne alırlar?
Seçenekler
A
İnsanın gelişim sürecini
B
Toplumsal sistemin işleyişini
C
Eğitim sürecinin işleyişini
D
Toplumsal değişimin işleyişini
E
Grup yapısının evrimini
Açıklama:
Kültürü insan gruplarının işleyiş şekli ya da yaşam biçimleri olarak tanımlayanlar genellikle toplumsal sistemin işleyişini göz önüne alırlar. Aynı kurumlar farklı toplumlarda farklı şekillerde ya da biçemlerde işler.
Soru 84
Duygu, davranış ve durum değişkenleri bağlamında değeri oluşturan olgu aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Diğerlerine göre tercih edilmesi
B
Diğerlerinden farklı olması
C
Diğerlerinin üzerinde olması
D
Diğerlerinden daha kıymetli olması
E
Diğerlerinden daha albenili olması
Açıklama:
Toplumlar, seçeneği olan düşünce, davranış ve durumlardan birini diğerlerine tercih ederek kendi değerlerini belirlerler. Değer, diğerlerine göre tercih edilen fikir,
duygu, davranış ve duruma denir.
duygu, davranış ve duruma denir.
Soru 85
Alışılmış davranışları göstermek toplumsal yaşamda neyi sağlar?
Seçenekler
A
Uzlaşmayı
B
Problem çözmeyi
C
Çelişki yaşamamayı
D
Rahat etmeyi
E
Etik olmayı
Açıklama:
Alışkanlık en zayıf normdur. İnsanlar alıştıkları şekilde davranmaya eğilimlidir. Alışılmış davranışları göstermek toplumsal yaşamda rahat etmenin yollarından biri olduğu için, herhangi bir zarara yol açmıyorsa yaygınlığı artar ve toplum tarafından kabul görerek daha güçlü normlara evrilebilir. Alışkanlık haline gelen davranışı göstermeyenler için herhangi bir toplumsal yaptırım uygulanmaz. Eğer bir alışkanlık toplum tarafından istenilir olmaktan çıkarsa ondan vazgeçilir. Bu nedenle alışkanlık kolayca yayılan ve kolayca terk edilen, yaptırımı olmayan en zayıf toplumsal norm olarak kabul edilir.
Soru 86
Doğum, evlenme ve ölüm gibi yaşamın üç önemli dönüm noktası çevresinde toplanan uygulamalar toplumsal normlar içinde aşağıdakilerden hangisine karşık gelir?
Seçenekler
A
Görenek
B
Gelenek
C
Örf
D
Adet
E
Alışkanlık
Açıklama:
Gelenek, yaşamın belirli dönemlerine geçiş aşamalarında uygulanan belirli törensel uygulamalar çerçevesinde uyulması gereken bütün normları kapsar. Doğum, evlenme
ve ölüm gibi yaşamın üç önemli dönüm noktası çevresinde toplanan uygulamalar zamanla değişmekle birlikte, genel kabul görmüş, uzun ömürlü normlardan oluşur.
ve ölüm gibi yaşamın üç önemli dönüm noktası çevresinde toplanan uygulamalar zamanla değişmekle birlikte, genel kabul görmüş, uzun ömürlü normlardan oluşur.
Soru 87
Toplumsal yaşam sonuç olarak neyden ibarettir?
Seçenekler
A
Bireyler ve toplumsal kurumlar yapılandırılma sürecinin tümünden
B
Bireyler ve toplumsal kurumları oluşturan ögelerin tümünden
C
Bireyler ve toplumsal kurumların diğerleriyle olan ilişkilerinden
D
Bireyler ve toplumsal kurumları belirleyen kuralların tümünden
E
Bireyler ve toplumsal kurumlar arasındaki bağlantıların tümünden
Açıklama:
Toplumsal yaşam bireyler ve toplumsal kurumlar arasındaki bağlantıların tümünü içerir ve sonuç olarak da bu bağlantılardan ibarettir. Yani, toplum içinde yaşıyorsanız diğer bireylerle, aile kurumuyla, devlet kurumuyla, eğitim kurumuyla, ekonomi kurumuyla, hukuk kurumuyla bağlantınız var demektir. Sorumluluk ve görevlerinizi de içeren bu bağlantılar yalnız iletişim yoluyla sağlanmaktadır. Yani toplumsal bağlar olarak adlandırdığımız etkileşim, iletişim olmadan gerçekleşemez. Dolayısıyla toplumsal davranışların hepsini aynı zamanda iletişim davranışı olarak nitelemek mümkündür. Aile içinde bireylerin birbirine karşı olan sevgi ve saygı gösterme görevi, saygı görmek ve sevilmek hakkı ancak ve yalnız iletişimle gerçekleşebilir.
Soru 88
Herkes için grup dışı olan, doğal olarak nedir?
Seçenekler
A
Farklı
B
Yabancı
C
Öteki
D
Tanıdık olmayan
E
Bilinmeyen
Açıklama:
Ötekileştirme kavramı, olumsuz bir tutumu belirtmektedir. Anlamayana anlatmak ya da anlaşılmayanı anlamaya çalışmak çabalarını içermez. Bundan geriye doğru gidilerek de öteki kavramına olumsuz bir anlam yüklenilmektedir. Oysa herkes için grup dışı olan, doğal olarak, ötekidir. Grubumuza dâhil olmayanlar nasıl bizim için öteki ise biz de onlar için ötekiyiz. Bu nedenle öteki olmanın olumsuz bir yanı yoktur. Olumsuz olan bireyleri ötekileştirmektir.
Soru 89
Ön yargılar, kalıp düşüncelerden farklı olarak ne tür yargılardır?
Seçenekler
A
Değerlendirici
B
Yargılayıcı
C
Uzlaştırıcı
D
Farklılaştırıcı
E
Ötekileştirici
Açıklama:
Ön yargılar, kalıp düşüncelerden farklı olarak, bireyler, gruplar, ilişkiler ve nesnelerle ilgili değerlendirici yargılardır.
Ön yargı, değerlendirmeyle ilgili fikri, kanıyı ve tutumu içeren geniş kapsamlı bir kavramdır. Her ön yargıda, bir fikirden yola çıkılarak gerçekleşen bir etkileşim sonucunda, bir kanı edinildikten sonra, bir tutum geliştirilmiştir. Kalıp düşüncede herhangi bir tutum söz konusu değildir.
Ön yargı, değerlendirmeyle ilgili fikri, kanıyı ve tutumu içeren geniş kapsamlı bir kavramdır. Her ön yargıda, bir fikirden yola çıkılarak gerçekleşen bir etkileşim sonucunda, bir kanı edinildikten sonra, bir tutum geliştirilmiştir. Kalıp düşüncede herhangi bir tutum söz konusu değildir.
Soru 90
Eğer etnomerkezciliğin iki temel dayanağından birincisi her bireyin kendi kültürünü “doğal” kabul etmesi ise, ikincisi nedir?
Seçenekler
A
Diğer halklar, uluslar ve kültürlerle eşitlik bilinci
B
Diğer halklar, uluslar ve kültürleri çözümleme bilinci
C
Diğer halklar, uluslar ve kültürlerden farklılık bilinci
D
Diğer halklar, uluslar ve kültürlerden üstünlük bilinci
E
Diğer halklar, uluslar ve kültürlerden övebilme bilinci
Açıklama:
Etnomerkezciliğin iki temel dayanağı vardır. “Birincisi her bireyin kendi kültürünü “doğal” kabul etmesi, ikincisi ise etnomerkezciliğin, diğer halklar, uluslar
ve kültürlerden üstünlük bilinci ile bağlantılı olmasıdır”. Toplumsal normlar, toplumsal yaşamdaki kuralları içerir ve o kurallar çerçevesinde davranmak “normal” karşılanır.
Dolayısıyla kültürümüzün öngördüğü kural, tutum, davranış, inanç ve düşünceler normal, bunun dışında kalanlar ise garip, tuhaf, acayip veya yabancı sıfatlarıyla betimlenir. Bize garip gelenler kültürümüzde olmayan ya da farklı biçimde olanlardır.
ve kültürlerden üstünlük bilinci ile bağlantılı olmasıdır”. Toplumsal normlar, toplumsal yaşamdaki kuralları içerir ve o kurallar çerçevesinde davranmak “normal” karşılanır.
Dolayısıyla kültürümüzün öngördüğü kural, tutum, davranış, inanç ve düşünceler normal, bunun dışında kalanlar ise garip, tuhaf, acayip veya yabancı sıfatlarıyla betimlenir. Bize garip gelenler kültürümüzde olmayan ya da farklı biçimde olanlardır.
Soru 91
Başka kültürel ortamlarda üretilip farklı kültür gruplarına sunulan mal ve hizmetler de gündelik yaşamın neyi değiştiren etkenlerdir?
Seçenekler
A
Kültürel değişme derecesini
B
Kültürel gelişme derecesini
C
Kültürel benzeşme derecesini
D
Kültürlerarası uzlaşma derecesini
E
Kültürlerarasılık derecesini
Açıklama:
Başka kültürel ortamlarda üretilip farklı kültür gruplarına sunulan mal ve hizmetler de gündelik yaşamın kültürlerarasılık derecesini değiştiren etkenlerdir.
Her kültürün temel insan gereksinmelerini kendi kaynakları ve yöntemleri ile karşıladığını ve ortaya çıkan ürünlerin kültüre özgü olduğunu birinci bölümde
belirtmiştik. Ancak, küreselleşmenin sonuçlarından biri de özgün kültür ürünlerinin diğer kültürlere sunulmasıdır. Örtünme, barınma, beslenme, oyun vb. temel
insan gereksinmelerinin büyük kısmı artık özgün kültürel yaratılarla karşılanmamaktadır. Söz gelimi, giyimde modaya uyma eğilimi, bir toplumsal normun
kısa zamanda, başka kültürlerin etkisiyle nasıl değiştiğini göstermesi bakımından önemlidir
Her kültürün temel insan gereksinmelerini kendi kaynakları ve yöntemleri ile karşıladığını ve ortaya çıkan ürünlerin kültüre özgü olduğunu birinci bölümde
belirtmiştik. Ancak, küreselleşmenin sonuçlarından biri de özgün kültür ürünlerinin diğer kültürlere sunulmasıdır. Örtünme, barınma, beslenme, oyun vb. temel
insan gereksinmelerinin büyük kısmı artık özgün kültürel yaratılarla karşılanmamaktadır. Söz gelimi, giyimde modaya uyma eğilimi, bir toplumsal normun
kısa zamanda, başka kültürlerin etkisiyle nasıl değiştiğini göstermesi bakımından önemlidir
Soru 92
İnsanlar, ister kendi toplumu içinden, ister farklı toplumlardan olsun, bağlantı kurduğu bireylerle iletişiminde, iletileri kodlamak ve algıladığı iletileri açmak için nelerden yararlanır?
Seçenekler
A
Kendi alışkanlık kodlarından
B
Kendi yorumlarından
C
Farklı kültürel kodlardan
D
Kendi kültürel kodlarından
E
İlişkide olduklarının kültürel kodlarından
Açıklama:
Burada temel sorun, kültürlerarası iletişim eğitimi almamış, kültürlerarası iletişim yeterliğine sahip olmayan bireylerin gündelik yaşamlarında kültürlerarası
durumlarla nasıl baş edebileceklerini bilememeleridir. Çünkü insanlar, ister kendi toplumu içinden, ister farklı toplumlardan olsun, bağlantı kurduğu bireylerle iletişiminde, iletileri kodlamak ve algıladığı iletileri açmak için kendi kültürel kodlarından yararlanır. Oysa her iletinin gönderenin kültür kodlarına göre düzenlendiğini ve uygun olmayan bir kodaçımının niyetlenenden başka anlamların yaratılmasına, dolayısıyla da yanlış anlamalara neden olacağını biliyoruz.
durumlarla nasıl baş edebileceklerini bilememeleridir. Çünkü insanlar, ister kendi toplumu içinden, ister farklı toplumlardan olsun, bağlantı kurduğu bireylerle iletişiminde, iletileri kodlamak ve algıladığı iletileri açmak için kendi kültürel kodlarından yararlanır. Oysa her iletinin gönderenin kültür kodlarına göre düzenlendiğini ve uygun olmayan bir kodaçımının niyetlenenden başka anlamların yaratılmasına, dolayısıyla da yanlış anlamalara neden olacağını biliyoruz.
Soru 93
Aşağıdaki ifadelerden hangisi "topluluk" kavramını "toplum" kavramından ayırır?
Seçenekler
A
Amaç ortadan kalkınca dağılır.
B
İnsanlar belirli bir amaç için bir araya gelmiştir.
C
Kurallar uzlaşmayla belirlenir.
D
Kurallar evrilir ve farklılaşır.
E
Bireyler ilişkilerini kurumsal bağlantılar içinde yürütür.
Açıklama:
Topluluk ve toplumun benzer özellikleri olsa da birliği oluşturan amaç ortadan kalkınca dağılan topluluktur. Toplum ise kurumsal yapıları ve bağlantılar var olduğu sürece dağılmaz.
Soru 94
Aile kavramının birçok toplumda farklı şekillerde algılanmasına sebep olan düzen ve işleyiş biçimine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Kültür
B
Hukuk
C
Dil
D
Birlik
E
Dayanışma
Açıklama:
Hemen her toplumda aile gibi benzer kurumlar varsa da bunların düzen ve işleyişini farklı kılan ve farklı algılanmasını sağlayan kültürdür.
Soru 95
Bir toplumun önem verdiği alan, doğru bulduğu davranış ve kurallar diğer toplumlara göre farklıdır. Böylelikle tercih edilen fikir, duygu, davranış ve duruma ne ad verilir?
Seçenekler
A
Değer
B
Norm
C
Hukuk
D
Mizaç
E
Alışkanlık
Açıklama:
Toplumlar, seçeneği olan düşünce davranış ve durumlardan birini diğerlerine tercih ederek kendi değerlerini belirler.
Soru 96
Aşağıdaki hangi ifade değer kavramını norm kavramından ayrılmasını sağlar?
Seçenekler
A
Davranış Modeli
B
Fikir tercihi
C
Davranış biçimi
D
Duygu tercihi
E
İş yapma biçimi
Açıklama:
Norm, bir kültürün tercih ettiği düşünce ya da davranış kurallarına göre belirlenen davranış modelidir.
Soru 97
Aşağıdakilerden hangisi norm çeşitlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Değer
B
Alışkanlık
C
Moda
D
Adet
E
Görenek
Açıklama:
Değer normun bir çeşidi değildir. Değer bir tercih iken norm davranış modelidir.
Soru 98
Aşağıda belirtilen hangi norm çeşidi yasalara kaynaklık eder?
Seçenekler
A
Örf
B
Gelenek
C
Görenek
D
Adet
E
Moda
Açıklama:
Örfler genellikle yasalara kaynaklık eder.
Soru 99
Birbirine eğitim, gelir düzeyi, dünya görüşü ve yaşam biçimi açısından çok benzeyen, aynı zamanda diğerlerinden farklı olduklarını bilen bireylerin oluşturduğu gruplara ne ad verilir?
Seçenekler
A
Toplumsal sınıf
B
Toplumsal tabaka
C
Toplumsal statü
D
Toplumsal yaşam
E
Toplumsal aidiyet
Açıklama:
Toplumsal sınıf
Soru 100
Yaşamın belli dönemlerine geçiş aşamalarında uyulan belirli törensel uygulamalar çerçevesinde uyulması gereken bütün normları kapsayan norm çeşidine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Gelenek
B
Görenek
C
Alışkanlık
D
Moda
E
Örf
Açıklama:
En yakın çeldirici olan görenek kültürü içselleştirmiş bireyin göstermesi gereken davranış ve iş yapma biçimi iken gelenek yaşamın belirli dönemlerine geçiş aşamasındaki törensel uygulamalar çerçevesinde uyulması gerekn bütün normlardır. Yanıt gelenektir.
Soru 101
Belirli özelliklerin muayyen insanlarda mevcut sayılmasını ifade eden zihinsel yapılara ne ad verilir?
Seçenekler
A
Kalıp düşünce
B
İnanç
C
Ön yargı
D
Yargı
E
Kaygı
Açıklama:
Kalıp düşünceler ilgili oldukları ulus, kültür ya da grup hakkında zihinde oluşan resimlerdir. Ön yargı ise bir grup ya da ulus hakkında bireysel deneyimlere dayalı olarak oluşan düşüncedir. İnanç ,yargı ve kaygının tüm algılanan olgularla ilişkisi vardır. Yanıt kalıp düşüncedir.
Soru 102
Kendi kültürünü üstün görmek ve diğerini düşük değerli ve değersiz görmeye ne ad verilir?
Seçenekler
A
Etnomerkezcilik
B
Vatanseverlik
C
Ulusalcılık
D
Milliyetçilik
E
Halkçılık
Açıklama:
Etnomerkezcilik, bireyin diğer kültürleri kendi kültürel bakış açısından değerlendirmesidir. Diğer kavramlar merkezciliği esas almadıkça etnomerkezcilik gibi olumsuz sonuçlara sahip olmazlar. Yanıt etnomerkezciliktir.
Soru 103
Bir kültürün tercih ettiği düşünce ya da davranış kurallarına göre belirlenen davranış modellerine ne denir?
Seçenekler
A
Ödev
B
Norm
C
Değer
D
Ahlak
E
Etik
Açıklama:
B
Soru 104
Aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Değerler normların oluşmasında başlangıç noktasıdır.
B
Yükselen değer, toplum tarafından güncel koşullarda tercih edilen düşünce, durum ya da davranışlara verilen addır.
C
Bazı değerlerin değişmesi çok uzun zaman alır.
D
Kültürel değerler zamanla değişmez.
E
Toplum içindeki bütün bireylerin toplumsal değer ve normlara aynı derecede bağlı değildir.
Açıklama:
D
Soru 105
... toplum içinde benzer ekonomik, siyasal güce sahip olan ve benzer eğitim aşamalarını tamamlamış, bilgi birikimine sahip ve benzer yaşam biçimini benimseyen bireylerin oluşturduğu gruplardır.
Boşluğa hangisi gelmelidir?
Boşluğa hangisi gelmelidir?
Seçenekler
A
Toplumsal sınıflar,
B
Toplumsal tabaka
C
Toplumsal statü
D
Kültürel aşama
E
Ekonomik statü
Açıklama:
b
Soru 106
Kalıp düşüncelerin dışında kalan ve bir kültür, grup ya da ulus hakkında bireysel deneyimlere dayalı olarak oluşmuş düşünceler hangisidir?
Seçenekler
A
Ön yargı
B
Taraflılık
C
Kalıp yargı
D
Dışlama
E
Yabancı düşmanlığı
Açıklama:
a
Soru 107
Bireyin kendi kültürünü her şeyin merkezinde görüp diğer kültürlerden üstün saydığı düşünce tarzı hangisidir?
Seçenekler
A
Toplum merkezcilik
B
Oryantalizm
C
Irkçılık
D
Gelenekselcilik
E
Etnomerkezcilik
Açıklama:
E
Soru 108
Aşağıdakilerden hangisinde toplumsal normlar yaptırım güçlerine göre güçlüden zayıfa doğru sıralanmıştır?
Seçenekler
A
Alışkanlık-Moda-Adet
B
Adet-Moda-Alışkanlık
C
Moda-Alışkanlık-Adet
D
Alışkanlık-Adet-Moda
E
Adet-Moda-Töre
Açıklama:
b
Soru 109
Gelenek terimi için hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Yaşamın belirli dönemlerine geçiş aşamalarında uygulanan belirli törensel uygulamalar çerçevesinde uyulması gereken bütün normları kapsar.
B
Genel kabul görmüş iş yapma biçimleri ve davranış örüntülerine verilen addır.
C
En zayıf normdur.
D
Genellikle toplumsal yaşamın somut/maddi yönlerinde görüldüğü için kolaylıkla değişir.
E
Alışılmış davranışları göstermek toplumsal yaşamda rahat etmenin yollarından biri olduğu için, herhangi bir zarara yol açmıyorsa yaygınlığı artar ve toplum tarafından kabul görerek daha güçlü normlara evrilebilir.
Açıklama:
A
Soru 110
Toplum içinde hızla yayılan ve alışkanlıktan sonra gelen ve ona göre daha uzun ömürlü olan norm türü hangisidir?
Seçenekler
A
Moda
B
Adet
C
Töre
D
Gelenek
E
Görenek
Açıklama:
a
Soru 111
Aşağıdakilerden hangisi bireylerin kurumsal bağlantılarını ve birbirleriyle ilişkilerini üzerinde uzlaşılmış belirli kurallar çerçevesinde yürüttükleri birliktir?
Seçenekler
A
Topluluk
B
Toplum
C
Aile
D
Cemaat
E
Sınıf
Açıklama:
b
Soru 112
Aşağıdakilerden hangisi toplumun bütünü için geçerli olan, uygulanmasında bireysel, bölgesel, etnik, kültürel vb. farklılıkların dikkate alınmadığı, kurumsallaşmış normlardır?
Seçenekler
A
Örf
B
Yasa
C
Adet
D
Gelenek
E
Görenek
Açıklama:
b
Soru 113
Aşağıdaki seçeneklerden hangisi toplumların aynı yapı taşlarına sahip olmalarına rağmen farklılaşmalarını en doğru biçimde açıklar?
Seçenekler
A
Aile, eğitim, din, hukuk kuralları gibi kurumlar her toplumda bulunmasına rağmen bunların anlamı ve işleyişi topluma özgü kültürel normlarca belirlenir, bu nedenle toplumlar farklılaşırlar.
B
Bazı toplumlarda aile ve eğitim kurumları bulunmaz.
C
Her toplum belirli bir amaç etrafında birleşmiş geçici birliklerden oluştuğundan farklılaşırlar.
D
Toplumlar değişen sistemlerdir bu yüzden farklılaşırlar.
E
Toplumları birbirinden ayıran tek faktör bulundukları coğrafyadır.
Açıklama:
Yanıtınız yanlış ise Topluluk ve Toplum bölümünü yeniden okuyunuz.
Toplumlar aynı yapı taşlarına sahip olsalar da bu taşlar arasındaki düzen ve işleyiş biçimi açısından farklıdırlar. Bu düzen ve işleyiş biçimi kültür adını alır. Her toplum kendi kültürünü yaratır, kültür de toplumun iç işleyişini belirler.
Toplumlar aynı yapı taşlarına sahip olsalar da bu taşlar arasındaki düzen ve işleyiş biçimi açısından farklıdırlar. Bu düzen ve işleyiş biçimi kültür adını alır. Her toplum kendi kültürünü yaratır, kültür de toplumun iç işleyişini belirler.
Soru 114
Toplumsal değerler güncel gelişmelere göre öne çıkar veya geriler. Aşağıdaki seçeneklerden hangisi toplumsal dayanışmanın öne çıkmasına neden olabilecek gelişmeleri belirtmektedir?
Seçenekler
A
Sanayileşmenin ilerlemesi ve tarımla geçinen geniş ailelerin dağılması.
B
Kuraklık, açlık ve savaş gibi toplumsal krizlerin ortaya çıkması.
C
Kentleşme ve kırdan kente göçün artış göstermesi.
D
Ekonomik üretim sisteminin giderek daha fazla serbest piyasa rekabetine dayanması.
E
Bireycilik ve girişimciliğin yükselmesi.
Açıklama:
Yanıtınız yanlış ise Değerler ve Normlar bölümünü yeniden okuyunuz.
Belirli dönemlerde belirli düşünce ve davranışlar toplum tarafından kabul görür. Kuraklık ve açlığın hüküm sürdüğü bir dönemde toplumsal bütünlüğü sağlamak için dayanışma yanında yükselen değer olur.
Belirli dönemlerde belirli düşünce ve davranışlar toplum tarafından kabul görür. Kuraklık ve açlığın hüküm sürdüğü bir dönemde toplumsal bütünlüğü sağlamak için dayanışma yanında yükselen değer olur.
Soru 115
Aşağıdakilerden hangisi toplumsal normlardan biri olan gelenek için örnek verilemez?
Seçenekler
A
Kız isteme törenleri.
B
Bayramda ileri yaştaki aile üyelerini ziyaret etme.
C
Yeni taşınan komşuya hediye götürme.
D
Cenaze olan eve yemek hazırlayıp götürme.
E
Arabesk müzik dinlemek.
Açıklama:
Yanıtınız yanlış ise Normların Çeşitleri bölümünü okuyunuz.
Gelenekler toplumca kabul görmüş uzun ömürlü normlardır, toplumsal dayanışma açısından işleve sahip, özellikle yaşamın belirli aşamalarında (evlenme, taşınma, ölüm, kutlamalar vs.) yaygın biçimde tekrarlanan ritüellerden oluşur. Moda ise sanat, mimari, giyim, konuşma gibi alanlarda geçici beğenileri ifade eder.
Gelenekler toplumca kabul görmüş uzun ömürlü normlardır, toplumsal dayanışma açısından işleve sahip, özellikle yaşamın belirli aşamalarında (evlenme, taşınma, ölüm, kutlamalar vs.) yaygın biçimde tekrarlanan ritüellerden oluşur. Moda ise sanat, mimari, giyim, konuşma gibi alanlarda geçici beğenileri ifade eder.
Soru 116
"Kültürel yeterlik" kavramı aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru tanımlanmıştır?
Seçenekler
A
Toplumdaki tüm grupların aynı kültürel değerlere sahip olması.
B
Kültürel değerlerin değişmez yapıda olması.
C
Farklı toplumların aynı kültürel değerleri benimsemesi.
D
Toplumsal yaşamda bireyin hangi durumda nasıl bir rol oynaması gerektiğini bilmesi.
E
Bir kültürel değerler sisteminin diğerine göre üstün sayılması.
Açıklama:
Yanıtınız yanlış ise Toplumsal Yaşam bölümünü yeniden okuyunuz.
Her kültürde telefon konuşmasından hasta ziyaretine, yoldaki karşılaşmadan iş görüşmesine kadar hemen hemen her sosyal duruma ilişkin senaryolar bulunur. Bireyler, toplumsal yaşam içinde bulundukları duruma uygun senaryoda kendilerine düşen rolü oynarlar. Kimin, hangi durumda,
hangi rolü, nasıl oynayacağını bilmek kültürel yeterlik olarak da adlandırılır.
Her kültürde telefon konuşmasından hasta ziyaretine, yoldaki karşılaşmadan iş görüşmesine kadar hemen hemen her sosyal duruma ilişkin senaryolar bulunur. Bireyler, toplumsal yaşam içinde bulundukları duruma uygun senaryoda kendilerine düşen rolü oynarlar. Kimin, hangi durumda,
hangi rolü, nasıl oynayacağını bilmek kültürel yeterlik olarak da adlandırılır.
Soru 117
Aşağıdakilerden hangisi aynı toplumsal sınıfa ait kişilerin ortak özelliklerinden sayılamaz?
Seçenekler
A
Gelir düzeyi.
B
Toplumsal iş bölümündeki konumları.
C
Sosyo-ekonomik statüleri.
D
Yaşam biçimi ve tüketim alışkanlıkları.
E
Anadilleri ve kültürel değerleri.
Açıklama:
Yanıtınız yanlış ise Toplumsal Yaşam bölümünü yeniden okuyunuz.
Toplumsal sınıf konumları gelir düzeyleri, üretime katılma biçimleri, sosyo-ekonomik statüleri, eğitimleri, yaşam tarzları açısından benzer kişileri bir araya getirir. Farklı dile, kültüre sahip, farklı toplumlar içinde yaşayan kişiler o toplumdaki sınıfsal konumları açısından benzer olabilir.
Toplumsal sınıf konumları gelir düzeyleri, üretime katılma biçimleri, sosyo-ekonomik statüleri, eğitimleri, yaşam tarzları açısından benzer kişileri bir araya getirir. Farklı dile, kültüre sahip, farklı toplumlar içinde yaşayan kişiler o toplumdaki sınıfsal konumları açısından benzer olabilir.
Soru 118
"Ötekileştirme" kavramı aşağıdakilerden hangisini ifade etmektedir?
Seçenekler
A
Topluluk normlarını kabul etmeyen insanların toplumun düzenini korumak için dışlanması.
B
Aynı geleneklere sahip 'grup içi' kişilerin diğerlerinin farklı kültürel değerlerini tanıması.
C
Öteki kültürlerle temas kurma.
D
Yabancı, 'öteki' kültür gurubundan kişilerin kültürel değerlerini tanımak ve anlamak yerine değersizleştirerek dışlamak.
E
Toplum içinde bazı grupların kültürel açıdan farklılaşması.
Açıklama:
Yanıtınız yanlış ise Biz Ve Öteki bölümünü tekrar okuyunuz.
'Grup dışı' veya 'öteki' kavramları yaygın kabul gören kültürel değerlerden farklı değerlere sahip kişileri adlandıran, nötr kavramlarken, 'ötekileştirme' bu kişilere karşı ayrımcı tutumu ifade eden olumsuz bir kavramdır.
'Grup dışı' veya 'öteki' kavramları yaygın kabul gören kültürel değerlerden farklı değerlere sahip kişileri adlandıran, nötr kavramlarken, 'ötekileştirme' bu kişilere karşı ayrımcı tutumu ifade eden olumsuz bir kavramdır.
Soru 119
Kalıp yargıları veya stereotipleri “değişmelere göreceli olarak direnen, sınamalardan kaçan, eleştirisiz genellemeler” olarak tanımlayan Alman halkbilimci aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Hermann Bausinger
B
Peter Burke
C
Gottfried Korff
D
Wolfgang Brückner
E
Fernand Braudel
Açıklama:
Yanıtınız yanlış ise Kalıp Düşünceler ve Önyargılar bölümünü tekrar okuyunuz.
Alman halkbilimci Hermann Bausinger, stereotipleri “değişmelere göreceli
olarak direnen, sınamalardan kaçan, eleştirisiz genellemeler” olarak tanımlar ve stereotipin, bilimsel olmayan düşüncenin bilimsel adı olduğunu yazar.
Alman halkbilimci Hermann Bausinger, stereotipleri “değişmelere göreceli
olarak direnen, sınamalardan kaçan, eleştirisiz genellemeler” olarak tanımlar ve stereotipin, bilimsel olmayan düşüncenin bilimsel adı olduğunu yazar.
Soru 120
Aşağıdakilerden hangisi farklı kültür ve toplumlara dair ön yargılara örnek verilemez?
Seçenekler
A
İngilizler soğuk karakterli insanlardır.
B
Almanlar çalışkandır.
C
Fransız mutfağında peynir çeşitlerinin önemli bir yeri vardır.
D
İstanbul'da yankesicilik yaygındır.
E
Ankara'da yaşayanların kültürel birikimi zayıftır.
Açıklama:
Yanıtınız yanlış ise Kalıp Düşünceler ve Ön Yargıla bölümünü okuyunuz.
Toplum ve kültürlere dair ön yargılar, olumlu veya olumsuz belirli niteliklerin toplumun veya kültürün tüm birimlerine genelleştirilmesi anlamına gelir. Kültüre ait herhangi bir tanımlama veya tespit ön yargı sayılmaz. Bu yüzden C şıkkında belirtilmiş olan bir toplumun mutfak kültürüne dair bir özellik ön yargı sayılamaz.
Toplum ve kültürlere dair ön yargılar, olumlu veya olumsuz belirli niteliklerin toplumun veya kültürün tüm birimlerine genelleştirilmesi anlamına gelir. Kültüre ait herhangi bir tanımlama veya tespit ön yargı sayılmaz. Bu yüzden C şıkkında belirtilmiş olan bir toplumun mutfak kültürüne dair bir özellik ön yargı sayılamaz.
Soru 121
'Etnomerkezcilik' terimini ilk kullanan sosyolog aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Lewis Coser
B
William Graham Sumner
C
William Isaac Thomas
D
Robert Ezra Park
E
Georg Simmel
Açıklama:
Yanıtınız yanlış ise Etnomerkezcilik bölümünü yeniden okuyunuz.
Etnomerkezcilik terimi ilk kez Amerikalı sosyolog William Graham Sumner tarafından kullanılmıştır.
Etnomerkezcilik terimi ilk kez Amerikalı sosyolog William Graham Sumner tarafından kullanılmıştır.
Soru 122
Kültürlerarası iletişim yeterliliğine sahip olmamak nedeniyle yaşanan sorunlar aşağıdaki seçeneklerden hangisinde en doğru biçimde ifade edilmiştir?
Seçenekler
A
Gündelik yaşamda farklı kültürlerden kimselerle karşılaşmalarda ötekinin davranışlarını kendi kültürel perspektifinden değerlendirmek, kod açımını gerçekleştirememek ve davranışları yanlış anlamak.
B
Kendi kültürünü diğer kültürlere üstün görmek.
C
Eleştirel değerlendirmeden yoksun biçimde geleneklere aşırı bağlılık sergilemek.
D
Tahammülsüz ve benmerkezci tutumlar sergilemek.
E
Farklı kültürden insanların geleneklerini tehdit olarak algılamak.
Açıklama:
Yanıtınız yanlış ise Gündelik Yaşamda Kültürel Arasılık bölümünü yeniden okuyunuz.
Kültürlerarası iletişim yeterliğine sahip olmayan bireylerin gündelik yaşamlarında kültürlerarası durumlarla nasıl baş edebileceklerini bilemezler. Çünkü insanlar, ister kendi toplumu içinden, ister farklı toplumlardan olsun, bağlantı kurduğu bireylerle iletişiminde, iletileri kodlamak ve algıladığı iletileri açmak için kendi kültürel kodlarından yararlanır. Oysa her ileti gönderenin kültür kodlarına göre düzenlendiğinden, uygun olmayan bir kodaçımı niyetlenenden başka anlamların yaratılmasına, dolayısıyla da yanlış anlamalara neden olur.
Kültürlerarası iletişim yeterliğine sahip olmayan bireylerin gündelik yaşamlarında kültürlerarası durumlarla nasıl baş edebileceklerini bilemezler. Çünkü insanlar, ister kendi toplumu içinden, ister farklı toplumlardan olsun, bağlantı kurduğu bireylerle iletişiminde, iletileri kodlamak ve algıladığı iletileri açmak için kendi kültürel kodlarından yararlanır. Oysa her ileti gönderenin kültür kodlarına göre düzenlendiğinden, uygun olmayan bir kodaçımı niyetlenenden başka anlamların yaratılmasına, dolayısıyla da yanlış anlamalara neden olur.
Soru 123
Batı Avrupa’da “aile” denilince akla “çekirdek aile” gelirken, Doğu Avrupa kültürlerinde “aile” kavramının, dede, nine, büyükbaba, büyükanne, amca, dayı, hala ve teyzeleri de içeren “geniş aileyi” kapsaması aşağıdakilerden hangisi ile açıklanabilir?
Seçenekler
A
Toplum
B
Topluluk
C
Kültür
D
Toplumsal senaryo
E
Etnomerkezcilik
Açıklama:
Ailelerarası ilişkiler yanında aile içi ilişkileri de bu farklılıklara katarsak, aynı kurumların farklı toplumlarda nasıl yaşadıklarını daha iyi anlarız. Demek ki toplumlar aynı yapı taşlarına sahip
olsalar da bu taşlar arasındaki düzen ve işleyiş biçimi açısından farklıdırlar. Biz bu düzen ve işleyiş biçimine kültür diyoruz. Her toplum kendi kültürünü yaratır, kültür de onun iç işleyişini belirler.
olsalar da bu taşlar arasındaki düzen ve işleyiş biçimi açısından farklıdırlar. Biz bu düzen ve işleyiş biçimine kültür diyoruz. Her toplum kendi kültürünü yaratır, kültür de onun iç işleyişini belirler.
Soru 124
Bir kültürün tercih ettiği düşünce ya da davranış kurallarına göre belirlenen davranış modellerine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Norm
B
Değer
C
Kültür
D
Önyargı
E
Kalıp düşünce
Açıklama:
Bu kurallar bütünü norm olarak adlandırılır. Norm, bir kültürün tercih ettiği düşünce ya da davranış kurallarına göre belirlenen davranış modelleridir.
Soru 125
Toplumu oluşturan bireylerin kültürü kendi kişisel, psikolojik ve bilişsel durumları çerçevesinde içselleştirmeleri kültürü nasıl etkiler?
Seçenekler
A
Kültürü baskılar
B
Kültürü geliştirir
C
Kültürü etkilemez
D
Kültürü homojenleştirir
E
Kültürü heterojenleştirir
Açıklama:
Toplumlar kültürel açıdan homojen değildir. Toplumu oluşturan bireyler kültürü kendi kişisel, psikolojik ve bilişsel durumları çerçevesinde içselleştirirler. Bireylerin içselleştirdikleri kültür onların davranışlarına yansır ve başkaları tarafından gözlenebilir hâle gelir. Aynı toplumda ve hatta aynı ailede yetişenler bile kültürü farklı şekilde özümsemeleri, içselleştirmeleri nedeniyle benzer durumlarda birbirlerinden farklı davranış gösterebilirler.
Soru 126
Genel kabul görmüş iş yapma biçimleri ve davranış örüntüleri hangi norm türüne girmektedir?
Seçenekler
A
Gelenek
B
Alışkanlık
C
Moda
D
Adet
E
Görenek
Açıklama:
Âdet, genel kabul görmüş iş yapma biçimleri ve davranış örüntülerine verilen addır. Toplumda, bazı işler ya da toplumsal ilişkiler, üzerinde uzlaşma sağlanmış biçimde ve belirlenmiş davranış kalıpları ile gerçekleştirilir ve bu kalıplaşmış yapıya âdet denir.
Soru 127
Aşağıdaki norm türlerinden hangilerinin toplumsal yaptırımı zayıftır?
Seçenekler
A
Adet ve görenek
B
Moda ve adet
C
Alışkanlık ve adet
D
Alışkanlık ve moda
E
Gelenek ve görenek
Açıklama:
Normlar toplumdaki yaygınlıklarına, içerdikleri yaşam alanlarına, ömürlerine ve yaptırım güçlerine göre farklı adlar alırlar. En kısa süre etkili olan ve en az yaptırım gücü bulunandan başlayarak en güçlü yaptırımla toplumun bütününü kapsayan normlara doğru alışkanlık, moda, âdet, görenek, gelenek, örf ve yasa şeklinde sıralanabilir.
Soru 128
Aşağıdakilerden hangisi kültürler ve toplumlar hakkındaki basmakalıp fikirleri ifade eden bir terimdir?
Seçenekler
A
Toplumsal statü
B
Grup hiyerarşisi
C
Ötekileştirme
D
Phlogiston
E
Stereotip
Açıklama:
Kalıp düşüncelere sosyal bilimlerde stereotip denir. Stereotipler insanlar, kültürler
ve toplumlar hakkındaki basmakalıp fikirlerdir.
ve toplumlar hakkındaki basmakalıp fikirlerdir.
Soru 129
Gündelik yaşamda edinilen izlenimleri, deneyimleri ve karmaşık enformasyonu düzenleyerek kategorileştirmek ve birey için bir yönelim sistemi oluşturmak kalıp düşünceler ve ön yargıların hangi işlevi ile ilişkilidir?
Seçenekler
A
Ruh sağlığı işlevi
B
Bilişsel işlev
C
Toplumsal işlev
D
Kültürel işlev
E
Ekonomik işlev
Açıklama:
Kalıp düşünceler ve ön yargılar gündelik yaşamda edindiğimiz izlenimleri, deneyimleri
ve karmaşık enformasyonu düzenleyerek kategorileştirir ve birey için bir yönelim sistemi oluşturur. Böylece birey için “gerçekliğin işlenmesi” ve içinde bulunulan durumun anlaşılması kolaylaşır. İlk kez karşılaşılan yabancı birey, grup ve durumlar kalıp düşünceler yardımıyla sınıflandırılır, zihinde bilinenlerle karşılaştırılır ve belirli bir yere yerleştirilir. Böylece yaşamın karmaşıklığı azaltılmış ve karşılaşılan durumlar anlaşılır hale gelmiş olur. Kalıp düşünce ve ön yargıların bu işlevine bilişsel işlev denir.
ve karmaşık enformasyonu düzenleyerek kategorileştirir ve birey için bir yönelim sistemi oluşturur. Böylece birey için “gerçekliğin işlenmesi” ve içinde bulunulan durumun anlaşılması kolaylaşır. İlk kez karşılaşılan yabancı birey, grup ve durumlar kalıp düşünceler yardımıyla sınıflandırılır, zihinde bilinenlerle karşılaştırılır ve belirli bir yere yerleştirilir. Böylece yaşamın karmaşıklığı azaltılmış ve karşılaşılan durumlar anlaşılır hale gelmiş olur. Kalıp düşünce ve ön yargıların bu işlevine bilişsel işlev denir.
Soru 130
Bir bireyin kendi kültürünü “doğal” kabul etmesi ve diğer halklar, uluslar ve kültürlerden üstünlük bilinci hangi kavram ile doğrudan ilişkidir?
Seçenekler
A
Etnomerkezcilik
B
Kalıp düşünceler
C
Önyargılar
D
İzlenim
E
Belirsizlik
Açıklama:
Etnomerkezciliğin iki temel dayanağı vardır. “Birincisi her bireyin kendi kültürünü “doğal” kabul etmesi, ikincisi ise etnomerkezciliğin, diğer halklar, uluslar ve kültürlerden üstünlük bilinci ile bağlantılı olmasıdır”.
Soru 131
Bireylerin yabancılarla etkileşimler esnasında düşmanlık duygularını gösterecek düzeyde koyduğu mesafeye ne ad verilir?
Seçenekler
A
İlgisizlik mesafesi
B
Aşağılama mesafesi
C
Sakınma mesafesi
D
Çatışma mesafesi
E
Sosyal mesafe
Açıklama:
Genellikle öteki ile arasında mesafe koymak şeklinde ifade edilen bu tutumlar üç şekilde gerçekleşir. Birincisinde birey, kendi kültürel ölçütlerine göre, yabancı ile arasına, onunla ilgilenmediğini, ona önem vermediğini gösteren bir mesafe bırakır. Bu mesafeye ilgisizlik mesafesi diyoruz. İkincisinde yabancıyla etkileşimde bulunmamak için aralarına daha büyük bir iletişim mesafesi koyar. Bu mesafe sakınma mesafesi olarak adlandırılır. Son olarak, yabancıyla aralarına, düşmanlık duygularını gösterecek derecede mesafe koyar. Bu mesafeye ise aşağılama mesafesi denir.
Soru 132
Aşağıdakilerden hangi sektör çalışanlarının gündelik yaşamlarının kültürlerarasılık düzeyinin daha yüksek olması beklenir?
Seçenekler
A
Hukuk
B
Eğitim
C
Ticaret
D
Tarım
E
Turizm
Açıklama:
Gündelik yaşamın kültürlerarası yönü, çağdaş yaşamın getirdiği olanaklara koşut olarak genişlemektedir. Bundan birkaç yüzyıl önce ancak meraklı gezginlerin geldiği ülkemiz bugün yılda yirmi beş milyondan fazla turisti ağırlıyor. Turizm sektöründe çalışanların yaşamında kültürlerarasılık diğer sektörlerle kıyaslanamayacak kadar önemlidir.
Soru 133
.... bireylerin kurumsal bağlantılarını ve birbirleriyle ilişkilerini, kendi aralarında uzlaşmayla belirledikleri kurallar çerçevesinde yürüttükleri bir birliktir.
Yukarıda boş bırakılan yere aşağıdaki ifadelerden hangisi gelmelidir?
Yukarıda boş bırakılan yere aşağıdaki ifadelerden hangisi gelmelidir?
Seçenekler
A
Aile kurumu
B
Topluluk
C
Toplum
D
Grup
E
Hukuk kurumu
Açıklama:
Tamamlandı.
Bireylerin kurumsal bağlantılarını ve birbirleriyle ilişkilerini, kendi aralarında uzlaşmayla belirledikleri kurallar çerçevesinde yürüttükleri bir birlik toplum olarak adlandırılır.
Bireylerin kurumsal bağlantılarını ve birbirleriyle ilişkilerini, kendi aralarında uzlaşmayla belirledikleri kurallar çerçevesinde yürüttükleri bir birlik toplum olarak adlandırılır.
Soru 134
Aşağıdakilerden hangisi kurumlarla ilgili yanlış bir bilgidir?
Seçenekler
A
Eğitimin kurumlaşması kültürün yeni nesillere aktarımını sağlar.
B
Hukuk kurumu birey ve kurumların uyum içinde yaşamasını sağlar.
C
Kurumlar, farklı toplumlarda biçim ve işleyiş olarak farklıdır.
D
Hukukun kurumlaşması, toplumun istenilen yönde değişmesi için önemlidir.
E
Aile kurumu, toplumu oluşturan en temel kurumdur.
Açıklama:
Tamamlandı.
Toplumlar açısından kurumlar çok önemli önem taşır. Söz gelimi aile kurumu toplumu oluşturan en temel kurumdur ve toplum, belirlediği kurallar ve aldığı önlemlerle aile kurumunu korumaya çalışır. Eğitimin kurumlaşması, toplumun devamı, kültürün yeni nesillere aktarımı ve istenilen yönde değişmesi için elzemdir. Hukuk kurumu toplumu oluşturan birey ve kurumların uyum içinde bir arada yaşamasını ve olabilecek çatışmalarda taraflar arasında adaletin gerçekleşmesini sağlar. Her toplumda kurumların işleyiş ve biçimi farklıdır.
Toplumlar açısından kurumlar çok önemli önem taşır. Söz gelimi aile kurumu toplumu oluşturan en temel kurumdur ve toplum, belirlediği kurallar ve aldığı önlemlerle aile kurumunu korumaya çalışır. Eğitimin kurumlaşması, toplumun devamı, kültürün yeni nesillere aktarımı ve istenilen yönde değişmesi için elzemdir. Hukuk kurumu toplumu oluşturan birey ve kurumların uyum içinde bir arada yaşamasını ve olabilecek çatışmalarda taraflar arasında adaletin gerçekleşmesini sağlar. Her toplumda kurumların işleyiş ve biçimi farklıdır.
Soru 135
Aşağıdakilerden hangisi toplumsal değerlerin özelliklerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Toplumlar, bir değeri benimsedikten sonra ilke ve kurallar belirlerler.
B
Zamanla değişebilirler.
C
Bazılarının değişmesi uzun zaman alır.
D
Değerler normların oluşmasında başlangıç noktasıdır.
E
Toplum içindeki bütün bireyler toplumsal değer ve normlara aynı derecede bağlıdır.
Açıklama:
Toplum içindeki bütün bireyler toplumsal değer ve normlara aynı derecede bağlı değildir.
Unutulmaması gereken konu, toplum içindeki bütün bireylerin toplumsal değer ve normlara aynı derecede bağlı olmadığıdır. Toplum üyelerinin çoğunluğu değerlerine bağlıdır. Değerlerine kayıtsız şartsız bağlı olan üyelerin yanında değerlere çok az bağlı olanlar da vardır. Toplumlar kültürel açıdan homojen değildir. Toplumu oluşturan bireyler kültürü kendi kişisel, psikolojik ve bilişsel durumları çerçevesin- de içselleştirirler. Bireylerin içselleştirdikleri kültür onların davranışlarına yansır ve başkaları tarafından gözlenebilir hâle gelir. Aynı toplumda ve hatta aynı ailede yetişenler bile kültürü farklı şekilde özümsemeleri, içselleştirmeleri nedeniyle benzer durumlarda birbirlerinden farklı davranış gösterebilirler.
Unutulmaması gereken konu, toplum içindeki bütün bireylerin toplumsal değer ve normlara aynı derecede bağlı olmadığıdır. Toplum üyelerinin çoğunluğu değerlerine bağlıdır. Değerlerine kayıtsız şartsız bağlı olan üyelerin yanında değerlere çok az bağlı olanlar da vardır. Toplumlar kültürel açıdan homojen değildir. Toplumu oluşturan bireyler kültürü kendi kişisel, psikolojik ve bilişsel durumları çerçevesin- de içselleştirirler. Bireylerin içselleştirdikleri kültür onların davranışlarına yansır ve başkaları tarafından gözlenebilir hâle gelir. Aynı toplumda ve hatta aynı ailede yetişenler bile kültürü farklı şekilde özümsemeleri, içselleştirmeleri nedeniyle benzer durumlarda birbirlerinden farklı davranış gösterebilirler.
Soru 136
Aşağıdakilerden hangisi toplumların iç işleyişleri arasındaki farklılaşmanın nedenlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Coğrafi koşullar
B
İklim
C
Yönetim biçimi
D
Tarihi evreler
E
Ekonomi kurumu
Açıklama:
Tamamlandı.
Toplumların iç işleyişleri arasındaki bu farklılaşmanın çeşitli nedenleri vardır. Aynı kurumlara sahip olsalar da bulundukları coğrafi koşullar, geçirdikleri tarihi evreler ve yönetim biçimleri toplumların iç işleyişlerini belirleyen ilke ve kuralları ortaya çıkarır. Bulunduğu coğrafi konum nedeniyle tarım ya da hayvancılıkla geçinen toplumun eğitim kurumu, stratejik konumu nedeniyle yurdunu sürekli olarak korumak zorunda olan bir toplumun eğitim kurumundan farklı şekilde işler. Her iki toplumun ekonomi kurumu birbirinden farklı ilişkileri geliştirir. Üretim araçlarından tüketim alışkanlıklarına kadar, çalışma ve dinlenme zamanlarının planlanmasından sanat yapıtlarına kadar her şey birbirinden farklı olur.
Toplumların iç işleyişleri arasındaki bu farklılaşmanın çeşitli nedenleri vardır. Aynı kurumlara sahip olsalar da bulundukları coğrafi koşullar, geçirdikleri tarihi evreler ve yönetim biçimleri toplumların iç işleyişlerini belirleyen ilke ve kuralları ortaya çıkarır. Bulunduğu coğrafi konum nedeniyle tarım ya da hayvancılıkla geçinen toplumun eğitim kurumu, stratejik konumu nedeniyle yurdunu sürekli olarak korumak zorunda olan bir toplumun eğitim kurumundan farklı şekilde işler. Her iki toplumun ekonomi kurumu birbirinden farklı ilişkileri geliştirir. Üretim araçlarından tüketim alışkanlıklarına kadar, çalışma ve dinlenme zamanlarının planlanmasından sanat yapıtlarına kadar her şey birbirinden farklı olur.
Soru 137
Toplum tarafından güncel koşullarda tercih edilen düşünce, durum ya da davranışlar olarak tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Değer
B
Norm
C
Yükselen Değer
D
Kültür
E
Gelenek
Açıklama:
Tamamlandı.
Yükselen değer, toplum tarafından güncel koşullarda tercih edilen düşünce, durum ya da davranışlara verilen addır.
Yükselen değer, toplum tarafından güncel koşullarda tercih edilen düşünce, durum ya da davranışlara verilen addır.
Soru 138
Aşağıdakilerden hangisi yaptırım gücüne göre düşünüldüğünde diğerlerine göre daha güçlü bir normdur?
Seçenekler
A
Gelenek
B
Görenek
C
Alışkanlık
D
Moda
E
Örf
Açıklama:
Tamamlandı.
Alışkanlık en zayıf normdur. İnsanlar alıştıkları şekilde davranmaya eğilimlidir. Alışılmış davranışları göstermek toplumsal yaşamda rahat etmenin yollarından biri olduğu için, herhangi bir zarara yol açmıyorsa yaygınlığı artar ve toplum tarafından kabul görerek daha güçlü normlara evrilebilir. Alışkanlık haline gelen davranışı göstermeyenler için herhangi bir toplumsal yaptırım uygulanmaz.
Moda, toplum içinde hızla yayılan ve alışkanlıktan sonra gelen ve ona göre daha uzun ömürlü olan normdur. Genellikle toplumsal yaşamın somut/maddi yönlerinde görüldüğü için kolaylıkla değişir. Giyimde, konuşma biçiminde, sanatta, mimaride ve başka alanların herhangi birinde başlayan bir moda kısa zamanda diğer alanlara da geçerek mevcut modayı değiştirebilir. Modanın toplumsal yaptırımı, toplumsal tabakalara göre farklı olmakla birlikte, genel olarak çok zayıftır.
Görenek, alışkanlık, moda ve âdetleri içeren geniş kapsamlı bir normdur. Herhangi bir toplumsal süreç içinde sıraladığımız normlara uygun davranmayı sağlayan bu toplumsal norm, herhangi bir toplumun kültürünü içselleştirmiş bireylerin göstermesi gereken davranışlar ve iş yapma biçimleri olarak tanımlanabilir. Göreneklere uygun davranmamak toplum tarafından hoş karşılanmaz. Göreneğe uymayanlar görgüsüz olmakla suçlanır.
Gelenekler yaşamın belirli bir alanındaki bütün normları kapsayan normlardır. Geleneğe aykırı davranışlar kınamadan başlayıp toplumdan dışlanmaya kadar varan yaptırımlarla önlenmeye çalışılır.
Örf, gelenekten daha dar kapsamlı yaşam alanlarında uyulması zorunlu normları içerir. Örfe aykırı davrananlar toplumdan dışlanır, yakınları ile ilişkisini yitirir ve bazı durumlarda fiziki cezalandırmaya maruz kalırlar.
Alışkanlık en zayıf normdur. İnsanlar alıştıkları şekilde davranmaya eğilimlidir. Alışılmış davranışları göstermek toplumsal yaşamda rahat etmenin yollarından biri olduğu için, herhangi bir zarara yol açmıyorsa yaygınlığı artar ve toplum tarafından kabul görerek daha güçlü normlara evrilebilir. Alışkanlık haline gelen davranışı göstermeyenler için herhangi bir toplumsal yaptırım uygulanmaz.
Moda, toplum içinde hızla yayılan ve alışkanlıktan sonra gelen ve ona göre daha uzun ömürlü olan normdur. Genellikle toplumsal yaşamın somut/maddi yönlerinde görüldüğü için kolaylıkla değişir. Giyimde, konuşma biçiminde, sanatta, mimaride ve başka alanların herhangi birinde başlayan bir moda kısa zamanda diğer alanlara da geçerek mevcut modayı değiştirebilir. Modanın toplumsal yaptırımı, toplumsal tabakalara göre farklı olmakla birlikte, genel olarak çok zayıftır.
Görenek, alışkanlık, moda ve âdetleri içeren geniş kapsamlı bir normdur. Herhangi bir toplumsal süreç içinde sıraladığımız normlara uygun davranmayı sağlayan bu toplumsal norm, herhangi bir toplumun kültürünü içselleştirmiş bireylerin göstermesi gereken davranışlar ve iş yapma biçimleri olarak tanımlanabilir. Göreneklere uygun davranmamak toplum tarafından hoş karşılanmaz. Göreneğe uymayanlar görgüsüz olmakla suçlanır.
Gelenekler yaşamın belirli bir alanındaki bütün normları kapsayan normlardır. Geleneğe aykırı davranışlar kınamadan başlayıp toplumdan dışlanmaya kadar varan yaptırımlarla önlenmeye çalışılır.
Örf, gelenekten daha dar kapsamlı yaşam alanlarında uyulması zorunlu normları içerir. Örfe aykırı davrananlar toplumdan dışlanır, yakınları ile ilişkisini yitirir ve bazı durumlarda fiziki cezalandırmaya maruz kalırlar.
Soru 139
Belirli amaç için bir araya gelen ve onu oluşturanlar arasındaki bağların çok güçlü olmadığı, uzlaşmayla belirlenen kurallara göre yönetilen, amaç ortadan kalkınca dağılan insan grubuna ne ad verilir?
Seçenekler
A
Toplum
B
Topluluk
C
Hukuk kurumu
D
Kültür
E
Çekirdek aile
Açıklama:
Topluluk, belirli amaç için bir araya gelen ve onu oluşturanlar arasındaki bağların çok güçlü olmadığı, uzlaşmayla belirlenen kurallara göre yönetilen, amaç ortadan kalkınca dağılan insan grubudur.Toplum ise bireylerin kurumsal bağlantılarını ve birbirleriyle ilişkilerini üzerinde uzlaşılmış belirli kurallar çerçevesinde yürüttükleri bir birliktir.
Soru 140
Bir kültürün tercih ettiği düşünce ya da davranış kurallarına göre belirlenen davranış modellerine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Değer
B
Önyargı
C
Norm
D
Kalıp düşünce
E
Kaygı
Açıklama:
Değer, diğerlerine göre tercih edilen fikir, duygu, davranış ve duruma denir.
Norm, bir kültürün tercih ettiği düşünce ya da davranış kurallarına göre belirlenen davranış modelleridir.
Norm, bir kültürün tercih ettiği düşünce ya da davranış kurallarına göre belirlenen davranış modelleridir.
Soru 141
Normlar toplumdaki yaygınlıklarına, içerdikleri yaşam alanlarına, ömürlerine ve yaptırım güçlerine göre farklı adlar alırlar. Buna göre aşağıda verilenlerden hangisi ya da hangileri norm çeşitlerindendir?
I. alışkanlık
II. moda
III. adet
I. alışkanlık
II. moda
III. adet
Seçenekler
A
Yalnız II
B
Yalnız III
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Normlar toplumdaki yaygınlıklarına, içerdikleri yaşam alanlarına, ömürlerine ve yaptırım güçlerine göre farklı adlar alırlar. En kısa süre etkili olan ve en az yaptırım gücü bulunandan başlayarak en güçlü yaptırımla toplumun bütününü kapsayan normlara doğru alışkanlık, moda, âdet, görenek, gelenek, örf ve yasa şeklinde sıralanabilir.
Soru 142
"Herhangi bir toplumsal süreç içinde sıraladığımız normlara uygun davranmayı sağlayan bu toplumsal norm, herhangi bir toplumun kültürünü içselleştirmiş bireylerin göstermesi gereken davranışlar ve iş yapma biçimleri olarak tanımlanabilir." Yukarıda tanımı verilen norm çeşidi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Adet
B
Alışkanlık
C
Gelenek
D
Görenek
E
Örf
Açıklama:
Görenek, alışkanlık, moda ve âdetleri içeren geniş kapsamlı bir normdur. Herhangi bir toplumsal süreç içinde sıraladığımız normlara uygun davranmayı sağlayan bu toplumsal norm, herhangi bir toplumun kültürünü içselleştirmiş birey- lerin göstermesi gereken davranışlar ve iş yapma biçimleri olarak tanımlanabilir.
Göreneklere uygun davranmamak toplum tarafından hoş karşılanmaz. Göreneğe uymayanlar görgüsüz olmakla suçlanır.
Göreneklere uygun davranmamak toplum tarafından hoş karşılanmaz. Göreneğe uymayanlar görgüsüz olmakla suçlanır.
Soru 143
Anlamayanı ve anlaşılamayanı dışlamak olarak tanımlanan terim aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Önyargı
B
Kalıp düşünce
C
Kaygı
D
Ötekileştirme
E
Belirsizlik
Açıklama:
Ötekileştirme, anlamayanı ve anlaşılamayanı dışlamak olarak tanımlanır.
Soru 144
Bireyin, kendi grubunun izlediği yolun diğerlerinden üstün olduğu ya da diğer grupları kendi grubundan aşağı görme düşüncesine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Etnomerkezcilik
B
Kültürel miras
C
Ayıplama
D
Toplumsal statü
E
Toplumsal tabaka
Açıklama:
Etnomerkezcilik genel anlamıyla “bireyin, kendi grubunun izlediği yolun diğerlerinden üstün olduğu ya da diğer grupları kendi grubundan aşağı görme düşüncesi” olarak tanımlanır.
Soru 145
.... bireyler ve toplumsal kurumlar arasındaki bağlantıların tümünü içerir ve sonuç olarak da bu bağlantılardan ibarettir.
Yukarıda boş bırakılan yere aşağıdaki ifadelerden hangisi gelmelidir?
Yukarıda boş bırakılan yere aşağıdaki ifadelerden hangisi gelmelidir?
Seçenekler
A
Toplumsal tabaka
B
Toplumsal statü
C
Toplumsal sınıflar
D
Toplumsal yaşam
E
Toplumsal normlar
Açıklama:
Tamamlandı.
Toplumsal yaşam bireyler ve toplumsal kurumlar arasındaki bağlantıların tümünü içerir ve sonuç olarak da bu bağlantılardan ibarettir. Yani, toplum içinde yaşıyorsanız diğer bireylerle, aile kurumuyla, devlet kurumuyla, eğitim kurumuyla, ekonomi kurumuyla, hukuk kurumuyla bağlantınız var demektir.
Toplumsal yaşam bireyler ve toplumsal kurumlar arasındaki bağlantıların tümünü içerir ve sonuç olarak da bu bağlantılardan ibarettir. Yani, toplum içinde yaşıyorsanız diğer bireylerle, aile kurumuyla, devlet kurumuyla, eğitim kurumuyla, ekonomi kurumuyla, hukuk kurumuyla bağlantınız var demektir.
Soru 146
Birey, kendi kültürel ölçütlerine göre, yabancı ile arasına, onunla ilgilenmediğini, ona önem vermediğini gösteren bir mesafe bırakırsa bu mesafeye ne ad verilir?
Seçenekler
A
İlgisizlik mesafesi
B
Aşağılama mesafesi
C
Sakınma mesafesi
D
Belirsizlik
E
Kaygı
Açıklama:
Genellikle öteki ile arasında mesafe koymak şeklinde ifade edilen bu tutumlar üç şekilde gerçekleşir. Birincisinde birey, kendi kültürel ölçütlerine göre, yabancı ile arasına, onunla ilgilenmediğini, ona önem vermediğini gösteren bir mesafe bırakır. Bu mesafeye ilgisizlik mesafesi diyoruz. İkincisinde yabancıyla etkileşimde bulun- mamak için aralarına daha büyük bir iletişim mesafesi koyar. Bu mesafe sakınma mesafesi olarak adlandırılır. Son olarak, yabancıyla aralarına, düşmanlık duygula- rını gösterecek derecede mesafe koyar. Bu mesafeye ise aşağılama mesafesi denir.
Soru 147
Genel kabul görmüş iş yapma biçimleri ve davranış örüntülerine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Moda
B
Adet
C
Gelenek
D
Görenek
E
Örf
Açıklama:
Âdet, genel kabul görmüş iş yapma biçimleri ve davranış örüntülerine verilen addır. Toplumda, bazı işler ya da toplumsal ilişkiler, üzerinde uzlaşma sağlanmış biçimde ve belirlenmiş davranış kalıpları ile gerçekleştirilir ve bu kalıplaşmış yapıya âdet denir.
Soru 148
Bireylerin toplumsal sistem içinde, onun kurallarına uyarak sürdüğü yaşama ne ad verilir?
Seçenekler
A
Gündelik yaşam
B
Geniş aile
C
Toplumsal yaşam
D
Akültürasyon
E
Görgüsüz
Açıklama:
Toplumsal yaşam, bireylerin toplumsal sistem içinde, onun kurallarına uyarak sürdüğü yaşamdır.
Soru 149
Kalıp düşüncelere sosyal bilimlerde ne denir?
Seçenekler
A
Önyargı
B
Kaygı
C
Yasa
D
Örf
E
Stereotip
Açıklama:
Kalıp düşüncelere sosyal bilimlerde stereotip denir. Stereotipler insanlar, kültürler ve toplumlar hakkındaki basmakalıp fikirlerdir.
Soru 150
Bilimsel olmayan düşüncenin bilimsel adı olarak da ifade edilen kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Ön yargı
B
Ötekileştirme
C
Tutum
D
İzlenim
E
Kalıp düşünce
Açıklama:
Tamamlandı.
Alman halkbilimci Hermann Bausinger, stereotipleri (kalıp düşünceleri)“değişmelere göreceli olarak direnen, sınamalardan kaçan, eleştirisiz genellemeler” olarak tanımlar ve stereotipin (kalıp düşüncelerin), bilimsel olmayan düşüncenin bilimsel adı olduğunu belirtir.
Alman halkbilimci Hermann Bausinger, stereotipleri (kalıp düşünceleri)“değişmelere göreceli olarak direnen, sınamalardan kaçan, eleştirisiz genellemeler” olarak tanımlar ve stereotipin (kalıp düşüncelerin), bilimsel olmayan düşüncenin bilimsel adı olduğunu belirtir.
Soru 151
Aşağıdakilerden hangisi deneyimlere dayalı olarak oluşmuş düşüncelere bir örnektir?
Seçenekler
A
Almanlar dakiktir.
B
İngilizler soğuktur.
C
İtalyanlar sıcak kanlıdır.
D
İstanbul'da yankesicilik yaygındır.
E
Türkler misafirperverdir.
Açıklama:
Tamamlandı.
“İngilizler soğuktur” ya da “Almanlar dakiktir” kalıp düşüncelerinde herhangi bir tutum belirlenmemiştir. Sadece öyle olduğu düşünülmektedir. Ancak “İstanbul'da yankesicilik yaygındır” ön yargısı nedeniyle İstanbul’a gelen turistler para ve değerli eşyalarını ya otellerinde kasalarda saklar ya da giysilerinin içindeki çanta ya da ceplerde taşırlar. İki örnek arasındaki fark, ön yargının deneyimlere dayalı bir tutum geliştirilmiş olmasıdır.
“İngilizler soğuktur” ya da “Almanlar dakiktir” kalıp düşüncelerinde herhangi bir tutum belirlenmemiştir. Sadece öyle olduğu düşünülmektedir. Ancak “İstanbul'da yankesicilik yaygındır” ön yargısı nedeniyle İstanbul’a gelen turistler para ve değerli eşyalarını ya otellerinde kasalarda saklar ya da giysilerinin içindeki çanta ya da ceplerde taşırlar. İki örnek arasındaki fark, ön yargının deneyimlere dayalı bir tutum geliştirilmiş olmasıdır.
Soru 152
Aşağıdakilerden hangisi ön yargı ve kalıp yargıların bilişsel işleviyle ilgilidir?
Seçenekler
A
İlk kez karşılaşılan yabancı birey, grup ve durumlar kalıp düşünceler yardımıyla sınıflandırılır.
B
Kalıp düşünceler ve ön yargılar bireylerin yaşamla baş etmelerine yardım etmektedir.
C
Kalıp düşünceler ve ön yargılar, bireye genel kategoriler, değerlendirme ölçütleri ve davranış stratejileri sunmaktadır.
D
Kalıp düşünceler ve ön yargılar grup içi uyumu perçinlemektedir.
E
Kalıp düşünceler ve ön yargılar karmaşık durumlarla baş edilmesini sağlamaktadır.
Açıklama:
Tamamlandı.
Kalıp düşünceler ve ön yargılar gündelik yaşamda edindiğimiz izlenimleri, deneyimleri ve karmaşık enformasyonu düzenleyerek kategorileştirir ve birey için bir yönelim sistemi oluşturur. Böylece birey için “gerçekliğin işlenmesi” ve içinde bulunulan durumun anlaşılması kolaylaşır. İlk kez karşılaşılan yabancı birey, grup ve durumlar kalıp düşünceler yardımıyla sınıflandırılır, zihinde bilinenlerle karşılaştırılır ve belirli bir yere yerleştirilir. Böylece yaşamın karmaşıklığı azaltılmış ve karşılaşılan durumlar anlaşılır hale gelmiş olur. Kalıp düşünce ve ön yargıların bu işlevine bilişsel işlev denir.
Kalıp düşünceler ve ön yargılar gündelik yaşamda edindiğimiz izlenimleri, deneyimleri ve karmaşık enformasyonu düzenleyerek kategorileştirir ve birey için bir yönelim sistemi oluşturur. Böylece birey için “gerçekliğin işlenmesi” ve içinde bulunulan durumun anlaşılması kolaylaşır. İlk kez karşılaşılan yabancı birey, grup ve durumlar kalıp düşünceler yardımıyla sınıflandırılır, zihinde bilinenlerle karşılaştırılır ve belirli bir yere yerleştirilir. Böylece yaşamın karmaşıklığı azaltılmış ve karşılaşılan durumlar anlaşılır hale gelmiş olur. Kalıp düşünce ve ön yargıların bu işlevine bilişsel işlev denir.
Soru 153
Bir toplumun gündelik yaşamı göz önünde bulundurulduğunda hangi sektörün gündelik yaşamının kültürlerarasılık açısından daha yoğun olduğu söylenebilir?
Seçenekler
A
Bankacılık
B
Turizm
C
Sigorta
D
Otomotiv
E
Sağlık
Açıklama:
Tamamlandı.
Gündelik yaşamın kültürlerarası yönü, çağdaş yaşamın getirdiği olanaklara koşut olarak genişlemektedir. Bundan birkaç yüzyıl önce ancak meraklı gezginlerin geldiği ülkemiz bugün yılda yirmi beş milyondan fazla turisti ağırlıyor. Turizm sektöründe çalışanların yaşamında kültürlerarasılık diğer sektörlerle kıyaslanamayacak kadar önemlidir.Turizm sektöründe çalışanların gündelik yaşamı bu nedenle kültürlerarasılık açısından diğer sektörlere bakarak daha yoğun ve çeşitlidir.
Gündelik yaşamın kültürlerarası yönü, çağdaş yaşamın getirdiği olanaklara koşut olarak genişlemektedir. Bundan birkaç yüzyıl önce ancak meraklı gezginlerin geldiği ülkemiz bugün yılda yirmi beş milyondan fazla turisti ağırlıyor. Turizm sektöründe çalışanların yaşamında kültürlerarasılık diğer sektörlerle kıyaslanamayacak kadar önemlidir.Turizm sektöründe çalışanların gündelik yaşamı bu nedenle kültürlerarasılık açısından diğer sektörlere bakarak daha yoğun ve çeşitlidir.
Soru 154
Diğerlerine göre tercih edilen fikir, duygu, davranış ve duruma ne ad verilmektedir ?
Seçenekler
A
Değer
B
Norm
C
Alışkanlık
D
Moda
E
Adet
Açıklama:
Tanım "Değer"e aittir.
Soru 155
Aşağıdakilerden hangisi en zayıf norm türüdür?
Seçenekler
A
Moda
B
Gelenek
C
Alışkanlık
D
Örf
E
Yasa
Açıklama:
Alışkanlık en zayıf normdur. İnsanlar alıştıkları şekilde davranmaya eğilimlidir. Alışılmış davranışları göstermek toplumsal yaşamda rahat etmenin yollarından biri olduğu için, herhangi bir zarara yol açmıyorsa yaygınlığı artar ve toplum tarafından kabul görerek daha güçlü normlara evrilebilir.
Soru 156
Toplumsal tabakaların içinde yer alan, birbirine eğitim, gelir düzeyi, dünya görüşü ve yaşam biçimi açısından çok benzeyen, aynı zamanda diğerlerinden farklı olduklarını bilen bireylerin oluşturduğu küçük gruplara ne ad verilmektedir ?
Seçenekler
A
Toplumsal Norm
B
Toplumsal Sınıf
C
Toplumsal Tabaka
D
Toplumsal Statü
E
Toplumsal Yaşam
Açıklama:
Toplumsal sınıflar, toplumsal tabakaların içinde yer alan, birbirine eğitim, gelir düzeyi, dünya görüşü ve yaşam biçimi açısından çok benzeyen, aynı zamanda diğerlerinden farklı olduklarını bilen bireylerin oluşturduğu, görece daha küçük grupları ifade eder.
Soru 157
Aşağıdakilerden hangisi önyargı ile ilgili yanlış bir bilgidir?
Seçenekler
A
Ön yargılar, bireyin zihninde mevcut olan kalıp düşüncelerle deneyime dayalı duygusal tutumların etkileşimi sonucunda ortaya çıkar.
B
Bir kültür, grup ya da ulus hakkında bireysel deneyimlere dayalı olarak oluşmuş düşüncelerdir.
C
Önyargılar sadece bireyler için mevcuttur.
D
Ön yargı, değerlendirmeyle ilgili fikri, kanıyı ve tutumu içeren geniş kapsamlı bir kavramdır.
E
Her ön yargıda, bir fikirden yola çıkılarak gerçekleşen bir etkileşim sonucunda, bir kanı edinildikten sonra, bir tutum geliştirilmiştir.
Açıklama:
Ön yargılar, bireyler, gruplar, ilişkiler ve nesnelerle ilgili değerlendirici yargılardır. Bu nedenle sadece bireyler için olduğunu söylemek yanlıştır.
Soru 158
Etnomerkezcilik terimini ilk kez kullanan sosyolog aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Max Weber
B
Auguste Comte
C
Alexis de Tocqueville
D
William Graham Sumner
E
Emile Durkheim
Açıklama:
Etnomerkezcilik terimi ilk kez Amerikalı sosyolog William Graham Sumner (1840- 1910) tarafından kullanılmıştır. Sumner aynı zamanda dünyanın ilk sosyoloji profesörü ve Yale Üniversitesi’nde ilk sosyoloji dersini veren bilim insanıdır.
Soru 159
Etnomerkezcilik kavramında bulunan "etno" kavramı neyi ifade etmektedir ?
Seçenekler
A
Her şeyin merkezinde olma
B
Gelenekler
C
Görenekler
D
İlgisizlik mesafesi
E
Kültürel miras
Açıklama:
Terimi, sosyal ve kültür bilimlerindeki güncel kullanılış biçimiyle irdelersek, “etno” bireyin kendi grubundan edindiği “kültürel miras”ı, “merkezcilik” ise her şeyin merkezinde bulunmayı ifade etmektedir.
Soru 160
Aşağıdakilerden hangisi gündelik yaşamın doğrudan ilişkili olduğu bir kavram değildir?
Seçenekler
A
Gelenekler
B
Edimler
C
Tutum
D
Etkileşim
E
İletişim
Açıklama:
Gündelik yaşam, bireyin, onun edimlerinin, tutum, etkileşim ve iletişim biçimlerinin doğrudan yaşandığı dünyadır.
Soru 161
- İlgisizlik mesafesi
- Sakınma mesafesi
- Aşağılama mesafesi
Seçenekler
A
1-2
B
1-2-3
C
Yalnız 3
D
1-3
E
2-3
Açıklama:
Genellikle öteki ile arasında mesafe koymak şeklinde ifade edilen bu tutumlar üç şekilde gerçekleşir. Birincisinde birey, kendi kültürel ölçütlerine göre, yabancı ile arasına, onunla ilgilenmediğini, ona önem vermediğini gösteren bir mesafe bırakır. Bu mesafeye ilgisizlik mesafesi diyoruz. İkincisinde yabancıyla etkileşimde bulunmamak için aralarına daha büyük bir iletişim mesafesi koyar. Bu mesafe sakınma mesafesi olarak adlandırılır. Son olarak, yabancıyla aralarına, düşmanlık duygularını gösterecek derecede mesafe koyar. Bu mesafeye ise aşağılama mesafesi denir.
Soru 162
Kalıp düşünceler ve ön yargılar, bireye genel kategoriler, değerlendirme ölçütleri ve davranış stratejileri sunarak, yaşamı kolaylaştıran kalıp düşünce işlevi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Bilişsel işlev
B
Ekonomik işlev
C
Geleneksel işlev
D
Ruh sağlığı işlevi
E
Toplumsal işlev
Açıklama:
Ruh sağlığı işlevi: Kalıp düşünceler ve ön yargılar, bireye genel kategoriler, değerlendirme ölçütleri ve davranış stratejileri sunarak, yaşamı kolaylaştırır ve karmaşık durumlarla baş edilmesini sağlar.
Soru 163
Anlamayanı ve anlaşılamayanı dışlamak olarak tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Önyargı
B
Kalıp düşünce
C
Etnomerkezcilik
D
Asosyallik
E
Ötekileştirme
Açıklama:
Tanım "ötekileştirme" ye aittir.
Soru 164
Aşağıda yer alan toplumla ilgili ifadelerden hangisi doğru değildir?
Seçenekler
A
Toplumda kurumlardan söz edilmez
B
Bütün toplumlar, onları oluşturan insanların arasındaki ilişkileri düzenleyen kurallara sahiptir
C
Birçok toplumda “aile” kavramı farklı şekillerde algılanır
D
Her toplum kendi kültürünü yaratır
E
Toplum düzeni, belirli yapıların belirli bir düzen içinde bulunması anlamına gelir
Açıklama:
Toplumda değil, toplulukta kurumlardan söz edilmemektedir.
Soru 165
Bir kültürün tercih ettiği düşünce ya da davranış kurallarına göre belirlenen davranış modellerine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Değer
B
Norm
C
Örf
D
Adet
E
Gelenek
Açıklama:
Norm, bir kültürün tercih ettiği düşünce ya da davranış kurallarına göre belirlenen davranış modelleridir.
Soru 166
Toplumsal normlar içinde kuralları ve yaptırımları belirlenmiş ve yazılı olarak kaydedilmiş en güçlü norm aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Görenek
B
Âdet
C
Yasa
D
Alışkanlık
E
Moda
Açıklama:
Yasa, toplumsal normlar içinde kuralları ve yaptırımları belirlenmiş ve yazılı olarak kaydedilmiş en güçlü normdur.
Soru 167
Evlenme geleneğinde yer alan söz kesimi aşamasında verilen sözün tutulması aşağıda yer alan norm çeşitlerinin hangisi ile ilgilidir?
Seçenekler
A
Alışkanlık
B
Moda
C
Yasa
D
Örf
E
Âdet
Açıklama:
Evlenme geleneğinde yer alan söz kesimi aşamasında verilen sözün tutulması örftür.
Soru 168
Aşağıdakilerden hangisi bireyin toplumsal grup hiyerarşisi içindeki konumunu belirtir?
Seçenekler
A
Toplumsal semboller
B
Toplumsal normlar
C
Toplumsal tabaka
D
Toplumsal sınıflar
E
Toplumsal statü
Açıklama:
Toplumsal statü, bireyin toplumsal grup hiyerarşisi içindeki konumunu belirtir.
Soru 169
Aşağıdakilerden hangisi sosyal bilimlerde "stereotip" olarak adlandırılır?
Seçenekler
A
Ötekileştirme
B
Sempati
C
Empati
D
Ön yargı
E
Kalıp düşünceler
Açıklama:
Kalıp düşüncelere sosyal bilimlerde stereotip denir.
Soru 170
İlk kez Amerikalı sosyolog William Graham Sumner tarafından kullanılan terim aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Empati
B
Sinizm
C
Snobizm
D
Etnomerkezcilik
E
Algı
Açıklama:
Etnomerkezcilik terimi ilk kez, Amerikalı sosyolog William Graham Sumner tarafından kullanılmıştır.
Soru 171
Aşağıdakilerden hangisi doğabilecek olumsuz sonuçlarla ilgili duyguları içerir?
Seçenekler
A
Ötekileştirme
B
Kalıp düşünceler
C
Kaygı
D
Belirsizlik
E
Önyargı
Açıklama:
Kaygı, doğabilecek olumsuz sonuçlarla ilgili duyguları içerir.
Soru 172
Aşağıdakilerden hangisi belirsizliğe ilişkin doğru bir ifadedir?
Seçenekler
A
“İngilizler soğuktur” ya da “Almanlar dakiktir” ifadeleri belirsizliğe örnektir
B
Karşıdakinin davranışını tahmin edememek belirsizliğe neden olur
C
Bir kültür, grup ya da ulus hakkında bireysel deneyimlere dayalı olarak oluşmuş düşüncelerdir
D
Bireyler, gruplar, ilişkiler ve nesnelerle ilgili değerlendirici yargılardır
E
İnsanlar, kültürler ve toplumlar hakkındaki basmakalıp fikirlerdir
Açıklama:
Belirsizlik, karşıdakinin davranışının tahmin edilemediği durumlarda ortaya çıkar.
Soru 173
Aşağıdaki ifadelerden hangisi gündelik yaşamı açıklar?
Seçenekler
A
Bireyin toplumsal yaşam içinde diğerleriyle paylaştığı yaşam kesitidir
B
Toplumsal uyum ve toplumsal sınırlandırma sistemleri olarak, her toplumun kendini korumasını sağlayan yaşam biçimidir
C
Anlamayanı ve anlaşılamayanı dışlamaktır
D
Bireylerin toplumsal sistem içindeki yaşamıdır
E
Toplum içinde benzer ekonomik ve siyasal güce sahip olan kişilerin oluşturduğu gruptur
Açıklama:
Gündelik yaşam, bireyin toplumsal yaşam içinde diğerleriyle paylaştığı yaşam kesitini ifade eder.
Soru 174
Toplum içinde yayılma ve kopma hızı fazladır. Toplumsal yaşamda işlevsel olarak değerlendirilmesi durumunda daha güçlü norm haline gelebilir. Herkes tarafından benimsenmesi adına herhangi bir toplumsal yaptırım söz konusu değildir.
Yukarıda özellikleri verilen norm çeşidi aşağıdakilerden hangisidir?
Yukarıda özellikleri verilen norm çeşidi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Gelenek
B
Görenek
C
Alışkanlık
D
Adet
E
Moda
Açıklama:
Alışkanlık herhangi bir zarara yol açmıyorsa yaygınlığı artar ve toplum
tarafından kabul görerek daha güçlü normlara evrilebilir. Alışkanlık haline gelen
davranışı göstermeyenler için herhangi bir toplumsal yaptırım uygulanmaz. Bu
nedenle alışkanlık kolayca yayılan ve kolayca terk edilen, yaptırımı olmayan en
zayıf toplumsal norm olarak kabul edilir.
tarafından kabul görerek daha güçlü normlara evrilebilir. Alışkanlık haline gelen
davranışı göstermeyenler için herhangi bir toplumsal yaptırım uygulanmaz. Bu
nedenle alışkanlık kolayca yayılan ve kolayca terk edilen, yaptırımı olmayan en
zayıf toplumsal norm olarak kabul edilir.
Soru 175
Aşağıdakilerden hangisi toplumu oluşturan en temel kurumdur?
Seçenekler
A
Topluluk
B
Okul
C
Aile
D
Akraba
E
Hukuk
Açıklama:
Aile kurumu toplumu oluşturan en temel kurumdur ve toplum, belirlediği kurallar ve aldığı önlemlerle aile kurumunu korumaya çalışır. Bu nedenle doğru cevap C seçeneğidir.
Soru 176
Aşağıdakilerden hangisi toplumda bireyler arasında uyumu sağlayan kurumdur?
Seçenekler
A
Topluluk
B
Aile
C
Okul
D
Hukuk
E
Kültür
Açıklama:
Hukuk kurumu toplumu oluşturan birey ve kurumların uyum içinde bir arada yaşamasını ve olabilecek çatışmalarda taraflar arasında adaletin gerçekleşmesini sağlar. Bu nedenle doğru cevap D seçeneğidir.
Soru 177
"Bir kültürün tercih ettiği düşünce ya da davranış kurallarına göre belirlenen davranış modelleridir" bu tanım aşağıdaki kavramlardan hangisini açıklar?
Seçenekler
A
Değer
B
Toplum
C
Topluluk
D
Norm
E
Kültür
Açıklama:
Norm, bir kültürün tercih ettiği düşünce ya da davranış kurallarına göre belirlenen davranış modelleridir. Bu nedenle doğru cevap D seçeneğidir.
Soru 178
- Coğrafi koşul
- Cinsiyet farklılığı
- Yönetim biçimi
- Genetik özellikler
Seçenekler
A
I ve II
B
I ve III
C
II ve IV
D
III ve IV
E
I ve IV
Açıklama:
Toplumların iç işleyişleri arasındaki bu farklılaşmanın çeşitli nedenleri vardır. Aynı kurumlara sahip olsalar da bulundukları coğrafi koşullar, geçirdikleri tarihi evreler ve yönetim biçimleri toplumların iç işleyişlerini belirleyen ilke ve kuralları ortaya çıkarır.
Soru 179
Aşağıdakilerden hangisi yaptırımı olmayan en zayıf normdur?
Seçenekler
A
Moda
B
Gelenek
C
Alışkanlık
D
Görenek
E
Adet
Açıklama:
Alışkanlık en zayıf normdur. İnsanlar alıştıkları şekilde davranmaya eğilimlidir. Eğer bir alışkanlık toplum tarafından istenilir olmaktan çıkarsa ondan vazgeçilir. Bu nedenle alışkanlık kolayca yayılan ve kolayca terk edilen, yaptırımı olmayan en zayıf toplumsal norm olarak kabul edilir. Bu nedenle doğru cevap C seçeneğidir.
Soru 180
Aşağıdakilerden hangisi yasalara kaynaklık eden normdur?
Seçenekler
A
Alışkanlık
B
Moda
C
Örf
D
Gelenek
E
Görenek
Açıklama:
Örf, gelenekten daha dar kapsamlı yaşam alanlarında uyulması zorunlu normları içerir. Örfe aykırı davrananlar toplumdan dışlanır, yakınları ile ilişkisini yitirir ve bazı durumlarda fiziki cezalandırmaya maruz kalırlar. Örfler genellikle yasalara kaynaklık ederler.
Soru 181
Aşağıdakilerden hangisi toplumsal normlar içinde yazılı olarak kaydedilmiş en güçlü normdur?
Seçenekler
A
Örf
B
Yasa
C
Gelenek
D
Görenek
E
Moda
Açıklama:
Yasa, toplumsal normlar içinde kuralları ve yaptırımları belirlenmiş ve yazılı olarak kaydedilmiş en güçlü normdur. Yasalar, toplumun bütünü için geçerli olan, uygulanmasında bireysel, bölgesel, etnik, kültürel vb. farklılıkların dikkate alınmadığı, kurumsallaşmış normlardır.
Soru 182
Aşağıdakilerden hangisi ön yargıların oluşumunda önemli bir rol oynar?
Seçenekler
A
Normlar
B
Kalıp düşünce
C
Ötekileştirme
D
Gelenek
E
Görenek
Açıklama:
Kalıp düşünceler ön yargıların oluşumunda önemli rol oynarlar. Bu nedenle doğru cevap B seçeneğidir.
Soru 183
- Aşağılama
- Kıskanma
- Küsme
- Sakınma
Seçenekler
A
I ve IV
B
I ve II
C
II ve III
D
III ve IV
E
II ve III
Açıklama:
Etnomerkezci tutumlar arasında ilgisizlik, sakınma ve aşağılama yer alır. Bunlar kültürlerarası iletişimi olumsuz yönde etkiler. Bu nedenle doğru cevap A seçeneğidir.
Soru 184
Aşağıdakilerden hangisi yabancıyla ilk kez kurulacak iletişimde önemli rol oynar?
Seçenekler
A
Misafirperverlik
B
Belirsizlik
C
Sevinç
D
Bekleyiş
E
Merak
Açıklama:
Yabancıyla iletişim durumlarının başlangıcında önemli rol oynayan etmenlerden ikisi belirsizlik ve kaygıdır. Bu nedenle doğru cevap B seçeneğidir.
Soru 185
Aşağıdakilerden hangisi basmakalıp düşüncelerin özelliklerinden biri değildir?
Seçenekler
A
İnsanları belirli özelliklerine göre bölen zihinsel kalıplardır.
B
Eleştiriye kapalı genellemelerdir.
C
Deneyim ve deneme temellidir.
D
Basit kalıplar halinde zihinde yer eder.
E
Genel olarak değişime kapalıdır.
Açıklama:
Bssmakalıp düşünceler denenmemiş, deneyime dayanmayan düşüncelerdir.
Deneyim ve deneme temellidir.
Deneyim ve deneme temellidir.
Soru 186
Kalıp yargı veya düşüncelere neden ihtiyaç duyulur?
Seçenekler
A
Kişiler arası kurulan ilk iletişimde dahi ön yargı ve kalıp düşüncelerin rolü vardır.
B
Kalıp yargı ve düşünceler yoluyla karmaşık durumlar anlamlandırılarak baş edilebilir hale gelir.
C
Ön yargılar grup içi bağlılığı azaltarak gruplar arası geçirgenliği artırır.
D
Basmakalıp düşünceler özgülleştirmeye dayalı olduğundan gerçeğe yakın bilgiler sunar.
E
Yargı ve düşüneler zihinde daha önce var olmayan her bir duruma yeni bir alan açılmasını sağlar.
Açıklama:
İlk kez karşılaşılan yabancı birey, grup ve durumlar kalıp düşünceler yardımıyla sınıflandırılır, zihinde bilinenlerle karşılaştırılır ve belirli bir yere yerleştirilir. Böylece yaşamın karmaşıklığı azaltılmış ve karşılaşılan durumlar anlaşılır hale gelmiş olur.
Kalıp yargı ve düşünceler yoluyla karmaşık durumlar anlamlandırılarak baş edilebilir hale gelir.
Kalıp yargı ve düşünceler yoluyla karmaşık durumlar anlamlandırılarak baş edilebilir hale gelir.
Soru 187
"Bireyin kendi grubunun düşünce ve davranışlarını yüceltip diğer grupları kendi grubundan daha aşağı seviyede değerlendirmesi" aşağıdaki kavramlardan hangisini tanımlamaktadır?
Seçenekler
A
Etnomerkezcilik
B
Basmakalıp yargı
C
Ötekileştirme
D
Ön yargı
E
Toplumsal tabaka
Açıklama:
Etnomerkezcilik genel anlamıyla “bireyin, kendi grubunun izlediği yolun diğerlerinden üstün olduğu ya da diğer grupları kendi grubundan aşağı görme düşüncesi” olarak tanımlanır.
Soru 188
Farklı kültürden biriyle etkileşime girileceğinde ortaya çıkan bilişsel ve duygusal iki tepki aşağıdakilerden hangileridir?
Seçenekler
A
Belirsizlik - Üzüntü
B
Genelleme - Endişe
C
Ötekileştirme - Kaygı
D
Belirsizlik - Kaygı
E
Ön yargı - Heyecan
Açıklama:
Karşıdakinin davranışını tahmin edememek belirsizliğe neden olurken, kaygı, doğabilecek olumsuz sonuçlarla ilgili duyguları içerir.
Belirsizlik - Kaygı
Belirsizlik - Kaygı
Soru 189
Başka bir ülkeden öğrenci değişim programı ile Türkiye'ye gelen bir kişi, karşılaştığı insanların kendisiyle etkileşimde bulunmamak adına mesafe koyduklarını söylemektedir. Bu kişiye yönelik sergilenen tutum aşağıdakilerden hangisine örnektir?
Seçenekler
A
Sakınma mesafesi
B
İlgisizlik mesafesi
C
Yüceltme
D
Ötekileştirme
E
Aşağılama mesafesi
Açıklama:
Yabancıyla etkileşimde bulunmamak için araya konan iletişim mesafesi sakınma
mesafesi olarak adlandırılır. Verilen ifade bu kavramı örneklemektedir.
Sakınma mesafesi
mesafesi olarak adlandırılır. Verilen ifade bu kavramı örneklemektedir.
Sakınma mesafesi
Soru 190
Aşağıdakilerden hangisi etnomerkezciliğin bir sonucu olamaz?
Seçenekler
A
Kişinin kendi kültüründeki tutum ve davranışları "normal" olarak görmesi
B
Kişinin diğer kültürleri değersizleştirmesi
C
Kişinin diğer kültürlerden kişilere yönelik olumsuz tavır ve tutum geliştirmesi
D
Kişinin diğer kültürden kişilerle arasına mesafe koyması
E
Kişinin diğer kültürleri tanımaya yönelik ilgi göstermesi
Açıklama:
Kişinin diğer kültürleri tanımaya yönelik ilgi göstermesi, etnomerkezciliğin beklenen bir sonucu olamaz. Diğer kültürlerle araya mesafe koyma ile sonuçlanan bir tutumdur.
Soru 191
Başka bir toplum, kültür veya grup hakkında bireysel deneyimler sonucunda oluşan düşüncelere ne denir?
Seçenekler
A
Basmakalıp düşünceler
B
Stereotip
C
Etnomerkezcilik
D
Benmerkezcilik
E
Ön yargı
Açıklama:
Ön yargı: Bir kültür, grup ya da ulus hakkında bireysel deneyimlere dayalı olarak
oluşmuş düşüncelerdir.
oluşmuş düşüncelerdir.
Soru 192
Aşağıdakilerden hangisi bireyin toplumsal grup hiyerarşisindeki konumunu ifade eden unsurdur?
Seçenekler
A
Toplumsal sınıf
B
Toplumsal tabaka
C
Toplumsal birikim
D
Toplumsal yapı
E
Toplumsal statü
Açıklama:
Toplumsal statü, bireyin toplumsal grup hiyerarşisi içindeki konumunu belirtir.
Soru 193
........., belirli amaç için bir araya gelen ve onu oluşturanlar arasındaki bağların çok güçlü olmadığı, uzlaşmayla belirlenen kurallara göre yönetilen, amaç ortadan kalkınca dağılan insan grubudur.
Yukarıda boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Yukarıda boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Seçenekler
A
Toplum
B
Topluluk
C
Millet
D
Toplumsal yaşam
E
Toplumsallık
Açıklama:
Topluluk, belirli amaç için bir araya gelen ve onu oluşturanlar arasındaki bağların çok güçlü olmadığı, uzlaşmayla belirlenen kurallara göre yönetilen, amaç ortadan kalkınca dağılan insan grubudur. Doğru cevap B'dir.
Soru 194
........, bireylerin kurumsal bağlantılarını ve birbirleriyle ilişkilerini üzerinde uzlaşılmış belirli kurallar çerçevesinde yürüttükleri bir birliktir.
Yukarıda boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Yukarıda boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Seçenekler
A
Toplum
B
Topluluk
C
Toplululuk üyeleri
D
Toplumsal yaşam
E
Halk
Açıklama:
Toplum, bireylerin kurumsal bağlantılarını ve birbirleriyle ilişkilerini üzerinde uzlaşılmış belirli kurallar çerçevesinde yürüttükleri bir birliktir. Doğru cevap A'dır.
Soru 195
I. Topluluk ile toplum kavramları sosyal bilimlerde benzer anlamlarda kullanılır.
II. Toplumların bir arada bulunma amacı ortadan kalkınca dağılırlar.
III. Topluluğu oluşturan insanlar arasındaki bağlar çok güçlü değildir.
IV. Topluluklar açısından kurumlar büyük önem taşır.
V. Kurumların farklı toplumlardaki biçim ve işleyişi farklıdır.
Toplum ve topluluk kavramları ile ilgili olarak yukarıda yukarıda belirtilen yargılardan hangileri doğrudur?
II. Toplumların bir arada bulunma amacı ortadan kalkınca dağılırlar.
III. Topluluğu oluşturan insanlar arasındaki bağlar çok güçlü değildir.
IV. Topluluklar açısından kurumlar büyük önem taşır.
V. Kurumların farklı toplumlardaki biçim ve işleyişi farklıdır.
Toplum ve topluluk kavramları ile ilgili olarak yukarıda yukarıda belirtilen yargılardan hangileri doğrudur?
Seçenekler
A
I ve III
B
II ve IV
C
III ve V
D
IV ve V
E
III, IV ve V
Açıklama:
Topluluk ile toplum kavramları sosyal bilimlerde farklı anlamlarda kullanılır. Topluluğu oluşturan insanlar arasındaki bağlar çok güçlü değildir. Bu nedenle toplulukların bir arada bulunma amacı ortadan kalkınca dağılırlar. Toplumlar açısından kurumlar büyük önem taşır. Kurumların farklı toplumlardaki biçim ve işleyişi farklıdır. Doğru cevap C'dir.
Soru 196
Bir kültürün tercih ettiği düşünce ya da davranış kurallarına göre belirlenen davranış modellerine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Etik
B
Değer
C
Namus
D
Norm
E
Ahlak
Açıklama:
Norm, bir kültürün tercih ettiği düşünce ya da davranış kurallarına göre belirlenen davranış modelleridir. Doğru cevap D'dir.
Soru 197
Herhangi bir toplumun kültürünü içselleştirmiş bireylerin göstermesi gereken davranışlar ve iş yapma biçimlerine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Kültürel değer
B
Toplumsal Norm
C
Toplumsal Değer
D
Gelenek
E
Görenek
Açıklama:
Görenek herhangi bir toplumun kültürünü içselleştirmiş bireylerin göstermesi gereken davranışlar ve iş yapma biçimleridir. Doğru cevap E'dir.
Soru 198
Aşağıdakilerden hangisi kolayca yayılan ve kolayca terk edilen, yaptırımı olmayan en zayıf toplumsal norm olarak kabul edilir?
Seçenekler
A
Moda
B
Alışkanlık
C
Moda
D
Gelenek
E
Görenek
Açıklama:
Alışkanlık kolayca yayılan ve kolayca terk edilen, yaptırımı olmayan en zayıf toplumsal norm olarak kabul edilir. Doğru cevap B'dir.
Soru 199
............ toplum içinde benzer ekonomik, siyasal güce sahip olan ve benzer eğitim aşamalarını tamamlamış, bilgi birikimine sahip ve benzer yaşam biçimini benimseyen bireylerin oluşturduğu gruplardır.
Yukarıda boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Yukarıda boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Seçenekler
A
Topumsal statü
B
Toplumsal sınıf
C
Toplumsal tabaka
D
Toplumsal rol
E
Toplumsal yaşam
Açıklama:
Toplumsal tabaka, toplum içinde benzer ekonomik, siyasal güce sahip olan ve benzer eğitim aşamalarını tamamlamış, bilgi birikimine sahip ve benzer yaşam biçimini benimseyen bireylerin oluşturduğu gruplardır. Doğru cevap C'dir.
Soru 200
.......... insanlar, kültürler ve toplumlar hakkındaki basmakalıp fikirlerdir.
Seçenekler
A
Ötekileştirme
B
Ön yargı
C
Etnomerkezcilik
D
Biz ve öteki kavramları
E
Yargılamak
Açıklama:
Kalıp düşüncelere sosyal bilimlerde stereotip denir. Stereotipler insanlar, kültürler ve toplumlar hakkındaki basmakalıp fikirlerdir. Doğru cevap D'dir.
Soru 201
........... “bireyin, kendi grubunun izlediği yolun diğerlerinden üstün olduğu ya da diğer grupları kendi grubundan aşağı görme düşüncesi” olarak tanımlanır.
Yukarıdaki tanım aşağıdaki kavramlardan hangisine aittir?
Yukarıdaki tanım aşağıdaki kavramlardan hangisine aittir?
Seçenekler
A
Ötekileştirme
B
Önyargı
C
İlgisizlik mesafesi
D
Stereotip
E
Etnomerkezcilik
Açıklama:
Etnomerkezcilik genel anlamıyla “bireyin, kendi grubunun izlediği yolun diğerlerinden üstün olduğu ya da diğer grupları kendi grubundan aşağı görme düşüncesi” olarak tanımlanır. Doğru cevap E'dir.
Soru 202
Bireyin bir yabancıyla arasına, düşmanlık duygularını gösterecek derecede mesafe koymasına ne ad verilir?
Seçenekler
A
İlgisizlik mesafesi
B
Aşağılama mesafesi
C
İletişim mesafesi
D
Kültürel mesafe
E
Tutum mesafesi
Açıklama:
Birey bir yabancıyla arasına, düşmanlık duygularını gösterecek derecede mesafe koyarsa bu aşağılama mesafesi olarak adlandırılır. Doğru cevap B'dir.
Soru 203
Aşağıdakilerden hangisi toplum ve topluluğun ortak özelliklerindendir?
Seçenekler
A
Belirli bir amaç için bir araya gelmişlerdir.
B
Onu oluşturanlar arasındaki bağlar çok güçlü değildir.
C
Uzlaşmayla belirlenen kurallara göre yönetilirler.
D
Amaç ortadan kalkınca dağılırlar.
E
Bireyler arasındaki bağlar çok güçlüdür.
Açıklama:
Topluluk ile toplum kavramları sosyal bilimlerde farklı anlamlarda kullanılır. Topluluk, belirli amaç için bir araya gelen ve onu oluşturanlar arasındaki bağların çok güçlü olmadığı, yaşamını uzlaşmayla belirlenmiş kurallar çerçevesinde sürdüren insan gruplarına verilen addır. Onları bir araya getiren amaç ortadan kalkınca topluluk da dağılır. Toplum ise bireylerin kurumsal bağlantılarını ve birbirleriyle ilişkilerini, kendi aralarında uzlaşmayla belirledikleri kurallar çerçevesinde yürüttükleri bir birliktir
Soru 204
Belirli amaç için bir araya gelen ve onu oluşturanlar arasındaki bağların çok güçlü olmadığı, yaşamını uzlaşmayla belirlenmiş kurallar çerçevesinde sürdüren insan gruplarına verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Toplum
B
Aile
C
Toplumsal tabaka
D
Dernek
E
Topluluk
Açıklama:
Bu konu için Topluluk ve Toplum başlığı okunabilir.
Belirli amaç için bir araya gelen ve onu oluşturanlar arasındaki bağların çok güçlü olmadığı, yaşamını uzlaşmayla belirlenmiş kurallar çerçevesinde sürdüren insan gruplarına verilen ad topluluktur.
Belirli amaç için bir araya gelen ve onu oluşturanlar arasındaki bağların çok güçlü olmadığı, yaşamını uzlaşmayla belirlenmiş kurallar çerçevesinde sürdüren insan gruplarına verilen ad topluluktur.
Soru 205
……………., diğerlerine göre tercih edilen fikir, duygu, davranış ve duruma denir.
Yukarıda boş bırakılan kısma aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Yukarıda boş bırakılan kısma aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Seçenekler
A
Norm
B
Kültür
C
Değer
D
Ahlak
E
Etik
Açıklama:
Bu konu için Topluluk ve Toplum başlığı okunabilir.
Değer, diğerlerine göre tercih edilen fikir, duygu, davranış ve duruma denir.
Dolayısıyla boş bırakılan kısma “değer” getirilmelidir.
Değer, diğerlerine göre tercih edilen fikir, duygu, davranış ve duruma denir.
Dolayısıyla boş bırakılan kısma “değer” getirilmelidir.
Soru 206
En zayıf norm aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Moda
B
Alışkanlık
C
Gelenek
D
Görenek
E
Adet
Açıklama:
Bu konu için Topluluk ve Toplum başlığı okunabilir.
Alışkanlık haline gelen davranışı göstermeyenler için herhangi bir toplumsal yaptırım uygulanmaz. Eğer bir alışkanlık toplum tarafından istenilir olmaktan çıkarsa ondan vazgeçilir. Bu nedenle alışkanlık kolayca yayılan ve kolayca terk edilen, yaptırımı olmayan en zayıf toplumsal norm olarak kabul edilir.
Alışkanlık haline gelen davranışı göstermeyenler için herhangi bir toplumsal yaptırım uygulanmaz. Eğer bir alışkanlık toplum tarafından istenilir olmaktan çıkarsa ondan vazgeçilir. Bu nedenle alışkanlık kolayca yayılan ve kolayca terk edilen, yaptırımı olmayan en zayıf toplumsal norm olarak kabul edilir.
Soru 207
- Gelenekten daha dar kapsamlı yaşam alanlarında uyulması zorunlu normları içerir.
- Aykırı davrananlar toplumdan dışlanır.
Seçenekler
A
Moda
B
Alışkanlık
C
Örf
D
Görenek
E
Adet
Açıklama:
Bu konu için Topluluk ve Toplum başlığı okunabilir.
Örf, gelenekten daha dar kapsamlı yaşam alanlarında uyulması zorunlu normları içerir. Örfe aykırı davrananlar toplumdan dışlanır, yakınları ile ilişkisini yitirir
Örf, gelenekten daha dar kapsamlı yaşam alanlarında uyulması zorunlu normları içerir. Örfe aykırı davrananlar toplumdan dışlanır, yakınları ile ilişkisini yitirir
Soru 208
Bireyin toplumsal grup hiyerarşisi içindeki konumunu aşağıdakilerden hangisi belirler?
Seçenekler
A
Toplumsal yaşam
B
Toplumsal sınıf
C
Toplumsal tabaka
D
Toplumsal sistem
E
Toplumsal statü
Açıklama:
Bu konu için Topluluk ve Toplum başlığı okunabilir.
Aynı toplumsal tabaka ve aynı toplumsal sınıfa mensup bireyler farklı statülere sahip olabilir. Toplumsal statü, bireyin toplumsal grup hiyerarşisi içindeki konumunu belirtir.
Aynı toplumsal tabaka ve aynı toplumsal sınıfa mensup bireyler farklı statülere sahip olabilir. Toplumsal statü, bireyin toplumsal grup hiyerarşisi içindeki konumunu belirtir.
Soru 209
- Yaşamın karmaşıklığını azaltır
- Durumların anlaşılmasını sağlar
- Toplumun kendisini korumasını sağlar
- Bireye yönelim sistemi oluşturur
Seçenekler
A
I, II, III
B
II, III, IV
C
I, II, IV
D
I, III, IV
E
I, II, III, IV
Açıklama:
Bu konu için Topluluk ve Toplum başlığı okunabilir.
I, II ve IV’te verilen ifadeler, kalıp ve ön yargıların bilişsel işlevleri iken III’te verilen ifade toplumsal işlevdir.
I, II ve IV’te verilen ifadeler, kalıp ve ön yargıların bilişsel işlevleri iken III’te verilen ifade toplumsal işlevdir.
Soru 210
Bilinmeyen, neye nasıl tepki vereceği kestirilemeyen yabancıyla iletişime nereden başlayacağını bilememek duygusunu ifade eden kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Belirsizlik
B
Önyargı
C
Kaygı
D
Kalıp
E
Huzursuzluk
Açıklama:
Bu konu için Biz ve Ötekiler başlığı okunabilir.
Belirsizlik, bilinmeyen, neye nasıl tepki vereceği kestirilemeyen yabancıyla iletişime nereden başlayacağını bilememek duygusunu ifade eder.
Belirsizlik, bilinmeyen, neye nasıl tepki vereceği kestirilemeyen yabancıyla iletişime nereden başlayacağını bilememek duygusunu ifade eder.
Soru 211
………………….., bireyin toplumsal yaşam içinde diğerleriyle paylaştığı yaşam kesitini ifade eder.
Yukarıda boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Yukarıda boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Seçenekler
A
İş yaşamı
B
Gündelik yaşam
C
Ev yaşamı
D
Tatil
E
Sosyal hayat
Açıklama:
Bu konu için Gündelik Yaşamda Kültürlerarasılık başlığı okunabilir.
Gündelik yaşam, bireyin toplumsal yaşam içinde diğerleriyle paylaştığı yaşam
kesitidir.
Gündelik yaşam, bireyin toplumsal yaşam içinde diğerleriyle paylaştığı yaşam
kesitidir.
Soru 212
Görgüsüzlüğe karşı uygulanan yaptırım aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Uyarma
B
Kınama
C
Ayıplama
D
İletişimi kesme
E
Para cezası
Açıklama:
Bu konu için Topluluk ve Toplum başlığı okunabilir
Görgüsüzlüğe karşı uygulanan yaptırım ayıplamadır.
Görgüsüzlüğe karşı uygulanan yaptırım ayıplamadır.
Soru 213
Toplumsal işleyişi ve bireylerin davranışlarını belirli değerlere göre düzenlemek için koyulan ilke ve kurallara ne ad verilir?
Seçenekler
A
Değer
B
Yasa
C
Norm
D
Etik
E
Gelenek
Açıklama:
Bu konu için Topluluk ve Toplum başlığı okunabilir.
Toplumsal işleyişi ve bireylerin davranışlarını belirli değerlere göre düzenlemek için koyulan ilke ve kurallara norm adı verilir.
Toplumsal işleyişi ve bireylerin davranışlarını belirli değerlere göre düzenlemek için koyulan ilke ve kurallara norm adı verilir.
Soru 214
Bir kültürün tercih ettiği düşünce ya da davranış kurallarına göre belirlenen davranış modellerine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Gelenek
B
Görenek
C
Değer
D
Norm
E
Örf
Açıklama:
Norm, bir kültürün tercih ettiği düşünce ya da davranış kurallarına göre belirlenen davranış modelleridir.
Soru 215
Kolayca yayılan ve kolayca terk edilen, yaptırımı olmayan en zayıf toplumsal norm aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Alışkanlık
B
Moda
C
Adet
D
Görenek
E
Gelenek
Açıklama:
Alışkanlık en zayıf normdur. Eğer bir alışkanlık toplum tarafından istenilir olmaktan çıkarsa ondan vazgeçilir. Bu nedenle alışkanlık kolayca yayılan ve kolayca terk edilen, yaptırımı olmayan en zayıf toplumsal norm olarak kabul edilir.
Soru 216
Herhangi bir toplumun kültürünü içselleştirmiş bireylerin göstermesi gereken davranışlar ve iş yapma biçimleri şeklinde tanımlanan norm aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Adet
B
Görenek
C
Gelenek
D
Örf
E
Yasa
Açıklama:
Görenek herhangi bir toplumun kültürünü içselleştirmiş bireylerin göstermesi gereken davranışlar ve iş yapma biçimleridir.
Soru 217
Aşağıdakilerden hangisi adetlerle ilgili yanlış bir ifadedir?
Seçenekler
A
Neden öyle olduğu sorgulanmaz.
B
Mantık yürütme yoluyla anlamak kolaydır.
C
Âdetlere uygun olmayan davranış ya da iş yapma biçimi toplumsal bir yaptırım olan alay konusu olur.
D
Genel kabul görmüş iş yapma biçimleri ve davranış örüntülerine verilen addır.
E
Belirlenen ya da üzerinde uzlaşma sağlanmış olanın dışında davranmak âdet olmadığı için kabul görmez.
Açıklama:
Âdet, genel kabul görmüş iş yapma biçimleri ve davranış örüntülerine verilen addır. Toplumda, bazı işler ya da toplumsal ilişkiler, üzerinde uzlaşma sağlanmış biçimde ve belirlenmiş davranış kalıpları ile gerçekleştirilir ve bu kalıplaşmış yapıya âdet denir. Bir âdetin neden öyle olduğu sorgulanmaz. Âdetleri mantık yürütme yoluyla anlamak da pek mümkün değildir. Bu nedenle mantık zinciri içinde yeniden bir âdet oluşturulamaz. Belirlenen ya da üzerinde uzlaşma sağlanmış olanın dışında davranmak âdet olmadığı için kabul görmez. Âdetlere uygun olmayan bu tür davranış ya da iş yapma biçimi toplumsal bir yaptırım olan alay konusu olur ve bazen ayıplama ile cezalandırılır. Âdete uymayan ayıplanır. Âdete uymak normal kabul edilir.
Soru 218
Evlenme geleneğinde yer alan söz kesimi aşamasında verilen sözün tutulması aşağıdaki normlardan hangisine örnektir?
Seçenekler
A
Örf
B
Gelenek
C
Görenek
D
Adet
E
Alışkanlık
Açıklama:
Örf, gelenekten daha dar kapsamlı yaşam alanlarında uyulması zorunlu normları içerir. Örfe aykırı davrananlar toplumdan dışlanır, yakınları ile ilişkisini yitirir ve bazı durumlarda fiziki cezalandırmaya maruz kalırlar. Söz gelimi, evlenme geleneğinde yer alan söz kesimi aşamasında verilen sözün tutulması örftür. Bunun için ayrıca yazılı bir belgeye gerek yoktur.
Soru 219
Toplumun bütünü için geçerli olan, uygulanmasında bireysel, bölgesel, etnik, kültürel vb. farklılıkların dikkate alınmadığı, kurumsallaşmış normlara ne ad verilir?
Seçenekler
A
Gelenek
B
Görenek
C
Örf
D
Yasa
E
Adet
Açıklama:
Yasa, toplumsal normlar içinde kuralları ve yaptırımları belirlenmiş ve yazılı olarak kaydedilmiş en güçlü normdur. Yasalar, toplumun bütünü için geçerli olan, uygulanmasında bireysel, bölgesel, etnik, kültürel vb. farklılıkların dikkate alınmadığı, kurumsallaşmış normlardır.
Soru 220
Bireyin toplumsal grup hiyerarşisi içindeki konumunu belirten aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Toplumsal sistem
B
Toplumsal statü
C
Toplumsal yaşam
D
Toplumsal tabaka
E
Toplumsal sınıf
Açıklama:
Aynı toplumsal tabaka ve aynı toplumsal sınıfa mensup bireyler farklı statülere sahip olabilir. Toplumsal statü, bireyin toplumsal grup hiyerarşisi içindeki konumunu belirtir.
Soru 221
Kalıp düşünceler ve ön yargıların iletişimdeki işlevlerinden hangisi gündelik yaşamda edindiğimiz izlenimleri, deneyimleri ve karmaşık enformasyonu düzenleyerek kategorileştirir ve birey için bir yönelim sistemi oluşturur?
Seçenekler
A
Bilişsel işlev
B
Ruh sağlığı işlevi
C
Toplumsal işlev
D
Bireysel işlev
E
Duygusal işlev
Açıklama:
Kalıp düşünceler ve ön yargılardan arınmak mümkün olmadığı gibi gerekli de değildir; çünkü kalıp düşünce ve ön yargıların da iletişimde işlevleri vardır. Kalıp düşünceler ve ön yargılar gündelik yaşamda edindiğimiz izlenimleri, deneyimleri ve karmaşık enformasyonu düzenleyerek kategorileştirir ve birey için bir yönelim sistemi oluşturur. Böylece birey için “gerçekliğin işlenmesi” ve içinde bulunulan durumun anlaşılması kolaylaşır. İlk kez karşılaşılan yabancı birey, grup ve durumlar kalıp düşünceler yardımıyla sınıflandırılır, zihinde bilinenlerle karşılaştırılır ve belirli bir yere yerleştirilir. Böylece yaşamın karmaşıklığı azaltılmış ve karşılaşılan durumlar anlaşılır hale gelmiş olur. Kalıp düşünce ve ön yargıların bu işlevine bilişsel işlev denir.
Soru 222
Toplum içinde benzer ekonomik, siyasal güce sahip olan ve benzer eğitim aşamalarını tamamlamış, bilgi birikimine sahip ve benzer yaşam biçimini benimseyen bireylerin oluşturduğu gruplara ne ad verilir?
Seçenekler
A
Toplumsal tabaka
B
Toplumsal sınıf
C
Toplumsal statü
D
Öteki
E
Bireysel yaşam
Açıklama:
Toplumsal tabaka, toplum içinde benzer ekonomik, siyasal güce sahip olan ve benzer eğitim aşamalarını tamamlamış, bilgi birikimine sahip ve benzer yaşam biçimini benimseyen bireylerin oluşturduğu gruplardır. Bu gruplar birbirine göre üst, orta ve alt tabaka olarak sıralanır. Bireyler zamanla bir tabakadan diğerine geçebilirler.
Soru 223
Bireyin, kendi grubunun izlediği yolun diğerlerinden üstün olduğu ya da diğer grupları kendi grubundan aşağı görme düşüncesi şeklinde tanımlanan ve ötekileştirmenin temel gerekçelerinden biri olarak da değerlendirilen kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Ön yargı
B
Kalıp düşünceler
C
Toplumsal normlar
D
Etnomerkezcilik
E
Toplumsal farklılıklar
Açıklama:
Etnomerkezcilik genel anlamıyla “bireyin, kendi grubunun izlediği yolun diğerlerinden üstün olduğu ya da diğer grupları kendi grubundan aşağı görme düşüncesi” olarak tanımlanır. Etnomerkezcilik de ötekileştirmenin temel gerekçelerinden biridir.
Ünite 3
Soru 1
Aşağıdakilerden hangisi Enformasyon Sistemleri Kuramı'na göre sınıflandırılmış insan etkinlikleri içinde yer almaz?
Seçenekler
A
Seyahat etme
B
Oynama
C
Zamanı kullanma
D
Geçimini sağlama
E
Etkileşim
Açıklama:
İnsanların ortak etkinliklerini tanımlayabileceksiniz.
Soru 2
Bazı kültürlerde duygularını gizlemenin “soğukluk”, “katı yüreklilik” ve “acımasızlık” gibi sıfatlarla nitelendirilmesi ortak insan etkinliklerinden biri olan ………………….. etkinliği ile ilişkilidir. Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yere getirilebilecek en uygun sözcük nedir?
Seçenekler
A
Etkileşim
B
Toplumsal Yaşam
C
İki cinsiyetlilik
D
Geçinme
E
Savunma
Açıklama:
İnsanların ortak etkinliklerini tanımlayabileceksiniz.
Soru 3
I. Öğrenme yolu II. Öğrenme yöntemi III. Öğrenme yeri IV. Öğrenme süresi. Yukarıdaki ifadelerden hangisi veya hangileri Enformasyon Sistemleri Kuramı’na göre öğrenme sürecinde kültürden kültüre farklılık gösteren özelliklerdendir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
II ve III
D
I, II ve III
E
I, II ve IV
Açıklama:
İnsanların ortak etkinliklerini tanımlayabileceksiniz.
Soru 4
Aşağıdakilerden hangisi Hall’ın etkinlik sınıflandırmalarından biri değildir?
Seçenekler
A
Etkileşim
B
Öğrenme
C
Savunma
D
İki cinsiyetlilik
E
Eğlenme
Açıklama:
İnsanların ortak etkinliklerini tanımlayabileceksiniz.
Soru 5
Aşağıdakilerden hangisi monokronik kültürde zaman kavramının taşıdığı özelliklerinden biridir?
Seçenekler
A
Harcanamaz
B
Tasarruf edilmez
C
Satın alınmaz
D
Kaybolabilir
E
Geçip gitmez
Açıklama:
Zaman, mekân algısı ve kullan›m› açısından kültürel farkları açıklayabileceksiniz.
Soru 6
Aşağıdakilerden hangisi Hofstede’nin kültürle ilgili ortaya koyduğu özelilerden biridir?
Seçenekler
A
Bireye özeldir
B
Yaşanılır
C
Öğrenilir
D
Kalıtımsaldır
E
Evrenseldir
Açıklama:
Kültürel boyut kavramını açıklayabileceksiniz.
Soru 7
Aşağıdakilerden hangisi Hofstede’nin ortaya koyduğu kültürel boyutlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Gelenekçilik
B
Bireycilik
C
Erillik
D
Belirsizlikten sakınma
E
Güç aralığı
Açıklama:
Kültürel boyut kavramını açıklayabileceksiniz.
Soru 8
Aşağıdakilerden hangisi eril kültürün özelliklerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Erkekler karalıdır
B
Kadınlar maddi yönelimlidir
C
Kadınlar alçakgönüllüdür
D
Kadınlar duyarlıdır
E
Erkekler serttir
Açıklama:
Kültürleri ayırt etmek için yararlanılan boyutları sıralayabilecek bilgi ve beceriler kazanacaksınız.
Soru 9
Aşağıdakilerden hangisi Hofstede'nin Kültürel Boyutlar Kuramı'na göre kültürlerin ölçülebildiği boyutlarından birisi değildir?
Seçenekler
A
Güç aralığı
B
Bireycilik-ortaklaşa davranışçılık
C
Zamanı kullanma
D
Erillik-dişillik
E
Belirsizlikten sakınma
Açıklama:
Kültürel boyut kavramını açıklayabileceksiniz.
Soru 10
Enformasyon Sistemleri Kuramının geliştirilme amacı aşağıdakilerden hangisidir? I. Kültürün sözsüz bileşenlerini açıklamak II. Kültürün iletişim üzerindeki etkilerini ortaya koymak III. İnsan etkinliklerinin bütün insanlarda ortak olduğunu kanıtlamak
Seçenekler
A
A) Yalnız I
B
Yalnız III
C
I ve III
D
I ve II
E
I, II ve III
Açıklama:
İnsanların ortak etkinliklerini tanımlayabileceksiniz.
Soru 11
"Uyarana verilen tepki karşıdaki tarafından algılandığı durumlarda ………………… gerçekleşmiş demektir." ifadesinde boş bırakılan alana aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Seçenekler
A
uyarılma
B
etkileşim
C
iletişim
D
tepki
E
uyarı
Açıklama:
İnsanların ortak etkinliklerini tanımlayabileceksiniz.
Soru 12
Bireylerin nerede, nasıl davranacaklarını, toplumsal senaryodaki rollerini de içeren ve kültürden kültüre farklılık gösteren kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Toplumsal yaşam
B
Kültürlü yaşam
C
Ayak uydurma
D
Dışlanma
E
Kültürel yaşam
Açıklama:
İnsanların ortak etkinliklerini tanımlayabileceksiniz.
Soru 13
İngilizlerin birbirlerine sarılmamaları, çok yaklaşmamaları ve kendilerine dokunulmasından rahatsız olmaları hangi kavramla açıklanabilir?
Seçenekler
A
Soğukkanlılık
B
Uzaklık
C
Kişisel mekan
D
Güç farklılığı
E
Güç gösterisi
Açıklama:
Zaman, mekân algısı ve kullan›m› açısından kültürel farkları açıklayabileceksiniz.
Soru 14
Bir işe başlamadan önce etkinliğin her aşamasının incelenmesi, evrelere ayrılması, her evrede gerçekleştirilecek etkinliklerin tanımlanması ve zamanlanması hangi kültürün özelliğidir?
Seçenekler
A
Polikronik
B
Doğal zaman
C
Dinamik
D
Monokronik
E
Kültürel zaman
Açıklama:
Zaman, mekân algısı ve kullan›m› açısından kültürel farkları açıklayabileceksiniz.
Soru 15
6. Öğrenme ve kültür arasındaki ilişki açısından aşağıdaki ifadelerden hangileri doğrudur? I. Öğrenme kültürden kültüre farklı yol, yöntem ve sürelerde gerçekleşir. II. Bazı kültürlerde bilgiler belleğe dayalı olarak ve ezber yoluyla aktarılırken, bazı kültürlerde öğrenme için bilgiye ulaşmanın yolları gösterilir. III. Tüm kültürlerde öğrenme aynı şekilde gerçekleşir. IV. Bazı kültürlerin üyeleri görsel, bazı kültürlerin üyeleri ise sözel bilgileri öğrenmeye daha yatkındır. V. Öğrenme sistemini bilmeden bir kültürün üyeleri ile etkin iletişim kurulabilir.
Seçenekler
A
A) Yalnız IB) C)D) E)
B
I ve II
C
II ve III
D
I, II ve IV
E
III ve V
Açıklama:
Zaman, mekân algısı ve kullan›m› açısından kültürel farkları açıklayabileceksiniz.
Soru 16
Yaşamı renklendirmeye yarayan en önemli enformasyon sistemi ve sektörü aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Şaka
B
Oyun
C
Düğün
D
Balo
E
Tiyatro
Açıklama:
İnsanların ortak etkinliklerini tanımlayabileceksiniz.
Soru 17
"Bilgi, inanç, fikir ve düşüncelerin dışında kalan ve yaşamımızı kolaylaştıran insan yapısı her şeye …………… kültür ürünleri denir." ifadesinde boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Seçenekler
A
canlı
B
maddi
C
manevi
D
insani
E
soyut
Açıklama:
Kültürel boyut kavramını açıklayabileceksiniz.
Soru 18
İnsanlar aşağıdakilerden hangisinin sayesinde dış dünyada olup bitenleri kendi kültürlerinin penceresinden görür ve anlamlandırırlar?
Seçenekler
A
kalın bir duvar
B
seçici bir perde
C
ince bir kapı
D
kalın bir kapı
E
küçük bir pencere
Açıklama:
Bağlamla anlam arasındaki bağlantıyı ifade edebileceksiniz.
Soru 19
Kültürlerin bilgi yüküyle baş etme stratejileri açısından farklılaştığını ve bu farkın bireylerin iletişim davranışlarına yansıdığını ileri süren kuram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Çok kültürlülük kuramı
B
Bağlamlama kuramı
C
Geniş bağlam kuramı
D
Dar bağlam kuramı
E
Enformasyon sistemleri kuramı
Açıklama:
Bağlamla anlam arasındaki bağlantıyı ifade edebileceksiniz.
Soru 20
Aşağıdakilerden hangisi Hofstede’nin Kültürel Boyutlar Kuramını oluşturan temel kavramlardan biri değildir?
Seçenekler
A
İnsan doğası
B
Kültür
C
Kişilik
D
Toplum
E
Kültürel boyut
Açıklama:
Kültürel boyut kavramını açıklayabileceksiniz.
Soru 21
Hofstede’ye göre, her kültür kendi mensuplarına belirli düşünce duygu ve dış dünyayla ilgili anlayış modelleri sağlar. Bu modeller ne olarak adlandırılır?
Seçenekler
A
Davranış örüntüleri
B
Bilişsel yazılım
C
Kültür modelleri
D
Duygu biçemleri
E
Kültürel donanım
Açıklama:
Kültürel boyut kavramını açıklayabileceksiniz.
Soru 22
Sosyal konumlar çerçevesinde, toplumu oluşturan bireyler arasındakiuzlaşmaya dayalı iktidar, otorite ya da güç farklarını ifade eden kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Otorite farklılığı
B
Bireyselcilik
C
Güç aralığı
D
Makam farkı
E
Güç gösterisi
Açıklama:
Kültürleri ayırt etmek için yararlanılan boyutları sıralayabilecek bilgi ve beceriler kazanacaksınız.
Soru 23
Hangi kültür tipinde grup içi düzenin sağlanması için bireylerin normlara uyması beklenir, uymayanlara sert yaptırımlar uygulanır?
Seçenekler
A
Bireyci kültür
B
Grupsal kültür
C
Rekabetçi kültür
D
Ortaklaşa davranışçı kültür
E
Eril-dişil kültür
Açıklama:
Kültürleri ayırt etmek için yararlanılan boyutları sıralayabilecek bilgi ve beceriler kazanacaksınız.
Soru 24
Bütün kültürler için algılanması ve anlaşılması güç, kontrol edilemeyen ortak sorun alanlarından biri olan ve toplumların erdeme ulaşma arayışı ile yorumlanabilecek olan kavram nedir?
Seçenekler
A
İnsan
B
Mekan
C
Yarışma
D
Bağlam
E
Zaman
Açıklama:
Kültürleri ayırt etmek için yararlanılan boyutları sıralayabilecek bilgi ve beceriler kazanacaksınız.
Soru 25
Aşağıdakilerden hangisi ortak insan etkinlikleri arasında sayılmaz?
Seçenekler
A
Mekanı Kullanma
B
Erillik/Dişillik
C
Toplumsal yaşam
D
Geçimini sağlama
E
Zamanı kullanma
Açıklama:
İnsanların ortak etkinliklerini tanımlayabileceksiniz.
Soru 26
İnsanların yaşamlarını devam ettirebilmek için duydukları en temel ihtiyaç aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Örtünme
B
İletişim
C
Hayatta kalabilme
D
Beslenme
E
Örgütlenme
Açıklama:
İnsanların ortak etkinliklerini tanımlayabileceksiniz.
Soru 27
Bir toplumda, hangi cinsin, hangi bağlamda, nasıl davranacağı bireylere nasıl öğretilir?
Seçenekler
A
Toplumsal senaryolarlar
B
Kabul edilmiş giysilerle
C
Toplumsal oyunlarla
D
Büyüklerden telkinlerle
E
Eğitsel sistemle
Açıklama:
İnsanların ortak etkinliklerini tanımlayabileceksiniz.
Soru 28
Üst düzey yöneticilerin çalışanları ile aynı mekanları paylaşması ve odalarının kolayca erişilebilecek şekilde konumlandırılması insan etkinlikleri açısından hangi kuramsal tanımla açıklanabilir?
Seçenekler
A
Kültürel kodlama olması
B
Uzamsal egemenlik sınırının olması
C
Egemenlik mekanının dar olması
D
Hiyerarşi piramidinin dik olması
E
Egemenlik mekanının geniş olması
Açıklama:
İnsanların ortak etkinliklerini tanımlayabileceksiniz.
Soru 29
Aşağıdakilerden hangisi doğal zamanı kültürel zamandan ayıran özelliklerden birisidir?
Seçenekler
A
Gece çalışma zamanının insanlar tarafından düzenlenmesi.
B
İş saatlerinin insanlar tarafından geceleri bile düzenlenmesi.
C
Kalp atışlarımızın belirli zaman aralıklarında gerçekleşmesi.
D
Ekin ekme zamanlarının seralarla yeniden düzenlenmesi.
E
İnsanın zamanı kendi kurduğu düzende belirlemesi.
Açıklama:
İnsanların ortak etkinliklerini tanımlayabileceksiniz.
Soru 30
Aşağıdaki seçeneklerden hangileri monokronik kültür özelliklerini belirtmektedir?i. Zaman dilimleri tek bir etkinliğe yoğunlaşır.ii. Etkinlikler eşzamanlı yapıları.iii. Planlama yapılmaz.iv. Beklenmedik durumlarda şaşırırlar.v. Beklenmedik durumlara uyum sağlarlar.
Seçenekler
A
i, iv
B
ii,iii,
C
ii,v
D
iv,v
E
i,v
Açıklama:
Zaman, mekân algısı ve kullan›m› açısından kültürel farkları açıklayabileceksiniz.
Soru 31
İlk çağlardaki hediye ve kurban sunma törenlerinin yapılmasını hangi ortak insan etkinliği ile açıklayabiliriz?
Seçenekler
A
Oyun sistemleri
B
Öğrenme özellikleri
C
Zamanı kullanma
D
Savunma güdüsü
E
Mekanı kullanma
Açıklama:
İnsanların ortak etkinliklerini tanımlayabileceksiniz.
Soru 32
Aşağıdakilerden hangisi maddi kültür ürünlerinden birisidir?
Seçenekler
A
Bilgi
B
Barınma
C
İnanç
D
Fikir
E
Düşünce
Açıklama:
Zaman, mekân algısı ve kullan›m› açısından kültürel farkları açıklayabileceksiniz.
Soru 33
Aşağıdaki özdeyişlerden hangisi dar bağlamlı kültür özelliklerini yansıtmaktadır?
Seçenekler
A
Düşünüyorum öyleyse varım.
B
Söz gümüşse sukut altındır.
C
Şeytan ayrıntıda gezer.
D
Çocuktan al haberi.
E
Cin olmadan şeytan çarpmak.
Açıklama:
Bağlamla anlam arasındaki bağlantıyı ifade edebileceksiniz.
Soru 34
Aşağıdaki örneklerden hangisi geniş bağlamlı kültür özelliklerini yansıtmamaktadır?
Seçenekler
A
Bir annenin bir bakışı ile çocuklarına misafirlere şeker tutturması.
B
'Nerede kalmıştık' diye söze başlamak.
C
Tartışırken 'sen ne yaptığını biliyorsun' diyerek hiç açıklama yapmadan konuya girmek.
D
Yıllarca aynı kahveye giden müşterinin 'orta' sözcüğünü kullanarak kahve ısmarlaması.
E
Bir toplantıda uzun uzun ayrıntılı bilgi vererek katılımcıları sıkmak.
Açıklama:
Kültürel boyut kavramını açıklayabileceksiniz.
Soru 35
Aşağıdaki örneklerden hangisi normdan sapma örneği olarak kabul edilebilir?
Seçenekler
A
Gelinlerin beyaz gelinlik giymesi.
B
Gelinlerin elinde çiçek taşıması.
C
Gelinliğini beyaz yerine siyah giyme.
D
Gelinlerin duvak takmaları.
E
Gelin alaylarının yapılması.
Açıklama:
Kültürleri ayırt etmek için yararlanılan boyutları sıralayabilecek bilgi ve beceriler kazanacaksınız.
Soru 36
Aşağıdakilerden hangisi güç aralığının az olduğu kültürlerde gözlemlenen davranışlara örnektir?
Seçenekler
A
Çocukların aile içi durumlarının cinsiyet ve yaşa göre düzenlenmesi.
B
Küçül erkek kardeşin büyük ablaya emir vermesi veya davranışlarına karışması.
C
Üst ve ast ilişkilerinde, yetki ve haklar açısından büyük farklılıkların olması.
D
Çocukların kendi fikirlerinin olması ve katılmadığı fikirlere itiraz edip eleştirmesi.
E
Yönetilenlerden saygı, itaat ve sadakat beklenmesi
Açıklama:
Kültürleri ayırt etmek için yararlanılan boyutları sıralayabilecek bilgi ve beceriler kazanacaksınız.
Soru 37
Aşağıdaki örneklerden hangisi ortaklaşa davranışçı kültürlerde gözlemlenemez?
Seçenekler
A
İmece usulu ile komşunun kışlık makarnasını kesmek.
B
Buz dolabında kalan son pasta dilimini kimseye sormadan alıp yemek.
C
Komşusu gördüğü için bahçesindeki meyve ağacının ürününden komşusuna göz hakkı diye vermek.
D
Mahallenin delikanlılarının mahallenin kızlarına sahip çıkarak onları korumaları.
E
Aferin delisi olup herkesin yaptıklarını onaylamasını beklemek.
Açıklama:
Kültürleri ayırt etmek için yararlanılan boyutları sıralayabilecek bilgi ve beceriler kazanacaksınız.
Soru 38
Aşağıdakilerden hangisi dişil kültürlerde daha sık rastlanan bir davranış biçimidir?
Seçenekler
A
Kızların erkeklerle her alanda yarışmaları.
B
Kızların ve erkeklerin alçak gönüllü olmayı öğrenmeleri.
C
Öğrencinin başarısının ödüllendirilmesi.
D
Yöneticilerin atak ve girişimci olmaları.
E
Hırslı olmanın ve yarışmacı olmanın beğenilir bir özellik olması.
Açıklama:
Kültürleri ayırt etmek için yararlanılan boyutları sıralayabilecek bilgi ve beceriler kazanacaksınız.
Soru 39
İngiltere'de yazılı bir anayasanın bulunmaması ülkenin hangi kültürel özelliğini yansıtmaktadır?
Seçenekler
A
Yasaların mutlak belirleyici olup yazılı bir yasaya ihtiyaç duymamaları.
B
Yasalarla hakimlerin masaya yumruklarını vurabilecekleri bir sistemleri olması.
C
En kötü kural kuralsızlıktan iyidir anlayışının hakim olması.
D
Dişil bir kültüre sahip oldukları için kurallara karşı alçak gönüllü olmaları.
E
Belirsizlikten sakınma derecesinin düşük bir kültür yapısının olması.
Açıklama:
Kültürleri ayırt etmek için yararlanılan boyutları sıralayabilecek bilgi ve beceriler kazanacaksınız.
Soru 40
“Zamanı dilimlere ayırarak her dilimi belirli bir amaç için kullanmak” Enformasyon Sistemleri Kuramı’nın zamanı kullanma etkinliği bakımından hangi tip kültürün özelliklerinden biridir?
Seçenekler
A
Doğal kültür
B
Dişil kültür
C
Monokronik kültür
D
Eril kültür
E
Polikronik kültür
Açıklama:
Zaman, mekân algısı ve kullan›m› açısından kültürel farkları açıklayabileceksiniz.
Soru 41
Güç aralığının büyük olduğu kültürlerde aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Eğiten ile eğitilen arasındaki hak, görev ve yetki farkı büyüktür.
B
İş yerlerinde “üst” ile “ast”lrın hak ve yetkileri çok farklıdır.
C
Aile büyüklerine koşulsuz itaat edilmesi beklenir.
D
Kişilerarası iletişimde makam farklılıklarının büyük önemi olmaz.
E
Yönetilenlerden saygı, itaat, sadakat beklenir.
Açıklama:
Kültürel boyut kavramını açıklayabileceksiniz.
Soru 42
İletişim sürecinde anlamları aktarmamızı sağlayan davranışlara ne ad verilir?
Seçenekler
A
Enformasyon
B
Sezgicilik
C
İletişim Davranışı
D
Dinleme
E
Öğrenme
Açıklama:
Bağlamla anlam arasındaki bağlantıyı ifade edebileceksiniz.
Soru 43
Ekonomik faaliyetlerle kültürel farklılıklar arasındaki bağlantı hangi ortak insan etkinliğiyle doğrudan ilgilidir?
Seçenekler
A
Etkileşim
B
İki cinsiyetlilik
C
Mekânı kullanma
D
Geçinme
E
Zamanı kullanma
Açıklama:
İnsanların ortak etkinliklerini tanımlayabileceksiniz.
Soru 44
Aşağıdakilerden hangisi Edward Twitchell Hall’ın ortak insan etkinlikleri ile ilgili sınıflamasında yer almaz?
Seçenekler
A
Etkileşim
B
Toplumsal Yaşam
C
Geçimini Sağlama
D
İki Cinsiyetlilik
E
Dinleme
Açıklama:
İnsanların ortak etkinliklerini tanımlayabileceksiniz.
Soru 45
Cinsiyete dayalı rollerin belirgin olarak birbirinden ayrıldığı kültürler aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Güç aralığı yüksek kültürler
B
Bireyci kültürler
C
Eril kültürler
D
Dişil kültürler
E
Güç aralığı düşük
Açıklama:
Kültürel boyut kavramını açıklayabileceksiniz.
Soru 46
Aşağıdakilerden hangisi Hofstede’nin kültürel boyutlarından biridir?
Seçenekler
A
Güç aralığı
B
İnsan doğası
C
Enformasyon
D
Bağlam
E
Oyun
Açıklama:
Kültürel boyut kavramını açıklayabileceksiniz.
Soru 47
Kültürel zaman aşağıdakilerden hangisi ile ifade edilir?
Seçenekler
A
Geçinme zamanı
B
Toplumun birlikte geçirdiği ortak zaman
C
Değişken zaman
D
Kültürce şekillendirilmiş zaman
E
Kültürden yoksun zaman
Açıklama:
Zaman, mekân algısı ve kullan›m› açısından kültürel farkları açıklayabileceksiniz.
Soru 48
Aşağıdakilerden hangisi Enformasyon Sistemleri Kuramı’na göre ortak insan etkinliklerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Geçinme
B
Savunma
C
Eğlenme
D
Öğrenme
E
Etkileşim
Açıklama:
İnsanların ortak etkinliklerini tanımlayabileceksiniz.
Soru 49
Aşağıdaki seçeneklerden hangisinde Hofstede’in Kültür Şeması’nın ana unsurları doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
İnsan Doğası - Kültür - Kişilik
B
İnsan Doğası - Kişilik - Davranış
C
Kültür - Kişilik - Davranış
D
Doğa - Kültür - Davranış
E
Kültür - Toplumsal Cinsiyet - Kişilik
Açıklama:
Kültürel boyut kavramını açıklayabileceksiniz.
Soru 50
Bireyin çeşitli durumlarda düşünce, duygu güdü ve davranışlarını etkileyen düzenlenmiş, dinamik nitelikler bütünü aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kültürel boyut
B
Kişilik
C
İnsan doğası
D
Zeka
E
Kültür
Açıklama:
Bağlamla anlam arasındaki bağlantıyı ifade edebileceksiniz.
Soru 51
Kültürün sözsüz bileşenlerini açıklamak ve iletişim üzerindeki etkilerini ortaya koymak amacıyla Amerikalı antropolog Edward T. Hall tarafından geliştirilen kuram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kültürel Boyutlar Kuramı
B
Bilgiyi İşleme Kuramı
C
Denge Kuramı
D
Kültürel Uyum Kuramı
E
Enformasyon Sistemleri Kuramı
Açıklama:
İnsanların ortak etkinliklerini tanımlayabileceksiniz.
Soru 52
Doğanın belirlediği zamanlamaya ne ad verilir?
Seçenekler
A
Göreli
B
Doğal
C
Erken
D
Geç
E
Kısmi
Açıklama:
Zaman, mekân algısı ve kullan›m› açısından kültürel farkları açıklayabileceksiniz.
Soru 53
Bireylerin tanımadıkları durumlarda kendilerini tehdit altında hissetme düzeyi aşağıdakilerden hangisi ile ifade edilir?
Seçenekler
A
Mekanı kullanma derecesi
B
Norm derecesi
C
Yaşama derecesi
D
Geçinme derecesi
E
Belirsizlikten sakınma derecesi
Açıklama:
Zaman, mekân algısı ve kullan›m› açısından kültürel farkları açıklayabileceksiniz.
Soru 54
Mekanı kullanma bütün canlılar açısından önemi nedir?
Seçenekler
A
Ortak bir özelliktir
B
Değişmez bir özelliktir
C
Değişken bir özelliktir
D
Uygun bir özelliktir
E
Ahlaki değerleri olan bir özelliktir
Açıklama:
İnsanların ortak etkinliklerini tanımlayabileceksiniz.
Soru 55
Dayanışma yerine yarışmaya, takım oyunu yerine yarışa dayalı oyunlar oynama eğilimi hangi kültürlerde görülmektedir?
Seçenekler
A
Modern
B
Rekabetçi
C
Dişil
D
Eril
E
Bireyci
Açıklama:
Kültürel boyut kavramını açıklayabileceksiniz.
Soru 56
Edward T. Hall’in zamanı kullanma açısından sınıflandırdığı kültürler aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
Polikronik-Monokronik
B
İletişimci-Dinleyici
C
Politik-Apolitik
D
Bilişsel-Duygusal
E
Eril-Dişil
Açıklama:
Zaman, mekân algısı ve kullan›m› açısından kültürel farkları açıklayabileceksiniz.
Soru 57
Bilgi, inanç, fikir ve düşüncelerin dışında kalan ve yaşamımızı kolaylaştıran insan yapısı herşeye ne ad verilir?
Seçenekler
A
Zamanı kullanma
B
Maddi kültür ürünleri
C
Oyun kuralları
D
Savunma ilkeleri
E
Öğrenme çıktıları
Açıklama:
Bağlamla anlam arasındaki bağlantıyı ifade edebileceksiniz.
Soru 58
Hangi kültür yapısında, o kültürün üyeleri için “zaman” bir nokta olarak algılanır ve bu nedenle anlaşılması zordur?
Seçenekler
A
Monokronik
B
Platonik
C
Polikronik
D
Monografik
E
Didaktik
Açıklama:
Zaman, mekân algısı ve kullan›m› açısından kültürel farkları açıklayabileceksiniz.
Soru 59
Aşağıdakilerden hangisi Kültürel Boyutlar Kuramı’nı ortaya atan düşünürdür?
Seçenekler
A
Aguste Comte
B
Geert Hofstede
C
Edward T. Hall
D
Anthony Giddens
E
Immanuel Kant
Açıklama:
Kültürel boyut kavramını açıklayabileceksiniz.
Soru 60
Enformasyon Sistemleri Kuramı’nı ortaya koyan düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Slavoj Zizek
B
Geert Hofstede
C
Jean Baudrillard
D
Edward T. Hall
E
Louis Althusser
Açıklama:
Kültürel boyut kavramını açıklayabileceksiniz.
Soru 61
Aşağıdaki kavramlardan hangisi Hofstede’ye göre insanların küçük yaşlardan itibaren edinilen düşünme, hissetme ve dış dünyayı anlamlandırma tarzlarını tanımlar?
Seçenekler
A
Sosyalizasyon
B
İdeoloji
C
Çevre
D
Eğitim
E
Kültür
Açıklama:
Kültürel boyut kavramını açıklayabileceksiniz.
Soru 62
İnsanlar arasındaki biyolojik farklılıkların toplumsal yaşamdaki yansıması olan etkinlik sistemi aşağıdakilerden hangisidir ?
Seçenekler
A
İki Cinsiyetlilik
B
Mekanı Kullanma
C
Oyun
D
Savunma
E
Zamanı Kullanma
Açıklama:
İnsanların ortak etkinliklerini tanımlayabileceksiniz.
Soru 63
Aşağıdakilerden hangisi bireyin kendine özgü duygu, tutum ve davranış örüntüleri olarak tanımlanabilir?
Seçenekler
A
Bireycilik
B
Savunma
C
Kişilik
D
Harekete geçirme
E
Eğlendirme
Açıklama:
İnsanların ortak etkinliklerini tanımlayabileceksiniz.
Soru 64
Her canlının uyarılması ile başlayan ve uyarana verdiği tepki karşıdaki tarafından algılandığında gerçekleşmiş olan süreç aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Mekanı Kullanma
B
Savunma
C
Etkileşim
D
Zamanı Kullanma
E
Kaçma
Açıklama:
İnsanların ortak etkinliklerini tanımlayabileceksiniz.
Soru 65
Toplumu oluşturan bireyler arasındaki uzlaşmaya dayalı iktidar, otorite ya da güç farklarının büyüklüğünü ifade eden kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Belirsizlikten Sakınma
B
Toplumsal Sınıflar
C
Çoklu kültür
D
Karşıt kültür
E
Güç Aralığı
Açıklama:
Kültürleri ayırt etmek için yararlanılan boyutları sıralayabilecek bilgi ve beceriler kazanacaksınız.
Soru 66
Uyarana verilen tepki karşıdaki tarafından algılandığı durumlarda gerçekleşen ve Hall’ün birinci etkinlik sistemi olarak kabul ettiği, diğer etkinliklerin gerçekleşmesinin ön koşulu olan unsur aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Toplumsal yaşam
B
Etkileşim
C
Geçinme
D
Mekânı kullanma
E
İki cinsiyetlilik
Açıklama:
Uyarana verilen tepki karşıdaki tarafından algılandığı durumlarda etkileşim gerçekleşmiş demektir. Hall’ün birinci etkinlik sistemi olarak kabul ettiği etkileşim, diğer etkinliklerin gerçekleşmesi için ön koşuldur. Etkileşim olmadan hiçbir etkinliğin gerçekleşmesi mümkün değildir. Toplumsal yaşamdan mekânı kullanmaya, geçimini sağlamadan savunmaya kadar bürün etkinlik türleri etkileşim olmadan gerçekleştirilemez. Etkileşim kültürün oluşumunun da ön koşuludur.
Soru 67
Bireyin kendinden başka hiç kimsenin girmesine izin vermediği, bazı kültürlerde bireyin bedeni çevresindeki birkaç santimetrelik sınırla belirlenen, bazı kültürlerde ise 50-60 santimetreyi bulan alana ne ad verilmektedir?
Seçenekler
A
Kişisel mekân
B
Egemenlik mekânı
C
Toplumsal mekân
D
Ailesel mekân
E
Sınıfsal mekân
Açıklama:
Kişisel mekân, bireyin kendinden başka hiç kimsenin girmesine izin vermediği mekândır. Annesi, babası, kardeşleri, eşi ve çocuklarının bile bu mekâna girmesi bireyi rahatsız eder. Bazı kültürlerde bu mekân bireyin bedeni çevresindeki birkaç santimetrelik sınırla belirlenir, bazı kültürlerde ise 50-60 santimetreyi bulabilir. Egemenlik mekânının genişliği de kültürden kültüre değişir. Toplumsal hiyerarşive bireylerin toplum içindeki yerleri egemenlik mekânlarının genişliğini belirleyen önemli etkenlerdir.
Soru 68
Bilgi, inanç, fikir ve düşüncelerin dışında kalan ve yaşamımızı kolaylaştıran insan yapısı herşeye ne ad verilmektedir?
Seçenekler
A
Manevi kültür ürünleri
B
Sosyal kültür ürünleri
C
Maddi kültür ürünleri
D
Toplumsal kültür ürünleri
E
Hiyararşi kültür ürünleri
Açıklama:
Bilgi, inanç, fikir ve düşüncelerin dışında kalan ve yaşamımızı kolaylaştıran kültür ürünlerine maddi kültür ürünleri diyoruz. Maddi kültür ürünleri kültürün maddi olmayan, soyut ürünlerinden ayrı düşünülemez. Bunlar, birbirinin hem nedeni hem de sonucudur. Giyimden yiyeceklere, barınaklardan üretim araçlarına kadar her şey kültürün ürünüdür ve kültürden kültüre farklılık gösterir.
Soru 69
“Bazı kültürler, ssınıflandırmalar sonunda gündelik yaşamda en çok karşılaşılan durumlarla ilgili, kendileri için önemli olan bilgileri biriktirir ve benzer alanda gelen enformasyonun güncel olan kısmını alarak bunlarla birleştirip anlamlandırır. Bu şekilde, her defasında sadece güncel enformasyonu alarak anlamlandırmak mümkün olur.”
Yukarıda açıklaması verilen sürece ne ad verilmektedir?
Yukarıda açıklaması verilen sürece ne ad verilmektedir?
Seçenekler
A
Çözümleme süreci
B
Anlamlandırma süreci
C
Bağdaştırma süreci
D
Kararlaştırma süreci
E
Bağlamlama süreci
Açıklama:
Enformasyon Sistemleri Kuramı, kültürlerin enformasyon yüküyle baş etme stratejileri açısından farklılaştırdığını ve bu farkın bireylerin iletişim davranışlarına yansıdığını ileri sürer. Buna göre, insanlar işleyebileceklerinden fazla enformasyona maruz kaldıklarında, yani sisteme giren enformasyon bireyin işleyip anlamlandıracağından fazla olduğu durumlarda, algılanan enformasyonu sınıflandırılır, önemine göre sıralanır. Bazı kültürler, ssınıflandırmalar sonunda gündelik yaşamda en çok karşılaşılan durumlarla ilgili, kendileri için önemli olan bilgileri biriktirir ve benzer alanda gelen enformasyonun güncel olan kısmını alarak bunlarla birleştirip anlamlandırır. Bu şekilde, her defasında sadece güncel enformasyonu alarak anlamlandırmak mümkün olur. Bu sürece bağlamlama süreci denir.
Soru 70
Kuzey Amerikalı, Orta ve Kuzey Avrupalılar genellikle hangi bağlamlı iletilerden yararlanmaktadırlar?
Seçenekler
A
Geniş bağlamlı iletiler
B
Uzun bağlamlı iletiler
C
Çaprz bağlamlı iletiler
D
Dar bağlamlı iletiler
E
Dairesel bağlamlı iletiler
Açıklama:
Tam anlamıyla dar bağlamlı ya da tamamen geniş bağlamlı kültür yoktur. Bütün kültürler dar ve geniş bağlam doğrusu üzerinde bir yerde yer alırlar. Dar ve geniş bağlamlılık derecesi göreceli bir kavramdır. Kuzey Amerikalı, Orta ve Kuzey Avrupalılar genellikle dar bağlamlı iletilerden yararlanırken Güney Amerikalılar, Akdenizliler, Orta ve Uzak Doğulular geniş bağlamlı iletiler kullanma eğilimindedir. Edward T. Hall “dar ve geniş bağlam cetveli” olarak adlandırdığı ölçeğin dar bağlam ucunda İskandinavyalılarla Almanları, geniş bağlam ucuna ise Çinlileri yerleştirmektedir. Diğer kültürler de cetvelde bu kültürlerin arasında kendi yerlerini bulmaktadır.
Soru 71
Her kültürde, grubun çoğunluğu kültürel norm ve değerler çerçevesinde davranırken, grup üyelerinden bazıları beklenmeyen davranışlar gösterebilir ya da norma uygun olmayan davranışlar sergileyebilir. Bu durum ne olarak adlandırılmaktadır?
Seçenekler
A
Sapma
B
Yanılma
C
Değişme
D
Bağlanma
E
Çözülme
Açıklama:
Her kültürde, grubun çoğunluğu kültürel norm ve değerler çerçevesinde davranırken, grup üyelerinden bazıları beklenmeyen davranışlar gösterebilir ya da norma uygun olmayan davranışlar sergileyebilir. Bu duruma normdan sapma ya da kısaca sapma denir. Bireyin kültürü nasıl içselleştirdiği ve gündelik yaşamında nasıl yeniden ürettiği onun kişiliği ile bağlantılıdır. Bu nedenle insan doğası ile kültür, kültürle de kişililik arasındaki ayrımı gözden kaçırmamak gerekir.
Soru 72
Aşırı enformasyon yükünden kurtulmak için her defasında tek bir konu ile ilgili bütün enformasyonu alan ve işleyen kültürlere ne ad verilmektedir?
Seçenekler
A
Geniş bağlamlı kültür
B
Çapraz bağlamlı kültür
C
Bireysel kültür
D
Sorun bağlalı kültür
E
Dar bağlamlı kültür
Açıklama:
Az miktarda enformasyon işleyerek anlam yaratabilir. Bu tür kültürler geniş bağlamlı kültür olarak adlandırılır. Bazı kültürler ise aşırı enformasyon yükünden kurtulmak için her defasında tek bir konu ile ilgili bütün enformasyonu alır ve işlerler. Bu tür kültürlere dar bağlamlı kültür denir.
Soru 73
Bütün toplumlarda gözlenen sosyal konumlar çerçevesinde, toplumu oluşturan bireyler arasındaki uzlaşmaya dayalı iktidar, otorite ya da güç farklarının büyüklüğünü ifade eden kavramaşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Bireycilik
B
Ortaklaşa davranışçılık
C
Erillik
D
Güç aralığı
E
Güç savunması
Açıklama:
Güç aralığı, bütün toplumlarda gözlenen sosyal konumlar çerçevesinde, toplumu oluşturan bireyler arasındaki uzlaşmaya dayalı iktidar, otorite ya da güç farklarının büyüklüğünü ifade eder. Bütün kültürlerde, baba ile oğul, büyük kardeşle küçük kardeş, müdür ile memur, kaptan ile tayfa arasında kabul edilmiş, toplumca benimsenmiş hak ve yetki farkı vardır. Ancak bu farkların büyüklüğü kültürden kültüre değişir.
Soru 74
Grup içi düzenin sağlanması için bireylerin normlara uyması beklenen uymalayanlara sert yaptırımların uygulandığı, yaptıkları işlerde devamlı olarak çevrenin onayını almak isteyen bu kültürün üyeleri doğuştan itibaren kendilerini yaşam boyu koruyacak ve bu nedenle koşulsuz sadakat bekleyen, güçlü ve kapalı “biz” gruplarıyla bütünleşmiş bireyleri içeren kültürler nasıl isimlendirilmektedir?
Seçenekler
A
Bireyci kültürler
B
Ortaklaşa davranışçı kültürler
C
Eril kültür
D
Dişil kültür
E
Geniş güç aralığına sahip kültürler
Açıklama:
Ortaklaşa davranışçı kültürlerin üyeleri “doğuştan itibaren, kendilerini yaşam boyu koruyacak ve bu nedenle koşulsuz sadakat bekleyen, güçlü ve kapalı “biz” gruplarıyla bütünleşmiş” bireylerdir. Kendinden sık söz eden, cümlelerine “ben” diye başlayan bireyler sevilmez. Ortaklaşa davranışçı kültürlerde grup içi düzenin sağlanması için bireylerin normlara uyması beklenir, uymayanlara sert yaptırımlar uygulanır. Ortaklaşa davranışçı kültürlerin üyeleri yaptıkları işlerde ya da davranışlarında sürekli olarak çevrenin onayını almak isterler. Grubun, toplumun onaylamadığı tutum ve davranışlardan kaçınırlar.
Soru 75
Sakin ve kontrollü davranışların gözlemlendiği ve gündelik yaşam ilişkilerinindüzenlenmesi için her alanda ayrıntılı kurallara gerek olmayan kültürler hangisidir?
Seçenekler
A
Eril kültürler
B
Toplumsal bağları düşük kültürler
C
Bağdaştırıclığı yüksek kültürler
D
Belirsizlikten sakınma derecesi düşük kültürler
E
Belirsizlikten sakınma derecesi yüksek kültürler
Açıklama:
Belirsizlikten sakınma derecesinin düşük olduğu kültürlerde ise sakin ve kontrollü davranışlar gözlenir. Bu tür kültürlerde gündelik yaşam ilişkilerinin düzenlenmesi için her alanda ayrıntılı kurallara gerek yoktur. Karşılaşılabilecek her durum için kural koymak yerine, insanlar arasında karşılaşılan duruma göre uzlaşıyla bir yol bulunması tercih edilir. Yasalar da temel yaşam alanlarını düzenler, ayrıntılar müzakere ve yorumla belirlenir.
Soru 76
Edward T. Hall tarafından ortaya konulan ve kültürün sözsüz bileşenlerinin açıklamaya ve iletişim üzerindeki etkilerinin ortaya koymak amacıyla geliştirilen kuram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kültürel Boyutlar Kuramı
B
Enformasyon Sistemleri Kuramı
C
Bilgi Kuramı
D
Kültür Kuramı
E
Etkilelim Kuramı
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim durumu dediğimiz, farklı kültürlere mensup bireylerin karşılaşmaları durumda iletişimin nasıl gerçekleştiğini açıklamak üzere çok sayıda kuram geliştirilmiştir. Bunlardan ilki Edward T. Hall tarafından ortaya konulan Enformasyon Sistemleri Kuramı’ dır. Enformasyon Sistemleri Kuramı kültürün sözsüz bileşenlerini açıklamaya ve iletişim üzerindeki etkilerini ortaya koymak amacıyla geliştirilmiştir.
Soru 77
Aşağıda verilenlerden hangisi Edward T. Hall tarafından birincil bildirim sistemleri olarak adlandırdığı insan etkinliklerinin sınıflandırılmalarından biridir?
Seçenekler
A
Bireysel yaşam
B
Yargılama
C
Oynama
D
Direnme
E
Sezgilerini kullanma
Açıklama:
Amerikalı antropolog Edward Twitchell Hall “primary message systems” (birincil bildirim sistemleri) olarak adlandırdığı insan etkinliklerinin bütün insanlarda ortak olduğunu ileri sürmüştür. Bu etkinlikleri de etkileşim, toplumsal yaşam, geçimini sağlama, iki cinsiyetlilik, mekânı kullanma, zamanı kullanma, öğrenme, oynama, savunma ve maddeden yararlanma olarak sınıflandırmıştır.
Soru 78
İnsanlar arasındaki biyolojik farklılıkların toplumsal yaşamdaki yansıması olan etkinlik sistemi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Geçinme
B
Mekânı kullanma
C
Öğrenme
D
İki cinsiyetlilik
E
Etkileşim
Açıklama:
İki cinsiyetlilik insanlar arasındaki biyolojik farklılıkların toplumsal yaşamdaki yansıması olan etkinlik sistemidir. Hall, insanın üremesinde ana ve babadan gelen kromozomların farklı genetik birleşimlerde olmasının, değişen çevreye uyum sağlama açısından büyük önem taşıdığını belirtir. Erkek ve kadınlar için kültür tarafından “uygun” görülen davranış örüntüleri küçük yaşlardan itibaren çocuklara öğretilir.
Soru 79
Enformasyon niceliğinin alıcının bu yükle anlamlı bir biçimde uğraşma ya da yükü işleme kapasitesini aştığı zaman ortaya çıkan duruma ne ad verilmektedir?
Seçenekler
A
Enformasyon yükü
B
Gereksiz enformasyon yükü
C
Yetersiz enformasyon yükü
D
Enformasyon kirliliği
E
Aşırı enformasyon yükü
Açıklama:
Kültürel perde, dış dünyada olup bitenleri süzgeçten geçirip eleyerek bireyin çevresindeki bütün enformasyonu almasına engel olur. Böylece birey, zihinsel olarak işleyip anlamlandıramayacağı kadar büyük bir enformasyon yükü altında kalmaz. Başka deyişle, kültür perdesi ya da süzgeci bireyi aşırı enformasyon yükünden korur. Aşırı enformasyon yükü, “enformasyon niceliğinin alıcının bu yükle anlamlı bir biçimde uğraşma ya da yükü işleme kapasitesini aştığı zaman ortaya çıkan durum”u ifade eder.
Soru 80
Aşağıdakilerden hangisi geniş bağlamlı kültürlerin özelliklerinden biridir?
Seçenekler
A
Geniş bağlamlı kültürlerde, kişilerarası iletişim süreçlerinde sözsüz semboller çok fazla kullanılmaz.
B
Geniş bağlamlı kültürlerin üyelerinin herhangi bir konuda birbirleri ile anlaşmaları zordur.
C
Uzun süreli evliliklerde, aynı meslek grubunda ve iş yerinde çalışanlar arasındaki etkileşimde genellikle geniş bağlamlı iletilerden yararlanırlır.
D
Geniş bağlamlı kültürlerin mensupları iletişim sürecinde çok miktarda enformasyon içerecek şekilde kodlama yaparlar.
E
Çok miktarda enformasyon işleyerek anlam yaratan kültürlerdir.
Açıklama:
Az miktarda enformasyon işleyerek anlam yaratabilir. Bu tür kültürler geniş bağlamlı kültür olarak adlandırılır. Bu kültürlerin mensupları her konuda bilgi toplamak isterler. Geniş bağlamlı kültürlerin üyelerinin herhangi bir konuda birbirleriyle anlaşmaları kolaydır. Konuyla ilgili enformasyonun bir kısmı zaten karşı tarafta mevcut oldu.undan, verilecek kısa bir bilgi ya da enformasyon anlamın ortaya çıkması için yeterli olur. Geniş bağlamlı kültürlerin mensupları iletişim sürecinde iletilerini geniş bağlama göre, yani az miktarda enformasyon içerecek şekilde kodlayarak gönderirler. Geniş bağlamlı kültürlerde, kişilerarası iletişim süreçlerinde sözsüz sembollerden yaygın olarak yararlanılır. Kendileri gibi geniş bağlamlı kültür üyeleri bu iletileri kolayca açar ve anlamlandırır. Geniş bağlamlı iletilerde az miktarda enformasyon bulunur. Anlamın oluşturulması için gerekli olan diğer enformasyon iletişimin gerçekleştiği fiziki ortamda ve alıcıda bulunur. Uzun süreli evliliklerde, aynı meslek grubunda ve iş yerinde çalışanlar arasındaki etkileşimde genellikle geniş bağlamlı iletilerden yararlanılır. İletişimin konusu hakkında bilgisi olmayanların anlayamayacağı tarzda az enformasyon taşıyan iletiler kullanılarak anlaşma sağlanabilir.
Soru 81
Kendi mensuplarına belirli düşünce, duygu ve dış dünyayla ilgili anlayış modelleri sağlayan Kültürel Boyutlar Kuramı’nın temel kavramlarından biri olan unsur hangisidir?
Seçenekler
A
İnsan Doğası
B
Kültür
C
Kişilik
D
Âhlak
E
Davranış
Açıklama:
Hofstede’ye göre, her kültür kendi mensuplarına belirli düşünce duygu ve dış dünyayla ilgili anlayış modelleri sağlar. Bu modeller bireyin nasıl düşüneceğini, nasıl hissedeceğini ve dünyayı nasıl anlamlandıracağını gösteren,uygulaması kolay, bireyin alışkın olduğu davranış kalıpları ya da davranış örüntüleridir. Hofstede bu nedenle kültürü zihnî (bilişsel) yazılım (mental programming) olarak adlandırmaktadır. Kültür aileden başlayıp, akrabalık ilişkileri, arkadaşlık ortamı, okul dönemi, iş yaşamı ve evlilik süresinde devam eden, yaşam boyu öğrenme sürecinde gerçekleşir, kalıtımla geçmez, öğrenilir.
Soru 82
I. Güç Aralığı
II. Bireycilik-ortaklaşa davranışçılık
III. Erillik-dişillik
IV. Belirsizlikten sakınma
V. Ön yargırla değerlendirme
Yukarıda verilenlerden hangileri kültüreleri ayırt etmek için yararlanılan boyutlardandır?
II. Bireycilik-ortaklaşa davranışçılık
III. Erillik-dişillik
IV. Belirsizlikten sakınma
V. Ön yargırla değerlendirme
Yukarıda verilenlerden hangileri kültüreleri ayırt etmek için yararlanılan boyutlardandır?
Seçenekler
A
I, II, V
B
II, III, V
C
I, II, IV, V
D
I, III, V
E
I, II, II, IV
Açıklama:
Hofstede, kendinden önce yapılan araştırmalarda saptanmış olan, toplumların ortak temel sorun alanlarını farklı terimlerle kültürel boyut olarak ifade eder: Birey otorite ilişkisi: Güç aralığı, Birey ile grup arasındaki ilişkiler: Bireycilik- ortaklaşa davranışçılık, Erkek ya da kız olarak dünyaya gelmenin toplumsal etkileri: Erillik-dişillik, Bilinmeyen karşısında tutum: Belirsizlikten sakınma. Kurama göre, bütün kültürlerin bu boyutları ölçülebilir. Dolayısıyla bir kültürün güç aralığı ne kadar, bireyci mi-ortaklaşa davranışçı mı, eril mi, dişil mi ya da belirsizlikten sakınma derecesi nedir? Sorularının yanıtını vermek mümkündür. Sonuçta da kültürler bu boyutlardaki ölçümlere göre karşılaştırılabilir.
Soru 83
Aşağıdakilerden hangisi güç aralığının az olduğu kültürlerde görülen özelliklerden biridir?
Seçenekler
A
Güç aralığının az olduğu kültürlerde kişilerarası iletişimde makam farklılıklarının büyük önemi olmaz.
B
Güç aralığının az olduğu kültürlerde eğiten ile eğitilen arasındaki hak ve yetki farkları göreceli olarak fazladır.
C
Güç aralığının az olduğu kültürlerde eğitim kurumu, bireysel nitelikleri öne çıkarmaz ve bu nedenle bilişsel yazılım geliştirlmesine katkıda bulunamaz.
D
Güç aralığının az olduğu kültürlerde aile içinde bireylerin hak ve yetkiler arasında büyük farklılıklar bulunmaktadır.
E
Güç aralığının az olduğu kültürlerde aileyi ilgilendiren her konuda kararı sadece baba vermektedir.
Açıklama:
Güç aralığının az olduğu kültürlerde durum farklıdır. Aile içinde baba ile anne, kız ve erkek çocuklar arasında hak ve yetkiler arasında büyük fark yoktur. Aileyi ilgilendiren her konuda anne-baba ortak karar verir. Baba, “ben ailenin reisiyim, ben böyle istiyorum” demez. Güç aralığının az olduğu kültürlerde eğiten ile eğitilen arasındaki hak ve yetki farkları göreceli olarak azdır. Güç aralığının az olduğu kültürlerde kişilerarası iletişimde makam farklılıklarının büyük önemi olmaz. Güç aralığının az olduğu kültürlerde iş yerlerinin işleyişi de farklıdır. Makamlar arasında yetki ve görev farklılıkları olsa da insan ilişkileri bu yetki farklılıklarına göre belirlenmez. İş yeri mesleki açıdan ele alınır ve insanlar kendilerine verilen görevleri yerine getirmek ve bunun karşılığında bir gelir elde etmek üzere iş yerinde bulunduklarını düşünürler. Bu nedenle kişilerarası iletişimde makam farklılıklarının büyük önemi olmaz.
Soru 84
Cinsiyete dayalı rollerin birbiriyle kesiştiği kültürlere ne ad verilmektedir?
Seçenekler
A
Eril kültür
B
Dişil kültür
C
Bireyci kültür
D
Toplumcu kültür
E
Danışmacı kültür
Açıklama:
Eril kültür, “cinsiyete dayalı rollerin belirgin olarak birbirinden ayrıldığı; erkeklerin kararlı, sert ve maddi yönelimli, kadınların alçakgönüllü, duyarlı oldukları ve yaşam kalitesine önem verdiği kültürleri”, Dişil kültür ise “cinsiyete dayalı rollerin birbiriyle kesiştiği, hem kadınların hem de erkeklerin alçakgönüllü, duyarlı oldukları ve yaşam kalitesine önem verdikleri kültürleri” açıklayan kavramlardır.
Soru 85
Zamanı dilimlere ayırarak her dilimi belirli bir amaç için kullanan kültürlere ne ad verilmektedir?
Seçenekler
A
Monokronik kültürler
B
Polikronik kültürler
C
Dakik kültürler
D
Zamanı ayarlayan kültürler
E
Poligarşi kültürler
Açıklama:
Her toplumun kültürel zaman sistemi vardır. Bireyler etkileşim sürecinde bu zaman sistemlerini istem dışı olarak kullanır. Kültürler zamanı kullanma açısından “monochronic” (monokronik) kültürler ve “polyhcronic” (polikronik) kültürler olmak üzere iki gruba ayrılır. Monokronik kültürlerin üyeleri zamanı dilimlere ayırarak her dilimi belirli bir amaç için kullanırlar. Polikronik kültürlerin üyeleri için insanlar arasındaki etkileşimin kendisi zamandan daha önemlidir. Bu kültürlerde zaman bir nokta olarak algılanır ve birçok etkinlik eş zamanlı olarak devam eder.
Soru 86
Kültürün sözsüz bileşenlerini açıklamaya ve iletişim üzerindeki etkilerini ortaya koymak amacıyla geliştirilen kuram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Enformasyon sistemleri kuramı
B
Kültürel boyutlar kuramı
C
Enformasyon kültürler kuramı
D
Kültürel aşama kuramı
E
Enformasyon boyutlar kuramı
Açıklama:
Kültürün sözsüz bileşenlerini açıklamaya ve iletişim üzerindeki etkilerini ortaya koymak amacıyla geliştirilmiştir. Amerikalı antropolog Edward Twitchell Hall (1914-2009) “primary message systems” (birincil bildirim sistemleri) olarak adlandırdığı insan etkinliklerinin bütün insanlarda ortak olduğunu ileri sürmüştür.
Soru 87
I. Planlama
II. Sınıflandırılma
III. Tartışma
IV. Hesaplama
Yukarıda verilenlerden hangileri monokronik kültürlerde etkinlikleri oluştururken yapılması gerekenlerdendir.
II. Sınıflandırılma
III. Tartışma
IV. Hesaplama
Yukarıda verilenlerden hangileri monokronik kültürlerde etkinlikleri oluştururken yapılması gerekenlerdendir.
Seçenekler
A
I ve II
B
Yalnız II
C
I, II, III
D
I, II ve IV
E
Yalnız III
Açıklama:
Bu tür kültürlerde etkinliklerin planlanması, sınıflandırılması ve genel olarak hesaplama büyük önem taşır.
Soru 88
Yaşamı renklendirmeye yarayan en önemli ortak insan etkinliği aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Çalışma
B
Gezme
C
Oyun
D
Konuşma
E
İzleme
Açıklama:
İnsanların yaşamı renklendirme amaçlı ortak kullandıkları etkinlik oyundur.
Soru 89
Aşağıdakilerden hangisi maddi kültür ürünleri arasında yer almamaktadır?
Seçenekler
A
Giysi
B
Yiyecek
C
Barınak
D
Üretim araçları
E
Ahlaki kurallar
Açıklama:
Maddi kültür ürünleri kültürün maddi olmayan, soyut ürünlerinden ayrı düşünülemez. Bunlar, birbirinin hem nedeni hem de sonucudur. Giyimden yiyeceklere, barınaklardan üretim araçlarına kadar her şey kültürün ürünüdür ve kültürden kültüre farklılık gösterir. Maddi kültür alanındaki bu farklılıklar maddi olmayanlardan daha kolay görünür. Söz gelişi, giysiler, mimari tarzı, yemekler, eşyalar her kültürde farklı olduğu gibi, dünyanın her yerinde satılan belirli markalardaki ev eşyaları da farklı kültürlerde farklı şekillerde yerleştirilip kullanılarak kültür farklılıklarından payını alır. Maddi kültür ürünleri soyut olanlardan farklıdır.
Soru 90
Geert Hofstede tarafından oluşturulmuş ve kültürleri beş boyutta inceleyen kuram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Enformasyon Sistemleri Kuramı
B
Kültürel Boyutlar Kuramı
C
Enformasyon kültürler kuramı
D
Kültürel aşama kuramı
E
Enformasyon boyutlar kuramı
Açıklama:
Kültürel Boyutlar kuramı Hollandalı işletme bilimci Geert Hofstede tarafından geliştirilmiştir. Çok uluslu şirketlerde ulusal kültürlerin işletme değerleri ve kültürü üzerindeki etkilerini araştırmayla işee başlayan Hofstede, bütün kültürlerin karşılaştırılabileceği dört temel boyut olduğunu ileri sürmüş ve kültürleri bu boyutlardaki yerlerine göre birbiriyle karşılaştırmıştır. Kurama daha sonra beşinci bir boyut eklenmiştir. Böylece Kültürel Boyutlar Kuramı kültürleri beş boyutta değerlendirerek kültürlerarası karşılaştırmalarda ortaya çıkabilecek durumların anlaşılması için bir yol önermiştir. Kültürlerarası karşılaştırmanın yapılabildiği kuram kültürel boyutlar kuramıdır.
Soru 91
Erkeklerin kararlı, sert ve maddi yönelimli, kadınların duyarlı ve hassas oldukları kültür türü hangisidir?
Seçenekler
A
Dişi kültür
B
Eril Kültür
C
Eril ve Karmaşık Kültür
D
Dişi ve Karmaşık Kültür
E
Eril ve Dişi Kültür
Açıklama:
Cinsiyete dayalı rollerin belirgin olarak birbirinden ayrıldığı kültürlere eril, cinsiyete dayalı rollerin birbiriyle kesiştiği kültürlere ise dişil kültür denir. Erkeklerin daha etkin olduğu bu kültür eril kültürdür.
Soru 92
Hofstede göre zaman yönelimi boyutu hangisinde doğru verilmiştir?
Seçenekler
A
Büyük-Küçük zaman
B
Uzun-Kısa zaman
C
Sürekli-Aralıklı zaman
D
Bilinen-Bilinmeyen zaman
E
Hızlı-Yavaş zaman
Açıklama:
Zaman yönelimi kısa dönem ve uzun dönem olmak üzere iki grupta toplanmaktadır.
Soru 93
Bir kültürün üyelerinin tanımadıkları durumlarda kendilerini tehdit altında hissetme düzeyine ne ad verilmektedir?
Seçenekler
A
Belirsizlikten kaçınma derecesi
B
Belirsizlik derecesi
C
Ön yargı derecesi
D
Tehdit dercesi
E
Korku derecesi
Açıklama:
Sosyologlar, Amerikan iflletmelerinde araştırma yaparken belirsizliklerle mücadele yollarını ifade etmek için “belirsizlikten sakınma” kavramını ortaya atmıştır. Her kültürde belirsizlikten sakınma derecesi faklıdır. Hofstede’ye göre, belirsizlikten sakınma derecesi “bir kültürün üyelerinin tanımadıkları durumlarda kendilerini tehdit altında hissetme düzeyi ”dir.
Soru 94
İnsanlar arasındaki etkileşimin kendisinin zamandan daha önmeli olduğu kültür aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Monokronik kültürler
B
Polikronik kültürler
C
Bireysel kültürler
D
Toplumsal kültürler
E
Dişil kültürler
Açıklama:
Her toplumun kültürel zaman sistemi vardır. Bireyler etkileşim sürecinde bu zaman sistemlerini istem dışı olarak kullanır. Kültürler zamanı kullanma açısından “monochronic” (monokronik) kültürler ve “polyhcronic” (polikronik) kültürler olmak üzere iki gruba ayrılır. Monokronik kültürlerin üyeleri zamanı dilimlere ayırarak her dilimi belirli bir amaç için kullanırlar. Polikronik kültürlerin üyeleri için insanlar arasındaki etkileşimin kendisi zamandan daha önemlidir. Bu kültürlerde zaman bir nokta olarak algılanır ve birçok etkinlik eş zamanlı olarak devam eder. Yani zaman geçip gitmez, biri giderse diğeri gelir, bitip tükenmez, biriktiri- lemez, tasarruf edilemez, harcanmaz. Bu nedenle birçok etkinlik eşzamanlı olarak devam eder.
Soru 95
Kültürün diğer kültürlerde de ölçülebilen yönüne ne ad verilmektedir?
Seçenekler
A
Sosyal boyut
B
Kültürel eğilim
C
Kültürel boyut
D
Kültür şoku
E
Kültürel farklılıklar
Açıklama:
Kültürel boyut, kültürün diğer kültürlerde de ölçülebilen yönüdür. Söz gelimi, bir kültürde, otorite ile ilişkiler alanında bireyin otoriteye itiraz etmesi hoş karşılanırken başka bir kültürde otoriteye itiraz eden cezalandırılabilir. Burada, otorite ile ilişki, başka bir kültürde ölçülebilen kültürel bir boyut olarak görülür.
Soru 96
İletişim sürecinde anlamları aktarmamızı sağlayan davranış aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Empati
B
Dinleme
C
Beden dili
D
Sözsüz iletişim
E
İletişim davranışı
Açıklama:
İletişim sürecinde anlamları aktarmaya sağlayan davranış iletişim davranışı olarak nitelendirilmektedir.
Soru 97
Enformasyon Sistemleri Kuramı’nı aşağıdaki kuramcılardan hangisi geliştirmiştir?
Seçenekler
A
Edward Twitchell Hall
B
Stuart Hall
C
Manuel Castells
D
Henri Lefebvre
E
Francis Fukuyama
Açıklama:
Enformasyon Sistemleri Kuramı olarak adlandırılan bu kuram, kültürün sözsüz bileşenlerini açıklamaya ve iletişim üzerindeki etkilerini ortaya koymak amacıyla geliştirilmiştir. Amerikalı antropolog Edward Twitchell Hall (1914-2009) “primary message systems” (birincil bildirim sistemleri) olarak adlandırdığı insan etkinliklerinin bütün insanlarda ortak olduğunu ileri sürmüştür.
Soru 98
Her canlının uzamsal bir egemenlik sınırı vardır. Canlı, bu sınırlar içinde geçimini sağlar, kendini emniyette hisseder ve başkalarından en az etkilenecek şekilde yaşar. Evrimleşme sürecinin başlangıç evrelerindeki canlılar için bu uzamın fiziksel önemi daha büyüktür.
Yukarıda açıklanan ortak insan etkinliği aşağıdakilerden hangisidir?
Yukarıda açıklanan ortak insan etkinliği aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Toplumsal yaşam
B
Geçinme
C
Zamanı kullanma
D
Mekânı kullanma
E
Öğrenme
Açıklama:
Mekânı kullanma, bütün canlılarda ortak olan bir özelliktir. Her canlının uzamsal bir egemenlik sınırı vardır. Canlı, bu sınırlar içinde geçimini sağlar, kendini emniyette hisseder ve başkalarından en az etkilenecek şekilde yaşar. Evrimleşme sürecinin başlangıç evrelerindeki canlılar için bu uzamın fiziksel önemi daha büyüktür.
Soru 99
Doğal zaman nedir?
Seçenekler
A
Kendiliğinden oluşan zaman
B
Biyolojik saat ile doğru orantılı olan zaman
C
Doğanın belirlediği zamanlama
D
Kapitalizmin belirlediği zaman
E
Kültürlerin belirlediği zaman
Açıklama:
Zaman kavramı insan yaşamı açısından çok önemlidir. Biyolojik yapımız nedeniyle, kalp atışlarımızdan nefes alışımıza kadar birçok istemsiz davranışımız belirli zaman aralıklarında gerçekleşir. Bu aralıkların değişmesi, söz gelimi, kalp atışlarımız ritminin yükselmesi ya da düşmesi yaşamımızın sona ermesine bile neden olabilir. Gece ve gündüz, mevsimler ve ayın hareketleri de insan yaşamını etkileyen ve zamana bağlı doğal ortamımızın ayrılmaz parçalarıdır. Doğanın belirlediği zamanlamaya doğal zaman adı verilir. Doğal zaman insan yaşamının şekillenmesinde belirleyici rol oynamaktadır.
Soru 100
Geniş bağlamlı kültürlerin mensupları iletilerini ne şekilde kodlarlar?
Seçenekler
A
Yüksek miktarda enformasyon içerikli
B
Ayrıntılı enformasyon içerikli
C
Anlamları açarak
D
Ses tonu, diksiyon ve konuşma tarzına dikkat ederek
E
Az miktarda enformasyon içerikli
Açıklama:
Geniş bağlamlı kültürlerin mensupları iletilerini az miktarda enformasyon içerikli kodlarlar. Geniş bağlamlı kültürlerde, kişilerarası iletişim süreçlerinde sözsüz sembollerden yaygın olarak yararlanılır. Kendileri gibi geniş bağlamlı kültür üyeleri bu iletileri kolayca açar ve anlamlandırır.
Soru 101
Kültürel Boyutlar Kuramı’nı kim geliştirmiştir?
Seçenekler
A
Geert Hofstede
B
Manul Castells
C
Marshall McLuhan
D
Alvin Toffler
E
Edward Twitchell Hall
Açıklama:
Kültürel Boyutlar Kuramı, Hollandalı işletme bilimci Geert Hofstede tarafından geliştirilmiştir. Çok uluslu şirketlerde ulusal kültürlerin işletme değerleri ve kültürü üzerindeki etkilerini araştırmayla işe başlayan Hofstede, bütün kültürlerin karşılaştırılabileceği dört temel boyut olduğunu ileri sürmüş ve kültürleri bu boyutlardaki yerlerine göre birbiriyle karşılaştırmıştır. Kurama daha sonra beşinci bir boyut eklenmiştir. Böylece Kültürel Boyutlar Kuramı kültürleri beş boyutta değerlendirerek kültürlerarası karşılaştırmalarda ortaya çıkabilecek durumların anlaşılması için bir yol önermiştir.
Soru 102
Aşağıdakilerden hangisi Kültürel Boyutlar Kuramı’nın temel kavramlarından biri değildir?
Seçenekler
A
İnsan doğası
B
Kültür
C
Kişilik
D
Kültürel boyut
E
Bağlam ve anlam
Açıklama:
İnsan doğası, kültür, kişilik ve kültürel boyut, Kültürel Boyutlar Kuramı’nın temel kavramlarındandır. Bağlam ve anlam ise, Enformasyon Sistemleri Kuramı’nın kavramları arasında yer alır.
Soru 103
Güç aralığının az olduğu ülkelerde aşağıdakilerden hangisinin olması beklenir?
Seçenekler
A
İş yerlerinde “üst” ve “astların” yetkilerinin farklı olması
B
Eğiten ile eğitilen arasındaki hak, görev ve yetki farkının fazla olması
C
Annenin ev işleri haricinde hiçbir konuda söz sahibi olmaması
D
Aile büyüklerine koşulsuz itaat olması
E
Kişilerarası iletişimde makam farklarının önemli olmaması
Açıklama:
Güç aralığının az olduğu kültürlerde iş yerlerinin işleyişi farklıdır. Makamlar arasında yetki ve görev farklıkları olsa da insan ilişkileri bu yetki farklılıklarına göre belirlenmez. İş yeri mesleki açıdan ele alınır ve insanlar kendilerine verilen görevleri yerine getirmek ve bunun karşılığında bir gelir elde etmek üzere iş yerinde bulunduklarını düşünürler. Bu nedenle kişilerarası iletişimde makam farklılıklarının büyük önemi olmaz. Aileyi ilgilendiren her konuda anne ve baba ortak karar verir.
Soru 104
Dayanışma yerine yarışma, takım oyunu yerine yarışa dayalı oyunlar oynama eğilimi olan kültür aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Ortaklaşa kültür
B
Otoriter kültür
C
Bireyci kültür
D
Güç aralığının az olduğu kültür
E
Güç aralığının fazla olduğu kültür
Açıklama:
Dayanışma yerine yarışma, takım oyunu yerine yarışa dayalı oyunlar oynama eğilimi olan kültür, bireyci kültürdür. Rekabet ve yarışmanın gündelik yaşamın parçası olduğu bireyci kültürlerin üyesi başkalarına değil, kendine güvenebilmek, özgüven geliştirmek zorundadır.
Soru 105
Aşağıdakilerden hangisi Enformasyon Sistemleri Kuramı içerisinde değerlendirilmektedir?
Seçenekler
A
Güç ve iktidar farklılıkları
B
Toplum içi iş bölümü
C
Toplumun geçirdiği tarihsel süreçler
D
Toplumsal değişme sonucu kültürdeki değişmeler
E
Bağlam ve anlam
Açıklama:
Güç ve iktidar farklılıkları, toplum içi iş bölümü, toplumun geçirdiği tarihsel süreçler, toplumsal değişme sonucu kültürdeki değişmeler, Enformasyon Sistemleri Kuramı kapsamında ele alınmamış ve bu açıdan eleştirilmiştir. Bağlam ve anlam ise Enformasyon Sistemler Kuramı kapsamında değerlendirilmektedir.
Soru 106
Aşağıdakilerden hangisi ortak insan etkinliklerinden geçinmenin kültürel yansımalarından biridir?
Seçenekler
A
Askerlik hizmetini kutsal saymak.
B
Kadın erkek eşitliğini kabul etmek.
C
Esnaf örgütleri kurmak.
D
Sanata önem vermek.
E
İdam cezasını kaldırmak.
Açıklama:
Hofstede’ye göre, bütün insanlar doğanın verdiği ortak niteliklere sahiptir ve bu nitelikler kalıtımsaldır. ‹nsan doğası olarak adlandırılan bu ortak özellikler, bilgisayarların “hard ware” denilen teknik donanımına benzetilebilir. Bütün bilgisayarlar aynı elektronik bileşenlere sahiptir ve aynı ilkelerle çalışır. ‹nsanın fiziksel ve psikolojik nitelikleri ortak olmakla birlikte bu niteliklere dayalı olan davranış tarzları birbirinden farklıdır. Korkmak, sevmek, mutlu olmak ya da üzülmek, ortak insan duygularıdır. Aynı şekilde diğer insanlarla ve çevreyle etkileşimde bulunmak, deneyimlerini paylaşmak da ortak insan davranışlarıdır.
Soru 107
Aşağıdakilerden hangisi toplumsal cinsiyeti tam olarak tanımlar?
Seçenekler
A
Toplumsal cinsiyet, kadın ve erkeğe verilen değeri ifade eden cinsiyete dayalı kural ve uygulamalardır.
B
Toplumsal cinsiyet, kadınların haklarını koruyan, biyolojik temeli olmayan kural ve uygulamaları içerir.
C
Toplumsal cinsiyet, biyolojik temele dayalı olmadan insanları cinsiyetlerine göre ayıran kural ve uygulamalardır.
D
Toplumsal cinsiyet, insanları cinsiyetlerine göre ayırmadan onlara tanınan hakları belirleyen kural ve uygulamalardır.
E
Toplumsal cinsiyet, her kültürün kendi üyeleri arasında cinsiyet ayrımı gözetilmemesi için koyduğu kural ve uygulamalardır.
Açıklama:
Kültürün insanları cinsiyetlerine göre ayırmasına neden olan ve biyolojik temeli bulunmayan bütün kural ve normları kapsayan uygulamaları toplumsal cinsiyet kavramı altında incelenir. Toplumun cinsiyete atfettiği bu uygulamalar, çoğu durumda belirli bir cinsiyetin, özellikle kadınların, toplumsal yaşamda erkeklerden daha dezavantajlı durumda kalmalarına yol açmaktadır. Günümüzde cinsel tercihleri nedeniyle biyolojik temelli cinsiyet tanımlamaları dışında kalan insanlar da toplumsal cinsiyet kavramı çerçevesinde, dezavantajlı gruplar arasında sayılmaktadır. Her kültürde toplumsal cinsiyet algılaması diğerlerinden farklıdır ve bu farklılık iletişim davranışlarında açık bir şekilde gözlenir.
Soru 108
Aşağıdakilerden hangisi monokronik kültürün özelliklerinden biridir?
Seçenekler
A
Zaman planlaması yerine kaliteye öncelik vermek.
B
Zamanı maliyet hesaplarına katmamak.
C
İnsan ilişkilerini plan ve programlardan önemli saymak.
D
Her zaman dilimini belirlenen bir etkinlik için kullanmak.
E
Zaman sınırlamasını çalışanlar üzerinde baskı olarak algılamak.
Açıklama:
Bireyler etkileşim sürecinde bu zaman sistemlerini istem dışı olarak kullanır. Kültürler zamanı kullanma açısından “monochronic” (monokronik) kültürler ve “polyhcronic” (polikronik) kültürler olmak üzere iki gruba ayrılır. Monokronik kültürlerin üyeleri zamanı dilimlere ayırarak her dilimi belirli bir amaç için kullanırlar. Polikronik kültürlerin üyeleri için insanlar arasındaki etkileşimin kendisi zamandan daha önemlidir. Bu kültürlerde zaman bir nokta olarak algılanır ve birçok etkinlik eş zamanlı olarak devam eder.
Soru 109
Aşağıdakilerden hangisi polikronik kültürün özelliklerinden biridir?
Seçenekler
A
Planlanmamış işe başlanmaması.
B
Her bireyin kendi işiyle meşgul olması.
C
Zamanın lineer bir doğru olarak algılanması.
D
Zamandan tasarrufa önem verilmesi.
E
Aynı anda birkaç işin bir arada yapılması.
Açıklama:
Polikronik kültürlerin üyeleri için insanlar arasındaki etkileşimin kendisi zamandan daha önemlidir. Bu kültürlerde zaman bir nokta olarak algılanır ve birçok etkinlik eş zamanlı olarak devam eder. Her canlının uzamsal bir egemenlik sınırı vardır. ‹nsan, en karmaşık canlı varlık olarak mekânı diğer canlılardan daha farklı algılar ve kullanır. ‹nsan ile doğal çevre arasındaki ilk fiziksel sınır cilttir. Bundan sonra soyut sınırlar gelir. Birey merkezde olmak üzere, içeriden dışarıya doğru halkalar halinde genişleyen bu sınırların belirlediği mekânlar sırasıyla; kişisel mekân ve egemenlik mekânlarıdır. Kişisel mekânlar ve egemenlik mekânları bireyden bireye farklılık göstermekle birlikte, kültür tarafından belirlenirler.
Soru 110
Aşağıdakilerden hangisi geniş bağlamlı kültürlerin özelliklerinden biridir?
Seçenekler
A
Bireyin ilgi alanı dışında kalan konularla ilgilenmemesi.
B
Bireyin sadece uzmanlık alanında fikir yürütmesi.
C
Anlam yaratmak için çok bilgiye ihtiyaç duyulması.
D
Anlam yaratmak için önceden toplanan bilgiden yararlanılması.
E
Enformasyon yükünü azaltmak için her konuya ilgi gösterilmesi.
Açıklama:
Bağlamlama sürecinde birey, aldgıladığı enformasyonu belleğindekiler arasından ilgili gördüğü bilgiye bağlayarak anlamlandırır. Bu şekilde aşırı enformasyon yükünden kurtulur. Az miktarda enformasyon işleyerek anlam yaratabilir. Bu türden kültürler geniş bağlamlı kültür olarak adlandırılır. Geniş bağlamlı kültürlerin mensupları her konuda bilgi toplamak isterler. Elde ettikleri bilgileri sınıflandırır ve belleklerinde saklarlar, Gerektiğinde bu bilgiler, algılanan enofrmasyonla bağlanarak anlam kazanır. Bu nedenle geniş bağlamlı kültürlerin üyeleri, neye yarayacağını bilmeseler bile çok miktarda tamamlanmamış bilgiye sahiptirler. "Leb demeden leblebiyi anlamak" geniş bağlamlı kültürlerde mümkündür.
Soru 111
Aşağıdakilerden hangisi dar bağlamlı kültürlerin özelliklerinden biridir?
Seçenekler
A
Konunun geçmişini anlatmak.
B
Leb demeden leblebiyi anlamak.
C
Konuya girmeden çevresinde dolaşmak.
D
Konu başlıklardan oluşan gündem hazırlamak.
E
Detay yerine özet bilgiyle yetinmek.
Açıklama:
Konu ile ilgili bütün enformasyonu alır ve işlerler. Bu tür kültürlere dar bağlamlı kültür denir. Böylece konu ile ilgili ayrıntıları da kapsayacak bilgi sahibi olurlar. Bu nedenle dar bağlamlı kültürün üyeleri, iletişim konusu olan alanda çok soru sorar, ayrıntıları merak ederler. Kendilerine bir görev verildiği zaman görevin ayrıntıları ile ilgili sorular sorarak kendilerinden ne istendiğini tam olarak öğrenmeye çalışırlar. Dar bağlamlı kültürlerin üyeleri yaygın olarak sözlü kodlardan yararlanırlar. Yalnız kendileri için gerekli bilgiye ihtiyaç duydukları için, belleklerini doğrudan kendilerini ilgilendirmeyen konulardaki bilgilerle doldurmazlar. Bu nedenle iletişim sürecinde genellikle ayrıntılı enformasyon içeren iletiler gönderirler.
Soru 112
Aşağıdakilerden hangisi kültürler arasındaki güç aralığı boyutunda ölçülebilir?
Seçenekler
A
Kadın-erkek iş bölümü.
B
Hiyerarşik ilişkiler.
C
Eşzamanlı meşguliyet.
D
Enformasyon ihtiyacı.
E
Gelecek anlayışı.
Açıklama:
Kültürlerarası farklılıklar güç aralığı, bireycilik-ortaklaşa davranışçılık, erillik-dişillik, belirsizlikten sakınma ve zaman yönelimi boyutlarında ölçülebilir.
Soru 113
Aşağıdakilerden hangisi kültürel boyutlar kuramının boyutlarından biri değildir?
Seçenekler
A
Güç aralığı.
B
Erillik-dişillik.
C
Zaman yönelimi.
D
Mekan yönelimi.
E
Belirsizlikten sakınma.
Açıklama:
Kültürel boyut, kültürün diğer kültürlerde de ölçülebilen yönüdür. Söz gelimi, bir kültürde, otorite ile ilişkiler alanında bireyin otoriteye itiraz etmesi hoş karşılanırken başka bir kültürde otoriteye itiraz eden cezalandırılabilir. Burada, otorite ile ilişki, başka bir kültürde ölçülebilen kültürel bir boyut olarak görülür.
Soru 114
Aşağıdakilerden hangisi kültürün bireycilik-ortaklaşa davranışçılık boyutuyla ilgilidir?
Seçenekler
A
Okul arkadaşına derslerinde yardım etmek.
B
Aynı anda birkaç işi bir arada yapmak.
C
Büyüklerin söylediği her şeyi sorgulamadan kabul etmek.
D
İnsanlarla konuşurken iyice yaklaşıp dokunmak.
E
Tartışmaya girmemek için kavga etmek.
Açıklama:
Eril kültürlerde öğrenciler sınıfta kendilerini göstermeye çalışır, birbirleriyle yarı şırlar. Dişil kültürlerde ise öğrenciler çalışkan ve gayretli oldukları izlenimi yaratmaya çalışır ama açıkça yarışmazlar. Öğrencinin başarısızlığı eril kültürlerde felaket olarak algılanırken dişil kültürlerde bu kadar ciddiye alınmaz. Ülkemizde, özellikle kentlerdeki okul yaşamı ile kırsal kesimdekiler karşılaştırılınca, kent kültürünün görece daha eril, kırsal kesim kültürünün ise görece daha dişil olduğunu söylemek mümkündür.
Soru 115
Aşağıdakilerden hangisi belirsizlikten sakınma boyutuyla ilgilidir?
Seçenekler
A
Okul arkadaşına derslerinde yardım etmek
B
Aynı anda birkaç işi bir arada yapmak
C
Büyüklerin söylediği her şeyi sorgulamadan kabul etmek
D
İnsanlarla konuşurken iyice yaklaşıp dokunmak
E
Tartışmaya girmemek için kavga etmek
Açıklama:
Belirsizlik derecesi yüksek kültürlerde, “ağız dalaşı” ya da “söz düellosu”na pek rastlanmaz. Tartışmanın nereye varacağı belli olmadığından, belirsizlikten kurtulmak için hemen fiziksel saldırıya ya da silaha başvurulur. Gündelik yaşamda gerçekleşen bu tür olayların oranına bakarak bir kültürün belirsizlikten sakınma eğilimi konusunda fikir sahibi olunabilir.
Soru 116
İletişim sürecinde anlamları aktarmamızı sağlayan unsurların tanımı aşağıdakilerden hangisinde doğrudur?
Seçenekler
A
İletişim kanalı
B
İletişim davranışı
C
İletişim durumu
D
İletişim sonucu
E
İletişim kaynağı
Açıklama:
İletişim sürecinde anlamları aktarmamızı sağlayan unsurlara iletişim davranışları adı verilmektedir.
Soru 117
Kültürün sözsüz bileşenlerini açıklamaya ve iletişim üzerindeki etkilerini ortaya koymak amacıyla geliştirilen kuram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Enformasyon sistemleri kuramı
B
Kültürel boyutlar kuramı
C
Enformasyon kültürler kuramı
D
Kültürel aşama kuramı
E
Enformasyon boyutlar kuramı
Açıklama:
Kültürün sözsüz bileşenlerini açıklamaya ve iletişim üzerindeki etkilerini ortaya koymak amacıyla geliştirilmiştir. Amerikalı antropolog Edward Twitchell Hall (1914-2009) “primary message systems” (birincil bildirim sistemleri) olarak adlandırdığı insan etkinliklerinin bütün insanlarda ortak olduğunu ileri sürmüştür.
Soru 118
İletişim içerisinde doğa tarafından belirlenen zamanlama aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Gerçek zamanlama
B
Durağan zamanlama
C
Ekolojik zamanlama
D
Doğal zamanlama
E
Kültürel zamanlama
Açıklama:
Doğanın belirlediği zamanlamaya doğal zamanlama adı verilmektedir.
Soru 119
I. Planlama
II. Sınıflandırılma
III. Tartışma
IV. Hesaplama
Yukarıda verilenlerden hangileri monokronik kültürlerde etkinlikleri oluştururken yapılması gerekenlerdendir?
II. Sınıflandırılma
III. Tartışma
IV. Hesaplama
Yukarıda verilenlerden hangileri monokronik kültürlerde etkinlikleri oluştururken yapılması gerekenlerdendir?
Seçenekler
A
I ve II
B
Yalnız II
C
I, II, III
D
I, II ve IV
E
Yalnız III
Açıklama:
Bu tür kültürlerde etkinliklerin planlanması, sınıflandırılması ve genel olarak hesaplama büyük önem taşır.
Soru 120
Yaşamı renklendirmeye yarayan en önemli ortak insan etkinliği aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Çalışma
B
Gezme
C
Oyun
D
Konuşma
E
İzleme
Açıklama:
İnsanların yaşamı renklendirme amaçlı ortak kullandıkları etkinlik oyundur.
Soru 121
Aşağıdakilerden hangisi maddi kültür ürünleri arasında yer almamaktadır.
Seçenekler
A
Giysi
B
Yiyecek
C
Barınak
D
Üretim araçları
E
Ahlaki kurallar
Açıklama:
Maddi kültür ürünleri soyut olanlardan farklıdır.
Soru 122
Geert Hofstede tarafından oluşturulmuş ve kültürleri 5 boyutta inceleyen kuram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Enformasyon sistemleri kuramı
B
Kültürel boyutlar kuramı
C
Enformasyon kültürler kuramı
D
Kültürel aşama kuramı
E
Enformasyon boyutlar kuramı
Açıklama:
Kültürlerarası karşılaştırmanın yapılabildiği kuram kültürel boyutlar kuramıdır.
Soru 123
Toplumların farklı kültüre sahip olsa da karşılaştıkları ortak sorunlardan hangisi doğru değildir?
Seçenekler
A
Otorite ile ilişkiler
B
Birey ile grup arası ilişkiler
C
Cinsiyetin toplumsal etkileri
D
Refah içerisinde yaşam sürdürme
E
Bilinmeyene karşı tutum ve saldırganlığın kontrolü
Açıklama:
Otorite, birey ve gruplar cinsiyet farkları, saldırganlık ile bilinmeyenler her toplumun kültür farkı olmaksızın yaşadıklarıdır.
Soru 124
Erkeklerin kararlı, sert ve maddi yönelimli, kadınların duyarlı ve hassas oldukları kültür türü hangisidir?
Seçenekler
A
Dişi kültür
B
Eril Kültür
C
Eril ve Karmaşık Kültür
D
Dişi ve Karmaşık Kültür
E
Eril ve Dişi Kültür
Açıklama:
Erkeklerin daha etkin olduğu bu kültür eril kültürdür.
Soru 125
Hofstede göre zaman yönelimi boyutu hangisinde doğru verilmiştir.
Seçenekler
A
Büyük-Küçük zaman
B
Uzun-Kısa zaman
C
Sürekli-Aralıklı zaman
D
Bilinen-Bilinmeyen zaman
E
Hızlı-Yavaş zaman
Açıklama:
Zaman yönelimi kısa dönem ve uzun dönem olmak üzere iki grupta toplanmaktadır.
Soru 126
Kültür oluşumunun ön koşulu aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Uyarılma
B
Etkileşim
C
Gözlem
D
Deney
E
Farkındalık
Açıklama:
Etkileşim kültürün oluşumunun da ön koşuludur. Etkileşim olmadan kültürün oluşması mümkün değildir. Ancak etkileşim sistemi her insan topluluğunda farklı şekilde işler. Etkileşim süreçleri geliştirilen kültüre göre şekillenir. Bireyler arasındaki etkileşimin süresinden, süreç içinde bireylerin birbirlerine göre konumuna kadar her şey kültür tarafından belirlenir. Bu yüzden, etkileşim kültürün merkezinde yer alır ve her kültürün etkileşim tarzı da diğerlerinden farklıdır.
Soru 127
Hangi cinsin, hangi bağlamda, nasıl davranacağı ne yolla toplum bireylerine aktarılır?
Seçenekler
A
Toplumsal etkileşimler
B
Toplumsal farklılaşmalar
C
Toplumsal senaryolar
D
Toplumsal değişmeler
E
Toplumsal uyum çabaları
Açıklama:
İnsanın iki ayrı cinsiyette olması, yeni doğan her çocuğa farklı bir genetik yapıya sahip olma şansı vermektedir. Bütün kültürlerde de bu iki cinsiyetle ilgili soyutlaştırmalar ve somutlaştırmalar yapılmakta, sonuçta biyolojik özelliklerin kültürel sonuçları iletişim davranışlarımızı belirlemektedir. Erkek ve kadınlar için kültür tarafından “uygun” görülen davranış örüntüleri küçük yaşlardan itibaren çocuklara öğretilir.
Hangi cinsin, hangi bağlamda, nasıl davranacağı toplumsal senaryolar yoluyla ezberletilir. Daha sonra benzer bağlamda, benzer davranışlar gösterilerek “uygunluk” sağlanmış olur.
Hangi cinsin, hangi bağlamda, nasıl davranacağı toplumsal senaryolar yoluyla ezberletilir. Daha sonra benzer bağlamda, benzer davranışlar gösterilerek “uygunluk” sağlanmış olur.
Soru 128
Her toplumun yaşam koşulları ve etkinlik alanlarına göre oluşmuş zaman sistemi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kültürel zaman
B
Biyolojik zamana
C
Doğal zaman
D
Psikolojik zaman
E
Deneysel zaman
Açıklama:
Doğal zaman insan yaşamının şekillenmesinde belirleyici rol oynar. İlk Çağlarda insan etkinlikleri doğal zaman dilimlerine göre belirlenirdi. Gece uyunur, gündüz çalışılır, baharda ekin ekilir, yazın hasat yapılırdı... Ancak kültürel birikimlerin artmasıyla insan etkinliklerinin doğal zamana göre belirlendiği dönemler geride kaldı. Aydınlatmayı gerçekleştiren insan geceyi çalışma zamanına, seraları kurarak kışı ekin ekme zamanına kattı. İş saatlerini, yemek öğünlerini ve dinlenme zamanlarını kendi kurduğu düzene göre belirledi. Böylece doğal zamanın dışında bir de kültürel zaman ortaya çıktı. Kültürce şekillendirilmiş zaman, çağdaş yaşamın temel düzenleme sistemi olarak insan etkileşimini de şekillendirdi.
Her toplumun yaşam koşulları ve etkinlik alanlarına göre oluşmuş bir kültürel zaman sistemi vardır. Bireyler etkileşim sürecinde zaman sistemlerini istem dışı olarak kullanır. Bu bakımdan, kültürlerarası iletişimde karşılaşan kültürlerin zaman sistemlerini bilmek büyük önem taşır.
Her toplumun yaşam koşulları ve etkinlik alanlarına göre oluşmuş bir kültürel zaman sistemi vardır. Bireyler etkileşim sürecinde zaman sistemlerini istem dışı olarak kullanır. Bu bakımdan, kültürlerarası iletişimde karşılaşan kültürlerin zaman sistemlerini bilmek büyük önem taşır.
Soru 129
Doğa olaylarına karşı savunmanın en önemli sistemi hangisidir?
Seçenekler
A
Gelenekler
B
Görenekler
C
Töreler
D
Hukuk
E
Din
Açıklama:
Doğa olaylarına karşı savunma ilk çağlardan beri geliştiren çeşitli sistemlerle gerçekleştirilmeye çalışılmıştır. Bu sistemlerden en önemlisi dindir. İlk Çağlarda doğa olaylarını anlamayan insanlar onları yöneten büyük güçlere inanmış ve kendi kültür kodları çerçevesinde onlara hediyeler ve kurbanlar sunarak kızgınlıklarını gidermeğe ve sevgilerini kazanmaya çalışmışlardır. Hediye ve kurban sunma törenleri giderek kurallara bağlanmış, sunaklar yapılmış, sunular belirli törensel öğelerle süslenerek ayin halini almış, ayinler için büyük tapınaklar inşa edilmiştir. Günümüzde kabul edilen tek tanrılı büyük dinlerin yanında hâlâ yukarıda kısaca özetlenen dinlerin devamı niteliğindeki inançlar varlığını sürdürmektedir. Dinin kültür üzerinde önemli etkisi vardır. Bazı kültürlerde dinin toplumsal yaşam üzerindeki etkisi diğer kültürlerden daha belirgindir. Bu nedenle aynı din farklı kültürlerde farklı şekillerde uygulanır ve gündelik yaşamda farklı yer edinir.
Soru 130
Edward T. Hall'a göre, kültürün işlevlerinden biri de üyelerinin iç dünyası ile dış dünya arasına ne tür bir olgu koymaktır?
Seçenekler
A
Tanımlı bir perde çekmek
B
Tanımsız bir perde çekmek
C
Rastgele bir perde çekmek
D
Seçicibir perde çekmek
E
Dağınık bir perde çekmek
Açıklama:
Edward T. Hall, bütün insanlarda ortak olan bu etkinliklerin farklı kültürlerde birbirine benzemeyen iletişim davranışlarının geliştirilmesine neden olduğunu belirtir. Hall’e göre, kültürün işlevlerinden biri de üyelerinin iç dünyası ile dış dünya arasına seçici bir perde çekmektir. Bireyler bu seçici perde sayesinde, dış dünyada olup bitenleri kendi kültürlerinin penceresinden görür ve anlamlandırırlar. Kültürün bu perde işlevi, üyelerinin dış dünyayı kendilerine uygunşekilde anlamlandırmasına ve kendi gerçekliklerini kurmalarına imkân sağlar. Bu nedenle aynı durum farklı kültürlerin mensupları tarafından farklı şekilde algılanıp anlamlandırılır ve herkes kendi gerçekliği içinde yaşar.
Soru 131
Bağlam farklılığı nedeniyle ortaya çıkan yanlış anlamalar yüzünden aşağıdakilerden hangisi gerçekleştirilemez?
Seçenekler
A
Etkin iletişim
B
Kültürel iletişim
C
Bireylerarası iletişim
D
Sözsüz iletişim
E
Dengeli iletişim
Açıklama:
Görüldüğü gibi, algılanan iletinin şekli, kullanılan kodların niteliği ve içeriği açısından geniş ve dar bağlamlı kültürlerde farklılaşmaktadır. Bu farklılık kültürlerarası iletişimde niyetlenilen anlamın aktarılmasında önemli sorunlara neden olur. Bağlam farklılığı nedeniyle ortaya çıkan yanlış anlamalar yüzünden etkin iletişim gerçekleştirilemez. Kültürler arasındaki bağlam farklılığı yaşamın bütün alanlarında kendini gösterir. Bu yüzden, çok kültürlü gruplarda etkin iletişim gerçekleştirmek için bağlam farklılıkları dikkate alınmalıdır.
Soru 132
Hofstede’ye göre, kendi mensuplarına belirli düşünce duygu ve dış dünyayla ilgili anlayış modelleri sağlayan kültür ne olarak adlandırılır?
Seçenekler
A
Duygusal yazılım
B
Amaçlı yazılım
C
Bilişsel yazılım
D
Doğrusal yazılım
E
Teknik yazılım
Açıklama:
Hofstede’ye göre, her kültür kendi mensuplarına belirli düşünce duygu ve dış dünyayla ilgili anlayış modelleri sağlar. Bu modeller bireyin nasıl düşüneceğini, nasıl hissedeceğini ve dünyayı nasıl anlamlandıracağını gösteren, uygulaması kolay, bireyin alışkın olduğu davranış kalıpları ya da davranış örüntüleridir. Hofstede bu nedenle kültürü zihnî (bilişsel) yazılım (mental programming) olarak adlandırmaktadır. Kültür aileden başlayıp, akrabalık ilişkileri, arkadaşlık ortamı, okul dönemi, iş yaşamı ve evlilik süresinde devam eden, yaşam boyu öğrenme sürecinde gerçekleşir, kalıtımla geçmez, öğrenilir.
Soru 133
Aynı toplumun bireyleri arasında ortaya çıkan anlayış ve uygulama farklılıkları toplumun diğer üyeleri tarafından da kabul edilerek yaygınlaşınca ortaya ne çıkar?
Seçenekler
A
Anlam değişmesi
B
Kültür değişmesi
C
Değer değişmesi
D
Sınıf değişmesi
E
Bireysel değişme
Açıklama:
Toplumu oluşturan bireylerin farklı kişiliklere sahip olmaları, aynı kültürün farklı şekil ve derecelerde içselleştirilmesine neden olur. Böylece aynı toplumun bireyleri arasında da anlayış ve uygulama farklılıkları ortaya çıkar. Bireysel uygulamalar zamanla toplumun diğer üyeleri tarafından da kabul edilerek yaygınlaşınca kültür değişmiş olur. Kültürel değişme doğal bir süreçtir. Kişilik özellikleri nedeniyle sahip olduğu ile yetinmeyen ve dünyayı, çevresini farklı açılardan gören bireyler alışılmışın dışına çıkarak yenilikleri ortaya çıkarırlar. Bilim insanları, sanatçılar, önderler gibi bireyler kültürel ve toplumsal değişmelerde öncü rolü oynayan bireylerdir. Kültürel ve toplumsal değişme insanlık tarihi boyunca alınan mesafenin temel dayanağıdır.
Soru 134
Güç aralığının büyük olduğu kültürlerde ne beklenir?
Seçenekler
A
Aile küçüklerine koşulsuz sevgi
B
Aile büyüklerine koşulsuz yardım
C
Aile büyüklerine koşulsuz bakım
D
Aile büyüklerine koşulsuz hürmet
E
Aile büyüklerine koşulsuz itaat
Açıklama:
Güç aralığının büyük olduğu kültürlerde aile büyüklerine koşulsuz itaat edilmesi beklenir. Babanın söz ve kararları tartışılmaz. Buyruklar, nedenleri sorulmadan yerine getirilir. Buyruğa karşı gelme ya da onu eleştirme saygısızlık olarak görülür. Saygı, itaat ve sadakat en önemli erdemlerdir. Bir kişi hakkında konuşulurken, “çok saygılı, başına vur, ekmeğini al” ya da “çok saygılı, ağzı var, dili yok” ifadeleri olumlu, “saygısız, dik başlı”, ya da “saygısız, her söze karışır” ifadeleri olumsuz görüş bildirir.
Soru 135
Kültürel Boyutlar Kuramı’nda, grup ya da toplumun çıkarlarını, o grup ya da toplumu oluşturan bireylerin çıkarlarından önemli sayan kültürlere ne ad verilir?
Seçenekler
A
Humanist kültür
B
Geleneksel kültür
C
Yenilikçi kültür
D
Kolektivist kültür
E
Feodal kültür
Açıklama:
Bütün kültürlerde birey toplum ilişkisi alanının temel sorunlardan biri olduğu ve her kültürün bu soruna farklı çözümler getirdiği daha önce açıklanmıştı. Geert Hofstede’ye göre, bazı kültürlerde grubun ya da toplumun ortak çıkarları bireyin çıkarlarından üstün tutulurken, bazı kültürlerde bireysel çıkarlar grup ya da toplum çıkarlarından önemlidir. Kültürel Boyutlar Kuramı’nda, grup ya da toplumun çıkarlarını, o grup ya da toplumu oluşturan bireylerin çıkarlarından önemli sayan kültürler “kolektivist” ya da “ortaklaşa davranışçı” kültürler, bireyin çıkarlarını grup ya da toplumun çıkarlarından önemli sayan kültürler ise “bireyci” kültürler olarak adlandırılırlar.
Soru 136
Belirsizlikten sakınma derecesinin düşük olduğu kültürlerde ne tür davranışlar gözlenir?
Seçenekler
A
Sakin ve kontrollü
B
Sakin ve kontrolsüz
C
Heyecanlı ve kontrollü
D
Heyecanlı ve kontrolsüz
E
Korkusuz ve kontrollü
Açıklama:
Belirsizlikten sakınma derecesinin düşük olduğu kültürlerde ise sakin ve kontrollü davranışlar gözlenir. Bu tür kültürlerde gündelik yaşam ilişkilerinin düzenlenmesi için her alanda ayrıntılı kurallara gerek yoktur. Karşılaşılabilecek her durum için kural koymak yerine, insanlar arasında karşılaşılan duruma göre uzlaşıyla bir yol bulunması tercih edilir. Yasalar da temel yaşam alanlarını düzenler, ayrıntılar müzakere ve yorumla belirlenir. Söz gelişi, İngiltere’de yazılı bir anayasa bulunmamasına karşın, ülkemizde anayasa olmadan hiçbir işin düzgün yürüyemeyeceği anlayışı hâkimdir. Yasa ve kuralların ayrıntıları içermemesi, toplum içinde hemen her belirsiz durumun tartışılarak çözümlenmesini gerekli kılar. Belirsizlikten sakınma derecesi düşük kültürlerde bu gündelik yaşamın önemli bir parçasıdır. En küçük sorunlar bile tartışılır. Tartışma, olumsuz bir davranış olarak algılanmaz.
Soru 137
Edward T. Hall'un geliştirmiş olduğu Enformasyon Sistemleri Kuramı aşağıdakilerden hangisini açıklamayı amaçlar?
Seçenekler
A
Kültürün sözsüz bileşenlerini
B
Kültürün sözlü bileşenlerini
C
Kültürün geçmişteki süreçlerini
D
Kültürün sınıf ve tabakalarla ilişkisini
E
Kültürün kişisel özelliklerini
Açıklama:
Edward T.Hall kültürün sözsüz bileşenlerini geliştirdiği kuram Enformasyon Sistemleri ile açıklamayı amaçlamıştır.
Soru 138
Aşağıdakilerden hangisi Enformasyon Sistemleri Kuramının belirlediği ortak insan etkinliklerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Güç aralığı
B
Etkileşim
C
Geçinme
D
Zamanı kullanma
E
Öğrenme
Açıklama:
Güç aralığı Enformasyon Sistemleri kuramının belirlediği insan etkinliklerinden biri değil Hofstede'nin geliştirdiği Kültürel Boyutlar Kuramı'nın Temel kavramlarından biridir.
Soru 139
Aşağıdaki görüşlerden hangisi polikronik kültürlerde yaygın olarak geçerlidir?
Seçenekler
A
Etkinliklerin planlanması için geçen zaman kaybedilmiş zamandır.
B
Zaman dilimleri belirli bir amaç için kullanılır.
C
Zaman tasarruf edilebilir.
D
Her şey zamana göre düzenlenmelidir.
E
Etkinlik planlanmasında hesaplama önemlidir.
Açıklama:
Polikronik kültürlerde zaman biriktirilmez, tasarruf edilmez. Zamandan ziyade etkileşim önemlidir. Zaman nokta olarak algılanır. Bir zaman biter diğer zaman zaman başlar.
Soru 140
İnsanlarda ortak olan etkinliklerin farklı kültürlerde farklı iletişim davranışı geliştirmesine aşağıdakilerden hangisi neden olur?
Seçenekler
A
Seçici perde
B
Zeka
C
Cinsiyet
D
Irk
E
Ulus
Açıklama:
Kültürün işlevlerinden biri de üyelerinin iç dünyası ile dış dünya arasına seçici perde çekmektir. Bireyler bu seçici perde sayesinde dış dünyada olup bitenleri kendi kültürlerinin penceresinden görür ve anlamlandırır. Böylelikle farklı iletişim davranışı geliştirirler.
Soru 141
Aşırı enformasyon yüküyle baş edebilmek için enformasyonun sınıflandırılıp önemine göre sıralanması ve sadece güncel enformasyonu alarak anlamlandırma sürecine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Bağlamlama süreci
B
Algılama süreci
C
Hatırlama süreci
D
Bilgi işleme süreci
E
Kodlama süreci
Açıklama:
Bağlamlama süreci
Soru 142
Aşağıdaki hangisi dar bağlamlı kültür üyelerinin özelliklerinden biridir?
Seçenekler
A
Yaygın olarak sözlü kodlardan yararlanma
B
Az miktarda enformasyon işleyerek anlam yaratmak
C
Leb demeden leblebiyi anlamak
D
Yaygın olarak sözsüz kodlardan yararlanmak
E
İletişimin gerçekleştiği fiziki ortamda bulunan enformasyondan yararlanmak
Açıklama:
Dar bağlamlı kültür üyeleri belleklerini doğrudan kendilerini ilgilendirmeyen konulardaki bilgilerle doldurmadıkları gibi çok miktarda enformasyondan yararlanıp sözel kodlara dönüştürüp anlam yaratırlar.
Soru 143
Bir grubun ya da insan kategorisinin üyelerini diğerlerinden ayıran kolektif zihni yazılıma ne ad verilir?
Seçenekler
A
Kültür
B
Medeniyet
C
Algı
D
Kişilik
E
Bağlam
Açıklama:
Kültür
Soru 144
Aşağıdakilerden hangisi bireyci kültürlerde yaygındır?
Seçenekler
A
Yarışa dayalı oyunlar
B
Takım oyunları
C
Zayıfları koruma
D
Aileye sadakat
E
Normlara uyma
Açıklama:
Yarışa dayalı oyunlar
Soru 145
Aşağıdakilerden hangi davranış belirsizlikten sakınma derecesi düşük olan toplumlarda görülür?
Seçenekler
A
Sakin ve kontrollü davranış
B
Aktif ve saldırgan davranış
C
Bütün alanlarda anlaşılır kural geliştirme
D
Kendini riske atmaktan çekinmeme
E
Tartışmaktan kaçınma
Açıklama:
Belirsizlikleri anlamak ve kontrol etmek için sakin ve kontrollü davranış belirsizlikten sakınma derecesi düşük olan toplumlarda görülür.
Soru 146
Aşağıda belirtilen hangi özellik zaman yönelimi kültürel boyutuna göre kısa dönem zaman yönelimine sahip kültür üyelerinin bir özelliğidir?
Seçenekler
A
Hızlı sonuç almaya hevesli
B
İşinde sebat gösterme
C
Gelenekleri değişen koşullara uyarlama
D
Gerçeğin bağlama bağlı olduğunu düşünme
E
Tasarrufa istekli ve tutumlu
Açıklama:
Kesin gerçeğe ulaşmakla ilgili olup geleceğe hazırlık yapmaya göreceli olarak az eğilimli ve hızlı sonuç alamaya hevesli olmak kısa dönem zaman yönelimine sahip toplumlarda yaygın olarak görülür.
Soru 147
Kültürün sözsüz bileşenlerini açıklamaya çalışan ve iletişim üzerindeki etkilerini ortaya koymaya çalışan kuram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kültürel Boyutlar Kuramı
B
Enformasyon Sistemleri Kuramı
C
Matematiksel İletişim Kuramı
D
Kullanımlar - Doyumlar Kuramı
E
Sessizlik Sarmalı Kurmalı
Açıklama:
Enformasyon Sistemleri Kuramı kültürün sözsüz bileşenlerini açıklamaya ve iletişim üzerindeki etkilerini ortaya koymak amacıyla geliştirilmiştir.
Soru 148
Aşağıdakilerden hangisi Hall'a göre ortak insan etkinliklerinden değildir?
Seçenekler
A
Etkileşim
B
Toplumsal Yaşam
C
Geçinme
D
İki Cinsiyetlilik
E
Kültür
Açıklama:
Amerikalı antropolog Edward Twitchell Hall (1914-2009) “primary message systems” (birincil bildirim sistemleri) olarak adlandırdığı insan etkinliklerinin bütün insanlarda ortak olduğunu ileri sürmüştür. Bu etkinlikleri de etkileşim, toplumsal yaşam, geçimini sağlama, iki cinsiyetlilik, mekânı kullanma, zamanı kullanma, öğrenme, oynama, savunma ve maddeden yararlanma olarak sınıflandırmıştır (Hall 1973: 38). Hall’e göre, insanlar bu temel etkinlikler nedeniyle ortaya çıkan ihtiyaçlarını farklı şekillerde karşılamakta, sonuçta
da farklı kültürel birikimlere sahip olmaktadır.
Amerikalı antropolog Edward Twitchell Hall (1914-2009) “primary message systems” (birincil bildirim sistemleri) olarak adlandırdığı insan etkinliklerinin bütün insanlarda ortak olduğunu ileri sürmüştür. Bu etkinlikleri de etkileşim, toplumsal yaşam, geçimini sağlama, iki cinsiyetlilik, mekânı kullanma, zamanı kullanma, öğrenme, oynama, savunma ve maddeden yararlanma olarak sınıflandırmıştır (Hall 1973: 38). Hall’e göre, insanlar bu temel etkinlikler nedeniyle ortaya çıkan ihtiyaçlarını farklı şekillerde karşılamakta, sonuçta da farklı kültürel birikimlere sahip olmaktadır.
da farklı kültürel birikimlere sahip olmaktadır.
Amerikalı antropolog Edward Twitchell Hall (1914-2009) “primary message systems” (birincil bildirim sistemleri) olarak adlandırdığı insan etkinliklerinin bütün insanlarda ortak olduğunu ileri sürmüştür. Bu etkinlikleri de etkileşim, toplumsal yaşam, geçimini sağlama, iki cinsiyetlilik, mekânı kullanma, zamanı kullanma, öğrenme, oynama, savunma ve maddeden yararlanma olarak sınıflandırmıştır (Hall 1973: 38). Hall’e göre, insanlar bu temel etkinlikler nedeniyle ortaya çıkan ihtiyaçlarını farklı şekillerde karşılamakta, sonuçta da farklı kültürel birikimlere sahip olmaktadır.
Soru 149
Enformasyon Sistemleri Kuramı'na göre egemenlik mekanı ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Egemenlik mekanının genişliği her kültürde aynıdır
B
Toplumsal hiyerarşi egemenlik mekanının genişliğini etkiler
C
Hiyerarşi piramidinde tepe noktasına yer alan bireylerin egemenlik mekanları daha dardır
D
Hiyerarşi piramidinde tabanda yer alan bireylerin egemenlik mekanları daha geniştir
E
Batı toplumlarında hiyerarşi piramidi daha sivridir
Açıklama:
Egemenlik mekânının genişliği de kültürden kültüre değişir. Toplumsal hiyerarşi ve bireylerin toplum içindeki yerleri egemenlik mekânlarının genişliğini belirleyen önemli etkenlerdir. Bir toplumda hiyerarşi piramidi ne kadar yüksek ve dikse, piramidin tepe noktasına yakın düzeylerdeki bireylerin egemenlik mekânları o kadar geniş olur. Batı toplumlarında hiyerarşi piramidi daha yayvandır. Bu nedenle toplumda bireyler arasındaki güç farklılığı azdır. Dolayısıyla da bireylerin egemenlik mekânları birbirine yakındır.
Soru 150
Aşağıdakilerden hangisi Polikronik kültürlerde zaman anlayışının özelliklerindendir?
Seçenekler
A
Zaman evrelere ayrılır, her evrede gerçekleştirilecek etkinlikler tanımlanır
B
Zaman geçmişten gelip geleceğe uzanır
C
Zaman kaybolabilir
D
Zaman bir nokta olarak algılanır
E
Zaman harcanabilir, tasarruf edilebilir
Açıklama:
Polikronik kültürlerin üyeleri için insanlar arasındaki etkileşimin kendisi zamandan daha önemlidir. Bu kültürlerde zaman bir nokta olarak algılanır ve bu nedenle de kolay anlaşılan bir kavram değildir. Yani zaman geçip gitmez, biri giderse diğeri gelir, bitip tükenmez, biriktirilemez, tasarruf edilemez, harcanmaz, satın alınmaz. Bu nedenle birçok etkinlik eşzamanlı olarak devam eder.
Soru 151
Gece ve gündüz, mevsimler ve ayın hareketleri gibi doğanı belirlediği zamana ne ad verilmektedir?
Seçenekler
A
Doğal zaman
B
Kültürel zaman
C
Öznel zaman
D
Nesnel zaman
E
Takvimsel zaman
Açıklama:
Gece ve gündüz, mevsimler ve ayın hareketleri de insan yaşamını etkileyen ve zamana bağlı doğal ortamımızın ayrılmaz parçalarıdır. Doğanın belirlediği zamanlamaya doğal zaman adı verilir. Doğal zaman insan yaşamının şekillenmesinde belirleyici rol oynar. İlk Çağlarda insan etkinlikleri doğal zaman dilimlerine göre belirlenirdi.
Soru 152
Aşağıdakilerden hangisi maddi kültür ürünlerine örnektir?
Seçenekler
A
Bilgi
B
İnanç
C
Düşünce
D
Mimari tarzı
E
Fikir
Açıklama:
Bilgi, inanç, fikir ve düşüncelerin dışında kalan ve yaşamımızı kolaylaştıran insan yapısı her şeye maddi kültür ürünleri denir.Maddi kültür ürünleri kültürün maddi olmayan, soyut ürünlerinden ayrı düşünülemez. Bunlar, birbirinin hem nedeni hem de sonucudur. Giyimden yiyeceklere, barınaklardan üretim araçlarına kadar her şey kültürün ürünüdür ve kültürden kültüre farklılık gösterir.
Soru 153
Aşağıdakilerden hangisi geniş bağlamlı kültürlerin bireylerinin enformasyonu işleme özelliklerindendir?
Seçenekler
A
Enformasyonu belleğindeki ilgili diğer bilgiye bağlar, kodlar
B
Çok miktarda enformasyon işler
C
Az konuda bilgi toplarlar
D
Az miktarda tamamlanmış bilgiye sahiptirler
E
Bireylerin herhangi bir konuda birbirleriyle anlaşmaları zordur
Açıklama:
Bağlamlama sürecinde birey, algıladığı enformasyonu, belleğindekiler arasından ilgili gördüğü bilgiye bağlayarak anlamlandırır. Bu şekilde aşırı enformasyon yükünden kurtulur. Az miktarda enformasyon işleyerek anlam yaratabilir. Bu tür kültürler geniş bağlamlı kültür olarak adlandırılır. Bu kültürlerin mensupları her konuda bilgi toplamak isterler. Elde ettikleri bilgileri sınıflandırır ve belleklerinde saklarlar. Gerektiğinde bu bilgiler, algılanan enformasyonla bağlanarak anlam kazanır. Bu nedenle geniş bağlamlı kültürlerin üyeleri, neye yarayacağını bilmeseler bile çok miktarda, tamamlanmamış bilgiye sahiptirler. Geniş bağlamlı kültürlerin üyelerinin herhangi bir konuda birbirleriyle anlaşmaları kolaydır.
Soru 154
Aşağıdakilerden hangisi dar bağlamlı kültürlerin bireylerinin enformasyonu işleme süreçleri ile ilgili özelliklerindendir?
Seçenekler
A
Çok miktarda tamamlanmamış bilgiye sahiptirler
B
Sözsüz sembolleri yaygın olarak kullanırlar
C
Ayrıntıları düşünmezler
D
Bir konu ile ilgili bütün enformasyonu alır ve işlerler
E
Az miktarda enformasyon işleyerek anlam yaratabilirler
Açıklama:
Dar bağlamlı kültürlerin üyeleri iletişim sürecinde genellikle ayrıntılı enformasyon içeren iletiler gönderirler.Böylece konu ile ilgili ayrıntıları da kapsayacak bilgi sahibi olurlar. Bu nedenle dar bağlamlı kültürün üyeleri, iletişim konusu olan alanda çok soru sorar, ayrıntıları merak ederler. Kendilerine bir görev verildiği zaman görevin ayrıntıları ile ilgili sorular sorarak kendilerinden ne istendiğini tam olarak öğrenmeye çalışırlar. Dar bağlamlı kültürlerin üyeleri yaygın olarak sözlü kodlardan yararlanırlar.
Soru 155
Kültürel boyutlar kuramı kim tarafından geliştirilmiştir?
Seçenekler
A
Edward T. Hall
B
Geert Hofstede
C
Marshall McLuhan
D
Noam Chomsky
E
Harold D. Lasswell
Açıklama:
Kültürel boyutlar kuramı Hollandalı işletme bilimci Geert Hofstede tarafından geliştirilmiştir. Çok uluslu şirketlerde ulusal kültürlerin işletme değerleri ve kültürü
üzerindeki etkilerini araştırmayla işe başlayan Hofstede, bütün kültürlerin karşılaştırılabileceği dört temel boyut olduğunu ileri sürmüş ve kültürleri bu boyutlardaki
yerlerine göre birbiriyle karşılaştırmıştır.
üzerindeki etkilerini araştırmayla işe başlayan Hofstede, bütün kültürlerin karşılaştırılabileceği dört temel boyut olduğunu ileri sürmüş ve kültürleri bu boyutlardaki
yerlerine göre birbiriyle karşılaştırmıştır.
Soru 156
Aşağıdakilerden hangisi Hofstede’nin Kültürel Boyutlarından biri değildir?
Seçenekler
A
Güç aralığı
B
Bireycilik- ortaklaşa davranışçılık
C
Erillik-dişillik
D
Bağlam
E
Belirsizlikten sakınma
Açıklama:
Hofstede, kendinden önce yapılan araştırmalarda saptanmış olan, toplumların ortak temel sorun alanlarını farklı terimlerle kültürel boyut olarak ifade eder:
• birey otorite ilişkisi: Güç aralığı,
• birey ile grup arasındaki ilişkiler: Bireycilik- ortaklaşa davranışçılık,
• erkek ya da kız olarak dünyaya gelmenin toplumsal etkileri: Erillik-dişillik,
• bilinmeyen karşısında tutum: Belirsizlikten sakınma.
Kurama göre, bütün kültürlerin bu boyutları ölçülebilir.
• birey otorite ilişkisi: Güç aralığı,
• birey ile grup arasındaki ilişkiler: Bireycilik- ortaklaşa davranışçılık,
• erkek ya da kız olarak dünyaya gelmenin toplumsal etkileri: Erillik-dişillik,
• bilinmeyen karşısında tutum: Belirsizlikten sakınma.
Kurama göre, bütün kültürlerin bu boyutları ölçülebilir.
Soru 157
Her canlı, evrimleşme derecesine göre farklı karmaşıklıkta uyarıları algılar ve yanıt verir. örneğin havanın nemi, rüzgar ya da güneş ışığı bitkiler açısından önemli uyaranlardır. Ancak söz ve semboller kimler için uyaran niteliği taşırlar?
Seçenekler
A
yalnız bitkiler için
B
yalnız insan için
C
yalnız kuşlar için
D
yalnız kediler için
E
yalnız televizyon için
Açıklama:
Her canlı, evrimleşme derecesine göre farklı karmaşıklıkta uyarıları algılar ve yanıt verir. İleri aşamalardaki canlılar için uyaranlar, diğerlerinden farklıdır. Söz gelişi havanın nemi, rüzgâr ya da güneş ışığı bitkiler açısından önemli uyaranlardır. Aynı uyaranları insanlar da algılar. Ses ve renkler hayvanların büyük bölümü tarafından algılanabilen uyaranlardır
Ancak söz ve semboller yalnız insan için uyaran niteliği taşırlar.
Ancak söz ve semboller yalnız insan için uyaran niteliği taşırlar.
Soru 158
Bireyin mekanla ilgili belirlediği sınırlar: kişisel mekan ve egemenlik mekanıdır. Egemenlik mekanının genişliği neye göre değişiklik gösterir?
Seçenekler
A
kitaptan kitaba değişir.
B
kardeşten kardeşe değişir.
C
kültürden kültüre değişir.
D
okuldan okula değişir.
E
ulaşımdan ulaşıma değişir.
Açıklama:
Birey merkezde olmak üzere, mekanla ilgili belirlenen sınırlar: kişisel mekân ve egemenlik mekânıdır.
Kişisel mekân, bireyin kendinden başka hiç kimsenin girmesine izin vermediği mekândır. Annesi, babası, kardeşleri, eşi ve çocuklarının bile bu mekâna girmesi bireyi rahatsız eder.
Egemenlik mekânının genişliği de kültürden kültüre değişir. Toplumsal hiyerarşi ve bireylerin toplum içindeki yerleri egemenlik mekânlarının genişliğini belirleyen önemli etkenlerdir.
Kişisel mekân, bireyin kendinden başka hiç kimsenin girmesine izin vermediği mekândır. Annesi, babası, kardeşleri, eşi ve çocuklarının bile bu mekâna girmesi bireyi rahatsız eder.
Egemenlik mekânının genişliği de kültürden kültüre değişir. Toplumsal hiyerarşi ve bireylerin toplum içindeki yerleri egemenlik mekânlarının genişliğini belirleyen önemli etkenlerdir.
Soru 159
Bağlamlama sürecinde birey, algıladığı enformasyonu, belleğindekiler arasından ilgili gördüğü bilgiye bağlayarak anlamlandırır. Bu şekilde neyi gerçekleştirmiş olur?
Seçenekler
A
aşırı yeme yükünden kurtulur.
B
aşırı enformasyon yükünden kurtulur.
C
aşırı uyuma yükünden kurtulur.
D
aşırı susama yükünden kurtulur.
E
aşırı aşerme yükünden kurtulur.
Açıklama:
Bazı kültürler, bu sınıflama sonunda gündelik yaşamda en çok karşılaşılan durumlarla ilgili, kendileri için önemli olan bilgileri biriktirir ve benzer alanda gelen enformasyonun güncel olan kısmını alarak bunlarla birleştirip anlamlandırır. Bu şekilde, her defasında sadece güncel enformasyonu alarak anlamlandırmak mümkün olur. Bu sürece bağlamlama süreci denir. Bağlamlama sürecinde birey, algıladığı enformasyonu, belleğindekiler arasından ilgili gördüğü bilgiye bağlayarak anlamlandırır. Bu şekilde aşırı enformasyon yükünden kurtulur.
Soru 160
Bazı kültürler ise aşırı enformasyon yükünden kurtulmak için her defasında tek bir konu ile ilgili bütün enformasyonu alır ve işlerler. Bu tür kültürlere ne denir?
Seçenekler
A
uzun bağlamlı kültür
B
sık bağlamlı kültür
C
geniş bağlamlı kültür
D
dar bağlamlı kültür
E
açık bağlamlı kültür
Açıklama:
Bazı kültürler ise aşırı enformasyon yükünden kurtulmak için her defasında tek bir konu ile ilgili bütün enformasyonu alır ve işlerler. Bu tür kültürlere dar bağlamlı kültür denir.
Soru 161
Korkmak, sevmek, mutlu olmak ya da üzülmek, ortak insan duygularıdır. Ancak korku ve mutluluğu, sevgiyi ifade etme yol ve biçemi insan doğası tarafından belirlenmez. Bu aşamada ne devreye girer?
Seçenekler
A
mutluluk devreye girer.
B
doktor devreye girer.
C
iklim devreye girer.
D
kitaplar devreye girer.
E
kültür devreye girer.
Açıklama:
Korkmak, sevmek, mutlu olmak ya da üzülmek, ortak insan duygularıdır. Aynı şekilde diğer insanlarla ve çevreyle etkileşimde bulunmak, deneyimlerini paylaşmak da ortak insan davranışlarıdır. Ancak korku ve mutluluğu, sevgiyi ifade etme yol ve biçemi insan doğası tarafından belirlenmez. Bu aşamada kültür devreye girer.
Soru 162
Hofstede kültürü bilgisayarların işletim sistemlerine benzetmektedir. Mac ve PC işletim sistemleri gibi, dünya üzerinde farklı şekilde işleyen kültürler bulunmaktadır. Bireylerin zihni yazılımlarını öğrenerek, hangi durumlarda nasıl davranacaklarını kestirmenin mümkün olduğunu ileri sürmektedir. Cümlesi aşağıdaki şıklardan hangisinde açıklanmıştır?
Seçenekler
A
Bireylerin kültürü tanıyarak, hangi durumlarda nasıl davranacaklarını deneyimlemenin mümkün olduğunu ileri sürmektedir.
B
Bireylerin kültürü tanıyarak, hangi durumlarda nasıl gülecekleri deneyimlemenin mümkün olduğunu ileri sürmektedir.
C
Bireylerin kültürü tanıyarak, hangi durumlarda nasıl uyuyacaklarını deneyimlemenin mümkün olduğunu ileri sürmektedir.
D
Bireylerin kültürü tanıyarak, hangi durumlarda nasıl ağlayacaklarını deneyimlemenin mümkün olduğunu ileri sürmektedir.
E
Bireylerin kültürü tanıyarak, hangi durumlarda nasıl koşacaklarını deneyimlemenin mümkün olduğunu ileri sürmektedir.
Açıklama:
Kültür, insan gruplarının sahip olduğu ve onların dünyayı nasıl algılayacaklarını gösteren modellerden ibarettir. Bu nedenle Hofstede kültürü bilgisayarların işletim sistemlerine benzetmektedir. Mac ve PC işletim sistemleri gibi, dünya üzerinde farklı şekilde işleyen kültürler bulunmaktadır. Bunlardan birinde çalışan program diğerinde çalışmamakta, birinde yazdığınız metin diğerinde kolayca açılmamaktadır.
Bireylerin mensup olduğu kültürü tanıyarak, başka deyişle, bireylerin zihnî yazılımlarını öğrenerek, hangi durumlarda nasıl davranacaklarını kestirmenin mümkün olduğunu ileri sürmektedir.
Bireylerin mensup olduğu kültürü tanıyarak, başka deyişle, bireylerin zihnî yazılımlarını öğrenerek, hangi durumlarda nasıl davranacaklarını kestirmenin mümkün olduğunu ileri sürmektedir.
Soru 163
Hofstede, kendinden önce yapılan araştırmalarda saptanmış olan, toplumların ortak temel sorun alanlarını farklı terimlerle kültürel boyut olarak ifade eder. Bunlardan; • birey otorite ilişkisinin karşılığı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Sevgi aralığı,
B
Dişil aralığı,
C
Güç aralığı
D
Duygu aralığı,
E
Kural aralığı,
Açıklama:
Hofstede, kendinden önce yapılan araştırmalarda saptanmış olan, toplumların ortak temel sorun alanlarını farklı terimlerle kültürel boyut olarak ifade eder:
• birey otorite ilişkisi: Güç aralığı,
• birey ile grup arasındaki ilişkiler: Bireycilik- ortaklaşa davranışçılık,
• erkek ya da kız olarak dünyaya gelmenin toplumsal etkileri: Erillik-dişillik, • bilinmeyen karşısında tutum: Belirsizlikten sakınma.
• birey otorite ilişkisi: Güç aralığı,
• birey ile grup arasındaki ilişkiler: Bireycilik- ortaklaşa davranışçılık,
• erkek ya da kız olarak dünyaya gelmenin toplumsal etkileri: Erillik-dişillik, • bilinmeyen karşısında tutum: Belirsizlikten sakınma.
Soru 164
Bireyin çıkarlarını grup ya da toplumun çıkarlarından önemli sayan kültürler nasıl adlandırılırlar?
Seçenekler
A
“toplumcu” kültürler
B
“çağdaş” kültürler
C
“düzenci” kültürler
D
“bireyci” kültürler
E
“İnsancıl” kültürler
Açıklama:
Kültürel Boyutlar Kuramı’nda, grup ya da toplumun çıkarlarını, o grup ya da toplumu oluşturan bireylerin çıkarlarından önemli sayan kültürler “kolektivist” ya da “ortaklaşa davranışçı” kültürler, bireyin çıkarlarını grup ya da toplumun çıkarlarından önemli sayan kültürler ise “bireyci” kültürler olarak adlandırılırlar.
Soru 165
Belirsizliği ortadan kaldırmanın temel yolu onu doğuran neyin eksikliğini ortadan kaldırmakla mümkün olur?
Seçenekler
A
bilgi
B
adet
C
birey
D
hukuk
E
gelecek
Açıklama:
Belirsizliği ortadan kaldırmanın temel yolu onu doğuran bilgi eksikliğini ortadan kaldırmaktır. Bilgi üretmek bu nedenle insanlığın en önemli uğraşı olmuştur. Olay ve olguların altında yatan nedenleri öğrendikçe belirsizlik durumları azalmaya başlamıştır. Ancak her yeni durum bireyin tanımadığı bileşenleri içerebileceği için belirsizliği tamamen ortadan kaldırmak mümkün değildir.
Soru 166
Hofstede’ye göre, zaman yönelimi boyutu, toplumların erdeme ulaşma arayışı ile yorumlanabilecek bir kavramdır. Kısa dönem zaman yönelimine sahip toplumlar hangi gerçeğe ulaşmakla ilgilenirler?
Seçenekler
A
genel gerçeğe ulaşmakla ilgilenirler.
B
kesin gerçeğe ulaşmakla ilgilenirler.
C
gelenek gerçeğe ulaşmakla ilgilenirler.
D
düşünce gerçeğe ulaşmakla ilgilenirler.
E
algı gerçeğe ulaşmakla ilgilenirler.
Açıklama:
Hofstede’ye göre, zaman yönelimi boyutu, toplumların erdeme ulaşma arayışı ile yorumlanabilecek bir kavramdır.
Kısa dönem zaman yönelimine sahip toplumlar genellikle kesin gerçeğe ulaşmakla ilgilenirler. Bu kültürlerin üyeleri belirli kurallar çerçevesinde düşünen ve geleneklere saygılı, geleceğe hazırlık yapmaya göreceli olarak az eğilimli ve hızlı sonuç almaya hevesli insanlardır.
Uzun dönem zaman yönelimli kültürlerin üyeleri ise gerçeğin daha çok duruma, bağlama ve zamana bağlı olduğunu düşünür. Gelenekleri değişen koşullara uydurmaya çalışır, tasarruf ve yatırıma istekli ve tutumludurlar, işlerinde sebat gösterirler.
Kısa dönem zaman yönelimine sahip toplumlar genellikle kesin gerçeğe ulaşmakla ilgilenirler. Bu kültürlerin üyeleri belirli kurallar çerçevesinde düşünen ve geleneklere saygılı, geleceğe hazırlık yapmaya göreceli olarak az eğilimli ve hızlı sonuç almaya hevesli insanlardır.
Uzun dönem zaman yönelimli kültürlerin üyeleri ise gerçeğin daha çok duruma, bağlama ve zamana bağlı olduğunu düşünür. Gelenekleri değişen koşullara uydurmaya çalışır, tasarruf ve yatırıma istekli ve tutumludurlar, işlerinde sebat gösterirler.
Soru 167
“Primary message systems” olarak adlandırdığı insan etkinliklerinin bütün insanlarda ortak olduğunu ileri süren antrapolog aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Edward Twichell Hall
B
Geert Hofstede
C
Richard W. Brislin
D
Louis Althusser
E
Stuart Hall
Açıklama:
Amerikalı antropolog Edward Twitchell Hall (1914-2009) “primary message systems” (birincil bildirim sistemleri) olarak adlandırdığı insan etkinliklerinin bütün insanlarda ortak olduğunu ileri sürmüştür. Bu etkinlikleri de etkileşim, toplumsal yaşam, geçimini sağlama, iki cinsiyetlilik, mekânı kullanma, zamanı kullanma, öğrenme, oynama, savunma ve maddeden yararlanma olarak sınıflandırmıştır (Hall 1973: 38). Hall’e göre, insanlar bu temel etkinlikler nedeniyle ortaya çıkan ihtiyaçlarını farklı şekillerde karşılamakta, sonuçta da farklı kültürel birikimlere sahip olmaktadır.
Soru 168
“Primary message systems” olarak adlandırdığı insan etkinliklerinin bütün insanlarda ortak olduğunu ileri süren antrapolog aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Edward Twichell Hall
B
Geert Hofstede
C
Richard W. Brislin
D
Stuart Hall
E
Louis Althusser
Açıklama:
Amerikalı antropolog Edward Twitchell Hall (1914-2009) “primary message systems” (birincil bildirim sistemleri) olarak adlandırdığı insan etkinliklerinin bütün insanlarda ortak olduğunu ileri sürmüştür. Bu etkinlikleri de etkileşim, toplumsal yaşam, geçimini sağlama, iki cinsiyetlilik, mekânı kullanma, zamanı kullanma, öğrenme, oynama, savunma ve maddeden yararlanma olarak sınıflandırmıştır (Hall 1973: 38). Hall’e göre, insanlar bu temel etkinlikler nedeniyle ortaya çıkan ihtiyaçlarını farklı şekillerde karşılamakta, sonuçta da farklı kültürel birikimlere sahip olmaktadır.
Soru 169
Bütün insanlar yaşamlarını devam ettirebilmek ve hayatta kalabilmenin koşullarını yerine getirmek zorundadır. Temel gereksinmelerin karşılanmasına yönelik etkinlikler aşağıdaki hangi ortak insan etkinliklerindendir?
Seçenekler
A
Etkileşim
B
Toplumsal yaşam
C
Geçinme
D
İki cinsiyetlilik
E
Savunma
Açıklama:
Geçinme: Bütün insanlar yaşamlarını devam ettirebilmek ve hayatta kalabilmenin koşullarını yerine getirmek zorundadır. Temel gereksinmelerin karşılanmasına yönelik etkinliklerin tümü geçinme etkinlikleri adı altında toplanır. Her toplum, bulunduğu coğrafi koşullar, sahip olduğu mali ve teknolojik olanaklara göre geçinme etkinliklerini şekillendirir.
Soru 170
Aşağıdakilerden hangisi monokronik kültürün özelliklerinden değildir?
Seçenekler
A
Planlanmamış işe başlanmaması.
B
Her bireyin kendi işiyle meşgul olması.
C
Zamanın lineer bir doğru olarak algılanması.
D
Zamandan tasarrufa önem verilmesi.
E
Aynı anda birkaç işin bir arada yapılması.
Açıklama:
Monokronik kültürlerin üyeleri zamanı dilimlere ayırarak her dilimi belirli bir amaç için kullanırlar. Bu zaman dilimleri içinde tek bir etkinliğe yoğunlaşırlar. Bunun için de her bir etkinliğin ne kadar sürede tamamlanabileceğini hesaplar ve belirledikleri sürede etkinliği tamamlarlar. Bu tür kültürlerde etkinliklerin planlanması, sınıflandırılması ve genel olarak hesaplama büyük önem taşır. Bir işe başlanmadan önce etkinliğin her aşaması titizlikle incelenir, evrelere ayrılır, her evrede gerçekleştirilecek etkinlikler tanımlanır ve etkinliğe başlandığında ne zaman ne yapılacağı belli olur. Planlama aşamasında geçen zaman kaybedilmiş sayılmaz. Planlamada temel amaç zamanın en iyi şekilde değerlendirilmesidir. Ancak planlamada hata yapıldığında ya da beklenmedik durumlar ortaya çıktığında monokronik kültürlerin üyeleri zor durumda kalırlar. Ne yapacaklarını bilemez, beklenmedik durumu anlamaya ve yeni duruma uygun plan değişikliği yapmaya çalışırlar. Zaman ve kaynak kaybı büyük, plan hatalarının bedeli ağır olur. Monokronik kültürlerin üyelerinde göre, zaman, geçmişten gelip geleceğe uzanan bir doğru ile ifade edilebilir, harcanabilir, tasarruf edilebilir ve kaybolabilir. Bu kültürlerde zaman, yaşamın düzenlenmesinde ve önceliklerin belirlenmesinDoğanın belirlediği zamanlamaya doğal zaman adı verilir. Kültürce şekillendirilmiş zamana kültürel zaman denir. 1 Monokronik kültürlerde etkinliklerin planlanması, sınıflandırılması ve genel olarak hesaplama büyük önem taşır. 52 Kültürlerarası İletişim de temel sınıflandırma sistemi olarak kullanılır çünkü zaman kimseyi beklemez, akıp gider, her şey ona göre düzenlenmelidir.
Soru 171
Hangi kültürlerde "zaman" bir doğru yerine, nokta olarak algılanır ve belli bir zamanda birden çok eylemi gerçekleştirmeyi tercih edilir?
Seçenekler
A
Monokronik kültürlerde
B
Polikronik kültürleride
C
Yüksek bağlamlı kültürlerde
D
Düşük bağlamlı kültürlerde
E
Gelenekçi kültürlerde
Açıklama:
Polikronik kültürlerin üyeleri için insanlar arasındaki etkileşimin kendisi zamandan daha önemlidir. Bu kültürlerde zaman bir nokta olarak algılanır ve bu nedenle de kolay anlaşılan bir kavram değildir. Yani zaman geçip gitmez, biri giderse diğeri gelir, bitip tükenmez, biriktirilemez, tasarruf edilemez, harcanmaz, satın alınmaz. Bu nedenle birçok etkinlik eşzamanlı olarak devam eder. Planlamanın pek bir değeri yoktur çünkü planlara uyma alışkanlığı yoktur. Hep araya başka etkinlikler girer, insan etkileşimi öncelik taşır ve planın önüne geçer. Uygulanamayan planlar yeni planları gözden düşürür. Öncelikler, değişen koşullar nedeniyle sürekli olarak değişir. Bu yüzden de hesaplama yapılamaz. Planlama yerine, hızlı kararlar alınır, etkinliğe hemen başlanır. Etkinlikle ilgili birçok bilgi süreç içinde edinilir ve duruma ayak uydurulur.
Soru 172
Aşağıdakilerden hangisi geniş bağlamlı kültürlerin özelliklerinden değildir?
Seçenekler
A
Kişilerarası iletişim süreçlerinde sözlü sembollerden yaygın olarak yararlanılır ve bu iletileri kolayca açar ve anlamlandırırlar.
B
Leb demeden leblebiyi anlamak.
C
Konuya girmeden çevresinde dolaşmak.
D
Konu başlıklardan oluşan gündem hazırlamak.
E
Detay yerine özet bilgiyle yetinmek.
Açıklama:
Aşırı enformasyon yükünden kurtulur. Az miktarda enformasyon işleyerek anlam yaratabilir. Bu tür kültürler geniş bağlamlı kültür olarak adlandırılır. Bu kültürlerin mensupları her konuda bilgi toplamak isterler. Elde ettikleri bilgileri sınıflandırır ve belleklerinde saklarlar. Gerektiğinde bu bilgiler, algılanan enformasyonla bağlanarak anlam kazanır. Bu nedenle geniş bağlamlı kültürlerin üyeleri, neye yarayacağını bilmeseler bile çok miktarda, tamamlanmamış bilgiye sahiptirler. Geniş bağlamlı kültürlerin üyelerinin herhangi bir konuda birbirleriyle anlaşmaları kolaydır. Konuyla ilgili enformasyonun bir kısmı zaten karşı tarafta mevcut olduğundan, verilecek kısa bir bilgi ya da enformasyon anlamın ortaya çıkması için yeterli olur. “Leb demeden leblebiyi anlamak” geniş bağlamlı kültürlerde mümkündür. Geniş bağlamlı kültürlerin mensupları iletişim sürecinde iletilerini geniş bağlama göre, yani az miktarda enformasyon içerecek şekilde kodlayarak gönderirler. Geniş bağlamlı kültürlerde, kişilerarası iletişim süreçlerinde sözsüz sembollerden yaygın olarak yararlanılır. Kendileri gibi geniş bağlamlı kültür üyeleri bu iletileri kolayca açar ve anlamlandırır. Geniş bağlamlı iletilerde az miktarda enformasyon bulunur demiştik. Anlamın oluşturulması için gerekli olan diğer enformasyon iletişimin gerçekleştiği fiziki ortamda ve alıcıda bulunur. Uzun süreli evliliklerde, aynı meslek grubunda ve iş yerinde çalışanlar arasındaki etkileşimde genellikle geniş bağlamlı iletilerden yararlanılır. İletişimin konusu hakkında bilgisi olmayanların anlayamayacağı tarzda az enformasyon taşıyan iletiler kullanılarak anlaşma sağlanabilir.
Soru 173
Aşağıdakilerden hangisi dar bağlamlı kültürlerin özelliklerinden değildir?
Seçenekler
A
iletişim konusu olan alanda çok soru sorar, ayrıntıları merak ederler.
B
Kendilerine bir görev verildiği zaman görevin ayrıntıları ile ilgili sorular sorarak kendilerinden ne istendiğini tam olarak öğrenmeye çalışırlar.
C
Yalnız kendileri için gerekli bilgiye ihtiyaç duydukları için, belleklerini doğrudan kendilerini ilgilendirmeyen konulardaki bilgilerle doldurmazlar.
D
kişilerarası iletişim süreçlerinde sözsüz sembollerden yaygın olarak yararlanılır.
E
Konunun geçmişini anlatmak.
Açıklama:
Bazı kültürler ise aşırı enformasyon yükünden kurtulmak için her defasında tek bir konu ile ilgili bütün enformasyonu alır ve işlerler. Bu tür kültürlere dar bağlamlı kültür denir. Böylece konu ile ilgili ayrıntıları da kapsayacak bilgi sahibi olurlar. Bu nedenle dar bağlamlı kültürün üyeleri, iletişim konusu olan alanda çok soru sorar, ayrıntıları merak ederler. Kendilerine bir görev verildiği zaman görevin ayrıntıları ile ilgili sorular sorarak kendilerinden ne istendiğini tam olarak öğrenmeye çalışırlar. Dar bağlamlı kültürlerin üyeleri yaygın olarak sözlü kodlardan yararlanırlar. Yalnız kendileri için gerekli bilgiye ihtiyaç duydukları için, belleklerini doğrudan kendilerini ilgilendirmeyen konulardaki bilgilerle doldurmazlar. Bu nedenle iletişim sürecinde genellikle ayrıntılı enformasyon içeren iletiler gönderirler.
Soru 174
Hofstede’ye göre aşağıdakilerden hangisi toplumların ortak temel sorun alanlarını ifade eden “kültürel boyut” kavramı kapsamında ele alınamaz?
Seçenekler
A
Güç aralığı
B
Birey ile grup arasındaki ilişkiler
C
Yabancılaşma
D
Erillik-dişilik
E
Belirsizlikten sakınma
Açıklama:
Hofstede, kendinden önce yapılan araştırmalarda saptanmış olan, toplumların ortak temel sorun alanlarını farklı terimlerle kültürel boyut olarak ifade eder:
- birey otorite ilişkisi: Güç aralığı,
- birey ile grup arasındaki ilişkiler: Bireycilik- ortaklaşa davranışçılık,
- erkek ya da kız olarak dünyaya gelmenin toplumsal etkileri: Erillik-dişillik,
- bilinmeyen karşısında tutum: Belirsizlikten sakınma.
Soru 175
Aşağıdakilerden hangisinde eğiten eğitilen arasındaki hak, görev ve yetki
farkı büyüktür?
farkı büyüktür?
Seçenekler
A
Güç farkının büyük olduğu kültürlerde
B
Güç farkının az olduğu kültürlerde
C
Güç farkının eşit olduğu kültürlerde
D
Güç farkının belirsiz olduğu kültürlerde
E
Güç farkının ölçülemediği kültürlerde
Açıklama:
Güç farkının büyük olduğu kültürlerde eğiten ile eğitilen arasındaki hak, görev ve yetki
farkı büyüktür.
farkı büyüktür.
Soru 176
Kültürel Boyutlar Kuramı’na göre toplumun çıkarlarının bireylerin çıkarlarından daha önemli sayan kültürlere ne denir?
Seçenekler
A
Demotratik kültürrler
B
Otoriter kültürler
C
Kolektivist kültürler
D
Bireyci kültürler
E
Sosyalist kültürler
Açıklama:
Kültürel Boyutlar Kuramı’nda, grup ya da toplumun çıkarlarını, o grup ya da toplumu oluşturan bireylerin çıkarlarından önemli sayan kültürler “kolektivist” ya da “ortaklaşa davranışçı” kültürler, bireyin çıkarlarını grup ya da toplumun çıkarlarından önemli sayan kültürler ise “bireyci” kültürler olarak adlandırılırlar.
Soru 177
Aşağıdakilerden hangisi eril kültürlerin belirgin özelliklerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Cinsiyete dayalı rollerin belirgin olarak birbirinden ayrılmıştır
B
Erkekler kadınlara göre daha serttirler
C
Kadınların alçakgönüllü ve duyarlıdırlar
D
Kadınlar kararlı ve maddi yönelimlidirler
E
Kadınlar yaşam kalitesine önem vermektedirler
Açıklama:
Eril kültür, “cinsiyete dayalı rollerin belirgin olarak birbirinden ayrıldığı; erkeklerin
kararlı, sert ve maddi yönelimli, kadınların alçakgönüllü, duyarlı oldukları
ve yaşam kalitesine önem verdiği kültürleri”,
kararlı, sert ve maddi yönelimli, kadınların alçakgönüllü, duyarlı oldukları
ve yaşam kalitesine önem verdiği kültürleri”,
Soru 178
Aşağıdakilerden hangisinde kesin gerçeğe ulaşmak daha önemlidir?
Seçenekler
A
Uzun dönem zaman yönelimli kültürlerde
B
Kısa dönem zaman yönelimine sahip toplumlarda
C
Zaman yönetimi belirsiz olan toplumlarda
D
Geleceğe hazırlık yapmaya eğilimli olan toplumlarda
E
Değişime açık olan toplumlarda
Açıklama:
Kısa dönem zaman yönelimine sahip toplumlar genellikle kesin gerçeğe ulaşmakla
ilgilenirler. Bu kültürlerin üyeleri belirli kurallar çerçevesinde düşünen ve
geleneklere saygılı, geleceğe hazırlık yapmaya göreceli olarak az eğilimli ve hızlı
sonuç almaya hevesli insanlardır.
ilgilenirler. Bu kültürlerin üyeleri belirli kurallar çerçevesinde düşünen ve
geleneklere saygılı, geleceğe hazırlık yapmaya göreceli olarak az eğilimli ve hızlı
sonuç almaya hevesli insanlardır.
Soru 179
İletişim sürecinde anlamları aktarmamızı sağlayan davranışlara ne ad verilir?
Seçenekler
A
Etkileşim
B
İletişim davranışı
C
Geçinme
D
Mekânı kullanma
E
Öğrenme
Açıklama:
İletişim davranışı, iletişim sürecinde anlamları aktarmamızı sağlayan davranışladır.
Soru 180
İnsanların yaşamlarını devam ettirebilmek ve temel gereksinmelerini karşılamak için yaptıkları çeşitli etkinliklere ne ad verilir?
Seçenekler
A
Toplumsal yaşam
B
Geçinme
C
Savunma
D
Mekânı Kullanma
E
Etkileşim
Açıklama:
Geçinme, ortak insan etkinliklerinden biridir. Bütün insanlar, yaşamlarını devam ettirebilmek için beslenmek zorundadır. Diğer canlılar gibi, insanlar da ilk önce beslenme gereksinmelerini karşılamayı öğrenirler. Daha sonra hayatta kalabilmenin koşullarını yerine getirme çabaları gelir. Örtünme ve barınma bunlar arasında önemli yer tutar. Bu temel gereksinmelerin karşılanması için çeşitli etkinliklerde bulunulur. Bu etkinliklerin tümü geçinme etkinlikleri adı altında toplanır. Her toplum, bulunduğu coğrafi koşullar, sahip olduğu mali ve teknolojik olanaklara göre geçinme etkinliklerini şekillendirir. Günümüzde ekonomi olarak adlandırılan bu etkinlikler bütünü kültürden kültüre farklılaşır. Ekonomik etkinlikler her ne kadar küreselleşme ile birlikte dünya ölçeğinde benzeşmeye başlasa da ekonominin benzer alanlarında, benzer teknolojiler ve mali olanaklarla farklı sonuçlar alınmasının altında yatan temel neden kültürel farklılıklardır. Söz gelişi, Avrupa Birliği içinde, genel olarak Batı Kültürü’nün üyeleri olarak kabul edilen toplumlar, aynı para birimi ve ekonomik sistemlere sahip oldukları halde farklı ekonomik sonuçlar almaktadır. Kültürlerarası farklılıkların farkına geç varılması nedeniyle ortaya çıkan büyük ekonomik kayıplar bütün dünyayı etkileyen krizlere neden olmuş ve milyonlarca insanın zarar görmesine yol açmıştır. Her kültürün geçinme etkinliği, o kültürün oluşumundan başlayarak, geçirdiği değişme evreleri ve koşulları tarafından şekillenir. Böylece kültürler arasında farklılıklar ortaya çıkar ve geçinme etkinlikleri, kültürün özgün biçimini almasına katkıda bulunarak iletişim davranışlarını belirler.
Soru 181
Aşağıdakilerden hangisi; bireyin çevreye uyumu için gerekli olan bilgileri edinme sürecini ifade eden ortak insan etkinliğidir?
Seçenekler
A
Maddeden yararlanma
B
Savunma
C
Etkileşim
D
Öğrenme
E
Oyun
Açıklama:
Öğrenme, bireyin çevreye uyumu için gerekli olan bilgileri edinme sürecini ifade eden ortak insan etkinliklerinden biridir. Öğrenme, insanın doğumundan ölümüne kadar devam eden temel insani etkinliklerden biridir. Ancak bu temel etkinlik kültürden kültüre farklı yol, yöntem ve sürelerde gerçekleşir. Bazı kültürlerde bilgiler belleğe dayalı olarak ve ezber yoluyla aktarılırken, bazı kültürlerde öğrenme için bilgiye ulaşmanın yolları gösterilir. Bazı kültürlerin üyeleri görsel, bazı kültürlerin üyeleri ise sözel bilgileri öğrenmeye daha yatkındır. Bazı kültürlerde görerek öğrenme yaygınken bazılarında yaparak öğrenmeye önem verilir. Söz gelişi Kuzey Amerika kültürlerinde “yapmak” öğrenmenin başlıca yolu olarak görülür. Bunun sonucu olarak da uygulamalı bilimler daha çok bu kültürlerde ilgi görmüş ve gelişmiştir. Oysa Orta Avrupa kültürleri daha çok sözel öğrenmeye yatkındır. Bunun sonucu olarak da felsefe bu kültürlerde gelişme olanağı bulmuştur. Kültürün büyük kısmı öğrenilmiş davranışlardan ibarettir.
Soru 182
Bireyin kendine özgü duygu, tutum ve davranış örüntüleri olarak tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kültür
B
İnsan doğası
C
Kişilik
D
Güç
E
Bireycilik
Açıklama:
Kişilik, bireyin kendine özgü duygu, tutum ve davranış örüntüleri olarak tanımlanabilir. Kişilik, bireyin çeşitli durumlarda düşünce, duygu güdü ve davranışlarını etkileyen düzenlenmiş, dinamik nitelikler bütünüdür. Bireyin kişiliği, genetik olarak sahip olduğu bazı nitelikleri ile sonradan edindiği, kazandığı niteliklere dayalı olarak gelişir. Çocukluk döneminde bireysel nitelikler kültürün öğrenilmesi sürecine katılır ve öznel kültür denilen, bireyin içselleştirdiği kültür oluşur.
Soru 183
Sosyal konumlar çerçevesinde, toplumu oluşturan bireyler arasındaki uzlaşmaya dayalı iktidar, otorite ya da güç farklarını ifade eden kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Bireycilik- ortaklaşa davranışçılık
B
Erillik-dişillik
C
Güç aralığı
D
Belirsizlikten sakınma
E
Kültürleşme süreci
Açıklama:
Güç aralığı, sosyal konumlar çerçevesinde, toplumu oluşturan bireyler arasındaki uzlaşmaya dayalı iktidar, otorite ya da güç farklarını ifade eder. Güç Aralığı Toplumsal yaşam, toplumu oluşturan kurum ve bireyler arasında iş bölümünü gerekli kılar. Bütün insan gruplarının kural ve normlara dayalı olarak sürdüğünü biliyoruz. Bu kuralları koyanların yanında uygulayıcılar, denetleyiciler ve kurallara uyması gereken insanlar vardır. Yönetenler ve yönetilenler arasında toplumsal statü, yetki, hak ve görev farkları bulunur. Güç aralığı, bütün toplumlarda gözlenen sosyal konumlar çerçevesinde, toplumu oluşturan bireyler arasındaki uzlaşmaya dayalı iktidar, otorite ya da güç farklarının büyüklüğünü ifade eder. Bütün kültürlerde, baba ile oğul, büyük kardeşle küçük kardeş, müdür ile memur, kaptan ile tayfa arasında kabul edilmiş, toplumca benimsenmiş hak ve yetki farkı vardır. Ancak bu farkların büyüklüğü kültürden kültüre değişir. Toplumu oluşturan bireyler arasındaki güç, otorite farklılıkları ilk çocukluk yıllarından itibaren öğrenilir. Hofstede’nin yaklaşımıyla bilişsel yazılım bu yıllarda bireye aktarılır. Bu evrede, anne, baba ve yakın akrabalar gibi, çocuğun doğrudan etkileşimde bulunduğu ve onun için örnek model olabilecek bireylerin tutum ve davranışları, çocuğun bilişsel yazılımının aktarımında önemli rol oynar.
Soru 184
Aşağıdaki şıklardan hangisi eril kültür kavramını en doğru biçimde tanımlamaktadır?
Seçenekler
A
Cinsiyete dayalı rollerin belirgin olarak birbirinden ayrıldığı; erkeklerin kararlı, sert ve maddi yönelimli, kadınların alçakgönüllü, duyarlı oldukları ve yaşam kalitesine önem verdiği kültürler.
B
Cinsiyete dayalı rollerin belirgin olarak birbirinden ayrılmadığı; erkeklerin ve kadınların alçakgönüllü, duyarlı oldukları ve yaşam kalitesine önem verdiği kültürler.
C
Cinsiyete dayalı rollerin birbiriyle kesiştiği, hem kadınların hem de erkeklerin alçakgönüllü, duyarlı oldukları ve yaşam kalitesine önem verdikleri kültürler.
D
Cinsiyete dayalı rollerin birbiriyle kesiştiği kültürler- eril kültürler.
E
Hiçbiri
Açıklama:
Eril kültür, “cinsiyete dayalı rollerin belirgin olarak birbirinden ayrıldığı; erkeklerin kararlı, sert ve maddi yönelimli, kadınların alçakgönüllü, duyarlı oldukları ve yaşam kalitesine önem verdiği kültürleri”, Dişil kültür ise “cinsiyete dayalı rollerin birbiriyle kesiştiği, hem kadınların hem de erkeklerin alçakgönüllü, duyarlı oldukları ve yaşam kalitesine önem verdikleri kültürleri” açıklayan kavramlardır. Eril ve dişil terimlerinin kadınla erkek arasındaki biyolojik farklılıklara dayalı cinsiyet rollerini belirlemek için kullanılan erkek ve dişi terimlerinden farklı olduğunu gözden uzak tutmamak gerekir. Eril ve dişil terimleri ile önceden belirlenmiş ve kültürün ve ait olduğu toplumun tümünü kapsayan roller ifade edilmektedir. Kadın ve erkek arasındaki rol paylaşımı, toplumun en küçük birimi olan ailede başlar. Toplumun erillik-dişillik boyutundaki yerini de bu rol dağılımı belirler. İlk çocukluk çağlarında cinsiyete dayalı değerler ve davranış örüntüleri öğrenilir. Cinsiyete dayalı rollerin belirgin olarak birbirinden ayrıldığı kültürlere eril, cinsiyete dayalı rollerin birbiriyle kesiştiği kültürlere ise dişil kültür denir.
Soru 185
Aşağıdakilerden hangisi; "belirsizlikten sakınma" konusu ile ilgili olarak yanlış verilmiş bir bilgidir?
Seçenekler
A
Belirsizlik bilgi eksikliğinden doğar ve bilişsel bir durumdur.
B
Belirsizliği ortadan kaldırmanın temel yolu onu doğuran bilgi eksikliğini ortadan kaldırmaktır.
C
Belirsizliğin tamamen ortadan kalması, iletişimin sonra ermesi anlamına gelir.
D
Belirsizlikten sakınma derecesi bireylerin tanımadıkları durumlarda kendilerini güvende hissetme düzeyini ifade eder.
E
Bilinmeyenden korkmak bütün insanlar için geçerli, ortak insani bir duygudur.
Açıklama:
"Belirsizlikten sakınma derecesi bireylerin tanımadıkları durumlarda kendilerini tehdit altında hissetme düzeyini ifade eder."
D şıkkında verilen cümlede yer alan "güvende" terimi yanlıştır. Dolayısıyla doğru cevap D şıkkıdır.
D şıkkında verilen cümlede yer alan "güvende" terimi yanlıştır. Dolayısıyla doğru cevap D şıkkıdır.
Soru 186
"Bütün insanlar topluluklar halinde yaşarlar ancak diğer canlılardan daha karmaşık ve kurumsallaşmış bir toplumsal yaşam sürerler. Toplumsal yaşamın kuralları, kurumları ve davranışları belirleyen normlar kültürden kültüre değişir." Verilen açıklama aşağıdaki kavramlardan hangisi ile ilgilidir?
Seçenekler
A
Zamanı kullanma
B
Toplumsal yaşam
C
Mekânı kullanma
D
Maddeden yararlanma
E
Geçinme
Açıklama:
Toplumsal yaşam: Bütün insanlar topluluklar halinde yaşarlar ancak diğer canlılardan daha karmaşık ve kurumsallaşmış bir toplumsal yaşam sürerler. Toplumsal yaşamın kuralları, kurumları ve davranışları belirleyen normlar kültürden kültüre değişir.
Soru 187
Bireyin kendinden başka hiç kimsenin girmesine izin vermediği mekâna ne ad verilir?
Seçenekler
A
Egemenlik mekânı
B
Kişisel mekân
C
Kültürel kod
D
Mekanı kullanma
E
Doğal zaman
Açıklama:
Kişisel mekân, bireyin kendinden başka hiç kimsenin girmesine izin vermediği mekândır. Annesi, babası, kardeşleri, eşi ve çocuklarının bile bu mekâna girmesi bireyi rahatsız eder. Bazı kültürlerde bu mekân bireyin bedeni çevresindeki birkaç santimetrelik sınırla belirlenir, bazı kültürlerde ise 50-60 santimetreyi bulabilir.
Soru 188
Doğanın belirlediği zamanlamaya ne ad verilir?
Seçenekler
A
Kültürel zaman
B
Doğal zaman
C
Monokronik kültür
D
Polikronik kültürler
E
Biyolojik zaman
Açıklama:
Zaman kavramı insan yaşamı açısından çok önemlidir. Biyolojik yapımız nedeniyle, kalp atışlarımızdan nefes alışımıza kadar birçok istemsiz davranışımız belirli zaman aralıklarında gerçekleşir. Bu aralıkların değişmesi, söz gelimi, kalp atışlarımızın ritminin yükselmesi ya da düşmesi yaşamımızın sona ermesine bile neden olabilir. Gece ve gündüz, mevsimler ve ayın hareketleri de insan yaşamını etkileyen ve zamana bağlı doğal ortamımızın ayrılmaz parçalarıdır. Doğanın belirlediği zamanlamaya doğal zaman adı verilir.
Soru 189
- Toplumsal yaşam
- Geçinme
- Oyun
- Savunma
- Mekanı kullanma
Seçenekler
A
II-IV
B
I-II-V
C
I-III-IV
D
I-III-IV-V
E
I-II-III-IV-V
Açıklama:
Enformasyon Sistemleri Kuramı, kültürün sözsüz bileşenlerini açıklamak ve iletişim üzerindeki etkilerini ortaya koymak amacıyla geliştirilmiştir. Bu kuram insan etkinliklerinin bütün insanlarda ortak olduğunu ileri sürmektedir. Bu etkinlikleri de etkileşim, toplumsal yaşam, geçimini sağlama, iki cinsiyetlilik, mekânı kullanma, zamanı kullanma, öğrenme, oynama, savunma ve maddeden yararlanma olarak sınıflandırmıştır. İnsanlar bu temel etkinlikler nedeniyle ortaya çıkan ihtiyaçlarını farklı şekillerde karşılamakta, sonuçta da farklı kültürel birikimlere sahip olmaktadır. Doğru cevap E'dir.
Soru 190
"İnsanlar yaşamlarını sürdürebilmek için hayatta kalabilmenin koşullarını yerine getirmek zorundadır." Bu bağlamda temel gereksinmelerin karşılanmasına yönelik etkinliklerin tümü aşağıdaki kavramlardan hangisi ile ifade edilir?
Seçenekler
A
Toplumsal yaşam
B
Geçinme
C
Savunma
D
Mekânı kullanma
E
Öğrenme
Açıklama:
Bütün insanlar yaşamlarını devam ettirebilmek ve hayatta kalabilmenin koşullarını yerine getirmek zorundadır. Temel gereksinmelerin karşılanmasına yönelik etkinliklerin tümü geçinme etkinlikleri adı altında toplanır. Her toplum, bulunduğu coğrafi koşullar, sahip olduğu mali ve teknolojik olanaklara göre geçinme etkinliklerini şekillendirir. Doğru cevap B'dir.
Soru 191
Monokronik kültürün üyesi olan bir kimse için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Seçenekler
A
Zaman dilimlere ayırarak her dilimi belirli bir amaç için kullanır.
B
Etkinlikleri planlamak, sınıflandırmak ve genel olarak hesaplamak önemlidir.
C
Zamanı, geçmişten gelip geleceğe uzanan bir doğru olarak görür.
D
İnsanlar arasındaki etkileşimi zamandan daha önemli bulur.
E
Planlamada temel amacı zamanını en iyi şekilde değerlendirmektir.
Açıklama:
Monokronik kültürlerin üyeleri zamanı dilimlere ayırarak her dilimi belirli bir amaç için kullanırlar. Monokronik kültürlerde etkinliklerin planlanması, sınıflandırılması ve genel olarak hesaplama büyük önem taşır. Monokronik kültürlerin üyelerinde göre, zaman, geçmişten gelip geleceğe uzanan bir doğru ile ifade edilebilir, harcanabilir, tasarruf edilebilir ve kaybolabilir. Planlamada temel amaç zamanın en iyi şekilde değerlendirilmesidir. Polikronik kültürlerin üyeleri için insanlar arasındaki etkileşimin kendisi zamandan daha önemlidir. Bu kültürlerde zaman bir nokta olarak algılanır ve bu nedenle de kolay anlaşılan bir kavram değildir. Doğru cevap D'dir.
Soru 192
"Enformasyon niceliğinin alıcının bu yükle anlamlı bir biçimde uğraşma ya da yükü işleme kapasitesinden fazla olduğunda ortaya çıkan durum” aşağıdaki kavramlardan hangisini tanımlamaktadır?
Seçenekler
A
Kültürel perde
B
Bağlamlama süreci
C
Aşırı enformasyon yükü
D
Dar bağlamlı kültür
E
Normdan sapma
Açıklama:
Kültürün işlevlerinden biri de üyelerinin iç dünyası ile dış dünya arasına seçici bir perde çekmektir. Kültürel perde, dış dünyada olup bitenleri süzgeçten geçirip eleyerek bireyin çevresindeki bütün enformasyonu almasına engel olur. Böylece birey, zihinsel olarak işleyip anlamlandıramayacağı kadar büyük bir enformasyon yükü altında kalmaz. Başka deyişle, kültür perdesi ya da süzgeci bireyi aşırı enformasyon yükünden korur. Aşırı enformasyon yükü, “enformasyon niceliğinin alıcının bu yükle anlamlı bir biçimde uğraşma ya da yükü işleme kapasitesini aştığı zaman ortaya çıkan durum”dur. Doğru cevap C'dir.
Soru 193
- Kendi mensuplarına belirli düşünce duygu ve dış dünyayla ilgili anlayış modelleri sağlar.
- Farklı yaşam tarzları sürseler de aynı kültüre mensup kişilerin zihni yazılımları aynıdır.
- Yaşam boyu öğrenme sürecinde gerçekleşir.
- Kalıtımla geçmez.
- Öğrenilir.
Seçenekler
A
I-IV
B
I-III
C
II-III-V
D
I-III-IV-V
E
I-II-III-IV-V
Açıklama:
Her kültür kendi mensuplarına belirli düşünce duygu ve dış dünyayla ilgili anlayış modelleri sağlar. Bu modeller bireyin nasıl düşüneceğini, nasıl hissedeceğini ve dünyayı nasıl anlamlandıracağını gösteren, uygulaması kolay, bireyin alışkın olduğu davranış kalıpları ya da davranış örüntüleridir. Kültür zihnî (bilişsel) yazılım (mental programming) olarak da adlandırılmaktadır. Kültür aileden başlayıp, akrabalık ilişkileri, arkadaşlık ortamı, okul dönemi, iş yaşamı ve evlilik süresinde devam eden, yaşam boyu öğrenme sürecinde gerçekleşir, kalıtımla geçmez, öğrenilir. Bu yüzden de farklı aile ortamlarında, akraba ve arkadaş çevrelerinde, okullarda, iş yerlerinde yetişip farklı yaşam tarzları süren bireylerin zihnî yazılımları, aynı kültüre mensup olduklarını ileri sürseler de birbirinden farklı olur. İnsan zihni ile bilgisayar arasında kurulan bu benzetme elbette insanların zihninin bilgisayar gibi programlanabileceği anlamına gelmez. Ancak, burada belirtilmek istenen insan davranışlarının, daha önceden edindikleri kültürel donanımdan etkilenebileceğidir. Doğru cevap D'dir.
Soru 194
- Funda: "Her konuda bilgi toplamak isterler. "
- Zahide: "Herhangi bir konuda birbirleriyle anlaşmaları zordur."
- Kerim: "İletilerini az miktarda enformasyon içerecek şekilde kodlayarak gönderirler."
- Osman: "İletişim süreçlerinde sözsüz sembollerden yaygın olarak yararlanılır."
Seçenekler
A
Funda-Kerim
B
Kerim-Osman
C
Funda-Zahide
D
Zahide-Kerim-Osman
E
Funda-Kerim-Osman
Açıklama:
Bağlamlama sürecinde birey, algıladığı enformasyonu, belleğindekiler arasından ilgili gördüğü bilgiye bağlayarak anlamlandırır. Bu şekilde aşırı enformasyon yükünden kurtulur. Az miktarda enformasyon işleyerek anlam yaratabilir. Bu tür kültürler geniş bağlamlı kültür olarak adlandırılır. Bu kültürlerin mensupları her konuda bilgi toplamak isterler. Elde ettikleri bilgileri sınıflandırır ve belleklerinde saklarlar. Geniş bağlamlı kültürlerin üyelerinin herhangi bir konuda birbirleriyle anlaşmaları kolaydır. Geniş bağlamlı kültürlerin mensupları iletişim sürecinde iletilerini geniş bağlama göre, yani az miktarda enformasyon içerecek şekilde kodlayarak gönderirler. Geniş bağlamlı kültürlerde, kişiler arası iletişim süreçlerinde sözsüz sembollerden yaygın olarak yararlanılır. Kendileri gibi geniş bağlamlı kültür üyeleri bu iletileri kolayca açar ve anlamlandırır. Doğru cevap E'dir.
Soru 195
Bütün toplumlarda gözlenen sosyal konumlar çerçevesinde, toplumu oluşturan bireyler arasındaki uzlaşmaya dayalı iktidar, otorite ya da güç farklarının büyüklüğünü ifade eden kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Güç aralığı
B
Bireycilik-ortaklaşa davranışçılık
C
Erillik-dişillik
D
Belirsizlikten sakınma
E
Kültürel boyut
Açıklama:
Güç aralığı, bütün toplumlarda gözlenen sosyal konumlar çerçevesinde, toplumu oluşturan bireyler arasındaki uzlaşmaya dayalı iktidar, otorite ya da güç farklarının büyüklüğünü ifade eder. Bütün kültürlerde, baba ile oğul, büyük kardeşle küçük kardeş, müdür ile memur, kaptan ile tayfa arasında kabul edilmiş, toplumca benimsenmiş hak ve yetki farkı vardır. Ancak bu farkların büyüklüğü kültürden kültüre değişir. Doğru cevap A'dır.
Soru 196
- Remzi:"Takım oyunu yerine yarışa dayalı oyunlar oynama eğilimi yaygındır."
- Sami: "Üyeleri koşulsuz sadakat bekleyen ve güçlü bireylerdir."
- Şermin: "Üyeleri başkasına değil, kendine güvenebilmek ve özgüven geliştirmek zorundadır."
- Bilal: "Başarının derecesi, rakiplerin ne kadar önüne geçildiği ile ölçülür."
- Ceyda:"Bireyler arasındaki bağlar gevşektir."
Seçenekler
A
Remzi
B
Sami
C
Şermin
D
Bilal
E
Ceyda
Açıklama:
Bireyci kültürlerde dayanışma yerine yarışma, takım oyunu yerine yarışa dayalı oyunlar oynama eğilimi yaygındır. Rekabet ve yarışmanın gündelik yaşamın parçası olduğu bireyci kültürlerin üyesi başkasına değil, kendine güvenebilmek, özgüven geliştirmek zorundadır. Bireyci kültürlerde başarının derecesi, rakiplerin ne kadar önüne geçildiği ile ölçülür. Bireyci kültür bireyler arasındaki bağların gevşek olduğu ve yalnız kendi ve yakın aile üyelerinin bakım ve belirli bir yaşa kadar sorumluluğunu üstlendiği kültürdür. Ortaklaşa davranışçı kültürlerin üyeleri “doğuştan itibaren, kendilerini yaşam boyu koruyacak ve bu nedenle koşulsuz sadakat bekleyen, güçlü ve kapalı “biz” gruplarıyla bütünleşmiş” bireylerdir. Doğru cevap B'dir.
Soru 197
- Cinsiyete dayalı roller belirgin olarak birbirinden ayrılır.
- Cinsiyete dayalı roller birbiriyle kesişir.
- Kızlar erkeklerle hemen her alanda yarışır.
- Hırslı olmak hoş karşılanmaz.
- Eşitlik önemlidir.
- Adalet önemlidir.
- Eril kültür
- Dişil kültür
Seçenekler
A
a-1, b-2, c-1, d-2, e-1, f-2
B
a-2, b-1, c-1, d-2, e-1, f-2
C
a-2, b-1, c-2, d-1, e-2, f-1
D
a-2, b-1, c-1, d-2, e-2, f-1
E
a-1, b-2, c-1, d-2, e-2, f-1
Açıklama:
Cinsiyete dayalı rollerin belirgin olarak birbirinden ayrıldığı kültürlere eril, cinsiyete dayalı rollerin birbiriyle kesiştiği kültürlere ise dişil kültür denir. Eril kültürlerde kızlar erkeklerle hemen her alanda yarışırken dişil kültürlerde hırslı olmak hoş karşılanmaz. Eril kültürde adalet, dişil kültürde ise eşitlik önemlidir. Doğru cevap E'dir.
Soru 198
- Geleneklere saygılıdırlar.
- Hızlı sonuç almaya heveslidir.
- Tutumludur ve işlerinde sebat gösterir.
- Gelenekleri değişen koşullara uydurmaya çalışır.
- Genellikle kesin gerçeğe ulaşmakla ilgilenir.
Seçenekler
A
I-II
B
I-II-IV
C
I-II-V
D
I-III-V
E
II-III-IV
Açıklama:
Kısa dönem zaman yönelimine sahip toplumlar genellikle kesin gerçeğe ulaşmakla ilgilenirler. Bu kültürlerin üyeleri belirli kurallar çerçevesinde düşünen ve geleneklere saygılı, geleceğe hazırlık yapmaya göreceli olarak az eğilimli ve hızlı sonuç almaya hevesli insanlardır. Uzun dönem zaman yönelimli kültürlerin üyeleri ise gerçeğin daha çok duruma, bağlama ve zamana bağlı olduğunu düşünür. Gelenekleri değişen koşullara uydurmaya çalışır, tasarruf ve yatırıma istekli ve tutumludurlar, işlerinde sebat gösterirler. Doğru cevap C'dir.
Soru 199
Amerikalı antropolog Edward Twitchell Hall'un birinci etkinlik sistemi olarak kabul ettiği koşul hangisidir?
Seçenekler
A
Öğrenme
B
Savunma
C
Maddeden Yararlanma
D
Toplumsal Yaşam
E
Etkileşim
Açıklama:
Amerikalı antropolog Edward Twitchell Hall’ün birinci etkinlik sistemi olarak kabul ettiği etkileşim, diğer etkinliklerin gerçekleşmesi için ön koşuldur. Etkileşim olmadan hiçbir etkinliğin gerçekleşmesi mümkün değildir. Toplumsal yaşamdan mekânı kullanmaya, geçimini sağlamadan savunmaya kadar bürün etkinlik türleri etkileşim olmadan gerçekleştirilemez.
Soru 200
Örtünme ve barınma gibi temel gereksinmelerin karşılanması hangi etkinlik adı altında toplanır?
Seçenekler
A
Toplumsal Yaşam
B
Geçinme
C
Öğrenme
D
Oyun
E
Savunma
Açıklama:
Geçinme, ortak insan etkinliklerinden biridir. Bütün insanlar, yaşamlarını devam ettirebilmek için beslenmek zorundadır. Diğer canlılar gibi, insanlar da ilk önce beslenme gereksinmelerini karşılamayı öğrenirler. Daha sonra hayatta kalabilmenin koşullarını yerine getirme çabaları gelir. Örtünme ve barınma bunlar arasında önemli yer tutar. Bu temel gereksinmelerin karşılanması için çeşitli etkinliklerde bulunulur. Bu etkinliklerin tümü geçinme etkinlikleri adı altında toplanır.
Soru 201
Monokronik Kültürler ve Polikronik Kültürler hangi etkinlik sisteminin iki grubu olarak yer aları?
Seçenekler
A
İki cinsiyetçilik
B
Mekanı kullanma
C
Zamanı kullanma
D
Oyun
E
Maddeden Yararlanma
Açıklama:
Edward T. Hall’e göre, kültürler zamanı kullanma açısından iki gruba ayrılır. Bunlardan birincisi “monochronic” (monokronik) kültürler, diğeri ise “polyhcronic” (polikronik) kültürlerdir (Hall ve Hall 1983: 17).
Soru 202
Maddi kültür ürünleri ne demektir?
Seçenekler
A
Bilgi, inanç, fikir ve düşüncelerin dışında kalan ve yaşamımızı kolaylaştıran kültür ürünleridir
B
Doğal zamanın dışında, kültürce şekillendirilmiş zamanlamadır
C
Bireyin kendinden başka hiç kimsenin girmesine izin vermediği mekândır
D
Toplumsal yaşama ayak uydurmak, uygun iletişim davranışları göstermek anlamına gelir
E
Yazılı metinleri de kapsayan söze dayalı öğrenme sistemleridir
Açıklama:
Maddi kültür ürünleri kültürün maddi olmayan, soyut ürünlerinden ayrı düşünülemez. Bunlar, birbirinin hem nedeni hem de sonucudur. Giyimden yiyeceklere, barınaklardan üretim araçlarına kadar her şey kültürün ürünüdür ve kültürden kültüre farklılık gösterir.
Soru 203
"Leb demeden leblebiyi anlamak" aşağıdakilerden hangisini tanımlamak için kullanılır?
Seçenekler
A
Geniş bağlamlı kültürler
B
Dar bağlamlı kültürler
C
Polikronik kültürler
D
Monokronik kültürler
E
Aşırı enformasyon yükü
Açıklama:
Bağlamlama sürecinde birey, algıladığı enformasyonu, belleğindekiler arasından ilgili gördüğü bilgiye bağlayarak anlamlandırır. Bu şekilde aşırı enformasyon yükünden kurtulur. Az miktarda enformasyon işleyerek anlam yaratabilir. Bu tür kültürler geniş bağlamlı kültür olarak adlandırılır. Bu kültürlerin mensupları her konuda bilgi toplamak isterler. Elde ettikleri bilgileri sınıflandırır ve belleklerinde saklarlar. Gerektiğinde bu bilgiler, algılanan enformasyonla bağlanarak anlam kazanır. Geniş bağlamlı kültürlerin üyelerinin herhangi bir konuda birbirleriyle anlaşmaları kolaydır. Konuyla ilgili enformasyonun bir kısmı zaten karşı tarafta mevcut olduğundan, verilecek kısa bir bilgi ya da enformasyon anlamın ortaya çıkması için yeterli olur. “Leb demeden leblebiyi anlamak” geniş bağlamlı kültürlerde mümkündür.
Soru 204
Edward T. Hall “dar ve geniş bağlam cetveli” olarak adlandırdığı ölçeğin geniş bağlam ucuna kimleri yerleştirmiştir?
Seçenekler
A
İskandinavyalıları
B
Almanları
C
Avusturyalıları
D
Çinlileri
E
Kuzey Amerikalıları
Açıklama:
Tam anlamıyla dar bağlamlı ya da tamamen geniş bağlamlı kültür yoktur. Bütün kültürler dar ve geniş bağlam doğrusu üzerinde bir yerde yer alırlar. Dar ve geniş bağlamlılık derecesi göreceli bir kavramdır. Kuzey Amerikalı, Orta ve Kuzey Avrupalılar genellikle dar bağlamlı iletilerden yararlanırken Güney Amerikalılar, Akdenizliler, Orta ve Uzak Doğulular geniş bağlamlı iletiler kullanma eğilimindedir. Edward T. Hall “dar ve geniş bağlam cetveli” olarak adlandırdığı ölçeğin dar bağlam ucunda İskandinavyalılarla Almanları, geniş bağlam ucuna ise Çinlileri yerleştirmektedir. Diğer kültürler de cetvelde bu kültürlerin arasında kendi yerlerini bulmaktadır.
Soru 205
Aşağıdakilerden hangisi bütün toplumların karşılaştıkları, dört ortak sorundan biri değildir?
Seçenekler
A
Otorite ile ilişkiler
B
Birey ile grup arasındaki ilişkiler
C
İnsan davranışlarının, daha önceden edindikleri kültürel donanımdan etkilenmesi
D
Erkek ya da kadın olarak dünyaya gelmenin toplumsal etkileri
E
Bilinmeyen karşısında tutum ve saldırganlığın kontrol altına alınması
Açıklama:
Geçen yüzyılın ilk çeyreğinde antropologlar, hangi kültüre sahip olursa olsun, bütün toplumların aynı temel sorunlarla karşılaştıklarını, fakat bu sorunlara farklı çözümler bulduklarını ileri sürdüler. Bu tezi savunmak için, söz konusu ortak sorunları saptamaya çalıştılar. Yapılan alan araştırmaları, mevcut veriler üzerinden istatistik değerlendirmeler ve tartışmalar sonucunda aşağıdaki dört temel sorun alanı saptandı (Inkeles ve Levinson, 1954):
• otorite ile ilişkiler,
• birey ile grup arasındaki ilişkiler,
• erkek ya da kadın olarak dünyaya gelmenin toplumsal etkileri,
• bilinmeyen karşısında tutum ve saldırganlığın kontrol altına alınması.
• otorite ile ilişkiler,
• birey ile grup arasındaki ilişkiler,
• erkek ya da kadın olarak dünyaya gelmenin toplumsal etkileri,
• bilinmeyen karşısında tutum ve saldırganlığın kontrol altına alınması.
Soru 206
Edward T. Hall’e göre, kültürler zamanı kullanma açısından kaç gruba ayrılır?
Seçenekler
A
2
B
3
C
4
D
5
E
6
Açıklama:
Edward T. Hall’e göre, kültürler zamanı kullanma açısından iki gruba ayrılır. Bunlardan birincisi “monochronic” (monokronik) kültürler, diğeri ise “polyhcronic” (polikronik) kültürlerdir (Hall ve Hall 1983: 17).
Soru 207
Kültürel boyutlar kuramını hangi Hollandalı işletme bilimci kim tarafından geliştirilmiştir?
Seçenekler
A
McLuhan
B
Edward T. Hall
C
Geert Hofstede
D
Inkeles
E
Levinson
Açıklama:
Kültürel boyutlar kuramı Hollandalı işletme bilimci Geert Hofstede tarafından geliştirilmiştir.
Soru 208
Aşağıdakilerden hangisi Hofstede’nin kültürel boyutlarından biri değildir?
Seçenekler
A
Güç aralığı
B
Erillik-dişillik
C
Bireycilik- ortaklaşa davranışçılık
D
Empati
E
Belirsizlikten sakınma
Açıklama:
Hofstede’nin Kültürel Boyutları
Hofstede, kendinden önce yapılan araştırmalarda saptanmış olan, toplumların
ortak temel sorun alanlarını farklı terimlerle kültürel boyut olarak ifade eder:
• birey otorite ilişkisi: Güç aralığı,
• birey ile grup arasındaki ilişkiler: Bireycilik- ortaklaşa davranışçılık,
• erkek ya da kız olarak dünyaya gelmenin toplumsal etkileri: Erillik-dişillik,
• bilinmeyen karşısında tutum: Belirsizlikten sakınma.
Hofstede, kendinden önce yapılan araştırmalarda saptanmış olan, toplumların
ortak temel sorun alanlarını farklı terimlerle kültürel boyut olarak ifade eder:
• birey otorite ilişkisi: Güç aralığı,
• birey ile grup arasındaki ilişkiler: Bireycilik- ortaklaşa davranışçılık,
• erkek ya da kız olarak dünyaya gelmenin toplumsal etkileri: Erillik-dişillik,
• bilinmeyen karşısında tutum: Belirsizlikten sakınma.
Soru 209
Hofstede'nin kültürel boyut kuramına göre "güç aralığı" neyi ifade etmektedir?
Seçenekler
A
Zaman Yönelimi Boyutunu
B
Belirsizlikten Sakınmayı
C
Erillik-Dişilliği
D
Bireycilik Ortaklaşa Davranışçılığı
E
İktidar, otorite ya da güç farklarının büyüklüğünü
Açıklama:
Hofstede, kendinden önce yapılan araştırmalarda saptanmış olan, toplumların ortak temel sorun alanlarını farklı terimlerle kültürel boyut olarak ifade eder:
• birey otorite ilişkisi: Güç aralığı,
• birey ile grup arasındaki ilişkiler: Bireycilik- ortaklaşa davranışçılık,
• erkek ya da kız olarak dünyaya gelmenin toplumsal etkileri: Erillik-dişillik,
• bilinmeyen karşısında tutum: Belirsizlikten sakınma.
Güç aralığı, bütün toplumlarda gözlenen sosyal konumlar çerçevesinde, toplumu oluşturan bireyler arasındaki uzlaşmaya dayalı iktidar, otorite ya da gü. farklarının büyüklüğünü ifade eder.
• birey otorite ilişkisi: Güç aralığı,
• birey ile grup arasındaki ilişkiler: Bireycilik- ortaklaşa davranışçılık,
• erkek ya da kız olarak dünyaya gelmenin toplumsal etkileri: Erillik-dişillik,
• bilinmeyen karşısında tutum: Belirsizlikten sakınma.
Güç aralığı, bütün toplumlarda gözlenen sosyal konumlar çerçevesinde, toplumu oluşturan bireyler arasındaki uzlaşmaya dayalı iktidar, otorite ya da gü. farklarının büyüklüğünü ifade eder.
Soru 210
Aşağıdakilerden hangisi geniş bağlamlı iletilerden yararlanan ülkelerden biridir?
Seçenekler
A
İspanya
B
İtalya
C
Bulgaristan
D
Yunanistan
E
Çin
Açıklama:
Geniş bağlamlı kültürlerin üyeleri dar bağlamlı iletileri, gereğinden fazla en- formasyon içerdikleri için ya seçici perde yüzünden hiç algılamaz ya da sıkıcı ve önemsiz bulur, ayrıntılara dalan dar bağlamlı kültürlerin üyeleri ile sohbet etmek- ten hoşlanmazlar. Ülkemizden yurt dışına eğitim için giden öğrenciler bu yüzden daha çok Yunan, Bulgar, İtalyan, İspanyol ve Güney Amerikalılarla daha kolay arkadaşlık kurarlar.
Soru 211
Anadolu kültürlerinde “sen benim kim olduğumu biliyor musun?” sorusunun sık sorulmasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Güç aralığının az olduğu bir kültür olması
B
Güç aralığının büyük olduğu bir kültür olması
C
Bireyselci bir kültür olması
D
Ortaklaşa davranışçı bir kültür olması
E
Eril bir kültür olması
Açıklama:
Güç aralığının büyük olduğu kültürlerde, iletişim sürecine katılan tarafların kim oldukları ve toplumdaki yerleri büyük önem taşır. İletişim sürecinin başından sonuna kadar güç aralığı etkisini gösterir. Anadolu kültürlerinde “sen benim kim olduğumu biliyor musun?” sorusunun sık sorulmasının nedenlerinden biri de budur. Bu ifade “benim kim olduğumu bilsen böyle davranmazsın” cümlesinin soru halidir. Bir kültürde her makam ya da statü için ayrı iletişim davranışları varsa o kültürde güç aralığı büyük demektir.
Soru 212
Hangi kültürlerin üyeleri gerçeğin daha çok duruma, bağlama ve zamana bağlı olduğunu düşünür?
Seçenekler
A
Dişil bir toplumun üyeleri
B
Eril bir toplumun üyeleri
C
Belirsizlikten sakınan bir kültürün üyeleri
D
Uzun dönem zaman yönelimli kültürlerin üyeleri
E
Kısa dönem zaman yönelimine sahip kültürün üyeleri
Açıklama:
Uzun dönem zaman yönelimli kültürlerin üyeleri ise gerçeğin daha çok duruma, bağlama ve zamana bağlı olduğunu düşünür. Gelenekleri değişen koşullara uydurmaya çalışır, tasarruf ve yatırıma istekli ve tutumludurlar, işlerinde sebat gösterirler.
Soru 213
Aşağıdakilerden hangisi kültürün bireycilik-ortaklaşa davranışçılık boyutuyla ilgilidir?
Seçenekler
A
Aynı anda birkaç işi bir arada yapmak.
B
Tartışmaya girmemek için kavga etmek.
C
Okul arkadaşına derslerinde yardım etmek.
D
İnsanlarla konuşurken iyice yaklaşıp dokunmak.
E
Büyüklerin söylediği her şeyi sorgulamadan kabul etmek.
Açıklama:
Paylaşma, birlikte hareket etme, takım oyunları oynama, zayıfları koruma, mazlumdan ve güçsüzden yana olma, aile için özveride bulunma, aileye sadakat, aile üyelerini koruma ve benzeri davranışlar ortaklaşa davranışçı kültürlerde yaygın olarak gözlenir.
Soru 214
Kültürel Boyutlar Kuramı’nın başlangıçta belirlenen dört boyutuna sonradan eklenen boyut aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Belirsizlikten Sakınma
B
Zaman Yönelimi
C
Erillik-Dişillik
D
Bireycilik- Ortaklaşa Davranışçılık
E
Güç Aralığı
Açıklama:
Kültürel Boyutlar Kuramı’nın başlangıçta belirlenen dört boyutuna sonradan eklenen zaman yönelimi boyutu, kültürlerin zaman algılamaları arasındaki farklılığa dayanmaktadır.
Soru 215
Aşağıdakilerden hangisi belirsizlikten sakınma boyutuyla ilgilidir?
Seçenekler
A
İnsanlarla konuşurken iyice yaklaşıp dokunmak.
B
Tartışmaya girmemek için kavga etmek.
C
Büyüklerin söylediği her şeyi sorgulamadan kabul etmek.
D
Okul arkadaşına derslerinde yardım etmek.
E
Aynı anda birkaç işi bir arada yapmak.
Açıklama:
Belirsizlikten sakınmaya yönelik davranışlar açık olmayan ve anlaşılmayan durumları azaltmayı amaçlar. Belirsizlikten sakınma derecesinin yüksek olduğu kültürlerin üyeleri iletişim sürecinde duygusal, huzursuz, heyecanlı, aktif ve hatta saldırgan davranışlar gösterirler.
Soru 216
Aşağıdakilerden hangisi kültürlerarası farklılıkları ölçmede kullanılan boyutlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Güç aralığı
B
Bireycilik-ortaklaşa davranışçılık
C
Belirsizlikten sakınma
D
Erillik-dişillik
E
Mekan yönelimi
Açıklama:
Kültürlerarası farklılıklar güç aralığı, bireycilik-ortaklaşa davranışçılık, erillik-dişillik, belirsizlikten sakınma ve zaman yönelimi boyutlarında ölçülebilir.
Soru 217
Enformasyon Sistemleri Kuramı ilk kim tarafından ortaya konulmuştur?
Seçenekler
A
Inkeles
B
Geert Hofstede
C
Edward T. Hall
D
McLuhan
E
Levinson
Açıklama:
Bunlardan ilki Edward T. Hall tarafından ortaya konulan Enformasyon Sistemleri Kuramı’dır.
Soru 218
Kültürler zamanı kullanma açısından kaç gruba ayrılır?
Seçenekler
A
6
B
5
C
4
D
3
E
2
Açıklama:
Kültürler zamanı kullanma açısından “monochronic” (monokronik) kültürler ve “polyhcronic” (polikronik) kültürler olmak üzere iki gruba ayrılır.
Soru 219
Kültürün oluşumu ve diğer etkinliklerin gerçekleşmesi için ön koşul aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Etkileşim
B
Geçinme
C
Mekânı kullanma
D
Zamanı kullanma
E
Öğrenme
Açıklama:
Hall’ün birinci etkinlik sistemi olarak kabul ettiği etkileşim, diğer etkinliklerin gerçekleşmesi için ön koşuldur. Etkileşim olmadan hiçbir etkinliğin gerçekleşmesi mümkün değildir.
Toplumsal yaşamdan mekânı kullanmaya, geçimini sağlamadan savunmaya kadar bürün etkinlik türleri etkileşim olmadan gerçekleştirilemez.
Toplumsal yaşamdan mekânı kullanmaya, geçimini sağlamadan savunmaya kadar bürün etkinlik türleri etkileşim olmadan gerçekleştirilemez.
Soru 220
İnsanlar arasındaki biyolojik farklılıkların toplumsal yaşamdaki yansıması olan etkinlik sistemine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Etkileşim
B
Toplumsal yaşam
C
Geçinme
D
İki cinsiyetlilik
E
Savunma
Açıklama:
İki cinsiyetlilik, insanlar arasındaki biyolojik farklılıkların toplumsal yaşamdaki yansıması olan etkinlik sistemidir.
Soru 221
Anadolu’da öğrencilerin okul bahçesinde kollarını birbirlerinin omzuna atarak konuşması normalken aynı davranışın İngiliz okul bahçelerinde normal olmaması iki kültürün hangi alanda farklı olduğunu gösterir?
Seçenekler
A
Etkileşim
B
Kişisel mekân
C
Kültürel zaman
D
Öğrenme süreci
E
Bağlamlama
Açıklama:
Anadolu’da öğrenciler okul bahçesinde kollarını birbirlerinin omzuna atarak konuşabilir, yürüyebilir, karşılaştıklarında birbirlerine sarılıp öpebilirler. Bundan rahatsız olanların sayısı azdır. Aynı davranışı İngiliz okul bahçelerinde görmek mümkün değildir; çünkü sınıf arkadaşı da olsa, bir başkasının kişisel mekânına girecek kadar yaklaşması bir İngiliz çocuğunu rahatsız eder.
Soru 222
Öğrenmenin başlıca yolunun "yapmak" olduğu ve uygulamalı bilimlerin daha fazla ilgi gördüğü kültür aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Avrupa kültürü
B
Asya kültürü
C
Amerika kültürü
D
Uzak Doğu kültürü
E
Hint kültürü
Açıklama:
Kuzey Amerika kültürlerinde “yapmak” öğrenmenin başlıca yolu olarak görülür. Bunun sonucu olarak da uygulamalı bilimler daha çok bu kültürlerde ilgi görmüş ve gelişmiştir.
Soru 223
Ülkemizdeki ilk tıp okulunun, ilk mühendislik okulunun, ilk yönetim okulunun askerî amaçlarla açılması ortak insan etkinliklerinden hangisi ile açıklanabilir?
Seçenekler
A
Toplumsal yaşam
B
Geçinme
C
Maddeden yararlanma
D
Bağlam ve anlam
E
Savunma
Açıklama:
Ülkemizdeki eğitim kurumlarının gelişim çizgisini izlersek, ilk tıp okulunun, ilk mühendislik okulunun, ilk yönetim okulunun askerî amaçlarla, yani savunma gereksinmesiyle açıldığını ve hemen bütün teknolojik yeniliklerin savunma gücünü geliştirmek amacıyla alındığını görürüz.
Soru 224
Edward T. Hall'ün “dar ve geniş bağlam cetveli” olarak adlandırdığı ölçeğin dar bağlam ucunda ve geniş bağlam ucunda hangi kültürler bulunmaktadır?
Seçenekler
A
Almanlar-Çinliler
B
Almanlar-Amerikalılar
C
Çinliler-Avrupalılar
D
Amerialılar-Avrupalılar
E
Çinliler-Amerikalılar
Açıklama:
Edward T. Hall “dar ve geniş bağlam cetveli” olarak adlandırdığı ölçeğin dar bağlam ucunda İskandinavyalılarla Almanları, geniş bağlam ucuna ise Çinlileri yerleştirmektedir.
Soru 225
Aşağıdakilerden hangisi bütün toplumların karşılaştığı temel sorunlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Otorite ile ilişkiler
B
Kültürel farklılıklar
C
Birey ile grup arasındaki ilişkiler
D
Erkek ya da kadın olarak dünyaya gelmenin toplumsal etkileri
E
Bilinmeyen karşısında tutum ve saldırganlığın kontrol altına alınması
Açıklama:
Kültürel farklılıklar bütün toplumların karşılaştığı temel sorunlardan biri değildir.
Soru 226
Aşağıdakilerden hangisi güç aralığının büyük olduğu kültürlerin özelliklerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Çocuk beklenenden farklı davranış gösterdiğinde cezalandırılır.
B
En yüksek otorite olan baba son kararları veren kişidir.
C
Aileyi ilgilendiren her konuda anne-baba ortak karar verir.
D
Çocukların aile içi durumları cinsiyet ve yaşlarına göre belirlenir.
E
Yönetilenlerden saygı, itaat ve sadakat beklenir.
Açıklama:
Güç aralığının az olduğu kültürlerde, aileyi ilgilendiren her konuda anne-baba ortak karar verir.
Soru 227
Yapılan işlerde ya da davranışlarda sürekli olarak çevrenin onayını alma isteği hangi kültürlerin özelliğidir?
Seçenekler
A
Bireyci kültürler
B
Güç aralığının az olduğu kültürler
C
Dişil kültürler
D
Ortaklaşa davranışçı kültürler
E
Modern kültürler
Açıklama:
Ortaklaşa davranışçı kültürlerin üyeleri yaptıkları işlerde ya da davranışlarında sürekli olarak çevrenin onayını almak isterler.
Soru 228
Cinsiyete dayalı rollerin birbiriyle kesiştiği, hem kadınların
hem de erkeklerin alçakgönüllü, duyarlı oldukları ve yaşam kalitesine önem verdikleri kültürlere ne ad verilir?
hem de erkeklerin alçakgönüllü, duyarlı oldukları ve yaşam kalitesine önem verdikleri kültürlere ne ad verilir?
Seçenekler
A
Bireyci kültür
B
Ortaklaşa davranışçı kültür
C
Güç aralığının büyük olduğu kültür
D
Güç aralığının küçük olduğu kültür
E
Dişil kültür
Açıklama:
Dişil kültür “cinsiyete dayalı rollerin birbiriyle kesiştiği, hem kadınların hem de erkeklerin alçakgönüllü, duyarlı oldukları ve yaşam kalitesine önem verdikleri kültürleri” açıklayan kavramlardır (Hofstede, 1993: 105).
Ünite 4
Soru 1
Kodları oluşturan ve iletişimde yararlandığımız farklı ögelere ne ad verilir?
Seçenekler
A
İşaret
B
Kültür
C
Öge
D
Sembol
E
Sözcük
Açıklama:
Kültürel farklılıkların iletişim davranışlarına etkisini gözlemleyebileceksiniz.
Soru 2
“Tanımadığımız biriyle ilk karşılaşmamızda giydiği şeyler ve giyim parçalarının birbiriyle ilişkisine bakarak, onun kişiliği, mesleği, dünyaya bakışı ve benzeri konularda belirli anlamlar çıkarırız”. Yukarıda tanımlanan hangi çeşit bir koddur?
Seçenekler
A
Sözel kod
B
Sözsüz kod
C
İşaret
D
Element
E
Giysi kodu
Açıklama:
Kültürel farklılıkların düşünme biçimlerine etkisini açıklayabileceksiniz.
Soru 3
Anlam yaratmada en önemli unsurlardan biri …………….. olarak adlandırılmaktadır çünkü cinsiyet, sosyal statü, yaş, içinde bulunulan zaman, mekan ve benzer faktörler onunla birlikte anlam kazanmaktadır.
Seçenekler
A
çevre
B
toplum
C
bağlam
D
kod
E
etkileşim
Açıklama:
Farklı kültürlerin neden farklı iletişim kanallarını yeğlediğini açıklayabileceksiniz.
Soru 4
Her kültürde farklı diller ve sözsüz iletişim davranışlarının ortaya çıkması neyin sonucudur?
Seçenekler
A
Anlam
B
İletişim
C
Kültür
D
Kodlama
E
Algı
Açıklama:
Kültürel farklılıkların düşünme biçimlerine etkisini açıklayabileceksiniz.
Soru 5
Duyu organlarımızın algıladığı bir etkenin bilişsel yapımız içinde, …………… bir karşılığı yoksa onu anlamlandıramayız.
Seçenekler
A
kültürümüzde
B
kodlarımızda
C
zihnimizde
D
dilimizde
E
algımızda
Açıklama:
Kültürel farklılıkların düşünme biçimlerine etkisini açıklayabileceksiniz.
Soru 6
Başka kültürlere ait hem sözel hem de sözsüz kodların bireyin kendi kültürü tarafından düzenlenmiş anlamlandırma sürecine girememesi ne olarak adlandırılır?
Seçenekler
A
Sözel kod
B
Kültür kodu
C
Sözsüz kod
D
Kültür süzgeci
E
Algı süzgeci
Açıklama:
Kültürel farklılıkların iletişim davranışlarına etkisini gözlemleyebileceksiniz.
Soru 7
Bağlamsal gösterge terimi aşağıdakilerden hangisini içermez?
Seçenekler
A
Sözsüz ifadeler
B
Fiziksel ortam
C
Seçici perde
D
Toplumsal ortam
E
Bireysel ilişkiler
Açıklama:
Algıda farklılaşmanın gerekçelerini ayırt edebileceksiniz.
Soru 8
Geniş bağlamlı kültürle ilgili aşağıdakilerden hangileri doğrudur? I. Geniş bağlamlı kültürlerin üyeleri, bağlamsal göstergelere karşı duyarlıdır ve onlara önem verirler. II. Geniş bağlamlı kültürlerin mensupları, durumla ilgili daha önceden edindikleri genel enformasyona ek olarak ayrıntı sayılabilecek küçük parçalarla ilgilenirler. III. Geniş bağlamlı kültürden gelen kişilerle dar bağlamlı kültürlerden gelen kişiler çok iyi iletişim kurarlar. IV. Geniş bağlamlı kültür üyeleri gizli bağlamsal göstergelere çok önem verirler.
Seçenekler
A
I ve II
B
I, II ve III
C
I ve III
D
II ve IV
E
I, II ve IV
Açıklama:
Algıda farklılaşmanın gerekçelerini ayırt edebileceksiniz.
Soru 9
İlk çocukluk yıllarından başlayarak edinilen ve kültürel olarak aktarılan kalıplara ne denir?
Seçenekler
A
Düşünme kalıpları
B
Kodaçımı
C
Algıda seçicilik
D
Algı süzgeci
E
Ortama bağımlılık
Açıklama:
Kültürel farklılıkların düşünme biçimlerine etkisini açıklayabileceksiniz.
Soru 10
Aşağıdaki cümlelerin tanımladığı düşünce biçemi hangisidir? I. Bu kültürlerin üyeleri elde ettikleri verilerle bulundukları ortamı bütün olarak kavramaya çalışırlar.II. Bu kültürlerin üyeleri tek tek parçalar üzerinde düşünmezler. III. Bu kültürlerin üyeleri parçaların bütün içindeki yerini saptamaya çalışır ve bütünün nasıl işlediğini, onun tamamını görerek anlamak isterler.
Seçenekler
A
Ortama bağımlı
B
Ortamdan bağımsız
C
Tümevarımsal
D
Dar bağlamlı
E
Pragmatik
Açıklama:
Kültürel farklılıkların düşünme biçimlerine etkisini açıklayabileceksiniz.
Soru 11
Hangi düşünce biçemine sahip olanlar doğa bilimleri, mühendislik ve tıp gibi matematiksel düşünme üzerine kurulu alanlarda daha başarılı olurlar?
Seçenekler
A
Ortama bağımlı
B
Geniş bağlamlı
C
Ortamdan bağımsız
D
Çevreye bağımlı
E
Çevreden bağımsız
Açıklama:
Kültürel farklılıkların düşünme biçimlerine etkisini açıklayabileceksiniz.
Soru 12
Eldeki ham malzemeden rasyonel prensiplere dayanarak az çok düzenli ve kendi içinde tutarlı bir bütün elde etme yoluna ne ad verilir?
Seçenekler
A
Analiz
B
Mantık
C
Tümevarım
D
Doğruluk
E
Tümdengelim
Açıklama:
Kültürel farklılıkların düşünme biçimlerine etkisini açıklayabileceksiniz.
Soru 13
Kültür bir bireyin algısını nasıl etkileyebilir?
Seçenekler
A
Kültür algıda bireye bir fotoğraf makinası gibi etki eder.
B
Kültür bireyin algısını belirleyen çerçeveler oluşturur.
C
Kültür bireyin olayları olduğu gibi görmesini sağlar.
D
Kültür bireyin gördüğüne inanmasını sağlar.
E
Kültür algıda bireyin gözü gibi hareket eder.
Açıklama:
Algı ile kültür arasındaki ilişkiyi tanımlayabileceksiniz.
Soru 14
Aşağıdaki özdeyişlerden hangisi algı kavramını en iyi açıklamaktadır?
Seçenekler
A
Göz görmeyince gönül katlanır.
B
Gözden ırak gönülden ırak.
C
Gören gözün hakkı vardır.
D
Güzellik bakanın gözündedir.
E
Göze göz dişe diş.
Açıklama:
Algı ile kültür arasındaki ilişkiyi tanımlayabileceksiniz.
Soru 15
Aşağıdakilerden hangisi görsel kimlik örneği değildir?
Seçenekler
A
Askerlerin giydikleri üniforma.
B
Gemi kaptanlarının giydikleri üniforma.
C
Bebek arabasındaki bebeğin tulumu.
D
Hemşirelerin giydikleri üniforma.
E
Okullarda öğrencilerin giydiği önlükler.
Açıklama:
Algı ile kültür arasındaki ilişkiyi tanımlayabileceksiniz.
Soru 16
Nasreddin Hoca "Ye kürküm ye" dediği zaman ne tür bir kültürel koddan söz etmetedir?
Seçenekler
A
Cinsiyet kodu.
B
Yaş kodu.
C
Sözlü kod.
D
Kişilik kodu.
E
Sözsüz kod.
Açıklama:
Kültürel farklılıkların düşünme biçimlerine etkisini açıklayabileceksiniz.
Soru 17
Kültürün bilişsel yapıyı şekillendirmesi sonucu algının etkilendiği durumlara örnek aşağıdakilerden hangisi Türk kültürünün algı süzgeci etkisine örnek değildir?
Seçenekler
A
Bayramlarda büyüklerin ellerinin öpülmesi.
B
Gelen misafire yapılan ikramın bir kez sunulması ve ısrar edilmemesi.
C
Çok yaramazlık yapsa dahi çocuklara hoş görülü davranıp af edilmeleri.
D
İlk kez tanışmış olunsa bile bireylere aileleri, maaşları ve işleri hakkında özel soruların sorulması.
E
Sıra beklerken kendi işimizi daha önemli olduğunu söyleyerek sırayı bozmak.
Açıklama:
Farklı kültürlerin neden farklı iletişim kanallarını yeğlediğini açıklayabileceksiniz.
Soru 18
Algı süzgeci ile geniş bağlamlı ve dar bağlamlı kültür arasındaki ilişkiyi aşağıdaki ifadelerden hangisi en iyi anlatır?
Seçenekler
A
Dar ve geniş bağlamlı kültürlerde algı süzgecine ihtiyaç yoktur.
B
Dar bağlamlı kültürlerde çerçeve sayısı geniş bağlamlı kültürlere göre daha azdır.
C
Geniş bağlamlı kültürlerde algı süzgeci az miktarda enformasyonu geçirip çoğunu engeller.
D
Dar bağlamlı kültürler algı süzgecini daha az kullanırlar.
E
Dar bağlamlı kültürlerde algı süzgecinin gözenekleri küçüktür ve belirli bilgi geçirirler.
Açıklama:
Kültürel farklılıkların iletişim davranışlarına etkisini gözlemleyebileceksiniz.
Soru 19
Aşağıdakilerden hangisi ortama bağımlı düşünce biçemini yansıtır?
Seçenekler
A
Ormana bakıp ağaçları görememe.
B
Karmaşık bir çizimde saklı maymunları bulabilme.
C
Konuştuğu kişinin gömleğindeki lekeyi görebilme.
D
Gazetedeki imla hatalarını görebilme.
E
Okuduğu kitapların renklerini hatırlayabilme.
Açıklama:
Kültürel farklılıkların iletişim davranışlarına etkisini gözlemleyebileceksiniz.
Soru 20
Aşağıdakilerden hangisi doğu kültürleri olarak adlandırılan ve Akdeniz kültürlerini de kapsayan kültürlerin bilişsel davranış kalıplarının niteliklerinden değildir?
Seçenekler
A
İlişkisel
B
Bütüncül
C
Tamamlayıcı
D
Sezgisel
E
Analitik
Açıklama:
Kültürel farklılıkların düşünme biçimlerine etkisini açıklayabileceksiniz.
Soru 21
İnsanoğlunun çocuk veya ergin olarak kendi kültüründe etkinlik kazanması ve eğitim süreci sırasında karşılaştığı bilinçli ve bilinç dışı şartlandırmalar olarak tanımlanan olgu nedir?
Seçenekler
A
Kültürleme
B
Kırsal alt kültür
C
Kentsel alt kültür
D
Sözlü kültür
E
Yazılı kültür
Açıklama:
Farklı kültürlerin neden farklı iletişim kanallarını yeğlediğini açıklayabileceksiniz.
Soru 22
Aile toplantıları, kahvehane sohbetleri, gruplar halinde geziler ve mümkün olan her durumda insanların bir araya toplanması sonucunda, iletişim küçük gruplarda hangi kanallar aracılığıyla gerçekleşir?
Seçenekler
A
Görsel
B
Sözel
C
Yazılı
D
İletişimsel
E
Davranışsal
Açıklama:
Farklı kültürlerin neden farklı iletişim kanallarını yeğlediğini açıklayabileceksiniz.
Soru 23
Ortamdan bağımsız düşünce biçeminin hakim olduğu kültürlerde var olan karşıtlıkların birlikteliği kavramına aşağıdakilerden hangi örnek olamaz?
Seçenekler
A
İyi - Kötü
B
Güzel - Çirkin
C
Zengin - Fakir
D
Doğru - Yanlış
E
Genç - Ergen
Açıklama:
Kültürel farklılıkların iletişim davranışlarına etkisini gözlemleyebileceksiniz.
Soru 24
Akdeniz ve Doğu kültürlerinin özelliği olan sezgisel düşünme biçeminin özelliklerinden birisi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kategorizasyon.
B
Analiz yapma.
C
Soyutlaştırma.
D
İç gözlem
E
Mantık.
Açıklama:
Kültürel farklılıkların iletişim davranışlarına etkisini gözlemleyebileceksiniz.
Soru 25
Aşağıdakilerden hangisi bazı kültürlerde asimetrik olarak var olan güç aralığı kavramına örnek değildir?
Seçenekler
A
Zengin yoksul ilişkisi.
B
Öğretmen öğrenci ilişkisi.
C
Memur patron ilişkisi.
D
Birbirine tertip diyen asker ilişkisi.
E
Büyük küçük ilişkisi.
Açıklama:
Kültürel farklılıkların iletişim davranışlarına etkisini gözlemleyebileceksiniz.
Soru 26
Aşağıdaki özdeyişlerden hangisi bireyci kültür görüşlerini yansıtmaktadır?
Seçenekler
A
Her koyun kendi bacağından asılır.
B
Az eli aşta çok eli işte görelim.
C
Komşu komşunun külüne muhtaç olur.
D
Sürüden ayrılanı kurt kapar.
E
Kurt bunalır ahıra düşer, insan bunalır insana düşer.
Açıklama:
Kültürel farklılıkların iletişim davranışlarına etkisini gözlemleyebileceksiniz.
Soru 27
Aşağıdakilerden ifadeleri güç aralığı az olan kültürlerdeki iletişim davranışlarına verilebilecek örnekler açısından değerlendirdiğimizde hangi ifadeyi eleriz?
Seçenekler
A
Üniversite öğrencilerinin hocalarına isimleriyle hitap etmeleri.
B
Çalışanların patronlarına isimleriyle hitap etmeleri.
C
Birbirlerine "sen" diye hitap eden eşlerin resmi bir toplantıda birbirlerine "siz" demeleri.
D
Çocukların anne ve babalarına isimleriyle hitap etmeleri.
E
Torunların büyük anne veya büyük babalarına isimleriyle hitap etmeleri.
Açıklama:
Kültürel farklılıkların iletişim davranışlarına etkisini gözlemleyebileceksiniz.
Soru 28
Sözel kültür ürünlerini sıraladığımızda aşağıdaki seçeneklerden hangisini elememiz gerekir?
Seçenekler
A
Orta Oyunu
B
Karagöz Hacivat
C
Aşık Atışmaları
D
Kına gecesi manileri
E
Çizgi romanlar
Açıklama:
Kültürel farklılıkların iletişim davranışlarına etkisini gözlemleyebileceksiniz.
Soru 29
Yazılı iletişim kanalının tercih edildiği kültürler açısından bir değerlendirme yaptığımızda aşağıdaki seçeneklerden hangisini eleriz?
Seçenekler
A
Statü kazanmak için eğitime önem verilir.
B
Kahvehane sohbetleri yaygınlaşır.
C
Yazılı metinlerde kullanılan sözcükler özenle seçilir.
D
Sözcük dağarcığı gelişir.
E
Yazılı edebiyat gelişir.
Açıklama:
Kültürel farklılıkların iletişim davranışlarına etkisini gözlemleyebileceksiniz.
Soru 30
Bireyci kültürlerin yazılı iletişim kanalını yaygın olarak kullanmalarının nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Küçük gruplarda iletişimi yaygın hale getirmesi.
B
Grup ilişkilerini sağlamlaştırması.
C
Anlatılmak istenilen anlamın geniş sözcüklerle anlatılması.
D
Deyimler ve atasözlerinin sayılarının artması.
E
Kültürün sürekliliğinin sağlanması.
Açıklama:
Kültürel farklılıkların iletişim davranışlarına etkisini gözlemleyebileceksiniz.
Soru 31
Aşağıdakilerden hangisi ortamdan bağımsız düşünme biçeminin sonucudur?
Seçenekler
A
Bütünün bileşenleri arasındaki ilişkileri anlamak
B
Bütünün bileşenlerini soyutlayarak başka bağlamlarda değerlendirmek
C
Bütünün bileşenlerini birlikte değerlendirmek
D
Bileşenleri bütün içindeki işlevleriyle değerlendirmek
E
Bütünü soyutlayarak bileşenlerinden ayırmak
Açıklama:
Algı ile kültür arasındaki ilişkiyi tanımlayabileceksiniz.
Soru 32
İletişim kanallarının sınıflandırılması aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
Bütüncül-Görsel-Sözel
B
Yazılı-Sözel-Bütüncül
C
Görsel-Analitik-Yazılı
D
Sözel-Görsel-İşlevsel
E
Sözel-Yazılı-Görsel
Açıklama:
Farklı kültürlerin neden farklı iletişim kanallarını yeğlediğini açıklayabileceksiniz.
Soru 33
İletişime katılanlar arasındaki bireysel ilişkiler, onların sözsüz ifadeleri, fiziksel ve toplumsal ortamı içeren bütün dolaylı mesajlar aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Bağlamsal gösterge
B
Gösterge
C
Sözlü kod
D
Kodlama
E
Sözsüz kod
Açıklama:
Kültürel farklılıkların iletişim davranışlarına etkisini gözlemleyebileceksiniz.
Soru 34
“Ortamdan bağımsız düşünme biçemi” ile ilgili ifadeleri sıraladığımızda aşağıdaki seçeneklerden hangisini eleriz?
Seçenekler
A
Egemen olduğu kültürlerde pragmatik ve işlevsel değerler önem kazanır.
B
Egemen olduğu kültürlerin üyeleri çevrelerini dar bağlamlı algılama biçemi ile yargılar.
C
Bilimse alanda “tümevarım” olarak adlandırılır.
D
Egemen olduğu kültürlerin üyeleri çevrelerini basit karşılaştırmalarla değerlendirir.
E
Egemen olduğu kültürlerin üyeleri ayrıntılarla ilgilenmeyip bütünü anlamaya çalışırlar.
Açıklama:
Algıda farklılaşmanın gerekçelerini ayırt edebileceksiniz.
Soru 35
Aşağıdakilerden hangisi algı kavramını en iyi açıklar?
Seçenekler
A
Görüp duyduklarımız, dokunup kokladıklarımızdır.
B
Kültürün oluşmasında önemli rol oynayan bir durumdur.
C
Gerçeğin birey tarafından yeniden oluşturulmasıdır.
D
Her toplumun uzlaşarak belirlediği anlama yoludur.
E
Toplumsal kurallarla belirlenen anlamlandırma yoludur.
Açıklama:
Algı ile kültür arasındaki ilişkiyi tanımlayabileceksiniz.
Soru 36
Aşağıdakilerden hangisi yazılı kültür ürünleri dışında kalır?
Seçenekler
A
Gazete
B
Roman
C
Destan
D
Dergi
E
Kitap
Açıklama:
Farklı kültürlerin neden farklı iletişim kanallarını yeğlediğini açıklayabileceksiniz.
Soru 37
Aşağıdakilerden hangisi Akdeniz kültürlerini de kapsayan Doğu kültürlerinin temel bilişsel davranış kalıplarından biri değildir?
Seçenekler
A
İlişkisel
B
Tamamlayıcı
C
Kategorici
D
Sezgisel
E
Bütüncül
Açıklama:
Kültürel farklılıkların düşünme biçimlerine etkisini açıklayabileceksiniz.
Soru 38
Aşağıdakilerden hangisi Batı kültürlerinin temel bilişsel davranış biçimlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Mantıksal
B
Sezgisel
C
Kategorici
D
Analitik
E
Doğrusal
Açıklama:
Kültürel farklılıkların düşünme biçimlerine etkisini açıklayabileceksiniz.
Soru 39
Bireylerarası ilişkiler bireyci kültürlerde nasıl bir nitelik taşır?
Seçenekler
A
Mantıksal
B
İşlevsel
C
Sürekli
D
Durağan
E
Bütüncül
Açıklama:
Kültürel farklılıkların düşünme biçimlerine etkisini açıklayabileceksiniz.
Soru 40
İnsanoğlunun çocuk veya ergin olarak kendi kültüründe etkinlik kazanması ve eğitim süreci sırasında karşılaştığı bilinçli ve bilinç-dışı şartlandırmalara ne ad verilir?
Seçenekler
A
Paradil
B
Kodlama
C
İletişim
D
Kültürleme
E
Bağlamlama
Açıklama:
Kültürel farklılıkların düşünme biçimlerine etkisini açıklayabileceksiniz.
Soru 41
Bilgi, ses, görüntü ve öğrendiğimiz diğer şeylerin kalıplarını, şablonlarını sakladığımız, muhafaza ettiğimiz yere ne ad verilir?
Seçenekler
A
Şekilsel yapı
B
Bilişsel yapı
C
İşlevsel yapı
D
Analitik yapı
E
Karmaşık yapı
Açıklama:
Algı ile kültür arasındaki ilişkiyi tanımlayabileceksiniz.
Soru 42
Antropolog Ruth Benedict tarafından Japon kültürü nasıl adlandırılır?
Seçenekler
A
Utanma Kültürü
B
Kusur Kültürü
C
Sevinç Kültürü
D
Hüzün Kültürü
E
Dans Kültürü
Açıklama:
Kültürel farklılıkların düşünme biçimlerine etkisini açıklayabileceksiniz.
Soru 43
Aşağıdakilerden hangisi, bağlamlama sürecinde iletişime katılanlar arasındaki bireysel ilişkiler, onların sözsüz ifadeleri, fiziksel ve toplumsal ortamı da içeren bütün dolaylı mesajları ifade etmektedir?
Seçenekler
A
Anlamsal Gösterge
B
Dış Gösterge
C
Karşıt Gösterge
D
Bağlamsal Gösterge
E
İç Gösterge
Açıklama:
Algıda farklılaşmanın gerekçelerini ayırt edebileceksiniz.
Soru 44
Bireylerarası ilişkilere yönelim açısından kültürlerarası farklılaşmayı, kültürlerin geniş ve dar bağlamlı olma niteliklerine dayanarak yorumlayan düşünür aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Geert Hofstede
B
James G. March
C
Edward T. Hall
D
Johan P. Olsen
E
Daniel J. Levinson
Açıklama:
Algı ile kültür arasındaki ilişkiyi tanımlayabileceksiniz.
Soru 45
Hangi düşünme biçimine sahip kültürlerin üyeleri elde ettikleri verilerle bulundukları ortamı kavramaya çalışırlar ve tek tek parçalar üzerinde düşünmezler?
Seçenekler
A
Bağlama Bağlı
B
Ortama Bağlı
C
Ortamdan Bağımsız
D
Kişiye Bağlı
E
Ötekinden Bağımsız
Açıklama:
Kültürel farklılıkların düşünme biçimlerine etkisini açıklayabileceksiniz.
Soru 46
Hangi düşünme biçimine sahip kültürlerin üyeleri elde ettikleri her veriyi diğerlerinden soyutlayarak tek başına anlamlandırmaya çalışırlar?
Seçenekler
A
Toplumsal Yapıya Bağlı
B
Ortamdan Bağımsız
C
İnsan Doğasından Bağımsız
D
Ortama Bağlı
E
Kişiye Bağlı
Açıklama:
Farklı kültürlerin neden farklı iletişim kanallarını yeğlediğini açıklayabileceksiniz.
Soru 47
Sesli işaretlerle oluşturulmuş ve sözcükler şeklinde kullanılan kodlar aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Giyim Kodu
B
Sözsüz Kod
C
Ses Kodu
D
Sözel Kod
E
İletişim Kodu
Açıklama:
Algı ile kültür arasındaki ilişkiyi tanımlayabileceksiniz.
Soru 48
Bir cümledeki anlamın koda yüklenmesi işlemine ne ad verilmektedir?
Seçenekler
A
Anlamlandırma
B
Yükleme
C
Kodlama
D
Kod Açma
E
Anlatma
Açıklama:
Algı ile kültür arasındaki ilişkiyi tanımlayabileceksiniz.
Soru 49
“Herhangi bir korku filminde yere dökülmüş kırmızı bir sıvı büyük olasılıkla kan olarak algılanırken, aynı sıvı bir komedi filminde salça, reçel ya da boya olarak algılanır. “ Bu durum aşağıdaki hangi bağlam ile ilişkilidir?
Seçenekler
A
Çerçeve
B
Kültür
C
Teknik yapım
D
Bilişsel süreç
E
Gerçek
Açıklama:
Bu durum algıyı yöneten “çerçeve” denilen bağlam ile ilişkilidir.
Soru 50
Hangisi “algı” kavramı için geçerli değildir?
Seçenekler
A
Algılamadığımız hiçbir şeyden anlam çıkaramayız.
B
Algılar duygularımızı etkilemez.
C
Algı kavramı, gerçek olanın birey tarafından olduğundan farklı şekilde görüldüğünü ifade eder.
D
Bireyin neyi algılayıp neyi algılamayacağı ya da neyi nasıl algılayacağı kültür tarafından belirlenir.
E
Algılama, duyu organlarımız aracılığıyla çevredeki etkilerin farkına varmaktır.
Açıklama:
Algılar duygularımızı etkiler.
Soru 51
Aşağıdakilerden hangisi kodların içinde oluşturulduğu bağlamlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Cinsiyet
B
Sosyal statü
C
Yaş
D
Zaman
E
Ses yapısı
Açıklama:
Kodlar sadece kendilerini oluşturan işaretler ve ögelerle anlam kazanmaz. Aynı zamanda kodların içinde oluşturulduğu bağlam da taşınacak anlamın yaratılmasında önemli rol oynar.
Soru 52
Geniş bağlamlı kültürlerde algı süzgeci anlam yaratmak için aşağıdakilerden hangisine ihtiyaç duyar?
Seçenekler
A
Çok miktarda enformasyon
B
Çok miktarda hazır çerçeve
C
Az miktarda enformasyon
D
Orta miktarda enformasyon
E
Az miktarda hazır çerçeve
Açıklama:
Geniş bağlamlı kültürlerde algı süzgeci anlam yaratmak için az miktarda enformasyona ihtiyaç duyar.
Soru 53
İletişime katılanlar arasındaki bireysel ilişkiler, onların sözsüz ifadeleri, fiziksel ve toplumsal ortamı da içeren bütün dolaylı mesajlar aşağıdakilerden hangisi ile ifade etmektedir?
Seçenekler
A
Bağlamlama
B
Bağlamsal gösterge
C
Kod
D
Geniş bağlam
E
Bilişsel yapı
Açıklama:
İletişime katılanlar arasındaki bireysel ilişkiler, onların sözsüz ifadeleri, fiziksel ve toplumsal ortamı da içeren bütün dolaylı mesajlar bağlamsal göstergedir.
Soru 54
Ortama bağımlı düşünme biçemine sahip kültürlerin üyeleri için aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Elde ettikleri verilerle bulundukları ortamı bütün olarak kavrar.
B
Tek tek parçalar üzerinde düşünmez.
C
Parçaların bütün içindeki yerini saptamaya çalışır.
D
Elde ettikleri verileri parçalara ayırıp analiz eder.
E
Bütünden parçaya giden bir düşünce yapısı vardır.
Açıklama:
Ortama bağımlı düşünme biçemine sahip kültürlerin üyeleri, elde ettikleri verileri bütün olarak kavrarlar.
Soru 55
Ortamdan bağımsız düşünme biçemi bilimsel olarak aşağıdakilerden hangisi ile adlandırılır?
Seçenekler
A
Tümevarım
B
Mantık
C
Analitik
D
Tümdengelim
E
Rasyonellik
Açıklama:
Ortamdan bağımsız düşünme biçemi bilimsel olarak Tümevarım olarak isimlendirilir.
Soru 56
Stewart’a göre aşağıdakilerden hangisi geçerli değildir?
Seçenekler
A
Avrupa kültürlerinde Amerikalılardan farklı olarak kuramlar, fikirlerden önce gelir.
B
Avrupa kültürlerinde olayların sonuçlarına önem verilir ve birey ampirik çevresini etkiler.
C
Amerikalılar için dünya fikirlerden değil, gerçeklerden oluşur.
D
Amerikalılar kuramlarını tekrar tekrar doğrulama gereksinimi duyar.
E
Avrupa kültürlerinde tümdengelimsel ve soyut biçem benimsendiği için kavramsal bir dünya önem kazanır.
Açıklama:
Stewart’a göre, “Amerikalılar için dünya fikirlerden değil, gerçeklerden oluşur. Onların düşünme süreci genel olarak, gerçeklerden yola çıkarak fikirlere ulaşmayı amaçlayan tümevarımsal nitelik taşır. Karmaşıktan daha soyuta doğru olan bilişsel biçemde başarılı değildirler. Amerikalılar kuramlarını tekrar tekrar doğrulama gereksinimi duyar ve onların fikirleri uygulamalar ve kurumlaşma ile geçerlik kazanır” (Stewart, 1962: 22-23). Bu düşünme biçeminde olayların sonuçlarına önem verilir ve birey ampirik çevresini etkileyebilmeye çalışır. Bunun sonucu olarak, ortamdan bağımsız bilişsel biçeme eğilimli kültürlerde pragmatik ve işlevsel değerler önem kazanır. Stewart’a göre, Avrupa kültürlerinde Amerikalılardan farklı olarak fikirler kuramlardan önce gelir. Bu kültürlerde tümdengelimsel ve soyut biçem benimsendiği için kavramsal bir dünya önem kazanır.
Soru 57
Hsu, Kuzey Amerikan ve Çin kültürlerini karşılaştırıldığında en önemli farklılık olarak aşağıdakilerden hangisini bulmuştur?
Seçenekler
A
Dürüstlük
B
Samimiyet
C
Akrabalık ilişkileri
D
Algı biçimleri
E
Bireycilik
Açıklama:
Hsu, Çin ve Kuzey Amerika kültürlerini karşılaştırdığında en önemli farklılığı “bireycilik” olarak tespit etmiştir.
Soru 58
Güç aralığı az olan kültürlerin, güç aralığı büyük kültüre sahip ülkelerde çalışan üyeleri, hangisini anlamakta zorluk çekmeyebilir?
Seçenekler
A
Ortama ve koşullara göre değişen hitap biçemleri
B
Hiyerarşik toplumsal yapıyı yansıtan ritüeller
C
Yerli halkın bireylerarası yönelimleri
D
İletişim sürecinde informel ve doğrudan tavırlar takınma eğilimi gösterenler
E
Kullandıkları yabancı dilin incelikleri
Açıklama:
Güç aralığı az olan kültürler İletişim sürecinde informel ve doğrudan tavırlar takınma eğilimi gösterirler.
Soru 59
Aşağıdakilerden hangisi algı kavramını en iyi açıklar?
Seçenekler
A
Algı, gözle görünen, kulakla işitilen her şeydir.
B
Algı, duyu organlarımız tarafından çevreden alınan her türlü enformasyondur.
C
Algı, gerçeğin birey tarafından kendi kültürüne göre yeniden oluşturulmasıdır.
D
Algı, çevrenin süzgeçten geçirilerek istenenin alınmasıdır.
E
Algı, her kültürün kendine göre oluşturduğu çevrenden gelen enformasyondur.
Açıklama:
Algı kavramı, gerçek olanın birey tarafından olduğundan farklı şekilde görüldüğünü ifade eder. Birinci bölümde öğrendiğimiz gibi, insan bilişi ya da zihni, doğumdan itibaren kültürce şekillenir ve bireyin neyi algılayıp neyi algılamayacağı ya da neyi nasıl algılayacağı kültür tarafından belirlenir.
Soru 60
Aşağıdaki ifadelerden hangisi algı ile kültür arasındaki bağlantıyı gösterir?
Seçenekler
A
Görme, sinir sistemimizde beyin tarafından gerçekleştirilir.
B
Sesler, duyu organlarımızdan kulak tarafından ayırt edilir.
C
Koku alma burunda gerçekleşir.
D
Duyu organlarımız sadece kültürümüzün tanıdığı etkenlere duyarlıdır.
E
Dokunma yoluyla edinilen algılar deride oluşur.
Açıklama:
Bilindiği gibi, gözümüze gelen ışınlar göz merceği aracılığı ile bir nokta üzerinde toplanır ve bu noktadaki sinir uçlarını uyararak beyne işaretler gönderir. Bu işaretler beyinde yorumlanarak görüntüye çevrilir. İşte bu çevrilme bilişsel bir süreçtir ve zihnimizin işlemesini sağlayan bilgi donanımıyla ilgilidir. Bu nedenle eğer bir benzetme yapılacaksa gözümüzü, görmeyi sağlayan bilişsel süreçlerle birlikte, kameraya değil yönetmene benzetmeliyiz. Bilindiği gibi, kamera gördüğünü, yönetmen ise görmek istediğini ya da izleyiciye ulaştırmak istediğini görür. İnsanlar, kamera gibi gördüğü gerçeği kaydetmek yerine, kendi gerçekliğini oluşturur. Yönetmen de kameranın teknik olanaklarından, ışıktan ve kurgu sanatından yararlanarak kendi gerçekliğini yaratır. Bu nedenle insanların genel olarak gerçekler dünyasında, ancak kendi gerçeklikleri içinde yaşadığını söyleriz.
Soru 61
Aşağıdakilerden hangisi algı süzgeci ile ilgili değildir?
Seçenekler
A
İnsanların ancak belirli frekans aralığındaki sesleri duyabilmesi.
B
İnsanların sadece istediği enformasyonu algılaması.
C
İnsanların çevrelerinde olup bitenin farkında olması.
D
İnsanların bazı hayvanların algıladığı enformasyonu algılayamaması.
E
İnsanların bazı renkleri birbirinden ayıramaması.
Açıklama:
Yaşadığımız ortamda çevremizi saran uyaranların ve enformasyonun az bir kısmını algılarız. Bunun nedenlerinden biri duyu organlarımızın bütün bu etkenleri algılayabilecek niteliklere sahip olmamasıdır.
Soru 62
Aşağıdakilerden hangisi kültürel kodlarla algı arasındaki ilişkiyi açıklar?
Seçenekler
A
Bir enformasyonun algılanması için duyu organlarımıza erişmesi yeterlidir.
B
Her ileti kodlardan oluşur ve uygun kanaldan gönderilirse mutlaka algılanır.
C
Bir iletinin algılanması için kodlarının alıcıya ulaşması zorunludur.
D
Algı ancak kodaçımı gerçekleşirse gerçekleşir.
E
Kodlarını açamasak da çevremizdeki bütün enformasyonu algılarız.
Açıklama:
Dilini ve alfabesini bilmedikleri ülkelere gidenler arkalarından kendilerine seslenen insanların çağrılarını, yerel işaretleri ya da uyarı levhalarını algılamazlar. Bu durumda olan bireylerin çığlık, kahkaha, ağlama gibi sesler dışında sözel kodlardan ve kültüre özgü sözsüz kodlardan anlam çıkarmaları mümkün değildir. Çünkü, başka kültürlere ait hem sözel hem de sözsüz kodlar bireyin kendi kültürü tarafından düzenlenmiş anlamlandırma sürecine giremezler. Bu düzenlemeye kültürlerarası iletişimde “algı süzgeci” denir.
Soru 63
Aşağıdakilerden hangisi düşünme biçemlerinde farklılığı gösterir?
Seçenekler
A
Ortamı bütün olarak algılamaya çalışmak.
B
Tek tek parçalar üzerinde düşünmemek.
C
Her bir parçayı bütünden ayrı olarak ele almak.
D
Parçaların bütün içindeki yerini saptamak.
E
Konuyu bütün olarak anlamaya çalışmak.
Açıklama:
Ortama bağımlı düşünme biçemine sahip kültürlerin üyeleri elde ettikleri verilerle bulundukları ortamı bütün olarak kavramaya çalışırlar ve tek tek parçalar üzerinde düşünmezler. Parçaların bütün içindeki yerini saptamaya çalışır ve bütünün nasıl işlediğini, onun tamamını görerek anlamak isterler. Bunun için, ortamı oluşturan bileşenlerin birbiriyle ilişkisi hakkında elde ettikleri genel enformasyonla yetinirler. Ortamdan bağımsız düşünme biçemine sahip kültürlerin üyeleri bütünü oluşturan her bir parçayı bütünden ayrı olarak ele alır sonra da bunların birbirleriyle ilişkisini anlamaya çalışırlar. Bu düşünme biçemi, bireyin ortamı oluşturan her bir bileşen için çok miktarda enformasyon toplamasını gerektirir.
Soru 64
Aşağıdakilerden hangisi ortama bağımlı düşünme biçemine özgü davranıştır?
Seçenekler
A
Anlam yaratmak için çok enformasyona ihtiyaç duymak.
B
Ayrıntılarla ilgilenmeyip bütünü anlamaya çalışmak.
C
Bütünü anlamak için az miktarda enformasyona ihtiyaç duymak.
D
Bütünü anlamak için bileşenlerin her biriyle ilgili enformasyon toplamak.
E
Bileşenleri tek tek anlayıp sonra bütünü oluşturmak.
Açıklama:
Ortama bağımlı düşünme biçimine sahip kültürlerin üyeleri elde ettikleri verilerle bulundukları ortamı bütün olarak kavramaya çalışırlar ve tek tek parçalar üzerinde düşünmezler. Parçaların bütün içindeki yerini saptamaya çalışır ve bütünün nasıl işlediğini, onun tamamını görerek anlamak isterler.
Soru 65
Aşağıdakilerden hangisi ortaklaşa davranışçı kültürlerde daha çok gözlenir?
Seçenekler
A
İletileri yazılı kanaldan iletmek.
B
Bireylerarası ilişkileri kişisel gereksinimlere göre oluşturmak.
C
Yüz yüze iletişimi medya dolayımlı iletişime tercih etmek.
D
Dil ve yazılı edebiyatı geliştirmek için özel çaba harcamak.
E
Sözlü iletişimde anlamın ayrıntıları için sözcük seçimine dikkat etmek.
Açıklama:
Sözel kanal bir taraftan bireylerin kendilerini göstermeleri ve grup içinde yer edinmelerini sağlarken diğer taraftan da grup içi ilişkilerin sağlamlaşması ve “biz” kavramının yerleşmesine katkıda bulunur. Böylece ortaklaşça davranışçı kültürler kendi sürekliliklerini sağlamış olurlar. Bu kültürlerin sözlü edebiyatı daha çok gelişir ve zenginleşir. Söz söyleme sanatına dayalı olarak deyimler, atasözleri ve özlü sözlerin sayısı ve kullanım oranı artar.
Soru 66
Aşağıdakilerden hangisi geniş bağlamlı kültürlerin iletişim davranışlarındandır?
Seçenekler
A
Grup içi iletişimde sadece izleyerek konuşulanları anlamaya çalışmak.
B
Yabancıyla etkileşime girmeden onun hakkında başka kanallardan bilgi toplamak.
C
Bilmediği konularda fikir ileri sürmemek.
D
Kendini ilgilendirmese de her alanda enformasyon toplamak ve olayları içinde bulunduğu bağlamda değerlendirmek.
E
Sadece uzman olduğu konularda sohbete katılmak.
Açıklama:
Söylediği sözlerin içeriğinden çok konuşmalarındaki akıcılık, sözler arasındaki uyum ve tonlamayla sözel kanala yatkın olan kültürlerin üyelerinin dikkatini çeke-bilen hatipler toplumların kanaat önderliğini üstlenir ve toplumun yönlendirilme-sinde önemli rol oynayabilirler. Sözel kanal, özellikle ortaklaşa davranışçı kültürlerde küçük gruplarda iletişimin yaygın olarak gerçekleşmesini sağlar. Aile toplantıları, kahvehane sohbetleri, gruplar halinde geziler ve mümkün olan her durumda insanların bir araya toplanması sonucunda, iletişim küçük gruplarda sözel ka-nallar aracılığıyla gerçekleşmiş olur.
Soru 67
Aşağıdakilerden hangisi sözel kanalı daha çok kullanma eğilimindedir?
Seçenekler
A
Ortaklaşa davranışçı bir kültürün üyesi.
B
Bireyci bir kültürün üyesi.
C
Siyasetçi.
D
Edebiyatçı.
E
Şair
Açıklama:
Görsel kanal hem sözel hem de yazılı kültürlerde kullanılmakla birlikte, kullanım biçemleri farklıdır. Sözel kültürler görsel kanalı yazılı kültürlerden daha yaygın kullanırlar. Söz gelimi radyo dinleme ve televizyon izlenme oranları açısından bakıldığında sözel kültür mensuplarının televizyon izlemeye okumaktan ve radyo dinlemekten daha çok zaman ayırdıkları gözlenir. Birçok izleyici araştırmasında, günün hangi saatlerinde televizyon izlediği sorulan kaynak kişilerin çoğunun izlemeseler bile sadece “ses olsun” diye televizyonlarını sabahtan uyuyuncaya kadar açık tuttukları saptanmıştır. Bu, günün her saatinde biriyle konuşma ihtiyacı duyan ortaklaşa davranışçı kültürlerin yaygın davranışlarından biridir. Kuzey Amerika da dâhil olmak üzere, Batı kültürlerinin çoğunda toplumun orta ve alt tabakalarında, hâlâ ortaklaşa davranışçı niteliklerini koruyan gruplarda, görsel kanal yazılı kanaldan daha yaygın olarak kullanılır.
Soru 68
Aşağıdakilerden hangisi sözlü kültürün ürünlerinden değildir?
Seçenekler
A
Efsane
B
Hikaye
C
Masal
D
Destan
E
Roman
Açıklama:
Sözlü kültür geleneğine sahip toplumlarda sözel kanalın kullanımı yaşamın bütün alanlarında diğerlerinden üstün tutulur. Bu toplumlarda söz, hem yaşamın gereklerinden biri olarak hem de sanatsal anlamda önem verilen bir değer olarak kabul edilir. Bireylerin sözel ifade yetenekleri toplumda kabul görmeleri ve yer edinebilmeleri açısından gerekli ve önemlidir. Hitabet denilen söz söyleme sanatı, siyaset başta olmak üzere birçok alanda bireylerin statü kazanmalarına katkıda bulunur.
Soru 69
İletişim sürecinde duygu organlarımız aracılığı ile çevremizdeki etkilerin farkına varmak aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Anlama
B
Düşünme
C
Sorgulama
D
Algılama
E
İçselleştirme
Açıklama:
İletişim sürecinde duyu organlarını kullanarak yapılan şey algılamadır. Algılamadığımız hiçbir şeyden anlam çıkaramayız.
Soru 70
Başka işaretlerle birleştiğinde farklı anlamlar yaratan işaretlerin bir araya gelmesine ne denir?
Seçenekler
A
Kod
B
Sinyal
C
Mesaj
D
Kanal
E
Kaynak
Açıklama:
Kod, işaretlerin bir araya gelerek oluşturduğu anlamlı bütündür.
Soru 71
Düşünme kalıpları ne zaman ortaya çıkmaktadır?
Seçenekler
A
Yaşlılıkta
B
Yetişkinlikte
C
Gençlikte
D
Ergenlikte
E
İlk çocuklukta
Açıklama:
İlk çocukluk yılları düşünme kalıplarının ortaya çıktığı zamandır. Öğrenilen her şey daha sonra karşılaşılan durumları değerlendirmek için zihinde bir yere konur. Bilişsel yapı ya da “zihnî yapı” bu bilgi, ses, görüntü ve öğrendiğimiz diğer şeylerin kalıplarını, şablonlarını sakladığımız, muhafaza ettiğimiz yerdir.
Soru 72
İnsanların düşünme şekillerin üzerinde etkisi olan unsur aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Aile
B
Okul
C
Maddi durum
D
Kültür
E
Kitaplar
Açıklama:
Bireylerin düşünme şekilleri kültüre göre biçimlenmektedir.
Soru 73
Aile içerisinde yaş ve cinsiyete göre gündelik kurulan etkileşim türlerinden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Anne-Baba
B
Anne-Çocuk
C
Çocuk-Arkadaş
D
Baba-Çocuk
E
Çocuk-Çocuk
Açıklama:
Aile içinde, gündelik yaşamın birçok alanında anne-baba, anne-çocuk, baba-çocuk ve çocuk-çocuk etkileşimleri kurulabilir. Aile içerisinde çocuk-arkadaş etkileşimi kurulmaz.
Soru 74
Başkalarının algılarına önem veren kültür türü hangisidir?
Seçenekler
A
Ortak kültür
B
Utanma kültürü
C
Bağımsız kültür
D
Geleneksel kültür
E
Yenilikçi kültür
Açıklama:
Utanma kültürü başkalarının algılarına önem vermektedir.
Soru 75
Bireyci ve ortaklaşa davranışçı kültürlerde bireylerarası ilişkiler ne üzerine kurulur?
Seçenekler
A
İşlevsellik-Anlayışsızlık
B
Süreklilik-Sorumsuzluk
C
İşlevsellik-Süreklilik
D
Süreklilik-Acımasızlık
E
İşlevsizlik- Çıkarcılık
Açıklama:
Bireyci ve ortaklaşa kültürlerde ilişkiler işlevsellik ve süreklilik üzerine kurulur.
Soru 76
Sanayileşmiş kültürlerde bulunan alt kültürler hangisinde doğru bulunmaktadır?
Seçenekler
A
Kentsel-Toplumsal
B
İşlevsel- Kırsal
C
Sanayisel-Toplumsal
D
Kentsel-Kırsal
E
Hiyerarşik- İşlevsel
Açıklama:
Sanayi toplumlarında kentsel ve kırsal alt kültürler bulunmaktadır.
Soru 77
I. Sözel
II. Görsel
III. Düşünsel
IV. Yazılı
Yukarıdakilerden hangileri iletişim kanallarındandır?
II. Görsel
III. Düşünsel
IV. Yazılı
Yukarıdakilerden hangileri iletişim kanallarındandır?
Seçenekler
A
I ve II
B
II ve III
C
II, III, IV
D
I, II ve IV
E
Yalnız III
Açıklama:
İletişim kanalları sözel, görsel ve yazılı kanallar olarak sıralanır.
Soru 78
Yazılı kanal kullanan kültürlerde aşağıdakilerden hangisinin gelişmesi beklenir?
Seçenekler
A
Hitabet
B
Yazılı edebiyat ve dil
C
Güzel sanatlar
D
İletişim
E
Dinleme
Açıklama:
Yazılı iletişim beraberinde yazılı edebiyatın ve dilin gelişimini getirecektir. Yazılı ürünler aktarılarak bu alan bir zenginlik yaratılabilir.
Soru 79
Aşağıdakilerden hangisi algının özelliklerinden biridir?
Seçenekler
A
Nesnel olması
B
Öznel olması
C
Kültüre göre değişmemesi
D
Kodlamaya göre değişmemesi
E
Gerçek olanı bireye aynı şekilde göstermesi
Açıklama:
Algının en önemli özelliklerinden biri öznel olmasıdır. Algı öznel olduğu için, birey aynı enformasyondan farklı anlamlar çıkarabilmektedir.
Soru 80
Sesli işaretlerle oluşturulmuş kodlara ne ad verilir?
Seçenekler
A
Sözel olmayan kod
B
Beden dili
C
Konuşma biçimi
D
Sözel kod
E
Etkileşim
Açıklama:
Sesli işaretlerle oluşturulmuş kodlara sözel kod denilmektedir. Konuşulan dilin kendisi, farklı sözcüklerin bir kombinasyonu olarak, çok sayıda farklı anlam oluşturma potansiyeline sahip başlı başına bir koddur. Ancak dili oluşturan sözcükler de çeşitli işaretlerin birleştirmesiyle oluşturulmuş ve belirli anlamlar taşıyan kodlardır.
Soru 81
Algı süzgecindeki bilişsel yapı aşağıdakilerden hangisiyle sistematik hale getirilir?
Seçenekler
A
Çevre ile etkileşim
B
Aile
C
Eğitim
D
İş yaşamı
E
Bireylerarası iletişim
Açıklama:
Algı süzgecindeki bilişsel yapı eğitim ile sistematik hale getirilir.
Soru 82
Ortamdan bağımsız düşünme biçemine sahip kültürlerin üyelerinin aşağıdakilerden hangisini yapması beklenir?
Seçenekler
A
Parçaların bütün içerisindeki yerini saptamaya çalışır
B
Bütünün nasıl işlediğini onun tamamını görerek anlamak isterler
C
Grup içi dengeleri daha rahat bir şekilde sağlamaları
D
Bütünü oluşturan her bir parçayı bütünden ayrı olarak ele alırlar
E
Ortamı oluşturan bileşenlerin birbiriyle ilişkisi hakkında elde ettikleri genel enformasyonla yetinirler.
Açıklama:
Ortamdan bağımsız düşünme biçemine sahip kültürlerin üyeleri bütünü oluşturan her bir parçayı bütünden ayrı olarak ele alır sonra da bunların birbirleriyle ilişkisini anlamaya çalışırlar. Bu düşünme biçemi, bireyin ortamı oluşturan her bir bileşen için çok miktarda enformasyon toplamasını gerektirir.
Soru 83
Batı kültürlerinin temel bilişsel davranış kalıpları içerisinde aşağıdakilerden hangisi yer almaz?
Seçenekler
A
Mantıksal
B
Sezgisel
C
Kategorici
D
Doğrusal
E
Analitik
Açıklama:
Batı kültürlerinin temel bilişsel davranış kalıpları içerisinde sezgisellik yer almamaktadır. Sezgisellik, Akdeniz kültürlerini de kapsayan Doğu kültürlerinin temel bilişsel davranış kalıpları içerisinde yer almaktadır.
Soru 84
Simetrik ilişkilerin olduğu bir kültürde, aşağıdakilerden hangisinin olması beklenir?
Seçenekler
A
Öğretmenin öğrencisini kibar bir dille uyarması
B
Öğretmenin yüksek sesle öğrencisiyle konuşması
C
Öğretmenin bağırıp çağırarak öğrencisine emirler yağdırması
D
Öğretmenin kendini öğrencisinden yukarıda görmesi
E
Öğretmenin kendi sözlerine karşılık öğrencisinden cevap kabul etmemesi
Açıklama:
Güç aralığının az olduğu kültürlerde ise bireyler, kişilerarası etkileşim sürecinde göreceli olarak daha simetrik bir konumda bulunurlar ve toplum içindeki iktidar ve güçlerini etkileşime görünürde daha az yansıtırlar. Yüksek sesle konuşmak genellikle hoş karşılanmaz. Bağırıp çağırarak emirler yağdıran bir amir komik duruma düşer. Öte yandan, güç aralığının büyük olduğu asimetrik kültürlerde birinciler etkileşim sürecinde kendilerini daha yukarıda, ikinciler daha aşağıda görürler. Birinciler yüksek sesle konuşurken ikincilerin sesini yükseltmesi saygısızlık, hatta terbiyesizlik sayılır. Birincinin sözlerine karşılık vermek ya da onun savlarını çürütebilecek fikirleri sürmek de kabul edilebilir davranışlardan sayılmaz. Amirler çalışanlarına yüksek sesle emirler verebilir ve bu normal karşılanır.
Soru 85
İşe giderken giydiği kıyafetin rahat olmasından ziyade, başkalarının düşüncesine göre, eşdeyişle bu kıyafeti giyersem iş arkadaşım hakkımda ne düşünür diyerek tercih eden bir kişi hangi kültürün unsurlarına göre hareket etmektedir?
Seçenekler
A
Günah, kusur kültürü
B
Utanma kültürü
C
Ortaklaşa davranışçı kültür
D
Otoriter kültür
E
Yetki kültürü
Açıklama:
Başkalarının algılarına önem verilen kültürlere utanma kültürü denir. Utanma kültüründe birey, başkalarının düşüncelerine oldukça önem verir. Bu açıdan hareket, davranış, giyim kuşam vb. unsurlardan başkalarının düşüncelerine göre kendisini şekillendirir.
Soru 86
Aşağıdakilerden hangisi sözel olmayan kod değildir?
Seçenekler
A
Dövme
B
Saç sitili
C
Kıyafet Tarzı
D
Ses
E
Takı
Açıklama:
Dövme, saç sitili, kıyafet tarzı ve takılar sözel olmayan kodlardandır. Ses ise sözel kod olarak değerlendirilebilir.
Soru 87
Bireylerdeki düşünce kalıpları hangi dönemden itibaren oluşmaya başlar?
Seçenekler
A
Ergenlik dönemi
B
Gelişme çağı
C
İlk çocukluk yılları
D
Bebeklik dönemi
E
Okul dönemi
Açıklama:
Bireylerdeki düşünce kalıpları ilk çocukluk yıllarında oluşmaya başlamaktadır. Her bireyin belirli kalıplar içinde düşündüğü bilinmektedir. Bu “düşünme kalıpları” ilk çocukluk yıllarından başlayarak edinilen ve kültürel olarak aktarılan kalıplardır.
Soru 88
Kırsal kültürde enformasyon elde etmede aşağıdakilerden hangisi daha başarılı ve üstündür?
Seçenekler
A
İnternetten araştırma yapmak
B
Televizyon izlemek
C
Gazete okumak
D
Radyo dinlemek
E
Yüz yüze iletişim kurmak
Açıklama:
Kırsal kültür, sanayi ve şehir kültürüne göre imkânsızlıklar barındırmaktadır. Örneğin kırsal kesimde teknolojiden yararlanma oranı azdır. Her ne kadar gazete, radyo ve televizyon kırsal kesime ulaşmış olsa da yüz yüze iletişim kırsal kesimde enformasyon elde etme konusunda daha başarılı ve üstündür.
Soru 89
Kodlar, iletişimde yararlandığımız farklı ögelerden (element) oluşan ögelere ne ad verilir?
Seçenekler
A
Anlam
B
Algı
C
İşaret
D
Duygu
E
Düşünce
Açıklama:
Kodlar, iletişimde yararlandığımız farklı ögelerden (element) oluşur. Bu ögelere işaret denir. Her kod, başka işaretlerle birleştiğinde farklı anlamlar yaratan işaretlerin bir araya getirilmesiyle oluşturulur.
Soru 90
Kodların anlam kazanmasında kendilerini oluşturan işaret ve ögelerden başka aşağıdakilerden hangisi önemlidir?
Seçenekler
A
Bağlam
B
Zaman
C
Algı
D
Bakış açısı
E
Değerlendirme
Açıklama:
Kodlar sadece kendilerini oluşturan işaretler ve ögelerle anlam kazanmaz. Aynı zamanda kodların içinde oluşturulduğu bağlam da taşınacak anlamın yaratılmasında önemli rol oynar.
Soru 91
Duyu organlarımızın anatomik yapısı ya da fiziksel nedenlerle algılanabilir olan bazı etkenler hangi olgu nedeniyle algılanamaz?
Seçenekler
A
Öğrenme süzgeci
B
Algı süzgeci
C
Değerlendirme süzgei
D
Süreklilik süzgeci
E
Alaşılabilirlik süzgeci
Açıklama:
Bazı etkenler duyu organlarımızın anatomik yapısı ya da fiziksel nedenlerle algılanabilir olsalar da kültürün bilişsel yapıyı şekillendirmesi nedeniyle algılanmazlar. Bunun nedeni her insanın, kendi kültürü tarafından şekillenmiş bir algı süzgecinin olmasıdır.
Soru 92
İletişim sürecinde bir uyarının toplam anlamını yorumlarken göstergelere dikkat etmek, onları tanımak ve diğer iletişimsel ögelerle birlikte değerlendirmek aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Algılama
B
Duyumsama
C
Değerlendirme
D
Eklemleme
E
Bağlamlama
Açıklama:
Hall, bunlara benzer iletişim davranışlarına dayanarak “bağlamlama” kavramını ortaya atmıştır. Bağlamlama, iletişim sürecinde bir uyarının toplam anlamını yorumlarken bağlamsal göstergelere dikkat etmek, onları tanımak ve diğer iletişimsel ögelerle birlikte değerlendirmek demektir. Burada “bağlamsal gösterge” terimi, iletişime katılanlar arasındaki bireysel ilişkiler, onların sözsüz ifadeleri, fiziksel ve toplumsal ortamı da içeren bütün dolaylı mesajları ifade etmektedir.
Soru 93
Düşünme alanında kültürlerin birbirlerinden nasıl farklılaştığını anlamak için bilişsel psikolojide en çok kabul gören ayrım nedir?
Seçenekler
A
Ortamı değerlendirme farklılığı-ortamı değerlendirme aynılığı
B
Kültüre bağımlılık-kültürden bağımsızlık
C
İdeolojiye bağımlılık-ideolojiden bağımsızlık
D
Ortama bağımlılık-ortamdan bağımsızlık
E
Yorumlama farklılığı-yorumlama aynılığı
Açıklama:
Düşünme alanında kültürlerin birbirlerinden nasıl farklılaştığını anlamak için bilişsel psikolojide en çok kabul gören ortama bağımlılık ve ortamdan bağımsızlık ayrımından yararlanılır. Bu ayrım, bireylerin çevrelerinden elde ettikleri enformasyona dayanarak yönlerini nasıl saptadıklarını belirlemek için yapılan araştırmaların sonucunda ortaya atılmıştır. Araştırmalarda gözleri bağlı olarak bir mekânda yönlerini bulması istenen bireylerin, elde ettikleri enformasyonu farklı düşünme kalıpları ile değerlendirerek gidecekleri yönü saptadıkları sonucuna varılmıştır. Bazı bireylerin ortamdan elde ettikleri veriler yardımı ile bulundukları ortamın bütüncül bir resmini çıkarmaya çalışırken diğerlerinin elde ettikleri verileri parçalarına ayırarak analiz ettikleri ve sonra bu parçalardan bütün hakkında fikir oluşturdukları gözlenmiştir. Araştırmaya katılan bireyler arasında aynı kültüre mensup olanların aynı düşünme kalıpları ile sonuca vardıkları görülmüştür. Böylece, insanların düşünme biçemlerinin kültürce şekillendiği sonucuna varılmıştır.
Soru 94
Sezgisel düşünme biçeminde önemli olan nedir?
Seçenekler
A
Konuyla ilgili farklı gerçeğe ulaşmak
B
Konuyla ilgili kesin gerçeğe ulaşmak
C
Konuyla ilgili olumlu gerçeğe ulaşmak
D
Konuyla ilgili olumsuz gerçeğe ulaşmak
E
Konuyla ilgili değişik sonuca ulaşmak
Açıklama:
Sezgisel düşünme biçeminde analiz etme, kategorizasyon, kesinlik ve soyutlaştırma vurgulanmaz. Önemli olan sonuç değil, konuyla ilgili kesin gerçeğe ulaşmaktır. Diğer taraftan, sezgisel düşünce biçemi, iletişim sürecinin bağlamsal göstergelerini bütüncül biçemde tanımaya olanak sağlar. Bu nedenle, Doğu kültürlerinin üyelerinin algılama biçemleri geniş bağlamlıdır. Sezgisel düşünme biçemi, bireye, iletişime katılan diğer bireylerle ve çevresi ile uyumlu ilişkiler kurma olanağı verir. Bu mekanizma, sezgisel düşünme eğilimi gösteren bireylerin, iletişim sürecinde ve bireylerarası ilişkilerde, durumu mantıkla analiz etmeden, diğerlerinin saklı hislerine duyarlı olmalarını sağlar. Asyalıların bu duyarlılığı ve analitik olmaktan çok sezgisel davranmaları, bu kültürlere yabancı olanlar tarafından belirsizlik ve mantıksızlık olarak değerlendirilir. Dış olayları değerlendirme sürecinde ortaya çıkan buna benzer farklılıklar, kültürlerarası iletişimde genellikle hayal kırıklıkları ve yanlış anlamalara yol açar.
Soru 95
İnsan gruplarının grup üyelerinden beklentilerinden birisi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Grup otoritesini kabul etmek
B
Grup otoritesini geliştirmek
C
Grup güvenliğini kabul etmek
D
Grup güvenliğini arttırmak
E
Grup üyeliğini yaymak
Açıklama:
Bütün toplumlarda her birey, akraba, meslektaş ve arkadaş grubu gibi, çeşitli grupların üyesidir. Bu gruplar bireyi duygusal olarak destekler ve bireyin kendini güvenli hissetmesine yardım eder. İnsan grupları aynı zamanda üyelerinden grup standartlarını ve otoritesini kabul etmeyi, oluşan normlara uygun hareket etmeyi ve grubun amaçlarına ulaşmak için diğerleriyle iş birliği yapmayı talebeder. Ancak, her toplumsal grupta, grup davranışlarını koşulsuz uygulama ile birey olarak özerkliği koruma arasındaki gerginlik her zaman vardır.
Soru 96
Bireylerarası ilişkilerde karşıdakinden beklentiler neye göre şekillenir?
Seçenekler
A
Kültürün geçmişine
B
Kültürün çağdaşlığına
C
Kültürel bağımlılığa
D
Kültürün normlarına
E
Algı süzgecine
Açıklama:
Her birey, başka biriyle ilişkilerinin boyutlarını, onun tutum ve davranışlarını değerlendirerek belirler. Bireylerarası ilişkilerde karşıdakinden beklentiler, bireylerin üyesi olduğu kültürün bu tür ilişkilerle ilgili olarak ortaya koyduğu kurallar, normlar ve değerler tarafından şekillendirilir.
Soru 97
Stuart Hall'a göre dar bağlamlı kültürlerde bireyler neyi ön plana alır?
Seçenekler
A
İlişkinin devamlılığını
B
İlişkinin farklılığını
C
İlişkinin işlevselliğini
D
İlişkinin nedenselliğini
E
İlişkinin doğruluğunu
Açıklama:
Hall, bireylerarası ilişkilere yönelim açısından kültürlerarası farklılaşmayı, kültürlerin geniş ve dar bağlamlı olma niteliklerine dayanarak yorumlamaktadır. Hall’e göre, geniş bağlamlı kültürlerde bireylerarası ilişkiler, duyguya dayanan ve ilişki kurulan bireyin kişiliğine yönelik ilişkiler olma eğilimi gösterir. Dar bağlamlı kültürlerde ise bireyler, aralarındaki ilişkinin işlevselliğini ön plana alır ve her ilişkiyi kendi koşullarında değerlendirirler. Dar bağlamlı kültürlerde bireylerarası bağlantılar kırılgandır ve eğer bireyler mevcut ilişkiden hoşnut değilse kolayca bozulabilir. Ancak Hall’e göre, geniş bağlamlı kültürlerde bireyler arasındaki bağlar göreceli olarak çok güçlüdür ve bu nedenle bireysel çıkarlar genellikle kişilerarası ilişkilerin sürmesi uğruna feda edilir.
Soru 98
Kırsal kültürlerde bireylerarası ilişkilerin eğilimleri arasında aşağıdakilerden hangisi yer alır?
Seçenekler
A
İlişkinin geliştirilebilir oluşu
B
İlişkinin sabit oluşu
C
İlişkinin güvenilir oluşu
D
İlişkinin geçici oluşu
E
İlişkinin çıkar temelli oluşu
Açıklama:
Bireylerarası ilişkilerdeki bazı yönelimler yalnız kültürler arasında değil, bir kültürü oluşturan altkültürler arasında da farklılaşma gösterebilir. Bu alanda en büyük farklılık kentsel ve kırsal altkültürler arasında gözlenir. Genel olarak teknolojinin daha az egemen olduğu ve daha az karmaşık olan kırsal kültürlerde bireylerarası ilişkiler daha sabit, daha sıkı (karmaşık) ve daha az bireysel amaca yönelik olma eğilimi gösterir. Kırsal altkültürlerde, yüz yüze etkileşim sürecinde elde edilen enformasyona daha çok güvenilir ve bu enformasyon medyadan ya da konu uzmanlarından elde edilenlerden üstün tutulur
Soru 99
Sözel kanal hangi kavramın yerleşmesine katkıda bulunur?
Seçenekler
A
Öteki
B
Ben
C
Sen
D
Biz
E
Siz
Açıklama:
Sözel kanal bir taraftan bireylerin kendilerini göstermeleri ve grup içinde yer edinmelerini sağlarken diğer taraftan da grup içi ilişkilerin sağlamlaşması ve “biz” kavramının yerleşmesine katkıda bulunur. Böylece ortaklaşça davranışçı kültürler kendi sürekliliklerini sağlamış olurlar. Bu kültürlerin sözlü edebiyatı daha çok gelişir ve zenginleşir. Söz söyleme sanatına dayalı olarak deyimler, atasözleri ve özlü sözlerin sayısı ve kullanım oranı artar.
Soru 100
............., duyu organlarımız aracılığıyla çevredekilerin farkına varmaktır.
Yukarıdaki ifadeyi aşağıdaki hangi sözcük en doğru tamamlar?
Yukarıdaki ifadeyi aşağıdaki hangi sözcük en doğru tamamlar?
Seçenekler
A
Algılama
B
Hissetme
C
Görme
D
Etkileme
E
Düşünme
Açıklama:
Algılama, duyu organlarımız aracılığıyla çevredekilerin farkına varmaktır.
Soru 101
Bir korku filminde yere dökülmüş bir sıvının kan olarak algılanmasının sebebi aşağıdakilerden hangisi değildir?
Seçenekler
A
Gerçek olan görme duyu organıyla algılanır.
B
Bireyin neyi nasıl algılayacağı kültür tarafından şekillenir.
C
Göz kameraya değil yönetmene benzer.
D
Gerçek olan birey tarafından olduğundan farklı görülür.
E
Bireyin hazır olarak edindiği çerçeve, karşılaştığı içerikten daha baskındır.
Açıklama:
Gerçek olan görme duyu organı ile gerçekleşmiş olsaydı aynı nesneye bakan insanlar farklı algılamazlardı. Algılama kodlama, kültür, bağlam gibi etkenlerle görmeyi etkileyen olgulardır.
Soru 102
Aynı enformasyondan farklı anlamlar çıkarılmasına aşağıdakilerden hangisi sebep değildir?
Seçenekler
A
Nesne
B
Algı
C
Duygu
D
Kültür
E
Bağlam
Açıklama:
Nesne anlam oluşturmada sebep değildir. Diğer şıklar anlamı oluşturmada belirleyicidir ve sebeptir.
Soru 103
........, başka işaretlerle birleştiğinde farklı anlamlar yaratan işaretlerin bir araya gelmesiyle oluşur.
Yukarıdaki ifadeyi doğru tamamlayan sözcük aşağıdakilerden hangisidir?
Yukarıdaki ifadeyi doğru tamamlayan sözcük aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kod
B
Kültür
C
Bağlam
D
Algı
E
Anlam
Açıklama:
Kavramları birbirinden ayırmak için kodun yerleri değiştiğinde farklı anlam üreten işaretlerin bir araya gelmesi olduğu bilinmelidir.
Soru 104
Bir tanıdığınız ile hastanede karşılaşıp "geçmiş olsun" dediniz. Bu ifadeyi kullanmanızın sebebi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Bağlamsal gösterge
B
Gösterge
C
Doğrudan mesaj
D
Kodlama
E
İşaret
Açıklama:
Bağlamsal gösterge terimi, iletişime katılanlar arasındaki bireysel ilişkiler, onların sözsüz ifadeleri, fiziksel ve toplumsal ortamı da içeren bütün dolaylı mesajları ifade eder. Hastanede bulunuyor olmak bağlamsal gösterge işlevi görüyor ve bu nedenle hasta olup olmadığına bakmaksızın "geçmiş olsun" deriz.
Soru 105
Batı kültürlerinin temel bilişsel davranış kalıbı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Doğrusal
B
İlişkisel
C
Tamamlayıcı
D
Bütüncül
E
Sezgisel
Açıklama:
Batı kültürlerinin temel bilişsel davranış kalıbı doğrusaldır.
Soru 106
Aşağıdakilerden hangisi ortama bağımlı düşünme biçemine sahip kültür üyesinin özelliğidir?
Seçenekler
A
Geniş bağlamlı algılama
B
Dar bağlamlı algılama
C
Tümevarımsal düşünme
D
Basit karşılaştırmalarla değerlendirme
E
İşlevsel değerlere önem verme
Açıklama:
Ortama bağımlı düşünme biçemine sahip kültürlerin üyeleri, çevrelerini "geniş bağlamlı algılama" biçemiyle algılarlar.
Soru 107
Taraflar arasında güç farkının büyük olduğu durumlarda gözlenen ilişki biçimine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Asimetrik ilişki
B
Sosyal ilişki
C
Ekonomik ilişki
D
Kamusal ilişki
E
Duygusal ilişki
Açıklama:
Asimetrik ilişki, taraflar arasında güç farkının büyük olduğu durumlarda gözlenir.
Soru 108
Aşağıdakilerden hangisi ortaklaşa davranışçı kültürlerde görülmez?
Seçenekler
A
Kurulan ilişkilerde bireysel isteklerin üstün olması
B
Kurulan ilişkilerden dönüşün olmaması
C
Kurulan ilişkilerin duygusal olması
D
Kurulan ilişkilerde benim-senin ayrımının yapılmaması
E
Kurulan ilişkilerde grup içi-grup dışı ayrımının yapılması
Açıklama:
Ortaklaşa davranışçı kültürlerde kurulan ilişkilerde bireysel istekler üstün olamaz.
Soru 109
Sözel kültüre yatkın olan kültürde aşağıdakilerden hangisi daha az önemlidir?
Seçenekler
A
İmla hatası
B
Tonlama
C
Konuşma akıcılığı
D
Sözler arası uyum
E
Hitabet
Açıklama:
Dilin kuralları, yazılı dildeki imla hataları sözel kültürde daha az önemlidir. Önemli olan hitabet, tonlama, akıcılık, sözler arası uyumdur.
Soru 110
Aşağıdakilerden hangisi iletişimin gerçekleştirilmesinde kullanılan kodların özelliklerinden değildir?
Seçenekler
A
Sözlü ve sözsüz sembollerden oluşur
B
Farklı işaretlerden oluşur
C
Her kod farklı işaretlerle farklı anlamlar yüklenir
D
Kodların bağlamı da anlam oluşumunda etkilidir
E
Her kodun tek bir anlamı vardır
Açıklama:
Kodlar içsel bir eylemlerdir. Sözlü ve sözsüz sembollerin anlam oluşturacak şekilde bir araya getirilmesini ile oluşur. Kodlar, iletişimde yararlandığımız
farklı ögelerden (element) oluşur. Bu ögelere işaret denir. Her kod, başka işaretlerle birleştiğinde farklı anlamlar yaratan işaretlerin bir araya getirilmesiyle oluşturulur.Kodların bağlamı da anlamın yaratılmasında önemli rol oynar.
farklı ögelerden (element) oluşur. Bu ögelere işaret denir. Her kod, başka işaretlerle birleştiğinde farklı anlamlar yaratan işaretlerin bir araya getirilmesiyle oluşturulur.Kodların bağlamı da anlamın yaratılmasında önemli rol oynar.
Soru 111
Aşağıdakilerden hangisi geniş bağlamlı kültürlere sahip bir ülkedir?
Seçenekler
A
Amerika Birleşik Devletleri
B
Kanada
C
İngiltere
D
İtalya
E
İsviçre
Açıklama:
Geniş bağlamlı kültürlerin üyeleri, bağlamsal göstergelere karşı duyarlıdır ve onlara önem verirler. Dar bağlamlı kültürlerin üyeleri ise iletişim sürecinde ağırlıklı
olarak, yazılı ya da sözel, sözlü (dilsel) mesajlardan yararlanma eğilimi gösterirler. Hall’e göre, Amerika Birleşik Devletleri, Kanada, İngiltere, İsviçre, Almanya
ve İskandinav ülkeleri gibi endüstrileşmiş ülkelerin kültürleri genellikle dar bağlamlı; Fransa, İtalya İspanya gibi bazı Avrupa ülkeleri ile Asya, Afrika, Güney
Amerika ve Amerikan Yerlilerinin kültürleri geniş bağlamlı kültürlerdir. Burada görüldüğü gibi, endüstrileşme derecesi o ülke kültürünün bağlamsal durumunu yansıtamamaktadır. Çünkü Japonya, Fransa ve İtalya gibi yüksek teknoloji üreten ülkelerin kültürleri de geniş bağlamlıdır.
olarak, yazılı ya da sözel, sözlü (dilsel) mesajlardan yararlanma eğilimi gösterirler. Hall’e göre, Amerika Birleşik Devletleri, Kanada, İngiltere, İsviçre, Almanya
ve İskandinav ülkeleri gibi endüstrileşmiş ülkelerin kültürleri genellikle dar bağlamlı; Fransa, İtalya İspanya gibi bazı Avrupa ülkeleri ile Asya, Afrika, Güney
Amerika ve Amerikan Yerlilerinin kültürleri geniş bağlamlı kültürlerdir. Burada görüldüğü gibi, endüstrileşme derecesi o ülke kültürünün bağlamsal durumunu yansıtamamaktadır. Çünkü Japonya, Fransa ve İtalya gibi yüksek teknoloji üreten ülkelerin kültürleri de geniş bağlamlıdır.
Soru 112
Aşağıdakilerden hangisi dar bağlamlı kültüre sahip ülkelerdendir?
Seçenekler
A
Fransa
B
İtalya
C
İspanya
D
Amerika Birleşik Devletleri
E
Japonya
Açıklama:
Geniş bağlamlı kültürlerin üyeleri, bağlamsal göstergelere karşı duyarlıdır ve onlara önem verirler. Dar bağlamlı kültürlerin üyeleri ise iletişim sürecinde ağırlıklı
olarak, yazılı ya da sözel, sözlü (dilsel) mesajlardan yararlanma eğilimi gösterirler. Hall’e göre, Amerika Birleşik Devletleri, Kanada, İngiltere, İsviçre, Almanya
ve İskandinav ülkeleri gibi endüstrileşmiş ülkelerin kültürleri genellikle dar bağlamlı; Fransa, İtalya İspanya gibi bazı Avrupa ülkeleri ile Asya, Afrika, Güney Amerika ve Amerikan Yerlilerinin kültürleri geniş bağlamlı kültürlerdir. Burada görüldüğü gibi, endüstrileşme derecesi o ülke kültürünün bağlamsal durumunu yansıtamamaktadır. Çünkü Japonya, Fransa ve İtalya gibi yüksek teknoloji üreten ülkelerin kültürleri de geniş bağlamlıdır.
olarak, yazılı ya da sözel, sözlü (dilsel) mesajlardan yararlanma eğilimi gösterirler. Hall’e göre, Amerika Birleşik Devletleri, Kanada, İngiltere, İsviçre, Almanya
ve İskandinav ülkeleri gibi endüstrileşmiş ülkelerin kültürleri genellikle dar bağlamlı; Fransa, İtalya İspanya gibi bazı Avrupa ülkeleri ile Asya, Afrika, Güney Amerika ve Amerikan Yerlilerinin kültürleri geniş bağlamlı kültürlerdir. Burada görüldüğü gibi, endüstrileşme derecesi o ülke kültürünün bağlamsal durumunu yansıtamamaktadır. Çünkü Japonya, Fransa ve İtalya gibi yüksek teknoloji üreten ülkelerin kültürleri de geniş bağlamlıdır.
Soru 113
Aşağıdakilerden hangisi ortama bağımlı düşünme biçemine sahip kültürlerin özelliklerindendir?
Seçenekler
A
Bulundukları ortamı parçalı algılarlar
B
Tek tek parçalar üzerinde düşünürler
C
Genel enformasyonla yetinirler
D
Çok fazla enformasyona ihtiyaç duyarlar
E
Bütünü değil parçayı önemserler
Açıklama:
Ortama bağımlı düşünme biçemine sahip kültürlerin üyeleri elde ettikleri verilerle bulundukları ortamı bütün olarak kavramaya çalışırlar ve tek tek parçalar
üzerinde düşünmezler. Parçaların bütün içindeki yerini saptamaya çalışır ve bütünün nasıl işlediğini, onun tamamını görerek anlamak isterler. Bunun için, ortamı oluşturan bileşenlerin birbiriyle ilişkisi hakkında elde ettikleri genel enformasyonla yetinirler. Ortamdan bağımsız düşünme biçemine sahip kültürlerin üyeleri bütünü oluşturan her bir parçayı bütünden ayrı olarak ele alır sonra da bunların birbirleriyle ilişkisini anlamaya çalışırlar. Bu düşünme biçemi, bireyin ortamı oluşturan her bir bileşen için çok miktarda enformasyon toplamasını gerektirir.
üzerinde düşünmezler. Parçaların bütün içindeki yerini saptamaya çalışır ve bütünün nasıl işlediğini, onun tamamını görerek anlamak isterler. Bunun için, ortamı oluşturan bileşenlerin birbiriyle ilişkisi hakkında elde ettikleri genel enformasyonla yetinirler. Ortamdan bağımsız düşünme biçemine sahip kültürlerin üyeleri bütünü oluşturan her bir parçayı bütünden ayrı olarak ele alır sonra da bunların birbirleriyle ilişkisini anlamaya çalışırlar. Bu düşünme biçemi, bireyin ortamı oluşturan her bir bileşen için çok miktarda enformasyon toplamasını gerektirir.
Soru 114
Aşağıdakilerden hangisi ortamdan bağımsız düşünme biçemine sahip kültürlerin üyelerinin özelliklerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Çevrelerini “dar bağlamlı algılama biçemi” ile algılarlar
B
Tümevarım yaparlar
C
Çevrelerini basit karşılaştırmalarla değerlendirir ve yargılarlar
D
Pragmatik ve işlevsel değerler önem kazanır
E
Çevrelerini “geniş bağlamlı algılama biçemi”yle algılarlar
Açıklama:
Ortama bağımlı düşünme biçemine sahip kültürlerin üyeleri, çevrelerini “geniş bağlamlı algılama biçemi”yle algılarlar.
Soru 115
Aşağıdakilerden hangisi bireyci kültürlerin üyelerinin özelliklerindendir?
Seçenekler
A
Bireysel özerkliklerini koruma eğilimi gösterirler
B
Grup içi ayrımı çok belirgindir
C
Grup kurallarına uyarak, grup içi ilişkilerde ahengi korumaya çalışırlar
D
Grup çıkarlarından önce gelir
E
Ortak sorumluluk bilinci daha yaygındır
Açıklama:
Bireyci kültürlerin üyeleri grup içinde bireysel özerkliklerini koruma eğilimi gösterirken ortaklaşa davranışçı kültürlerin üyeleri daha çok grup kurallarına uyarak, grup içi ilişkilerde ahengi korumaya çalışırlar. Bireyci kültürlerde, üyelerin çıkarları grup çıkarlarından önce geldiği hâlde, ortaklaşa davranışçı kültürlerde, bireyler, grubun isteklerini yerine getirebilmek için çoğunlukla kendi çıkarlarını ikinci planda tutarlar.
Soru 116
Dilimizde “söz uçar, yazı kalır” ifadesi hangi iletişim kanalını vurgulamak için kullanılmaktadır?
Seçenekler
A
Sözel kanal
B
Sözsüz kanal
C
Sözelimsi (paradil) kanal
D
Görsel kanal
E
Yazılı kanal
Açıklama:
Yazılı iletişim kanalı, bazı kültürlerde sözel kanaldan daha yaygın olarak kullanılır. Özellikle bireyci kültürlerde sözel kanaldan elde edilen enformasyona güven duyulmaz. Dilimizde “söz uçar, yazı kalır” özdeyişiyle ifadesini bulan sözel ve yazılı kanal karşılaştırması yazılı kültürlerde çok az istisna dışında yaygın olarak kabul edilir. Bu nedenle kendini yazılı olarak ifade edebilme bilgi ve becerisi bireyleri birbirinden ayırır.
Soru 117
Aşağıdakilerden hangisi tümdengelimci kültürlerin üyelerinin özelliklerindendir?
Seçenekler
A
Bilişsel davranış kalıpları genellikle “sezgisel” nitelik taşır
B
Kendi fikir çoğunlukla emindirler
C
Sezgisel bir dünya önem kazanır
D
Ampirik gözlem ve ölçme yöntemlerine güvenirler
E
Sezgisel yolla genellemelere giderler
Açıklama:
Tümdengelimci kültürlerin üyeleri kendi fikir ve kuramlarından çoğunlukla emindirler ve bu nedenle de kendi fikir ve kuramları ile ampirik dünya arasındaki birkaç ilintiye referans vermekle yetinirler. Amerikalılar gibi, konularıyla ilgili istatistiksel bilgiler ve başka gerçekleri toplamak için büyük çaba harcamazlar. Birkaç gerçeğe dayanarak, “mantık yolu” ile genellemelere giderler. Avrupalılar kendi düşünce güçlerine güvenirken Amerikalılar daha çok yararlandıkları ampirik gözlem ve ölçme yöntemlerine güvenirler. Bu farklılıklara karşın, hem Kuzey Amerika hem de Avrupa kültürleri, ortamdan bağımsız ve dar bağlamlı kültürler olarak iletişim davranışları açısından Doğu kültürlerine bakarak birbirlerine benzerler. Çünkü, bir taraf ampirik gözlem ve doğrulama eğilimi gösteren tümevarımcı, diğer taraf ise düşünce gücüne dayalı tümdengelimci kültür olsa da; her iki taraf temel bilişsel davranış kalıbını mantıklı, kategorici, doğrusal ve analitik davranış olarak kabul etmektedir. Doğu kültürleri olarak adlandırılan ve Akdeniz kültürlerini de kapsayan kültürlerin bilişsel davranış kalıpları genellikle “ilişkisel”, “tamamlayıcı”, “bütüncül” ve “sezgisel” nitelik taşır. Asyalıların genellikle, mantık ve analizle ilgisi olmayan, bunun yerine sezgi, iç gözlem ve tefekküre dayanan düşünme biçemine eğilim gösterdiği gözlenmektedir.
Soru 118
Antropolog Ruth Benedict hangi ülke kültürünü “günah, kusur kültürü” olarak tanımlamıştır?
Seçenekler
A
Amerika Birleşik Devletleri
B
Türkiye
C
Japonya
D
Fransa
E
İtalya
Açıklama:
Antropolog Ruth Benedict de Japon kültürünü “utanma kültürü”, Amerikan kültürünü ise “günah, kusur kültürü” olarak adlandırmıştır.
Soru 119
Antropolog Ruth Benedict hangi ülke kültürünü “utanma kültürü” olarak tanımlamıştır?
Seçenekler
A
Fransa
B
Amerika Birleşik Devletleri
C
Japonya
D
İngiltere
E
İspanya
Açıklama:
Antropolog Ruth Benedict de Japon kültürünü “utanma kültürü”, Amerikan kültürünü ise “günah, kusur kültürü” olarak adlandırmıştır.
Soru 120
Duyu organlarımız aracılığıyla çevredeki etkilerin farkına varmak olarak tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Algılama
B
Duygu
C
Duyu
D
Biliş
E
Düşünce
Açıklama:
Algılama
Soru 121
Herhangi bir korku filminde yere dökülmüş kırmızı bir sıvı büyük olasılıkla kan olarak algılanırken, aynı sıvı bir komedi filminde salça, reçel ya da boya olarak algılanır. Burada algıyı yöneten bağlam aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
şekil
B
çerçeve
C
açı
D
derece
E
oran
Açıklama:
çerçeve
Soru 122
Kodlar, iletişimde yararlandığımız farklı ögelerden (element) oluşur. Bu ögelere ne denir?
Seçenekler
A
simge
B
sembol
C
işaret
D
formül
E
şekil
Açıklama:
işaret
Soru 123
Sesli işaretlerle oluşturulmuş ve sözcükler şeklinde kullanılan kodlara ne denir?
Seçenekler
A
Sözsüz kod
B
Sesli sembol
C
Sessiz sembol
D
Sözel kod
E
Formül
Açıklama:
sözel kod
Soru 124
İnsan iletişimi temel olarak kodlara dayalı olarak gerçekleşir. Anlam koda yüklenir ve kodun alıcı tarafından algılanması beklenir. Bu cümledeki anlamın koda yüklenmesi işlemine ne denir?
Seçenekler
A
kültürleşme
B
sosyalleşme
C
bütünleşme
D
vurgulama
E
kodlama
Açıklama:
kodlama
Soru 125
İnsan kulağının algılayabileceği en düşük ses frekansı kaç kHz'dir?
Seçenekler
A
20 kHz
B
30 kHz
C
40 kHz
D
50 kHz
E
60 kHz
Açıklama:
20 kHz
Soru 126
Başka kültürlere ait hem sözel hem de sözsüz kodlar bireyin kendi kültürü tarafından düzenlenmiş anlamlandırma sürecine giremezler. Bu düzenlemeye kültürlerarası iletişimde ne denir?
Seçenekler
A
fikir
B
algı süzgeci
C
düşünce
D
duygu süzgeci
E
mantık
Açıklama:
algı süzgeci
Soru 127
“Seçici perde” olarak adlandırdığı algı süzgecinin geniş ve dar bağlamlı kültürlere mensup bireylerin enformasyon gereksinmelerine göre şekillendiğini belirten bilimadamı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Adelman
B
Lustig
C
Edward T. Hall
D
Stewart
E
Gulick
Açıklama:
Edward T. Hall
Soru 128
İletişim sürecinde bir uyarının toplam anlamını yorumlarken bağlamsal göstergelere dikkat etmek, onları tanımak ve diğer iletişimsel ögelerle birlikte değerlendirmek şekinde tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
biçimleme
B
şekillendirme
C
tanımlama
D
bağlamlama
E
anlamlandırma
Açıklama:
bağlamlama
Soru 129
Aşağıdaki ülkelerden hangisi geniş bağlamlı kültüre sahiptir?
Seçenekler
A
Amerika Birleşik Devletleri
B
Kanada
C
İngiltere
D
İsviçre
E
İtalya
Açıklama:
İtalya
Soru 130
Gerçek olanın birey tarafından olduğundan farklı şekilde görüldüğünü ifade eden kavram hangisidir?
Seçenekler
A
Algı kavramı
B
İnsan bilişi
C
İnsan zihni
D
Bireyin hayalleri
E
Kültür
Açıklama:
İnsan bilişi ya da zihni, doğumdan itibaren kültürce şekillenir ve bireyin neyi algılayıp neyi algılamayacağı ya da neyi nasıl algılayacağı kültür tarafından belirlenir.
Algı kavramı, gerçek olanın birey tarafından olduğundan farklı şekilde görüldüğünü ifade eder. Doğru cevap A seçeneğidir.
Algı kavramı, gerçek olanın birey tarafından olduğundan farklı şekilde görüldüğünü ifade eder. Doğru cevap A seçeneğidir.
Soru 131
Herhangi bir korku filminde yere dökülmüş kırmızı bir sıvı büyük olasılıkla ne olarak algılanır?
Seçenekler
A
Salça
B
Kan
C
Reçel
D
Boya
E
Jöle
Açıklama:
Burada algıyı yöneten “çerçeve” dediğimiz bağlamdır.
Herhangi bir korku filminde yere dökülmüş kırmızı bir sıvı büyük olasılıkla kan olarak algılanırken, aynı sıvı bir komedi filminde salça, reçel ya da boya olarak algılanır. Doğru cevap B seçeneğidir.
Herhangi bir korku filminde yere dökülmüş kırmızı bir sıvı büyük olasılıkla kan olarak algılanırken, aynı sıvı bir komedi filminde salça, reçel ya da boya olarak algılanır. Doğru cevap B seçeneğidir.
Soru 132
Kitabınızda verilen yaygın inanca göre, aşkın kardeşi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Sempati
B
Hoşlanma
C
Nefret
D
Sevgi
E
Saygı
Açıklama:
Çünkü aşk inanılmayacak kadar kısa bir sürede nefrete dönüşebilir.
Aşk ile nefretin kardeş olduğu söylenir. Doğru cevap C seçeneğidir.
Aşk ile nefretin kardeş olduğu söylenir. Doğru cevap C seçeneğidir.
Soru 133
Aynı gömlek, kravat ve ceketi değişik şekillerde giyerek farklı kodlar oluşturmak mümkündür. Aşağıda verilen hangi bağlamda özel anlam kazanmaz?
Seçenekler
A
Cinsiyet
B
Sosyal statü
C
Yaş
D
Zaman ve mekan
E
Politika
Açıklama:
Söz gelişi, birinci giysi kombinasyonu orta yaşlı bir erkekte başka anlam ifade ederken orta yaşlı bir kadında başka, 16 yaşında bir erkek çocukta başka anlama gelir. Aynı şekilde, toplumda lider konumunda olan orta yaşlı bir siyaset adamının, parlamento karşısına ikinci kombinasyonda bir giysi ile çıkması normal bir durum olarak kabul edilmez.
Aynı gömlek, kravat ve ceketi değişik şekillerde giyerek farklı kodlar oluşturmak mümkündür. Giyim kodları, cinsiyet, sosyal statü, yaş, içinde bulunulan zaman, mekân ve benzeri faktörlerin de rol oynadığı bir bağlamda anlamını kazanır. Politika bu bağlamda birinci derecede etkili değildir ve doğru cevap E seçeneğidir.
Aynı gömlek, kravat ve ceketi değişik şekillerde giyerek farklı kodlar oluşturmak mümkündür. Giyim kodları, cinsiyet, sosyal statü, yaş, içinde bulunulan zaman, mekân ve benzeri faktörlerin de rol oynadığı bir bağlamda anlamını kazanır. Politika bu bağlamda birinci derecede etkili değildir ve doğru cevap E seçeneğidir.
Soru 134
İnsan iletişimi temel olarak neye dayalı olarak gerçekleşir?
Seçenekler
A
Kodlara
B
Sembollere
C
Çevreye
D
Zamana
E
Mekana
Açıklama:
Bu cümledeki anlamın koda yüklenmesi işlemine kodlama denir.
İnsan iletişimi temel olarak kodlara dayalı olarak gerçekleşir. Anlam koda yüklenir ve kodun alıcı tarafından algılanması beklenir. Doğru cevap A seçeneğidir.
İnsan iletişimi temel olarak kodlara dayalı olarak gerçekleşir. Anlam koda yüklenir ve kodun alıcı tarafından algılanması beklenir. Doğru cevap A seçeneğidir.
Soru 135
Başka kültürlere ait hem sözel hem de sözsüz kodlar bireyin kendi kültürü tarafından düzenlenmiş anlamlandırma sürecine giremezler. Bu düzenlemeye kültürlerarası iletişimde ne denir?
Seçenekler
A
Kod
B
İletişim bariyeri
C
Algı süzgeci
D
Geribildirim
E
Algı gözeneği
Açıklama:
Kültür tarafından oluşturulmuş çerçeveler algı süzgecini oluşturan gözenekler olarak düşünülebilir. Eğer bir durum, olgu ya da etken algı süzgecinin gözeneklerinden birine uyuyorsa o gözenekten geçer ve algılanmış olur. Algı süzgecindeki hiçbir gözeneğe uymayan, başka deyişle, kültürün çizdiği çerçeveler arasında olmayan etkenler süzgeçten geçemez ve algılanmamış olur.
Başka kültürlere ait hem sözel hem de sözsüz kodlar bireyin kendi kültürü tarafından düzenlenmiş anlamlandırma sürecine giremezler. Bu düzenlemeye kültürlerarası iletişimde "algı süzegeci" denir. Doğru cevap C seçeneğidir.
Başka kültürlere ait hem sözel hem de sözsüz kodlar bireyin kendi kültürü tarafından düzenlenmiş anlamlandırma sürecine giremezler. Bu düzenlemeye kültürlerarası iletişimde "algı süzegeci" denir. Doğru cevap C seçeneğidir.
Soru 136
Edward T. Hall algı süzgecini nasıl adlandırmaktadır?
Seçenekler
A
Algı süzgeci
B
Seçici perde
C
Seçilmiş kod
D
Sembol
E
Gösterge
Açıklama:
Algı süzgeci, anlam yaratmak için daha az enformasyona gereksinme duyan geniş bağlamlı kültürlerde az miktarda enformasyonu geçirip çoğunu engellerken dar bağlamlı kültürlerde anlamın yaratılabilmesi için daha çok enformasyonu geçirir.
Edward T. Hall “seçici perde” olarak adlandırdığı algı süzgecinin geniş ve dar bağlamlı kültürlere mensup bireylerin enformasyon gereksinmelerine göre şekillendiğini belirtmektedir. Doğru cevap B seçeneğidir.
Edward T. Hall “seçici perde” olarak adlandırdığı algı süzgecinin geniş ve dar bağlamlı kültürlere mensup bireylerin enformasyon gereksinmelerine göre şekillendiğini belirtmektedir. Doğru cevap B seçeneğidir.
Soru 137
Hall'e göre; Fransa, İtalya İspanya gibi bazı Avrupa ülkeleri ile Asya, Afrika, Güney
Amerika ve Amerikan Yerlilerinin kültürleri nasıl bağlamlı kültürlerdir?
Amerika ve Amerikan Yerlilerinin kültürleri nasıl bağlamlı kültürlerdir?
Seçenekler
A
Dar
B
Orta
C
Geniş
D
Gevşek
E
İlişkili
Açıklama:
Hall’e göre, Amerika Birleşik Devletleri, Kanada, İngiltere, İsviçre, Almanya ve İskandinav ülkeleri gibi endüstrileşmiş ülkelerin kültürleri genellikle dar bağlamlı kültürlerdir.
Fransa, İtalya İspanya gibi bazı Avrupa ülkeleri ile Asya, Afrika, Güney Amerika ve Amerikan Yerlilerinin kültürleri geniş bağlamlı kültürlerdir. Doğru cevap C seçeneğidir.
Fransa, İtalya İspanya gibi bazı Avrupa ülkeleri ile Asya, Afrika, Güney Amerika ve Amerikan Yerlilerinin kültürleri geniş bağlamlı kültürlerdir. Doğru cevap C seçeneğidir.
Soru 138
Ortamdan bağımsız düşünme biçeminin egemen olduğu kültürlerin üyeleri çevrelerini nasıl görme eğilimindedir?
Seçenekler
A
Karşıtlıkların birlikteliği
B
Karşıtlıkların ahengi
C
Analitik
D
Mantıklı
E
Ortamdan bağımsız
Açıklama:
Yani çevrelerini iyi ve kötü, doğru ve yanlış, hatasız ve hatalı, güzel ve çirkin ayrımına göre basit karşılaştırmalarla değerlendirir ve yargılarlar.
Ortamdan bağımsız düşünme biçeminin egemen olduğu kültürlerin üyeleri çevrelerini karşıtlıkların birlikteliği olarak görme eğilimindedir. Doğru cevap A seçeneğidir.
Ortamdan bağımsız düşünme biçeminin egemen olduğu kültürlerin üyeleri çevrelerini karşıtlıkların birlikteliği olarak görme eğilimindedir. Doğru cevap A seçeneğidir.
Soru 139
Asyalıların genellikle, mantık ve analizle ilgisi olmayan, bunun yerine sezgi, iç gözlem ve tefekküre dayanan düşünme biçemine eğilim gösterdiği söylenmektedir. Buna göre; aşağıdakilerden hangisi Asya kültürünün en belirgin düşünce özelliklerinden bir değildir?
Seçenekler
A
Analitik
B
İlişkisel
C
Tamamlayıcı
D
Bütüncül
E
Sezgisel
Açıklama:
Doğu kültürleri olarak adlandırılan ve Akdeniz kültürlerini de kapsayan kültürlerin bilişsel davranış kalıpları genellikle “ilişkisel”, “tamamlayıcı”, “bütüncül” ve “sezgisel” nitelik taşır.
Asyalıların genellikle, mantık ve analizle ilgisi olmayan, bunun yerine sezgi, iç gözlem ve tefekküre dayanan düşünme biçemine eğilim gösterdiği gözlenmektedir. Gulick’e göre, “Asyalılar iç ve dış koşulların soyut ve somut ögeleri arasında birliği vurgulamakta, bu nedenle de Batılılar gibi, bütünü analiz etmek için parçalarına ayırmamaktadırlar”. Doğu kültürlerinin temel bilişsel davranış kalıpları genellikle ilişkisel, tamalayıcı, bütüncül ve sezgisel nitelik taşır. Doğru cevap A seçeneğidir.
Asyalıların genellikle, mantık ve analizle ilgisi olmayan, bunun yerine sezgi, iç gözlem ve tefekküre dayanan düşünme biçemine eğilim gösterdiği gözlenmektedir. Gulick’e göre, “Asyalılar iç ve dış koşulların soyut ve somut ögeleri arasında birliği vurgulamakta, bu nedenle de Batılılar gibi, bütünü analiz etmek için parçalarına ayırmamaktadırlar”. Doğu kültürlerinin temel bilişsel davranış kalıpları genellikle ilişkisel, tamalayıcı, bütüncül ve sezgisel nitelik taşır. Doğru cevap A seçeneğidir.
Soru 140
"Çölde görülen serap" aşağıdakilerden hangisi ile ilgilidir?
Seçenekler
A
Algılama
B
Kültürleme
C
Bağlam
D
Sosyalizasyon
E
Biçimsellik
Açıklama:
Çölde görülen serap da algı ile ilgilidir. Isınan havanın yükselirken yarattığı görüntü suya benzetilir.
Soru 141
İletişime katılanlar arasındaki bireysel ilişkiler, onların sözsüz ifadeleri,
fiziksel ve toplumsal ortamı da içeren bütün dolaylı mesajlara ne ad verilir?
fiziksel ve toplumsal ortamı da içeren bütün dolaylı mesajlara ne ad verilir?
Seçenekler
A
Bağlamsal gösterge
B
Kültürleme
C
Sözel kod
D
Algı süzgeci
E
Algıda farklılaşma
Açıklama:
Bağlamsal gösterge terimi, iletişime katılanlar arasındaki bireysel ilişkiler, onların sözsüz ifadeleri, fiziksel ve toplumsal ortamı da içeren bütün dolaylı mesajları ifade eder.
Soru 142
“Seçici perde” olarak adlandırdığı algı süzgecinin geniş ve dar bağlamlı kültürlere mensup bireylerin enformasyon gereksinmelerine göre şekillendiğini belirten antropolog kimdir?
Seçenekler
A
Edward T. Hall
B
Karlfried Knapp
C
Margaret Mead
D
Franz Boas
E
Marvin Opler
Açıklama:
Edward T. Hall de “seçici perde” olarak adlandırdığı algı süzgecinin geniş ve dar bağlamlı kültürlere mensup bireylerin enformasyon gereksinmelerine göre şekillendiğini belirtmektedir.
Soru 143
Aşağıdakilerden hangisi geniş bağlamlı kültüre sahip ülkelerden biridir?
Seçenekler
A
Kanada
B
Fransa
C
İngiltere
D
İsviçre
E
Almanya
Açıklama:
Amerika Birleşik Devletleri, Kanada, İngiltere, İsviçre, Almanya ve İskandinav ülkeleri gibi endüstrileşmiş ülkelerin kültürleri genellikle dar bağlamlı; Fransa, İtalya İspanya gibi bazı Avrupa ülkeleri ile Asya, Afrika, Güney Amerika ve Amerikan Yerlilerinin kültürleri geniş bağlamlı kültürlerdir.
Soru 144
"Kartvizitleri veren kişilere duydukları saygıyı göstermek için bu kartları iki elleriyle özenle tutar, dikkatle okur ve okudukları her satırdan sonra karşıdakine bakarak başlarıyla onun ne kadar önemli olduğunu şimdi daha iyi anladıklarını gösteren jestler yaparlar". Bu durum hangi Kültürde gözlenir?
Seçenekler
A
Fransa
B
İtalya
C
Japonya
D
İspanya
E
İran
Açıklama:
Japonlar, onları veren kişilere duydukları saygıyı göstermek için bu kartları iki elleriyle, özenle tutar, dikkatle okur ve takdir duygularını göstermek amacıyla okudukları her satırdan sonra karşıdakine bakarak başlarıyla onun ne kadar önemli olduğunu şimdi daha iyi anladıklarını gösteren jestler yaparlar. Bu davranış Japon kültüründe konuşulan kişiye saygı gösterme çerçevesinde yer alır.
Soru 145
I. Sözel
II. Yazılı
III. Görsel
"Özellikle bireyci kültürlerde .... kanaldan elde edilen enformasyona güven duyulmaz" ifadesinde boş bırakılan yere yukarıdaki iletişim kanallarından hangisi/hangileri getirilmelidir?
II. Yazılı
III. Görsel
"Özellikle bireyci kültürlerde .... kanaldan elde edilen enformasyona güven duyulmaz" ifadesinde boş bırakılan yere yukarıdaki iletişim kanallarından hangisi/hangileri getirilmelidir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II, III
Açıklama:
Yazılı iletişim kanalı, bazı kültürlerde sözel kanaldan daha yaygın olarak kullanılır. Özellikle bireyci kültürlerde sözel kanaldan elde edilen enformasyona güven duyulmaz.
Soru 146
Güç aralığı az olan ülkeler ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Bireylerarası ilişkiler yatay niteliktedir.
B
Etkileşenler arasında herhangi bir statü farkı gözetilmez.
C
İletişim sürecinde informel ve doğrudan tavırlar takınma eğilimi gösterirler.
D
Kuzey Amerika ve Kuzey Avrupa güç aralığı az olan ülkelerdendir.
E
Bu kültürlerin çoğunda statü “verilmiş”tir.
Açıklama:
Güç aralığı faz olan ve batılı olmayan kültürlerin çoğunda ise statü “verilmiş”tir. Bu kültürlerde statünün elde edilmesi, daha çok bireyin kendi statüsünü değiştirmek için yapması gerekenlerde değil, hangi ailenin üyesi olarak dünyaya geldiğine bağlıdır.
Soru 147
I. Yüz yüze etkileşim sürecinde elde edilen enformasyona daha çok güvenilmesi
II. Daha az bireysel amaca yönelik olma eğilimi göstermesi
III. Bireylerarası ilişkilerin daha sıkı olması
IV. Bireylerarası ilişkilerin işleve yönelik olması
Kırsal altkültür ile ilgili yukarıdaki ifadelerden hangisi doğru verilmiştir?
II. Daha az bireysel amaca yönelik olma eğilimi göstermesi
III. Bireylerarası ilişkilerin daha sıkı olması
IV. Bireylerarası ilişkilerin işleve yönelik olması
Kırsal altkültür ile ilgili yukarıdaki ifadelerden hangisi doğru verilmiştir?
Seçenekler
A
Yalnız II
B
Yalnız IV
C
I ve II
D
I ve III
E
I, II, III
Açıklama:
Kırsal altkültürlerde bireylerarası ilişkiler işleve yönelik değildir.
Soru 148
"Ortama bağımlı düşünme biçemine sahip kültürlerin üyeleri, çevrelerini “.... algılama biçemi”yle algılarlar" ifadesinde boş bırakılan yere ne gelmelidir?
Seçenekler
A
Dar bağlamlı
B
Geniş bağlamlı
C
Tümevarım
D
Analitik
E
Doğrusal
Açıklama:
Ortama bağımlı düşünme biçemine sahip kültürlerin üyeleri, çevrelerini “geniş bağlamlı algılam biçemi”yle algılarlar.
Soru 149
Aşağıdakilerden hangisi ortamdan bağımsız düşünme biçeminin egemen olduğu kültürlerde görülen özelliklerden biri değildir?
Seçenekler
A
Çevrelerini basit karşılaştırmalarla değerlendirir ve yargılarlar.
B
Pragmatik ve işlevsel değerler önem kazanır.
C
Tümdengelimsel ve soyut biçem benimsendiği için kavramsal bir dünya önem kazanır.
D
Çevrelerini karşıtlıkların birlikteliği olarak görme eğilimindedir.
E
Olayların sonuçlarına önem verilir ve birey ampirik çevresini etkileyebilmeye çalışır
Açıklama:
Ortamdan bağımsız düşünce biçeminin egemen olduğu Amerikalılar için dünya fikirlerden değil, gerçeklerden oluşur. Onların düşünme süreci genel olarak, gerçeklerden yola çıkarak fikirlere ulaşmayı amaçlayan tümevarımsal nitelik taşır.
Soru 150
Aşağıdaki ülkelerden hangisinin kültürü dar bağlamlı olarak değerlendirilmektedir?
Seçenekler
A
Kanada
B
Fransa
C
İtalya
D
İspanya
E
Japonya
Açıklama:
Bu konu için Algıda Farklılaşma başlığı okunabilir
Dar bağlamlı kültürlerin üyeleri ise iletişim sürecinde ağırlıklı olarak, yazılı ya da sözel, sözlü (dilsel) mesajlardan yararlanma eğilimi gösterirler. Hall’e göre, Amerika Birleşik Devletleri, Kanada, İngiltere, İsviçre, Almanya ve İskandinav ülkeleri gibi endüstrileşmiş ülkelerin kültürleri genellikle dar bağlamlı; Fransa, İtalya İspanya gibi bazı Avrupa ülkeleri ile Asya, Afrika, Güney Amerika ve Amerikan Yerlilerinin kültürleri geniş bağlamlı kültürlerdir. Burada görüldüğü gibi, endüstrileşme derecesi o ülke kültürünün bağlamsal durumunu yansıtamamaktadır. Çünkü Japonya, Fransa ve İtalya gibi yüksek teknoloji üreten ülkelerin kültürleri de geniş bağlamlıdır
Dar bağlamlı kültürlerin üyeleri ise iletişim sürecinde ağırlıklı olarak, yazılı ya da sözel, sözlü (dilsel) mesajlardan yararlanma eğilimi gösterirler. Hall’e göre, Amerika Birleşik Devletleri, Kanada, İngiltere, İsviçre, Almanya ve İskandinav ülkeleri gibi endüstrileşmiş ülkelerin kültürleri genellikle dar bağlamlı; Fransa, İtalya İspanya gibi bazı Avrupa ülkeleri ile Asya, Afrika, Güney Amerika ve Amerikan Yerlilerinin kültürleri geniş bağlamlı kültürlerdir. Burada görüldüğü gibi, endüstrileşme derecesi o ülke kültürünün bağlamsal durumunu yansıtamamaktadır. Çünkü Japonya, Fransa ve İtalya gibi yüksek teknoloji üreten ülkelerin kültürleri de geniş bağlamlıdır
Soru 151
……………………….., bireylerin, bütünü oluşturan belirli bi- leşenleri diğerlerinden soyutlayarak, farklı bağlamlarda değerlendirmelerine olanak sağlar.
Yukarıda boş bırakan yere aşağıdakilerden hangisinin getirilmesi gerekir?
Yukarıda boş bırakan yere aşağıdakilerden hangisinin getirilmesi gerekir?
Seçenekler
A
Ortama bağımlı düşünme biçemi
B
Ortamdan bağımsız düşünme biçemi
C
Dar bağlamlı kültür
D
Geniş bağlamlı kültür
E
Bilişsel yapı
Açıklama:
Bu konu için Algıda Farklılaşma başlığı okunabilir.
Boş bırakılan yere “ortamdan bağımsız düşünme biçemi” gelmelidir.
Boş bırakılan yere “ortamdan bağımsız düşünme biçemi” gelmelidir.
Soru 152
- İlişkisel
- Tümevarımsal
- Sezgisel
- Tamamlayıcı
Seçenekler
A
I, II
B
II, III
C
I, II, III
D
I, III, IV
E
II, III, IV
Açıklama:
Bu konu için Algıda Farklılaşma başlığı okunabilir.
I, III ve IV Doğu kültürleri olarak adlandırılan ve Akdeniz kültürlerini de kapsayan kültürlerin bilişsel davranış kalıplarından olup II Amerikan kültüründe görülmektedir.
I, III ve IV Doğu kültürleri olarak adlandırılan ve Akdeniz kültürlerini de kapsayan kültürlerin bilişsel davranış kalıplarından olup II Amerikan kültüründe görülmektedir.
Soru 153
Aşağıdakilerden hangisi taraflar arasındaki güç farkının olduğu durumlarda gözlenir?
Seçenekler
A
Güç gösterisi
B
Kendini kanıtlama
C
Asimetrik ilişki
D
Ötekileştirme
E
Simetrik ilişki
Açıklama:
Bu konu için Algıda Farklılaşma başlığı okunabilir.
Asimetrik ilişki, taraflar arasında güç farkının büyük olduğu durumlarda gözlenir.
Asimetrik ilişki, taraflar arasında güç farkının büyük olduğu durumlarda gözlenir.
Soru 154
Aynı yaş ve sosyoekonomik düzeye sahip iki kişinin arasındaki ilişki aşağıdakilerden hangisi olabilir?
Seçenekler
A
Güç gösterisi
B
Kendini kanıtlama
C
Asimetrik ilişki
D
Ötekileştirme
E
E Simetrik ilişki
Açıklama:
Bu konu için Algıda Farklılaşma başlığı okunabilir
Güç aralığının az olduğu kültürlerde ise bireyler, kişilerarası etkileşim sürecinde göreceli olarak daha simetrik bir konumda bulunurlar.
Güç aralığının az olduğu kültürlerde ise bireyler, kişilerarası etkileşim sürecinde göreceli olarak daha simetrik bir konumda bulunurlar.
Soru 155
Aşağıdakilerden hangisinde bireylerin çıkarları grubun çıkarından daha önceliklidir?
Seçenekler
A
Ortaklaşa davranışçı kültür
B
Bireyci kültür
C
Grup kültürü
D
Utanma kültürü
E
Günah, küsur kültürü
Açıklama:
Bu konu için Algıda Farklılaşma başlığı okunabilir
Bireyci kültürlerde, üyelerin çıkarları grup çıkarlarından önce geldiği hâlde, ortaklaşa davranışçı kültürlerde, bireyler, grubun isteklerini yerine getirebilmek için çoğunlukla kendi çıkarlarını ikinci planda tutarlar.
Bireyci kültürlerde, üyelerin çıkarları grup çıkarlarından önce geldiği hâlde, ortaklaşa davranışçı kültürlerde, bireyler, grubun isteklerini yerine getirebilmek için çoğunlukla kendi çıkarlarını ikinci planda tutarlar.
Soru 156
Bireylerarası ilişkiler bireyci kültürlerde …………………., ortaklaşa davranışçı kültürlerde ……………………. üzerine kurulur.
Yukarıda boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Yukarıda boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Seçenekler
A
işlevsellik, süreklilik
B
süreklilik, işlevsellik
C
güven, paylaşım
D
paylaşım, güven
E
işlevsellik, güven
Açıklama:
Bu konu için Algıda Farklılaşma başlığı okunabilir.
Boş bırakılan yerlere sırasıyla işlevsellik ve süreklilik getirilmelidir. Bireyci kültürlerin sürekliliği olmayan, işlevsel bireylerarası ilişki yönelimine karşın, ortaklaşa davranışçı kültürlerde bireylerarası ilişkiler, çoğunlukla birey tarafından kurulmaz, aksine aile, okul ve iş yaşamı ile toplumsal çevre tarafından “sunulan” ilişkiler niteliğini taşır.
Boş bırakılan yerlere sırasıyla işlevsellik ve süreklilik getirilmelidir. Bireyci kültürlerin sürekliliği olmayan, işlevsel bireylerarası ilişki yönelimine karşın, ortaklaşa davranışçı kültürlerde bireylerarası ilişkiler, çoğunlukla birey tarafından kurulmaz, aksine aile, okul ve iş yaşamı ile toplumsal çevre tarafından “sunulan” ilişkiler niteliğini taşır.
Soru 157
I Masal II Hikaye III Efsane IV Roman Yukarıdakilerden hangisi sözlü kültür ürünlerindendir?
Seçenekler
A
I, II
B
II, III
C
I, III
D
I, II, III
E
I, II, III, IV
Açıklama:
Bu konu için Algıda Farklılaşma başlığı okunabilir.
Masal ve Efsane sözlü kültür ürünlerinden olup hikaye ve roman yazılı kültür öğeleridir.
Masal ve Efsane sözlü kültür ürünlerinden olup hikaye ve roman yazılı kültür öğeleridir.
Soru 158
Gerçek olanın birey tarafından olduğundan farklı şekilde görüldüğünü ifade eden kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kültür
B
İletişim
C
Statü
D
Algı
E
Biçem
Açıklama:
Bu konu için Giriş başlığı okunabilir.
Algı kavramı, gerçek olanın birey tarafından olduğundan farklı şekilde görül- düğünü ifade eder.
Algı kavramı, gerçek olanın birey tarafından olduğundan farklı şekilde görül- düğünü ifade eder.
Soru 159
Bazı etkenler duyu organlarımızın anatomik yapısı ya da fiziksel nedenlerle algılanabilir olsalar da kültürün bilişsel yapıyı şekillendirmesi nedeniyle algılanmazlar. Bunun nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Algı
B
Kodlama
C
Algı süzgeci
D
Düşünce biçemi
E
Kültürel çerçeve
Açıklama:
Bu konu için Algıda Farklılaşma başlığı okunabilir.
Bazı etkenler duyu organlarımızın anatomik yapısı ya da fiziksel nedenlerle algılanabilir olsalar da kültürün bilişsel yapıyı şekillendirmesi nedeniyle algılanmazlar. Bunun nedeni her insanın, kendi kültürü tarafından şekillenmiş bir algı süzgecinin olmasıdır.
Bazı etkenler duyu organlarımızın anatomik yapısı ya da fiziksel nedenlerle algılanabilir olsalar da kültürün bilişsel yapıyı şekillendirmesi nedeniyle algılanmazlar. Bunun nedeni her insanın, kendi kültürü tarafından şekillenmiş bir algı süzgecinin olmasıdır.
Ünite 5
Soru 1
Bir sözcüğe ya da isme eklenen duygusal ya da coşkusal çağrışımlara bağlanan ikinci anlam düzeyine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Düzanlam
B
Geniş kapsamlı anlam
C
Öz biçem
D
Dar kapsamlı biçem
E
Yananlam
Açıklama:
Sözlü iletişim biçemlerinin neden farklılaştığını açıklayabileceksiniz.
Soru 2
Aşağıdaki seçeneklerden hangisinde Bernstein’in insanların konuşurken kullandıklarını ifade ettiği kodlar doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
Dişil kod - Eril kod
B
Sözlü kod - Sözsüz kod
C
Teknik kod - Günlük kod
D
Sınırlandırılmış kod - Genişletilmiş kod
E
Kısa kod - Uzun kod
Açıklama:
Dil, kültür ve düşünce arasındaki ilişkiyi ayırt edebileceksiniz.
Soru 3
Kişiliğe bağlı davranış yaklaşımına göre, aşağıdakilerden hangisi pasif kişilik özelliğine sahip bireylerin kullandığı sözlü iletişim biçemidir?
Seçenekler
A
Karşıdakinin gözünün içine bakarak konuşmak
B
Sürekli “ben”le başlayan cümleler kurmak
C
Sürekli “sen”le başlayan cümleler kullanmak
D
Rahat vücut duruşu sergilemek
E
Alçak ve güvensiz sesle konuşmak
Açıklama:
Sözlü iletişim biçemleri arasındaki farkları ayırt edebileceksiniz.
Soru 4
Bir bireyin kişilerarası ilişkilerde sıklıkla kullandığı iletişimsel tarza ne ad verilir?
Seçenekler
A
Kişisel iletişim
B
İletişim yöntemi
C
İletişim biçemi
D
Etkin iletişim
E
Pozitif iletişim
Açıklama:
Sözlü iletişim biçemleri arasındaki farkları ayırt edebileceksiniz.
Soru 5
Aşağıdakilerden hangisi bireyin yönelimiyle ilgili sözlü iletişim biçemlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Gönderen odaklı
B
Alıcı odaklı
C
Kanal odaklı
D
İçerik odaklı
E
Kültür odaklı
Açıklama:
Sözlü iletişim biçemleri arasındaki farkları ayırt edebileceksiniz.
Soru 6
Her iletişim davranışı farklı bireyler tarafından farklı tarzda, stilde kullanılır. Bütün insanlarda ortak olarak var olan bu sözlü ve sözsüz iletişim davranışına iletişimde ne ad verilir?
Seçenekler
A
Açıklayıcı iletişim
B
Analitik İletişim
C
Yönetici İletişim
D
Kültürel İletişim
E
İletişim Biçemi
Açıklama:
Sözlü iletişim biçemlerinin neden farklılaştığını açıklayabileceksiniz.
Soru 7
Aşağıdakilerden hangisi dar kapsamlı sözlü iletişim biçeminin özelliklerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Dar bağlamlı ve belirsizlikten sakınma derecesinin göreceli olarak düşük olduğu kültürlerde yaygın olarak kullanılır.
B
Gönderenin amacı, arzusu ve ihtiyacının tam ve açık bir şekilde, doğrudan alıcıya iletebilecek şekilde formüle edilmesine olanak verir.
C
Amacı aşan, isteklerin dışında kalan enformasyon verilmez.
D
İkinci derecedeki konulara değinilmez, atıfta bulunulmaz.
E
Bireyler, kendilerine sorulan sorunun yanıtına soruyla ilgili gördükleri diğer yan konulardaki duygu ve düşüncelerini de eklerler.
Açıklama:
Sözlü iletişim biçemleri arasındaki farkları ayırt edebileceksiniz.
Soru 8
Aşağıdakilerden hangisi Bernstein’a göre konuşmadaki iki tür koddan biridir?
Seçenekler
A
Kültürel kodlar
B
İletişimsel kodlar
C
Sınırlandırılmış kodlar
D
Dilsel kodlar
E
Anlamsal kodlar
Açıklama:
İletiflim biçemini tanımlayabileceksiniz.
Soru 9
Gudykunst, iletilerin kapsamlarına göre farklılaşan sözlü iletişim biçemlerini üçe ayırmaktadır. Aşağıdakilerden hangisi bunlardan biridir?
Seçenekler
A
Geniş kapsamlı biçem
B
Kültürel biçem
C
Doğrudan biçem
D
Kişisel biçem
E
Bağlamsal biçem
Açıklama:
Sözlü iletişim biçemlerinin neden farklılaştığını açıklayabileceksiniz.
Soru 10
Hangi kişilik özelliğine sahip bireylerde “Kendi yollarını belirleme ve bakış açılarına güvenme” daha çok görülmektedir?
Seçenekler
A
Yönetici kişilik
B
Açıklayıcı kişilik
C
Analitik kişilik
D
İlişkilendirici kişilik
E
Mantıklı kişilik
Açıklama:
Yönetici kişilikler “Kendi yollarını belirleme ve bakış açılarına güvenme” eğilimindedir.
Soru 11
Baskı ve gerilim durumlarında sessiz kaır, geri çekilme eğilimi gösteren kişilik tipi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Analitik kişilik
B
İlişkilendirici kişilik
C
Açıklayıcı kişilik
D
Yönetici kişilik
E
Mantıklı kişilik
Açıklama:
İlişkilendirici kişilikler, reddedilmekten, kendilerine kişilikleri göz önüne alınmadan, kayıtsız ve duygusuz davranılmasından hoşlanmazlar. Baskı ve gerilim durumlarında sessiz kaır, geri çekilme eğilimi gösterirler.
Soru 12
Aşağıdakilerden hangisi “sen” le başlayan cümleler kurma eğilimi gösterir?
Seçenekler
A
İddialı kişilik
B
Açıklayıcı kişilik
C
Saldırgan kişilik
D
Pasif kişilik
E
Analitik kişilik
Açıklama:
Saldırgan kişilik özelliklerine sahip bireyler yüksek sesle konuşur ve senle başlayan cümleler kurar.
Soru 13
Aşağıdakilerden hangisi Sapir-Whorf Hipotezi için geçerli değildir?
Seçenekler
A
Dilsel görecelik olarak da adlandırılır.
B
Dil fikirleri şekillendiren bir araçtır.
C
Konuşulan dil ile düşünce etkileşimli değildir.
D
Bireyin konuştuğu dil onun düşünme yolunu etkiler
E
Dil, insanların algısal dünyalarını şekillendirmede önemli rol oynar.
Açıklama:
Whorf’un hipotezine göre, bireyin konuştuğu dil onun düşünme yolunu etkiler.
Soru 14
Enformasyonun neredeyse tamamının sözel kanallardan iletildiği kod biçimi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Sınırsız kod
B
Sınırlandırılmış kod
C
Karşılıklı bağımlılık
D
Genişletilmiş kod
E
Karşılıklı özdeşleme
Açıklama:
Sınırlandırılmış kodlarda, enformasyonun büyük bölümü sözsüz kanallardan iletilirken, genişletilmiş kodlarda, enformasyonun hemen tamamı sözel kanallardan iletilir.
Soru 15
Çocukların sosyalizasyonu süreci düşünüldüğünde aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Etkileşimde uygun davranışlar için uyacakları kuralları öğrenir
B
Etkileşimdeki amaca ulaşmak için uygun etkinliği seçmeyi öğrenir
C
Niyet ve arzusunu ifade edecek sözlü iletişim biçemlerini öğrenir
D
Etkileşimde uygun davranışlar için uyacakları normları öğrenir
E
Niyet ve arzusunu ifade edecek sözsüz iletişim biçemlerini öğrenir
Açıklama:
Karlfried Knapp’a göre, sözcükler kültüre özgü bağlamsal anlamlar taşıdığın- da, bu konuda deneyimi olmayan etkileşenlerin mesajı anlaması zorlaşır. Bütün insanlar için ortak olan deneyimler, farklı kültürlerde farklı sözel yapıda ifade edildiğinde, yanlış anlamaların ortaya çıkması kaçınılmaz olur (Knapp, 1992: 10).
Çocuklar sosyalizasyon süreci boyunca;
Bu bölümün giriş kısmında açıklandığı gibi, bireylerin kişilik özellikleri ve diğer niteliklerine göre, iletişimin evrensel kavramı altında toplanabilecek bileşenerine bütün kültürlerde rastlanabilir. Ancak iletişimin hangi bileşeninin hangi durumlarda ve hangi sıra ile kullanılmasını belirleyen şey tek tek kültürlerdir. Her kültür kendi kural ve ilkeleri çerçevesinde hem iletiyi oluşturan kodların seçiminde hem de seçilen kodların sunumunda kendine özgü biçemleri daha çok kullanır. Bu nedenle çok sayıda biçemden söz etmek mümkündür. Bu kitapta, öğrenmede kolaylık sağlamak amacıyla, sözlü iletişim biçemleri aktarılma şekillerine, kap- samlarına, kültürün bireye yaklaşımına ve bireyin yönelimine göre sınıflandırarak ele alınacaktır.
Çocuklar sosyalizasyon süreci boyunca;
Belirli bağlamlardaki etkileşimde uygun davranışlarda bulunmak için uya-
cakları kural ve normları,
Etkileşimdeki amaçlarına ulaşmak ve ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik uy-
gun etkinliği seçmeyi,
Niyet ve arzularını ifade edebilmek için gerekli sözlü iletişim biçemlerini öğrenirler.
Bu bölümün giriş kısmında açıklandığı gibi, bireylerin kişilik özellikleri ve diğer niteliklerine göre, iletişimin evrensel kavramı altında toplanabilecek bileşenerine bütün kültürlerde rastlanabilir. Ancak iletişimin hangi bileşeninin hangi durumlarda ve hangi sıra ile kullanılmasını belirleyen şey tek tek kültürlerdir. Her kültür kendi kural ve ilkeleri çerçevesinde hem iletiyi oluşturan kodların seçiminde hem de seçilen kodların sunumunda kendine özgü biçemleri daha çok kullanır. Bu nedenle çok sayıda biçemden söz etmek mümkündür. Bu kitapta, öğrenmede kolaylık sağlamak amacıyla, sözlü iletişim biçemleri aktarılma şekillerine, kap- samlarına, kültürün bireye yaklaşımına ve bireyin yönelimine göre sınıflandırarak ele alınacaktır.
Soru 16
İnsanlar algıladıkları iletiden anlam çıkartırken aşağıdakilerden hangisini dikkate almaz?
Seçenekler
A
Hangi kanaldan gönderildiği
B
İçeriği
C
Hangi kaynakları kullandığı
D
Hangi niyetle gönderildiği
E
Hangi formda gönderildiği
Açıklama:
İnsanlar algıladıkları iletilerden anlam çıkarırken, sadece içeriğe değil, onun hangi niyetle, hangi formda ve hangi kanaldan gönderildiğini de dikkate alırlar.
Soru 17
Dolaylı iletişim biçeminde aşağıdaki sözcüklerden hangisini sıklıkla duymanız mümkün değildir?
Seçenekler
A
Belki
B
Kısmetse
C
Bakalım
D
Bazen
E
Tamamen
Açıklama:
Tamamen, kesinlikle gibi sözcükler dolaysız iletişim biçiminde kullanılır.
Soru 18
“Dürüstlük” kavramı aşağıdakilerden hangisinde daha çok önem verilen bir değer olmaktadır?
Seçenekler
A
Dar bağlamlı kültür
B
Geniş bağlamlı kültür
C
Öz biçem
D
Dolaylı iletişim
E
Dolaysız iletişim
Açıklama:
Dar bağlamı kültürlerde önem verilen değerlerden biri olan “dürüstlük” yüz yüze etkileşimde ve özellikle tartışmalarda iletişim biçemini de etkilemektedir. Bu nedenle sözlü mesajlar dar kapsamı ve doğrudan amaca yöneliktir.
Soru 19
Türkçede yaşça büyük erkeklere “ağabey”, küçüklere “kardeş”; yaşça büyük kadınlara “abla”, daha yaşlılarına “teyze” unvanıyla hitap edilmesi aşağıdaki biçemlerden hangisine örnektir?
Seçenekler
A
Kişisel sözlü iletişim
B
Bağlamsal sözlü iletişim
C
Araçsal sözlü iletişim
D
Duygusal sözlü iletişim
E
Çağrılı sözlü iletişim
Açıklama:
Bağlamsal sözlü iletişim biçemi, bireyin sözlü iletişim sürecinde karşıdakinin toplumsal statüsünü, rolünü ve bağlamdaki yerini dikkate almasını zorunlu kılar. Bu nedenle bağlamsal biçem kullananlar, karşılarındaki bireylere, onların toplumdaki yerini ya da kendi gözlerindeki yerini belirten unvanlarla hitap ederler.
Soru 20
Aşağıdakiler ifadelerden hangisi iletişim biçemini en iyi tanımlar?
Seçenekler
A
Bir bireyin kişilerarası ilişkilerde sıklıkla kullandığı iletişimsel tarz.
B
Bir bireyin kültürlerarası iletişimde kullandığı iletişimsel tarz.
C
Bir bireyin ilişkilerini düzenlenmesinde kullandığı iletişimsel tarz.
D
Bir bireyin toplumsal sorunlara yaklaşımındaki iletişimsel tarz.
E
Bir bireyin iletişim bağlamını belirlemekte kullandığı iletişimsel tarz.
Açıklama:
Sözlü ve sözsüz iletişim davranışları bütün insanların ortak davranışlarındandır. Bazı kültürler bu davranışlardan bir kısmını diğerlerinden daha çok ya da daha az kullanabilir. Ancak her iletişim davranışı farklı bireyler tarafından farklı tarzda, stilde kullanılır. Buna iletişim biçemi denir. Erol Mutlu iletişim biçemini, “bir bireyin kişilerarası ilişkilerde sıklıkla kullandığı iletişimsel tarz” olarak tanımlamakta ve iletişim biçeminin “bir bireyin ilişkilerini düzenlenmesindeki başarısıyla ya da başarısızlığıyla yakından ilgili” olduğunu belirtmektedir.
Soru 21
Aşağıdakilerden hangisi sözlü iletişim biçemini belirleyen en önemli bileşendir?
Seçenekler
A
Bireyin anadili.
B
Bireyin kişiliği.
C
Bireyin kültürü.
D
Bireyin eğitim düzeyi.
E
Bireyin düşünce yapısı.
Açıklama:
İletişim davranışları temel olarak sözel ve sözel olmayan davranışlar olarak ikiye ayrılabilir. Sözlü iletişim davranışları, anlamları sözel semboller aracılığı ile aktarılmak niyetiyle gösterilen davranışlardır. Sözün olduğu her tür davranış sözlü davranış olarak adlandırılır. Yazılı metinler de sözlerin sembollerinden ibaret olduğu için, yazı yoluyla anlam aktarma da sözel davranışlar sınıfı altında incelenir.
Soru 22
Aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Dil, iletişimin en önemli araçlarından biridir.
B
Öğrendiklerimizin çoğu dille ifade edilen veri ve kavramlardır.
C
Gündelik yaşamda iletişim denilince akla hemen konuşulan dil gelir.
D
Dil, yalnız anlam aktarımını sağlamak için kullandığımız bir araç değildir.
E
Anlamlandırma evresi bilişsel etkinlikleri kapsar ve kültürden bağımsızdır.
Açıklama:
Sözlü iletişim davranışlarının belirlenmesiyle ilgili önemli bir kuramsal katkı da Basil Bernstein tarafından yapılmıştır. Bernstein, insanların kullandığı sözel davranış kalıplarının nasıl olup da kültürden kültüre değişiklik gösterdiğini anlamaya yarayacak kuramsal bir çerçeve oluşturmuştur. Bernstein’a göre, sözlü iletişim biçemleri, o biçemleri kullanan bireylerin içinde yaşadıkları toplumsal bağlam tarafından belirlenir.
Soru 23
Aşağıdakilerden hangisi Sapir-Whorf Hipotezi’nin savlarından biridir?
Seçenekler
A
Bireyler dillerinin onlara sağladığı kodlar arasından duruma uygun olanları seçerler.
B
Her dil, onu kullanan insanların algısal dünyalarını şekillendirmelerinde önemli rol oynar.
C
Kültür, dil aracılığıyla, çevremizi sınırlandırmamızı ve nasıl düşüneceğimizi etkiler.
D
Bireyler için ortak olan deneyimler, farklı kültürlerde farklı sözel yapıda ifade edilir.
E
Sözlü iletişimde gösteren, bir düşünceyi ya da anlamı dile getirmekte kullanılan sözcüklerdir.
Açıklama:
1960’lı yıllardan itibaren çok sayıda ve farklı disiplinlerden bilim insanı dil, kültür ve zihin arasındaki ilişkiyi anlamak için çalışmalar yürüttü. Geert Hofstede de kültürel değerler yaklaşımı ile bu alanda yaptığı araştırma sonucunda üçüncü bölümde öğrendiğiniz Kültürel Boyutlar Kuramını geliştirdi. Hofstede, kültürü, zihnî yazılım ya da bilişsel yazılım olarak tanımlamış ve düşünce ile kültür arasındaki yakın bağlantıyı vurgulamıştır. Bununla birlikte, dil, kültür ve düşünce arasındaki doğrudan bağlantı fikrine katılmayanlar da bulunmaktadır. Birçok araştırmacı, bütün dilleri kapsayan evrensel bir gramerin olduğunu ileri sürmektedirler (Chomsky, 1965). Bazıları ise söz gelişi renk adlarıyla ilgili evrensel bir kalıptan söz etmektedir. Dil ile düşünce ve kültür arasındaki ilişki hakkındaki tartışmalar devam etmekte ve çeşitli bilimsel disiplinlerden araştırmacılar bu konuyla ilgili bulgu ve görüşlerini açıklamaktadır. Ancak bizim için önemli olan, dilin farklı kültürel bağlamlarda nasıl çalıştığı ve kültürebağımlı iletişim biçemlerinin nasıl ortaya çıktığıdır.
Soru 24
Aşağıdakilerden hangisi sözlü iletişim biçemlerinde farklılaşmanın temel nedenidir?
Seçenekler
A
Her kültürün farklı dile sahip olması.
B
Aynı dili konuşanların şive farkları.
C
Kültürel niteliklerdeki farklılaşma.
D
Dil yapılarının değişik olması.
E
Yabancı dilde konuşma zorlukları.
Açıklama:
Toplumsal etkileşim sürecine katılan bireyler, daha önce de belirtildiği gibi, kendi kültürel normları ve kuralları çerçevesinde davranırlar. Kültür ve iletişimin bu nedenle birbirlerinden ayrılamaz kavramlar olduğunu biliyoruz. Kültür hem öğrenilir hem de iletişim yoluyla korunur ve yeni nesillere aktarılır. Bireyler, sosyalleşme ve kültürleme (enculturation) süreçlerinde içinde yetiştikleri topluluğun kültürünü edinirler.
Soru 25
Çocuklar sosyalizasyon sürecinde aşağıdakilerden hangisini öğrenmez?
Seçenekler
A
Belirli bağlamlardaki etkileşimde uygun davranışlarda bulunmak için uyacakları kuralları.
B
Kültürlerarası etkileşimde karşıdakinin anlamasını kolaylaştıracak uygun kodları seçmeyi.
C
Etkileşimdeki amaçlarına ulaşmak ve ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik uygun etkinliği seçmeyi.
D
Uygun iletişim davranışlarını seçmeleri için yol gösterecek toplumsal normları.
E
Niyet ve arzularını ifade edebilmek için gerekli sözlü iletişim biçemlerini.
Açıklama:
Karlfried Knapp’a göre, sözcükler kültüre özgü bağlamsal anlamlar taşıdığında, bu konuda deneyimi olmayan etkileşenlerin mesajı anlaması zorlaşır. Bütün insanlar için ortak olan deneyimler, farklı kültürlerde farklı sözel yapıda ifade edildiğinde, yanlış anlamaların ortaya çıkması kaçınılmaz olur. Çocuklar sosyalizasyon süreci boyunca;
- Belirli bağlamlardaki etkileşimde uygun davranışlarda bulunmak için uyacakları kural ve normları,
- Etkileşimdeki amaçlarına ulaşmak ve ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik uygun etkinliği seçmeyi,
- Niyet ve arzularını ifade edebilmek için gerekli sözlü iletişim biçemlerini öğrenirler.
- Belirli bağlamlardaki etkileşimde uygun davranışlarda bulunmak için uyacakları kural ve normları,
- Etkileşimdeki amaçlarına ulaşmak ve ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik uygun etkinliği seçmeyi,
- Niyet ve arzularını ifade edebilmek için gerekli sözlü iletişim biçemlerini öğrenirler.
Soru 26
Aşağıdakilerden hangisi dolaylı iletişim biçemine uygun bir ifadedir?
Seçenekler
A
Yarın arkadaşımla Atlas Sineması’na gelecek yeni filmi izlemeye gideceğim.
B
Yarın Atlas Sineması’na bir film gelecekmiş, arkadaşım da beni davet etti.
C
Arkadaşım beni yarın Atlas Sineması’na gelecek yeni filmi izlemeye davet etti.
D
Yarın Atlas Sineması’na gelecek yeni filmi izlemek üzere beni davet eden arkadaşımla birlikte gideceğiz.
E
Beni davet eden arkadaşımla birlikte yarın Atlas Sineması’na gelen yeni filmi izleyeceğiz.
Açıklama:
Dolaylı sözlü iletişim biçeminde sözcükler ve deyimler her zaman sözlük anlamlarında kullanılmaz ve anlamı taşıyan sözel içerik, diğer iletişim biçemleriyle birlikte, başka sözlerin arasında gizlenir. İlk duyuşta anlamı doğrudan çıkarmak mümkün olmayabilir. Bu biçemi kullanan gönderenler, etkileşim sürecinde gerçek niyet, arzu ve ihtiyaçlarını dolaylı olarak iletirler.
Soru 27
Aşağıdakilerden hangisi kişisel sözlü iletişim biçemine uygun bir ifade değildir?
Seçenekler
A
Bu işlerin tümünü ben yapıyorum.
B
Bu işlerin tümü benim üzerimde.
C
Bu işlerin tümünden ben sorumluyum.
D
Bu işlerin tümünü bana yaptırıyorlar.
E
Bu işlerin tümü benden sorulur.
Açıklama:
Bireyci kültürlerin üyeleri sözlü iletiflim s›ras›nda sözlerine “ben” ile başlar, kendini öne çıkarmaktan çekinmez ve aktarmak istediği anlamları kendi niyet, inanç ve fikirleri çerçevesinde sözel olarak ifade eder. Bu biçeme kişisel sözlü iletişim biçemi denir. Kişisel sözlü iletişim biçeminde, “ben” kimliğini iletişim sürecinin merkezine yerleştiren dilsel ögelerin sıkça kullanıldığı gözlenir. Bu biçemde anlamlar, birey olmanın vurgulanması amacıyla aktarılır.
Soru 28
Aşağıdakilerden hangisi ortaklaşa davranışçı, güç aralığı fazla ve belirsizlikten sakınma derecesi yüksek bir kültürde kullanılan sözlü iletişim biçemi olabilir?
Seçenekler
A
Dolaylı, dar kapsamlı, bağlamsal.
B
Dolaylı, geniş kapsamlı, kişisel.
C
Dolaylı, dar kapsamlı, duygusal
D
Dolaylı, geniş kapsamlı, bağlamsal.
E
Dolaylı, dar kapsamlı, duygusal.
Açıklama:
“Geniş kapsamlı sözlü iletişim biçemi, enformasyon alışverişi sırasında, etkileşim sürecinin amacı ve gereksinmeleriyle ilişkin değil gibi görünen ancak konuyla ilgisi olan enformasyonun da verildiği iletişim biçemidir. Bu biçemi kullanan bireyler, kendilerine sorulan sorunun yalnızca yanıtını vermekle kalmaz, soruyla ilgili gördükleri diğer yan konulardaki duygu ve düşüncelerini de yanıtlarına eklerler. Bazen, bu ikinci ve üçüncü dereceli enformasyon o kadar çok olur ki, verilen yanıt bunların arasında algılanamaz hâle gelir.
Soru 29
Aşağıdakilerden hangisi bireyci, güç aralığı az ve belirsizlikten sakınma derecesi düşük bir kültürde kullanılan sözlü iletişim biçemi olabilir?
Seçenekler
A
Doğrudan, dar kapsamlı, bağlamsal.
B
Doğrudan, geniş kapsamlı, kişisel.
C
Doğrudan, dar kapsamlı, kişisel.
D
Doğrudan, geniş kapsamlı, bağlamsal.
E
Doğrudan, dar kapsamlı, duygusal.
Açıklama:
Dar kapsamlı sözlü iletişim biçemi daha çok dar bağlamlı ve belirsizlikten sakınma derecesinin göreceli olarak düşük olduğu kültürlerde yaygın olarak kullanılır. Dar kapsamlı biçem, gönderenin amacı, arzusu ve ihtiyacının tam ve açık bir şekilde, doğrudan alıcıya iletebilecek şekilde formüle edilmesine olanak verir. Bu biçemde, amacı aşan, isteklerin dışında kalan enformasyon verilmez. İkinci derecedeki konulara değinilmez, atıfta bulunulmaz. Doğrudan amaçlanan anlamın yaratılması için gerekli olan enformasyon verilir. Sorulmayan soruların yanıtları verilmeye çalışılmaz. Konuyla ilgili de olsa talep edilmeyen enformasyon aktarılmaz. Ne az, ne de çok bilgi verilir.
Soru 30
Bir bireyin kişilerarası ilişkilerde sıklıkla kullandığı iletişimsel tarz aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
İletişim kaynağı
B
İletişim kanalı
C
İletişim biçemi
D
İletişim sorunu
E
İletişim başlatması
Açıklama:
Sözlü ve sözsüz iletişim davranışları bütün insanların ortak davranışlarındandır. Baz kültürler bu davranışlardan bir kısmını diğerlerinden daha çok ya da daha az kullanabilir. Ancak her iletişim davranışı farklı bireyler tarafından farklı tarzda, stilde kullanılır. Buna iletişim biçemi denir.Kişiler arası iletişimde sıklıkla kullanılan iletişim tarzı iletişim biçemidir.
Soru 31
Aşağıdakilerden hangisi bireyin iletişim biçemine etkisi olduğu düşünülen kişilik özelliklerinden değildir?
Seçenekler
A
Sorgulayan kişilik
B
Açıklayıcı kişilik
C
Yönetici kişilik
D
İlişkilendirici kişilik
E
Analitik kişilik
Açıklama:
Açıklayan, yönetici, ilişkilendirici ve analitik kişilik özellikleri bazı kuramcılar tarafından ortaya konulan iletişim biçemini etkileyen kişilik özellikleridir. Sorgulayan kişilik özelliği bu kuram içerisinde yer almamaktadır.
Soru 32
Bernstein tarafında ortaya atılan kültür dil kodları aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?
Seçenekler
A
Alt-Üst Kod
B
Basit-Karmaşık Kod
C
Uzun-Kısa Kod
D
Sınırlandırılmış-Genişletilmiş Kod
E
İçsel-Dışsal Kod
Açıklama:
Bernstein sınırlandırılmış ve genişletilmiş olmak üzere iki kültür-dil kodundan bahsetmektedir. Bernstein, bireylerin konuşma biçemlerinin, yaşadıkları toplumsal bağlam tarafından belirlendiğini ileri sürmektedir. Toplumsal bağlam, iki kişi arasında sözel iletişimin gerçekleşti¤i bireylerarası ortamı değil, kültürel çevre ve toplumu içeren daha geniş bir toplumsal yapıyı ifade etmektedir. Bernstein’a göre, konuşmada “sınırlandırılmış” ve “genişletilmiş” olmak üzere iki tür kod kullanılır.
Soru 33
Düzanlamın tanımı aşağıdakilerden hangisinde doğru yapılmıştır?
Seçenekler
A
Bir göstergenin insanlar tarafından kullanılan anlamıdır.
B
Bir göstergenin ilk anlamını dile getiren anlamdır.
C
Bir göstergenin ikincil anlamını dile getiren anlamdır.
D
Bir göstergenin insanlar tarafından dolaylı kullanılan anlamıdır.
E
Bir göstergenin ekler sonucu taşıdığı anlamdır.
Açıklama:
Anlamlandırmanın birinci düzeni olup, bir göstergenin ilk anlamını dile getiren anlam olarak tanımlanır.
Soru 34
Gudykunst tarafından iletilerin kapsamlarına göre farklılaşan sözlü iletişim biçemleri hangisinde doğrudur?
Seçenekler
A
Kapsamlı-Durağan-Genel
B
Geniş-Öz-Özel
C
Dar-Geniş-Sürekli
D
Kapsamlı-Özel-Durağan
E
Geniş-Dar-Öz
Açıklama:
Gudykunst, iletilerin kapsamlarına göre farklılaşan sözlü iletişim biçemlerini üçe ayırmaktadır. Bunlar geniş kapsamlı biçem, dar kapsamlı biçem ve öz biçem olarak adlandırılır
Soru 35
I. Nicelik
II. Nitelik
III. Kapsam
IV. Biçem
Yukarıdakilerden hangileri bireylerin sözlü etkileşim davranışlarını değerlendirmek için kullandıkları kıstaslardan değildir?
II. Nitelik
III. Kapsam
IV. Biçem
Yukarıdakilerden hangileri bireylerin sözlü etkileşim davranışlarını değerlendirmek için kullandıkları kıstaslardan değildir?
Seçenekler
A
I ve II
B
I, II ve III
C
Yalnız III
D
III ve IV
E
Yalnız IV
Açıklama:
Sözlü etkileşim davranışlarında nicelik, nitelik ve biçem değerlendirme kıstasıdır.
Soru 36
İletişimde amaca yönelik bireyler aşağıdakilerden hangisini kullanır?
Seçenekler
A
Duygusal Sözlü İletişim
B
Araçsal Sözlü İletişim
C
Bağlamsal Sözlü İletişim
D
Kişisel Sözlü İletişim
E
Bağımsız Sözlü İletişim
Açıklama:
İletişimde amaca yönelik bireyler araçsal sözlü iletişim kullanmaktadır.
Soru 37
Aşağıdakilerden hangisi iletinin bileşenlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Çağrı
B
İçerik
C
Form
D
Kanal
E
Açığa vurma
Açıklama:
Kanal iletinin bileşenleri arasında yer almamaktadır.
Soru 38
Açığa vuran sözlü iletişim biçeminin kime iletildiği kolayca anlaşılıyorsa bu neyin kullanıldığını gösterir?
Seçenekler
A
Çağrılı sözlü iletişim biçemi
B
Çağrısız sözlü iletişim biçemi
C
İçerik sözlü iletişim biçemi
D
Form sözlü iletişim biçemi
E
Dolaylı sözlü iletişim biçemi
Açıklama:
Çağrılı sözlü kullanıla bir açığa vuran sözlü iletişim kime iletildiğini belirtmiş olur.
Soru 39
Çağrılı biçemin kullanıldığı dil türleri hangisinde doğru verilmiştir?
Seçenekler
A
Türkçe-İngilizce-Almanca
B
Japonca-Rusça-İngilizce
C
İngilizce-Fransızca-Korece
D
Türkçe-Japonca-Korece
E
İtalyanca-Japonca-İngilizce
Açıklama:
Türkçe, Japonca ve Korece iletilerin çoğu çağrılı biçemdedir. Çünkü her konuşmada ya da yazıda hitap edilen kişinin kim olduğunu belirten semboller kullanılmaktadır.
Soru 40
Yardımsever olmayı, sıcak karşılanmayı ve dikkat çekmeyi seven, en çok niçin sorusunu soran, reddedilmekten, kendilerine kişilikleri göz önüne alınmadan, kayıtsız ve duygusuz davranılmasından hoşlanmayan kişilik özelliği aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
İlişkilendirici kişilik özelliği
B
Analitik kişilik özelliği
C
Yönetici kişilik özelliği
D
Pasif kişilik özelliği
E
İddialı kişilik özelliği
Açıklama:
Yardımsever olmayı, sıcak karşılanmayı ve dikkat çekmeyi seven, en çok niçin sorusunu soran, reddedilmekten, kendilerine kişilikleri göz önüne alınmadan, kayıtsız ve duygusuz davranılmasından hoşlanmayan kişilik özelliği, ilişkilendirici kişilik özelliğidir. Bu kişilik özelliğine sahip olan kişiler, baskı ve gerilim durumlarında sessiz kalır, geri çekilirler. Onlara karşı destekleyici ve ilgili davranılmasından hoşlanırlar. Ne kadar çok arkadaşları ve yakın ilişkileri varsa o kadar mutlu olurlar. Kendilerini rahat ve başkalarına ilgisini üzerlerinde hissettiklerinde daha başarılı olurlar. Amaç ve yöntemi belirlenmiş yapılarda çalışırlarsa başarıları artar. İlişkilerini ve arkadaşlıklarını korumak onlar için büyük anlam taşımaktadır.
Soru 41
Çok fazla veri üzerinde çalışmayı seven kişilik özelliği aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Analitik kişilik
B
Yönetici kişilik
C
İddialı kişilik
D
İlişkilendirici kişilik
E
Pasif kişilik
Açıklama:
Analitik kişilik özelliğine sahip bireyler çok miktarda veriye ihtiyaç duyar, çok soru sorar ve yöntemli, sistematik çalışmadan hoşlanırlar. En çok “nasıl?” sorusunu sorarlar. Hata yapmaktan, hazırlıksız görünmekten hoşlanmazlar, baskı ve gerginlik durumlarıyla baş etmek için, durumu anlamaya yarayacak daha çok veri toplamaya çalışırlar.
Soru 42
Sapir-Whorf Hipotezi hakkında aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
İzafiyet hipotezi olarak da bilinir
B
Bilimsel araştırmaların dilden etkilendiğini söyler
C
Dilin insanların algısal dünyalarını etkilemediğini söyler
D
Dil farklılıkları düşünceleri de etkiler
E
Dilin fikirleri şekillendiren bir araç olduğunu söyler
Açıklama:
Sapir-Whorf hipotezi, izafiyet hipotezi olarak da bilinmektedir. Hipoteze göre, bilimsel araştırmalar kullanılan dilden etkilenmektedir. Dil, insanların algısal dünyalarını etkilerken, düşünceleri de etkiler. Hipoteze göre, dil aynı zamanda fikirleri şekillendiren bir araçtır.
Sapir-Whorf Hipotezi, diğer adıyla Dilsel Görecelik (izafiyet) Hipotezi’nde, dilin sadece fikirleri ifade etme aracı değil, aynı zamanda fikirle- ri şekillendiren bir araç olduğu ileri sürülmüştür (Whorf, 1956). Whorf, öncelikle konuşulan dillerin düşünceyi etkilediğini ileri sürer ve dil ile düşünce ilişkisini, söz konusu dillerin konuşulduğu kültürlerin dünya görüşleri arasındaki farklılığa bağ- lar. Hipotezde bir bireyin konuştuğu dilin onun düşünme yolunu, dilin yapısının da çevrenin nasıl algılanacağını etkilediği ileri sürülür. Farklı bilimsel disiplinler farklı diller geliştirdikleri için, bilimsel araştırmalar da bundan etkilenir. Whorf ’a göre, her dil, onu kullanan insanların algısal dünyalarını şekillendirmelerinde önemli rol oynar. “Biz doğayı ana dilimizin belirlediği çizgide analiz ederiz. Feno- men dünyasından çıkardığımız kategori ve tipleri orada bulamayız. Aksine, dünya büyük oranda zihnimizdeki dil sistemi tarafından organize edilen ve değişen bir izlenimler akını içinde tanıtılır”
Sapir-Whorf Hipotezi, diğer adıyla Dilsel Görecelik (izafiyet) Hipotezi’nde, dilin sadece fikirleri ifade etme aracı değil, aynı zamanda fikirle- ri şekillendiren bir araç olduğu ileri sürülmüştür (Whorf, 1956). Whorf, öncelikle konuşulan dillerin düşünceyi etkilediğini ileri sürer ve dil ile düşünce ilişkisini, söz konusu dillerin konuşulduğu kültürlerin dünya görüşleri arasındaki farklılığa bağ- lar. Hipotezde bir bireyin konuştuğu dilin onun düşünme yolunu, dilin yapısının da çevrenin nasıl algılanacağını etkilediği ileri sürülür. Farklı bilimsel disiplinler farklı diller geliştirdikleri için, bilimsel araştırmalar da bundan etkilenir. Whorf ’a göre, her dil, onu kullanan insanların algısal dünyalarını şekillendirmelerinde önemli rol oynar. “Biz doğayı ana dilimizin belirlediği çizgide analiz ederiz. Feno- men dünyasından çıkardığımız kategori ve tipleri orada bulamayız. Aksine, dünya büyük oranda zihnimizdeki dil sistemi tarafından organize edilen ve değişen bir izlenimler akını içinde tanıtılır”
Soru 43
Sınırlandırılmış kod ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Seçenekler
A
Sözsüz ve diğer bağlamsal göstergelerden daha az yararlanılır
B
Mesajın taşıdığı tüm anlam sözel koda yüklenir
C
Enformasyonun tamamı sözel kanallardan iletilir
D
Sınırlandırılmış kod kullanan bir kişi, paylaştığı konu, çıkar ve beklentilerle ilgili olarak konuşmazlar
E
Sınırlandırılmış kodda mesajın anlamı sözlü koddan çıkarılır
Açıklama:
İletişim sırasında sınırlandırılmış kod kullanan bir kişi, paylaştığı konu, çıkar ve beklentiler ile ilgili konuşmayı tercih etmemektedir. Bu kişiler, amaçlarını sözlü olarak ifade etmek ve dışa vurmak gereğini daha az duymaktadırlar.
Soru 44
Çocuklar; Belirli bağlamdaki etkileşimde uygun davranışlarda bulunmak için uyacakları kural ve normları; Etkileşimdeki amaçlarına ulaşmak ve ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik uygun etkinliği seçmeyi; Niyet ve arzularını ifade edebilmek için gerekli sözlü iletişim biçemlerini öğrenirler
Yukarıdan belirtilen süreç ne olarak tanımlanmaktadır?
Yukarıdan belirtilen süreç ne olarak tanımlanmaktadır?
Seçenekler
A
Büyüme süreci
B
Sosyalizasyon
C
Eğitim
D
Empati
E
Etkileşim
Açıklama:
Karlfried Knapp’a göre, sözcükler kültüre özgü bağlamsal anlamlar taşıdığında, bu konuda deneyimi olmayan mesajı anlaması zorlaşır. Bütün insanlar için ortak olan deneyimler, farklı kültürlerde farklı sözel yapıda ifade edildiğinde, yanlış anlamaların ortaya çıkması kaçınılmaz olur. Çocuklar sosyalizasyon süreci boyunca;
- Belirli bağlamlardaki etkileşimde uygun davranışlarda bulunmak için uyacakları kural ve normları,
- Etkileşimdeki amaçlarına ulaşmak ve ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik uygun etkinliği seçmeyi,
- Niyet ve arzularını ifade edebilmek için gerekli sözlü iletişim biçemlerini öğrenirler.
- Belirli bağlamlardaki etkileşimde uygun davranışlarda bulunmak için uyacakları kural ve normları,
- Etkileşimdeki amaçlarına ulaşmak ve ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik uygun etkinliği seçmeyi,
- Niyet ve arzularını ifade edebilmek için gerekli sözlü iletişim biçemlerini öğrenirler.
Soru 45
Etkileşenin toplumsal rol kimliğini ortaya koyan, kişisel sözlü iletişim biçeminde anlamların, birey olmanın vurgulanması amacıyla aktarıldığı iletişim biçemi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Bağlamsal sözlü iletişim biçemi
B
Kişisel sözlü iletişim biçemi
C
Araçsal sözlü iletişim biçemi
D
Duygusal sözlü iletişim biçemi
E
Çağrılı sözlü iletişim biçemi
Açıklama:
Bağlamsal sözlü iletişim biçeminde, “etkileşenin “toplumsal rol” kimliğini ortaya koyan dilsel öğelerden yararlanma eğilimi dikkati çeker. Kişisel sözlü iletişim biçeminde anlamlar, birey olmanın vurgulanması amacıyla aktarılırken, bağlamsal sözlü iletişim biçeminde anlamlar, toplumsal rol ilişkilerinin vurgulanması amacıyla iletilir”
Soru 46
Aşağıdakilerden hangisi araçsal sözlü iletişim biçeminin özelliklerinden biridir?
Seçenekler
A
İletiler yalnızca gerekli enformasyonu içerir
B
İletişim sürecinin bileşenleri alıcının niteliklerine göre düzenlenir
C
Alıcılar sözcüklerin arkasında saklanan anlamları algılayıp yorumlar
D
Dilin kullanımını etkileyen en önemli etken bağlamdır (bağlamsal)
E
Ben kimliği iletişim sürecinin merkezindedir(Kişisel)
Açıklama:
Araçsal sözlü iletişim biçeminde, iletişim sürecinin merkezinde mesajları gönderen bireyin kendisi bulunur. İletiler onun en kısa yoldan amacına ulaşması için oluşturulur, gönderilir ve yalnız gerekli enformasyonu içerir. Alıcı, gönderilen mesajlar ve enformasyon akışı üzerinde hiçbir etkiye sahip değildir (Kartarı, 2006: 155-156). Bu mesajlarda gerçekler, gönderenin kültürel kodları aracılığıyla, açık olarak ortaya konur ve alıcıya sadece aktarılmak istenen anlamla ilgili enformas- yon gönderilir.
Soru 47
Duygusal sözlü iletişim biçeminin açıklaması aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
Duygusal olarak kurulan sözlü iletişim biçemidir
B
İletişim sürecinde odak noktasının alıcı olduğu sözlü iletişim biçemidir
C
İletinin kim için hazırlandığının belli olduğu sözlü iletişim biçemidir
D
İletişimde amaca yönelik araçsal sözlü iletişim biçeminin kullandığı sözlü iletişim türüdür
E
İçerisinde bulunulan bağlamla doğru orantılı şekilde kullanılan sözlü iletişim biçemidir
Açıklama:
Bazı kültürler iletişim sürecinde alıcıyı odak noktasına yerleştirir. Aktarılacak anlamın kodlanması, iletinin şekillenmesi, kullanılacak kanalın belirlenmesi, sözel ifade ve sözsüz anlatım biçemlerinin saptanması gibi iletişim sürecinin bütün bileşenleri alıcının niteliklerine göre düzenlenir. Bu sözlü iletişim biçemine duygusal sözlü iletişim biçimi denilmektedir.
Soru 48
Bir iletiyi kimin gönderdiği kolayca anlaşılıyorsa bu ileti hangi sözlü iletişim biçemine göre oluşturulmuştur?
Seçenekler
A
Duygusal sözlü iletişim biçemi
B
Araçsal sözlü iletişim biçemi
C
Bağlamsal sözlü iletişim biçemi
D
Açığa vuran sözlü iletişim biçemi
E
Kişisel sözlü iletişim biçemi
Açıklama:
Bireyci, dar bağlamlı ve belirsizlikten sakınma derecesi düşük kültürlerin üyeleri genellikle açığa vurma bileşenini öne çıkarırken, ortaklaşa davranışçı, geniş bağlamlı ve belirsizlikten sakınma derecesi yüksek kültürlerin mensupları çağrı bileşenini öne çıkarırlar. Bir iletiyi kimin gönderdiği kolayca anlaşılıyorsa açığa vuran sözlü iletişim biçemi, kime iletildiği kolayca anlaşılıyorsa çağrılı sözlü iletişim biçemi kullanılmış demektir.
Soru 49
İletişim sırasında, karşımızdakine olumsuz yanıt vermek için tüm bahane ve gerekçelerin sıralandığı sözlü iletişim biçemi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Geniş kapsamlı sözlü iletişim biçimi
B
Dolayı sözlü iletişim biçemi
C
Dar kapsamlı sözlü iletişim biçemi
D
Kişisel sözlü iletişim biçemi
E
Araçsal sözlü iletişim biçemi
Açıklama:
Geniş kapsamlı sözlü iletişim biçeminde, karşımızdaki insana olumsuz yanıt vermek için bütün bahane ve gerekçeler sıralanmaktadır. Nedenler, geçerli gerekçeler açıklanmalı, eğer açıklanamıyorsa başka bahaneler öne sürülmelidir. Aksi hâlde, gönderilen mesajın yorumlanması, istenmeyen sonuçlar doğurabilir. Çünkü geniş bağlamlı ve belirsizlikten sakınma derecesinin yüksek olduğu kültürlerde, sonucu kestirilemeyen durumlarda kaygı düzeyi oldukça yüksek olur.
Soru 50
Bireyci kültürlerde dilin yapısı şahıs zamirlerinin hemen her cümlede kullanılmasını zorunlu kıldığı için, ilk öğrenilen ve en çok kullanılan sözcüklerden biri hangisidir?
Seçenekler
A
Onlar
B
Sen
C
Ben
D
O
E
Biz
Açıklama:
Bireyci kültürlerde çocukluktan itibaren bireye kendi ayaklar› üzerinde durmas›, davran›fllar›ndan tek bafl›na sorumlu olaca¤›, haklar›n› kullan›p kullanmama konusunda karar›n kendine ait oldu¤u ö¤retilir. Bireyci kültürlerde dilin yap›s› flah›s zamirlerinin hemen her cümlede kullan›lmas›n› zorunlu k›ld›¤› için, ilk ö¤renilen ve en çok kullan›lan sözcüklerden biri “ben” olur.
Soru 51
Kendilerine kayıtsız ve duygusuz davranılmasından hoşlanmayan insanlar hangi kişilik özelliğine sahip olarak adlandırılır?
Seçenekler
A
Açıklayıcı kişilik özelliğine
B
İlişkilendirici kişilik özelliğine
C
Analitik kişilik özelliğine
D
Yönetici kişilik özelliğine
E
Lider kişilik özelliğine
Açıklama:
İlişkilendirici kişilik özelliğine sahip bireyler yardımsever olmayı, sıcak karşılanmayı ve dikkat çekmeyi severler. En çok “niçin?” sorusunu sorarlar. Reddedilmekten, kendilerine kişilikleri göz önüne alınmadan, kayıtsız ve duygusuz davranılmasından hoşlanmazlar. Baskı ve gerilim durumlarında sessiz kalır, geri çekilirler. Onlara karşı destekleyici ve ilgili davranılmasından hoşlanırlar. Ne kadar çok arkadaşları ve yakın ilişkileri varsa o kadar mutlu olurlar. Kendilerini rahat ve başkalarının ilgisini üzerlerinde hissettiklerinde daha başarılı olurlar. Amaç ve yöntemi belirlenmiş yapılarda çalışırlarsa başarıları artar. İlişkilerini ve arkadaşlıklarını korumak onlar için büyük anlam taşır
Soru 52
Karşılaşılan herhangi bir iletişim durumunda algılarımızın zihnimizde öğrendiklerimizle karşılaştırılması, kıyaslanması ve bir anlam çıkarılmaya çalışılmasına ne ad verilir?
Seçenekler
A
Algıların ölçülmesi
B
Algıların biçimlendirilmesi
C
Algıların değerlendirilmesi
D
Algıların sönümlenmesi
E
Algıların farklılaşması
Açıklama:
Karşılaştığımız herhangi bir iletişim durumundaki algılarımız zihnimizde öğrendiklerimizle karşılaştırılır, kıyaslanır ve bir anlam çıkarılmaya çalışılır. Algıların
değerlendirilmesi denilen bu süreçte, sözel bütün veriler zihne daha önce yerleştirilen sözel kalıplarla karşılaştırılır ve olası anlamlar üzerinde düşünülür. Algılama
ve anlamlandırma evreleri tamamen bilişsel etkinlikleri kapsar ve kültürün belirlediği kurallar çerçevesinde gerçekleşirler.
değerlendirilmesi denilen bu süreçte, sözel bütün veriler zihne daha önce yerleştirilen sözel kalıplarla karşılaştırılır ve olası anlamlar üzerinde düşünülür. Algılama
ve anlamlandırma evreleri tamamen bilişsel etkinlikleri kapsar ve kültürün belirlediği kurallar çerçevesinde gerçekleşirler.
Soru 53
Bir dilde, belirli bir nesne ya da olayla ilgili olarak üretilmiş çok sayıda sözcüğün bulunması, sözü edilen nesne ya da kavramın neyini gösterir?
Seçenekler
A
O kültür grubunun yaşamındaki önem derecesini
B
Diğer kültür gruplarının yaşamından farklılık derecesini
C
O kültür grubunun yaşamındaki işlevsellik derecesini
D
O kültür grubunun içindeki alt kültür gruplarının sayısını
E
O kültür grubunun içindeki karşı kültür gruplarının sayısını
Açıklama:
Dil-kültür ve dil-düşünce arasındaki bağlantıyla ilgili başka alanlardan da kanıtlar ileri sürülmüştür. Bir dilde, belirli bir nesne ya da olayla ilgili olarak üretilmiş çok sayıda sözcüğün bulunması, sözü edilen nesne ya da kavramın o kültür grubunun yaşamında ne kadar önemli yer tuttuğunu gösterir. Eskimo dilinde ve Kars yöresinde kar ile ilgili çok sayıda sözcüğün bulunması buna örnek gösterilebilir.
Soru 54
Çocuğun dilsel gelişimini etkileyen ve deneyimlerinin temelini oluşturan olgu aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Ebeveynler
B
Öğretmenler
C
Arkadaşlar
D
Toplumsal gruplar
E
Toplumsal yapılar
Açıklama:
İnsanlar, ilk çocukluk döneminden başlayarak, sözlü iletişim davranışlarını düzenleyen ilke ve kuralları öğrenirler. Toplumsal yapı, dilsel gelişimini bu yolla etkiler ve çocuğun deneyimlerinin temelini oluşturur. Toplumsal aidiyet duygusu ve toplumsal kimlik, toplumsal yapının ürettiği dil kodları aracılığı ile çocuğa aktarılır. Bu açıdan çocuk her konuştuğunda ya da dinlediğinde, parçası olduğu toplumsal yapı onu sınırlar ve belirli davranış biçemini kullanmaya zorlar. Toplumsal yapı, gelişmekte olan çocuğun konuşma biçemini belirleyerek onun psikolojik gerçekliğine dönüşür. Sonuçta, çocuk, konuşma etkinliğinde kod seçim ilke ve kurallarını öğrenmiş, hangi durumda neyi nasıl söyleyeceğini anlamış ve toplum içinde dilediği anlamları, uygun biçimde aktarabilir hâle gelmiş olur.
Soru 55
Doğrudan sözlü iletişim biçeminde gönderen aktarmak istediği anlamı, algılanabilir sözcükleri hangi anlamı kullanarak içeriğe yükler?
Seçenekler
A
Yananlamı
B
Örtük anlamı
C
Farklı anlamı
D
Düzanlamı
E
Kültürel anlamı
Açıklama:
Doğrudan sözlü iletişim biçeminde gönderen aktarmak istediği anlamı, algılanabilir sözcükleri düzanlamında kullanarak içeriğe yükler. Bir etkileşim sürecinde niyet, arzu ve ihtiyaçlar doğrudan doğruya sözlü iletinin içeriğinde belirtiliyorsa doğrudan sözlü iletişim biçemi kullanılıyor demektir.
Doğrudan iletişim biçeminde sözcükler düzanlamlarıyla kullanılır ve kesin bir anlam taşırlar. Gönderen, alıcının sözlü iletinin içeriğini, sözcüklerin birinci anlamlarıyla algılayıp değerlendirmesini bekler.
Doğrudan iletişim biçeminde sözcükler düzanlamlarıyla kullanılır ve kesin bir anlam taşırlar. Gönderen, alıcının sözlü iletinin içeriğini, sözcüklerin birinci anlamlarıyla algılayıp değerlendirmesini bekler.
Soru 56
Dolaylı sözlü iletişim biçemi ne tür özellikler taşıyan kültürlerde daha çok kullanılır?
Seçenekler
A
Dişil özellikler taşıyan kültürlerde
B
Eril özellikler taşıyan kültürlerde
C
Karmaşık özellikler taşıyan kültürlerde
D
Tekil özellikler taşıyan kültürlerde
E
Sınırlı özellikler taşıyan kültürlerde
Açıklama:
Dolaylı sözlü iletişim biçemi, özellikle ortaklaşa davranışçı, güç aralığının çok olduğu, dişil özellikler taşıyan ve belirsizlikten kaçınma derecesinin yüksek olduğu kültürlerde daha çok kullanılır.
Soru 57
Dolaylı biçemle geniş mesajın birbirine geçtiği iletişim biçeminde hangi bireylerin gönderilen mesajları algılaması olanaksız olur?
Seçenekler
A
Aynı kültürü paylaşan bireylerin
B
Aynı kültürü paylaşmayan bireylerin
C
Farklı kültürü paylaşan bireylerin
D
O kültüre yeni giren bireylerin
E
O kültüre yenilik katan bireylerin
Açıklama:
Geniş kapsamlı biçemin yaygın olarak kullanıldığı kültürlerin üyeleri, hiçbir sorunun yanıtını, bağlamından izole edilmiş şekilde algılamadıkları için, bu tür yanıtları algılamakta ve içindeki asıl yanıtı bulup çıkarmakta ve değerlendirmekte pek zorluk çekmezler. Bazı durumlarda, geniş kapsamlı mesaj içerisinde asıl yanıt bulunmaz. Diğer bir deyişle gönderen, geniş kapsamlı mesajı öyle formüle eder ki, sorunun yanıtı detayların içinde gizli olur. Bir bakıma dolaylı biçemle geniş mesajın birbirine geçtiği bu iletişim biçemi, aynı kültürü paylaşmayan bireylerin gönderilen mesajları algılamasını olanaksız kılar.
Soru 58
Dar kapsamlı sözlü iletişim biçeminde ne tür enformasyon verilmez?
Seçenekler
A
Amaca ulaştıran
B
Amacı belirsiz
C
Amacı aşan
D
Amaçtan farklı
E
Amaca bağlı
Açıklama:
Dar kapsamlı sözlü iletişim biçemi daha çok dar bağlamlı ve belirsizlikten sakınma derecesinin göreceli olarak düşük olduğu kültürlerde yaygın olarak kullanılır. Dar kapsamlı biçem, gönderenin amacı, arzusu ve ihtiyacının tam ve açık bir şekilde, doğrudan alıcıya iletebilecek şekilde formüle edilmesine olanak verir. Bu biçemde, amacı aşan, isteklerin dışında kalan enformasyon verilmez.
Soru 59
Kişisel sözlü iletişim biçemini yeğleyen kültürlerin üyeleri konuşma sırasında sözlü içeriği ne biçimde ifade eder?
Seçenekler
A
Karşıdaki ile farklı toplumsal güce sahipmiş gibi
B
Karşıdakinden eksik toplumsal güce sahipmiş gibi
C
Karşıdakinden fazla toplumsal güce sahipmiş gibi
D
Karşıdaki ile eşit toplumsal güce sahipmiş gibi
E
Karşıdaki ile uyumsuz toplumsal güce sahipmiş gibi
Açıklama:
Kişisel sözlü iletişim biçemini yeğleyen kültürlerin üyeleri konuşma sırasında sözlü içeriği formaliteleri vurgulamadan karşıdaki ile eşit toplumsal güce sahipmiş gibi rahat ve doğrudan ifade eder.
Soru 60
Ortaklaşa davranışçı kültürlerde “biz” kavramı neyi ifade eder?
Seçenekler
A
Alçakgönüllülüğü
B
Ayrıştırmayı
C
Aynılaştırmayı
D
Küçümsemeyi
E
Yüceltmeyi
Açıklama:
Bireyci kültürlerde “ben” demek özgüveni ifade ederken, ortaklaşa davranışçı kültürlerde kendini beğenmişliği ve haddini bilmemeye işaret eder. Ortaklaşa davranışçı kültürlerde “biz” kavramı dayanışmayı, alçakgönüllülüğü ama aynı zamanda kendinden emin, kendiyle barışık olmayı da ifade eder. Görüldüğü gibi, kültürel farklar nedeniyle aynı sözcük ya da kavram farklı kültürlerde taban tabana zıt anlamlar aktarabilmektedir
Soru 61
Araçsal sözlü iletişim biçeminde merkezde iletişim süreci ögelerinden hangisi yer alır?
Seçenekler
A
Alıcı
B
Kodlama biçemi
C
Kaynak
D
Kodaçma yöntemi
E
Kanal
Açıklama:
Araçsal sözlü iletişim biçeminde, iletişim sürecinin merkezinde mesajları gönderen bireyin kendisi bulunur. İletiler onun en kısa yoldan amacına ulaşması için
oluşturulur, gönderilir ve yalnız gerekli enformasyonu içerir. Alıcı, gönderilen mesajlar ve enformasyon akışı üzerinde hiçbir etkiye sahip değildir. Bu mesajlarda gerçekler, gönderenin kültürel kodları aracılığıyla, açık olarak ortaya konur ve alıcıya sadece aktarılmak istenen anlamla ilgili enformasyon gönderilir.
oluşturulur, gönderilir ve yalnız gerekli enformasyonu içerir. Alıcı, gönderilen mesajlar ve enformasyon akışı üzerinde hiçbir etkiye sahip değildir. Bu mesajlarda gerçekler, gönderenin kültürel kodları aracılığıyla, açık olarak ortaya konur ve alıcıya sadece aktarılmak istenen anlamla ilgili enformasyon gönderilir.
Soru 62
İletişim sürecinde her ileti hangi biçeme sahiptir?
Seçenekler
A
Dolayımlama
B
Eğretileme
C
İma etme
D
Belirleme
E
Açığa vurma
Açıklama:
İletiler tek bir göstergeden ibaret olsalar bile fiziksel bir forma sahiptir. Ayrıca her ileti, “çağrı” olarak adlandırılan, kime gönderilmek üzere hazırlandıklarını belli eden bir hitaba ve kimin hazırladığını belli eden bir “açığa vurma” biçemine sahiptir
Soru 63
Ortaklaşa davranışçı kültürlerin mensupları hangi bileşeni öne çıkarır?
Seçenekler
A
Algılama
B
Duyumsama
C
Çağrı
D
Yorumlama
E
Vurgulama
Açıklama:
Bireyci, dar bağlamlı ve belirsizlikten sakınma derecesi düşük kültürlerin üyeleri genellikle açığa vurma bileşenini öne çıkarırken, ortaklaşa davranışçı, geniş bağlamlı ve belirsizlikten sakınma derecesi yüksek kültürlerin mensupları çağrı bileşenini öne çıkarırlar.
Soru 64
Belirsizlikten sakınma derecesinin düşük olduğu kültürlerde hangi biçem tercih edilir?
Seçenekler
A
Dolaylı biçem
B
Anımsatıcı biçm
C
Vurgulayıcı biçem
D
Karmaşık biçem
E
Doğrudan biçem
Açıklama:
Bireyci kültürlerde dilin yapısı şahıs zamirlerinin hemen her cümlede kullanılmasını zorunlu kıldığı için, ilk öğrenilen ve en çok kullanılan sözcüklerden biri “ben” olur. Ortaklaşa
davranışçı bir kültürün üyeleri için önemli olan grup içi ilişkilerin korunması ve geliştirilmesidir. Çocukluk döneminden itibaren ilişkilere önem vermeyi öğrenen
bireylerin dolaylı sözlü iletişim biçemini kullanma eğiliminde olması da doğaldır. Böylece, karşıdakini kırmadan, ilişkileri koruyarak istenen anlamlar aktarılabilir. Belirsizlikten sakınma derecesinin düşük olduğu kültürlerde doğrudan biçem, yüksek olduğu kültürlerde dolaylı ve kapsamlı biçemler tercih edilir.
davranışçı bir kültürün üyeleri için önemli olan grup içi ilişkilerin korunması ve geliştirilmesidir. Çocukluk döneminden itibaren ilişkilere önem vermeyi öğrenen
bireylerin dolaylı sözlü iletişim biçemini kullanma eğiliminde olması da doğaldır. Böylece, karşıdakini kırmadan, ilişkileri koruyarak istenen anlamlar aktarılabilir. Belirsizlikten sakınma derecesinin düşük olduğu kültürlerde doğrudan biçem, yüksek olduğu kültürlerde dolaylı ve kapsamlı biçemler tercih edilir.
Soru 65
Heyecanlı, karşıdakinin kim olduğunu öğrenmek isteyen, konuşma sırasında karşıdakini sıkacak kadar uzun açıklamalar yapan, kendi fikir ve düşüncelerini satmaya çalışan ve
kendi anlattıklarından heyecanlanan kişiler hangi kişilik özelliğine sahiptir?
kendi anlattıklarından heyecanlanan kişiler hangi kişilik özelliğine sahiptir?
Seçenekler
A
Açıklayıcı kişilik özelliği
B
Yönetici kişilik özelliği
C
İlişkilendirici kişilik özelliği
D
Analitik kişilik özelliği
E
Pasif kişilik özelliği
Açıklama:
Açıklayıcı kişilik özelliğine sahip bireyler heyecanlı, karşıdakinin kim olduğunu öğrenmek isteyen, konuşma sırasında karşıdakini sıkacak kadar uzun açıklamalar yapan, kendi fikir ve düşüncelerini satmaya çalışan ve kendi anlattıklarından heyecanlanan, alkıştan ve takdir edilmekten hoşlanan, kolayca motive olan, hedef belirlemekten hoşlanan, takdir edileceği
ve hedefleri belirli yapılarda başarılı olan, önsezilerine güvenen ve teşvik edildiğinde daha büyük başarı kazanabilen bireylerdir.
ve hedefleri belirli yapılarda başarılı olan, önsezilerine güvenen ve teşvik edildiğinde daha büyük başarı kazanabilen bireylerdir.
Soru 66
Aşağıdakilerden hangisi İlişkilendirici kişilik özelliğine sahip bireylerin özelliklerindendir?
Seçenekler
A
Yardımsever olmak
B
Kendi bakış açılarına güvenmek
C
Taktir edilmekten hoşlanmak
D
Sistematik çalışmak
E
Baskı ve gerilim durumlarında öne çıkmak
Açıklama:
İlişkilendirici kişilik özelliğine sahip bireyler yardımsever olmayı, sıcak karşılanmayı ve dikkat çekmeyi severler. En çok “niçin?” sorusunu sorarlar. Reddedilmekten, kendilerine kişilikleri göz önüne alınmadan, kayıtsız ve duygusuz davranılmasından hoşlanmazlar. Baskı ve gerilim durumlarında sessiz kalır, geri çekilirler. Onlara karşı destekleyici ve ilgili davranılmasından hoşlanırlar. Ne kadar çok arkadaşları ve yakın ilişkileri varsa o kadar mutlu olurlar. Kendilerini rahat ve başkalarının ilgisini üzerlerinde hissettiklerinde daha başarılı olurlar. Amaç ve yöntemi belirlenmiş yapılarda çalışırlarsa başarıları artar. İlişkilerini ve arkadaşlıklarını korumak onlar için büyük anlam taşır.
Soru 67
En çok “nasıl? sorusunu soran bireyler hangi kişilik özelliğine sahiptir?
Seçenekler
A
Yönetici kişilik özelliği
B
Analitik kişilik özelliği
C
Yönetici kişilik özelliği
D
Açıklayıcı kişilik özelliği
E
İddialı kişilik özelliği
Açıklama:
Analitik kişilik özelliğine sahip bireyler çok miktarda veriye ihtiyaç duyar, çok soru sorar ve yöntemli, sistematik çalışmadan hoşlanırlar. En çok “nasıl?” sorusunu sorarlar. Hata yapmaktan, hazırlıksız görünmekten hoşlanmazlar, baskı ve gerginlik durumlarıyla baş etmek için, durumu anlamaya yarayacak daha çok veri toplamaya çalışırlar.
Soru 68
Sapir-Whorf Hipotezi aşağıdakilerden hangisi arasında bağ olduğu ileri sürer?
Seçenekler
A
Dil-Hayalgücü
B
Dil-Tarih
C
Dil-Düşünce
D
Dil-Din
E
Dil- Duygu
Açıklama:
Benjamin Lee Whorf ve Yale Üniversitesi’ndeki hocası Edward Sapir tarafından geliştirilen Sapir-Whorf Hipotezi, diğer adıyla Dilsel Görecelik (izafiyet) Hipotezi’nde, dilin sadece fikirleri ifade etme aracı değil, aynı zamanda fikirleri şekillendiren bir araç olduğu ileri sürülmüştür (Whorf, 1956). Whorf, öncelikle konuşulan dillerin düşünceyi etkilediğini ileri sürer ve dil ile düşünce ilişkisini, söz konusu dillerin konuşulduğu kültürlerin dünya görüşleri arasındaki farklılığa bağlar.
Soru 69
Aşağıdakilerden hangisi doğrudan sözlü iletişim biçeminin özelliklerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Konuşma sırasında genellikle “kesinlikle”, “tamamen” ve benzeri sözcüklerden yararlanırlar
B
Niyet doğrudan sözlü olarak aktarılır
C
Sözcükler yanananlmlarıyla kullanılır
D
Bağlam ve sözsüz semboller dikkate alınmaz
E
Sadece sözcüklere odaklanılır
Açıklama:
Doğrudan sözlü iletişim biçeminde gönderen aktarmak istediği anlamı, algılanabilir sözcükleri düzanlamında kullanarak içeriğe yükler. Bir etkileşim sürecinde niyet, arzu ve ihtiyaçlar doğrudan doğruya sözlü iletinin içeriğinde belirtiliyorsa doğrudan sözlü iletişim biçemi kullanılıyor demektir. Doğrudan iletişim biçeminde sözcükler düzanlamlarıyla kullanılır ve kesin bir anlam taşırlar. Gönderen, alıcının sözlü iletinin içeriğini, sözcüklerin birinci anlamlarıyla algılayıp değerlendirmesini bekler.
Soru 70
Aşağıdakilerden hangisi “geniş kapsamlı sözlü iletişim biçemi"ni kullanan bireyin özelliklerindendir?
Seçenekler
A
Amaca yönelik enformasyon verilir
B
İkinci derecedeki konulara değinilmez
C
Atıfta bulunulmaz
D
Mesajı öyle formüle eder ki, sorunun yanıtı detayların içinde gizli olur
E
Sorulmayan soruların yanıtları verilmeye çalışılmaz
Açıklama:
“Geniş kapsamlı sözlü iletişim biçemi, enformasyon alışverişi sırasında, etkileşim sürecinin amacı ve gereksinmeleriyle ilişkin değil gibi görünen ancak konuyla ilgisi olan enformasyonun da verildiği iletişim biçemidir. Bu biçemi kullanan bireyler, kendilerine sorulan sorunun yalnızca yanıtını vermekle kalmaz, soruyla ilgili gördükleri diğer yan konulardaki duygu ve düşüncelerini de yanıtlarına eklerler. Bazen, bu ikinci ve üçüncü dereceli enformasyon o kadar çok olur ki, verilen yanıt bunların arasında algılanamaz hâle gelir. Geniş kapsamlı biçemin yaygın olarak kullanıldığı kültürlerin üyeleri, hiçbir sorunun yanıtını, bağlamından izole edilmiş şekilde algılamadıkları için, bu tür yanıtları algılamakta ve içindeki asıl yanıtı bulup çıkarmakta ve değerlendirmekte pek zorluk çekmezler. Bazı durumlarda, geniş kapsamlı mesaj içerisinde asıl yanıt bulunmaz. Diğer bir deyişle gönderen, geniş kapsamlı mesajı öyle formüle eder ki, sorunun yanıtı detayların içinde gizli olur.
Soru 71
Bernstein'in saptamış olduğu genişletilmiş kodun özelliği aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Mesajın anlamı sözel koda yüklenir.
B
Mesajın anlamı sözsüz koda yüklenir.
C
Kod, karşılıklı bağımlılık temeline dayanan ilişkilerde kullanılır.
D
Kod, kullanıcıların ortak tahminlerine dayanır.
E
Geniş bağlamlı kültürler genişletilmiş kodu tercih eder.
Açıklama:
Genişletilmiş kod, anlamın sözel koda yüklenmesi ile ortak tecrübelere, kullanıcıların bağımlılıklarını dikkate almadan, özellikle de dar bağlamlı kültür üyeleri tarafından tercih edilen koddur.
Soru 72
Sapir-Whorf hipotezini aşağıdaki hangi ifade anlatır?
Seçenekler
A
Konuşulan diller düşünceyi etkiler.
B
Dil öğrenilmez edinilir.
C
Kültürlerarsılık farkı iletişim biçemlerini belirler.
D
Kişilik özellikleri iletişim biçemlerini belirler.
E
Bütün dilleri kapsayan evrensel bir gramer vardır.
Açıklama:
Evrensel grameri Chomsky savunur, Sapir-Whorf kültüre değinmemiş ve konuşulan dillerin düşünceyi belirlediğini savlamıştır.
Soru 73
İletişimin hangi bileşeninin hangi durumlarda ve hangi sıra ile kullanılacağını belirleyen şeye tek tek ...................... denir.
Yukarıdaki ifadede boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi en doğru tamamlar?
Yukarıdaki ifadede boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi en doğru tamamlar?
Seçenekler
A
Kültür
B
Sözcük
C
Kod
D
Anlam
E
Dil
Açıklama:
Kültür
Soru 74
Doğrudan sözlü iletişim biçemini kullanan kültürlerde aşağıdakilerden hangisi önemli değildir?
Seçenekler
A
Sözsüz sembol
B
Düz anlam
C
Doğruluk
D
Açıklık
E
Sözlü mesaj
Açıklama:
Doğrudan sözlü iletişim biçeminde düz anlam, doğruluk, açıklık sözlü mesaj önemlidir.
Soru 75
Sözcük ve deyimlerin sözlük anlamında kullanılmadığı sözlü iletişim biçemine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Dolaylı sözlü iletişim
B
Doğrudan sözlü iletişim
C
Dar kapsamlı sözlü iletişim
D
Kişisel sözlü iletişim
E
Araçsal sözlü iletişim
Açıklama:
Dolaylı sözlü iletişim
Soru 76
Gönderenin amacı, arzusu ve ihtiyacının tam ve açık bir şekilde, doğrudan alıcıya iletebilecek şekilde formüle edilmesine olanak veren sözlü iletişim biçemine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Dar kapsamlı sözlü iletişim
B
Geniş kapsamlı sözlü iletişim
C
Bağlamsal sözlü iletişim
D
Duygusal sözlü iletişim
E
Dolaylı sözlü iletişim
Açıklama:
Dar kapsamlı sözlü iletişim
Soru 77
Aşağıdakilerden hangisi bağlamsal sözlü iletişimi anlatır?
Seçenekler
A
Toplumsal rol ilişkileri vurgulanır
B
Birey olmak vurgulanır
C
Özne doğrudan vurgulanır
D
Etkileşim sırasında unvanlardan uzak durulur
E
Cinsiyetler arasındaki farklar ortadan kaldırılmaya çalışılır
Açıklama:
Toplumsal rol ilişkileri vurgulanır
Soru 78
"Ortaklaşa davranışçı kültürlerde ...................... yerine ................ sözcüğü tercih edilir."
Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yerleri aşağıdakilerden hangileri doğru tamamlar?
Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yerleri aşağıdakilerden hangileri doğru tamamlar?
Seçenekler
A
Ben-Biz
B
Biz-Ben
C
Sen-Siz
D
Bizim-Benim
E
O-Onlar
Açıklama:
Ben-Biz
Soru 79
"İletişimde amaca yönelik bireyler ............ iletişim biçemini kullanır."
Yukarıdaki cümledeki boş yeri aşağıdakilerden hangisi doğru olarak tamamlar?
Yukarıdaki cümledeki boş yeri aşağıdakilerden hangisi doğru olarak tamamlar?
Seçenekler
A
Araçsal sözlü
B
Duygusal sözlü
C
Açığa vuran
D
Dolaylı sözlü
E
Bağlamsal sözlü
Açıklama:
Araçsal sözlü
Soru 80
Açığa vuran sözlü iletişim biçemi aşağıdaki hangi kültür üyelerinde görülmez?
Seçenekler
A
Ortaklaşa davranışçı
B
Belirsizlikten sakınma derecesi düşük
C
Dar bağlamlı
D
Bireyci
E
Güç aralığı az
Açıklama:
Ortaklaşa davranışçı
Soru 81
Kültürel Boyutlar Kuramını geliştiren sosyolog aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Geert Hofstede
B
Noam Chomsky
C
Benjamin Lee Whorf
D
Edward Sapir
E
Basil Bernstein
Açıklama:
1960’lı yıllardan itibaren çok sayıda ve farklı disiplinlerden bilim insanı dil, kültür ve zihin arasındaki ilişkiyi anlamak için çalışmalar yürüttü. Geert Hofstede de kültürel değerler yaklaşımı ile bu alanda yaptığı araştırma sonucunda Kültürel Boyutlar Kuramını geliştirdi. Hofstede, kültürü, zihnî yazılım ya da bilişsel yazılım olarak tanımlamış ve düşünce ile kültür arasındaki yakın bağlantıyı vurgulamıştır.
Soru 82
Sınırlandırılmış kod için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Seçenekler
A
Toplumsal bağlamın gizli ve içsel imlerine dayanır
B
Sözcük dağarcığı dardır
C
Sözlü mesajların yapısı dar çerçevede tutulur
D
Konuşmalar göreceli olarak oldukça kısadır
E
Enformasyonun hemen tamamı sözel kanallardan iletilir
Açıklama:
Sınırlandırılmış kod, daha çok toplumsal bağlamın gizli ve içsel imlerine dayanır; bu nedenle de sözcük dağarcığı ve sözlü mesajların yapısı dar çerçevede tutulur. Bernstein’a göre, sınırlandırılmış kod kullanan konuşmacılar, paylaştıkları konu, çıkar ve beklentilerle ilgili olarak konuşma gereği duymazlar ve amaçlarını sözlü olarak ifade etmek ve dışa vurmak gereğini daha az duyarlar. Sınırlandırılmış kod kullanan bireylerin konuşmaları göreceli olarak oldukça kısadır. Sınırlandırılmış kodlarda, enformasyonun büyük bölümü sözsüz kanallardan iletilirken, genişletilmiş kodlarda, enformasyonun hemen tamamı sözel kanallardan iletilir.
Soru 83
Aşağıdakilerden hangisi belirlenmiş kurallara göre davranmaya eğilimli ortaklaşa davranışçı kültürlere sahip ülkelerdendir?
Seçenekler
A
Almanya
B
Japonya
C
Amerika Birleşik Devletleri
D
Fransa
E
İtalya
Açıklama:
Japonlar ve Türkler belirlenmikurallara göre davranmaya eğilimlidir. Japonlar, Kuzey Amerikalıların resmiyetten uzak ve doğrudan iletişim davranışlarından rahatsız olurlar. “Japonlar belirlenen kurallara göre davranmayı insan ilişkilerinin gerekli bir bileşeni olarak görür ve enformal durumlarda kendilerini rahat hissetmezler. Japon dilinde ve iletişim durumlarını düzenleyen kurallara verilen değer, etkileşim durumlarını Japonlar için öngörülür kılar”
Soru 84
Araçsal sözlü iletişim biçeminde iletişim sürecinin merkezinde ne yer alır?
Seçenekler
A
Mesaj
B
Gönderen
C
Alıcı
D
Gürültü
E
Çevre
Açıklama:
Araçsal sözlü iletişim biçeminde, iletişim sürecinin merkezinde mesajları gönderen bireyin kendisi bulunur. İletiler onun en kısa yoldan amacına ulaşması için oluşturulur, gönderilir ve yalnız gerekli enformasyonu içerir. Alıcı, gönderilen mesajlar ve enformasyon akışı üzerinde hiçbir etkiye sahip değildir
Soru 85
İletişim biçemi nedir?
Seçenekler
A
Yönetici bakış açısı
B
Açıklayıcı kişilik özelliği
C
Bireyin ilişkilerde kullandığı iletişimsel tarz
D
İlişkilendirici karakter yapısı
E
İnsanlararsı ilişkilerde gözlenen analitik davranışlar
Açıklama:
İletişim biçemi, bir bireyin kişilerarası ilişkilerde sıklıkla kullandığı iletişimsel tarzdır. Doğru cevap C'dir.
Soru 86
Hangi kişilik yapısına sahip olanlar, yüksek sesle konuşur, “sen”le başlayan cümleler kurar, gözlerini kısarak doğrudan karşıdakinin gözünün içine bakar, sert bir vücut duruşu ve kesin hareketlerle, parmağını karşıdakine yönelterek konuşurlar?
Seçenekler
A
Pasif
B
Saldırgan
C
İddialı
D
İlişkilendirici
E
Açıklayıcı
Açıklama:
Saldırgan ya da sert kişilik yapısına sahip olanlar, yüksek sesle konuşur, “sen”le başlayan cümleler kurar, gözlerini kısarak doğrudan karşıdakinin gözünün içine bakar, sert bir vücut duruşu ve kesin hareketlerle, parmağını karşıdakine yönelterek konuşurlar. Doğru cevap B'dir.
Soru 87
Sapir-Whorf Hipotezinin ileri sürdüğü temel sav nedir?
Seçenekler
A
Kişilik yapılarının iletişimi şekillendirdiğini
B
Bireyin dininin iletişimini etkileyebileceğini
C
Coğrafyanın kişilik üzerindeki etkisini
D
Kültürlerarası farkların önemli olduğunu
E
Konuşulan dillerin düşünceyi etkilediğini
Açıklama:
Sapir-Whorf Hipotezi, öncelikle konuşulan dillerin düşünceyi etkilediğini ileri sürer. Doğru cevap E'dir.
Soru 88
Neyin nasıl söyleneceğinin kültür tarafından belirlendiğini söyleyen aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Sapir-Whorf
B
Levinson
C
Gumperz
D
Bernstein
E
Hofstede
Açıklama:
Bernstein’a göre, neyin nasıl söyleneceği kültür tarafından belirlenir. Doğru cevap D'dir.
Soru 89
Karlfried Knapp’a göre, hangi durumda farklı kültürler arasında iletişimde deneyimi olmayan etkileşenlerin mesajı anlaması zorlaşır?
Seçenekler
A
Sözcükler kültüre özgü bağlamsal anlamlar taşıdığında
B
İletişim kuranlar birbirlerinin ana dilini bilmediğinde
C
İletişimde fazla karmaşık cümleler kurulduğunda
D
Bireyler farklı aksanlar kullanarak konuştuğunda
E
Bireyin sözlü iletişim becerileri yeterince gelişmediğinde
Açıklama:
Karlfried Knapp’a göre, sözcükler kültüre özgü bağlamsal anlamlar taşıdığında, bu konuda deneyimi olmayan etkileşenlerin mesajı anlaması zorlaşır. Doğru cevap A'dır.
Soru 90
"____ ne anlam taşırsa taşısın, ____ anlamı değiştirebilir."
Yukarıdaki ifadeyi doğru bir şekilde tamamlayan sözcükler aşağıda hangi seçenekte doğru olarak verilmiştir?
Yukarıdaki ifadeyi doğru bir şekilde tamamlayan sözcükler aşağıda hangi seçenekte doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
Söyleyiş biçemi / söz
B
Söz / söyleyiş biçemi
C
Davranış / iletişimsel biçem
D
Davranış / söz
E
İletişimsel biçem / sözcükler
Açıklama:
Söz ne anlam taşırsa taşısın, söyleyiş biçemi anlamı değiştirebilir. Doğru cevap B'dir.
Soru 91
Bir sözcüğe ya da isme eklenen duygusal ya da coşkusal çağrışımlara bağlanan ikincil anlam düzeyine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Dolaylı sözlü iletişim
B
Doğrudan sözlü iletişim
C
Düzanlam
D
Yananlam
E
Biçem
Açıklama:
Yananlam, bir sözcüğe ya da isme eklenen duygusal ya da coşkusal çağrışımlara bağlanan ikincil anlam düzeyidir. Örneğin “bahar”ın yananlamı “yenilenme”yi, “tazelenme”yi, “yeniden doğuş”u içerebilir (Mutlu, 1996: 355). Doğru cevap D'dir.
Soru 92
Dolaylı iletişim biçemi neyi korumaya yöneliktir?
Seçenekler
A
Grup içi uyum
B
Bireysel farklılıklar
C
Kişisel özellikler
D
Anlam
E
İletişimsel biçem
Açıklama:
Dolaylı iletişim biçemi grup içi uyumu korumaya yöneliktir. Doğru cevap A'dır.
Soru 93
"Japon kültüründe, etkileşim sırasında söylenen'evet', 'tamam' ve benzeri sözcükler, konuşmada ileri sürülen fikir ya da isteklerin kabul edildiği anlamına gelmez ve sadece konunun anlaşıldığını ya da bireyin karşıdakini dinlemekte olduğunu ifade eden göstergeler yerine geçer."
Yukarıda verilen bu durum aşağıdakilerden hangisine örnektir?
Yukarıda verilen bu durum aşağıdakilerden hangisine örnektir?
Seçenekler
A
Genişletilmiş kod
B
Düz anlam
C
Yan anlam
D
Dolaylı sözlü iletişim biçemi
E
Doğrudan sözlü iletişim biçemi
Açıklama:
Bu durum, dolaylı sözlü iletişim biçemine örnektir. Doğru cevap D'dir.
Soru 94
Hangi iletişim biçeminde, “ben” kimliğini iletişim sürecinin merkezine yerleştiren dilsel ögelerin sıkça kullanıldığı gözlenir ve anlamlar, birey olmanın vurgulanması amacıyla aktarılır?
Seçenekler
A
Doğrudan sözlü iletişim biçemi
B
Dolaylı sözlü iletişim biçemi
C
Kişisel sözlü iletişim biçemi
D
Bağlamsal sözlü iletişim biçemi
E
Araçsal sözlü iletişim biçemi
Açıklama:
Kişisel sözlü iletişim biçeminde, “ben” kimliğini iletişim sürecinin merkezine yerleştiren dilsel ögelerin sıkça kullanıldığı gözlenir. Bu biçemde anlamlar, birey olmanın vurgulanması amacıyla aktarılır. Doğru cevap C'dir.
Soru 95
Aşağıdaki özelliklerden hangisi açıklayıcı kişilik özelliğine sahip bireylerde görülür?
Seçenekler
A
kendi fikir ve düşüncelerini satmaya çalışan ve kendi anlattıklarından heyecanlanan
B
Daha çok “ne?” sorusunu soran
C
Görev üstlenip kontrolü ellerine alan
D
yardımsever olmayı, sıcak karşılanmayı ve dikkat çekmeyi seven
E
yöntemli, sistematik çalışmadan hoşlanan
Açıklama:
Açıklayıcı kişilik özelliğine sahip bireyler heyecanlı, karşıdakinin kim olduğunu öğrenmek isteyen, konuşma sırasında karşıdakini sıkacak kadar uzun açıklamalar yapan, kendi fikir ve düşüncelerini satmaya çalışan ve kendi anlattıklarından heyecanlanan, alkıştan ve takdir edilmekten hoşlanan, kolayca motive olan, hedef belirlemekten hoşlanan, takdir edileceği ve hedefleri belirli yapılarda başarılı olan, önsezilerine güvenen ve teşvik edildiğinde daha büyük başarı kazanabilen bireylerdir.
Soru 96
Sınırlandırılmış kod ile ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi/hangileri doğrudur?
I. Daha çok toplumsal bağlamın gizli ve içsel imlerine dayanır.
II. Kullanalar sözcük dağarcığı ve sözlü mesajların yapısını dar çerçevede tutar.
III. Kullananlar anlamı tamamen sözlü göstergelere yükler.
I. Daha çok toplumsal bağlamın gizli ve içsel imlerine dayanır.
II. Kullanalar sözcük dağarcığı ve sözlü mesajların yapısını dar çerçevede tutar.
III. Kullananlar anlamı tamamen sözlü göstergelere yükler.
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I ve II
E
I, II ve III
Açıklama:
Genişletilmiş kod kullananlar anlamı tamamen sözlü göstergelere yükler.
Soru 97
Doğrudan iletişim biçemi daha çok hangi kültürlerde görülür?
Seçenekler
A
ortaklaşa davranışçı
B
güç aralığının çok olduğu
C
dişil özellikler taşıyan
D
belirsizlikten kaçınma derecesinin yüksek olduğu
E
güç aralığının az olduğu
Açıklama:
Doğrudan sözlü iletişim biçemini yaygın olarak kullanan kültürlerde sözlü bir mesaj, bağlam ve sözsüz semboller pek dikkate alınmadan tek başına değerlendirilebilir. Özellikle güç aralığının az olduğu kültürlerde, bireyler iletişim sürecinde karşıdakinin toplumsal statüsünü hesaba katma gereği duymadan, aralarında çatışma çıkmasından sakınmadan, amaç ve isteklerini açıkça ortaya koyar.
Soru 98
Aşağıdakilerden hangisi geniş kapsamlı sözlü iletişim biçeminin özelliklerindendir?
Seçenekler
A
Genellikle Batı kültürü üyeleri kullanmaktadır.
B
Bu biçemde, amacı aşan, isteklerin dışında kalan enformasyon verilmez.
C
Olumsuz yanıt vermek için bütün bahane ve gerekçeler sıralanır.
D
Konuyla ilgili de olsa talep edilmeyen enformasyon aktarılmaz.
E
Doğrudan amaçlanan anlamın yaratılması için gerekli olan enformasyon verilir.
Açıklama:
Geniş kapsamlı biçemde olumsuz yanıt vermek için bütün bahane ve gerekçeler sıralanır.
Soru 99
Sözlü iletişim biçemleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Kültürün bireyi yerleştirdiği konum, bireyin iletişim biçemini belirler.
B
Bireyci kültürlerde ben yerine biz, benim yerine bizim sözcükleri tercih edilir.
C
Bireyci kültürlerin üyeleri kişisel sözlü iletişim biçemi kullanma eğilimindedir.
D
Ortaklaşa davranışçı kültürlerin üyeleri bağlamsal sözlü iletişim biçemi kullanma eğilimindedir.
E
Bağlamsal biçemde, karşıdakini toplumsal bağlamı içinde görmek gerekir.
Açıklama:
Ortaklaşa davranışçı kültürlerde ben yerine biz, benim yerine bizim sözcükleri tercih edilir.
Soru 100
Araçsal sözlü iletişim biçemi aşağıdaki kültürlerden hangisinde sıklıkla tercih edilir?
I. Bireyci
II. Belirsizlikten sakınma dereceleri düşük
III. Dar bağlamlı
I. Bireyci
II. Belirsizlikten sakınma dereceleri düşük
III. Dar bağlamlı
Seçenekler
A
yalnız I
B
yalnız II
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Araçsal sözlü iletişim biçeminde alıcıdan beklenen sözlü iletilerinin içeriğini değerlendirerek niyetlenen anlamı çıkarmasıdır. Gönderen anlam için gerekli enformasyonu gönderdiği andan itibaren kendi görevini yapmış sayılır. Bireyci, belirsizlikten sakınma dereceleri düşük ve dar bağlamlı kültürlerin üyeleri genellikle araçsal sözlü iletişim biçemini kullanma eğilimindedir.
Soru 101
Güç aralığının yüksek olduğu kültürlerde hangi sözlü iletişim biçemini kullanma eğilimi görülür?
Seçenekler
A
çağrılı
B
dar kodlu
C
doğrudan
D
araçsal
E
kendini açığa vuran
Açıklama:
Bireyci, güç aralığının az, belirsizlikten sakınma derecesinin düşük olduğu kültürlerin üyeleri genellikle dar kodlu, doğrudan, dar kapsamlı, kişisel, araçsal ve kendini açığa vuran bir sözlü iletişim biçemi kullanma eğilimindedir. Ortaklaşa davranışçı, güç aralığının geniş, belirsizlikten sakınma derecesinin yüksek olduğu kültürlerin üyeleri ise genişletilmiş kodlu, dolaylı, geniş kapsamlı, bağlamsal, duygusal ve çağrılı bir sözlü iletişim biçemi kullanma eğilimi gösterirler.
Soru 102
Bireyci kültürlerde hangi sözlü iletişim biçemini kullanma eğilimi görülür?
Seçenekler
A
genişletilmiş kodlu
B
dolaylı
C
geniş kapsamlı
D
bağlamsal
E
dar kodlu
Açıklama:
Bireyci, güç aralığının az, belirsizlikten sakınma derecesinin düşük olduğu kültürlerin üyeleri genellikle dar kodlu, doğrudan, dar kapsamlı, kişisel, araçsal ve kendini açığa vuran bir sözlü iletişim biçemi kullanma eğilimindedir.
Soru 103
Aşandakilerden hangisi Sapir-Whorf Hipotezi’nin savlarından biridir?
Seçenekler
A
Bireyler dillerinin onlara sağladığı kodlar arasından duruma uygun olanları seçerler.
B
Her dil, onu kullanan insanların algısal dünyalarını şekillendirmelerinde önemli rol oynar.
C
Kültür, dil aracılığıyla, çevremizi sınıflandırmamızı ve nasıl düşüneceğimizi etkiler.
D
Bireyler için ortak olan deneyimler, farklı kültürlerde farklı sözel yapıda ifade edilir.
E
Sözlü iletişimde gösteren, bir düşünceyi ya da anlamı dile getirmekte kullanılan sözcüklerdir.
Açıklama:
Sapir-Whorf Hipotezi'ne göre Kültür, dil aracılığıyla düşünme şeklimizi etkiler.
Soru 104
Aşağıdakilerden hangisi sözlü iletişim biçemini belirleyen en önemli bileşendir?
Seçenekler
A
Bireyin anadili
B
Bireyin kişiliği
C
Bireyin kültürü
D
Bireyin eğitim düzeyi
E
Bireyin düşünce yapısı
Açıklama:
iletişim biçemlerinin dayandığı temel nedenler sadece kişilik özellikleri değildir. Genelleme yapılacaksa bireylerin mensup oldukları kültürleri temel alarak işe başlamak daha doğru bir yaklaşım olacaktır.
Soru 105
Aşağıdakilerden hangisi bireylerin kişilik özellikleri ile belirli durumlarda kullandıkları iletişim biçimlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Değişken
B
Açıklayıcı
C
Yönetici
D
İlişkilendirici
E
Analitik
Açıklama:
İletişim biçemlerini birbirinden ayırabilmek için farklı yaklaşımlar vardır. Kimi araştırmacılar bireylerin kişilik özellikleri ile belirli durumlarda kullandıkları biçem arasında ilişki kurarlar. Söz gelişi, bir yaklaşıma göre, bireyler açıklayıcı, yönetici, ilişkilendirici ve analitik kişilik özelliklerine sahip olabilirler.
Soru 106
Gündelik yaşamda iletişim denilince akla hemen ne gelmektedir?
Seçenekler
A
Ses
B
Dil
C
Telefon
D
İnternet
E
Medya
Açıklama:
Gündelik yaşamda iletişim denilince akla hemen konuşulan dil gelir.
Soru 107
Dilsel Görecelik (izafiyet) Hipotezi hangi araştırmacıların çalışmasıdır?
Seçenekler
A
Mehrabian-Wiener
B
Mehrabian’ın Ferris
C
Sapir-Whorf
D
Samovar-Porter
E
Gumperz-Levinson
Açıklama:
Benjamin Lee Whorf ve Yale Üniversitesi’ndeki hocası Edward Sapir tarafından geliştirilen Sapir-Whorf Hipotezi, diğer adıyla Dilsel Görecelik (izafiyet) Hipotezi’nde, dilin sadece fikirleri ifade etme aracı değil, aynı zamanda fikirleri şekillendiren bir araç olduğu ileri sürülmüştür.
Soru 108
Basil Bernstein’a göre, sözlü iletişim biçemleri, o biçemleri kullanan bireylerin içinde yaşadıkları hangi bağlam tarafından belirlenir?
Seçenekler
A
Çevre
B
Doğa
C
Sanayi
D
Toplum
E
Ticaret
Açıklama:
Bernstein’a göre, sözlü iletişim biçemleri, o biçemleri kullanan bireylerin içinde yaşadıkları toplumsal bağlam tarafından belirlenir.
Soru 109
Kültürel Boyutlar Kuramı’na göre “bireyci” kültürlere mensup bireyler, “kendi düşüncelerini ağırlıklı olarak hangi biçemle iletir?
Seçenekler
A
Posta
B
İnternet
C
Basılı
D
Yazılı
E
Sözlü
Açıklama:
Kültürel Boyutlar Kuramı’na göre “bireyci” kültürlere mensup bireyler, “kendi düşüncelerini ağırlıklı olarak doğrudan sözlü biçemle iletir.
Soru 110
Gönderenin amacı, arzusu ve ihtiyacının tam ve açık bir şekilde, doğrudan alıcıya iletebilecek şekilde formüle edilen iletişim biçemi hangisidir?
Seçenekler
A
Dar Kapsamlı Sözlü İletişim Biçemi
B
Geniş Kapsamlı Sözlü İletişim Biçemi
C
Kültürün Bireye Yaklaşımıyla İlgili Sözlü İletişim Biçemleri
D
Kişisel Sözlü İletişim Biçemi
E
Bağlamsal Sözlü İletişim Biçemi
Açıklama:
Dar kapsamlı biçem, gönderenin amacı, arzusu ve ihtiyacının tam ve açık bir şekilde, doğrudan alıcıya iletebilecek şekilde formüle edilmesine olanak verir.
Soru 111
Bireyci kültürlerin üyeleri sözlü iletişim sırasında sözlerine "ne" ile hangi kişi zamiriyle başlar?
Seçenekler
A
Sen
B
Ben
C
O
D
Biz
E
Siz
Açıklama:
Bireyci kültürlerin üyeleri sözlü iletişim sırasında sözlerine “ben” ile başlar, kendini öne çıkarmaktan çekinmez ve aktarmak istediği anlamları kendi niyet, inanç ve fikirleri çerçevesinde sözel olarak ifade eder. Bu biçeme kişisel sözlü iletişim biçemi denir.
Soru 112
Evli kadınların kendilerini çocuklarının adını vererek onların annesi ya da kocasının adını vererek onun karısı olarak tanıttıkları ülke hangisidir?
Seçenekler
A
Çin
B
Japonya
C
Kore
D
Hindistan
E
Filipinler
Açıklama:
Kore’nin geleneksel kesimlerinde kadınlar çoğunlukla kendilerini güçsüz olarak konumlandırır ve konuşma biçemlerinde bunu dışa vururlar. Söz gelimi, kadınlar çatışma durumlarını önlemek için alçak ve yumuşak sesle konuşurlar, evli kadınlar kendilerini çocuklarının adını vererek onların annesi ya da kocasının adını vererek onun karısı olarak tanıtırlar, çalışma yaşamında kadınlara erkeklerdekinden farklı unvanlarla hitap edilir.
Soru 113
"Alıcı yönelimli kültürlerde alıcının örtük anlamları kestirmesi ya da duygularıyla hissetmesi beklenir." Cümlesi hangi kültürel yönelimli sözlü iletişim biçemini tanımlar?
Seçenekler
A
Araçsal Sözlü İletişim Biçemi
B
Kültürlerin Nitelikleri ve Sözlü İletişim Biçemi Eğilimleri
C
Açığa Vuran ve Çağrılı Sözlü İletişim Biçemleri
D
Duygusal Sözlü İletişim Biçemi
E
İletinin Hitabıyla İlgili Sözlü İletişim Biçemleri
Açıklama:
Alıcı yönelimli kültürlerde alıcının örtük anlamları kestirmesi ya da duygularıyla hissetmesi beklenir. Bu kültürlerin yeğlediği biçeme duygusal sözlü iletişim biçemi denir.
Soru 114
Aşağıdakilerden hangisi iletinin bileşenlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Çağrı
B
İçerik
C
Form
D
Açığa vurma
E
Güç kullanma
Açıklama:
İletiler tek bir göstergeden ibaret olsalar bile fiziksel bir forma sahiptir. Ayrıca her ileti, “çağrı” olarak adlandırılan, kime gönderilmek üzere hazırlandıklarını belli eden bir hitaba ve kimin hazırladığını belli eden bir “açığa vurma” biçemine sahiptir.
Ünite 6
Soru 1
Aşağıdakilerden hangisi Polikronik kültür üyelerinin davnanışıdır?
Seçenekler
A
Polikronik kültürlerin üyeleri, aynı zaman diliminde birkaç işle meşgul olabilir ve ne kadar meşgul olurlarsa olsunlar kendilerine yönelen birini yanıtsız bırakmazlar.
B
Polikronik kültürlerin üyeleri, aynı zaman diliminde tek bir işle meşgul olabilir ve kendilerine yönelen birini yanıtsız bırakırlar.
C
Polikronik kültürlerin üyeleri, aynı zaman diliminde hiçbir işle meşgul olmazlar.
D
Polikronik kültürlerin üyeleri, sadece perşembe günleri birkaç işle meşgul olabilir ve ne kadar meşgul olurlarsa olsunlar kendilerine yönelen birini yanıtsız bırakmazlar.
E
Polikronik kültürlerin üyeleri, perşembe günleri kesinlikle çalışmazlar.
Açıklama:
Kültür ve sözsüz kodlar arasındaki ilişkiyi ayırt edebileceksiniz.
Soru 2
Günümüzde, bireylerin zamanı kullanma biçemi büyük ölçüde ne ile ilgilidir?
Seçenekler
A
Günümüzde, bireylerin zamanı kullanma biçemi büyük ölçüde, üyesi oldukları aile yapısı ile ilgilidir.
B
Günümüzde, bireylerin zamanı kullanma biçemi büyük ölçüde, eğitim ile ilgilidir.
C
Günümüzde, bireylerin zamanı kullanma biçemi büyük ölçüde, üyesi oldukları toplumun ileri teknolojiden yararlanma ve endüstrileşme dereceleriyle ilgilidir.
D
Günümüzde, bireylerin zamanı kullanma biçemi büyük ölçüde, siyasal yapı ile ilgilidir.
E
Günümüzde, bireylerin zamanı kullanma biçemi büyük ölçüde, ekonomik yapı ile ilgilidir.
Açıklama:
Kültürün niteliği ile sözsüz iletişim biçemi bağlantısını betimleyebilecek bilgi ve becerilere sahip olacaksınız.
Soru 3
Bireysel gizlilik” ya da “kişisel dokunulmazlık” hangi toplumda büyük önem taşır?
Seçenekler
A
Rus
B
Türk
C
Amerikan
D
İngiliz
E
Alman
Açıklama:
Kültürün niteliği ile sözsüz iletişim biçemi bağlantısını betimleyebilecek bilgi ve becerilere sahip olacaksınız.
Soru 4
Hall’e göre, Kuzey Amerika kültürlerinde, her bir sosyal durum için karakteristik olan mesafe bölgeleri nelerdir?
Seçenekler
A
Siyasi mesafe, Kişisel mesafe, Sosyal mesafe, Kamusal mesafe.
B
Açık mesafe, Kişisel mesafe, Sosyal mesafe, Kamusal mesafe.
C
Gizli mesafe, Kişisel mesafe, Sosyal mesafe, Özel mesafe.
D
Gizli mesafe, Kişisel mesafe, Sosyal mesafe, Kamusal mesafe.
E
Siyasi mesafe, Toplumsal mesafe, Sosyal mesafe, Kamusal mesafe.
Açıklama:
Kültürün niteliği ile sözsüz iletişim biçemi bağlantısını betimleyebilecek bilgi ve becerilere sahip olacaksınız.
Gizli mesafe, Kişisel mesafe, Sosyal mesafe, Kamusal mesafe
Gizli mesafe, Kişisel mesafe, Sosyal mesafe, Kamusal mesafe
Soru 5
Aşağıdakilerden hangisi sözsüz iletişimin işlevlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Gerçek duygu ve tutumları bildirmek
B
Sözlü iletilerin anlamını güçlendirmek
C
Sözlü iletileri tamamlamak ve genişletmek
D
Anlam aktarmak
E
İletişim sürecinden zamanı kaldırmak
Açıklama:
Sözsüz iletişimin işlevlerini açıklayabileceksiniz.
Soru 6
Aşağıdakilerden hangisi beden dilinin anlam aktaran devinim biçemleri arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Giyim
B
Duruş ve oturuş
C
yüz ifadesi
D
bakış
E
dokunma
Açıklama:
Kültür ve sözsüz kodlar arasındaki ilişkiyi ayırt edebileceksiniz.
Beden diliyle ilgili sözsüz iletişim biçemlemleri Dış Görünüş Biçemleri ve Devimim Biçemleri başlıkları altında ikiye ayrılır. "Giyi" dış görünüş biçemleri başlığı altında değerlendirilir. "Duruş ve oturuş, yüz ifadesi, bakış, dokunma" biçemleri Anlam Aktaran Devinim Biçemleri" altında değerlendirilir.
Beden diliyle ilgili sözsüz iletişim biçemlemleri Dış Görünüş Biçemleri ve Devimim Biçemleri başlıkları altında ikiye ayrılır. "Giyi" dış görünüş biçemleri başlığı altında değerlendirilir. "Duruş ve oturuş, yüz ifadesi, bakış, dokunma" biçemleri Anlam Aktaran Devinim Biçemleri" altında değerlendirilir.
Soru 7
Toplumsal yaşamda diğer bireylerle karşılaşılan bölge olarak tanımlanan mesafe türü aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Gizli mesafe
B
Kişisel mesafe
C
Sosyal mesafe
D
Kamusal mesafe
E
Yakın mesafe
Açıklama:
Kültür ve sözsüz kodlar arasındaki ilişkiyi ayırt edebileceksiniz.
Soru 8
Aşağıdakilerden hangisi sözsüz iletişimde kullanılmaz?
Seçenekler
A
Söz
B
Mekân
C
Ses
D
Zaman
E
Paradil
Açıklama:
Sözsüz iletişimin işlevlerini açıklayabileceksiniz.
Soru 9
Aşağıdakilerden hangisi bireyin belirli bir kültür içinde sözsüz iletişimi öğrenebileceği yollardan biri değildir?
Seçenekler
A
Görerek
B
Örgün eğitim yoluyla aktarılır ve grup üyeleri içersinde öğrenilir
C
İzleyerek
D
Taklit ederek
E
Enformel yollardan öğrenilir
Açıklama:
Sözsüz iletişimin işlevlerini açıklayabileceksiniz.
Soru 10
Aşağıdakilerden hangisi sözsüz iletişim davranışı değildir?
Seçenekler
A
Sohbet
B
Jest ve mimikler
C
Genel olarak yüz ifadesi
D
Bedensel duruş ve temas
E
Giyim ve görünüş
Açıklama:
Sözsüz iletişimi tanımlayabileceksiniz.
Soru 11
Sözsüz iletişim davranışları başlıklandırmak istenirse hangi başlık dışarıda kalır?
Seçenekler
A
Zamanla ilgili sözsüz iletişim biçemleri
B
Mekanla ilgili sözsüz iletişim biçemleri
C
İletişim araçlarını temel alan sözsüz iletişim biçemleri
D
Beden diliyle ilgili sözsüz iletişim biçemleri
E
Paradil ile ilgili sözsüz iletişim biçemleri
Açıklama:
Sözsüz iletişimi tanımlayabileceksiniz.
Soru 12
İletişimde, “söz kullanılmadan anlam aktarma etkinliğine genel olarak” ne ad verilir?
Seçenekler
A
Doğrudan İletişim
B
Sözlü İletişim
C
Dolaylı İletişim
D
Sözsüz İletişim
E
Açık İletişim
Açıklama:
Sözsüz iletişimi tanımlayabileceksiniz.
Soru 13
Sözsüz iletişimde paradil aşağıdakilerden hangisini kapsamaz?
Seçenekler
A
Jest ve mimikler
B
Sesin yüksekliliği
C
Sesin temposu
D
Sesin tonu
E
Sesin tınısı
Açıklama:
Sözsüz iletişimi tanımlayabileceksiniz.
Soru 14
Söz kullanılmadan anlam aktarma etkinliğinin genel tanımı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Yazılı iletişim
B
Görsel İletişim
C
Sözlü İletişim
D
Sözsüz İletişim
E
Düşünsel İletişim
Açıklama:
Söz kullanılmadan anlam aktarma etkinliğine genel olarak sözsüz iletişim adı verilir. Herhangi bir anlamın aktarılması amacıyla gösterilen ve konuşulan dilden söz içermeyen her türlü davranış da sözsüz iletişim davranışı adı altında incelenir.
Soru 15
I. Anlam aktarmak
II. İletişim sürecinde zamanı yönetmek
III. Sözlü iletileri tanımlama ve genişletmek
IV. Derinlemesine karşı tarafa düşünce aktarmak
Yukarıda verilenlerden hangileri sözsüz iletişim işlevleri arasında yer almaktadır?
II. İletişim sürecinde zamanı yönetmek
III. Sözlü iletileri tanımlama ve genişletmek
IV. Derinlemesine karşı tarafa düşünce aktarmak
Yukarıda verilenlerden hangileri sözsüz iletişim işlevleri arasında yer almaktadır?
Seçenekler
A
I ve II
B
Yalnız II
C
I, II, III
D
II ve IV
E
III ve IV
Açıklama:
Zamanın ve mekânın kullanılması da dâhil olmak üzere her türlü davranış; jestler, mimikler, genel olarak yüz ifadesi, bedensel duruş, temas, giyim ve görünüş, sözlü olmayan sesler, sessizlik, susma ve koku, anlam aktarımında yararlanılan sözsüz iletişim davranışlarıdır. “Sözsüz iletişim yerine ‘beden dili’ terimi kullanıldığında, kavramın ancak bir kısmı kapsanmış olmaktadır.Anlam aktarmak, zamanı yönetmek, tanımlama ve genişletme işlevler arasında yer almaktadır.
Soru 16
Sözlü ve sözsüz iletilerin algılanmalarını sağlamak ve anlamını güçlendirmek için aşağıdakilerden hangisi kullanılır?
Seçenekler
A
Kod
B
Sembol
C
İşaret
D
Vurgu
E
Tekrar
Açıklama:
Tekrar, iletişim sürecinin önemli kavramlarından biridir ve bir iletinin ya da aynı anlamı taşıyan farklı iletilerin alıcıya birden fazla kez gönderilmesi anlamına gelir. Sözlü iletilerin algılanmalarını sağlamak ve anlamını güçlendirmek için tekrarlarız. Ancak bu tekrarlar her zaman sözlü olmaz. Bunun yerine aynı sembolik anlamı taşıyan sözsüz davranışlardan yararlanılır. Algı ve anlamayı arttırmak amaçlı tekrarlar kullanılır.
Soru 17
Aşağıdakilerden hangisi sözsüz iletişim davranışlarından birisi değildir?
Seçenekler
A
Tonlama
B
Duruş, oturuş
C
Yüz ifadesi
D
Bakışlar
E
Dış Görünüş
Açıklama:
Sözsüz iletişimde ses işin içine girmediği için tonlamaya dikkat etmeye gerek yoktur ve bu sözsüz iletişim davranışı değildir.
Soru 18
I. Döngüsel
II. Sezgisel
III. Noktasal
IV. Çizgisel
Yukarıda verilenlerden hangileri zamanın dünya üzerinde kültürler tarafından algılanma şekillerinden değildir?
II. Sezgisel
III. Noktasal
IV. Çizgisel
Yukarıda verilenlerden hangileri zamanın dünya üzerinde kültürler tarafından algılanma şekillerinden değildir?
Seçenekler
A
I ve II
B
Yalnız II
C
I, II, III
D
III ve IV
E
Yalnız IV
Açıklama:
Her kültürün zaman algılama biçemi o kültürün üyelerinin bütün yaşamını ve iletişim davranışlarını şekillendirir. Zaman dünya üzerindeki kültürler tarafından temelde üç şekilde algılanır. Bunlar,
- döngüsel,
- noktasal,
- çizgisel zaman algılarıdır.
Sezgisel algıma şekli yoktur.
- döngüsel,
- noktasal,
- çizgisel zaman algılarıdır.
Sezgisel algıma şekli yoktur.
Soru 19
Zamanı bütün ve parçalı olarak algılayan kültürler Hall tarafından nasıl adlandırılır?
Seçenekler
A
Monokron-Antikron
B
Monokron-Semikron
C
Monokron-Polikron
D
Polikron-Semikron
E
Polikron-Antikron
Açıklama:
Edward T. Hall, Enformasyon Sistemleri Kuramı’nda, kültürler arasında zaman algısında farklılaşmayla ilgili olarak iki kavram ortaya koymuştur. Hall’e göre, kültürler zamanı ya bütün ya da parçalı olarak algılarlar. Hall’ün kuramında zamanı bütün olarak algılayan kültürler polikron, parçalı olarak algılayan kültürler ise monokron olarak adlandırılmıştır. Hall zamanı bütün olarak algılayan kültürleri monokron, parçalı olarak algılayan kültürleri ise polikron olarak adlandırmıştır.
Soru 20
“Araya mesafe koyma” deyimi iletişim ile hangisinin ilişkisini ortaya koyar?
Seçenekler
A
Nesnenin
B
Zamanın
C
Öznenin
D
Mekânın
E
Aracın
Açıklama:
Mekân iletişim sürecinin bağlamını oluşturan önemli bileşenlerden biridir. İletişim sürecinde, gazeteciliğin “beş N bir K” olarak adlandırılan “ne, nerede, ne zaman, nasıl, niçin ve kiminle?” sorularının ikinci sırasında “nerede” sorusu bulunmaktadır. Buradan da anlaşılacağı gibi, iletişim sürecinin gerçekleştiği mekân, aktarılan anlam bakımından birinci derecede önem taşımaktadır. Bu deyim mekânın iletişim üzerinde etkisini ve ilişkisini açıklar niteliktedir.
Soru 21
Kuzey Amerika kültürlerinde sosyal durum için karakteristik olan mesafe biçimlerinden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Gizli mesafe
B
Kişisel mesafe
C
Kamusal mesafe
D
Sosyal mesafe
E
Bireysel mesafe
Açıklama:
Hall, “The Silent Language” (Sessiz Dil) ve “The Hidden Differences” (Gizli Farklar) adlı kitaplarında kültürler arasında mekân kavramındaki farklılıkları gösteren örnekler vermektedir. Hall’e göre, Kuzey Amerika kültürlerinde, her bir sosyal durum için karakteristik olan birçok “mesafe bölgeleri” vardır.
- Gizli mesafe,
- kişisel mesafe,
- sosyal mesafe,
- kamusal mesafe.
Bireysel mesafe bu kültürlerde kullanılmamaktadır.
- Gizli mesafe,
- kişisel mesafe,
- sosyal mesafe,
- kamusal mesafe.
Bireysel mesafe bu kültürlerde kullanılmamaktadır.
Soru 22
I. Etkileşimi düzenleme
II. Duyguları iletme
III. Dikkat ve İlgiyi gösterme
IV. Karşı tarafa gözdağı verme
Yukarıdakilerden hangileri gözlerin iletişim sürecindeki işlevleri arasında yer alır?
II. Duyguları iletme
III. Dikkat ve İlgiyi gösterme
IV. Karşı tarafa gözdağı verme
Yukarıdakilerden hangileri gözlerin iletişim sürecindeki işlevleri arasında yer alır?
Seçenekler
A
I ve II
B
II ve III
C
I, II, III
D
I ve IV
E
Yalnız IV
Açıklama:
İnsanın dış dünyayı doğrudan algılamasına yarayan organlarından en önemlisi gözdür. Gözün tek işlevi çevreyi algılamak değil, aynı zamanda, bireyin dış dünyaya mesajlar göndermesini sağlamaktır. Her kültürde bireyler, gözleri ve bakışları yardımıyla etkileşim sürecine katılan diğer bireylere anlamlar aktarırlar. Edebiyatta ve şiirde, gözlerin sözsüz iletişimle aktardığı anlamların yorumu büyük yer tutar. Gözler ve bakışlarla ilgili olarak evrensel iletişim kalıpları bulunmakla birlikte, kültürden kültüre değişen davranışlar da vardır. Göz teması, bakışlar, göz hareketleri ve göz bebeklerinin büyüyüp küçülmesini de kapsayacak şekilde, gözlerle gönderilen mesajları inceleyen disipline “oculestic” adı verilmektedir. Göz teması kültürlerarası iletişimde önemli sayılan davranışlar arasında yer alır. Gözlerin iletişimde işlevleri arasında duygu, dikkat, ilgi ve etkileşim aktarma bulunur.
Soru 23
Paradil ne demektir?
Seçenekler
A
Etkili Konuşma
B
Vurgulu Konuşma
C
Dolaylı Konuşma
D
Doğrudan Konuşma
E
Sözsüz Konuşma
Açıklama:
Paradil “konuşmanın sessel (ama sözsüz) boyutu; bir şeyin söylenme tarzı, sözsüz ama sessel davranış; sesin söylenen söz dışındaki özellikleri” olarak tanımlanır.
Soru 24
Aşağıdaki seçeneklerden hangisinde sözsüz iletişimin tanımı doğru bir şekilde verilmiştir?
Seçenekler
A
Beden dili kullanılarak yapılan iletişim şeklidir
B
Yazı ile kurulan iletişime sözsüz iletişim denir
C
Söz kullanmadan anlam aktarma etkinliğine sözsüz iletişim adı verilir
D
İşaret dili ile kurulan iletişimdir
E
İletilerin jest ve mimiklerle aktarılmasıyla kurulan iletişimdir
Açıklama:
Söz kullanılmadan anlam aktarma etkinliğine genel olarak sözsüz iletişim adı verilir. Herhangi bir anlamın aktarılması amacıyla gösterilen ve konuşulan dilden söz içermeyen her türlü davranış da sözsüz iletişim davranışı adı altında incelenir.
Soru 25
Alber Mehrabian ve Susan Ferris’in sözsüz iletişim ile ilgili yapmış oldukları deneyler sonucunda, sözsüz iletişim bilişenlerinin iletişim sırasında yüzde kaç etkili olduğu sonucu ortaya çıkmıştır?
Seçenekler
A
89
B
33
C
93
D
77
E
68
Açıklama:
Alber Mehrabian ve Susan Ferris’in sözsüz iletişim ile ilgili yapmış oldukları deneyler sonucunda, sözsüz iletişim bilişenlerinin iletişim sırasında yüzde 93 etkili olduğu sonucu ortaya çıkmıştır.
Soru 26
Aşağıdaki seçeneklerden hangisi sözlü ve sözsüz iletişimin ortak noktasıdır?
Seçenekler
A
Kurulan iletişimi etkili hale getirmeleri
B
Öğrenilir olmaları ve kültürel yoldan yeni nesillere aktarılmaları
C
İki iletişim türünün de bireylerin kontrolüne olmaları
D
Büyük oranda bilinçsiz şekilde gösterilmeleri
E
Toplumdan topluma benzer olmaları
Açıklama:
Sözsüz iletişim kodları da sözlü iletişim kodları gibi, öğrenilir ve kültürel yoldan yeni nesillere aktarılır. Sözsüz göstergelerin büyük çoğunluğu ve onların anlamları kültürden kültüre değişmektedir. Kurulan iletişimi etkili hale getiren iletişim türü sözsüz iletişimdir. Sözlü iletişim bireylerin kontrolündeyken, sözsüz iletişim ise bireylerin kontrolünde değildir. Sözsüz iletişim bilinçsiz şekilde gösterilmektedir. İki iletişim şekli de toplumdan topluma farklılık göstermektedir.
Soru 27
Sözsüz iletişimin bazı temel işlevleri bulunmaktadır. Aşağıdakilerden hangisi, sözsüz iletişimin temel işlevlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Anlam aktarmak
B
Sözlü iletileri tamamlamak ve genişletmek
C
İletişim sürecinde zamanı yönetmek
D
İletişim sürecinin daha kısa olmasını sağlamak
E
Bireylerin duygu ve gerçek tutumlarıyla ilgili iletileri göndermek
Açıklama:
Sözsüz iletişimin temel işlevleri;
- anlam aktarmak,
- bireylerin duygu ve gerçek tutumlarıyla ilgili iletileri göndermek,
- sözlü iletileri tekrarlama da dâhil, işleyip anlamı güçlendirmek,
- sözlü iletileri tamamlamak ve genişletmek,
- iletişim sürecinde zamanı yönetmek,
- taraflar arasındaki söz sırasını belirlemek olarak sıralanabilir.
- anlam aktarmak,
- bireylerin duygu ve gerçek tutumlarıyla ilgili iletileri göndermek,
- sözlü iletileri tekrarlama da dâhil, işleyip anlamı güçlendirmek,
- sözlü iletileri tamamlamak ve genişletmek,
- iletişim sürecinde zamanı yönetmek,
- taraflar arasındaki söz sırasını belirlemek olarak sıralanabilir.
Soru 28
Sembolik sözsüz tekrarlar hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Seçenekler
A
Sembolik sözsüz tekrarlar, sözlü iletişimin yerine geçmektedir
B
Sözsüz tekrarlar sözlü iletişim sürecini olumsuz şekilde etkiler
C
Sözsüz sembolik tekrarlar alıcıyı bir süre sonra sıkmaktadır
D
Sözsüz tekrarlar, sözlü iletilerin anlamını güçlendirmez
E
Sembolik anlamtaşıyan sözsüz iletişim davranışları sözlü iletilerin algılanmasını sağlar
Açıklama:
Tekrar, iletişim sürecinin önemli kavramlarından biridir ve bir iletinin ya da aynı anlamı taşıyan farklı iletilerin alıcıya birden fazla kez gönderilmesi anlamına gelir. Sözlü iletilerin algılanmalarını sağlamak ve anlamını güçlendirmek için tekrarlarız. Ancak bu tekrarlar her zaman sözlü olmaz. Bunun yerine aynı sembolik anlamı taşıyan sözsüz davranışlardan yararlanılır.
Soru 29
Hangi medya aracında sözsüz ve sözlü tekrarlar daha sık yapılmaktadır?
Seçenekler
A
Radyo
B
İnternet
C
Gazete
D
Televizyon
E
Kitap
Açıklama:
Televizyon haberlerinde hem sözlü hem de sözsüz tekrarlar çok sık yapılmaktadır. Televizyon haberlerinin sunucu tarafından sözel olarak okunduğunu, iletinin sözsüz olarak beden dili ve paradille desteklendiğini, hatta bir taraftan sözel olarak okunurken görüntü ve seslerle, bazen de özel efektlerle tekrarlandığı görülmektedir.
Soru 30
Sözsüz iletişim davranışları nasıl öğrenilir?
Seçenekler
A
Görerek ve izleyerek
B
Kursa giderek
C
Görerek, izleyerek ve taklit ederek
D
Örgün eğitim yoluyla
E
Kursa giderek, izleyerek ve görerek
Açıklama:
Dile bağlı olarak sözlü iletişim davranışları çoğunlukla örgün eğitim yoluyla aktarılır ve grup üyeleri tarafından öğrenilir. Sözsüz iletişim davranışları ise tamamen görerek, izleyerek ve taklit ederek, enformel yollardan öğrenilir.
Soru 31
Konuşma sesinin niteliği, türü, yüksekliği, konuşma biçemi, ritim ve vurgulama gibi uyak özelliklerini içeren sözsüz iletişim sınıflandırması aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Yönelim açısı
B
Devinsel iletişim
C
Paradil
D
Beden dili
E
Dış görünüş
Açıklama:
Konuşma sesinin niteliği, türü, yüksekliği, konuşma biçemi, ritim ve vurgulama gibi uyak özelliklerini içeren sınıflandırmaya paradil denilmektedir. Yönelim açısı, bireyin başkasına bakışı, devinsel iletişim ise beden dili anlamına gelmektedir.
Soru 32
Dünyanın, güneşin ve ayın da dünyanın çevresinde dönmesinden kaynaklanan gün, ay, mevsimler ve yılın sürekli olarak tekrarlanmasından kaynaklanan algılama biçemi nedir?
Seçenekler
A
Döngüsel zaman algısı
B
Noktasal zaman algısı
C
Çizgisel zaman algısı
D
Uzamsal zaman algısı
E
Mekânsal zaman algısı
Açıklama:
İnsanlığın başlangıç evrelerinden beri en yaygın olan zaman algısı döngüsel zaman algısıdır. Döngüsel zaman; dünyanın güneşin, ayın da dünyanın çevresinde dönmesinden kaynaklanan gün, ay, mevsimler ve yılın sürekli olarak tekrarlanmasından kaynaklanan bir algılama biçemidir. Zamanı döngüsel olarak algılayan kültürlerin üyeleri, zamanın günlük, aylık, mevsimlik ve yıllık dönemlerden ibaret olduğunu ve aynı zamanın kendi dönemi bitince yeniden dönüp geri geldiğini varsaymaktadırlar.
Soru 33
İletişim akışını denetlemeye ve katılanlar arasındaki ilişkiyi düzenlemeye yardım eden sözsüz davranışlara ne ad verilir?
Seçenekler
A
Düzenleç
B
Belirtke
C
Dönüt
D
Betimleç
E
Beden dili
Açıklama:
Düzenleç, iletişim akışını denetlemeye ve katılanlar arasındaki ilişkiyi düzenlemeye yardım eden sözsüz davranışlardır. Düzenleçler, etkileşim sürecine katılan bireylerin konuşmalarını sürdürme, daha yüksek ya da alçak sesle konuşma, sırasını başkasına verme gibi davranışlarını düzenler; katılanların dikkatini birbirleri üzerinde yoğunlaştırmalarını ya da süreci izlediklerini karşı tarafa göstermelerini sağlarlar.
Soru 34
Sözlü ve sözsüz mesajların birbirini tutmadığı durumlarda, alıcı daha çok hangisine değer verme eğilimindedir?
Seçenekler
A
Sözsüz mesajlar
B
Sözlü mesajlar
C
İnançlar
D
Tutumlar
E
Deneyimler
Açıklama:
Söz kullanılmadan anlam aktarma etkinliğine genel olarak sözsüz iletişim adı verilir. Herhangi bir anlamın aktarılması amacıyla gösterilen ve konuşulan dilden söz içermeyen her türlü davranış da sözsüz iletişim davranışı adı altında incelenir. Sözlü ve sözsüz mesajların birbirini tutmadığı durumlarda, alıcı algılayabildiği sözsüz mesajlara daha çok değer verme eğilimi gösterir.
Soru 35
Hangisi sözsüz iletişimin işlevlerinden değildir?
Seçenekler
A
Sözlü iletilerin değişimini sağlamak
B
İletişim sürecinde zamanı yönetmek
C
Bireylerin duygu ve gerçek tutumlarıyla ilgili iletileri göndermek
D
Anlam aktarmak
E
Taraşar arasındaki söz sırasını belirlemek
Açıklama:
Sözsüz iletişimin temel işlevi anlam aktarmaktır. Ancak iletişim sürecinde, sözlü iletişimden farklı olarak, anlam aktarımı yanında sürece katılanlar arasındaki ilişkileri istemsiz de olsa bir düzene koyar. Bu düzenleme her zaman tarafların arzu ettiği sonuçları doğurmayabilir. Bu da sözsüz iletişimin kontrol edilemeyen niteliğinin sonucudur. Sözsüz iletişimin temel işlevler;
- anlam aktarmak,
- bireylerin duygu ve gerçek tutumlarıyla ilgili iletileri göndermek,
- sözlü iletileri tekrarlama da dâhil, işleyip anlamı güçlendirmek,
- sözlü iletileri tamamlamak ve genişletmek,
- iletişim sürecinde zamanı yönetmek,
- taraflar arasındaki söz sırasını belirlemek olarak sıralanabilir. Sözsüz iletişim sözlü iletileri işleyip anlamını güçlendirir.
- anlam aktarmak,
- bireylerin duygu ve gerçek tutumlarıyla ilgili iletileri göndermek,
- sözlü iletileri tekrarlama da dâhil, işleyip anlamı güçlendirmek,
- sözlü iletileri tamamlamak ve genişletmek,
- iletişim sürecinde zamanı yönetmek,
- taraflar arasındaki söz sırasını belirlemek olarak sıralanabilir. Sözsüz iletişim sözlü iletileri işleyip anlamını güçlendirir.
Soru 36
Michael Argyle tarafından geliştirilen sözsüz iletişim davranışları sınıflamasında aşağıdakilerden hangisi doğrudan yer almaz?
Seçenekler
A
Dış görünüş
B
Baş hareketleri
C
Jestler
D
Bakışlar
E
İnançlar
Açıklama:
Sözsüz iletişim davranışlarının kültürden kültüre değişmesi yanında bireysel farklılıkların sözsüz iletişimde sözlü iletişimden daha baskın rol oynaması, sözsüz iletişim davranışlarının evrensel, genel geçerli bir sınıflandırmaya tabi tutulmasına izin vermemektedir. Ancak konuya farklı açılardan bakılarak yapılan sınıflandırmalar arasından en çok kabul göreni Michael Argyle tarafından geliştirilenidir. Bu sınıflandırmada sözsüz iletişim davranışları;
- devinsel iletişim ya da beden dili (kinesics)
- mekânsal iletişim (proxemics)
- yönelim açısı (bireyin başkasına bakışı)
- dış görünüş
- duruş, oturuş biçemi
- baş hareketleri
- yüz ifadesi
- jestler
- bakışlar
- paradil gibi başlıklar altında toplanmıştır.
İnançlar sözsüz iletişim sınıflamasında yer almaz.
- devinsel iletişim ya da beden dili (kinesics)
- mekânsal iletişim (proxemics)
- yönelim açısı (bireyin başkasına bakışı)
- dış görünüş
- duruş, oturuş biçemi
- baş hareketleri
- yüz ifadesi
- jestler
- bakışlar
- paradil gibi başlıklar altında toplanmıştır.
İnançlar sözsüz iletişim sınıflamasında yer almaz.
Soru 37
Aşağıdakilerden hangisi paradil ile ilgili sözsüz iletişim biçemlerinden değildir?
Seçenekler
A
Konuşma biçemi
B
Ritim
C
Vurgulama
D
Baş hareketleri
E
Ses yüksekliği
Açıklama:
Paradil “konuşmanın sessel (ama sözsüz) boyutu; bir şeyin söylenme tarzı; sözsüz ama sessel davranış; sesin söylenen söz dışındaki özellikleri” olarak tanımlanır. İletişim sürecinde sözlü mesajlar sadece sözlük anlamıyla algılanmaz. Mesajın anlamını belirleyen etkenler arasında, onun hangi ses tonuyla nasıl söylendiği de büyük önem taşır. Sözlü iletiye asıl anlam veren onun tonlamasıdır. Bir sözlü ileti, farklı ses ve vurgularla iletilirse farklı anlamlar taşır. Paradil; sesin yüksekliği, temposu, tonu, tınısı ve söyleniş biçemini içeren ses niteliklerini; gülme, ağlama ve benzeri duyguların sessel ifadesini sağlayan ses niteleyicilerini ve sözlü iletişim sırasında konuşmacının kullandığı “eee”, “ııı” gibi seslerle, yukarıda değinilen “susma”ları içeren ses bölücülerini kapsar. Baş hareketleri beden diliyle ilişkilidir.
Soru 38
Aşağıdakilerden hangisi beden dili ile ilgili sözsüz iletişim biçemlerinden değildir?
Seçenekler
A
Oturuş biçimi
B
Yüz ifadeleri
C
Sesin yüksekliği
D
Bakışlar
E
Jestler
Açıklama:
Beden diliyle ilgili sözsüz iletişim biçemlerini Dış Görünüş Biçemleri ve Devinim Biçemleri olarak iki başlık altında incelenmektedir. Bu bölümler hakkında daha ayrıntılı bilgi edinmek için ilgili bölüme bakınız. Sesin yüksekliği paradil ile ilgilidir.
Soru 39
“Anlık yaşamak” denilen yaşam tarzının benimsendiği kültürlerde yaygın olarak görülen zaman algısı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Noktasal
B
Çizgisel
C
İlişkisel
D
Döngüsel
E
Paralel
Açıklama:
Her kültürün zaman algılama biçemi o kültürün üyelerinin bütün yaşamını ve iletişim davranışlarını şekillendirir. Zaman dünya üzerindeki kültürler tarafından temelde üç şekilde algılanır. Bunlar,
- döngüsel,
- noktasal,
- çizgisel zaman algılarıdır. Zamanı nokta olarak algılayan kültürlere göre, zaman metronom hareketiyle sembolize edilebilecek bir olgu değil, kavranması ya da sakınılması gereken, uygun ve uygun olmayan anların oluşturduğu noktalardan ibaret bir süreksiz dizidir. “Anlık yaşamak” denilen yaşam tarzının benimsendiği kültürlerde yaygın olarak görülen bu noktasal zaman algısı insanların “geçmişten ders çıkarma” gibi bir anlayışları olmaz. Onlara göre, insan yaşamında deneyimin hiçbir anlamı ve gerekliliği yoktur. Çünkü her “nokta zaman” o anda yaşanır ve biter. Sonra gelen başka bir zamandır ve geçen zamana benzemez. Dolayısıyla gelecekte aynı zamanla bir daha karşılaşmak, onu bir daha yaşamak mümkün değildir. Noktasal zaman algısında “anlık yaşamak” yaşam tarzı benimsenir.
- döngüsel,
- noktasal,
- çizgisel zaman algılarıdır. Zamanı nokta olarak algılayan kültürlere göre, zaman metronom hareketiyle sembolize edilebilecek bir olgu değil, kavranması ya da sakınılması gereken, uygun ve uygun olmayan anların oluşturduğu noktalardan ibaret bir süreksiz dizidir. “Anlık yaşamak” denilen yaşam tarzının benimsendiği kültürlerde yaygın olarak görülen bu noktasal zaman algısı insanların “geçmişten ders çıkarma” gibi bir anlayışları olmaz. Onlara göre, insan yaşamında deneyimin hiçbir anlamı ve gerekliliği yoktur. Çünkü her “nokta zaman” o anda yaşanır ve biter. Sonra gelen başka bir zamandır ve geçen zamana benzemez. Dolayısıyla gelecekte aynı zamanla bir daha karşılaşmak, onu bir daha yaşamak mümkün değildir. Noktasal zaman algısında “anlık yaşamak” yaşam tarzı benimsenir.
Soru 40
Hangi kültürlerin üyeleri zamanı dilimlere ayırmaz bütün olarak algılar?
Seçenekler
A
Polikronik kültür
B
Monokronik kültür
C
Batı Kültürü
D
Doğu Kültürü
E
Avrupa Kültürü
Açıklama:
Polikronik kültürlerin üyeleri zamanı dilimlere ayırmaz bütün olarak algılarlar. Monokronik kültürlerin üyeleri için zaman en ince ayrıntılarına kadar parçalanabilir ve ayrı ayrı değerlendirilebilir.
Soru 41
“ Çalışma zamanı tamamen iş için kullanılır ve çalışma sırasında, iş yerinde hiçbir özel etkinliğe zaman harcanmaz. Arkadaşlar birbirlerini iş yerinde özel olarak ziyaret etmez.” Davranışını gösteren bir insan zamanı hangi biçimde algılayan bir kültürde yaşıyor olabilir?
Seçenekler
A
Zamanı dairesel olarak algılayan kültür
B
Zamanı çizgisel olarak algılayan kültür
C
Zamanı noktasal olarak algılayan kültür
D
Zamanı geçişli olarak algılayan kültür
E
Polikronik kültür
Açıklama:
Zamanı çizgisel olarak algılayan kültürlerde, zaman dilimlere ayrılır ve her dilim kendi içinde değerlendirilir.
Soru 42
Anadolu kültüründe çok değer verilen askerlik hizmetinin yapıldığı yere asker ocağı denmesinin nedeni aşağıda verilen hangi mekan kullanma biçemleri altında değerlendirilebilmektedir?
Seçenekler
A
Mekan yönelimi biçemleri
B
Mekan hakimiyeti
C
Kişilerarası mesafe
D
Mekan düzenleme
E
Mekan ve sözsüz iletişim ilişkisi
Açıklama:
Farklı kültürlere mensup bireylerin mekânı kullanma biçemleri, o bireylerin kültürlerinde mekânın nasıl algılandığı ile doğrudan ilişkilidir. Farklı kültürlerden bireylerin mekânı nasıl kullandıkları, o bireylerin üyesi oldukları kültürlerin mekân kavramını nasıl algıladığı ile yakından ilişkilidir. Bu kısımda, mekânı kullanma biçemlerini mekân yönelimleri, mekân hâkimiyeti, kişiler arası mesafe ve mekân düzenleme olarak sınıflandırılmaktadır. İnsanların mekânla ilgili algıları onların mekânla ilgili davranışlarını şekillendirir. Mekânın iletişim sürecinde önemli yer tuttuğu kültürlerde hangi boyutta olursa olsun, ona özel bir değer verilir. Söz gelimi, Anadolu kültüründe “ocağın tüttüğü yer” olarak bilinen “ev” ya da insanın “yuva”sı çok önemli, hatta kutsaldır. Bu nedenle çok değer verilen askerlik hizmetinin yapıldığı yerlere “asker ocağı” denir. Aynı şekilde herkes doğup büyüdüğü köyü, kasabayı, kenti diğerlerinden daha değerli görür ve aynı yerde doğup büyümüş olanları da kendine daha yakın hisseder. Bu nedenle mekan yönelimi biçemleri önemlidir.
Soru 43
Aşağıdakilerden hangisi bakış yoluyla karşısındakini tehdit etmek anlamı taşımaktadır?
Seçenekler
A
Mimik hareketleriyle mutluluğunu paylaşmak
B
Dik dik bakmak
C
Kızdığını sözel ifade etmek
D
Bağırmak
E
Arkadan konuşmak
Açıklama:
Dik dik bakmak, bakış yoluyla karşıdakini tehdit etmek anlamı taşır. Karşıdakinin gözlerinin içine bakmak bazı kültürlerde tehdit olarak algılanmaktadır. Oysa Batı ve Kuzey Avrupa ile Kuzey Amerika kültürlerinde iletişim sürecine katılan bireyler, konuşmacıyı dinlediklerini göstermek için onun gözlerine bakarlar. Güç aralığının çok olduğu Doğu kültürlerinde, bir bireyin gözüne doğrudan bakabilmek için ya aile üyelerinden biri olmak ya da bakılan bireyden daha yüksek toplumsal statüye sahip olmak gerekir.
Soru 44
Açıklayıcı kişilik özelliğine sahip biri için hangisi ya da hangileri doğrudur?
I- Heyecanlı, karşıdakinin kim olduğunu öğrenmek isteyen bireylerdir.
II- Konuşma sırasında karşıdakini sıkacak kadar uzun açıklamalar yapabilirler.
III- Alkışlanmaktan ve taktir edilmekten hoşlanırlar.
IV- Amaç ve sonuç yönelimlidirler.
V- Çok miktarda veriye ihtiyaç duyarlar.
I- Heyecanlı, karşıdakinin kim olduğunu öğrenmek isteyen bireylerdir.
II- Konuşma sırasında karşıdakini sıkacak kadar uzun açıklamalar yapabilirler.
III- Alkışlanmaktan ve taktir edilmekten hoşlanırlar.
IV- Amaç ve sonuç yönelimlidirler.
V- Çok miktarda veriye ihtiyaç duyarlar.
Seçenekler
A
I- II
B
I- III- IV
C
II- III- V
D
III- IV- V
E
I-II-III
Açıklama:
Amaç ve sonuç yönelimli kişiler yönetici kişilik özelliğine sahiplerdir. Çok miktarda veriye ihtiyaç duyan kişiler ise analitik kişilik özelliğine sahiplerdir.
Soru 45
İlişkilendirici kişilik özelliğine sahip biri için hangisi ya da hangileri doğrudur?I- Kendi yollarını belirler ve bakış açılarına güvenirler. II- Yardımsever olmayı, sıcak karşılanmayı severler. III- En çok “niçin?” sorusunu sorarlar. IV- Yarışma durumlarını ve kazanmayı severler. V- Baskı ve gerilim durumlarında sessiz kalır, geri çekilirler.
Seçenekler
A
I- II
B
I- III- IV
C
II- III- V
D
III- IV- V
E
I-II-III
Açıklama:
İlişkilendirici kişilik özelliğine sahip bireyler yardımsever olmayı, sıcak karşılanmayı ve dikkat çekmeyi severler. En çok “niçin?” sorusunu sorarlar. Reddedilmekten, kendilerine kişilikleri göz önüne alınmadan, kayıtsız ve duygusuz davranılmasından hoşlanmazlar. Baskı ve gerilim durumlarında sessiz kalır, geri çekilirler. Onlara karşı destekleyici ve ilgili davranılmasından hoşlanırlar. Ne kadar çok arkadaşları ve yakın ilişkileri varsa o kadar mutlu olurlar. Kendilerini rahat ve başkalarının ilgisini üzerlerinde hissettiklerinde daha başarılı olurlar. Amaç ve yöntemi belirlenmiş yapılarda çalışırlarsa başarıları artar. İlişkilerini ve arkadaşlıklarını korumak onlar için büyük anlam taşır.
Soru 46
Sözsüz iletişimin temel işlevleri sıralandığında hangisi bu işlevlerin dışında kalır?
Seçenekler
A
Anlam aktarmak
B
Sözlü iletileri tekrarlama da dahil, işleyip anlamı güçlendirmek
C
Sözlü iletileri tamamlamak ve genişletmek
D
Taraflar arasındaki iletişimi bitirmek
E
İletişim sürecinde zamanı yönetmek
Açıklama:
Sözsüz iletişimin temel işlevleri arasında taraflar arasındaki iletişimi bitirmek bulunmaz.
Soru 47
Aşağıdakilerden hangisi ya da hangileri doğrudan sözlü iletişim biçemi için geçerlidir?
I- Gönderen aktarmak istediği anlamı, algılanabilir sözcükleri düzanlamında kullanarak içeriğe yükler.
II- Bir etkileşim sürecinde niyet arzu ve diğer ihtiyaçlar doğudan doğruya sözlü iletinin içeriğinde belirtiliyorsa doğrudan sözlü iletişim biçemi kullanılıyor demektir.
III- Doğrudan iletişim biçeminde sözcükler yan anlamlarıyla kullanılır.
IV- Doğrudan iletişim biçeminde sözcükler kesin bir anlam taşırlar
V- Gönderen, alıcının sözlü iletinin içeriğini, sözcüklerin birinci anlamlarıyla algılayıp değerlendirmesini bekler.
I- Gönderen aktarmak istediği anlamı, algılanabilir sözcükleri düzanlamında kullanarak içeriğe yükler.
II- Bir etkileşim sürecinde niyet arzu ve diğer ihtiyaçlar doğudan doğruya sözlü iletinin içeriğinde belirtiliyorsa doğrudan sözlü iletişim biçemi kullanılıyor demektir.
III- Doğrudan iletişim biçeminde sözcükler yan anlamlarıyla kullanılır.
IV- Doğrudan iletişim biçeminde sözcükler kesin bir anlam taşırlar
V- Gönderen, alıcının sözlü iletinin içeriğini, sözcüklerin birinci anlamlarıyla algılayıp değerlendirmesini bekler.
Seçenekler
A
I- II
B
I- III- IV
C
II- III- V
D
III- IV- V
E
I- II- IV- V
Açıklama:
Doğrudan iletişim biçeminde sözcükler yan anlamlarıyla değil, düzanlamlarıyla kullanılır. III önerme dışındakiler doğrudan sözlü iletişim biçemi için geçerlidir.
Soru 48
Aşağıdakilerden hangisi ya da hangileri dolaylı sözlü iletişim biçemi için geçerlidir?I- Bir etkileşim sürecinde niyet arzu ve diğer ihtiyaçlar doğudan doğruya sözlü iletinin içeriğinde belirtiliyorsa dolaylı sözlü iletişim biçemi kullanılıyor demektir. II- Sözcükler ve değimler her zaman sözlük anlamlarında kullanılmaz ve anlamı taşıyan sözel içerik, diğer iletişim biçemleriyle birlikte, başka sözlerin arasında gizlenir. III- Dolaylı iletişim biçeminde sözcükler yan anlamlarıyla kullanılır. IV- Dolaylı iletişim biçeminde sözcükler kesin bir anlam taşırlar V- Gönderenler, etkileşim sürecinde gerçek niyet, arzu ve ihtiyaçlarını dolaylı olarak iletirler.
Seçenekler
A
II- III- V
B
I- III- IV
C
I-II-V
D
III- IV- V
E
I- II- IV- V
Açıklama:
Dolaylı sözlü iletişim biçeminde ise sözcükler ve deyimler her zaman sözlük anlamlarında kullanılmaz ve anlamı taşıyan sözel içerik, diğer iletişim biçemleriyle birlikte, başka sözlerin arasında gizlenir. İlk duyuşta anlamı doğrudan çıkarmak mümkün olmayabilir. Bu biçemi kullanan gönderenler, etkileşim sürecinde gerçek niyet, arzu ve ihtiyaçlarını dolaylı olarak iletirler.
Soru 49
Sözsüz iletişimin işlevleri için hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Bireylerin duygu ve gerçek tutumlarıyla ilgili iletileri göndermek
B
Sözlü iletileri sınırlandırmak
C
Bireylerin duygu ve gerçek tutumlarıyla ilgili iletileri engellemek
D
Sözlü iletilerin anlamını daraltmak
E
Anlam karmaşasına yol açmak
Açıklama:
Bireylerin duygu ve gerçek tutumlarıyla ilgili iletileri göndermek sözsüz iletişimin işlevlerinden biridir.
Soru 50
Bir görüşme sırasında karşınızdaki kişi sürekli saatine bakıyor, masa üzerindeki evrakları topluyor, ayağa kalkıyor ise sözsüz iletişim kodlarını kullanarak ne demek istemiş olabilir?
Seçenekler
A
Görüşme süresinin dolduğunu
B
Görüşmeye devam etmek istediğini
C
Masasının kirlendiğini
D
Birlikte çalışmaya devam etmek istediğini
E
Her hangi bir mesaj vermiyordur
Açıklama:
Kültürden kültüre değişmekle birlikte sorudaki gibi harekeler sözsüz iletişimde görüşme süresinin dolduğu anlamını taşır.
Soru 51
“Eylemin gerçekleştiği süre” olarak tanımlanan kavram hangisidir?
Seçenekler
A
Kültür
B
Algı
C
Zaman
D
İletişim
E
Eylem
Açıklama:
Zaman eylemin gerçekleştiği süredir ve insan denetimi dışında akar.
Soru 52
Zaman kavramının kültürler arasında algılanma şekilleri arasında hangileri bulunur?
I- Ayrıksı
II- Döngüsel
III- Noktasal
IV- Çizgisel
I- Ayrıksı
II- Döngüsel
III- Noktasal
IV- Çizgisel
Seçenekler
A
I- II
B
I- III- IV
C
II- III- IV
D
III- IV-
E
II-III
Açıklama:
Zaman kavramının kültürler arasında algılanma şekilleri döngüsel, noktasal ve çizgisel zaman algılarıdır.
Soru 53
Sözsüz iletişim, iletişim sürecinde, sözlü olanlar dışında kalan hangi nitelikteki uyarıcıları kapsar?
Seçenekler
A
Ortak olmayan nitelikteki uyarıcıları
B
İleti değeri taşıyan niteliğe sahip uyarıcıları
C
Geleneksel niteliğe sahip uyarıcıları
D
Kültürel açıdan yeni uyarıcıları
E
Çağdaş niteliğe sahip uyarıcıları
Açıklama:
Sözsüz iletişim, iletişim sürecinde, sözlü olanlar dışında kalan, bireyin ürettiği, bireyin çevresini kullanımı sonucunda ortaya çıkan; gönderen ile alıcı için olası ileti değeri taşıyan bütün uyarıcıları kapsar.
Soru 54
İstenildiğinde kurulan sözlü iletişim karşısında sözsüz iletişimin özelliği nedir?
Seçenekler
A
Keyfidir
B
Paylaşımlıdır
C
Süreklidir
D
Görecedir
E
Kesintilidir
Açıklama:
Söz gelişi yüz kızarması, ellerin ve dudakların titremesi, gözlerin yaşarması, giyim biçemi ve giysilerinde ağırlıklı olan renkler, kullandığı parfüm ya da beden kokusu gibi sözsüz göstergeler, bireyin istemi dışında karşı tarafa mesajlar verir. Bu nedenle sözlü iletişim istenildiğinde kurulduğu hâlde, sözsüz iletişim süreklidir. Yukarıda açıklanan göstergeler, bireyin amaçlamadığı kişilere bile mesajlar verir. Başka deyişle sözlü iletişim kesilebildiği hâlde, sözsüz iletişim kesilemez.
Soru 55
Sözsüz iletişimin işlevleri arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?
Seçenekler
A
Anlam aktarmak
B
Bireylerin duygu ve gerçek tutumlarıyla ilgili iletileri göndermek
C
Sözlü iletileri tekrarlama da dahil, işleyip anlamı güçlendirmek
D
İletişim sürecinde zamanı yönetmek
E
Taraflara sözlerini kesme imkanı vermek
Açıklama:
Sözsüz iletişimin temel işlevler;
• anlam aktarmak,
• bireylerin duygu ve gerçek tutumlarıyla ilgili iletileri göndermek,
• sözlü iletileri tekrarlama da dahil, işleyip anlamı güçlendirmek,
• sözlü iletileri tamamlamak ve genişletmek,
• iletişim sürecinde zamanı yönetmek,
• taraflar arasındaki söz sırasını belirlemek olarak sıralanabilir
• anlam aktarmak,
• bireylerin duygu ve gerçek tutumlarıyla ilgili iletileri göndermek,
• sözlü iletileri tekrarlama da dahil, işleyip anlamı güçlendirmek,
• sözlü iletileri tamamlamak ve genişletmek,
• iletişim sürecinde zamanı yönetmek,
• taraflar arasındaki söz sırasını belirlemek olarak sıralanabilir
Soru 56
Sözsüz iletişim çoğunlukla neyi gerçekleştirerek sözlü iletilerin daha iyi algılanmasını sağlar?
Seçenekler
A
Tekrarlama
B
Vurgulama
C
Destekleme
D
Yalanlama
E
Zayıflatma
Açıklama:
Tekrar, iletişim sürecinin önemli kavramlarından biridir ve bir iletinin ya da aynı anlamı taşıyan farklı iletilerin alıcıya birden fazla kez gönderilmesi anlamına gelir. Sözlü iletilerin algılanmalarını sağlamak ve anlamını güçlendirmek için tekrarlarız (Chen, ve Starosta, 1996: 85). Ancak bu tekrarlar her zaman sözlü olmaz. Bunun yerine aynı sembolik anlamı taşıyan sözsüz davranışlardan yararlanılır. Herhangi bir iletinin algılanması çoğu zaman tekrara doğrudan bağlıdır çünkü algılama, bir iletinin çevresini saran sonsuz uyaran arasından sıyrılıp bireyin duyu organlarına ulaşmasına bağlı değildir. Söz gelimi, görmek için göz retinasında iz oluşması yetmez. Beynin onunla ilgili olarak uyarılması da gerekir. İletiler çeşitli şekillerde tekrarlanmadığı takdirde karşıdaki tarafından algılanmayacağı için her ileti mutlaka tekrarlanır. Bu tekrarlar ya sözlü olarak ya da görsel, sessel ve diğer
kanallardan yapılır.
kanallardan yapılır.
Soru 57
Bireylerin iletişim davranışları temelde aşağıdakilerden hangisi tarafından şekillendirilir?
Seçenekler
A
Farklı kültürler
B
İnsan ilişkileri
C
Tarihsel bilinç
D
Topluluğun kültürü
E
Medya kültürü
Açıklama:
Her bireyin iletişim davranışları mensup olduğu grubun, topluluğun kültürü tarafından şekillendirilir. İletişim davranışları da diğer kültür bileşenleri gibi topluluk üyelerinin çoğunluğunun üzerinde uzlaştığı ve sembolik anlamları bütün üyelerce bilinen davranışlardır. Grup üyeleri, uzlaşma sonucunda belirlenmiş bu davranışları kendilerinden sonra gelen kuşaklara öğreterek aktarır ve sürekliliklerini sağlamış olurlar. Her ne kadar iletişim davranışları kültürel ve toplumsal değişme nedeniyle zamanla değişse de yakın kuşaklar arasında anlam aktarımlarının sağlanması hemen her zaman mümkün olur.
Soru 58
Sözsüz iletşim bağlamında konuşma sesinin nitelikleri ne olarak adlandırılır?
Seçenekler
A
Haptiks
B
Paradil
C
Olfaktis
D
Choronomiks
E
Yeni dil
Açıklama:
Elinizdeki kitapta, Argyle’in sınıflandırması Hall’ün sınıflandırması ile tamamlanarak sadeleştirilmiş ve aşağıdaki şekle getirilmiştir:
• zamanla ilgili sözsüz iletişim biçemleri,
• mekânla ilgili sözsüz iletişim biçemleri,
• dış görünüş, duruş, oturuş biçimi, baş hareketleri, yüz ifadeleri, jestler, bakışları devinsel iletişimle birleştirerek beden diliyle ilgili sözsüz iletişim biçemleri ve
• konuşma sesinin niteliği, türü, yüksekliği, konuşma biçemi, ritim ve vurgulama gibi uyak özelliklerini içeren paradille ilgili sözsüz iletişim biçemleri
başlıkları altında incelenecektir.
• zamanla ilgili sözsüz iletişim biçemleri,
• mekânla ilgili sözsüz iletişim biçemleri,
• dış görünüş, duruş, oturuş biçimi, baş hareketleri, yüz ifadeleri, jestler, bakışları devinsel iletişimle birleştirerek beden diliyle ilgili sözsüz iletişim biçemleri ve
• konuşma sesinin niteliği, türü, yüksekliği, konuşma biçemi, ritim ve vurgulama gibi uyak özelliklerini içeren paradille ilgili sözsüz iletişim biçemleri
başlıkları altında incelenecektir.
Soru 59
Sözsüz iletişim türlerinden birisi olan zamanın nasıl algılandığı neyin konusudur?
Seçenekler
A
İletişim değerlendirmesinin
B
İletişimin etkilerinin
C
İletişim etnografisinin
D
İletişim psikolojisinin
E
İletişim sosyal-psikolojisinin
Açıklama:
İletişim etnografisinde ve kültürlerarası iletişimde zamanın gerçekte ne olduğu değil, zamanın insanlar tarafından nasıl algılandığı ve gündelik yaşamın zamanla birlikte nasıl sürdürüldüğü üzerinde durulur
Soru 60
Dünyanın güneşin, ayın da dünyanın çevresinde dönmesinden kaynaklanan gün, ay, mevsimler ve yılın sürekli olarak tekrarlanmasından kaynaklanan bir zaman algılama biçemi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Psikolojik zaman
B
Çizgisel zaman
C
Algısal zaman
D
Noktasal zaman
E
Döngüsel zaman
Açıklama:
İnsanlığın başlangıç evrelerinden beri en yaygın olan zaman algısı döngüsel zaman algısıdır. Döngüsel zaman; dünyanın güneşin, ayın da dünyanın çevresinde dönmesinden kaynaklanan gün, ay, mevsimler ve yılın sürekli olarak tekrarlanmasından kaynaklanan bir algılama biçemidir. Zamanı döngüsel olarak algılayan kültürlerin üyeleri, zamanın günlük, aylık, mevsimlik ve yıllık dönemlerden ibaret olduğunu ve aynı zamanın kendi dönemi bitince yeniden dönüp geri geldiğini varsayarlar.
Soru 61
Zaman açısından aynı zaman diliminde birkaç işle meşgul olabililen ve ne kadar meşgul olurlarsa olsunlar kendilerine yönelen birini yanıtsız bırakmayan kişiler hangi tür kültürün üyesidir?
Seçenekler
A
Polikronik kültürün
B
Medya kültürünün
C
Monokronik kültürün
D
Yabancı kültürün
E
Eski kültürün
Açıklama:
Polikronik kültürlerin üyeleri ise, aynı zaman diliminde birkaç işle meşgul olabilir ve ne kadar meşgul olurlarsa olsunlar kendilerine yönelen birini yanıtsız bırakmazlar. Bir memur, kendisi meşgulken gelen birinin en azından biraz beklemesini ister. Tezgâhtar aynı anda birkaç müşteri ile ilgilenir. Aksi hâlde karşılarındakiler kendilerinin dikkate alınmadıklarını, hatta “adam yerine konulma”dıklarını düşünebilir. Oysa monokronik kültüre mensup bir turist, onun işlemini yapmakta olan ön büro görevlisinin, kendinden sonra gelen birinin sorusuna yanıt verdiğini görünce çok rahatsız olur ve kendine yeterince önem verilmediği kanısına kapılır. Başka deyişle iki farklı zaman anlayışı, bireylerin kendilerine saygısızlık edildiğini düşündükleri durumları da farklılaştırır.
Soru 62
İnsanların, kimsenin girmesine izin vermediği, bedeninin çevresinde görünmez sınırlarla belirlediği alana ne ad verilir?
Seçenekler
A
Doğal alan
B
Yapay alan
C
Kamusal alan
D
Kişisel alan
E
Mahrem alan
Açıklama:
Bireylerin kendilerini çevreleyen uzay parçasını algılama biçemleri de kültürden kültüre değişir. Her insanın, kimsenin girmesine izin vermediği, bedeninin çevresinde görünmez sınırlarla belirlediği bir kişisel mekânı ya da kişisel alanı vardır. Eğer bir başkası bu mekâna izinsiz olarak girerse saygısız, ölçüsüz ya da saldırgan biri olarak değerlendirilir.
Soru 63
Cinsiyetle ilgili olanlar da dâhil her türlü dokunmanın herhangi “gizli” (intim) anlam taşımadığı mesafe nasıl adlandırılır?
Seçenekler
A
Kişisel mesafe
B
İlgisel mesafe
C
Gizli mesafe
D
Sosyal mesafe
E
Kamusal mesafe
Açıklama:
Gizli mesafe, cinsiyetle ilgili olanlar da dâhil her türlü dokunmayı içeren etkileşim bölgesini kapsar. Kişisel mesafenin sınırlandırdığı alanda da dokunma olanağı vardır ancak bu dokunmalar herhangi “gizli” (intim) anlam taşımaz. Sosyal mesafe, bireysel nitelik taşımayan, söz gelişi, iş ilişkileri çerçevesinde başka bireylerin girebildikleri etkileşim alanını belirleyen mesafeyi ifade eder. Kamusal mesafe ise toplumsal yaşamda diğer bireylerle karşılaşılan bölgeyi belirler.
Soru 64
Beden hareketlerini ve bu hareketlerin kodlarını inceleyen disiplin aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Vocalistics
B
Oculistics
C
Haptics
D
Olfactics
E
Kinesics
Açıklama:
Beden hareketlerinin (devinimlerinin) çeşitli mesajlar ilettiği herkes tarafından bilinir. Blaise Pascal iki yüz yıl önce, “bizim doğamız devinimlerden oluşmuştur, geri kalan ise ölümdür” demiştir. Kinesics (devimsel iletişim) adı verilen disiplin beden hareketlerini ve bu hareketlerin kodlarını incelemektedir. Devimsel iletişim, bireyin hangi kültüre mensup olduğuna bakılmaksızın iki temel kabule dayanır:
• Bütün devinimler bireyin psikolojik ya da fiziksel durumuna ilişkin enformasyon içerir;
• Hareketlerin anlamını okuma yeteneği evrenseldir
• Bütün devinimler bireyin psikolojik ya da fiziksel durumuna ilişkin enformasyon içerir;
• Hareketlerin anlamını okuma yeteneği evrenseldir
Soru 65
Paradil açısından Türk kültüründe önem taşıyan ilke nedir?
Seçenekler
A
Nasıl söylendiği değil, ne söylendiği
B
Ne söylendiği değil, nasıl söylendiği
C
Ne söylendiği değil söylenenin içeriği
D
Nasıl söylendiği değil söylenenin içeriği
E
Ne söylendiği değil kimin söylediği
Açıklama:
Türk kültüründe, ne söylendiği değil, nasıl söylendiği önemlidir. Sözlü mesajların kimden, hangi bağlamda geldiği ve hangi sessel nitelikler taşıdığı, o mesajın hem algılanması hem de yorumlanmasında rol oynar. “Kimden” sorusuna yanıt vermek için, etkileşenlerin kültürlerine bağlı olmak kaydıyla, kaynağın toplumsal statüsü ve etkileşenler arasındaki hiyerarşik ilişkinin bilinmesi gerekir. İletişim sürecinin gerçekleştiği ortam ve süreci etkileyen faktörler bağlamı oluşturur. Mesajın sessel nitelikleri, yani; gereğinden yüksek ya da alçak sesle söylenmiş olması, mesaj içindeki vurgulamalar, duygu belirten sesler ve kullanılan bölücüler, onun yorumlanmasında hesaba katılır.
Soru 66
Sözcük ve cümleler arasında verilen aralar ne olarak bilinir?
Seçenekler
A
Söz bölücü
B
Anlam bölücü
C
Ses bölücü
D
Konu bölücü
E
Fark yaratıcı
Açıklama:
Susma, sözlü iletişim sırasında, sözler arasında verilen aradır. Ancak konuşurken sözcükler ve cümleler arasında verilen kısa aralarla, bir mesaja reaksiyon olarak gösterilen susma arasında fark vardır. Sözcük ve cümleler arasında verilen aralar ses bölücü olarak bilinir ve farklı işlevleri vardır. İkinci tür susma ise daha çok ortaklaşa davranışçı ve güç aralığı çok olan kültürlerde gözlenir ve iletişime katılanlar arasındaki statü farkını yansıtır.
Soru 67
Aşağıdakilerden hangisi sözsüz iletişim davranışlarından biri değildir?
Seçenekler
A
Jestler
B
Mimikler
C
Dil
D
Susma
E
Sesler
Açıklama:
Dil dışında kalan ve insan tarafından anlam aktarımı için “üretilen” davranışlar sözsüz iletişim çerçevesinde incelenir.Zamanın ve mekânın kullanılması da dâhil olmak üzere her türlü davranış; jestler, mimikler, genel olarak yüz ifadesi, bedensel duruş, temas, giyim ve görünüş, sözlü olmayan sesler, sessizlik, susma ve koku, anlam aktarımında yararlanılan
sözsüz iletişim davranışlarıdır.
sözsüz iletişim davranışlarıdır.
Soru 68
Aşağıdakilerden hangisii sözsüz iletişimin özelliklerindendir?
Seçenekler
A
Kültürel olarak aktarılırlar
B
Tamamen bilinçlidir
C
Tamamıyla bireyin kontrolündedir
D
Sözsüz iletişim kodları tüm dünyada ortaktır
E
Sözsüz iletişim istendiğinde kesilebilir
Açıklama:
1. Sözsüz iletişim kodları da sözlü iletişim kodları gibi, öğrenilir ve kültürel
yoldan yeni nesillere aktarılır. Sözsüz göstergelerin büyük çoğunluğu ve
onların anlamları kültürden kültüre değişir.
2. Şimdiye kadar, belirli bir kültür grubunun kullandığı sözsüz iletişim sistemi
betimlenememiştir. Sözsüz iletişim alanında yapılan çalışmalarla, bir
kültür grubunun “sessiz dili”nin sistematik doğasını ortaya koyma aşamasına
gelinmemiştir. Başka deyişle henüz bir sözsüz dil grameri oluşturulamamış,
belirli sözsüz göstergelerin anlamlarını içeren “sözsüz iletişim sözlüğü”
yazılmamıştır.
3. Dil, bireyin gerçek duygu ve düşüncelerini saklayarak, istediği mesajı iletmek
amacıyla kullanılabildiği hâlde, sözsüz iletişimin büyük kısmı, bireyin
kontrolünde değildir. Birçok sözsüz iletişim imi, bazen iletişime katılan
bireylerin istemleri dışında aktarmak istedikleri anlama zıt anlamlar taşır.
Birey, mutsuz olduğu durumlarda da gülümseyebilir ya da bazı sözsüz imleri,
kendi isteği doğrultusunda baskı altına alabilir. Ancak söz gelişi, utandığı
zaman yüzünün kızarmasını, sinirlendiğinde ellerinin titremesini ya
da terlemeyi, korktuğunda tüylerinin kabarmasını önleyemez.
4. Sözsüz iletişimin yalnız bir kısmı kontrol altında olduğu için birey, bazı durumlarda,
sözlü mesajlarında aktardığı anlamlarla, sözsüz imlerin taşıdığı
anlamlar arasında zıtlıklar bulunmasını engelleyemez. Söz gelişi, “Nasılsın?”
sorusuna “çok iyiyim” yanıtını veren bir bireyin sesi, dış görünüşü ve
bedeninin duruşu hasta kişilerinkine benziyorsa, alıcı onun sözlü ifadesini
değil, algıladığı sözsüz göstergeleri doğru kabul edecek ve sorduğu sorunun
yanıtı olarak sözsüz mesajları kabul edecektir. Bu nedenle sözlü ve sözsüz
mesajların birbirini tutmadığı durumlarda, alıcı algılayabildiği sözsüz mesajlara
daha çok değer verme eğilimi gösterir.
5. Sözsüz iletişim davranışları, sözlü iletişimden çok daha büyük oranda bilinçsiz
olarak gösterilir.
yoldan yeni nesillere aktarılır. Sözsüz göstergelerin büyük çoğunluğu ve
onların anlamları kültürden kültüre değişir.
2. Şimdiye kadar, belirli bir kültür grubunun kullandığı sözsüz iletişim sistemi
betimlenememiştir. Sözsüz iletişim alanında yapılan çalışmalarla, bir
kültür grubunun “sessiz dili”nin sistematik doğasını ortaya koyma aşamasına
gelinmemiştir. Başka deyişle henüz bir sözsüz dil grameri oluşturulamamış,
belirli sözsüz göstergelerin anlamlarını içeren “sözsüz iletişim sözlüğü”
yazılmamıştır.
3. Dil, bireyin gerçek duygu ve düşüncelerini saklayarak, istediği mesajı iletmek
amacıyla kullanılabildiği hâlde, sözsüz iletişimin büyük kısmı, bireyin
kontrolünde değildir. Birçok sözsüz iletişim imi, bazen iletişime katılan
bireylerin istemleri dışında aktarmak istedikleri anlama zıt anlamlar taşır.
Birey, mutsuz olduğu durumlarda da gülümseyebilir ya da bazı sözsüz imleri,
kendi isteği doğrultusunda baskı altına alabilir. Ancak söz gelişi, utandığı
zaman yüzünün kızarmasını, sinirlendiğinde ellerinin titremesini ya
da terlemeyi, korktuğunda tüylerinin kabarmasını önleyemez.
4. Sözsüz iletişimin yalnız bir kısmı kontrol altında olduğu için birey, bazı durumlarda,
sözlü mesajlarında aktardığı anlamlarla, sözsüz imlerin taşıdığı
anlamlar arasında zıtlıklar bulunmasını engelleyemez. Söz gelişi, “Nasılsın?”
sorusuna “çok iyiyim” yanıtını veren bir bireyin sesi, dış görünüşü ve
bedeninin duruşu hasta kişilerinkine benziyorsa, alıcı onun sözlü ifadesini
değil, algıladığı sözsüz göstergeleri doğru kabul edecek ve sorduğu sorunun
yanıtı olarak sözsüz mesajları kabul edecektir. Bu nedenle sözlü ve sözsüz
mesajların birbirini tutmadığı durumlarda, alıcı algılayabildiği sözsüz mesajlara
daha çok değer verme eğilimi gösterir.
5. Sözsüz iletişim davranışları, sözlü iletişimden çok daha büyük oranda bilinçsiz
olarak gösterilir.
Soru 69
Aşağıdaki sözsüz göstergelerden hangisi bireyin istemi dışında karşı tarafa mesajlar verir?
Seçenekler
A
Bireyin parfümü
B
Jestleri
C
Mimikleri
D
Duruşu
E
Sesler
Açıklama:
Sözsüz iletişimin bireysel kontrolün dışında da gerçekleşmesi nedeniyle iletişimin kesilmesi söz konusu olamaz. Başka sözle “ben iletişime girmiyorum” ya da
aramızdaki iletişim kesildi”, “iletişim kopukluğu var” gibi ifadelerin iletişim bilimleri açısından herhangi bir anlamı yoktur. Hiç kimse iletişimi kesemez, koparamaz ve
“iletişime girmem” diyemez. İstesek de istemesek de çevremize, hatta olmadığımız yerlere bile iletiler gönderir ve hakkımızda anlamlar yaratılmasına yol açarız.Söz gelişi yüz kızarması, ellerin ve dudakların titremesi, gözlerin yaşarması, giyim biçemi ve giysilerinde ağırlıklı olan renkler, kullandığı parfüm ya da beden kokusu gibi sözsüz göstergeler, bireyin istemi dışında karşı tarafa mesajlar verir. Bu nedenle sözlü iletişim istenildiğinde kurulduğu hâlde, sözsüz iletişim süreklidir.
aramızdaki iletişim kesildi”, “iletişim kopukluğu var” gibi ifadelerin iletişim bilimleri açısından herhangi bir anlamı yoktur. Hiç kimse iletişimi kesemez, koparamaz ve
“iletişime girmem” diyemez. İstesek de istemesek de çevremize, hatta olmadığımız yerlere bile iletiler gönderir ve hakkımızda anlamlar yaratılmasına yol açarız.Söz gelişi yüz kızarması, ellerin ve dudakların titremesi, gözlerin yaşarması, giyim biçemi ve giysilerinde ağırlıklı olan renkler, kullandığı parfüm ya da beden kokusu gibi sözsüz göstergeler, bireyin istemi dışında karşı tarafa mesajlar verir. Bu nedenle sözlü iletişim istenildiğinde kurulduğu hâlde, sözsüz iletişim süreklidir.
Soru 70
Aşağıdakilerden hangisi Monokronik kültürlerin özelliklerindendir?
Seçenekler
A
Bir zamanda bir iş” ilkesi
B
Aynı zaman diliminde birkaç işle meşgul olmak
C
Ne kadar meşgul olurlarsa olsunlar kendilerine yönelen birini yanıtsız bırakmazlar
D
Çalışma zamanı başka etkinliklerle bölünebilir
E
İş arkadaşları çalışma saatlerinde özel konular konuşurlar
Açıklama:
Monokronik kültürlerde “bir zamanda bir iş” ilkesi gündelik yaşamın temelini oluşturur.
Soru 71
I.Ses tonu, II.Mesafe, III.Yüz ifadesi, IV.Ortamın atmosferi, V. Söz
Yukarıda belirtilen hangi kodlarla, dilini anlamadığımız insanların bulunduğu bir ortamda, çıkarımda bulunup nelerin olup bittiğini anlamaya çalışırız?
Yukarıda belirtilen hangi kodlarla, dilini anlamadığımız insanların bulunduğu bir ortamda, çıkarımda bulunup nelerin olup bittiğini anlamaya çalışırız?
Seçenekler
A
I., II., III., IV.
B
I.,II,III
C
I., II.
D
IV., V.
E
V.
Açıklama:
Sözel iletişimin kodu olan söz dışındaki sözsüz iletişimin kodları olan ses tonu, mesafe, yüz ifadesi, ortamın atmosferinden çıkarımda bulunup nelerin olup bittiğini anlamada önemli rol oynarlar.
Soru 72
Niyetlenilen, amaçlanan anlamın karşı tarafta yaratılmasına ne ad verilir?
Seçenekler
A
Etkin iletişim
B
Sözsüz iletişim
C
Dolaylı iletişim
D
Kültürel iletişim
E
Faydacı iletişim
Açıklama:
Etkin iletişim niyetlenilen anlamın alıcıda oluşturulmasıdır.
Soru 73
Aşağıdakilerden hangisi sözsüz iletişimin işlevlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Yazılı metin üretmek
B
İletişim sürecinde zamanı yönetmek
C
Anlam aktarmak
D
Duygu ile ilgili ilişkileri yönlendirmek
E
Sözlü ilişkileri tamamlamak ve genişletmek
Açıklama:
Yazılı metin sözel iletişim ürünüdür.
Soru 74
Konuşma sesinin niteliği, türü, yüksekliği, konuşma biçemi, ritim ve vurgulama gibi uyak özelliklerini içeren sözsüz iletişime ne ad verilir?
Seçenekler
A
Paradil
B
Üstdil
C
Beden dili
D
Günlük dil
E
Resmi dil
Açıklama:
Paradil
Soru 75
Michael Argyle sözsüz iletişim davranışları sınıflandırmasında aşağıdakilerden hangisine yer vermemiştir?
Seçenekler
A
Dokunma
B
Yüz ifadesi
C
Jestler
D
Duruş biçemi
E
Mekansal iletişim
Açıklama:
Dokunma
Soru 76
Aşağıdakilerden hangisi monokronik zaman algısına sahip kültürlerde sıklıkla görülür?
Seçenekler
A
Bir zamanda bir iş ilkesi
B
Bir zamanda çok iş ilkesi
C
Döngüsel zaman algısı
D
İş yerinde özel ziyaret gerçekleştirmek
E
Birden fazla talebi aynı anda karşılama
Açıklama:
Bir zamanda bir iş ilkesi
Soru 77
Kişisel mekanların darlık ve genişliğini aşağıdakilerden hangisi belirler?
Seçenekler
A
Kültür
B
Para
C
Eğitim
D
Misafirperverlik
E
Alışkanlık
Açıklama:
Kültür
Soru 78
Aşağıdakilerden hangisi "betimleç"in işlevidir?
Seçenekler
A
Sözlü mesajı destekler
B
Enformasyon akışını belirler
C
Sözün yerini tutar
D
İletişime katılanların ilişkilerini düzenler
E
Konuşma sırasını belirler
Açıklama:
Sözlü mesajı destekler
Soru 79
İletişime katılanların kullandığı paradil unsurlarından yararlanılarak aşağıdakilerden hangisi hakkında bilgi edinilmez?
Seçenekler
A
Genetik özellikler
B
Duygusal durumlar
C
Ekonomik durumlar
D
Eğitim durumları
E
Bölgesel kökenler
Açıklama:
Genetik özellikler
Soru 80
Aşağıdakilerden hangisi döngüsel zaman algısına özgüdür?
Seçenekler
A
Zaman yıl dönümü ve mevsim şenliklerinde yaşanabilen somut bir süreçtir.
B
Zaman kavranması gereken ya da sakınılması gereken süreksiz dizidir.
C
Zaman iki ucu açık geçmişten gelip geleceğe giden sürekliliktir.
D
Zaman dilimler halinde bölümlenir ve bu dilimler ayrı ayrı kullanılabilir.
E
Zaman, kazanılır ve biriktirilir.
Açıklama:
Döngüsel zaman algısına göre zaman yıl dönümü ve mevsim şenliklerinde yaşanabilen somut bir süreçtir.
Soru 81
Sözsüz iletişim biçimlerinden olan "Kinesics" nedir?
Seçenekler
A
Devinsel iletişim ya da beden dili
B
Mekânsal iletişim
C
Duruş, oturuş biçemi
D
Jestler
E
Baş Hareketleri
Açıklama:
Sözsüz iletişim biçimlerinden olan "Kinesics" devinsel iletişim ya da beden dilidir.
Soru 82
Aşağıdakilerden hangisi paradille ilgili sözsüz iletişim biçimlerindendir?
Seçenekler
A
Jestler
B
Dış görünüş
C
Konuşma sesinin niteliği
D
Duruş
E
Oturuş biçimi
Açıklama:
Konuşma sesinin niteliği, türü, yüksekliği, konuşma biçemi, ritim ve vurgulama gibi uyak özelliklerini içeren sözsüz iletişim biçimleri paradille'dir.
Soru 83
Aşağıdakilerden hangisi beden diliyle ilgili sözsüz iletişim biçemlerindendir?
Seçenekler
A
Susma
B
Ritim
C
Oturuş biçimi
D
Konuşma sesinin niteliği
E
Mekansal iletişim
Açıklama:
Dış görünüş, duruş, oturuş biçimi, baş hareketleri, yüz ifadeleri, jestler, bakışları devinsel iletişimle birleştirerek beden diliyle ilgili sözsüz iletişim biçemleridir.
Soru 84
Stuart Hall’a göre cinsiyetle ilgili olanlar da dâhil her türlü dokunmayı içeren etkileşim bölgesini kapsayan mesafe bölgesi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kişisel mesafe
B
Sosyal mesafe
C
Coğrafi mesafe
D
Gizli mesafe
E
Kamusal mesafe
Açıklama:
Hall, “The Silent Language” (Sessiz Dil) ve “The Hidden Differences” (Gizli
Farklar) adlı kitaplarında kültürler arasında mekân kavramındaki farklılıkları gösteren
örnekler vermektedir. Hall’e göre, Kuzey Amerika kültürlerinde, her bir sosyal
durum için karakteristik olan birçok “mesafe bölgeleri” vardır (Hall, 1969: 113).
• Gizli mesafe,
• kişisel mesafe,
• sosyal mesafe,
• kamusal mesafe.
Gizli mesafe, cinsiyetle ilgili olanlar da dâhil her türlü dokunmayı içeren etkileşim
bölgesini kapsar.
Farklar) adlı kitaplarında kültürler arasında mekân kavramındaki farklılıkları gösteren
örnekler vermektedir. Hall’e göre, Kuzey Amerika kültürlerinde, her bir sosyal
durum için karakteristik olan birçok “mesafe bölgeleri” vardır (Hall, 1969: 113).
• Gizli mesafe,
• kişisel mesafe,
• sosyal mesafe,
• kamusal mesafe.
Gizli mesafe, cinsiyetle ilgili olanlar da dâhil her türlü dokunmayı içeren etkileşim
bölgesini kapsar.
Soru 85
İş ilişkileri çerçevesinde başka bireylerin girebildikleri etkileşim alanını belirleyen mesafe aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Gizli mesafe
B
Kişisel mesafe
C
Kamusal mesafe
D
Sosyal mesafe
E
Coğrafi mesafe
Açıklama:
Hall, “The Silent Language” (Sessiz Dil) ve “The Hidden Differences” (Gizli
Farklar) adlı kitaplarında kültürler arasında mekân kavramındaki farklılıkları gösteren
örnekler vermektedir. Hall’e göre, Kuzey Amerika kültürlerinde, her bir sosyal
durum için karakteristik olan birçok “mesafe bölgeleri” vardır (Hall, 1969: 113).
• Gizli mesafe,
• kişisel mesafe,
• sosyal mesafe,
• kamusal mesafe.
Gizli mesafe, cinsiyetle ilgili olanlar da dâhil her türlü dokunmayı içeren etkileşim
bölgesini kapsar. Kişisel mesafenin sınırlandırdığı alanda da dokunma olanağı
vardır ancak bu dokunmalar herhangi “gizli” (intim) anlam taşımaz. Sosyal mesafe,
bireysel nitelik taşımayan, söz gelişi, iş ilişkileri çerçevesinde başka bireylerin
girebildikleri etkileşim alanını belirleyen mesafeyi ifade eder. Kamusal mesafe ise
toplumsal yaşamda diğer bireylerle karşılaşılan bölgeyi belirler.
Farklar) adlı kitaplarında kültürler arasında mekân kavramındaki farklılıkları gösteren
örnekler vermektedir. Hall’e göre, Kuzey Amerika kültürlerinde, her bir sosyal
durum için karakteristik olan birçok “mesafe bölgeleri” vardır (Hall, 1969: 113).
• Gizli mesafe,
• kişisel mesafe,
• sosyal mesafe,
• kamusal mesafe.
Gizli mesafe, cinsiyetle ilgili olanlar da dâhil her türlü dokunmayı içeren etkileşim
bölgesini kapsar. Kişisel mesafenin sınırlandırdığı alanda da dokunma olanağı
vardır ancak bu dokunmalar herhangi “gizli” (intim) anlam taşımaz. Sosyal mesafe,
bireysel nitelik taşımayan, söz gelişi, iş ilişkileri çerçevesinde başka bireylerin
girebildikleri etkileşim alanını belirleyen mesafeyi ifade eder. Kamusal mesafe ise
toplumsal yaşamda diğer bireylerle karşılaşılan bölgeyi belirler.
Soru 86
Aşağıdaki sözsüz iletişim biçimlerinden hangisi kültürce belirlenmiştir?
Seçenekler
A
Göz bebeğinin büyümesi
B
Dik dik bakmak
C
Terleme
D
Kan basıncında artış
E
Titremek
Açıklama:
Dik dik bakmak, bakış yoluyla karşıdakini tehdit etmek anlamı taşır. Karşıdakinin gözlerinin içine bakmak bazı kültürlerde tehdit olarak algılanmaktadır. Oysa Batı ve Kuzey Avrupa ile Kuzey Amerika kültürlerinde iletişim sürecine katılan bireyler, konuşmacıyı dinlediklerini göstermek için onun gözlerine bakarlar. Güç aralığının çok olduğu Doğu kültürlerinde, bir bireyin gözüne doğrudan bakabilmek için ya aile üyelerinden biri olmak ya da bakılan bireyden daha yüksek toplumsal statüye sahip olmak gerekir.
Soru 87
Araştırmacı Mehrabian ve Wiener'in sözlü ve sözsüz iletişimle ilgili insanlar üzerinde yaptıkları deney sonuçlarına göre "sözsüz gerçekleşen” İletişim oranı ne çıkmıştır
Seçenekler
A
%93,
B
%78,
C
%50,
D
%28,
E
%7,
Açıklama:
Mehrabian ve Ferris iki deneyin sonuçlarını bileştirdiklerini belirterek bir makale yayınladılar ve sözlü, sesli ve görüntülü iletişimin anlamlandırılmasında sözün %7, sesin %38 görüntünün ise %55 etkili olduğunu ileri sürdüler (Mehra-bian ve Ferris, 1967). Bu sava göre, anlam yaratılmasında iletinin içeriği, yani söz sadece % 7, sözsüz iletişim(ses+görüntü) ise % 93 oranında etkili olmaktaydı.
Soru 88
Aşağıdaki tanımların hangisi "sözsüz iletişim" için en doğru tanımdır?
Seçenekler
A
Dil dışında kalan ve insan tarafından anlam aktarımı için kullanılan beden dili,
B
Dil dışında kalan ve insan tarafından anlam aktarımı için kullanılan davranışların tümü,
C
Dil dışında kalan ve insan tarafından anlam aktarımı için kullanılan susma ve koku,
D
Dil dışında kalan ve insan tarafından anlam aktarımı için kullanılan giyim ve görünüş,
E
Dil dışında kalan ve insan tarafından anlam aktarımı için kullanılan jestler ve mimikler,
Açıklama:
Dil dışında kalan ve insan tarafından anlam aktarımı için yararlanılan bütün davranışlar sözsüz iletişim davranışlarıdır.
Soru 89
Aşağıdakilerden hangisi sözlü iletişimin bir özelliğidir?
Seçenekler
A
Ölünce de iletişim devam eder,
B
Bu iletişim daha duygusaldır,
C
İstemediğimiz insanlarla iletişimi keseriz,
D
Bu iletişim süreklidir,
E
Çocukların ilk dünyaya geldiklerinde kullandıkları iletişimdir,
Açıklama:
Bu nedenle sözlü iletişim istenildiğinde kurulduğu hâlde, sözsüz iletişim süreklidir. Yukarıda açıklanan göstergeler, bireyin amaçlamadığı kişilere bile mesajlar verir. Başka deyişle sözlü iletişim kesilebildiği hâlde, sözsüz iletişim kesilemez. Ölmek de insan iletişiminden çıkmaya yetmez. Ölenle ilgili duygular, düşünceler, konuşmalar ve anılar, ona yaşayanların iletişim süreçlerinde roller verir. . Çocuklar, dünyaya geldikten kısa süre sonra, fiziksel ilişki yoluyla annelerinden mesajlar almaya başlarlar. Gülüm-seme ve ağlama yoluyla içinde bulunduğu durumdan hoşnut olup olmadıklarını bildirirler. Çocuklar kültürün büyük bölümünü taklit etme yoluyla öğrendikleri için, öğrendikleri ilk davranış kalıplarının sözsüz iletişimle olması da doğaldır.
Soru 90
Aşağıdakilerden hangisi sözsüz iletişimin bir özelliğidir?
Seçenekler
A
Birey gerçek duygu ve düşüncelerini saklayarak mesajını iletebilir,
B
Bu iletişim bireyin daha çok kontrolündedir,
C
Büyük oranda bilinçli olarak gösterilen iletişim türüdür,
D
Bu iletişimin dil grameri yoktur,
E
Anlaşılmadıkların da, tekrar edilmeleri istenebilir,
Açıklama:
Şimdiye kadar, belirli bir kültür grubunun kullandığı sözsüz iletişim sis-temi betimlenememiştir. Sözsüz iletişim alanında yapılan çalışmalarla, bir kültür grubunun “sessiz dili”nin sistematik doğasını ortaya koyma aşamasına gelinmemiştir. Başka deyişle henüz bir sözsüz dil grameri oluşturulamamış, belirli sözsüz göstergelerin anlamlarını içeren “sözsüz iletişim sözlüğü” yazılmamıştır.
Soru 91
Aşağıdakilerden hangisi sözlü iletişimin işlevlerinden biridir?
Seçenekler
A
Anlam aktarmak,
B
Bireylerin duygu ve gerçek tutumlarıyla ilgili iletileri göndermek,
C
İletişim sürecinde zamanı yönetmek,
D
Taraflar arasındaki söz sırasını belirlemek,
E
Davranışların çoğunlukla örgün eğitim yoluyla aktarılmasını öğrenilmesini sağlamak,
Açıklama:
Dile bağlı olarak sözlü iletişim davranışları çoğunlukla örgün eğitim yoluyla aktarılır ve grup üyeleri tarafından öğrenilir. Sözsüz iletişim davranışları ise tamamen görerek, izleyerek ve taklit ederek, enformel yollardan öğrenilir.
Soru 92
Çocuğunun doğumunu “çok kar yağdığı yıl” ya da “dayısı askere gittiğinde”, diyerek zamanlandıran insanlar "Sözsüz İletişim Biçimlerinden hangi zaman algısına sahiptirler"?
Seçenekler
A
Noktasal zaman algısına,
B
Döngüsel zaman algısına,
C
Çizgisel zaman algısına,
D
Geçmiş zaman algısına,
E
Gelecek zaman algısına,
Açıklama:
“Anlık yaşamak” denilen yaşam tarzının benimsendiği kültürlerde yaygın olarak görülen bu noktasal zaman algısı insanların “geçmişten ders çıkarma” gibi bir anlayışları olmaz. Onlara göre, insan yaşamında deneyimin hiçbir anlamı ve gerekliliği yoktur. Çünkü her “nokta zaman” o anda yaşanır ve biter. Sonra gelen başka bir zamandır ve geçen zamana benzemez. Dolayısıyla gelecekte aynı za-manla bir daha karşılaşmak, onu bir daha yaşamak mümkün değildir.
Çocuğunun doğumunu “çok kar yağdığı yıl” ya da “dayısı askere gittiğinde”, “harman yerinde çıkan yangında” diyerek zamanlandıran kadınlar bu zaman algısına sahiptir.
Çocuğunun doğumunu “çok kar yağdığı yıl” ya da “dayısı askere gittiğinde”, “harman yerinde çıkan yangında” diyerek zamanlandıran kadınlar bu zaman algısına sahiptir.
Soru 93
Meksikalının, haftada bir geçen treni kaçırdığını fark edince, yerinden kalkmadan gözlerini kapayıp başını indirerek uyuklamaya devam etmesi, "Sözsüz İletişim Biçimlerinden hangi zaman algısına sahip olduğunu gösterir?
Seçenekler
A
Noktasal zaman algısı,
B
Döngüsel zaman algısı,
C
Çizgisel zaman algısı,
D
Şimdiki zaman algısı,
E
Geçmiş zaman algısı,
Açıklama:
Meksikalının, haftada bir geçen treni kaçırdığını fark edince, yerinden kalkmadan gözlerini kapayıp başını indirerek uyuklamaya devam etmesi bundandır. Aslında bu filmlerde Meksikalının tembelliği, kaybettiği zamanın değerini bilmeyen ca-hilliği ve vurdumduymazlığı alaya alınmaktadır. Oysa bu davranışın altında yatan gerçek farklıdır: Meksikalı trene yetişmek için koşan, kendini zorlayan, kan ter içinde kalan Amerikalıların aptallığına gülmektedir için için. Ona göre, “nasıl olsa zaman döngüsü devam edecek ve bir hafta sonra aynı tren aynı zamanda yine gelecektir. Zaman kaçmıyor, yitip gitmiyor. Oturup rahat rahat uyumak varken acele etmeye, koşup kendini yormaya gerek var mı?” diye düşünüyor.
Soru 94
Bireyin dış görünüşünden onun hakkında birçok anlam çıkarabilmek hangi tür "Sözsüz İletişim Biçemlerine" girer?
Seçenekler
A
Paradille ilgili sözsüz iletişim biçemleri,
B
Yönelim açısıyla ilgili sözsüz iletişim biçemleri,
C
Beden Diliyle İlgili Sözsüz İletişim Biçemleri,
D
Zamanla ilgili sözsüz iletişim biçemleri,
E
Mekânla ilgili sözsüz iletişim biçemleri,
Açıklama:
Beden diliyle ilgili sözsüz iletişim biçemlerinden Dış Görünüş :Her kültürde, giyim, saç şekli, sakal ve bıyık, başörtüsü, başlık, şapka, sarık ya da takke, yüzük, bilezik, kolye ve gerdanlık gibi takılar çeşitli mesajlar taşırlar. Koyu renk takım elbiseli, kravatlı ve ayakkabıları boyalı orta yaşlı bir erkeğin dış görü-nüşü onun mesleği hakkında ipuçları verir.
Soru 95
Aşağıdakilerden hangisi " Beden diliyle" ilgili sözsüz iletişim biçemlerinden birisi değildir?
Seçenekler
A
Dış Görünüş Biçemleri,
B
Devinim Biçemleri,
C
Duruş ve Oturuş Biçemleri,
D
Gülme, ağlama Biçimleri,
E
Yüz İfadesi Biçemleri,
Açıklama:
Sözlü iletiye asıl anlam veren onun tonlamasıdır. Bir sözlü ileti, farklı ses ve vurgularla iletilirse farklı anlamlar taşır. Paradil; sesin yüksekliği, temposu, tonu, tınısı ve söyleniş biçemini içeren ses niteliklerini; gülme, ağlama ve benzeri duyguların sessel ifadesini sağlayan ses niteleyicilerini ve sözlü iletişim sırasında konuşmacının kullandığı “eee”, “ııı” gibi seslerle, yukarıda değinilen “susma”ları içeren ses bölücülerini kapsar.
Soru 96
Aşağıdakilerden hangisi "Paradille "İlgili Sözsüz İletişim Biçemlerinden biridir?
Seçenekler
A
Bireyin başına dokunmak,
B
Bireyin karşısındakinin gözlerine bakması,
C
Yüz ifadelerinden anlam çıkarmak,
D
Büyüğünün veya amirinin yanın da bacak-bacak-üstüne atmak,
E
Bir sözlü iletiyi, farklı ses ve vurgularla iletmek,
Açıklama:
Sözlü iletiye asıl anlam veren onun tonlamasıdır. Bir sözlü ileti, farklı ses ve vurgularla iletilirse farklı anlamlar taşır. Paradil; sesin yüksekliği, temposu, tonu, tınısı ve söyleniş biçemini içeren ses niteliklerini; gülme, ağlama ve benzeri duyguların sessel ifadesini sağlayan ses niteleyicilerini ve sözlü iletişim sırasında ko-nuşmacının kullandığı “eee”, “ııı” gibi seslerle, yukarıda değinilen “susma”ları içeren ses bölücülerini kapsar.
Soru 97
Aşağıdakilerden hangisi sözsüz iletişim kapsamındaki davranışlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Jestler
B
Nutuk atma
C
Mimikler
D
Giyim
E
Yüz ifadesi
Açıklama:
Zamanın ve mekânın kullanılması da dâhil olmak üzere her türlü davranış; jestler, mimikler, genel olarak yüz ifadesi, bedensel duruş, temas, giyim ve görünüş, sözlü olmayan sesler, sessizlik, susma ve koku, anlam aktarımında yararlanılan sözsüz iletişim davranışlarıdır.
Soru 98
- Görerek
- İzleyerek
- Taklit ederek
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız I ve II
D
Yalnız II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Sözsüz iletişim davranışları tamamen görerek, izleyerek ve taklit ederek, enformel yollardan öğrenilir.
Soru 99
Aşağıdakilerden hangisi dünya kültürlerindeki üç zaman algısının tümünü içermektedir?
Seçenekler
A
Döngüsel zaman algısı- boylamsal zaman algısı- çevrimsel zaman algısı
B
Yakınsak zaman algısı- ıraksak zaman algısı- tahmini zaman algısı
C
Noktasal zaman algısı-Dairesel zaman algısı- çizgisel zaman algısı
D
Kesin zaman algısı - tahmini zaman algısı -belirsiz zaman algısı
E
Döngüsel zaman algısı-noktasal zaman algısı, çizgisel zaman algısı
Açıklama:
Zaman dünya üzerindeki kültürler tarafından temelde üç şekilde algılanır.
Bunlar,
Bunlar,
- döngüsel,
- noktasal,
- çizgisel zaman algılarıdır.
Soru 100
Aşağıdakilerden hangisi sözsüz iletişimin temel işlevlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Anlam aktarmak
B
Duygu aktarmak
C
Tutum sergilemek
D
Sözlü iletileri tamamlamak
E
İletişim sürecini kısaltmak
Açıklama:
Sözsüz iletişimin temel işlevleri;
- anlam aktarmak,
- bireylerin duygu ve gerçek tutumlarıyla ilgili iletileri göndermek,
- sözlü iletileri tekrarlama da dahil, işleyip anlamı güçlendirmek,
- sözlü iletileri tamamlamak ve genişletmek,
- iletişim sürecinde zamanı yönetmek,
- taraflar arasındaki söz sırasını belirlemek olarak sıralanabilir.
Soru 101
Hangi kültürlerde gelecek kavramı yoktur?
Seçenekler
A
Zamanı döngüsel algılayanlarda
B
Zamanı nokta olarak algılayanlarda
C
İlkel kültürlerde
D
Gelişmekte olan kültürlerde zamanı çizgisel olarak algılayanlarda
E
Zamanı çizgisel algılayanlarda
Açıklama:
Zamanı nokta olarak algılayan kültürlerde gelecek kavramı yoktur.
Soru 102
Aşağıdakilerden hangisi Kuzey Amerika kültürlerindeki mesafe bölgelerinden birinin adı değildir?
Seçenekler
A
Kişisel mesafe
B
Gizli mesafe
C
Sosyal mesafe
D
Kamusal mesafe
E
Fiziksel mesafe
Açıklama:
Kuzey Amerika kültürlerinde, her bir sosyal durum için karakteristik olan birçok “mesafe bölgeleri” vardır (Hall, 1969: 113).
- Gizli mesafe,
- kişisel mesafe,
- sosyal mesafe,
- kamusal mesafe.
Soru 103
Aşağıdaki ülkelerden hangisinde bireyler birbirlerine diğer ülkelere göre daha yakın dururlar?
Seçenekler
A
İngiltere’de
B
Danimarka’da
C
Yunanistan’da
D
Kuzey Amerika’da
E
Norveç’de
Açıklama:
Akdeniz kültürlerinde de mekân farklı biçemde algılanır. Bu kültürlerin üyeleri, birbirlerine Kuzey Avrupalılar, Kuzey Amerikalılar ve İngilizlerden daha yakın dururlar.
Soru 104
Hangi kültürlerdeki, bireylerde ait oldukları toplumsal kesim, meslek grubu ve statülerine uygun biçimde ve tekdüze bir giyinme eğilimi vardır ?
Seçenekler
A
Demokratik kültürlerde
B
Teokratik kültürlerde
C
Güç aralığı büyük olanlarda
D
Güç aralığı küçük olanlarda
E
Güç aralığı belirsiz olanlarda
Açıklama:
Güç aralığı büyük olan ortaklaşa davranışçı kültürlerde, bireylerin ait oldukları toplumsal kesim, meslek grubu ve statülerine uygun biçimde ve tekdüze giyinmesi eğilimi gözlenir.
Soru 105
Hangi ülkede bireylerin topluma açık yerlerde birbirini öpmesi normal karşılanmaz?
Seçenekler
A
Rusya’da
B
Pakistan’da
C
Japonya’da
D
Türkiye’de
E
İran’da
Açıklama:
Türkler için, karşılaştığı arkadaşını, nerede olursa olsun yanaklarından öpmek olumlu bir davranış olarak algılandığı hâlde, güç aralığı ve ortaklaşa davranışçılık boyutlarında Türk kültürüne yakın olan Japon kültüründe bireylerin topluma açık yerlerde birbirini öpmesi normal karşılanmaz.
Soru 106
Aşağıdakilerden hangisi, Kuzey Amerika kültürlerinde gözlerin iletişim sürecindeki işlevlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Bireyin dikkatini, ilgisini ve uyanık olduğunu göstermeleri
B
Tutum değişikliği göstermeleri
C
Güç ve statü ilişkisini tanımlamaları
D
İletişimi sınırlandırmaları
E
Duyguları iletmeleri
Açıklama:
Kuzey Amerika kültürlerinde gözlerin iletişim sürecinde altı işlevini saptamıştır (Leathers, 1986: 42). Ona göre, gözler;
- bireyin dikkatini, ilgisini ve uyanık olduğunu gösterir,
- tutum değişikliği ve algılamayı etkiler,
- etkileşimi düzenler,
- duyguları iletir,
- güç ve statü ilişkisini tanımlar
- etkileşilen bireyler hakkında edinilen izlenimlerin yönetiminde esas rol oynar.
Soru 107
Aşağıda verilen bilgilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Sözsüz iletişim sadece jest ve mimikleri kapsar.
B
Sözsüz iletişim sözlü kodların istemli olarak şekillendirilmesi ile oluşur.
C
Sözsüz iletişimde insanlar istemleri dışında da başkalarına ileti gönderebilir.
D
Bireyin çevresi ile sözsüz iletişimi kesmesi mümkündür.
E
Sözsüz iletişimin sözlü iletişime ters düşmesi mümkün değildir.
Açıklama:
Sözlü kodların istemli olarak şekillendirilmesi sözlü iletişimi oluşturur. Dil dışında kalan ve insan tarafından anlam aktarımı için “üretilen” davranışlar ise sözsüz iletişim çerçevesinde incelenir. Yani zamanın ve mekânın kullanılması da dâhil olmak üzere her türlü davranış; jestler, mimikler, genel olarak yüz ifadesi, bedensel duruş, temas, giyim ve görünüş, sözlü olmayan sesler, sessizlik, susma ve koku, anlam aktarımında yararlanılan sözsüz iletişim davranışlarıdır. Sözsüz iletişimde insanlar istemleri dışında da başkalarına ileti gönderebilir. Bireyin çevresi ile sözsüz iletişimi kesmesi mümkün değildir. Sözsüz iletişimin yalnız bir kısmı kontrol altında olduğu için birey, bazı durumlarda, sözlü mesajlarında aktardığı anlamlarla, sözsüz imlerin taşıdığı anlamlar arasında zıtlıklar bulunmasını engelleyemez.
Soru 108
Anlam aktarmak Bireylerin duygu ve gerçek tutumlarıyla ilgili iletileri göndermek Nesiller arası iletişimi güçlendirmek Sözlü iletileri tamamlamak ve genişletmek Kültürlerarası iletişimi kolaylaştırmak İletişim sürecinde zamanı yönetmek Yukarıda verilenlerden hangileri sözsüz iletişimin işlevleri arasında yer alır?
Seçenekler
A
I, II, III, VI
B
I, II, IV, VI
C
I, III, IV, V
D
II, III, V, VI
E
II, IV, V, VI
Açıklama:
Sözsüz iletişimin temel işlevleri;
• anlam aktarmak,
• bireylerin duygu ve gerçek tutumlarıyla ilgili iletileri göndermek,
• sözlü iletileri tekrarlama da dahil, işleyip anlamı güçlendirmek,
• sözlü iletileri tamamlamak ve genişletmek,
• iletişim sürecinde zamanı yönetmek,
• taraflar arasındaki söz sırasını belirlemek olarak sıralanabilir.
Sözsüz iletişimin kültürlerarası ve daha az da olsa nesilden nesile değişmesi nedeniyle bu iletişimleri kolaylaştırdığını söylemek zordur.
• anlam aktarmak,
• bireylerin duygu ve gerçek tutumlarıyla ilgili iletileri göndermek,
• sözlü iletileri tekrarlama da dahil, işleyip anlamı güçlendirmek,
• sözlü iletileri tamamlamak ve genişletmek,
• iletişim sürecinde zamanı yönetmek,
• taraflar arasındaki söz sırasını belirlemek olarak sıralanabilir.
Sözsüz iletişimin kültürlerarası ve daha az da olsa nesilden nesile değişmesi nedeniyle bu iletişimleri kolaylaştırdığını söylemek zordur.
Soru 109
Bir iletinin ya da aynı anlamı taşıyan farklı iletilerin alıcıya birden fazla kez gönderilmesine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Sözlü iletişim
B
Sözsüz iletişim
C
Beden dili
D
Tekrar
E
Paradil
Açıklama:
Tekrar, iletişim sürecinin önemli kavramlarından biridir ve bir iletinin ya da aynı anlamı taşıyan farklı iletilerin alıcıya birden fazla kez gönderilmesi anlamına gelir. Sözlü iletilerin algılanmalarını sağlamak ve anlamını güçlendirmek için tekrarlarız.
Soru 110
Sözsüz iletişim ile ilgili verilen bilgilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Sözsüz kodlar sözlü konuşmadan çok sonra öğrenilir.
B
Her birey iletişim davranışlarını toplumdan bağımsız olarak oluşturur.
C
Sözsüz iletişim davranışları çoğunlukla örgün eğitim yoluyla aktarılır.
D
Sözsüz iletişim davranışlarının kültürden kültüre değişir.
E
Duygular bütün topluluklarda aynı şekilde ifade edilir.
Açıklama:
Her birey iletişim davranışlarını içinde bulunduğu toplumdan görerek, izleyerek ve taklit ederek öğrenir. Bütün insanlar, konuşmadan önce aile içinde sözsüz iletişim davranışlarını öğrenirler. Sözsüz iletişim davranışlarının kültürden kültüre değişir ve duygular her toplumda farklı şekilde ifade edilir.
Soru 111
Aşağıdakilerden hangisi sözsüz iletişimin bileşenleri arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Dil
B
Paradil
C
Yüz ifadesi
D
Mekânsal iletişim
E
Duruş, oturuş biçemi
Açıklama:
Michael Argyle tarafından geliştirilen sınıflandırmaya göre sözsüz iletişim davranışları;
• devinsel iletişim ya da beden dili (kinesics)
• mekânsal iletişim (proxemics)
• yönelim açısı (bireyin başkasına bakışı)
• dış görünüş
• duruş, oturuş biçemi
• baş hareketleri
• yüz ifadesi
• jestler
• bakışlar
• paradil gibi başlıklar altında toplanmıştır.
• devinsel iletişim ya da beden dili (kinesics)
• mekânsal iletişim (proxemics)
• yönelim açısı (bireyin başkasına bakışı)
• dış görünüş
• duruş, oturuş biçemi
• baş hareketleri
• yüz ifadesi
• jestler
• bakışlar
• paradil gibi başlıklar altında toplanmıştır.
Soru 112
Aşağıdakilerden hangisi monokronik iletişim davranışı örneğidir?
Seçenekler
A
Bir garsonun bir müşteriye hizmet ederken başkasının sorusunu cevaplamaması
B
Bir çalışanın iş saatlerinde özel bir işine zaman ayırması
C
Evine misafiri gelen birinin onun yanında ev işlerini yapması
D
Bir iş toplantısındaki yöneticinin gelen telefonu cevaplaması
E
Bir arkadaş toplantısında muhabbet esnasında bir taraftan maç izlenmesi
Açıklama:
Monokronik iletişim davranışı gösteriren kültürlerin üyeleri belirlenmiş her zaman diliminde yalnız bir eylemi tamamlarlar. Bir garsonun bir müşteriye hizmet ederken başkasının sorusunu cevaplamaması bu davranışa örnek verilebilir.
Soru 113
Zamanı döngüsel olarak algılayan kültürler için hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Zaman, yıl dönümü ve mevsim şenliklerinde yaşanabilen somut bir süreçtir.
B
“Yarın”, “gelecek” gibi kavramlar bu kültürlerin üyeleri için anlaşılmazdır.
C
“Anlık yaşamak” denilen yaşam tarzını benimserler.
D
Bu toplumlara göre, zaman para demektir.
E
Bu toplumlar için “kaybedilmiş zaman” sözü anlamsızdır.
Açıklama:
Döngüsel zaman; dünyanın güneşin, ayın da dünyanın çevresinde dönmesinden kaynaklanan gün, ay, mevsimler ve yılın sürekli olarak tekrarlanmasından kaynaklanan bir algılama biçemidir. Zamanı döngüsel olarak algılayanlara göre, zaman değişmez. Geçen zaman dönüp yine gelir, bu nedenle “kaybedilmiş zaman” sözü anlamsızdır.
Soru 114
Bir kişinin makam odasını büyük ve görkemli yaparak yüksek bir konuma sahip, ekonomik ve siyasal açıdan güçlü olduğunu göstermeye çalışması sözsüz iletişimde hangi bileşenin kullanımı ile ilişkilidir?
Seçenekler
A
Zaman
B
Mekan
C
Beden dili
D
Paradil
E
Dış görünüş
Açıklama:
Mekân bazı toplumlarda fiziksel boyutlarına ve konumuna göre değerlendirilir. Mekânın genişliği, yüksekliği, boyu ve eni ile hangi yöne baktığı, bitişik ya da yakın olduğu diğer mekânlara göre durumu mekânın o kültürdeki “değeri” hakkında fikir verir.
Soru 115
Aşağıdakilerden hangisi bir devinimdir?
Seçenekler
A
El sallayarak selam vermek
B
Dini sembol olarak takke takmak
C
Mekanı statü sembolü olarak düzenlemek
D
Cenazeye giderken koyu renkli giyinmek
E
Bıyık bırakmak
Açıklama:
İletişimde beden hareketleri devinim olarak adlandırılır. El sallayarak selam vermek bir devinim örneğidir.
Soru 116
Aşağıdakilerden hangisi paradil kapsamına girmez?
Seçenekler
A
Konuşma sırasında kullanılan “eee”, “ııı” gibi sesler
B
Sesin yüksekliği
C
Gülme
D
Jestler
E
Konuşmanın ritmi
Açıklama:
Konuşma sesinin niteliği, türü, yüksekliği, konuşma biçemi, ritim ve vurgulama gibi uyak özellikleri paradil kapsamına girer. Jestler ise beden dili kapsamında değerlendirilir.
Soru 117
- Söz kullanılmadan anlam aktarma etkinliğidir.
- Niyetlenilen, amaçlanan anlamın karşı tarafta yaratılmasıdır.
- Anlam aktarımı amacıyla gösterilen ve konuşulan dilden söz içermeyen her türlü davranışı içerir.
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız III
C
I-III
D
II-III
E
I-II-III
Açıklama:
Söz kullanılmadan anlam aktarma etkinliğine genel olarak sözsüz iletişim adı verilir. Herhangi bir anlamın aktarılması amacıyla gösterilen ve konuşulan dilden söz içermeyen her türlü davranış da sözsüz iletişim davranışı adı altında incelenir. Etkin iletişim “niyetlenilen, amaçlanan anlamın karşı tarafta yaratılması” olarak tanımlanmaktadır. Bu durumda, konuşulan dilin bilinmediği ya da sözlü kodların kullanılmadığı durumlarda sözsüz iletişim kodlarından anlam çıkarmanın etkin olup olduğu sorgulanmalıdır. Doğru yanıt C'dir.
Soru 118
- Zamanın ve mekânın kullanılması
- Jestler ve mimikler
- Giyim ve görünüş
- Sessizlik
- Temas
Seçenekler
A
II-III
B
I-II-III
C
II-IV-V
D
II-III-IV-V
E
I-II-III-IV-V
Açıklama:
Dil dışında kalan ve insan tarafından anlam aktarımı için “üretilen” davranışlar sözsüz iletişim çerçevesinde incelenir. Zamanın ve mekânın kullanılması da dâhil olmak üzere her türlü davranış; jestler, mimikler, genel olarak yüz ifadesi, bedensel duruş, temas, giyim ve görünüş, sözlü olmayan sesler, sessizlik, susma ve koku, anlam aktarımında yararlanılan sözsüz iletişim davranışlarıdır. “Sözsüz iletişim yerine ‘beden dili’ terimi kullanıldığında, kavramın ancak bir kısmı kapsanmış olmaktadır. Dil dışında kalan iletişim davranışları uzun yıllardan beri incelense de ‘sözsüz iletişim’ adı altında ele alınmaları yakın tarihlerde gerçekleşmiştir. Doğru cevap E'dir.
Soru 119
- Anlam aktarmak
- Bireylerin duygu ve gerçek tutumlarıyla ilgili iletileri göndermek
- Sözlü iletileri tamamlamak ve genişletmek
- İletişim sürecinde zamanı yönetmek
- Taraflar arasındaki söz sırasını belirlemek
Seçenekler
A
II-III
B
I-II-III
C
II-IV-V
D
I-III-IV-V
E
I-II-III-IV-V
Açıklama:
Sözsüz iletişimin temel işlevleri;
• anlam aktarmak,
• bireylerin duygu ve gerçek tutumlarıyla ilgili iletileri göndermek,
• sözlü iletileri tekrarlama da dahil, işleyip anlamı güçlendirmek,
• sözlü iletileri tamamlamak ve genişletmek,
• iletişim sürecinde zamanı yönetmek,
• taraflar arasındaki söz sırasını belirlemek olarak sıralanabilir. Doğru cevap E'dir
• anlam aktarmak,
• bireylerin duygu ve gerçek tutumlarıyla ilgili iletileri göndermek,
• sözlü iletileri tekrarlama da dahil, işleyip anlamı güçlendirmek,
• sözlü iletileri tamamlamak ve genişletmek,
• iletişim sürecinde zamanı yönetmek,
• taraflar arasındaki söz sırasını belirlemek olarak sıralanabilir. Doğru cevap E'dir
Soru 120
Selma öğretmen öğrencilerinden sözsüz iletişimin işlevlerini ve sözlü iletişimle ilişkisini araştırmalarını istemiştir. Bu kapsamda aşağıdaki öğrencilerden hangisinin verdiği bilgi doğru değildir?
Seçenekler
A
Ayhan: "Sözsüz iletişim davranışı birden çok işleve sahip olabilir."
B
Berrin: "Bireylerin gerçek tutumları genelde sözsüz iletişim davranışlarıyla karşı tarafa aktarılır."
C
Demir: "Sözle aktarılamayan anlamlar sözsüz kodlarla aktarılır."
D
Funda: "Sözsüz mesajlar, sözlü mesajların yerini dolduramaz."
E
Gamze: "Sözlü iletilerle sözsüz göstergeler arasında uyumsuzluk ortaya çıkabilir."
Açıklama:
Her sözsüz iletişim davranışı birden çok işleve sahip olabilir. Çoğu zaman istemsiz olmakla birlikte, bireylerin sözle ifade edemedikleri birçok duyguları ve başka şekilde olduğunu ileri sürseler de gerçek tutumları sözsüz iletişim davranışlarıyla karşı tarafa aktarılır. Özellikle güç aralığının büyük olduğu kültürlerde ve söz gelimi, hiyerarşi piramidinin yüksek olduğu topluluklarda, gerçek duyguların açıkça ifade edilmesinin uygun düşmeyeceği durumlarda sözsüz iletişim davranışları devreye girer. Bazı durumlarda, sözsüz mesajlar, tamamen sözlü mesajların yerini doldurur ve artık herhangi bir sözlü ifadeye gerek kalmaz. Bazı durumlarda sözlü iletilerle sözsüz göstergeler arasında uyumsuzluk ortaya çıkar. Herhangi bir konuda sözle ifade edilen tutumla gerçek tutum ve düşünce arasında fark varsa sözsüz göstergeler gerçek tutumları ortaya koyar. Böyle durumlarda gerçek anlamı sözsüz iletiler taşır. Her kişiler arası iletişim sürecinde bulunan bu sözsüz bileşenler kültürden
kültüre farklılık gösterir. Doğru cevap D'dir.
kültüre farklılık gösterir. Doğru cevap D'dir.
Soru 121
- İletişim davranışlarının mensup olunan kültür tarafından şekillendirilmesi
- Sözsüz iletişim davranışlarının görerek, izleyerek ve taklit ederek öğrenilmesi
- Konuşmaya başlamadan önce aile içinde sözsüz iletişim davranışlarının öğrenilmesi
- Sözlü iletilerin tekrarını sağlayan sözsüz kodların her kültürde aynı olması
Seçenekler
A
I-II
B
I-III
C
I-II-III
D
I-II-IV
E
I-II-III-IV
Açıklama:
Her bireyin iletişim davranışları mensup olduğu grubun, topluluğun kültürü tarafından şekillendirilir. Dile bağlı olarak sözlü iletişim davranışları çoğunlukla örgün eğitim yoluyla aktarılır ve grup üyeleri tarafından öğrenilir. Sözsüz iletişim davranışları ise tamamen görerek, izleyerek ve taklit ederek, informal yollardan öğrenilir. Bütün insanlar, konuşmadan önce aile içinde sözsüz iletişim davranışlarını öğrenirler. Daha sonra, ilk çocukluk çağlarında, yakın çevreden öğrendikleri sözsüz sembolleri içselleştirir ve gündelik yaşamlarında kullanırlar. Sözlü iletilerin tekrarını sağlayan sözsüz kodlar, kişiler arası etkileşimde gündelik rutinlerin önemli bir kısmını oluşturur. Bu kodlar kültürden kültüre farklılık gösterir. Doğru cevap C'dir.
Soru 122
- Dış görünüş
- Yüz ifadeleri
- Oturuş
- Konuşma sesinin niteliği
- Vurgulama
- Beden dili
- Paradil
Seçenekler
A
1-a, 2-a, 3-a, 4-b, 5-b
B
1-b, 2-a, 3-a, 4-b, 5-b
C
1-a, 2-a, 3-b, 4-a, 5-b
D
1-b, 2-b, 3-b, 4-a, 5-a
E
1-b, 2-b, 3-a, 4-a, 5-a
Açıklama:
Sözsüz iletişim davranışlarının kültürden kültüre değişmesi yanında bireysel farklılıkların sözsüz iletişimde sözlü iletişimden daha baskın rol oynaması, sözsüz iletişim davranışlarının evrensel, genel geçerli bir sınıflandırmaya tabi tutulmasına izin vermemektedir. Michael Argyle tarafından geliştirilen sınıflandırmada sözsüz iletişim davranışları; devinsel iletişim ya da beden dili, mekânsal iletişim, yönelim açısı, dış görünüş, duruş, oturuş biçemi, baş hareketleri, yüz ifadesi, jestler, bakışlar ve paradil gibi başlıklar altında toplanmıştır. Bu sınıflamada, Edward T. Hall’ün “sessiz dil” olarak adlandırdığı sözsüz iletişimin temel bileşenlerinden zaman ve dokunma dikkate alınmamıştır. Argyle’in sınıflandırması Hall’ün sınıflandırması ile tamamlanarak şu şekilde ele alınabilir:
• zamanla ilgili sözsüz iletişim biçemleri,
• mekânla ilgili sözsüz iletişim biçemleri,
• dış görünüş, duruş, oturuş biçimi, baş hareketleri, yüz ifadeleri, jestler, bakışları devinsel iletişimle birleştirerek beden diliyle ilgili sözsüz iletişim biçemleri ve
• konuşma sesinin niteliği, türü, yüksekliği, konuşma biçemi, ritim ve vurgulama gibi uyak özelliklerini içeren paradil ile ilgili sözsüz iletişim biçemleri. Doğru cevap A'dır.
• zamanla ilgili sözsüz iletişim biçemleri,
• mekânla ilgili sözsüz iletişim biçemleri,
• dış görünüş, duruş, oturuş biçimi, baş hareketleri, yüz ifadeleri, jestler, bakışları devinsel iletişimle birleştirerek beden diliyle ilgili sözsüz iletişim biçemleri ve
• konuşma sesinin niteliği, türü, yüksekliği, konuşma biçemi, ritim ve vurgulama gibi uyak özelliklerini içeren paradil ile ilgili sözsüz iletişim biçemleri. Doğru cevap A'dır.
Soru 123
Zamanı nokta olarak algılayan kültürlere ilişkin aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Seçenekler
A
Zaman, anların oluşturduğu noktalardan ibaret bir süreksiz dizidir.
B
Geçmişten ders çıkarma gibi bir anlayışları yoktur.
C
Gelecek zaman geçmiş zamandan daha önemlidir.
D
İnsan yaşamında deneyimin hiçbir anlamı ve gerekliliği yoktur.
E
Yaşanan zamandan sonra gelen başka bir zamandır ve geçen zamana benzemez.
Açıklama:
Zamanı nokta olarak algılayan kültürlere göre, zaman metronom hareketiyle sembolize edilebilecek bir olgu değil, kavranması ya da sakınılması gereken, uygun ve uygun olmayan anların oluşturduğu noktalardan ibaret bir süreksiz dizidir. “Anlık yaşamak” denilen yaşam tarzının benimsendiği kültürlerde yaygın olarak görülen bu noktasal zaman algısı insanların “geçmişten ders çıkarma” gibi bir anlayışları olmaz. Onlara göre, insan yaşamında deneyimin hiçbir anlamı ve gerekliliği yoktur. Çünkü her “nokta zaman” o anda yaşanır ve biter. Sonra gelen başka bir zamandır ve geçen zamana benzemez. Dolayısıyla gelecekte aynı zamanla bir daha karşılaşmak, onu bir daha yaşamak mümkün değildir. Batı kültürlerinde zaman, çoğunlukla çizgisel, başka deyişle, iki ucu açık, geçmişten gelip geleceğe giden süreklilik olarak algılanır. Şimdiki zaman, bu süreklilik üzerinde hareket eden, geçmişten gelip geleceğe gitmekte olan bir noktadır. Geçmişe bir daha dönmeyecektir. Bu yüzden, Batı kültürlerinin çoğunda, gelecek geçmişten daha önemlidir. Doğru cevap C'dir.
Soru 124
- Sosyal mesafe
- Gizli mesafe
- Kamusal mesafe
- Cinsiyetle ilgili olanlar da dâhil her türlü dokunmayı içeren etkileşim bölgesi
- Bireysel nitelik taşımayan, başka bireylerin girebildikleri etkileşim alanı
- Toplumsal yaşamda diğer bireylerle karşılaşılan bölge
Seçenekler
A
1-c, 2-a, 3-b
B
1-b, 2-a, 3-c
C
1-c, 2-b, 2-a
D
1-b, 2-c, 3-a
E
1-a, 2-b, 3-c
Açıklama:
Gizli mesafe, cinsiyetle ilgili olanlar da dâhil her türlü dokunmayı içeren etkileşim bölgesini kapsar. Kişisel mesafenin sınırlandırdığı alanda da dokunma olanağı vardır ancak bu dokunmalar herhangi “gizli” (intim) anlam taşımaz. Sosyal mesafe, bireysel nitelik taşımayan, söz gelişi, iş ilişkileri çerçevesinde başka bireylerin girebildikleri etkileşim alanını belirleyen mesafeyi ifade eder. Kamusal mesafe ise toplumsal yaşamda diğer bireylerle karşılaşılan bölgeyi belirler. Doğru cevap B'dir.
Soru 125
"Kişiler arası iletişimde, sözcükleri veya deyimleri dolaysızca dile getiren, kolayca sözlü anlatımlara çevrilebilen sözsüz davranışlar" aşağıdaki kavramlardan hangisi ile ifade edilmektedir?
Seçenekler
A
Betimleç
B
Düzenleç
C
Belirtke
D
Paradil
E
Güç aralığı
Açıklama:
Belirtke, kişilerarası iletişimde, sözcükleri veya deyimleri dolaysızca dile getiren, kolayca sözlü anlatımlara çevrilebilen sözsüz davranışlardır. Doğru cevap C'dir.
Soru 126
Arap kültüründe yüksek sesle konuşmak kendine güveni, doğruluğu ve gücü gösterir. Alçak sesle konuşmak ise zayıflığı ve hatta ahlakla ilgili gizliliği ifade eder. Taylandlılar ve Filipinliler ise hemen hemen fısıltıya benzer biçimde alçak sesle konuşurlar. Bu kültürlerde, alçak ve yumuşak sesle konuşmak, yetişkin olmanın ve iyi eğitim almanın göstergesi olarak değerlendirilir.
Yukarıda verilen durum kültürün aşağıdakilerden hangisi üzerindeki doğrudan etkisine örnek gösterilebilir?
Yukarıda verilen durum kültürün aşağıdakilerden hangisi üzerindeki doğrudan etkisine örnek gösterilebilir?
Seçenekler
A
Dokunma
B
Bakış
C
Mekan
D
Paradil
E
Güç aralığı
Açıklama:
Kültür, sözsüz iletişimin bütün diğer yönleri gibi, paradili de etkiler. Yalnızca kullanılan ses tonları dikkate alınsa bile, kültürler arasında ne kadar fark olduğu gözlenebilir. Araplar ise Akdenizlilerden daha yüksek sesle konuşur. Bu kültürde, yüksek sesle konuşmak kendine güveni, doğruluğu ve gücü gösterir. Alçak sesle konuşmak ise zayıflığı ve hatta ahlakla ilgili gizliliği ifade eder. Taylandlılar ve Filipinliler ise hemen hemen fısıltıya benzer biçimde alçak sesle konuşurlar. Bu kültürlerde, alçak ve yumuşak sesle konuşmak, yetişkin olmanın ve iyi eğitim almanın göstergesi olarak değerlendirilir. Yumuşak ve alçak sesle konuşan kültürlerin üyeleri, yüksek sesle konuşan bireylerle karşılaştıklarında, onların bir şeye kızdığını sanmaktadır. Doğru cevap D'dir.
Soru 127
I. Kültürel yoldan yeni nesillere aktarılır.
II. Her kültürde aynıdır.
III. Anlaşılmadıklarında tekrar edilmeleri mümkündür.
Yukarıdakilerden hangisi/hangileri sözsüz iletişim kodları ile ilgili olarak doğrudur?
II. Her kültürde aynıdır.
III. Anlaşılmadıklarında tekrar edilmeleri mümkündür.
Yukarıdakilerden hangisi/hangileri sözsüz iletişim kodları ile ilgili olarak doğrudur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I, II
D
I, III
E
II, III
Açıklama:
Sözsüz iletişim kodları, öğrenilir ve kültürel yoldan yeni nesillere aktarılır. Sözsüz göstergelerin büyük çoğunluğu ve onların anlamları kültürden kültüre değişir. Sözsüz iletişim davranışları, sözlü iletişimden çok daha büyük oranda bilinçsiz olarak gösterilir. İnsanlar, sözsüz iletişim davranışların çoğunu bilinçsiz olarak gösterdikleri için, iletişim sürecinde yanlış anlamların ortaya çıkması kaçınılmazdır. Sözlü mesajlar anlaşılmadıklarında, tekrar edilmeleri istenebilir. Ama iletişime katılan bireyler, karşıdakinin, söz gelişi gülümsemesinin ne anlama geldiğini söylemesini ya da aynı gülümsemeyi bir kez daha tekrar etmesini isteyemezler.
Soru 128
I. Her sözsüz iletişim davranışı tek bir işlevi gerçekleştirir.
II. Sözsüz iletişimin temel işlevi anlam aktarmaktır.
III. Sözlü iletilerle ilgili bir işlevi yoktur.
Yukarıdakilerden hangisi/hangileri sözsüz iletişim işlevleri ile ilgili olarak doğrudur?
II. Sözsüz iletişimin temel işlevi anlam aktarmaktır.
III. Sözlü iletilerle ilgili bir işlevi yoktur.
Yukarıdakilerden hangisi/hangileri sözsüz iletişim işlevleri ile ilgili olarak doğrudur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I, III
E
II, III
Açıklama:
Sözsüz iletişimin işlevleri • anlam aktarmak, • bireylerin duygu ve gerçek tutumlarıyla ilgili iletileri göndermek, • sözlü iletileri tekrarlama da dâhil, işleyip anlamı güçlendirmek, • sözlü iletileri tamamlamak ve genişletmek, • iletişim sürecinde zamanı yönetmek, • taraflar arasındaki söz sırasını belirlemek olarak sıralanabilir. Her sözsüz iletişim davranışı yukarıda sıralanan işlevlerden bir ya da birkaçını birlikte yerine getirir yani birden çok işleve sahip olabilir.
Soru 129
Aşağıdakilerden hangisi sözsüz iletişim işlevleri ile ilgili olarak doğrudur?
Seçenekler
A
Sözsüz iletişim davranışları, sözlü iletişim davranışları ile aynı yolla öğrenilir.
B
Sözsüz iletişim davranışları ilk önce okulda öğrenilir.
C
Sözsüz iletişim formel yollarla öğrenilir.
D
Sözsüz iletişim davranışları örgün eğitim yoluyla aktarılır.
E
Sözsüz iletişim davranışları görerek, izleyerek ve taklit ederek öğrenilir.
Açıklama:
Dile bağlı olarak sözlü iletişim davranışları çoğunlukla örgün eğitim yoluyla aktarılır ve grup üyeleri tarafından öğrenilir. Sözsüz iletişim davranışları ise tamamen görerek, izleyerek ve taklit ederek, enformel yollardan öğrenilir. Bütün insanlar, konuşmadan önce aile içinde sözsüz iletişim davranışlarını öğrenirler. Daha sonra, ilk çocukluk çağlarında, yakın çevreden öğrendikleri sözsüz sembolleri içselleştirir ve gündelik yaşamlarında kullanırlar.
Soru 130
I. Sözsüz iletişimin en önemli bileşenlerinden biridir.
II. İnsanın kontrolü dışında kendi mecrasında akar.
III. Herkes kendi yaklaşımıyla yorumlar ve kendine özgü biçimde algılar.
Bu ifadeler aşağıdakilerden hangisi ile ilgilidir?
II. İnsanın kontrolü dışında kendi mecrasında akar.
III. Herkes kendi yaklaşımıyla yorumlar ve kendine özgü biçimde algılar.
Bu ifadeler aşağıdakilerden hangisi ile ilgilidir?
Seçenekler
A
Mekân
B
Sessizlik
C
Zaman
D
Olgu
E
Beden dili
Açıklama:
Zaman, sözsüz iletişimin en önemli bileşenlerinden biridir ve insanın kontrolü dışında kendi mecrasında akar. Her kültür grubu, zamanı kendi yaklaşımıyla yorumlar ve onu kendine özgü biçimde algılar. Bazı kültürlerde zaman kendi akışı içinde doğal bir yaşam bileşeni olarak kabul edildiği hâlde bazı kültürlerde zaman yaşamın merkezine yerleştirilmiş ve gündelik yaşam tamamen zaman çevresinde düzenlenmiştir.
Soru 131
Konuşmanın sessel ama sözsüz boyutu aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Sembol
B
Hareket
C
Görüntü
D
Paradil
E
Jest
Açıklama:
Paradil “konuşmanın sessel (ama sözsüz) boyutu; bir şeyin söylenme tarzı; sözsüz ama sessel davranış; sesin söylenen söz dışındaki özellikleri” olarak tanımlanır. İletişim sürecinde sözlü mesajlar sadece sözlük anlamıyla algılanmaz. Mesajın anlamını belirleyen etkenler arasında, onun hangi ses tonuyla nasıl söylendiği de büyük önem taşır. Paradil; sesin yüksekliği, temposu, tonu, tınısı ve söyleniş biçemini içeren ses niteliklerini; gülme, ağlama ve benzeri duyguların sessel ifadesini sağlayan ses niteleyicilerini ve sözlü iletişim sırasında konuşmacının kullandığı “eee”, “ııı” gibi seslerle, yukarıda değinilen “susma”ları içeren ses bölücülerini kapsar.
Soru 132
Okulda öğretmenden, iş yerinde ise amirden daha alçak ve yumuşak sesle konuşulması aşağıdakilerden hangisi ile ilişkilendirilir?
Seçenekler
A
Güç aralığı az olan bir kültürde yaşanılması
B
Güç aralığı eşit olan bir kültürde yaşanılması
C
Paraya önem verilmeyen bir kültürde yaşanılması
D
Güç aralığı büyük olan bir kültürde yaşanılması
E
Güç aralığına bakılmayan bir kültürde yaşanılması
Açıklama:
Güç aralığının büyük olduğu kültürlerde, hiyerarşik sıra ile paradil arasında anlamlı bir ilişki vardır. Bu durum Türk kültüründe de gözlenir. Türk kültüründe, sözlü mesajın tonu, kaynağın toplumsal statüsü ve gücüyle ilişkilidir. Etkileşenler arasında en yüksek statüye sahip olan en yüksek sesle konuşur. Ailede babadan, okulda öğretmenden, iş yerinde ise amirden daha alçak ve yumuşak sesle konuşulur. Bu nedenle gruplar içinde, her zaman en yüksek sesle konuşan dinlenir. Bunun sonucunda da sözlerinin dinlenmesini isteyen daha yüksek sesle konuşmak zorunda kalır.
Soru 133
Aşağıdakilerden hangisi güç aralığı az olan kültürlerde yaygın görülen sözsüz iletişim biçemidir?
Seçenekler
A
Eğitim düzeyi arttıkça sesini alçaltmak
B
Amire sinirlenince bağırmak
C
Küçüklerle sert sesle konuşmak
D
Amirin yanında titremek
E
Büyüklerin önünde ceketini iliklemek
Açıklama:
Güç aralığının az olduğu kültürlerde genel eğilim yüksek sesle konuşmamaktır. Ancak bu kültürlerde, eğitim düzeyi arttıkça ve toplumsal statü yükseldikçe daha alçak sesle konuşma eğilimi artar. Bu kültürlerde, alçak sesle konuşanlar dinlenir. Onun söylediklerini işitmek için, diğerleri susmak zorunda kalırlar. Bunun sonucunda da Kuzey Avrupalıların bir arada bulundukları yerlerde yalnız bir kişinin sesi duyulduğu hâlde, Akdenizlilerin grup hâlinde bulundukları yerlerde herkes birden yüksek sesle konuşuyormuş gibi gürültü olur.
Soru 134
Aşağıdakilerden hangisi eril kültürlerde yaygın görülen sözsüz iletişim biçemidir?
Seçenekler
A
Konuşmaya başlarken gülümsemek
B
Yeni tanıştığı birine çok samimi davranmak
C
Üzüldüğünü yüz ifadesinden belli etmemek
D
Konuşurken mimiklerini abartılı kullanmak
E
Sürekli ağlamak
Açıklama:
Eril nitelik taşıyan kültürlerde, erkeklerin ağlaması veya üzüntülerini belli etmesi hoş karşılanmaz ve erkek çocuklar küçük yaştan başlayarak bu konuda eğitilir.
Soru 135
I. Kahkaha atmak yerine hafif gülümsemek tercih edilir.
II. Duygularını göstermeyenlere “soğuk” denilir.
III. Erkeklerin ağlaması hiçbir durumda kabul edilmez.
Yukarıdaki ifadelerden hangisi/hangileri dişil kültürlerde yaygın görülen sözsüz iletişim biçemi ile ilgili olarak doğrudur?
II. Duygularını göstermeyenlere “soğuk” denilir.
III. Erkeklerin ağlaması hiçbir durumda kabul edilmez.
Yukarıdaki ifadelerden hangisi/hangileri dişil kültürlerde yaygın görülen sözsüz iletişim biçemi ile ilgili olarak doğrudur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I, II
E
II, III
Açıklama:
Dişil kültürlerde genellikle duyguların dışa vurulması önemli insan niteliklerinden biri sayılır ve erkeklerin de ağlaması, belirli sınırlar içinde hoş karşılanır. Dişil kültürlerin üyeleri duygularını göstermeyenlere “soğuk” der.
Soru 136
Aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Dil dışında kalan ve insan tarafından anlam aktarımı için yararlanılan bütün davranışlar sözsüz iletişim davranışıdır.
B
Sözle aktarılamayan anlamlar sözsüz kodlarla aktarılır.
C
Geniş bağlamlı kültürlerde sözsüz kodlardan yararlanma oranı dar bağlamlı kültürlerden yüksektir.
D
Zamanı döngüsel olarak algılayanlara göre, zaman değişmez.
E
Sözsüz iletişim davranışlarına bakarak kültürünün niteliği hakkında çıkarımda bulunmak imkânsızdır.
Açıklama:
Batı kültürlerinde, özellikle toplumun üst katmanlarında, bireylerin duygularını açığa vurması hoş karşılanmaz. Türk kültüründe İngilizler için “soğuk” önyargısının oluşmasında bu kültürel niteliğin büyük rolü vardır. Bir tarafta, duygularını kolayca ve açık olarak ortaya koymakta herhangi bir sakınca görmeyen Türkler, diğer tarafta ise duygularını saklamayı ve dışa vurmamayı erdem sayan İngilizler varsa, etkileşimde yanlış anlamaların ortaya çıkması doğal sayılmalıdır. Görüldüğü gibi kültürün niteliği sözsüz iletişim davranışlarını doğrudan etkilemekte ve bireyin sözsüz iletişim davranışlarına bakarak kültürünün niteliği hakkında çıkarımda bulunmak mümkündür.
Ünite 7
Soru 1
I. Bireysel uyumII. Sosyal uyumIII. İletişimsel uyumIV. Çevresel uyumYukarıdakilerden hangisi veya hangileri bireylerin kültürlerarası iletişim bağlamında tam ve başarılı yeterliğini ifade eder?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız IV
C
I ve II
D
I, II ve III
E
Hepsi
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği kavramını tanımlayabileceksiniz.
Soru 2
Farklı ülkelerde yaşama becerisine sahip, farklı kültürlerle etkileşimde sorun yaşamayan insan kültürlerarası iletişim yeterliği bağlamında hangi yaklaşımla açıklanır?
Seçenekler
A
Yetenekli birey yaklaşımı
B
Çoklültürlü insan yaklaşımı
C
Sosyal davranışçılık yaklaşımı
D
Uluslararası birey yaklaşımı
E
Öznel kültür yaklaşımı
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği türlerini ayırt edebileceksiniz.
Soru 3
Bireyin iletişim amaçlarına ulaşmak için yeni toplumsal çevreye etkin bir şekilde uyum sağlamasına yarayan genel niteliği aşağıdakilerden hangisi ifade eder?
Seçenekler
A
Bilişsel kapasite
B
Temel yeterlik
C
Bireylerarası yeterlik
D
Dil yeterliği
E
İletişim yeterliği
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği türlerini ayırt edebileceksiniz.
Soru 4
Chen ve Starosta' ya göre (1996) her disiplin, kültürü ve kültürlerarası kavramını nasıl ele aldığına bağlı olarak kültürlerarası iletişim yeterliliğine farklı açılardan yaklaşmaktadır. Aşağıdakilerden hangisi Chen ve Starosta'nın sınıfladığı yaklaşımlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Sosyal davranışçı yaklaşım
B
Tipoloji yaklaşımı
C
Antropolojik yaklaşım
D
Çok kültürlü insan yaklaşımı
E
Öznel kültür yaklaşımı
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği yaklaşımlarını sıralayabileceksiniz.
Soru 5
"Her birey kendi kültürünü kişisel niteliklerine göre içselleştirir ve yeniden üretir, yani davranışlarına yansıtır". Bu hangi yaklaşım modelinin açıklamasıdır?
Seçenekler
A
Öznel kültür yaklaşımı
B
Tipoloji yaklaşımı
C
Kültürlerarası iletişimci yaklaşım
D
Çok kültürlü insan yaklaşımı
E
Uluslararası birey yaklaşımı
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği yaklaşımlarını sıralayabileceksiniz.
Soru 6
Farklı kültürel kimliklere sahip bireylerin etkileşim sürecinde gösterdikleri davranışlar incelendiğinde, bu bireylerin etkin iltişim kurabilmek için farklı türlerde iletişim yeterliği geliştirdikleri gözlenmiştir. Aşağıdakilerden hangisi tüm yeterlilik türlerini doğru olarak yansıtır?
Seçenekler
A
Temel yeterlik, toplumsal yeterlik, bireylerarası yeterlik ve ilişkisel yeterlilik
B
Dil yeterliği, temel yeterlilik, toplumsal yeterlilik, iletişim yeterliği ve ilişkisel yeterlik
C
Temel yeterlik, sosyal yeterlilik, toplumsal yeterlik, bireylerarası yeterlik, dil yeterliliği ve ilişkisel yeterlilik
D
Temel yeterlik, toplumsal yeterlik, bireylerarası yeterlik, dil yeterliliği, iletişimsel yeterlilik ve ilişkisel yeterlilik
E
Temel yeterlik, toplumsal yeterlik, bireylerarası yeterlik, dil yeterliliği ve ilişkisel yeterlilik
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği yaklaşımlarını sıralayabileceksiniz.
Soru 7
Kültürler arası iletişimde, iletişimin yeterliliği için çok önemli olan ve iletişimde uygunluğun bu kavramla nitelendirildiği "Uygun iletiler, sadece dili bilmek ya da sembolleri tanımakla oluşturulamaz", ifadesinde de eksik olan kavram hangisidir?
Seçenekler
A
Bağlam
B
Kod
C
Alfabe
D
Sözcük dağarcığı
E
Sesletim
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği kavramını tanımlayabileceksiniz.
Soru 8
Kültürlerarası iletişim yeterliğinin duygusal yönü, bireyin kendini değerlendirmesi temeline dayanır. Bu değerlendirme bireyin,
Seçenekler
A
Öz saygısını, açık fikirliliğini ve sosyal rahatlığını kapsar.
B
Öz saygısını, açık fikirliliğini, ön yargısız davranışını ve sosyal rahatlığını kapsar.
C
Öz saygısını, açık fikirliliğini, rahat iletişimini ve sosyal rahatlığını kapsar.
D
Öz saygısını, sözel yeti yeteneğini, kendine saygısını ve sosyal rahatlığını kapsar.
E
Öz saygısını, açık fikirliliğini, kendine saygısını ve sosyal rahatlığını kapsar.
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği kazanma aşamalarını açıklayabilecek bilgi ve becerilere sahip olacaksınız.
Soru 9
Aşağıdakilerden hangisi başkalarının duygularını sezebilme, bilişsel karmaşıklık ve etkileşimi yönetebilme gibi yetenek ve nitelikleri kapsayan yeterliliktir?
Seçenekler
A
Temel yeterlilik
B
Bireylerarası yeterlilik
C
Toplumsal yeterlilik
D
İletişim yeterliliği
E
İlişkisel yeterlilik
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği türlerini ayırt edebileceksiniz.
Soru 10
Aşağıdakilerden hangisi kültürlerarası iletişim yeterliği türlerinden biridir?
Seçenekler
A
Uluslararası yeterlilik
B
Küresel yeterlilik
C
Öznel yeterlilik
D
Kültürlerarası yeterlik
E
İlişkisel yeterlilik
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği türlerini ayırt edebileceksiniz.
Soru 11
Aşağıdakilerden hangisi kültürlerarası iletişim yeterliğinin duygusal yönünde bireyin kendini değerlendirdiği özelliklerden biri değildir?
Seçenekler
A
Öz saygı
B
Ön yargısız davranışlar
C
Açık fikirlilik
D
Bilişsel farkındalık
E
Sosyal rahatlık
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği türlerini ayırt edebileceksiniz.
Soru 12
I. Davranışsal esneklik II. Kimliği tanıma ve koruma III. Empati IV. İletişimi yönetmek.Yukarıdakiler hangileri kültürlerarası becerilerin içerdiği bilgi ve yeterliliklerdendir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
II ve IV
C
I,II ve III
D
II ve III
E
III ve IV
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği türlerini ayırt edebileceksiniz.
Soru 13
Bireylerin iletişim yeterliğini gösteren kriterler aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
1- Bireylerin amaçlarını formule etme ve onlara ulaşmaları2- Diğerleriyle etkin şekilde işbirliği yapmaları3- Bu becerilerini değişen koşullarda gösterebilmeleri
B
1- Toplumun amaçlarını formule etme ve onlara ulaşmaları2- Diğerleriyle etkin şekilde işbirliği yapmaları3- Bu becerilerini değişen koşullarda gösterebilmeleri
C
1- Bireylerin amaçlarını bireyselleştirme2- Topluluklarla etkin şekilde işbirliği yapmaları3- Bu becerilerini değişen koşullarda gösterebilmeleri
D
1- Bireylerin amaçlarını formule etme ve onlara ulaşmaları2- Tek başına çalışabilmeleri3- Bu becerilerini özel koşullarda gösterebilmeleri
E
1- Bireylerin amaçlarını gizlemeleri2- Diğerleriyle etkin şekilde işbirliği yapmaları3- Bu becerilerini değişen koşullarda gösterebilmeleri
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği türlerini ayırt edebileceksiniz.
İletişim yeterliliği hem başkaları tarafından gözlenmeli hem de bireyin etkilşlimde bulunduğu kşliler tarafından onaylanmalıdır. Bu nedenle iletişim yeterliliği,
• bireylerin amaçlar›n› formüle etme ve onlara ulaflmalar›,
• di¤erleriyle etkin flekilde ifl birli¤i yapmalar› ve
• bu becerilerini de¤iflen koflullarda gösterebilmeleri gibi kriterler dikkate alınarak değerlendirilmelidir.
İletişim yeterliliği hem başkaları tarafından gözlenmeli hem de bireyin etkilşlimde bulunduğu kşliler tarafından onaylanmalıdır. Bu nedenle iletişim yeterliliği,
• bireylerin amaçlar›n› formüle etme ve onlara ulaflmalar›,
• di¤erleriyle etkin flekilde ifl birli¤i yapmalar› ve
• bu becerilerini de¤iflen koflullarda gösterebilmeleri gibi kriterler dikkate alınarak değerlendirilmelidir.
Soru 14
İletişimde uygunluk gerektiği kadar konuşmayı, yanlış olandan söz etmemeyi, durumla ilişkili ve anlaşılır konuşmayı gerektirir. Buna göre uygunluğun dört ögesi aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
1- Süre2- Nicelik3- İlişkinlik4- İletişim Biçemi
B
1- Miktar2- Nitelik3- Ayırt edilir olma4- İletişim Kuramı
C
1- Miktar2- Nitelik3- İlişkinlik4- İletişim Biçemi
D
1- Süre ve boyut2- Nitelik3- İlişkinlik4- İletişim Biçemi
E
1- Sürdürebilme2- Nicelik3- İlişkinlik4- İletişim Biçemi
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği türlerini ayırt edebileceksiniz.
Aynı koşullar sözsüz iletişim için de geçerlidir: Gereksiz jestlerden kaçınmak, duruma ilişkin ve anlaşılır iletişim davranışları göstermek gibi. Bu bilgiler ışığında uygunluğun dört ögesi ortaya çıkmaktadır: Miktar, nitelik, ilişkinlik ve iletişim biçemi (Kartar›, 2006: 230-231).
• miktar, ba¤lam›n gerektirdi¤i kadar iletiyi;
• nitelik, amaçlanan anlam› aktaran iletiyi;
• ilişkinlik, iletilerin konuyla ba¤lant›s›n› ve
• iletişim biçemi, ba¤lam›n gerektirdi¤i biçemi ifade etmektedir.
Aynı koşullar sözsüz iletişim için de geçerlidir: Gereksiz jestlerden kaçınmak, duruma ilişkin ve anlaşılır iletişim davranışları göstermek gibi. Bu bilgiler ışığında uygunluğun dört ögesi ortaya çıkmaktadır: Miktar, nitelik, ilişkinlik ve iletişim biçemi (Kartar›, 2006: 230-231).
• miktar, ba¤lam›n gerektirdi¤i kadar iletiyi;
• nitelik, amaçlanan anlam› aktaran iletiyi;
• ilişkinlik, iletilerin konuyla ba¤lant›s›n› ve
• iletişim biçemi, ba¤lam›n gerektirdi¤i biçemi ifade etmektedir.
Soru 15
Her disiplin, kültürü ve kültürlerarasılık kavramını nasıl ele aldığına bağlı olarak, kültürlerarası iletişlim yeterliğine farklı açılardan yaklaşmaktadır. Bu yaklaşımlar aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
1- Uluslararası birey yaklaşımı2- Subjektif kültür yaklaşımı3- Çokkültürlü insan yaklaşımı4- Sosyal davnanışçılık yaklaşımı,5- Tipoloji yaklaşımı6- Kültürlerarası iletişimci yaklaşımı.
B
1- Uluslararası birey yaklaşımı2- Öznel kültür yaklaşımı3- Tekkültürlü insan yaklaşımı4- Sosyal kültür yaklaşımı,5- Tipoloji yaklaşımı6- Kültürlerarası iletişimci yaklaşımı.
C
1- Bireylerarası birey yaklaşımı2- Tüzel kültür yaklaşımı3- Çokkültürlü insan yaklaşımı4- Sosyal davnanışçılık yaklaşımı,5- Tipoloji yaklaşımı6- Kültürlerarası iletişimci yaklaşımı.
D
1- Uluslararası birey yaklaşımı2- Öznel kültür yaklaşımı3- Çokkültürlü insan yaklaşımı4- Siyasal davnanışçılık yaklaşımı,5- Tipogloji yaklaşımı6- Kültürlerarası iletişimci yaklaşımı.
E
1- Uluslararası birey yaklaşımı2- Öznel kültür yaklaşımı3- Çokkültürlü insan yaklaşımı4- Sosyal davnanışçılık yaklaşımı,5- Tipoloji yaklaşımı6- Kültürlerarası iletişimci yaklaşımı.
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği yaklaşımlarını sıralayabileceksiniz.
Her disiplin, kültürü ve kültürlerarasılık kavramını nasıl ele aldığına bağlı olarak, kültürlerarası iletişim yeterliğine farklı açılardan yaklaşmaktadır. Bu yaklaşımları genel olarak altı başlık altında toplamak mümkündür:
1. uluslararası birey yaklaşmı,
2. öznel kültür yaklafl›m›,
3. çokkültürlü insan yaklafl›m›,
4. sosyal davran›flç›l›k yaklafl›m›,
5. tipoloji yaklafl›m›,
6. kültürleraras› iletiflimci yaklafl›mlar› (Chen ve Starosta, 1996: 360).
Her disiplin, kültürü ve kültürlerarasılık kavramını nasıl ele aldığına bağlı olarak, kültürlerarası iletişim yeterliğine farklı açılardan yaklaşmaktadır. Bu yaklaşımları genel olarak altı başlık altında toplamak mümkündür:
1. uluslararası birey yaklaşmı,
2. öznel kültür yaklafl›m›,
3. çokkültürlü insan yaklafl›m›,
4. sosyal davran›flç›l›k yaklafl›m›,
5. tipoloji yaklafl›m›,
6. kültürleraras› iletiflimci yaklafl›mlar› (Chen ve Starosta, 1996: 360).
Soru 16
Kültürlerarası iletişim yeterliğinin ön koşulu nedir?
Seçenekler
A
Duygusal bakımdan yabancı ile iletişime hazır olması
B
Yabancı dil bilmesi
C
En az bir yabancı ülke görmüş olması
D
Fiziki sorunun olmaması
E
Üniversite mezunu olması
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği kazanma aşamalarını açıklayabilecek bilgi ve becerilere sahip olacaksınız.
Bireyin duygusal bakımdan yabancı ile iletişime hazır olması kültürlerarası iletişim yeterliğinin ön koşuludur.
Bireyin duygusal bakımdan yabancı ile iletişime hazır olması kültürlerarası iletişim yeterliğinin ön koşuludur.
Soru 17
Aşağıdakilerden hangisi kültürlerarası iletişim yeterliği yaklaşımlarından biri değildir?
Seçenekler
A
Öznel kültür yaklaşımı
B
Sosyal davranışçılık yaklaşımı
C
Bütünleşik yaklaşım
D
Uluslararası birey yaklaşımı
E
Tipoloji yaklaşımı
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği yaklaşımlarını sıralayabileceksiniz.
Soru 18
Anlamanın, “kendinin farkında olmak” ve “kültürel uyanıklık” yönlerinden oluşan “kültürlerarası uyanıklık” yeteneğine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Bağlam
B
Paradil
C
Yeterlik
D
Sezgi
E
Algı
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği yaklaşımlarını sıralayabileceksiniz.
Soru 19
“Kişisel bakımdan etkili, toplumsal bakımdan uygun bir tarzda iletişim gerçekleştirme yetisi” aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
İletişim becerisi
B
İletişim etkinliği
C
İletişim yeterliği
D
İletişim başarısı
E
İletişim amacı
Açıklama:
İletişim yeterliği kavramını tanımlayabileceksiniz.
Soru 20
“Başka bir birey olarak aynı duyguları hissetmek aşağıdaki kavramlardan hangisini açıklamaktadır?
Seçenekler
A
İletişim
B
Empati
C
Kendini açma
D
Duyarlık
E
Anlayış
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği kazanma aşamalarını açıklayabilecek bilgi ve becerilere sahip olacaksınız.
Soru 21
Bireylerin, tanımadıkları bir toplumsal çevreye uyum sağlamakta zorlanmaları sonucunda içine girdikleri bunalım ve gösterdikleri tepkiler aşağıdaki kavramlardan hangisini açıklamaktadır?
Seçenekler
A
Kültür şoku
B
Toplumsal kaygı
C
Özsaygı eksikliği
D
Kültürel belirsizlik
E
Uyumsuzluk
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği kazanma aşamalarını açıklayabilecek bilgi ve becerilere sahip olacaksınız.
Soru 22
Kültürlerarası beceriklilik, kültürlerarası iletişim yeterliğinin hangi yönüne vurgu yapmaktadır?
Seçenekler
A
Kişisel
B
İlişkisel
C
Duygusal
D
Bilişsel
E
Davranışsal
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği kazanma aşamalarını açıklayabilecek bilgi ve becerilere sahip olacaksınız.
Soru 23
Aşağıdakilerden hangisi iletişimde uygunluğun öğelerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Miktar
B
Nitelik
C
İlişkinlik
D
Çabukluk
E
İletişim biçemi
Açıklama:
İletişim yeterliği kavramını tanımlayabileceksiniz.
Soru 24
Aşağıdakilerden hangisi iletişim yeterliği bakımından uygunluğun öğelerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Miktar
B
Nitelik
C
İlişkinlik
D
Etkinlik
E
İletişim biçemi
Açıklama:
İletişim yeterliği kavramını tanımlayabileceksiniz.
Soru 25
Kültürlerarası iletişim sürecinde yanlış anlamaların azalması aşağıdakilerden hangisinin arttığı anlamına gelmektedir?
Seçenekler
A
Sözsüz iletişim becerilerinin
B
Konuşma becerilerinin
C
Kültürlerarası iletişim yeterliğinin
D
Yabancı dil bilgisinin
E
Aktif dinlemenin
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği kazanma aşamalarını açıklayabilecek bilgi ve becerilere sahip olacaksınız.
Soru 26
Aşağıdakilerden hangisi kültürlerarası iletişim yeterliği türlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Temel yeterlik
B
Toplumsal yeterlik
C
Kişisel yeterlik
D
Bireylerarası yeterlik
E
Dil yeterliği
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği türlerini ayırt edebileceksiniz.
Soru 27
Başkalarının duygularını sezebilme, toplumsal rol üstlenme, bilişsel karmaşıklık ve etkileşimi yönetebilme gibi yetenek ve nitelikleri kapsayan kültürlerarası iletişim yeterliliği aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Temel yeterlilik
B
Bireylerarası yeterlilik
C
Dil yeterliliği
D
İletişim yeterliliği
E
Toplumsal yeterlilik
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği türlerini ayırt edebileceksiniz.
Soru 28
Kültürlerarası iletişim yeterliğini açıklamaya çalışan farklı yaklaşımlar vardır. Aşağıdakilerden hangisi bu yaklaşımlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Uluslararası birey yaklaşımı
B
Öznel kültür yaklaşımı
C
Sosyal davranışçılık yaklaşımı
D
Tipoloji yaklaşımı
E
Modern yaklaşım
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği kavramını tanımlayabileceksiniz.
Soru 29
İletişimin “bağlam” bileşeni, iletişim yeterliğinde önemli rol oynar. Aşağıdakilerden hangisi kültürlerarası karşılaşmalarda iletişimin etkinliğinde önemli olan bir bağlam biçimi değildir?
Seçenekler
A
Sözel bağlam
B
Sembolik bağlam
C
Eylemsel bağlam
D
İlişkisel bağlam
E
Çevresel-Fiziksel bağlam
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği kavramını tanımlayabileceksiniz.
Soru 30
Kültürlerarası iletişim yeterliliği ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğru değildir?
Seçenekler
A
İletişimde uygunluk, gerektiği kadar konuşmayı içerir.
B
Yanlış anlamalarla doğru orantılıdır.
C
Genel iletişim yeterliliği ile aynı koşulları içerir.
D
Sadece yeteneklere dayanmaz
E
Eş zamanlı içeren çeşitli süreçleri içerir
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliliği, farklı kültürlerin üyeleri arasında yanlış anlamalarla ters orantılıdır. Yeterlik arttıkça, yanlış anlamalar azalır ve kültürlerarası iletişim alanında yapılan çalışmaların amacı yanlış anlamaları en aza indirmektir.
Soru 31
“Her birey, kendi kültürünü kişisel niteliklerine göre içselleştirir ve yeniden üretir, yani davranışlarına yansıtır” tanımı, hangi kültürlerarası iletişim yeterliği yaklaşımının tanımıdır?
Seçenekler
A
Uluslararası birey yaklaşımı
B
Çok kültürlü insan yaklaşımı
C
Öznel kültür yaklaşımı
D
Tipoloji yaklaşımı
E
Sosyal davranışçılık yaklaşımı
Açıklama:
Öznel kültür yaklaşımı, kültürlerarası durumlarla karşılaşan bireylerin öznel kültür anlayışlarını çıkış noktası olarak kabul etmektedir.
Soru 32
Sosyal davranışçılık kuramının diğer adı nedir?
Seçenekler
A
Kültürel insan yaklaşımı
B
Demografik yaklaşım
C
Sosyal davranışçılık kuramı
D
Sosyal Bilişsel kuram
E
Sosyal algılama Kuramı
Açıklama:
Bu kuramın diğer adı, Sosyal Bilişsel kuramdır.
Soru 33
Kültürlerarası iletişimde başarının, yabancıyla etkileşimde bulunan bireyin tutumlarına, niteliklerine ve sosyal yeteneklerine bağlı olduğunu belirten araştırmacı, aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Adler
B
Fischer
C
Edward T. Hall
D
Mary jane Collier
E
Richard W. Brislin
Açıklama:
Brislin’e göre, etnik merkezciğiğe ve önyargılara dayanmayan değerlendirmeler, kültürlerarası iletişimde en değerli olanlarıdır.
Soru 34
Aşağıdakilerden hangisi, Mary Jane Collier’in kültürlerarası iletişim yeterliliğini açıkladığı açılardan biri değildir?
Seçenekler
A
Sosyal yetenekler
B
Kültürlerarası tutum
C
Etnografik
D
Davranışsal yetenekler
E
Kültürel kimlik
Açıklama:
Sosyal yetenekler, Brislin’in kültürlerarası iletişimde başarıyı bağladığı bir ögedir.
Soru 35
Etkileşim sürecinde kullanlan dil, bu dilde hazırlanan iletiler, sözsüz semboller ve bunların uygun kullanımları, hangi yeterlikdir?
Seçenekler
A
Temel yeterlik
B
Toplumsal yeterlik
C
Bireylerarası yeterlik
D
İletişim yeterliği
E
Dil yeterliği
Açıklama:
Etkileşim sürecinde kullanlan dil, bu dilde hazırlanan iletiler, sözsüz semboller ve bunların uygun kullanımları, iletişim yeterliğidir.
Soru 36
Külterlerarası iletişimin ön koşulu aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Etnomerkezci olunmaması
B
Duygusal bakımdan yabancı bir iletişime hazır olunması
C
Sezgi gücüne sahip olunması
D
Kültürlerarasıcılık bilincine sahip olunması
E
Belirsizliğe karşı toleranslı olunması
Açıklama:
Duygusal bakımdan yabancı bir iletişime hazır olunması külterlerarası iletişimin ön koşuludur.
Soru 37
Kültürlerarası iletişim yeterliğini edinme sürecinde öğrenmeyi kolaylaştırmak ve edinilen donanımın ölçülmesini kolaylaştırmak için izlenen sıra, aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
Beceriklilik-uyanıklık-duyarlılık
B
Uyanıklık- beceriklilik-duyarlılık
C
Uyanıklık-duyarlılık-beceriklilik
D
Duyarlılık-beceriklilik-uyanıklık
E
Duyarlılık-uyanıklık-beceriklilik
Açıklama:
İlk aşamada kültürlerarası duyarlılık, ikinci aşamada kültürlerarası uyanıklık, üçüncü aşamada ise kültürlerarası beceriklilik geliştirilir.
Soru 38
Bireyin kendini değerlendirmesinin en önemli bileşeni aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Açık fikirlilik
B
Ön yargısız olmak
C
Öz saygı
D
İletişim becerisi
E
Sosyal rahatlık
Açıklama:
Kendini değerlendirmenin en önemli bileşeni öz saygı’dır.
Soru 39
Bir kültüre ait bireylerin, tanımadıkları bir çevre karşısında yaşadıkları anomi durumuna ne ad verilir?
Seçenekler
A
Kültür şoku
B
Kültürleme
C
Kültürleşme
D
Kültürel farklılık
E
Kültürel değişiklik
Açıklama:
Bir kültüre mensup bireylerin, daha önce tanımadıkları ya da daha önce içinde yaşamadıkları farklı bir toplumsal çevreye girdikleri zaman, o çevreye ait kültür ögeleri karşısında uyum yapmakta zorlanmaları sonucunda içine girdikleri sıkıntı, bunlaım, zorluk ve gösterdikleri tepkiler, kültür şoku olarak adlandırılır.
Soru 40
I. Sözlü
II. Yazılı
III. İlişkisel
IV. Sembolik ve Çevresel
Yukarıdakilerden hangileri bağlam türleri içerisine yer almaktadır?
II. Yazılı
III. İlişkisel
IV. Sembolik ve Çevresel
Yukarıdakilerden hangileri bağlam türleri içerisine yer almaktadır?
Seçenekler
A
I ve II
B
I, II, III
C
II ve IV
D
I, III ve IV
E
I, II ve IV
Açıklama:
Bağlam türleri sözlü, ilişkisel, sembolik ve çevresldir.
Soru 41
Aşağıdakilerden hangisi uygunluğun öğesi arasında yer almamaktadır?
Seçenekler
A
Miktar
B
Nitelik
C
Oran
D
İlişkinlik
E
İletişim biçemi
Açıklama:
Oran uygunluğun öğeleri arasında yer almamaktadır.
Soru 42
Aşağıdakilerden hangisi kültürlerarası iletişim yeterliliği yaklaşımlarından birisi değildir?
Seçenekler
A
Bireysel kültür yaklaşımı
B
Uluslararası birey yaklaşımı
C
Tipoloji yaklaşımı
D
Sosyal davranışçılık yaklaşımı
E
Öznel kültür yaklaşımı
Açıklama:
Bireysel kültür yaklaşımı kültürlerarası iletişim yeterliliği yaklaşımları arasında yer almamaktadır.
Soru 43
Karşıdaki kişi ile ilgili düşünce, duygu ve davranışları etkileyen eğilim aşağıdakilerden hangisinin tanımıdır?
Seçenekler
A
Görgü
B
Ahlak
C
İletişim
D
Algılama
E
Tutum
Açıklama:
Tutum duygu, düşünce ve davranışları etkileyen bir unsurdur.
Soru 44
Kültürlerarası karşılaşmalarda ve iletişimlerde bireyler aşağıdakilerin hangisinin temsilcisi olmaktadır?
Seçenekler
A
Kültürel yapı
B
Kültürel kimlik
C
Kültürel aktarım
D
Kültürel iletişim
E
Kültürel şema
Açıklama:
Kültürlerarası karşılaşmalarda bireyler kültürel kimliklerinin temsilcisidir.
Soru 45
Aşağıdakilerden hangisi kültürlerarası iletişim yetenek türlerinden birisi değildir?
Seçenekler
A
Toplumsal yeterlilik
B
Kişilerarası yeterlilik
C
Dil ve iletişim yeterliliği
D
Duygusal yeterlilik
E
İlişkisel yeterlilik
Açıklama:
Duygusal yeterlilik kültürlerarası iletişim yeterlilik türleri arasında yer almamaktadır.
Soru 46
Fiili ya da davranış düzeyinde bireyin sergilemesi beklenen davranışlardan hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Esnek olma
B
Saygı gösterme
C
İletişim becerilerini etkili kullanma
D
Belirsizliğe toleranslı davranma
E
Problem çözme
Açıklama:
Problem çözme bu davranışlar arasında yer almamaktadır.
Soru 47
Kültürlerarası iletişim yeterliliğinin duygusal yönü değerlendirilirken hangilerine dikkat edilmez?
Seçenekler
A
Öz saygı
B
Açık fikirlilik
C
Sosyal rahatlık
D
Özgüven
E
Ön yargısız davranışlar
Açıklama:
Özgüven bu boyutta değerlendirilen bir unsur olarak karşımıza çıkmamaktadır. Öz saygı, açık fikirlilik, sosyal yeterlilik ve ön yargından uzak davranışlar kapsar.
Soru 48
Bir kültüre mensup bireylerin, tanımadıkları başka kültüre entegre olma durumunda yaşadıkları zorluk ve anomi durumlar tanımı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kültür yozlaşması
B
Kültür aktarımı
C
Kültürleşme
D
Kültür şoku
E
Kültürsüzleşme
Açıklama:
“Bir kültüre mensup bireylerin, tanımadıkları ya da daha önce içinde yaşamadıkları farklı bir toplumsal çevreye girdikleri zaman, o çevreye ait kültür ögeleri karşısında uyum yapmakta zorlanmalar› sonucunda içine girdikleri sıkıntı, bunalım, zorluklar ve gösterdikleri tepkiler, anomi durumu” kültür şokunun tanımıdır.
Soru 49
Bireyin kendi kültürünün ve iletişime katılan diğer bireyin kültürünün onların düşünce ve davranışlarını nasıl etkileyeceğini anlaması anlamında kullanılan terim aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kültürel Duyarlılık
B
Kültürel Beceriklilik
C
Kültürel Uyanıklık
D
Kültürel İletişim
E
Kültürel Aktarım
Açıklama:
Yabancı kültürü öğrenme ile ilgili olan kültürel uyanıklık anlama üzerinedir.
Soru 50
İletişim yeterliğinin tanımı aşağıdakilerden hangisinde doğru bir şekilde verilmiştir?
Seçenekler
A
Kişinin yetkin bir şekilde iletişim kurmasına iletişim yeterliği denilmektedir
B
Sözlü ve sözsüz iletişim unsurlarının etkili bir şekilde kullanılması iletişim yeterliği anlamına gelmektedir
C
Bireylerarası iletişimde sağlanan başarı iletişim yeterliğidir
D
Beden dilini etkin bir şekilde kullanarak, karşısındaki insanı etkilemek iletişim yeterliği anlamına gelmektedir
E
Kişisel bakımdan etkili, toplumsal bakımdan uygun bir tarzda iletişim gerçekleştirme yetisine iletişim yeterliği denilmektedir.
Açıklama:
İletişim yeterliğinin bütünsel bir tanımı vardır. Bu bağlamda iletişim yeterliği hem bireysel hem de toplumsal anlamda iyi bir iletişim kurma yeterliğidir. Kişisel bakımdan etkili, toplumsal bakımdan uygun bir tarzda iletişim gerçekleştirme yetisine iletişim yeterliği denilmektedir.
Soru 51
I. Sözlü bağlam
II. Niteliksel bağlam
III. İlişkisel bağlam
IV. Sembolik bağlam
V. Niceliksel bağlam
Farklı kültürlere mensup iki kişi, bir toplantı odasında karşılaştıklarında, yukarıda bağlamlardan hangileri dikkate alınmalıdır?
II. Niteliksel bağlam
III. İlişkisel bağlam
IV. Sembolik bağlam
V. Niceliksel bağlam
Farklı kültürlere mensup iki kişi, bir toplantı odasında karşılaştıklarında, yukarıda bağlamlardan hangileri dikkate alınmalıdır?
Seçenekler
A
I, II ve V
B
II ve V
C
I, III ve IV
D
III, IV ve V
E
II, IV
Açıklama:
Farklı kültürlere mensup iki kişinin bir toplantı odasında karşılaşmaları durumunda, anlaşılması kolay olsun diye, bağlamı birkaç yönden ele alabiliriz:
- konuşulacak konular, konuşmada kullanılacak biçem sözlü bağlam
- karşılaşılan bireyler arasındaki tanışıklık, mevki ve statü farkı, toplantının amacı ilişkisel bağlam.
- odanın flekli, döşemesi, aydınlatma ve havalandırması ile kime ait olduğu sembolik ve çevresel bağlamı oluşturmaktadır.
- konuşulacak konular, konuşmada kullanılacak biçem sözlü bağlam
- karşılaşılan bireyler arasındaki tanışıklık, mevki ve statü farkı, toplantının amacı ilişkisel bağlam.
- odanın flekli, döşemesi, aydınlatma ve havalandırması ile kime ait olduğu sembolik ve çevresel bağlamı oluşturmaktadır.
Soru 52
İletişimde uygunluk kavramı çerçevesinde nitelik ne alma gelmektedir?
Seçenekler
A
Bağlamın gerektirdiği kadar ileti
B
İletilerin konuya bağlantısı
C
Amaçlanan anlamı aktaran ileti
D
Bağlamın gerektirdiği biçem
E
Beden dilini kullanarak biçem oluşturma
Açıklama:
Miktar; bağlamın gerektirdiği kadar iletiyi, nitelik; amaçlanan anlamı aktaran iletiyi, ilişkinlik; iletilerin konuyla bağlantısını, iletişim biçemi; bağlamın gerektirdiği biçemi; beden dili kullanarak biçem oluşturma; sözsüz iletişimden yararlanmayı ifade etmektedir.
Soru 53
Bireylerin, kültürlerarası bağlamda bireysel, sosyal, iletişimsel ve stratejik açılardan tam ve başarılı uyumu neyi ifade etmektedir?
Seçenekler
A
Sözlü bağlam yeterliği
B
Kültürlerarası iletişim yeterliği
C
Sözsüz iletişim yeterliği
D
Bireylerarası iletişim yeterliği
E
Fiziksel bağlam yeterliği
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği, bireylerin, kültürlerarası bağlamda bireysel, sosyal, iletişimsel ve stratejik açılardan tam ve başarılı uyumu olarak tanımlanır. Kültürlerarası iletişim yeterliği kavramı, eş zamanlı ve birlikte çalışılan süreçleri içermektedir. Bu nedenle sadece yeteneklere ya da bireysel ve toplumsal bileşenlere dayandırılamaz
Soru 54
Her bireyin kendi kültürünü kişisel niteliklerine göre içselleştirmesi, yeniden üretmesi ve davranışlarına yansıtması hangi kültürlerarası iletişim yeterliği yaklaşımında görülür?
Seçenekler
A
Uluslararası birey yaklaşımı
B
Tipoloji yaklaşımı
C
Öznel kültür yaklaşımı
D
Sosyal davranışçılık yaklaşımı
E
Kültürlerarası iletişimci yaklaşımı
Açıklama:
Öznel kültür yaklaşımı, kültürlerarası durumlarla karşılaşan bireylerin öznel (kendine özgü) kültür anlayışlarını çıkış noktası olarak kabul etmektedir. Bu yaklaşıma göre, her birey kendi kültürünü kişisel niteliklerine göre içselleştirir ve yeniden üretir, yani davranışlarına yansıtır.
Soru 55
Kültürlerarası iletişimde toplumsal yeterlik neyi ifade eder?
Seçenekler
A
Bireyin iletişim amaçlarına ulaşmak için yeni toplumsal çerçeveye etkin bir şekilde uyum sağlamasına yarayan genel nitelikleri ifade eder.
B
Başkalarının duygularını sezebilme, toplumsal rol üstlenme, bilişsel karmaşıklık ve etkileşimi yönetebilme gibi yetenek ve nitelikleri kapsar
C
Yüzyüze iletişimde iletişim amaçlarına ulaşabilme niteliğine sahip olmayı ifade eder
D
Etkileşim sürecinde kullanılan dil, bu dilde hazırlanan iletiler, sözsüz semboller ve bütün bunların uygun kullanımıyla ilişkilidir
E
İletişim sürecinde yararlanılan dilin doğru kullanımıyla ilgilidir
Açıklama:
Toplumsal yeterlik, başkalarının duygularını sezebilme, toplumsal rol üstlenme, bilişsel karmaşıklık ve etkileşimi yönetebilme gibi yetenek ve nitelikleri kapsar. Her bireyin kendi toplumu içinde, öğrendiği kültürel kalıplar çerçevesinde uygun davranışları göstermesi normal karşılanır. Kültürlerarası iletişimde ise bireyin yabancı olduğu bir toplum içinde, onun normlarıyla çatışmayacak şekilde davranması beklenir. Yabancı bir toplumda, toplumun üyeleri ile uyum içinde hareket etmek için sezgi yeteneğinin gelişmiş, toplum hakkındaki bilgi donanımının da eksiksiz olması gerekir.
Soru 56
Ali ilk kez bir araya geleceği iş arkadaşıyla aynı üniversiteden farklı yıllarda mezun olduklarını öğrenmiştir. İlk konuşma sırasında Ali, aynı üniversiteden mezun olmaları üzerine sohbeti açmayı düşünmektedir. Buna göre Ali, kültürlerarası iletişimde hangi yeterliği kullanmaktadır?
Seçenekler
A
Temel yeterlik
B
İlişkisel yeterlik
C
İletişim yeterliği
D
Dil yeterliği
E
Bireylerarası yeterlik
Açıklama:
Bir birey, başkalarıyla etkileşimde bulunmak ve iletişim amaçlarına ulaşmak için önce onlarla belirli düzeyde ilişki kurmalıdır. “ ilişki kurma” yerine “bağlantı” kurma” da denilebilir. Bu durumda bireyler arasında iletişimsel bir “bağ” kast edilmektedir. Bağlantı oluşturmak için bağın, iki uçta bulunan bireye de en az birer noktadan temas etmesi gerekir. Başka deyişle bağlantı kurmak isteyen birey, karşıdakinde bir bağlantı noktası, başlangıç noktası bulmalı ve iletişimsel bağ oraya bağlanmalıdır. Geçmiş ile ilgili ortak noktalar ilişkisel yeterlik olarak nitelendirilebilir.
Soru 57
Kültürlerarası iletişim yeterliği edinme sürecinden olan bilişsel donanımla ilgili hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Açıklık ve sezgi gücüne sahip olması
B
Kültürlerrasılık bilincini kazanmak
C
Belirsizliğe karşı toleranslı olmak
D
İletişim sürecinde karşıdakine saygı göstermek
E
Etnomerkezcilik düzeyinin düşük olması
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği edinme süreçlerinden olan bilişsel donanımda; kültürlerarasılık bilincini kazanmak, kendinin ve kendi kültürünün farkında olmak ve kültürlerarası karşılaşmalarda gerçekçi beklentilere sahip olmak gerekir.
Soru 58
Kültürlerarası iletişim yeterliğinin duygusal yönü, bireyin kendini değerlendirmesi temeline dayanır. Bu değerlendirme aşağıdakilerden hangisini kapsamaz?
Seçenekler
A
Öz saygı
B
Açık fikirlilik
C
Ön yargısız davranışlar
D
Sosyal rahatlık
E
Dürüstlük
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliğinin duygusal yönü, bireyin kendini değerlendirmesi temeline dayanır. Bu değerlendirme bireyin
- öz saygısını,
- açık fikirliliğini,
- ön yargısız davranışlarını ve
- sosyal rahatlığını kapsamaktadır.
- öz saygısını,
- açık fikirliliğini,
- ön yargısız davranışlarını ve
- sosyal rahatlığını kapsamaktadır.
Soru 59
Kültürlerarası etkileşim sürecinde esnek davranabilen birey hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Seçenekler
A
Kendini karşısındaki daha rahat açabilir
B
Etkileşimleri daha rahat yönetebilir
C
Farklı kültürlerin üyeleriyle daha rahat iletişim kurarlar
D
Daha kolay empati yaparlar
E
İletişim becerilerini daha rahat kullanabilirler
Açıklama:
Davranışsal esneklik, farklı bağlam ve durumlarda uygun davranış biçemlerini seçebilme becerisini ifade eder ve kültürlerarası iletişim yeterliğinin yaratıcı yönünü vurgular. Davranışsal esneklik kazanmış bireyler, iletişim sürecine doğru ve uygun biçimde katılabilir ve iletişim amaçlarına ulaşabilmek için değişik davranışsal stratejiler uygulayabilirler. Kültürlerarası etkileşim sürecinde esnek davranabilen kişiler, farklı kültürün üyeleri ile bireysel ilişki kurabilmek için hangi güvenilir sözlü mesajları nasıl kullanabileceklerini bilirler.
Soru 60
İletişim yeterliğini oluşturan değişkenlerden birisi kişisel bakımdan etkili olmak ise diğer değişken aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Toplumsal bakımdan uygun bir tarzda iletişim gerçekleştirme yetisi
B
Kültürel bakımdan uygun bir tarzda iletişim gerçekleştirme yetisi
C
Şekli bakımdan uygun bir tarzda iletişim gerçekleştirme yetisi
D
Bilimsel bakımdan uygun bir tarzda iletişim gerçekleştirme yetisi
E
Çağdaş bakımdan uygun bir tarzda iletişim gerçekleştirme yetisi
Açıklama:
İletişim yeterliği, “kişisel bakımdan etkili, toplumsal bakımdan uygun bir tarzda iletişim gerçekleştirme yetisi” olarak tanımlanmaktadır. İletişim yeterliği kavramı etkileşime katılan bireylerin bir yandan kendi amaçlarını gerçekleştirirken diğer yandan da etkileşimin taraflarını da tatmin edecek kişilerarası ilişkileri yürütme yetisine vurgu yapmaktadır.
Soru 61
Bir bireyin çevresi ile etkileşimi yoluyla niyetlendiği etkiyi gösterebilme yeteneği ne yolla arttırılabilir?
Seçenekler
A
Tecrübe yoluyla
B
Etkileşim yoluyla
C
Eğitim yoluyla
D
Gözlem yoluyla
E
Taklit yoluyla
Açıklama:
İletişimde etkinlik, önceleri “bir bireyin çevresi ile etkileşimi yoluyla niyetlendiği etkiyi gösterebilme yeteneği” şeklinde tanımlanmaktaydı (Chen ve Starosta, 1996: 356). Bu tanıma göre, yetenek, öğrenme ve toplum içinde kültürleşmeyle ilgisi olmayan, bireyde doğuştan var olan bir şey olarak anlaşılıyordu. Oysa bireyin etkinliğinin eğitim düzeyi ile doğru orantılı olarak arttığı söylenebilir. Etkileşim süreçlerine katılan bireylerin çevre koşullarını kendi iletişim amaçlarına ulaşmak için denetim altında tutabilmeleri yetenek kadar bilgi de gerektirir.
Soru 62
Farklı kültürlere mensup iki kişinin iletişiminde konuşulacak konu ve biçem hangi bağlam olarak ele alınır?
Seçenekler
A
Kişisel bağlam
B
Sözlü bağlam
C
Çevresel bağlam
D
İlişkisel bağlam
E
Sembolik bağlam
Açıklama:
Söz gelişi, farklı kültürlere mensup iki kişinin bir toplantı odasında karşılaşmaları durumunda, anlaşılması kolay olsun diye, bağlamı birkaç yönden ele alabiliriz:
• konuşulacak konular, konuşmada kullanılacak biçem sözlü bağlamı;
• karşılaşan bireyler arasındaki tanışıklık, mevki ve statü farkı, toplantının
amacı ilişkisel bağlamı;
• odanın şekli, döşemesi, aydınlatma ve havalandırması ile kime ait olduğu
sembolik ve çevresel bağlamı oluşturur.
İletişim sürecindeki bireylerin iletişim yeterlikleri, hem karşıdakine hem de yukarıda sıraladığımız bağlamsal duruma uygun davranmalarını sağlar.
• konuşulacak konular, konuşmada kullanılacak biçem sözlü bağlamı;
• karşılaşan bireyler arasındaki tanışıklık, mevki ve statü farkı, toplantının
amacı ilişkisel bağlamı;
• odanın şekli, döşemesi, aydınlatma ve havalandırması ile kime ait olduğu
sembolik ve çevresel bağlamı oluşturur.
İletişim sürecindeki bireylerin iletişim yeterlikleri, hem karşıdakine hem de yukarıda sıraladığımız bağlamsal duruma uygun davranmalarını sağlar.
Soru 63
Kişilerarası iletişimin gerçekleştiği ortamda yer alan nesneler ve nesnel olmayan bileşenler, tarafların kültürlerinde ne tür anlamlar taşır?
Seçenekler
A
Farklı yapısal anlamlar
B
Farklı düşünsel anlamlar
C
Farklı bilişsel anlamlar
D
Farklı semiyotik anlamlar
E
Farklı sembolik anlamlar
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği, genel “iletişim yeterliği” ile aynı koşulları içermekle birlikte, yabancı bir kültürün kodlarının eklendiği bağlamlarda oluşan iletişim süreçlerinde etkin ve uygun iletişim davranışları göstermeyi talep etmektedir. Kişilerarası iletişimin gerçekleştiği ortamda yer alan nesneler ve nesnel olmayan bileşenler, tarafların kültürlerinde farklı sembolik anlamlar taşırlar.
Soru 64
Uluslararası birey terimi hangi tür insanlar için kullanılır?
Seçenekler
A
Farklı kültürlerle etkileşimde sorun yaşayabilen insanlar için
B
Farklı kültürlerle etkileşimde sorun yaşamayan insanlar için
C
Aynı kültürde farklı insanlarla etkileşimde sorun yaşamayan insanlar için
D
Aynı alt kültürdeki insanlarla etkileşimde sorun yaşamayan insanlar için
E
Yeni yapılanan kültürlerle etkileşimde sorun yaşamayan insanlar için
Açıklama:
Uluslararası birey yaklaşımı, geçen yüzyılın son çeyreğinde başlayan “ekonomik küreselleşme” sonucunda farklı ülkelerde çalışan insanların karşılaştığı kültürülerarası durumlarla ilgilidir. Uluslararası birey yaklaşımına göre, kültürlerarası yeterlik, kendi yurtlarının dışında geçici bir süre için yaşayan ya da çalışan bireylerin etkin iletişim davranışları arasında gözlenen yaygın ögelerin belirlenmesi yoluyla saptanır. Bu yaklaşıma göre, kültürlerarası iletişim yeterliği kazanmış, yurtdışında geçici süre için yaşayan birey, yabancılarla olan ilişkilerinden edindiği deneyimleri yabancıyla ilişkilerine başarıyla uygulayabilme yeteneği kazanmış kişidir. Uluslararası birey terimi, farklı ülkelerde yaşama becerisine sahip,
farklı kültürlerle etkileşimde sorun yaşamayan insanlar için kullanılır.
farklı kültürlerle etkileşimde sorun yaşamayan insanlar için kullanılır.
Soru 65
Kültürlerarası iletişim yeterliğinin, iletişime katılan bireyin kişilik özelliklerinden çok, başka ülkelerde yaşayarak ya da eğitim programları yoluyla elde ettiği deneyimlere bağlı olduğunu öne süren yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Sosyal davranışçılık yaklaşımı
B
Uluslararası birey yaklaşımı
C
Öznel kültür yaklaşımı
D
Tipoloji yaklaşımı
E
Çok kültürlü insan yaklaşımı
Açıklama:
Sosyal davranışçılık yaklaşımına göre, kültürlerarası iletişim yeterliği, iletişime katılan bireyin kişilik özelliklerinden çok, başka ülkelerde yaşayarak ya da eğitim programları yoluyla elde ettiği deneyimlere bağlıdır.
Soru 66
Kültürlerarası iletişim sorunlarının ortaya çıkmasında gözlem yoluyla öğrenmenin yarattığı en önemli risk hangisidir?
Seçenekler
A
Yanlış öğrenme ve değerlendirme
B
Yanlış gözlem ve değerlendirme
C
Yanlış algılama ve değerlendirme
D
Farklı deneyimleme ve değerlendirme
E
Yanlış değerlendirme ve öğrenme
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim sorunlarının ortaya çıkmasının başlıca nedenlerinden olan “yanlış algılama ve değerlendirme” gözlem yoluyla öğrenmenin yarattığı en önemli risktir. Bireyin gözlemlediği bir davranışın hangi anlamı taşıdığını ve farklı bağlamlarda ne anlama geldiğini bilmesi genellikle mümkün olmaz. Birey gözlem yoluyla öğrendiği davranışı farklı bir bağlamda uyguladığında, amaçlamadığı bir anlam yaratabilir. Bu durumda iletişim yeterliğinden söz edilemez.
Soru 67
Brisline göre uyum yeteneği yüksek bireyin nitelikleri arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?
Seçenekler
A
Hoşgörürlük
B
Bilgililik
C
Güçlü kişilik
D
Tez canlılık
E
Amaca yönelik olmak
Açıklama:
Richard W. Brislin, kültürlerarası iletişimde başarının, yabancıyla etkileşimde bulunan bireyin tutumlarına, niteliklerine ve sosyal yeteneklerine bağlı olduğunu belirtmektedir (Brislin, 2008). Brislin’e göre, etnik merkezciliğe ve ön yargılara dayanmayan değerlendirmeler, kültürlerarası iletişimde en değerli olanlarıdır. Brislin, uyum yeteneği yüksek bireyin nitelikleri arasında, güçlü kişilik, bilgililik, hoşgörürlük, sosyal ilişki kurma yeteneği, olası çıkarları algılama ve amaca yönelik olmayı saymaktadır.
Soru 68
Bireylerin kültürlerarası iletişim yeterliklerinin değerlendirmesinde neye bakılır?
Seçenekler
A
Yabancıya karşı geliştirdiği davranışlara
B
Yabancıya karşı geliştirdiği yaklaşımlara
C
Yabancıya karşı geliştirdiği bakışa
D
Yabancıya karşı geliştirdiği samimiyete
E
Yabancıya karşı geliştirdiği tutumlara
Açıklama:
Kültürlerarası tutum açısından bakıldığında, bireyin iletişim kurduğu kişinin kültürünü anlaması ve bu kültüre karşı olumlu tavır geliştirmesi kültürlerarası iletişim yeterliğine ulaşmanın anahtarı olarak kabul edilmektedir. Gözlenebilir davranışlar yoluyla tutumları ölçmek görece daha kolay sayıldığı için, bireylerin kültürlerarası iletişim yeterliklerinin değerlendirmesinde yabancıya karşı geliştirdiği tutumlara bakılır. Burada konu edildiği şekliyle tutum, “bir bireye atfedilen ve onun karşısındaki kişi ile ilgili düşünce, duygu ve davranışlarını etkileyen eğilim” ya da “bireyin önceki deneyimlerine dayanan kanı, inanç ya da öneğilim” olarak tanımlanabilir.
Soru 69
Toplumsal yeterliliğin nitelikleri arasında aşağıdakilerden hangisi yer alır?
Seçenekler
A
Bilişsel tekdüzelik
B
Başkalarının duygularını sezebilme
C
Başkalarına saygı gösterebilme
D
Etkileşim rollerini bilme
E
Kültürel geleneklere uyma
Açıklama:
Toplumsal yeterlik, başkalarının duygularını sezebilme, toplumsal rol üstlenme, bilişsel karmaşıklık ve etkileşimi yönetebilme gibi yetenek ve nitelikleri kapsar. Her bireyin kendi toplumu içinde, öğrendiği kültürel kalıplar çerçevesinde uygun davranışlar göstermesi normal karşılanır. Kültürlerarası iletişimde ise bireyin yabancı olduğu bir toplum içinde, onun normlarıyla çatışmayacak şekilde davranması beklenir.
Soru 70
İlişkisel yeterliliğin başlangıç noktası nedir?
Seçenekler
A
İletişim konusu bulmak
B
Bağlantı noktası bulmak
C
Karşısındakini tanımak
D
Bilgi sahibi olmak
E
Araştırma yapmak
Açıklama:
İlişkisel yeterlik yukarıda sıralanan yeterliklerin çoğunu içermekle birlikte diğerlerinden bağımsızdır ve etkileşimin karşılıklı süreçleri ile ilgisi açısından diğerlerinden ayrılır. Bir birey, başkalarıyla etkileşimde bulunmak ve iletişim amaçlarına ulaşmak için önce onlarla belirli düzeyde ilişki kurmalıdır. “İlişki kurma” yerine “bağlantı kurma” da denilebilir. Bu durumda bireyler arasında iletişimsel bir “bağ” kast edilmektedir. Bağlantı oluşturmak için bağın, iki uçta bulunan bireye de en az birer noktadan temas etmesi gerekir. Başka deyişle bağlantı kurmak isteyen birey, karşıdakinde bir bağlantı noktası, başlangıç noktası bulmalı ve iletişimsel bağı oraya bağlamalıdır.
Soru 71
Aşağıdakilerden hangisi bireyin kültürlerarası iletişim yeterliği edinmeye duygusal açıdan hazır olduğunu gösterir?
Seçenekler
A
Etnomerkezci olmaması
B
Önkabüllerinin olması
C
Gözlem gücüne sahip olması
D
Hayat tecrübesi olması
E
Kendini sınırlandırabilmesi
Açıklama:
Bireyin duygusal bakımdan yabancı ile iletişime hazır olması kültürlerarası iletişim yeterliğinin ön koşuludur. Bir insanın,
• etnomerkezci olmaması ya da etnomerkezcilik düzeyinin düşük olması,
• karşılaşılan kültürle ilgili ön yargılarının bulunmaması ya da ön yargılarının farkında olması,
• açıklık ve sezgi gücüne sahip olması
kültürlerarası iletişim yeterliği edinmeye duygusal açıdan hazır olduğunu gösterir.
• etnomerkezci olmaması ya da etnomerkezcilik düzeyinin düşük olması,
• karşılaşılan kültürle ilgili ön yargılarının bulunmaması ya da ön yargılarının farkında olması,
• açıklık ve sezgi gücüne sahip olması
kültürlerarası iletişim yeterliği edinmeye duygusal açıdan hazır olduğunu gösterir.
Soru 72
Kültürlerarası iletişim yeterliğinin duygusal yönü anlamında bireyin kendini değerlendirmesi ölçütleri içerisinde aşağıdakilerden hangisi yer alır?
Seçenekler
A
Egosantrik olmamak
B
Etnısantrik olmamak
C
Karşısındakine saygı duymak
D
Açık fikirlilik
E
Geleneklere uygun davranmak
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliğinin duygusal yönü, bireyin kendini değerlendirmesi temeline dayanır. Bu değerlendirme bireyin
• öz saygısını,
• açık fikirliliğini,
• ön yargısız davranışlarını ve
• sosyal rahatlığını kapsar.
• öz saygısını,
• açık fikirliliğini,
• ön yargısız davranışlarını ve
• sosyal rahatlığını kapsar.
Soru 73
Sosyal rahatlık, kültürlerarası iletişimde hangi duyguyu azaltma yeteneği olarak tanımlanmaktadır?
Seçenekler
A
Samimiyet
B
Kaygı
C
Hoşgörüsüzlük
D
Yabancılık
E
Boşverme
Açıklama:
Sosyal rahatlık, kültürlerarası iletişimde “kaygı” duygusunu azaltma yeteneği olarak tanımlanmaktadır. Kendi kültürel ortamlarının dışında bulunan bireylerin yabancılarla katıldığı ilk etkinliklerde genellikle birçok beklenmeyen durumlar ortaya çıkar ve birey yeni bir durumla karşılaştığında çoğunlukla psikolojik güvensizliğe dayalı kaygı duyar. Sosyal kaygının göstergeleri arasında terleme, kesik hareketler, vücut gerginliği, konuşmada karışıklık, tereddüt ve tepkide azalma vardır.
Soru 74
Bilişsel bir süreç olan öğrenme sonucunda edinilen bilgiler, kültürlerarası karşılaşmalarda aktarılmak istenen anlamlarını açmak için ne oluşturur?
Seçenekler
A
Bilişsel alan
B
Düşünsel alan
C
Uygunluk çerçevesi
D
Başvuru çerçevesi
E
Hoşgörü çerçevesi
Açıklama:
Kendi kültürünü enformel yolla, ilk çocukluk döneminde itibaren aile ve yakın çevresi ile daha sonraki eğitim aşamalarında öğrenen birey, yabancı kültürü öğrenmek için özel bir çaba harcamalıdır. Bilişsel bir süreç olan öğrenme sonucunda edinilen bilgiler, kültürlerarası karşılaşmalarda aktarılmak istenen anlamlarını açmak için başvuru çerçevesi oluşturur.
Soru 75
Davranışsal esneklik neyi ifade eder? farklı bağlam ve durumlarda uygun davranış biçemlerini seçebilme becerisini ifade eder
Seçenekler
A
Uygun tutum biçemleri geliştirebilmeyi
B
Uygun düşünce biçemleri geliştirebilmeyi
C
Uygun bakış açılarını seçebilmeyi
D
Uygun yaklaşım biçemleri seçebilmeyi
E
Uygun davranış biçemleri seçebilmeyi
Açıklama:
Davranışsal esneklik, farklı bağlam ve durumlarda uygun davranış biçemlerini seçebilme becerisini ifade eder ve kültürlerarası iletişim yeterliğinin yaratıcı yönünü vurgular. Davranışsal esneklik kazanmış bireyler, iletişim sürecine doğru ve uygun biçimde katılabilir ve iletişim amaçlarına ulaşabilmek için değişik davranışsal stratejiler uygulayabilirler. Kültürlerarası etkileşim sürecinde esnek davranabilen kişiler, farklı kültürün üyeleri ile bireysel ilişki kurabilmek için hangi güvenilir sözlü mesajları nasıl kullanabileceklerini bilirler.
Soru 76
Aşağıdakilerden hangisi bireylerin iletişim yeterliğinde dikkate alınması gereken özelliklerdendir?
Seçenekler
A
Amaçlarını koordine etmeleri
B
Nadiren işbirliği içinde bulunmaları
C
Koşullardan bağımsız olması
D
Diğerlerinin duygularından habersiz olması
E
Empatiden uzak olması
Açıklama:
İletişimde etkinlik kavramı iletişim sürecine katılan tarafların görüşü ile de ilintilidir. Bir bireyin kendini yeterli hissetmesi onun iletişim yeterliğinin kanıtı olamaz.
İletişim yeterliği hem başkaları tarafından gözlenmeli hem de bireyin etkileşimde bulunduğu kişiler tarafından onaylanmalıdır. Bu nedenle iletişim yeterliği,
• bireylerin amaçlarını formüle etme ve onlara ulaşmaları,
• diğerleriyle etkin şekilde iş birliği yapmaları ve
• bu becerilerini değişen koşullarda gösterebilmeleri gibi kriterler dikkate alınarak değerlendirilmelidir
İletişim yeterliği hem başkaları tarafından gözlenmeli hem de bireyin etkileşimde bulunduğu kişiler tarafından onaylanmalıdır. Bu nedenle iletişim yeterliği,
• bireylerin amaçlarını formüle etme ve onlara ulaşmaları,
• diğerleriyle etkin şekilde iş birliği yapmaları ve
• bu becerilerini değişen koşullarda gösterebilmeleri gibi kriterler dikkate alınarak değerlendirilmelidir
Soru 77
Farklı kültürlere mensup iki kişinin karşılaşmaları durumunda aşağıdakilerden hangisi ilişkisel bağlamı oluşturur?
Seçenekler
A
Konuşulacak konu
B
Konuşmada biçem
C
Tanışıklık
D
Ses tonu
E
Karşılaşılan mekanın özellikleri
Açıklama:
Konuşulacak konular, konuşmada kullanılacak biçem sözlü bağlamı; karşılaşan bireyler arasındaki tanışıklık, mevki ve statü farkı, toplantının amacı ilişkisel bağlamı; odanın şekli, döşemesi, aydınlatma ve havalandırması ile kime ait olduğu sembolik ve çevresel bağlamı oluşturur.
Soru 78
İki farklı kültürden insanın kapalı bir mekanda karşılaşması durumunda aşağıdakilerden hangisi sözel bağlamı oluşturur?
Seçenekler
A
Konuşulacak konu
B
Tanışıklık
C
Statü farkı
D
Odanın döşemesi
E
Havalandırma
Açıklama:
Konuşulacak konular, konuşmada kullanılacak biçem sözlü bağlamı; karşılaşan bireyler arasındaki tanışıklık, mevki ve statü farkı, toplantının
amacı ilişkisel bağlamı; odanın şekli, döşemesi, aydınlatma ve havalandırması ile kime ait olduğu sembolik ve çevresel bağlamı oluşturur.
amacı ilişkisel bağlamı; odanın şekli, döşemesi, aydınlatma ve havalandırması ile kime ait olduğu sembolik ve çevresel bağlamı oluşturur.
Soru 79
Aşağıdakilerden hangisi iletişime uygunluğun dört ögesinden biri değildir?
Seçenekler
A
Miktar
B
Nitelik
C
İlişkinlik
D
İletişim biçemi
E
Yeterlilik
Açıklama:
Miktar, nitelik, ilişkinlik ve iletişim biçemi iletişime uygunluğun dört ögesidir:
• miktar, bağlamın gerektirdiği kadar iletiyi;
• nitelik, amaçlanan anlamı aktaran iletiyi;
• ilişkinlik, iletilerin konuyla bağlantısını ve
• iletişim biçemi, bağlamın gerektirdiği biçemi ifade etmektedir.
• miktar, bağlamın gerektirdiği kadar iletiyi;
• nitelik, amaçlanan anlamı aktaran iletiyi;
• ilişkinlik, iletilerin konuyla bağlantısını ve
• iletişim biçemi, bağlamın gerektirdiği biçemi ifade etmektedir.
Soru 80
Bireylerin birden fazla kültürün üyeleri olmaları durumunda bu kültürlerin mensupları ile iletişimde sorun yaşamayacaklarını varsayan yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Sosyal davranışçılık yaklaşımı
B
Çokkültürlü insan yaklaşımı
C
Öznel kültür yaklaşımı
D
Tipoloji yaklaşımı
E
Uluslararası birey yaklaşımı
Açıklama:
Çokkültürlü insan yaklaşımı, bireylerin birden fazla kültürün üyesi olmaları durumunda, bu kültürlerin mensupları ile iletişimde sorun yaşamayacakları varsayımı
üzerine kuruludur. Çokkültürlü bireylerin birden fazla kültür ortamında etkin iletişim gerçekleştirebildiğinden yola çıkarak, tanımadıkları kültürlerin üyeleri ile etkileşimlerinde de başarılı olacakları düşüncesine dayalı bu yaklaşım, çokkültürlü olmanın genel olarak kültürlerarası iletişimde avantaj sağladığını ileri sürmektedir.
üzerine kuruludur. Çokkültürlü bireylerin birden fazla kültür ortamında etkin iletişim gerçekleştirebildiğinden yola çıkarak, tanımadıkları kültürlerin üyeleri ile etkileşimlerinde de başarılı olacakları düşüncesine dayalı bu yaklaşım, çokkültürlü olmanın genel olarak kültürlerarası iletişimde avantaj sağladığını ileri sürmektedir.
Soru 81
Kültürlerarası iletişim yeterliğinin iletişime katılan bireyin kişilik özelliklerinden çok, başka ülkelerde yaşayarak ya da eğitim programları yoluyla elde ettiği deneyimlere bağlı olduğu yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Uluslararası birey yaklaşımı
B
Öznel kültür yaklaşımı
C
Sosyal davranışçılık yaklaşımı
D
Çokkültürlü insan yaklaşımı
E
Tipoloji yaklaşımı
Açıklama:
Sosyal davranışçılık yaklaşımına göre, kültürlerarası iletişim yeterliği, iletişime katılan bireyin kişilik özelliklerinden çok, başka ülkelerde yaşayarak ya da eğitim programları yoluyla elde ettiği deneyimlere bağlıdır. Öğrenme kuramlarından biri olan “Sosyal Davranışçılık Kuramı” ya da diğer adıyla “Sosyal Bilişsel Kuram”a göre, davranışların mutlaka doğrudan öğrenilip pekiştirilmesi gerekmez. Davranışları gözlemleyerek ve başkalarının yaptıklarının sonuçlarına bakarak da öğrenmek mümkündür. “İkinci elden öğrenme” de denilebilecek bu öğrenme “gözlem yoluyla öğrenme” olarak bilinir. Sosyal davranışçılık
yaklaşımı, yabancı kültürün de gözlem yoluyla öğrenilebileceğini ve bireyin bu bilgiye dayanarak o kültürün üyeleriyle etkin iletişim kurma yeterliğine sahip olabileceğini ileri sürmektedir.
yaklaşımı, yabancı kültürün de gözlem yoluyla öğrenilebileceğini ve bireyin bu bilgiye dayanarak o kültürün üyeleriyle etkin iletişim kurma yeterliğine sahip olabileceğini ileri sürmektedir.
Soru 82
Aşağıdaki özelliklerden hangisi bireyin kültürlerarası iletişim yeterliği edinmeye duygusal açıdan hazır olduğunu göstermektedir?
Seçenekler
A
karşıdakine saygı göstermek
B
Kültürlerarasılık bilincini kazanmak
C
Etnomerkezci olmaması
D
Belirsizliğe karşı toleranslı olmak
E
Dil ve genel olarak iletişim becerilerini kullanmak
Açıklama:
Bireyin duygusal bakımdan yabancı ile iletişime hazır olması kültürlerarası iletişim yeterliğinin ön koşuludur. Bir insanın,
• etnomerkezci olmaması ya da etnomerkezcilik düzeyinin düşük olması,
• karşılaşılan kültürle ilgili ön yargılarının bulunmaması ya da ön yargılarının
farkında olması,
• açıklık ve sezgi gücüne sahip olması kültürlerarası iletişim yeterliği edinmeye duygusal açıdan hazır olduğunu gösterir.
• etnomerkezci olmaması ya da etnomerkezcilik düzeyinin düşük olması,
• karşılaşılan kültürle ilgili ön yargılarının bulunmaması ya da ön yargılarının
farkında olması,
• açıklık ve sezgi gücüne sahip olması kültürlerarası iletişim yeterliği edinmeye duygusal açıdan hazır olduğunu gösterir.
Soru 83
Kültürlerarası iletişimde karşısındakine saygı göstermek, esnek olmak, genel iletişim becerilerini kullanmak ve belirsizliğe karşı toleranslı olmak kültürlerarası iletişim yeterliliğinin hangi bileşenine aittir?
Seçenekler
A
Bilişsel bileşen
B
Davranışsal bileşen
C
Duygusal bileşen
D
Düşünsel bileşen
E
Sezgisel bileşen
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği, bireyin etkileşimde bulunduğu yabancılarla etkin iletişim kurabilmesini sağlar ve duygusal, bilişsel ve davranışsal bileşenlerden oluşur. Üçüncü sırada fiili ya da davranış düzeyi gelir. Bu düzeyde birey, kültürlerarası karşılaşmalarda duygusal ve bilişsel donanımına dayanarak iletişim davranışları sergiler. İletişim sürecinde karşıdakine saygı göstermek, esnek olmak, dil ve genel olarak iletişim becerilerini kullanmak ve belirsizliğe karşı toleranslı olmaktır.
Soru 84
Aşağıdakilerden hangisi öz saygısı yüksek insanların özelliklerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Başkaları hakkında olumlu düşünen
B
Başkalarından daha çok kabul gören
C
Başkaları tarafından izlendiğinde daha etkin olan
D
Amirleriyle çalışırken kendini rahatsız hisseden
E
Olumsuz yorumlara karşı kendisini koruyan
Açıklama:
Öz saygısı yüksek bireylerle öz saygısı az olan bireylerin kültürlerarası iletişim sürecindeki davranışları birbirlerinden farklıdır (Adler ve Towne, 1993). Öz saygısı
yüksek bireyler, öz saygısı az olanlara göre;
• başkaları hakkında daha olumlu düşünen,
• başkalarından daha çok kabul gören,
• başkaları tarafından izlendiğinde daha etkin olan,
• amirleriyle birlikte çalışırken kendini daha rahat hisseden ve
• başkalarının olumsuz yorumlarına karşı kendilerini daha iyi koruyan kişilerdir.
yüksek bireyler, öz saygısı az olanlara göre;
• başkaları hakkında daha olumlu düşünen,
• başkalarından daha çok kabul gören,
• başkaları tarafından izlendiğinde daha etkin olan,
• amirleriyle birlikte çalışırken kendini daha rahat hisseden ve
• başkalarının olumsuz yorumlarına karşı kendilerini daha iyi koruyan kişilerdir.
Soru 85
Bireylerin, tanımadıkları bir toplumsal çevreye uyum sağlamakta zorlanmaları sonucunda içine girdikleri bunalım ve gösterdikleri anomi durumuna ne ad verilmektedir?
Seçenekler
A
Çokkültürlülük
B
Kültür yozlaşması
C
Bilişsel süreç
D
Duygusal süreç
E
Kültür şoku
Açıklama:
Kültür şoku, bireylerin, tanımadıkları bir toplumsal çevreye uyum sağlamakta zorlanmaları sonucunda içine girdikleri bunalım ve gösterdikleri tepkiler, anomi durumudur.
Soru 86
"..........................., kişisel bakımdan etkili, toplumsal bakımdan uygun bir tarzda iletişim gerçekleştirme yetisidir."
Yukarıdaki ifadeyi aşağıdaki hangi sözcük en doğru tamamlar?
Yukarıdaki ifadeyi aşağıdaki hangi sözcük en doğru tamamlar?
Seçenekler
A
İletişim yeterliği
B
Etkin iletişim
C
Kitle iletişimi
D
Kişilerarası iletişim
E
Sosyal iletişim
Açıklama:
İletişim yeterliği, kişisel bakımdan etkili, toplumsal bakımdan uygun bir tarzda iletişim gerçekleştirme yetisidir.
Soru 87
Etkileşim sürecine katılan bireylerin çevre koşullarını kendi iletişim amaçlarına ulaşmak için denetim altında tutabilmeleri yetenek kadar aşağıdakilerden hangisini gerektirir?
Seçenekler
A
Bilgi
B
Para
C
Kariyer
D
Statü
E
Cesaret
Açıklama:
İletişime dahil olanlar ve iletişim ortamı hakkında bilgi yetenek kadar önemlidir.
Soru 88
Bireyin iletişim yeterliğini değerlendirmede aşağıdakilerden hangisi önemli değildir?
Seçenekler
A
Bireyin kendini yeterli hissetmesi
B
Bireyin iletişim amacını formüle etmesi
C
Bireyin iletişim amacına ulaşması
D
Bireyin diğerleriyle iş birliği yapması
E
Bireyin becerilerini değişen koşullarda göstermesi
Açıklama:
Bireyin kendini yeterli hissetmesi, bireyin iletişim yeterliğini değerlendirmede önemli değildir.
Soru 89
Aşağıdakilerden hangisi iletişimde uygunluğun öğelerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Yetenek
B
İlişkililik
C
Nitelik
D
Miktar
E
Biçem
Açıklama:
İletişimde uygunluğun öğeleri biçem, miktar, ilişkililik ve niteliktir. Yetenek iletişimde uygunluğun bir öğesi değildir.
Soru 90
Kültürler arası iletişim yeterliğine farklı açılardan yaklaşan düşüncelerden biri bireyin farklı ülkede yaşayıp yabancılarla edindiği deneyimleri başarı ile uygulayacağını öngörür. Aşağıdakilerden hangisi bu yaklaşımın adıdır?
Seçenekler
A
Uluslar arası birey yaklaşımı
B
Öznel kültür yaklaşımı
C
Sosyal davranışçılık
D
Tipoloji yaklaşımı
E
Çok kültürlü insan yaklaşımı
Açıklama:
Başka ülkede bir nedenle yaşayıp yabancılarla deneyimleri başarı ile uygulayan bireyin her kütürler arası iletişim ortamında başarılı olacağı görüşüne uluslar arası birey yaklaşımı denir.
Soru 91
Farklı kültürel kimliklere sahip bireyler etkileşim kurarken farklı türlerde iletişim yeterliği geliştirirler. Aşağıdakilerden hangisi temel yeterlik türünü anlatır?
Seçenekler
A
Yabancı kültür hakkında bilgiyi doğru kaynaklardan öğrenip içselleştirir.
B
Bilişsel karmaşıklığı yönetebilir
C
Başkalarının duygularını sezebilir.
D
Hangi iletinin hangi bağlam için uygun olduğunu bilir.
E
Başkası ile bağ kurabilir ve kurulan bağı koruyabilir.
Açıklama:
Yabancı kültür hakkında bilgiyi doğru kaynaklardan öğrenip içselleştirir.
Soru 92
Aşağıdaki hangi özellik bireyin duygusal bakımdan yabancı ile iletişime hazır olmasının ön koşuludur?
Seçenekler
A
Ön yargılarının farkında olmak
B
Dil becerilerini kullanabilmek
C
Belirsizliğe karşı toleranslı olmak
D
Kendinin ve kendi kültürünün farkında olmak
E
Esnek olmak
Açıklama:
Ön yargılarının farkında olmak
Soru 93
Kültürler arası iletişim sürecinde öz saygısı yüksek bireylerle öz saygısı düşük olan bireylerin davranışları farklıdır. Aşağıdakilerden hangisi öz saygısı yüksek bireyin özelliği değildir?
Seçenekler
A
Başkalarının olumsuz yorumları bireyin azmini düşürür.
B
Birey başkaları hakkında olumlu düşünür.
C
Birey başkaları tarafından kabul görür.
D
Birey başkaları tarafından izlendiğinde daha etkindir.
E
Birey amirleriyle çalışırken rahat olur.
Açıklama:
Başkalarının olumsuz yorumları bireyin azmini düşürür.
Soru 94
Aşağıdakilerden hangisi iletişim yeterliğinin önemli bir öğesi olan"empati" nin bir özelliği değildir?
Seçenekler
A
Doğuştan gelen bir yetenektir.
B
Bilgiye dayanan bir duygudaşlıktır.
C
Başka birey olarak aynı duyguları hissetmektir.
D
Karşıdaki bireyin kültürel niteliklerini bilmeyi gerektirir.
E
Etkin duyarlılık anlamına gelir.
Açıklama:
Empati, doğuştan gelen bir yetenek değildir sonradan öğrenmeyle geliştirilir.
Soru 95
Aşağıdakilerden hangisi kültür şokunun sonucu değildir?
Seçenekler
A
Uyum
B
Anomi
C
Zorluk
D
Yönelimsizlik
E
Reddetme
Açıklama:
Kültür şoku olumlu bir sonuca sebep olmayacağından yanıt "uyum" dur.
Soru 96
Hangisi kültürler arası iletişim yaklaşımları arasında yer almamaktadır?
Seçenekler
A
Uluslararası birey yaklaşımı
B
Öznel kültür yaklaşımı
C
Sözel kültür yaklaşımı
D
Sosyal davranışçılık yaklaşımı
E
Tipoloji yaklaşımı
Açıklama:
c
Soru 97
Hangi yaklaşıma göre, kültürlerarası iletişim yeterliği kazanmış, yurt dışında geçici süre için yaşayan birey, yabancılarla olan ilişkilerinden edindiği deneyimleri yabancıyla ilişkilerine başarıyla uygulayabilme yeteneği kazanmış kişidir?
Seçenekler
A
Uluslararası birey yaklaşımı
B
Öznel kültür yaklaşımı
C
Çokkültürlü insan yaklaşımı
D
Sosyal davranışçılık yaklaşımı
E
Tipoloji yaklaşımı
Açıklama:
a
Soru 98
Hangi yaklaşıma göre, her birey kendi kültürünü kişisel niteliklerine göre içselleştirir ve yeniden üretir, yani davranışlarına yansıtır?
Seçenekler
A
Öznel kültür yaklaşımı
B
Uluslararası birey yaklaşımı
C
Çokkültürlü insan yaklaşımı
D
Sosyal davranışçılık yaklaşımı
E
Tipoloji yaklaşımı
Açıklama:
A
Soru 99
Hangi yaklaşım birden fazla kültür ortamında etkin iletişim gerçekleştirebildiğinden yola çıkarak, tanımadıkları kültürlerin üyeleri ile etkileşimlerinde de başarılı olacakları düşüncesine dayanmaktadır?
Seçenekler
A
Sosyal davranışçılık yaklaşımı
B
Tipoloji yaklaşımı
C
Çokkültürlü insan yaklaşımı
D
Kültürlerarası iletişimci yaklaşımları
E
Uluslararası birey yaklaşımı
Açıklama:
c
Soru 100
Bireyin iletişim amaçlarına ulaşmak için yeni toplumsal çevreye etkin bir şekilde uyum sağlamasına yarayan genel nitelikleri ifade eden kültürlerarası iletişim yeterlilik türü hangisidir?
Seçenekler
A
Toplumsal yeterlik
B
Bireylerarası yeterlik
C
Temel yeterlik
D
Dil yeterliği
E
İleri düzey yeterlilik
Açıklama:
c
Soru 101
Aşağılardan hangisi “bir kültüre mensup bireylerin, tanımadıkları ya da daha önce
içinde yaşamadıkları farklı bir toplumsal çevreye girdikleri zaman, o çevreye ait kültür ögeleri karşısında uyum yapmakta zorlanmaları sonucunda içine girdikleri sıkıntı, bunalım, zorluklar ve gösterdikleri tepkiler, anomi durumu” olarak tanımlanmaktadır?
içinde yaşamadıkları farklı bir toplumsal çevreye girdikleri zaman, o çevreye ait kültür ögeleri karşısında uyum yapmakta zorlanmaları sonucunda içine girdikleri sıkıntı, bunalım, zorluklar ve gösterdikleri tepkiler, anomi durumu” olarak tanımlanmaktadır?
Seçenekler
A
Kültür şoku
B
Kültürel direnç
C
Kültürel yetersizlik
D
Kültürlerarası beceriksizlik
E
Kültürel duyarsızlık
Açıklama:
A
Soru 102
Hangi kavram bireyin kendi kültürünün ve iletişime katılan diğer bireyin kültürünün onların düşünce ve davranışlarını nasıl etkileyeceğini anlaması anlamında kullanılır?
Seçenekler
A
Kültürel uyanıklık
B
Kültürel körlük
C
Kültürel çatışma
D
Kültürlerarası kazanç
E
Kültürel zeka
Açıklama:
a
Soru 103
Kültürlerarası iletişimde “kaygı” duygusunu azaltma yeteneği
olarak tanımlanan kavram hangisidir?
olarak tanımlanan kavram hangisidir?
Seçenekler
A
Kültürel konfor
B
Aidiyet
C
Sosyal rahatlık
D
Dahil etme
E
Açık fikirlilik
Açıklama:
c
Soru 104
Kültürlerarası iletişim yeterliği kazanmak için aşağıdakilerden hangisi ilk önce yapılmalıdır?
Seçenekler
A
Kültürlerarası farklılaşmayı anlamak
B
Farklılıklara duyarlı olmak
C
Farklılıkları ve onların nedenlerini öğrenmek
D
Edinilen bilgi ve deneyimleri iletişim davranışlarına yansıtmak
E
Bilgi ve deneyimlere göre geri dönüş mekanizması geliştirmek
Açıklama:
a
Soru 105
Aşağıdakilerden hangisi kültürlerarası iletişimci yaklaşımları içindeki bakış açılarından biri değildir?
Seçenekler
A
Etnografik
B
Kültürlerarası tutum
C
Davranışsal yetenekler
D
Kültürel kimlik
E
Kültürel yabancılık
Açıklama:
e
Soru 106
İletişim sürecinin başarılı olması durumunu belirtmek için kullanılan, temel olarak gönderenin iletmeyi amaçladığı, anlamın alıcıda oluşmasının sağlandığı terim aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Etkin iletişim
B
İletişim yeterliği
C
Sözlü iletişim
D
Sözsüz iletişim
E
Bireyin iletileri
Açıklama:
İletişim sürecinin başarılı olması durumunu belirtmek için kullanılan “etkin iletişim” terimi, temel olarak gönderenin iletmeyi amaçladığı anlamın alıcıda oluşmasının sağlandığını ifade eder.
Soru 107
Bireylerin kültürlerarası bağlamda bireysel, soysal, iletişimsel ve stratejik açılardan tam ve başarılı uyumu olarak ifade edilen kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Uygunluk
B
Kültürlerarası iletişim yeterliği
C
Bağlamsal talep
D
Yetenek
E
İletişimde etkinlik
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği bireylerin, kültürlerarası bağlamda bireysel, sosyal, iletişimsel ve stratejik açılardah tam ve başarılı uyumu olarak tanımlanmaktadır.
Soru 108
İletişime katılan bireyin kişilik özelliklerinden çok başka ülkelerde yaşayarak ya da eğitim programları yoluyla elde ettiği deneyimlere bağlı olan yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Tipoloji yaklaşımı
B
Öznel kültür yaklaşımı
C
Sosyal davranışçılık yaklaşımı
D
Çokkültürlü insan yaklaşımı
E
Uluslararası birey yaklaşımı
Açıklama:
Sosyal davranışçılık yaklaşımına göre iletişime katılan bireyin kişilik özelliklerinden çok başka ülkelerde yaşayarak ya da eğitim programları yoluyla elde ettiği deneyimlere bağlıdır.
Soru 109
Bireyin önceki deneyimlerine dayanan kanı, inanç ya da öneğilime ne ad verilir?
Seçenekler
A
Bilişsel nitelik
B
Davranış örüntüleri
C
Dneyim
D
Tutum
E
Yetenek
Açıklama:
Tutum, bir bireye atfedilen ve onun karşısındaki kişi ile ilgili düşünce, duygu ve davranışlarını etkileyen eğilim ya da bireyin önceki deneyimlerine dayanan kanı, inanç ya da öneğilim olarak tanımlanır.
Soru 110
Başkalarının duygulanırın sezebilme, toplumsal rol üstlenme, bilişsel karmaşıklık ve etkileşimi yönetebilme gibi yetenek ve nitelikleri kapsayan iletişim yeterlik türü hangisidir?
Seçenekler
A
Temel yeterlik
B
Dil yeterliği
C
İletişim yeterliği
D
İlişkisel yeterlik
E
Toplumsal yeterlik
Açıklama:
Toplumsal yeterlik, başkalarının duygulanırın sezebilme, toplumsal rol üstlenme, bilişsel karmaşıklık ve etkileşimi yönetebilme gibi yetenek ve nitelikleri kapsar.
Soru 111
Kendini benimseme, onaylama, kendine değer verme, saygı duyma, kendi değerine ilişkin değerlendirme olarak tanımlanan bileşen nedir?
Seçenekler
A
Öz saygı
B
Açık fikirlilik
C
Sosyal rahatlık
D
Ön yargısız davranış
E
Kültürel uyanıklık
Açıklama:
Kendini değerlendirmenin önemli bir bileşeni “öz saygı”dır. Öz saygı, “kendini benimseme, onaylama, kendine değer verme, saygı duyma; kendi değerine ilişkin değerlendirme” olarak tanımlanmaktadır
Soru 112
Bireylerin tanımadıkları bir toplumsal çevreye uyum sağlamakta zorlanmaları sonucunda içine girdikleri bunalıma ne ad verilir?
Seçenekler
A
Grup dışı birey
B
Kültür şoku
C
Kaygı
D
Öz saygısı az olan birey
E
Yetersiz birey
Açıklama:
Kültür şoku, “bir kültüre mensup bireylerin, tanımadıkları ya da daha önce içinde yaşamadıkları farklı bir toplumsal çevreye girdikleri zaman, o çevreye ait kültür ögeleri karşısında uyum yapmakta zorlanmaları sonucunda içine girdikleri sıkıntı, bunalım, zorluklar ve gösterdikleri tepkiler, anomi durumu” olarak tanımlanmaktadır
Soru 113
Anlamanın, “kendinin farkında olmak” ve “kültürel uyanıklık” yönlerinden oluşan “kültürlerarası uyanıklık” yeteneğine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Bilişsel uyanıklık
B
Öz saygı
C
Sezgi
D
Davranışsal yeterlik
E
Sosyal rahatlık
Açıklama:
Sezgi, anlamanın, “kendinin farkında olmak” ve “kültürel uyanıklık” yönlerinden oluşan “kültürlerarası uyanıklık” yeteneğidir.
Soru 114
Etkin duyarlılık olarak da tanımlanan, başka bir birey olarak aynı duyguları hissetmek olan sosyal yetenek ayağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Empati
B
Sezgi
C
Kimliğin korunması
D
Davranışsal yön
E
İletişim
Açıklama:
Empati, başka bir birey olarak aynı duyguları hissetmek olarak tanımlanmaktadır ve bireylerarası iletişim yeterliğinin önemli bir ögesidir. Bu yetenek “etkin duyarlılık” olarak da tanınır.
Soru 115
Farklı bağlam ve durumlarda uygun davranış biçemlerini seçebilme becerisini aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Etkileşimi yönetmek
B
Davranışsal esneklik
C
Algılama
D
İleti oluşturma
E
Kendini açma
Açıklama:
Davranışsal esneklik, farklı bağlam ve durumlarda uygun davranış biçemlerini seçebilme becerisini ifade eder ve kültürlerarası iletişim yeterliğinin yaratıcı yönünü vurgular.
Soru 116
Kişisel bakımdan etkili, toplumsal bakımdan uygun bir tarzda iletişim gerçekleştirme yetisi olarak tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Yeterlik
B
İletişim Yeterliği
C
Dil Yeterliği
D
Toplumsal Yeterlik
E
İlişkisel Yeterlik
Açıklama:
İletişim yeterliği, “kişisel bakımdan etkili, toplumsal bakımdan uygun bir tarzda iletişim gerçekleştirme yetisi” olarak tanımlanmaktadır.
Doğru cevap B'dir.
Doğru cevap B'dir.
Soru 117
Gönderenin, iletmeyi amaçladığı anlamın alıcıda oluşmasını sağlaması sonucu gerçekleşen duruma ne ad verilir?
Seçenekler
A
Etkin iletişim
B
Çokkültürlülük
C
Toplumsal yeterlik
D
Duygusal süreç
E
Bilişsel süreç
Açıklama:
İletişim sürecinin başarılı olması durumunu belirtmek için kullanılan “etkin iletişim” terimi, temel olarak gönderenin iletmeyi amaçladığı anlamın alıcıda oluşmasının sağlandığını ifade eder.
Etkin iletişim, gönderenin, iletmeyi amaçladığı anlamın alıcıda oluşmasını sağladığı zaman gerçekleşir.
Doğru cevap A'dır.
Etkin iletişim, gönderenin, iletmeyi amaçladığı anlamın alıcıda oluşmasını sağladığı zaman gerçekleşir.
Doğru cevap A'dır.
Soru 118
I. İletişim ortamını tanıması
II. İletişime katılan diğer kişilerin reaksiyonlarını doğru şekilde tahmin edebilmesi
III. Yetişkin olması
Yukarıdakilerden hangileri etkin bir iletişim için bireyin sahip olması gereken özelliklerdendir?
II. İletişime katılan diğer kişilerin reaksiyonlarını doğru şekilde tahmin edebilmesi
III. Yetişkin olması
Yukarıdakilerden hangileri etkin bir iletişim için bireyin sahip olması gereken özelliklerdendir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
II ve III
D
I ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
İletişimde etkinlik, önceleri “bir bireyin çevresi ile etkileşimi yoluyla niyetlendiği etkiyi gösterebilme yeteneği” şeklinde tanımlanmaktaydı. Bu tanıma göre, yetenek, öğrenme ve toplum içinde kültürleşmeyle ilgisi olmayan, bireyde doğuştan var olan bir şey olarak anlaşılıyordu.
Oysa bireyin etkinliğinin eğitim düzeyi ile doğru orantılı olarak arttığı söylenebilir. Etkileşim süreçlerine katılan bireylerin çevre koşullarını kendi iletişim amaçlarına ulaşmakiçin denetim altında tutabilmeleri yetenek kadar bilgi de gerektirir. Bu ise bireyin;
• iletişim ortamını tanımasına,
• koşullarla ilgili bilgi alabilmesine,
• iletişime katılan diğer kişilerin reaksiyonlarını doğru şekilde tahmin edebilmesine,
• uygun iletişim stratejilerini seçip uygulayabilmesine ve gerçekleşen etkileşimin sonuçlarını tam olarak değerlendirebilmesine bağlıdır.
Doğru cevap B'dir.
Oysa bireyin etkinliğinin eğitim düzeyi ile doğru orantılı olarak arttığı söylenebilir. Etkileşim süreçlerine katılan bireylerin çevre koşullarını kendi iletişim amaçlarına ulaşmakiçin denetim altında tutabilmeleri yetenek kadar bilgi de gerektirir. Bu ise bireyin;
• iletişim ortamını tanımasına,
• koşullarla ilgili bilgi alabilmesine,
• iletişime katılan diğer kişilerin reaksiyonlarını doğru şekilde tahmin edebilmesine,
• uygun iletişim stratejilerini seçip uygulayabilmesine ve gerçekleşen etkileşimin sonuçlarını tam olarak değerlendirebilmesine bağlıdır.
Doğru cevap B'dir.
Soru 119
Aşağıdakilerden hangisi iletişim yeterliği ile ilgili olarak doğru bir ifadedir.
Seçenekler
A
Bir bireyin kendini yeterli hissetmesi onun iletişim yeterliğinin kanıtıdır.
B
Kişinin iletişim yeterliğinin başkaları tarafından gözlenmesi tek başına yeterlidir.
C
İletişim yeterliğine sahip bireyler iletişim becerilerini değişen koşullarda göstermekte zorlanırlar.
D
İletişim yeterliğine sahip bireyler diğerleriyle etkin şekilde iş birliği yapabilirler.
E
İletişim yeterliğine sahip bireyler etkileşim sırasında her sadece kendi amaçlarına ulaşmayı hedeflerler.
Açıklama:
İletişimde etkinlik kavramı iletişim sürecine katılan tarafların görüşü ile de ilintilidir. Bir bireyin kendini yeterli hissetmesi onun iletişim yeterliğinin kanıtı olamaz. İletişim yeterliği hem başkaları tarafından gözlenmeli hem de bireyin etkileşimde
bulunduğu kişiler tarafından onaylanmalıdır. Bu nedenle iletişim yeterliği;
İletişim yeterliği’ni “etkileşime katılan bir bireyin, etkileşim sırasında her iki tarafı da ilgilendiren amaçlarına ulaşmak için mevcut durumun koşulları içinde, olası iletişim davranışlarından en uygun olanını seçme becerisi” olarak tanımlayanlar kültüriçi etkileşimden farklı olarak, kültürlerarası durumlarda her iki tarafın amaçlarına ulaşması gerektiğini ortaya koymaktadır.
Doğru cevap D'dir.
bulunduğu kişiler tarafından onaylanmalıdır. Bu nedenle iletişim yeterliği;
- bireylerin amaçlarını formüle etme ve onlara ulaşmaları,
- diğerleriyle etkin şekilde iş birliği yapmaları ve
- bu becerilerini değişen koşullarda gösterebilmeleri gibi kriterler dikkate alınarak değerlendirilmelidir.
İletişim yeterliği’ni “etkileşime katılan bir bireyin, etkileşim sırasında her iki tarafı da ilgilendiren amaçlarına ulaşmak için mevcut durumun koşulları içinde, olası iletişim davranışlarından en uygun olanını seçme becerisi” olarak tanımlayanlar kültüriçi etkileşimden farklı olarak, kültürlerarası durumlarda her iki tarafın amaçlarına ulaşması gerektiğini ortaya koymaktadır.
Doğru cevap D'dir.
Soru 120
I. Miktar
II. Olgunluk
III. Nitelik
Yukarıdakilerden hangileri kültürlerarası iletişimde gerekli olan uygunluğun öğelerindendir?
II. Olgunluk
III. Nitelik
Yukarıdakilerden hangileri kültürlerarası iletişimde gerekli olan uygunluğun öğelerindendir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
II ve III
D
I ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Uygunluğun dört ögesi vardır: Miktar, nitelik, ilişkinlik ve iletişim biçemi
- miktar, bağlamın gerektirdiği kadar iletiyi,
- nitelik, amaçlanan anlamı aktaran iletiyi,
- ilişkinlik, iletilerin konuyla bağlantısını ve
- iletişim biçemi, bağlamın gerektirdiği biçemi ifade etmektedir.
Soru 121
........................ bireylerin, kültürlerarası bağlamda bireysel, sosyal, iletişimsel ve stratejik açılardan tam ve başarılı uyumu olarak tanımlanır.
Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yer aşağıdakilerden hangisi ile doğru bir şekilde doldurulur?
Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yer aşağıdakilerden hangisi ile doğru bir şekilde doldurulur?
Seçenekler
A
Kültürleraarası iletişim yeterliği
B
Çokkültürlülük
C
Dil Yeterliği
D
Toplumsal Yeterlik
E
İlişkisel Yeterlik
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği, bireylerin, kültürlerarası bağlamda bireysel, sosyal, iletişimsel ve stratejik açılardan tam ve başarılı uyumu olarak tanımlanır. Kültürlerarası iletişim yeterliği kavramı, eş zamanlı ve birlikte çalışan süreçleri içermektedir. Bu nedenle sadece yeteneklere ya da bireysel ve toplumsal bileşenlere dayandırılamaz.
Doğru cevap A'dır.
Doğru cevap A'dır.
Soru 122
I. Kültürlerarası iletişim yeterliği, farklı kültürlerin üyeleri arasında yanlış anlamalarla doğru orantılıdır.
II. Kültürlerarası iletişim yeterliği, genel “iletişim yeterliği” ile aynı koşulları içermekle birlikte, yabancı bir kültürün kodlarının eklendiği bağlamlarda oluşan iletişim süreçlerinde etkin ve uygun iletişim davranışları göstermeyi talep etmektedir.
III. Kültürlerarası iletişim yeterliği arttıkça, yanlış anlamalar azalır.
Yukarıdaki ifadelerden hangileri kültürlerarası iletişim yeterliği ile ilgili olarak doğrudur?
II. Kültürlerarası iletişim yeterliği, genel “iletişim yeterliği” ile aynı koşulları içermekle birlikte, yabancı bir kültürün kodlarının eklendiği bağlamlarda oluşan iletişim süreçlerinde etkin ve uygun iletişim davranışları göstermeyi talep etmektedir.
III. Kültürlerarası iletişim yeterliği arttıkça, yanlış anlamalar azalır.
Yukarıdaki ifadelerden hangileri kültürlerarası iletişim yeterliği ile ilgili olarak doğrudur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
II ve III
D
I ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliği, genel “iletişim yeterliği” ile aynı koşulları içermekle birlikte, yabancı bir kültürün kodlarının eklendiği bağlamlarda oluşan iletişim süreçlerinde etkin ve uygun iletişim davranışları göstermeyi talep etmektedir.
Kişilerarası iletişimin gerçekleştiği ortamda yer alan nesneler ve nesnel olmayan bileşenler, tarafların kültürlerinde farklı sembolik anlamlar taşırlar. Bu nedenle bireyler kültürlerarası karşılaşmalarda, eş zamanlı olarak farklı bağlamlar içinde iletişim sürecine katılırlar.
Kültürlerarası iletişim yeterliği, farklı kültürlerin üyeleri arasında yanlış anlamalarla ters orantılıdır. Yeterlik arttıkça, yanlış anlamalar azalır ve kültürlerarası iletişim alanında yapılan çalışmaların amacı yanlış anlamaları en aza indirmektir.
Doğru cevap C'dir.
Kişilerarası iletişimin gerçekleştiği ortamda yer alan nesneler ve nesnel olmayan bileşenler, tarafların kültürlerinde farklı sembolik anlamlar taşırlar. Bu nedenle bireyler kültürlerarası karşılaşmalarda, eş zamanlı olarak farklı bağlamlar içinde iletişim sürecine katılırlar.
Kültürlerarası iletişim yeterliği, farklı kültürlerin üyeleri arasında yanlış anlamalarla ters orantılıdır. Yeterlik arttıkça, yanlış anlamalar azalır ve kültürlerarası iletişim alanında yapılan çalışmaların amacı yanlış anlamaları en aza indirmektir.
Doğru cevap C'dir.
Soru 123
Her bireyin kendi kültürünü kişisel niteliklerine göre içselleştirdiğini ve davranışlarına yansıttığını ileri süren kültürlerarası iletişim yeterliği yaklaşımı aşağıdakilerden hagisidir?
Seçenekler
A
Uluslararası birey yaklaşımı
B
Çokkültürlü insan yaklaşımı
C
Öznel kültür yaklaşımı
D
Tipoloji yaklaşımı
E
Sosyal davranışçılık yaklaşımı
Açıklama:
Öznel kültür yaklaşımı, kültürlerarası durumlarla karşılaşan bireylerin öznel (kendine özgü) kültür anlayışlarını çıkış noktası olarak kabul etmektedir. Bu yaklaşıma göre, her birey kendi kültürünü kişisel niteliklerine göre içselleştirir ve yeniden üretir, yani davranışlarına yansıtır.
Doğru cevap C'dir.
Doğru cevap C'dir.
Soru 124
Bireylerin birden fazla kültürün üyesi olmaları durumunda, bu kültürlerin mensupları ile iletişimde sorun yaşamayacaklarının varsayıldığı kültürlerarası iletişim yeterliği yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Öznel kültür yaklaşımı
B
Kültürlerarası iletişimci yaklaşım
C
Sosyal davranışçılık yaklaşımı
D
Tipoloji yaklaşımı
E
Çokkültürlü insan yaklaşımı
Açıklama:
Çokkültürlü insan yaklaşımı, bireylerin birden fazla kültürün üyesi olmaları durumunda, bu kültürlerin mensupları ile iletişimde sorun yaşamayacakları varsayımı üzerine kuruludur.
Çokkültürlü bireylerin birden fazla kültür ortamında etkin iletişim gerçekleştirebildiğinden yola çıkarak, tanımadıkları kültürlerin üyeleri ile etkileşimlerinde de başarılı olacakları düşüncesine dayalı bu yaklaşım, çokkültürlü olmanın genel olarak kültürlerarası iletişimde avantaj sağladığını ileri sürmektedir. Bu yaklaşıma göre, çokkültürlü ortamda yetişen, söz gelimi Almanya’da büyüyen Türk gençleri, kültürlerarası iletişim yeterliğine doğal olarak sahip olmalıdır.
Doğru cevap E'dir.
Çokkültürlü bireylerin birden fazla kültür ortamında etkin iletişim gerçekleştirebildiğinden yola çıkarak, tanımadıkları kültürlerin üyeleri ile etkileşimlerinde de başarılı olacakları düşüncesine dayalı bu yaklaşım, çokkültürlü olmanın genel olarak kültürlerarası iletişimde avantaj sağladığını ileri sürmektedir. Bu yaklaşıma göre, çokkültürlü ortamda yetişen, söz gelimi Almanya’da büyüyen Türk gençleri, kültürlerarası iletişim yeterliğine doğal olarak sahip olmalıdır.
Doğru cevap E'dir.
Soru 125
I. Temel yeterlik II. Dil yeterliği III. İlişkisel yeterlik IV. İletişim yeterliği Yukarıdakilerden hangileri farklı kültürel kimliklerle etkin iletişim kurabilmek için sahip olunması gereken yeterlik türlerindendir?
Seçenekler
A
I ve II
B
II ve III
C
I, II ve IV
D
I, II ve III
E
I, II, III ve IV
Açıklama:
Kültürlerarası karşılaşmalarda etkin iletişim kurmak için yukarıda sıralanan bütün alanlarda yeterlik kazanmak mümkün değildir. Farklı kültürel kimliklere sahip bireylerin etkileşim sürecinde gösterdikleri davranışlar incelendiğinde, bu bireylerin etkin iletişim kurabilmek için farklı türlerde iletişim yeterliği geliştirdikleri görülür. Bu yeterlik türleri;
Doğru cevap E'dir.
- temel yeterlik,
- toplumsal yeterlik,
- bireylerarası yeterlik,
- dil yeterliği,
- iletişim yeterliği ve
- ilişkisel yeterlik olarak sınıflandırılabilir.
Doğru cevap E'dir.
Soru 126
Aşağıdakilerden hangisi kültürlerarası iletişim yeterliğine sahip olmanın ön koşuludur?
Seçenekler
A
Duygusal bakımdan yabancı ile iletişime hazır olmak
B
Bilişsel donanıma sahip olmak
C
Kültürlerarasılık bilincini kazanmak
D
Kendinin ve kendi kültürünün farkında olmak
E
İletişim sürecinde karşıdakine saygı göstermek
Açıklama:
Bireyin duygusal bakımdan yabancı ile iletişime hazır olması kültürlerarası iletişim yeterliğinin ön koşuludur. Bir insanın;
- etnomerkezci olmaması ya da etnomerkezcilik düzeyinin düşük olması,
- karşılaşılan kültürle ilgili ön yargılarının bulunmaması ya da ön yargılarının farkında olması,
- açıklık ve sezgi gücüne sahip olması kültürlerarası iletişim yeterliğinin ilk aşamasını oluşturur.
Soru 127
“…………….. etkileşime katılan bir bireyin, etkileşim sırasında her iki tarafı da ilgilendiren amaçlarına ulaşmak için mevcut durumun koşulları içinde, olası iletişim davranışlarından en uygun olanını seçme becerisidir.”
Yukarıda boş bırakılan alana aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Yukarıda boş bırakılan alana aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Seçenekler
A
Uygunluk
B
İletişim yeterliği
C
Bağlamsal talep
D
Sözlü bağlam
E
İlişkisel bağlam
Açıklama:
İletişim yeterliği etkileşime katılan bir bireyin, etkileşim sırasında her iki tarafı da ilgilendiren amaçlarına ulaşmak için mevcut durumun koşulları içinde, olası iletişim davranışlarından en uygun olanını seçme becerisidir. Bu sebeple doğru cevap B şıkkıdır.
İletişim yeterliği
İletişim yeterliği
Soru 128
I. İlişkisel bağlam
II. Nitelik
III. İletişim biçemi
Yukarıda numaralandırılarak verilen ifadelerden hangisi/hangileri uygunluğun öğelerindendir?
II. Nitelik
III. İletişim biçemi
Yukarıda numaralandırılarak verilen ifadelerden hangisi/hangileri uygunluğun öğelerindendir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I - II
D
II - III
E
I - II - III
Açıklama:
Uygunluğun dört öğesi vardır ve bunlar; miktar, nitelik, ilişkinlik ve iletişim biçemidir. Bu sebeple doğru cevap D şıkkıdır.
II - III
II - III
Soru 129
Farklı ülkelerde yaşama becerisine sahip, farklı kültürlerle etkileşimde sorun yaşamayan insanlar için kullanılan terim aşağıdakilerden hangisi ile ilişkilidir?
Seçenekler
A
Çokkültürlü insan yaklaşımı
B
Tipoloji yaklaşımı
C
Sosyal davranışçılık yaklaşımı
D
Öznel kültür yaklaşımı
E
Uluslararası birey yaklaşımı
Açıklama:
Uluslararası birey yaklaşımı, geçen yüzyılın son çeyreğinde başlayan “ekonomik küreselleşme” sonucunda farklı ülkelerde çalışan insanların karşılaştığı kültürülerarası durumlarla ilgilidir. Uluslararası birey yaklaşımına göre, kültürlerarası yeterlik, kendi yurtlarının dışında geçici bir süre için yaşayan ya da çalışan bireylerin etkin iletişim davranışları arasında gözlenen yaygın ögelerin belirlenmesi yoluyla saptanır. Bu yaklaşıma göre, kültürlerarası iletişim yeterliği kazanmış, yurtdışında geçici süre için yaşayan birey, yabancılarla olan ilişkilerinden edindiği deneyimleri yabancıyla ilişkilerine başarıyla uygulayabilme yeteneği kazanmış kişidir. Uluslararası birey terimi, farklı ülkelerde yaşama becerisine sahip, farklı kültürlerle etkileşimde sorun yaşamayan insanlar için kullanılır. Bu sebeple doğru cevap E şıkkıdır.
Uluslararası birey yaklaşımı
Uluslararası birey yaklaşımı
Soru 130
Aşağıda verilen bilgilerden hangisi sosyal davranışçılık kuramı ile ilgilidir?
Seçenekler
A
Yabancı kültürün de gözlem yoluyla öğrenilebileceğini ve bireyin bu bilgiye dayanarak o kültürün üyeleriyle etkin iletişim kurma yeterliğine sahip olabileceğini ileri sürmektedir.
B
Bireylerin birden fazla kültürün üyesi olmaları durumunda, bu kültürlerin mensupları ile iletişimde sorun yaşamayacakları varsayımı üzerine kuruludur.
C
Kültürlerarası iletişim yeterliği ile ilgili farklı modeller geliştirmektedir.
D
Dayanaksız genelleme yaptığı için iletişim bilimlerinde yararlanılabilecek bir yaklaşım değildir.
E
Kültürlerarası durumlarla karşılaşan bireylerin öznel kültür anlayışlarını çıkış noktası olarak kabul etmektedir.
Açıklama:
A şıkkında yer alan ifade sosyal davranışçılık yaklaşımına, B şıkkında yer alan ifade çokkültürlü insan yaklaşımına, C şıkkında yer alan ifade tipoloji yaklaşımına, D şıkkında yer alan ifade uluslararası birey yaklaşımına ve E şıkkında yer alan ifade öznel kültür yaklaşımına aittir. Bu sebeple doğru cevap A şıkkıdır.
Yabancı kültürün de gözlem yoluyla öğrenilebileceğini ve bireyin bu bilgiye dayanarak o kültürün üyeleriyle etkin iletişim kurma yeterliğine sahip olabileceğini ileri sürmektedir.
Yabancı kültürün de gözlem yoluyla öğrenilebileceğini ve bireyin bu bilgiye dayanarak o kültürün üyeleriyle etkin iletişim kurma yeterliğine sahip olabileceğini ileri sürmektedir.
Soru 131
Aşağıdakilerden hangisi Mary Jane Collier’in kültürlerarası iletişim yeterliğine yönelttiği bakış açılarından biri değildir?
Seçenekler
A
Kültürlerarası tutum
B
Kültürel kimlik
C
Tipolojik
D
Davranışsal yetenekler
E
Kültürlerarası tutum
Açıklama:
Mary Jane Collier’e göre, kültürlerarası iletişim yeterliğine dört farklı açıdan bakılabilir. Bunlar, etnografik, kültürlerarası tutum, davranışsal yetenekler ve kültürel kimlik bakış açılarıdır. Bu sebeple doğru cevap C şıkkıdır.
Tipolojik
Tipolojik
Soru 132
I. Bireyin iletişim amaçlarına ulaşmak için yeni toplumsal çevreye etkin bir şekilde uyum sağlamasına yarayan genel nitelikleri ifade eder.
II. Birey bu yeterliğe sahip olabilmek için öğrenebilmeli, öğrendiklerini değerlendirip kendine mal edebilmeli, sonra da gerektiğinde en uygun bilgileri seçerek bu bilgilerden uygun iletişim davranışlarını göstermek için yararlanabilmelidir.
III. Yetenekten önce bilişsel kapasiteye sahip olmayı zorunlu kılar.
Yukarıda numaralandırılarak verilen ifadelerin hangisi/hangileri kültürlerarası iletişim yeterliği türlerinden temel yeterlik ile ilgilidir?
II. Birey bu yeterliğe sahip olabilmek için öğrenebilmeli, öğrendiklerini değerlendirip kendine mal edebilmeli, sonra da gerektiğinde en uygun bilgileri seçerek bu bilgilerden uygun iletişim davranışlarını göstermek için yararlanabilmelidir.
III. Yetenekten önce bilişsel kapasiteye sahip olmayı zorunlu kılar.
Yukarıda numaralandırılarak verilen ifadelerin hangisi/hangileri kültürlerarası iletişim yeterliği türlerinden temel yeterlik ile ilgilidir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I - II
C
I - III
D
II - III
E
I - II - III
Açıklama:
Numaralandırılarak verilen ifadelerin tamamı temel yeterlik ile ilgilidir. Bu sebeple doğru cevap E şıkkıdır.
I - II - III
I - II - III
Soru 133
“Yüzyüze iletişimde iletişim amaçlarına ulaşabilme niteliğine sahip olmayı ifade eder.”
Yukarıda tanımı verilen kültürlerarası iletişim yeterliği türü aşağıdakilerden hangisidir?
Yukarıda tanımı verilen kültürlerarası iletişim yeterliği türü aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Bireylerarası yeterlik
B
Toplumsal yeterlik
C
Dil yeterliği
D
İletişim yeterliği
E
İlişkisel yeterlik
Açıklama:
Bireylerarası yeterlik, yüzyüze iletişimde iletişim amaçlarına ulaşabilme niteliğine sahip olmayı ifade eder. Her ne kadar bireylerarası yeterlik toplumsal yeterliğin sınırları içinde görünse de toplumsal yeterlikten farklı olarak, toplumu oluşturan fertlerle birebir iletişimde elde edilen öznel başarıyı vurgulamaktadır. Bu sebeple doğru cevap A şıkkıdır.
Soru 134
Bir bireyin duygusal bakımdan kültürlerarası iletişim yeterliği edinmeye hazır olması için aşağıdakilerden hangisi gereklidir?
Seçenekler
A
Kültürlerarasılık bilincini kazanmak
B
Etnomerkezcilik düzeyinin düşük olması
C
Belirsizliğe karşı toleranslı olmak
D
Kültürlerarası karşılaşmalarda gerçekçi beklentilere sahip olmak
E
Esnek olmak
Açıklama:
A ve D şıklarında yer alan ifadeler bilişsel, B şıkkında yer alan ifade duygusal ve C ve E şıklarında yer alan ifadeler ise davranışsal bakımdan gerekli olan koşullardır. Bu sebeple doğru cevap B şıkkıdır.
Etnomerkezcilik düzeyinin düşük olması
Etnomerkezcilik düzeyinin düşük olması
Soru 135
Aşağıdaki şıklardan hangisinde öz saygının tanımı verilmiştir?
Seçenekler
A
Bireyin kültürlerarası iletişim sürecinde diğerlerini içtenlikle dinlemesine engel olan ön yargılara sahip olmamasını ifade eder.
B
Başka bir birey olarak aynı duyguları hissetmek.
C
Anlamanın, kendinin farkında olmak ve kültürel uyanıklık yönlerinden oluşan kültürlerarası uyanıklık” yeteneğidir.
D
Kendini benimsemek, onaylamak, kendine değer vermek, saygı duymaktır.
E
Kültürlerarası iletişimde “kaygı” duygusunu azaltma yeteneği olarak tanımlanmaktadır.
Açıklama:
A şıkkında yer alan ifade yargılayıcı olmamaya, B şıkkında yer alan ifade empatiye, C şıkkında yer alan ifade sezgiye, D şıkkında yer alan ifade öz saygıya ve E şıkkında yer alan ifade ise sosyal rahatlığa aittir. Bu sebeple doğru cevap D şıkkıdır.
Kendini benimsemek, onaylamak, kendine değer vermek, saygı duymaktır.
Kendini benimsemek, onaylamak, kendine değer vermek, saygı duymaktır.
Soru 136
Aşağıdakilerden hangisi kültürlerarası iletişim yeterliği edinme süreçlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Empati
B
Etkileşimi yönetmek
C
Dil yeterliği
D
Bireyin kendini açması
E
Davranışsal esneklik
Açıklama:
A, B, D ve E şıklarında yer alan ifadeler kültürlerarası iletişim yeterliği edinme süreçlerine örnek iken C şıkkında yer alan ifade ise kültürlerarası iletişim yeterliği türlerine bir örnektir. Bu sebeple doğru cevap C şıkkıdır.
Dil yeterliği
Dil yeterliği
Soru 137
''Bireyin kendi kültürünün ve iletişime katılan diğer bireyin kültürünün onların düşünce ve davranışlarını nasıl etkileyeceğini anlaması'' anlamında kullanılan kavrama verilen doğru ad hangi seçenekte yer almaktadır?
Seçenekler
A
Kültürel uyanıklık
B
Kültürel karşıtlık
C
Kültürel asimilasyon
D
Kültürel hoşgörü
E
Kültürel içgörü
Açıklama:
Kültürel uyanıklık, bireyin kendi kültürünün ve iletişime katılan diğer bireyin kültürünün onların düşünce ve davranışlarını nasıl etkileyeceğini anlaması anlamında kullanılır. Kültürün etkisinin farkında olma, ortak insan davranışları yanında, kültürel davranış kalıpları arasındaki farklılıkları da anlamayı kapsar. Bilişsel uyanıklık, yabancı kültürü öğrenmeyle ilişkilidir.
Soru 138
''Bir kültüre ait bireylerin, tanımladıkları ya da daha önce içinde yaşamadıkları farklı bir toplumsal çevreye girdikleri zaman, o çevreye ait kültür ögeleri karşısında uyum yapmakta zorlanmaları sonucunda içine girdikleri sıkıntı, bunalım, zorluklar ve gösterdikleri tepkiler, anomi durumu'' şeklinde tanımlanan kavram hangi seçenekte yer almaktadır?
Seçenekler
A
Kültürel izolasyon
B
Kültür şoku
C
Kültürel reddetme
D
Kültürel boşluk
E
Kültürel yoksunluk
Açıklama:
Kültür şoku, “bir kültüre mensup bireylerin, tanımadıkları ya da daha önce içinde yaşamadıkları farklı bir toplumsal çevreye girdikleri zaman, o çevreye ait kültür ögeleri karşısında uyum yapmakta zorlanmaları sonucunda içine girdikleri sıkıntı, bunalım, zorluklar ve gösterdikleri tepkiler, anomi durumu” olarak tanımlanmaktadır.
Kültür şoku, bir yabancı kültürle yakın ilişki kurma anında ortaya çıkan ve şimdiye kadar tam anlamıyla araştırılmamış olan psikolojik durumu ifade eden bir kavramdır. Kültür şokuyla birlikte ortaya çıkan anlamama, evrensel kabul edilen davranış kalıplarının geçersiz olması ve yönelimsizlik durumu, bireyin davranışlarında belirsizliğe, korkuya, sonuç olarak da reddetme ve saldırganlığa, kendini geri çekme ve izolasyona neden olabilir. “Kültür şoku durumunda birey, bir boşluk durumu yaşar; çünkü toplumsal çevresini anlamlandırabileceği ve çevresiyle ilişki kurabileceği temel araçtan, yani kültürden yoksundur.
Kültür şoku, bir yabancı kültürle yakın ilişki kurma anında ortaya çıkan ve şimdiye kadar tam anlamıyla araştırılmamış olan psikolojik durumu ifade eden bir kavramdır. Kültür şokuyla birlikte ortaya çıkan anlamama, evrensel kabul edilen davranış kalıplarının geçersiz olması ve yönelimsizlik durumu, bireyin davranışlarında belirsizliğe, korkuya, sonuç olarak da reddetme ve saldırganlığa, kendini geri çekme ve izolasyona neden olabilir. “Kültür şoku durumunda birey, bir boşluk durumu yaşar; çünkü toplumsal çevresini anlamlandırabileceği ve çevresiyle ilişki kurabileceği temel araçtan, yani kültürden yoksundur.
Soru 139
Kültürlerarası iletişimde kaygı duygusunu azaltma yeteneğine verilen doğru ad hangi seçenekte yer almaktadır?
Seçenekler
A
Öz saygı
B
Yargılayıcı olmamak
C
Açık fikirlilik
D
Sosyal rahatlık
E
Sabit fikirlilik
Açıklama:
Sosyal rahatlık, kültürlerarası iletişimde “kaygı” duygusunu azaltma yeteneği olarak tanımlanmaktadır. Kendi kültürel ortamlarının dışında bulunan bireylerin yabancılarla katıldığı ilk etkinliklerde genellikle birçok beklenmeyen durumlarn ortaya çıkar ve birey yeni bir durumla karşılaştığında çoğunlukla psikolojik güvensizliğe dayalı kaygı duyar. Sosyal kaygının göstergeleri arasında terleme, kesik hareketler, vücut gerginliği, konuşmada karışıklık, tereddüt ve tepkide azalma vardır. Kültürlerarası iletişimde yeterli bireyler diğer insanlarla iletişim kurarken kaygı duygusunu da içeren bütün engelleyici duyguların üstesinden gelebilen kişilerdir. Burada tanımlanan bireysel nitelikler, kültürlerarası iletişime katılanların, kültürler arasındaki farklılıklara saygı duyma ve onları kabullenmede duyarlı olmalarını sağlar. Böylece birey yeni kültürel çevreye daha kolay uyum sağlar.
Soru 140
Yüzyüze iletişimde, iletişim amaçlarına sahip olma niteliğini ifade eden kavram hangi seçenekte yer almaktadır?
Seçenekler
A
Bireylerarası yeterlilik
B
Toplumsal yeterlilik
C
Dil yeterliği
D
İlişkisel yeterlik
E
Etnomerkezcilik
Açıklama:
Bireylerarası yeterlik, yüzyüze iletişimde iletişim amaçlarına ulaşabilme niteliğine sahip olmayı ifade eder. Her ne kadar bireylerarası yeterlik toplumsal yeterliğin sınırları içinde görünse de toplumsal yeterlikten farklı olarak, toplumu oluşturan fertlerle birebir iletişimde elde edilen öznel başarıyı vurgulamaktadır.
Bir grup içinde yapılan sunumun genel olarak anlaşılması veya amaçlanan bir anlamın grup üyelerinin çoğunluğuna aktarılmış olması toplumsal yeterliği göstermek için yeterli olabilir. Ancak bireylerarası yeterlik, etkileşime katılan kişinin amaçladığı anlamı bizzat karşısındaki kişiye aktarması ile ölçülür. Başka deyişle bireylerarası yeterlikte başarı ya tamdır ya da yoktur. Karşıda tek bir birey ve aktarılacak belirli bir anlam vardır. Oysa grubun büyük kısmıyla etkin iletişim sağlanmasıyla toplumsal yeterlik elde edilebilir. Bu nedenle yabancı kültürde bireylerarası yeterlik kazanmış insanlar, karşı tarafın kültürüyle ilgili gerekli ve yeterli bilgiyi edinmiş; karşıdakinin duygularını sezebilen ve durumun gerektirdiği bilgiyi davranışlarını yönetmekte kullanabilen bireylerdir.
Dil yeterliği, iletişim sürecinde yararlanılan dilin doğru olarak kullanımıyla ilgilidir.
İletişim yeterliği etkileşim sürecinde kullanılan dil, bu dilde hazırlanan iletiler,
sözsüz semboller ve bütün bunların uygun kullanımıyla ilişkilidir.
İlişkisel yeterlik yukarıda sıralanan yeterliklerin çoğunu içermekle birlikte diğerlerinden bağımsızdır ve etkileşimin karşılıklı süreçleri ile ilgisi açısından diğerlerinden ayrılır. Bir birey, başkalarıyla etkileşimde bulunmak ve iletişim amaçlarına ulaşmak için önce onlarla belirli düzeyde ilişki kurmalıdır. “İlişki kurma” yerine “bağlantı kurma” da denilebilir.
Bir grup içinde yapılan sunumun genel olarak anlaşılması veya amaçlanan bir anlamın grup üyelerinin çoğunluğuna aktarılmış olması toplumsal yeterliği göstermek için yeterli olabilir. Ancak bireylerarası yeterlik, etkileşime katılan kişinin amaçladığı anlamı bizzat karşısındaki kişiye aktarması ile ölçülür. Başka deyişle bireylerarası yeterlikte başarı ya tamdır ya da yoktur. Karşıda tek bir birey ve aktarılacak belirli bir anlam vardır. Oysa grubun büyük kısmıyla etkin iletişim sağlanmasıyla toplumsal yeterlik elde edilebilir. Bu nedenle yabancı kültürde bireylerarası yeterlik kazanmış insanlar, karşı tarafın kültürüyle ilgili gerekli ve yeterli bilgiyi edinmiş; karşıdakinin duygularını sezebilen ve durumun gerektirdiği bilgiyi davranışlarını yönetmekte kullanabilen bireylerdir.
Dil yeterliği, iletişim sürecinde yararlanılan dilin doğru olarak kullanımıyla ilgilidir.
İletişim yeterliği etkileşim sürecinde kullanılan dil, bu dilde hazırlanan iletiler,
sözsüz semboller ve bütün bunların uygun kullanımıyla ilişkilidir.
İlişkisel yeterlik yukarıda sıralanan yeterliklerin çoğunu içermekle birlikte diğerlerinden bağımsızdır ve etkileşimin karşılıklı süreçleri ile ilgisi açısından diğerlerinden ayrılır. Bir birey, başkalarıyla etkileşimde bulunmak ve iletişim amaçlarına ulaşmak için önce onlarla belirli düzeyde ilişki kurmalıdır. “İlişki kurma” yerine “bağlantı kurma” da denilebilir.
Soru 141
Uygunluğun kaç ögesi bulunmaktadır?
Seçenekler
A
İki
B
Üç
C
Dört
D
Beş
E
Altı
Açıklama:
Uygunluğun dört ögesi ortaya çıkmaktadır: Miktar, nitelik, ilişkinlik ve iletişim
biçemi:
• miktar, bağlamın gerektirdiği kadar iletiyi;
• nitelik, amaçlanan anlamı aktaran iletiyi;
• ilişkinlik, iletilerin konuyla bağlantısını ve
• iletişim biçemi, bağlamın gerektirdiği biçemi ifade etmektedir.
biçemi:
• miktar, bağlamın gerektirdiği kadar iletiyi;
• nitelik, amaçlanan anlamı aktaran iletiyi;
• ilişkinlik, iletilerin konuyla bağlantısını ve
• iletişim biçemi, bağlamın gerektirdiği biçemi ifade etmektedir.
Soru 142
Kaç farklı kültürlerarası ietişim yeterliği yaklaşımı bulunmaktadır?
Seçenekler
A
Dört
B
Beş
C
Altı
D
Yedi
E
On
Açıklama:
Her disiplin, kültürü ve kültürlerarasılık kavramını nasıl ele aldığına bağlı olarak,
kültürlerarası iletişim yeterliğine farklı açılardan yaklaşmaktadır. Bu yaklaşımları
genel olarak altı başlık altında toplamak mümkündür:
1. uluslararası birey yaklaşımı,
2. öznel kültür yaklaşımı,
3. çokkültürlü insan yaklaşımı,
4. sosyal davranışçılık yaklaşımı,
5. tipoloji yaklaşımı,
6. kültürlerarası iletişimci yaklaşımları
kültürlerarası iletişim yeterliğine farklı açılardan yaklaşmaktadır. Bu yaklaşımları
genel olarak altı başlık altında toplamak mümkündür:
1. uluslararası birey yaklaşımı,
2. öznel kültür yaklaşımı,
3. çokkültürlü insan yaklaşımı,
4. sosyal davranışçılık yaklaşımı,
5. tipoloji yaklaşımı,
6. kültürlerarası iletişimci yaklaşımları
Soru 143
Hangi seçenekte yer alan kültürlerarası iletişim yeterliği yaklaşımı, yabancı kültürün de gözlem yoluyla öğrenilebileceğini ve bireyin bu bilgiye dayanarak o kültürün üyeleriyle etkin iletişim kurma yeterliğine sahip olabileceğini ileri sürmektedir?
Seçenekler
A
Kültürlerarası iletişimci yaklaşımı
B
Sosyal davranışçılık yaklaşımı
C
Tipoloji yaklaşımı
D
Öznel kültür yaklaşımı
E
Çokkültürlü insan yaklaşımı
Açıklama:
Sosyal davranışçılık yaklaşımına göre, kültürlerarası iletişim yeterliği, iletişime
katılan bireyin kişilik özelliklerinden çok, başka ülkelerde yaşayarak ya da eğitim
programları yoluyla elde ettiği deneyimlere bağlıdır.
Öğrenme kuramlarından biri olan “Sosyal Davranışçılık Kuramı” ya da diğer adıyla “Sosyal Bilişsel Kuram”a göre, davranışların mutlaka doğrudan öğrenilip
pekiştirilmesi gerekmez. Davranışları gözlemleyerek ve başkalarının yaptıklarının
sonuçlarına bakarak da öğrenmek mümkündür. “İkinci elden öğrenme” de denilebilecek bu öğrenme “gözlem yoluyla öğrenme” olarak bilinir. Sosyal davranışçılık yaklaşımı, yabancı kültürün de gözlem yoluyla öğrenilebileceğini ve bireyin bu bilgiye dayanarak o kültürün üyeleriyle etkin iletişim kurma yeterliğine
sahip olabileceğini ileri sürmektedir.
katılan bireyin kişilik özelliklerinden çok, başka ülkelerde yaşayarak ya da eğitim
programları yoluyla elde ettiği deneyimlere bağlıdır.
Öğrenme kuramlarından biri olan “Sosyal Davranışçılık Kuramı” ya da diğer adıyla “Sosyal Bilişsel Kuram”a göre, davranışların mutlaka doğrudan öğrenilip
pekiştirilmesi gerekmez. Davranışları gözlemleyerek ve başkalarının yaptıklarının
sonuçlarına bakarak da öğrenmek mümkündür. “İkinci elden öğrenme” de denilebilecek bu öğrenme “gözlem yoluyla öğrenme” olarak bilinir. Sosyal davranışçılık yaklaşımı, yabancı kültürün de gözlem yoluyla öğrenilebileceğini ve bireyin bu bilgiye dayanarak o kültürün üyeleriyle etkin iletişim kurma yeterliğine
sahip olabileceğini ileri sürmektedir.
Soru 144
Kültürlerarası iletişimde başarının, yabancıyla etkileşimde bulunan bireyin tutumlarına, niteliklerine ve sosyal yeteneklerine bağlı olduğunu belirten isim hangi seçenekte yer almaktadır?
Seçenekler
A
Albert Bandura
B
Richard W. Brislin
C
Mary Jane Collier
D
Edward T. Hall
E
J.M. Wiemann
Açıklama:
Richard W. Brislin, kültürlerarası iletişimde başarının, yabancıyla etkileşimde
bulunan bireyin tutumlarına, niteliklerine ve sosyal yeteneklerine bağlı olduğunu
belirtmektedir. Brislin’e göre, etnik merkezciliğe ve ön yargılara
dayanmayan değerlendirmeler, kültürlerarası iletişimde en değerli olanlarıdır.
Brislin, uyum yeteneği yüksek bireyin nitelikleri arasında, güçlü kişilik, bilgililik,
hoşgörürlük, sosyal ilişki kurma yeteneği, olası çıkarları algılama ve amaca yönelik olmayı saymaktadır.
Sosyal yetenekler ise iletişim konusu hakkında bilgi ile yabancının
dilini bilmek, olanaklara olumlu yönelim, etkin iletişim becerisi ve amaca
ulaşmak için bireysel niteliklerden yararlanabilmeyi içermektedir. Görüldüğü
gibi, dil bilimci Brislin, kültürlerarası iletişim yeterliğini öncelikle bireysel nitelik
ve yeteneklere bağlamakltadır. Brislin’e göre, kültürlerarası iletişimde karşılaşılan
yabancı kültürle ilgili ve sahip olunması zorunlu olan donanım yalnız dilden
ibarettir.
Kültürlerarası iletişimin sadece bireysel yetenekler ve yabancı dille sağlanması mümkün olsaydı, sosyal ilişkiler kurma yeteneği kazanmış bütün tercümanlar
kültürlerarası iletişim yeterliğine sahip olurlardı ve ayrıca kültürlerarası
iletişim eğitimine gerek kalmazdı. Bu nedenle tipoloji yaklaşımı, kültürlerarası
iletişim çalışmalarında sık kullanılan yaklaşımlardan biri değildir.
bulunan bireyin tutumlarına, niteliklerine ve sosyal yeteneklerine bağlı olduğunu
belirtmektedir. Brislin’e göre, etnik merkezciliğe ve ön yargılara
dayanmayan değerlendirmeler, kültürlerarası iletişimde en değerli olanlarıdır.
Brislin, uyum yeteneği yüksek bireyin nitelikleri arasında, güçlü kişilik, bilgililik,
hoşgörürlük, sosyal ilişki kurma yeteneği, olası çıkarları algılama ve amaca yönelik olmayı saymaktadır.
Sosyal yetenekler ise iletişim konusu hakkında bilgi ile yabancının
dilini bilmek, olanaklara olumlu yönelim, etkin iletişim becerisi ve amaca
ulaşmak için bireysel niteliklerden yararlanabilmeyi içermektedir. Görüldüğü
gibi, dil bilimci Brislin, kültürlerarası iletişim yeterliğini öncelikle bireysel nitelik
ve yeteneklere bağlamakltadır. Brislin’e göre, kültürlerarası iletişimde karşılaşılan
yabancı kültürle ilgili ve sahip olunması zorunlu olan donanım yalnız dilden
ibarettir.
Kültürlerarası iletişimin sadece bireysel yetenekler ve yabancı dille sağlanması mümkün olsaydı, sosyal ilişkiler kurma yeteneği kazanmış bütün tercümanlar
kültürlerarası iletişim yeterliğine sahip olurlardı ve ayrıca kültürlerarası
iletişim eğitimine gerek kalmazdı. Bu nedenle tipoloji yaklaşımı, kültürlerarası
iletişim çalışmalarında sık kullanılan yaklaşımlardan biri değildir.
Soru 145
Mary Jane Collier'e göre, kültürlerarası ietişim yeteneği kaç farklı açıdan ele alınabilir?
Seçenekler
A
İki
B
Üç
C
Dört
D
Dokuz
E
On
Açıklama:
Mary Jane Collier’e göre, kültürlerarası iletişim yeterliğine dört farklı açıdan bakılabilir. Bunlar, etnografik, kültürlerarası tutum, davranışsal yetenekler ve kültürel kimlik bakış açılarıdır.
Soru 146
Bir bireye atfedilen ve onun karşısındaki kişi ile ilgili düşünce, duygu ve davranışlarını etkileyen eğilime verilen ad hangi seçenekte yer almaktadır?
Seçenekler
A
Kültür
B
Akıl
C
Algı
D
Tutum
E
İdeoloji
Açıklama:
Tutum, “bir bireye atfedilen ve onun karşısındaki kişi ile ilgili düşünce, duygu ve davranışlarını etkileyen eğilim” ya da “bireyin önceki deneyimlerine dayanan kanı, inanç ya da öneğilim” olarak tanımlanabilir.
Tutumların “eğilim” niteliği, bireyin belirli davranışları göstermeye diğer davranışlardan daha yatkın veya istekli olduğunu belirtmektedir. Bir bireyin herhangi bir kişiye ya da nesneye karşı tutumunu onun davranışlarına bakarak çıkarabiliriz. Tutumla ilgili değerlendirmeler nesnel veriler yerine çıkarımlara dayalıdır ve kesin sonuçlar elde etmek her zaman mümkün olmayabilir.
Tutumların “eğilim” niteliği, bireyin belirli davranışları göstermeye diğer davranışlardan daha yatkın veya istekli olduğunu belirtmektedir. Bir bireyin herhangi bir kişiye ya da nesneye karşı tutumunu onun davranışlarına bakarak çıkarabiliriz. Tutumla ilgili değerlendirmeler nesnel veriler yerine çıkarımlara dayalıdır ve kesin sonuçlar elde etmek her zaman mümkün olmayabilir.
Ünite 8
Soru 1
Bir ülkenin imajının oluşmasında aşağıdakilerden hangisi etkin rol oynamaz?
Seçenekler
A
Tanıtım etkinlikleri, festivaller
B
Bilirkişilerden aktarılan izlenimler
C
Ülkeyle ilgili bireysel deneyimler
D
Dilinin çok yaygın olarak konuşulması
E
Ülkeyle benimsenen/eş koşulan markalar
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin turizm alanındaki işlevini açıklayabileceksiniz.
Ülke imaj› denilen ve “kiflinin, ülke hakk›ndaki izlenim, duygu, düflünce, inanç ve ça¤r›fl›mlar bütünü” olarak tan›mlanan, bir ülke hakk›nda zihinde oluflturulan resim, ço¤unlukla bireyin karfl›laflt›¤› ve o ülkenin temsilcileri olarak kabul etti¤i insanlardan edindi¤i izlenimlere dayan›r. Bütün ülkeler, özellikle turizm aç›s›ndan tüketimin konusudur. “Nerede yaflayaca¤›m›za karar verirken seçeneklerimizi oluflturan ülkeler, flehirler, kasabalar ya da köyler veya fabrikam›z› kurmay› düflündü¤ümüz ülkeler, bölgeler; tatilimizi geçirmeyi planlad›¤›m›z yer, ülke hep farkl› ihtiyaçlar› gidermeye yönelik seçti¤imiz ürünlerdir. Bu nedenle her bir ‘yer’ kendi bafl›na bir ürün ve ‘yer adlar›’ da markalard›r. Her köy, kasaba, flehir, bölge ad› gibi ülke adlar› da birer markad›r ve bu markalar›n ürün markalar›nda oldu¤u gibi ayr› ayr› imajlar› vard›r” (Yalç›nkaya, 2006: 25)
Ülke imaj› denilen ve “kiflinin, ülke hakk›ndaki izlenim, duygu, düflünce, inanç ve ça¤r›fl›mlar bütünü” olarak tan›mlanan, bir ülke hakk›nda zihinde oluflturulan resim, ço¤unlukla bireyin karfl›laflt›¤› ve o ülkenin temsilcileri olarak kabul etti¤i insanlardan edindi¤i izlenimlere dayan›r. Bütün ülkeler, özellikle turizm aç›s›ndan tüketimin konusudur. “Nerede yaflayaca¤›m›za karar verirken seçeneklerimizi oluflturan ülkeler, flehirler, kasabalar ya da köyler veya fabrikam›z› kurmay› düflündü¤ümüz ülkeler, bölgeler; tatilimizi geçirmeyi planlad›¤›m›z yer, ülke hep farkl› ihtiyaçlar› gidermeye yönelik seçti¤imiz ürünlerdir. Bu nedenle her bir ‘yer’ kendi bafl›na bir ürün ve ‘yer adlar›’ da markalard›r. Her köy, kasaba, flehir, bölge ad› gibi ülke adlar› da birer markad›r ve bu markalar›n ürün markalar›nda oldu¤u gibi ayr› ayr› imajlar› vard›r” (Yalç›nkaya, 2006: 25)
Soru 2
XIX. yy dan itibaren farklı kültürlerden insanlar birarada yaşamaya başlamıştır. Bu durum farklı alanlarda olumsuz etkileşime yada o kültürleri daha detaylı olarak incelemeye neden olmuştur. Bu durumun aşağıdaki alanlardan hangisini/hangilerini daha fazla etkilediği gözlenmiştir?I. Turizm ve Pazarlama II. Sağlık III. Eğitim IV. Hukuk V. Sanat
Seçenekler
A
I , III ve V
B
II , IV ve V
C
II, III ve IV
D
I, II ve III
E
Hepsi
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin hangi alanlarda önem kazandığını sıralayabileceksiniz.
İnsanlar›n toplu hâlde yer de¤ifltirmesi olarak tan›mlanan göçler, tarihin belirli dönemlerinde artm›fl ve dünyan›n belirli ülke ve bölgelerine farkl› kültürlere sahip insan gruplar›n›n yerleflmesine neden olmufltur. XIX. yüzy›ldan itibaren kurulan ulus devletler her ne kadar belirli etnik gruplara dayal› olsa da hemen her ülkenin topraklar›nda farkl› kültürlerden insanlar yaflamaya devam etmifltir. XX. yüzy›lda ç›kan iki dünya savafl› göçlerin niteli¤ini de¤ifltirmifl ve Avrupa baflta olmak üzere dünyan›n birçok bölgesini çok say›da kültür grubunun birlikte yaflad›¤› yerlere dönüfltürmüfltür. Bunun sonucundabelirtilen bölgelerdeki ülkeler, e¤itim kurulufllar›nda kendi topraklar›nda bulunan bütün kültürlere mensup insanlara e¤itim vermek durumunda kalm›flt›r.
İnsanlar›n toplu hâlde yer de¤ifltirmesi olarak tan›mlanan göçler, tarihin belirli dönemlerinde artm›fl ve dünyan›n belirli ülke ve bölgelerine farkl› kültürlere sahip insan gruplar›n›n yerleflmesine neden olmufltur. XIX. yüzy›ldan itibaren kurulan ulus devletler her ne kadar belirli etnik gruplara dayal› olsa da hemen her ülkenin topraklar›nda farkl› kültürlerden insanlar yaflamaya devam etmifltir. XX. yüzy›lda ç›kan iki dünya savafl› göçlerin niteli¤ini de¤ifltirmifl ve Avrupa baflta olmak üzere dünyan›n birçok bölgesini çok say›da kültür grubunun birlikte yaflad›¤› yerlere dönüfltürmüfltür. Bunun sonucundabelirtilen bölgelerdeki ülkeler, e¤itim kurulufllar›nda kendi topraklar›nda bulunan bütün kültürlere mensup insanlara e¤itim vermek durumunda kalm›flt›r.
Soru 3
Aşağıdakilerden hangisi kültürlerarasılık durumlarıyla ilgili değildir?
I . Miras hukuku
II. Ceza hukuku I
II. Ticaret hukuku
IV. Çocuk hakları
V. Azınlık hakları
I . Miras hukuku
II. Ceza hukuku I
II. Ticaret hukuku
IV. Çocuk hakları
V. Azınlık hakları
Seçenekler
A
I, II ve III
B
II, III ve IV
C
III, IV ve V
D
I, III, IV ve V
E
I, II, III ve IV
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin hukuk alanındaki işlevini açıklayabileceksiniz.
HUKUK VE KÜLTÜRLERARASI İLETİŞİM Her toplumun iç işleyişinin, bireylerarası ve bireylerle toplumsal kurumlar arasındaki ilişkilerinin toplumsal normlar tarafından düzenlendiğini biliyoruz. Toplumsal normlar, insan davranışları üzerinde yaptırım güçlerine göre farklı derecelerde etkili olurlar.
HUKUK VE KÜLTÜRLERARASI İLETİŞİM Her toplumun iç işleyişinin, bireylerarası ve bireylerle toplumsal kurumlar arasındaki ilişkilerinin toplumsal normlar tarafından düzenlendiğini biliyoruz. Toplumsal normlar, insan davranışları üzerinde yaptırım güçlerine göre farklı derecelerde etkili olurlar.
Soru 4
İyi bir çevirmen aşağıdaki hangi özellikle yabancı dil konuşan bireylerden farklılık gösterir?
Seçenekler
A
Bireylerle iyi iletişim kurabilir.
B
Yeterliliği olduğu dilin kültürünü iyi bilir.
C
Yabancı dili akıcı konuşur/okur/yazar.
D
Kendi kültürünü iyi bilir.
E
Hem kendi diline hem de çevirmenliğini yaptığı dile hakim olur.
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin sanat alanındaki rolünü betimleyebileceksiniz.
Bir kültürde onlarca sözcükle ifade edilen bir kavram di¤er bir kültürde sadece bir sözcükle karfl›lanabilir. Bu nedenle herhangi bir yap›t› yabanc› dilden kendi diline aktaran çevirmenin, hem kendi kültür ve dilini hem de yabanc› kültürü ve dilini çok iyi bilmesi gerekir. Çevirmenlik, yabanc› sözcüklerin kendi dilinde karfl›l›klar›n› bulmak ve düzgün cümleler hâlinde ifade etme ifli de¤ildir. Çevirmenlik, bir eserde yazar›n aktarmak istedi¤i anlam› kavray›p, kendi kültüründe ayn› anlam› yaratacak dil ö¤eleriyle okuyucuda ayn› anlam›n oluflumunu sa¤lama etkinli¤idir. Bu nedenle çevirmenlik dilin çevirisini de¤il, anlam›n aktar›m›n› talep eden önemli bir ifltir ve kültürleraras› iletiflim yeterli¤i kazanmam› fl birinin, sadece yabanc› dil bilerek baflarabilece¤i bir meslek de¤ildir.
Bir kültürde onlarca sözcükle ifade edilen bir kavram di¤er bir kültürde sadece bir sözcükle karfl›lanabilir. Bu nedenle herhangi bir yap›t› yabanc› dilden kendi diline aktaran çevirmenin, hem kendi kültür ve dilini hem de yabanc› kültürü ve dilini çok iyi bilmesi gerekir. Çevirmenlik, yabanc› sözcüklerin kendi dilinde karfl›l›klar›n› bulmak ve düzgün cümleler hâlinde ifade etme ifli de¤ildir. Çevirmenlik, bir eserde yazar›n aktarmak istedi¤i anlam› kavray›p, kendi kültüründe ayn› anlam› yaratacak dil ö¤eleriyle okuyucuda ayn› anlam›n oluflumunu sa¤lama etkinli¤idir. Bu nedenle çevirmenlik dilin çevirisini de¤il, anlam›n aktar›m›n› talep eden önemli bir ifltir ve kültürleraras› iletiflim yeterli¤i kazanmam› fl birinin, sadece yabanc› dil bilerek baflarabilece¤i bir meslek de¤ildir.
Soru 5
Müslüman mahallesinde salyangoz satmak neye örnektir?
Seçenekler
A
Kötü yönetime
B
Yanlış işletmeciliğe
C
Kentin/şehrin özelliklerini bilmemeye
D
Salyangozla yapılan yiyecek çeşidinin kısıtlı olmasına
E
Kültürlerarası iletişimsizliğe
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin yönetim alanındaki işlevlerini sıralayabilecek bilgi ve becerilere sahip olacaksınız.
Medya iflletmesinden giyim ve g›da sektörüne kadar her alanda iflletme yönetimi kültürel verilere dikkate al›nmadan yönetilemez. G›da ve giyim gibi kültürün do¤rudan flekillendirdi¤i alanlardaki iflletmelerin kültürü ve kültürleraras›l›¤› ihmal etme flans› yoktur. Hem giyim hem de g›da sektöründe çok uluslu flirketlerin yönetimi kültürleraras› iletiflim yeterli¤ini zorunlu k›lar. “Müslüman mahallesinde salyangoz satmak” gibi bir hataya düflmemenin tek yolu da budur.
Medya iflletmesinden giyim ve g›da sektörüne kadar her alanda iflletme yönetimi kültürel verilere dikkate al›nmadan yönetilemez. G›da ve giyim gibi kültürün do¤rudan flekillendirdi¤i alanlardaki iflletmelerin kültürü ve kültürleraras›l›¤› ihmal etme flans› yoktur. Hem giyim hem de g›da sektöründe çok uluslu flirketlerin yönetimi kültürleraras› iletiflim yeterli¤ini zorunlu k›lar. “Müslüman mahallesinde salyangoz satmak” gibi bir hataya düflmemenin tek yolu da budur.
Soru 6
I. Alman kültüründe sağlık sorunu zayıflık belirtisidir. II. Alman kültürü ile Türk kültüründeki sağlık kavramı aynı şekilde anlamlandırılır. III. Alman kültüründe sağlık sorunu dayanışma vesilesidir.Alman kültüründeki sağlık kavramı için yukarıdaki ifadelerden hangisi veya hangileri aşağıda doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
II ve III
E
ı ve III
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin sağlık alanındaki işlevini tanımlayabileceksiniz.
Her kültürde sağlık, hastalık, ağrı, sızı ve benzeri kavramlar farklı şekilde anlamlandırılır. “Sa¤l›kl› olmak” ifadesi de birçok dilde farkl› anlamlara gelir. Söz gelimi ülkemizde “ne var, ne yok?” sorunun yan›t› “sa¤l›k, güzellik”tir. Burada sorunun muhatab› olan birey gerçekten sa¤l›¤›n›n yerinde oldu¤unu ileri sürmemektedir. Alman kültüründe birine “nas›ls›n, sa¤l›¤›n yerinde mi?” diye soruldu¤unda, sa¤l›- ¤› hakk›nda olumsuz bir söylenti varm›fl da onu do¤rulamak için soru yöneltilmifl gibi hisseder kendini. Oysa ülkemizde, ayn› soru yöneltilen birey en az›ndan “çok flükür, idare ediyoruz” ya da “çok flükür, flimdilik iyiyim” diye yan›t verir ve bunun alt›nda herhangi bir art niyet aramaz. Bizim kültürümüzde sa¤l›¤›n iyi ya da kötü olmas› bireyin zay›f ya da güçlü oldu¤unu göstermez. Sa¤l›¤› iyi olmayan bireylere özel ilgi gösterildi¤inden, baz› insanlar sa¤l›klar› yerinde oldu¤u hâlde hasta gibi görünmeye çal›fl›rlar. Oysa Alman kültürüne mensup insanlar hastal›klar›n› göstermemeye, birinci dereceden yak›nlar›na bile sa¤l›k sorunlar›n› aç›klamamaya çal› fl›rlar. Alman kültüründe sa¤l›k sorunu zay›fl›k belirtisi, Türk kültüründe ise sa¤-l›k sorunu dayan›flma vesilesidir.
Her kültürde sağlık, hastalık, ağrı, sızı ve benzeri kavramlar farklı şekilde anlamlandırılır. “Sa¤l›kl› olmak” ifadesi de birçok dilde farkl› anlamlara gelir. Söz gelimi ülkemizde “ne var, ne yok?” sorunun yan›t› “sa¤l›k, güzellik”tir. Burada sorunun muhatab› olan birey gerçekten sa¤l›¤›n›n yerinde oldu¤unu ileri sürmemektedir. Alman kültüründe birine “nas›ls›n, sa¤l›¤›n yerinde mi?” diye soruldu¤unda, sa¤l›- ¤› hakk›nda olumsuz bir söylenti varm›fl da onu do¤rulamak için soru yöneltilmifl gibi hisseder kendini. Oysa ülkemizde, ayn› soru yöneltilen birey en az›ndan “çok flükür, idare ediyoruz” ya da “çok flükür, flimdilik iyiyim” diye yan›t verir ve bunun alt›nda herhangi bir art niyet aramaz. Bizim kültürümüzde sa¤l›¤›n iyi ya da kötü olmas› bireyin zay›f ya da güçlü oldu¤unu göstermez. Sa¤l›¤› iyi olmayan bireylere özel ilgi gösterildi¤inden, baz› insanlar sa¤l›klar› yerinde oldu¤u hâlde hasta gibi görünmeye çal›fl›rlar. Oysa Alman kültürüne mensup insanlar hastal›klar›n› göstermemeye, birinci dereceden yak›nlar›na bile sa¤l›k sorunlar›n› aç›klamamaya çal› fl›rlar. Alman kültüründe sa¤l›k sorunu zay›fl›k belirtisi, Türk kültüründe ise sa¤-l›k sorunu dayan›flma vesilesidir.
Soru 7
Almanya'da "Sonderschule" denilen özel eğitim okullarının amacı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Öğrencilerin kendi kültürünü ayrıntılarıyla tanıyabilmek
B
Öğrenme güçlüğü çeken çocukları eğitebilmek
C
Yabancı dilin ayrıntılarını iyi bilmek
D
Özel mesleki eğitim vermek
E
Okul öncesi temel eğitim vermek
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin eğitim alanına katkılarını sıralayabileceksiniz.
Söz gelimi Almanya’da yaşayan Türk çocuklarının, öğrenme güçlüğü çeken çocukların eğitildiği “Sonderschule” denilen özel eğitim okullarına gönderilme oranının Alman çocuklara göre daha yüksek olmasının başlıca nedeni budur.
Söz gelimi Almanya’da yaşayan Türk çocuklarının, öğrenme güçlüğü çeken çocukların eğitildiği “Sonderschule” denilen özel eğitim okullarına gönderilme oranının Alman çocuklara göre daha yüksek olmasının başlıca nedeni budur.
Soru 8
Aşağıdakilerden hangisi veya hangileri ekonomik çevrimin sağlanması ve sistemin yürütülmesi için ana unsurlardır? I. Üretim II.Tüketim III.Pazarlama
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve III
D
I ve II
E
I, II ve III
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin ekonomi alanındaki önemini açıklayabileceksiniz.
Ekonomi üretim ve tüketim ilişkilerinin incelendiği bir disiplindir. Üretim ve tüketim ekonominin iki ana eksenidir ve emek, sermaye, ücret, üretim aracı, fiyat ve pazar gibi kavramlar üretim ile tüketim arasındaki ilşlkilerde ortaya çıkar. Ne üretim ne de tüketim tek başına ekonomik çevrimin sağlanmasına ve sistemin yürümesine yetmez. Üretilen malın pazarlanması gerekir
Ekonomi üretim ve tüketim ilişkilerinin incelendiği bir disiplindir. Üretim ve tüketim ekonominin iki ana eksenidir ve emek, sermaye, ücret, üretim aracı, fiyat ve pazar gibi kavramlar üretim ile tüketim arasındaki ilşlkilerde ortaya çıkar. Ne üretim ne de tüketim tek başına ekonomik çevrimin sağlanmasına ve sistemin yürümesine yetmez. Üretilen malın pazarlanması gerekir
Soru 9
Kendisini dinleyenlere "hemşerilerim" diye hitap edilerek aşağıdakilerden hangisi ifade edilmek istenir?
Seçenekler
A
Ortak kültüre sahip olduğunu
B
Anadolu topraklarında yaşadığını
C
İletişim kurmak istediğini
D
Ortak inanca sahip olduğunu
E
Ortak duyguya sahip olduğunu
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin yönetim alanındaki işlevlerini sıralayabilecek bilgi ve becerilere sahip olacaksınız.
Siyasi liderlerin gittikleri her kentte kendisini dinleyenlere “hemşerilerim” diye hitap etmesi bundandır. Hemşerilik önemlidir çünkü bireyler bu sözcükle ortak kültüre sahip olduklarını açığa vurmaktadırlar.
Siyasi liderlerin gittikleri her kentte kendisini dinleyenlere “hemşerilerim” diye hitap etmesi bundandır. Hemşerilik önemlidir çünkü bireyler bu sözcükle ortak kültüre sahip olduklarını açığa vurmaktadırlar.
Soru 10
Aşağıdaki turizm çeşitlerinden hangisi olumlu ülke imajının oluşmasında önemli bir role sahiptir?
Seçenekler
A
Aile turizmi
B
İnanç turizmi
C
Kongre turizmi
D
Kültür turizmi
E
Spor turizmi
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin turizm alanındaki işlevini açıklayabileceksiniz.
Kültür turizmi olarak adland›r›lan ve yabanc›lar›n bir ülkeyi, o ülkenin kültürünü tan›mak için ziyaret etmeleri anlam›na gelen turizm türüne, yukar›da aç›klanan “kal›p düflüncelerinden ar›nm›fl” turistler ilgi gösterir. Bu nedenle kültür turizmi, olumlu ülke imajlarının oluşmasında önemli rol oynar.
Kültür turizmi olarak adland›r›lan ve yabanc›lar›n bir ülkeyi, o ülkenin kültürünü tan›mak için ziyaret etmeleri anlam›na gelen turizm türüne, yukar›da aç›klanan “kal›p düflüncelerinden ar›nm›fl” turistler ilgi gösterir. Bu nedenle kültür turizmi, olumlu ülke imajlarının oluşmasında önemli rol oynar.
Soru 11
Ülkemizde hangi sağlık personelinin kültürlerarası iletişim yeterliği bireysel ilgi, donanım ve yeteneklerine bağlı olarak kazanılmaktadır?
Seçenekler
A
Hekim
B
Hasta bakıcı
C
Hemşire
D
Ebe
E
Sağlık memuru
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin sağlık alanındaki işlevini tanımlayabileceksiniz.
Hekimlerin hastalar›yla iletiflimleri ancak bireysel ilgi, donan›m ve yeteneklere ba¤l› olarak etkin hâle gelebilmekte ya da hastal›klar›n saptanmas› ve tedavi süreçlerinin yürütülmesinde hastan›n hiçbir katk›s› sa¤lanamamaktad›r.
Hekimlerin hastalar›yla iletiflimleri ancak bireysel ilgi, donan›m ve yeteneklere ba¤l› olarak etkin hâle gelebilmekte ya da hastal›klar›n saptanmas› ve tedavi süreçlerinin yürütülmesinde hastan›n hiçbir katk›s› sa¤lanamamaktad›r.
Soru 12
Aşağıdaki kültürlerden hangisinde sağlık sorunu bir zayıflık belirtisidir?
Seçenekler
A
Türk kültürü
B
Japon kültürü
C
Orta doğu kültürü
D
Hint kültürü
E
Alman kültürü
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin sağlık alanındaki işlevini tanımlayabileceksiniz.
Alman kültüründe sa¤l›k sorunu zayıflık belirtisi, Türk kültüründe ise sağlık sorunu dayanışma vesilesidir.
Alman kültüründe sa¤l›k sorunu zayıflık belirtisi, Türk kültüründe ise sağlık sorunu dayanışma vesilesidir.
Soru 13
Aşağıdakilerden hangisi bir toplumun kültürünü oluşturan temel bileşenlerden biridir?
Seçenekler
A
Sağlık
B
Yönetim
C
Turizm
D
Sanat
E
Ekonomi
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin sanat alanındaki rolünü betimleyebileceksiniz.
Sanat kültürün ayrılmaz parçasıdır. ister geleneksel, ister modern kültür çerçevesinden bak›ls›n, sanatı bir toplumun kültürünü oluşturan temel bileşenlerden biri olarak görürüz.
Sanat kültürün ayrılmaz parçasıdır. ister geleneksel, ister modern kültür çerçevesinden bak›ls›n, sanatı bir toplumun kültürünü oluşturan temel bileşenlerden biri olarak görürüz.
Soru 14
Aşağıdakilerden hangisi üretici ile tüketici arasında kurulan köprü olarak düşünülür?
Seçenekler
A
Reklam
B
Ekonomi
C
Pazarlama
D
Üretim
E
Finansman
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin ekonomi alanındaki önemini açıklayabileceksiniz.
Günümüzde herhangi bir yat›r›m›n ekonomik olabilmesi için, üretilen mal ya da hizmetin yeterli düzeyde pazarlanmas› gerekir. Pazarlama, üretici ile tüketici aras›nda kurulan köprü olarak düflünülebilir ve “iflletmenin amaçlar›n› gerçeklefltirmek, mevcut ve potansiyel müflterilerin istek ve arzular›n› tatmin etmek için mal ve hizmetleri üreticiden tüketiciye do¤ru yönlendiren etkinliklerin tümü” olarak tan›mlan›r.
Günümüzde herhangi bir yat›r›m›n ekonomik olabilmesi için, üretilen mal ya da hizmetin yeterli düzeyde pazarlanmas› gerekir. Pazarlama, üretici ile tüketici aras›nda kurulan köprü olarak düflünülebilir ve “iflletmenin amaçlar›n› gerçeklefltirmek, mevcut ve potansiyel müflterilerin istek ve arzular›n› tatmin etmek için mal ve hizmetleri üreticiden tüketiciye do¤ru yönlendiren etkinliklerin tümü” olarak tan›mlan›r.
Soru 15
Aşağıdakilerden hangisinde işyeri ekmek teknesi olarak görülür ve işyerine sadakat önemlidir?
Seçenekler
A
Çokuluslu şirket kültüründe
B
Küreselleşmiş dünyada
C
Batı kültürlerinde
D
Anadolu kültüründe
E
Endüstri kültüründe
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin ekonomi alanındaki önemini açıklayabileceksiniz.
Soru 16
Kalıp düşüncelerinden arınmış turistlerin ilgi gösterdiği turizm türü aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Deniz turizmi
B
Kültür turizmi
C
İnanç turizmi
D
Sağlık turizmi
E
Golf turizmi
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin hangi alanlarda önem kazandığını sıralayabileceksiniz.
Soru 17
Aşağıdakilerden hangisi hukukla kültür arasındaki ilişkiyi ifade eder?
Seçenekler
A
Her kültürde hak anlayışı diğerlerinden farklıdır.
B
Devlet yasaları kültürel farklara göre uygular.
C
Halk hukuku mutlaka uygulanmalıdır.
D
Halk hukuku pozitif hukuk demektir.
E
Hukuk yasak ve tabulardan oluşur.
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin hukuk alanındaki işlevini açıklayabileceksiniz.
Soru 18
Yasalarda suç sayılan bakı eylemleri gerçekleştirenlerin bazı durumlarda halk tarafından kahraman gibi karşılanması aşağıdakilerden hangisine örnektir?
Seçenekler
A
Kamu hukuku
B
Kültürel hukuk
C
Ceza hukuku
D
Halk hukuku
E
İletişim hukuku
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin hukuk alanındaki işlevini açıklayabileceksiniz.
Soru 19
Aşağıdakilerden hangisi sanatçı aykırılığının gerekçesidir?
Seçenekler
A
Sanatçı yetenekleri düzeyinde davranış gösterir.
B
Sanatçı alışılmış kalıpların dışında düşünebilir.
C
Sanatçı kendini beğenmiş olur.
D
Sanatçı olmak için önce kurallara karşı gelmek gerekir.
E
Sanatçı orijinal eser vermek için garip davranmak zorundadır.
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin sanat alanındaki rolünü betimleyebileceksiniz.
Soru 20
Aşağıdakilerden hangisi eğitim-öğretim ortamlarında kültürel farklılıkların dikkate alınmadığı durumlarda ortaya çıkabilecek sonuçlardan biridir?
Seçenekler
A
Öğretmenlerin kültürel farklılıkları farkında olmadıkları durumlarda, bazı öğrenciler yerel kültürden ayrılan kültürel özellikleri yüzünden dezavantajlı duruma düşerler.
B
Bazı öğrenciler kendi kültürlerinde olmayan bir durum ya da kavramı anlamakta zorluk çekerler, çoğu durumda da anlamazlar.
C
Kültürlerarası iletişim yeterliğine sahip olmayan öğretmenler böyle durumlarla karşılaştıklarında, karşılarındaki öğrencinin anlama ve düşünüp yorum yapma yetisine sahip olmadığı kanısına varır.
D
Kültürel farklılıkların tek bir sınıf içinde gözlenmesi eğitim ve öğretim amaçlarına ulaşmayı zorlaştırır.
E
Kültürel farklılıklar giderilir.
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin eğitim alanına katkılarını sıralayabileceksiniz.
Soru 21
Aşağıdakilerden hangisi bir kültürlerarası karşılaşma alanı olan turizmde kültürel özelliklerinin farkında olunması gereken altkültür öğelerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Bölgesel
B
Etnik
C
Dini
D
Cinsiyet ve meslek
E
Ticari
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin turizm alanındaki işlevini açıklayabileceksiniz.
Soru 22
Aşağıdakilerden hangisi hukuksal nedenlerle kültürlerarası karşılaşmalarda bulunan yargıç, sanık, tanık ile savunma ve iddia makamlarındaki bireyler için dikkat edilmesi gereken bir etkendir?
Seçenekler
A
Kültürel farklılıklar
B
Fiziksel koşullar
C
Davranışsal esneklik
D
Dil yeterliği
E
Düşünce süreci
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimin hukuk alanındaki işlevini açıklayabileceksiniz.
Soru 23
Yabancıların bir ülkeyi, o ülkenin kültürünü tanımak için ziyaret etmeleri aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kültürleşme
B
Sağlık Kültürü
C
Kültür Turizmi
D
Kültür Aktarımı
E
Kültür Uyumu
Açıklama:
Kültür turizmi olarak adlandırılan ve yabancıların bir ülkeyi, o ülkenin kültürünü tanımak için ziyaret etmeleri anlamına gelmektedir.
Soru 24
Kültürel yapının toplum içerisinde bireylere yapılacak öğretim ve düzenlemelere etki etmesi kültür ile hangi unsurun etkileşimini ortaya koymaktadır?
Seçenekler
A
Sağlık
B
Turizm
C
Refah düzeyi
D
Eğitim
E
Güvenlik
Açıklama:
Eğitim ile kültür etkileşimi eğitsel ve öğretimsel düzenlemelerinde önemli rol oynamaktadır.
Soru 25
Gündelik yaşamdaki sorunların çözümünde yararlanılan, üzerinde uzlaşmaya varılmış, grubun çoğunluğu tarafından kabul edilmiş beklentiler, kurallar, kalıp davranışlar olarak tanımlanan terim aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kamu hukuku
B
İş hukuku
C
Sosyal hukuk
D
Ekonomi hukuku
E
Halk hukuku
Açıklama:
Gündelik yaşamdaki sorunların çözümünde yararlanılan, üzerinde uzlaşmaya varılmış, grubun çoğunluğu tarafından kabul edilmiş beklentiler, kurallar, kalıp davranışlar, iş yapma biçimleri, sınırlandırmalar, yasaklar ve tabular ile bunlara aykırılık durumunda uygulanacak yaptırımlar halk hukuku olarak adlandırılır.
Soru 26
Toplum tarafından üretilen kitaplar, eserler, filmler ve televizyon dizileri kültürün hangi boyutu ile ilişkilidir?
Seçenekler
A
Sanat
B
İnanç
C
Eğitim
D
Ekonomi
E
Güvenlik
Açıklama:
Bu unsurlar sanat ile ilgilidir.
Soru 27
Medyanın kültüre katkısı aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
Kültürde var olan değerleri yok etme
B
Kültürde üretilen sanat yapıtını diğer kültüre taşıma
C
Kültürde kaybolmuş değerleri yeniden ortaya çıkarma
D
Kültürü insanlardan uzak tutmak
E
Kültürün yozlaşmasını hızlandırma
Açıklama:
Küreselleşmenin önemli araçlarından biri olan medya bir kültürde üretilen sanat yapıtını diğer kültürlere ulaştırmaktadır.
Soru 28
Pazarlama iletişiminde dikkate alınan önemli bileşen aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Tüketici grubun yaşları
B
Tüketici grubun eğitim düzeyi
C
Tüketici grubun kültürü
D
Tüketici grubun yasal hakları
E
Tüketici grubun inanç düzeyi
Açıklama:
Tüketici grubun kültürü en genel kavram olarak pazarlama iletişiminde dikkat alınan bileşenler arasında yer almaktadır. Diğer unsurları içinde barındırır.
Soru 29
Ekonomide küreselleşme ile kültürel açıdan bağlantı hangi boyutta olmaktadır?
Seçenekler
A
Kültürlerarası iletişim
B
Kültürlerarası gerileme
C
Kültürlerarası uyumsuzluk
D
Kültürlerarası pazar
E
Kültürlerarası biliş
Açıklama:
Küreselleşme öncelikle ekonomik alanda ortaya çıkan bir olgudur. Başlangıçta ham madde, emek, taşıma ve pazarlama maliyetlerini azaltmak amacıyla üretim tesislerinin pazar olarak görülen ülkelere taşınmasıyla başlayan bu eğilim daha sonra kültürlerarası alışverişe de imkân sağlamıştır.
Soru 30
Devlet yönetiminde etkili olan kültür boyutu aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Tek tip kültür
B
Ulusal kültür
C
İnanç kültürü
D
Yasal kültür
E
İletişimsel kültür
Açıklama:
Devlet içerisindeki bireyleri farklılıkları göz önünde bulundurularak tarihi, bölgesel ve kültürel ortaklıklar ulusal kültür kavramını ortaya çıkarmıştır.
Soru 31
Farklı kültürlerin bir devlet sınırı içerisinde var olması hangi kavram ile açıklanabilir?
Seçenekler
A
Kültürel yozlaşma
B
Kültürsüzleşme
C
Kültürel aktarım
D
Kültürel inanış
E
Kültürel zenginlik
Açıklama:
Kültürel zenginlik bir ülke içerisindeki kültürel çeşitliği karşılayan kavramdır.
Soru 32
“Müslüman mahallesinde salyangoz satmak” deyimi hangi unsura denk gelmektedir?
Seçenekler
A
Kültürlerarası aktarım
B
Kültürlerarası problem
C
Kültürlerarası iletişim yetersizliği
D
Kültürlerarası bozulma
E
Kültürlerarası büyüme
Açıklama:
Çok uluslu şirketler ya da farklı kuruluşların hedef ve politikalarını belirlemede kültürlerarası iletişim yeterliliğini yerine getirebilmede dikkat etmesi gereken bir noktadır.
Soru 33
Yabancıların bir ülkeyi, o ülkenin kültürünü tanımak için ziyaret etmeleri hangi tür turizme girmektedir?
Seçenekler
A
Doğa turizmi
B
Sportif turizm
C
Kültür turizmi
D
Gezi turizmi
E
Yemek turizmi
Açıklama:
Kültür turizmi, yabancıların bir ülkeyi, o ülkenin kültürünü tanımak için ziyaret ettikleri turizm türüdür.
Soru 34
Kültürlerarası iletişim bağlamında, kalıp düşüncelerden arınmış turistler ülkeler için neden önemlidir?
Seçenekler
A
Daha fazla döviz bıraktıkları için
B
Ülkenin olumlu veya olumsuz olan imajını değiştirebilme potansiyeline sahip oldukları için
C
Kültürlerarası iletişimi daha iyi bir şekilde sürdürebildikleri için
D
Kültür turizmine katılarak ülkeler hakkında daha fazla bilgi edindikleri için
E
Ziyaret ettikleri ülkelerdeki, kültürel aktivitelere olumlu şekilde katkı yaptıkları için
Açıklama:
Kalıp düşüncelerden arınmış olarak yerel gündelik yaşama katılan turist kısa zamanda ülke ve kültür hakkında bireysel izlenimlerini edinecek ve bu izlenimlerini kendi çevresine yayarak ülke imajının değişmesine katkıda bulunacaktır. Bu anlamda ülkelerin var olan olumlu veya olumsuz imajları bu turistler tarafından değiştirebilmektedir.
Soru 35
Türkiye’de hangi sağlık çalışanın eğitiminde kültürlerarası iletişime önem verilmektedir?
Seçenekler
A
Doktor
B
Tıp teknisyeni
C
Acil müdahale çalışanları
D
Hemşire
E
Hasta bakıcı
Açıklama:
Türkiye’de, özellikle son yirmi yıl içerisinde hemşirelik eğitimi verilen üniversitelerde kültürlerarası iletişime özel bir önem verilmektedir. Diğer meslek gruplarında ise bu önem verilmemektedir.
Soru 36
I. Öğrenme güçlüğü
II. Anlayamama
III. Başarısızlık
IV. Okuldan kaçma
V. Diğer çocuklarla kavga etme
Almanya’da okula başlayan bir Türk çocuğu, yukarıdaki problemlerden hangisini daha fazla yaşamaktadır?
II. Anlayamama
III. Başarısızlık
IV. Okuldan kaçma
V. Diğer çocuklarla kavga etme
Almanya’da okula başlayan bir Türk çocuğu, yukarıdaki problemlerden hangisini daha fazla yaşamaktadır?
Seçenekler
A
I ve IV
B
IV ve V
C
I, II ve IV
D
I, II ve III
E
I, III ve V
Açıklama:
Almanya’da okula başlayan bir Türk çocuğu, ev içerisinde Türk kültürüne göre yetişirken; okula gittiği zaman farklı bir kültürle karşı karşıya kalmaktadır. Bu bağlamda da bu çocuklar en çok öğrenme güçlüğü, anlayamama ve başarısızlık problemlerini yaşamaktadırlar.
Soru 37
Aşağıdakilerden hangisi halk hukukunun özelliklerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Yazılı kurallara dayanır
B
Uzlaşmaya varılmış kurallardır
C
Yasaklar ve tabuları içerir
D
İş yapma biçemlerini içerir
E
Kalıp davranışları içerir
Açıklama:
“Halk hukuku” adı verilen ve gündelik yaşamdaki sorunların çözümünde yararlanılan, üzerinde uzlaşmaya varılmış, grubun çoğunluğu tarafından kabul edilmiş beklentiler, kurallar, kalıp davranışlar, iş yapma biçemleri, sınırlandırmalar, yasaklar ve tabular ile bunlara aykırılık durumunda uygulanacak yaptırımlar bütünüdür. Grup üyelerinin davranışlarını şekillendiren halk hukuku bileşenlerinin hiçbiri yazılı değildir. Bireyler çocukluklarından itibaren aile ve yakın çevrelerinden neyin hak olduğunu, hakkını elde etme yollarını öğrenirler.
Soru 38
Kadına karşı şiddet vb. toplumsal sorunların azalması neye bağladır?
Seçenekler
A
Medyada bilgilendirici yayınların yapılmasına
B
Halkın eğitim yoluyla bilinçlenmesine
C
Halk hukuku ile yazılı hukuk arasındaki farkların azalmasına
D
Kanaat önderlerinin bu tür olayların çözümünde rol almasına
E
Sivil toplum kuruluşlarının aktif eylem yapmasına
Açıklama:
Toplumsal değişme sonucunda halk hukuku ile yazılı hukuk arasındaki farklılıklar azaldıkça kadına yönelik şiddet vb. toplumsal sorunlar azalacaktır.
Soru 39
Kültür endüstrisi aşağıdakilerden hangisine neden olmamıştır?
Seçenekler
A
Sanatçıların çevrelerini sorgulamalarına ve topluma farklı bir bakış açısıyla bakmalarına
B
Kültürel ürünlerin alınan ve satılan birer meta haline gelmelerine
C
Televizyonların farklı ülkelerde yapılmış programları yayınlamalarına
D
Televizyonlarda yayınlanan programların belirli bir formata göre hazırlanmalarına
E
Sinema filmlerinin tüm dünyaya dağıtılmasına
Açıklama:
Kültür endüstrisi, sanatçıların çevrelerini sorgulamalarına ve topluma farklı bir bakış açısıyla bakmalarına neden olmamıştır. Sanatçılar, dünyanın varoluşundan itibaren eleştirel bir gözle toplumu farklı bir bakış açısıyla sorgulamaya çalışmışlardır.
Soru 40
Aşağıdaki kavramlardan hangisi ekonomi ve kültürlerarası iletişim kapsamında değerlendirilebilir?
Seçenekler
A
Ücret
B
Emek
C
Üretim
D
Sermaye
E
Pazarlama
Açıklama:
Tüketici grubun kültürü, pazarlama iletişiminde dikkate alınan önemli bileşenlerden biridir. Bireyin hangi alanda neye ihtiyaç duyduğu büyük oranda kültürce belirlenir. Yurt dışında uzun süre kalan insanlar kendi kültürlerine özgü birçok şeyin özlemini çekerler. Turist olarak kısa süre yurt dışına çıkanlar, en azından sevdikleri yemeklerin özlemini çekerler. Tatlar, kokular, görüntüler ve ilişkiler insanları bağlayan kültürel öğelerdir. Bu anlamda pazarlama kavramı, ekonomi ve kültürlerarası iletişim kapsamında değerlendirilen bir kavramdır.
Soru 41
Aşağıdaki şirket türlerinden hangisinde kültürlerarası iletişim yeterliğinin olması zorunludur?
Seçenekler
A
Aile şirketleri
B
Limited şirketleri
C
Anonim şirketleri
D
Küçük işletmeler
E
Çok uluslu şirketler
Açıklama:
Çok uluslu şirketlerin yönetiminde ve çalışanlarında mutlaka kültürlerarası iletişim yeterliği bulunmalıdır. Çünkü bu şirketler farklı ülke ve milletlerle sürekli iletişim halinde olmak durumundadırlar. Bu anlamda, kültürlerarası iletişim yeterliği bu şirketler için çok önemlidir.
Soru 42
Çok kültürlü bir sınıfta, kültürlerarası iletişim yeteneği olmayan bir öğretmen ders vermektedir. Bu sınıfta aşağıdakilerden hangisinin yaşanması beklenir?
Seçenekler
A
Farklı kültürden gelen bir öğrencinin öğrenme zorluğu çekmesi
B
Sınıf içerisinde farklı kültürlerden gelen öğrencilerin anlaşamaması
C
Sınıf içerisinde kutuplaşma ve huzursuzluğun baş göstermesi
D
Velilerin çocukları hakkında endişe duymaları
E
Yerleşik kültürdeki öğrencilerin, farklı kültürden gelen öğrencilere üstünlük kurmaları
Açıklama:
Çok kültürlü bir sınıfta eğitim veren bir öğretmenin, kültürlerarası iletişim konusunda yetkin olması oldukça önemlidir. Özellikle farklı kültürden gelen öğrencilerle iletişim kurmayan öğretmenler nedeniyle, çocuklar öğrenme zorluğu çekebilmektedir.
Soru 43
Yabancıların, bir ülkeyi, o ülkenin kültürünü tanımak için ziyaret etmeleri ne ad verilir?
Seçenekler
A
Dış turizm
B
Kültür turizmi
C
Kültürel çeşitlilik
D
İç turizm
E
Kültürlenme
Açıklama:
Yabancıların, bir ülkeyi, o ülkenin kültürünü tanımak için ziyaret etmelerine kültür turizmi adı verilir.
Soru 44
Büyük turistik tesislerin, çalışanlarına, konuklarının çoğunluğunu oluşturan kültürler hakkında bilgi sahibi olmlarını amaçlamak için verdikleri eğitim aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
İletişim eğitimi
B
Bireylerarası iletişim eğitimi
C
Hizmet içi eğitim
D
Dil eğitimi
E
Turizmcilik eğitimi
Açıklama:
Hizmet içi eğitimlerde, hedef grubun kültürel özellikleri hakkında bilgiler verilir.Bu eğitimin içeriğinde iletişim eğitimi de vardır.
Soru 45
Grup üyelerinin davranışlarını şekillendiren, gündelik sorunların çözümünde yararlanılan, üzerinde uzlaşmaya varılmış, yazılı olmayan yaptırımlar bütününe ne ad verilir?
Seçenekler
A
Kurallar
B
Kalıp davranışlar
C
Halk hukuku
D
Görenek
Açıklama:
Halk hukuku, grubun çoğunluğu tarafından kabul edilmiş beklentiler, kurallar, kalıp davranışlar, iş yapma biçemleri, sınırlandırmalar, yasaklar ve tabular ile bunlara aykırılıklar durumunda uygulanacak yaptırımlar bütünüdür.
Soru 46
Yasa koyucu yargıçlara verilen hak, aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
İdare hakkı
B
Oylama hakkı
C
Değişim hakkı
D
Ret hakkı
E
Takdir hakkı
Açıklama:
Yazılı yasalar hazırlanırken, uygulama sırasında ortaya çıkacak sorunlar yüzünden kısa aralıklarla yasayı değiştirmek zorunda kalınmaması için, yasa koyucu yargıçlara “takdir hakkı” verilir.
Soru 47
Aşağıdakilerden hangisi, halk hukukunda verilebilecek ağır cezalardan biridir?
Seçenekler
A
Erkeklere kadın kıyafeti giydirmek
B
Topluma hizmet kuruluşunda çalışmak
C
Hapis cezası çekmek
D
Para cezası ödemek
E
Evde hapis cezası çekmek
Açıklama:
Erkeklere kadın kıyafeti giydirmek ya da makyaj yapmak, yasal bir yaptırım olmasa da halk hukukunda verilebilecek en ağır cezalar arasında sayılabilir.
Soru 48
Kültür endüstrisi kavramını ilk kullanan düşünür ve yazarlar aşağıdakilerden hangileridir?
Seçenekler
A
Löwenthal ve Marcuse
B
Adorno ve Habermas
C
Baudrillard ve Neumann
D
Adorno ve Horkheimer
E
Horkheimer ve Habermas
Açıklama:
Kavram ilk kez 1947 yılında, Theodor W. Adorno ve Max Horkheimer tarafından yayınlanan “Aydınlanmanın Diyalektiği” adlı makalede kullanılmıştır.
Soru 49
Kültür endüstrisi ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğru değildir?
Seçenekler
A
Eski olanla tanıdık olanı yeni bir nitelikte birleştirir
B
Kasıtsız olarak tüketicilere uyum sağlar
C
Tüketim yapısını belirleyen ürünler az bir plana göre üretilir
D
Tüm sektörler yapısal olarak benzerdir
E
Tüm sistemler birbirlerinin açıklarını kapatarak bir sistem oluşturur
Açıklama:
Kültür endüstrisi kasıtlı olarak tüketicileri kendisine uydurur.
Soru 50
“Üretici ile tüketici arasında kurulan köprüdür” tanımı, aşağıdaki kavramlardan hangisine aittir?
Seçenekler
A
Satış
B
Endüstri
C
Ticaret
D
Küreselleşme
E
Pazarlama
Açıklama:
Pazarlama, üretici ile tüketici arasında kurulan köprü şeklinde düşünülebilir.
Soru 51
Küreselleşme, öncelikle hangi alanda ortaya çıkmıştır?
Seçenekler
A
Eğitim
B
Kültür
C
Ekonomi
D
Sanat
E
Turizm
Açıklama:
Küreselleşme, öncelikle ekonomi alanında ortaya çıkan bir olgudur.
Soru 52
“Bir devletin siyasal sınırları içinde yaşayan ortak tarihi, bugünü ve geleceği paylaşan insanların oluşturduğu kültür” kavramı aşağıdakilerden hangisinin tanımıdır?
Seçenekler
A
Ulusal kültür
B
Genel kültür
C
Kültürleme
D
Kültürlenme
E
Kültürel ortaklık
Açıklama:
Ulusal kültür, ülke içindeki bütün alt kültürlerin de paylaştığı kültürdür.
Soru 53
Çoğunlukla bireyin karşılaştığı ve o ülkenin temsilcileri olarak kabul ettiği insanlardan edindiği izlenimlere dayanan ve bir ülke hakkında zihinde oluşturulan resim ne olarak adlandırılır?
Seçenekler
A
Ülke bütünlüğü
B
Ülke imajı
C
Ülke algısı
D
Ülkenin yorumu
E
Ülke farklılığı
Açıklama:
Ülke imajı denilen ve “kişinin, ülke hakkındaki izlenim, duygu, düşünce, inanç ve çağrışımlar bütünü” olarak tanımlanan, bir ülke hakkında zihinde oluşturulan resim, çoğunlukla bireyin karşılaştığı ve o ülkenin temsilcileri olarak kabul ettiği insanlardan edindiği izlenimlere dayanır.
Soru 54
Sağlık sektörünün her alanında ilgili topluluğa davranma biçimlerini belirlemek için neyi öğrenmek gerekir?
Seçenekler
A
İnsanların ilgili niteliklerini
B
Toplumun psikolojisini
C
Kültürün ilgili niteliklerini
D
Toplumsal ilişki biçimlerini
E
Bireysel ilişki biçimlerini
Açıklama:
İnsanlar çocukluk dönemlerinden itibaren sağlıkla ilgili inanç, düşünce, tutum ve davranışları öğrenir ve içselleştirirler. Her kültürde ilaç, doktor ve hastaneyle ilgili tutum ve davranışlar geliştirilmiştir. Sağlık personelinin eğitiminden, devlet tarafından yürütülen sağlık kampanyalarına kadar, sağlık sektörünün her alanında kültürün ilgili niteliklerini öğrenmek ve ilgili topluluğa ona göre davranmak gerekir. Aksi takdirde, başka kültürlere göre hazırlanmış sağlık duyuruları, eğitimleri ve ikna yöntemleri ile olumlu sonuç almak mümkün değildir.
Soru 55
Kültürlerarası iletişim yeterliğine sahip olmayan öğretmenler farklı kültürlerden öğrencilerle eğitim açısından sorun yaşadıklarında hangi kanıya ulaşabilirler?
Seçenekler
A
Öğrencinin anlama ve düşünüp yorum yapma yetisine sahip olmadığı kanısına
B
Öğrencinin dinleme ve iletişim kurma yetisine sahip olmadığı kanısına
C
Öğrencinin eğitimin gerçekleştiği dili bilmediği kanısına
D
Öğrencinin dersteki konuları sevmediği kanısına
E
Öğrencinin içinde bulunduğu ortamdan hoşlanmadığı kanısına
Açıklama:
Öğretmenlerin kültürel farklılıkların farkında olmadıkları durumlarda, bazı öğrenciler yerel kültürden ayrılan kültürel özellikleri yüzünden dezavantajlı duruma düşerler.
Kendi kültürlerinde olmayan bir durum ya da kavramı anlamakta zorluk çeker, çoğu durumda anlamazlar. Kültürlerarası iletişim yeterliğine sahip olmayan öğretmenler böyle durumlarla karşılaştıklarında, karşılarındaki öğrencinin anlama ve düşünüp yorum yapma yetisine sahip olmadığı kanısına varır.
Kendi kültürlerinde olmayan bir durum ya da kavramı anlamakta zorluk çeker, çoğu durumda anlamazlar. Kültürlerarası iletişim yeterliğine sahip olmayan öğretmenler böyle durumlarla karşılaştıklarında, karşılarındaki öğrencinin anlama ve düşünüp yorum yapma yetisine sahip olmadığı kanısına varır.
Soru 56
Geert Hofstede kültürleri, düşünme biçemleri ve algı çerçevelerini ne olarak adlandırır?
Seçenekler
A
Değerlendirme açısı
B
Bakış açısı
C
Kavrama sistemi
D
Anlama sistemi
E
İşletim sistemi
Açıklama:
Zihinsel olarak hiçbir sorunları olmadığı hâlde, Geert Hofstede’nin adlandırmasıyla, “işletim sistemleri”, yani kültürleri, düşünme biçemleri, algı çerçeveleri farklı olduğu için, bazı kavramları anlamakta zorluk çekerler. Alman öğretmenler de açıklamakta güçlük çektikleri bu sorunun çözümünü “anlayamıyor”, “öğrenme güçlüğü çekiyor” ya da “zekâ sorunu var” gerekçesiyle öğrenciyi Sonderschule’ye göndermekte bulurlar.
Soru 57
Yasaların toplum tarafından nasıl algılandığı, yorumlandığı ve onlarla ilgili olarak geliştirilen tutumlar ve gözlenen davranışları belirleyen temel faktör nedir?
Seçenekler
A
Anayasa toplum bağlantısı
B
Anayasa birey bağlantısı
C
Toplum hukuk bağlantısı
D
Hukuk kültür bağlantısı
E
Birey hukuk bağlantısı
Açıklama:
Yasaların yorumlanması ve uygulanması da hukuk çerçevesi içinde ele alınır. Bu nedenle yasaların toplum tarafından nasıl algılandığı, yorumlandığı ve onlarla ilgili olarak geliştirilen tutumlar ve gözlenen davranışlar hukukla kültür arasında bir bağlantı oluşturur.
Soru 58
Yazılı yasalar hazırlanırken, uygulama sırasında ortaya çıkacak sorunlar yüzünden kısa aralıklarla yasayı değiştirmek zorunda kalınmaması için, yasa koyucu yargıçlara ne tür bir hak verilir?
Seçenekler
A
Öngörme hakkı
B
Taktir hakkı
C
İfade hakkı
D
Düşünme hakkı
E
Değerlendirme hakkı
Açıklama:
Yazılı yasalar hazırlanırken, uygulama sırasında ortaya çıkacak sorunlar yüzünden kısa aralıklarla yasayı değiştirmek zorunda kalınmaması için, yasa koyucu yargıçlara “takdir hakkı” verir. Yargıçın takdir hakkını kullanarak, yasanın çerçevesini çizip tanımladığı suç ve karşılığında alt, üst sınırları ile türünü belirlediği ceza arasında kendi yorumuna göre bir ilişki kurar ve suçun niteliğine ve ona uygun gördüğü cezanın miktarına karar verir. Yargıcın “vicdanı”na dayanarak verdiği bu kararların arkasında, kültürün anılan suç ve suçluya ve ona verilen cezanın miktarı ve türüne atfettiği anlam yatmaktadır.
Soru 59
Her toplum kendi sanatçılarına hangi konuda anlayış gösterir?
Seçenekler
A
Uyumluluk
B
Saldırganlık
C
Değişim
D
Aykırılık
E
Sürdürülebilirlik
Açıklama:
Sanat eseri, sanatçının, çevresi ile ilgili algılama ve anlamlandırmalarının somutlaşmış hâlidir. Sanatçılar, nesne ve olayları toplumun diğer üyelerinden daha farklı algılayabilen ve anlamlandırabilen kişilerdir. Çevrelerini sorgulayan, kendilerine öğretilen kalıpların dışında bakıp görebilen, düşünebilen insanlardır. Bu nedenle her toplum kendi sanatçılarına diğer bireylerden farklı bir statü verir, onları korur ve aykırılıklarına anlayış gösterir. Burada “aykırılık” terimi, alışılmışın dışında davranış sergilemek, alışılmış kalıpların dışında düşünmek, genel kabul görmüş fikir, hareket ve diğer kalıplara eleştirel gözle bakıp seçenekler ileri sürmek anlamında kullanılmaktadır.
Soru 60
Theodor W. Adorno daha sonra yayınladığı “Kültür Endüstrisini Yeniden Düşünürken” başlıklı yazısında kültür endüstrisinin kasıtlı olarak ne yaptığını ifade etmektedir?
Seçenekler
A
Kültür endüstrisinin kasıtlı olarak tüketicilere yenilikler sunduğunu
B
Kültür endüstrisinin kasıtlı olarak tüketicilere eskiyi övdüğünü
C
Kültür endüstrisinin kasıtlı olarak tüketicileri farklılıklara uydurduğunu
D
Kültür endüstrisinin kasıtlı olarak tüketicilere merak aşıladığını
E
Kültür endüstrisinin kasıtlı olarak tüketicileri kendisine uydurduğunu
Açıklama:
Kültür endüstrisi kavramı ilk kez 1947 yılında Theodor W. Adorno ile Max Horkheimer tarafından 1947 yılında yayınlanan “Aydınlanmanın Diyalektiği” adlı makalede kullanılmıştır. Adorno daha sonra yayınladığı “Kültür Endüstrisini Yeniden Düşünürken” başlıklı yazısında “Kültür endüstrisi eski olanla tanıdık olanı yeni bir nitelikte birleştirir. Kitlelerin tüketimine göre düzenlenen ve büyük ölçüde o tüketimin yapısını belirleyen ürünler, tüm sektörlerde az çok bir plana göre üretilir. Tüm sektörler yapısal olarak benzerdir ya da en azından birbirinin açıklarını kapatarak, neredeyse tamamen gediksiz bir sistem oluştururlar. Bunu olanaklı kılan sadece çağdaş teknik olanaklar değil, aynı zamanda ekonomik ve yönetsel yoğunlaşmadır. Kültür endüstrisi kasıtlı olarak tüketicileri kendisine uydurur” demektedir.
Soru 61
Sanatçılar, bir taraftan yarattıkları anlamları kendi kültürel kodlarıyla aktarırken diğer taraftan aşağıdakilerden hangisini de yapmak durumunda kalmaktadır?
Seçenekler
A
Kültürlerarasılığı dikkate almak
B
Kültürel değişmeyi dikkate almak
C
Kültür aşılamaya çalışmak
D
Yeniliklere dikkat etmek
E
Kültürel farklılıkları dikkate almak
Açıklama:
Kültür endüstrisinin kapsamı giderek genişlemiş ve günümüzde iletişimin hemen her alanını kapsamıştır. Küreselleşmenin önemli araçlarından biri olan medya bir kültürde üretilen sanat yapıtını diğer kültürlere ulaştırmaktadır. Sanatçılar, bir taraftan yarattıkları anlamları kendi kültürel kodlarıyla aktarırken diğer taraftan da bu yapıtların daha çok kültürce algılanabilmesini sağlamak için kültürlerarasılığı dikkate almak durumunda kalmaktadır.
Soru 62
İş yerinin kutsal kabul edildiği Anadolu kültüründe kıdem neyin önemli bileşenlerinden olarak görülür?
Seçenekler
A
Sadakatin
B
Liyakatın
C
Çaresizliğin
D
Çalışkanlığın
E
Gelenekçiliğin
Açıklama:
Anadolu kültüründe iş yeri kutsaldır ve “ekmek teknesi” olarak adlandırılır. İş yerine zarar vermek kabul edilmez davranış olarak değerlendirilir ve böyle davrananlar toplumca hoş karşılanmaz. İş yerine bağlılık, sadakat erdem sayılır. Bu nedenle aynı iş yerinde uzun süre çalışmak olumlu bir davranış olarak görülür. “Kıdem” denilen, iş yerinde çalışma süresini ifade eden kavram önemsenir. Kıdemli olanlar diğerlerinden önce yüksek kademedeki görevlere seçilir. Kıdem, liyakatin önemli bileşenlerinden biri olarak görülür.
Soru 63
Bir devletin tarihi, bölgesel ve kültürel ortaklıkları ne olarak adlandırılır?
Seçenekler
A
Egemen kültür
B
Alt kültür
C
Çağdaş kültür
D
Ulusal kültür
E
Daimi kültür
Açıklama:
Devlet yönetimi ise kuralları belirleyen yasama, kuralları uygulayan yürütme ve kuralların uygulanmasını denetleyen yargıdan ibarettir. Bir devletin siyasal sınırları içinde yaşayan insanların tek bir kültüre mensup oldukları ileri sürülemez. Ancak, aynı devletin siyasal sınırları içinde aynı siyasal rejimde ve aynı ekonomik düzende yaşayan insanların tarihsel ve coğrafi bağları nedeniyle belirli konularda ortak norm, inanç, değer ve davranış örüntülerine sahip olması doğaldır. Bu tarihi, bölgesel ve kültürel ortaklıklar “ulusal kültür” kavramını ortaya çıkarır.
Soru 64
İşletme yönetiminde ürünün neye uygunluğu bütün yönleriyle ele alınmalıdır?
Seçenekler
A
İşletme kültürüne
B
Tüketici kültürüne
C
Toplum kültürüne
D
Kültürel değişmeye
E
Kültürel devamlılığa
Açıklama:
İşletme yönetimi de çalışanlarının ve tüketicilerinin kültürel niteliklerini tanımak ve işlemlerinde göz önüne almak zorundadır. Çalışma düzeninin kurulması, iş akışının belirlenmesi, verimliliğin sağlanması gibi işletme içi konuların yanında ürünün tüketici kültürüne uygunluğu bütün yönleriyle ele alınmalıdır.
Soru 65
Aşağıdakilerden hangisi kültürel karşılaşmaları zorunlu hale getiren nedenlerden biri değildir?
Seçenekler
A
Göç
B
Savaş
C
Siyasal rejimler
D
Eğlence
E
Eğitim
Açıklama:
Nedeni ne olursa olsun, dünya üzerindeki her göç, her yenilik, her savaş ve çevre koşullarında meydana gelen her değişiklik kültürel karşılaşmaları zorunlu hâle getirir. Hangi nedene dayanırsa dayansın; • göç yoluyla yerlerini değiştiren insanlar başka kültürlerle karşılaşırlar, • savaşlar genellikle farklı kültürlere sahip topluluklar arasında olur, • siyasal rejimler zamanla kendi kültürlerini oluşturur ya da • mevcut kültürde belirli değişmelere sebep olurlar, • ekonomik gelişmeler farklı kültürlerden insanları bir araya getirir, • eğitim kurumlarında öğrenmek, öğretmek ya da araştırmak amacıyla bir araya gelen insanların çoğu birbirinden farklı kültürlerin üyeleridir.
Soru 66
Bir turistin ülke imajı neye göre oluşur?
Seçenekler
A
Coğrafya
B
İklim
C
Tarihi eserler
D
Ülke temsilcileri
E
Yeme-içme
Açıklama:
Ülke imajı denilen ve “kişinin, ülke hakkındaki izlenim, duygu, düşünce, inanç ve çağrışımlar bütünü” olarak tanımlanan, bir ülke hakkında zihinde oluşturulan
resim, çoğunlukla bireyin karşılaştığı ve o ülkenin temsilcileri olarak kabul ettiği insanlardan edindiği izlenimlere dayanır.
resim, çoğunlukla bireyin karşılaştığı ve o ülkenin temsilcileri olarak kabul ettiği insanlardan edindiği izlenimlere dayanır.
Soru 67
Aşağıdakileren hangisi “Halk hukuku” nun özelliklerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Üzerinde uzlaşmaya varılmış kurallar yasaklar
B
Üzerinde uzlaşmaya varılmış kalıp davranışlar
C
Üzerinde uzlaşmaya varılmış iş yapma biçemleri
D
Üzerinde uzlaşmaya varılmış yasaklar
E
Üzerinde uzlaşmaya varılmış yazılı anlaşmalar
Açıklama:
Her kültürde “hak” anlayışı diğerlerinden farklıdır. “Halk hukuku” adı verilen ve gündelik yaşamdaki sorunların çözümünde yararlanılan, üzerinde uzlaşmaya
varılmış, grubun çoğunluğu tarafından kabul edilmiş beklentiler, kurallar, kalıp davranışlar, iş yapma biçemleri, sınırlandırmalar, yasaklar ve tabular ile bunlar aykırılık durumunda uygulanacak yaptırımlar bütünüdür.
varılmış, grubun çoğunluğu tarafından kabul edilmiş beklentiler, kurallar, kalıp davranışlar, iş yapma biçemleri, sınırlandırmalar, yasaklar ve tabular ile bunlar aykırılık durumunda uygulanacak yaptırımlar bütünüdür.
Soru 68
Kültür endüstrisi kavramı ilk defa hangi yılda kullanılmıştır?
Seçenekler
A
1945
B
1947
C
1957
D
1967
E
1977
Açıklama:
Kültür endüstrisi kavramı ilk kez 1947 yılında Theodor W. Adorno ile Max Horkheimer tarafından 1947 yılında yayınlanan “Aydınlanmanın Diyalektiği” adlı
makalede kullanılmıştır. Adorno daha sonra yayınladığı “Kültür Endüstrisini Yeniden Düşünürken” başlıklı yazısında “Kültür endüstrisi eski olanla tanıdık olanı yeni bir nitelikte birleştirir. Kitlelerin tüketimine göre düzenlenen ve büyük ölçüde o tüketimin yapısını belirleyen ürünler, tüm sektörlerde az çok bir plana göre üretilir.
makalede kullanılmıştır. Adorno daha sonra yayınladığı “Kültür Endüstrisini Yeniden Düşünürken” başlıklı yazısında “Kültür endüstrisi eski olanla tanıdık olanı yeni bir nitelikte birleştirir. Kitlelerin tüketimine göre düzenlenen ve büyük ölçüde o tüketimin yapısını belirleyen ürünler, tüm sektörlerde az çok bir plana göre üretilir.
Soru 69
“İşletmenin amaçlarını gerçekleştirmek, mevcut ve potansiyel müşterilerin istek ve arzularını tatmin etmek için mal ve hizmetleri üreticiden tüketiciye doğru yönlendiren etkinliklerin tümü” ile tanımlanan aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Pazarlama
B
Satın alma
C
Yatırım
D
İthalat
E
İhracat
Açıklama:
Pazarlama, üretici ile tüketici arasında kurulan köprü olarak düşünülebilir ve “işletmenin amaçlarını gerçekleştirmek, mevcut ve potansiyel müşterilerin istek ve arzularını tatmin etmek için mal ve hizmetleri üreticiden tüketiciye doğru yönlendiren etkinliklerin tümü” olarak tanımlanır.
Soru 70
Aşağıdakilerden hangisi pazarlama iletişimi süreçlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Ürün
B
Hizmetlerin yaratılması
C
Fiyatlandırılma
D
Algılama
E
Dağıtım
Açıklama:
Pazarlama iletişimi ürün, düşünce ve hizmetlerin yaratılması, fiyatlandırılması, dağıtımı ve tutundurma çabalarını içeren daha geniş bir kavramdır. Pazarlama etkinliklerinin birinci muhatabı tüketici, yani insandır.
Soru 71
Aşağıdakilerden hangis sanat ve kültürlerarası iletişimde dikkat edilmesi gereken konulardandır?
Seçenekler
A
Format
B
İçerik
C
Süre
D
Akış
E
Tür
Açıklama:
Televizyonlarda yayınlanan programlar için hazırlanan ve programın yapısını ve akışını belirleyen kurallardan ibaret olan “format”ları hazırlayanlar buna özellikle önem verirler. Bir televizyon program formatının “medya pazarı”nı oluşturan kültürlerden herhangi birinin tabularıyla, kutsal saydıklarıyla çelişmemeli ve olumsuz anlam taşıyan sembolleri taşımamalıdır. Aynı şekilde filmler, fotoğraflar, karikatürler, müzikler, çizgi filmler, romanlar, diğer kitap ve yayınlar da değer, norm, inanç ve tabularına dokundukları
kültürler tarafından reddedilirler. Bazı durumlarda ise bir kültürde “ifade özgürlüğü” çerçevesinde kabul gören bir medya ürünü başka kültürlerce kendi değerlerine
hakaret olarak algılanabilir ve olumsuz sonuçlar doğuran olaylara yol açabilir.
kültürler tarafından reddedilirler. Bazı durumlarda ise bir kültürde “ifade özgürlüğü” çerçevesinde kabul gören bir medya ürünü başka kültürlerce kendi değerlerine
hakaret olarak algılanabilir ve olumsuz sonuçlar doğuran olaylara yol açabilir.
Soru 72
Sağlık ve kültürlerarası iletişimde Türkiye'de eğitim verilen ilk meslek grubu aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Hemşire
B
Doktor
C
Hasta bakıcısı
D
Hastane yöneticisi
E
Kayıt memuru
Açıklama:
Son yirmi yıl içinde, özellikle hemşirelik eğitimi veren üniversitelerde kültürlerarası iletişime özel bir önem verilmektedir. Hastalarla yapılan araştırmaların sonuçları, birçok durumda sağlık çalışanlarının hastanın şikâyetlerini anlamakta zorluk çektikleri ya da yanlış anladıkları ortaya çıkmıştır. Sağlık sektöründe ortaya çıkan yanlış anlamalar, insan yaşamını tehlikeye soktuğu için mutlaka ortadan kaldırılmalıdır.
Soru 73
Kültür endüstrisi kavramı kim tarafından ortaya atılmıştır?
Seçenekler
A
Michel Aglietta
B
Theodor W. Adorno
C
Herbert Marcuse
D
Noam Chomsky
E
Louis Althusser
Açıklama:
Kültür endüstrisi kavramı ilk kez 1947 yılında Theodor W. Adorno ile Max Horkheimer tarafından 1947 yılında yayınlanan “Aydınlanmanın Diyalektiği” adlı makalede kullanılmıştır. Adorno daha sonra yayınladığı “Kültür Endüstrisini Yeniden Düşünürken” başlıklı yazısında “Kültür endüstrisi eski olanla tanıdık olanı yeni bir nitelikte birleştirir. Kitlelerin tüketimine göre düzenlenen ve büyük ölçüde o tüketimin yapısını belirleyen ürünler, tüm sektörlerde az çok bir plana göre üretilir. Tüm sektörler yapısal olarak benzerdir ya da en azından birbirinin açıklarını kapatarak, neredeyse tamamen gediksiz bir sistem oluştururlar. Bunu olanaklı kılan sadece çağdaş teknik olanaklar değil, aynı zamanda ekonomik ve yönetsel yoğunlaşmadır. Kültür endüstrisi kasıtlı olarak tüketicileri kendisine uydurur” demektedir.
Soru 74
Aşağıdakilerden hangisi kültürlerarası iletişim çalışmalarında son yıllarda üzerinde durulan ortak sorunlardan biridir?
Seçenekler
A
Önyargılar
B
Kimlik
C
Göç
D
Turizm
E
Empati
Açıklama:
İnsanlık tarihi, belirli bir dönemden itibaren, bir bakıma kültürlerarası karşılaşmaların tarihinden başka bir şey değildir. Toplumsal değişme, kültürel değişmeyle koşut olarak ve dünyadaki diğer toplumlarla ilişki hâlinde gerçekleşir. Dünya üzerinde gerçekleşen bir yenilik, değişme, savaş ya da afet gittikçe daha kısa süreler içinde diğer toplumları, ülkeleri ve kültürleri etkilemektedir. Dünya tarihini şekillendiren göçlerin bir kısmı doğa koşullarının değişmesi ya da doğal afetler yüzünden gerçekleşirken, bir kısmı siyasal ya da ekonomik nedenlere dayalı savaşlar sonucunda, diğerleri ise yaşam standartlarının daha yüksek olduğu ülke ve bölgelerin çekiciliğiyle bağlantılı olarak ortaya çıkmaktadır. Nedeni ne olursa olsun, dünya üzerindeki her göç, her yenilik, her savaş ve çevre koşullarında meydana gelen her değişiklik kültürel karşılaşmaları zorunlu hâle getirir.
Soru 75
Kültürlerarası iletişim yeterliği aşağıdaki hangi alanla doğrudan ilişkili değildir?
Seçenekler
A
Fizik
B
Turizm
C
Sanat
D
Hukuk
E
Sağlık
Açıklama:
Fen alanlarından olan fizik alanı kültürlerarası iletişim yeterliği ile doğrudan ilişkili değildir.
Soru 76
Kişinin ülke hakkındaki izlenim, duygu, düşünce, inanç çağrışımlar bütününe verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
İmaj
B
Reklam
C
Tanıtım
D
Kavram
E
Kültür
Açıklama:
İmaj
Soru 77
Turizm alanında hangi hizmet alanı kültürlerarası iletişim yeterliği ile doğrudan ilişkili değildir?
Seçenekler
A
Temizlik
B
Yiyecek
C
Eğlence
D
Mekan
E
Sembol
Açıklama:
Temizlik her kültürde sağlanması gereken turizm hizmetidir. Temizlik doğrudan kültürlerarası iletişim yeterliği ile ilişkili değildir.
Soru 78
Sağlık sorununun dayanışma vesilesi olduğu kültürlerde sıkça sağlıktan konuşulur. Bazı kültürlerde sağlık sorunu zayıflık belirtisi olarak görülür ve sağlık hakkında konuşulmaz.
Aşağıdakilerden hangisinde sağlık ve kültür ilişkisi söz konusu değildir?
Aşağıdakilerden hangisinde sağlık ve kültür ilişkisi söz konusu değildir?
Seçenekler
A
Hastalanmak
B
Hastalıktan konuşmak
C
Acıyı çığlıkla dışa vurmak
D
Hastalığa özel ilgi göstermek
E
Sağlık sorunlarını açıklamak
Açıklama:
Biyolojik olgu hastalık kültürle ilişkili değildir?
Soru 79
Kültürlerarası iletişim yeterliğine sahip olan bir öğretmen aşağıdaki hangi davranışı gösterir?
Seçenekler
A
Göçmen öğrencinin anlama ve yorum yapma yetisinin farklı olduğunu düşünür.
B
Farklı kültürlere ait öğrencilerden aynı performansı bekler.
C
Tüm öğrencilerin aynı işletim sistemlerine sahip olduğunu düşünür.
D
Öğrencilerin öğrenme becerisinin teknolojik öğrenme materyallerine dayandığını düşünür.
E
Tüm öğrencilerin tümden gelim biçimiyle öğrendiğini düşünür.
Açıklama:
Göçmen öğrencinin anlama ve yorum yapma yetisinin farklı olduğunu düşünür.
Soru 80
İyi bir çevirmen ile yabancı dili iyi bilen kişi arasındaki fark nedir?
Seçenekler
A
Kültürel iletişim yeterliğine sahip olmak
B
Ana dilinin kurallarını iyi bilmek
C
Ana dilinin kültürünü iyi bilmek
D
Ana dil ve yabancı dilin söz dizimini iyi bilmek
E
Çeviri yapılacak dilde zengin söz dağarcığına sahip olmak
Açıklama:
Ana dil ve çeviri yapılacak dili bilmek ve kültürlerarası iletişim yeterliğine sahip olmak
Soru 81
Kültürlerarası iletişim yeterliğinin sanat alanında etkili olmasının nedeni aşağıdakilerden hangisi değildir?
Seçenekler
A
Sanata ilginin yüksek olması
B
Küreselleşme
C
Medya
D
Kültür endüstrisi
E
Göç
Açıklama:
Sanata ilgi yüksek olsa bile dışa kapalı toplumda kültürlerarası iletişim yeterliği sanata etkide bulunamaz.
Soru 82
Sanat hangi özelliği ile toplumsal değişmeyi sağlar?
Seçenekler
A
Aykırılık
B
Sadelik
C
Uyum
D
Duyarlılık
E
Güzellik
Açıklama:
Normları değişime zorlayan aykırılık özelliği ile sanat toplumsal değişimi sağlar. Bu nedenle toplum sanatın aykırılıklarına tahammül eder.
Soru 83
Aşağıdaki hangi devlet yönetim etkinliği kültürlerarası iletişim yeterliğine doğrudan ihtiyaç duyar?
Seçenekler
A
Göçmen ve mültecilerin topluma uyumunu sağlamak
B
Ulus kültürünü yaratmak
C
Norm, inanç ve değerleri korumak
D
Yasama, yürütme ve denetleme kurallarını oluşturmak
E
Tarihi, bölgesel ve kültürel ortaklıkları ortaya çıkarmak
Açıklama:
Göçmen ve mültecilerin topluma uyumunun sağlanmasında doğrudan kültürlerarası iletişim yeterliğine ihtiyaç duyulur.
Soru 84
Aşağıdaki hangi ekonomik etkinlik doğrudan kültürlerarası iletişim yeterliği ile ilişkilidir?
Seçenekler
A
Pazarlama
B
Sermaye
C
Fiyat
D
Ücret
E
Emek
Açıklama:
Pazarlama doğrudan kültürlerarası iletişim yeterliği ile ilişkilidir.
Soru 85
Kişinin, ülke hakkındaki izlenim, duygu, düşünce, inanç ve çağrışımlar bütününe ne ad verilir?
Seçenekler
A
Ülke imajı
B
Kültür
C
Üst kültür
D
Kültürel değer
E
Altkültür
Açıklama:
Ülke imajı denilen ve “kişinin, ülke hakkındaki izlenim, duygu, düşünce, inanç ve çağrışımlar bütünü” olarak tanımlanan, bir ülke hakkında zihinde oluşturulan resim, çoğunlukla bireyin karşılaştığı ve o ülkenin temsilcileri olarak kabul ettiği insanlardan edindiği izlenimlere dayanır
Soru 86
"Turizm tesislerinin hem fiziki hem de insani koşulları hedef kitlenin kültürel niteliklerine uygun olarak tasarlanır ve gerçekleştirilir." Bu ifadeye göre aşağıdaki uygulamalardan hangisi bu kapsamda yer almaz?
Seçenekler
A
Tesislerde kullanılan semboller
B
Tesis hizmetlerinin fiyatlandırılması
C
Tesislerdeki mekanların bölümlenmesi
D
Yiyecek içecek bölümlerinin düzenlenmesi
E
Tesislerdeki renk, tat ve koku tercihleri
Açıklama:
Tesiste kullanılan semboller, renkler, tatlar ve kokular ve mekânların bölümlenmesi hedef kültür göz önüne alınarak seçilir. Yiyecek-içecek bölümlerinin düzenlenmesinden menülere kadar her şey buna göre belirlenir. Fakat tesis hizmetlerinin fiyatlandırması kültüre göre değil ekonomiye göre gerçekleştirilen düzenlemelerden biridir
Soru 87
Aşağıdakilerden hangisi sağlık ve kültür ilişkisi açısından yanlış bir ifadedir?
Seçenekler
A
Her kültürde ilaç, doktor ve hastaneyle ilgili farklı tutum ve davranışlar geliştirilmiştir
B
İnsan bedenindeki organlar kültürden kültüre farklı anlam ve değerler kazanır
C
"Ağrı" ve "sızı" kavramları bütün kültürlerde aynı anlamlara gelmektedir
D
Kültür dikkate alınmadan yapılan sağlık kampanyaları etkili olmaz
E
"Sağlıklı olmak" ifadesi birçok dilde farklı anlamlara gelmektedir
Açıklama:
Her kültürde sağlık, hastalık, ağrı, sızı ve benzeri kavramlar farklı şekilde anlamlandırılır. “Sağlıklı olmak” ifadesi de birçok dilde farklı anlamlara gelir. .“Ağrı” ve “sızı” kavramları da dolayısı ile farklı kültürlerde farklı anlamlara gelmektedir.
Soru 88
Kültürlerarası iletişim disiplinin temellerini oluşturan alan aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Sağlık
B
Ekonomi
C
Turizm
D
Yabancı dil eğitimi
E
Hukuk
Açıklama:
Ana dili eğitim dilinden farklı olan insanların eğitiminde sıkça karşılaşılan bu durum yüzünden, kültürlerarası iletişim disiplinin temelleri yabancı dil eğitimi alanında atılmıştır. Eğitim alanında 1970’li yıllardan itibaren kültürlerarası pedagoji denilen disiplin ortaya çıkmış ve günümüzde Batı ülkeleri başta olmak üzere birçok ülkede çokkültürlü sınıflarda eğitimin özel bilgi ve donanım getirdiği düşüncesi hâkim olmuştur.
Soru 89
Bazı kültürlerde, yasalarda suç sayılan bazı davranışlarda bulunan, eylemleri gerçekleştirenler bazı durumlarda halk tarafından kahraman gibi karşılanmasının sebebi nedir?
Seçenekler
A
Kanunların belirsiz olması
B
Yasaların yaptırım gücünün olmaması
C
Yasaların revize edilmemesi
D
Yasaların başka ülkelerden alınması
E
Halk hukuku ile resmi hukuk arasındaki farklılık
Açıklama:
Bireyin ülke genelinde geçerli olan ve devlet eliyle uygulanan yasalar, verilen haklar ve uygulanan yaptırımlar da kültürün “hukuk penceresi”nden ve kültürce şekillenen biçemde algılanır. Bu nedenle yasalarda suç sayılan bazı davranışlarda bulunan, eylemleri gerçekleştirenler bazı durumlarda halk tarafından kahraman gibi karşılanır. Bunun nedeni, bir eylemi yasa suç saydığı hâlde halk hukukunun suç saymaması, hatta bir hak ya da görev olarak bireye vermesidir.
Soru 90
Aşağıdaki ekonomi kavramlarının hangisinde kültür diğerlerinden daha büyük bir öneme sahiptir?
Seçenekler
A
Pazarlama
B
Sermaye
C
Lojistik
D
Üretim aracı
E
Ücret
Açıklama:
Pazarlama iletişimi ürün, düşünce ve hizmetlerin yaratılması, fiyatlandırılması, dağıtımı ve tutundurma çabalarını içeren daha geniş bir kavramdır. Pazarlama etkinliklerinin birinci muhatabı tüketici, yani insandır. Tüketici grubun kültürü pazarlama iletişiminde dikkate alınan önemli bileşenlerden biridir.
Soru 91
Bir devletin siyasal sınırları içinde yaşayan ve ortak tarihi, bugünü ve geleceği paylaşan insanların oluşturduğu, ülke içindeki bütün altkültürlerin paylaştığı kültüre ne ad verilir?
Seçenekler
A
Kimlik
B
Ulusal kültür
C
Normlar
D
Altkültür
E
Üstkültür
Açıklama:
Bir devletin siyasal sınırları içinde yaşayan ve ortak tarihi, bugünü ve geleceği paylaşan insanların oluşturduğu “ulus”un kültürü diyebileceğimiz ulusal kültür ülke içindeki bütün altkültürlerin paylaştığı kültürdür.
Soru 92
Küreselleşmenin önemli araçlarından biri olan ve bir kültürde üretilen sanat yapıtını diğer kültürlere ulaştıran araç aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Din
B
Normlar
C
Değerler
D
Medya
E
Edebiyat
Açıklama:
Küreselleşmenin önemli araçlarından biri olan medya bir kültürde üretilen sanat yapıtını diğer kültürlere ulaştırmaktadır
Soru 93
Aşağıdakilerden hangisi kültürlerarası iletişimin önem kazanmasına sebep olan unsurlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Küreselleşme
B
Göç
C
Savaşlar
D
Afetler
E
Propaganda
Açıklama:
Propaganda kültürlerarası iletişimin önem kazanmasına sebep olan unsurlardan biri değildir
Soru 94
Aşağıdakilerden hangisinde kültür temsilciliği rolü diğerlerinden daha büyük bir öneme sahiptir?
Seçenekler
A
Öğretmen
B
Antropolog
C
Turizimci
D
Akademisyen
E
Doktor
Açıklama:
Yalçınkaya’nın vurguladığı, her insanın kendi kültürünün temsilcisi olduğu gerçeği, turizm sektöründe çalışanlar için özel bir önem taşımaktadır. Her turizmci, herkes gibi kendi kültürünü temsil eder. Ancak içinde bulunduğu sektör nedeniyle farklı kültürlere mensup insanlarla daha çok karşılaştığından “temsilcilik” rolü sıradan insanlardan daha büyük önem taşır.
Soru 95
Turizm sektörü kültürlerarası iletişim konusunda önemli bir rol oynar. Aşağıdakilerden hangisi bir turizm tesisinin tesisi oluştururken dikkat ettiği unsurlardan birisidir?
Seçenekler
A
Tesiste kullanılan semboller ve renklerin hedef kitleye göre belirlenmesi
B
Hedef grubun kültürel özellikleri
C
Yiyecek içecek bölümleri düzenlemenin ve menünün hedef kitleye uygunluğu
D
Personele hedef kitlenin kültürüne göre eğitim verilmesi
E
Hepsi
Açıklama:
Turizmde her ülke, oluşturduğu ya da hakkında oluşturulmuş imaj nedeniyle belli niteliklere sahip turistlerin hedefi olduğu gibi her ülke de turizm alanındaki planları, hedefleri ve stratejileri doğrultusunda belirli insan gruplarını hedef turist olarak seçer. Her ülke belirlediği hedef kitle ve turizm türlerine göre turizm tesisleri kurar ve bu tesisleri yönetmek ve işletmek üzere de personel eğitir, yetiştirir ve çalıştırır. Yiyecek-içecekten dinlenme ve eğlenceye kadar işletmenin bütün alanları hedef kitlenin istek ve beklentilerine cevap verecek biçim ve nitelikte hazırlaTuristin ülke imajı o ülkenin temsilcileri ile ilgili izlenimlerine dayanır. Her turizmci kültürünün temsilcisidir. Kültür turizmine katılanlar kültürel farklılıkların farkındadır. 8. Ünite - Kültürlerarası İletişimin Kullanım Alanları 185 nır. Burada sözü edilen “hedef kitlenin istek ve beklentileri” ifadesi ile tamamen hedef kitlenin kültürü kastedilmektedir. Başka deyişle, turizm tesislerinin hem fiziki hem de insani koşulları hedef
Hepsi
Hepsi
Soru 96
Almanya’da yaşayan Türk çocuklarının, öğrenme güçlüğü çeken çocukların eğitildiği “Sonderschule” denilen özel eğitim okullarına gönderilme oranının Alman çocuklara göre daha yüksek olmasının başlıca nedeni nedir?
Seçenekler
A
Türk çocuklarının iyi almanca bilmememsi
B
Türk çocuklarının IQ'sunun Alman çocuklara oranla düşük olması
C
Öğretmenlerin kültürlerarası iletişim konusunda zayıf olması nedeniyle Türk çocuklarıyla doğru iletişimi kurmayı başaramamaları
D
Türk çocuklarının kültürel olarak daha çekingen olması
E
Göç eden aile çocuklarının kültürel çatışma sonucu dikkat dağınıklığı oluşması
Açıklama:
Kültürlerarası iletişim yeterliğine sahip olmayan öğretmenler böyle durumlarla karşılaştıklarında, karşılarındaki öğrencinin anlama ve düşünüp yorum yapma yetisine sahip olmadığı kanısına varır. Sizce çokkültürlü bir sınıfta görev olacak olan öğretmen hangi niteliklere sahip olmalıdır? Söz gelimi Almanya’da yaşayan Türk çocuklarının, öğrenme güçlüğü çeken çocukların eğitildiği “Sonderschule” denilen özel eğitim okullarına gönderilme oranının Alman çocuklara göre daha yüksek olmasının başlıca nedeni budur. Doğumundan itibaren aile ortamında kendi kültürünü edinen Türk çocuklar okula gittiklerinde yabancı bir kültürle karşılaşır ve o kültürün öğrenme kurallarına göre hazırlanmış müfredatla yüzleşirler. Zihinsel olarak hiçbir sorunları olmadığı hâlde, Geert Hofstede’nin adlandırmasıyla, “işletim sistemleri”, yani kültürleri, düşünme biçemleri, algı çerçeveleri farklı olduğu için, bazı kavramları anlamakta zorluk çekerler. Alman öğretmenler de açıklamakta güçlük çektikleri bu sorunun çözümünü “anlayamıyor”, “ö
Öğretmenlerin kültürlerarası iletişim konusunda zayıf olması nedeniyle Türk çocuklarıyla doğru iletişimi kurmayı başaramamaları
Öğretmenlerin kültürlerarası iletişim konusunda zayıf olması nedeniyle Türk çocuklarıyla doğru iletişimi kurmayı başaramamaları
Soru 97
"Gündelik yaşamdaki sorunların çözümünde yararlanılan, üzerinde uzlaşmaya varılmış, grubun çoğunluğu tarafından kabul edilmiş beklentiler, kurallar, kalıp davranışlar, iş yapma biçemleri, sınırlandırmalar, yasaklar ve tabular ile bunlara aykırılık durumunda uygulanacak yaptırımlar bütünüdür." Bu açıklama aşağıdaki hangi kavrama aittir?
Seçenekler
A
Pozitif hukuk
B
Tabii hukuk
C
Mevzu hukuk
D
Halk hukuku
E
Tarihi hukuk
Açıklama:
Her kültürde “hak” anlayışı diğerlerinden farklıdır. “Halk hukuku” adı verilen ve gündelik yaşamdaki sorunların çözümünde yararlanılan, üzerinde uzlaşmaya varılmış, grubun çoğunluğu tarafından kabul edilmiş beklentiler, kurallar, kalıp davranışlar, iş yapma biçemleri, sınırlandırmalar, yasaklar ve tabular ile bunlara aykırılık durumunda uygulanacak yaptırımlar bütünüdür.
Soru 98
Sanatın ilgi gördüğü toplumlarda sanat eserleri zamanla alınıp satılan meta durumuna gelmiştir.İletişimin araçlarının gelişmesiyle bir çok sanat üretimi farklı kültürlere ulaşmaya başlamıştır. Böylece ortaya çıkan ve Theodor W. Adorno ile Max Horkheimer tarafından 1947 yılında yayınlanan “Aydınlanmanın Diyalektiği” adlı makalede kullanılan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kültürel çözülme
B
Kültür endüstrisi
C
Kültürleşme
D
Popüler kültür
E
Kültürel geçiş
Açıklama:
Sanatın ilgi gördüğü toplumlarda sanat eserleri zamanla alınıp satılan meta durumuna gelmiştir. Sevdikleri şarkıları dinlemek için konserlere gidemeyen insanlar, konser biletinden daha az para ödeyerek plakları, kasetleri ve elektronik kayıtları almaya başladılar. Kitaplar çeşitli dillere çevrilerek farklı ülkelerde yaşayan, farklı dilleri konuşan insanlara ulaştı. Sinema filmleri tüm dünyaya dağıtılmaya başlandı. Televizyonlar farklı ülkelerde yapılmış programları yayınladılar. Böylece ortaya bir “kültür endüstrisi” çıktı. Kültür endüstrisi kavramı ilk kez 1947 yılında Theodor W. Adorno ile Max Horkheimer tarafından 1947 yılında yayınlanan “Aydınlanmanın Diyalektiği” adlı makalede kullanılmıştır.
Soru 99
"Bir devletin siyasal sınırları içinde yaşayan ve ortak tarihi, bugünü ve geleceği paylaşan insanların oluşturduğu,ülke içindeki bütün altkültürlerin paylaştığı kültürdür." Bu açıklama aşağıdaki hangi kavrama aittir?
Seçenekler
A
Ulusal kültür
B
Ortak kültür
C
Kültürel yayılma
D
Kültür şoku
E
Kültürel birleşme
Açıklama:
Bir devletin siyasal sınırları içinde yaşayan ve ortak tarihi, bugünü ve geleceği paylaşan insanların oluşturduğu “ulus”un kültürü diyebileceğimiz ulusal kültür ülke içindeki bütün altkültürlerin paylaştığı kültürdür. Bu “kalın çizgilerle çizilmiş kültür çerçevesi” elbette ulusu oluşturan grupların bütün kültürünü kapsamaz.
Soru 100
İç turizmde kültürler arası iletişimi etkileyen alt kültür kavramını nelerden oluşur?
Seçenekler
A
Hepsinden,
B
Bölgesel alt kültürden,
C
Etnik alt kültürden,
D
Dinî alt kültürden,
E
Mesleğe dayalı alt kültürden,
Açıklama:
Oysa alt kültür kavramını bilenler, her toplumun içinde bölgesel, etnik, dinî, cinsiyete ve mesleğe dayalı alt kültürlerin bulunduğunun farkındadır.
Soru 101
Kültür turizmi olarak adlandırılan ve yabancıların bir ülkeyi, o ülkenin kültürünü tanımak için ziyaret ettikleri turizme daha çok kimler katılır?
Seçenekler
A
O ülke ile ilgili çeşitli mitolojik düşüncelere sahip olanlar ,
B
O ülke ile ilgili kalıp düşüncelerinden arınmış olanlar,
C
Ülkede incelemeler yapmak isteyen bilim adamları,
D
Dost olan ülkelerden gelen insanlar,
E
Daha çok geri kalmış ülkelerin aydınları,
Açıklama:
Kültür turizmi olarak adlandırılan ve yabancıların bir ülkeyi, o ülkenin kültürünü tanımak için ziyaret etmeleri anlamına gelen turizm türüne, yukarıda açıklanan “kalıp düşüncelerinden arınmış” turistler ilgi gösterir. Bu nedenle kültür turizmi, olumlu ülke imajlarının oluşmasında önemli rol oynar.
Soru 102
Türkiye'de hastalıkların saptanması ve tedavi süreçlerinin yürütülmesinde hastanın hiçbir katkısının sağlanamaması, hastanelerin halkın gözünde hâlâ “Allah muhtaç etmesin” denilen kuruluşlar olması, Hekimlerin ise insanların çekinerek başvurduğu kişiler olmasının nedeni nedir?
Seçenekler
A
Sağlık görevlilerinin hastalara yeterli ilgi göstermemeleri,
B
Hekimlerin hastalarla gerekli iletişimi kuramamaları,
C
Sağlık çalışanlarının Kültürler arası iletişim eğitiminin olmaması,
D
Hastahanelerde çalışma yoğunluğunun fazla olması,
E
Hastahanelerde görülen şiddet olaylarının fazla olması,
Açıklama:
Hemşirelik eğitiminde görülen bu olumlu değişim, ne yazık ki sağlık eğitimin en üst düzeyi olan hekim eğitiminde gerçekleşmemiştir. Hekimlerin hastalarıyla iletişimleri ancak bireysel ilgi, donanım ve yeteneklere bağlı olarak etkin hâle ge-lebilmekte ya da hastalıkların saptanması ve tedavi süreçlerinin yürütülmesinde hastanın hiçbir katkısı sağlanamamaktadır. Kültürlerarası iletişim, gelişmiş Batı ül-kelerinin sağlık yöneticisi eğitim programlarında hak ettiği yeri almıştır. Ülkemiz-de henüz bu aşamaya gelmemiş olmamız üzüntü vericidir. Bu yüzden hastaneler halkın gözünde hâlâ “Allah muhtaç etmesin” denilen kuruluşlardır. Hekimler ise insanların çekinerek başvurduğu, derdini tam anlamıyla anlatamadığı ve her zaman arasında aşılmaz mesafeler olan sağlık görevlileridir.
Sağlık sektörünün bu durumu algılaması, farkına varması ve gerekli önlemleri alması için kültür, iletişim ve kültürlerarasılık kavramlarını insan sağlığındaki yerini anlaması gerekmektedir.
Sağlık sektörünün bu durumu algılaması, farkına varması ve gerekli önlemleri alması için kültür, iletişim ve kültürlerarasılık kavramlarını insan sağlığındaki yerini anlaması gerekmektedir.
Soru 103
Aşağıda ki seçeneklerde verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Bir sınıf içinde farklı kültürlerden öğrencilerin bulunması, kültürel çeşitliliğe dayalı bir öğrenme fırsatı yaratır,
B
Öğretmenlerin kültürel farklılıkların farkında olmadıkları durumlarda, bazı öğrenciler dezavantajlı duruma düşerler,
C
Almanya da Türk çocuklarının “zekâ sorunu var” tanımlamasının altında eğitimin tek kültürlülüğü bulunmaktadır,
D
Türkiye'de öğretmen adaylarına kültürler arası eğitim anlayışı ve çok kültürlü eğitim becerisi verilmektedir,
E
Eğitim alanında pedagoji denilen disiplin ortaya çıkmış ve günümüzde Batı ülkeleri çok kültürlü eğitime yönelmiştir,
Açıklama:
Ülkemizde bu konuda atılan önemli adımlardan biri 2004-2006 yılları arasında gerçekleştirilen ve çok kültürlü sınıflarda görev yapacak öğretmen adaylarına kültürler arasılık kavramının öğretilmesi için eğitim programı hazırlamayı amaçlayan projenin sonuçları ilgili kurumlara sunulmuştur. Bu sonuçlardan ne kadar yararlanıldığı hakkında bir araştırma yapılmadığı için projenin etkileri bilinmemektedir.
Soru 104
Kültürler arası pedagojinin donanımından yararlanmak toplumlara nasıl bir yarar sağlar?
Seçenekler
A
Daha iyi ders kitapları hazırlamamızı sağlar,
B
Konuların sınıf da daha iyi aktarımını sağlar,
C
Öğretmenlerin konularını işlerken daha etkili yöntem-teknik uygulamasını sağlar,
D
Kültürler arası ayrımcılığın bilinmesini sağlar,
E
Bütün farklılıkların eğitim fırsatlarından eşit derecede yararlanmalarını sağlayan bir eğitim sistemi oluşturmayı sağlar,
Açıklama:
Bir ülkenin sahip olduğu bütün kültür gruplarını içine alan ve kültürel farklılıkları gözeterek, bütün yurttaşlarının eğitim fırsatlarından eşit derecede yararlanmalarını sağlayan bir eğitim sistemi oluşturması ancak kültürlerarası pedagojinin do-nanımından yararlanmakla gerçekleştirilebilir.
Soru 105
Herkes kendi kültürünün temsilcisidir. Aşağıdaki hangi sektör çalışanın temsilcilik rolü daha baskın önem taşır?
Seçenekler
A
Hukuk
B
Sağlık
C
Turizm
D
Sanat
E
Yönetim
Açıklama:
Yalçınkaya’nın vurguladığı, her insanın kendi kültürünün temsilcisi olduğu gerçeği, turizm sektöründe çalışanlar için özel bir önem taşımaktadır. Her turizmci, herkes gibi kendi kültürünü temsil eder. Ancak içinde bulunduğu sektör nedeniyle farklı kültürlere mensup insanlarla daha çok karşılaştığından “temsilcilik” rolü sıradan insanlardan daha büyük önem taşır.
Soru 106
Aşağıdaki alanların hangisinde kültürlerarası iletişim önem taşır?
Seçenekler
A
Sanat
B
Sağlık
C
Hukuk
D
Ekonomi
E
Hepsi
Açıklama:
Bu bölümde, turizm, sağlık, eğitim, hukuk, sanat, ekonomi ve yönetim gibi çeşitli alanlarda kültürlerarası iletişimin işlevleri ortaya konularak tartışılacaktır.
Hepsi
Hepsi
Soru 107
Aşağıdakilerden hangisi hukuk alanında kültürün önemli bir faktör olduğunun göstergelerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Halk hukukunun doğuşu
B
Başka ülkelerden alınan örnek yasaların her zaman düzenlemeye ihtiyaç duyması
C
Yargıcın takdir hakkı
D
En güçlü toplumsal normun yasa olması
E
Azınlık hakları kavramı
Açıklama:
Her kültürde “hak” anlayışı diğerlerinden farklıdır. “Halk hukuku” adı verilen ve gündelik yaşamdaki sorunların çözümünde yararlanılan, üzerinde uzlaşmaya varılmış, grubun çoğunluğu tarafından kabul edilmiş beklentiler, kurallar, kalıp davranışlar, iş yapma biçemleri, sınırlandırmalar, yasaklar ve tabular ile bunlara aykırılık durumunda uygulanacak yaptırımlar bütünüdür.
Yazılı yasalar hazırlanırken, uygulama sırasında ortaya çıkacak sorunlar yüzünden kısa aralıklarla yasayı değiştirmek zorunda kalınmaması için, yasa koyucu yargıçlara “takdir hakkı” verir.
İskandinav ülkeleri başta olmak üzere birçok ülkede hukuk kurumu azınlık haklarının korunması ve onlar için de adaletin sağlanması amacıyla hukuk personeline kültürlerarası iletişim yeterliği kazandırma çalışmalarına yıllar önce başlamıştır. Ülkemizde baroların attığı küçük adımlar bulunmakla birlikte, hukuk fakültelerinin eğitim-öğretim programlarında bu alanda herhangi bir girişimin izine rastlanmamaktadır.
Birçok ülkede olduğu gib
En güçlü toplumsal normun yasa olması
Yazılı yasalar hazırlanırken, uygulama sırasında ortaya çıkacak sorunlar yüzünden kısa aralıklarla yasayı değiştirmek zorunda kalınmaması için, yasa koyucu yargıçlara “takdir hakkı” verir.
İskandinav ülkeleri başta olmak üzere birçok ülkede hukuk kurumu azınlık haklarının korunması ve onlar için de adaletin sağlanması amacıyla hukuk personeline kültürlerarası iletişim yeterliği kazandırma çalışmalarına yıllar önce başlamıştır. Ülkemizde baroların attığı küçük adımlar bulunmakla birlikte, hukuk fakültelerinin eğitim-öğretim programlarında bu alanda herhangi bir girişimin izine rastlanmamaktadır.
Birçok ülkede olduğu gib
En güçlü toplumsal normun yasa olması
Soru 108
Kültürlerarası iletişim ihtiyacının doğmasının sebeplerinden biri küreselleşmedir. Küreselleşme öncelikli olarak hangi alanda ortaya çıkmış bir olgudur?
Seçenekler
A
Sağlık
B
Ekonomi
C
Hukuk
D
Sanat
E
Eğitim
Açıklama:
Küreselleşme öncelikle ekonomik alanda ortaya çıkan bir olgudur. Başlangıçta ham madde, emek, taşıma ve pazarlama maliyetlerini azaltmak amacıyla üretim tesislerinin pazar olarak görülen ülkelere taşınmasıyla başlayan bu eğilim, zamanla çok uluslu şirketlerin sayıca artmasına hatta hemen her alanda bu tür şirketlerin kurulmasına neden olmuştur.
Soru 109
Aşağıdakilerden hangisi özellikle çok uluslu şirketlerin diğer şirketlere oranla kendilerini son zamanlarda özellikle geliştirdikleri bir alandır?
Seçenekler
A
Ekonomi bilgisi
B
Pazar araştırması
C
Kültürlerarası iletişim
D
Analiz
E
Reklam stratejisi
Açıklama:
Çok uluslu şirketler, yönetici kademelerde bulunanlar başta olmak üzere, çalışanlarına farklı kültürlerden insanlarla etkileşimde yeterlik kazandırmak amacıyla hizmet içi eğitimler vermektedir. İş yerinde kültürlerarası iletişim günümüzde gittikçe daha çok önem kazanan bir araştırma alanıdır.
Soru 110
Yasalarda suç sayılan bazı davranışlarda bulunan, eylemleri gerçekleştirenler neden bazı durumlarda halk tarafından kahraman gibi karşılanırlar?
Seçenekler
A
Halk hukukunun suç saymamasından dolayı,
B
Mevcut hukuk kuralının yanlışlığından dolayı,
C
Hukuk un taraflı işletilmesinden dolayı,
D
Toplumun gelişkinlik düzeyinin yeterli olmamasından dolayı,
E
Hukuk toplumu anlayışının benimsenmemesinden dolayı,
Açıklama:
Grup üyelerinin davranışlarını şekillendiren halk hukuku bileşenlerinin hiç-biri yazılı değildir. Bireyler çocukluklarından itibaren aile ve yakın çevrelerinden neyin hak olduğunu, hakkını elde etme yollarını öğrenirler. Bunun yanında her hak ihlalinin karşılığında uygulanan yaptırımların gücü ve dereceleri de öğrenilir. Bireyin ülke genelinde geçerli olan ve devlet eliyle uygulanan yasalar, verilen haklar ve uygulanan yaptırımlar da kültürün “hukuk penceresi”nden ve kültürce şekillenen biçemde algılanır. Bu nedenle yasalarda suç sayılan bazı davranışlarda bulunan, eylemleri gerçekleştirenler bazı durumlarda halk tarafından kahraman gibi karşılanır. Bunun nedeni, bir eylemi yasa suç saydığı hâlde halk hukukunun suç saymaması, hatta bir hak ya da görev olarak bireye vermesidir.
Soru 111
Yasalarımız da “kadına karşı şiddet” kullanmak suç olduğu halde, toplumda birçok insanın kadına uygulanan şiddeti doğal ve hatta olumlu karşılamasının nedeni nedir?
Seçenekler
A
Toplumun inançlarına uygun olması,
B
Bu tür şiddeti halk hukukunun suç saymaması,
C
Kadına şiddetin toplum ahlakını koruyacağına inanılması,
D
Erkeklerin eşlerini gerektiğin de dövme hakkının olduğuna inanılması,
E
Kadının toplum da eşit ve özgür bir birey olduğuna inanılmaması,
Açıklama:
Bunun nedeni, bir eylemi yasa suç saydığı hâlde halk hukukunun suç saymaması, hatta bir hak ya da görev olarak bireye vermesidir. Son yıllarda medyada gittikçe daha sık yer almaya başlayan “kadına karşı şiddet” kullanımı ile ilgili haberler buna örnek gösterilebilir. Grup içinde yerleşmiş davranış örüntülerinin dışına çıktığı ileri sürülen kadınlar halk hukukunca belirlenen yaptırımlara maruz kalmaktadırlar. Toplumsal değişme sonucunda halk hukuku ile yazılı hukuk arasındaki farklılıklar azaldıkça bu tür sorunlar da azalır. “Hukuku üstün kılmak” deyimi ile ifade edilmek istenen de budur.
Soru 112
Aşağıdakilerden hangisi “kültür endüstrisi” kavramı içinde yer almaz?
Seçenekler
A
Sevdikleri şarkıları dinlemek isteyen insanların plakları, kasetleri ve elektronik kayıtları alması,
B
Kitapların çeşitli dillere çevrilerek farklı ülkelerde yaşayan, farklı dilleri konuşan insanlara ulaştırılması,
C
Sanatın ve Sanatçıların korunması, eserlerine değer verilmesi,
D
Sinema filmlerinin tüm dünya da gösterime girmesi,
E
Televizyonlar da farklı ülkelerde yapılmış çeşitli programların yayınlanması,
Açıklama:
Sanatın ilgi gördüğü toplumlarda sanat eserleri zamanla alınıp satılan meta durumuna gelmiştir. Sevdikleri şarkıları dinlemek için konserlere gidemeyen insanlar, konser biletinden daha az para ödeyerek plakları, kasetleri ve elektronik kayıtları almaya başladılar. Kitaplar çeşitli dillere çevrilerek farklı ülkelerde yaşayan, farklı dilleri konuşan insanlara ulaştı. Sinema filmleri tüm dünyaya dağıtıl-maya başlandı. Televizyonlar farklı ülkelerde yapılmış programları yayınladılar. Böylece ortaya bir “kültür endüstrisi” çıktı.
Soru 113
Aşağıdakilerden hangisi insanları bağlayan kültürel öğelerden değildir?
Seçenekler
A
Tatlar,
B
Kokular,
C
Görüntüler,
D
Meslekler,
E
İlişkiler,
Açıklama:
Tatlar, kokular, görüntüler ve ilişkiler insanları bağlayan kültürel öğelerdir.
Soru 114
Sanayileşmiş ülkelerin ve özellikle Batı kültürlerinin çoğunda iş ve çalışma anlayışı bakımından önemli olan özellik aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
İş yeri kutsaldır anlayışı,
B
İş yerine bağlı olma anlayışı,
C
İş yerine sadakat erdem sayılır anlayışı,
D
“Kıdem” denilen, iş yerinde çalışma süresi anlayışı,
E
İşletmelerin kârlılık temelli anlayışı,
Açıklama:
Her kültürün kendine özgü iş ve çalışma anlayışı vardır. Söz gelimi, Anadolu kültüründe iş yeri kutsaldır ve “ekmek teknesi” olarak adlandırılır. İş yerine bağlılık, sadakat erdem sayılır. Bu nedenle aynı iş yerinde uzun süre çalışmak olumlu bir davranış olarak görülür. “Kıdem” denilen, iş yerinde çalışma süresini ifade eden kavram önemsenir. Oysa sanayileşmiş ülkelerin ve özellikle Batı kültürlerinin çoğunda iş yeri emeğin paraya çevrildiği yerlerdir. Emek, bilgi ve becerinizi anlaştığınız bedelle işverene satarsınız. Anlaşmanın gereklerine iki taraf da uymak zorundadır. Uzun süre bir yerde çalışmış olmak olumlu bir izlenim bırakmaz. Bireyler zaman içinde kendilerini geliştirmeli, mesleki deneyim kazandıkça emek haklarını artırmalı, daha yüksek ücretle başka iş yerine geçmelidir. Eğer uzun süreden beri aynı iş yerinde çalışıyorsa öğrenme güçlüğü çekiyor ya da daha iyi bir iş bulamıyor demektir. İşletmeler kârlılık temeline dayandığı için “iş yerine sadakat” diye bir şey olamaz. İş yeri karlılığını yitirirse çalışana sadık kalıp ücretini ödemeye devam etmeyeceğine ya da yönetimi veya sahibi değiştiğinde kişisel ilişkiler kalmayacağına göre sadakatin anlamı yoktur. Batı kültürlerinin mensupları bu düşünceler çerçevesinde iş yerini “ekmek teknesi” olarak kabul etmezler.
Soru 115
- Savaş
- Göç
- Afetler
- Yenilikler
- Ekonomik gelişmeler
Seçenekler
A
I-II
B
II-III-V
C
I-II-III-IV
D
I-III-IV-V
E
I-II-III-IV-V
Açıklama:
Dünya üzerinde gerçekleşen bir yenilik, ekonomik gelişmeler, değişme, savaş ya da afet gittikçe daha kısa süreler içinde diğer toplumları, ülkeleri ve kültürleri etkilemektedir. Nedeni ne olursa olsun, dünya üzerindeki her göç, her yenilik, her savaş ve çevre koşullarında meydana gelen her değişiklik kültürel karşılaşmaları zorunlu hâle getirir. İçinde bulunduğumuz yüzyılda gündelik yaşamın her alanında kültürler arası karşılaşma kaçınılmaz ve kültürler arası iletişim zorunludur. Doğru cevap E'dir.
Soru 116
"Elbette herkes kendi kültürünün temsilcisi, bu gerçeği kabul ediyorum. Fakat ben çalıştığım sektör itibariyle farklı kültürlere mensup insanlarla daha çok karşılaştığım için temsilcilik rolüm sıradan bir kimseden daha önemli." diyen Hamdi Bey'in sektörünün aşağıdakilerden hangisi olduğu söylenebilir?
Seçenekler
A
Sağlık sektörü
B
Turizm sektörü
C
Eğitim sektörü
D
Hukuk sektörü
E
Sanat sektörü
Açıklama:
Alt kültür kavramını bilenler, her toplumun içinde bölgesel, etnik, dini, cinsiyete ve mesleğe dayalı alt kültürlerin bulunduğunun farkındadır. Bu nedenle kısa süre için yaşadığı yerden başka bir yere dinlenmek, eğlenmek ya da belirli işlerini görmek için giden insanlara konaklama, yeme-içme ve gezip görme hizmeti üreten bireylerin farklı kültürlerden insanlarla etkin iletişim kurma yeterliğine sahip olması zorunludur. Her insanın kendi kültürünün temsilcisi olduğu gerçeği, turizm sektöründe çalışanlar için özel bir önem taşımaktadır. Her turizmci, herkes gibi kendi kültürünü temsil eder. Ancak içinde bulunduğu sektör nedeniyle farklı kültürlere mensup insanlarla daha çok karşılaştığından “temsilcilik” rolü sıradan insanlardan daha büyük önem taşır. Doğru cevap B'dir.
Soru 117
- Yabancıların bir ülkeyi, o ülkenin kültürünü tanımak için ziyaret etmeleridir.
- Kalıp düşüncelerinden arınmış turistler ilgi gösterir.
- Olumlu ülke imajlarının oluşmasında önemli rol oynar.
Seçenekler
A
Kültür turizmi
B
Uluslararası turizm
C
Kültürel farkındalık
D
Kültür temsilciliği
E
Kültürler arası iletişim
Açıklama:
Kültür turizmi olarak adlandırılan ve yabancıların bir ülkeyi, o ülkenin kültürünü tanımak için ziyaret etmeleri anlamına gelen turizm türüne, yukarıda açıklanan “kalıp düşüncelerinden arınmış” turistler ilgi gösterir. Bu nedenle kültür turizmi, olumlu ülke imajlarının oluşmasında önemli rol oynar. Doğru cevap A'dır.
Soru 118
Alman kültüründe sağlık sorununun zayıflık belirtisi, Türk kültüründe ise sağlık sorununun dayanışma vesilesi olması ya da doğum sırasında farklı kültürlere mensup kadınların çektikleri acıyı dışavurumlarının farklılık göstermesi aşağıdakilerden hangisi ile açıklanabilir?
Seçenekler
A
Kültürler arasında çevreyi algılama ve anlamlandırma farkının olması
B
Her kültürün kendine özgü iş ve çalışma anlayışının olması
C
Her kültürde sağlık, hastalık, ağrı gibi kavramların farklı şekilde anlamlandırılması
D
Her kültürde hak anlayışının diğerlerinden farklı olması
E
Bireylerin algılama, öğrenme ve düşünme biçemlerinin farklı olması
Açıklama:
Her kültürde sağlık, hastalık, ağrı, sızı ve benzeri kavramlar farklı şekilde anlamlandırılır. “Sağlıklı olmak” ifadesi de birçok dilde farklı anlamlara gelir. Alman kültüründe sağlık sorunu zayıflık belirtisi, Türk kültüründe ise sağlık sorunu dayanışma vesilesidir. Sağlık kavramının farklı kültürlerdeki karşılıkları, ağrı sızı kavramlarını ve bu durumlardaki insan davranışlarını da şekillendirir. Söz gelimi, doğum sırasında bütün kadınların gerçekten büyük acılar çektiği bilinir. Ancak bu acıların dışa vurulması kültürden kültüre farklılaşır. Orta Doğu kültürlerine mensup kadınlar bu acıları, kontrolsüz çığlıklar yoluyla dışa vurdukları hâlde, Orta Avrupa da dâhil olmak üzere, Batı kültürlerine mensup kadınlar aynı acıları çok daha az ses çıkararak belirtirler. Almanya’daki kadın doğum servislerinde atılan çığlıklara bakarak hangi kültürden bir bebeğin geldiğini kestirmek bu bakımdan çok da zor değildir. Doğru cevap C'dir.
Soru 119
Almanya'da yaşayan ve doğumundan itibaren aile ortamında kendi kültürü olan Türk kültürünü edinen Ahmet, zihinsel olarak hiçbir sorunu olmadığı halde Alman kültürünün öğrenme kurallarına göre hazırlanmış müfredatı “anlayamıyor” ve “öğrenme güçlüğü çekiyor” gerekçesiyle öğretmenleri tarafından bir özel eğitim kurumu olan Sonderschule’ye gönderilmiştir. Bu durum aşağıdakilerden hangisi ile açıklanamaz?
Seçenekler
A
Öğrencinin kendi kültürlerinde olmayan bir durumu anlamakta güçlük çekmesi
B
Öğrencinin kendi kültüründen farklı bir durumu anlayamaması
C
Öğretmenin kültürlerarası iletişim yeterliğine sahip olmaması
D
Her kültürde hak anlayışının diğerlerinden farklı olması
E
Kültürler arasında çevreyi algılama ve anlamlandırma farkının olması
Açıklama:
Kendi kültürlerinde olmayan bir durum ya da kavramı anlamakta zorluk çeker, çoğu durumda anlamazlar. Kültürlerarası iletişim yeterliğine sahip olmayan öğretmenler böyle durumlarla karşılaştıklarında, karşılarındaki öğrencinin anlama ve düşünüp yorum yapma yetisine sahip olmadığı kanısına varır. Söz gelimi Almanya’da yaşayan Türk çocuklarının, öğrenme güçlüğü çeken çocukların eğitildiği “Sonderschule” denilen özel eğitim okullarına gönderilme oranının Alman çocuklara göre daha yüksek olmasının başlıca nedeni budur. Doğumundan itibaren aile ortamında kendi kültürünü edinen Türk çocuklar okula gittiklerinde yabancı bir kültürle karşılaşır ve o kültürün öğrenme kurallarına göre hazırlanmış müfredatla yüzleşirler. Zihinsel olarak hiçbir sorunları olmadığı hâlde, Geert Hofstede’nin adlandırmasıyla, “işletim sistemleri”, yani kültürleri, düşünme biçemleri, algı çerçeveleri farklı olduğu için, bazı kavramları anlamakta zorluk çekerler. Alman öğretmenler de açıklamakta güçlük çektikleri bu sorunun çözümünü “anlayamıyor”, “öğrenme güçlüğü çekiyor” ya da “zekâ sorunu var” gerekçesiyle öğrenciyi Sonderschule’ye göndermekte bulurlar. Doğru cevap D'dir.
Soru 120
- Ders kitaplarının hazırlanması
- Meslek içi eğitimlerin verilmesi
- Konuların aktarım yöntemlerinin saptanması
- Eğitimin ve öğretimin nasıl yapılması gerektiğinin belirlenmesi
- Kültürel farklılığa dayalı ayrımcılığın ortadan kaldırılmasına yönelik çalışmaların yapılması
Seçenekler
A
I-II
B
I-II-III
C
II-III-V
D
I-II-III-IV
E
I-II-III-IV-V
Açıklama:
Kültürler arası pedagoji çok kültürlü sınıflarda eğitimin ve öğretimin nasıl yapılması gerektiği üzerinde yoğunlaşırken ders kitaplarının hazırlanması, konuların aktarım yöntemlerinin saptanması bununla ilgili meslek içi eğitimlerin verilmesi ve eğitim alanında çalışanlardan başlamak üzere kültürel farklılığa dayalı ayrımcılığın ortadan kaldırılmasına yönelik çalışmaların yapılmasını da kapsar. Bir ülkenin sahip olduğu bütün kültür gruplarını içine alan ve kültürel farklılıkları gözeterek, bütün yurttaşlarının eğitim fırsatlarından eşit derecede yararlanmalarını sağlayan bir eğitim sistemi oluşturması ancak kültürler arası pedagojinin donanımından yararlanmakla gerçekleştirilebilir. Doğru cevap E'dir.
Soru 121
Bireyler çocukluklarından itibaren aile ve yakın çevrelerinden neyin hak olduğunu, hakkını elde etme yollarını ve hak ihlalinin karşılığında uygulanan yaptırımların gücü ve dereceleri de öğrenirler. Bu kapsamda yasalarda suç sayılan bazı davranışlarda bulunan eylemleri gerçekleştirenlerin bazı durumlarda halk tarafından kahraman gibi karşılanması aşağıdakilerden hangisi ile açıklanamaz?
Seçenekler
A
Eylemi yasa suç saydığı hâlde halk hukukunun suç saymaması
B
Kültürler arasında çevreyi algılama ve anlamlandırma farkının olması
C
Yasaların ve yaptırımların kültür tarafından şekillenen biçimde algılanması
D
Grup üyelerinin davranışlarını şekillendiren halk hukuku bileşenlerinin var olması
E
Gerçekleştirilen eylemin halk hukukunda bireye görev olarak verilebilmesi
Açıklama:
Grup üyelerinin davranışlarını şekillendiren halk hukuku bileşenlerinin hiçbiri yazılı değildir. Bireyler çocukluklarından itibaren aile ve yakın çevrelerinden neyin hak olduğunu, hakkını elde etme yollarını öğrenirler. Bunun yanında her hak ihlalinin karşılığında uygulanan yaptırımların gücü ve dereceleri de öğrenilir. Bireyin ülke genelinde geçerli olan ve devlet eliyle uygulanan yasalar, verilen haklar ve uygulanan yaptırımlar da kültürün “hukuk penceresi”nden ve kültürce şekillenen biçemde algılanır. Bu nedenle yasalarda suç sayılan bazı davranışlarda bulunan, eylemleri gerçekleştirenler bazı durumlarda halk tarafından kahraman gibi karşılanır. Bunun nedeni, bir eylemi yasa suç saydığı hâlde halk hukukunun suç saymaması, hatta bir hak ya da görev olarak bireye vermesidir. Doğru cevap B'dir.
Soru 122
Algılama ve anlamlandırma açısından bireysel farklılıklar ve kültüre ilişkin yukarıda verilen şekil göz önünde bulundurulduğunda aşağıdaki yorumlardan hangisi yapılamaz?Seçenekler
A
Farklı kültürlerin mensupları, kültür dairesinin herhangi bir yerinde bulunabilirler.
B
Aynı kültürün mensupları, kültür dairesinin aynı yerinde bulunabilirler.
C
Bir kültürün üyesi, başka bir kültürün üyeleriyle aynı yerde olabilir.
D
İki kültür dairesinin örtüştüğü kısımdaki bireyler, artık kendi kültürlerinin mensubu değildir.
E
Üç kültürün örtüştüğü yerdeki bireyler, diğer iki kültürün mensupları ile kolayca anlaşabilirler.
Açıklama:
Bir kültüre mensup bireyler arasında aynı nesne ya da olayla ilgili farklı anlamlar bulunsa da genel olarak, bu anlamlar diğer kültürlerin üyelerininkinden farklıdır. Farklı kültürlerin mensupları, kültür dairesinin herhangi bir yerinde bulunabilirler. Bu yer onları kendi kültürlerinin diğer üyelerinden ayırsa da aynı kültürün içindedirler. Bir kültürün üyesi, bireysel algılama ve değerlendirmeleri nedeniyle başka bir kültürün üyeleriyle aynı yerde de olabilir. Algılama ve anlamlandırma açısından bireysel farklılıklar ve kültüre ilişkin verilen şekilde görülen, kültür dairelerinin örtüşen kısımları bu bireyleri temsil etmektedir. Ortada, her üç kültür dairesinin örtüştüğü kısımdaki bireyler, söz konusu anlam açısından kendi kültürlerinin mensubu olmaya devam ederken diğer iki kültüre mensup bireylerle aynı anlamı paylaştıkları için kolayca anlaşabilirler. Doğru cevap D'dir.Soru 123
Bir tatil beldesinde karşılaşan İngiliz William ve Türk Samet, çalışma hayatı konusunda bir tartışmaya girmişlerdir. William iş yerinin emeğin paraya çevrildiği yer olduğunu, sadece yazılı kuralların önemli olduğunu ve kişi kendini geliştirdikçe daha yüksek ücretli başka bir iş yerine geçmelidir demektedir. Buna karşın Samet ise iş yerinin kutsal olduğunu, iş yerine bağlılığın erdem olduğunu ve aynı iş yerinde uzun süre çalışmanın olumlu bir davranış olduğunu söylemektedir.
Yukarıda verilen örnek olayda yaşanan tartışmanın temel kaynağının aşağıdakilerden hangisi olduğu söylenebilir?
Yukarıda verilen örnek olayda yaşanan tartışmanın temel kaynağının aşağıdakilerden hangisi olduğu söylenebilir?
Seçenekler
A
Her kültürün kendine özgü iş ve çalışma anlayışının olması
B
Her kültürde hak anlayışının diğerlerinden farklı olması
C
Bireylerin algılama, öğrenme ve düşünme biçemlerinin farklı olması
D
Kültürler arasında çevreyi algılama ve anlamlandırma farkının olması
E
Her kültürde sağlık, hastalık, ağrı gibi kavramların farklı şekilde anlamlandırılması
Açıklama:
Her kültürün kendine özgü iş ve çalışma anlayışı vardır. Örneğin, Anadolu kültüründe iş yeri kutsaldır ve “ekmek teknesi” olarak adlandırılır. İş yerine zarar vermek kabul edilmez davranış olarak değerlendirilir ve böyle davrananlar toplumca hoş karşılanmaz. İş yerine bağlılık, sadakat erdem sayılır. Bu nedenle aynı iş yerinde uzun süre çalışmak olumlu bir davranış olarak görülür. Oysa sanayileşmiş ülkelerin ve özellikle Batı kültürlerinin çoğunda iş yeri emeğin paraya çevrildiği yerlerdir. Emek, bilgi ve becerinizi anlaştığınız bedelle işverene satarsınız. Anlaşmanın gereklerine iki taraf da uymak zorundadır. Anlaşma hükümlerine uyulduğu sürece sorun çıkmaz. Bu durumda tarafların kişiliğinin önemi yoktur. Sadece yazılı kurallar dikkate alınır. Bireyler zaman içinde kendilerini geliştirmeli, mesleki deneyim kazandıkça emek haklarını artırmalı, daha yüksek ücretle başka iş yerine geçmelidir. Doğru cevap A'dır.
Soru 124
- Çalışanlarının kültürel niteliklerini tanımak
- Tüketicilerinin kültürel niteliklerini tanımak
- Çalışanlarının kültürel niteliklerini işlemlerinde göz önünde bulundurmak
- Tüketicilerin kültürel niteliklerini işlemlerinde göz önünde bulundurmak
- Ürünün tüketici kültürüne uygunluğunu gözetmek
Seçenekler
A
II-IV
B
II-IV-V
C
I-II-IV-V
D
I-II-III-IV
E
I-II-III-IV-V
Açıklama:
İşletme yönetimi de çalışanlarının ve tüketicilerinin kültürel niteliklerini tanımak ve işlemlerinde göz önüne almak zorundadır. Çalışma düzeninin kurulması, iş akışının belirlenmesi, verimliliğin sağlanması gibi işletme içi konuların yanında ürünün tüketici kültürüne uygunluğu bütün yönleriyle ele alınmalıdır. Medya işletmesinden giyim ve gıda sektörüne kadar her alanda işletme yönetimi kültürel verilere dikkate alınmadan yönetilemez. Doğru cevap E'dir.
Soru 125
Yabancıların bir ülkeyi, o ülkenin kültürünü tanımak için ziyaret etmeleri hangi kavramla açıklanmaktadır?
Seçenekler
A
Tarihi Gezi
B
Kültür turizmi
C
İnanç turizmi
D
Doğa turizmi
E
3S turizmi
Açıklama:
Yabancıların bir ülkeyi, o ülkenin kültürünü tanımak için ziyaret etmeleri kültür turizmi olarak adlandırılmaktadır.
Soru 126
Otel ve lokantaların hedef kitlenin kültürüne yönelik sembol, renk ve tatlar ile düzenlenmesi kültürlerarası iletişimin hangi alanla ilişkisine örnektir?
Seçenekler
A
Sağlık
B
Temizlik
C
Turizm
D
Eğitim
E
Moda
Açıklama:
Otel ve lokantaların hedef kitlenin kültürüne yönelik sembol, renk ve tatlar ile düzenlenmesi kültürlerarası iletişimin turizm alanıyla ilişkisine örnektir.
Soru 127
Kültürlerarası iletişimde her insan kendi kültürünü yansıtma durumundadır. Bu durum kişilerin hangi rolünü ortaya koymaktadır?
Seçenekler
A
Temsilcilik
B
Yansıtıcılık
C
Özgünlük
D
Bireysellik
E
Çevresellik
Açıklama:
Kültürlerarası iletişimde her insan kendi kültürünü yansıtma durumundadır. Bu durum kişilerin "temsilcilik" rolünü ortaya koymaktadır.
Soru 128
Bakışların ortaya çıkardığı “nazar” ya da “göz değmesi”nin sonucu sayılan kültürel düşüncelerde hangi renk gözlülerin nazarı güçlü sayılır?
Seçenekler
A
Yeşil
B
Siyah
C
Kahve
D
Mavi
E
Ela
Açıklama:
Bazı hastalıklar bakışların ortaya çıkardığı “nazar” ya da “göz değmesi”nin sonucu sayılır; mavi gözlülerin nazarının güçlü olduğuna inanılır.
Soru 129
Kültür endüstrisi kavramı ilk kez kimler tarafından ortaya atılmıştır?
Seçenekler
A
Chris Rojek-Adorno
B
Theodor W. Adorno ve Max Horkheimer
C
Hofstede ve Adorno
D
Durkheim ve Maxmille
E
Byrne ve Collins
Açıklama:
Kültür endüstrisi kavramı ilk kez 1947 yılında Theodor W. Adorno ile Max Horkheimer tarafından “Aydınlanmanın Diyalektiği” adlı makalede kullanılmıştır.
Soru 130
Edebiyat alanında kültürlerarasılığı önemli kılan alanlardan biri ............dir. Dil ve iletişim konusunda her dil kendini oluşturan kültürün gereksinmelerini karşılamak üzere yaratılmış ve geliştirmiştir.
Yukarıdaki boşluğa kültürlerarası iletişim bağlamında aşağıdaki seçeneklerdeki hangi kavram getirilebilir?
Yukarıdaki boşluğa kültürlerarası iletişim bağlamında aşağıdaki seçeneklerdeki hangi kavram getirilebilir?
Seçenekler
A
Tecrübe
B
Felsefe
C
Tarih
D
Çeviri
E
Mihmandar
Açıklama:
Edebiyat alanında kültürlerarasılığı önemli kılan alanlardan biri çeviridir. Dil ve iletişim konusunda her dil kendini oluşturan kültürün gerek- sinmelerini karşılamak üzere yaratılmış ve geliştirmiştir.
Soru 131
Büyük şirketlerde birden fazla milletten çalışanların istihdam edilmesi aşağıdaki kavramlardan hangisi ile açıklanabilir?
Seçenekler
A
Kültürlülük
B
Kültürel Gelişme
C
Kültürleşme
D
Kültürleme
E
Çokkültürlülük
Açıklama:
Büyük şirketlerde birden fazla milletten çalışanların istihdam edilmesi çokkültürlülük ile ilişkilidir.
Soru 132
- Azınlık Hakları
- Turist Hakları
- Çocuk Hakları
- Yaşlı Hakları
Seçenekler
A
I ve II
B
II ve III
C
Yalnız I
D
Yalnız II
E
Yalnız IV
Açıklama:
Azınlık hakları, İskandinav ülkeleri başta olmak üzere pek çok ülkede çalışmaları yapılan hukuk alanında kültürlerarasılık durumuyla ilgilidir.
Soru 133
"Aynı devletin siyasal sınırları içinde aynı siyasal rejimde ve aynı ekonomik düzende yaşayan insanların tarihsel ve coğrafi bağları nedeniyle belirli konularda ortak norm, inanç, değer ve davranış örüntülerine sahip olması" hangi kavramla açıklanmaktadır?
Seçenekler
A
kültürel gerilim
B
kültürsellik
C
kültürlerarasılık
D
kültürel zenginlik
E
Kültürel azınlık
Açıklama:
Aynı devletin siyasal sınırları içinde aynı siyasal rejimde ve aynı ekonomik düzende yaşayan insanların tarihsel ve coğrafi bağları nedeniyle belirli konularda ortak norm, inanç, değer ve davranış örüntülerine sahip olmaktadır. Bu durum, Kültürel zenginlik olarak açıklanmaktadır.