⚠️ Bu portal eğitim amaçlıdır. İçerikler ticari amaçla kullanılamaz. Detaylı bilgi
2. Dönem ARK102U

Arkeolojik Alan Yönetimi

Toplam 150 soru bulundu.

Ders Materyalleri

Arkeolojik Alan Yönetimi - Tüm Sorular

Ünite 1

Soru 1

Aşağıdakilerden hangisi 5018 sayılı kanunda, alan yönetimi oluşumu konusunda eksik bırakılması nedeniyle gelecekte hukuki bakımdan sorun yaşanmasına neden olabilecek bir eksikliktir.

Seçenekler

A
Idari özerklik
B
Hukuksal özerklik
C
Mali özerklik
D
Örgütsel şemanın belirlenmesi
E
Yerel yönetimlerin yetkilendirilmesi
Açıklama:
“ARK102UArkeolojik Alan Yönetimi” Kitabının “Alan Yönetimi” Başlıklı 1. Bölümünde bu soru ile ilgili şu bilgiye yer verilmektedir.
5018 sayılı kanunda alan yönetimi oluşumunda idari ve hukuksal açıdan idari ve mali olarak özerk bir yapıya sahip olması istenmiştir. Bu örgütsel şema oluşumu ne bakanlık bünyesinde ne de Belediyeler açısından tam ve net bir şekilde açıklığa kavuşturulmuş olmadığından gelecekte hukuksal açıdan sorun yaşanmasına neden olabilecek niteliktedir.
Bu nedenle sorunun doğru cevabı D şıkkıdır.

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi “İnsan Çevresi Bildirgesi”nin yayımlandığı konferanstır?

Seçenekler

A
Stockholm Konferansı (1972)
B
Vancouver Habitat Konferansı (1976)
C
Rio Zirvesi (1992)
D
İnsan yerleşimleri Konferansıİstanbul (1996)
E
Avrupa Mimari Mirasının Korunması Sözleşmesi (1985)
Açıklama:
“ARK102UArkeolojik Alan Yönetimi” Kitabının “Alan Yönetimi” Başlıklı 1. Bölümünde bu soru ile ilgili şu bilgiye yer verilmektedir. İsveç’in başkenti Stockholm’de 5 Haziran 1972 tarihinde Birleşmiş Milletler tarafından “İnsan Çevresi Konferansı” başlıklı toplantı gerçekleştirilmiştir. Toplantının sonucunda “İnsan Çevresi Bildirgesi” yayımlanarak çevre ile ilgili ilk çalışmalardan biri yapılmıştır. Bu nedenle sorunun doğru cevabı A şıkkıdır.

Soru 3

Kültür varlıklarını ilgilendirmese de mekan ve mekan yönetimi konusunda atıfta bulunulan bir raporun yayımlandığı konferans aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Stockholm Konferansı (1972)
B
Vancouver Habitat Konferansı (1976)
C
Rio Zirvesi (1992)
D
İnsan yerleşimleri Konferansıİstanbul (1996)
E
Avrupa Mimari Mirasının Korunması Sözleşmesi (1985)
Açıklama:
“ARK102UArkeolojik Alan Yönetimi” Kitabının “Alan Yönetimi” Başlıklı 1. Bölümünde bu soru ile ilgili şu bilgiye yer verilmektedir. 1976 yılında Kanada’da yapılan Habitat toplantısı doğrudan kültür varlıklarını ilgilendirmese de çevre ile alınan kararlar arasında mekân ve mekân yönetimi konusuna atıfta bulunulmuştur. Çevre oluşumunda yerleşimlerin her türlü kaynağa duyarlı, hassas ve akılcı bir yönetim anlayışı getirilmesi istenmiştir. Mekân yönetiminde sosyal oluşumlarında göz önüne alınması ve kültürel varlıkların veya mirasın korunması için yönetim şekilleri geliştirip kurumsallaşmaması gerekliliğine vurgu yapılmıştır. Bu nedenle sorunun doğru cevabı B şıkkıdır.

Soru 4

Bildirgesi, İstanbul Deklarasyonu olarak adlandırılan konferans aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Stockholm Konferansı (1972)
B
Vancouver Habitat Konferansı (1976)
C
Rio Zirvesi (1992)
D
İnsan Yerleşimleri Konferansı (1996)
E
Avrupa Mimari Mirasının Korunması Sözleşmesi (1985)
Açıklama:
“ARK102UArkeolojik Alan Yönetimi” Kitabının “Alan Yönetimi” Başlıklı 1. Bölümünde bu soru ile ilgili şu bilgiye yer verilmektedir.1996 yılında Birleşmiş Milletler ve Türkiye’nin katkılarıyla İstanbul’da Haziran ayında “İnsan Yerleşimleri Konferansı HABİTAT II” gerçekleştirilmiştir. Konferansın bildirgesine İstanbul Deklarasyonu denilmektedir. Çevre ve yaşam çerçevesinde sistem içinde yer alan aktörler belirlendiği gibi paylaşım ve ortaklığın tanımlanmaya çalışıldığı anlaşılmaktadır. Bu nedenle sorunun doğru cevabı D şıkkıdır.

Soru 5

Aşağıdakilerden hangisi Dünya Kültürel ve Doğal Mirasın Koruma Sözleşmesinin imzalandığı Konferanstır?

Seçenekler

A
Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü Genel Konferansı (1972)
B
Vancouver Habitat Konferansı (1976)
C
Rio Zirvesi (1992)
D
İnsan Yerleşimleri Konferansı (1996)
E
Avrupa Mimari Mirasının Korunması Sözleşmesi (1985)
Açıklama:
“ARK102UArkeolojik Alan Yönetimi” Kitabının “Alan Yönetimi” Başlıklı 1. Bölümünde bu soru ile ilgili şu bilgiye yer verilmektedir. 17 Ekim -21 Kasım 1972 tarihleri arasında Paris’te toplanan Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü Genel Konferansında Dünya Kültürel ve Doğal Mirasın Koruma Sözleşmesi imzalanmıştır. Sözleşme hem kültürel hem de doğal mirasın korunmasını amaçlamaktadır. Bu nedenle sorunun doğru cevabı A şıkkıdır.

Soru 6

Aşağıdakilerden hangisi Avrupa Mimari Kartasının oluşturulduğu toplantıdır.

Seçenekler

A
Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü Genel Konferansı (1972)
B
Vancouver Habitat Konferansı (1976)
C
Amsterdam Deklarasyonu (1975)
D
Rio Zirvesi (1992)
E
İnsan Yerleşimleri Konferansı (1996)
Açıklama:
“ARK102UArkeolojik Alan Yönetimi” Kitabının “Alan Yönetimi” Başlıklı 1. Bölümünde bu soru ile ilgili şu bilgiye yer verilmektedir. 1975 yılında Fransa Strasbourg toplantı sonucunda koruma sürecinde alınan kararlar çerçevesinde mimari koruma hususunda kararlar alınmıştır. Kararnamenin 11b maddesinde koruma oluştururken kanuni, yönetim ve maddi konularda düzenleme yapılması istenmektedir. Bu da alan yönetimine işaret etmektedir. Yine 1975 yılında Hollanda Amsterdam’da yapılan toplantıda Avrupa Mimari Mirası Kartası oluşturulmuş ve Amsterdam Deklarasyonunda bütünleşik bir koruma kavramına açıklama getirilmiştir. Yine alan yönetimi konusuna etki eden yasal, teknik, yönetim ve finansal gerekliliğe dikkat çekilmiştir. Bu nedenle sorunun doğru cevabı C şıkkıdır.

Soru 7

Aşağıdakilerden hangisi 1989 yılında Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından uygun görülerek kanunlaştırılan ve kültürel miras dahilindeki mimari mirasla ilgili tanımların yapıldığı ve Avrupa Birliğinin 1985 yılında karara bağladığı sözleşmedir.

Seçenekler

A
Avrupa Mimari Mirasın Korunması Sözleşmesi
B
Dünya Kültürel ve Doğal Mirası Koruma Sözleşmesi
C
Burra Tüzüğü
D
Rio Bildirgesi
E
İstanbul Deklarasyonu
Açıklama:
“ARK102UArkeolojik Alan Yönetimi” Kitabının “Alan Yönetimi” Başlıklı 1. Bölümünde bu soru ile ilgili şu bilgiye yer verilmektedir. Avrupa Birliğinin 30.10.1985 günü karara bağladığı Avrupa Mimari Mirasının Korunması Sözleşmesi Türkiye’de 22.07.1989 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından uygun görülerek kanunlaştırılmıştır.. İlgili Kanun ile kültürel miras dâhilindeki mimari mirasla ilgili tanımlar yapılmakta ve ana başlıklar belirlenmektedir. Alan yönetimi kapsamında kültürel miras olan kabul edilen mimari kültür varlıkları korunması ve korumanın geliştirilmesi için ilgili kurumlar tarafından yürütülen tüm çalışmaların bütüncül bir şekilde ve işbirliği çerçevesinde yürütülmelidir. Bu nedenle sorunun doğru cevabı A şıkkıdır.

Soru 8

Aşağıdakilerden hangisi 2005 yılından itibaren alan yönetimi hazırlanmasında yön gösterici olarak kullanılan yönetmeliğin adı doğru olarak verilmiştir.

Seçenekler

A
Dünya Miras Konvansiyonunun Uygulanmasına Yönelik Rehber
B
Avrupa Mimari Mirasın Korunması Sözleşmesi
C
Dünya Kültürel ve Doğal Mirası Koruma Sözleşmesi
D
Burra Tüzüğü
E
Rio Bildirgesi
Açıklama:
“ARK102UArkeolojik Alan Yönetimi” Kitabının “Alan Yönetimi” Başlıklı 1. Bölümünde bu soru ile ilgili şu bilgiye yer verilmektedir. 2005 Yılında UNESCO tarafından oluşturulan Operasyonel Rehber 2005 yılından beri alan yönetimi hazırlanmasında yön gösterici olmaya başlamıştır. Rehberin oluşturulmasının amacı özellikle UNESCO Dünya Kültürel ve Doğal Mirasına aday gösterilmek istenilen varlıkların başvuru için gerekli usul ve esasları içermektedir. Ayrıca listeye kabul edilmek için aranan ölçütler yer almaktadır. UNESCO, Dünya Mirası Alanları listesine önce aday gösterilmeyi bir ön koşul olarak belirlemiştir. Bu nedenle sorunun doğru cevabı A şıkkıdır.

Soru 9

Aşağıdakilerden hangisi GZFT analizinde Kültür Varlıklarının Zayıf yönlerinden birisidir.

Seçenekler

A
Dış Hava Koşulları
B
İnsan Kaynaklı Erozyon
C
Ekonomik ve Sosyal İstihdam Yaratabilmesi
D
Enderlikten Kaynaklanan Yüksek Ekonomik Değerleri
E
Kırılgan Olmaları
Açıklama:
“ARK102UArkeolojik Alan Yönetimi” Kitabının “Alan Yönetimi” Başlıklı 1. Bölümünde bu soru ile ilgili şu bilgiye yer verilmektedir.
Kültür Varlıklarının Zayıf Yönleri
  • Kırılgan olmaları,
  • Yok olduklarında yerlerine yenisinin konulamayacak olmaları,
  • Taklit edilebilmeleri,
  • Sonsuz bir kaynak olarak görülmeleri ve bu yönde kullanılmaları,
  • Kalkınmayı engelleyen bir faktör olarak gö-rülmeleri,
  • Bazı çağdaş işlevler için uygun olmamaları (Madran 2015, 19).
Bu nedenle sorunun doğru cevabı E şıkkıdır.

Soru 10

Aşağıdakilerden hangisi GZFT analizinde Kültür Varlıklarının Güçlü yönlerinden birisidir.

Seçenekler

A
Enderlikten Kaynaklanan Yüksek Ekonomik Değerleri
B
Kültür Turizminin Temel Aracı Olması
C
Toplumsal ve Kentsel Kimliğin Oluşum ve Gelişimine Katkıda Bulunması
D
Dış Hava Koşulları
E
Taklit Edilebilmeleri
Açıklama:
“ARK102UArkeolojik Alan Yönetimi” Kitabının “Alan Yönetimi” Başlıklı 1. Bölümünde bu soru ile ilgili şu bilgiye yer verilmektedir.
Kültür Varlıklarının Güçlü Yönleri

  • Değerleri,

  • İşlevsellikleri,

  • Hayret ve hayranlık duygusu uyandırmaları,

  • Enderlikten kaynaklanan yüksek ekonomik değerleri,

  • İstihdam ve ekonomik değer yaratan yönleri olmaları,

  • Toplumun geçmişi ile ilişkisini kuran kuvvetli bir moral değerler bütünü olmaları (Madran 2015, 19).


Bu nedenle sorunun doğru cevabı A şıkkıdır.

Soru 11

Stockholm Konferansı'nın sonucunda aşağıdakilerden hangisi yayımlanmıştır

Seçenekler

A
İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi
B
Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Antlaşması
C
İnsan Çevresi Bildirgesi
D
Küresel Isınma Protokolü
E
Uluslararası Ticaret Anlaşması
Açıklama:
İsveç’in başkenti Stockholm’de 5 Haziran 1972 tarihinde Birleşmiş Milletler tarafından “İnsan
Çevresi Konferansı” başlıklı toplantı gerçekleştirilmiştir. Toplantının sonucunda “İnsan Çevresi
Bildirgesi” yayımlanarak çevre ile ilgili ilk çalışmalardan biri yapılmıştır
İnsan Çevresi Bildirgesi

Soru 12

Stockholm Konferansı'nın önemi nedir?

Seçenekler

A
İnsan haklarını savunmak için bir platform sağlamak.
B
Çevre koruma bilincinin artırılmasına öncülük etmek.
C
Ekonomik kalkınma projelerini desteklemek.
D
Askeri ittifakları güçlendirmek.
E
İşçi haklarını güvence altına almak.
Açıklama:
Konferans ile çevre bilincinin oluşturulması gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerin ayrım gözetmeksizin sürece dâhil olması istenmiş ve çevre ile ilgili konuların güçlü ve güçsüz yanları saptanmıştır.
İsveç’in başkenti Stockholm’de 5 Haziran 1972 tarihinde Birleşmiş Milletler tarafından “İnsan Çevresi Konferansı” başlıklı toplantı gerçekleştirilmiştir. Toplantının sonucunda “İnsan Çevresi Bildirgesi” yayımlanarak çevre ile ilgili ilk çalışmalardan biri yapılmıştır.

Soru 13

Dünya Kültürel Miras Alanları için Yönetim Rehberi'nde alan yönetimi hangi başlıklar altında incelenmiştir?

Seçenekler

A
Tanımlama, Değerlendirme ve Hedefler, Bütünsel Yönetim Formülasyonu
B
Koruma İlkeleri, Yönetim Planı, Turizm Geliştirme
C
Eğitim Programları, Çevresel Bilgiler, Kültürel Bilgiler
D
Alanın Statüsü, Projeler, Maliyet ve Zamanlama
E
Genel Bilgiler, Politika Seçenekleri, Çalışma Planı
Açıklama:
Dünya Kültürel Miras Alanları için Yönetim Rehberi, alan yönetimini üç ana başlık altında inceler. İlk olarak, alanın tanımlanmasıyla başlar, bu da genel bilgilerin, kültürel bilgilerin, çevresel bilgilerin ve ilgili paydaşların belirlenmesini içerir. Ardından, değerlendirme ve hedefler belirlenir, burada alanın statüsü, karakteristik ve potansiyeli, önemli özelliklerin tanımlanması ve politika seçenekleri üzerinde durulur. Son olarak, bütünsel yönetim için formülasyon yapılır, bu da projelerin, çalışma planının, maliyet ve zamanlamanın belirlenmesini içerir. Bu şekilde, yönetim rehberi kültürel miras alanlarının etkili bir şekilde yönetilmesine rehberlik eder.
Tanımlama, Değerlendirme ve Hedefler, Bütünsel Yönetim Formülasyonu

Soru 14

Avrupa Mimari Mirasının Korunması Sözleşmesi Türkiye'de hangi tarihte kanunlaştırılmıştır?

Seçenekler

A
30 Ekim 1985
B
22 Temmuz 1989
C
5 Haziran 1972
D
20 Nisan 1993
E
10 Aralık 1998
Açıklama:
Avrupa Mimari Mirasının Korunması Sözleşmesi, Avrupa Birliği tarafından 30 Ekim 1985 tarihinde kararlaştırılmıştır. Türkiye'de bu sözleşme, 22 Temmuz 1989 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından uygun görülerek kanunlaştırılmıştır. Bu sözleşme, kültürel mirasın korunması ve yönetimi ile ilgili önemli ilkeleri içermektedir.

Soru 15

Kültür varlıklarının güçlü yönlerine örnek olarak aşağıdakilerden hangisi verilebilir?

Seçenekler

A
Sonsuz bir kaynak olarak görülmeleri ve bu yönde kullanılmaları
B
Kalkınmayı engelleyen bir faktör olarak görülmeleri
C
Bazı çağdaş işlevler için uygun olmamaları
D
Enderlikten kaynaklanan yüksek ekonomik değerleri
E
Sorumsuzca ve rant uğruna gerçekleştirilen imar hareketleri
Açıklama:
Kültür Varlıklarının Güçlü Yönleri
• Değerleri,
• İşlevsellikleri,
• Hayret ve hayranlık duygusu uyandırmaları,
• Enderlikten kaynaklanan yüksek ekonomik
değerleri,
• İstihdam ve ekonomik değer yaratan yönleri olmaları,
• Toplumun geçmişi ile ilişkisini kuran kuvvetli bir moral değerler bütünü olmaları
(Madran 2015, 19).
Enderlikten kaynaklanan yüksek ekonomik değerleri

Soru 16

Alan yönetimi planlamasında nitelik analizi yapılırken dikkate alınması gereken unsurlar aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yapının boyutu ve yüksekliği
B
Yapının estetik değeri ve süslemeleri
C
Tescilli anıtsal yapılar için ulusal ölçekteki bilinirliği ve değeri
D
Yapının maliyeti ve bakım gereksinimleri
E
Yapının yakınında bulunan altyapı olanakları
Açıklama:
Nitelik analizi yapılırken, özellikle tescilli anıtsal yapılar için ulusal ölçekteki bilinirlik ve değer önemlidir. Bu unsurlar, yapının kültürel ve tarihi önemini belirlemeye yardımcı olur. Nitelik analizi, yapı veya alanın koruma bağlamında statüsünü değerlendirirken bu faktörleri göz önünde bulundurmalıdır.
Tescilli anıtsal yapılar için ulusal ölçekteki bilinirliği ve değeri

Soru 17

UNESCO Operasyonel Rehberde yönetim planının nasıl oluşturulacağı, gerekli belgeler ve koşullarla belirtilmektedir. Eğer alan yönetim süreci başlatılmak isteniyorsa ilk yapılacaklardan biri aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Korumaya yönelik planların ölçek ve niteliği ile bu planları yapacak kurumlar belirlenmelidir
B
Yönetim planının yasal dayanağının sağlanması ve müfredat değişikliklerinin takip eden iki hafta içerisinde uygulanması
C
Yönetim planında sürdürülebilir koruma politikalarının yer almamasına dikkat edilmelidir
D
Yıllık olarak korumaya ayrılan ödeneklerin kaynak ve düzeyi gösterilmemelidir
E
Alan ziyaretçileri için oluşturulan servislerin yeterliliğinin açıklanması
Açıklama:
Ana mülkiyet sahiplerinin (hazine, özel, vakıf, yerel yönetim vb.) belirtilmesi,
• Aday gösterilecek olan taşınmazın yasal
ve kurumsal statüsü (Örneğin milli park,
tarihî anıt, arkeolojik sit alanı, korunma
alanı vb.) verilmelidir,
• Bu koruma statüsünün hakiki korumayı
sağlayıp sağlamadığı açıklanmalıdır,
• Korumaya yönelik planların ölçek ve niteliği ile bu planları yapacak kurumlar belirlenmelidir,
• Yönetim planında sürdürülebilir koruma politikalarının yer almasına dikkat edilmelidir.
• Yıllık olarak korumaya ayrılan ödeneklerin
kaynak ve düzeyi gösterilmelidir,
• Olası başka kaynaklara ilişkin tahminler de
eklenebilir,
• Alanda ziyaretçiler için oluşturulan servislerin yeterli olup olmadığı ve bunların koruma ilkeleri ile uyum içerisinde olup olmadığı ayrıntılı olarak açıklanmalıdır. (Madran
2015, 13-14)

Soru 18

I.Sit alanları, ören yerleri ve etkileşim sahalarının doğal bütünlüğü içerisinde etkin bir
şekilde korunması, yaşatılması, değerlendirilmesi
II.Toplumun kültürel ve eğitsel ihtiyaçlarıyla buluşturulması
III.Belli bir vizyon ve tema etrafında geliştirilmesi
IV.Fırsatların güçlü yöne faydalı olacak şekilde kullanılması
Yukarıdakilerden hangisi/hangileri 5226 sayılı yasadaki alan yönetimi tanımı içerisinde yer alan amaçlardandır?

Seçenekler

A
I ve IV
B
I, II, IV
C
Yalnız IV
D
I, II, III
E
I ve III
Açıklama:
Birinci amaç “sit alanları, ören yerleri ve etkileşim sahalarının doğal bütünlüğü içerisinde etkin bir şekilde korunması, yaşatılması, değerlendirilmesi” ibaresidir.
İkinci amaç “belli bir vizyon ve tema etrafında geliştirilmesi” ibaresidir.
Üçüncü amaç “toplumun kültürel ve eğitsel ihtiyaçlarıyla buluşturulması” ibaresidir.
I, II, III

Soru 19

Alan yönetiminde süreci belirlemek ve bu süreç içerisinde kullanılması gereken araçların doğru ve gereksinimi karşılayacak şekilde belirlenmesi büyük önem taşımaktadır. Bu da iyi bir planlama ve gerekli bir süre ve doğru belirlenmiş araçlarla yapılabilir.
Aşağıdakilerden hangisi genel sınıflamanın altında yer alan araçlardan birisi değildir?

Seçenekler

A
Yasal araç
B
Yönetimsel
C
Parasal
D
Sosyal
E
Kültürel
Açıklama:
Genel sınıflama, 5 temel aracı kullanır.Bunlar; yasal araçlar, parasal araçlar, sosyal araçlar, yönetimsel araçlar ve koruma araçları.
Kültürel

Soru 20

Avustralya ........ Kurumu tarafından meydana getirilmiş olan Burra Tüzüğü 70’li yılların
sonunda oluşturulmuş olsa da gereksinimlere göre ...., .... ve .... yıllarında revize edilerek düzenlenmiştir.
Yukarıdaki boşluklara sırasıyla hangi kelimeler gelmelidir?

Seçenekler

A
UNESCO-1982-1989-2000
B
ICOMOS-1988-1995-2006
C
UNESCO-1985-1988-2001
D
HABİTAT II-1983-1987-2001
E
ICOMOS-1981-1988-1999
Açıklama:
Avustralya ICOMOS Kurumu tarafından meydana getirilmiş olan Burra Tüzüğü 70’li yılların
sonunda oluşturulmuş olsa da gereksinimlere göre 1981, 1988 ve 1999 yıllarında revize edilerek düzenlenmiştir.
ICOMOS-1981-1988-1999

Ünite 2

Soru 1

Eski eserleri araştırmaya başlayan ilk Orta Çağ bilgini aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Flavio Biondo
B
Jacques Spon
C
Johann Joachim Winckelmann
D
Leonardo Francouise
E
Heinrich Schliemann
Açıklama:
Orta Çağ’ın resmi ve dinî dili Latince olması mevcut yazıtların okunabilmesi ile eski devirler hakkında birçok bilgi sahibi olunmasını sağlamıştır. Ayrıca kiliselerin kütüphanelerinde binlerce Latince el yazması eser bulunmaktadır. İlk defa Flavio Biondo (Latince: Flavius Blondus) (1392-1463) adında bir bilgin eski eserleri araştırmaya başlamıştır. Biondo İtalya’da gezilere çıkmış, izlenimleri ve elde ettiği bilgileri kitap olarak yayınlamıştır.

Soru 2

Sir Arthur John Evans Girit Adası'nda yaptığı çalışmalarda aşağıdaki yapılardan hangisini ortaya çıkarmıştır?

Seçenekler

A
Artemis Tapınağı
B
Apollon Tapınağı
C
Troya Kenti
D
Knossos Sarayı
E
Zeus Tapınağı
Açıklama:
Sir Arthur John Evans (1851-1941) Girit Adasında İraklion kenti yakınındaki bir sarayda arkeolojik kazılar yapmaya başlar. Sonuçta Minos Uygarlığının en büyük sarayı
Knossos’u ortaya çıkarır. Schliemann’a göre daha bilimsel çalışmalar gerçekleştirmiştir. Yapmış olduğu Minos Sanatı Kronoloji hâlen kullanılmaktadır.

Soru 3

Lagina Hekataion’unda, Nemrut Dağı’nda araştırmalar gerçekleştirmiş, günümüzde Lübnan’ın Sayda kenti olan Sidon Kral nekropolünde kazılar yapmış araştırmacı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Arif Müfit Mansel
B
Veli Sevin
C
Osman Hamdi Bey
D
Jale İnan
E
Ekrem Akurgal
Açıklama:
Türkiye’de arkeolojik çalışmalar öncelikle yabancı bilim adamları tarafından yapılmıştır. İlk kez Osman Hamdi Bey, Asar-ı Antikalar ile ilgilenmeye başlamıştır. 1884’te Asar-ı Antika Nizamnâmesini yeniden düzenleyerek eski eserleri koruma altına almıştır. Lagina Hekataion’unda, Nemrut Dağı’nda araştırmalar gerçekleştirmiş, günümüzde Lübnan’ın
Sayda kenti olan Sidon Kral nekropolünde kazılar yapmıştır.

Soru 4

Anadolu'da bulunan Karain, Beldibi, Belbaşı gibi mağaralar aşağıdaki dönemlerden hangisine tarihlendirilmektedir?

Seçenekler

A
Kalkolitik Çağ
B
Mezolitik Çağ
C
Neolitik Çağ
D
Bronz Çağı
E
Paleolitik Çağ
Açıklama:
İlk insanlar paleolitik (eski taş) dönemde (MÖ 500000 - MÖ 10000) avcı ve toplayıcı olarak yaşamışlardır. Belki asalak bir yaşam süren insanlar sığınmak için mağaraları veya kaya sığınaklarını kullanmışlardır. Avlanmak ve yaşamlarını kolaylaştırmak için aletler üretmeye başlamışlardır. Vahşi bir hayat sürseler de klanlar hâlinde yaşamayı tercih etmişlerdir. Toplum yaşamı içinde avcı-toplayıcı olmuşlar ve ölülerini düzenli şekilde gömmüşlerdir. Paleolitik Çağ’da insanlığın en büyük devrimi ateşi bulmalarıdır, denir. Ancak bu tanım yanlıştır. Aslında doğada ateşin var olduğunu bilmektedirler fakat onu kontrol etmeyi başardıkları an büyük bir adım atmışlardır. Ateş yakmak için yıldırım düşmesi gibi bir doğa olayına ihtiyaçları yoktur. Ateşi istedikleri zaman yakıp istedikleri zaman söndürebilmektedirler. Bu buluşla yiyeceklerini pişirmeyi, ısınmayı, ateşi kullanarak kendilerini savunmayı öğrenmişler, ışık ya da aydınlatma aracı olarak
da yararlanmaya başlamışlardır. Anadolu’da bu döneme ait en tanınmış mağara Karain’dir. Bu mağara yakınında Suluin, Öküzini gibi mağaralar da keşfedilmiştir. Yine Antalya bölgesinde kaya sığınağı olarak nitelendirilebilecek Beldibi ve Belbaşı yerleşim alanları Paleolitik Çağ’a aittir. İstanbul’daki Yarımburgaz Mağarası da paleolitik dönem buluntuları vermektedir.

Soru 5

Konya Çatalhöyük yerleşimi aşağıdaki çağlardan hangisine tarihlendirilmiştir?

Seçenekler

A
Paleolitik Çağ
B
Neolitik Çağ
C
Mezolitik Çağ
D
Kalkolitik Çağ
E
Demir Çağı
Açıklama:
İlk insanların ikinci önemli adımı Neolitik Dönem (MÖ 10000 - MÖ 5500) denilen üretime geçiş evresidir. İnsanlar artık avcı-toplayıcı dönemde oldukları gibi asalak olarak yaşamamaktadırlar. Yiyecek elde edebilmek için toprağı ekip biçmeye başlamışlardır. Tarıma başlanması ile yerleşik hayat düşüncesi de doğmuştur. İnsanlar doğal olarak ekip biçtikleri tarlalara yakın yerlerde oturmaya başlamıştır. Bu yeni yaşam
biçimi doğal olarak mağaraları terk etmelerine yeni köy yerleşimlerini oluşturmaya başlamalarına neden olmuştur. Anadolu’da en iyi örneğini Konya Çatalhöyük yerleşiminde gördüğümüz yeni yerleşim anlayışı ile insanlar evlerini oluşturmaya başlarlar. Bu yerleşim modelinde sokak ve cadde anlayışı yoktur. Evler birbirine bitişik nizamda yapılır, girişler çatıdandır. Bunun savunma amaçlı olduğu kabul edilmektedir.
En önemli buluntu tapınak olarak değerlendirilen odalardır. Duvarları resimlerle süslenmiş odalarda boğa başları ve kadın heykelciklerinin ele geçmesi ana tanrıça ile baba tanrı inanışının açık şekilde sergilemesi olarak kabul edilir.

Soru 6

Asur ticaret kolonilerine son veren devlet aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hititler
B
Frigler
C
Urartular
D
Lidyalılar
E
Karialılar
Açıklama:
Orta Anadolu’da MÖ 2000 yıllarında Hint-Avrupa dil grubundan gelen Hitit halkı varlığını göstermeye başlar. Hititler Mezopotamya’dan çivi yazısını almışlar fakat hiyeroglif yazıyı da benimsemişlerdir. Kendileri Hitit (Hatti) ismini kullanmışlardır. Hititler Asur ticaret kolonilerine son vermişlerdir. Yazılı belgelere göre Kaneş Kralı Anitta’nın yaşadığı dönemden yaklaşık yüz yıl sonra onun soyundan geldiği bilinen Kuşarnalı Labarna Orta Anadolu’da yaşayan krallardan biri olan Piyuşti’yi gece düzenlediği ani bir baskınla yenerek Hattuşaş’ı (Çorum Boğazköy) ele geçirir

Soru 7

MÖ 1274'te imzalanan Kadeş Anlaşması hangi iki devlet arasında imzalanmıştır?

Seçenekler

A
Urartu - Hitit
B
Hitit - Mısır
C
Frig - Urartu
D
Mısır - Assur
E
Hitit - Assur
Açıklama:
Orta Anadolu’da MÖ 2000 yıllarında Hint-Avrupa dil grubundan gelen Hitit halkı varlığını göstermeye başlar. Hititler Mezopotamya’dan çivi yazısını almışlar fakat hiyeroglif yazıyı da benimsemişlerdir. Kendileri Hitit (Hatti) ismini kullanmışlardır. Hititler Asur ticaret kolonilerine son vermişlerdir. Yazılı belgelere göre Kaneş Kralı Anitta’nın yaşadığı dönemden yaklaşık yüz yıl sonra onun soyundan geldiği bilinen Kuşarnalı Labarna Orta Anadolu’da yaşayan krallardan biri olan Piyuşti’yi gece düzenlediği ani bir baskınla yenerek Hattuşaş’ı (Çorum Boğazköy) ele geçirir. Burada Eski Hitit Devletini kurar ve Hattuşalı anlamına gelen “Hattuşili” ismini alır. Anadolu’daki Mittani Krallığı ile birleşerek Anadolu coğrafyasına egemen olmuşlardır. MÖ 1400-MÖ 1200 yıllarında Yeni Hitit İmparatorluğunu kurmuşlardır. Daha sonra Suriye’yi egemenlik altına almışlar ve Mısırlılar komşu olunca Suriye egemenliği için savaşmak zorunda kalmışlardır. Suriye’deki Kadeş’te gerçekleşen savaşta Hititlerle Mısırlılar karşı karşıya gelmiştir. Her iki krallık savaşı kendilerinin kazandığını iddia etmektedir. Suriye’nin Hitit hegemonyasında kalması, savaşı kimin kazandığı gösterir niteliktedir. MÖ 1274’de her iki devlet Kadeş Antlaşmasını imzalayarak tarihte bilinen ilk belgelenmiş yazılı anlaşmayı gerçekleştirmişledir. MÖ 1200 yıllarında deniz kavimlerinin göçleri sonunda İmparatorluk son bulmuştur.

Soru 8

Tuşpa kenti aşağıdaki devletlerden hangisinin başkentidir?

Seçenekler

A
Hititler
B
Frigler
C
Assurlular
D
Urartular
E
Lidyalılar
Açıklama:
Urartular, MÖ 13. yüzyıldan MÖ 9. yüzyıl arasında Doğu Anadolu’da beylik ve aşiretler hâlinde yaşayan topluluklardı. Demir Çağ’ında demir metalini kullanmaya başlayarak silahların yapımında ve askerî alanda kullanmakta hızla başarı gösterirler. MÖ 9. yüzyılda başkenti Tuşba (Van) olan bir devlet kurmuşlar ve güney komşuları Asurlularla sık sık savaşmışlardır.

Soru 9

Friglerin kültür tarihi içerisinde en öne çıkan tanrıçası aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Matar Kubileya
B
Athena
C
Hera
D
Demeter
E
Artemis
Açıklama:
Friglerin kültür tarihi içerisinde en öne çıkan tanrıçaları Matar Kubileya’dır. Helenlerde Kybele, Romalılarda Manga Mater olarak isimlendirilecek olan Tanrıça, doğanın ve hayvanların hâkimesi olarak bolluğun, bereketin ve doğurganlığın simgesi olmuştur. Kaya formatı veya şekilleri tanrıçanın görüntüsü olarak kabul edilmekteydi. Pessinus (Ballıhisar) Kybele Tapınağındaki tanrıçanın kült heykeli Baitylos bir gök taşıdır. Anadolu’da ilkel çağlardan beri var olan ana tanrıça kültüne yeni bir anlam katmıştır.

Soru 10

Elektron sikkeyi üreten devlet aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Lidyalılar
B
Urartular
C
Frigler
D
Hititler
E
Assurlular
Açıklama:
MÖ 7. yüzyıldan itibaren kısa sürede Batı Ana dolu ve Ege kıyılarındaki Helen kolonilerini egemenlikleri altına alan Lidyalılar adını duyurmaya başlar. Batıda Ege Denizi, Doğuda Halys (Kızılırmak) kavisi arasında kalan Anadolu topraklarında güçlü bir devlet kurmuşlardır. Lidyalılar, Mermnadlar adı verilen kraliyet sülalesi tarafından
yönetilmişlerdir. Helen kolonilerinin deniz gücünü ve ticari filolarını kullanarak Ege Denizi ve Karadeniz’de de hem siyasi hem de ticari olarak etkili olmuşlar; ticaretin bu kadar gelişmesi sonucunda alışverişi kolaylaştırmak için gümüş altın alaşımı olan elektron sikkeyi üretmişlerdir. Başkentleri Sardes (bugünkü Salihli) yakınında bulunan Paktalos Çayı’ndan (Sart Çayı) çıkarılan elektronu (gümüş-altın alaşımı) kullanarak kraliyet tarafından ağırlığı ve değeri garanti altına alınmış ilk parayı darp ederek kullanmaya başlamışlardır.

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi Arkeolojik terminolojideki dönemleri doğru sırayla göstermektedir?

Seçenekler

A
Paleolitik, Kalkeolitik, Neolitik
B
Paleolitik, Neolitik, Kalkeolitik
C
Neolitik, Kalkeolitik, Paleolitik
D
Kalkeolitik, Neolitik, Paleolitik
E
Neolitik, Paleolitik, Kalkeolitik
Açıklama:
Paleolitik, Neolitik, Kalkeolitik

Soru 12

Aşağıdaki dönemlerden hangisi insanlık tarihinde tarımın başladığı ve ilk yerleşik yaşamın ortaya çıktığı dönem olarak kabul edilmektedir?

Seçenekler

A
Paleolitik Çağ
B
Neolitik Çağ
C
Kalkolitik Çağ
D
Tunç Çağları
E
Demir Devri
Açıklama:
Protohistorya ve Ön Asya Arkeolojisi, insanlık tarihinde tarımın başladığı ve ilk yerleşik yaşamın ortaya çıktığı dönem olan Neolitik Çağ’dan (yaklaşık olarak MÖ 10.000 ortaları) başlatılmaktadır.

Soru 13

Yunan Sanatı Arkaik Çağ ile başlamış ve dört dönem olarak değerlendirilmektedir. Aşağıdaki dönemlerin hangisi Yunan eserlerinin giderek gerilediği ve yok olduğu dönem olarak kabul edilmektedir?

Seçenekler

A
Sert Üslup dönemi
B
İkinci devir, yüksek üslup (soylu üslup)
C
Üçüncü devir, Klasik Çağ (güzel üslup)
D
Dördüncü devir, Helenistik ve Roma dönemi
E
Bizans Dönemi
Açıklama:
Dördüncü devir Yunan eserlerinin giderek gerilediği ve yok olduğu dönem olarak kabul edilmiştir. Bu dönem, Helenistik ve Roma dönemidir.

Soru 14

Yunan Sanatında ikinci devir yüksek üslup (soylu üslup) içerisine aşağıdaki hangi heykeltıraşın eserlerinin yapıldığı dönem olarak kabul edilmektedir?

Seçenekler

A
Praxitales
B
Lysippos
C
Phidias
D
Apelles
E
Lisppos
Açıklama:
İkinci devir yüksek üslup (soylu üslup) içerisine Phidias (Pheidias) ve Polykleitos’un eserlerini yaptığı dönem olarak kabul edilmiştir.

Soru 15

Asur ticaret kolonilerine son veren uygarlık aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hititler
B
Frigler
C
Urartular
D
Lidyalılar
E
Persler
Açıklama:
Orta Anadolu’da MÖ 2000 yıllarında Hint-Avrupa dil grubundan gelen Hitit halkı varlığını göstermeye başlar. Hititler Mezopotamya’dan çivi yazısını almışlar fakat hiyeroglif yazıyı da benimsemişlerdir. Kendileri Hitit (Hatti) ismini kullanmışlardır. Hititler Asur ticaret kolonilerine son vermişlerdir.

Soru 16

Beylik ve aşiretler hâlinde yaşayan Urartular hangi bölgede hakimiyet kurmuşlardır?

Seçenekler

A
İç Anadolu Bölgesi
B
Doğu Anadolu Bölgesi
C
Güneydoğu Anadolu Bölgesi
D
Akdeniz Bölgesi
E
Karadeniz Bölgesi
Açıklama:
Urartular, MÖ 13. yüzyıldan MÖ 9. yüzyıl arasında Doğu Anadolu’da beylik ve aşiretler hâlinde yaşayan topluluklardı.

Soru 17

Aşağıdaki Arkeologlardan hangisi Asar-ı Antika Nizamnâmesini yeniden düzenleyerek eski eserleri koruma altına almıştır?

Seçenekler

A
Osman Hamdi Bey
B
Manfred Osman Korfmann
C
Arif Müfid Mansel
D
Ekrem Akugral
E
Halet Çambel
Açıklama:
Osman Hamdi Bey

Soru 18

Türkiye’de Cumhuriyetin ilanından sonra 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanununun kabulü ile hangi tarihte ilk defa yasalar kapsamında bir koruma şekli geliştirilmiştir?

Seçenekler

A
1925
B
1934
C
1947
D
1968
E
1983
Açıklama:
1983

Soru 19

Persler MÖ 546 yılında hangi Krallığı ele geçirmelerinden sonra Doğu Anadolu gibi Batı Anadolu’ya da egemen olurlar?

Seçenekler

A
Seleukos Krallığı
B
Ptolemais Krallığ
C
Pergamon Krallığı
D
Lidya Krallığı
E
Makedonya Krallığı
Açıklama:
Lidya Krallığı

Soru 20

Babasının sefer hazırlıklarını devam ettiren Büyük İskenderin, kazandığı hangi savaş sonunda Anadolu kapıları kendisine açılır?

Seçenekler

A
İssos Savaşı
B
Gaugamela Savaşı
C
Gronikos Savaşı
D
I. Mithridates Savaşı
E
II. Mithridates Savaşı
Açıklama:
Gronikos Savaş

Ünite 3

Soru 1

Ülkemizde taşınmaz kültür varlıklarının özel bir yönetim biçimi ile idare edilmesi için aşağıdakilerden hangisi oluşturulmuştur?

Seçenekler

A
Alan yönetimi
B
Unesco yönetimi
C
Kudep
D
Kültürel varlıkların korunması yönetimi
E
Kültürel yönetim planı
Açıklama:
Taşınmaz kültür varlıkları için de aynı hassasiyet
gereği restore edilmesi, yeni fonksiyonlar kazandırılmasına ek olarak bulundukları alanların “özel bir
yönetim” biçimi ile idare edilmesi gerekliliği tüm
dünyada karşılık bulan bir uygulamadır. Ülkemiz
bu sahalar için “alan yönetimi” rejimini ihdas etmiştir. Bunun birçok yerde örneklerini görürüz.
Hepsindeki temel amaç, bütünlüklü bir yönetim
anlayışı getirmek ve uzmanlarca belirlenecek ilkelere göre bu alanları sevk ve idare etmektir.

Soru 2

Dünyada alan yönetimi konusunda kapsayıcı metinlerin başında gelen ve Ülkemizin de taraf olduğu “Dünya Kültürel ve Doğal Mirasının Korunmasına Dair Sözleşme” si kaç yılında oluşturulmuştur?

Seçenekler

A
1920
B
1930
C
1955
D
1970
E
1972
Açıklama:
Ülkemizin koruma alanındaki çabalarının yüzyılı aşan bir geçmişi vardır. Mevzuat alt yapısı itibarıyla da Osmanlı’dan günümüze büyük bir değişim
geçirmiş, son düzenlemeler ile de daha sistemli ve
uluslararası alandaki gelişmelere uyumlu hâle gelmiştir. Dünyada bu konudaki kapsayıcı metinlerin
başında 1972 tarihli “Dünya Kültürel ve Doğal
Mirasının Korunmasına Dair Sözleşme” gelir. Bu
sözleşmeye taraf olan Ülkemiz, birçok kültürel
alanın Dünya Mirası listesine girmesini sağlamıştır

Soru 3

Alan yönetim planlarına son halinin verilmesinden önce aşağıdakilerden hangisinin sürece dahil edilmesi beklenmez?

Seçenekler

A
Alanda mülkiyet hakkı bulunanların.
B
Meslek odalarının
C
Sivil toplum örgütlerinin
D
Üniversitelerin
E
Belediyelerin
Açıklama:
Bu düzenleme ile Kültür ve Turizm
Bakanlığınca (Bakanlık) yönetim alanlarının belirleneceğini, ilgili kamu kurum ve kuruluşları ile
iş birliğine gidilebileceğini, hazırlanan plana son
hâlinin verilmesinden önce alanda mülkiyet hakkı bulunanların, meslek odalarının ve sivil toplum
örgütlerinin, üniversitelerin sürece dâhil edilmesi
gerektiği belirtilmiştir.

Soru 4

Aşağıdakilerden hangisi kültür varlıklarının kapsamına giren kavramlardan değildir?

Seçenekler

A
Restorasyon
B
Rölöve
C
Restitüsyon
D
Koruma kurulu
E
İskân belgesi
Açıklama:
Belediyeler hemen herkesin bildiği yapılar ve mekanizmalardır. Yine 1/1000 ve 1/5000 imar planı
dediğimiz zaman herkes bilir. Bir yapı için ruhsat
alma, iskân belgesi alma süreçleri de az çok toplum
tarafından muhatap olunan konulardır ancak konu
kültür varlıkları olduğu zaman karşımıza birtakım
kavramlar çıkar: restorasyon, rölöve, restitüsyon,
koruma kurulu vb gibi. Konu alan yönetimi olunca, alan yönetiminin belirlenmesine ve yönetim
planını oluşmasına dair süreci iyi kavrayabilmek
için bu duruma ilişkin birkaç ana kavram ve ilgili kurumlar hakkında bilgi edinmek gerekir.

Soru 5

"Tarih öncesinden günümüze kadar gelen çeşitli medeniyetlerin ürünü olup, yaşadıkları devirlerin sosyal, ekonomik, mimari ve benzeri özelliklerini yansıtan kent ve kent kalıntıları, kültür varlıklarının yoğun olarak bulunduğu sosyal yaşama konu olmuş veya önemli tarihî hadiselerin cereyan ettiği yerler ve tespiti yapılmış tabiat özellikleri ile korunması gerekli alanlar" tanımı aşağıdakilerden hangisini tanımlamaktadır?

Seçenekler

A
Sit alanları.
B
Höyük alanları.
C
Tümülüs alanları.
D
Müze alanları.
E
Kültür alanları.
Açıklama:
tarih öncesinden günümüze kadar
gelen çeşitli medeniyetlerin ürünü olup, yaşadıkları devirlerin sosyal, ekonomik, mimari ve benzeri
özelliklerini yansıtan kent ve kent kalıntıları, kültür
varlıklarının yoğun olarak bulunduğu sosyal yaşama konu olmuş veya önemli tarihî hadiselerin cereyan ettiği yerler ve tespiti yapılmış tabiat özellikleri
ile korunması gerekli alanlar

Soru 6

Aşağıdakilerden hangisi sit alanlarının özelliklerinden değildir?

Seçenekler

A
Devlet tarafından kamu yararı gözetilerek koruma altına alınmıştır.
B
Yapılaşmaya izin verilmeyen alanlardır.
C
Değişime izin verilmeyen alanlardır.
D
Korunması gereken alanlardır.
E
Ekonomik değeri olan alanlardır.
Açıklama:
Sit alanı; devlet tarafından
kamu yararı gözetilerek koruma altına alınan ve bu
alanlarda yapılaşmaya, değişime izin verilmeyen,
korunması gereken alanlardır. Tarih öncesi devirlerden günümüze ulaşan, farklı bir uygarlık ürünü
olan, devrin mimari, sosyal, ekonomik özelliklerini
yansıtan, yeraltında ve yer üstünde bulunan tabiat özellikleri dikkate alınarak korunması zorunlu
alanlar olarak tanımlanır

Soru 7

Kültür varlıklarının korunmasında temel görev aşağıdakilerden hangisine aittir?

Seçenekler

A
Kültür ve Turizm Bakanlığına.
B
Müzelere.
C
Üniversitelere.
D
Belediyelere.
E
Koruma kurullarına.
Açıklama:
Kültür varlıklarının korunmasında temel görev,
Kültür ve Turizm Bakanlığına aittir. Kültür ve Turizm Bakanlığının talebi hâlinde ilgili bakanlıklar
ve kurumlar ile iş birliği sağlanır

Soru 8

Aşağıdakilerden hangisi alan yönetiminin oluşturulma amaçlarından değildir?

Seçenekler

A
Sit alanları ve ören yerleriyle bunların etkileşim alanlarının doğal bütünlük içerisinde korunması.
B
Sit alanları ve ören yerleriyle bunların etkileşim alanlarının doğal bütünlük içerisinde yaşatılması.
C
Sit alanları ve ören yerleriyle bunların etkileşim alanlarının doğal bütünlük içerisinde değerlendirilmesi.
D
Sit alanları ve ören yerleriyle bunların etkileşim alanlarının geliştirilmesi.
E
Sit alanları ve ören yerleriyle bunların etkileşim alanlarının ekonomiye kazandırılması.
Açıklama:
Alan yönetimi tüm bu sistemin içinde “kendine
özgü” yapısı ile dikkat çeker. Alan yönetimi sit alanları ve ören yerleriyle bunların etkileşim alanlarının
doğal bütünlük içerisinde korunması, yaşatılması,
değerlendirilmesi, geliştirilmesi ve toplumun kültürel, eğitsel ihtiyaçlarıyla buluşturulması amacıyla
oluşturulmuştur. Alan yönetimi taşınmaz kültür
varlıklarının yoğun bulunduğu alanların ihtiyaçlarını tespit etmek, bunları karşılaştırmak, sorunların
eş güdüm içerisinde çözülmesi için önem arz eder.

Soru 9

Aşağıdakilerden hangisi yönetim alanının belirlenmesinde dikkat edilecek hususlardan değildir?

Seçenekler

A
Etüt aşaması.
B
Öneri alanın belirlenmesi.
C
Önerinin ilgililer yönünden değerlendirilmesi.
D
Alanın belirlenmesi.
E
Alanın kültür turizmine katılması.
Açıklama:
Yönetim Alanların Belirlenmesinde Dikkat Edilecek Unsurlar
1. Etüt aşaması:
2. Öneri alanın belirlenmesi:
3. Önerinin ilgililer yönünden değerlendirilmesi:
4. Öneri alanının görüşlere açılması:
5. Alanın belirlenmesi:

Soru 10

Yönetim planının yıllık hedeflerinin gerçekleşmesi programlarını hazırlamak aşağıdakilerden hangisinin görevidir?

Seçenekler

A
Alan yönetim başkanının.
B
Arkeolojik alan kazı başkanının.
C
Müze müdürünün.
D
Kazı bakanlık temsilcisinin.
E
Vakıflar genel müdürlüğünün.
Açıklama:
Başkanın görevleri şunlardır:
1. Yönetim planının hazırlanması, onaylanması, uygulanması ve denetlenmesi sürecini yönetmek
2. Yönetim planının oluşması sürecinde ilgili
idareler arasında eşgüdümü tesis etmek
3. İlgililerin dâhil olacağı toplantıları organize
etmek
4. Yönetim planının yıllık hedeflerinin gerçekleşmesi programlarını hazırlamak
5. Hedeflerin gerçekleşmesi kaynak araştırması yapmak
6. Yıllık denetim raporlarını hazırlayıp Bakanlığa sunmak
7. Yönetim planlaması sürecindeki tüm raporların ve belgeleri saklamak
8. Alanın kültürel kaynaklarının yönetimi
için ilgili kurum ve kişilerle iş birliğini sağlamak
9. Eşgüdüm ve denetleme kuruluna Başkanlık etmek
10. Eşgüdüm ve denetleme kurulunun gündemini belirlemek

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi 'Taşınmaz Kültür Varlığı''olarak kabul edilemez?

Seçenekler

A
Eskişehir Odunpazarı Kentsel Sit Alanı
B
Osman Hamdi Bey'in Kaplumbağa Terbiyecisi isimli eseri
C
Göbekli tepe
D
Efes Antik Tiyatro
E
Konya Mevlana Türbesi
Açıklama:
Kültürel Sit Alanlarının Yönetimi
Osman Hamdi Bey'in Kaplumbağa Terbiyecisi isimli eseri taşınabilir tarihi eser ve kültür varlığıdır.

Soru 12

Türkiye'de Arkeolojik ve Tarihsel Sit Alan yönetimini yasal düzenlemeye dayandıran madde aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
2002 tarihli Budapeşte Deklarasyonu
B
Tarihî Kentlerin ve Kentsel Alanların Korunması Tüzüğü (Washington Tüzüğü, 1987)
C
2863 sayılı Yasanın “Alan Yönetimi, Müze Yönetimi ve Anıt Eser Kurulu” başlıklı Ek 2. Maddesi 2004
D
Uluslararası Kültürel Turizm Tüzüğü (Meksika Tüzüğü, 1999)
E
ICOMOS (International Council on Monuments and Sites/Uluslararası Anıtlar ve Sitler Konseyi)
Açıklama:
ALAN YÖNETİMİNİN HUKUKİ YÖNÜ
2863 sayılı Yasanın “Alan Yönetimi, Müze Yönetimi ve Anıt Eser Kurulu” Ek 2. Madde 2004 yılında yürürlüğe girmiştir. Böylece alan yönetiminin temel dayanağı yasal düzenlemeye kavuşmuştur.

Soru 13

''Türkiye’de alan yönetimine ilişkin temel mevzuat 27.11.2005 tarihli ve 26006 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren “Alan Yönetimi ile Anıt Eser Kurulunun Kuruluş ve Görevleri ile Yönetim Alanlarının Belirlenmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik”tir.''
Aşağıdaki açıklamaların hangisi bu yönetmeliğin görev tanımının dışındadır?

Seçenekler

A
Alan yönetiminde gerekli esasları belirlemek
B
Tarihi sit alanlarının korunması ve değerlendirilmesi
C
Taşınamaz kültür varlıklarının korunması ve değerlendirilmesi
D
Taşınabilir kültür varlıklarının satışına izin verilmesi
E
Ören yerlerinin korunması ve değerlendirilmesi
Açıklama:
ALAN YÖNETİMİNİN HUKUKİ YÖNÜ
Taşınabilir kültür varlıklarının satışına izin verilmesi “Alan Yönetimi ile Anıt Eser Kurulunun Kuruluş ve Görevleri ile Yönetim Alanlarının Belirlenmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik'' ile ilgili değildir.

Soru 14

Sit alanı; devlet tarafından kamu yararı gözetilerek koruma altına alınan .................................................., izin verilmeyen alanlardır.
Yukarıdaki tanımlamanın, tamamlayıcı açıklaması aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
tarih öncesi devirlerden günümüze ulaşan,
B
farklı bir uygarlık ürünü olan,
C
devrin mimari, sosyal, ekonomik özelliklerini
D
yeraltında ve yer üstünde bulunan
E
ve bu alanlarda yapılaşmaya, değişime izin verilmeyen
Açıklama:
Sit Alanları, Ören Yeri
Sit alanı; devlet tarafından kamu yararı gözetilerek koruma altına alınan ve bu alanlarda yapılaşmaya, değişime izin verilmeyen
alanlardır.

Soru 15

Sit alanları “tarih öncesinden günümüze kadar gelen çeşitli medeniyetlerin ürünü olup, yaşadıkları devirlerin sosyal, ekonomik, mimari ve benzeri özelliklerini yansıtan kent ve kent kalıntıları, kültür varlıklarının yoğun olarak bulunduğu sosyal yaşama konu olmuş veya önemli tarihî hadiselerin cereyan ettiği yerler ve tespiti yapılmış tabiat özellikleri ile korunması gerekli alanlar”.
Yukarıdaki açıklama ''Sit alanı'' tanımıdır. Aşağıdakilerden hangisi bu tanım çerçevesinde sit alanı olarak değerlendirilemez?

Seçenekler

A
Göbekli Tepe
B
Dumlupınar meydan muharebesinin yaşandığı alan
C
Bursa Hanlar Bölgesi
D
Nemrut Dağı
E
Patara antik Kenti
Açıklama:
Sit Alanları, Ören Yeri
Nemrut Dağı bir Ören Yeridir.

Soru 16

Aşağıdaki açıklamaların hangisi ''Ören Yeri'' kavramını açıklamaktadır?

Seçenekler

A
Kalıntı yerleri olarak da ifade edebileceğimiz bu kavram, mevzuatta tarihsel, arkeolojik, sanatsal, bilimsel, sosyal veya teknik bakımlardan dikkate değer, kısmen inşa edilmiş, insan emeği kültür varlıkları ile tabiat varlıklarının birleştiği alanlardır.
B
Mimari, mahalli, tarihsel, estetik ve sanat özelliği bulunan ve bir arada bulunmaları ve bir bütün olarak o yerleşmenin ait oldukları dönemin yaşam biçimini gelecek nesillere aktarmaları sebebiyle teker teker taşıdıkları kıymetten daha fazla kıymeti olan, kültürel ve tabii çevre elemanlarının (yapılar, bahçeler, bitki örtüleri, yerleşim dokuları, duvarlar, sokak ve meydanlar, vb.) birlikte bulundukları alanlardır.
C
İnsanlık tarihi, milli tarihimiz veya askeri harp tarihi açısından çok önemli tarihî olayların cereyan ettiği ve bu sebeple korunması gerekli yerlerdir.
D
İnsanlığın varoluşundan günümüze kadar ulaşan eski uygarlıkların yer altında, yer üstünde ve su altındaki ürünlerini, yaşadıkları devirlerin sosyal, ekonomik ve kültürel özelliklerini yansıtan her türlü kültür varlığının yer aldığı yerleşmeler ve alanlardır.
E
Devlet tarafından kamu yararı gözetilerek koruma altına alınan ve bu alanlarda yapılaşmaya, değişime izin verilmeyen, korunması gereken alanlardır.
Açıklama:
Sit Alanları, Ören Yeri
Kalıntı yerleri olarak da ifade edebileceğimiz bu kavram, mevzuatta tarihsel, arkeolojik, sanatsal, bilimsel, sosyal veya teknik bakımlardan dikkate değer, kısmen inşa edilmiş, insan emeği kültür varlıkları ile tabiat varlıklarının birleştiği alanlardır.

Soru 17

“Koruma Amaçlı İmar Planları ve Çevre Düzenleme Projelerin''(KAİP)in Hazırlanması ve uygulanmasında aşağıdakilerden hangi kurum veya kuruluşun sorumluluğu olamaz?

Seçenekler

A
Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü
B
Yerel Belediyeler
C
Turizm Acentaları
D
Kültür Bakanlığı
E
Koruma, Uygulama ve Denetim Büroları(KUDEP)
Açıklama:
Koruma Amaçlı İmar Planı
“Koruma Amaçlı İmar Planları ve Çevre Düzenleme Projelerin''(KAİP)in Hazırlanması ve uygulanmasında Turizm acentalarının yaptırım sorumluluğu yoktur.

Soru 18

Aşağıdakilerden hangisi ,Kültür Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulu ve Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurullarının görev tanımı arasında sayılamaz?

Seçenekler

A
Korunması gerekli kültür varlıkları ile, arkeolojik, kentsel, kentsel arkeolojik ve tarihi sit alanlarının tescil ve tespitinin yapılması
B
Yerli ve yabancı turist gruplarının barınma ve konaklama koşullarının düzenlenmesi
C
Kültür varlıklarının gruplandırılmasını yapmak
D
Koruma esasları ve kullanma şartlarını belirlemek,
E
Koruma amaçlı imar planlarının yapılması
Açıklama:
Kurumlar ve Kararlar
Yerli ve yabancı turist gruplarının barınma ve konaklama koşullarının düzenlenmesi Koruma kurullarının görev tanımı dışındadır.

Soru 19

Yerleşim Alanlarında; Mevcut Arkeolojik Sitlerin dışında kalan ve 37 sayılı ilke kararının uygulanması ile ilgisi olmayan uygulama aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Daha önceden varlığı bilinmeyen ancak yeni yapılanma sırasında belirlenen kültür varlıkları
B
Daha Önceden bilinmeyen alt yapı çalışmaları sonucu tespit edilen kültür varlıkları
C
Doğal Afetler Sonucu Ortaya Çıkan kültür varlıkları
D
Mevcut arkeolojik sitlerin dışında kalanlar
E
Taşınmaz Kültür Varlıklarının Gruplandırılması, Bakım ve Onarımları
Açıklama:
Kurumlar ve Kararlar
Taşınamaz kültür varlıklarının bakım ve onarım esasları 660 sayılı ilke kararı ile gerçekleşir.

Soru 20

Kültürel sit alanları yönetimi idari bir yapıdır . İdare, bir fonksiyon ve aynı zamanda hem organ hem de bir örgütlenme yani teşkilat içerir. İdari teşkilat, idarenin üstlendiği görevleri yerine getiren yapıdır. Türkiye’de “idarenin bütünlüğü ilkesi” benimsenmiştir. İdarenin kuruluş ve görevleri, merkezden yönetim ve yerinden yönetim esaslarına dayanır. Anayasamızın ....... maddesinde düzenlenmiştir.
Yukarıda açıklanan ''Kültürel Sit Alanı Yönetimi'' Anayasanın kaçıncı maddesine göre düzenlenmiştir?

Seçenekler

A
123
B
129
C
35 sayılı ilke kararı
D
37 no lu ilke kararı
E
121
Açıklama:
ALAN YÖNETİMİNİN AMACI
Kültürel sit alanı yönetim idaresi Anayasamızın 123 .maddesine göre düzenlenmiştir.

Ünite 4

Soru 1

Tüm insanlığın ortak mirası olarak kabul edilen kültürel ve doğal varlıkları dünyaya tanıtmak, bu mirası gelecek nesillere aktarmak, toplumda bu değerlerin korunması ve yaşatılması için gerekli bilinci oluşturmak amacıyla UNESCO Genel Konferansınca 16.11.1972 tarihinde kabul edilen sözleşmeye ülkemiz ........................... yılında taraf olmuştur.
Yukarıdaki cümlede yer alan boşluk aşağıdakilerden hangisi ile anlamlı bir bütün oluşturacak şekilde tamamlanabilir?

Seçenekler

A
1980
B
1981
C
1982
D
1983
E
1984
Açıklama:
Tüm insanlığın ortak mirası olarak kabul edilen kültürel ve doğal varlıkları dünyaya tanıtmak, bu mirası gelecek nesillere aktarmak, toplumda bu değerlerin korunması ve yaşatılması için gerekli bilinci oluşturmak amacıyla UNESCO Genel Konferansınca 16.11.1972 tarihinde kabul edilen sözleşmeye ülkemiz 1983 yılında taraf olmuştur.

Soru 2

Arkeolojik alanların tespiti, tescili, bu alanlarda yürütülen bilimsel araştırma ve kazı faaliyetleri ile bu alanların ziyarete açılması ve bu alanlarda yapılacak planlama çalışmalarının tümü aşağıdakilerden hangi mevzuat hükümleri temel alınarak yürütülmekte ve geliştirilmektedir?

Seçenekler

A
2863
B
714
C
701
D
658
E
115
Açıklama:
Ülkemizde kültürel mirasın korunmasına ilişkin anayasal boyutta belirlenen devletin koruma görevinin arkeolojik miras için vücut bulduğu temel yasal düzenleme ise 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu ile bu kanuna dayalı yönetmelik, ilke kararları vb. alt mevzuattır. 2863 sayılı Kanun adından da anlaşılacağı üzere korunması gerekli kültür ve tabiat varlıkları konusunda kişi ve kurumların yetki ve sorumlulukları ile koruma ilkelerini belirler. Arkeolojik alanların tespiti, tescili, bu alanlarda yürütülen bilimsel araştırma ve kazı faaliyetleri ile bu alanların ziyarete açılması ve bu alanlarda yapılacak planlama çalışmalarının tümü 2863 sayılı mevzuat hükümleri temel alınarak yürütülmekte ve geliştirilmektedir.

Soru 3

Aşağıdakilerden hangisinde Münhasır Kanun kapsamında oluşturulmuş alan yönetim örnekleri doğru biçimde verilmiştir?

Seçenekler

A
Çatalhöyük, Pamukkale, Uludağ
B
Kapadokya, Uludağ, Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi
C
Göbeklitepe, İstanbul Tarihi Yarımada, Nemrut
D
Efes, Diyarbakır, Ani
E
Edirne Selimiye Camii Külliyesi, Harran, İznik
Açıklama:
Münhasır Kanun kapsamında oluşturulan alan yönetim örnekleri;
• Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan
Başkanlığı
• Kapadokya Alan Başkanlığı
• Uludağ Alan Başkanlığı

Soru 4

Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının hangi maddesi ile tarih, kültür ve tabiat varlıklarının ve değerlerinin korunması sağlanmış ve bu amaç doğrultusunda destekleyici ve teşvik edici tedbirler alınmıştır?

Seçenekler

A
19.madde
B
24.madde
C
52.madde
D
63.madde
E
84.madde
Açıklama:
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 63. maddesinde yer alan “Devlet, tarih, kültür ve tabiat varlıklarının ve değerlerinin korunmasını sağlar, bu amaçla destekleyici ve teşvik edici tedbirleri alır.” denilmekte olup böylelikle Türkiye Cumhuriyeti Devletince kültürel mirasa verilen önem ve değerin altı, en üst ölçekte çizilmiştir.

Soru 5

Ülkemizdeki kültür varlıklarını tespit etmek, bilimsel çalışmalarla ortaya çıkarmak, bunların bakımını, onarımını, korunmasını sağlamak ve bu amaçlar doğrultusunda faaliyetleri yürütmek üzere gerekli tedbirleri almak görevi kime aittir?

Seçenekler

A
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı
B
Belediyeler
C
Milli Eğitim Bakanlığı
D
Üniversiteler
E
Kültür ve Turizm Bakanlığı
Açıklama:
Ülkemizdeki kültür varlıklarını bilimsel çalışmalarla ortaya çıkarmak, korunması gerekli taşınır ve taşınmaz kültür varlıklarını tespit etmek, bakımını, onarımını, korunmasını sağlamak, tahribatını ve kaçakçılığı önleyici tedbirler almak ve bu amaçlar doğrultusunda faaliyetleri yürütmek üzere gerekli tedbirlerin alınması görevi ile Kültür ve Turizm Bakanlığı yükümlü kılınmıştır.

Soru 6

UNESCO, hangi madde ile Dünya Miras Listesine aday gösterilecek olan alanlarda yönetim planının bulunmasını zorunluluk haline getirmiştir?

Seçenekler

A
108.Madde
B
112.Madde
C
123.Madde
D
134.Madde
E
164.Madde
Açıklama:
UNESCO Dünya Miras Komitesi tarafından belirlenen kıstaslar çerçevesinde Dünya Kültürel ve Doğal Mirasının Korunmasına Dair Sözleşmeye ilişkin Uygulama Rehberi’nin 108. maddesi ile Dünya Miras Listesine aday gösterilecek olan alanlarda yönetim planının bulunması zorunlu hâle getirilmiştir.

Soru 7

"Geçmişi yok etmeden geleceği hazırlama ve ona hizmet etmek için bir ülkeyi çirkinleştirmeden geliştirmek mümkündür..." ifadesi Kültürel mirasın korunması ile ilgili düzenlemelerden hangisinde geçmektedir?

Seçenekler

A
Venedik Tüzüğü
B
Weiss Raporu
C
Quito Normları
D
Avignon Tavsiye Kararı
E
Segesta Bildirgesi
Açıklama:
Weiss Raporu; 1963 yılında Avrupa Komisyonuna sunulan Raporda da “Geçmişi yok etmeden geleceği hazırlama ve ona hizmet etmek için bir ülkeyi çirkinleştirmeden geliştirmek mümkündür…” denmektedir.

Soru 8

I.1995 yılında Palermo'da düzenlenmiştir,
II. Eski Tiyatroların korunması ve kullanılması tartışmasının sonunda kabul edilmiştir,
III. Eski gösteri mekanlarını sanatsal üretim alanları olarak kabul ederek, bu mekanların değerini arttırmak için öneriler getirilmiştir.
Yukarıdaki bilgiler Kültürel mirasın korunmasına yönelik yapılan düzenlemelerden hangisine aittir?

Seçenekler

A
Uluslararası Kültürel Turizm Tüzüğü
B
Antik Gösteri Mekanlarının Kullanılmasına İlişkin Tüzük
C
Segesta Bildirgesi
D
Avignon Tavsiye Kararı
E
Quito Normları
Açıklama:
Segesta Bildirgesi; 17-20 Eylül 1995 tarihleri arasında Trapani, Palermo’da düzenlenen “Eski tiyatroların korunması ve kullanılması” tartışmasının sonunda kabul edilmiştir. Bildirgenin III. bölümünü oluşturan “Eski gösteri mekânlarını sanatsal üretim alanları olarak kabul ederek, bu mekânların değerini arttırmak” başlığı altında dile getirilen “Her anıt çağdaş kullanıma uygun değildir ama geleneksel kullanım - ki genellikle yüzyıllar öncesine dayanır - her zaman değerlendirilmesi gereken bir olasılıktır. Düşünülen etkinlik ne olursa olsun, anıtın hassasiyeti her zaman göz önünde bulundurulmalıdır. Ayrıca, gösteriler mirasın değerini arttırmalı ve izleyicilerin söz konusu eski mekâna olan ilgilerini teşvik etmelidir. Anıtın bütünlüğünü koruma isteği ve yapımın gereksinimleri ve geniş izleyici kitleleri çeşitli sorunların ortaya çıkmasına yol açacaktır. Aşağıdaki adımlar ile bu bütünlüğün korunması isteği ile izleyicilerin, ziyaretçilerin ve yerel sakinlerin beklentileri arasında bir denge kurulmalıdır.” diyerek mirasın yaşamasına yönelik akılcı öneriler getirilmektedir.

Soru 9

Arkeolojik alanların kültür turizmine kazandırılması süresince ön planda tutulması gereken husus aşağıdakilerden hangisinde doğru bir biçimde ifade edilmiştir?

Seçenekler

A
Alana ulaşımın nasıl yapılacağı
B
Alanın üretim alanlarına yakınlığı
C
Alanın yerel yerleşim alanlarına yakınlığı
D
Alanın evrensel koruma ilkeleri temelinde değerlendirilmesi
E
Alanın çevresinde konaklama yapılıp yapılamayacağı
Açıklama:
Arkeolojik alanların kültür turizmine kazandırılması sürecinde “alanın evrensel koruma ilkeleri temelinde değerlendirilmesi gerektiği” yaklaşımı her zaman ön planda tutulmalıdır.

Soru 10

Aşağıdakilerden hangisi Arkeolojik mirasın ihya edilememesinin nedenleri arasında değildir?

Seçenekler

A
Toplumda arkeolojik mirasın korunmasına yönelik gerekli bilinç ve duyarlılığın yaratılmamış olması
B
Kültürel mirasın korunmasına yönelik yasa ve yönetmeliklerin olmayışı
C
Arkeolojik mirasın korunmasına yönelik kamu-yerel-sivil-özel iş birliği anlayışının henüz tam anlamıyla benimsenmemiş olması
D
Arkeolojik mirasın korunması için ayrılan ekonomik kaynağın kısıtlı oluşu
E
Kültürel mirasın korunması konusunda bir stratejik ulusal planın olmayışı
Açıklama:
Günün koşullarına rağmen arkeolojik mirasın ihya edilememesi dört temel neden etrafında toplanabilir. Bunlardan birincisi “kültürel mirasın
korunması konusunda bir stratejik ulusal planın olmayışı”, ikincisi “arkeolojik mirasın korunması için ayrılan ekonomik kaynağın kısıtlı oluşu”, üçüncüsü arkeolojik mirasın korunmasına yönelik kamu-yerel-sivil-özel iş birliği anlayışının henüz tam anlamıyla benimsenmemiş olması, dördüncüsü ise “toplumda arkeolojik mirasın korunmasına
yönelik gerekli bilinç ve duyarlılığın yaratılmamış olması”dır.

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisinde ülkemizde korunması gerekli taşınır ve taşınmaz kültür varlıklarını tespit etmek, bakımını, onarımını,korunmasını sağlamak görevini yürüten kurumdur.

Seçenekler

A
Çevre Bakanlığı
B
Valilikler
C
Belediyeler
D
Kültür ve Turizm Bakanlığı
E
Vakıflar
Açıklama:
“ARK102U Arkeolojik Alan Yönetimi” Ders Kitabının “Arkeolojik Alanlar için Koruma Kullanma Ekseninde Yeni Yaklaşımlar” başlıklı 4. Bölümünde bu soruya ilişkin aşağıdaki bilgi verilmiştir.
Ülkemizdeki kültür varlıklarını bilimsel çalışmalarla ortaya çıkarmak, korunması gerekli taşınır ve taşınmaz kültür varlıklarını tespitetmek, bakımını, onarımını, korunmasını sağlamak, tahribatını ve kaçakçılığı önleyici tedbirler almak ve bu amaçlar doğrultusundafaaliyetleri yürütmek üzere gerekli tedbirlerin alınması görevi ile Kültür ve Turizm Bakanlığı yükümlü kılınmıştır. Bu yükümlülüğünyerine getirilmesindeki idari ve teknik görevler Bakanlığa bağlı Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü ile ona bağlı taşrateşkilatı olarak görev yapan Müze Müdürlükleri, Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlükleri, Rölöve ve AnıtlarMüdürlükleri
Bu nedenle sorunun doğru cevabı D şıkkıdır.

Soru 12

Aşağıdakilerden hangisi Alan Yönetimi Çalışmalarında Yönetim Planı Taslağı Hazırlanmasında Belediyenin yetkili olduğu durumlardan birisidir.

Seçenekler

A
Arkeolojik Sitler
B
Doğal Sitler
C
Tarihi Sitler
D
Birden fazla belediyenin kapsamı içindeki Kentsel Sitler
E
Kentsel Sitler
Açıklama:
“ARK102U Arkeolojik Alan Yönetimi” Ders Kitabının “Arkeolojik Alanlar için Koruma Kullanma Ekseninde Yeni Yaklaşımlar” başlıklı 4. Bölümünde Şekil 4.1.’de bu soruya ilişkin bilgi verilmiştir.
Bu nedenle sorunun doğru cevabı E şıkkıdır.

Soru 13

Aşağıdakilerden hangisi Münhasır Kanun Kapsamında oluşturulan alan yönetimine örnek olarak verilebilir.

Seçenekler

A
Kapadokya
B
Efes
C
Aphrodisias
D
Çatalhöyük
E
Gordion
Açıklama:
“ARK102U Arkeolojik Alan Yönetimi” Ders Kitabının “Arkeolojik Alanlar için Koruma Kullanma Ekseninde Yeni Yaklaşımlar” başlıklı 4. Bölümünde bu soruya ilişkin aşağıdaki bilgi verilmiştir.
Münhasır Kanun kapsamında oluşturulan alan yönetim örnekleri;
  • Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanlığı
  • Kapadokya Alan Başkanlığı
  • Uludağ Alan Başkanlığı
Yasal süreçlere tabi olmayan yönetim planı örnekleri;
  • Konya, Çatalhöyük,
  • Denizli, Pamukkale.
Alan yönetim planı kavramının ulusal mevzuatımıza giriş tarihi ile de bağlantılı olarak ülkemizde bu yönde yapılan çalışmaların oldukça az olduğu söylenebilir. Hatta ülkemizdeki alan yönetimi çalışmalarının yaklaşık olarak yukarıda verilen örneklerle sınırlı olduğunu söylemek abartı olmayacaktır. Söz konusu alanlarımız aynı zamanda dünya miras listesinde yer almaktadır. Bu açıdan bakıldığında ülkemizde korunması gereken alanların yönetim planının hazırlanması ile dünya miras alanı listesinde yer alması konusunda doğrudan bir ilişki olduğu görülmektedir.
Bu nedenle sorunun doğru cevabı A şıkkıdır.

Soru 14

Aşağıdakilerden hangisi Yasal Süreçlere bağlı olmayan yönetim planlarına örnek olarak verilebilir.

Seçenekler

A
Kapadokya
B
Efes
C
Aphrodisias
D
Çatalhöyük
E
Gordion
Açıklama:
“ARK102U Arkeolojik Alan Yönetimi” Ders Kitabının “Arkeolojik Alanlar için Koruma Kullanma Ekseninde Yeni Yaklaşımlar” başlıklı 4. Bölümünde bu soruya ilişkin aşağıdaki bilgi verilmiştir.
Münhasır Kanun kapsamında oluşturulan alan yönetim örnekleri;
  • Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanlığı
  • Kapadokya Alan Başkanlığı
  • Uludağ Alan Başkanlığı
Yasal süreçlere tabi olmayan yönetim planı örnekleri;
  • Konya, Çatalhöyük,
  • Denizli, Pamukkale.
Alan yönetim planı kavramının ulusal mevzuatımıza giriş tarihi ile de bağlantılı olarak ülkemizde bu yönde yapılan çalışmaların oldukça az olduğu söylenebilir. Hatta ülkemizdeki alan yönetimi çalışmalarının yaklaşık olarak yukarıda verilen örneklerle sınırlı olduğunu söylemek abartı olmayacaktır. Söz konusu alanlarımız aynı zamanda dünya miras listesinde yer almaktadır. Bu açıdan bakıldığında ülkemizde korunması gereken alanların yönetim planının hazırlanması ile dünya miras alanı listesinde yer alması konusunda doğrudan bir ilişki olduğu görülmektedir.
Bu nedenle sorunun doğru cevabı D şıkkıdır.

Soru 15

Bir Arkeolojik alanın Ören yeri Niteliği Kazanması için buna ilişkin bir öneri niteliğinde hazırlanan tabloya göre en az kaç puan alması gereklidir.

Seçenekler

A
40
B
50
C
60
D
70
E
80
Açıklama:
“ARK102U Arkeolojik Alan Yönetimi” Ders Kitabının “Arkeolojik Alanlar için Koruma Kullanma Ekseninde Yeni Yaklaşımlar” başlıklı 4. Bölümünde Şekil 4.2.’de bu soruya ilişkin bilgi verilmiştir.
Bu nedenle sorunun doğru cevabı D şıkkıdır.

Soru 16

Aşağıdakilerden hangisinde “Tarihî ve Sanatsal Faydaya Sahip Bina Grupları ve Alanlarının Korunması ve Rehabilitasyonuna YönelikPolitika Uygulanması” konulu kararın alındığı toplantının ismi doğru olarak verilmiştir.

Seçenekler

A
Avignon Tavsiye Kararı
B
Segesta Bildirgesi
C
Antik gösteri mekanlarının kullanılmasına ilişkin tüzük
D
Quita Normları
E
Weiss Raporu
Açıklama:
“ARK102U Arkeolojik Alan Yönetimi” Ders Kitabının “Arkeolojik Alanlar için Koruma Kullanma Ekseninde Yeni Yaklaşımlar” başlıklı 4. Bölümünde bu soruya ilişkin aşağıdaki bilgi verilmiştir.
Avignon Tavsiye Kararı; Avrupa Konseyinin, 1968 tarihinde “Tarihî ve Sanatsal Faydaya Sahip Bina Grupları ve Alanlarının Korunması veRehabilitasyonuna Yönelik Politika Uygulanması”na ilişkin tavsiye kararında ise “ kültürel mirasın yeniden canlandırılması vekorunmasıyla ilgili kamu otoriteleri ve özel organizasyonlar arasında sabit bir iş birliği” hususu vurgulanmaktadır.
Bu nedenle sorunun doğru cevabı A şıkkıdır.

Soru 17

Aşağıdakilerden hangisi Kültürel Mirasın bir parçası olan anıtların aynı zamanda ekonmik bir değer içerdiği ve bu anıtların ulusun ekonomik faydası için ihya edilmesine yönelik teşviklerde bulunulması üerinde durulmuştur.

Seçenekler

A
Avignon Tavsiye Kararı
B
Segesta Bildirgesi
C
Antik gösteri mekanlarının kullanılmasına ilişkin tüzük
D
Quita Normları
E
Weiss Raporu
Açıklama:
“ARK102U Arkeolojik Alan Yönetimi” Ders Kitabının “Arkeolojik Alanlar için Koruma Kullanma Ekseninde Yeni Yaklaşımlar” başlıklı 4. Bölümünde bu soruya ilişkin aşağıdaki bilgi verilmiştir.
ICOMOS tarafından1967 yılında Quito’da düzenlenen Sanatsal ve Mimari Değerleri Olan Anıt ve Arazilerin Kullanımına İlişkinToplantının son Raporunda; her ulusal anıtın sosyal bir işlevi yerine getirmesi amaçlanarak tasarlandığı, tarihî ve sanatsal mirasınyıkılma tehlikesi içinde olduğu, yok edildiği ancak bunun temel nedeninin, rant baskısına yönelik resmi bir politika eksikliğinin yanı sıra,kamu yararı ile ulusun ekonomik faydası için anıtsal mirasın ihyasına yönelik teşvik edilme eksikliği bulunduğunun da kabul edilmesigerektiği belirtilmiştir. Raporun “anıtların ekonomik değeri” başlığı altında, arkeolojik, tarihî ve sanatsal anıtların, ülkelerin doğalzenginliği gibi diğer zenginlikleriyle aynı anlamda ekonomik kaynaklar olduğu düşünülebilirse onların korunmalarına ve uygunkullanımlarına sebep olan önlemlerin sadece kalkınma planlarıyla sınırlı kalmayacaktır. Aynı zamanda bu planların bir bileşeninin nasıloluşturulacağı belirtilmektedir. Yine aynı raporda, tarihî ve sanatsal bir varlığın kullanırlığını ve değerini arttırmanın, ona doğasındanuzaklaştırılmadan, karakteristiklerini vurgulayıp en uygun kullanıma izin veren objektif ve çevresel koşulları sağlanmalıdır. Başkabir deyişle, yerel olanın eşsiz özel bilgisinden kitlelerin hazzına ve farkındalığına çıkaran ve artıran, sanatsal anlamının ötesinde,yeniden değerlendirme süreciyle kendisinden yararlanılmayan bir kaynağı üretken hâle getirmenin ekonomik potansiyelini, mevcutdeğerle birleştirme sorunu olarak görülmesi gerek-tiği vurgulanmaktadır.
Bu nedenle sorunun doğru cevabı D şıkkıdır.

Soru 18

Aşağıdakilerden hangisi kültür varlıklarını tehdit eden tehlikelerden birisidir.

Seçenekler

A
Kırılgan olmaları
B
Taklit edilebilmeleri
C
Dış Hava koşullları
D
Yerine yenisinin konulamaması
E
Çağdaş işlevler için uygun olmamaları
Açıklama:
“ARK102U Arkeolojik Alan Yönetimi” Ders Kitabının “Arkeolojik Alanlar için Koruma Kullanma Ekseninde Yeni Yaklaşımlar” başlıklı 4. Bölümünde bu soruya ilişkin aşağıdaki bilgi verilmiştir.
GZFT analizi kültür varlıklarını koruması ile bağdaşık, modern yaşama entegre edilmiş şekilde gü.lü-zayıf yanlarının belirlenmesi gereken saptamalarda bazı örnekler aşağıda sıralanmaktadır.
Kültür Varlıklarının GüçlüYönleri
  • Değerleri,
  • İşlevsellikleri,
  • Hayret ve hayranlık duygusu uyandırmaları,
  • Enderlikten kaynaklanan yüksek ekonomik değerleri,
  • İstihdam ve ekonomik değer yaratan yönleri olmaları,
  • Toplumun geçmişi ile ilişkisini kuran kuvvetli bir moral değerler bütünü olmaları
Kültür Varlıklarının Zayıf Yönleri
  • Kırılgan olmaları,
  • Yok olduklarında yerlerine yenisinin konulamayacak olmaları,
  • Taklit edilebilmeleri,
  • Sonsuz bir kaynak olarak g.rülmeleri ve bu yönde kullanılmaları,
  • Kalkınmayı engelleyen bir faktör olarak g.rülmeleri,
  • Bazı çağdaş işlevler için uygun olmamaları
Kültür Varlıklarını Tehdit Eden Tehlikeler
  • İnsan kaynaklı erozyon, Vandalizm vb.
  • Dış hava koşulları,
  • Yanlış kullanımlara konu olmaları,
  • Sorumsuzca ve rant uğruna gerçekleştirilen imar hareketleri,
  • Bilgisizlik, bilinçsizlik, koruma kültürü eksikliği
Kültür Varlıklarının Potansiyelleri
  • Kültür turizminin temel aracı olması,
  • Toplumun eğitilmesinde kullanılacak en somut araçlardan biri olması,
  • Ekonomik ve sosyal istihdam yaratabilmesi,
  • Toplumsal ve kentsel kimliğin oluşum ve gelişimine katkıda bulunması
  • Çağdaş işlevlerle kullanılabilmeleri
Bu nedenle sorunun doğru cevabı C şıkkıdır.

Soru 19

Aşağıdakilerden hangisi kültür varlıklarını zayıf yönlerinden birisidir.

Seçenekler

A
Kırılgan olmaları
B
İnsan kaynaklı erozyon
C
Dış Hava Koşulları
D
Yanlış Kullanım
E
Sorumsuzca yapılan imar hareketleri
Açıklama:
“ARK102U Arkeolojik Alan Yönetimi” Ders Kitabının “Arkeolojik Alanlar için Koruma Kullanma Ekseninde Yeni Yaklaşımlar” başlıklı 4. Bölümünde bu soruya ilişkin aşağıdaki bilgi verilmiştir.
GZFT analizi kültür varlıklarını koruması ile bağdaşık, modern yaşama entegre edilmiş şekilde gü.lü-zayıf yanlarının belirlenmesi gereken saptamalarda bazı örnekler aşağıda sıralanmaktadır.
Kültür Varlıklarının GüçlüYönleri
  • Değerleri,
  • İşlevsellikleri,
  • Hayret ve hayranlık duygusu uyandırmaları,
  • Enderlikten kaynaklanan yüksek ekonomik değerleri,
  • İstihdam ve ekonomik değer yaratan yönleri olmaları,
  • Toplumun geçmişi ile ilişkisini kuran kuvvetli bir moral değerler bütünü olmaları
Kültür Varlıklarının Zayıf Yönleri
  • Kırılgan olmaları,
  • Yok olduklarında yerlerine yenisinin konulamayacak olmaları,
  • Taklit edilebilmeleri,
  • Sonsuz bir kaynak olarak g.rülmeleri ve bu yönde kullanılmaları,
  • Kalkınmayı engelleyen bir faktör olarak g.rülmeleri,
  • Bazı çağdaş işlevler için uygun olmamaları
Kültür Varlıklarını Tehdit Eden Tehlikeler
  • İnsan kaynaklı erozyon, Vandalizm vb.
  • Dış hava koşulları,
  • Yanlış kullanımlara konu olmaları,
  • Sorumsuzca ve rant uğruna gerçekleştirilen imar hareketleri,
  • Bilgisizlik, bilinçsizlik, koruma kültürü eksikliği
Kültür Varlıklarının Potansiyelleri
  • Kültür turizminin temel aracı olması,
  • Toplumun eğitilmesinde kullanılacak en somut araçlardan biri olması,
  • Ekonomik ve sosyal istihdam yaratabilmesi,
  • Toplumsal ve kentsel kimliğin oluşum ve gelişimine katkıda bulunması
  • Çağdaş işlevlerle kullanılabilmeleri
Bu nedenle sorunun doğru cevabı A şıkkıdır.

Soru 20

Aşağıdakilerden hangisi kültür varlıklarının güçlü yönlerinden birisidir.

Seçenekler

A
Kültür turizminin temel aracı olması,
B
Ekonomik ve sosyal istihdam yaratabilmesi,
C
Enderlikten kaynaklanan ekonomik değerleri
D
Çağdaş işlevlerle kullanılabilmeleri
E
Yok olduklarında yerlerine yenisinin konulamayacak olmaları,
Açıklama:
“ARK102U Arkeolojik Alan Yönetimi” Ders Kitabının “Arkeolojik Alanlar için Koruma Kullanma Ekseninde Yeni Yaklaşımlar” başlıklı 4. Bölümünde bu soruya ilişkin aşağıdaki bilgi verilmiştir.
GZFT analizi kültür varlıklarını koruması ile bağdaşık, modern yaşama entegre edilmiş şekilde gü.lü-zayıf yanlarının belirlenmesi gereken saptamalarda bazı örnekler aşağıda sıralanmaktadır.
Kültür Varlıklarının GüçlüYönleri
  • Değerleri,
  • İşlevsellikleri,
  • Hayret ve hayranlık duygusu uyandırmaları,
  • Enderlikten kaynaklanan yüksek ekonomik değerleri,
  • İstihdam ve ekonomik değer yaratan yönleri olmaları,
  • Toplumun geçmişi ile ilişkisini kuran kuvvetli bir moral değerler bütünü olmaları
Kültür Varlıklarının Zayıf Yönleri
  • Kırılgan olmaları,
  • Yok olduklarında yerlerine yenisinin konulamayacak olmaları,
  • Taklit edilebilmeleri,
  • Sonsuz bir kaynak olarak g.rülmeleri ve bu yönde kullanılmaları,
  • Kalkınmayı engelleyen bir faktör olarak g.rülmeleri,
  • Bazı çağdaş işlevler için uygun olmamaları
Kültür Varlıklarını Tehdit Eden Tehlikeler
  • İnsan kaynaklı erozyon, Vandalizm vb.
  • Dış hava koşulları,
  • Yanlış kullanımlara konu olmaları,
  • Sorumsuzca ve rant uğruna gerçekleştirilen imar hareketleri,
  • Bilgisizlik, bilinçsizlik, koruma kültürü eksikliğ
Kültür Varlıklarının Potansiyelleri
  • Kültür turizminin temel aracı olması,
  • Toplumun eğitilmesinde kullanılacak en somut araçlardan biri olması,
  • Ekonomik ve sosyal istihdam yaratabilmesi,
  • Toplumsal ve kentsel kimliğin oluşum ve gelişimine katkıda bulunması
  • Çağdaş işlevlerle kullanılabilmeleri
Bu nedenle sorunun doğru cevabı C şıkkıdır.

Ünite 5

Soru 1

Aşağıdakilerden hangisi Dünya Mirası Listesinde yer almak için başvuran bir ülkeden istenmesi zorunlu olanlardan birisidir.

Seçenekler

A
Alan Yönetimi Planı
B
Finansal Plan
C
Çevre Koruma Planı
D
Mimari Plan
E
GZFT (GüçlüZayıfFırsatDestek) ANalizi
Açıklama:
“ARK102UArkeolojik Alan Yönetimi” Kitabının “Arkeolojik Alanlarda Yönetim Planı Hazırlık Sürecinin Analizi” Başlıklı 5. Bölümünde bu soru ile ilgili şu bilgiye yer verilmektedir. Taşınmaz kültür varlıkları, insanoğlunun tarih boyunca yarattığı ve yok edildiğinde geri dönüşü mümkün olmayan ortak değerler bütünüdür. UNESCO Dünya Miras Merkezi’nin taşınmaz kültür varlıkları ile Dünya Miras Listesi’nde yer almak için başvuran ülkelerden “alan yönetim planı” hazırlamalarını istemesi, kültürel ve doğal nitelikli tüm koruma alanlarında bilimsel koruma yaklaşımlarının esas alındığı bir yönetim anlayışının gerekli görülmesinden kaynaklanmaktadır (Aydoğdu, 2010). Bir başka deyişle, Dünya Miras Alanları için alan yönetim planı hazırlanması bir zorunluluk olup amaç bu alanların listeye girmelerini sağlayan özgün değerlerinin korunmasıdır. Bir dünya mirası alan için hazırlanacak yönetim planı, alanın tüm değerlerinin dikkate alınmasını gerektirmektedir (Feilden ve Jokilehto, 1992).
Bu nedenle sorunun doğru cevabı A şıkkıdır.

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisndei kültürel mirasın korunmasına yönelik yönetim planlarının hazırlanmasında kullanılan Korunan Alan Yönetimi Rehberi meydana getirenlerin ismi doğru olarak verilmiştir.

Seçenekler

A
ICCROM
B
IUCN
C
İngiliz Tarihi Kentler Forumu
D
ICOMOS
E
UNESCO
Açıklama:
“ARK102UArkeolojik Alan Yönetimi” Kitabının “Arkeolojik Alanlarda Yönetim Planı Hazırlık Sürecinin Analizi” Başlıklı 5. Bölümünde bu soru ile ilgili şu bilgiye yer verilmektedir.
Kültürel mirasın korunmasına yönelik yönetim planlarının hazırlık sürecinin nasıl işleyeceği ve içeriğinde neler olması gerektiğine ilişkin hazırlanan çeşitli uluslararası rehberler bulunmaktadır. Bu rehberlerden önemli görülenlerden bazıları aşağıdaki şekilde sıralanabilir (Ulusan, 2016, 376379):
(1990) ICOMOS Uluslararası Arkeolojik Miras Yönetimi Komitesi / ICAHM tarafından hazırlanan Kültürel Mirasın Korunması ve Yönetimi Tüzüğü (Charter for the Protection and Management of the Archaeological Heritage),
(1998) ICCROM liderliğinde Jokilehto ve Feilden tarafından yayınlanan Dünya Miras Alanlarının Yönetimi Rehberi (Management Guidelines for World Cultural Heritage Sites)”,
(1998) İngiliz Tarihi Kentler Forumunca yayınlanan Korunan Alan Yönetimi Rehberi (Conservation Area Management: A Practical Guide),
(2003) yılında IUCN (Dünya Korunan Alanlar Birliği) liderliğinde Thomas, Middleton ve Philips tarafından hazırlanan Korunan Alanların Yönetim Planlamasına İlişkin Rehber (Guidelines for Management Planning of Protected Areas)”,
(2013) yılında hazırlanan UNESCO, ICCROM, IUCN ve ICOMOS iş birliğinde, Wijesuriya, G., Thompson, J. ve Young tarafından hazırlanan kitap Dünya Kültür Mirasının Yönetimi (Managing Cultural World Heritage)”.
Bu nedenle sorunun doğru cevabı C şıkkıdır.

Soru 3

Aşağıdakilerden hangisndei kültürel mirasın korunmasına yönelik yönetim planlarının hazırlanmasında kullanılan Kültürel Mirasın Korunması ve Yöneti Tüzüğünü meydana getirenlerin ismi doğru olarak verilmiştir.

Seçenekler

A
ICCROM
B
IUCN
C
İngiliz Tarihi Kentler Forumu
D
ICOMOS
E
UNESCO
Açıklama:
“ARK102UArkeolojik Alan Yönetimi” Kitabının “Arkeolojik Alanlarda Yönetim Planı Hazırlık Sürecinin Analizi” Başlıklı 5. Bölümünde bu soru ile ilgili şu bilgiye yer verilmektedir.
Kültürel mirasın korunmasına yönelik yönetim planlarının hazırlık sürecinin nasıl işleyeceği ve içeriğinde neler olması gerektiğine ilişkin hazırlanan çeşitli uluslararası rehberler bulunmaktadır. Bu rehberlerden önemli görülenlerden bazıları aşağıdaki şekilde sıralanabilir (Ulusan, 2016, 376379):
(1990) ICOMOS Uluslararası Arkeolojik Miras Yönetimi Komitesi / ICAHM tarafından hazırlanan Kültürel Mirasın Korunması ve Yönetimi Tüzüğü (Charter for the Protection and Management of the Archaeological Heritage),
(1998) ICCROM liderliğinde Jokilehto ve Feilden tarafından yayınlanan Dünya Miras Alanlarının Yönetimi Rehberi (Management Guidelines for World Cultural Heritage Sites)”,
(1998) İngiliz Tarihi Kentler Forumunca yayınlanan Korunan Alan Yönetimi Rehberi (Conservation Area Management: A Practical Guide),
(2003) yılında IUCN (Dünya Korunan Alanlar Birliği) liderliğinde Thomas, Middleton ve Philips tarafından hazırlanan Korunan Alanların Yönetim Planlamasına İlişkin Rehber (Guidelines for Management Planning of Protected Areas)”,
(2013) yılında hazırlanan UNESCO, ICCROM, IUCN ve ICOMOS iş birliğinde, Wijesuriya, G., Thompson, J. ve Young tarafından hazırlanan kitap Dünya Kültür Mirasının Yönetimi (Managing Cultural World Heritage)”.
Bu nedenle sorunun doğru cevabı D şıkkıdır.

Soru 4

Aşağıdakilerden hangisndei kültürel mirasın korunmasına yönelik yönetim planlarının hazırlanmasında kullanılan Dünya Miras Alanlarının Yönetimi Rehberini meydana getirenlerin ismi doğru olarak verilmiştir.

Seçenekler

A
ICCROM
B
IUCN
C
İngiliz Tarihi Kentler Forumu
D
ICOMOS
E
UNESCO
Açıklama:
“ARK102UArkeolojik Alan Yönetimi” Kitabının “Arkeolojik Alanlarda Yönetim Planı Hazırlık Sürecinin Analizi” Başlıklı 5. Bölümünde bu soru ile ilgili şu bilgiye yer verilmektedir.
Kültürel mirasın korunmasına yönelik yönetim planlarının hazırlık sürecinin nasıl işleyeceği ve içeriğinde neler olması gerektiğine ilişkin hazırlanan çeşitli uluslararası rehberler bulunmaktadır. Bu rehberlerden önemli görülenlerden bazıları aşağıdaki şekilde sıralanabilir (Ulusan, 2016, 376379):
(1990) ICOMOS Uluslararası Arkeolojik Miras Yönetimi Komitesi / ICAHM tarafından hazırlanan Kültürel Mirasın Korunması ve Yönetimi Tüzüğü (Charter for the Protection and Management of the Archaeological Heritage),
(1998) ICCROM liderliğinde Jokilehto ve Feilden tarafından yayınlanan Dünya Miras Alanlarının Yönetimi Rehberi (Management Guidelines for World Cultural Heritage Sites)”,
(1998) İngiliz Tarihi Kentler Forumunca yayınlanan Korunan Alan Yönetimi Rehberi (Conservation Area Management: A Practical Guide),
(2003) yılında IUCN (Dünya Korunan Alanlar Birliği) liderliğinde Thomas, Middleton ve Philips tarafından hazırlanan Korunan Alanların Yönetim Planlamasına İlişkin Rehber (Guidelines for Management Planning of Protected Areas)”,
(2013) yılında hazırlanan UNESCO, ICCROM, IUCN ve ICOMOS iş birliğinde, Wijesuriya, G., Thompson, J. ve Young tarafından hazırlanan kitap Dünya Kültür Mirasının Yönetimi (Managing Cultural World Heritage)”.
Bu nedenle sorunun doğru cevabı A şıkkıdır.

Soru 5

Aşağıdakilerden hangisndei kültürel mirasın korunmasına yönelik yönetim planlarının hazırlanmasında kullanılan Korunan Alanların Yönetim Planlamasına İlişkin Rehber meydana getirenlerin ismi doğru olarak verilmiştir.

Seçenekler

A
ICCROM
B
IUCN
C
İngiliz Tarihi Kentler Forumu
D
ICOMOS
E
UNESCO
Açıklama:
“ARK102UArkeolojik Alan Yönetimi” Kitabının “Arkeolojik Alanlarda Yönetim Planı Hazırlık Sürecinin Analizi” Başlıklı 5. Bölümünde bu soru ile ilgili şu bilgiye yer verilmektedir.
Kültürel mirasın korunmasına yönelik yönetim planlarının hazırlık sürecinin nasıl işleyeceği ve içeriğinde neler olması gerektiğine ilişkin hazırlanan çeşitli uluslararası rehberler bulunmaktadır. Bu rehberlerden önemli görülenlerden bazıları aşağıdaki şekilde sıralanabilir (Ulusan, 2016, 376379):
(1990) ICOMOS Uluslararası Arkeolojik Miras Yönetimi Komitesi / ICAHM tarafından hazırlanan Kültürel Mirasın Korunması ve Yönetimi Tüzüğü (Charter for the Protection and Management of the Archaeological Heritage),
(1998) ICCROM liderliğinde Jokilehto ve Feilden tarafından yayınlanan Dünya Miras Alanlarının Yönetimi Rehberi (Management Guidelines for World Cultural Heritage Sites)”,
(1998) İngiliz Tarihi Kentler Forumunca yayınlanan Korunan Alan Yönetimi Rehberi (Conservation Area Management: A Practical Guide),
(2003) yılında IUCN (Dünya Korunan Alanlar Birliği) liderliğinde Thomas, Middleton ve Philips tarafından hazırlanan Korunan Alanların Yönetim Planlamasına İlişkin Rehber (Guidelines for Management Planning of Protected Areas)”,
(2013) yılında hazırlanan UNESCO, ICCROM, IUCN ve ICOMOS iş birliğinde, Wijesuriya, G., Thompson, J. ve Young tarafından hazırlanan kitap Dünya Kültür Mirasının Yönetimi (Managing Cultural World Heritage)”.
Bu nedenle sorunun doğru cevabı B şıkkıdır.

Soru 6

Aşağıdakilerden hangisi kültürel mirasın korunmasına yönelik yönetim planlarının hazırlanmasında kullanılan Dünya Kültür Mirasının Yönetimi başlıklı kitabın meydana getirilmesinde katkıda kurulan organizasyonlardan birisi değildir.

Seçenekler

A
ICCROM
B
IUCN
C
İngiliz Tarihi Kentler Forumu
D
ICOMOS
E
UNESCO
Açıklama:
“ARK102UArkeolojik Alan Yönetimi” Kitabının “Arkeolojik Alanlarda Yönetim Planı Hazırlık Sürecinin Analizi” Başlıklı 5. Bölümünde bu soru ile ilgili şu bilgiye yer verilmektedir.
Kültürel mirasın korunmasına yönelik yönetim planlarının hazırlık sürecinin nasıl işleyeceği ve içeriğinde neler olması gerektiğine ilişkin hazırlanan çeşitli uluslararası rehberler bulunmaktadır. Bu rehberlerden önemli görülenlerden bazıları aşağıdaki şekilde sıralanabilir (Ulusan, 2016, 376379):
(1990) ICOMOS Uluslararası Arkeolojik Miras Yönetimi Komitesi / ICAHM tarafından hazırlanan Kültürel Mirasın Korunması ve Yönetimi Tüzüğü (Charter for the Protection and Management of the Archaeological Heritage),
(1998) ICCROM liderliğinde Jokilehto ve Feilden tarafından yayınlanan Dünya Miras Alanlarının Yönetimi Rehberi (Management Guidelines for World Cultural Heritage Sites)”,
(1998) İngiliz Tarihi Kentler Forumunca yayınlanan Korunan Alan Yönetimi Rehberi (Conservation Area Management: A Practical Guide),
(2003) yılında IUCN (Dünya Korunan Alanlar Birliği) liderliğinde Thomas, Middleton ve Philips tarafından hazırlanan Korunan Alanların Yönetim Planlamasına İlişkin Rehber (Guidelines for Management Planning of Protected Areas)”,
(2013) yılında hazırlanan UNESCO, ICCROM, IUCN ve ICOMOS iş birliğinde, Wijesuriya, G., Thompson, J. ve Young tarafından hazırlanan kitap Dünya Kültür Mirasının Yönetimi (Managing Cultural World Heritage)”.
Bu nedenle sorunun doğru cevabı C şıkkıdır.

Soru 7

Aşağıdakilerden hangisi 1990 yılında Kültürel Mirasın Korunması ve Yönetim Tüzüğünü hazırlayan Uluslararası Arkeolojik Miras Yönetimi Komitesinin kısa adıdır.

Seçenekler

A
ICOMOS
B
ICAHM
C
OCCROM
D
IUCN
E
UNESCO
Açıklama:
“ARK102UArkeolojik Alan Yönetimi” Kitabının “Arkeolojik Alanlarda Yönetim Planı Hazırlık Sürecinin Analizi” Başlıklı 5. Bölümünde bu soru ile ilgili şu bilgiye yer verilmektedir.
Kültürel mirasın korunmasına yönelik yönetim planlarının hazırlık sürecinin nasıl işleyeceği ve içeriğinde neler olması gerektiğine ilişkin hazırlanan çeşitli uluslararası rehberler bulunmaktadır. Bu rehberlerden önemli görülenlerden bazıları aşağıdaki şekilde sıralanabilir (Ulusan, 2016, 376379):
(1990) ICOMOS Uluslararası Arkeolojik Miras Yönetimi Komitesi / ICAHM tarafından hazırlanan Kültürel Mirasın Korunması ve Yönetimi Tüzüğü (Charter for the Protection and Management of the Archaeological Heritage),
(1998) ICCROM liderliğinde Jokilehto ve Feilden tarafından yayınlanan Dünya Miras Alanlarının Yönetimi Rehberi (Management Guidelines for World Cultural Heritage Sites)”,
(1998) İngiliz Tarihi Kentler Forumunca yayınlanan Korunan Alan Yönetimi Rehberi (Conservation Area Management: A Practical Guide),
(2003) yılında IUCN (Dünya Korunan Alanlar Birliği) liderliğinde Thomas, Middleton ve Philips tarafından hazırlanan Korunan Alanların Yönetim Planlamasına İlişkin Rehber (Guidelines for Management Planning of Protected Areas)”,
(2013) yılında hazırlanan UNESCO, ICCROM, IUCN ve ICOMOS iş birliğinde, Wijesuriya, G., Thompson, J. ve Young tarafından hazırlanan kitap Dünya Kültür Mirasının Yönetimi (Managing Cultural World Heritage)”.
Bu nedenle sorunun doğru cevabı B şıkkıdır.

Soru 8

Aşağıdakilerden hangisi 2003 yılında Korunan Alanların Yönetim Planlamasına İlişkin Rehberi hazırlayan Dünya Korunan Alanlar Birliğinin kısa adıdır.

Seçenekler

A
ICOMOS
B
ICAHM
C
OCCROM
D
IUCN
E
UNESCO
Açıklama:
“ARK102UArkeolojik Alan Yönetimi” Kitabının “Arkeolojik Alanlarda Yönetim Planı Hazırlık Sürecinin Analizi” Başlıklı 5. Bölümünde bu soru ile ilgili şu bilgiye yer verilmektedir.
Kültürel mirasın korunmasına yönelik yönetim planlarının hazırlık sürecinin nasıl işleyeceği ve içeriğinde neler olması gerektiğine ilişkin hazırlanan çeşitli uluslararası rehberler bulunmaktadır. Bu rehberlerden önemli görülenlerden bazıları aşağıdaki şekilde sıralanabilir (Ulusan, 2016, 376379):
(1990) ICOMOS Uluslararası Arkeolojik Miras Yönetimi Komitesi / ICAHM tarafından hazırlanan Kültürel Mirasın Korunması ve Yönetimi Tüzüğü (Charter for the Protection and Management of the Archaeological Heritage),
(1998) ICCROM liderliğinde Jokilehto ve Feilden tarafından yayınlanan Dünya Miras Alanlarının Yönetimi Rehberi (Management Guidelines for World Cultural Heritage Sites)”,
(1998) İngiliz Tarihi Kentler Forumunca yayınlanan Korunan Alan Yönetimi Rehberi (Conservation Area Management: A Practical Guide),
(2003) yılında IUCN (Dünya Korunan Alanlar Birliği) liderliğinde Thomas, Middleton ve Philips tarafından hazırlanan Korunan Alanların Yönetim Planlamasına İlişkin Rehber (Guidelines for Management Planning of Protected Areas)”,
(2013) yılında hazırlanan UNESCO, ICCROM, IUCN ve ICOMOS iş birliğinde, Wijesuriya, G., Thompson, J. ve Young tarafından hazırlanan kitap Dünya Kültür Mirasının Yönetimi (Managing Cultural World Heritage)”.
Bu nedenle sorunun doğru cevabı D şıkkıdır.

Soru 9

Aşağıdakilerden hangisi Arkeolojik alanlarda Alan Yönetim Planının hazırlanma sürecinin ilk aşamasında gerçekleştirilmesi gereken faaliyetlerden birisidir?

Seçenekler

A
Paydaşların Belirlenmesi
B
Turizm potansiyeli değerlendirilmesi
C
Katma değeri ve rant Değerlendirilmesi
D
Bedel değerlendirilmesinin yapılması
E
Alanın modern kentin gelişimine engel olunması
Açıklama:
“ARK102UArkeolojik Alan Yönetimi” Kitabının “Arkeolojik Alanlarda Yönetim Planı Hazırlık Sürecinin Analizi” Başlıklı 5. Bölümünde bu soru ile ilgili şu bilgiye yer verilmektedir.
Yönetim Planlarının hazırlanması süreci incelendiğinde ise çalışmaların birbirini takip eden aşamalarla gerçekleştirilmesi gerektiği anlaşılmaktadır. Demas’ın da aralarında olduğu araştırmacılar, planlama sürecinde yapılması gereken çalışmaları genel olarak aşağıdaki şekilde sınıflandırmaktadır (Şekil 5.2);

  • Tespit ve tanımlama aşaması (bilgi toplama, envanter çalışmaları ve paydaşların belirlenmesi),

  • Analiz ve değerlendirme aşaması (alanın öneminin, mevcut durumunun, alanın yönetimsel açıdan değerlendirilmesi),

  • Karar üretme aşaması (amacın belirlenmesi, alanın vizyonunun oluşturulması, yönetim stratejilerinin, hedeflerin ve eylemlerin geliştirilmesi).


Bu nedenle sorunun doğru cevabı A şıkkıdır.

Soru 10

Aşağıdakilerden hangisi Arkeolojik Alanlar için hazırlanan Yönetim planlarının hedeflerinden birisi olabilir.

Seçenekler

A
Ekonomik
B
Popüler
C
Dikkat Çekici
D
Ölçülebilir
E
Kapsamlı
Açıklama:
“ARK102UArkeolojik Alan Yönetimi” Kitabının “Arkeolojik Alanlarda Yönetim Planı Hazırlık Sürecinin Analizi” Başlıklı 5. Bölümünde bu soru ile ilgili şu bilgiye yer verilmektedir.
Yönetim planı hedeflerini tariflemek ve bu hedeflerin önceliklerini belirlemek, planlama sürecinin en önemli etaplarındandır. Planınbaşarılı ol- masında belirlenen hedeflerin çok önemli bir rolü vardır. Bu bağlamda, yönetim planının hedefleri (Thomas ve Middleton,2003);
  • Kesin/spesifik,
  • Başarılabilir ve gerçekçi,
  • Zaman ilişkili,
  • Ölçülebilir,
  • Alanın amaç, önem ve öne çıkan değerlerini yansıtacak bir yaklaşımla,
  • Ulaşılmak istenen sonucu belirten şekilde,
  • Konuları yeterli şekilde açıklayan,
  • Mantık çerçevesinde hazırlanmış ve Öncelik sırasına göre yazılmış olmalıdır.
Bu nedenle sorunun doğru cevabı D şıkkıdır.

Soru 11

.............................. insanoğlunun tarih boyunca yarattığı ve yok edildiğinde geri dönüşü mümkün olmayan ortak değerler bütünüdür.
Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yer, aşağıdakilerden hangisi ile doğru olarak tamamlanır?

Seçenekler

A
Taşınır kültür varlıkları
B
Taşınmaz kültür varlıkları
C
Maddi kalıntılar
D
Korunması gerekli mimari yapılar
E
Tescilli yapılar
Açıklama:
Taşınmaz kültür varlıkları, insanoğlunun tarih boyunca yarattığı ve yok edildiğinde geri dönüşü mümkün olmayan ortak değerler bütünüdür.

Soru 12

Ülkemizdeki Arkeolojik alanların yönetim planının hazırlanması süresince yapılacak çalışmalar, hangi Bakanlığın hazırlamış olduğu yönetmeliğe bağlı kalınarak yapılmalıdır?

Seçenekler

A
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı
B
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı
C
Kültür ve Turizm Bakanlığı
D
Milli Eğitim Bakanlığı
E
Tarım ve Orman Bakanlığı
Açıklama:
Ülkemizde arkeolojik alanlar için yönetim planı hazırlanması sorumluluğu, alanın arkeolojik, kentsel
ya da doğal sit olması durumuna göre Kültür ve Turizm Bakanlığı, Belediyeler gibi farklı kurumlara ait olabilir. Bu kurumlar tarafından alan yönetim planlarının hazırlanması sürecinde yapılacak çalışmalar, Kültür ve Turizm Bakanlığınca hazırlatılan 27.11.2005 tarih ve 26006 sayılı yönetmelik çerçevesinde sürdürülmektedir.

Soru 13

Aşağıdakilerden hangisi Taslak yönetim planının tartışılması ve fikir alınmasına yönelik görüşmeler sürecinde yapılması gereken çalışmalardan birisi değildir?

Seçenekler

A
Paydaşların belirlenmesi
B
Bilgilendirici, açık ve kullanımı kolay dokümanların üretilmesi
C
Müzakere sürecindeki tüm yorumların kaydedilerek arşivlenmesi
D
Soru sorulan konularda gelen isteklere ivedilikle cevap verildiğinden emin olunması
E
Alanın yakınında yaşayan insanların sosyo-kültürel ve sosyo-ekonomik şartlarının araştırılması
Açıklama:
Taslak yönetim planının tartışılması ve fikir alınmasına yönelik görüşmeler sürecinde aşağıdaki çalışmalar yapılmalıdır;
• Paydaşların belirlenmesi,
• Eşitlik ve şeffaflığı temel alan bir yaklaşımın benimsenmesi,
• Bilgilendirici, açık ve kullanımı kolay dokümanların üretilmesi,
• Görüş geliştirmek için uygun araçların kullanılması,
• Tekliflerin taslak nitelikte olduğunun vurgulanması,
• Görüşlerin tekrar değerlendirilmesine hazır olunması,
• Müzakere sürecindeki tüm yorumların kaydedilerek arşivlenmesi,
• Soru sorulan konularda gelen isteklere ivedilikle cevap verildiğinden emin olunması,
• Kabul edilen ya da edilmeyen farklı bakış açılarının dikkate alınması,
• İnsanlara zaman konusunda baskı yaşamayacakları kadar bir süre verilmesi ancak insanların ilgilerini kaybedecek kadar da ağır davranılmaması,
• İlgi gruplarının sürece katılımları ve müzakere sürecinin planlanması,
• Bazı paydaşlar tarafından plan üzerinde talep edilen değişikliklerin diğer paydaşları etkilemesi halinde daha fazla istişare yapılması,
• Bilgilendirici bir süreç işletilmesi,
• Yorum yapan kişilere tartışma sonuçlarının geri bildirilmesi,
• Paydaşların korunan alanların korunmasında engel olarak değil, temel ortaklar olarak ele alınması önemlidir.

Soru 14

Kültürel Mirasın Korunması ve Yönetimi Tüzüğünü aşağıdaki hangi komite tarafından hazırlanmıştır?

Seçenekler

A
ICOMOS
B
ICCROM
C
IUCN
D
UNESCO
E
İngiliz Tarihi Kentler Forumu
Açıklama:
(1990) ICOMOS Uluslararası Arkeolojik Miras Yönetimi Komitesi / ICAHM tarafından hazırlanan Kültürel Mirasın Korunması ve Yönetimi Tüzüğü (Charter for the Protection and Management of the Archaeological
Heritage),

Soru 15

Korunan Alan Yönetimi Rehberi 1998'de ........................................tarafından yayınlanmıştır.
Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yer aşağıdakilerden hangisi doğru olarak tamamlar?

Seçenekler

A
ICCROM
B
UNESCO
C
İngiliz Tarihi Kentler Forumu
D
IUCN
E
ICOMOS
Açıklama:
(1998) İngiliz Tarihi Kentler Forumunca yayınlanan Korunan Alan Yönetimi Rehberi
(Conservation Area Management: A Practical
Guide)

Soru 16

Uluslararası Rehberlerle ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi doğru bir ifade değildir?

Seçenekler

A
1998'de ICCROM liderliğinde Dünya Miras Alanlarının Yönetimi Rehberi yayınlanmıştır
B
Kültürel Mirasın Korunması ve Yönetimi Tüzüğü 1990'da hazırlanmıştır
C
IUCN, Dünya Korunan Alanlar Birliği anlamına gelmektedir
D
Dünya Kültür Mirasının Yönetimi Wijesuriya, Thompson ve Young tarafından hazırlanmıştır
E
Korunan Alan Yönetimi Rehberi Jokilehto ve Feilden tarafından yayınlanmıştır
Açıklama:
(1998) İngiliz Tarihi Kentler Forumunca
yayınlanan Korunan Alan Yönetimi Rehberi
(Conservation Area Management: A Practical
Guide),

Soru 17

Aşağıdakilerden hangisinde Yönetim planlama süreci aşamaları doğru bir sıralanma ile verilmiştir?

Seçenekler

A
Tespit ve tanımlama, Analiz ve değerlendirme, Karar üretme
B
Analiz ve değerlendirme, Karar üretme, Sonuç
C
Belgeleme ve tanımlama, Yetki sınırı belirleme, Karar üretme
D
Yönetim kapsamı, Amaç ve Politikaların belirlenmesi, Hedeflerin oluşturulması
E
Paydaşlar, Fiziksel durum, Stratejilerin geliştirilmesi
Açıklama:
1. Tespit ve tanımlama aşaması (bilgi toplama, envanter çalışmaları ve paydaşların belirlenmesi),
2. Analiz ve değerlendirme aşaması (alanın öneminin, mevcut durumunun, alanın yönetimsel açıdan
değerlendirilmesi),
3. Karar üretme aşaması (amacın belirlenmesi, alanın vizyonunun oluşturulması, yönetim stratejilerinin,
hedeflerin ve eylemlerin geliştirilmesi).

Soru 18

Arkeolojik alanda yönetim planı hazırlık sürecinde aşağıdakilerden hangisinin yapılması büyük bir önem taşımaktadır?

Seçenekler

A
Kazı ekibi ile görüşme
B
Yerel halk ile görüşme
C
Arkeolojik yapıların kazılması
D
Paydaş analizi
E
Arkeolojik kazı alanlarının tanıtımı
Açıklama:
Arkeolojik alana yönelik hazırlanan yönetim planının başarılı ve uygulanabilir olması ve istenilen hedefe varılabilmesi için yönetim planı hazırlık sürecinde paydaş analizi yapılarak paydaşların fikirlerinin alınması ve kararların birlikte oluşturulması, planın uygulanabilirliği ve başarısı açısından
büyük önem taşımaktadır.

Soru 19

Aşağıdakilerden hangisi Arkeolojik alanın yönetim planlaması sürecine katkı verebilecek paydaşlardan birisi değildir?

Seçenekler

A
Kazı ekibi
B
Yerel ölçekteki karar mekanizmaları
C
Sponsorlar
D
İl Tarım Müdürlüğü
E
Ziyaretçiler
Açıklama:
Arkeolojik alanın yönetim planlaması sürecine katkı verebilecek, alanda bir şekilde etkileşimi olan
paydaşlar aşağıdaki örnekte olduğu gibi belirlenebilir:
• Alanda çalışma yapan kişiler (kazı ekibi, araştırmacı vb.),
• Araştırma grupları, arkeoloji ve bilimsel topluluklar,
• Yerel, bölgesel ve ülkesel ölçekte karar mekanizmaları,
• Destek verecek dernek ve vakıflar, sivil toplum kuruluşları,
• Sponsorlar,
• Yerel halk,
• Ziyaretçiler,
• Eğitimciler,
• Uluslararası kurumlar (ICOMOS, UNESCO, ICCROM vb.).

Soru 20

Eylem planları; kısa, orta ve uzun erimlidir. Feilden ve Jokilehto, uzun dönemi kaç yıl olarak önermişlerdir?

Seçenekler

A
5
B
10
C
15
D
25
E
30
Açıklama:
Eylem planları; kısa, orta ve uzun erimli olarak tariflenmelidir. Zaman dilimleri ile ilgili olarak
Feilden ve Jokilehto’nun çalışmasında, kısa dönem 1 yıl, orta dönem 5 yıl, uzun dönem ise 30 yıl
olarak önerilmektedir.

Ünite 6

Soru 1

Bir yapının ayakta kalabilmiş mevcut durumunun mimari olarak belgelenmesine ne ad verilir?

Seçenekler

A
Rekonstrüksiyon
B
Konsolidasyon
C
Rölöve
D
Aksonometrik İzdüşüm
E
Restitüsyon
Açıklama:
Mimari belgeleme çalışmaları, koruma proje sürecinin ilk temel adımıdır. Mimari belgeleme aşamasının da ilk temel adımı, yapının mevcut durumunun mimari bir ifade ile sayısal ortama aktarılması olarak belirmektedir. Yapının ayakta kalabilmiş mevcut durumunun mimari olarak ifade edilmesine “yapının rölövesi” adı verilir.
Doğru Cevap C’dir.

Soru 2

Bir kısmı ayakta kalabilmiş olan yapının ilk inşa edildiği dönemdeki mimari biçimlenmesinin, plan şemasının, mimari süslemelerinin, kullanım özelliklerinin nasıl olduğunun ortaya çıkarılması amacıyla yapılan kuramsal çalışmalar aşağıdakilerden hangisi ile ifade edilir?

Seçenekler

A
Restitüsyon
B
Restorasyon
C
Rekonstrüksiyon
D
Konsolidasyon
E
Rölöve
Açıklama:
Bir kısmı ayakta kalabilmiş olan yapının ilk inşa edildiği dönemdeki mimari biçimlenmesinin, plan şemasının, mimari süslemelerinin, kullanım özelliklerinin nasıl olduğunun ortaya çıkarılması amacıyla yapılan kuramsal çalışmalar Restitüsyon çalışmaları olarak adlandırılır.
Doğru Cevap A’dır.

Soru 3

Aşağıdakilerden hangisi Koruma projesi kapsamında üretilecek koruma uygulama kararları arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Tamamlama
B
Sağlamlaştırma
C
Tümleme
D
Ayağa kaldırma
E
Çözülme
Açıklama:
Koruma öncelikleri ve güvenli restitüsyon önerisi, müdahale biçimlerini belirleyecektir. Uluslararası koruma ölçütleri de müdahale biçimlerini etkileyen önemli faktörlerdendir. Sağlamlaştırma, tamalama yapılması, tümleme yapılması, ayağa kaldırılması, koruma örtüsü tasarlanması, sürekli bakım ve koruma, Arkeolojik alanlarda koruma sürecinin yönetilmesi, koruma projesi kapsamında üretilecek koruma uygulama kararları arasında yer almaktadır.
Doğru Cevap E’dir.

Soru 4

Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma ile ilgili yasa aşağıdakilerden hangisidir ?

Seçenekler

A
5226 Sayılı Yasa
B
5018 Sayılı Yasa
C
1710 Sayılı Yasa
D
2863 Sayılı Yasa
E
3386 Sayılı Yasa
Açıklama:
2863 Sayılı Yasa Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Yasasıdır.
Doğru Cevap D’dir.

Soru 5

“Bütünleşik Koruma” kavramına açılımlar getirilerek koruma politikalarının yasal, finansal, teknik ve yönetsel açılardan desteklenmesi gereğine vurgu yapılan ve çevreyi etkileyecek kararların oluşturulmasında halkın bir paydaş olduğu belirtilen 1975 yılındaki deklarasyona ev sahipliği yapan şehir aşağıdakilerden hangisidir ?

Seçenekler

A
Brüksel
B
Venedik
C
Paris
D
Amsterdam
E
Viyana
Açıklama:
1975 yılında Amsterdam Deklarasyonunda (Avrupa Mimari Mirası Kartası) “Bütünleşik Koruma” (Integrated Conservation) kavramına açılımlar getirilerek koruma politikalarının yasal, finansal, teknik ve yönetsel açılardan desteklenmesi gereğine vurgu yapılmış; çevreyi etkileyecek kararların oluşturulmasında halkın bir paydaş olduğu belirtilmiştir.
Doğru Cevap D’dir.

Soru 6

1999 tarihli “Tarihî bir yerin çevresinde, onunla ilgili alanlar ve nesneler onun kültürel değerine değer katıyorsa korunmalıdır” uyarısı aşağıdakilerden hangisinin sonuç bildirgeleri arasında yer alır ?

Seçenekler

A
Turizm Yönetimi Tüzüğü
B
Burra Tüzüğü
C
Nara Özgünlük belgesi
D
Venedik Tüzüğü
E
Amsterdam Deklarasyonu
Açıklama:
Avustralya ICOMOS’u tarafından oluşturulan Burra Tüzüğünde ise daha önce Venedik Tüzüğü 1. maddesinde de vurgulanan “kültürel önem/anlam” kavramına dikkat çekilmiştir. Aynı zamanda Burra Tüzüğü, “Tarihî bir yerin çevresinde, onunla ilgili alanlar ve nesneler onun kültürel değerine değer katıyorsa korunmalıdır.” uyarısı yapmaktadır.
Doğru Cevap B ‘dir.

Soru 7

“Deniz ve Nil Kaplumbağaları Koruma ve İzleme Projeleri” yürütüldüğü antik kent aşağıdakilerden hangisidir ?

Seçenekler

A
Patara
B
Olympos
C
Side
D
Aspendos
E
Perge
Açıklama:
“Deniz ve Nil Kaplumbağaları Koruma ve İzleme Projeleri” yürütüldüğü antik kent Patara’dır.
Doğru cevap A

Soru 8

Kültürel ve doğal kaynakları ve bu bağlamda yaban hayatı ve evcil hayvanları içeren, tarihî bir olay ve bir etkinlikle birlikte olan ya da çeşitli kültürel ve estetik değerler sergileyen coğrafi alanlar aşağıdakilerden hangisidir ?

Seçenekler

A
Orman Alanları
B
Arkeolojik Sit Alanları
C
Kentsel Sit Alanları
D
Kentsel Arkeolojik Sit Alanları
E
Kültürel Peyzaj Alanları
Açıklama:
Kültürel ve doğal kaynakları ve bu bağlamda yaban hayatı ve evcil hayvanları içeren, tarihî bir olay ve bir etkinlikle birlikte olan ya da çeşitli kültürel ve estetik değerler sergileyen coğrafi alanlar Kültürel Peyzaj Alanlarıdır.
Doğru Cevap E’dir.

Soru 9

Arkeolojik Sit Alanları kaç farklı derece ile gruplandırılır ?

Seçenekler

A
1
B
2
C
3
D
4
E
5
Açıklama:
Arkeolojik sit alanları, 1. Derece, 2. Derece ve 3. Derece Arkeolojik Sit olarak derecelendirilerek üç gruba ayrılmıştır. Doğru Cevap C’dir.

Soru 10

MÖ X. yy’da kurulan, M.S. II. yy’da Roma döneminde mimar Zenon tarafından inşa edilmiş tiyatrosu ile ünlü antik kent aşağıdakilerden hangisidir ?

Seçenekler

A
Perge
B
Aspendos
C
Efes
D
Milet
E
Afrodisias
Açıklama:
Aspendos Antik Kenti, Köprüçayı’nın dağlık bölgesinden düzlüğe ulaştığı yerde MÖ X. yy’da kurulmuştur. Buradaki antik tiyatro M.S. II. yy’da Romalılar tarafından inşa edilmiştir. Kent biri büyük biri küçük iki tepe üzerine kurulmuştur. Önemli bir ticaret yolu üzerinde olduğu ve limana bağlandığı için Aspendos, her çağda önemli kentler arasında yer almıştır. Aspendos Tiyatrosu, Anadolu’daki antik tiyatrolar arasında iyi korunmuş yapılardan biridir. Mimarı Aspendoslu Theodorus’un oğlu Zenon’dur. Doğru Cevap B’dir.

Ünite 7

Soru 1

Birbirinden çok farklı kültürlerin eserlerinin Avrupa’daki müzelere taşınmasını sağlayan ve gösterişli eserleri bulmak için yapılan kazılarda kalıntıların tahrip edilmesine neden olan olay aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Batı'da arkeolojinin Doğu'dan daha erken ortaya çıkması.
B
Doğu sanatına ve kültürel zenginliğine duyulan hayranlık.
C
Sömürgeci ülkelerin her şeyi elde etme çabası.
D
Arkeolojik verilerin politik propaganda malzemesi olarak kullanılması.
E
Kutsal kitaplarda adları geçen yerleşmeleri aramak üzere Avrupa’dan Mısır ve Mezopotamya başta olmak üzere denizaşırı ülkelere gerçekleştirilen yolculuklar.
Açıklama:
Kutsal kitaplarda adları geçen yerleşmeleri aramak üzere Avrupa’dan Mısır ve Mezopotamya başta
olmak üzere denizaşırı ülkelere gerçekleştirilen yolculuklar ise birbirinden çok farklı kültürlerin eserlerinin Avrupa’daki müzelere taşınmasını getirmiş,
gösterişli eserleri bulmak için yapılan kazılarda kalıntılar tahrip olmuştur. Bu tahribat bir süre sonra
bu ülkelerdeki koruma faaliyetlerinin başlangıcını
oluşturmuş, ilk müzeler kurulmuş, ilk yasal düzenlemeler yapılmıştır.

Soru 2

Modern kentsel arkeolojinin başlangıcı hangi yüzyılda gerçekleşmiştir?

Seçenekler

A
11. ve 12. yy.'lar.
B
12. ve 13. yy.'lar.
C
13. ve 14. yy.'lar.
D
16. yy.
E
19. yy.
Açıklama:
Avrupa’da Büyük Roma-Germen İmparatorluğun parçalanmasıyla ortaya çıkan İngiltere, Hollanda, Danimarka, İsveç, Norveç gibi yeni devletler 16. ve 17. yüzyıllardan itibaren klasik dönem arkeolojisi
dışında yeni araştırmalara ve kimliklerini kanıtlama çabası içine girmişlerdir. 19. yüzyıldan itibaren ise
Londra’da, Oslo’da yapılan kazı çalışmalarında Orta Çağ yerleşimlerinin izlerinin ortaya çıkarılması ve
belgelenmesi, modern kentsel arkeolojinin başlangıcı olarak kabul edilmektedir

Soru 3

19. yüzyıldan itibaren Avrupa’da ulusal bir endişe konusu olmaya başlayan tarihî anıt eserlerin korunması, 20. yüzyılın başlarında koruma sorumluluğunu devlet kurumlarının üstlenmesiyle sonuçlanmıştır. Aşağıdakilerden hangisi bu konu ile ilgili kurumlardan biridir?

Seçenekler

A
Fransız Devrimi etkisiyle 1830’da kurulan Tarihi Anıtlar Teşkilatı.
B
İngiltere’de 1882 yılında kabul edilen Eski Eserler Koruma teşkilatı.
C
Eski Eserler ve Güzel Sanatlar Yüksek Kurulu.
D
Uluslararası Modern Mimarlık Kongreleri.
E
Tarihî Anıtların Restorasyonu Kartası.
Açıklama:
19. yüzyıldan itibaren Avrupa’da ulusal bir endişe konusu olmaya başlayan tarihî anıt eserlerin
korunması, 20. yüzyılın başlarında koruma sorumluluğunu devlet kurumlarının üstlenmesiyle sonuç-
lanmıştır (De Boer, 2006, Rodwell, 2007 ve Stubbs,
2009). Fransız Devrimi etkisiyle 1830’da kurulan
Tarihi Anıtlar Teşkilatı, bu konudaki ilk kurumlardan biri (Longuet & Vincent, 2001 ve Okyay,
2001) ve İngiltere’de 1882 yılında kabul edilen Eski
Eserler Koruma Yasası (The Ancient Monuments
Protection Act) ise ilk yasal belge olarak kabul edilmektedir (Delafons, 2005).

Soru 4

Anıt eserlerin restorasyonu için ilkeler belirlemek üzere toplanan Eski Eserler ve Güzel Sanatlar Yüksek Kurulu’nun oluşturduğu 11 maddelik Restorasyon Kartası (Carta Del Restaura) hangi ülkede ve kaç yılında oluşturulmuştur?

Seçenekler

A
1920 Fransa
B
1927 İngiltere
C
1930 Almanya
D
1931 İtalya
E
1945 Belçika
Açıklama:
20. yüzyıl başında gelişmeye başlayan anıt eserin çevresiyle birlikte korunması anlayışı, yüzyılın ikinci yarısında yerini sivil yapıların da korunması anlayışına bırakmıştır. Bu konuda 1931 yılında İtalya’da anıt eserlerin restorasyonu için ilkeler belirlemek
üzere toplanan Eski Eserler ve Güzel Sanatlar Yüksek Kurulu’nun oluşturduğu 11 maddelik Restorasyon Kartası (Carta Del Restaura), öncü bir belgedir

Soru 5

Hangi milletin kültür ürünü olursa olsun bu eserlere yapılacak saldırıların bütün insanlığın kaybı anlamına geldiği ilk kez global düzeyde kayıt altına alan olay hangisidir?

Seçenekler

A
14 Mayıs 1954 tarihinde La Haye’de UNESCO tarafından imzalanan “Silahlı Bir Çatışma Hâlinde Kültür Mallarının Korunmasına Dair Sözleşme”.
B
Yugoslavya, Irak ve Afganistan’da yaşanan çatışmalarda tahrip edilen kültür varlıkları göz önüne alınarak 26 Mart 1999 tarihinde UNESCO tarafından yenilenen sözleşme.
C
1964 yılında Venedik’te yapılan Tarihî Anıtların Korunması ile İlgili Mimar ve Teknisyenleri II.
Uluslararası Kongresi.
D
1928-1956 yılları arasında yapılan Uluslararası Modern Mimarlık Kongreleri.
E
1970’lere girerken Avrupa Konseyi’nin kabul ettiği Arkeolojik Mirasın Korunmasına Yönelik Avrupa Sözleşmesi.
Açıklama:
Diğer taraftan kültür mirasının bir bütün olarak risklerden korunması tartışmalarının başlangıcı da II. Dünya Savaşı’nın yıkıcı etkileriyle ortaya çıkmıştır. Bu konudaki ilk uluslararası belge, 14 Mayıs 1954 tarihinde La Haye’de UNESCO tarafından imzalanan “Silahlı Bir Çatışma Hâlinde Kültür Mallarının Korunmasına Dair Sözleşme”dir. Toplam 40 madde olan Sözleşmede I. ve II. Dünya Savaşları başta olmak üzere tüm savaşlar nedeniyle kültür mirasının giderek tahrip olmasına dikkat çekilmektedir. Hangi milletin kültür ürünü olursa
olsun bu eserlere yapılacak saldırıların bütün insanlığın kaybı anlamına geldiği ilk kez bu düzeyde kayıt altına alınmaktadır.

Soru 6

Aşağıdakilerden hangisi kentsel koruma hareketinin doğuşunu hızlandırmıştır?

Seçenekler

A
İhtiyaçların kent çeperlerinde yeni yerleşmeler kurularak karşılanmasını öngören yaklaşım.
B
Yasalarla henüz koruma altında alınmamış olan kent merkezlerinin yeniden inşa edilmesini benimseyen yaklaşım.
C
Bütünleşik koruma anlayışı.
D
I. Dünya savaşından sonra kent nüfuslarının artışı
E
Hollanda’da Rotterdam, İngiltere’de Plymouth, Doğu Almanya’da Dresden kentlerinin savaş sırasında tahrip olan kent merkezlerinin yeniden inşa edilmesi.
Açıklama:
II. Dünya Savaşı sonrasında kentlerin nüfuslarının büyümeye başlaması, araç sahipliğinin artması, sanayi ve hizmet binalarına duyulan ihtiyacın yükselmesi, kentlerin planlanmasında iki farklı tutumu doğurmuştur. Birinci tutum; bu ihtiyaçların kent çeperlerinde yeni yerleşmeler kurularak karşılanmasını öngörmekte, ikinci tutum ise yasalarla henüz koruma altında alınmamış olan kent merkezlerinin yeniden inşa edilmesini benimsemektedir. Bu ikinci yaklaşım, kentsel koruma hareketinin doğuşunu hızlandırmıştır çünkü kentsel yenileme (urban renewal) hareketi olarak gelişen ikinci alternatif; kent merkezlerinin tahrip edilmesini getirmiş, bu da kentlilerin sivil koruma hareketleri başlatarak kentlerine sahip çıkmalarıyla cevaplanmıştır.

Soru 7

Kentsel korumada önemli bir dönüm noktası olan ve Avrupa Mimari Mirası Kongresi’nde resmi
olarak ilan edilen “Avrupa Mimari Miras Tüzüğü” hangi yılda ve hangi ülkede gerçekleşmiştir?

Seçenekler

A
21-25 Ekim 1975 Amsterdam, Hollanda.
B
6 Mayıs 1969 Londra, İngiltere.
C
16 Ocak 1992 Valetta-Malta.
D
1964 yılında Venedik, İtalya.
E
1954 tarihinde Viyana, Avusturya.
Açıklama:
Bu kapsamda Avrupa Konseyi’nin “Geçmişimiz
için Bir Gelecek” sloganı ile kabul ettiği ve 21-25
Ekim 1975 tarihleri arasında Amsterdam’da düzenlenen Avrupa Mimari Mirası Kongresi’nde resmi
olarak ilan edilen “Avrupa Mimari Miras Tüzüğü”
(European Charter of the Architectural Heritage)
(Ahunbay, 1996 ve Delafons, 2005), kentsel korumada önemli bir dönüm noktası olmuştur.

Soru 8

Aşağıdakilerden hangisi “Avrupa İyi Uygulama Kodu/Prensipleri” çerçevesinde Kamu yetkili ve plancılarının rollerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Kentsel arkeolojik mirasın toplum için değeri
B
Kentsel kimlik
C
Kentsel topografya
D
Kentsel geçmişin özgün belgesi
E
Arkeolojinin bütünleştirilmesi
Açıklama:
Kamu Yetkililerinin ve Plancıların Rolü
Kentsel arkeolojik mirasın toplum için değeri, Koruma için temel kabul, Kentsel kimlik, Kentsel topografya, Kentsel geçmişin özgün belgesi, İmar planları:Arkeolojik tavsiye, Uyuşmazlıklar, Kentsel arkeoloji ve eğitim. Ancak Arkeolojinin bütünleştirilmesi, Mimarların ve Müteahhitlerin Rolü kapsamındadır.

Soru 9

16 Kasım 1972'de kabul edilen UNESCO'nun Dünya Kültürel ve Doğal Mirasının Korunması Hakkında Sözleşmesini (Dünya Miras Sözleşmesi), Türkiye kaç yılında kabul etmiştir?

Seçenekler

A
1972
B
1975
C
1979
D
1982
E
1990
Açıklama:
Bu miras değerlerinin ulusal düzeyde korunması ülkelerin
ekonomik, bilimsel ve teknik kaynaklarının yetersiz
olması nedeniyle çok zordur; ayrıcalıklı öneme sahip
olan kültürel ve doğal miras değerleri tüm insanlığın
ortak dünya mirası olarak koruma altına alınmalıdır
denilmektedir (URL4). Türkiye, Sözleşmeyi on yıl
sonra; 1982 yılında kabul etmiştir.

Soru 10

Türkiye’de 2021 yıl sonu itibarıyla kaç adet sit alanı bulunmaktadır?

Seçenekler

A
22233
B
21512
C
1272
D
1974
E
987
Açıklama:
Türkiye’de 2021 yıl sonu itibarıyla toplam 22233 adet sit alanı bulunmaktadır. Bunlar içinde arkeolojik sitler 21512’ye ulaşan sayılarıyla toplam sit alanlarının %96,75’ini oluşturmaktadırlar. İkinci sıradaki
kentsel sitler ise 1272 adet ile toplamdan %1,58’lik bir pay almaktadırlar.

Soru 11

Avrupa’da Arkeoloji bilim alanının “tarih öncesi buluntuları ve tipolojileri” üzerinde çalışmalarını derinleştirmeye başladığı dönem aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
  1. yüzyıl
B
  1. yüzyıl
C
  1. yüzyıl
D
19. yüzyıl
E
20. yüzyıl
Açıklama:
Avrupa’da Koruma Kavramının Gelişmesi
“Çalışmaları genelde klasik dönem ile sınırlı olan arkeoloji bilim alanı 19. yüzyıldan itibaren tarih öncesi buluntuları ve tipolojileri üzerinde çalışmalarını derinleştirmeye başlamıştır.”

Soru 12

Anıt eserler gibi "sivil yapıların" da korunması gerektiğine dair anlayış ne zaman ortaya çıkmıştır?

Seçenekler

A
18. yüzyılın sonu
B
  1. yüzyılın ortası
C
  1. yüzyılın sonu
D
20. yüzyılın ortası
E
20. yüzyılın sonu
Açıklama:
KENT ARKEOLOJİSİ VE ARKEOLOJİK MİRAS YÖNETİMİ KAVRAMLARININ GELİŞİMİ
“20. yüzyıl başında gelişmeye başlayan anıt eserin çevresiyle birlikte korunması anlayışı, yüzyılın ikinci yarısında yerini sivil yapıların da korunması anlayışına bırakmıştır.”

Soru 13

Kültür mirası anlayışının kentsel ölçeğe doğru genişlediğinin ilk habercisi olan madde aşağıdakilerden hangisinde yer alır?

Seçenekler

A
Restorasyon Kartası
B
Tarihî Anıtların Restorasyonu Kartası
C
Eski Eserler Koruma Yasası
D
Venedik Tüzüğü
E
Arkeolojik Mirasın Korunmasına Yönelik Avrupa Sözleşmesi
Açıklama:
KENT ARKEOLOJİSİ VE ARKEOLOJİK MİRAS YÖNETİMİ KAVRAMLARININ GELİŞİMİ
“1931 yılında İtalya’da anıt eserlerin restorasyonu için ilkeler belirlemek üzere toplanan Eski Eserler ve Güzel Sanatlar Yüksek Kurulu’nun oluşturduğu 11 maddelik Restorasyon Kartası (Carta Del Restaura), öncü bir belgedir (Ahunbay, 1996). Karta’nın 6. maddesi kültür mirası anlayışının kentsel ölçeğe doğru genişlediğinin ilk habercisidir: “Anıta ve geçirdiği dönemlere olduğu kadar çevresine de saygılı olunmalıdır. Anıtın çevresindeki yapılar yıkılarak uygunsuz bir biçimde yalnız bırakılmasına veya çevresinin niteliği, kütlesi, rengi, üslubu ile rahatsız edici yapılarla sarılmasına engel olunmalıdır.””

Soru 14

Hangi belgenin ardından 1970’li yıllardan itibaren Avrupa’da başlayan ve UNESCO şemsiyesi altında tüm dünyaya yayılan “bütünleşik koruma” anlayışı gelişmeye başlamıştır?

Seçenekler

A
Arkeolojik Mirasın Korunmasına Yönelik Avrupa Sözleşmesi
B
Avrupa Mimari Miras Tüzüğü
C
Venedik Tüzüğü
D
Dünya Kültürel ve Doğal Mirasının Korunması Hakkında Sözleşme
E
Washington Tüzüğü; Tarihî Kentlerin ve Kentsel Alanların Korunması Tüzüğü
Açıklama:
1970’ler ve Arkeolojik Mirasın Korunmasına Yönelik Avrupa Sözleşmesi
"Arkeolojik Mirasın Korunmasına Yönelik Avrupa Sözleşmesi’nin ardından 1970’li yıllardan itibaren Avrupa’da başlayan ve UNESCO şemsiyesi altında tüm dünyaya yayılan “bütünleşik koruma” anlayışı gelişmeye başlamıştır. Batı Avrupa ülkelerinde koruma yasaları, 1950-1970 yılları arasında kentsel ölçeğe doğru genişlemiştir.”

Soru 15

Aşağıdakilerden hangisi İngiltere’de “English Heritage” kurumunun hazırladığı “Başarılı bir Dünya Miras Alanı Yönetim Planı” için sorulan sorulardan biri değildir?

Seçenekler

A
Alanda ne vardır?
B
Önemli olan nedir ve niçin önemlidir?
C
Kültür varlıklarını yıpratan nedir?
D
Kültür varlıklarını korumak kimlerin görevidir?
E
Kültür varlıklarını yerinde korumak için ne tür politikalar gerekir?
Açıklama:
Kent Arkeolojisi ve “English Heritage” uygulamaları
"İngiltere’de “English Heritage” kurumu hazırladığı ulusal uygulama rehberinde Başarılı bir Dünya Miras Alanı Yönetim Planı için şu soruları sormak ve cevabını almak gerekir şeklinde genel bir çerçeve çizmektedir:
  1. Alanda ne vardır? Miras alanında yer alan ve sadece üstün evrensel değer taşıyan varlıkların özellikleri değil tüm kullanımları kapsayan bir tanım yapılmalıdır.
  2. Önemli olan nedir ve niçin önemlidir? Tüm kültür varlıkları öncelik sıralamasına göre tanımlanmalıdır. Bu tanımlama; sadece üstün evrensel değer taşıyanları değil ulusal, bölgesel ve yerel değerleri de kapsamalıdır.
  3. Kültür varlıklarını yıpratan nedir? Kültür varlıklarını yıpratan sorunlar ve bu değerlerin sürdürülebilir kullanımı için izlenecek yollar net olarak tanımlanmalıdır.
  4. Kültür varlıklarını yerinde korumak için ne tür politikalar gerekir? Yıpranmalara karşı ve alanın kimliğini ve sürdürülebilir kullanımını geliştirmek için geliştirilecek politikalar açıklanmalıdır.
  5. Politikalar nasıl uygulanır ve izlenir? Planın uygulama araçlarının ve etkinliği için izleme ve gözden geçirme düzenlemeleri tanımlanmalıdır.”

Soru 16

UNESCO’nun Dünya Kültürel ve Doğal Mirasının Korunması Hakkında Sözleşme (Dünya Miras Sözleşmesi) (Convention Concerning the Protection of the World Cultural and Natural Heritage) hangi tarihte kabul edilmiştir?

Seçenekler

A
1956
B
1961
C
1972
D
1984
E
1995
Açıklama:
UNESCO Dünya Mirası Koruma ve Yönetim Süreci
“UNESCO’nun 16 Kasım 1972 tarihli toplantısında Dünya Kültürel ve Doğal Mirasının Korunması Hakkında Sözleşme (Dünya Miras Sözleşmesi) (Convention Concerning the Protection of the World Cultural and Natural Heritage) adıyla kabul edilmiştir.”

Soru 17

“Kentsel arkeoloji” kavramı Türkiye koruma mevzuatı içine ilk kez ne zaman girmiştir?

Seçenekler

A
1993
B
1994
C
1995
D
1996
E
1997
Açıklama:
Türkiye’de Sit Alanları İçinde Kentsel Arkeolojik Sit Alanlarının Yeri
“Türkiye koruma mevzuatı içine “kentsel arkeoloji” kavramı ilk kez 30.11.1993 tarih ve 338 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulu ilke kararı ile girmiştir.”

Soru 18

“Mimari, yerel, tarihsel, estetik ve sanat özelliği bulunan ve bir arada bulundukları için tek başına taşıdıkları kıymetten daha değerli olan kültürel ve doğal çevre elemanlarının bulundukları alanlardır” şeklinde yapılan tanım aşağıdakilerden hangisine aittir?

Seçenekler

A
Kentsel Sit
B
Doğal Sit
C
Arkeolojik Sit
D
Endüstriyel Sit
E
Kentsel-Arkeolojik Sit
Açıklama:
Kentsel Sit, Arkeolojik Sit ve Kentsel Arkeolojik Sit Tanımları
“Kentsel Sit: Mimari, yerel, tarihsel, estetik ve sanat özelliği bulunan ve bir arada bulundukları için tek başına taşıdıkları kıymetten daha değerli olan kültürel ve doğal çevre elemanlarının (yapılar, bahçeler, bitki örtüleri, yerleşim dokuları, duvarlar) bulundukları alanlardır.”

Soru 19

21.07.1983 tarihinde yürürlüğe giren 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu’nda günümüze kadar kaç kez değişiklik yapılmıştır?

Seçenekler

A
6
B
8
C
10
D
12
E
14
Açıklama:
Türkiye’de Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın kentsel arkeolojik sit alanlarındaki uygulamaları
“21.07.1983 tarihinde yürürlüğe giren 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu’nda günümüze kadar 12 kez değişiklik yapılmıştır.”

Soru 20

Sit alanlarının ilan edilmesi ve kültür ve tabiat varlıklarının tescil edilmesi hangi kurum tarafından yapılmaktadır?

Seçenekler

A
Kültür ve Turizm Bakanlığı
B
Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu
C
Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü
D
Koruma Uygulama Denetim Bürosu
E
Kültür Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulu
Açıklama:
TÜRKİYE’DE KÜLTÜR VE TURİZM BAKANLIĞI’NIN KENTSEL ARKEOLOJİK SİT ALANLARINDAKİ UYGULAMALARI
“Sit alanlarının ilan edilmesi ve kültür ve tabiat varlıklarının tescil edilmesi Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulları tarafından yapılmaktadır.”

Ünite 8

Soru 1

Görseli verilen Dünya Mirası Ambleminde yer alan kare ile temsil edilen aşağıdakilerden hangisidir ?

Seçenekler

A
İnsan yeteneklerinin ve hayal gücünün sonuçları
B
Doğanın gücü ve sundukları
C
Kültür varlıkları
D
Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü'ne üye ülkeler
E
Anıtlar ve Sit Alanları
Açıklama:
Dünya Mirası Amblemi doğa ve kültür varlıklarının birbirine bağımlılığını sembolize etmektedir: Ortadaki kare insan yeteneklerinin ve hayal gücünün sonuçlarını, onu çevreleyen daire ise doğanın sunduklarını simgeler.
Doğru Cevap A'dır.

Soru 2

Genel merkezi Fransa-Paris’te olan ve 1965 yılında kurulan Uluslararası Anıtlar ve Sitler Konseyi’nin kısaltması aşağıdakilerden hangisidir ?

Seçenekler

A
UNESCO
B
WHC
C
ICCROM
D
ICOMOS
E
IUCN
Açıklama:
Genel merkezi Fransa-Paris’te olan ve 1965 yılında kurulan Uluslararası Anıtlar ve Sitler Konseyi’nin kısaltması İCOMOS’tur. ICCROM (Uluslararası Kültür Varlıklarını Koruma ve Onarım (3. Düzey Başlık) Çalışmaları Uluslararası Merkezi), IUCN (Dünya Koruma Birliği), WHC (Dünya Mirası Merkezi), UNESCO ise “Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü’nün kısaltmalarıdır.
Doğru Cevap D’dir.

Soru 3

İstanbul Tarihi Yarımada’da dört koruma alanı; “İstanbul’un Tarihi Alanları” tanımı ve 356 sıra numarasıyla 1985 yılında Dünya Miras Listesi’ne alınmıştır. Aşağıdakilerden hangisi bu alanlardan birisi değildir ?

Seçenekler

A
Sultanahmet Arkeolojik Parkı
B
Süleymaniye Camii ve Çevresi Koruma Alanı
C
Zeyrek Camii ve Çevresi Koruma Alanı
D
İstanbul Kara Surları
E
Üsküdar ve Çevresi Koruma Alanı
Açıklama:
İstanbul Tarihi Yarımada’da dört koruma alanı; “İstanbul’un Tarihi Alanları” tanımı ve 356 sıra numarasıyla 1985 yılında Dünya Miras Listesi’ne alınmıştır. Bu alanlar; Sultanahmet Arkeolojik Parkı, Süleymaniye Camii ve Çevresi Koruma Alanı, Zeyrek Camii ve Çevresi Koruma Alanı ve İstanbul Kara Surları’dır. Üsküdar ve Çevresi bu alanlardan birisi değildir.
Doğru Cevap E’dir.

Soru 4

Antik Çağ’da Likya’nın en büyük idari merkezi olan ve Likya dilinde Arnna olarak adlandırılan, 1988 yılında Dünya Mirası Listesi’ne alınan antik kentimiz aşağıdakilerden hangisidir ?

Seçenekler

A
Olympos
B
Ksanthos
C
Miletos
D
Patara
E
Side
Açıklama:
Fethiye’ye 46 km. uzaklıkta, Kınık beldesinin kuzeyindedir. Antik Çağ’da Likya’nın en büyük idari merkezi olan Ksanthos, Likya dilinde Arnna olarak adlandırılır. Ksanthos, Letoon ile birlikte 1988 yılında Dünya Mirası Listesi’ne alınmıştır. Doğru Cevap B’dir.

Soru 5

Mimar Sinan’ın olgunluk döneminin de en kayda değer eseri ve dünya mimarlık tarihinin başyapıtlarından biri sayılan, içinde bulunduğu külliyesi ile birlikte 2011 yılında Dünya Miras Listesi’ne kaydedilen yapı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Edirne Selimiye Cami
B
İstanbul Süleymaniye Cami
C
İstanbul Şehzade Cami
D
Gebze Çoban Mustafa Paşa Cami
E
Van Hüsrev Paşa Cami
Açıklama:
Mimar Sinan’ın olgunluk döneminin de en kayda değer eseri ve dünya mimarlık tarihinin başyapıtlarından bir sayılan, içinde bulunduğu külliyesi ile birlikte 2011 yılında Dünya Miras Listesi’ne kaydedilen yapı Edirne Selimiye Camisidir. Doğru Cevap A’dır.

Soru 6

Dünya Mirası Listesi’ne 1986 yılında kabul edilen Hititlerin başkenti aşağıdakilerden hangisidir ?

Seçenekler

A
Gordion
B
Hattuşaş
C
Tuşba
D
Yazılıkaya
E
Alacahöyük
Açıklama:
Dünya Mirası Listesi’ne 1986 yılında kabul edilen Hititlerin başkenti Hattuşaş’tır.
Doğru cevap B’dir.

Soru 7

2015 yılında UNESCO Dünya Mirası Listesi’ne bütün insanlığa ait ve üstün evrensel değere sahip kültürel bir miras alanı olarak giren Artemision ve St. Jean Bazilikası’nın da sınırları içerisinde yer aldığı antik kent aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Priene
B
Milet
C
Side
D
Aspendos
E
Efes
Açıklama:
2015 yılında UNESCO Dünya Mirası Listesi’ne bütün insanlığa ait ve üstün evrensel değere sahip kültürel bir miras alanı olarak giren Artemision ve St. Jean Bazilikası’nın da sınırları içerisinde yer aldığı antik kent Efes’tir. Doğru cevap E’dir.

Soru 8

19. yüzyılda İngiltere’ye götürülerek British Museum’da sergilenen Nereidler Anıtı aşağıdaki kentlerden hangisine aittir ?

Seçenekler

A
Ksanthos
B
Patara
C
Hierapolis
D
Pergamon
E
Efes
Açıklama:
Dünyanın 7 harikasından biri olan Halikarnas Mozolesi, Ksanthos’tan 19. yüzyılda İngiltere’ye götürülmüş ve British Museum’da sergilenen Nereidler Anıtı’nın doğrudan ardılı olarak tanımlanmaktadır. Doğru cevap A’dır.

Soru 9

Homeros’un İlyada Destanı’na da konu olmuş, 1998 yılında Dünya Miras Listesi’ne kaydedilen, farklı uygarlıklara ait 9 katmana sahip antik kent aşağıdakilerden hangisidir ?

Seçenekler

A
Troya
B
Letoon
C
Hierapolis
D
Pergamon
E
Aphrodisias
Açıklama:
Homeros’un İlyada Destanı’na da konu olmuş, 1998 yılında Dünya Miras Listesi’ne kaydedilen, farklı uygarlıklara ait 9 katmanlı antik kent Troya’dır. Doğru cevap A’dır.

Soru 10

2018 tarihinde UNESCO Dünya Miras Listesine girerek Türkiye’nin 18. miras ögesi olan Göbekli Tepe aşağıdaki şehirlerden hangisinin sınırları içerisinde yer almaktadır ?

Seçenekler

A
Van
B
Mardin
C
Diyarbakır
D
Şanlıurfa
E
Antakya
Açıklama:
Güneydoğu Anadolu’nun Germuş dağlarında yer alan Göbekli Tepe Arkeolojik Alanı, Şanlıurfa kent merkezinin 18 kilometre kuzeydoğusunda, Örencik Köyü yakınlarındadır. Doğru cevap D’dir.

Soru 11

Tarihsel, estetik, etnolojik veya antropolojik bakımlardan evrensel değerde olan, insan eliyle yapılmış veya doğa ve insanın ortak eserleri ve arkeolojik alanları..................................... tanımlamaktayız.
Yukarıdaki tanımlama açıklamasında boşluğa gelmesi gereken tanım hangisidir?

Seçenekler

A
Tarihi eser olarak
B
Arkeolojik eser olarak
C
Anıt Eser olarak
D
Kültürel Miras olarak
E
Tabiat varlığı olarak
Açıklama:
DÜNYA MİRASI SÖZLEŞMESİ
Tarihsel, estetik, etnolojik veya antropolojik bakımlardan evrensel değerde olan, insan eliyle yapılmış veya doğa ve insanın ortak eserleri ve arkeolojik alanları kültürel miras olarak tanımlamaktayız.

Soru 12

Aşağıdakilerden hangisi ,Dünya Mirası Komitesi’nin Budapeşte'de 2002 yılındaki 26.oturumunda kabul ettiği dört stratejik hedeflerinden değildir?

Seçenekler

A
Ülkelerin etkin yönetim organları kapasitesinin gelişiminin teşvik edilmesi
B
Dünya Mirası özelliklerinin korunmasında etkinlik sağlanması
C
Dünya geçici miras listesinin oluşturulması
D
. Dünya Mirası konusunda iletişim yoluyla halkın bilinçlendirilmesinin, katılımının ve desteğinin artırılması;
E
Dünya Mirası Listesi güvenilirliğinin güçlendirilmesi;
Açıklama:
DÜNYA MİRAS LİSTESİ
Dünya geçici miras listesinin oluşturulması Budapeşte 2002 de gündemde olan bir kriter değildir.

Soru 13

Dünya Mirası adaylarının bilimsel değerlendirme raporları nerede görüşülüp ,olumlu veya olumsuz sonuç kararı verilir?

Seçenekler

A
Dünya Mirası Komitesi’nin yıllık olağan toplantısında görüşülür
B
Eski eserler ve anıtlar kurulu toplantısında
C
Uluslararası müzeler birliği toplantısında
D
Kültür varlıkları tespit kurulunda
E
Kültür Varlıklarını Koruma ve Onarım Çalışmaları Merkezinde
Açıklama:
Varlıkların Dünya Mirası Listesi’ne Kaydedilme Süreci
Dünya Mirası adaylarının bilimsel değerlendirme raporları Dünya Mirası Komitesi’nin yıllık olağan toplantısında görüşülüp ,olumlu veya olumsuz sonuç kararı verilir.

Soru 14

Aşağıdakilerden hangisi Türkiye'nin Dünya Mirası listesinde değildir?

Seçenekler

A
Hattuşa: Hitit başkenti
B
Trabzon Sümela Manastırı
C
Truva (Troya)arkeolojik alanı
D
Efes antik Kenti
E
Göbeklitepe arkeolojik alanı
Açıklama:
DÜNYA MİRASI LİSTESİ’NDE TÜRKİYE
Trabzon Sümela Manastırı Türkiye'nin Dünya Mirası listesinde değildir.

Soru 15

Aşağıdakilerden hangisi İstanbul Tarihi Yarımada’da bulunan, “İstanbul’un Tarihi Alanları” tanımı ve 356 sıra numarasıyla 1985 yılında Dünya Miras Listesi’ne alınan koruma alanlarından değildir?

Seçenekler

A
Sultan Ahmet Arkeolojik Parkı
B
Süleymaniye Camii ve çevresi Koruma alanı
C
Zeyrek Camii ve Çevresi Koruma Alanı
D
Haydarpaşa Garı ve çevre alanı
E
İstanbul Kara Surları
Açıklama:
İstanbul’un Tarihi Alanları
Haydarpaşa Garı ve çevre alanı İstanbul Tarihi yarımada bölgesinde değildir.

Soru 16

Doğal ve kültürel unsurlar arasındaki uyumlu birlikteliği sergilemesi nedeniyle UNESCO Dünya Miras Listesi’ne kaydedilmiş olan Göreme Milli Parkı ve Kapadokya’nın Kaya Yerleşmeleri, 9576 hektarla Türkiye’nin en geniş Dünya Mirası alanıdır.Bu bölgenin yoğun turizm faaliyetlerine yetmeyen alt yapı sorunları ve doğal koşulların yıpratma özelliği de göz önüne alınarak bu bölgeye özel hangi yönetim organizasyonu oluşturulmuştur?

Seçenekler

A
Anıtlar ve eski eserler koruma kurulu
B
Kapadokya alan başkanlığı
C
Göreme açık hava müzesi
D
Kültürel peyzajları koruma müdürlüğü
E
Kapadokya koruma ve güzelleştirme derneği
Açıklama:
Göreme Milli Parkı ve Kapadokya (Nevşehir)
Kapadokya alan başkanlığı kurulmuştur.

Soru 17

Divriği Ulu Camii ve Darüşşifasını çevreleyen bir tampon bölge UNESCO’ya tanımlanmamış olmakla birlikte koruma alanı sınırlarının genişletilmesine yönelik kamulaştırma çalışmaları yapılmaktadır. Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından 2005 yılında “Anıt Eser Kurulu” oluşturulmuş ve yapının korunmasına yönelik kapsamlı bir proje süreci, kurumlar arası yaşanan sorunların aşılmasından sonra ancak 2011 yılında başlatılmıştır. Divriği Ulu Cami ve Darüşşifası ile ilgili Dünya mirası sözleşmesine uygun olmayan önemli sorun aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kurumlar arası yaşanan sorunlar
B
Dış cephedeki bozulmalar
C
Koruma alanı sınırlarının yetersizliği
D
Dünya Miras Sözleşmesi’nin uygulama rehberinde belirtilen ziyaretçi yönetim planını da kapsayacak bir yönetim planı, henüz hazırlanmamıştır.
E
Gerekli onarımları gerçekleştirecek kalifiye personel yetersizliği
Açıklama:
Divriği Ulu Camii ve Darüşşifası (Sivas)
Dünya Miras Sözleşmesi’nin uygulama rehberinde belirtilen ziyaretçi yönetim planını da kapsayacak bir yönetim planı, henüz hazırlanmamıştır.

Soru 18

Dünyanın başka yerlerinde de rastlanmakla birlikte ,kaynaktan çıkan termal suların içindeki karbonat minerallerinin çökelmesiyle oluşan , traverten teraslarının doğal yapısı sıra dışı bir görünümdedir. 1988 yılından bu yana UNESCO Dünya Miras Listesi’nde yer alan sit alanı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ksanthos
B
Hierapolis
C
Troya
D
Düden
E
Nemrut
Açıklama:
Hierapolis-Pamukkale (Denizli)
Hierapolis (Pamukkale)

Soru 19

Çanakkale il sınırları içinde yer alan , Dünyanın en ünlü arkeolojik alanlarından biri olan Troya kentini ve Akha'ların Troya’ya yaptıkları sefer ile Troya Savaşı’nın da bir bölümünün anlatıldığı destan aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Homeros- Odiseus
B
Akhilleus destanı
C
Herodot Tarihi
D
Platonun Devlet isimli eseri
E
Homeros'un İlyada destanı
Açıklama:
Troya (Truva) Antik Kenti (Çanakkale)
Homeros'un İlyada Destanı

Soru 20

Aşağıdakilerden hangisi Dünya Mirası Alanı olan arkeolojik sitlerde yapılacak bir yönetim planında, uygulanması gerekli olan stratejilerden değildir?

Seçenekler

A
Arkeolojik araştırma ve kazı
B
Restorasyon
C
Çevre düzenleme
D
Doğal çevre koruma
E
Turist ve ziyaretçilerin koruma kapsamı ve düzenleme uygulamalarına etkin katılımı
Açıklama:
DÜNYA MİRASI ALANLARINDA KORUMA, YÖNETİM VE İZLEME
Turist ve ziyaretçilerin koruma kapsamı ve düzenleme uygulamalarına etkin katılımı

⚠️ Telif Hakkı Bildirimi: Bu portaldaki sorular telif hakkı içerebilir. İçerik yalnızca ders çalışma amaçlı hazırlanmış olup, ticari amaçlı kopyalanması veya çoğaltılması hak sahibi tarafından yasal yükümlülükler getirebilir.

Telif hakkı bildirimleri için GitHub Issues bölümünü kullanabilirsiniz. Bildirim üzerine ilgili içerik 7 iş günü içerisinde kaldırılacaktır.