⚠️ Bu portal eğitim amaçlıdır. İçerikler ticari amaçla kullanılamaz. Detaylı bilgi
3. Dönem İKY205U

İşletmelerde Eğitim ve Geliştirme

Toplam 982 soru bulundu.

Ders Materyalleri

İşletmelerde Eğitim ve Geliştirme - Tüm Sorular

Ünite 1

Soru 1

I. Varolan bilgi birikiminin ve kültürel mirasın yeni kuşaklara aktarılması II.İnsanların zihinsel gereksinimlerinin sağlanması III. Özerk, özgür ve eleştirel düşünebilen bireyler yetişmesine olanak yaratılması IV. Etkin, bilinçli ve katılımcı yurttaşlar yetiştirilmesi V. Toplumun gereksinim duyduğu nitelikli ve yüksek nitelikli insan gücünün yetiştirilmesi Yukarıdakilerden hangileri eğitimin genel amaçlarıdır?

Seçenekler

A
I ve II
B
III ve IV
C
III, IV ve V
D
I - II - IV - V
E
I, II, III, IV ve V
Açıklama:
Eğitimin genel amaçlarını şu şekilde sıralamak olanaklıdır (Duman, 2000, s. 19):

  • Var olan bilgi birikiminin ve kültürel mirasın yeni kuşaklara aktarılması

  • İnsanların zihinsel gereksinimlerinin sağlanması

  • Özerk, özgür ve eleştirel düşünebilen bireyler yetişmesine olanak yaratılması

  • Etkin, bilinçli ve katılımcı yurttaşlar yetiştirilmesi

  • Toplumun gereksinim duyduğu nitelikli ve yüksek nitelikli insan gücünün yetiştirilmesi

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi gelişimin bağlı olduğu etmenlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Örgüt
B
Rakip örgüt
C
İnsan kaynakları bölümü
D
İşveren
E
Birey
Açıklama:
Geliştirme dört etmene bağlıdır. Bunlar; örgüt, insan kaynakları bölümü, işveren ve bireyin kendisidir. Bu etmenlerden birisi konu ile ilgili olumsuzluk yaşar, düşünür ya da gereksiz görürse, geliştirmenin yararı azalabilir. (Thomaskutty, 2010, s. 7).

Soru 3

“Yetişkin eğitimi” hangi bilim dalının genel adıdır?

Seçenekler

A
Antropoloji
B
Psikoloji
C
Andragoji
D
Sosyoloji
E
Terapi
Açıklama:
Yetişkinlerin Öğrenmesi
İşletmelerde eğitim yetişkinlere yönelik bir eğitim olduğu için yetişkinlerin öğrenme özelliklerine dikkat
etmek gerekir. Yetişkin eğitimi ile andragoji ilgilenir (Wilson, 2005, s. 209).

Soru 4

Knowles hangi konuda çalışma yapan bir araştırmacıdır?

Seçenekler

A
Çocuk gelişimi
B
Yetişkin eğitimi
C
Dil öğretimi
D
Çocuk eğitimi
E
Temel öğretim
Açıklama:
Yetişkinlerin Öğrenmesi
Knowles (1996) öğrenmede yetişkinlerin çocuklardan farklı özelliklerinin olduğunu ilk kez belirten araştırmacıdır (Aktaran: Wilson, 2005)
Kısacası işletmelerde öğrenmede yetişkinlerin farklı özellikleri göz ardı edilmemelidir. Yetişkinler için yaşam deneyimlerinin yeni kavram, genelleme ve açıklamalarla birleştirilmesi ve zenginleştirilmesi onların öğrenmelerinde çok önemlidir (Knowles, 1996, 90).

Soru 5

Bireyin davranışlarında kendi yaşantısı yoluyla, kasıtlı ve istendik davranış değiştirme sürecine ne ad verilir?

Seçenekler

A
Öğrenme
B
Eğitim
C
Öğretme
D
İletişim
E
Geliştirme
Açıklama:
GENEL KAVRAMLAR
Eğitim ve Geliştirme
Eğitim
Eğitim yaşam boyunca devam eden bir bilgilenme ve deneyim kazanma süreci olarak karşımıza çıkmaktadır. Aynı zamanda, bireylerin ve toplumun standartlarını, inançlarını ve yaşama yollarını kazanmasında etkili olan tüm sosyal süreçlerdir. Ertürk’e (1974) göre eğitim, “bireyin davranışlarında kendi yaşantısı yoluyla, kasıtlı ve istendik davranış değiştirme sürecidir” (Aktaran: Fidan ve Erden, 1998, s. 8).

Soru 6

Eğitim ve geliştirme kapsamında aşağıdakilerden hangisi insan kaynakları yönetiminin işleverinden biri değildir?

Seçenekler

A
İş ve işgücü planlaması
B
Performans yönetimi
C
Örgüt geliştirme
D
Kârlılık analizi
E
Ödül yönetimi
Açıklama:
İŞLETMELERDE EĞİTİM VE GELİŞTİRMENİN ÖNEMİ
Oysa işletmelerde eğitim ve geliştirme insan kaynakları yönetiminin alt sistemlerine bağlı olup, önemi yüksek bir kavramdır. Eğitim ve geliştirme, öteki insan kaynakları yönetimi alt sistemlerinin etkin ve başarılı çalışması için anahtar bir alt-sistemdir. Başarılı insan kaynakları uygulamaları için eğitim ve geliştirme önemli bir araçtır (Thomaskutty, 2010, s. 94). Şekil 1.1.’de bir işletmede insan kaynakları yönetimi alt sistemlerinin eğitim ve geliştirme alt sistemi ile bağlantısı şöyle gösterilmiştir:

Soru 7

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerde eğitim ve geliştirmenin başarısız olmasına neden olabilecek temel etmenlerden biridir?

Seçenekler

A
Üretim için gerekli sermaye yetersizliği
B
Üst yönetimin dış pazara önem vermemesi
C
Rekabet analizinin doğru yapılamaması
D
İş gücü ihtiyacının belirlenmemesi
E
Yeterli bütçenin olmaması
Açıklama:
EĞİTİM UZMANLARININ ROL, YETERLİK VE ÖZELLİKLERİ
İşletmelerde başarısız bir eğitim ve geliştirmeye neden olabilecek en temel etmenler ise şöyle
sıralanabilir (Thomaskutty, 2010, s. 93):

  • Yönetim desteğinin olmaması,

  • Yöneticilerin eğitim almamaları ve aynı oranda eğitime önem vermemeleri,

  • Örgütün eğitimle ilgili ciddi olmaması,

  • Eğitim alan kişilerin eğitimle ilgili ciddi olmamaları,

  • Eğitim gereksinimlerinin belirlenmesinde başarısız olunması,

  • Eğitimli çalışanın azlığı,

  • Yeterli bütçenin olmaması.

Soru 8

Aşağıdakilerden hangisi öğrenen örgütün özelliklerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Tüm eğitimlerin örgüt kültürü alanında yapılması
B
Çevredeki değişime kendini uyarlayabilmesi
C
İşbirlikçi meslektaşlık ilişkilerine dayalı bir örgüt kültürünün olması
D
Çalışanların örgütten bir şeyler öğrenirken örgütü de geliştirmeye çalışması
E
Örgütün vizyon ve misyonunun çalışanlarca açık, kabul edilebilir ve ulaşılabilir olması
Açıklama:
İŞLETMELERDE EĞİTİM VE GELİŞTİRMENİN ÖNEMİ
Örgüt düzeyinde öğrenme ise grup düzeyinde oluşturulan ortak anlayış ve değerlerin, örgütün tamamı için geçerli sistem, düzenleme, ortak davranış kalıpları ve herkesin ulaşabileceği veri tabanına dönüştürülmesidir. Çalışanlar aynı örgütte işlerine devam etmeyebilir ancak bir örgüt yaşamını daima devam ettirir. Bu anlamda örgütün öğrenmiş olması önemlidir. Örgütlerde olan değişmeleri örgütlerin öğrenmesinin bir sonucu olarak kabul etmek gerekir. Yani, öğrenme sadece formal eğitim programları ile gerçekleşmez, öğrenme adeta bir yaşam tarzı haline dönüşmüştür. (Koçel, 2005). Bireyler nasıl yeni bir şeyler öğrenmeden yaşayamazlarsa, örgütler de aynı biçimde öğrenmeden yaşayamazlar (Özdemir, 2000, s. 11). Yetenekleri ve performansları daha az olan bireylerin bulunduğu örgütler sorunlarla baş edebilme becerisine pek sahip değillerdir, dış çevreye kendilerini uyumlaştırmada başarısızdırlar. Oysa öğrenen örgüt, çevredeki değişime kendini uyarlamayı öğrenebilen bir örgüttür (Forrester ve Mctigue, 2004, s.220). Öğrenen örgütte öğrenme bir süreçtir; çalışanlar arasında işbirliği fazladır. Bireyler kendileri gelişirken kurumu da geliştirmiş olurlar; öğrenen örgüt yaratıcıdır; çalışanlar kurumun kendisinden bir şeyler öğrenirken aynı zamanda kurumu da geliştirmeye çalışırlar; öğrenen bir örgütün parçası olmak güzel ve keyif verici bir durumdur (Braham, 1998, s. 9). Öğrenen bir örgütte örgütün vizyon ve misyonunun çalışanlarca açık, kabul edilebilir ve ulaşılabilir bulunması, işbirlikçi meslektaşlık ilişkilerine dayalı bir örgüt kültürünün varlığı, çalışanların kararlara katılımı ve öğrenmeyi kolaylaştırıcı çalışma ortamları ve olanakları sağlayan yapının oluşturulması söz konusudur (Ağaoğlu, 2008, s. 27).

Soru 9

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerde eğitim uzmanlarından beklenen roller arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Araştırmacı
B
Malzeme geliştirici
C
Satış danışmanı
D
İhtiyaçlar analisti
E
Program tasarımcı
Açıklama:
EĞİTİM UZMANLARININ ROL, YETERLİK VE ÖZELLİKLERİ
Amerikan Eğitim ve Geliştirme Derneği (ASTD), işletmelerde eğitim uzmanlarının rol ve yeterliklerinin oldukça geniş yelpazede yer aldığını belirtmiş ve eğitim uzmanlarından beklenen rol ve yeterliklerini Şekil 1.3.de sıralamıştır:

Soru 10

------- uzun sürede gerçekleşebilen bir durumdur ve bireyin çevresi ile etkileşimde bulunma davranışlarında kalıcı izler meydana getirir. Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi doğru şekilde tamamlar?

Seçenekler

A
Eğitim
B
Öğrenme
C
Etkileşim
D
Öğretme
E
İletişim
Açıklama:
Öğrenme ve Öğretme
Öğrenme
Öğrenme uzun sürede gerçekleşebilen bir durumdur hemen kısa sürede tamamlanması beklenmez. Aynı zamanda, bireyin çevresi ile etkileşimde bulunması davranışlarında kalıcı izler meydana getirir. Biz buna da yaşantı adını veriyoruz (Demirel ve Kaya; 2006, s. 8; Wilson, 2005, s. 208). Kişi ne kadar öğrenir ve yaşamı kolaylaşırsa o kadar çok öğrenme, değişme ve gelişmeyi talep etmektedir (Cunningham, Daves, & Bennett).

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi eğitim ve geliştirmenin örgütsel yararlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Örgütsel politikaların gerçekleştirilmesini sağlaması
B
Örgütte olumlu öğrenme ortamı yaratması
C
İşgücü devir hızını artırması
D
Çalışanların moralini ve motivasyonunu artırması
E
Çalışanların liderlik becerilerini artırması
Açıklama:
İŞLETMELERDE EĞİTİM VE GELİŞTİRMENİN ÖNEMİ
Planlı bir eğitim programının sonuçları çok kısa
bir sürede de ele alınabilir. Bu bağlamda örgütsel yararlar şöyle belirtilebilir (Geylan, 1999, s. 121;
Schuler ve Jackson, 1996, s. 302; Sinha ve Sinha, 2009, s. 108; Taşkın, 2001, s. 22):

  • •Örgütün uzun vadedeki amaçlarını gerçekleştirmede çalışanların bilgi, beceri ve tutumlarını artırdığı için çalışanların verimliliğini, iş ve iş yaşamının niteliğini, örgütün karını artırır ve örgütsel politikaların gerçekleştirilmesini sağlar.

  • • Örgütte kültür ve etkililiği geliştirir, örgütte olumlu algılama kurulmasına yardımcı olunur, sağlıklı bir çalışma ortamı yaratılır.

  • • Örgütte takım çalışması, ruhu ve işbirliği kazandırır.

  • • Örgütte olumlu öğrenme ortamı yaratılır.

  • • Çalışanların morali ve motivasyonu artar, iş tatmini ve örgütsel bağlılıkları artar.

  • • Çalışanların kendilerine olan güvenleri artar.

  • • Çalışanların karar verme ve sorun çözme becerilerini artırır.

  • • Çalışanların liderlik becerilerini artırır.

  • • Çalışanların motivasyonunu ve moralini artırır, iş tatmini ve örgütsel bağlılıklarını artırır.

  • • Çalışanların kendilerine olan güvenlerini artırır.

  • • Yeni işe girenlerin uyumu hızlı biçimde sağlanarak örgüt amaçlarını öğrenmeleri sağlanır.

  • • Çalışanları verimli ve başarılı bir işte tutmak daha kolay olduğundan işgücü devir hızı düşer.

Soru 12

Aşağıdakilerden hangisi eğitim ve geliştirmenin çalışanlara bireysel olarak sağladığı yararlardan biridir?

Seçenekler

A
İşgücü devir hızının düşmesi
B
İş kazası oranlarının azalması
C
Terfi almanın kolaylaşması
D
Takım çalışması, ruhu ve işbirliği kazandırması
E
İşteki hata oranlarının düşmesi
Açıklama:
İŞLETMELERDE EĞİTİM VE GELİŞTİRMENİN ÖNEMİ
Görüldüğü üzere eğitim ve geliştirmenin örgüt içi yararları oldukça fazladır ve örgütlerin hayatlarını
sürdürmeleri için de gerekli koşuldur. Bu anlamda eğitim ve geliştirme, yalnızca işletmeler için değil
çalışanlar için de bireysel olarak vazgeçilmez ve yararlıdır. Çalışanların bireysel olarak elde ettikleri
yararlar ise şu şekilde özetlenebilir (Geylan, 1999, s. 122):

  • • Terfi almaları kolaylaşır.

  • • Karar verme ve sorun çözme becerileri artar.

  • • Kendilerine güven ve başarı duygusu gelişir.

  • • İletişim yeteneği ve liderlik becerileri artar.

  • • İş tatminleri yükselir.

Soru 13

I. Var olan bilgi birikiminin ve kültürel mirasın yeni kuşaklara aktarılması II. İnsanların zihinsel gereksinimlerinin karşılanması III. Etkin, bilinçli ve katılımcı yurttaşlar yetiştirilmesi IV. Tek tip düşünen bireyler yetiştirilmesi Yukarıdakilerden hangileri eğitimin genel amaçlarındandır?

Seçenekler

A
I ve II
B
I ve III
C
II ve IV
D
I, II ve III
E
II, III ve IV
Açıklama:
Eğitimin genel amaçlarına baktığımızda tek tip düşünen bireylerim değil özerk, özgür ve eleştirel düşünebilen bireyler yetişmesine olanak yaratılması amaçlanmaktadır. Doğru cevap D'dir.

Soru 14

I.Bir yıldan daha kısa vadelidir. II. Bireyin pek çok yönde geliştirilmesini sağlar. III. Daha çok yönetim pozisyonundaki bireyler için kullanılır. Geliştirme ile ilgili yukarıdaki ifadelerden hangileri doğrudur?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
I ve III
E
II ve III
Açıklama:
Eğitim daha çok bir yıldan daha kısa vadeli iken, geliştirme uzun
vadeli olup 1-3 yıl arası da sürebilir. Bu nedenle doğru cevap E'dir.

Soru 15

Bireyin davranışlarında kendi yaşantısı yoluyla, kasıtlı ve istendik davranış değiştirme sürecine ne ad verilir?

Seçenekler

A
Eğitim
B
Öğretme
C
Geliştirme
D
Yaşantı
E
Öğretim
Açıklama:
Verilen tanım eğitim kavramına aittir. Doğru cevap A'dır.

Soru 16

Öğrenme ilkeleriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Öğrenme için yeterli ilginin olması esastır.
B
Öğrenme etkinlikleri kişilerin hazırbulunuşluk düzeylerinden bağımsız seçilmelidir.
C
Öğrenme bir bütün içinde planlanmalı ve sürdürülmelidir.
D
Öğrenmede kalıcı bir değişim sağlanmaya çalışılır.
E
Öğrenme, eğitim etkinliklerinin sonuçlarından da etkilenir ve geliştirilir.
Açıklama:
Öğrenme etkinlikleri kişilerin hazırbulunuşluk düzeylerine göre belirlenmelidir. Bu nedenle doğru cevap B'dir.

Soru 17

Bireyin davranışında değişiklik getirme çabasına ne ad veilir?

Seçenekler

A
Geliştirme
B
Öğretme
C
Öğrenme
D
Eğitim
E
Yaşantı
Açıklama:
Öğrenme, bireyin çevresi ile etkileşimiyle birlikte davranış değişikliği anlamını taşırken, öğretme de
bireyin davranışında değişiklik getirme çabasına verilen addır. Bu nedenle doğru cevap B'dir.

Soru 18

Aşağıdakilerden hangisi etkinlik yönelimli yetişkinlerin özelliklerinden biridir?

Seçenekler

A
Bireysel ve toplumsal amaçlar nedeniyle eğitim etkinliklerine katılmaları
B
Yaşamboyu öğrenen kişiler olmaları
C
Genellikle sürekli bir öğrenme eğiliminde olmamaları
D
Yalnızca öğrenme arzusu ve isteğiyle bilgi peşinde koşan kişiler olmaları
E
Etkinliğin amacı ve içeriği ile ilgilenmemeleri
Açıklama:
Etkinlik yönelimli yetişkinler: Etkinliğin amacı ve içeriği ile ilgilenmezler. Bu yetişkinler daha çok
etkinlik yapılan ortamla ilgilidirler ve bu yüzden eğitim etkinliğine katılırlar. Bu tür yetişkinler yeni
arkadaşlar edinerek toplumsallaşmak istemektedirler. Doğru cevap E'dir.

Soru 19

Yetişkinlerin genel öğrenme özellikleriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Daha çok sorumluluk almak istemeleri
B
Yaşları ilerledikçe kendilerine olan güvenlerinin azalması
C
Öğrenme hızlarının, yaşları ilerledikçe artması
D
Kalıplaşmış düşüncelerinden dolayı önyargıları olabilmeleri
E
Soyutlama ile ilgili billurlaşmış zekâlarında artış görülebilmesi
Açıklama:
Yetişkinlerin öğrenme hızı yaşları ilerledikçe azalığından doğru cevap C'dir.

Soru 20

I. Terfi almaları kolaylaşır. II. Kendilerine olan güvenleri artar. III. İş tatminleri azalır. IV. İletişim yetenekleri artar. Yukarıdakilerden hangileri eğitim ve geliştirmenin çalışanlar üzerindeki etkilerindendir?

Seçenekler

A
I ve II
B
II ve III
C
III ve IV
D
I, II ve IV
E
II, III ve IV
Açıklama:
Eğitimler neticesinde bireyleri iş tatmini artar. Bu nedenle doğru cevap D'dir.

Soru 21

Çalışan, işveren ve hükümet arasındaki ilişki ile ticari sendika ve yönetimler arasındaki ilişkiyi içeren insan kaynakları yönetimi bölümü alt sistemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Endüstriyel ilişkiler
B
Çoklu beceri eğitimi
C
Ödül yönetimi
D
Performans yönetimi
E
Örgüt geliştirme
Açıklama:
Endüstriyel ilişkiler, çalışan, işveren ve hükümet arasındaki ilişki, ticari sendika ve yönetimler
arasındaki ilişkiyi içerir. Eğitim ve geliştirme endüstriyel ilişkilerde de rol oynar, personel politika ve
prosedürlerinin oluşturulmasında önemlidir. Verilen tanım A seçeneğine aittir.

Soru 22

I. Bilgisayar yeteneği II. Tesisleri seçme ve tanımlama becerileri III. Yetki göçerme IV. Yetişkin öğrenimini anlama Yukarıdakilerden hangileri yönetsel rol için beklenen yeterliklerdendir?

Seçenekler

A
I ve II
B
II ve III
C
II ve IV
D
I, III ve IV
E
I, II, III ve IV
Açıklama:
Yetişkin öğrenimini anlama eğitim ve geliştirme rolünden,yetki göçerme ise stratejik rolden beklenen becerilerdir. Doğru cevap A'dır.

Soru 23

Eğitim ve geliştirmenin tarihsel süreci ile ilgili aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
1940 - Eğitim ve geliştirme kavramlarının işletmelerde kullanılmaya başlanması
B
1940 - Eğitim ve geliştirmenin profesyonel bir alan olması
C
1920 - Eğitim ve geliştirmenin profesyonel bir alan olması
D
1970 - Uygun eğitim içeriğinin ne olması gerektiği üzerinde durulmaya başlandı
E
1970 -eğitimin değerlendirilmesinde hangi yöntemlerin kullanılacağı üzerinde durulmaya başlandı
Açıklama:
Eğitim ve geliştirme, işletmeler için 1920’lerden itibaren kullanılmaya başlayan bir kavram olmakla birlikte ancak 1940’larda profesyonel bir alan olmuştur. 1940’larda uygun eğitim içeriğinin ne olması gerektiği ve eğitimin değerlendirilmesinde hangi yöntemlerin kullanılacağı üzerinde durulmaya başlanmıştır. 1970’ler ile birlikte de literatürde eğitim ve geliştirmenin ayrımı üzerinde çalışılmaya başlandığı görülmüştür (Ford, 1997; Miller, 1996)

Soru 24

I. İnsani çaba olarak öğrenme
II. Sosyal baskı aracı olarak öğrenme
III. Bilginin transferi olarak öğrenme
Yukarıdakilerden hangileri öğrenmenin felsefi olarak ele alınış biçimlerini tam olarak ifade etmektedir?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız III
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Öğrenme, felsefik açıdan üç şekilde ele alınabilir: • İnsani çaba olarak öğrenme. Bu bakış açısı ile öğrenmenin temel amacı insanın potansiyelini artırmaktır. İnsanlar hümanistik psikoloji ve varoluşçu felsefeye göre gelişebilir canlılardır. Öğrenme de bu rolü sağlamada ve kişisel olarak gerçekleştirebilmede anahtar bir faktördür. Bu görüşü savunanlar öğrenmenin insan potansiyelini artırmadaki gücünün önemine inanırlar. Performans temelli insan kaynakları gelişimi de öğrenmeye aynı biçimde bakmaktadır. Öğrenme ve performans birbirinin tamamlayıcısı olarak görülür. • Sosyal baskı aracı olarak öğrenme. Bu bakış açısından öğrenme sosyal baskı ve kontrolü sağlayan bir araç olarak görülür. Bu yüzden toplum düzeninin sağlanmasında gereklidir. • Bilginin transferi olarak öğrenme. Bu yaklaşıma göre öğrenme bireylerin arzu ettikleri bilgiyi gerçek yaşama transfer etmesini sağlayan bir araç olarak görülür. Yani, öğrenme günlük yaşamdaki sorunları çözmek için bir araç olarak görülür. Pek çok öğretim tasarımcısı ve eğitim uzmanının yaklaşımına göre öğrenme, bilginin günlük yaşama etkili bir şekilde transferinin sağlanmasıdır.

Soru 25

Öğrenme ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Öğrenme için yeterli ilginin olması esastır.
B
Öğrenmede kalıcı bir değişim sağlanmaya çalışılır.
C
Dışsal motivasyon içsel motivasyona göre daha çok öğrenmeyi artırmaktadır.
D
Öğrenme, eğitim etkinliklerinin sonuçlarından da etkilenir ve geliştirilir.
E
Her öğrenme belirli bir düzen içinde adım adım gerçekleştirilir.
Açıklama:
Öğrenme ile ilgili pek çok kuram vardır. Ancak hiç birisinin öğrenmeyi tek başına açıklamadığı sonucuna varılmıştır. Bu kuramların tümüne dayanarak öğrenme ilkeleri oluşturulmaya çalışılmıştır. Bu ilkeleri şu şekilde özetleyebiliriz (Sinha ve Sinha, 2009, s. 117; Bilen, 2002, s. 69): • Her insan bir öğrenme yeteneğine ve zihinsel öğrenme kapasitesine sahiptir. • Her insanın öğrenmesini kolaylaştırabilecek farklı yöntem, zaman ve öğrenme aracı vardır. • Öğrenme bir bütün içinde planlanmalı ve sürdürülmelidir. • Her eğitim programı için öğrenme amaçları belirlenir ve program sonunda bu amaçlara ne kadar ulaşıldığının anlaşılması, yani eğitim programının başarısının belirlenmesi söz konusudur. • Öğrenme etkinlikleri kişilerin hazırbulunuşluk düzeylerine göre belirlenmelidir. • Her öğrenme belirli bir düzen içinde adım adım gerçekleştirilir. Bir öğrenme bitmeden ötekilere geçilmez. • Öğrenmede motivasyon önemlidir, eğitim alan kişinin motivasyonu ve hevesinin fazla olması öğrenmeyi kolaylaştırır. İnsanlar, kendi başarılarını sağlama ve kendilerini gerçekleştirme için gereksinimlerini karşılama eğilimindedirler. Yani içsel motivasyon dışsal motivasyona göre daha çok öğrenmeyi artırmaktadır. • Öğrenme için yeterli ilginin olması esastır. • Dikkatimizi çeken ve konsantrasyonumuzu sağladığımız durumlar ne kadar fazla ise öğrenme de o kadar fazla olur. • Öğrenmede eğitimi alan kişinin aktif olması yani katılımının sağlanması öğrenmeyi artırmaktadır. • Eğitimi alan kişiler öğrenmelerinin gerçekleşip gerçekleşmesi kendilerine bildirildiğinde yani nerede başarılı olduklarını, nerede hata yaptıkları kendilerine söylediğinde bir başka deyişle geribildirim verildiğinde daha iyi öğrenirler. • Eğitimi alan kişiler eğitim programları için kendi gereksinimlerini ifade edebildikleri taktirde öğrenme bu yönde düzenlenir ve öğrenmeleri artar. Yani hedefler öğrenici için gerçekçi olmalıdır ve kendileri tarafından da benimsenirse öğrenme olumlu yönde gelişir. • Öğrenmede kalıcı bir değişim sağlanmaya çalışılır. • Öğrenme, eğitim etkinliklerinin sonuçlarından da etkilenir ve geliştirilir. • Eğitim alan kişiler, öğrendiklerini yeni durumlara, sorunlara ve işlere transfer ederek kullanabilmelidir. • Öğrenilenleri uygulayabilmek için tekrarın olması gerekir ve aynı zamanda aralıklı ve farklı biçimlerde yapılan tekrar kalıcılığı artırır.

Soru 26

Aşağıdakilerden hangisi etkinlik yönelimli yetişkinlerin özelliklerinden biridir?

Seçenekler

A
Genellikle sürekli bir öğrenme eğiliminde değillerdir.
B
Toplumsal amaçlar nedeniyle eğitim etkinliklerine katılırlar.
C
Yalnızca öğrenme arzusu ve isteğiyle bilgi peşinde koşan kişilerdir.
D
Bu tür yetişkinler yeni arkadaşlar edinerek toplumsallaşmak istemektedirler.
E
Bu tür yetişkinler sürekli öğrenme içindedirler.
Açıklama:
Etkinlik yönelimli yetişkinler. Etkinliğin amacı ve içeriği ile ilgilenmezler. Bu yetişkinler daha çok etkinlik yapılan ortamla ilgilidirler ve bu yüzden eğitim etkinliğine katılırlar. Bu tür yetişkinler yeni arkadaşlar edinerek toplumsallaşmak istemektedirler.

Soru 27

Bilgilerin gün geçtikçe yetersiz kalması ve herkesin bilgisayar başında istediği bilgiye ulaşabiliyor olması, işletmelerin başka işletmelerle rekabetinde bir ------- olarak karşımıza çıkmaktadır. Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi doğru şekilde tamamlar?

Seçenekler

A
İmkân
B
Fırsat
C
Tehdit
D
Zayıflık
E
Güç
Açıklama:
Bilgilerin gün geçtikçe yetersiz kalması ve herkesin bilgisayarı başında istediği bilgiye ulaşabiliyor olması işletmelerin başka işletmelerle rekabetinde bir tehdit olarak karşımıza çıkmaktadır

Soru 28

Aşağıdakilerden hangisi eğitim ve geliştirmenin örgütlere sağladığı faydalardan biridir?

Seçenekler

A
Örgütte olumlu öğrenme ortamı yaratılması
B
Çalışanların maaşlarının artması
C
işgören devir hızının artması
D
Çalışanların terfi almalarının kolaylaşması
E
Çalışanlar arasındaki rekabetin artması
Açıklama:
İşletmeler dış ve iç güçleri olan, hem tehdit hem de fırsat yaratan bir açık çevrede yer alırlar. Bu yüzden çalışanların da bundan haberdar olmaları gerekir. Planlı bir eğitim programının sonuçları çok kısa bir sürede de ele alınabilir. Bu bağlamda örgütsel yararlar şöyle belirtilebilir (Geylan, 1999, s. 121; Schuler ve Jackson, 1996, s. 302; Sinha ve Sinha, 2009, s. 108; Taşkın, 2001, s. 22):
• Örgütün uzun vadedeki amaçlarını gerçekleştirmede çalışanların bilgi, beceri ve tutumlarını artırdığı için çalışanların verimliliğini, iş ve iş yaşamının niteliğini, örgütün karını artırır ve örgütsel politikaların gerçekleştirilmesini sağlar. • Örgütte kültür ve etkililiği geliştirir, örgütte olumlu algılama kurulmasına yardımcı olunur, sağlıklı bir çalışma ortamı yaratılır. • Örgütte takım çalışması, ruhu ve işbirliği kazandırır. • Örgütte olumlu öğrenme ortamı yaratılır. • Çalışanların morali ve motivasyonu artar, iş tatmini ve örgütsel bağlılıkları artar. • Çalışanların kendilerine olan güvenleri artar. • Çalışanların karar verme ve sorun çözme becerilerini artırır. • Çalışanların liderlik becerilerini artırır. • Çalışanların motivasyonunu ve moralini artırır, iş tatmini ve örgütsel bağlılıklarını artırır. • Çalışanların kendilerine olan güvenlerini artırır. • Yeni işe girenlerin uyumu hızlı biçimde sağlanarak örgüt amaçlarını öğrenmeleri sağlanır. • Çalışanları verimli ve başarılı bir işte tutmak daha kolay olduğundan işgücü devir hızı düşer. Aynı zamanda nitelikli işe nitelikli çalışanın bulunması örgüt içi kaynaklardan sağlanabilir. • İşteki hata oranı düşer ve insanlar işlerini profesyonel olarak yerine getirirler. • Örgütte işçi sağlığı ve iş güvenliğini oluşturmaya katkıda bulunur, kazalar düşer.

Soru 29

Öğrenmenin örgüte etki süreci aşağıdakilerin hangisinde doğru sıralanmıştır?

Seçenekler

A
Değişim ve meydan okuma - Öğrenme ve gerçekleştirme - Örgütte mükemmelliği sağlama - Örgüt ortamı
B
Örgüt ortamı - Değişim ve meydan okuma - Öğrenme ve gerçekleştirme - Örgütte mükemmelliği sağlama
C
Örgüt ortamı - Öğrenme ve gerçekleştirme - Değişim ve meydan okuma - Örgütte mükemmelliği sağlama
D
Öğrenme ve gerçekleştirme - Örgütte mükemmelliği sağlama - Örgüt ortamı - Değişim ve meydan okuma
E
Örgütte mükemmelliği sağlama - Örgüt ortamı - Değişim ve meydan okuma - Öğrenme ve gerçekleştirme
Açıklama:
Örgüt ortamı - Değişim ve meydan okuma - Öğrenme ve gerçekleştirme - Örgütte mükemmelliği sağlama

Soru 30

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerde eğitim uzmanlarının analiz ve değerlendirme rolü yeterliklerinden biridir?

Seçenekler

A
Yetişkin öğrenimini anlama
B
Koçluk
C
Geribildirim
D
Yazışma
E
Endüstriyi anlama
Açıklama:
Analiz ve Değerlendirme Rolü Araştırmacı İhtiyaçlar analisti;
Endüstriyi anlama, bilgisayar yeteneği, veri analiz becerisi, araştırma becerileri

Soru 31

"Bireyin davranışlarında kendi yaşantısı yoluyla, kasıtlı ve istendik davranış değiştirme süreci" olarak tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Eğitim
B
Öğrenme
C
Geliştirme
D
Öğretme
E
Öğretim
Açıklama:
Eğitim, bireyin davranışlarını değiştirerek kişisel, sosyal, akademik, ekonomik ve kültürel yönden gelişimlerine yardım etme görevlerini yerine getirmeye başlamıştır. Eğitim yaşam boyunca devam eden bir bilgilenme ve deneyim kazanma süreci olarak karşımıza çıkmaktadır. Aynı zamanda, bireylerin ve toplumun standartlarını, inançlarını ve yaşama yollarını kazanmasında etkili olan tüm sosyal süreçlerdir. Ertürk’e (1974) göre eğitim, “bireyin davranışlarında kendi yaşantısı yoluyla, kasıtlı ve istendik davranış değiştirme sürecidir”.

Soru 32

Aşağıda verilen öğrenme ilkelerinden hangisi doğru olarak ifade edilmiştir?

Seçenekler

A
Dikkatimizi çeken ve konsantrasyonumuzu sağladığımız durumlar ne kadar az ise öğrenme de o kadar fazla olur.
B
Öğrenme etkinliklerinin belirlenmesinde kişilerin hazırbulunuşluk düzeyleri dikkate alınmayabilir.
C
Öğrenmede eğitimi veren kişinin aktif olması yani katılımının sağlanması öğrenmeyi artırmaktadır.
D
Her insan bir öğrenme yeteneğine ve zihinsel öğrenme kapasitesine sahiptir.
E
Öğrenmede geçici de olsa bir değişim sağlanmaya çalışılır.
Açıklama:
Öğrenme ile ilgili pek çok kuram vardır. Ancak hiç birisinin öğrenmeyi tek başına açıklamadığı sonucuna varılmıştır. Bu kuramların tümüne dayanarak öğrenme ilkeleri oluşturulmaya çalışılmıştır. Bu ilkeleri şu şekilde özetleyebiliriz:
  • Her insan bir öğrenme yeteneğine ve zihinsel öğrenme kapasitesine sahiptir.
  • Her insanın öğrenmesini kolaylaştırabilecek farklı yöntem, zaman ve öğrenme aracı vardır.
  • Öğrenme bir bütün içinde planlanmalı ve sürdürülmelidir.
  • Her eğitim programı için öğrenme amaçları belirlenir ve program sonunda bu amaçlara ne kadar ulaşıldığının anlaşılması, yani eğitim programının başarısının belirlenmesi söz konusudur.
  • Öğrenme etkinlikleri kişilerin hazırbulunuşluk düzeylerine göre belirlenmelidir.
  • Her öğrenme belirli bir düzen içinde adım adım gerçekleştirilir. Bir öğrenme bitmeden ötekilere geçilmez.
  • Öğrenmede motivasyon önemlidir, eğitim alan kişinin motivasyonu ve hevesinin fazla olması öğrenmeyi kolaylaştırır. İnsanlar, kendi başarılarını sağlama ve kendilerini gerçekleştirme için gereksinimlerini karşılama eğilimindedirler. Yani içsel motivasyon dışsal motivasyona göre daha çok öğrenmeyi artırmaktadır.
  • Öğrenme için yeterli ilginin olması esastır.
  • Dikkatimizi çeken ve konsantrasyonumuzu sağladığımız durumlar ne kadar fazla ise öğrenme de o kadar fazla olur.
  • Öğrenmede eğitimi alan kişinin aktif olması yani katılımının sağlanması öğrenmeyi artırmaktadır.
  • Eğitimi alan kişiler öğrenmelerinin gerçekleşip gerçekleşmesi kendilerine bildirildiğinde yani nerede başarılı olduklarını, nerede hata yaptıkları kendilerine söylediğinde bir başka deyişle geribildirim verildiğinde daha iyi öğrenirler.
  • Eğitimi alan kişiler eğitim programları için kendi gereksinimlerini ifade edebildikleri taktirde öğrenme bu yönde düzenlenir ve öğrenmeleri artar. Yani hedefler öğrenici için gerçekçi olmalıdır ve kendileri tarafından da benimsenirse öğrenme olumlu yönde gelişir.
  • Öğrenmede kalıcı bir değişim sağlanmaya çalışılır.
  • Öğrenme, eğitim etkinliklerinin sonuçlarından da etkilenir ve geliştirilir.
  • Eğitim alan kişiler, öğrendiklerini yeni durumlara, sorunlara ve işlere transfer ederek kullanabilmelidir.
  • Öğrenilenleri uygulayabilmek için tekrarın olması gerekir ve aynı zamanda aralıklı ve farklı biçimlerde yapılan tekrar kalıcılığı artırır.

Soru 33

Genellikle sürekli bir öğrenme eğiliminde olmayan, mesleki bir amaç doğrultusunda yasal zorunlulukları yerine getirmek için ya da bireysel ve toplumsal amaçlar nedeniyle eğitim etkinliklerine katılan yetişkinlerin hangi grupta yer aldıkları söylenebilir?

Seçenekler

A
Meslek yönelimli yetişkinler
B
İhtiyaç yönelimli yetişkinler
C
Etkinlik yönelimli yetişkinler
D
Öğrenme yönelimli yetişkinler
E
Amaç yönelimli yetişkinler
Açıklama:
Yetişkinlik genel olarak olgunlaşma, bağımsızlaşma, kendisi ile ilgili kararlar alabilme özgürlüğüne sahip olma durumudur. Yetişkinler öğrenme etkinliklerine neden katılırlar sorusunu yanıtlayabilmek için yetişkinleri üç gruba ayırmak gerekir: Amaç yönelimli, etkinlik yönelimli ve öğrenme yönelimli yetişkinler:
Amaç yönelimli yetişkinler. Genellikle sürekli bir öğrenme eğiliminde değillerdir. Mesleki bir amaç doğrultusunda yasal zorunlulukları yerine getirmek için ya da bireysel ve toplumsal amaçlar nedeniyle eğitim etkinliklerine katılırlar.
Etkinlik yönelimli yetişkinler. Etkinliğin amacı ve içeriği ile ilgilenmezler. Bu yetişkinler daha çok etkinlik yapılan ortamla ilgilidirler ve bu yüzden eğitim etkinliğine katılırlar. Bu tür yetişkinler yeni arkadaşlar edinerek toplumsallaşmak istemektedirler.
Öğrenme yönelimli yetişkinler. Yalnızca öğrenme arzusu ve isteğiyle bilgi peşinde koşan kişilerdir. Bu tür yetişkinler sürekli öğrenme içindedirler ve yaşamboyu öğrenen kişiler olmaktadırlar.

Soru 34

Aşağıdakilerden hangisi eğitim ve geliştirmenin çalışanlara olan bireysel yararlarından biridir?

Seçenekler

A
Örgütte işçi sağlığı ve iş güvenliğini oluşturmaya katkıda bulunması, kazaların düşmesi
B
Çalışanların terfi almalarının kolaylaşması
C
Örgüte takım çalışması, ruhu ve işbirliği kazandırması
D
Çalışanların moralinin ve motivasyonunun artması
E
İşteki hata oranının düşmesi, insanların işlerini profesyonel olarak yerine getirmesi
Açıklama:
İşletmeler dış ve iç güçleri olan, hem tehdit hem de fırsat yaratan bir açık çevrede yer alırlar. Bu yüzden çalışanların da bundan haberdar olmaları gerekir. Planlı bir eğitim programının sonuçları çok kısa bir sürede de ele alınabilir. Bu bağlamda örgütsel yararlar şöyle belirtilebilir:

  • Örgütün uzun vadedeki amaçlarını gerçekleştirmede çalışanların bilgi, beceri ve tutumlarını artırdığı için çalışanların verimliliğini, iş ve iş yaşamının niteliğini, örgütün karını artırır ve örgütsel politikaların gerçekleştirilmesini sağlar.

  • Örgütte kültür ve etkililiği geliştirir, örgütte olumlu algılama kurulmasına yardımcı olunur, sağlıklı bir çalışma ortamı yaratılır.

  • Örgütte takım çalışması, ruhu ve işbirliği kazandırır.

  • Örgütte olumlu öğrenme ortamı yaratılır.

  • Çalışanların karar verme ve sorun çözme becerilerini artırır.

  • Çalışanların liderlik becerilerini artırır.

  • Çalışanların motivasyonunu ve moralini artırır, iş tatmini ve örgütsel bağlılıklarını artırır.

  • Çalışanların kendilerine olan güvenlerini artırır.

  • Yeni işe girenlerin uyumu hızlı biçimde sağlanarak örgüt amaçlarını öğrenmeleri sağlanır.

  • Çalışanları verimli ve başarılı bir işte tutmak daha kolay olduğundan işgücü devir hızı düşer. Aynı zamanda nitelikli işe nitelikli çalışanın bulunması örgüt içi kaynaklardan sağlanabilir.

  • İşteki hata oranı düşer ve insanlar işlerini profesyonel olarak yerine getirirler.

  • Örgütte işçi sağlığı ve iş güvenliğini oluşturmaya katkıda bulunur, kazalar düşer.


Görüldüğü üzere eğitim ve geliştirmenin örgüt içi yararları oldukça fazladır ve örgütlerin hayatlarını sürdürmeleri için de gerekli koşuldur. Bu anlamda eğitim ve geliştirme, yalnızca işletmeler için değil çalışanlar için de bireysel olarak vazgeçilmez ve yararlıdır. Çalışanların bireysel olarak elde ettikleri yararlar ise şu şekilde özetlenebilir:

  • Terfi almaları kolaylaşır.

  • Karar verme ve sorun çözme becerileri artar.

  • Kendilerine güven ve başarı duygusu gelişir.

  • İletişim yeteneği ve liderlik becerileri artar.

  • İş tatminleri yükselir.

  • Kişisel amaçlarını gerçekleştirmeleri kolaylaşır.

  • Kişisel gereksinimleri tatmin edilir.

  • Kariyer gelişimleri sağlanır.

  • Dinleme, kavrama ve yazma yetenekleri gelişir.

  • Yeni sorumluluklar alma cesaretleri artar.

Soru 35

Etkili ..................... yapılabilmesi için yönetimin her düzeyinde eğitim alınması gereklidir. Çeşitli düzeydeki çalışanların bugünkü ve gelecekteki yerlerini tayin etme söz konusudur. Kim, ne zaman, nasıl yer değiştirecek ve bunun için ne tür yeterliğe gereksinim duyulacak? gibi sorular da eğitim ve geliştirme açısından önemlidir." Yukarıdaki paragrafta boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi doğru şekilde tamamlar?

Seçenekler

A
Rol analizi ve iş tanımı
B
Yeterlik haritası oluşturma
C
İş ve işgücü planlaması
D
Dış kaynak yönetimi
E
Çoklu beceri eğitimi
Açıklama:
İş ve işgücü planlaması, işletme amaçlarının başarılması ve verimliliğinin sağlanması için zorunludur. Etkili iş ve işgücü planlamasının yapılabilmesi için yönetimin her düzeyinde eğitim alınması gereklidir.İşgücü insan planlaması insan kaynaklarında önemli alt sistemlerden birisidir. Çeşitli düzeydeki çalışanların bugünkü ve gelecekteki yerlerini tayin etme söz konusudur. Kim, ne zaman, nasıl yer değiştirecek ve bunun için ne tür yeterliğe gereksinim duyulacak? gibi sorular da eğitim ve geliştirme açısından önemlidir. Ayrıca ilgili çalışanlar, işgücü planlamasının önemi ve etkisi hakkında eğitim alır, eğitim ve geliştirme sistemi bu yüzden işgücü planlamasıyla bağlantı kurar.

Soru 36

Bir örgütte öğrenme ne zamana kadar devam etmektedir?

Seçenekler

A
Sonsuza kadar
B
Örgüt var olduğu müddetçe
C
Tüm çalışanlar en az bir kez eğitim alana kadar
D
Örgütte mükemmelliği sağlayana kadar
E
Örgütteki yönetici yeterli gördüğü zamana kadar
Açıklama:
Bir örgütte öğrenme örgütte mükemmelliği sağlayana kadar devam eder ve bu durum aşağıdaki aşamalardan oluşur:
Örgüt ortamı
Değişim ve meydan okuma
Öğrenme ve gerçekleştirme
Örgütte mükemmelliği sağlama

Soru 37

Aşağıdakilerden hangisi öğrenen örgütün özelliklerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Örgütün vizyon ve misyonunun çalışanlarca açık, kabul edilebilir ve ulaşılabilir bulunması
B
İşbirlikçi meslektaşlık ilişkilerine dayalı bir örgüt kültürünün varlığı
C
Çalışanların kararlara katılımı, öğrenmeyi kolaylaştırıcı çalışma ortamları ve olanakları sağlayan yapının oluşturulması
D
Bireylerin kendileri gelişirken kurumu da geliştirmiş olmaları
E
Çalışanların aynı türdeki diğer örgütlere göre aldıkları eğitim sayısına dayalı olarak belirli oranda daha fazla ücret almaları
Açıklama:
Öğrenen örgütte öğrenme bir süreçtir; çalışanlar arasında işbirliği fazladır. Bireyler kendileri gelişirken kurumu da geliştirmiş olurlar; öğrenen örgüt yaratıcıdır; çalışanlar kurumun kendisinden bir şeyler öğrenirken aynı zamanda kurumu da geliştirmeye çalışırlar; öğrenen bir örgütün parçası olmak güzel ve keyif verici bir durumdur. Öğrenen bir örgütte örgütün vizyon ve misyonunun çalışanlarca açık, kabul edilebilir ve ulaşılabilir bulunması, işbirlikçi meslektaşlık ilişkilerine dayalı bir örgüt kültürünün varlığı, çalışanların kararlara katılımı ve öğrenmeyi kolaylaştırıcı çalışma ortamları ve olanakları sağlayan yapının oluşturulması söz konusudur.

Soru 38

Endüstriyi anlama, bilgisayar yeteneği, veri analiz becerisi, araştırma becerileri" işletmelerde eğitim uzmanlarından beklenen rollerden hangisine ait bir yeterliktir?

Seçenekler

A
Analiz ve değerlendirme rolü
B
Eğitim ve deliştirme rolü
C
Stratejik rol
D
Yönetsel rol
E
Mesleki rol
Açıklama:
Amerikan Eğitim ve Geliştirme Derneği (ASTD), işletmelerde eğitim uzmanlarının rol ve yeterliklerinin oldukça geniş yelpazede yer aldığını belirtmiş ve eğitim uzmanlarından beklenen rol ve yeterliklerini aşağıdaki gibi sıralamıştır:
Analiz ve Değerlendirme Rolü: Endüstriyi anlama, bilgisayar yeteneği, veri analiz becerisi, araştırma becerileri
Eğitim ve Geliştirme Rolü: Yetişkin öğrenimini anlama, koçluk, geribildirim, yazışma, elektronik sistemler, grup süreçleriyle ilgili beceriler, sistemler ve amaç hazırlama.
Stratejik Rol: Kariyer geliştirme teorisi, işi anlama, yetki göçerme, eğitim ve geliştirme teorisi, bilgisayarla ilgili beceriler
Yönetsel Rol: Bilgisayar yetene!i, tesisleri seçme ve tanımlama becerileri, fayda-maliyet analizi, proje yönetimi ve kayıt yönetimi becerileri.

Soru 39

"Yetişkin öğrenimini anlama, koçluk, geribildirim, yazışma, elektronik sistemler, grup süreçleriyle ilgili beceriler, sistemler ve amaç hazırlama" işletmelerde eğitim uzmanlarından beklenen rollerden hangisine ait bir yeterliktir?

Seçenekler

A
Analiz ve değerlendirme rolü
B
Eğitim ve Geliştirme rolü
C
Stratejik rol
D
Yönetsel rol
E
Mesleki rol
Açıklama:
Amerikan Eğitim ve Geliştirme Derneği (ASTD), işletmelerde eğitim uzmanlarının rol ve yeterliklerinin oldukça geniş yelpazede yer aldığını belirtmiş ve eğitim uzmanlarından beklenen rol ve yeterliklerini aşağıdaki gibi sıralamıştır:
Analiz ve Değerlendirme Rolü: Endüstriyi anlama, bilgisayar yeteneği, veri analiz becerisi, araştırma becerileri
Eğitim ve Geliştirme Rolü: Yetişkin öğrenimini anlama, koçluk, geribildirim, yazışma, elektronik sistemler, grup süreçleriyle ilgili beceriler, sistemler ve amaç hazırlama.
Stratejik Rol: Kariyer geliştirme teorisi, işi anlama, yetki göçerme, eğitim ve geliştirme teorisi, bilgisayarla ilgili beceriler
Yönetsel Rol: Bilgisayar yetene!i, tesisleri seçme ve tanımlama becerileri, fayda-maliyet analizi, proje yönetimi ve kayıt yönetimi becerileri.

Soru 40

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerde başarısız bir eğitim ve geliştirmeye neden olabilecek temel etmenlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Yönetim desteğinin olmaması
B
Örgütün eğitim konusunda ciddi olmaması
C
Eğitim gereksinimlerinin belirlenmesinde başarısız olunması
D
Yeterli bütçenin olmaması
E
Ödül sisteminin bulunmaması
Açıklama:
İşletmelerde başarısız bir eğitim ve geliştirmeye neden olabilecek en temel etmenler ise şöyle sıralanabilir:


  • Yönetim desteğinin olmaması,


  • Yöneticilerin eğitim almamaları ve aynı oranda eğitime önem vermemeleri,


  • Örgütün eğitimle ilgili ciddi olmaması,


  • Eğitim alan kişilerin eğitimle ilgili ciddi olmamaları,


  • Eğitim gereksinimlerinin belirlenmesinde başarısız olunması,


  • Eğitimli çalışanın azlığı,


  • Yeterli bütçenin olmaması.

Soru 41

Bireyin davranışlarında kendi yaşantısı yoluyla, kasıtlı ve istendik davranış değiştirme sürecine ne ad verilir?

Seçenekler

A
Olgunlaşma
B
Büyüme
C
Gelişim
D
Eğitim
E
Öğrenme
Açıklama:
Ertürk’e (1974) göre eğitim, “bireyin davranışlarında kendi yaşantısı yoluyla, kasıtlı ve istendik davranış değiştirme sürecidir”.

Soru 42

Aşağıdakilerden hangisi eğitimin amaçları arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Var olan bilgi birikimini ve kültürel mirası yeni kuşaklara aktarmak
B
Toplumun gereksinim duyduğu nitelikli ve yüksek nitelikli insan gücünü yetiştirmek
C
İnsanların zihinsel gereksinimleri yerine, toplumun gereklerinin yerine getirmek
D
Özerk, özgür ve eleştirel düşünebilen bireylerin yetişmesine olanak yaratmak
E
Etkin, bilinçli ve katılımcı yurttaşlar yetiştirmek
Açıklama:
Bu tanımlardan yola çıkarak eğitimin genel amaçlarını şu şekilde sıralamak olanaklıdır (Duman, 2000,
s. 19):
• Var olan bilgi birikiminin ve kültürel mirasın yeni kuşaklara aktarılması
• İnsanların zihinsel gereksinimlerinin sağlanması
• Özerk, özgür ve eleştirel düşünebilen bireyler yetişmesine olanak yaratılması
• Etkin, bilinçli ve katılımcı yurttaşlar yetiştirilmesi
• Toplumun gereksinim duyduğu nitelikli ve yüksek nitelikli insan gücünün yetiştirilmesi

Soru 43

Eğitim ve geliştirme işletmedeki pozisyonları nitelikli çalışanlarla karşılamaya yardımcı olmanın yanında aşağıdakilerden hangisine de yardımcı olur?

Seçenekler

A
İşletmedeki birimlerinve dolayısıyla işletmenin geliştirilmesine
B
İşletmelerde harcamaların azaltılmasına
C
İşletmenin pazar payının artmasına
D
İşletmelerde örgütsel düzenin sağlanmasına
E
İşletmelerde dinamizm sağlanmasına
Açıklama:
Eğitim ve geliştirme kavramları, çalışanların işyerindeki becerilerini daha kapsamlı hale getirerek ya da yeni beceriler geliştirerek bireyin ve örgütün ilerlemesini sağlar. Performans hem bireysel hem de örgütsel olarak artırılmaya çalışılır. Ancak eğitim ve geliştirme yalnızca işletmedeki pozisyonları nitelikli çalışanlar ile karşılamaya yardımcı olmaz, aynı zamanda işletmedeki birimlerin ve dolayısıyla işletmelerin de geliştirilmesine neden olur.

Soru 44

Öğrenme için aşağıdaki unsurlardan hangisinin olması şarttır?

Seçenekler

A
Etkin katılımın
B
Çevrenin
C
Olgunluğun
D
Büyümenin
E
Eğitim malzemelerinin
Açıklama:
Eğitim, daha önceden de söylediğimiz gibi, bireyin davranışlarında kendi yaşantısı yoluyla, kasıtlı ve istendik davranış değiştirme süreciydi. Bu davranış değiştirme sürecinde, “bireyin davranışlarında değişiklik” olması bize öğrenmenin gerçekleştiğini gösterir. Öğrenme için çevrenin olması şarttır. Davranış ise temelde organizmanın gösterdiği her harekete verilen addır.

Soru 45

I. İnsani çaba olarak öğrenme II. Sosyal baskı aracı olarak öğrenme III. Bilginin transferi olarak öğrenme IV. Kültür aktarımı olarak öğrenme Yukarıdakilerden hangileri öğrenmeyi felsefik açıdan ele alan yaklaşımlardır?

Seçenekler

A
I ve IV
B
I, II ve III
C
I, II ve IV
D
II, III ve IV
E
I, II, III ve IV
Açıklama:
Öğrenme, felsefik açıdan üç şekilde ele alınabilir:
• İnsani çaba olarak öğrenme.
• Sosyal baskı aracı olarak öğrenme.
• Bilginin transferi olarak öğrenme.

Soru 46

Bir işletmede görev alan Ömer kendi gelişimi için planlanan eğitim ortamının her türlü avantajı ile ilgilenmektedir. Ancak, diğer katılımcılar tarafından çokça eleştirilen etkinliğin amacı ve içeriği onun hiç dikkatini çekmemiştir. Bu bilgilere göre Ömer hangi yetişkin grubuna girmektedir?

Seçenekler

A
Amaç yönelimli yetişkinler
B
Öğrenme yönelimli yetişkinler
C
Ortam yönelimli yetişkinler
D
Gelenek yönelimli yetişkinler
E
Etkinlik yönelimli yetişkinler
Açıklama:
Etkinlik yönelimli yetişkinler: Etkinliğin amacı ve içeriği ile ilgilenmezler. Bu yetişkinler daha çok etkinlik yapılan ortamla ilgilidirler ve bu yüzden eğitim etkinliğine katılırlar. Bu tür yetişkinler yeni arkadaşlar edinerek toplumsallaşmak istemektedirler.

Soru 47

Yetişkin eğitimi ile ilgilenen bilim dalı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Andragoji
B
Epistemoloji
C
Ontoloji
D
Psikoloji
E
Aksiyoloji
Açıklama:
İşletmelerde eğitim yetişkinlere yönelik bir eğitim olduğu için yetişkinlerin öğrenme özelliklerine dikkat etmek gerekir. Yetişkin eğitimi ile andragoji ilgilenir.

Soru 48

Aşağıdakilerden hangisi işletmede çalışanların eğitimve geliştirmeden bireysel olarak elde ettikleri yararlardan değildir?

Seçenekler

A
Terfi almalarının kolaylaşması
B
Karar verme ve sorun çözme becerilerinin artması
C
İletişim yeteneği ve liderlik becerilerinin artması
D
İş tatminlerinin düşmesi
E
Kişisel gereksinimlerinin tatmin edilmesi
Açıklama:
Bu anlamda eğitim ve geliştirme, yalnızca işletmeler için değil çalışanlar için de bireysel olarak vazgeçilmez ve yararlıdır. Çalışanların bireysel olarak elde ettikleri
yararlar ise şu şekilde özetlenebilir (Geylan, 1999, s. 122):
• Terfi almaları kolaylaşır.
• Karar verme ve sorun çözme becerileri artar.
• Kendilerine güven ve başarı duygusu gelişir.
• İletişim yeteneği ve liderlik becerileri artar.
• İş tatminleri yükselir.
• Kişisel amaçlarını gerçekleştirmeleri kolaylaşır.
• Kişisel gereksinimleri tatmin edilir.
• Kariyer gelişimleri sağlanır.
• Dinleme, kavrama ve yazma yetenekleri gelişir.
• Yeni sorumluluklar alma cesaretleri artar.

Soru 49

Bilgisayar yeteneği, tesisleri seçme ve tanımlama becerileri, fayda-maliyet analizi, proje yönetimi gibi yeterlikler aşağıdaki eğitim uzmanı rollerinden hangisiyle ilişkilidir?

Seçenekler

A
Analiz ve değerlendirme rolü
B
Eğitim rolü
C
Geliştirme rolü
D
Stratejik rol
E
Yönetsel rol
Açıklama:
Bilgisayar yetene!i, tesisleri seçme ve tanımlama becerileri, faydamaliyet analizi, proje yönetimi ve kayıt yönetimi becerileri eğitim uzmanının yönetsel rolü ile ilişkilidir.

Soru 50

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerde başarısız bir eğitim ve geliştirmeye neden olabilecek faktörler arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Yönetim desteğinin olmaması
B
Yöneticilerin eğitim almamaları ve aynı oranda eğitime önem vermemeleri
C
Örgütün eğitimle ilgili ciddi olması
D
Eğitim gereksinimlerinin belirlenmesinde başarısız olunması
E
Eğitimli çalışanın azlığı
Açıklama:
İşletmelerde başarısız bir eğitim ve geliştirmeye neden olabilecek en temel etmenler ise şöyle
sıralanabilir (Thomaskutty, 2010, s. 93):
• Yönetim desteğinin olmaması,
• Yöneticilerin eğitim almamaları ve aynı oranda eğitime önem vermemeleri,
• Örgütün eğitimle ilgili ciddi olmaması,
• Eğitim alan kişilerin eğitimle ilgili ciddi olmamaları,
• Eğitim gereksinimlerinin belirlenmesinde başarısız olunması,
• Eğitimli çalışanın azlığı,
• Yeterli bütçenin olmaması.

Soru 51

Ekonomik, siyasal, kültürel ve sosyal değişikliklere hızlı bir biçimde tepkide bulunmak için bireyin bilgi, beceri ve tutumlarını yenilemesi gerekir. Bu durumun en doğal sonucu olarak ortaya çıkan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Eğitim gereksinimi
B
İhtiyaç analizi
C
Güncelleme
D
Oryantasyon
E
Değişkenlik
Açıklama:
Eğitim ve geliştirme kavramlarını tanımlayabileceksiniz.
Ekonomik, siyasal, kültürel ve sosyal değişikliklere hızlı bir biçimde tepkide bulunmak için bireylerin bilgi, beceri ve tutumlarını sürekli olarak yenilemesi gerekir. Bu durum, kurumlar ve bireyler açısından, eğitim ve geliştirme gereksinimi olarak adlandırlır.

Soru 52

"İnsan kaynaklarının verimli ve etkin olabilmeleri ancak.....................ile sağlanabilir. " Cümlesinde boş bırakılan alana aşağıdaki seçeneklerden hangisi getirildiğinde anlam bütünlüğünü sağlanabilir?

Seçenekler

A
Çalışan niteliği
B
Teknolojik yatırım
C
Çalışan niteliklerinin işe uygunluğu
D
Uzmanlık
E
İş deneyimi
Açıklama:
Eğitim ve geliştirme kavramlarını tanımlayabileceksiniz.
İnsan kaynaklarının verimli ve etkin olabilmeleri ancak çalışan niteliklerinin işe uygunluğu ile sağlanabilir.

Soru 53

Eğitim kavramı; “bireyin davranışlarında kendi yaşantısı yoluyla, kasıtlı ve istendik davranış değiştirme süreci" olarak ele alındığında, bu ifadede, "kasıtlı" kavramı ile vurgulanmak istenilen aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Aşamalılık
B
Planlı ve programlılık
C
Bireysel özelliklere uygunluk
D
Bilimsellik
E
Tercihe dayalılık
Açıklama:
Eğitim ve geliştirme kavramlarını tanımlayabileceksiniz.
Eğitim kavramı tanımlanırken, kasıtılılık sözcüğü ile ifade edilen, eğitsel etkinliklerin belli bir plan ve program doğrultusunda, rastlantısallıktan uzak bir yapıda gerçekleştirilmesidir.

Soru 54

"İşgörenlerin geliştirilmesi" kavramının anlamsal karşılığı hangi seçenekte en doğru şekilde verilmiştir?

Seçenekler

A
Yaptığı iş konusunda daha iyi duruma getirme
B
Yaptığı işi daha verimli yapabilir duruma getirme
C
İşgöreni, yaptığı işle ilgili olarak gelecekteki görevlere hazırlama
D
Yaptığı işi daha etkili yapabilir durum getirme
E
Farklı işler yapabilir duruma getirme
Açıklama:
Eğitim ve geliştirme kavramlarını tanımlayabileceksiniz.
Geliştirme, çalışanların daha çok gelecekteki işlere hazırlanması yerine kullanılabilmektedir. Çünkü çalışanların bilgi ve beceri düzeyleri bugünkü işleri yerine getirebilmek için yeterlidir, ancak gelecekte yapılabilecek olası işler için de hazırlıklı olmaları gerekir.

Soru 55

Eğitim ve geliştirme kavramları, gerçekleştirildikleri süre açısından karşılaştırıldığında, aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Seçenekler

A
Eğitim ve geliştirme zamansal olarak kısa vadeli etkinliktedir.
B
Eğitim nispeten kısa vadeli, geliştirme ise orta ve uzun vadeli bir etkinliktir.
C
Eğitim uzun vadeli, geliştirme ise kısa vadeli bir etkinliktir.
D
Eğitim ve geliştirme eşdeğer zaman gerektiren etkinliklerdir.
E
Eğitim ve geliştirme, zamansal olarak oldukça uzun süre gerektiren etkinliklerdir.
Açıklama:
Eğitim ve geliştirme kavramlarını tanımlayabileceksiniz.
Eğitim daha çok bir yıldan daha kısa vadeli bir etkinlik türü iken, geliştirme uzun vadeli, 1-3 yıl sürebilecek bir etkinlik türüdür.

Soru 56

"İşletmelerde, eğitim kavramı yaygın olarak yönetici konumunda olmayan bireylerin teknik bilgi ve beceri kazanması sürecini açıklamak için kullanılırken, ...........kavramı ise daha çok yönetim pozisyonlarındaki bireyler için kullanılmaktadır." Cümlesinde anlam bütünlüğünün sağlanabilmesi için boş bırakılan alana getirilmesi gereken en doğru kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Öğretim
B
Yetiştirme
C
Geliştirme
D
Oryantasyon
E
Yükseltme
Açıklama:
Eğitim ve geliştirme kavramlarını tanımlayabileceksiniz.
İşletmelerde, eğitim kavramı yaygın olarak yönetici konumunda olmayan bireylerin teknik bilgi ve beceri kazanması sürecini açıklamak için kullanılırken, geliştirme kavramı ise daha çok yönetim pozisyonlarındaki bireyler için kullanılmaktadır.

Soru 57

"Öğrenmede hazırbulunuşluk" kavramı ile ifade edilen durum aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Öğrenilecek konunun yapısal özellikleri
B
Öğrencinin ne tür bir öğrenmeye ihtiyaç duyduğu
C
Öğrencinin eğitsel ortamla uyumu
D
Öğrencinin, yeni konuyu öğrenebilmek için sahip olması gereken yeterlikler
E
Yeni konu ile öğrencilere kazandırılması amaçlanan beceriler
Açıklama:
Öğrenme kavramını açıklayabileceksiniz.
Öğrenmede hazırbulunuşluk kavramı ile ifade edilen şey, öğrencinin, yeni bir konuyu öğrenebilmek için halihazırda sahip olması gereken yeterliklerdir.

Soru 58

Bir davranışın öğrenme ürünü olarak kabul edilebilmesi için aşağıdaki niteliklerden hangisini taşıması gerekir?

Seçenekler

A
Yaygın olarak gösterilen bir davranış olması
B
Sıklıkla gösterilen bir davranış olması
C
Çok sayıda kişi tarafından gösterilen bir davranış olması
D
Kabul gören bir davranış olması
E
Eğitim yoluyla kazanılmış bir davranış olması
Açıklama:
Öğrenme kavramını açıklayabileceksiniz.
Bir davranışın öğrenme ürünü olarak kabul edilebilmesi için, eğitim yoluyla kazandırılmış, ölçülebilir ve kalıcı nitelikli olması gerekir.

Soru 59

Aşağıdakilerden hangisi, işletmelerde gerçekleştirilen eğitim ve geliştirme etkinliklerinin başarısızlığına yol açabilecek temel etmenlerden birisi değildir?

Seçenekler

A
Yönetim desteğinin olmaması
B
Yeterli bütçenin olmaması
C
Eğitim gereksinimlerinin belirlenmesinde başarısız olunması
D
Örgütün eğitimle ilgili ciddi olmaması
E
Eğitim sıklığı
Açıklama:
Eğitim uzmanlarında bulunması gereken rol, yeterlik ve özellikleri sıralayabileceksiniz.
İşletmelerde gerçekleştirilen eğitim ve geliştirme etkinliklerinin başarısızlığına yol açabilecek temel etmenler şu şekilde özetlenebilir: Yönetim desteğinin olmaması, yöneticilerin eğitim almamaları ve aynı oranda eğitime önem vermemeleri, örgütün eğitimle ilgili ciddi olmaması, eğitim alan kişilerin eğitimle ilgili ciddi olmamaları, eğitim gereksinimlerinin belirlenmesinde başarısız olunması, eğitimli çalışanın azlığı ve yeterli bütçenin olmaması.

Soru 60

"Bilgisayar kullanabilme becerisi, eğitsel ortamları seçme ve tanımlama becerileri, fayda-maliyet analizi, proje yönetimi ve kayıt yönetimi becerileri", eğitim uzmanlarının, görev ve sorumluluklarından hangisi kapsamında değerlendirilmektedir?

Seçenekler

A
Analizcilik rolü
B
Değelendiricilik rolü
C
Stratejik rol
D
Yönetsel rol
E
Ürün pazarlama rolü
Açıklama:
Eğitim uzmanlarında bulunması gereken rol, yeterlik ve özellikleri sıralayabileceksiniz.
"Bilgisayar kullanabilme becerisi, eğitsel ortamları seçme ve tanımlama becerileri, fayda-maliyet analizi, proje yönetimi ve kayıt yönetimi becerileri", eğitim uzmanlarının yönetsel rolleri kapsamındaki sorumluluklarıdır.

Soru 61

Aşağıdakilerden hangisi, işletmelerin çalışanlarına yönelik eğitim ve geliştirme programları hazırlama nedenlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Çalışanların değişime karşı direnç göstermelerini sağlamak
B
İş ile ilgili çalışanlarını bilgi ve becerilerini geliştirmek
C
Çalışanların bilgi ve becerilerinin güncellenmesini sağlamak
D
Çalışanları daha yüksek görev sorumluluklara hazırlamak
E
Çalışanların iş ile ilgili olumlu tutumlarını geliştirmek
Açıklama:
İşletmelerde eğitim, geliştirme ve öğrenmenin önemini açıklayabileceksiniz.

Soru 62

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerde çalışanların eğitim ve geliştirme nedenlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Çalışanların işle ilgili olumlu tutum geliştirmesi
B
Çalışanların değişime uyumunun sağlanması
C
Çalışanların daha yüksek görev ve sorumluluklara hazırlanması
D
Çalışanların ekonomik sorunlarının çözülmesi
E
Çalışanların bilgi ve becerilerinin güncellenmesi
Açıklama:
İşletmelerde eğitim, geliştirme ve öğrenmenin önemini açıklayabileceksiniz.

Soru 63

Knowles hangi konuda görüş bildiren bir araştırmacıdır?

Seçenekler

A
Öğrenme
B
Öğretim
C
Yetişkin eğitimi
D
Eğitim
E
Geliştirme
Açıklama:
Yetişkinlerin öğrenme özelliklerini sıralayabileceksiniz.

Soru 64

Bireyin davranışlarında kasıtlı ve istendik davranış değiştirme sürecine verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Öğretim
B
Geliştirme
C
Öğrenme
D
Ölçümleme
E
Eğitim
Açıklama:
Eğitim ve geliştirme kavramlarını tanımlayabileceksiniz.

Soru 65

Aşağıdakilerden hangisi iş başındaki eğitim yöntemlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Örnek olay
B
İş üzerinde eğitim
C
İş değiştirme
D
Çıraklık
E
Yetki devri
Açıklama:
İşletmelerde eğitim ve geliştirme türlerini anlatabileceksiniz.

Soru 66

Aşağıdakilerden hangisi eğitim uzmanının rolleri arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Üretim faktörlerini sağlama rolü
B
Analiz ve değerlendirme
C
Eğitim ve geliştirme
D
Stratejik rol
E
Yönetsel rol
Açıklama:
Eğitim uzmanlarında bulunması gereken rol, yeterlik ve özellikleri sıralayabileceksiniz.

Soru 67

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerdeki eğitim uzmanlarının rollerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Araştırmacı
B
Malzeme geliştirici
C
Program tasarımcı
D
İhtiyaçlar analisti
E
Satış temsilcisi
Açıklama:
Eğitim uzmanlarında bulunması gereken rol, yeterlik ve özellikleri sıralayabileceksiniz.

Soru 68

“Birey ile çevresi arasındaki etkileşim sonucu ortaya çıkan kalıcı izlenimli yaşantı ürünü” olarak tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Eğitim
B
Öğretme
C
Öğrenme
D
Yetiştirme
E
İletişim
Açıklama:
Öğrenme kavramını açıklayabileceksiniz.

Soru 69

“Bireyin davranışlarında kendi yaşantısı yoluyla, kasıtlı ve istendik davranış değiştirme süreci”ni aşağıdaki hangi kavram tanımlar?

Seçenekler

A
Eğitim
B
Geliştirme
C
Öğrenme
D
Öğretme
E
Öğretim
Açıklama:
Eğitim ve geliştirme kavramlarını tanımlayabileceksiniz.

Soru 70

Aşağıdakilerden hangisi öğrenme ilkeleri arasında yer alır?

Seçenekler

A
Her insan öğrenme yeteneğine ve zihinsel kapasitesine sahiptir
B
Her insanın öğrenmesini kolaylaştırabilecek standart bir yöntem, zaman ve öğrenme aracı vardır
C
Öğrenme için yeterli ilginin olması gerekmez
D
Öğrenmede geçici bir değişim sağlanmaya çalışılır
E
Öğrenilenleri uygulayabilmek için tekrarlara gerek duyulmaz
Açıklama:
Öğrenme kavramını açıklayabileceksiniz.

Soru 71

Çalışanların eğitim ve geliştirme programları sonucunda elde ettiği kazanımlar arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

Seçenekler

A
İletişim yeteneği ve liderlik becerileri durgunlaşır
B
Karar verme ve sorun çözme becerileri artar
C
Kendilerine güven ve başarı duygusu gelişir
D
Terfi almaları kolaylaşır
E
İş tatminleri yükselir
Açıklama:
İşletmelerde eğitim, geliştirme ve öğrenmenin önemini açıklayabileceksiniz.

Soru 72

“Kim, ne zaman, nasıl yer değiştirecek ve bunun için ne tür yeterliliğe gereksinim duyulacak?” sorularına yanıt arayan insan kaynakları bölümünün alt sistemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
İş ve işgücü planlaması
B
Dış kaynak yönetimi
C
Ödül yönetimi
D
Rol analizi ve iş tanımı
E
Performans yönetimi
Açıklama:
Eğitim uzmanlarında bulunması gereken rol, yeterlik ve özellikleri sıralayabileceksiniz.

Soru 73

Aşağıdakilerden hangisi eğitim ve geliştirmeyle ilgili insan kaynakları işlevlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
İşgücü planlaması
B
Ödül yönetimi
C
Örgüt geliştirme
D
Satış yönetimi
E
Performans yönetimi
Açıklama:
İşletmelerde eğitim ve geliştirme türlerini anlatabileceksiniz.

Soru 74

Aşağıdakilerden hangisi eğitim uzmanlarının eğitim ve geliştirme rolüne ilişkin yeterliklerden biri değildir?

Seçenekler

A
Koçluk
B
Geribildirim verme
C
Proje yönetme
D
Yazışma
E
Amaç hazırlama
Açıklama:
Eğitim uzmanlarında bulunması gereken rol, yeterlik ve özellikleri sıralayabileceksiniz.

Soru 75

Aşağıdakilerden hangisi “geliştirme”nin bağlı olduğu etmenlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Paydaşlar
B
Örgüt
C
İnsan kaynakları bölümü
D
İşveren
E
Birey
Açıklama:
İşletmelerde eğitim ve geliştirme türlerini anlatabileceksiniz.

Soru 76

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerdeki eğitim ve geliştirme çalışmalarında başarısızlığa yol açan etmenlerden biridir?

Seçenekler

A
Performans yönetimi sisteminin uygulanması
B
Eğitim bütçesinin yeterli olmaması
C
İşletmenin belirli standartlarda üretim yapmak zorunda olması
D
Üst yöneticilerin çoğunlukla dışarıdan gelmesi
E
İç eğitimci sayısının az olması
Açıklama:
İşletmelerde eğitim, geliştirme ve öğrenmenin önemini açıklayabileceksiniz.

Soru 77

Uygulanan bir eğitim programının niteliği hakkında karar vermek ve programı daha nitelikli kılmak için veri toplamak amacıyla gerçekleştirilen süreç aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Program değerlendirme
B
Program geliştirme
C
Program hazırlama
D
Program uygulama
E
Program yönetme
Açıklama:
Eğitim ve geliştirme kavramlarını tanımlayabileceksiniz.

Soru 78

Aşağıdakilerden hangisi eğitim programının bireysel yararlarından biridir?

Seçenekler

A
Takım çalışması ve işbirliği kazandırılır.
B
Çalışanların iş motivasyonu ve örgütsel bağlılığı artar.
C
Terfi alma kolaylaşır.
D
İşçi sağlığı ve iş güvenliğine katkıda bulunulur.
E
İşteki hata oranı düşer, iş profesyonel biçimde yürür.
Açıklama:
İşletmelerde eğitim, geliştirme ve öğrenmenin önemini açıklayabileceksiniz.

Soru 79

Yetişkinlerin eğitimi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Yetişkinler neyi öğreneceklerini kolay belirlerler.
B
Yetişkinler olgun ve deneyimlidirler.
C
Yetişkinlerin ilgi odakları değişir.
D
Yetişkinlerin kendi engellerini kişisel olarak aşmaları beklenmelidir.
E
Yetişkinlerin öğrenme hızları yaşları ilerledikçe düşer.
Açıklama:
Yetişkinlerin öğrenme özelliklerini sıralayabileceksiniz.

Soru 80

Aşağıdakilerden hangisi yetişkinlerin öğrenme özelliklerinden biridir?

Seçenekler

A
Yetişkinlerin kendileri gibi benzer kişilerle deneyimlerini paylaşmalarına olanak tanınması gerekir
B
Yetişkinler acemi ve deneyimsizdirler
C
Yetişkinler sorumluluk almaktan kaçınırlar
D
Yetişkinler her konuda başarılı bireylerdir
E
Yetişkinler deneyimli bireyler olmalarından dolayı önyargı taşımazlar
Açıklama:
Yetişkinlerin öğrenme özelliklerini sıralayabileceksiniz.

Soru 81

Aşağıdakilerden hangisi “yaşantı” kavramının tanımıdır?

Seçenekler

A
Bireyin çevresiyle etkileşimde bulunarak davranışlarında kalıcı izler olmasıdır.
B
Bireyde öğrenmeyi başlatarak harekete geçirmektir.
C
Öğrenmenin belli amaçlar doğrultusunda başlatılması ve sürdürülmesidir.
D
Organizmanın gösterdiği her harekettir.
E
Öğrenmenin kolaylaştırılmasıdır.
Açıklama:
Öğrenme kavramını açıklayabileceksiniz.

Soru 82

Aşağıdakilerden hangisi “geliştirme” kavramının tanımıdır?

Seçenekler

A
Bireyin bilgi, beceri ve tutumlarının kısa sürede artırılmasıdır.
B
Bireyin davranışlarında kendi yaşantısı yoluyla kasıtlı ve istendik davranış değiştirme sürecidir.
C
Bireyin gelecekteki işlere hazırlanmasıdır.
D
Organizmanın gösterdiği her harekete verilen addır.
E
Bireye işe yönelik teknik bilgi, beceri ve tutum kazandırmaktır.
Açıklama:
Eğitim ve geliştirme kavramlarını tanımlayabileceksiniz.

Soru 83

Aşağıdakilerden hangisi eğitim programının örgütsel yararlarından birisi değildir?

Seçenekler

A
Çalışanların kendilerine olan güvenleri artar.
B
Çalışanların sorun çözme becerileri artar.
C
İşgücü devir hızı artar.
D
İşçi sağlığı ve iş güvenliği oluşur.
E
Verimlilik ve kar artar.
Açıklama:
İşletmelerde eğitim, geliştirme ve öğrenmenin önemini açıklayabileceksiniz.

Soru 84

Aşağıdakilerden hangisi insan kaynakları yönetimi alt sistemlerinden birisi değildir?

Seçenekler

A
Yeterlik haritası oluşturma
B
Dış kaynak yönetimi
C
Çalışanlara avantaj sağlama
D
İşe seçme ve yerleştirme
E
Üretim yönetimi
Açıklama:
İşletmelerde eğitim ve geliştirme türlerini anlatabileceksiniz.

Soru 85

Yetişkin türlerinden “eğitim yapılan ortam ilgilerini çektiği için eğitim almak isteyen yetişkinlere” ne ad verilir?

Seçenekler

A
Amaç yönelimli
B
Etkinlik yönelimli
C
Başarı yönelimli
D
Öğretme yönelimli
E
Öğrenme yönelimli
Açıklama:
Yetişkinlerin öğrenme özelliklerini sıralayabileceksiniz.

Soru 86

Aşağıdakilerden hangisi bir eğitim ve geliştirme için gerekli temel etmenlerden birisi değildir?

Seçenekler

A
Yönetim desteğinin olması
B
Örgütün eğitimle ilgili ciddiyetinin bulunması
C
Yeterli bütçenin olması
D
Eğitimli çalışanın fazlalığı
E
Çalışanların eğitim gereksinimlerinin belirlenmesi
Açıklama:
İşletmelerde eğitim ve geliştirme türlerini anlatabileceksiniz.

Soru 87

Aşağıdakilerden hangisi iş dışındaki eğitim türlerinden birisi değildir?

Seçenekler

A
İş değiştirme
B
Örnek olay
C
Rol oynama
D
Doğa yöntemleri
E
Dış seminerler
Açıklama:
İşletmelerde eğitim ve geliştirme türlerini anlatabileceksiniz.

Soru 88

Aşağıdakilerden hangisi yetişkin eğitimi ile doğrudan ilgilenen bilim dalına verilen addır?

Seçenekler

A
Sosyal psikoloji
B
Psikoloji
C
Sosyoloji
D
Pedagoji
E
Andragoji
Açıklama:
Yetişkinlerin öğrenme özelliklerini sıralayabileceksiniz.

Soru 89

Aşağıdakilerden hangisi öğrenme ilkelerinden birisi değildir?

Seçenekler

A
İlgi
B
Unutma
C
Geribildirim
D
Motivasyon
E
hazırbulunuşluk
Açıklama:
Öğrenme kavramını açıklayabileceksiniz.
Bu kuramların tümüne dayanarak öğrenme ilkeleri oluşturulmaya çalışılmıştır. Bu ilkeleri şu şekilde özetleyebiliriz (Sinha ve Sinha, 2009, s. 117; Bilen, 2002, s. 69): • Her insan bir öğrenme yeteneğine ve zihinsel öğrenme kapasitesine sahiptir. • Her insanın öğrenmesini kolaylaştırabilecek farklı yöntem, zaman ve öğrenme aracı vardır. • Öğrenme bir bütün içinde planlanmalı ve sürdürülmelidir. • Her eğitim programı için öğrenme amaçları belirlenir ve program sonunda bu amaçlara ne kadar ulaşıldığının anlaşılması, yani eğitim programının başarısının belirlenmesi söz konusudur. • Öğrenme etkinlikleri kişilerin hazırbulunuşluk düzeylerine göre belirlenmelidir. • Her öğrenme belirli bir düzen içinde adım adım gerçekleştirilir. Bir öğrenme bitmeden ötekilere geçilmez. • Öğrenmede motivasyon önemlidir, eğitim alan kişinin motivasyonu ve hevesinin fazla olması öğrenmeyi kolaylaştırır. İnsanlar, kendi başarılarını sağlama ve kendilerini gerçekleştirme için gereksinimlerini karşılama eğilimindedirler. Yani içsel motivasyon dışsal motivasyona göre daha çok öğrenmeyi artırmaktadır. • Öğrenme için yeterli ilginin olması esastır. • Dikkatimizi çeken ve konsantrasyonumuzu sağladığımız durumlar ne kadar fazla ise öğrenme de o kadar fazla olur. • Öğrenmede eğitimi alan kişinin aktif olması yani katılımının sağlanması öğrenmeyi artırmaktadır. • Eğitimi alan kişiler öğrenmelerinin gerçekleşip gerçekleşmesi kendilerine bildirildiğinde yani nerede başarılı olduklarını, nerede hata yaptıkları kendilerine söylediğinde bir başka deyişle geribildirim verildiğinde daha iyi öğrenirler. • Eğitimi alan kişiler eğitim programları için kendi gereksinimlerini ifade edebildikleri taktirde öğrenme bu yönde düzenlenir ve öğrenmeleri artar. Yani hedefler öğrenici için gerçekçi olmalıdır ve kendileri tarafından da benimsenirse öğrenme olumlu yönde gelişir. • Öğrenmede kalıcı bir değişim sağlanmaya çalışılır. • Öğrenme, eğitim etkinliklerinin sonuçlarından da etkilenir ve geliştirilir. • Eğitim alan kişiler, öğrendiklerini yeni durumlara, sorunlara ve işlere transfer ederek kullanabilmelidir. • Öğrenilenleri uygulayabilmek için tekrarın olması gerekir ve aynı zamanda aralıklı ve farklı biçimlerde yapılan tekrar kalıcılığı artırır.

Soru 90

İşletmelerde eğitim en genel anlamda nasıl bir süreci kapsamaktadır?

Seçenekler

A
Etkili davranışlar kazandırma
B
Olumlu davranışlar kazandırma
C
Bilgi ve beceriler kazandırma
D
Analize dayalı davranışlar kazandırma
E
Performansa dayalı davranışlar kazandırma
Açıklama:
İşletmelerde eğitim en genel anlamda çalışanlara bilgi ve beceriler kazandırma sürecidir.

Soru 91

Eğitimde aşağıda yer alan hangi soruya yanıt aranmalıdır?

Seçenekler

A
Davranış nasıl olumlu olarak değiştirilmeli?
B
Davranış nasıl yorumlanmalı?
C
Hangi unsurlar dikkate alınmalı?
D
Hangi beceriler kazandırılmalı?
E
Öğretilenler hangi şekilde analiz edilmeli?
Açıklama:
Eğitimde neyi, nasıl öğretmeli ve davranış nasıl olumlu olarak değiştirilmelidir sorusuna yanıt aranmalıdır.

Soru 92

Nitelikli bir eğitim, işletmenin hangi unsurunu desteklemelidir?

Seçenekler

A
Değişim
B
Gelişim
C
Amaç
D
Kural
E
Yapı
Açıklama:
Nitelikli bir eğitim, işletmenin amaç ve hedeflerini desteklemelidir.

Soru 93

İnsanlar yaşamlarından memnun olduğunda işlerinde performansın en iyisini gerçekleştirmeye çalışırlar. Bu memnun olma durumu onların gerçekten performanslarını en iyi biçimde gerçekleştirdiklerini bize göstermez çünkü onlar performansı iyi gerçekleştiremediklerinin farkında olmayabilirler. Bu durumda en iyi çözüm aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ek görev
B
Ödüllendirme
C
Destek
D
Danışmanlık
E
Eğitim
Açıklama:
Çalışanların şu anki işlerini yerine getirirlerken, daha ne kadar süre bu işlerini aynı performansla yerine getirebileceklerini bilemeyiz. Oysa ki insanlar yaşamlarından memnun olduğunda işlerinde performansın en iyisini gerçekleştirmeye çalışırlar. Bu memnun olma durumu onların gerçekten performanslarını en iyi biçimde gerçekleştirdiklerini bize göstermez çünkü onlar performansı iyi gerçekleştiremediklerinin farkında olmayabilirler. İşte bu durumda eğitim bir çözümdür.

Soru 94

Çalışanların bilgi ve beceri düzeyleri bugünkü işleri yerine getirebilmek için yeterlidir ancak gelecekte yapılabilecek olası işler için de hazırlıklı olmaları gerekir. İşte bu durumlar için genelde hangi kavram kullanılmaktadır?

Seçenekler

A
Geliştirme
B
Özümseme
C
Analiz
D
Sentez
E
Sorgulama
Açıklama:
Geliştirmenin literatürde biraz daha farklı olarak ele alındığı görülmektedir. Geliştirme, çalışanların daha çok gelecekteki işlere hazırlanması yerine kullanılabilmektedir çünkü çalışanların bilgi ve beceri düzeyleri bugünkü işleri yerine getirebilmek için yeterlidir ancak gelecekte yapılabilecek olası işler için de hazırlıklı olmaları gerekir. İşte bu durumlar için genelde “geliştirme” kavramını kullanmaktayız.

Soru 95

Eğitim ve geliştirme, işletmeler için 1920’lerden itibaren kullanılmaya başlayan bir kavram olmakla birlikte hangi yıllar içinde profesyonel bir alan olmuştur?

Seçenekler

A
1980
B
1930
C
1940
D
1960
E
1970
Açıklama:
Eğitim ve geliştirme, işletmeler için 1920’lerden itibaren kullanılmaya başlayan bir kavram olmakla birlikte ancak 1940’larda profesyonel bir alan olmuştur.

Soru 96

Eğitim ve geliştirme kavramlarının daha iyi anlaşılabilmesi için hangi kavramların anlamak gerekir?

Seçenekler

A
Yorumlama ve yargılama
B
Kavrama ve özümseme
C
Dinleme ve anlama
D
Öğrenme ve öğretme
E
Okuma ve yazma
Açıklama:
Eğitim ve geliştirme kavramlarının daha iyi anlaşılabilmesi için öğrenme ve öğretmenin ne olduğunu da anlamak gerekir.

Soru 97

Öğrenmenin nasıl gerçekleştiği her zaman merak konusu olmuştur. Bu bağlamda öğrenme ile ilgili çalışmalar aşağıda yer alan hangi bilim dallarında oldukça önem kazanmıştır?

Seçenekler

A
Eğitim ve sosyoloji
B
Psikoloji ve eğitim
C
Bilim ve sanat
D
Müzik ve psikoloji
E
Matematik ve beşeri bilimler
Açıklama:
Öğrenmenin nasıl gerçekleştiği her zaman merak konusu olmuş ve öğrenme ile ilgili çalışmalar “psikoloji ve eğitim” biliminde oldukça önem kazanmıştır.

Soru 98

Eğitimin tanımında yer alan davranış değişikliği hangisinde tanımlanmıştır?

Seçenekler

A
Kasıtlı ve istendik
B
Kasıtsız ve belirsiz
C
Belirsiz ve olumsuz
D
Olumlu ve istemsiz
E
Kasıtsız ve olumsuz
Açıklama:
Eğitim, daha önceden de söylediğimiz gibi, bireyin davranışlarında kendi yaşantısı yoluyla, kasıtlı ve istendik davranış değiştirme süreciydi.

Soru 99

Davranış, temelde organizmanın gösterdiği her harekete verilen addır. Ancak öğrenme açısından bakıldığında davranışlar aşağıdakilerden hangisi gibi olmalıdır?

Seçenekler

A
Ölçülebilir, istemsiz, olumlu
B
Gözlenebilir, ölçülebilir ve sonradan kazanılmış
C
İstemsiz, olumsuz, ölçülebilir
D
Gözlenebilir, ölçülemez ve edinilemez
E
Edinilemez, gözlenemez, istemsiz
Açıklama:
Davranış ise temelde organizmanın gösterdiği her harekete verilen addır. Ancak öğrenme açısından bakıldığında davranışların “gözlenebilir, ölçülebilir ve sonradan kazanılmış davranışlar” olması gerekir.

Soru 100

Aşağıdakilerin hangisi eğitimin genel amaçlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Var olan bilgi birikiminin ve kültürel mirasın yeni kuşaklara aktarılması
B
İnsanların psikolojik gereksinimlerinin sağlanması
C
Özerk, özgür ve eleştirel düşünebilen bireyler yetişmesine olanak yaratılması
D
Etkin, bilinçli ve katılımcı yurttaşlar yetiştirilmesi
E
Toplumun gereksinim duyduğu nitelikli ve yüksek nitelikli insan gücünün yetiştirilmesi
Açıklama:
Eğitimin genel amaçlarından biri insanların bilişsel gereksinimlerinin sağlanmasıdır.

Soru 101

İşletmelerde eğitim nasıl tanımlanır?

Seçenekler

A
Çalışanlara bilgi ve beceriler kazandırma
B
Çalışma olanakları sağlama
C
İnsan gücünü artırma
D
Çalışma ortamı sağlama
E
Girişimde bulunmanın sağlanması
Açıklama:
İşletmelerde eğitim en genel anlamda çalışanlara bilgi ve beceriler kazandırma sürecidir. Eğitimde neyi, nasıl öğretmeli ve davranış nasıl olumlu olarak değiştirilmelidir? sorusuna yanıt aranmalıdır.

Soru 102

Aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Öğrenme uzun sürede gerçekleşebilen bir durumdur.
B
Bireyin davranışlarında değişiklik” olması öğrenmenin gerçekleştiğini göstermez.
C
Davranış ise temelde organizmanın gösterdiği her harekete verilen addır.
D
Eğitimde davranışların gözlenebilir ve ölçülebilir olması gerekir.
E
Öğrenme için çevrenin olması şarttır.
Açıklama:
Eğitim, bireyin davranışlarında kendi yaşantısı yoluyla, kasıtlı ve istendik davranış değiştirme sürecidir. Bu davranış değiştirme sürecinde, “bireyin davranışlarında değişiklik” olması bize öğrenmenin gerçekleştiğini gösterir.

Soru 103

Aşağıdakilerden hangisi öğrenmenin ilkelerinden biridir?

Seçenekler

A
Öğrenme etkinlikleri için önceden belirlenmiş standart düzeyler vardır.
B
Öğrenmede dinleyici konumda olmak esastır.
C
Bireyin gereksinimlerini ifade etmesi öğrenmeyi olumsuz etkiler.
D
Dışsal motivasyon içsel motivasyona göre daha çok katılımı arttırır.
E
Her insanın öğrenmesini kolaylaştırabilecek farklı yöntem, zaman ve öğrenme aracı vardır.
Açıklama:
Öğrenme etkinlikleri kişilerin hazırbulunuşluk düzeylerine göre belirlenmelidir. Öğrenme için yeterli ilginin olması esastır. Eğitimi alan kişiler eğitim programları için kendi gereksinimlerini ifade edebildikleri taktirde öğrenme bu yönde düzenlenir ve öğrenmeleri artar. Yani hedefler öğrenici için gerçekçi olmalıdır ve kendileri tarafından da benimsenirse öğrenme olumlu yönde gelişir. Öğrenmede motivasyon önemlidir, eğitim alan kişinin motivasyonu ve hevesinin fazla olması öğrenmeyi kolaylaştırır. İnsanlar, kendi başarılarını sağlama ve kendilerini gerçekleştirme için gereksinimlerini karşılama eğilimindedirler. Yani içsel motivasyon dışsal motivasyona göre daha çok öğrenmeyi artırmaktadır. Her insanın öğrenmesini kolaylaştırabilecek farklı yöntem, zaman ve öğrenme aracı vardır.

Soru 104

Yetişkinlerin öğrenme özellikleri ile ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Yetişkinlerin bildikleri konuların üzerine yeni konuların inşa edilmesi öğrenmelerini zorlaştırır.
B
Yetişkinlerin esnek ve hoşgörülü düşüncesi vardır.
C
Yetişkinlerin öğrenme hızları yaşları ilerledikçe artar, ilgi odakları değişime uğrar.
D
Yetişkinlerin kendileri gibi benzer kişilerle deneyimlerini paylaşmalarına olanak tanınması gerekir.
E
Öğrenirken geçmiş yaşantılarını genelde gözardı etmek isterler.
Açıklama:
Yetişkinlerin öğrenme özellikleri düşünüldüğünde yetişkinlerin bildikleri konuların üzerine yeni konuların inşa edilmesi öğrenmelerini kolaylaştıracaktır. Yetişkinlerin pek çok kalıplaşmış huyu ve düşüncesi vardır, bu yüzden de öğrenebilecekleri ve öğrenemeyecekleri ile ilgili önyargılı olabilirler. Öğrenirken olumlu ve olumsuz geçmiş yaşantılarından yararlanabilirler. Yetişkinlerin öğrenme hızları yaşları ilerledikçe düşer, ilgi odakları değişime uğrar ve genellikle kendilerine olan güvenleri azalır. Kendileri gibi benzer kişilerle deneyimlerini paylaşmalarına olanak tanınması gerekir.

Soru 105

İşletmelerin çalışanlarını eğitmeye ve geliştirmeye çalışma nedenlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
İşle ilgili çalışanların bilgi ve becerilerini geliştirmek
B
Çalışanların bilgi ve becerilerinin güncellenmesini sağlamak
C
Çalışanların değişime karşı dirençlerini arttırmak
D
Çalışanları daha yüksek görev ve sorumluluklara hazırlamak
E
Çalışanların işle ilgili olumlu tutumlarını geliştirmek
Açıklama:
Çalışanların değişime karşı dirençlerini artırmak yerine uyumunu sağlamak önemlidir. Örgütler hayatta kalabilmek için pek çok çevresel değişim talebine tepkide bulunmak zorundadır. Sistem özellikle çalışanlarını bu değişimi onaylamaları yönünde hazırlamalıdır. Eğitim ve geliştirme, çalışanlar arasında değişime karşı dirençleri azaltacak yaklaşımlardan birisidir.

Soru 106

Aşağıdakilerden hangisi örgütsel yararlardan biridir?

Seçenekler

A
Çalışanların karar verme ve sorun çözme becerilerini artırır.
B
Terfi almaları kolaylaşır.
C
İş tatminleri yükselir.
D
Kariyer gelişimleri sağlanır.
E
Yeni sorumluluklar alma cesaretleri artar.
Açıklama:
“Çalışanların karar verme ve sorun çözme becerilerini artırır” dışındaki seçenekler çalışanların bireysel yararlarındandır. “Çalışanların karar verme ve sorun çözme becerilerini artırır. Seçeneği örgütsel yararlardan biridir.

Soru 107

Rol analizi aşağıdakilerden hangisini kapsar?

Seçenekler

A
Örgütteki topluluklar arasında da değişimi başlatır.
B
Doğru işe doğru insanın seçilmesine yardımcı olur. İşin etkili bir şekilde gerçekleştirilmesi için iş analiz edilmek zorundadır.
C
Örgütte çalışanın eğitim amaçlarını yerine getirmede bireysel gelişim kadar örgütsel gelişmeyi de tartışma olanağı verir.
D
Değerlendirmenin, değerlendirme merkezi tarafından açık ve doğru şekilde yapılması, çalışanlarının kariyerlerinin geliştirilmeleri için de rehberlik sağlar.
E
İnsan kaynaklarına optimum yarar sağlanmaya çalışılır. Böylelikle çalışanlar küresel rekabet ile de baş edebilirler.
Açıklama:
Rol analizi doğru işe doğru insanın seçilmesine yardımcı olur. İşin etkili bir şekilde gerçekleştirilmesi için iş analiz edilmek zorundadır. Rol analizi insan kaynağının eğitim ve geliştirilmesinde önemli bir alt sistem olarak düşünülür. Eğer çalışanın becerilerinde azalma olursa örgüt çalışanı eğitme ve geliştirme zorundadır.

Soru 108

Aşağıdaki roller ve yeterliklerin ilişkilendirilmesinde hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Analiz ve değerlendirme rolü-Bilgisayar yeteneği
B
Eğitim ve geliştirme rolü-Sistemler ve amaç hazırlama
C
Stratejik rol-Kariyer geliştirme teorisi,
D
Yönetsel rol-Proje yönetimi ve kayıt yönetimi
E
Yönetsel rol-Veri analiz becerisi
Açıklama:
Yönetsel rol-Bilgisayar yeteneği, tesisleri seçme ve tanımlama becerileri, fayda-maliyet analizi, proje yönetimi ve kayıt yönetimi becerileri ile ilişkilendirilmektedir. Veri analiz becerisi analiz ve değerlendirme rolü kapsamındadır.

Soru 109

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerde "başarısız bir eğitim ve geliştirmeye" neden olabilecek en temel etmenler arasında değildir?

Seçenekler

A
Yönetim desteğinin olmaması
B
Yöneticilerin eğitim almamaları ve aynı oranda eğitime önem vermemeleri
C
Örgütün eğitimle ilgili ciddi olmaması
D
Eğitim alan kişilerin eğitimle ilgili isteksiz olmamaları
E
Yeterli bütçenin olmaması
Açıklama:
İşletmelerde başarısız bir eğitim ve geliştirmeye neden olabilecek en temel etmenler ise şöyle sıralanabilir (Thomaskutty, 2010, s. 93):
• Yönetim desteğinin olmaması, • Yöneticilerin eğitim almamaları ve aynı oranda eğitime önem vermemeleri, • Örgütün eğitimle ilgili ciddi olmaması, • Eğitim alan kişilerin eğitimle ilgili ciddi olmamaları, • Eğitim gereksinimlerinin belirlenmesinde başarısız olunması, • Eğitimli çalışanın azlığı, • Yeterli bütçenin olmaması.
Kısacası eğitim uzmanlarının görevleri oldukça zor ve çeşitli olabilmektedir. Zorluğun en büyüğü de eğitim ve geliştirme etkinliklerinin yararlarını anlatabilmeleri ve üst yönetimin desteğini alabilmeleridir.

Soru 110

İşletmelerde yaşanan krizlerde veya bütçe kesintisi yapılması gereken durumlarda ilk olarak hangi alanda kesinti yapılmaya başlanmaktadır?

Seçenekler

A
Eğitim
B
Sağlık
C
İnsan Kaynakları
D
İşletme İçi Mali Giderler
E
Maaş Dağılımı
Açıklama:
Günümüzde işletmelerdeki insan kaynağı eğitimi ve geliştirme etkinliklerinden her işletmenin aynı şekilde büyük değer yaratabildiği söylenemez. Maalesef işletmeler, yaşanan kriz ortamlarında ya da bütçeden kesinti olması gerektiği zaman ilk olarak eğitimden kesinti yapmayı düşünebilmektedirler. Bunun nedeni, eğitimin yararlarının net bir biçimde ortaya konulamamasıdır çünkü başarıda eğitimin doğrudan yararı her zaman net bir biçimde gözükmez.

Soru 111

İlkel toplumlarda, aşağıdakilerden hangisinin bulunmasıyla iletişimin aktarımı daha hızlı ve kalıcı olmaya başlamıştır?

Seçenekler

A
Ateşin bulunması
B
Yazının bulunması
C
Tekerleğin icadı
D
İnsanların resim yeteneklerinin artması
E
Duman yoluyla iletişimin yayılması
Açıklama:
Eğitimin insanlığın doğuşu ile başladığını söylemek abartılı bir söylem değildir. İlkel toplumlarda insanlar bir yandan balıkçılık ve avcılık yaparak yaşamını sürdürürken bir yandan da edindikleri bilgi ve deneyimleri ailelerine ve çevrelerindekilere aktarmışlardır. Yazının bulunması ile birlikte bu aktarım daha hızlı ve kalıcı olmaya başlamıştır.

Soru 112

I. Var olan bilgi birikiminin ve kültürel mirasın yeni kuşaklara aktarılması,
II. Etkin, bilinçli ve katılımcı yurttaşlar yetiştirilmesi,
III. Özerk, özgür ve eleştirel düşünebilen bireyler yetişmesine olanak yaratılması
Yukarıdakilerden hangileri eğitimin amaçları arasında yer almaktadır?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
I ve II
C
Yalnız III
D
I, II, III
E
I ve III
Açıklama:
Eğitimin genel amaçlarını şu şekilde sıralamak olanaklıdır:
Var olan bilgi birikiminin ve kültürel mirasın yeni kuşaklara aktarılması
İnsanların zihinsel gereksinimlerinin sağlanması
Özerk, özgür ve eleştirel düşünebilen bireyler yetişmesine olanak yaratılması
Etkin, bilinçli ve katılımcı yurttaşlar yetiştirilmesi
Toplumun gereksinim duyduğu nitelikli ve yüksek nitelikli insan gücünün yetiştirilmesi

Soru 113

I. Örgüt
II. İnsan Kaynakları Bölümü
III. İşveren
IV. Birey
Yukarıdakilerden hangileri geliştirmenin etmenlerindendir?

Seçenekler

A
I ve II
B
I, II ve III
C
III ve IV
D
I, III ve IV
E
I, II, III, IV
Açıklama:
Geliştirme dört etmene bağlıdır. Bunlar; örgüt, insan kaynakları bölümü, işveren ve bireyin kendisidir. Bu etmenlerden birisi konu ile ilgili olumsuzluk yaşar, düşünür ya da gereksiz görürse, geliştirmenin yararı azalabilir.

Soru 114

Eğitim ve geliştirme, işletmeler için hangi yıllar itibariyle kullanılmaya başlanmıştır?

Seçenekler

A
1920
B
1940
C
1970
D
1965
E
1930
Açıklama:
Eğitim ve geliştirme, işletmeler için 1920’lerden itibaren kullanılmaya başlayan bir kavram olmakla birlikte ancak 1940’larda profesyonel bir alan olmuştur. 1940’larda uygun eğitim içeriğinin ne olması gerektiği ve eğitimin değerlendirilmesinde hangi yöntemlerin kullanılacağı üzerinde durulmaya başlanmıştır. 1970’ler ile birlikte de literatürde eğitim ve geliştirmenin ayrımı üzerinde çalışılmaya başlandığı görülmüştür.

Soru 115

I.İnsani Çaba Olarak Öğrenme
II.Sosyal Baskı Aracı Olarak Öğrenme
III.Bilginin Transferi Olarak Öğrenme
IV.Kişisel Gelişim Olarak Öğrenme
Yukarıdakilerden hangileri öğrenmenin felsefik açıdan ele alınan yönleridir?

Seçenekler

A
I ve III
B
II, III ve IV
C
I, II ve III
D
I, II, III, IV
E
II ve IV
Açıklama:
Öğrenme, felsefik açıdan üç şekilde ele alınabilir:
1.İnsani çaba olarak öğrenm; bu bakış açısı ile öğrenmenin temel amacı insanın potansiyelini artırmaktır. İnsanlar hümanistik psikoloji ve varoluşçu felsefeye göre gelişebilir canlılardır. Öğrenme de bu rolü sağlamada ve kişisel olarak gerçekleştirebilmede anahtar bir faktördür. Bu görüşü savunanlar öğrenmenin insan potansiyelini artırmadaki gücünün önemine inanırlar. Performans temelli insan kaynakları gelişimi de öğrenmeye aynı biçimde bakmaktadır. Öğrenme ve performans birbirinin tamamlayıcısı olarak görülür.
2.Sosyal baskı aracı olarak öğrenme; bu bakış açısından öğrenme sosyal baskı ve kontrolü sağlayan bir araç olarak görülür. Bu yüzden toplum düzeninin sağlanmasında gereklidir.
3.Bilginin transferi olarak öğrenme. Bu yaklaşıma göre öğrenme bireylerin arzu ettikleri bilgiyi gerçek yaşama transfer etmesini sağlayan bir araç olarak görülür. Yani, öğrenme günlük yaşamdaki sorunları çözmek için bir araç olarak görülür. Pek çok öğretim tasarımcısı ve eğitim uzmanının yaklaşımına göre öğrenme, bilginin günlük yaşama etkili bir şekilde transferinin sağlanmasıdır.

Soru 116

Öğretme yerine çoğu zaman kullanılan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Eğitim
B
Öğrenme
C
Öğretim
D
Öğreniş
E
Eğitme
Açıklama:
Çoğu zaman öğretme yerine kullanılan bir kavram da öğretimdir.

Soru 117

Yetişkin eğitimi ile aşağıdaki bilimlerden hangisi ilgilenmektedir?

Seçenekler

A
Sosyoloji
B
Psikoloji
C
Andragoji
D
Epistemoloji
E
Antropoloji
Açıklama:
Yetişkin eğitimi ile andragoji ilgilenir.

Soru 118

I.Amaç Yönelimli Yetişkinler
II.Etkinlik Yönelimli Yetişkinler
III.Öğrenme Yönelimli Yetişkinler
Yukarıdakilerden hangileri yetişkinlerin öğrenme etkinliklerine katılımını açıklamada kullanılan gruplandırmalardandır?

Seçenekler

A
I ve II
B
Yalnız II
C
II ve III
D
I, II ve III
E
I ve III
Açıklama:
Yetişkinler öğrenme etkinliklerine neden katılırlar sorusunu yanıtlayabilmek için yetişkinleri üç gruba ayırmak gerekir: Amaç yönelimli, etkinlik yönelimli ve öğrenme yönelimli yetişkinler.

Soru 119

I. Süreçlerini yeniden kurmak,
II. Teknoloji gelişimlerindeki harcamayı azaltmak,
III. Para biriktirmek,
IV. Yeni pazar ve ürünlere girmek,
V. araştırma ve geliştirme kapasitesini artırmak
Yukarıdakilerden hangileri işletmelerin outsource (dış kaynak kullanımı)yapmalarının sebeplerini tam olarak ifade eder?

Seçenekler

A
I ve II
B
I, II ve III
C
Yalnız III
D
I ve IV
E
I, II, II ve IV
Açıklama:
Outsourcing (Dış kaynaklı) yönetim,

  • her örgütün harcamalarını kesmesi,

  • müşteri memnuniyetini artırması ve

  • verimliliğini artırmayı istemesi ile ilgilidir.


Bazı işletmeler

  • süreçlerini yeniden kurmak ve

  • teknoloji gelişimlerindeki harcamayı azaltmak,

  • para biriktirmek

  • aynı zamanda araştırma ve geliştirme kapasitesini artırmak,

  • yeni pazar ve ürünlere girmek vb. ister.


Bu yüzden pek çok işletme dışarıdan yardım alır yani outsource yapar.

Soru 120

- Var olan bilgi birikiminin ve kültürel mirasın yeni kuşaklara aktarılması - İnsanların zihinsel gereksinimlerinin sağlanması - Özerk, özgür ve eleştirel düşünebilen bireyler yetişmesine olanak yaratılması - Etkin, bilinçli ve katılımcı yurttaşlar yetiştirilmesi - Toplumun gereksinim duyduğu nitelikli ve yüksek nitelikli insan gücünün yetiştirilmesi. Yukarıda verilen maddeler eğitimin ne tip amaçlarıdır?

Seçenekler

A
Özel
B
Genel
C
Bireysel
D
Ekonomik
E
İktisadi
Açıklama:
Eğitimin genel amaçlarını şu şekilde sıralamak olanaklıdır :
• Var olan bilgi birikiminin ve kültürel mirasın yeni kuşaklara aktarılması
• İnsanların zihinsel gereksinimlerinin sağlanması
• Özerk, özgür ve eleştirel düşünebilen bireyler yetişmesine olanak yaratılması
• Etkin, bilinçli ve katılımcı yurttaşlar yetiştirilmesi
• Toplumun gereksinim duyduğu nitelikli ve yüksek nitelikli insan gücünün yetiştirilmesi.
Doğru cevap B'dir.

Soru 121

Eğitim, genellikle bir yıldan daha kısa iken, geliştirme, ______ yıl arası sürebilir. Yukarıdaki boşluğu aşağıdaki seçeneklerden hangisi doğru olarak doldurur?

Seçenekler

A
1-5
B
5-7
C
1-3
D
1-4
E
2-5
Açıklama:
Eğitim, daha çok bir yıldan daha kısa vadeli iken, geliştirme, uzun vadeli olup 1-3 yıl arası da sürebilir. Doğru cevap C'dir.

Soru 122

Eğitim ve geliştirme arasındaki farklar hangi yıllardan itibaren literatürde konuşulmaya başlanmıştır?

Seçenekler

A
1920’ler
B
1940’lar
C
1950’ler
D
1970’ler
E
1980’ler
Açıklama:
Eğitim ve geliştirme, işletmeler için 1920’lerden itibaren kullanılmaya başlayan bir kavram olmakla birlikte ancak 1940’larda profesyonel bir alan olmuştur. 1940’larda uygun eğitim içeriğinin ne olması gerektiği ve eğitimin değerlendirilmesinde hangi yöntemlerin kullanılacağı üzerinde durulmaya başlanmıştır. 1970’ler ile birlikte de literatürde eğitim ve geliştirmenin ayrımı üzerinde çalışılmaya başlandığı görülmüştür. Doğru cevap D'dir.

Soru 123

Aşağıdakilerden hangisi bireyin çevresi ile etkileşime girmesi sonucunda davranışlarında kalıcı izler meydana gelmesini ifade eden kavramdır?

Seçenekler

A
gelişme
B
yetiştirilme
C
yaşantı
D
beceri
E
öğretme
Açıklama:
Öğrenme uzun sürede gerçekleşebilen bir durumdur hemen kısa sürede tamamlanması beklenmez. Aynı zamanda, bireyin çevresi ile etkileşimde bulunması davranışlarında kalıcı izler meydana getirir. Biz buna da yaşantı adını veriyoruz (Demirel ve Kaya; 2006, s. 8; Wilson, 2005, s. 208). Kişi ne kadar öğrenir ve yaşamı kolaylaşırsa o kadar çok öğrenme, değişme ve gelişmeyi talep etmektedir (Cunningham, Daves, & Bennett).

Soru 124

“Genellikle sürekli bir öğrenme eğiliminde değillerdir. Mesleki bir amaç doğrultusunda yasal zorunlulukları yerine getirmek için ya da bireysel ve toplumsal amaçlar nedeniyle eğitim etkinliklerine katılırlar.” Yukarıda tanım ne tür yetişkini betimlemektedir?

Seçenekler

A
Amaç yönelimli yetişkinler
B
Buluş yönelimli yetişkinler
C
Etkinlik yönelimli yetişkinler
D
Öğretme yönelimli yetişkinler
E
Öğrenme yönelimli yetişkinler
Açıklama:
Amaç yönelimli yetişkinler. Genellikle sürekli bir öğrenme eğiliminde değillerdir. Mesleki bir amaç doğrultusunda yasal zorunlulukları yerine getirmek için ya da bireysel ve toplumsal amaçlar nedeniyle eğitim etkinliklerine katılırlar. Doğru cvap A'dır.

Soru 125

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerin çalışanlarını eğitmesinin sebeplerinden değildir?

Seçenekler

A
Çalışanların işle ilgili bilgi ve becerileri geliştirmek
B
Çalışanları daha yüksek sorumluluk seviyelerine hazırlamak
C
Çalışanların işle ilgili olumlu tutumlarını geliştirmek
D
Çalışanların değişime direnç göstermelerini sağlamak
E
Çalışanların bilgi ve becerilerini güncellemek
Açıklama:
Çalışanların değişime uyumunu sağlamak. Örgütler hayatta kalabilmek için pek çok çevresel değişim talebine tepkide bulunmak zorundadır. Sistem özellikle çalışanlarını bu değişimi onaylamaları yönünde hazırlamalıdır. Eğitim ve geliştirme, çalışanlar arasında değişime karşı dirençleri azaltacak yaklaşımlardan birisidir. Doğru cevap D'dir.

Soru 126

Aşağıdakilerden hangisi işletmeler için planlı bir eğitimin bireysel faydalarından birisi değildir?

Seçenekler

A
Çalışanların morali ve motivasyonu artar.
B
Çalışanların kendine güveni artar,
C
Çalışanların karar verme ve sorun çözme becerileri artar
D
Çalışanların liderlik becerileri artar
E
Çalışanların terfi almaları kolaylaşır.
Açıklama:
Çalışanların bireysel olarak elde ettikleri yararlar ise şu şekilde özetlenebilir :
• Terfi almaları kolaylaşır.
• Karar verme ve sorun çözme becerileri artar.
• Kendilerine güven ve başarı duygusu gelişir.
• İletişim yeteneği ve liderlik becerileri artar.
• İş tatminleri yükselir.

Soru 127

”Outsourcing” ne demektir?

Seçenekler

A
Dış Kaynaklı
B
İç Kaynaklı
C
Dışa Dönük
D
İçe Kapalı
E
Dıştan Gelen
Açıklama:
Outsourcing (Dış kaynaklı) yönetim, her örgütün harcamalarını kesmesi, müşteri memnuniyetini arttırması ve verimliliğini arttırmayı istemesi ile ilgilidir. Bazı işletmeler süreçlerini yeniden kurmak ve teknoloji gelişimlerindeki harcamayı azaltmak, para biriktirmek aynı zamanda araştırma ve geliştirme kapasitesini arttırmak, yeni pazar ve ürünlere girmek vb ister. Bu yüzden pek çok işletme dışarıdan yardım alır, yani, outsource yapar. Dış kaynaklı yönetim, insan kaynakları bölümünün bir alt sistemi olup, amacı örgütün gelişmesidir. Bu yüzden insanların da bu amaç doğrultusunda eğitilmesi ve geliştirilmesi gerekir. Doğru cevap A'dır.

Soru 128

Geleneksel öğretim yöntemlerine göre daha fazla esneklik sağlayan eğitim yöntemi nedir?

Seçenekler

A
İşbaşı eğitimi
B
İş dışındaki eğitim
C
E-öğretim
D
Mektupla öğretim
E
Örgütsel eğitim
Açıklama:
Geleneksel eğitim yöntemlerinin yanında zaman, yer, öğrenme hızı vb esnekliğe olanak tanıması nedeniyle uzaktan eğitim de kullanılmaya başlanmıştır. Özellikle yeni teknolojilerin çok hızlı gelişmesi ile birlikte e-öğrenmenin (elektronik öğrenme, internet yoluyla öğrenme) de işletmelerde kullanılmaya başlandığı görülmektedir. Doğru cevap C'dir.

Soru 129

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerde başarısız bir eğitimin gerçekleşmesinin nedenlerinden biridir?

Seçenekler

A
Yönetimin desteklememesi
B
Örgütün eğitimle ciddi olarak ilgilenmesi
C
Eğitim alan kişilerin eğitime ciddiyetle katılması
D
Eğitimli çalışanın çokluğu
E
Yeterli bütçenin olması
Açıklama:
İşletmelerde başarısız bir eğitim ve geliştirmeye neden olabilecek en temel etmenler ise şöyle sıralanabilir:
• Yönetim desteğinin olmaması,
• Yöneticilerin eğitim almamaları ve aynı oranda eğitime önem vermemeleri,
• Örgütün eğitimle ilgili ciddi olmaması,
• Eğitim alan kişilerin eğitimle ilgili ciddi olmamaları,
• Eğitim gereksinimlerinin belirlenmesinde başarısız olunması,
• Eğitimli çalışanın azlığı

  • Yeterli bütçenin olmaması.

Soru 130

Mehmet, bir işletmenin İnsan Kaynakları Biriminde üç yıldır çalışmaktadır. Birim yöneticisi Mehmet'in yetenekli ve çalışkan bir genç olduğunu düşünmektedir. Bu nedenle, onu geleceğin insan kaynakları direktörü olarak hazırlamaya karar vermiştir. Mehmet için bir kariyer geliştirme planı hazırlanmıştır. Bu durum aşağıdaki kavramların hangisine bir örnektir?

Seçenekler

A
Eğitim
B
Öğrenme
C
Geliştirme
D
Öğretim
E
Yetiştirme
Açıklama:
Mehmet, bugün yapmakta olduğu bir iş ya da görev için değil gelecekteki olası bir pozisyon için hazırlanmaktadır. Dolayısıyla burada bir geliştirme planı söz konusudur.

Soru 131

Eğitim için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Seçenekler

A
İnsanlığın doğuşu ile başlamıştır
B
Her zaman planlı ve programlı olarak yürütülür
C
Yaşam boyu devam eder
D
Bireylere bilgi, tutum ve beceriler kazandırılır
E
Hem kasıtlı hem tesadüfi yaşantılara açıktır
Açıklama:
Eğitim, insanlık tarihinin başından beri değişik şekillerde sürmektedir. Eğitim çalışmalarında bireylere çeşitli yeterlikler kazandırılır ve bunlar bilgi, tutum ya da becerilerden oluşur. Eğitimin yalnızca bir bölümü eğitim kurumlarında öğretim şeklinde yürütülür. Ancak eğitim her zaman planlı, programlı ya da sistemli biçimde olmaz. Eğitimimizin önemli bir bölümünü tesadüfen edindiğimiz yaşantılar oluşturur.

Soru 132

Öğrenme ile ilgili kuramların geliştirilmesine en çok hangi bilim dalı katkıda bulunmuştur?

Seçenekler

A
Siyaset bilimi
B
İktisat
C
Sosyoloji
D
Yönetim bilimi
E
Psikoloji
Açıklama:
Öğrenme genellikle birey ile çevresi arasındaki etkileşim sonucu ortaya çıkan kalıcı izlenimli yaşantı ürünleri olarak tanımlanır. Bu açıdan bakıldığında büyük ölçüde bireyin çevreden aldığı uyarıcılar ve onlara gösterdiği tepkiler üzerinde durulur. Bu da büyük ölçüde psikolojinin incelediği konular arasında yer almaktadır. Nitekim öğrenme kuramlarının ve öğrenme ilkelerinin önemli bir bölümü psikoloji (özellikle öğrenme psikolojisi) alanındaki çalışmaların ürünüdür.

Soru 133

Otomobil üreten bir fabrikada çalışanların güncel kalite teknikleri konusunda belirli bir anlayış kazanmaları hedeflenmektedir. Bunun için günlük 6 saat üzerinden 5 gün ve toplam 30 saat sürecek bir program hazırlanmıştır. Eğitim işletmenin kendi salonlarında yapılacak ve iç eğitmenler görev alacaktır. Programın katılımcılara kazandıracağı bilgi, tutum ve beceriler ayrıntılı olarak belirlenmiştir. Hangi konuların işleneceği ve hangi yöntemlerin kullanılacağı da saptanmıştır. Ayrıca, programın sonunda başarı değerlendirmesi yapılacaktır. Böyle bir uygulama için aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Yapılan iş öğretim uygulamasıdır
B
Eğitim gereksinimleri saptanmıştır
C
Öğrenme garanti altına alınmıştır
D
İç eğitmenlere görev verilmesi doğru bir tercihtir
E
Program mesleki geliştirme amaçlıdır
Açıklama:
Bireylere belirli yeterlikleri kazandırmak üzere uygulanan süreçler genel olarak öğretim olarak tanımlanmaktadır. Başka bir deyişle, öğrenmenin kılavuzlanmasına öğretim denilmektedir. Burada amaçlar belirlenmiş, içerik yapılandırılmış, yöntem tercihleri yapılmış, ortam düzenlenmiş ve değerlendirmeye karar verilmiştir. Dolayısıyla kasıtlı, planlı, programlı, sistemli, denetimli bir eğitim çalışması yürütüldüğü için yapılan iş öğretimdir.

Soru 134

Bir bakanlığın il müdürleri için Şubat ayında Antalya'da yapılması planlanan bir haftalık bir eğitim çalışmasına katılım isteğe bırakılmış ve gönüllü olanların isimlerini bildirmesi istenmiştir. İl müdürlerinin bazıları birbirleriyle iletişime geçerek "Kış ortasında Antalya gibi yerde birlikte bir haftalık tatil yaparız. Zaten birbirimizi uzun süredir görmüyoruz, özlem de gidermiş oluruz. Gelin katılalım" demişlerdir. Büyük çoğunluğu bu bakış açısını benimseyen 40 il müdürü eğitime katılmışlardır. "Yetişkinler eğitim etkinliklerine neden katılırlar?" sorusu açısından bakıldığında bu eğitimin katılımcıları için ne söylenebilir?

Seçenekler

A
Amaç yönelimlidirler
B
Kişisel gelişim odaklıdırlar
C
Etkinlik yönelimlidirler
D
Kurumsal aidiyet odaklıdırlar
E
Öğrenme yönelimlidirler
Açıklama:
Etkinlik yönelimli yetişkinler eğitimin amacı ve içeriği ile ilgilenmezler. Bu yetişkinler daha çok eğitim yapılan ortamla ilgilidirler. Eğitime katılarak yeni arkadaşlar edinmek ya da önceden tanıdığı katılımcılarla sosyalleşmek ve ilişkilerini geliştirmek bu tür katılımcıların temel motivsyonudur.

Soru 135

Aşağıdakilerden hangisi yetişkin öğrenenlerin özellikleri arasında sayılamaz?

Seçenekler

A
Deneyim ve birikimlidirler
B
Öğrenme gereksinimlerinin farkındadırlar
C
Katılım ve paylaşım istekleri düşüktür
D
Sorumluluk almaktan hoşlanırlar
E
Öğrenme hızları yavaştır
Açıklama:
Çocuklardan farklı olarak yetişkinler olgun ve deneyimlidirler. Birikimlerini paylaşmak isterler. Kendi eğitim gereksinimlerinin farkındadırlar. Eğitim çalışmalarında sorumluluk almak isterler. Yaş ilerledikçe fizyolojik tepkileri ve öğrenme hızları yavaşlar, bu nedenle öğrenme konusunda kişisel güven düzeyleri düşük olabilir.

Soru 136

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerdeki eğitim etkinliklerinin çalışanlara sağladığı kurumsal açıdan istenmeyen kişisel yararlardan biridir?

Seçenekler

A
Çalışanların terfi almalarının kolaylaşması
B
Çalışanların iş doyumlarının yükselmesi
C
Çalışanların iletişim becerileri gelişmesi
D
Çalışanların başka işletmelere geçişlerinin kolaylaşması
E
Çalışanların sorumluluk alma cesaretlerinin artması
Açıklama:
İşletmeler çalışanlarının eğitimine yatırım yaparken bundan hem kurumsal hem de kişisel anlamda bazı yararlar umarlar. Çalışanlar daha nitelikli hale gelecek, işlerinin daha çok sevecek, öğrenme kültürü oluşacak, örgütsel iklim iyileşecek, iş doyumu yükselecek, liderlik özellikleri gelişecek, takım ruhu ortaya çıkacak vb. Ancak hiçbir işletme çalışanlarını geliştirdikten sonra onların kendilerini bırakıp aynı sektördeki rakip firmalara gitmelerini istemez çünkü yatırımının karşılığını alamamış ve rakibini güçlendirmiş olur.

Soru 137

İşletmelerdeki eğitim ve geliştirme çalışmaları en çok hangi alanla ilişkilidir?

Seçenekler

A
İnsan kaynakları
B
Pazarlama
C
Araştırma ve geliştirme
D
Üretim
E
Kurumsal iletişim
Açıklama:
İşletmelerdeki eğitim ve geliştirme çalışmaları aslında birçok alanla doğrudan ya da dolaylı bir ilişki içindedir. Esasen tüm hizmet alanları eğitim ve geliştirme çalışmalarıyla belirli düzeylerde bağlantıya sahiptir. Ancak bunlar arasında eğitim ve geliştirme çalışmalarının en çok bağlantılı olduğu alan insan kaynaklarıdır çünkü insan kaynaklarının tüm alt işlevleri eğitim ve geliştirmeden doğrudan etkilenir.

Soru 138

Aşağıdakilerden hangisi iş başında eğitim yöntemlerinden biridir?

Seçenekler

A
Yönetim oyunları
B
Örnekolay
C
Beyin fırtınası
D
Rol oynama
E
Yetki devri
Açıklama:
İş başında eğitim yöntemleri, çalışma saatleri içinde ve doğrudan işin yapıldığı çevrede uygulanan yöntemlerdir. Çıraklık, rotasyon, yetki devri, proje çalışması vb. yöntemler bunlar arasında sayılabilir. İş dışında eğitim yöntemleri ise doğrudan işin yapıldığı çevrede değil, kurumun içinde başka bir yerde ya da kurum dışında yapılır. Beyin fırtınası, örnekolay, seminer, konferans, rol oynama, yönetim oyunları vb. bunlar arasındadır.

Soru 139

Serdar Bey gıda sektöründe bir firmada çalışmaktadır. Daha önce sektörün önde gelen birçok firmasında görev yapmıştır. Sektördeki markaları yakından tanımaktadır. Müşterilerin beklentileri ve gereksinimleri konusunda oldukça birikimlidir. Pazarın dinamiklerini iyi bilmektedir. Bu konuda birçok rapor hazırlamış ve seminer vermiştir. Şimdi çalıştığı firma Serdar Bey'i pazarlama alanında eğitim uzmanı olarak atamıştır. Kendisinden beklenen pazarlama biriminin çalışanlarının nasıl bir eğitime gereksinimleri olduğunu belirleyip yönetime bir rapor sunmasıdır. Bu görev eğitim uzmanlarının hangi rolleriyle doğrudan ilişkilidir?

Seçenekler

A
Değişim ajanı
B
Araştırmacı
C
Yönetici
D
Pazarlamacı
E
Materyal geliştirmeci
Açıklama:
Çalışanların eğitim gereksinimlerini belirlemek genel anlamda eğitim uzmanlarının analiz ve değerlendirme rolüyle ilgilidir. Eğitim uzmanları bu rol altında araştırma yapar ve bazı analizleri gerçekleştirirler. Eğitim gereksinimlerinin belirlenmesi içinde araştırmalar yapmak ve elde edilen bulguları analiz ettikten sonra raporlamak gerekir.

Soru 140

Bireyin davranışlarında kendi yaşantısı yoluyla, kasıtlı ve istendik davranış değiştirme süreci olarak tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Eğitim
B
Öğretim
C
Öğrenme
D
Öğretme
E
Geliştirme
Açıklama:
Eğitim esas aldığı kuramlara göre farklı biçimlerde tanımlansa da genel kabul görmüş tanımlardan en önemlisi istendik davranış değiştirme süreci olduğudur. İstendik kelimesi ile de ihtiyaçlar doğrultusunda karar vericilerin belirlediği davranış biçimleri kastedilmektedir.
Bireyin davranışlarında kendi yaşantısı yoluyla, kasıtlı ve istendik davranış değiştirme süreci olarak tanımlanan kavram eğitimdir.

Soru 141

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerde bir eğitim programı tasarımında diğerlerine kıyasla öncelikli olarak yapılmalıdır?

Seçenekler

A
Eğitim amacı belirlenmelidir
B
Eğitime yönelik gereksinimler belirlenmelidir
C
Eğitimin içeriği belirlenmelidir
D
Eğitim sürecinde kullanılacak yöntemler belirlenmelidir
E
Eğitimin gerçekleştirileceği ortam ve araç-gereçler belirlenmelidir
Açıklama:
Eğitim programları bilimsel yöntemler ile saptanmış gerçekçi ihtiyaçlar üzerine yapılandırılmalıdır. Dolayısıyla programların da ilk basamağı gereksinimlerin belirlendiği basamaktır.
Eğitim programı tasarımlarının ilk basamağı gereksinimlerin saptanmasıdır. Dolayısıyla doğru yanıt B seçeneğidir.

Soru 142

Aşağıdakilerden hangisi genel kabul gören öğrenme ilkeleri ile tam bir uyum içerisinde değildir?

Seçenekler

A
Öğrenmede kalıcı ve istendik bir değişim sağlanması için tekrarın olması gerekir
B
Öğrenme için yeterli ilginin olması esastır
C
Öğrenme bir bütün içinde planlanmalı ve sürdürülmelidir
D
Öğrenmede kalıcı bir değişim sağlanmaya çalışılır
E
Öğrenme etkinlikleri kişilerin hazırbulunuşluk düzeylerine göre belirlenmelidir
Açıklama:
Öğrenilenlerin tekrar edilmesi öğrenme sürecinde kalıcılığı arttıran bir etkiye sahiptir. Özellikle devinsel becerilerin geliştirilmesinde tekrar oldukça önemlidir. Buna karşın, tekrar etmek daha çok davranışçı kuramlar esasında öne çıkmış olup tüm öğrenme sürecinde genellenebilecek bir davranış biçimi değildir. O yüzden diğerlerine kıyasla öğrenme ilkeleri ile de tam bir uyum içerisinde yer almamaktadır.
Tekrar etmek her tür öğrenmeyi kalıcı hale getirmek için kullanılmaz. Doğru yanıt A seçeneğidir.

Soru 143

Öğrenmenin belli amaçlar doğrultusunda başlatılması ve sürdürülmesini kapsayan planlı örgütlenmiş ve denetimli etkinlikler olarak tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Öğretme
B
Öğrenme
C
Öğretim
D
Gelişim
E
Eğitim
Açıklama:
Öğrenmenin belli amaçlar doğrultusunda başlatılması ve sürdürülmesini kapsayan planlı örgütlenmiş ve denetimli etkinlikler olarak tanımlanan kavram öğretim olarak tanımlanmaktadır. Öğretim kavramı öğretme kavramından farklılaşmaktadır. Öğretme formal ve informal eğitim ortamlarında farklı zaman dilimleri içerisinde öğrenmeye rehberlik etmek, bireylere bilgi vermek, bunun için çaba sarfetmek anlamını taşırken, öğretim planlı, örgütlü, sistematik olarak bu amaçla düzenlenmiş ortamlarda öğrenme-öğretme etkinliklerini kapsamaktadır.
Öğrenmenin belli amaçlar doğrultusunda başlatılması ve sürdürülmesini kapsayan planlı örgütlenmiş ve denetimli etkinlikler olarak tanımlanan kavram öğretimdir.

Soru 144

Andragoji kavramı ile doğrudan kastedilen aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Çocukların eğitimi
B
Eğitim etkinlikleri
C
Öğrenmenin psikolojik özellikleri
D
Yetişkinlerin eğitimi
E
Özel eğitim gereksinimli bireylerin eğitimi
Açıklama:
İşletmelerde eğitim yetişkinlere yönelik bir eğitim olduğu için yetişkinlerin öğrenme özelliklerine dikkat etmek gerekir. Yetişkin eğitimi ile andragoji ilgilenir.
Andragoji kelimesi ile yetişkinlerin eğitimi kastedilmektedir. Doğru yanıt D seçeneğidir.

Soru 145

Bir işletme örgütünde öğrenmenin etkisi yoluyla mükemmelliği sağlama aşağıdakilerden hangisi ile başlamaktadır?

Seçenekler

A
Değişim ve meydan okuma
B
Öğrenme ve gerçekleştirme
C
Örgüt ortamı
D
Eğitim ve gelişirme
E
Teknolojinin gelişmesi
Açıklama:
Bir örgütte öğrenme örgütte mükemmelliği sağlayana kadar devam eder. Bu süreçte örgüt ortamı ilk sırada yer almaktadır. Örgüt ortamını, değişim ve meydan okuma, öğrenme ve gerçekleştirme takip etmektedir.

Soru 146

Ortak anlayış ve değerlerin, örgütün tamamı için geçerli sistem, düzenleme, ortak davranış kalıpları ve herkesin ulaşabileceği veri tabanına dönüştürülmesi hangi düzeyde bir öğrenme sonucudur?

Seçenekler

A
Kişisel düzeyde
B
Grup düzeyinde
C
Örgüt düzeyinde
D
İşveren düzeyinde
E
Kültürel düzeyde
Açıklama:
Örgüt düzeyinde öğrenme grup düzeyinde oluşturulan ortak anlayış ve değerlerin, örgütün tamamı için geçerli sistem, düzenleme, ortak davranış kalıpları ve herkesin ulaşabileceği veri tabanına dönüştürülmesidir. Çalışanlar aynı örgütte işlerine devam etmeyebilir ancak bir örgüt yaşamını daima devam ettirir. Bu anlamda örgütün öğrenmiş olması önemlidir.
Ortak anlayış ve değerlerin, örgütün tamamı için geçerli sistem, düzenleme, ortak davranış kalıpları ve herkesin ulaşabileceği veri tabanına dönüştürülmesi örgüt düzeyinde bir öğrenmeyi işaret eder. Doğru yanıt C seçeneğidir.

Soru 147

İşletmelerdeki eğitim etkinlikleri dikkate alındığında en az eğitim alan grup diğerlerine kıyasla aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yöneticiler
B
Teknik uzmanlar
C
Büro çalışanları
D
Eğitim düzeyi daha yüksek olan çalışanlar
E
Değişim gerektiren uzmanlık alanında çalışanlar
Açıklama:
İşletmelerde yönetici ve teknik uzmanların yaklaşık % 30’u; satış, büro çalışanı ve öteki çalışanların %16’sı ya da bazen daha da azı hiçbir eğitim almamaktadır çünkü çok eğitim gerektiren işler en çok öğrenimi gerektirdiğinden eğitimli çalışanlar daha çok eğitime alınmaktadırlar.
Büro çalışanları diğerlerine kıyasla çok az veya hiç bir eğitim almamaktadırlar.

Soru 148

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerdeki eğitim programı tasarımcılarını da kapsayan eğitim ve geliştirme rolü için gerekli olan öncelikli yeterliklerdendir?

Seçenekler

A
Endüstriyi anlama
B
Bilgisayar teknolojileri ile ilgili yeterlikler
C
Proje yönetimi ile ilgili yeterlikler
D
Yetişkin eğitimi ile ilgili yeterlikler
E
Yetişkin öğrenimi
Açıklama:
İşletmelerdeki eğitim programı tasarımcılarını da kapsayan eğitim ve geliştirme rolü için gerekli olan öncelikli yeterliklerden biri yetişkin öğrenimi ile ilgilidir.
işletmelerdeki eğitim programı tasarımcılarını da kapsayan eğitim ve geliştirme rolü için gerekli olan öncelikli yeterliklerden biri yetişkin öğrenimi ile ilgilidir.

Soru 149

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerde başarısız bir eğitim ve geliştirmeye neden olabilecek en temel etmenlerden biri olamaz?

Seçenekler

A
Yönetim desteğinin olmaması
B
Eğitimli çalışanın fazla olması
C
Örgütün eğitimle ilgili ciddi olmaması
D
Yeterli bütçenin olmaması
E
Eğitim alan kişilerin eğitimle ilgili ciddi olmamaları
Açıklama:
İşletmelerde başarısız bir eğitim ve geliştirmeye neden olabilecek bir çok etmen bulunmaktadır. Buna karşın B seçeneğinde de belirtilen eğitimli çalışanın fazla olması bu etmenler arasında gösterilemez.
Eğitimli çalışanının fazla olması işletmelerde başarısız bir eğitimin nedenleri arasında gösterilemez

Ünite 2

Soru 1

İşletmelerde eğitim ve geliştirme çalışmaları için gerekli olan temel belirleyici aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Eğitim süreçleri
B
Öğretim içerikleri
C
Eğitim amaçları
D
Eğitim gereksinimleri
E
Değerlendirme ölçütleri
Açıklama:
Özet
İşletmelerdeki eğitim ve geliştirme çalışmalarının temelinde gereksinimler yatar. Her eğitim ve geliştirme çabası aslında belirli gereksinimleri karşılamayı amaçlar. Bu nedenle, işletmedeki eğitim ve geliştirme gereksinimlerini doğru biçimde belirlemek oldukça önemlidir.
Eğitimle ilgili sorunları saptamak için çeşitli gereksinim saptama yöntemleri kullanılmaktadır. Belirlenen gereksinimlerin ayrıntılı biçimde çözümlemesini yaparak, türlerine göre sınıflandırmak da önemlidir.

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi eğitim gereksinimlerinin türleri arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Açıklanmış gereksinimler
B
Birincil gereksinimler
C
Öngörülmüş gereksinimler
D
Ölçüte dayalı gereksinimler
E
Karşılaştırmalı gereksinimler
Açıklama:
EĞİTİM GEREKSİNİMLERİNİN TÜRLERİ
Eğitim gereksinimleri de tür olarak çeşitlenir. Yaygın olarak karşımıza çıkan eğitim gereksinimlerini şu başlıklar altında sınıflamak olanaklıdır (Şimşek, 2011):

  • Ölçüte Dayalı Gereksinimler

  • Karşılaştırmalı Gereksinimler

  • Hissedilen Gereksinimler

  • Açıklanmış Gereksinimler

  • Öngörülmüş Gereksinimler

  • Yaşamsal Olay Türü Gereksinimler

Soru 3

Sorunların kök nedenlerini belirlemek ve olası değişkenlerin birbirlerini nasıl etkilediğini saptamak için kullanılan eğitim gereksinimlerini önceliklendirme tekniği aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Pareto diyagramı
B
Önceliklendirme matrisi
C
Nominal küme tekniği
D
Eşleştirilmiş ağırlıklandırma
E
Delfi tekniği
Açıklama:
EĞİTİM GEREKSİNİMLERİNİN ÖNCELİKLENDİRİLMESİ
Pareto Diyagramı
Bu teknik, sorunların kök nedenlerini belirlemek ve olası değişkenlerin birbirlerini nasıl etkilediğini saptamak için kullanılır. Genelde “nedenlerin %20’si sonuçların %80’ini yaratır” ilkesinden hareket edilerek temel neden ya da nedenler bulunmaya çalışılır. Eğitim gereksinimlerini önceliklendirirken belki bazı gereksinimlerin karşılanması öteki gereksinimlere dönük eğitim verilmesini gereksiz kılabilir.
Dolayısıyla, temel nedenlerin yarattığı sorunlara yönelik eğitimlere öncelik verip ikincil derecede önemli olanlar ötelenebilir. Bu teknik uygulanırken öncelikle eğitimle ilgili görülen sorunlar ve bunların kök nedenleri istelenir. Ardından bunların her birinin olası yansımalarına ya da doğurgularına bakılarak kümelendirme yapılır. Her kümeye puanlar verilerek öncelikler belirlenmiş olur.

Soru 4

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerde eğitim gereksinimlerini saptama yöntemlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Test uygulaması
B
İş analizi
C
Tartışma
D
Sosyal deney
E
Gözlem
Açıklama:
EĞİTİM GEREKSİNİMLERİNİ SAPTAMA YÖNTEMLERİ
İşletmelerde eğitim gereksinimlerini belirlemede yararlanılabilecek yöntemler ve bunların hangi durumlarda daha etkin biçimde kullanılabileceği aşağıda açıklanmıştır (Barbazetta, 2006; Gupta, 2007; Tobey, 2005).

  • Belge Tarama

  • Anket

  • Test Uygulaması

  • Gözlem

  • Görüşme

  • İş Analizi

  • Tartışma

Soru 5

Aşağıdakilerden hangisi yaşamsal olay incelemesi tekniğinin özelliklerinden biridir?

Seçenekler

A
Çok sık karşılaşılması
B
Tamamının insan kaynaklı olması
C
Sonuçlarının yıkıcı ve üzücü olması
D
Bireysel bir gereksinim olması
E
Teknik incelemeler gerektirmemesi
Açıklama:
EĞİTİM GEREKSİNİMLERİNİ SAPTAMA YÖNTEMLERİ
Yaşamsal Olay İncelemesi
Daha önce de belirtildiği gibi, işletmelerde yaşamsal olaylar her gün ortaya çıkmaz. Bu olaylarla çok ender karşılaşılır çünkü bunlar genelde büyük olumsuzluklara işaret eder. Yaşamsal olayların sonuçları yıkıcıdır, üzücüdür, can yakıcıdır. Kazalar, patlamalar, sistem arızaları, yüksek oranda ürün iadeleri, müşteri şikayetlerinin birden bire artması gibi durumların sonuçları ciddi ise bunlar birer yaşamsal olay olarak değerlendirilir. Söz konusu olayları ayrıntılı biçimde inceleyerek insan unsurundan kaynaklanan bir hataya dayanıp dayanmadığına bakılır; insan kaynaklı bir hata saptanırsa bunun bir eğitim gerektirip gerektirmediği araştırılır.
Kuşkusuz, yaşamsal olayların tümü insan kaynaklı değildir ama işletmelerde eğitim işlerinden sorumlu olan birimler ve kişiler her olayla yakından ilgilenmeli ve olası bağlantıları göz ardı etmemelidir.

Soru 6

Eğitim gereksinimlerinin saptanmasında önceden hazırlanmış sorulara ilave olarak bazı izleme sorularının da geliştirilip yöneltilebildiği görüşme tekniğine ne ad verilir?

Seçenekler

A
Açık görüşme
B
Yapılandırılmış görüşme
C
Bire bir görüşme
D
Yapılandırılmamış görüşme
E
Yarı yapılandırılmış görüşme
Açıklama:
EĞİTİM GEREKSİNİMLERİNİ SAPTAMA YÖNTEMLERİ
Görüşme
Gereksinim saptama amaçlı görüşmeler, gerçekleştirilme biçimlerine göre üç şekilde olabilir. Bunlar yapılandırılmış, yarı-yapılandırılmış ve yapılandırılmamış görüşmelerdir.
Yarı-yapılandırılmış görüşmelerde bazı sorular önceden hazırlanmıştır fakat görüşme sırasında yeni sorular da eklenebilir. Genel olarak görüşmenin özünü oluşturan ve mutlaka sorulması gereken sorular önceden hazırlanarak görüşme formuna yazılır. Ancak görüşme sırasında alınan yanıtlara ya da izlenimlere göre izleme soruları da geliştirilip yöneltilebilir. İzleme sorularının bir bölümü görüşme yapılan kişinin verdiği yanıtları açımlamaya dönüktür, bazıları çelişkili ya da tutarsız gibi görünen noktalara açıklık getirmeye yöneliktir, bazıları da görüşmeyi yapan kişinin o anda gerekli gördüğü konularla ilgilidir.

Soru 7

Aşağıdakilerden hangisi eğitim gereksinimi saptama çalışmalarını etkileyen destekleyici koşullardan biridir?

Seçenekler

A
Toplu işten çıkarmalar
B
Tek adam yönetimi
C
İnsana verilen değer
D
Bütçe kesintileri
E
Yeniden yapılanma çalışmaları
Açıklama:
EĞİTİM GEREKSİNİMLERİ İÇİN KURUMSAL ÇÖZÜMLEME
Destekleyici koşullar eğitim gereksinimi saptama çalışmalarının sağlıklı bir şekilde yürütülmesine katkıda bulunan ya da bu süreci kolaylaştıran koşulları kapsar. Bunlar arasında olumlu anlamdaki kurum felsefesi, örgütsel politikalar, gelecek hedefleri, fiziksel tesisler, insan kaynakları, parasal olanaklar, araştırma-geliştirme çalışmaları, yeniliğe açıklık, insana verilen değer, eğitime bakış, zaman yönetimi, takım kültürü, proje deneyimi, iletişim yapısı vb. boyutlar özellikle önemlidir.
Engelleyici koşullar ise eğitim gereksinimi saptama çalışmalarını yavaşlatan ya da anlamsızlaştıran durumları kapsamaktadır. İşletmelerde sıkça yaşanan yeniden yapılanma çalışmaları, toplu işten çıkarmalar, tek adam yönetimi, gelecek hedeflerini öteleme, bütçe kesintileri, işbirliği kültürünün yetersizliği, birimler arasındaki çekişmeler, uygulanmayan kararlar, geçmiş projelerdeki başarısızlıklar, zamana duyarsızlık, bürokratik tıkanma, ödüllendirmede adaletsizlik vb. durumlar engelleyici koşullar olarak değerlendirilebilir.

Soru 8

Aşağıdakilerden hangisi eğitim gereksinimi saptama çalışmalarını etkileyen engelleyici koşullardan biridir?

Seçenekler

A
Yeniliğe açıklık
B
Araştırma-geliştirme çalışmaları
C
İnsana verilen değer
D
Yeniden yapılanma çalışmaları
E
Takım kültürü
Açıklama:
EĞİTİM GEREKSİNİMLERİ İÇİN KURUMSAL ÇÖZÜMLEME
Destekleyici koşullar eğitim gereksinimi saptama çalışmalarının sağlıklı bir şekilde yürütülmesine katkıda bulunan ya da bu süreci kolaylaştıran koşulları kapsar. Bunlar arasında olumlu anlamdaki kurum felsefesi, örgütsel politikalar, gelecek hedefleri, fiziksel tesisler, insan kaynakları, parasal olanaklar, araştırma-geliştirme çalışmaları, yeniliğe açıklık, insana verilen değer, eğitime bakış, zaman yönetimi, takım kültürü, proje deneyimi, iletişim yapısı vb. boyutlar özellikle önemlidir.
Engelleyici koşullar ise eğitim gereksinimi saptama çalışmalarını yavaşlatan ya da anlamsızlaştıran durumları kapsamaktadır. İşletmelerde sıkça yaşanan yeniden yapılanma çalışmaları, toplu işten çıkarmalar, tek adam yönetimi, gelecek hedeflerini öteleme, bütçe kesintileri, işbirliği kültürünün yetersizliği, birimler arasındaki çekişmeler, uygulanmayan kararlar, geçmiş projelerdeki başarısızlıklar, zamana duyarsızlık, bürokratik tıkanma, ödüllendirmede adaletsizlik vb. durumlar engelleyici koşullar olarak değerlendirilebilir.

Soru 9

İşletmelerde eğitim gereksinimlerini belirlerken kullanılan en yaygın test türü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Zekâ testleri
B
Gelişim testleri
C
Yazılım testleri
D
Performans testleri
E
Olasılık testleri
Açıklama:
EĞİTİM GEREKSİNİMLERİNİ SAPTAMA YÖNTEMLERİ
Test Uygulaması
İşletmelerde eğitim gereksinimlerini belirlerken kullanılan testlerin çoğu başarı ya da performans testleridir. Başarı testleri, kişilerin belirli bir yetkinliğe sahip olma derecelerini ölçmeyi hedeflemektedir. Bu tür testlerin çoğu eğitim sonunda ulaşılan kazanımları ölçmek amacıyla kullanılır. Ancak bazı başarı testleri, eğitimden önce katılımcıların var olan durumlarını belirlemek amacıyla da kullanılmaktadır. Böylece çalışanların sahip olmaları beklenen yeterliklere ne oranda sahip oldukları saptanmaktadır. Örneğin, bir banka çalışanının kambiyo ile ilgili yasal düzenlemeleri ne kadar bildiğini ölçmek için bir başarı testi verilerek o alandaki eksiklikleri saptanabilir. Performans testleri ise bireylerin karmaşık ve gerçek bir yaşam görevini başarıp başaramayacağını ölçer. Bu testler, yanıtlayıcılarda bilişsel, duyuşsal ve devinsel açıdan ciddi bir birikim öngörür.

Soru 10

Eğitim gereksinimlerini önceliklendirilmesinde “Nedenlerin %20’si sonuçların %80’ini yaratır.” ilkesinin esas alındığı teknik aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Önceliklendirme matrisi
B
Nominal küme tekniği
C
Pareto diyagramı
D
Eşleştirilmiş ağırlıklandırma
E
Delfi tekniği
Açıklama:
EĞİTİM GEREKSİNİMLERİNİN ÖNCELİKLENDİRİLMESİ
Pareto Diyagramı
Bu teknik, sorunların kök nedenlerini belirlemek ve olası değişkenlerin birbirlerini nasıl etkilediğini saptamak için kullanılır. Genelde “nedenlerin %20’si sonuçların %80’ini yaratır” ilkesinden hareket edilerek temel neden ya da nedenler bulunmaya çalışılır. Eğitim gereksinimlerini önceliklendirirken belki bazı gereksinimlerin karşılanması öteki gereksinimlere dönük eğitim verilmesini gereksiz kılabilir.
Dolayısıyla, temel nedenlerin yarattığı sorunlara yönelik eğitimlere öncelik verip ikincil derecede önemli olanlar ötelenebilir. Bu teknik uygulanırken öncelikle eğitimle ilgili görülen sorunlar ve bunların kök nedenleri istelenir. Ardından bunların her birinin olası yansımalarına ya da doğurgularına bakılarak kümelendirme yapılır. Her kümeye puanlar verilerek öncelikler belirlenmiş olur.

Soru 11

Yarıyıl tatilinde ailesinin yanına gitmek isteyen bir üniversite öğrencisine 100 TL gerekiyorsa ama öğrenci bu paraya sahip değilse bu bir -------. Ancak öğrenci bu parayı bulamadığı için otobüs bileti almakta gecikiyor ve bundan da rahatsızlık duyuyorsa bu bir -------. Yukarıdaki cümlede bş bırakılan yerleri sırasıyla aşağıdakilerden hangisi doğru şekilde tamamlar?

Seçenekler

A
sorundur-gereksinimdir
B
sorundur-zorluktur
C
gereksinimdir-sorundur
D
zorluktur-sorundur
E
gereksinimdir-zorluktur
Açıklama:
Çoğu zaman gereksinim kavramıyla karıştırılan “sorun” kavramına da değinmek gerekmektedir. Bu sözcükler bazen birbiri yerine yanlışlıkla kullanılmaktadır. Gereksinim kavramı, yalnızca belirlenen bir açığı ya da boşluğu anlatır. Uygun koşullar sağlanarak açık giderildiğinde gereksinim ortadan kalkmış olur. Buna karşılık, sorun sözcüğü aşılması gereken bir engeli ya da giderilmesi gereken bir belirsizliği ifade eder. Gereksinimi karşılamada sıkıntı yaşanıyorsa o zaman sorun var demektir. Örneğin, yarıyıl tatilinde ailesinin yanına gitmek isteyen bir üniversite öğrencisine 100 tl gerekiyorsa ama öğrenci bu paraya sahip değilse bu bir gereksinimdir. Ancak öğrenci bu parayıbulamadığı için otobüs bileti almakta gecikiyor ve bundan da rahatsızlık duyuyorsa bu bir sorun olarak görülebilir. Kısacası, gereksinim var ama bu gereksinimi karşılama olanağı yoksa burada bir sorundan söz etmek olanaklıdır. Dolayısıyla, her gereksinim, bir açığa ya da yetersizliğe dayanır fakat bunlar her zaman soruna dönüşmez.

Soru 12

Öğretmen olmak isteyen bir kişi eğitim fakültesini bitirmek veya pedagojik formasyon eğitimi almak ve stajını tamamlamak zorundadır. Buna göre, eğitim fakültesi diplomasına veya pedagojik formasyon eğitimi sertifikasına sahip olma zorunluluğu hangi tür gereksinimi ifade etmektedir?

Seçenekler

A
Ölçüte dayalı gereksinim
B
Karşılaştırmalı gereksinim
C
Hissedilen gereksinim
D
Açıklanmış gereksinim
E
Öngörülmüş gereksinim
Açıklama:
Ölçüte Dayalı Gereksinimler: Bu gereksinimlere normatif gereksinimler de denilmektedir. Bu tür gereksinimlerde olması istenen durumu çoğu zaman yasa koyucular, meslek örgütleri ya da işletme üst yönetimleri belirler. Ortada yasalar, yönetmelikler, genelgeler, direktifler, emirler, bağlayıcı kararlar vb. vardır. Bunların her biri yasal zorunluluklar, sektörel standartlar ve kurumsal ölçütleri kapsar. Dolayısıyla, olması istenen duruma ilişkin tanımlamaları dikkate alma zorunluluğu vardır. Örneğin, avukat olmak isteyen bir kişi hukuk fakültesini bitirmek, stajını tamamlamak ve baroya kayıt olmak zorundadır. Burada hukuk fakültesi diplomasına sahip olma zorunluluğu, ölçüte dayalı bir gereksinimi ifade etmektedir. Benzer şekilde, bir işletmede yükleyici operatörü olarak çalışacak bir kişinin yasal düzenlemelerin öngördüğü eğitimleri başarıyla tamamlamış ve gerekli belgeleri almış olması gerekir.

Soru 13

Genellikle bireysel isteğe bağlı olarak dile getirilen gereksinimler aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ölçüte dayalı gereksinimler
B
Karşılaştırmalı gereksinimler
C
Hissedilen gereksinimler
D
Açıklanmış gereksinimler
E
Öngörülmüş gereksinimler
Açıklama:
Hissedilen Gereksinimler: Bu tür gereksinimler genellikle bireysel isteğe bağlı olarak dile getirilen gereksinimlerdir. İşletmede her çalışan kendine göre bazı eğitim ve geliştirme olanaklarından yararlanmak isteyebilir. Sorulduğunda ya da fırsat verildiğinde kendisi için uygun olduğunu düşündüğü eğitimler için istemde bulunur. Bu çerçevedeki gereksinimler “arzu” kavramıyla açıklanabilir ve doğal olarak herkesin arzusu farklı olabilir. Dahası, belirli gereksinimler bazı işgörenler tarafından çok önemli bulunurken başkalarınca gereksiz olarak bile görülebilir.

Soru 14

Bir işletmenin Ar-Ge mühendislerinin bir araya gelip proje geliştirme konusunda eğitim istemeleri, hangi gereksinim türüne örnektir?

Seçenekler

A
Ölçüte dayalı gereksinimler
B
Karşılaştırmalı gereksinimler
C
Hissedilen gereksinimler
D
Açıklanmış gereksinimler
E
Öngörülmüş gereksinimler
Açıklama:
Açıklanmış gereksinimler, çoğu zaman kurumsal kanallarla ve belirli sayıda çalışan tarafından dile getirilir. Belirli işleri ya da görevleri üstlenmiş olan insanlar kendi gördükleri bir yetersizliği/eksikliği ortadan kaldırmak için eğitim isteminde bulunurlar. Daha doğrusu, açıklanmış gereksinimlerin arkasında belirgin bir birim, grup ya da topluluk vardır. Bu nedenle, dile getirilen gereksinimi karşılamak üzere bir hizmet sunulduğunda yararlanması beklenen kişilerin sayısı da kimler olduğu da bellidir. Açıklanmış gereksinimlerin söz konusu olduğu yerde çoğu zaman insanlar başvuru yaparak eğitim isteminde bulunurlar. Dolayısıyla eğitimi talep eden bir kesim vardır. Bir karşılaştırma yapmak gerekirse, hissedilen gereksinimlerdeki “bireysel arzu” kavramından farklı olarak açıklanmış gereksinimlerde bir “topluluk talebi” söz konusudur. Örneğin, bir işletmenin Ar-Ge mühendisleri bir araya gelip “Proje Geliştirme” konusunda eğitim isteyebilirler. Bu eğitimi isteyenler önce gerekçelerini oluşturur sonra bir listeye adlarını yazarak yönetime ulaştırırlar. Böylece, yönetim de bu eğitimi kimlerin istediğini ve gerekçesinin ne olduğunu değerlendirerek karar verir.

Soru 15

İşletmelerde eğitim gereksinimlerini saptamak için kullanılan testlerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Sorularda mutlaka bilinmesi gereken şeyler sorulmamalıdır.
B
Test maddeleri karmaşık ve zorlayıcı biçimde yazılmalıdır.
C
Katılımcıları yanıltmaya ya da şaşırtmaya dönük sorular sorulmalıdır.
D
Zorunlu olmadıkça öntest-sontest karşılaştırması yapılmamalıdır.
E
Sorular içeriğin normal akışının tersine sıralanmalıdır.
Açıklama:
İşletmelerde eğitim gereksinimlerini saptamak için kullanılan testlerle ilgili olarak aşağıdaki noktalara dikkat etmek yerinde olacaktır:

  • Ölçülmek istenen yeterlikleri net olarak tanımlayınız.

  • Ölçülecek yeterliklerin somut göstergelerini belirleyiniz.

  • Göstergeler için en uygun test türüne (seçimli ya da serbest yanıtlı) karar veriniz.

  • Test maddelerini açık ve anlaşılır biçimde yazınız.

  • Seçenekleri belirli ve tutarlı bir mantığa göre oluşturunuz.

  • Soruları içeriğin normal akışına uygun olarak sıralayınız.

  • Katılımcıları yanıltmaya ya da şaşırtmaya dönük sorular sormayınız.

  • Sorularda mutlaka bilinmesi gereken şeyleri sorunuz.

  • Çok uzun ve yorucu testlerden kaçınınız.

  • Testleri uygun ortamlarda ve yönergelerine bağlı kalarak uygulayınız.

  • Zorunlu olmadıkça öntest-sontest karşılaştırması yapmayınız.

  • Sonuçları ayrıntılı biçimde analiz ediniz.

  • Yetersiz yanıtlar ile öğrenme gereksinimlerini ilişkilendiriniz.

  • Eğitim geliştirirken test sonuçlarından yararlanınız.

  • Gereksinim saptama amaçlı testleri yaptırım uygulamak için kullanmayınız.

Soru 16

Bazı soruların önceden hazırlandığı ancak görüşme sırasında yeni soruların da eklenebildiği görüşme türü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yapılandırılmış görüşmeler
B
Yarı-yapılandırılmış görüşmeler
C
Yapılandırılmamış görüşmeler
D
Derinlemesine görüşmeler
E
Yüzeysel görüşmeler
Açıklama:
Yarı-yapılandırılmış görüşmelerde bazı sorular önceden hazırlanmıştır fakat görüşme sırasında yeni sorular da eklenebilir. Genel olarak görüşmenin özünü oluşturan ve mutlaka sorulması gereken sorular önceden hazırlanarak görüşme formuna yazılır. Ancak görüşme sırasında alınan yanıtlara ya da izlenimlere göre izleme soruları da geliştirilip yöneltilebilir. İzleme sorularının bir bölümü görüşme yapılan kişinin verdiği yanıtları açımlamaya dönüktür, bazıları çelişkili ya da tutarsız gibi görünen noktalara açıklık getirmeye yöneliktir, bazıları da görüşmeyi yapan kişinin o anda gerekli gördüğü konularla ilgilidir.

Soru 17

------- , bireyin tüm gizil güçlerinin toplamıdır. ------- , genel olarak iş yapabilme ya da görevi başarabilme gücüdür. ------- , bir işi başarıyla yapan kişinin sergilediği ya da yansıttığı eylemleri içerir. Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yerleri sırasıyla aşağıdakilerden hangisi doğru şekilde tamamlar?

Seçenekler

A
Kapasite - Performans - Potansiyel
B
Potansiyel - Kapasite - Performans
C
Kapasite - Potansiyel - Performans
D
Performans -Kapasite - Potansiyel
E
Potansiyel - Performans - Kapasite
Açıklama:
Potansiyel, bireyin tüm gizilgüçlerinin toplamıdır. Gizilgüç ise zekâ, yetenek, ilgi, kişilik, güdülenme, özyeterlik vb. boyutları kapsamaktadır. Kapasite, genel olarak iş yapabilme ya da görevi başarabilme gücüdür. Başka bir tanımlamayla, kapasite denilen şey, potansiyelin belirli bir yeterliği kazandırmak üzere işlenmiş olan dilimidir. Kapasite geliştirme işi çoğu zaman eğitim yoluyla olmaktadır. Performans, bir işi başarıyla yapan kişinin sergilediği ya da yansıttığı eylemleri içerir. Genel olarak kişiden beklenen yeterlik o kişide varsa sorumlu olduğu işi doğru biçimde yapabileceği düşünülür. Şöyle de söylenebilir: Potansiyeli olan kişi eğitim alarak kapasite geliştirir, sahip olduğu kapasiteyle de beklenen performansı sergiler. Böylece iş yapılmış olur. Normal koşullarda bu zincir baştan sona doğru sağlıklı biçimde ilerlediğinde herhangi bir sorun yoktur çünkü ölçülen performans ile beklenen performans örtüşmüştür, dolayısıyla her şey yolundadır.

Soru 18

Eğitim gereksinimlerini önceliklendirmede kullanılan ve uzmanlar arasında uzlaşma yoluyla en uygun seçeneklerin bulunmasına dayanan teknik aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kart karıştırma
B
Delfi tekniği
C
Sıralı düzenleme
D
Çoklu oylama
E
Nominal küme tekniği
Açıklama:
Delfi Tekniği, uzmanlar arasında uzlaşma yoluyla en uygun seçeneklerin bulunmasına dayanır. Delfi tekniği genellikle üç aşamalı olarak uygulanır. Birinci turda katılımcıların her birinden işletmede gördükleri eğitim gereksinimlerini yazmaları istenir. Alınan yanıtlara göre bir liste hazırlanır. İkinci turda yarı- yapılandırılmış liste yanıtlayıcılara yeniden gönderilir ve kontrol etmeleri istenir. Varsa eklemeler ve çıkarmalar önerilir, gelen geribildirimler doğrultusunda düzeltmeler yapılarak listeye son şekli verilir. Üçüncü turda listenin son hali üzerinde karar vericilerin kesin tercihlerini belirtmeleri sağlanır. Böylece, eğitim öncelikleri aşamalı ve katılımcı biçimde kararlaştırılmış olur.

Soru 19

Sorunların kök nedenlerini belirlemek ve olası değişkenlerin birbirlerini nasıl etkilediğini saptamak için kullanılan teknik aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Delfi tekniği
B
Sıralı düzenleme
C
Nominal küme tekniği
D
Önceliklendirme matrisi
E
Pareto diyagramı
Açıklama:
Pareto diyagramı, sorunların kök nedenlerini belirlemek ve olası değişkenlerin birbirlerini nasıl etkilediğini saptamak için kullanılır. Genelde “nedenlerin %20’si sonuçların %80’ini yaratır” ilkesinden hareket edilerek temel neden ya da nedenler bulunmaya çalışılır. Eğitim gereksinimlerini önceliklendirirken belki bazı gereksinimlerin karşılanması öteki gereksinimlere dönük eğitim verilmesini gereksiz kılabilir. Dolayısıyla, temel nedenlerin yarattığı sorunlara yönelik eğitimlere öncelik verip ikincil derecede önemli olanlar ötelenebilir. Bu teknik uygulanırken öncelikle eğitimle ilgili görülen sorunlar ve bunların kök nedenleri listelenir. Ardından bunların her birinin olası yansımalarına ya da doğurgularına bakılarak kümelendirme yapılır. Her kümeye puanlar verilerek öncelikler belirlenmiş olur.

Soru 20

Aşağıdakilerden hangisi hedef kitlenin toplumsal özelliklerinden biridir?

Seçenekler

A
Kariyer hedefleri
B
Güdülenme kaynağı
C
Özyeterlik algısı
D
Epistemolojik inançlar
E
Öğrenme biçimi
Açıklama:
Toplumsal özellikler; hedef kitlede yer alan bireylerin belirli bir grubun üyesi olmaları nedeniyle sahip oldukları ve benzerlik göstermelerine katkıda bulunan özelliklerdir. Bunlar arasında yaş, cinsiyet, statü, öğrenim durumu, çalıştıkları birim, meslek, unvan, yaptıkları iş, geçmişte katıldıkları eğitimler, kariyer hedefleri vb. özellikler önemlidir. Bireysel farklılıklar her bireye göre değişim gösteren ve bireylerin öğrenme çabalarını kişisel temelde etkileyen özellikleri kapsamaktadır. Alanyazına bakıldığı zaman bireysel farklılıklar olarak genellikle zekâ, yetenek, ilgi, öğrenme biçimi, önbilgi, kişilik yapısı, güdülenme kaynağı, özyeterlik algısı ve epistemolojik inançlar üzerinde durulmaktadır. Gerçekten bunların her biri katılımcılar açısından kişisel olarak ciddi anlamda farklılaşan ve psikolojik yönü ağır basan özelliklerdir.

Soru 21

Maslow’un Gereksinimler Hiyerarşisi adı verilen piramidin en tepesinde hangi ihtiyaçlar söz konusudur?

Seçenekler

A
Kendini gerçekleştirmeye dönük gereksinimler
B
Fizyolojik gereksinimler
C
Güvenlikle ilgili gereksinimler
D
Saygı gereksinimleri
E
Sosyal gereksinimler
Açıklama:
Piramidin en tepesinde kendini gerçekleştirmeye dönük gereksinimler bulunur. Eğitim gereksinimlerini de içine alan bu kategoride yaratıcılık, sorun çözme ve öteki insanlar tarafından kabul görme gibi gereksinimler ağırlıklıdır. Doğru cevap A'dır.

Soru 22

Genelde kurumsal kanallarla ve belirli sayıda çalışan tarafından dile getirilen, belirli işleri ya da görevleri üstlenmiş olan bir grup insan yada topluluk tarafından kendi gördükleri bir yetersizliği/eksikliği ortadan kaldırmak için talep edilen eğitim nasıl adlandırılır?

Seçenekler

A
Ölçüte Dayalı Gereksinimler
B
Karşılaştırmalı Gereksinimler
C
Hissedilen Gereksinimler
D
Öngörülmüş Gereksinimler
E
Açıklanmış Gereksinimler
Açıklama:
Açıklanmış gereksinimler, çoğu zaman kurumsal kanallarla ve belirli sayıda çalışan tarafından dile getirilir. Belirli işleri ya da görevleri üstlenmiş olan insanlar kendi gördükleri bir yetersizliği/eksikliği ortadan kaldırmak için eğitim isteminde bulunurlar. Daha doğrusu, açıklanmış gereksinimlerin arkasında belirgin bir birim, grup ya da topluluk vardır. Doğru cevap E'dir.

Soru 23

Aşağıdakilerden hangisi eğitim gereksinimlerinin saptanmasında belge tarama yöntemi kullanılırken dikkat edilmesi gereken noktalardan biri değildir?

Seçenekler

A
Belgeleri incelemek için yönetimden izin alınması
B
İşletme açısından duyarlı belgelerin yakınlara açıklanması
C
Yetkili olunmayan belgelere ulaşılsa bile inceleme yapılmaması
D
Çelişkili görünen bilgiler konusunda farklı kaynaklardan çaprazlama yapılması
E
İşgörenlere ilişkin kişisel bilgilerin kimseyle paylaşılmaması
Açıklama:
İşletme açısından duyarlı belgelerin açıklanmaması gerekir. Doğru cevap B'dir.

Soru 24

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerde eğitim gereksinimlerini saptamada yararlanılan bir araç olan anketlerin geliştirilmesi ve uygulanması sırasında dikkat edilmesi gereken noktalardan biridir?

Seçenekler

A
Anketin olabildiğince uzun tutulması ve oldukça fazla soru sorulması
B
Soru sırasının özelden genele doğru veya karışık biçimde düzenlenmesi
C
Her soruda tek konu hakkında görüş istenmesi ve birleşik sorulardan kaçınılması
D
Çok sayıda açık uçlu soru sorulması
E
Yönlendirici ya da yanıtı davet edici sorular sorulması
Açıklama:
Her soruda tek konu hakkında görüş istemek ve birleşik sorulardan kaçınmak gerekir. Doğru cevap C'dir.

Soru 25

I. Beklenmedik ve yanıltıcı etkilere karşı önlem alınız. II. Gözlemcileri gözlem esnasında seçiniz. III. Gözlenecek olayları ve davranışları iyi saptayınız. IV. Davranış kategorilerinin betimlemelerini/tanımlamalarını net yapınız. V. Gözlem formunun yalın ve kullanışlı olmasına özen gösteriniz. Yukarıdakilerden hangileri işletmelerde eğitim gereksinimi saptamaya dönük gözlem yaparken dikkat edilmesi gereken hususlardandır?

Seçenekler

A
II ve IV
B
I, III ve V
C
II, IV ve V
D
I, III, IV ve V
E
I, II, III, IV ve V
Açıklama:
İşletmelerde eğitim gereksinim saptamaya dönük gözlem yaparken 'İyi yetişmiş gözlemcilerden yararlanmak' gerekir. Doğru cevap E'dir.

Soru 26

Hangi görüşme şeklinde katılımcıya birçok konu hakkında sorular sorulmakta ve yanıtlarını olabildiğince kısa tutması yada hazırlanmış form üzerinde işaretlemesi istenmektedir?

Seçenekler

A
Bire bir görüşme
B
Grup görüşmesi
C
Yapılandırılmış görüşme
D
Yüzeysel görüşme
E
Derinlemesine görüşme
Açıklama:
Yüzeysel görüşmelerde katılımcıya birçok konu hakkında sorular sorulmakta ve yanıtlarını olabildiğince kısa tutması istenmektedir, hatta bazen yanıtlar önceden hazırlanmış form üzerinde işaretlenmektedir. Doğru cevap D'dir.

Soru 27

Beyin fırtınası, forum, çapraz ateş paneli gibi teknikler aşağıdakilerden hangisinin kapsamında yer alan tekniklerdir?

Seçenekler

A
Görüşme
B
Gözlem
C
İş analizi
D
Tartışma
E
Anket
Açıklama:
Bazı işletmelerde doğrudan eğitim konularını tartışmak amacıyla da toplantılar yapılabilmektedir. Bu kapsamda özellikle beyin fırtınası, odak küme tartışması, forum ve çapraz ateş paneli gibi tartışma tekniklerinden yararlanılmaktadır. Doğru cevap D'dir.

Soru 28

Bireyin tüm gizilgüçlerinin toplamına ne ad verilir?

Seçenekler

A
Kapasite
B
Potansiyel
C
Performans
D
Özveri
E
Sorumluluk
Açıklama:
Potansiyel, bireyin tüm gizilgüçlerinin toplamıdır. Doğru cevap B'dir.

Soru 29

Aşağıdakilerden hangisi eğitim gereksinimlerini önceliklendirirken kullanılan ve üç aşamalı gerçekleştirilen bir tekniktir?

Seçenekler

A
Kart karıştırma
B
Delfi tekniği
C
Sıralı düzenleme
D
Önceliklendirme matrisi
E
Nominal küme tekniği
Açıklama:
Delfi tekniği genellikle üç aşamalı olarak uygulanır.
Birinci turda katılımcıların her birinden işletmede gördükleri eğitim gereksinimlerini yazmaları istenir. Alınan yanıtlara göre bir liste hazırlanır.
İkinci turda yarıyapılandırılmış liste yanıtlayıcılara yeniden gönderilir ve kontrol etmeleri istenir. Varsa eklemeler ve çıkarmalar önerilir, gelen geribildirimler doğrultusunda düzeltmeler yapılarak listeye son şekli verilir.
Üçüncü turda listenin son hali üzerinde karar vericilerin kesin tercihlerini belirtmeleri sağlanır. Böylece, eğitim öncelikleri aşamalı ve katılımcı biçimde kararlaştırılmış olur.
Doğru cevap B'dir.

Soru 30

Eğitim gereksinimlerinin önceliklendirilmesinde sorunların kök nedenlerini belirlemek ve olası değişkenlerin birbirlerini nasıl etkilediğini saptamak için aşağıdakilerden tekniklerden hangisi kullanılır?

Seçenekler

A
Nominal küme tekniği
B
Eşleştirilmiş ağırlıklandırma
C
Pareto diyagramı
D
Önceliklendirme matrisi
E
Kart karıştırma
Açıklama:
Pareto Diyagramı, sorunların kök nedenlerini belirlemek ve olası değişkenlerin birbirlerini nasıl etkilediğini saptamak için kullanılır. Doğru cevap C'dir.

Soru 31

Ekonomistler açısından gereksinim kavramı neyi ifade eder?

Seçenekler

A
Genellikle bir hastanın iyileşmesi için yürütülmesi gereken sağaltım çalışmalarını
B
İnsanın kendini ruhsal yönden güvenli hissedebileceği koşulları
C
Sermaye yetersizliği ya da işgücü açığı gibi konuları
D
Toplumda kabul görmeyi
E
Karşılandığında haz, karşılanmadığında acı ve hüzün veren sınırsız ve öznel olan duyguları
Açıklama:
Ekonomistler açısından gereksinim kavramı çoğu zaman sermaye yetersizliği ya da işgücü açığı gibi konuları ifade eder. Doğru cevap C'dir.

Soru 32

Maslow’un Gereksinimler Hiyerarşisi'ne göre piramidin en altında yer alan gereksinim aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kendini gerçekleştirme
B
Saygı görme
C
Güvende olma
D
Aile, arkadaşlık
E
Yeme, içme
Açıklama:
Piramidin en altında fizyolojik gereksinimler yer alır. Bu tür gereksinimler yeme, içme, nefes alma ve dinlenme gibi temel gereksinimleri kapsar. Alttan ikinci katmandaki gereksinimler güvenlikle ilgilidir. Bu tür gereksinimler barınma, sağlık, çalışma vb. gereksinimleri içerir. Piramidin tam ortasında sosyal gereksinimler yer alır. Sevgi ve ait olma gereksinimleri olarak da adlandırılan bu gereksinimlerin örnekleri aile, arkadaşlık ve cinsel ilişkilerdir. Daha sonra saygı gereksinimleri gelir. Bunlar genel olarak özsaygı, güven, başkalarına saygı duyma ve onlardan saygı görme ile ilgilidir. Piramidin en tepesinde kendini gerçekleştirmeye dönük gereksinimler bulunur. Eğitim gereksinimlerini de içine alan bu kategoride yaratıcılık, sorun çözme ve öteki insanlar tarafından kabul görme gibi gereksinimler ağırlıklıdır.

Soru 33

Aşağıdakilerden hangisi sıklılkla karşılaşılan eğitim gereksinimlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Ölçüte dayalı gereksinimler
B
Karşılaştırmalı gereksinimler
C
Hissedilen gereksinimler
D
Açıklanmış gereksinimler
E
Gizli gereksinimler
Açıklama:
Yaygın olarak karşımıza çıkan gereksinimler :
Ölçüte Dayalı Gereksinimler
Karşılaştırmalı Gereksinimler
Hissedilen Gereksinimler
Açıklanmış Gereksinimler
Yaşamsal Olay Türü Gereksinimler
Öngörülmüş Gereksinimler şeklindedir.

Soru 34

Avukat olmak isteyen bir kişinin hukuk fakültesini bitirmek zorunda olması hangi gereksinim türüne örnektir?

Seçenekler

A
Ölçüte dayalı gereksinimler
B
Karşılaştırmalı gereksinimler
C
Hissedilen gereksinimler
D
Açıklanmış gereksinimler
E
Öngörülmüş gereksinimler
Açıklama:
Örneğin, avukat olmak isteyen bir kişi hukuk fakültesini bitirmek, stajını tamamlamak ve baroya kayıt olmak zorundadır. Burada hukuk fakültesi diplomasına sahip olma zorunluluğu, ölçüte dayalı bir gereksinimi ifade etmektedir. Doğru cevap A'dır.

Soru 35

Belirli işleri ya da görevleri üstlenmiş olan insanların kendi gördükleri bir yetersizliği ya da eksikliği ortadan kaldırmak için eğitim isteminde bulunmasını ifade eden gereksinim türü aşağıdakilerden hangisidir ?

Seçenekler

A
Ölçüte dayalı gereksinimler
B
Karşılaştırmalı gereksinimler
C
Hissedilen gereksinimler
D
Açıklanmış gereksinimler
E
Öngörülmüş gereksinimler
Açıklama:
Açıklanmış gereksinimler, çoğu zaman kurumsal kanallarla ve belirli sayıda çalışan tarafından dile getirilir. Belirli işleri ya da görevleri üstlenmiş olan insanlar kendi gördükleri bir yetersizliği/eksikliği ortadan kaldırmak için eğitim isteminde bulunurlar. Daha doğrusu, açıklanmış gereksinimlerin arkasında belirgin bir birim, grup ya da topluluk vardır. Bu nedenle, dile getirilen gereksinimi karşılamak üzere bir hizmet sunulduğunda yararlanması beklenen kişilerin sayısı da kimler olduğu da bellidir. Doğru cevap D'dir.

Soru 36

Aşağıdakilerden hangisi önceden tahmin edilebilen gereksinimleri ifade eder?

Seçenekler

A
Ölçüte dayalı gereksinimler
B
Karşılaştırmalı gereksinimler
C
Hissedilen gereksinimler
D
Açıklanmış gereksinimler
E
Öngörülmüş gereksinimler
Açıklama:
Söz konusu gereksinimler önceden tahmin edilebiliyorsa bunlara öngörülmüş gereksinimler denir. Doğru cevap E'dir.

Soru 37

İşletme bünyesinde yaşanan büyük patlamalar, yangınlar, ölümlü kazalar, mali bunalımlar, büyük miktarda ürün iadesi, pazar payının birden bire düşmesi gibi durumlar sonucu ortaya çıkan gereksinim türü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Olaysal gereksinimler
B
Ölçüte dayalı gereksinimler
C
Yaşamsal olay türü gereksinimler
D
Açıklanmış gereksinimler
E
Karşılaştırmalı gereksinimler
Açıklama:
Özü itibariyle can alıcı, kritik ya da yaşamsal olay kavramına dayanan bu tür gereksinimler her zaman ortaya çıkmaz. Esasen ortaya çıkması da pek istenmez. Yaşamsal olaylar ender olarak oluşur ama oluştuğunda sonuçları çok yıkıcı olur. İşletme bünyesinde yaşanan büyük patlamalar, yangınlar, depremler, ölümlü kazalar, mali bunalımlar, zehirlenmeler, çalışanların işi bırakması, büyük miktarda ürün iadesi, müşteri şikâyetlerinin yoğunlaşması, piyasadan çekilen ürünler, pazar payının birden bire düşmesi vb. durumların her biri yaşamsal olay niteliğindedir. Doğru cevap C'dir.

Soru 38

Aşağıdakilerden hangisi eğitim gereksinimlerinin saptanmasında belge tarama yöntemi kullanılırken dikkat edilmesi gereken noktalardan biri değildir?

Seçenekler

A
İncelenmesi gereken belgelerin neler olduğunu belirlemek
B
Belgeleri özellikle eğitim gereksinimleri açısından incelemek
C
Belgeleri incelemek için yönetimden izin almak
D
İş görenlere ilişkin kişisel bilgileri kimseyle paylaşmamak
E
Ullaşılan her belgeyi yetkli olunmasa da incelemek
Açıklama:
Eğitim gereksinimlerinin saptanmasında belge tarama yöntemi kullanılırken dikkat edilmesi gereken noktaları şu şekilde belirtmek olanaklıdır:
• İncelenmesi gereken belgelerin neler olduğunu belirleyiniz. • Belgeleri incelemek için yönetimden izin alınız.
• Yetkiniz olmayan belgelere ulaşsanız bile inceleme yapmayınız.
• İş görenlere ilişkin kişisel bilgileri kimseyle paylaşmayınız. • İşletme açısından duyarlı belgeleri açıklamayınız.
• Belgeleri incelerken gerekirse uzman görüşlerine başvurunuz.
• Çelişkili görünen bilgiler konusunda farklı kaynaklardan çaprazlama yapınız.
• Belgeleri özellikle eğitim gereksinimleri açısından inceleyiniz. Doğru cevap E'dir.

Soru 39

Yanıt kategorileri daha önceden belirlenmiş, belirli bir soru sırası ve yapılandırması olan ölçme aracı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Belge tarama
B
Test uygulaması
C
Analiz
D
Oylama
E
Anket
Açıklama:
Anket, yanıt kategorileri daha önceden belirlenmiş, belirli bir soru sırası ve yapılandırması olan bir ölçme aracıdır. Doğru E'dir.

Soru 40

Konu hakkında derinlemesine bilgi sahibi olan, kapsamlı bakış açısı ortaya koyabilen, alternatif yaklaşımları iyi değerlendiren, serbest konuşma yoluyla daha çok bilgi veren ve zaman sorunu olmayan kişiler için daha uygun olan görüşme tipi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yapılandırılmış görüşme
B
Öngörüsüz görüşme
C
Yarı-yapılandırılmış görüşme
D
Plansız görüşme
E
Yapılandırılmamış görüşme
Açıklama:
Yapılandırılmamış görüşmelerde önceden herhangi bir soru hazırlanmaz, görüşme yapılan kişiye konu bildirilir ve yapacağı açıklamalar kayıt edilir. Bu tür görüşmeler; konu hakkında derinlemesine bilgi sahibi olan, kapsamlı bakış açısı ortaya koyabilen, alternatif yaklaşımları iyi değerlendiren, serbest konuşma yoluyla daha çok bilgi veren ve zaman sorunu olmayan kişiler için daha uygundur. Ancak bu tür görüşmelerde; konuya bağlı kalma, görüşme sürecini kontrol altında tutma, zamanı verimli kullanma, verileri çözümleme ve sonuçları raporlaştırmada bazı sıkıntılar yaşanabilir. Doğru cevap E'dır.

Soru 41

Aşağıdakilerden hangisi gereksinim kavramını psikologlar açısından tanımlamaktadır?

Seçenekler

A
Sermaye yetersizliği
B
İşgücü açığı
C
Bireyin kendini ruhsal yönden güvenli hissedebileceği koşullar
D
Hastanın iyileşmesi için yürütülmesi gereken sağaltım çalışmaları
E
Öğrenme durumları
Açıklama:
Gereksinim ya da ihtiyaç sözcüğünün bilinen birçok anlamı vardır. Anlam, bu kavramın hangi bağlamda kullanıldığına göre farklılık gösterir. Örneğin, ekonomistler açısından gereksinim kavramı çoğu zaman sermaye yetersizliği ya da işgücü açığı gibi konuları ifade eder. Psikologlar için gereksinim denildiğinde
öncelikle insanın kendini ruhsal yönden güvenli hissedebileceği koşullar akla gelir. Tıpçılara göre gereksinim kavramı, genellikle bir hastanın iyileşmesi için yürütülmesi gereken sağaltım çalışmalarını kapsar. Eğitimciler için ise gereksinim kavramının içeriği birçok durumda öğrenmeyle ilgilidir. Dolayısıyla, günlük yaşamımızın hemen her alanında gereksinimlerden söz ederiz ama sözünü ettiğimiz gereksinimler uzmanlık ya da çalışma alanlarına göre farklılık gösterir.

Soru 42


  1. Ölçüte dayalı gereksinimler

  2. Karşılaştırmalı gereksinimler

  3. Hissedilen gereksinimler

  4. Açıklanmamış gereksinimler


Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri eğitim gereksinimlerinin türlerindendir?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
II-III
C
I-IV
D
I-II-III
E
I-III-IV
Açıklama:
Gereksinimler yaşamımızın bir parçasıdır. Bazı gereksinimler süreklidir ve belirli aralıklarla karşılanması
gerekir. Bazı gereksinimler ise her zaman ortaya çıkmaz, biraz koşulların ürünü olarak yaşamımıza girer.
Benzer biçimde bazı gereksinimler daha önemli ya da önceliklidir. Buna karşılık, bazı gereksinimler de
isteğe bağlıdır ya da ertelenebilir. Eğitim gereksinimleri de tür olarak çeşitlenir. Yaygın olarak karşımıza
çıkan eğitim gereksinimlerini şu başlıklar altında sınıflamak olanaklıdır (Şimşek, 2011):
Ölçüte Dayalı Gereksinimler
Karşılaştırmalı Gereksinimler
Hissedilen Gereksinimler
Açıklanmış Gereksinimler
Öngörülmüş Gereksinimler
Yaşamsal Olay Türü Gereksinimler

Soru 43

Aşağıdakilerden hangisi eğitim gereksinimlerinin saptanmasında belge tarama yöntemi kullanılırken dikkat edilmesi gerekenlerden biridir?

Seçenekler

A
Yönergede yanıtlayıcıdan ne istenildiğini açıkça belirtmek
B
İşgörenlere ilişkin kişisel bilgileri kimseyle paylaşmamak
C
Kafa karışıklığı yaratacak ve yanıt vermeyi zorlaştıracak sorulardan kaçınmak
D
Çok sayıda açık uçlu soru sormamak
E
Soruların can sıkıcı ve üzücü çağrışımlar yapmamasına dikkat etmek
Açıklama:
Eğitim gereksinimlerinin saptanmasında belge tarama yöntemi kullanılırken dikkat edilmesi gereken noktaları şu şekilde belirtmek olanaklıdır:
• İncelenmesi gereken belgelerin neler olduğunu belirleyiniz.
• Belgeleri incelemek için yönetimden izin alınız.
• Yetkiniz olmayan belgelere ulaşsanız bile inceleme yapmayınız.
• İşgörenlere ilişkin kişisel bilgileri kimseyle paylaşmayınız.
• İşletme açısından duyarlı belgeleri açıklamayınız.
• Belgeleri incelerken gerekirse uzman görüşlerine başvurunuz.
• Çelişkili görünen bilgiler konusunda farklı kaynaklardan çaprazlama yapınız.
• Belgeleri özellikle eğitim gereksinimleri açısından inceleyiniz.
Diğer şıklar anketlerin geliştirilmesi ile ilgilidir.

Soru 44

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerde eğitim gereksinimlerini saptamak için kullanılan testlerde dikkat edilmesi gereken noktalardan biri değildir?

Seçenekler

A
Ölçülmek istenen yeterlikleri net olarak tanımlamak
B
Ölçülecek yeterliklerin soyut göstergelerini belirlemek
C
Testleri çok kısa tutmak
D
Sürekli olarak öntest-sontest karşılaştırması yapmak
E
Eğitim geliştirirken test sonuçlarından yararlanmak
Açıklama:
İşletmelerde eğitim gereksinimlerini saptamak için kullanılan testlerle ilgili olarak aşağıdaki noktalara
dikkat etmek yerinde olacaktır:
• Ölçülmek istenen yeterlikleri net olarak tanımlamak
• Ölçülecek yeterliklerin somut göstergelerini belirlemek
• Göstergeler için en uygun test türüne (seçimli ya da serbest yanıtlı) karar vermek
• Test maddelerini açık ve anlaşılır biçimde yazma
• Seçenekleri belirli ve tutarlı bir mantığa göre oluşturmak
• Soruları içeriğin normal akışına uygun olarak sıralamak
• Katılımcıları yanıltmaya ya da şaşırtmaya dönük sorular sormak
• Sorularda mutlaka bilinmesi gereken şeyleri sormak
• Çok uzun ve yorucu testlerden kaçmak
• Testleri uygun ortamlarda ve yönergelerine bağlı kalarak uygulamak
• Zorunlu olmadıkça öntest-sontest karşılaştırması yapmak
• Sonuçları ayrıntılı biçimde analiz etmek
• Yetersiz yanıtlar ile öğrenme gereksinimlerini ilişkilendirmek
• Eğitim geliştirirken test sonuçlarından yararlanmak
• Gereksinim saptama amaçlı testleri yaptırım uygulamak için kullanmamak

Soru 45

Matematik öğretmenliği bölümü 3. sınıf öğrencisi olan Ahmet, aldığı gözlem dersi kapsamında bir ortaokula giderek gözlem yapmaktadır. Ahmet 8. sınıfların matematik dersini gözlemlemektedir. Gözlemin yapılacağı ilk gün ders öğretmeni öğrencilere Ahmet'i tanıtmış ve Ahmet'in bir akademik dönem süresinde derslerine katılacağını, Ahmet'in defterine derslerle ilgili notlar alacağını ve Ahmet'in derse girişinin amacını açıklamıştır.
Yukarıdaki örnek olayda hangi gözlem türleri kullanılmıştır?

Seçenekler

A
Canlı Gözlem-Haberli Gözlem
B
Canlı Gözlem-Habersiz Gözlem
C
Kayıtlı Gözlem-Haberli Gözlem
D
Kayıtlı Gözlem-Habersiz Gözlem
E
Gözlem- Habersiz Gözlem
Açıklama:
Gereksinim saptama amaçlı gözlemler genelde iki şekilde yapılmaktadır. Bunları canlı gözlemler ve
kayıtlı gözlemler olarak sınıflandırmak olanaklıdır. Canlı gözlem doğal ortamda gerçekleştirilir ve beklenen davranışları işgörenlerin sergileyip sergilemediği ya da ne kadar sergilediği gözlemlenir. Kayıtlı
gözlem uygulamasında ise, işgörenlerin davranışları video yoluyla kayıt edildikten sonra uygun bir
zamanda izlenerek çözümlemesi yapılır.
Gözlemler kendi içinde haberli gözlem ve habersiz gözlem olarak da ayrılabilir. Haberli gözlemlerde
gözlenecek kişilere önceden bilgi verilerek kayıtlar tutulur. Habersiz gözlemlerde ise, gözlenen kişilere
herhangi bir bilgi verilmeden gözlem yapılır. Haberli gözlemler yapay davranışlar üretebileceği için
eleştirilmekte, habersiz gözlemler de etik bulunmadığı için bazı tartışmalara konu olmaktadır.

Soru 46

.......... sırasında sorulacak soruların tümü önceden belirlenmiştir ve
bu sorular görüşülen kişilerin tümüne aynı sıra içinde yöneltilir.
Yukarıdaki boşluğu aşağıdaki görüşme türlerinden hangisi ile doldurabiliriz?

Seçenekler

A
Yapılandırılmış görüşme
B
Yapılandırılmamış görüşme
C
Yarı-yapılandırılmış görüşme
D
Video
E
Eğitim
Açıklama:
Yapılandırılmış görüşmelerde görüşme sırasında sorulacak soruların tümü önceden belirlenmiştir ve
bu sorular görüşülen kişilerin tümüne aynı sıra içinde yöneltilir. Yapılandırılmış görüşmeler sırasında ek
soru sorulmaz ve soruların sırasında herhangi bir değişikliğe gidilmez. Bu tür görüşmelerin başarılı
olabilmesi için görüşme kapsamının iyi belirlenmesi ve sorulabilecek soruların tümünün başarıyla
öngörülebilmesi gerekir. Bu iş, olanaklı olmakla birlikte, her zaman kolay değildir.

Soru 47

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerde eğitim gereksinimlerini belirlerken iş analizlerinden tam anlamıyla yararlanabilmek için dikkat edilecek hususlardan biri değildir?

Seçenekler

A
İş analizlerinin doğru ve kapsamlı biçimde yapıldığından emin olmak
B
Var olan iş tanımlarının iş analizlerine dayanıp dayanmadığını kontrol etmek
C
İş tanımlarını incelerken sadece yazılı belgelerden yararlanmak
D
Her meslek, iş ya da görev için iş analizleri yapılmamış olabileceğini unutmamak
E
İş analizlerinin sonuçlarını özellikle öngörülen insan nitelikleri açısından incelemek
Açıklama:
İşletmelerde eğitim gereksinimlerini belirlerken iş analizlerinden tam anlamıyla yararlanabilmek için
özellikle şu noktalara dikkat edilmelidir:
• İş analizlerinin doğru ve kapsamlı biçimde yapıldığından emin olunuz.
• Var olan iş tanımlarının iş analizlerine dayanıp dayanmadığını kontrol ediniz.
• İş tanımlarını incelerken gerekirse uzmanlardan yardım alınız.
• Her meslek, iş ya da görev için iş analizleri yapılmamış olabileceğini unutmayınız.
• İş analizlerinin sonuçlarını özellikle öngörülen insan nitelikleri açısından inceleyiniz.
• Var olan iş tanımlarının uygulamada ne kadar geçerli olduğunu araştırınız.

Soru 48

Aşağıdakilerden hangisi eğitim gereksinimlerini önceliklendirmede işe koşulabilecek tekniklerden biri değildir?

Seçenekler

A
Kart karıştırma
B
Delfi tekniği
C
Sıralı düzenleme
D
Eşleştirilmiş ağırlıklandırma
E
Çoklu sıralama
Açıklama:
Eğitim gereksinimlerini önceliklendirirken yaygın olarak kullanılan bazı teknikler bulunmaktadır. Bunlardan biri de çoklu oylamadır.

Soru 49

  1. Eğitim programı doğrudan kimler için geliştiriliyorsa onları kapsar.
  2. Bu kişiler eğitimin asıl yararlanıcılar olarak kabul edilir.
  3. Eğitim gereksiniminin tanımında belirtilen sorunu yaşayan insanlar bu kişilerdir.
Yukarıdaki özellikler eğitim ve geliştirme çalışmaları açısından hedef kitle türlerinden hangisine aittir?

Seçenekler

A
Birincil hedef kitle
B
İkincil hedef kitle
C
Üçüncül hedef kitle
D
Dördüncül hedef kitle
E
Beşincil hedef kitle
Açıklama:
İşletmelerdeki eğitim ve geliştirme çalışmaları açısından hedef kitle ikiye ayrılır. Birincil hedef kitle, eğitim programı doğrudan kimler için geliştiriliyorsa onları kapsar. Bu kişiler eğitimin asıl yararlanıcıları olarak kabul edilir. Eğitim gereksiniminin tanımında belirtilen sorunu yaşayan insanlar bu kişilerdir.
Dolayısıyla, eğitim, özü itibariyle onların gereksinimlerini karşılamak için üretilmektedir. İkincil hedef kitle ise, bazı değişiklikler yapmak koşuluyla eğitimden yararlanabilecek kişileri kapsar. Ancak buradaki değişiklik ya da program içi ayarlamaların çok sayıda ve ciddi nitelikte olmaması gerekir. “Başkaları da programdan yararlansın” diyerek büyük değişikliklere gidilirse artık o program aynı program değildir. Bu nedenle de, ayrı bir çalışmanın konusu olmalıdır.

Soru 50

Belirli işleri ya da görevleri üstlenmiş olan insanların, çoğu zaman kurumsal kanallarla kendi gördükleri bir yetersizliği / eksikliği ortadan kaldırmak için eğitim isteminde bulunması hangi tür gereksinime örnektir?

Seçenekler

A
Öngörülmüş
B
Açıklanmış
C
Hissedilen
D
Ölçüte dayalı
E
Karşılaştırmalı
Açıklama:
İşletmeler sürekli planlar hazırlayarak ne zaman ne yapacaklarını öngörmeye çalışırlar. Bu planlar kapsamında ortaya çıkan gereksinimler öngörülmüş gereksinimlerdir. Açıklanmış gereksinimler ise, çoğu zaman kurumsal kanallarla ve belirli sayıda çalışan tarafından dile getirilir. Belirli işleri ya da görevleri üstlenmiş olan insanlar kendi gördükleri bir yetersizliği/eksikliği ortadan kaldırmak için eğitim isteminde bulunurlar. Hissedilen gereksinimler de genellikle bireysel isteğe bağlı olarak dile getirilen gereksinimlerdir. Ölçüte dayalı gereksinimlere normatif gereksinimler de denilmektedir. Bu tür gereksinimlerde olması istenen durumu çoğu zaman yasa koyucular, meslek örgütleri ya da işletme üst yönetimleri belirler. Ortada yasalar, yönetmelikler, genelgeler, direktifler, emirler, bağlayıcı kararlar vb. vardır. Son olarak karşılaştırmalı gereksinimler ise bir şeye sahip olanlarla sahip olmayanların karşılaştırılmasına dayanır. Buna göre doğru cevap B seçeneğidir.

Soru 51

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerde eğitim gereksinimlerini saptamada yararlanılan anketlerin geliştirilmesi ve uygulanması sırasında dikkat edilmesi gereken noktalardan biri değildir?

Seçenekler

A
Kafa karışıklığı yaratacak ve yanıt vermeyi zorlaştıracak sorulardan kaçınmak
B
Ölçek tipi sorularda olumlu ve olumsuz uçları belirginleştirmek
C
Çok sayıda açık uçlu soru sormamak
D
Yönergede yanıtlayıcıdan ne istenildiğini açıkça belirtmek
E
Özel sayılabilecek sorular varsa onları en başta sormak
Açıklama:
A, B, C ve D seçeneklerinde verilenler anketlerin geliştirilmesi ve uygulanması sırasında dikkat edilmesi gereken noktalardan biridir. E seçeneğinde verilen ifadenin doğrusu özel sayılabilecek sorular varsa onları sona doğru sormak biçimindedir. Özel soruların başta sorulması yanıtlayıcıyı olumsuz yönde etkileyebilir. Buna göre doğru cevap E seçeneğidir.

Soru 52

Aşağıdakilerden hangisi uygulamada en çok kullanılan görüşme biçimidir?

Seçenekler

A
Yapılandırılmış
B
Yapılandırılmamış
C
Yarı-yapılandırılmış
D
Yüzeysel
E
Derinlemesine
Açıklama:
Uygulamada en çok kullanılan görüşme biçimi yarı-yapılandırılmış görüşmelerdir. Çünkü bu tür görüşmelerde hem önemli konularla ilgili sorular mutlaka yöneltilmiş olur, hem etkileşim sağlanır, hem de izleme sorularıyla ek bilgilere ulaşılır. Toplanacak bilgilerle ilgili kategoriler genelde önceden belli olduğu için de çözümlemelerde güçlük yaşanmaz. Doğru cevap C seçeneğidir.

Soru 53

Bireyin zekâ, yetenek, ilgi, kişilik, güdülenme, özyeterlik vb. tüm gizil güçlerinin toplamını ifade eden kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kapasite
B
Performans
C
İsteklilik
D
Potansiyel
E
Başarı
Açıklama:
Bir işletmede saptanmış olan gereksinimlerden hangilerinin eğitim yoluyla çözümlenebileceği ve hangilerinin eğitim dışı seçenekleri gerektirdiğine karar vermek zordur. Bu konuda sağlıklı kararlar verebilmek için üç kavram arasındaki ilişkinin iyi irdelenmesi gerekir. Bunlar potansiyel, kapasite ve performanstır. Potansiyel, bireyin tüm gizilgüçlerinin toplamıdır. Kapasite, genel olarak iş yapabilme ya da görevi başarabilme gücüdür. Performans ise bir işi başarıyla yapan kişinin sergilediği ya da yansıttığı eylemleri içerir. Doğru cevap D seçeneğidir.

Soru 54

Çalışanların bireysel isteğine bağlı olarak dile getirilen gereksinimler hangi tür gereksinime örnektir?

Seçenekler

A
Öngörülmüş
B
Açıklanmış
C
Hissedilen
D
Ölçüte dayalı
E
Karşılaştırmalı
Açıklama:
İşletmeler sürekli planlar hazırlayarak ne zaman ne yapacaklarını öngörmeye çalışırlar. Bu planlar kapsamında ortaya çıkan gereksinimler öngörülmüş gereksinimlerdir. Açıklanmış gereksinimler ise, çoğu zaman kurumsal kanallarla ve belirli sayıda çalışan tarafından dile getirilir. Belirli işleri ya da görevleri üstlenmiş olan insanlar kendi gördükleri bir yetersizliği/eksikliği ortadan kaldırmak için eğitim isteminde bulunurlar. Hissedilen gereksinimler de genellikle bireysel isteğe bağlı olarak dile getirilen gereksinimlerdir. Ölçüte dayalı gereksinimlere normatif gereksinimler de denilmektedir. Bu tür gereksinimlerde olması istenen durumu çoğu zaman yasa koyucular, meslek örgütleri ya da işletme üst yönetimleri belirler. Ortada yasalar, yönetmelikler, genelgeler, direktifler, emirler, bağlayıcı kararlar vb. vardır. Son olarak karşılaştırmalı gereksinimler ise bir şeye sahip olanlarla sahip olmayanların karşılaştırılmasına dayanır. Buna göre doğru cevap C seçeneğidir.

Soru 55

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerde eğitim gereksinimlerini saptamada yararlanılan gözlem tekniğinin uygulanması sırasında dikkat edilmesi gereken noktalardan biri değildir?

Seçenekler

A
Gözlenecek olayları ve davranışları önceden belirlemek
B
Gözlemi ya da kaydı doğal ortamda yapmak
C
Gözlem formunu yalın ve kullanışlı hazırlamak
D
Gözlemi gözlenen kişilerden habersiz yapmak
E
İyi yetişmiş gözlemcilerden yararlanmak
Açıklama:
A, B, C ve E seçeneklerinde verilenler gözlem tekniğinin uygulanması sırasında dikkat edilmesi gereken noktalardan biridir. D seçeneğinde verilen “Gözlemi gözlenen kişilerden habersiz yapmak” ifadesi bir gözlem türünü açıklamaktadır. Gözlem haberli ya da habersiz yapılabilir. Buna göre doğru cevap D seçeneğidir.

Soru 56

Görüşme kapsamının iyi belirlenmesini, sorulabilecek soruların tümünün başarıyla öngörülebilmesi gerektiren ve soruların sırasında bile değişiklik yapılamayan görüşme türü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yapılandırılmış
B
Yapılandırılmamış
C
Yarı-yapılandırılmış
D
Yüzeysel
E
Derinlemesine
Açıklama:
Yapılandırılmış görüşmelerde görüşme sırasında sorulacak soruların tümü önceden belirlenmiştir ve bu sorular görüşülen kişilerin tümüne aynı sıra içinde yöneltilir. Yapılandırılmamış görüşmelerde önceden herhangi bir soru hazırlanmaz, görüşme yapılan kişiye konu bildirilir ve yapacağı açıklamalar kayıt edilir. Yarı-yapılandırılmış görüşmelerde bazı sorular önceden hazırlanmıştır fakat görüşme sırasında yeni sorular da eklenebilir. Yüzeysel görüşmelerde katılımcıya birçok konu hakkında sorular sorulmakta ve yanıtlarını olabildiğince kısa tutması istenmektedir, hatta bazen yanıtlar önceden hazırlanmış form üzerinde işaretlenmektedir. Derinlemesine görüşmelerde ise, görüşme yapılan kişilerin sahip olduğu uzmanlık ya da deneyime bağlı olarak daha belirgin konularda görece az sayıda soru yöneltilerek uzun ve ayrıntılı yanıtlar beklenmektedir.

Soru 57

Beyin fırtınası yoluyla olabildiğince çok gereksinim listelenerek başlanan, daha sonra her seçeneğe puan vererek en önemli eğitim gereksinmelerinin belirlendiği teknik aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Delfi
B
Nominal küme
C
Sıralı düzenleme
D
Eşleştirilmiş ağırlıklandırma
E
Önceliklendirme matrisi
Açıklama:
Delfi tekniği katılımcıların tek tek işletmede gördükleri eğitim gereksinimlerini yazmaları ile başlar, alınan yanıtlara göre bir liste hazırlanır ve son olarak gelen geribildirimler doğrultusunda düzeltmeler yapılarak listeye son şekli verilir. Nominal küme tekniği beyin fırtınası yoluyla olabildiğince çok gereksinim listelenerek başlar ve katılımcılar her seçeneğe puan vererek en önemli eğitim gereksinmeleri belirlenir. Sıralı düzenleme tekniğinde olası seçeneklerin en önemliden en önemsize doğru sıralaması yapılır. İşletmede gözlenen en önemli eğitim gereksinimi sıralamanın en tepesinde en az önemli olan gereksinim ise en altındadır. Eşleştirilmiş ağırlıklandırma tekniğinde her kartın üzerine bir gereksinim yazılır. Her seferinde iki seçenekten biri seçilir. Yapılan karşılaştırmalar sonucunda en son çıktı, en uygun bulunan seçenektir. Önceliklendirme matrisi ise, farklı veri kümeleri ve bunların elemanları arasındaki ilişkileri yansıtan, çok boyutlu, karmaşık ve hesaplı düşünerek önceliklendirme kararlarını kolaylaştırmayı amaçlayan bir tekniktir. Doğru cevap B seçeneğidir.

Soru 58

Her kartın üzerine bir gereksinim yazılarak başlayan, her seferinde iki seçenekten birinin seçilmesiyle devam eden ve yapılan karşılaştırmalar sonucunda en son çıktı, en uygun bulunan seçenek olarak kabul edilen teknik aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Delfi
B
Nominal küme
C
Sıralı düzenleme
D
Eşleştirilmiş ağırlıklandırma
E
Önceliklendirme matrisi
Açıklama:
Delfi tekniği katılımcıların tek tek işletmede gördükleri eğitim gereksinimlerini yazmaları ile başlar, alınan yanıtlara göre bir liste hazırlanır ve son olarak gelen geribildirimler doğrultusunda düzeltmeler yapılarak listeye son şekli verilir. Nominal küme tekniği beyin fırtınası yoluyla olabildiğince çok gereksinim listelenerek başlar ve katılımcılar her seçeneğe puan vererek en önemli eğitim gereksinmeleri belirlenir. Sıralı düzenleme tekniğinde olası seçeneklerin en önemliden en önemsize doğru sıralaması yapılır. İşletmede gözlenen en önemli eğitim gereksinimi sıralamanın en tepesinde en az önemli olan gereksinim ise en altındadır. Eşleştirilmiş ağırlıklandırma tekniğinde her kartın üzerine bir gereksinim yazılır. Her seferinde iki seçenekten biri seçilir. Yapılan karşılaştırmalar sonucunda en son çıktı, en uygun bulunan seçenektir. Önceliklendirme matrisi ise, farklı veri kümeleri ve bunların elemanları arasındaki ilişkileri yansıtan, çok boyutlu, karmaşık ve hesaplı düşünerek önceliklendirme kararlarını kolaylaştırmayı amaçlayan bir tekniktir.

Soru 59

Sorunların kök nedenlerini belirlemek ve olası değişkenlerin birbirlerini nasıl etkilediğini saptamak için eğitim gereksinimlerinin önceliklendirilmesinde kullanılan teknik aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Delfi
B
Nominal küme
C
Pareto Diyagramı
D
Önceliklendirme matrisi
E
Eşleştirilmiş ağırlıklandırma
Açıklama:
Delfi tekniği katılımcıların tek tek işletmede gördükleri eğitim gereksinimlerini yazmaları ile başlar, alınan yanıtlara göre bir liste hazırlanır ve son olarak gelen geribildirimler doğrultusunda düzeltmeler yapılarak listeye son şekli verilir. Nominal küme tekniği beyin fırtınası yoluyla olabildiğince çok gereksinim listelenerek başlar ve katılımcılar her seçeneğe puan vererek en önemli eğitim gereksinmeleri belirlenir. Pareto Diyagramı sorunların kök nedenlerini belirlemek ve olası değişkenlerin birbirlerini nasıl etkilediğini saptamak için kullanılır. Genelde “nedenlerin %20’si sonuçların %80’ini yaratır” ilkesinden hareket edilerek temel neden ya da nedenler bulunmaya çalışılır. Eşleştirilmiş ağırlıklandırma tekniğinde her kartın üzerine bir gereksinim yazılır. Her seferinde iki seçenekten biri seçilir. Yapılan karşılaştırmalar sonucunda en son çıktı, en uygun bulunan seçenektir. Önceliklendirme matrisi ise, farklı veri kümeleri ve bunların elemanları arasındaki ilişkileri yansıtan, çok boyutlu, karmaşık ve hesaplı düşünerek önceliklendirme kararlarını kolaylaştırmayı amaçlayan bir tekniktir. Doğru cevap C seçeneğidir.

Soru 60

Aşağıdakilerden hangisi yaşamsal olay türündeki eğitim gereksinimlerinin bir özelliğidir?

Seçenekler

A
Çok sık olarak yaşanır.
B
Karşılanması ivedilik taşımaz.
C
Kişisel nitelikli bir gereksinim türüdür.
D
Teknik çözümlemeler gerektirmez.
E
Sonuçları itibariyle yıkıcıdır.
Açıklama:
Gereksinim kavramını tanımlayabileceksiniz.

Soru 61

Aşağıdakilerden hangisi eğitim gereksinimlerinin türleri arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Örtük gereksinimler
B
Ölçüte dayalı gereksinimler
C
Karşılaştırmalı gereksinimler
D
Hissedilen gereksinimler
E
Öngörülmüş gereksinimler
Açıklama:
Eğitim gereksinimlerini türlerine göre sınıflayabileceksiniz.

Soru 62

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerde eğitim gereksinimlerinin belirlenmesinde kullanılan tekniklerden biri değildir?

Seçenekler

A
Anket
B
Test uygulaması
C
Kamuoyu araştırmaları
D
Gözlem
E
Yaşamsal olay incelemesi
Açıklama:
Eğitim gereksinimlerini önceliklendirme tekniklerini belirtebileceksiniz.

Soru 63

Aşağıdakilerden hangisi eğitim gereksinimlerinin bir türü değildir?

Seçenekler

A
Bağlantılı gereksinimler
B
Öngörülmüş gereksinimler
C
Karşılaştırmalı gereksinimler
D
Hissedilen gereksinimler
E
Açıklanmış gereksinimler
Açıklama:
Eğitim gereksinimlerini türlerine göre sınıflayabileceksiniz.

Soru 64

İşletmelerde yaşanan sorunlarla ilgili yazılı kaynakların incelenmesinin esas olduğu eğitim gereksinimlerini saptama yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Belge tarama
B
Anket
C
Test
D
Gözlem
E
Görüşme
Açıklama:
Eğitim gereksinimlerini saptama yöntemlerini açıklayabileceksiniz.

Soru 65

Aşağıdakilerden hangisi gözlem türlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Canlı gözlem
B
Kayıtlı gözlem
C
Haberli gözlem
D
Habersiz gözlem
E
Çoklu gözlem
Açıklama:
Eğitim gereksinimlerini saptama yöntemlerini açıklayabileceksiniz.

Soru 66

Uzmanlar arasında uzlaşma yoluyla en uygun seçeneklerin belirlenmesine dayanan teknik aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Delfi tekniği
B
Nominal küme tekniği
C
Çoklu oylama tekniği
D
Önceliklendirme matrisi
E
Pareto diyagramı
Açıklama:
Eğitim gereksinimlerini önceliklendirme tekniklerini belirtebileceksiniz.

Soru 67

Aşağıdakilerden hangisi ölçüte dayalı bir eğitim gereksinimidir?

Seçenekler

A
İşletme yöneticilerinin alınmasını gerekli gördüğü eğitimler
B
Çalışanların bireysel olarak istedikleri eğitimler
C
Gelecekteki olası durumlar için öngörülen eğitimler
D
Yasal ve mesleki zorunlulukları karşılamak üzere yapılan eğitimler
E
Rakip işletmeler örnek alınarak düzenlenen eğitimler
Açıklama:
Eğitim gereksinimlerini türlerine göre sınıflayabileceksiniz.

Soru 68

Aşağıdakilerden hangisi yaşamsal olay türü gereksinimlere bir örnek oluşturur?

Seçenekler

A
Kalp krizi nedeniyle bir çalışanın ölmesi
B
Herkes için kariyer planlarının hazırlanması
C
Üst yönetimin değişmesi
D
Üretim için yeni bir teknolojinin satın alınması
E
Yakıt tankının patlaması nedeniyle yaralanmaların olması
Açıklama:
Eğitim hedef kitlesinin özelliklerini tanımlayabilecek bilgi ve becerilere sahip olabileceksiniz.

Soru 69

Sorunların kök nedenlerini belirlemek ve olası değişkenlerin birbirini nasıl etkilediğini saptamak için kullanılan eğitim gereksinimlerini önceliklendirme tekniği aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kart karıştırma
B
Sıralı düzenleme
C
Eşleştirilmiş ağırlıklandırma
D
Çoklu oylama
E
Pareto diyagramı
Açıklama:
Eğitim gereksinimlerini önceliklendirme tekniklerini belirtebileceksiniz.

Soru 70

Eğitim gereksinimlerini belirlerken büyük ölçüde önceden hazırlanmış sorulara dayanan ama izleme sorularının da sorulabildiği görüşme tekniği aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kayıtlı görüşme
B
Yapılandırılmış görüşme
C
Seçenekli görüşme
D
Yarı yapılandırılmış görüşme
E
Yapılandırılmamış görüşme
Açıklama:
Eğitim gereksinimlerini önceliklendirme tekniklerini belirtebileceksiniz.

Soru 71

Elektronik anket uygulamalarının üstün yönü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Maliyetleri düşürmesi
B
Yalnız e-posta hesabı olanlara uygulanabilmesi
C
Silinmesi kolay olması
D
Karmaşık soruların sorulmasına olanak tanıması
E
Yanıtlamanın etlenebilir olması
Açıklama:
Eğitim gereksinimlerini önceliklendirme tekniklerini belirtebileceksiniz.

Soru 72

Sorunların kök nedenlerini belirlemek ve olası değişkenlerin birbirlerini nasıl etkilediğini saptamak için kullanılan teknik aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Pareto diyagramı
B
Delfi tekniği
C
Nominal küme tekniği
D
Çoklu oylama
E
Sıralı düzenleme
Açıklama:
Eğitim gereksinimlerini önceliklendirme tekniklerini belirtebileceksiniz.

Soru 73

Bir işi başarıyla yapan kişinin sergilediği ya da yansıttığı eylemleri içeren kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Performans
B
Eğitim
C
Yönetim
D
Planlama
E
Örgütleme
Açıklama:
Eğitim hedef kitlesinin özelliklerini tanımlayabilecek bilgi ve becerilere sahip olabileceksiniz.

Soru 74

Bireyin zekâ, yetenek, ilgi, kişilik, güdülenme, özyeterlik vb. tüm gizilgüçlerinin toplamına verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Potansiyel
B
Kapasite
C
Performans
D
Sinerji
E
Katmadeğer
Açıklama:
Eğitim hedef kitlesinin özelliklerini tanımlayabilecek bilgi ve becerilere sahip olabileceksiniz.

Soru 75

Aşağıdakilerden hangisi eğitim gereksinimlerini önceliklendirmede kullanılan tekniklerden biri değildir?

Seçenekler

A
Sıralı düzenleme
B
Eşleştirilmiş ağırlıklandırma
C
Çoklu oylama
D
Çapraz ateş paneli
E
Pareto diyagramı
Açıklama:
Eğitim gereksinimlerini önceliklendirme tekniklerini belirtebileceksiniz.

Soru 76

Eğitim gereksinimlerini önceliklendirilmesinde aşağıdaki tekniklerden hangisi kullanılmaz?

Seçenekler

A
SWOT analizi
B
Kart karıştırma
C
Delfi tekniği
D
Sıralı düzenleme
E
Eşleştirilmiş ayıklama
Açıklama:
Eğitim gereksinimlerini önceliklendirme tekniklerini belirtebileceksiniz.

Soru 77

Kendisinden sonra geliştirilen tüm modelleri de etkileyen model aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Taba program geliştirme modeli
B
Taba-Tyler program geliştirme modeli
C
Saylor, Alexander ve Levis program geliştirme modeli
D
Tyler program geliştirme modeli
E
Miller ve Seller program geliştirme modeli
Açıklama:
Eğitim gereksinimlerini önceliklendirme tekniklerini belirtebileceksiniz.

Soru 78

Bireylerin zeka, yetenek, ilgi, kişilik, güdülenme vb. gizilgüçlerinin toplamına ne ad verilir?

Seçenekler

A
Kapasite
B
Performans
C
Potansiyel
D
Beceri
E
Yeterlik
Açıklama:
Eğitim gereksinimlerini başka gereksinimlerden ayırt edebileceksiniz.

Soru 79

Görüşme sırasında sorulacak soruların tümünün daha önceden belirlendiği ve soruların aynı sıra içinde yöneltildiği görüşmelere ne ad verilir?

Seçenekler

A
Yapılandırılmış görüşmeler
B
Yarı- yapılandırılmış görüşmeler
C
Yapılandırılmamış görüşmeler
D
Yüzeysel görüşme
E
Derinlemesine görüşme
Açıklama:
Eğitim gereksinimlerini saptama yöntemlerini açıklayabileceksiniz.

Soru 80

Bir işletmede olası eğitim başlıklarını içeren bir liste sunulmuş ve çalışanların almak istedikleri eğitimleri işaretlemesi istenmiştir. Bu şekilde belirlenen gereksinim türü aşağıdakilerden hangisine örnek olabilir?

Seçenekler

A
Ölçüte dayalı gereksinimler
B
Karşılaştırmalı gereksinimler
C
Hissedilen gereksinimler
D
Öngörülmüş gereksinimler
E
Açıklanmış gereksinimler
Açıklama:
Hissedilen gereksinimler genellikle bireysel isteğe bağlı olarak dile getirilen gereksinimlerdir. İşletmede her çalışan kendine göre bazı eğitim ve geliştirme olanaklarından yararlanmak isteyebilir. Sorulduğunda ya da fırsat verildiğinde kendisi için uygun olduğunu düşündüğü eğitimler için istemde bulunur. Doğru cevap C şıkkıdır.

Soru 81

Planlama yapılırken eğitim gereksinimlerinin yoğunluk gösterdiği kategorilere önceliğin verildiği teknik aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kart karıştırma
B
Pareto diyagramı
C
Çoklu oylama
D
Önceliklendirme matrisi
E
Eşleştirilmiş ağırlıklandırma
Açıklama:
Kart karıştırma tekniğinin özünde en çok ve en az tercih edilen seçeneklerin belirlenmesi vardır. Bu amaçla önce uygun yollarla saptanan ve eğitim gereksinimi olduğuna karar verilen durumların her biri başlık halinde bir kartın üzerine yazılır. Karar verecek olan kişiler bu kartları kategorilere ayırır. Özellikle yoğun olarak kart yerleştirilen kategorileri belirlemek önemlidir. Genelde 1-5 arasında normal bir dağılımın çıkması beklenir. Dağılıma bakarak yığılmanın yüksek ve düşük olduğu alanlara karar verilmiş olur. Kısacası, eğitim gereksinimleri hangi kategorilerde yoğunluk gösteriyorsa, planlama yaparken o eğitimlere öncelik verilir. Doğru cevap A şıkkıdır.

Soru 82

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerde eğitim gereksinimi saptama çalışmalarının sağlıklı bir şekilde yürütülmesine katkıda bulunan destekleyici koşullardan birisi değildir?

Seçenekler

A
Kurum felsefesi
B
Tek adam yönetimi
C
Yeniliğe açıklık
D
Parasal olanaklar
E
Proje deneyimi
Açıklama:
Destekleyici koşullar eğitim gereksinimi saptama çalışmalarının sağlıklı bir şekilde yürütülmesine katkıda bulunan ya da bu süreci kolaylaştıran koşulları kapsar. Bunlar arasında olumlu anlamdaki kurum felsefesi, örgütsel politikalar, gelecek hedefleri, fiziksel tesisler, insan kaynakları, parasal olanaklar, araştırma-geliştirme çalışmaları, yeniliğe açıklık, insana verilen değer, eğitime bakış, zaman yönetimi, takım kültürü, proje deneyimi, iletişim yapısı vb. boyutlar özellikle önemlidir. B şıkkındaki “tek adam yönetimi” eğitim gereksinimi saptama çalışmalarını yavaşlatan ya da anlamsızlaştıran durumları kapsayan engelleyici koşullar içinde değerlendirilebilir. Bu nedenle doğru cevap B şıkkıdır.

Soru 83

Bir şeye sahip olan ile olmayanların karşılaştırılmasını temel alan, genellikle sahip olanların daha üstün olduğu varsayımından hareket edilerek aynı şeye sahip olmak için bir çabanın gösterilmesine dayanan gereksinim türü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yaşamsal olay türü gereksinimler
B
Hissedilen gereksinimler
C
Ölçüte dayalı gereksinimler
D
Karşılaştırmalı gereksinimler
E
Öngörülmüş gereksinimler
Açıklama:
Karşılaştırılmalı gereksinimler, bir şeye sahip olanlarla sahip olmayanların karşılaştırılmasına dayanır. Genellikle sahip olanların daha üstün olduğu varsayımından hareket edilir ve bu nedenle aynı şeye sahip olmak için çaba gösterilir. Bu, biraz da işletmelerin pazarda başkalarıyla yarışmasından kaynaklanan bir durumdur. İşletmeler sektörel üstünlüğü ele geçirebilmek ya da sahiplerse sürdürebilmek için kendi insan kaynaklarının daha yetkin olmasını isterler. Bunun da yolu, çalışanlara gerekli eğitim olanaklarını sağlamaktan geçer. Bilindiği gibi, birçok işletmede kıyaslama (benchmarking) çalışmaları yapılmaktadır. Kıyas ortağı olarak kabul edilen işletmelerde ne varsa aynısına sahip olma yönünde çaba gösterilmektedir. “Onlarda var, bu yüzden bizden iyi durumdalar” anlayışı benimsenmekte ve geri kalmamak için aynı şeye sahip olma arzusu duyulmaktadır.

Soru 84

Bir otomotiv fabrikasındaki birim yöneticileri için üç günlük “Etkili Ekip Çalışması” eğitimi geliştirilmiş ve uygulanmıştır. Eğitimin başarılı sonuçlar sağlamasından dolayı, aynı eğitimin içeriğinde ve hedeflerinde bazı uyarlamalar yapılarak kurumun alt birimlerinde liderlik görevi üstlenen mühendislere de verilmesine karar verilmiştir. “Etkili Ekip Çalışması” eğitiminin birincil hedef kitlesi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
İşçiler
B
Birim yöneticileri
C
Mühendisler
D
Yönetim kurulu üyeleri
E
Eğitmenler
Açıklama:
İşletmelerdeki eğitim ve geliştirme çalışmaları açısından hedef kitle ikiye ayrılır. Birincil hedef kitle, eğitim programı doğrudan kimler için geliştiriliyorsa onları kapsar. Bu kişiler eğitimin asıl yararlanıcıları olarak kabul edilir. Eğitim gereksiniminin tanımında belirtilen sorunu yaşayan insanlar bu kişilerdir. Dolayısıyla, eğitim, özü itibariyle onların gereksinimlerini karşılamak için üretilmektedir. İkincil hedef kitle ise, bazı değişiklikler yapmak koşuluyla eğitimden yararlanabilecek kişileri kapsar. Ancak buradaki değişiklik ya da program içi ayarlamaların çok sayıda ve ciddi nitelikte olmaması gerekir. “Başkaları da programdan yararlansın” diyerek büyük değişikliklere gidilirse artık o program aynı program değildir. Bu nedenle de, ayrı bir çalışmanın konusu olmalıdır. Verilen örnekte “Etkili Ekip Çalışması” adlı eğitimin birincil hedef kitlesi fabrikanın birim yöneticileridir. Doğru cevap B şıkkıdır.

Soru 85

Hedef kitlede yer alan bireylerin belirli bir grubun üyesi olmaları nedeniyle sahip oldukları ve benzerlik göstermelerine katkıda bulunan özellikler aşağıdaki kavramlardan hangisi ile ifade edilir?

Seçenekler

A
Bireysel özellikler
B
Toplumsal özellikler
C
Sosyo-kültürel özellikler
D
Demografik özellikler
E
Koligatif özellikler
Açıklama:
İşletmelerde eğitim/geliştirme gereksinimleriyle ilgili belirlemeler, çözümlemeler ve önceliklendirmeler yapılırken eğitimden yararlanması beklenen işgörenlerin hangi özelliklere sahip olduğu da tanımlanır. Böylece, eğitim olanaklarından yararlanacak kişilerin farklı koşul, beklenti ve özellikleri eğitimin geliştirilmesiyle ilgili çalışmalara ışık tutar. Bu yüzden, her eğitimin hedef kitlesi toplumsal ve bireysel özellikler bakımından ayrıntılı biçimde tanımlanır. Toplumsal özellikler; hedef kitlede yer alan bireylerin belirli bir grubun üyesi olmaları nedeniyle sahip oldukları ve benzerlik göstermelerine katkıda bulunan özelliklerdir. Bunlar arasında yaş, cinsiyet, statü, öğrenim durumu, çalıştıkları birim, meslek, unvan, yaptıkları iş, geçmişte katıldıkları eğitimler, kariyer hedefleri vb. özellikler önemlidir. Örneğin, hedef kitlenin beyaz yakalı ya da mavi yakalılardan oluşması, onların işletme içindeki statüleriyle ilgilidir ve hangi gereksinimlere sahip oldukları statüleriyle ilgili olabilir. Benzer biçimde, hedef kitlenin ne kadarının üniversite mezunu olduğu, ne kadarının liseyi bitirdiği, ne kadarının da ilköğretimi tamamladığı öğrenim durumlarıyla ilgilidir ve bu değişken onların sahip oldukları gereksinimlerin bir bölümüyle etkileşim içinde olabilir. Kısacası, yukarıda belirtilen özellikler yönünden aynı topluluğun/grubun üyesi olan işgörenlerin eğitim ve geliştirme gereksinimlerinin benzerlik göstereceği varsayılabilir.

Soru 86

Öğretmen olmak isteyen bir kişi eğitim fakültesinden mezun olmak ya da formasyon eğitimi almak zorundadır. Öğretmenlik yapabilmek için eğitim fakültesinden mezun olmak ya da formasyon eğitimi alma zorunluluğu aşağıdaki gereksinim türlerinden hangisine örnektir?

Seçenekler

A
Açıklanmış gereksinimler
B
Yaşamsal olay türü gereksinimler
C
Öngörülmüş gereksinimler
D
Ölçüte dayalı gereksinimler
E
Karşılaştırmalı gereksinimler
Açıklama:
Ölçüte dayalı gereksinimlerde olması istenen durumu çoğu zaman yasa koyucular, meslek örgütleri ya da işletme üst yönetimleri belirler. Ortada yasalar, yönetmelikler, genelgeler, direktifler, emirler, bağlayıcı kararlar vb. vardır. Bunların her biri yasal zorunluluklar, sektörel standartlar ve kurumsal ölçütleri kapsar. Dolayısıyla, olması istenen duruma ilişkin tanımlamaları dikkate alma zorunluluğu vardır.

Soru 87

İşletmelerde yaşanan sorunlarla ilgili yazılı kaynakların incelenmesini esas alan eğitim gereksinimlerini saptama yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Anket
B
Belge tarama
C
İş analizi
D
Gözlem
E
Test uygulaması
Açıklama:
Belge tarama yönteminde, işletmelerde yaşanan sorunlarla ilgili yazılı kaynakların incelenmesi esastır. Bu belgeler genelde resmi ya da kurumsal nitelikli bilgilere erişim olanağı sunarak geçerliliği kabul edilmiş bilgiler sağlar. Çoğu zaman incelenen belgeler oldukça somut kanıtlar ortaya koyar. Aynı kişi, olay, durum ya da konuyla ilgili olarak farklı belgelerden yararlanıldığı için ayrıntılı bilgilere ulaşmak da olanaklıdır. Çaprazlamaya dayalı böyle bir olanak, incelenen gerçeği tüm boyutlarıyla ve çok yönlü görmeye katkıda bulunur.

Soru 88

Takım kararı vermenin zor fakat uzlaşmanın gerekli olduğu durumlar için uygun olan eğitim gereksinimlerinin önceliklendirilmesi tekniği aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Önceliklendirme matrisi
B
Pareto diyagramı
C
Nominal küme tekniği
D
Çoklu oylama
E
Eşleştirilmiş ağırlıklandırma
Açıklama:
Nominal küme tekniğinde, uzlaşma amaçlı olarak gereksinimleri grup kararıyla önceliklendirme söz konusudur. Tipik uygulama şu şekildedir: Beyin fırtınası yoluyla olabildiğince çok gereksinim listelenir. Bunlar herkesin katılımıyla önem sırasına konur. Her seçeneğe ayrı bir harf verilir. Toplam madde sayısı en üst puan olarak alınır. Her madde için bireysel puanlar toplanır. En yüksek toplam puanı alan gereksinim en önemli görülen gereksinim olarak değerlendirilir. Bu teknik özellikle takım kararı vermenin zor ama uzlaşmanın gerekli olduğu durumlar için uygundur.

Soru 89

İşletmelerin gelecekte yapacağı işler ya da başlatacağı yeni girişimler, çalışanlar açısından bazı eğitim ve geliştirme gereksinimleri yaratabilir. Söz konusu gereksinimlerin önceden tahmin edilebildiği gereksinim türü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Karşılaştırmalı gereksinimler
B
Hissedilen gereksinimler
C
Öngörülmüş gereksinimler
D
Açıklanmış gereksinimler
E
Yaşamsal olay türü gereksinimler
Açıklama:
İşletmelerin gelecekte yapacağı işler ya da başlatacağı yeni girişimler, çalışanlar açısından bazı eğitim ve geliştirme gereksinimleri yaratabilir. Söz konusu gereksinimler önceden tahmin edilebiliyorsa bunlara öngörülmüş gereksinimler denir. Örneğin, gıda sektöründeki bir işletme bisküvi fabrikasının yanına bir de çikolata fabrikası kuracak ve burada 250 kişi istihdam edecekse işe yeni alınacak elemanların eğitimden geçirilmesi gerekecektir. Bir yandan fabrika inşaatı sürerken bir yandan da işe alınacak elemanlar seçilip eğitimden geçirilebilir; böylece fabrika açıldığı gün nitelikli ve eğitimli bir kadroyla üretime başlanabilir.

Soru 90

Gereksinimlerin niteliklerine göre çeşitli biçimlerde sınıflandırılmasından söz
edilebilir. Bunların en yaygın olarak bilineni aşağıdaki seçeneklerde belirtilen bilim insanlarından hangisine aittir?

Seçenekler

A
Tobey
B
Rossett
C
Goldstein
D
Maslow
E
Rothwell
Açıklama:
Bunların en yaygın olarak bilineni Maslow’un Gereksinimler Hiyerarşisi adı verilen ve bir piramidi andıran sınıflamasıdır. Doğru cevap D seçeneğidir.

Soru 91

Aşağıdakilerden hangisi bir eğitim gereksinimleri sınıfı değildir?

Seçenekler

A
Ölçüte dayalı gereksinimler
B
Karşılaştırmalı gereksinimler
C
Hissedilen gereksinimler
D
Açıklanmış gereksinimler
E
Öngörülememiş gereksinimler
Açıklama:
Diğerleri eğitim gereksinimleri sınıfı iken E seçeneğindeki öngörülememiş gereksinimler değildir. İşletmeler sürekli planlar hazırlayarak ne zaman ne yapacaklarını öngörmeye çalışırlar. Öngörülmüş gereksinimler sınıfı vardır. Doğru cevap E seçeneğidir.

Soru 92

Aşağıdakilerden hangisi yaşamsal olay türü gereksinimlerden biridir?

Seçenekler

A
İşletmede çıkan bir yangın
B
Ar-Ge mühendislerinin proje geliştirme konusunda eğitim istemesi
C
Çalışanların kişisel gelişim eğitimi arzu etmesi
D
Rakip firma çalışanları iletişim eğitimi aldığı için eğitim istenmesi
E
Firmaya iş yeri güvenliği sertifikası alma zorunluluğu getirilmesi
Açıklama:
Özü itibariyle can alıcı, kritik ya da yaşamsal olay kavramına dayanan bu tür gereksinimler her zaman ortaya çıkmaz. Esasen ortaya çıkması da pek istenmez. Yaşamsal olaylar ender olarak oluşur ama oluştuğunda sonuçları çok yıkıcı olur. İşletme bünyesinde yaşanan büyük patlamalar, yangınlar, depremler, ölümlü kazalar, mali bunalımlar, zehirlenmeler, çalışanların işi bırakması, büyük miktarda
ürün iadesi, müşteri şikâyetlerinin yoğunlaşması, piyasadan çekilen ürünler, pazar payının birden bire düşmesi vb. durumların her biri yaşamsal olay niteliğindedir. Doğru cevap A seçeneğidir.

Soru 93

Çalışanlarına bir liste verip hangi kursların verilmesini istersiniz diye soran bir kamyon üretim firması 5 çalışanının resim kursu istediğini belirler. Bu kurs hangi tür bir gereksinimdir?

Seçenekler

A
Ölçüte dayalı
B
Karşılaştırmalı
C
Hissedilen
D
Açıklanmış
E
Yaşamsal olay türü
Açıklama:
Bu tür gereksinimler genellikle bireysel isteğe bağlı olarak dile getirilen gereksinimlerdir. İşletmede her çalışan kendine göre bazı eğitim ve geliştirme olanaklarından yararlanmak isteyebilir. Sorulduğunda ya da fırsat verildiğinde kendisi için uygun olduğunu düşündüğü eğitimler için istemde bulunur. Bu çerçevedeki gereksinimler “arzu” kavramıyla açıklanabilir ve doğal olarak herkesin arzusu farklı olabilir. Dahası, belirli gereksinimler bazı işgörenler tarafından çok önemli bulunurken başkalarınca gereksiz
olarak bile görülebilir.
Resim kursu da hissedilen gereksinimler sınıfındadır. Doğru cevap C seçeneğidir.

Soru 94

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerde
eğitim gereksinimlerini belirlemede yararlanılabilecek yöntemlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Belge tarama
B
Anket
C
Test uygulaması
D
Gözlem
E
Performans
Açıklama:
Performans eğitim gereksinimlerinin ayırt edilmesi ile ilgili bir kavramdır. Genel olarak kişiden beklenen yeterlik o kişide varsa sorumlu olduğu işi doğru biçimde yapabileceği düşünülür. Diğerleri ise gereksinim saptama yöntemlerindendir. Doğru cevap E seçeneğidir.

Soru 95

Bir işletmede saptanmış olan gereksinimlerden hangilerinin eğitim yoluyla çözümlenebileceği ve hangilerinin eğitim dışı seçenekleri gerektirdiğine karar vermek zordur. Bu konuda sağlıklı kararlar verebilmek için üç kavram arasındaki ilişkinin iyi irdelenmesi gerekir.
Bu kavramlar seçeneklerdeki hangi sırayla irdelenmelidir?

Seçenekler

A
potansiyel-kapasite-performans
B
performans-potansiyel-kapasite
C
kapasite-potansiyel-performans
D
performans-kapasite-potansiyel
E
potansiyel-performans-kapasite
Açıklama:
Bu kavramlardan birincisi potansiyel kavramıdır. Potansiyel, bireyin tüm gizilgüçlerinin toplamıdır. Gizilgüç ise zekâ, yetenek, ilgi, kişilik, güdülenme, özyeterlik vb. boyutları kapsamaktadır.
İkinci kavram, kapasite kavramıdır. Kapasite, genel olarak iş yapabilme ya da görevi başarabilme gücüdür.
Üçüncü kavram, performans kavramıdır. Bu, bir işi başarıyla yapan kişinin sergilediği ya da yansıttığı eylemleri içerir.
Eğitim gereksinimi olup olmadığına karar verirken bu kavramlar arasındaki işleyiş sondan başa doğru sorgulanır. Dolayısıyla sorgulama sırası performans, kapasite ve en son da potansiyeldir.
Doğru cevap D seçeneğidir.

Soru 96

Hangi gereksinimlerin tam anlamıyla eğitim gereksinimi olduğuna karar verdikten sonra aslında işletmenin eğitim gereksinimlerinin bir listesi çıkarılmış olur. Aşağıdakilerden hangisi bu gereksinimleri önceliklendirmek için kullanılan bir yöntem değildir?

Seçenekler

A
Kart karıştırma
B
Delfi tekniği
C
Sıralı düzenleme
D
Çoklu oylama
E
İş analizi
Açıklama:
İşletmelerde eğitim gereksinimlerini belirlerken iş analizlerinden faydalanılabilir. Ancak bu bir önceliklendirme yöntemi değildir. Doğru cevap E seçeneğidir.

Soru 97

Genelde “nedenlerin %20’si sonuçların %80’ini yaratır” ilkesinden hareket edilerek temel neden ya da nedenler bulunmaya çalışılan gereksinim önceliklendirme yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Çoklu oylama
B
Önceliklendirme matrisi
C
Pareto diyagramı
D
Eşleştirilmiş ağırlıklandırma
E
Nominal küme tekniği
Açıklama:
Pareto Diyagramı
Bu teknik, sorunların kök nedenlerini belirlemek ve olası değişkenlerin birbirlerini nasıl etkilediğini saptamak için kullanılır. Genelde “nedenlerin %20’si sonuçların %80’ini yaratır” ilkesinden hareket edilerek temel neden ya da nedenler bulunmaya çalışılır. Eğitim gereksinimlerini önceliklendirirken belki bazı gereksinimlerin karşılanması öteki gereksinimlere dönük eğitim verilmesini gereksiz kılabilir.
Dolayısıyla, temel nedenlerin yarattığı sorunlara yönelik eğitimlere öncelik verip ikincil derecede önemli olanlar ötelenebilir. Bu teknik uygulanırken öncelikle eğitimle ilgili görülen sorunlar ve bunların kök
nedenleri listelenir. Ardından bunların her birinin olası yansımalarına ya da doğurgularına bakılarak kümelendirme yapılır. Her kümeye puanlar verilerek öncelikler belirlenmiş olur.

Soru 98

İşletmelerde genel olarak eğitim uygulamalarını özel olarak da eğitim gereksinimi saptama çalışmalarını etkileyen durumları destekleyici koşullar ve engelleyici koşullar başlığı altında tartışmak olanaklıdır.
Aşağıdakilerden hangisi engelleyici bir koşuldur?

Seçenekler

A
örgütsel politikalar
B
fiziksel tesisler
C
kurum felsefesi
D
yeniden yapılanma çalışmaları
E
zaman yönetimi
Açıklama:
Destekleyici koşullar eğitim gereksinimi saptama çalışmalarının sağlıklı bir şekilde yürütülmesine katkıda bulunan ya da bu süreci kolaylaştıran koşulları kapsar. Bunlar arasında olumlu anlamdaki kurum felsefesi, örgütsel politikalar, gelecek hedefleri, fiziksel tesisler, insan kaynakları, parasal olanaklar, araştırma-geliştirme çalışmaları, yeniliğe açıklık, insana verilen değer, eğitime bakış, zaman yönetimi,
takım kültürü, proje deneyimi, iletişim yapısı vb. boyutlar özellikle önemlidir.
Engelleyici koşullar ise eğitim gereksinimi saptama çalışmalarını yavaşlatan ya da anlamsızlaştıran durumları kapsamaktadır. İşletmelerde sıkça yaşanan yeniden yapılanma çalışmaları, toplu işten
çıkarmalar, tek adam yönetimi, gelecek hedeflerini öteleme, bütçe kesintileri, işbirliği kültürünün yetersizliği, birimler arasındaki çekişmeler, uygulanmayan kararlar, geçmiş projelerdeki başarısızlıklar,
zamana duyarsızlık, bürokratik tıkanma, ödüllendirmede adaletsizlik vb. durumlar engelleyici koşullar olarak değerlendirilebilir.
Doğru cevap D seçeneğidir.

Soru 99

Bir elektronik fabrikasındaki birim yöneticileri için iki günlük bir “Takım Çalışması Eğitimi” geliştirildiğini varsayalım. Eğitim başarılı sonuçlar sağladığı için işletme üst yönetimi bu eğitimin birimlerde liderlik görevi üstlenen mühendislere de verilmesini uygun görmüş.
Mühendisler ne tür bir hedef kitledir?

Seçenekler

A
Birincil
B
İkincil
C
Toplumsal
D
Bireysel
E
Destekleyici
Açıklama:
Bir elektronik fabrikasındaki birim yöneticileri için iki günlük bir “Takım Çalışması Eğitimi” geliştirildiğini varsayalım. Eğitim başarılı sonuçlar sağladığı için işletme üst yönetimi bu eğitimin birimlerde liderlik görevi üstlenen mühendislere de verilmesini uygun görmüş olabilir. Burada eğitimin amaçlarında ve içeriğinde küçük bazı uyarlamalar
yaparak yeni gruba da Takım Çalışması Eğitimi verilebilir. Program başlangıç olarak birim yöneticileri için geliştirildiğinden onlar birincil hedef kitle, yapılan uyarlamalardan sonra bu eğitimi alan mühendisler
ise ikincil hedef kitledir.
Doğru cevap B seçeneğidir.

Soru 100

Mehmet Bey buzdolabı üreten bir işletmede çalışmaktadır. Beş yıl üretim biriminde çalıştıktan sonra kalite kontrol biriminde görevlendirilmiştir. Ürünlerin son denetimlerini yapıp işletmenin kalite standartlarına uygun olup olmadığına karar verecektir. Ancak bu yeni işinde tam olarak ne yapacağını bilmemektedir. Mehmet Bey'in durumu için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Seçenekler

A
Motivasyon yetersizliği vardır.
B
Üretim birimine geri gönderilmelidir.
C
Eğitim gereksinimi vardır.
D
Sorunu kendisinin çözmesi istenmelidir.
E
Potansiyeli yetersizdir.
Açıklama:
Mehmet Bey'in yeni işinin gerektirdiği yeterliklere sahip olmadığı anlaşılmaktadır. Olması istenen durum ile var olan durum arasındaki boşluk "gereksinim" olarak tanımlandığına göre burada Mehmet Bey'in kalite kontrol işlemlerinin nasıl yapılacağına ilişkin bir eğitim alması yerinde olacaktır. Aldığı eğitimde kazanacağı bilgi, turum ve becerilerle ürünlerin son denetimlerini aksatmadan yapacak ve hatalı ürünün fabrikadan çıkışına izin vermeyecektir. Tanımlanan durumdan anlaşıldığı kadarıyla Mehmet Bey'in potansiyeli vardır çünkü üretim biriminde beş yıl başarıyla çalışmıştır. Motivasyon yetersizliği işi yapabileceği halde yapmadığı zaman sorun olur. Bu sıkıntıyı kendisinin çözmesi ise hem uzun zaman alabilir, hem işletmenin istediği şekilde olmayabilir, hem de boşa emek kaybına yol açabilir.

Soru 101

Bir fakültede bazı araştırma görevlileri işe geç gelmeyi alışkanlık haline getirmişlerdir. Oysa işe girdikten sonra yapılan oryantasyon eğitiminde bu konuda fakülte politikasının açık olduğu ve özellikle sınav dönemlerinde herkesin işe zamanında gelmesinin çok önemli olduğu vurgulanmıştır. Dönemsonu sınav döneminde Perihan Hanım, Sezer Bey ve Tansu Hanım saat 09:00'da başlayacak sınavda gözetmen oldukları gün yine geç gelmişler ve görevli oldukları sınavlar 15 dakika geç başlamıştır. Bu sorunun çözümü için aşağıdaki seçeneklerden hangisi uygundur?

Seçenekler

A
Tüm araştırma görevlilerine eğitim verilmelidir.
B
Eğitim dışı yönetsel seçeneklere başvurulmalıdır.
C
İşe geç gelen araştırma görevlilerine eğitim verilmelidir.
D
Sınavlar 30 dakika geç başlatılmalıdır.
E
Geç gelen araştırma görevlilerine sınav görevi verilmemelidir.
Açıklama:
Araştırma görevlisi olan herkes sınavların zamanında başlamasının ne kadar önemli olduğunu ve kesinlikle geç kalmaması gerektiğini bilir. Kaldı ki, işe girişteki oryantasyon eğitiminde bu konu açıkça belirtilmiş ve özellikle vurgulanmıştır. İşe zamanında gelmek bilgi ve beceri eksikliğinden kaynaklanmaz. Bu konuda eğitim düzenlense bile eğitimin yapabileceği bir şey yoktur çünkü sorun işi yapabilme konusundaki kapasite yetersizliğinden ileri gelmemektedir. Bu nedenle eğitim dışı seçeneklere başvurulmalı ve özellikle yönetsel yaptırımlar (uyarma, cezalandırma, ikna vb.) düşünülmelidir.

Soru 102

Maslow'un gereksinimler hiyerarşisine göre eğitim gereksinimi hangi kategoride incelenmektedir?

Seçenekler

A
Fizyolojik gereksinimler
B
Güvenlik gereksinimleri
C
Sevgi ve ait olma gereksinimleri
D
Saygı görme gereksinimleri
E
Kendini gerçekleştirme gereksinimleri
Açıklama:
Eğitimin sonul hedefi insanın kendini gerçekleştirmesidir. İnsan önce yeme-içme gibi fizyolojik gereksinimlerini karşılamaya çalışır. Ardından barınma ve güvenlik gereksinimlerini gidermek için uğraşır. Bunu sosyal gereksinimleri (sevgi, aidiyet vb.) izler. Devamında çevresinden saygı görme gereksinimleri gelir. Tüm bunlar başarıldıktan sonra insan hedeflerini gerçekleştirme ve yaşamda bir iz bırakmaya çalışır. Bunun için de kendini geliştirmeye, çalışmaya, başarmaya, niteliklerini artırmaya ve itediği kişi olmaya odaklanır. İşte eğitim bu aşamada devreye girer ve bireyin kendini gerçekleştirmesine hizmet eder.

Soru 103

Bir kişinin trafikte otomobil kullanabilmek için sürücü kurslarını tamamlayıp sınavları geçtikten sonra sürücü belgesi almak zorunda olması hangi tür gereksinimlere bir örnektir?

Seçenekler

A
Ölçüte dayalı gereksinimler
B
Karşılaştırmalı gereksinimler
C
Hissedilen gereksinimler
D
Açıklanmış gereksinimler
E
Öngörülmüş gereksinimler
Açıklama:
Ölçüte dayalı gereksinimlerde olması istenen durumu çoğu zaman yasa koyucular, meslek örgütleri ya da işletme üst yönetimleri belirler. Ortada yasalar, yönetmelikler, tüzükler, genelgeler, emirler gibi bağlayıcı normlar vardır. Trafikte taşıt kullanacak kişilerin sahip olması gereken yeterlikleri ve belgeleri de yasal düzenlemeler bir zorunluluk olarak belirlemiştir ve bunlara uymayanların trafiğe çıkmasına izin verilmez. Dolayısıyla burada ölçüt ya da norm yasa koyucular tarafından belirlenmiştir ve herkesin norma uyma gereksinimi vardır.

Soru 104

Aşağıdakilerden hangisi yaşamsal olay türü gereksinimler açısından incelenmesi gereken bir durumdur?

Seçenekler

A
Bir hastanede sahte doktorların estetik ameliyat yaptığının saptanması
B
Bir işyerindeki 15 temizlik görevlisinin yabancı dil eğitimi talebinde bulunması
C
Bir fabrikada gelecek yıl yeni bir üretim hattının devreye alınacak olması
D
Çığ felaketinde kurtarma ekibinin büyük kayıp vermesi
E
Bir lisedeki okul yönetiminin komşu okula özenerek spor salonu yaptırmak istemesi
Açıklama:
Yaşamsal olay türü gereksinimler her zaman ortaya çıkmaz, çıktığı zaman da sıradan olaylar gibi geçiştirilemez. Bu olaylar kaza, yangın, patlama, büyük can kaybı vb. durumlar yaratır. Ortaya çıkan olayların sonuçları büyük yıkımlara yol açtığı için durum ayrıntılı olarak incelenir ve insan unsurundan kaynaklanan ve eğitim ile giderilebilecek bir sorun var mı diye bakılır. Çığ felaketindeki durum, eğer olağanüstü ve hiçbir şekilde öngörülemeyen bir nedenden kaynaklanmıyorsa, kurtarma ekibinin eğitim yetersizliğinden ileri gelmiş olabilir. İşte bu eksiklik bir eğitim gereksinimine işaret ediyor olabilir. Öteki seçeneklerden verilen durumların hiçbiri yaşamsal olay olarak görülemez.

Soru 105

Açıklanmış eğitim gereksinimlerinin altında yatan durumu en iyi anlatan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yasal düzenleme
B
Bireysel arzu
C
Sahip olanlarla olmayanlar arasındaki fark
D
Topluluk talebi
E
Geleceğe ilişkin öngörü
Açıklama:
Açıklanmış gereksinimler görece örgütlenmiş bir grup, topluluk ya da birimin talep ettiği gereksinimlere dayanır. Birey istek ve arzular hissedilen gereksinimleri içerir ve karşılanmasa da olabilir. Yasal düzenlemeler ölçüte dayalı gereksinimlere işaret eder. Geleceğe ilişkin tahmin, kestirim ve yansıtmalar öngörülmüş gereksinimlerdir. Sahip olanlar ile olamayanlar arasındaki farkı temel alan gereksinimler ise karşılaştırmalı gereksinimlerdir. Topluluk talebi ise belirli sayıda insanın ortak bir talebini dile getirdiği için yakından incelenmeli, neden böyle bir istemde bulunulduğu irdelenmeli ve olanaklar elveriyorsa ve gerekiyorsa karşılanmalıdır.

Soru 106

Bir işletmede çalışan 500 kadar beyaz yakalı işgörenin hangi konularda bireysel gelişim eğitimleri istediklerini saptayabilmek için kullanılabilecek en uygun teknik aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Belge tarama
B
Anket
C
Gözlem
D
Test uygulaması
E
Tartışma
Açıklama:
Genel olarak anketler insanların belirli özellikleri, görüşleri, düşünceleri, algıları, davranışları, değerlendirmeleri inançları ve isteklerini öğrenmeye yarar. Bilgi toplama aracı olarak anketin gücü kısa sürede, çok sayıda kişiye, birçok konuda onların yanıtların alabilecek şekilde uygulanabilmesinden gelir. Burada 500 kadar çalışan vardır ve birçok konuda eğitim isteyebilirler. Başka seçeneklerle karşılaştırıldığında çalışanları işten koparmadan kullanılabilecek en uygun bilgi toplama aracı ankettir. Öteki teknikler ya çok zaman alıcıdır ya da çalışanların kişisel isteklerini tam yansıtmayabilir.

Soru 107

Genel olarak "iş yapabilme ya da görevi başarabilme gücü" olarak tanımlanan ve yokluğu ya da yetersizliği doğrudan eğitim gereksinimine işaret eden özellik aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yetenek
B
Potansiyel
C
Kapasite
D
Motivasyon
E
Performans
Açıklama:
Potansiyel, bireyin gizil güçlerinin toplamıdır. Zeka, yetenek, kişilik, ilgi, güdülenme vb. özellikleri içerir. Bunlar olmadan zaten bireye uygun bir eğitim verilemez, verilse de başarı elde edilemez. Performans, bir işi başarıyla yapan kişinin sergilediği ya da yansıttığı eylemleri içerir. Performans yokluğunun nereden kaynaklandığı araştırılmalıdır. Eğer performansın ortaya çıkmaması, bireyin işi yapabilmesi için gerekli olan bilgi, tutum ve beceriler gibi yeterliklerin eksikliğinden ileri geliyorsa kapasite (işi yapabilme gücü) yok ya da eksik demektir. Olmayan ya da yetersiz olan kapasite bir eğitim gereksiniminin göstergesidir ve onu kazandırabilmek için eğitim düzenlenir.

Soru 108

Yeni kurulan bir sivil toplum örgütünün 100 kadar gönüllüsü bulunmaktadır. Yöneticiler, gönüllüler alan çalışmalarına başlamadan önce onların bazı eğitimlerden geçmelerinin yerinde olacağını düşünmektedirler. Bir cumartesi günü tüm gönüllülerin katıldığı bir toplantıda beyin fırtınası yoluyla her gönüllünün hangi konularda eğitime gereksinim duyduğu sorulmuştur. Ardından bunlar 10 madde şeklinde listelenmiş ve her seçeneğe ayrı bir harf verilmiştir. Sonra toplam madde sayısı (10) en üst puan olarak alınıp listeden oylama yapılarak her madde için bireysel puanlar toplanmıştır. En yüksek puanı alan gereksinim en öncelikli gereksinim olarak kabul edilmek koşuluyla 10 eğitim konusu (en öncelikli olandan en son öncelikli olana doğru) sıralanmıştır. Burada eğitim gereksinimlerini belirlemeyle ilgili hangi önceliklendirme tekniği kullanılmıştır?

Seçenekler

A
Kart karıştırma
B
Delfi tekniği
C
Eşleştirilmiş ağırlıklandırma
D
Önceliklendirme matrisi
E
Nominal küme tekniği
Açıklama:
Nomişnal küme tekniğinde uzlaşma amaçlı olarak gereksinimleri grup kararıyla önceliklendirme söz konusudur. Tipik uygulamada, soruda betimlenen sistematik içinde, listeleme ve önceliklendirme yapılır. Böylece herkesin birlikte belirlediği ve sıraladığı bir önceliklendirme yapılmış olur.

Soru 109

Bir okuldaki öğretmenler için geliştirilen bir seminer öğrenci velilerinden gelen talep üzerine küçük çaplı bazı değişiklikler yapıldıktan sonra onlara da verilmiştir. Burada veliler hangi tür hedef kitleyi oluşturur?

Seçenekler

A
Birincil hedef kitle
B
Doğrudan hedef kitle
C
İkincil hedef kitle
D
Yardımcı hedef kitle
E
Dolaylı hedef kitle
Açıklama:
Birincil hedef kitle, eğitim programı doğrudan kimler için geliştiriliyorsa onları kapsar. Bu kişiler eğitimin asıl yararlanıcıları olarak kabul edilir. İkincil hedef kitle ise, bazı değişiklikler yapmak koşuluyla eğitimden yararlanabilecek kişileri kapsar. Ancak buradaki değişikliklerin kökten ve kapsamlı biçimde olmaması gerekir.

Soru 110

Aşağıdakilerden hangisi Maslow'un gereksinimler hiyerarşisine göre en önemli gereksinimdir?

Seçenekler

A
Güvenlik
B
Kendini gerçekleştirme
C
Fizyolojik
D
Saygı
E
Sevgi ve ait olma
Açıklama:
Maslow gereksinimler piramidine göre Piramidin en altında fizyolojik gereksinimler yer alır. Bu tür gereksinimler yeme, içme, nefes alma ve dinlenme gibi temel gereksinimleri kapsar.
Maslow gereksinimler piramidine göre en temel ve en öneml gereksinimler fizyolojik gereksinimlerdir. Doğru yanıt C seçeneğidir.

Soru 111

Maslow'un gereksinimler hiyerarşisine göre aşağıdakilerden hangisi diğerlerine kıyasla daha tepede bulunan bir gereksinimi işaret eder?

Seçenekler

A
Barınma
B
Çalışma
C
Arkadaşlık
D
Güven
E
Öteki insanlar tarafından kabul görme
Açıklama:
Maslow piramidinin en altında fizyolojik gereksinimler yer alır. Bu tür gereksinimler yeme, içme, nefes alma ve dinlenme gibi temel gereksinimleri kapsar. Alttan ikinci katmandaki gereksinimler güvenlikle ilgilidir. Bu tür gereksinimler barınma, sağlık, çalışma vb. gereksinimleri içerir. Piramidin tam ortasında sosyal gereksinimler yer alır. Sevgi ve ait olma gereksinimleri olarak da adlandırılan bu gereksinimlerin örnekleri aile, arkadaşlık ve cinsel ilişkilerdir. Daha sonra saygı gereksinimleri gelir. Bunlar genel olarak özsaygı, güven, başkalarına saygı duyma ve onlardan saygı görme ile ilgilidir. Piramidin en tepesinde kendini gerçekleştirmeye dönük gereksinimler bulunur. Eğitim gereksinimlerini de içine alan bu kategoride yaratıcılık, sorun çözme ve öteki insanlar tarafından kabul görme gibi gereksinimler ağırlıklıdır.
Öteki insanlar tarafından kabul görme, Maslow'un gereksinimler hiyerarşisinde kendini gerçekleştirmeye dönük gereksinimler içerisinde yer almaktadır. Bu piramidin en tepesinde bulunan bir gereksinim alanıdır.

Soru 112

Normatif gereksinimler olarak da adlandırılan, gereksinimleri yasalar, yönetmelikler, genelgeler vb. kararlar ile denetlendiği gereksinim türü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Karşılaştırmalı gereksinimler
B
Hissedilen gereksinimler
C
Açıklanmış gereksinimler
D
Ölçüte dayalı gereksinimler
E
Yaşamsal olay türü gereksinimler
Açıklama:
Ölçüte dayalı eğitim gereksinimlerini göz ardı etmek ya da ertelemek zordur çünkü bu gereksinimlerin karşılanmasıyla ilgili yaptırımlar vardır. Devletin çeşitli kurumları, mesleki örgütler, işletmelerin görevli birimleri ya da yetkilendirilmiş kişiler bu gereksinimlerin öngörülen biçimde karşılanıp karşılanmadığını denetler.
Normatif gereksinimler olarak da adlandırılan, gereksinimleri yasalar, yönetmelikler, genelgeler vb. kararlar ile denetlendiği gereksinim türü ölçüte dayalı gereksinimlerdir.

Soru 113

İşletmelerde çalışanların genellikle toplu istekleri ile ortaya çıkan kurumsal kanallar veya belirli sayıda çalışan tarafından dile getirilen eğitim gereksinim türü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hissedilen gereksinimleri
B
Açıklanmış gereksinimler
C
Karşılaştırmalı gereksinimler
D
Ölçüte dayalı gereksinimler
E
Yaşamsal olay türü gereksinimler
Açıklama:
Açıklanmış gereksinimler, çoğu zaman kurumsal kanallarla ve belirli sayıda çalışan tarafından dile getirilir. Belirli işleri ya da görevleri üstlenmiş olan insanlar kendi gördükleri bir yetersizliği/eksikliği
ortadan kaldırmak için eğitim isteminde bulunurlar. Daha doğrusu, açıklanmış gereksinimlerin arkasında belirgin bir birim, grup ya da topluluk vardır. Bu nedenle, dile getirilen gereksinimi karşılamak üzere bir hizmet sunulduğunda yararlanması beklenen kişilerin sayısı da kimler olduğu da bellidir.
İşletmelerde çalışanların genellikle toplu istekleri ile ortaya çıkan kurumsal kanallar veya belirli sayıda çalışan tarafından dile getirilen eğitim gereksinim türü açıklanmış gereksinimler arasında yer almaktadır.

Soru 114

Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünün yasal bir zorunluluk olarak eğiticilerine, eğiticilerin eğitimi sertifika programı düzenlemesi aşağıdaki hangi gereksinim türüne girmektedir?

Seçenekler

A
Ölçüte dayalı
B
Açıklanmış
C
Öngörülmüş
D
Yaşamsal olay
E
Karşılaştırmalı
Açıklama:
Ölçüte dayalı gereksinimlerde yasal zorunluluk ve yaptırımlar bulunmaktadır. Eğiticilerin eğitimi sertifika programı söz konusu kurum için bir zorunluluk teşkil ettiğinden, bu eğitime dönük gereksinim ölçüte dayalı gereksinim olarak adlandırılır.
Ölçüte dayalı eğitim gereksinimlerini göz ardı etmek ya da ertelemek zordur çünkü bu gereksinimlerin karşılanmasıyla ilgili yaptırımlar vardır. Dolayısıyla zorunlu olarak eğiticilerin alması gereken bu eğitim ölçüte dayalı gereksinim türüne girmektedir.

Soru 115

Eğitimin başarılı olması için gereken ve bireyin tüm gizil güçlerinin toplamı olarak adlandırılan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kapasite
B
Performans
C
Potansiyel
D
Yeterlik
E
İstek
Açıklama:
Eğitimin başarılı olması için gereken ve bireyin tüm gizil güçlerinin toplamı olarak adlandırılan kavram potansiyeldir. Gizilgüç ise zekâ, yetenek, ilgi, kişilik, güdülenme, özyeterlik vb. boyutları kapsamaktadır.

Soru 116

İşletmelerde eğitim gereksimi olup olmadığına karar verilirken potansiyel, kapasite ve performans kavramlarının işleyişi aşağıdakilerden hangisi biçiminde sorgulanır?

Seçenekler

A
potansiyel-kapasite-performans
B
kapasite-performans-potansiyel
C
potansiyel-performans-kapasite
D
kapasite-potansiyel-performans
E
performance-kapasite-potansiyel
Açıklama:
Eğitim gereksinimi olup olmadığına karar verirken potansiyel, kapasite ve performans kavramları arasındaki işleyiş sondan başa doğru sorgulanır. Eğer bir işletmedeki çalışanlar kendilerinden beklenen performansı sergiliyorlarsa, zaten olması istenen durum ile var olan durum arasında bir boşluk yoktur. Dolayısıyla, burada bir eğitim gereksiniminden hatta genel anlamda gereksinimden söz edilemez. Buna karşılık, çalışanların performansı beklenen düzeyde değilse, bunun nedenleri araştırılır. Söz konusu araştırmanın sonucunda eğer performans yetersizliğinin kapasite eksikliğinden kaynaklandığı sonucuna ulaşılırsa, kapasite eksikliğini gidermek için eğitim düzenlenir.
İşletmelerde eğitim gereksimi olup olmadığına karar verilirken potansiyel, kapasite ve performans kavramlarının işleyişi sondan başa doğru olan performance-kapasite-potansiyel olarak sorgulanır.

Soru 117

Uzmanlar arası uzlaşmaya dayalı olan, aşamalı olarak geri bildirim esasına göre yapılandırılan gereksinim önceliklendirme tekniği aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kart karıştırma
B
Delfi
C
Sıralı düzenleme
D
Nominal küme
E
Çoklu oylama
Açıklama:
Uzmanlar arası uzlaşmaya dayalı olan, aşamalı olarak geri bildirim esasına göre yapılandırılan gereksinim önceliklendirme tekniği Delfidir. Delfi tekniği genellikle üç aşamalı olarak uygulanır. Birinci turda katılımcıların her birinden işletmede gördükleri eğitim gereksinimlerini yazmaları istenir. Alınan yanıtlara göre bir liste hazırlanır. İkinci turda yarıyapılandırılmış liste yanıtlayıcılara yeniden gönderilir ve kontrol etmeleri istenir. Varsa eklemeler ve çıkarmalar önerilir, gelen geribildirimler doğrultusunda düzeltmeler yapılarak listeye son şekli verilir. Üçüncü turda listenin son hali üzerinde karar vericilerin kesin tercihlerini belirtmeleri sağlanır.

Soru 118

Aşağıdakilerden hangisi eğitim gereksinimlerinin önceliklendirilmesinde kullanılan yaygın bir teknik olarak adlandırılamaz?

Seçenekler

A
Yarı yapılandırılmış bireysel görüşmeler
B
Delfi
C
Pareto diyagramı
D
Çoklu oylama
E
Eşleştirilmiş ağırlıklandırma
Açıklama:
Yarı yapılandırılmış bireysel görüşmeler haricinde diğer seçenekler gereksinim önceliklendirme teknikleri olarak adlandırılmaktadırlar. Görüşmeler, bir araştırma sürecinin öğesi olup genel olarak gereksinimlerin tespit edilmesinde kullanılırlar.
Yarı yapılandırılmış bireysel görüşmeler, gereksinim önceliklendirmekten ziyade gereksinim belirlemek amacıyla kullanılırlar.

Soru 119

Nedenlerin %20’si sonuçların %80’ini yaratır ilkesinden hareketle oluşturulan gereksinim önceliklendirme analiz tekniği aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Önceliklendirme matrisi
B
Nominal küme tekniği
C
Delfi tekniği
D
Pareto diyagramı
E
Eşleştirilmiş ağırlıklandırma
Açıklama:
Nedenlerin %20’si sonuçların %80’ini yaratır ilkesinden hareketle oluşturulan gereksinim önceliklendirme analiz tekniği pareto diyagramı olarak adlandırılır. Örnek olarak bir işletmedeki sorunların %80'i bu sorunlara yol açan nedenlerin %20 Sinden kaynaklanır. Dolayısıyla bu nedenler öncelikli olarak incelenmesi gereken durumları yansıtır.

Ünite 3

Soru 1

Birey ile çevresi arasındaki etkileşim sonucu ortaya çıkan görece kalıcı yaşantı ürünlerine ne ad verilir?

Seçenekler

A
Öğrenme
B
Öğretim
C
Eğitim
D
Süreç
E
Program
Açıklama:
Öğrenme, birey ile çevresi arasındaki etkileşim sonucu ortaya çıkan görece kalıcı yaşantı ürünleridir.

Soru 2

Toplumsal hedefler doğrultusunda ve kendi gizilgüçlerine dayalı olarak bireylerin davranış örüntülerini değiştirme yoluyla onların gelişimlerine katkıda bulunma sürecine ne ad verilir?

Seçenekler

A
Öğrenme
B
Eğitim
C
Süreç
D
Program
E
Öğretim
Açıklama:
Eğitim; toplumsal hedefler doğrultusunda ve kendi gizilgüçlerine dayalı olarak bireylerin davranış
örüntülerini değiştirme yoluyla onların gelişimlerine katkıda bulunma süreci ( olarak tanımlanabilir.

Soru 3

Belli bir çalışmanın amacını, bölümlerini, yöntemi ve süresini gösteren ayrıntılı yapı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Eğitim
B
Öğretim
C
Program
D
Öğrenim
E
Süreç
Açıklama:
Program, belli bir çalışmanın amacını, bölümlerini, yöntemi ve süresini gösteren, kısaca sürecin
başlangıcından sonuçlanmasına değin ne tür iş ve işlemleri kapsayacağını gösteren ayrıntılı yapı olarak
adlandırılabilir.

Soru 4

Aşağıdakilerden hangisi genel hatlarıyla bir eğitim programının kapsamını oluşturan betimlemelerden biri değildir?

Seçenekler

A
Neyi
B
Ne zaman
C
Niçin
D
Hangi
E
Nerede
Açıklama:
Eğitim programı, genel hatlarıyla “kimin, neyi, niçin, ne zaman, nerede ve nasıl” öğreneceğini
betimler. Buradan hareketle, işgörenlerin gereksinim duydukları yeterlikleri kazanmaları amacıyla
gerçekleştirilen tüm etkinlikler, eğitim programının kapsamına girer.

Soru 5

İşgörenlerin eğitim gereksinimlerini karşılayarak onlara belirlenen yeterlikleri kazandıracak taslakların hazırlanması, ön denemesinin yapılması, gereksinim duyulan boyutlarının düzeltilmesi ve programın uygulanabilir bir yapı haline getirilmesi sürecine ne ad verilir?

Seçenekler

A
Eğitim Süreci
B
Öğretim Süreci
C
Öğrenme süreci
D
Plan geliştirme
E
Program geliştirme
Açıklama:
Program geliştirme, işgörenlerin eğitim gereksinimlerini
karşılayarak onlara belirlenen yeterlikleri kazandıracak taslak programın hazırlanması, ön denemesinin
yapılması, gereksinim duyulan boyutlarının düzeltilmesi ve programın uygulanabilir bir yapı haline
getirilmesi süreci olarak tanımlanabilir.

Soru 6

Program geliştirme sürecinde oluşturulması gereken ilk grup aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Koordinasyon grubu
B
Organizasyon grubu
C
Geliştirme grubu
D
Değerlendirme grubu
E
Karar verme grubu
Açıklama:
Program geliştirme sürecinde oluşturulması gereken gruplardan ilki koordinasyon grubudur.

Soru 7

Aşağıdakilerden hangisi program geliştirme çalışma planının içeriğinde yer almaz?

Seçenekler

A
İşlem ağının oluşturulması
B
Eğitilecek işgörenlerin belirlenmesi
C
Program geliştirme bütçesinin oluşturulması
D
Eğitim gereksinimlerinin belirlenmesi
E
Program tasarımı yaklaşımına karar verilmesi
Açıklama:
Program geliştirme çalışma planı, 1. aşamasında aşağıdaki başlıkları ve bu başlıklara ilişkin olarak alınan kararları
ve açıklamaları içermelidir:
* İşlem Ağının Oluşturulması
* İş-Zaman Akış Şemasının Oluşturulması
* Program Geliştirme Bütçesinin Oluşturulması
* Eğitim Gereksinimlerinin Belirlenmesi
* Program Tasarımı Yaklaşımına Karar Verme
* Program Geliştirme Modeline Karar Verme

Soru 8

Bireylerin kazanması gereken bilgi, beceri ve tutum gibi davranışları kapsayan, kavramlar, olgular,ilkeler, yaklaşımlar, değerler, ölçütler, kuramlar ve genellemeler gibi bilgi birikimlerinin sistemli bir biçimde birleşmesi ile oluşan yapıya ne ad verilir?

Seçenekler

A
Program
B
Yöntem
C
İçerik
D
Amaç
E
Süreç
Açıklama:
İçerik, bireylerin kazanması gereken bilgi, beceri ve tutum gibi davranışları kapsayan, kavramlar, olgular,
ilkeler, yaklaşımlar, değerler, ölçütler, kuramlar ve genellemeler gibi bilgi birikimlerinin sistemli bir
biçimde birleşmesi ile oluşan yapıyı ifade etmektedir

Soru 9

Aşağıdakilerden hangisi işgörenlerin eğitim sürecinde kazanmaları hedeflenen bilgi, beceri ve tutum türündeki yeterlikleri ifade eder?

Seçenekler

A
İçerik
B
Yöntem
C
Eğitim amaçları
D
Öğretim amaçları
E
Program geliştirme
Açıklama:
Eğitim programlarının geliştirilmesi sürecinde ikinci aşama; belirlenen eğitim gereksinimlerine bağlı
olarak programın amaçlarının ortaya konulmasıdır. Eğitim amaçları, işgörenlerin eğitim sürecinde
kazanmaları hedeflenen bilgi, beceri ve tutum türündeki yeterlikleri ifade etmektedir.

Soru 10

Eğitim amaçları ile öğretim içeriği arasında bağ kuran çizelge aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Eğitim çizelgesi
B
İçerik çizelgesi
C
Program çizelgesi
D
İş akış çizelgesi
E
Amaç-İçerik çizelgesi
Açıklama:
Program geliştirme sürecinde, öğretim içeriğinin belirlenmesinin ardından gerçekleştirilmesi gereken bir
işlem de amaç-içerik çizelgesinin oluşturulmasıdır.

Soru 11

"Öğrenme ve gelişimi destekleyici her türlü etkinliği içeren, eğitim gereksinimlerine dayalı olarak belirlenen amaçlar doğrultusunda, işgörenlerin davranış örüntülerini değiştirme sürecinin belirli ilkelere dayalı olarak, tüm yönleriyle ve sistematik bir biçimde planlanması ile ilgili kararları içeren yapı" hangi kavramla ifade edilmektedir?

Seçenekler

A
Eğitim
B
Program
C
Eğitim Programı
D
Program Geliştirme
E
Gereksinim Belirleme
Açıklama:
Eğitim programı; öğrenme ve gelişimi destekleyici her türlü etkinliği içeren, eğitim gereksinimlerine dayalı olarak belirlenen amaçlar doğrultusunda, işgörenlerin davranış örüntülerini değiştirme sürecinin belirli ilkelere dayalı olarak, tüm yönleriyle ve sistematik bir biçimde planlanması ile ilgili kararları içeren yapı olarak tanımlanabilir.

Soru 12

Eğitime katılacak bireylerin gereksinimlerini dikkate almakla birlikte, özellikle kültürel ve toplumsal davranışların öğretimine odaklanan program tasarım yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Konu merkezli program tasarımı yaklaşımı
B
Sorun merkezli program tasarımı yaklaşımı
C
Öğrenen merkezli program tasarımı yaklaşımı
D
İçerik merkezli program tasarımı yaklaşımı
E
Gereksinim merkezli program tasarımı yaklaşımı
Açıklama:
Sorun merkezli program tasarım yaklaşımı, eğitime katılacak bireylerin gereksinimlerini dikkate almakla birlikte, özellikle kültürel ve toplumsal davranışların öğretimine odaklanır. Bu tasarım yaklaşımında, eğitim programlarının toplumsal sorunlara, gerçek yaşamda karşılaşılan sorunların çözümlenmesine öncelik vermesi gerektiği görüşü baskındır.

Soru 13

Kendisinden sonra geliştirilen tüm modelleri de etkileyen, gerçekleştirilmesi hedeflenen eğitimsel amaçların neler olduğu, amaçların gerçekleştirilmesi için bireylere kazandırılması gereken yeterliklerin neler olması gerektiğinin belirlenmesi, söz konusu yeterliklerin en etkili biçimde kazandırılabileceği eğitsel düzenlemelere karar verme ve değerlendirme boyutu olarak da ele alınabilecek, programın amaçlara ulaşma derecesinin belirlenmesi olmak üzere dört temel konu üzerine kurulu olan program geliştirme modeli hangisidir?

Seçenekler

A
Tyler program geliştirme modeli
B
Taba program geliştirme modeli
C
Taba-Tyler program geliştirme modeli
D
Saylor, Alexander ve Lewis program geliştirme modeli
E
Miller ve Seller program geliştirme modeli
Açıklama:
Tyler program geliştirme modeli, kendisinden sonra geliştirilen tüm modelleri de etkileyen bir modeldir. Bu model dört temel konu üzerine kuruludur. Gerçekleştirilmesi hedeflenen eğitimsel amaçların neler olduğu, amaçların gerçekleştirilmesi için bireylere kazandırılması gereken yeterliklerin neler olması gerektiğinin belirlenmesi, söz konusu yeterliklerin en etkili biçimde kazandırılabileceği eğitsel düzenlemelere karar verme ve değerlendirme boyutu olarak da ele alınabilecek, programın amaçlara ulaşma derecesinin belirlenmesidir.

Soru 14

Program geliştirme modellerinden hangisi iş ve görev analizi temelinde yapılandırılmıştır?

Seçenekler

A
Taba-Tyler program geliştirme modeli
B
Saylor, Alexander ve Lewis program geliştirme modeli
C
Miller ve Seller program geliştirme modeli
D
Davies program geliştirme modeli
E
Kerr program geliştirme modeli
Açıklama:
Davies program geliştirme modeli, iş ve görev analizi temelinde yapılandırılmıştır. Bu yönüyle, bireylere mesleki ve teknik yeterliklerin kazandırılmasına dönük bir model olduğu söylenebilir. Eğitimin amaçları, öğrencilerin nitelikleri, öğretim stratejisi, öğretim süreci ve öteki tüm bileşenler iş ve görev analizine göre karara bağlanır. İş ve görev analizi yoluyla, işin gerektirdiği bilgi, beceri ve tutumlar belirlenerek bu ölçütler doğrultusunda bireylerin eğitim gereksinimleri belirlenir. Eğitim gereksinimlerine dayalı olarak da eğitim amaçları oluşturulur. İzleyen aşama, amaçlara uygun içeriğin ve öğretim durumlarının belirlenmesidir. Bir ön uygulama ile program değerlendirilir, gerekli düzenlemelerin ardından da uygulanır. Son aşama, elde edilen sonuçların değerlendirilmesidir.

Soru 15

Aşağıdakilerden hangisi hemen hemen tüm program geliştirme modelerinde ortak olarak yer alan öğelerden biri değildir?

Seçenekler

A
Amaçlarının oluşturulması
B
İçeriğin düzenlenmesi
C
İş analizi
D
Öğretim süreçleri
E
Değerlendirme
Açıklama:
Program geliştirme yaklaşımları farklı olsa da, eğitim amaçlarının oluşturulması, içeriğin düzenlenmesi, öğretim süreçleri ve değerlendirme hemen hemen tüm modellerde yer alan ortak öğelerdir.

Soru 16

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi, eğitim amaçlarının aşamalı sınıflamasına göre bilişsel alan içerisinde yer almaktadır?

Seçenekler

A
Analiz etme
B
Örgütleme
C
Değer verme
D
Algılama
E
Duruma uydurma
Açıklama:
Aşamalı amaç yazma yaklaşımını benimseyen sınıflamada amaçlar; bilişsel, duyuşsal ve devinsel olmak üzere üç alanda sınıflandırılmıştır. Bilişsel alan; hatırlama, anlama, uygulama, analiz etme, değerlendirme, yaratma ile ilgili amaçları kapsamaktadır. Bilişsel alan, zihinsel öğrenmelerin çoğunlukta olduğu ve bireylerin zihinsel yetilerinin geliştirildiği alandır. Bir işgörenin, görev yaptığı üretim bandındaki iş akışını açıklayabilmesi bu alana örnek gösterilebilir.

Soru 17

"İşletme içindeki görev ve sorumluluklarını açıklayabilir" ifadesi hangi alanda ve düzeydeki bir amaca örnektir?

Seçenekler

A
bilişsel alan- bilgi düzeyi
B
bilişsel alan- kavrama düzeyi
C
duyuşsal alan- değer verme düzeyi
D
devinsel alan- beceri haline getirme düzeyi
E
duyuşsal alan- örgütleme düzeyi
Açıklama:
"İşletme içindeki görev ve sorumluluklarını açıklayabilir" ifadesi, bilişsel alanın kavrama düzeyinde tanımlanmış bir eğitim amacıdır. Eğitim programını başarıyla tamamlayan bir işgörenin, görev yaptığı birimde kendisinden beklenen görev ve sorumluluklar konusunda örnek verebilecek, açıklamalar yapabilecek, neden-sonuç ilişkileri kurabilecek düzeyde bir yeterliğe sahip olması öngörülmüştür.

Soru 18

"Seçilen bir içeriğin gerçek ve doğru bilgileri kapsaması", içerik seçiminde göz önüne alınması gereken aşağıdaki ölçütlerden hangisini kapsamaktadır?

Seçenekler

A
Bilimsellik
B
Kullanışlılık
C
Öğrenilebilirlik
D
Geçerlik
E
Önemlilik
Açıklama:
İçerik seçiminde göz önüne alınması gereken ölçütler şunlardır:
Geçerlik ve güvenirlik. Geçerlilik, seçilen bir içeriğin gerçek ve doğru bilgileri kapsamasıdır. İlkeleri açık, her durumda uygulanabilen ve değerlendirilebilen, boyutları kendini açıklamada yeterli olan güncel bilgi ise güvenilirdir.
Bireyin ilgilerine dönük olma ve gereksinimini karşılama. Seçilecek içerik, işgörenlerin ilgi duyacakları konu ve bilgilerden oluşmalı, onları öğrenmeye güdüleyebilmeli, gereksinimlerini karşılayıcı nitelikte olmalıdır.
Bilimsellik. Seçilecek olan içerik işgörenleri yeni bilgileri araştırmaya teşvik etmeli ve yeni düşüncelere temel oluşturmalıdır. İçerik, öznel yargılardan değil nesnel, sağlam gerekiyorsa ispatlanmışbilgilerden oluşmalıdır.
Kullanışlılık. İçerik, işgörenlerin var olan potansiyellerini geliştirmeye katkı sağlamalı, şu anki ve gelecekte ortaya çıkabilecek sorunlarına yanıt verebilmelidir.
Öğrenilebilirlik. İçerik öğrenme ilkeleriyle uyumlu olmalıdır. Bilgiler, basitten karmaşığa, kolaydan zora, somuttan soyuta, kavramdan ilke ve genellemelere doğru dizilmeli, bilimsel ve felsefi bilgilerle ters düşmemelidir.
Sosyal gerçeklerle tutarlılık. İçerik işgörenlere gerekli olan bilgileri vermeli, öğrenmede amacın konuları öğrenmek değil, konulardan öğrenmekten olduğu gözden kaçırılmamalıdır.
Önemlilik. Seçilecek içerikte yer alacak bilgiler, mutlak biçimde önemlilik gibi bir ölçüte göre seçilmeli, seçilecek içerikte, alandaki tüm bilgiler yerine programın amaçlarına katkı sağlayan görüşler, kavramlar, ilkeler, genellemelere yer verilmelidir.

Soru 19

Birbirleri ile ilişkili olmayan ya da birbirleri için önkoşul olmayan konu alanlarının bağımsız yapılar olarak ele alınmasını sağlayan içerik yapılandırma yaklaşımı aşağıdaki seçeneklerden hangisinde belirtilmiştir?

Seçenekler

A
Doğrusal programlama yaklaşımı
B
Sarmal programlama yaklaşımı
C
Modüler programlama yaklaşımı
D
Piramitsel programlama yaklaşımı
E
Çekirdek programlama yaklaşımı
Açıklama:
Modüler programlama yaklaşımı: Birbirleri ile ilişkili olmayan ya da birbirleri için önkoşul olmayan konu alanlarının bağımsız yapılar olarak ele alınmasını sağlayan yaklaşımdır. İçerik üniteler halinde düzenlenir. Modüllerin birbiriyle ilişkili olması beklenmez. Konuların hangi sırayla öğrenileceği konusunda esnektir. Örneğin, bir işletmede çalışanlara sorun çözme, kişilerarası iletişim, iş güvenliği, pazarlama konularında verilecek olan bir eğitimde, içerik modüler programlama yaklaşımından yararlanılarak örgütlenebilir.

Soru 20

Öğrenme yaşantıları ile iç içe olacak biçimde öğretim sürecinin etkililiği, eğitsel amaçların gerçekleşme durumu gibi konularda öğrenenlere ve eğiticiye bilgi sağlamak amacıyla gerçekleştirilen değerlendirme türü aşağıdaki seçeneklerden hangisinde yer almaktadır?

Seçenekler

A
Tanılayıcı değerlendirme
B
Biçimlendirici değerlendirme
C
Sonlandırıcı değerlendirme
D
Program değerlendirme
E
Bütünsel değerlendirme
Açıklama:
Biçimlendirici değerlendirme; öğrenme yaşantıları ile iç içe olacak biçimde öğretim sürecinin etkililiği, eğitsel amaçların gerçekleşme durumu gibi konularda öğrenenlere ve eğiticiye bilgi sağlamak amacıyla gerçekleştirilmektedir. Son olarak, eğitim programı tamamlandığında genel değerlendirme yapılmaktadır. Bu tür değerlendirmeler, özellikle aşamalılık özelliği gösteren bir içerik yapısının öğrenilmesinin söz konusu olduğu durumlarda, yeni bir öğrenme bağlamına geçmeden önce katılımcıların eksik ve yanlış öğrenmelerinin giderilmesi amacıyla da kullanılmaktadır.

Soru 21

Eğitim; toplumsal hedefler doğrultusunda ve kendi gizil güçlerine dayalı olarak bireylerin davranış örüntülerini değiştirme yoluyla onların gelişimlerine katkıda bulunma sürecidir.
Yukarıdaki tanımda aşağıdakilerden hangisi vurgulanmamaktadır?

Seçenekler

A
Eğitimin toplumsal bir süreç olduğu
B
Eğitim etkinliklerinin bireyin potansiyelini göz önüne alması gerektiği
C
Eğitimde eğitmenin öğretim gücünün önemli olduğu
D
Eğitim yoluyla bireyin davranış örüntülerinin değişmesi gerektiği
E
Eğitim etkinliklerinde odaklanılması gereken ana unsurun bireyin gelişimine katkı olduğu
Açıklama:
Eğitim; toplumsal hedefler doğrultusunda ve kendi gizil güçlerine dayalı olarak bireylerin davranış örüntülerini değiştirme yoluyla onların gelişimlerine katkıda bulunma süreci olarak tanımlanabilir. Şimşek’e göre, bu tanımdaki vurgu, eğitimin toplumsal bir süreç olduğu, eğitim etkinliklerinin bireyin potansiyelini göz önüne alması gerektiği, eğitim yoluyla yalnızca bireyin davranışlarının değil, davranış örüntülerinin değişmesi gerektiği ve son olarak da eğitim etkinliklerinde odaklanılması gereken ana unsurun bireyin gelişimine katkıda bulunma olduğudur. Doğru yanıt C’dir.

Soru 22

Aşağıdaki eğitim programı tanımlarından hangisi elde edilen sonuçlara odaklanmaktadır?

Seçenekler

A
Eğitim programı, belirlenen amaçları gerçekleştirmek için izlenen ya da eğitime katılacak kişiler için öğrenme fırsatları sunan ayrıntılı çalışmadır
B
Eğitim programı; oluşturulan amaçları gerçekleştirmek için geliştirilmiş, öğrenenlerin yeterliklerini geliştirecekleri tüm eğitsel yaşantıları kapsayan programdır
C
Eğitim programı, eğitim hedeflerine ulaşmak için planlanan ve yönetilen tüm öğrenme yaşantılarıdır
D
Eğitim programı, bireylerin öğrenme sürecinde yerine getirecekleri etkinliklerle değil, yaptıkları şeylerin sonunda öğrenecekleri yeterlikler ile ilgilidir
E
Eğitim programı, gerçekleştirilmesi planlanan eğitimin amacını belirleyen, bilginin içeriğini ve bilginin sunumu sürecinde kullanılacak yöntemleri, bireylerin kazanmaları öngörülen bilişsel, duyuşsal ve devinsel yeterlikleri kapsayan plandır
Açıklama:
Eğitim programı, işgörenlerin kazanmaları öngörülen yeterlikleri, bu yeterliklerin kazandırılması için belirlenen içerik yapısını, öğrenme ortamını, kullanılacak yöntem, teknik ve stratejileri, işgörenlerin eğitim sürecinde geçirecekleri yaşantıları ve değerlendirme sürecini içeren program olarak tanımlanabilir. Burada eğitim programının taşıdığı anlam konusunda yapılmış değişik tanımlardan söz edilebilir. Bu tanımlardan kimileri şöyledir:

  • Eğitim programı, belirlenen amaçları gerçekleştirmek için izlenen ya da eğitime katılacak kişiler için öğrenme fırsatları sunan ayrıntılı çalışmadır (Ornstein ve Hunkins, 2009).

  • Eğitim programı, eğitim hedeflerine ulaşmak için planlanan ve yönetilen tüm öğrenme yaşantılarıdır (Glatthorn, Boschee ve Whitehead, 2009).

  • Eğitim programını, elde edilen sonuçlar bağlamında ele alan Wiles ve Bondi (2007), eğitim programının, bireylerin öğrenme sürecinde yerine getirecekleri etkinliklerle ya da ne yapacaklarıyla değil, yaptıkları şeylerin sonunda öğrenecekleri yeterlikler ile ilgili olduğunu belirtmektedir.

  • Eğitim programı; oluşturulan amaçları gerçekleştirmek için geliştirilmiş, öğrenenlerin yeterliklerini geliştirecekleri tüm eğitsel yaşantıları kapsayan programdır (Parkay, Anctil ve Hass, 2006).

  • Eğitim programı, gerçekleştirilmesi planlanan eğitimin amacını belirleyen, bilginin içeriğini ve bilginin sunumu sürecinde kullanılacak yöntemleri, bireylerin kazanmaları öngörülen bilişsel, duyuşsal ve devinsel yeterlikleri kapsayan plandır (Dijkstra, 2004). Doğru yanıt D’dir.

Soru 23

Program geliştirmenin ikinci aşaması aşağıdaki seçeneklerden hangisinde belirtilmiştir?

Seçenekler

A
Taslak programın hazırlanması
B
Taslak programın ön denemelerinin yapılması
C
İşgörenlerin eğitim gereksinimlerinin belirlenmesi
D
Ön deneme sonuçlarına dayalı olarak düzeltmelerin yapılması
E
Programın uygulamaya hazır hale getirilmesi
Açıklama:
Program geliştirme üç ana evreden oluşmaktadır. İlk aşamada, işgörenlerin eğitim gereksinimlerine dayalı olarak bu gereksinimleri karşılayacak taslak programın hazırlanması söz konusudur. Hazırlanan taslak programın ön denemelerinin yapılarak niteliğinin sınanması ikinci aşamayı oluşturur. Son aşamada ise, ön denemede elde edilen sonuçlara dayalı olarak program bütününde gerekli düzeltmelerin yapılması ve programın uygulamaya hazır hale getirilmesi söz konusudur. Doğru yanıt B’dir.

Soru 24

Aşağıdakilerden hangisi program geliştirme sürecinin geliştirme grubunda yer almaktadır?

Seçenekler

A
Ara kademe yöneticileri
B
Sendika temsilcileri
C
Öğretim tasarımcısı
D
Kalite biriminden temsilciler
E
Eğitim teknoloğu
Açıklama:
Program geliştirme sürecinde oluşturulması gereken gruplardan ilki koordinasyon grubudur. Geliştirilecek programla ilgili en üst düzeyde karar alacak bu kurulda, işletme tepe yönetiminden temsilciler, ara kademe yöneticileri, insan kaynakları ya da eğitim birimi yöneticileri, program geliştirme uzmanı, işgören temsilcileri, sendika temsilcileri, kalite biriminden temsilciler, eğitici temsilcileri, konu alanı uzmanları ve olanaklı ise müşteri temsilcileri yer alabilir. Bu grup, ne tür bir eğitim programının geliştirilmesi gerektiği, programdan beklentiler, program için ayrılacak bütçe, zamanlama, eğitilecek kitle vb. konularda kararlar alan, geliştirilecek programın onaylanması ve uygulanması noktasında da söz sahibi olan gruptur. Program geliştirme sürecinde oluşturulması gereken gruplardan ikincisi, söz konusu eğitim programını planlanması, hazırlanması, ön denemesinin yapılması, değerlendirilmesi ve gerekli düzeltmelerin tamamlanması aşamalarında sürekli ve etkin görev yapacak olan geliştirme grubudur. Bu grupta, program geliştirme uzmanı, ölçme ve değerlendirme uzmanı, öğretim tasarımcısı ve konu alanı uzmanı gibi kişiler bulunur. Bir işletmede birden çok geliştirme grubu olabilir. Program geliştirme sürecinde oluşturulması gereken gruplardan üçüncüsü, ihtiyaç duyulan konularda program çalışma grubuna danışmanlık yapabilecek uzmanlardan oluşan program danışma grubudur. Bu grupta geliştirilmesi öngörülen programın tür, boyut ve kapsamına göre ve duyulan gereksinime göre, eğitim psikoloğu, felsefeci, sosyolog, halkla ilişkiler uzmanı, eğitim teknoloğu, işletmenin insan kaynakları ya da eğitim sorumlusu gibi kişiler görev yaparlar. Ancak işletmelerde çoğu zaman bu grubun yapacağı görevleri koordinasyon grubu üstlenmektedir. Doğru yanıt C’dir.

Soru 25

İşletmelerde işgörenlerin yerine getirdikleri iş, işin yapılma yol ve yöntemleriyle ilgili bilgi, beceri ve tutum düzeyindeki yeterliklerinin geliştirilmesine yönelik eğitim etkinliklerine ne ad verilmektedir?

Seçenekler

A
Kurumsal gelişim
B
Grup gelişimi
C
Örgüt geliştirme
D
Kişisel gelişim
E
Mesleki gelişim
Açıklama:
İşletmelerdeki eğitim ve geliştirme çalışmaları; kurumsal gelişim, mesleki gelişim ve kişisel gelişim olarak üç kümede tartışılabilir. Bir işletme, kurumsal gelişim amacıyla eğitim gereksinimi duyabilir.
Kurum kültürünün, vizyon, misyon, stratejik hedeflerin oluşturulması, yayılımının sağlanması vb. amaçlı etkinlikler bu bağlamda ele alınabilir. İşletmelerde, gerçekleştirilen eğitim etkinlikleriyle işgörenlerin yerine getirdikleri iş, işin yapılma yol ve yöntemleriyle ilgili bilgi, beceri ve tutum düzeyindeki yeterliklerinin geliştirilmesi de amaçlanabilir. Bu tür durumlar mesleki gelişim bağlamında ele alınması gereken örneklerdir. Ek olarak, kimi işletmeler, çalışanlarının bireysel ya da kişisel gelişim çabalarına katkı sunmak amacıyla da yeterliklerinin gelişmesini, güdülenmelerini sağlamayı amaçlayabilir. Bu bağlamda eğitim, tanımlanmış bir yeterlik alanında işgörenlere gereksinim duydukları bilgi, beceri ve tutumların kazandırılması amacıyla planlanan ve gerçekleştirilen etkinliklerdir. Doğru yanıt E’dir.

Soru 26

Program geliştirme grubu tarafından hazırlanan bir iş-akış şemasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

Seçenekler

A
İş ve işlem basamakları
B
İşlemlerin başlangıç tarihleri
C
Her işlem için gereken toplam süre
D
İşlemlerin kimler tarafından gerçekleştirileceği
E
İşlemin gerektirdiği toplam maliyet
Açıklama:
İş-zaman akış şeması, program geliştirme süreci içerisinde gerçekleştirilecek her işlemin, başlangıç ve bitiş tarihlerinin, bu bağlamda gereksinim duyulan ya da öngörülen toplam gerçekleştirme süresinin ve söz konusu işlem ya da işlemlerin kimler tarafından gerçekleştirileceği konularına ilişkin alınan kararları yansıtır. Doğru yanıt E’dir.

Soru 27

Program geliştirme sürecinde iş, yaşam, sektör, küresel ve ulusal düzeydeki gelişmelerin analiziyle gereksinimlerin belirlendiği yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Farklar yaklaşımı
B
Analitik yaklaşım
C
Demokratik yaklaşım
D
Niteliksel yaklaşım
E
Betimsel yaklaşım
Açıklama:
Eğitim gereksinimlerinin belirlenmesi sürecinde kullanılan farklı yaklaşımlar vardır. Bu yaklaşımlardan ilki, farklar yaklaşımıdır. Bu yaklaşıma göre eğitim gereksinimi, işgörenin var olan beceri düzeyi ile sahip olması gereken beceri düzeyi arasındaki farkın belirlenmesi ile saptanır. Bir başka yaklaşım demokratik yaklaşımdır. Bu yaklaşımda gereksinimler, referans alınan gruplar tarafından istenilen değerlerin ve değişikliklerin incelenmesiyle saptanır. Bir işletme söz konusu olduğunda, ara kademe yöneticileri ya da tepe yöneticiler bu referans gruplarına örnek gösterilebilir. Gereksinim belirlemede yararlanılan başka bir yaklaşım analitik yaklaşımdır. Analitik yaklaşımda, iş, yaşam, sektör, küresel ve ulusal düzeydeki gelişmelerin analiziyle, ortaya çıkması muhtemel gereksinimlerin belirlenmesi söz konusudur. Son olarak, eğitim gereksinimlerinin belirlenmesinde kullanılan bir yaklaşım da betimsel yaklaşımdır. Bu yaklaşımda ise gereksinimler, belli bir yeterliğin ya da niteliğin yokluğu nedeniyle ortaya çıkan sonuçlarla, söz konusu niteliğin varlığının sağlayacağı katkıların kıyaslanmasıyla belirlenir. Doğru yanıt B’dir.

Soru 28

Program geliştirme sürecinde, belli bir yeterliğin ya da niteliğin yokluğu nedeniyle ortaya çıkan sonuçlarla söz konusu niteliğin varlığının sağlayacağı katkıların kıyaslanmasıyla gereksinimlerin belirlendiği yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Farklar yaklaşımı
B
Analitik yaklaşım
C
Demokratik yaklaşım
D
Niteliksel yaklaşım
E
Betimsel yaklaşım
Açıklama:
Eğitim gereksinimlerinin belirlenmesi sürecinde kullanılan farklı yaklaşımlar vardır. Bu yaklaşımlardan ilki, farklar yaklaşımıdır. Bu yaklaşıma göre eğitim gereksinimi, işgörenin var olan beceri düzeyi ile sahip olması gereken beceri düzeyi arasındaki farkın belirlenmesi ile saptanır. Bir başka yaklaşım demokratik yaklaşımdır. Bu yaklaşımda gereksinimler, referans alınan gruplar tarafından istenilen değerlerin ve değişikliklerin incelenmesiyle saptanır. Bir işletme söz konusu olduğunda, ara kademe yöneticileri ya da tepe yöneticiler bu referans gruplarına örnek gösterilebilir. Gereksinim belirlemede yararlanılan başka bir yaklaşım analitik yaklaşımdır. Analitik yaklaşımda, iş, yaşam, sektör, küresel ve ulusal düzeydeki gelişmelerin analiziyle, ortaya çıkması muhtemel gereksinimlerin belirlenmesi söz konusudur. Son olarak, eğitim gereksinimlerinin belirlenmesinde kullanılan bir yaklaşım da betimsel yaklaşımdır. Bu yaklaşımda ise gereksinimler, belli bir yeterliğin ya da niteliğin yokluğu nedeniyle ortaya çıkan sonuçlarla, söz konusu niteliğin varlığının sağlayacağı katkıların kıyaslanmasıyla belirlenir. Doğru yanıt E’dir.

Soru 29

Program geliştirme sürecinde, işgörenin var olan beceri düzeyi ile sahip olması gereken beceri düzeyi arasındaki farkın belirlenmesi yoluyla gereksinimlerin belirlendiği yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Farklar yaklaşımı
B
Analitik yaklaşım
C
Demokratik yaklaşım
D
Niteliksel yaklaşım
E
Betimsel yaklaşım
Açıklama:
Eğitim gereksinimlerinin belirlenmesi sürecinde kullanılan farklı yaklaşımlar vardır. Bu yaklaşımlardan ilki, farklar yaklaşımıdır. Bu yaklaşıma göre eğitim gereksinimi, işgörenin var olan beceri düzeyi ile sahip olması gereken beceri düzeyi arasındaki farkın belirlenmesi ile saptanır. Bir başka yaklaşım demokratik yaklaşımdır. Bu yaklaşımda gereksinimler, referans alınan gruplar tarafından istenilen değerlerin ve değişikliklerin incelenmesiyle saptanır. Bir işletme söz konusu olduğunda, ara kademe yöneticileri ya da tepe yöneticiler bu referans gruplarına örnek gösterilebilir. Gereksinim belirlemede yararlanılan başka bir yaklaşım analitik yaklaşımdır. Analitik yaklaşımda, iş, yaşam, sektör, küresel ve ulusal düzeydeki gelişmelerin analiziyle, ortaya çıkması muhtemel gereksinimlerin belirlenmesi söz konusudur. Son olarak, eğitim gereksinimlerinin belirlenmesinde kullanılan bir yaklaşım da betimsel yaklaşımdır. Bu yaklaşımda ise gereksinimler, belli bir yeterliğin ya da niteliğin yokluğu nedeniyle ortaya çıkan sonuçlarla, söz konusu niteliğin varlığının sağlayacağı katkıların kıyaslanmasıyla belirlenir. Doğru yanıt A’dır.

Soru 30

Amaçlar ve hedef davranışların belirlenmesi süreciyle başlayıp ve buna dayalı olarak öğrenme yaşantılarının belirlendiği ancak içerik boyutunun öngörülmediği program geliştirme modeli aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Miller ve Seller program geliştirme modeli
B
Davies program geliştirme modeli
C
Saylor, Alexander ve Lewis program geliştirme modeli
D
Tyler program geliştirme modeli
E
Taba program geliştirme modeli
Açıklama:
Miller ve Seller program geliştirme modeli, amaçlar ve hedef davranışların belirlenmesi süreciyle başlar. Buna dayalı olarak, öğrenme yaşantıları kararlaştırılır ve öğretim sürecinde işe koşulacak stratejiler belirlenir. Bu modelde içerik boyutu öngörülmemiştir. Hazırlanan program uygulanır ve değerlendirme yoluyla etkililiği belirlenir. Doğru yanıt A’dır.

Soru 31

İşgörenlerin gereksinim duydukları yeterlikleri kazanmaları amacıyla gerçekleştirilen tüm etkinlikler hangi programın kapsamına girmektedir?

Seçenekler

A
Eğitim programı
B
Öğretim program
C
Ders program
D
Örtük program
E
Örgün eğitim
Açıklama:
İşgörenlerin gereksinim duydukları yeterlikleri kazanmaları amacıyla gerçekleştirilen tüm etkinlikler, eğitim programının kapsamına girer. Doğru cevap A seçeneğidir.

Soru 32

Program geliştirme süreci ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğru bir bilgi değildir?

Seçenekler

A
Bir araştırma sürecidir.
B
Planlama, uygulama ve değerlendirme aşamalarından oluşur.
C
Kapsamlı bir süreçtir.
D
İlk aşamada program taslağı oluşturulur.
E
Son aşamada ön denemesi yapılır.
Açıklama:
Program geliştirme; eğitim programının planlaması, uygulanması ve değerlendirilmesi süreci olarak da tanımlanabilir. Program geliştirme üç ana evreden oluşmaktadır. İlk aşamada, işgörenlerin eğitim gereksinimlerine dayalı olarak bu gereksinimleri karşılayacak taslak programın hazırlanması söz konusudur. Hazırlanan taslak programın ön denemelerinin yapılarak niteliğinin sınanması ikinci aşamayı oluşturur. Son aşamada ise, ön denemede elde edilen sonuçlara dayalı olarak program bütününde gerekli düzeltmelerin yapılması ve programın uygulamaya hazır hale getirilmesi söz konusudur. Doğru cevap E seçeneğidir.

Soru 33

  1. Koordinasyon grubu
  2. Geliştirme grubu
  3. Program danışma grubu
Yukarıda verilenler program geliştirme sürecindeki gruplardan hangisi / hangileri çalışanların eğitim gereksinimlerinin belirlenmesinden sorumludur?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I ve II
E
I ve III
Açıklama:
Program geliştirme sürecinin başlangıç noktası, geliştirilmesi öngörülen programa duyulan gereksinimin ortaya konulduğu eğitim gereksinimlerinin belirlenmesi aşamasıdır. Gereksinim belirleme, işgörenlerin yerine getirdikleri iş ya da işin yapılma yollarıyla ilgili gereksinimleri hakkında bilgi toplama ve analiz etme etkinliklerini kapsayan süreçtir. Bu süreçten tüm programı hazırlayan geliştirme grubu sorumludur. Doğru cevap B seçeneğidir.

Soru 34

  1. Koordinasyon grubu
  2. Geliştirme grubu
  3. Program danışma grubu
Yukarıda verilenler program geliştirme sürecindeki gruplardan hangisi / hangileri hazırlanan eğitim programının hazırlanması, uygulanması ve gruplarda bulunacak kişilere ilişkin kararları vermekten sorumludur?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I ve II
E
I ve III
Açıklama:
Program geliştirme sürecinde tüm önemli karaları program koordinasyon grubu alır. Doğru cevap A seçeneğidir.

Soru 35

Aşağıdakilerden hangisi program geliştirme sürecinde oluşturulan koordinasyon grubunda yer almaz?

Seçenekler

A
İşletme tepe yönetiminden temsilciler
B
Ölçme ve değerlendirme uzmanı
C
Sendika temsilcileri
D
Program geliştirme uzmanı
E
Kalite biriminden temsilciler
Açıklama:
Program geliştirme sürecinde oluşturulması gereken gruplardan ilki koordinasyon grubu Geliştirilecek programla ilgili en üst düzeyde karar alacak bu kurulda, işletme tepe yönetiminden temsilciler, ara kademe yöneticileri, insan kaynakları ya da eğitim birimi yöneticileri, program geliştirme uzmanı, işgören temsilcileri, sendika temsilcileri, kalite biriminden temsilciler, eğitici temsilcileri, konu alanı uzmanları ve olanaklı ise müşteri temsilcileri yer alabilir. Doğru cevap B seçeneğidir.

Soru 36

Aşağıdakilerden hangisi program geliştirme sürecinde oluşturulan geliştirme grubunda yer almaz?

Seçenekler

A
Program geliştirme uzmanı
B
Ölçme ve değerlendirme uzmanı
C
İşletmenin eğitim sorumlusu
D
Öğretim tasarımcısı
E
Konu alanı uzmanı
Açıklama:
Program geliştirme sürecinde oluşturulması gereken gruplardan ikincisi, söz konusu eğitim programını planlanması, hazırlanması, ön denemesinin yapılması, değerlendirilmesi ve gerekli düzeltmelerin tamamlanması aşamalarında sürekli ve etkin görev yapacak olan geliştirme grubudur. Bu grupta, program geliştirme uzmanı, ölçme ve değerlendirme uzmanı, öğretim tasarımcısı ve konu alanı uzmanı gibi kişiler bulunur. Bir işletmede birden çok geliştirme grubu olabilir. Doğru cevap C seçeneğidir.

Soru 37

Tüm işgörenlerin belirlenen ortak konuları öğrendikten sonra, ilgileri doğrultusunda seçtikleri alanlarda ayrıntılı bilgi edinmeleri sağlayan içerik düzenleme yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Modüler programlama yaklaşımı
B
Sorun merkezli programlama yaklaşımı
C
Doğrusal programlama yaklaşımı
D
Çekirdek programlama yaklaşımı
E
Piramitsel programlama yaklaşımı
Açıklama:
Çekirdek programlama yaklaşımında tüm işgörenlerin belirlenen ortak konuları öğrendikten sonra, ilgileri doğrultusunda seçtikleri alanlarda ayrıntılı bilgi edinmeleri sağlanır. Örneğin, bir işletme çalışanlarına bilgisayar kullanım becerileri konusunda bir eğitim verdikten sonra, ürün tasarımı bölümünde çalışanlar çizim programları, üretim bölümünde çalışanlar istatistik programları konusunda kendilerini geliştirmek Doğru cevap D seçeneğidir.

Soru 38

Birbirleri ile ilişkili olmayan ya da birbirleri için önkoşul olmayan konu alanlarının bağımsız yapılar olarak ele alınmasını sağlayan içerik düzenleme yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Modüler programlama yaklaşımı
B
Sorun merkezli programlama yaklaşımı
C
Doğrusal programlama yaklaşımı
D
Çekirdek programlama yaklaşımı
E
Piramitsel programlama yaklaşımı
Açıklama:
Modüler programlama yaklaşımı; birbirleri ile ilişkili olmayan ya da birbirleri için önkoşul olmayan konu alanlarının bağımsız yapılar olarak ele alınmasını sağlayan yaklaşımdır. İçerik üniteler halinde düzenlenir. Modüllerin birbiriyle ilişkili olması beklenmez. Konuların hangi sırayla öğrenileceği konusunda esnektir. Örneğin, bir işletmede çalışanlara sorun çözme, kişilerarası iletişim, iş güvenliği, pazarlama konularında verilecek olan bir eğitimde, içerik modüler programlama yaklaşımından yararlanılarak örgütlenebilir. Doğru cevap A seçeneğidir.

Soru 39

Öğreten konumundaki kişinin yol gösterici olduğu, öğrenme sorumluluğunu öğrenenlerin üstlendikleri ve bilgiyi kendilerinin keşfetmeleri esasına dayalı olan öğretme stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Sunuş yoluyla
B
Buluş yoluyla
C
Araştırma yoluyla
D
Deneme yanılma yoluyla
E
Gözlem yaparak
Açıklama:
Buluş yoluyla öğretme stratejisi, öğreten konumundaki kişinin yol gösterici olduğu, öğrenme sorumluluğunu öğrenenlerin üstlendikleri ve bilgiyi kendilerinin keşfetmeleri esasına dayalı bir stratejidir. Doğru cevap B seçeneğidir.

Soru 40

Programın içeriği, öğrenenlerin gereksinimlerine ve sorularına göre oluşturulduğu içerik düzenleme yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Modüler programlama yaklaşımı
B
Sorun merkezli programlama yaklaşımı
C
Doğrusal programlama yaklaşımı
D
Çekirdek programlama yaklaşımı
E
Piramitsel programlama yaklaşımı
Açıklama:
Sorun merkezli programlama yaklaşımında, başlangıçta yapılandırılmış bir içerik söz konusu değildir.
Programın içeriği, öğrenenlerin gereksinimlerine ve sorularına göre oluşturulur. Bu yaklaşım öğrenenlerin
gereksinimlerini temel alır. Doğru cevap B seçeneğidir.

Soru 41

Aşağıdaki kavramlardan hangisi, eğitim amaçlarının aşamalı sınıflamasındaki “bilişsel” alanda yer almaz?

Seçenekler

A
Örgütleme
B
Hatırlama
C
Anlama
D
Uygulama
E
Analiz etme
Açıklama:
Eğitim programlarının geliştirilmesi ile eğitim gereksinimleri arasındaki ilişkiyi irdeleyebileceksiniz.

Soru 42

Aşağıdakilerden hangisi yetişkin eğitimi bilim dalının genel adıdır?

Seçenekler

A
Andragoji
B
Pedagoji
C
Antropoloji
D
Sosyoloji
E
Psikoloji
Açıklama:
Eğitimde program geliştirme kavramının anlamını ve kapsamını açıklayabileceksiniz.

Soru 43

Bir eğitim programının işlevselliğini gösteren ölçü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Bütçesinin düşük olması
B
Hedef kitleyi oluşturan insanların gereksinimlerini karşılaması
C
Katılımcılar tarafından beğenilmesi
D
Eğitimde değişik yöntemlerin kullanılması
E
Eğitimci ve katılımcıların yorulmaması
Açıklama:
Eğitim programlarının geliştirilmesi ile eğitim gereksinimleri arasındaki ilişkiyi irdeleyebileceksiniz.

Soru 44

Aşağıdakilerden hangisi eğitim programları için içerik seçerken dikkate alınması gereken ölçütlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Bilimsellik
B
Sosyal gerçeklerle tutarlılık
C
Karmaşıklık
D
Kullanışlılık
E
Öğrenilebilirlik
Açıklama:
İşletmelerde, eğitim programlarının geliştirilmesi sürecinin aşamalarını özetleyebileceksiniz.

Soru 45

Aşağıdaki kavramlardan hangisi, eğitim amaçlarının aşamalı sınıflamasındaki “duyuşsal” alanda yer almaz?

Seçenekler

A
Değerlendirme
B
İsteklilik gösterme
C
Tepkide bulunma
D
Değer verme
E
Kişilik haline getirme
Açıklama:
İşletmelerde, eğitim programlarının geliştirilmesi sürecinin aşamalarını özetleyebileceksiniz.

Soru 46

Eğitim gereksinimlerinin, işgörenlerin sahip oldukları beceri düzeyleri ile sahip olmaları gereken beceri düzeyi arasındaki ilişkinin belirlenmesi yoluyla saptandığı yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Demokratik yaklaşım
B
Farklar yaklaşımı
C
Niteliksel yaklaşım
D
Analitik yaklaşım
E
Betimsel yaklaşım
Açıklama:
İşletmelerde, eğitim programlarının geliştirilmesine duyulan gereksinimi açıklayabileceksiniz.

Soru 47

İçerik seçiminde göz önünde bulundurulması gereken ölçütler arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

Seçenekler

A
Duygusallık
B
Geçerlik ve güvenirlik
C
Bireyin ilgilerine dönük olma ve gereksinimini karşılama
D
Önemlilik
E
Kullanışlılık
Açıklama:
İşletmelerde, eğitim programlarının geliştirilmesi sürecinin aşamalarını özetleyebileceksiniz.

Soru 48

İşletmelerde eğitim programlarının geliştirilmesini gerekli kılan temel belirleyici aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Eğitim amaçları
B
Eğitim gereksinimleri
C
Eğitim içeriği
D
Öğretim süreçleri
E
Değerlendirme
Açıklama:
İşletmelerde, eğitim programlarının geliştirilmesine duyulan gereksinimi açıklayabileceksiniz.

Soru 49

Program geliştirme sürecinin başlangıç noktasını aşağıdaki aşamalardan hangisi oluşturur?

Seçenekler

A
Eğitim gereksiniminin belirlenmesi
B
Program tasarımı yaklaşımına karar verme
C
Program geliştirme modeline karar verme
D
Program değerlendirme
E
Programın denetlenmesi
Açıklama:
Eğitimde program geliştirme kavramının anlamını ve kapsamını açıklayabileceksiniz.

Soru 50

Aşağıdakilerden hangisi yeterliğe dayalı program geliştirme modelinin bir öğesi değildir?

Seçenekler

A
İleri besleme
B
Girdi
C
Süreç
D
Çıktı
E
Geribildirim
Açıklama:
Eğitim programlarını geliştirirken dikkate alınması gereken ilkeleri değerlendirebilecek bilgi ve becerilere sahip olabileceksiniz.

Soru 51

Aşağıdaki kavramlardan hangisi, eğitim amaçlarının aşamalı sınıflamasındaki “devinsel” alanda yer almaz?

Seçenekler

A
İsteklilik gösterme
B
Algılama
C
Kılavuzla yapma
D
Beceri haline getirme
E
Duruma uydurma
Açıklama:
Eğitim programlarının geliştirilmesi ile eğitim gereksinimleri arasındaki ilişkiyi irdeleyebileceksiniz.

Soru 52

Program geliştirme sürecinde oluşturulması gereken gruplardan ilki aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Koordinasyon grubu
B
Geliştirme grubu
C
Program danışma grubu
D
Program denetim grubu
E
Faaliyetleri izleme grubu
Açıklama:
İşletmelerde, eğitim programlarının geliştirilmesi sürecinin aşamalarını özetleyebileceksiniz.

Soru 53

Aşağıdakilerden hangisi eğitim programlarının geliştirilmesi sürecinde oluşturulan program geliştirme grubunda görev alması beklenen kişilerden biri değildir?

Seçenekler

A
Müşteri temsilcisi
B
Öğretim tasarımcısı
C
Program geliştirme uzmanı
D
Ölçme ve değerlendirme uzmanı
E
Konu alanı uzmanı
Açıklama:
İşletmelerde, eğitim programlarının geliştirilmesi sürecinin aşamalarını özetleyebileceksiniz.

Soru 54

Aşağıdakilerden hangisi bilişsel alan için eğitim amacı yazarken kullanılabilecek uygun bir yüklemdir?

Seçenekler

A
Paylaşma
B
Açıklama
C
Savunma
D
Yapma
E
Destekleme
Açıklama:
Eğitim programlarını geliştirirken dikkate alınması gereken ilkeleri değerlendirebilecek bilgi ve becerilere sahip olabileceksiniz.

Soru 55

Bir eğitim programının iyileştirilmesi için gerekli bilgilerin toplanmasına ne ad verilir?

Seçenekler

A
Program hazırlama
B
Program değerlendirme
C
Program izleme
D
Program uygulama
E
Program iyileştirme
Açıklama:
Eğitimde program geliştirme kavramının anlamını ve kapsamını açıklayabileceksiniz.

Soru 56

Aşağıdakilerden hangisi eğitim programlarının geliştirilmesi sürecinde oluşturulan program geliştirme grubunun görev ve sorumluluklarından biridir?

Seçenekler

A
Program için ayrılacak bütçeye karar verme
B
Eğitim programını planlama
C
Hazırlanan eğitim programını kabul etme ya da reddetme
D
Gerekli durumlarda uzman danışma grubuna rehberlik etme
E
Geliştirilen eğitim programının uygulanmasına karar verme
Açıklama:
İşletmelerde, eğitim programlarının geliştirilmesi sürecinin aşamalarını özetleyebileceksiniz.

Soru 57

Aşağıdakilerden hangisi bir program geliştirme sürecinde göz önüne alınması gereken temel boyutlar ve yanıtlanması gereken esas sorulardan biri değildir?

Seçenekler

A
Programın genel amaçları nelerdir?
B
Program ne tür yeterlikleri içermektedir?
C
Programın gerektirdiği maliyet nedir?
D
Programın yapımcısının eğitim durumu nedir?
E
Programın hedef kitlesi kimdir?
Açıklama:
Eğitim programlarını geliştirirken dikkate alınması gereken ilkeleri değerlendirebilecek bilgi ve becerilere sahip olabileceksiniz.

Soru 58

Aşağıdakilerden hangisi devinsel bir yeterlik düzeyidir?

Seçenekler

A
İsteklilik gösterme
B
Anlama
C
Uygulama
D
Tepkide bulunma
E
Kılavuzla yapma
Açıklama:
İşletmelerde, eğitim programlarının geliştirilmesi sürecinin aşamalarını özetleyebileceksiniz.

Soru 59

Eğitim programlarının geliştirilme sürecinde sosyolog, psikolog, halkla ilişkiler uzmanı gibi kişiler hangi grupta yer alır?

Seçenekler

A
Danışma grubu
B
Geliştirme grubu
C
Koordinasyon grubu
D
Hazırlama grubu
E
Değerlendirme grubu
Açıklama:
Eğitim programlarını geliştirirken dikkate alınması gereken ilkeleri değerlendirebilecek bilgi ve becerilere sahip olabileceksiniz.

Soru 60

Aşağıdakilerden hangisi işlem ağının oluşturulması çizelgesinde yer almaz?

Seçenekler

A
Aşamalar
B
İşlem numarası
C
Toplam süre
D
Alt işlemler
E
Etkinlikler
Açıklama:
İşletmelerde, eğitim programlarının geliştirilmesi sürecinin aşamalarını özetleyebileceksiniz.

Soru 61

Aşağıdakilerden hangisi sentez bir program geliştirme modelidir?

Seçenekler

A
Tyler program geliştirme modeli
B
Kerr program geliştirme modeli
C
Miller ve Seller program geliştirme modeli
D
Saylor, Alexander ve Lewis program geliştirme modeli
E
Taba-Tyler program geliştirme modeli
Açıklama:
İşletmelerde, eğitim programlarının geliştirilmesi sürecinin aşamalarını özetleyebileceksiniz.

Soru 62

Eğitim programlarının geliştirilmesinde en üst düzeyde kararlar alan kurula ne ad verilir?

Seçenekler

A
Geliştirme grubu
B
Koordinasyon grubu
C
Danışma grubu
D
Hazırlama grubu
E
Değerlendirme grubu
Açıklama:
Eğitim programlarını geliştirirken dikkate alınması gereken ilkeleri değerlendirebilecek bilgi ve becerilere sahip olabileceksiniz.
Eğitim programlarının geliştirilmesinde en üst düzeyde kararlar alan kurul Koordinasyon grubu'dur.

Soru 63

Aşağıdakilerden hangisi eğitim programı geliştirme sürecinde ilk gerçekleştirilen aşamadır?

Seçenekler

A
Taslak oluşturma
B
Ön deneme yapma
C
Planlama
D
Uygulamaya hazır hale getirme
E
Uygulama
Açıklama:
İşletmelerde, eğitim programlarının geliştirilmesi sürecinin aşamalarını özetleyebileceksiniz.

Soru 64

Aşağıdakilerden hangisi eğitim amaçlarının ve içeriğinin ön planda olduğu eğitim programı tasarımı yaklaşımıdır?

Seçenekler

A
Öğrenen merkezli program tasarımı
B
Sorun merkezli program tasarımı
C
Proje merkezli program tasarımı
D
Konu merkezli program tasarımı
E
Öğreten merkezli program tasarımı
Açıklama:
Eğitim programlarını geliştirirken dikkate alınması gereken ilkeleri değerlendirebilecek bilgi ve becerilere sahip olabileceksiniz.

Soru 65

Aşağıdakilerden hangisi bilişsel bir yeterlik düzeyidir?

Seçenekler

A
Anlama
B
Tepkide bulunma
C
Değer verme
D
Algılama
E
Örgütleme
Açıklama:
Eğitim programlarını geliştirirken dikkate alınması gereken ilkeleri değerlendirebilecek bilgi ve becerilere sahip olabileceksiniz.

Soru 66

Aşağıdakilerden hangisi iş-zaman akış şemasında yer almaz?

Seçenekler

A
Aşama
B
Toplam maliyet
C
İşlem
D
İşlem sorumlusu
E
Toplam süre
Açıklama:
Eğitim programlarını geliştirirken dikkate alınması gereken ilkeleri değerlendirebilecek bilgi ve becerilere sahip olabileceksiniz.

Soru 67

Aşağıdakilerden hangisi bireylerin mesleki ve teknik yeterliklerinin kazandırılmasına yönelik olarak, iş ve görev analizi temelinde oluşturulan eğitim programı geliştirme modelidir?

Seçenekler

A
Kerr program geliştirme modeli
B
Tyler program geliştirme modeli
C
Taba program geliştirme modeli
D
Davies program geliştirme modeli
E
Miller ve Seller program geliştirme modeli
Açıklama:
İşletmelerde, eğitim programlarının geliştirilmesi sürecinin aşamalarını özetleyebileceksiniz.

Soru 68

I.İnsanın nasıl bildiği
II.İnsanın davranışlarını hangi yollarla kazandığı
III.İnsan davranışlarını etkileyen etmenler
Yukarıdakilerden hangileri insan doğasına ilişkin yapılan araştırmalar sonucunda ortaya çıkan temalar arasında yer alır?

Seçenekler

A
I ve II
B
I, II ve III
C
I ve III
D
II ve III
E
Yalnız II
Açıklama:
İnsanın nasıl bildiği, davranışlarını hangi yollarla kazandığı, nasıl ve neye göre davrandığı, davranışlar arasındaki farklılıkların kaynağı, insan davranışlarını etkileyen etmenler gibi konular, söz konusu araştırmalarda ele alınan başlıca temalar arasındadır.

Soru 69

“Toplumsal hedefler doğrultusunda ve kendi gizilgüçlerine dayalı olarak bireylerin davranış örüntülerini değiştirme yoluyla onların gelişimlerine katkıda bulunma süreci” aşağıdaki kavramlardan hangisini tanımlamaktadır?

Seçenekler

A
Entegrasyon
B
Öğrenim
C
Öğretim
D
Kalifikasyon
E
Eğitim
Açıklama:
Eğitim; toplumsal hedefler doğrultusunda ve kendi gizilgüçlerine dayalı olarak bireylerin davranış örüntülerini değiştirme yoluyla onların gelişimlerine katkıda bulunma süreci olarak tanımlanabilir.

Soru 70

Aşağıdakilerden hangisi günümüzde kurumsal hedeflere ulaşma sürecinde sektör ayrımı yapılmaksızın tüm işletmeleri zorlayan ama tek başına yeter koşul olmayan etmenlerden biridir?

Seçenekler

A
Bilgi üretim ve tüketimindeki hız
B
Kıt kaynaklar
C
Müşteri ihtiyaç ve beklentilerindeki değişme
D
Küresel düzeyde rekabet etme zorunluluğu, finansal güç
E
Nitelikli işgörenlerin seçilmesi ve istihdam edilmesi
Açıklama:
Günümüzde, kurumsal hedeflere ulaşma sürecinde katkı sağlayacak nitelikli işgörenlerin seçilmesi ve istihdam edilmesi önemli bir önkoşul olmakla birlikte yeter koşul değildir. Bilgi üretim ve tüketimindeki hız, kıt kaynaklar, müşteri ihtiyaç ve beklentilerindeki değişme, küresel düzeyde rekabet etme zorunluluğu, finansal güç, üretim teknolojisinde meydana gelen değişiklikler gibi başlıca etmenler, sektör ayırımı gözetmeksizin tüm işletmeleri olanca gücüyle zorlamaktadır.

Soru 71

I. Ön deneme yapma
II. Taslak oluşturma
III. Planlama
IV. Uygulamaya hazır duruma getirme
Yukarıdaki işlem ağı oluşturma aşamaları aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?

Seçenekler

A
I-II-III-IV
B
III-II-I-IV
C
IV-II-I-III
D
II-I-III-IV
E
II-III-IV-I
Açıklama:
İşlem ağı oluşturma sırası ile planlama, taslak oluşturma, ön deneme yapma ve uygulamaya hazır duruma getirme aşamalarından oluşmaktadır.

Soru 72

İşgörenlerin sürekli eğitim almasını zorunlu kılan çok sayıda etmen bulunmaktadır. Aşağıdakilerden hangisi bu etmenler arasında yer almaz?

Seçenekler

A
İşgörenin kuruma uyumunu sağlamak
B
İşgörenin kurumun amaç ve politikalarından haberdar edilmesi
C
İşgörenin yaptığı işi yerinde öğrenmesi
D
İşgörenin fazla maaş alması
E
İşletme içinde yaşanan değişim ve gelişmelere uyum sağlama zorunluluğu
Açıklama:
Sürecin en başında, istihdam edilen işgörenin kuruma uyumunu, kurumun amaç ve politikalarından haberdar edilmesini sağlamak eğitimi gerekli kılan nedenler arasındadır. İşgörenler, görev yapacakları işletmede kendilerinden beklenen görev ve sorumlulukları, özlük hakları da içinde olmak üzere, öğrenmek zorundadır. İşgörenlerin, yerine getirdikleri işle ilgili olarak, hizmet öncesinde edindikleri bilgilerin çalışma ortamında yetersiz kalması, işgören eğitimini zorunlu kılan başka bir etmendir. Öte yandan, işletme içinde yaşanan değişim ve gelişmelere uyum sağlama zorunluluğu, ürün türünde ya da üretim süreçlerinde farklılaşma, işletmenin üretim süreçleri ve kullandığı teknoloji gibi nedenlerle, işin gerektirdiği kimi bilgi ve becerilerin yalnızca iş başında öğrenilebilmesi, işgören eğitimi konusundaki öteki gerekliliklerdir.

Soru 73

Aşağıdakilerden hangisi program geliştirme bütçesinde yer alan kalemlerden değildir?

Seçenekler

A
Bütçe miktarı
B
Bütçe türü
C
Birim fiyat
D
Toplam maliyet
E
Takvim
Açıklama:
Program geliştirme bütçesinde bütçe türü, gerekçe, birim fiyat, sayı/süre/kişi, toplam maliyet, takvim kalemleri yer almaktadır.

Soru 74

İşgören eğitim programının planlanması, hazırlanması, ön denemesinin yapılması, değerlendirilmesi ve gerekli düzeltmelerin tamamlanması aşamalarının oluşturucusu olan, her program için bir program geliştirme çalışma planı hazırlayan grup hangisidir?

Seçenekler

A
Program Hazırlama Grubu
B
Program Geliştirme Grubu
C
Koordinasyon Grubu
D
Danışma Grubu
E
İşveren Grubu
Açıklama:
Eğitim programının planlanması, hazırlanması, ön denemesinin yapılması, değerlendirilmesi ve gerekli düzeltmelerin tamamlanması aşamalarının oluşturucusu program geliştirme grubu, her program için bir program geliştirme çalışma planı hazırlamalıdır.

Soru 75

Program geliştirme sürecinde, program geliştirme grubu tarafından hazırlanarak koordinasyon grubunun onayına sunulması gereken, program geliştirme sürecindeki tüm işlemler, içerikleriyle birlikte ayrıntılı bir biçimde ele alınan çizelge hangisidir?

Seçenekler

A
İşlem Ağı Oluşturma Şeması
B
İş- Zaman Akış Şeması
C
Program Geliştirme Bütçesi Şeması
D
Program Gereksinim Şeması
E
Eğitim Amaçlarının Aşamalı Şeması
Açıklama:
Program geliştirme sürecinde, program geliştirme grubu tarafından hazırlanarak koordinasyon grubunun onayına sunulması gereken İşlem Ağı Oluşturma Şemasında, program geliştirme sürecindeki tüm işlemler, içerikleriyle birlikte ayrıntılı bir biçimde ele alınır.

Soru 76

Bir eğitim programı, hedef kitlede yer alan insanların gereksinimlerini karşıladığı ölçüde işlevseldir. Eğitim gereksinimlerinin belirlenmesi sürecinde kullanılan farklı yaklaşımlar vardır. Aşağıdakilerden hangisi bu yaklaşımlardandır?

Seçenekler

A
Konu Merkezli Program Tasarımı Yaklaşımı
B
Öğrenen Merkezli Program Tasarımı Yaklaşımı
C
Analitik Yaklaşım
D
Sorun Merkezli Program Tasarımı Yaklaşımı
E
Tyler Program Geliştirme Modeli Yaklaşımı
Açıklama:
Gereksinim belirlemede yararlanılan yaklaşım analitik yaklaşımdır. Analitik yaklaşımda, iş, yaşam, sektör, küresel ve ulusal düzeydeki gelişmelerin analiziyle, ortaya çıkması muhtemel gereksinimlerin belirlenmesi söz konusudur.

Soru 77

“Sentez olarak da ele alınabilecek bir modeldir. Program amaçlarının belirlenmesi ve bireylere kazandırılacak davranış ya da yeterlikler biçiminde tanımlanması modelin ilk aşamasıdır. Modele göre, belirlenen amaçlar içerik ile ilişkilendirilmelidir. Modelin ikinci boyutu içerik özelliklerinin belirlenmesi, üçüncü boyutu programın gerektirdiği öğretme-öğrenme süreçlerinin yapılandırılması ve son olarak da girdi, süreç ve çıktı olmak üzere ayrıntılı değerlendirmenin planlanmasıdır.”
Yukarıda tanımı verilen program geliştirme modeli hangisidir?

Seçenekler

A
Tyler program geliştirme modeli
B
Taba program geliştirme modeli
C
Saylor, Alexander ve Lewis program geliştirme modeli
D
Taba-Tyler program geliştirme modeli
E
Miller ve Seller program geliştirme modeli
Açıklama:
Taba-Tyler program geliştirme modeli, sentez olarak da ele alınabilecek bir modeldir. Model, Taba modeli ile Tyler modelinin bileşkesi niteliğindedir. Program amaçlarının belirlenmesi ve bireylere kazandırılacak davranış ya da yeterlikler biçiminde tanımlanması modelin ilk aşamasıdır. Modele göre, belirlenen amaçlar içerik ile ilişkilendirilmelidir. Modelin ikinci boyutu içerik özelliklerinin belirlenmesi, üçüncü boyutu programın gerektirdiği öğretme-öğrenme süreçlerinin yapılandırılması ve son olarak da girdi, süreç ve çıktı olmak üzere ayrıntılı değerlendirmenin planlanmasıdır.

Soru 78

I. Eğitim programlarına katılan işgörenlerin elde ettikleri sonuçları belirlemek
II. Uygulanan bir eğitim programlarının etkililik derecesini belirlemek
III. Programdaki aksaklıkların hangi öğe ya da öğelerden kaynaklandığını belirleyerek gerekli iyileştirmelerin yapılmasına olanak sağlamak.
Yukarıda verilen özellikler Program geliştirmenin hangi bölümüne aittir?

Seçenekler

A
Eğitimin Amacını belirlemek
B
İçerik Oluşturma
C
Öğretme-Öğrenme Süreçlerinin Belirlenmesi
D
Eğitim Amaçları ile Eğitim İçeriği Bağının Oluşturulması
E
Değerlendirme Süreci
Açıklama:
Değerlendirme konusu, eğitim programlarına katılan işgörenlerin elde ettikleri sonuçları belirlemek amacıyla yapılabileceği gibi, uygulanan bir eğitim programlarının etkililik derecesini belirlemek ve programdaki aksaklıkların hangi öğe ya da öğelerden kaynaklandığını belirleyerek gerekli iyileştirmelerin yapılmasına olanak sağlamak amacıyla da gerçekleştirilebilir. Bu bağlamda kullanılması gereken doğru kavram, program değerlendirme kavramıdır. Program değerlendirme, ilgili programın iyileştirilmesi için gerekli olan bilginin toplanmasıdır. Bu yönüyle, eğitim programının öğeleri ile ilgili tüm kararların verilmesinde kullanılacak bilgilerin toplandığı, programın değerinin ortaya konulduğu bir süreç olarak tanımlanabilir.

Soru 79

Aşağıdakilerden hangisi eğitim programlarının yönlendiricisidir?

Seçenekler

A
İçerikler
B
Öğretmenler
C
Kararlar
D
Amaçlar
E
Değerlendirmeler
Açıklama:
Amaçlar, eğitim programlarının yönlendiricisidir.

Soru 80

I. Analiz
II. Bilişsel
III. Algısal
IV. Duyuşsal
V. Devinsel
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Eğitim amacının ilgili olduğu yeterlik türünün bir dalıdır?

Seçenekler

A
I ve III
B
II, III, IV ve V
C
II, IV ve V
D
II ve III
E
II, III ve IV
Açıklama:
Bilişsel, duysal, devinsel olarak eğitim amacının ilgili olduğu yeterlik türü üç ana dala ayrılır.

Soru 81

Öğrenme ve gelişimi destekleyici her türlü etkinliği içeren, eğitim gereksinimlerine dayalı olarak belirlenen amaçlar doğrultusunda, işgörenlerin davranış örüntülerini değiştirme sürecinin belirli ilkelere dayalı olarak, tüm yönleriyle ve sistematik bir biçimde planlanması ile ilgili kararları içeren yapıya ne denir?

Seçenekler

A
Eğitim programı
B
Eğitim
C
Öğrenme
D
Program geliştirme
E
İş-zaman akışı
Açıklama:
Ele alınan tanımlamalara ve yapılan açıklamalara dayalı olarak, eğitim programı; öğrenme ve gelişimi destekleyici her türlü etkinliği içeren, eğitim gereksinimlerine dayalı olarak belirlenen amaçlar doğrultusunda, işgörenlerin davranış örüntülerini değiştirme sürecinin belirli ilkelere dayalı olarak, tüm yönleriyle ve sistematik bir biçimde planlanması ile ilgili kararları içeren yapı olarak tanımlanabilir.

Soru 82

“…” eğitim amaçlarının belirlenerek bireylere kazandırılacak yeterliklere dönüştürülmesi, öğrenme yaşantılarının planlanması, öğretim süreçlerinin uygulanması, programın amaçlanan yeterlikleri bireylere kazandırma konusunda hangi ölçüde etkili olduğunun değerlendirilmesi aşamalarından oluşan bir araştırma sürecidir. Boşluğa gelebilecek uygun ifade hangisidir?

Seçenekler

A
Eğitim programı
B
Program geliştirme
C
Eğitim etkinlikleri
D
İşlem ağı
E
İş-zaman akışı
Açıklama:
Program geliştirme, eğitim amaçlarının belirlenerek bireylere kazandırılacak yeterliklere dönüştürülmesi, öğrenme yaşantılarının planlanması, öğretim süreçlerinin uygulanması, programın amaçlanan yeterlikleri bireylere kazandırma konusunda hangi ölçüde etkili olduğunun değerlendirilmesi aşamalarından oluşan bir araştırma sürecidir.

Soru 83

Bir programı ortaya çıkarmaya “…”, hazırlanan taslağın ön denemelerini yapıp gerekli düzeltmeleri gerçekleştirmeye “…”, uygulamadaki bir programda zaman için güncellemeler yapmaya da “…” diyebiliriz. Boşluklara gelebilecek ifadeler sırasıyla hangi seçenekte doğru olarak verilmiştir?

Seçenekler

A
İşlem ağı-hazırlama-geliştirme
B
Hazırlama-geliştirme-işlem ağı
C
Hazırlama-geliştirme-iyileştirme
D
İyileştirme-geliştirme-hazırlama
E
Hazırlama-iyileştirme-geliştirme
Açıklama:
Bir programı ortaya çıkarmaya “hazırlama”, hazırlanan taslağın ön denemelerini yapıp gerekli düzeltmeleri gerçekleştirmeye “geliştirme”, uygulamadaki bir programda zaman için güncellemeler yapmaya da “iyileştirme” diyebiliriz.

Soru 84

Program geliştirmede amaç nedir?

Seçenekler

A
İşgörenlerinin aidiyet duygusunu geliştirmek hizmet üretmek, verimliliği artırmak
B
Belli bir işi ya da görevi yerine getirme konusunda ortaya çıkan gereksinimleri karşılamak
C
Program geliştirme çalışma planını hazırlamak ve koordinasyon grubunun onayını almak
D
İşgörenlerin yerine getirdikleri iş ya da işin yapılma yollarıyla ilgili gereksinimleri hakkında bilgi toplamak
E
Ulusal ya da uluslararası pazarlarda talep görebilecek nitelikte mal ve hizmet üretmek
Açıklama:
Program geliştirmede amaç, belli bir işi ya da görevi yerine getirme konusunda, işgörenlerin var olan bilgi, beceri ve tutumlarının yetersiz kalması sonucunda ortaya çıkan gereksinimlerinin karşılanmasıdır.

Soru 85

Aşağıdaki ifadelerden hangisi doğru değildir?

Seçenekler

A
Program geliştirme grubunun, hazırladığı iş-zaman akış şemasını koordinasyon grubunun onayına sunma ve onay alma zorunluluğu yoktur.
B
İşlem ağının oluşturulması aşamasında her aşama, birbirine bağlı birden çok işlem, alt işlem ya da etkinlikten oluşabilir.
C
Etkinlikler, ilgili olduğu alt işlem ve bağlı olarak işlemin nasıl gerçekleştirileceğini, neler yapılacağını somut olarak ortaya koymalıdır.
D
Bir işletmede birden çok geliştirme grubu olabilir.
E
Her program için bir program geliştirme çalışma planı hazırlamalıdır.
Açıklama:
Program geliştirme grubu, hazırladığı iş-zaman akış şemasını koordinasyon grubunun onayına sunmak ve onay almak zorundadır.

Soru 86

Farklar yaklaşımını aşağıdakilerden hangisini tanımlar?

Seçenekler

A
Eğitim gereksinimi, işgörenin var olan beceri düzeyi ile sahip olması gereken beceri düzeyi arasındaki farkın belirlenmesi ile saptanır.
B
Bu yaklaşımda gereksinimler, referans alınan gruplar tarafından istenilen değerlerin ve değişikliklerin incelenmesiyle saptanır.
C
İş, yaşam, sektör, küresel ve ulusal düzeydeki gelişmelerin analiziyle, ortaya çıkması muhtemel gereksinimlerin belirlenmesi söz konusudur.
D
Gereksinimler, belli bir yeterliğin ya da niteliğin yokluğu nedeniyle ortaya çıkan sonuçlarla, söz konusu niteliğin varlığının sağlayacağı katkıların kıyaslanmasıyla belirlenir.
E
Gereksinimler, referans alınan gruplar tarafından istenilen değerlerin ve değişikliklerin incelenmesiyle saptanır.
Açıklama:
Farklar yaklaşımına göre eğitim gereksinimi, işgörenin var olan beceri düzeyi ile sahip olması gereken beceri düzeyi arasındaki farkın belirlenmesi ile saptanır.

Soru 87

Aşağıdakilerden hangisi konu merkezli program için söylenebilir?

Seçenekler

A
Eğitim alacak grubun ilgileri ve gereksinimleri vardır.
B
Eğitime katılacak bireylerin gereksinimleri dikkate alınır. Sorunlar ve sorunların çözümlenmesine öncelik verilir.
C
Eğitimin amaçları ve eğitim içeriği oldukça ön plandadır.
D
Grup düzeyinde ya da bireysel olarak ele alınıp alınmayacağına karar verilmelidir.
E
Eğitim gereksinimlerinin önceden ya da uygulama sürecinde karşılanıp karşılanmayacağına karar verilir.
Açıklama:
Konu merkezli program tasarımı yaklaşımında; eğitimin amaçları ve eğitim içeriği oldukça ön plandadır. Belirlenen içeriğin eğitim verilmesi öngörülen gruba aktarımını temel alır.

Soru 88

Programın amaçlarının ifade edilmesi, içeriğin seçimi ve düzenlenmesi; amaçlara ulaşmayı olanaklı kılacak öğrenme-öğretme süreçlerinin belirlenmesi ve değerlendirme aşamalarından oluşan program geliştirme modeli hangisidir?

Seçenekler

A
Taba program geliştirme modeli
B
Taba-Tyler program geliştirme modeli
C
Tyler program geliştirme modeli
D
Miller ve Seller program geliştirme modeli
E
Davies program geliştirme modeli
Açıklama:
Taba program geliştirme modeli programın amaçlarının ifade edilmesi, içeriğin seçimi ve düzenlenmesi; amaçlara ulaşmayı olanaklı kılacak öğrenme-öğretme süreçlerinin belirlenmesi ve değerlendirme aşamalarından oluşur.

Soru 89

Yeterliğe dayalı program geliştirme modelinin aşamalarından biri değildir?

Seçenekler

A
Analiz
B
Tasarım
C
Geliştirme
D
Geribildirim
E
Değerlendirme
Açıklama:
Model beş aşamadan oluşur. Bunlar; analiz, tasarım, geliştirme, uygulama ve değerlendirmedir.

Soru 90

Birbirleri ile ilişkili olmayan ya da birbirleri için önkoşul olmayan konu alanlarının bağımsız yapılar olarak ele alınmasını sağlayan yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Sarmal programlama yaklaşımı
B
Doğrusal programlama yaklaşımı
C
Çekirdek programlama yaklaşımı
D
Piramitsel programlama yaklaşımı
E
Modüler programlama yaklaşımı
Açıklama:
Modüler programlama yaklaşımı; birbirleri ile ilişkili olmayan ya da birbirleri için önkoşul olmayan konu alanlarının bağımsız yapılar olarak ele alınmasını sağlayan yaklaşımdır.

Soru 91

Öğrenmenin tanımı aşağıdaki seçeneklerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?

Seçenekler

A
Öğrenme, birey ile çevresi arasındaki etkileşim sonucu ortaya çıkan görece kalıcı yaşantı ürünleridir.
B
Öğrenme bireyin kendi çabaları ile elde ettiği yaşantıları kapsar.
C
Öğrenme bireyin toplumsal normlara uygun davranması ile ortaya çıkan yaşantılardır.
D
Öğrenme bireye sonradan kazandırılan davranışların bütünüdür.
E
Öğrenme toplum ile birey arasındaki etkileşimlerin bütününden meydana gelen yaşantılardır.
Açıklama:
Öğrenme, birey ile çevresi arasındaki etkileşim sonucu ortaya çıkan görece kalıcı yaşantı ürünleridir. Dolayısıyla doğru cevap A seçeneğidir.

Soru 92

I. Öğrenme rastlantısaldır II. Öğrenme kasıtlıdır III. Öğrenme kalıtsaldır IV. Öğrenme bir plan doğrultusunda gerçekleşir. Yukarıda öğrenme ile ilgili verilen bilgilerden doğru olanlar hangi şıkta bir arada verilmiştir?

Seçenekler

A
I ve II
B
III ve IV
C
I, II ve III
D
I, II ve IV
E
I, II, III, IV
Açıklama:
Öğrenme, birey ile çevresi arasındaki etkileşim sonucu ortaya çıkan görece kalıcı yaşantı ürünleridir İnsanın yaşamı boyunca süren öğrenmelerinin bir bölümü rastlantısal, önemli bir bölümü ise bu amaçla özel olarak yapılandırılmış eğitsel ortamlarda planlı ve programlı olarak gerçekleşir. Bu yönüyle, belli bir amaca dönük, planlı ve bir program kapsamında gerçekleştirilen eğitim etkinlikleri yoluyla geçirilen yaşantılar sonucunda elde edilen kazanımlar, tüm öğrendiklerimiz içerisinde oldukça büyük önem taşır. Dolayısıyla doğru cevap D seçeneğidir.

Soru 93

“Eğitim; toplumsal hedefler doğrultusunda ve kendi gizil güçlerine dayalı olarak bireylerin davranış örüntülerini değiştirme yoluyla onların gelişimlerine katkıda bulunma sürecidir.” Bu tanımda aşağıdakilerden hangisi vurgulanmamaktadır?

Seçenekler

A
Eğitim toplumsal bir süreçtir.
B
Eğitim etkinlikleri bireylerin zihinsel gelişmini tamamlamaya yöneliktir.
C
Eğitim etkinlikleri bireyin potansiyelini gözönüne almalıdır.
D
Bireyin sadece davranışları değil davranış örüntüleri de değiştirilmelidir.
E
Eğitim etkinliklerinde bireyin gelişimine katkıda bulunulmalıdır.
Açıklama:
Eğitim etkinlikleri bireylerin zihinsel gelişimini değil onların yaşantılarında gerekli olacak bilgileri aktarmayı amaç edinmektedir. Dolayısıyla doğru cevap B seçeneğidir.

Soru 94

Eğitim Programı ile ilgili tanımlamalar gözönüne alındığında aşağıda verilen seçeneklerden hangisi bu tanımların ortak özelliklerini içermektedir?

Seçenekler

A
Eğitim programları önceden belirlenen konuları aktarmayı hedeflemektedir.
B
Sürecin bazı aşamalarında hedeflerden uzaklaşılabilir.
C
Eğitim programı önceden belirlenen amaçları gerçekleştirmeye yönelik olarak hazırlanır.
D
Eğitim programının belirlediği amaçlara ulaşmasında alınan kararlar doğru olmayabilir.
E
Eğitim programları öğrenme ve gelişimi dikkate almaz, tek amaç bilgi aktarmaktır.
Açıklama:
Eğitim programlarının ortak özelliği bütün programların önceden belirlenen hedeflere ulaşmayı planlamasıdır. Dolayısıyla doğru cevap C seçeneğidir.

Soru 95

Eğitimde program geliştirme aşamaları nelerdir?

Seçenekler

A
Hazırlama ve iyileştirme.
B
Deneme ve yanılma
C
Hazırlama ve geliştirme
D
Hazırlama, geliştirme ve iyileştirme
E
Hazırlama, deneme ve yanılma
Açıklama:
program geliştirme üç ana evreden oluşmaktadır. İlk aşamada, işgörenlerin eğitim gereksinimlerine dayalı olarak bu gereksinimleri karşılayacak taslak programın hazırlanması söz konusudur. Hazırlanan taslak programın ön denemelerinin yapılarak niteliğinin sınanması ikinci aşamayı oluşturur. Son aşamada ise, ön denemede elde edilen sonuçlara dayalı olarak program bütününde gerekli düzeltmelerin yapılması ve programın uygulamaya hazır hale getirilmesi söz konusudur. Dolayısıyla doğru cevap D seçeneğidir.

Soru 96

Eğitim programını planlanması, hazırlanması, ön denemesinin yapılması, değerlendirilmesi ve gerekli düzeltmelerin tamamlanması aşamalarında sürekli ve etkin görev yapacak olan grup aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Program denetleme grubu
B
Program geliştirme grubu
C
Program koordinasyon grubu
D
Program danışma grubu
E
Program izleme grubu
Açıklama:
Program geliştirme sürecinde oluşturulması gereken gruplardan ikincisi, söz konusu eğitim programını planlanması, hazırlanması, ön denemesinin yapılması, değerlendirilmesi ve gerekli düzeltmelerin tamamlanması aşamalarında sürekli ve etkin görev yapacak olan geliştirme grubudur. Bu grupta, program geliştirme uzmanı, ölçme ve değerlendirme uzmanı, öğretim tasarımcısı ve konu alanı uzmanı gibi kişiler bulunur. Bir işletmede birden çok geliştirme grubu olabilir. Dolayısıyla doğru cevap B seçeneğidir.

Soru 97

Aşağıdakilerden hangisi eğitim gereksinimi belirleme yaklaşımları arasında yer almamaktadır?

Seçenekler

A
Gereksinim belirleme yaklaşımı
B
Farklar yaklaşımı
C
Demokratik yaklaşım
D
Analitik yaklaşım
E
Betimsel yaklaşım
Açıklama:
Eğitim gereksinimlerinin belirlenmesi sürecinde kullanılan farklı yaklaşımlar vardır. Bu
yaklaşımlardan ilki, farklar yaklaşımıdır. Bu yaklaşıma göre eğitim gereksinimi, işgörenin var olan beceri düzeyi ile sahip olması gereken beceri düzeyi arasındaki farkın belirlenmesi ile saptanır. Bir başka yaklaşım demokratik yaklaşımdır. Bu yaklaşımda gereksinimler, referans alınan gruplar tarafından istenilen değerlerin ve değişikliklerin incelenmesiyle saptanır. Bir işletme söz konusu olduğunda, ara kademe yöneticileri ya da tepe yöneticiler bu referans gruplarına örnek gösterilebilir. Gereksinim belirlemede yararlanılan başka bir yaklaşım analitik yaklaşımdır. Analitik yaklaşımda, iş, yaşam, sektör, küresel ve ulusal düzeydeki gelişmelerin analiziyle, ortaya çıkması muhtemel gereksinimlerin belirlenmesi söz konusudur. Son olarak, eğitim gereksinimlerinin belirlenmesinde kullanılan bir yaklaşım da betimsel yaklaşımdır. Bu yaklaşımda ise gereksinimler, belli bir yeterliğin ya da niteliğin yokluğu nedeniyle ortaya çıkan sonuçlarla, söz konusu niteliğin varlığının sağlayacağı katkıların kıyaslanmasıyla
belirlenir

Soru 98

Aşağıdaki modellerden hangisi kendisinden sonra geliştirilen diğer program geliştirme modellerini de etkilemiştir?

Seçenekler

A
Tyler program geliştirme modeli
B
Saylor, Alexander ve Lewis program geliştirme modeli
C
Taba-Tyler program geliştirme modeli
D
Taba program geliştirme modeli
E
Kerr program geliştirme modeli
Açıklama:
Tyler program geliştirme modeli, kendisinden sonra geliştirilen tüm modelleri de etkileyen bir modeldir. Dolayısıyla doğru cevap A seçeneğidir.

Soru 99

“Seçilecek olan içerik işgörenleri yeni bilgileri araştırmaya teşvik etmeli ve yeni düşüncelere temel oluşturmalıdır. İçerik, öznel yargılardan değil nesnel, sağlam gerekiyorsa ispatlanmış bilgilerden oluşmalıdır.”Yukarıdaki tanım içerik belirleme ölçütlerinden hangisini betimlemektedir?

Seçenekler

A
Geçerlik ve güvenirlik
B
Kullanışlılık
C
Bilimsellik
D
Önemlilik
E
Öğrenilebilirlik
Açıklama:
İçerik seçiminde göz önüne alınması gereken ölçütler şunlardır (Bunch, 2009; Demirel,
Geçerlik ve güvenirlik. Geçerlilik, seçilen bir içeriğin gerçek ve doğru bilgileri kapsamasıdır. İlkeleri açık, her durumda uygulanabilen ve değerlendirilebilen, boyutları kendini açıklamada yeterli olan güncel bilgi ise güvenilirdir. Bireyin ilgilerine dönük olma ve gereksinimini karşılama. Seçilecek içerik, işgörenlerin ilgi duyacakları konu ve bilgilerden oluşmalı, onları öğrenmeye güdüleyebilmeli, gereksinimlerini karşılayıcı nitelikte olmalıdır. Bilimsellik. Seçilecek olan içerik işgörenleri yeni bilgileri araştırmaya teşvik etmeli ve yeni düşüncelere temel oluşturmalıdır. İçerik, öznel yargılardan değil nesnel, sağlam gerekiyorsa ispatlanmış bilgilerden oluşmalıdır. Kullanışlılık. İçerik, işgörenlerin var olan potansiyellerini geliştirmeye katkı sağlamalı, şu anki ve gelecekte ortaya çıkabilecek sorunlarına yanıt verebilmelidir. Öğrenilebilirlik. İçerik öğrenme ilkeleriyle uyumlu olmalıdır. Bilgiler, basitten karmaşığa, kolaydan zora, somuttan soyuta, kavramdan ilke ve genellemelere doğru dizilmeli, bilimsel ve felsefi bilgilerle ters düşmemelidir. Dolayısıyla doğru cevap C seçeneğidir.

Soru 100

İçeriğin başlangıçta geniş bir kapsamda ele alındırğı, zamanlar daraltılarak derinleştirildiği ve katılımcıların uzmanlaşmasını amaçlayan içerik yapılandırma yaklaşımı hangisidir?

Seçenekler

A
Sarmal
B
Piramit
C
Doğrusal
D
Modüler
E
Çekirdek
Açıklama:
Piramitsel programlama yaklaşımı: içerik başlangıçta geniş bir kapsamda ele alınır, zamanla kapsamı daraltılarak, derinleştirilir ve katılımcıların söz konusu alanda uzmanlaşmalarının sağlanması amaçlanır. Konu alanında uzmanlaşma sağlamayı temel alması nedeniyle esnek bir yapıya sahip değildir. Örneğin, bir işletmede insan kaynakları ya da eğitim biriminde görev alacak bir işgörenin öncelikle genel anlamda örgüt yapısı, üretim alanı, üretim birimleri, sektör, çalışanların özellikleri gibi konularda bir eğitim verilmesinin ardından söz konusu eğitim işletme ve insan kaynakları boyutunda derinleştirilecek ise eğitimin içeriği piramitsel programlama yaklaşımı kullanılarak oluşturulabilir. Dolayısıyla doğru cevap B seçeneğidir.

Soru 101

I.Ön denemede elde edilen sonuçlara dayalı olarak program bütününde gerekli düzeltmelerin yapılması ve programın uygulamaya hazır hale getirilmesi
II.Hazırlanan taslak programın ön denemelerinin yapılarak niteliğinin sınanması
III.İşgörenlerin eğitim gereksinimlerine dayalı olarak bu gereksinimleri karşılayacak taslak programın hazırlanması
Yukarıda verilen program geliştirmenin üç ana evresi, aşağıdakilerden hangisinde doğru sıralanmıştır?

Seçenekler

A
III-I-II
B
II-I-III
C
I-II-III
D
III-II-I
E
II-III-I
Açıklama:
Program geliştirme üç ana evreden oluşmaktadır. İlk aşamada, işgörenlerin eğitim gereksinimlerine dayalı olarak bu gereksinimleri karşılayacak taslak programın hazırlanması söz konusudur. Hazırlanan taslak programın ön denemelerinin yapılarak niteliğinin sınanması ikinci aşamayı oluşturur. Son aşamada ise, ön denemede elde edilen sonuçlara dayalı olarak program bütününde gerekli düzeltmelerin yapılması ve programın uygulamaya hazır hale getirilmesi söz konusudur.

Soru 102

Tanımlanmış bir yeterlik alanında işgörenlere gereksinim duydukları bilgi, beceri ve tutumların kazandırılması amacıyla planlanan ve gerçekleştirilen etkinlikler” olarak tanımlanan etkinikler aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Öğrenim
B
Eğitim
C
Öğretim
D
Mesleki Gelişim
E
Kişisel Gelişim
Açıklama:
Eğitim, tanımlanmış bir yeterlik alanında işgörenlere gereksinim duydukları bilgi, beceri ve tutumların kazandırılması amacıyla planlanan ve gerçekleştirilen etkinliklerdir.

Soru 103

“Geliştirilecek programla ilgili en üst düzeyde karar alacak bu kurulda, işletme tepe yönetiminden temsilciler, ara kademe yöneticileri, insan kaynakları ya da eğitim birimi yöneticileri, program geliştirme uzmanı, işgören temsilcileri, sendika temsilcileri, kalite biriminden temsilciler, eğitici temsilcileri, konu alanı uzmanları ve olanaklı ise müşteri temsilcileri yer alabilir. Bu grup, ne tür bir eğitim programının geliştirilmesi gerektiği, programdan beklentiler, program için ayrılacak bütçe, zamanlama, eğitilecek kitle vb. konularda kararlar alan, geliştirilecek programın onaylanması ve uygulanması noktasında da söz sahibi olan gruptur.” açıklaması aşağıdakilerden hangisine aittir?

Seçenekler

A
Koordinasyon Grubu
B
Geliştirme Grubu
C
Danışma Grubu
D
Temsilci Grubu
E
Program Geliştirme Grubu
Açıklama:
Program geliştirme sürecinde oluşturulması gereken gruplardan ilki koordinasyon grubudur. Geliştirilecek programla ilgili en üst düzeyde karar alacak bu kurulda, işletme tepe yönetiminden temsilciler, ara kademe yöneticileri, insan kaynakları ya da eğitim birimi yöneticileri, program geliştirme uzmanı, işgören temsilcileri, sendika temsilcileri, kalite biriminden temsilciler, eğitici temsilcileri, konu alanı uzmanları ve olanaklı ise müşteri temsilcileri yer alabilir. Bu grup, ne tür bir eğitim programının geliştirilmesi gerektiği, programdan beklentiler, program için ayrılacak bütçe, zamanlama, eğitilecek kitle vb. konularda kararlar alan, geliştirilecek programın onaylanması ve uygulanması noktasında da söz sahibi olan gruptur.

Soru 104

“Söz konusu eğitim programını planlanması, hazırlanması, ön denemesinin yapılması, değerlendirilmesi ve gerekli düzeltmelerin tamamlanması aşamalarında sürekli ve etkin görev yapacak olan bu grupta, program geliştirme uzmanı, ölçme ve değerlendirme uzmanı, öğretim tasarımcısı ve konu alanı uzmanı gibi kişiler bulunur.” olarak açıklanan grup aşağıdakilerden hangidir?

Seçenekler

A
Koordinasyon Grubu
B
Program Geliştirme Grubu
C
Eğitim Grubu
D
Kişisel Gelişim Grubu
E
Geliştirme Grubu
Açıklama:
Söz konusu eğitim programını planlanması, hazırlanması, ön denemesinin yapılması, değerlendirilmesi ve gerekli düzeltmelerin tamamlanması aşamalarında sürekli ve etkin görev yapacak olan geliştirme grubudur. Bu grupta, program geliştirme uzmanı, ölçme ve değerlendirme uzmanı, öğretim tasarımcısı ve konu alanı uzmanı gibi kişiler bulunur.

Soru 105

“İhtiyaç duyulan konularda program çalışma grubuna danışmanlık yapabilecek uzmanlardan oluşan bu grupta geliştirilmesi öngörülen programın tür, boyut ve kapsamına göre ve duyulan gereksinime göre, eğitim psikoloğu, felsefeci, sosyolog, halkla ilişkiler uzmanı, eğitim teknoloğu, işletmenin insan kaynakları ya da eğitim sorumlusu gibi kişiler görev yaparlar.” açıklaması aşağıdakilerden hangisine aittir?

Seçenekler

A
Geliştirme Grubu
B
Danışma Grubu
C
Koordinasyon Grubu
D
Temsilci Grubu
E
İyileştirme Grubu
Açıklama:
İhtiyaç duyulan konularda program çalışma grubuna danışmanlık yapabilecek uzmanlardan oluşan program danışma grubudur. Bu grupta geliştirilmesi öngörülen programın tür, boyut ve kapsamına göre ve duyulan gereksinime göre, eğitim psikoloğu, felsefeci, sosyolog, halkla ilişkiler uzmanı, eğitim teknoloğu, işletmenin insan kaynakları ya da eğitim sorumlusu gibi kişiler görev yaparlar.

Soru 106

”İşgörenlerin yerine getirdikleri iş ya da işin yapılma yollarıyla ilgili gereksinimleri hakkında bilgi toplama ve analiz etme etkinliklerini kapsayan süreç” olarak tanımlanan eylem aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Uygulama Belirleme
B
Program Belirleme
C
Gereksinim Şekillendirme
D
Gereksinim Belirleme
E
Gereksinim Analiz Etme
Açıklama:
Gereksinim belirleme, işgörenlerin yerine getirdikleri iş ya da işin yapılma yollarıyla ilgili gereksinimleri hakkında bilgi toplama ve analiz etme etkinliklerini kapsayan süreçtir.

Soru 107

I. Farklar yaklaşımı
II. Demokratik yaklaşım
III. Analitik yaklaşım
Yukarıda verilenlerden hangisi ya da hangileri eğitim gereksinimlerinin belirlenmesi sürecinde kullanılan yaklaşımlar arasında yer almaktadır?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Her üç seçenekte eğitim gereksinimlerinin belirlenmesi sürecinde kullanılan yaklaşımlar arasında yer almaktadır. Dolayısıyla doğru cevap E seçeneğidir.

Soru 108

Aşağıdakilerden hangisi eğitim programlarının geliştirilmesi sürecinde program geliştirme grubunda görev alır?

Seçenekler

A
İşletme temsilcileri
B
Sendika temsilcileri
C
Ara kademe yöneticiler
D
Ölçme ve değerledirme uzmanları
E
Halkla ilişkiler uzmanları
Açıklama:
Program geliştirme sürecinde oluşturulması gereken gruplardan ikincisi, söz konusu eğitim programını planlanması, hazırlanması, ön denemesinin yapılması, değerlendirilmesi ve gerekli düzeltmelerin tamamlanması aşamalarında sürekli ve etkin görev yapacak olan geliştirme grubudur. Bu grupta, program geliştirme uzmanı, ölçme ve değerlendirme uzmanı, öğretim tasarımcısı ve konu alanı uzmanı gibi kişiler bulunur
Ölçme ve değerlendirme uzmanları program geliştirme grubu içerisinde bulunması gereken üyelerdir.

Soru 109

Aşağıdakilerden hangisi eğitim programlarının geliştirilmesi sürecinde program geliştirme grubunun asli görevlerinden biridir?

Seçenekler

A
Programın gerekliliği ile ilgili karar alır.
B
Programın ihtiyaç analizi çalışmasını gerçekleştirir.
C
Program için ayrılacak bütçeyi belirler.
D
İhtiyaç duyulan uzmanlık alanlarında programın geliştirilmesine danışmanlık yapar.
E
Program grupları arasındaki koordinasyonu sağlar.
Açıklama:
Eğitim programının planlanması, hazırlanması, ön denemesinin yapılması, değerlendirilmesi ve gerekli düzeltmelerin tamamlanması aşamalarının oluşturucusu program geliştirme grubu, her program için bir program geliştirme çalışma planı hazırlamalıdır.
Program geliştirme grubu eğitim programının planlanması, hazırlanması, ön denemesinin yapılması ve değerlendirilmesi görevlerini gerçekleştirir. İhtiyaç analizi çalışması bu grubun görevleri arasındadır. Doğru yanıt B seçeneğidir.

Soru 110

Eğitim programlarının geliştirilmesi sürecinde ilk yapılan iş aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Programın amaçlarını belirleme
B
İhtiyaçları saptama
C
Taslak oluşturma
D
Ön deneme yapma
E
Programın içeriğini belirleme
Açıklama:
Eğitim programlarının geliştirilmesi sürecindeki ilk aşama planlama aşamasıdır. İhtiyaç analizi çalışması ise bu planlama aşamasının asli unsurudur. Doğru yanıt B seçeneğidir.

Soru 111

Belli bir yeterliğin ya da niteliğin yokluğu nedeniyle ortaya çıkan sonuçlarla, söz konusu niteliğin varlığının sağlayacağı katkıların kıyaslanmasıyla gerçekleştirilen ihtiyaç analizi yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Farklar yaklaşımı
B
Demokratik yaklaşım
C
Analitik yaklaşım
D
Sistemli yaklaşım
E
Betimsel yaklaşım
Açıklama:
Eğitim gereksinimleri sürecinde kullanılan belirli ihtiyaç analizi yaklaşımları bulunmaktadır. Bunlar arasında belli bir yeterliğin ya da niteliğin yokluğu nedeniyle ortaya çıkan sonuçlarla, söz konusu niteliğin varlığının sağlayacağı katkıların kıyaslanmasıyla gerçekleştirilen ihtiyaç analizi yaklaşımı alanyazında betimsel yaklaşım olarak adlandırılır.
Belli bir yeterliğin ya da niteliğin yokluğu nedeniyle ortaya çıkan sonuçlarla, söz konusu niteliğin varlığının sağlayacağı katkıların kıyaslanmasıyla gerçekleştirilen ihtiyaç analizi yaklaşımı betimsel yaklaşım olarak adlandırılır.

Soru 112

Aşağıdakilerden seçeneklerin hangisinde, eğitim programının basamakları doğru olarak sıralanmıştır?

Seçenekler

A
Amaç-İçerik-öğrenme ve öğretme süreci-değerlendirme
B
Değerlendirme-Amaç-İçerik-Öğrenme ve öğretme süreci
C
İçerik-Amaç-Öğrenme ve öğretme süreci-Değerlendirme
D
İçerik-Öğrenme ve öğretme süreçleri-Amaç-Değerlendirme
E
Amaç-Öğrenme ve öğretme süreçleri-İçerik-Değerlendirme
Açıklama:
Bir eğitim programı, amaç-içerik-öğrenme ve öğretme süreci ile değerlendirme basamaklarından oluşur. Doğru yanıt A seçeneğidir.

Soru 113

Eğitimin amaçlarının ve içeriğinin ön planda olduğu ve belirlenen içeriğin hedef kitleye aktarılmasını temel alan program tasarımı yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Öğrenen merkezli
B
Yaşantı merkezli
C
Sorun merkezli
D
Konu merkezli
E
Hümanistik
Açıklama:
Hali hazırda Türk Eğitim sisteminde ilkokul-ortaokul ve lise düzeyinde uygulanan örgün eğitim programları konu tasarımlı programlara örnek olarak verilebilir. Bu tasarımlarda konular merkezdedir. Öğrencilerin bireysel ilgi ve meraklarından ziyade eğitim programı yaş özelliklerinde göre düzeylendirilmiştir.
Eğitimin amaçlarının ve içeriğinin ön planda olduğu ve belirlenen içeriğin hedef kitleye aktarılmasını temel alan program tasarımı yaklaşımı konu merkezli yaklaşımdır.

Soru 114

Eğitim gereksinimlerinin önceden öngörülemeyeceği varsayımıyla bireysel farklılıklara dayalı olarak tasarlanan program tasarım yaklaşımı aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?

Seçenekler

A
Geniş alanlı tasarım
B
Sorun merkezli
C
Öğrenen merkezli
D
Konu merkezli
E
Süreç tasarımlı
Açıklama:
Eğitim gereksinimlerinin önceden öngörülemeyeceği varsayımıyla bireysel farklılıklara dayalı olarak tasarlanan program tasarım yaklaşımı öğrenen merkezli tasarım yaklaşımları arasında yer alır.

Soru 115

Program geliştirme modelleri arasında öncül kabul edilen ve diğer program geliştirme modelleri etkileyen program geliştirme modeli aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Taba program geliştirme modeli
B
Tyler program geliştirme modeli
C
Taba-Tyler program geliştirme modeli
D
Saylor, Alexander ve Lewis program geliştirme modeli
E
Miller ve Seller program geliştirme modeli
Açıklama:
Tyler program geliştirme modeli, Ralph Tyler'ın liderlik yaptığı bir çalışma ekibi tarafından 1940'lı yıllarda geliştirilmiş ve kendisinden sonra gelen bir çok program geliştirme modeli temel teşkil etmiştir.
Program geliştirme modelleri arasında öncül olarak diğer program geliştirme modellerine kaynak teşkil eden eğitimde program geliştirme modeli Tyler'in program geliştirme modelidir. Doğru yanıt B seçeneğidir.

Soru 116

Programın içerik boyutu öngörülmeksizin, amaç ve hedef davranışlarının belirlenmesi, buna dayalı olarak öğrenme yaşantılarının kararlaştırılması ve öğretim sürecinde işe koşulacak stratejiler belirlenmesi ile gerçekleşen program geliştirme modeli aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Taba modeli
B
Tyler modeli
C
Yeterliğe dayalı model
D
Miller ve Seller modeli
E
Davies modeli
Açıklama:
Programın içerik boyutu öngörülmeksizin, amaç ve hedef davranışlarının belirlenmesi, buna dayalı olarak öğrenme yaşantılarının kararlaştırılması ve öğretim sürecinde işe koşulacak stratejiler belirlenmesi ile gerçekleşen program geliştirme modeli Milles ve Seller modeli olarak adlandırılır.

Soru 117

Aşağıdakilerden hangisi eğitimin duyuşsal amaçlarının alt basamaklarından biridir?

Seçenekler

A
Hatırlama
B
Analiz etme
C
Örgütleme
D
Yaratma
E
Duruma uydurma
Açıklama:
Duyuşsal alana yönelik farklı sınıflandırmalar bulunmaktadır. Kitap kapsamında benimsenen sınıflandırma duyuşsal alanı; isteklilik gösterme, tepkide bulunma, değer verme, örgütleme, kişilik halinde getirme temel basamaklarından ifade etmektedir. Dolayısıyla örgütleme duyuşsal alana ait bir özelliktir.
Seçenekler arasında yer alan örgütleme duyuşsal özelliklere bağlı bir amaçtır.

Soru 118

Bir kurumsal akademinin, ana işletmenin değer zincirindeki tüm paydaşlar için yıl içinde düzenlediği eğitimler, seminerler, çalıştaylar, konferanslar, söyleşiler, inceleme gezileri, yarışmalar, sergiler vb. etkinlikleri bütünlük içinde gösteren program aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Eğitim programı
B
Akademik program
C
Öğretim programı
D
Kurumsal program
E
Ders programı
Açıklama:
Eğitim programı; bir eğitim kurumunun değişik hedef kitleler için yıl içinde sunduğu tüm eğitsel yaşantıları kapsar. Başka bir deyişle, eğitim programı hem ders içi hem ders dışı etkinlikleri kapsar. Böylece, eğitim çalışmaları, öğretim ya da yetiştirme boyutunun yanı sıra, destekleyici etkinliklerle birbirini tamamlayacak biçimde yürütülmüş olur.

Soru 119

Buzdolabı üreten bir fabrikada mavi yakalı çalışanlara beş yıldır uygulanmakta olan İşçi sağlığı ve İş Güvenliği konulu eğitim programında, yeni yapılan yasal düzenlemeler dikkate alınarak, bazı değişikliklere gidilmiştir. Bu arada programda geçmiş yıllarda gözlenen bazı eksiklikler de giderilmiştir. Böylece gereksinimleri daha iyi karşılayabilecek bir program ortaya çıkarılmıştır. Bu çalışma için uygun isimlendirme aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Program hazırlama
B
Program uygulama
C
Program yönetimi
D
Program iyileştirme
E
Program değerlendirme
Açıklama:
Uygulanmakta olan bir eğitim programı zaman içinde gereksinimleri tam anlamıyla karşılamaz hale gelebilir. Programda aksayan ve iyileştirme yapmayı gerektiren boyutlar ortaya çıkabilir. Dahası, yeni gelişmeler ışığında, programda güncellemeler yapmak gerekebilir. Tüm bunları göz önünde tutarak var olan bir programda iyileştirmeler yapılıyorsa bu "program iyileştirme" olarak adlandırılır.

Soru 120

Program hazırlama ile program geliştirme arasındaki fark nedir?

Seçenekler

A
Program hazırlamayı konu uzmanları, program geliştirmeyi uygulamada görev yapan eğitimciler yapar.
B
Program hazırlama büyük ölçüde kurumsal bir çaba olup çok sayıda birim temsilcisi katılırken, program geliştirme eğitimcilerin tamamladığı bireysel bir çabadır.
C
Bir programın ilk taslağını ortaya çıkarmak program hazırlama, taslağın öndenemelerini yaparak gerekli düzeltmeleri gerçekleştirmak program geliştirmedir.
D
Program hazırlama bir dersle ilgili dar ölçekli çalışmaları, program geliştirme ise çok sayıda dersle ilgili geniş ölçekli çalışmaları kapsar.
E
Program hazırlama bir programın ortaya çıkarılması iken, program geliştirme yeni bir programın uygulamaya alınmasıdır.
Açıklama:
Bir programı ortaya çıkarmaya "hazırlama", hazırlanan taslağın ön denemelerini yapıp gerekli düzeltmeleri gerçekleştirmeye "geliştirme", uygulamadaki bir programda zaman içinde güncellemeler yapmaya da "iyileştirme" denir.

Soru 121

Aşağıdakilerden hangisi program geliştirme çalışmalarının bir karakteristiği değildir?

Seçenekler

A
İşbirliğine dayalı takım çalışmasıyla yürütülür.
B
Programın içeriğine üst düzey yöneticiler karar verir.
C
Öğrenme ve öğretme ilkeleri dikkate alınarak yapılır.
D
Paydaşların görüşleri karar süreçlerinde dikkate alınır.
E
Sistematik ve işlevsel bir sürece dayanır.
Açıklama:
Eğitimde program geliştirme çalışmaları bir ekip tarafından yürütülür. Bu ekipte konu uzmanları, eğitimciler, birim temsilcileri, eğitim uzmanları vb. kişiler bulunur. Takım çalışması esas alınır. Süreç sistematik bir şekilde ve kendi içinde geribildirimli olarak yürütülür. Tüm aşamalarda eğitim biliminin ilkelerinden hareket edilir. Tüm kararlar, ilgili uzmanların yönlendirmesiyle, tüm ekip üyeleri tarafından hep birlikte alınır. Bu konuda başta yöneticiler olmak üzere kimsenin dışarıdan gereksiz müdahalesine izin verilmez.

Soru 122

Bir işletmenin kültürü, değerleri, vizyonu, misyonu ve stratejik hedeflerininin çalışanlar arasında yayılımını sağlamak amacıyla geliştirilen bir eğitim programı hangi kategoride değerlendirilir?

Seçenekler

A
Kurumsal gelişim
B
Kültürel gelişim
C
Mesleki gelişim
D
Sosyal gelişim
E
Kişisel gelişim
Açıklama:
İşletmelerdeki eğitim ve geliştirme çalışmaları genellikle üç başlık altında toplanır. Kurum kültürünün, vizyon, misyon, değerler ve stratejik hedeflerin yaygınlaştırılmasıyla ilgili çalışmalar kurumsal gelişim amacına dönüktür. İşle ilgili eğitimler mesleki gelişim olarak değerlendirilir. Çalışanların bireysel yetkinliklerini artırmaya dönük çalışmalar ise kişisel gelişim başlığı altında ele alınır.

Soru 123

Eğitim programları geliştirilirken yapılması gereken ilk iş nedir?

Seçenekler

A
Bütçe hazırlanması
B
Gereksinimlerin belirlenmesi
C
Çalışma takviminin hazırlanması
D
Eğiticilerin eğitimi
E
Hedef kitle analizinin yapılması
Açıklama:
Eğitim programları geliştirilirken yapılması gereken ilk iş eğitim gereksinimlerinin belirlenmesidir. Saptanan gereksinimler tür ve yaygınlık durumuna göre analiz edildikten sonra nasıl bir program geliştirme çalışmasına girişileceği, ekipte kimlerin yer alacağı, zaman çizelgesinin ne olacağı, ne kadar bir bütçeye gereksinim duyulacağı vb. konulara karar verilebilir.

Soru 124

Bir limanda gemilere yük yükleyen bir vinç operatörlerinin bir konteyneri ortalama 10 dakikada yüklemeleri beklenmektedir. Ancak söz konusu operatörler 20 dakikada bir konteyner yüklemektedir. Aradaki farkı gidermeye dönük bir eğitim geliştirilmesi ve tüm vinç operatörlerinin bu eğitime katılması istenmektedir. Burada eğitim gereksinimlerin belirlenmesinde hangi yaklaşım temel alınmıştır?

Seçenekler

A
Zamansal yaklaşım
B
Demokratik yaklaşım
C
Betimsel yaklaşım
D
Analitik yaklaşım
E
Farklar yaklaşımı
Açıklama:
Farklar yaklaşımına göre eğitim gereksinimi, işgörenlerin var olan yeterlik düzeyi ile olması istenen düzey arasındaki farkın belirlenmesiyle saptanır. Burada olması istenen süre 10 dakika, var olan süre 20 dakikadır. Aradaki 10 dakikalık farkı gidermek üzere bir eğitim düzenlenmesi düşünüldüğü için farklar yaklaşımından hareket edilmiştir.

Soru 125

Aşağıdakilerden hangisi eğitim programının temel boyutlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Eğitim amaçları
B
Program içeriği
C
Öğretim yöntemleri
D
Yararlanılacak kaynaklar
E
Değerlendirme süreçleri
Açıklama:
Eğitim programlarının dört temel boyutu vardır. Bunlar amaçlar, içerik, yöntem ve değerlendirmedir. Amaçlar, programın kazandıracağı yeterlikleri belirtir. İçerik, işlenecek konuları gösterir. Yöntem, uygulamada işe koşlulacak öğretme-öğrenme süreçlerine işaret eder. Değerlendirme, çıktılara bakarak programın işe yarayıp yaramadığına karar vermedir.

Soru 126

Eğitim amaçlarının aşamalı sınıflamasına göre bilişsel alandaki en basit yeterlik türü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Hatırlama
B
Kavrama
C
Uygulama
D
Analiz etme
E
Değerlendirme
Açıklama:
Bloom ve meslektaşları tarafından geliştirilen eğitim amaçlarının aşamalı sınıflamasına (taksonomi) göre bilişsel alandaki en basit ya da en alt düzey yeterlik türü hatırlamadır. Bu yeterlik türünde daha önce öğrenilmiş bir şeyin görünce tanınması ya da zihinsel uyarımla karşılaşınca bellekten çağrılması söz konusudur.

Soru 127

Tekstil sektöründe etkinlik gösteren orta boy bir işletme kendi çalışanları için bir eğitim programı geliştirmiş ve bu programı 100 çalışana uygulamıştır. Programın sonunda çalışanların başarı düzeylerini saptamak amacıyla bir değerlendirme yapılmıştır. Bu ne tür bir değerlendirmedir?

Seçenekler

A
Tanılayıcı değerlendirme
B
Biçimlendirici değerlendirme
C
İzleme değerlendirmesi
D
Sonlandırıcı değerlendirme
E
Etki değerlendirmesi
Açıklama:
Sonlandırıcı değerlendirme; tüm sürecin sonunda gerçekleştirilen değerlendirme türüdür. Bu değerlendirmede amaç, öngörülen yeterliklerin gerçekleşme düzeyinin ya da katılımcıların başarı durumlarının belirlenmesidir. Biçimlendirici değerlendirme iyileştirme amaçlıdır. Tanılayıcı değerlendirme, uygulama öncesinde yapılan ve başlamadan önceki durumu yansıtan değerlendirmedir. İzleme değerlendirmesi ya da etki değerlendirmesi ise uygulamanın üzerinden belirli bir süre geçtikten sonra kalıcı etkileri ya da yansımaları belirlemek amacıyla yapılır.

Ünite 4

Soru 1

I. Mutlaka bir eğitimci ve öğrenci grubu vardır.
II. Grubun büyüklüğü katılımcıların sayısına göre değişebilir.
III. 10-30 arasında katılımcısı olan gruplara büyük grup denmektedir.
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri kitlesel eğitim yöntemlerinin özelliklerindendir?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I-II
D
I-III
E
II-III
Açıklama:
Kitlesel eğitim yöntemlerinde mutlaka bir eğitimci ve öğrenci grubu vardır. Grubun büyüklüğü katılımcıların sayısına göre değişebilir. Genel olarak 10 kişinin altındaki gruplara küçük grup, 10-30 arasında katılımcısı olan gruplara orta boy grup, 30 kişinin üstündeki gruplara da büyük grup denilebilir. Doğru cevap C'dir.

Soru 2

I. Asıl söz sahibi ögrencilerdir.
II. Öğrencilerin bireysel farklılıklarına saygı duyulması zorunlu değildir.
III. Bu yaklaşımda eğitimci tüm hazırlığını bir sunuş olarak planlar ve bu planı uygular.
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri öğrenci merkezli yöntemlerin uygulandığı eğitimlerin özelliklerindendir?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I-II
E
II-III
Açıklama:
Öğrenci merkezli yöntemlerin uygulandığı eğitimlerde asıl söz sahibi olan öğrencilerdir. Tüm süreç öğrencilerin etkin katılımını gerçekleştirmeye dönük olarak tasarımlanmıştır. Öğrencilerin bireysel farklılıklarına saygı duyulur ve bu farklılıklara duyarlı bir eğitim yapılır. Eğer bireysel farklılıkları dikkate alan bir eğitim söz konusu değilse, eğitim süresinin tümünü öğrenciler kullansa bile kullanılan yöntemin öğrenci merkezli olduğunu söyleme olanağı yoktur çünkü yapılan yalnızca etkinliğe dayalı bir eğitimdir. III. maddede belirtilen ise eğitim merkezli yöntemlerin özelliğidir. Doğru cevap A'dır.

Soru 3

Eğitim alacak grubun büyüklüğüyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Orta boy gruplarda eğitimci karma bir yaklaşımı tercih edebilir.
B
Katılımcı grubunun büyüklüğü seçilecek eğitim yöntemini etkiler.
C
Büyük gruplarda eğitimci açısından her öğrencinin özelliklerini dikkate almak zorlaşır.
D
Küçük grup eğitimlerinde eğitimci merkezli yöntemler daha çok tercih edilmektedir.
E
Büyük grup eğitimlerinde eğitimci merkezli yöntemler daha çok tercih edilmektedir.
Açıklama:
Genel olarak küçük grup eğitimlerinde öğrenci merkezli yöntemler yeğlenirken büyük grup eğitimlerinde eğitimci merkezli yöntemler daha çok tercih edilmektedir. Orta boy gruplarda ise karma bir yaklaşımın geçerli olduğu söylenebilir. Doğru cevap D'dir.

Soru 4

I. Teknolojik olanaklar
II. Fiziksel tesisler
III. Eğitim alacak grubun büyüklüğü
IV. Eğitimciye ödenen ücret
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri bir yöntem seçme ölçütüdür?

Seçenekler

A
I-II
B
II-IV
C
III-IV
D
I-II-III
E
II-III-IV
Açıklama:
Eğitimciye ödenen ücret bir yöntem seçme ölçütü değildir. Doğru cevap D'dir.

Soru 5

Aşağıdakilerden hangisi düzanlatım yönteminin etkili biçimde kullanılabilmesi için dikkat edilmesi gerekenlerden değildir?

Seçenekler

A
Önceden prova yapın.
B
Eğitimin sonunda akılda kalıcı bir özetleme yapın.
C
Çarpıcı bir giriş yapmaya özen gösterin.
D
Zamanı iyi yönetmeye çalışın.
E
Dikkat dağıtmamak için beden dilinizi kullanmayın.
Açıklama:
Beden dili bu yöntemde aktif bir şekilde kullanılmaktadır. Doğru cevap E'dir.

Soru 6

Bir kürsü konularak konu hakkında görüş bildirmek ya da tartışmak isteyen her katılımcının kürsüye gelerek kendi görüşlerini açıklayıp gerekirse başkalarının görüşleri hakkında değerlendirmelerde bulunduğu tartışma tekniği aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Açıkoturum
B
Forum
C
Vızıltı kümeleri
D
Çapraz ateş paneli
E
Münazara
Açıklama:
Forum adı verilen tartışma tekniğinde ortaya bir kürsü konulur. Bu bir serbest kürsü niteliğindedir. Konu hakkında görüş bildirmek ya da tartışmak isteyen her katılımcı kürsüye gelerek kendi görüşlerini açıklar, gerekirse başkalarının görüşleri hakkında değerlendirmelerde bulunur. Burada tüm katılımcıların özgür ve uygar bir ortamda görüş, izlenim, algı, düşünce, duygu ve yorumlarını paylaşması esastır. Özellikleri verilen tartışma yöntemi forumdur. Doğru cevap B'dir.

Soru 7

Olayların gerçekleştiği kendi doğal ortamlarına gitmek ve katılımcıların doğrudan gözlem yapmasına olanak sağlayan yöntem aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Örnekolay çözümlemesi
B
Rol oynama
C
İnceleme gezisi
D
Takım çalışması
E
Proje
Açıklama:
İnceleme gezisinde olayların gerçekleştiği kendi doğal ortamlarına gitmek ve katılımcıların doğrudan gözlem yapmasına olanak sağlanmaktadır. Eğitimin yapıldığı normal ortamda öğrenmeye konu olan olayları gözlemlemek olanaklı değilse, katılımcılar olayların olduğu, yaşandığı ya da gerçekleştiği yere götürülmektedir. Ancak bu gezi, turistik amaçlı bir etkinlik olmayıp eğitim amaçlı olduğu için baştan yönlendirme sağlanmakta, eğitimci katılımcılarla birlikte gitmekte ve etkinliğin sonunda genel bir değerlendirme yapılmaktadır. Doğru cevap C'dir.

Soru 8

I. Karışık özelliklere sahip takımlar kurun.
II. Yalnızca takım ödülü verin.
III. Yüz yüze etkileşimi özendirin.
İşletmelerdeki eğitim çalışmalarında takım çalışması yöntemini başarıyla uygulayabilmek için yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri uygulanmalıdır?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I-II
D
I-III
E
II-III
Açıklama:
İşletmelerdeki eğitim çalışmalarında takım çalışması yöntemini başarıyla uygulayabilmek için hem bireylere hem takım takıma ödül vermek gerekir.

Soru 9

I. Toplantı
II. Beyin fırtınası
III. Forum
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri tartışma tekniklerindendir?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I-II
E
II-III
Açıklama:
Beyin fırtınası, çapraz ateş paneli, vızıltı kümeleri, forum ve açıkoturum tartışma tekniklerindendir. Toplantı ise bunlardan değildir. Doğru cevap E'dir.

Soru 10

Aşağıdakilerden hangisi gösterim yönetiminin pozitif yönlerinden değildir?

Seçenekler

A
Bu yöntemle birlikte karmaşık beceriler kolayca sergilenebilmektedir.
B
Bu yöntemle yapılacak işin standartlarının ortaya konulabilmektedir.
C
Gösterimler ve geribildirimler sayesinde zamandan ve malzemeden tasarruf sağlanmaktadır.
D
Gösterilen beceriler katılımcıların yaşamda karşılaşacaklarıyla aynı olduğundan dikkat çeker.
E
Katılımcılar yaptıkları hatalara ilişkin geribildirim almaktadır.
Açıklama:
Gösterim yönteminin zayıf yönleri arasında en dikkati çeken nokta karmaşık becerileri sergileme güçlüğüdür. Yalın ve basit becerileri yapmak ve izlemek kolaydır. Ancak birbirini izleyen ve tamamlayan birçok beceri söz konusu olunca işler karışmaktadır. Nitekim karmaşık becerilerin eğitiminde gösterimler daha çok yinelenerek ya da öğrencilere daha çok deneme şansı verilerek bu sorun en aza indirilmeye çalışılmaktadır. Büyük gruplarda pek işe yaramayan bu yöntemde öğrencilerin tümüne deneme şansı ve geribildirim vermek zordur; bu nedenle, gösterim küçük gruplarda etkili bir eğitim yöntemidir. Doğru cevap A'dır.

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerde eğitim uygulamalarında yararlanılan yöntemlerden birisi değildir?

Seçenekler

A
Klasik Eğitim Yöntemleri
B
Geleneksel ve Yeni Yöntemler
C
Bireysel ve Kitlesel Eğitim Yöntemleri
D
Eğitimci Merkezli ve Öğrenci Merkezli Yöntemler
E
İşbaşı ve İş dışı Eğitim Yöntemleri
Açıklama:
Eğitim uygulamalarında yararlanılan yöntemler değişik biçimlerde sınıflandırılmaktadır;
* Geleneksel ve Yeni Yöntemler
* Bireysel ve Kitlesel Eğitim Yöntemleri
* Eğitimci Merkezli ve Öğrenci Merkezli Yöntemler
* İşbaşı ve İşdışı Eğitim Yöntemleri

Soru 12

Aşağıdakilerden hangisi eğitimin yapılış biçimi ya da bir anda eğitimden yararlanan katılımcı sayısı temel alınan eğitim yöntemlerinden birisidir.

Seçenekler

A
Klasik eğitim yöntemleri
B
Bireysel ve kitlesel eğitim yöntemleri
C
Eğitimci Merkezli ve Öğrenci Merkezli Yöntemler
D
İşbaşı ve İşdışı Eğitim Yöntemleri
E
Geleneksel ve Yeni Yöntemler
Açıklama:
Bireysel ve Kitlesel Eğitim Yöntemleri
Bu sınıflamada eğitimin yapılış biçimi ya da bir anda eğitimden yararlanan katılımcı sayısı temel alınmaktadır.

Soru 13

Eğitim nerede ve ne zaman yapılmaktadır? Bu soruya verilecek yanıt, aşağıdaki yöntemlerden hangisi olmalıdır?

Seçenekler

A
Klasik Yöntemler
B
Geleneksel ve Yeni Yöntemler
C
İşbaşı ve İş dışı Eğitim Yöntemleri
D
Eğitimci Merkezli ve Öğrenci Merkezli Yöntemler
E
Bireysel ve Kitlesel Eğitim Yöntemleri
Açıklama:
İşletmelerdeki eğitim yöntemlerini sınıflamada en yaygın kullanılan ölçütlerden biri de eğitimin iş
başında mı yoksa iş dışında mı yapıldığıdır. Soru kısaca şöyle de sorulabilir: Eğitim nerede ve ne zaman
yapılmaktadır? Bu soruya verilecek yanıt, zaten eğitimde kullanılan yöntemin işbaşı ya da işdışı sayılması
anlamına gelecektir.

Soru 14

Aşağıdakilerden hangisi eğitim yöntemlerini seçme ölçütlerinden birisi değildir?

Seçenekler

A
Eğitim Alacak Grubun Büyüklüğü
B
Kazandırılacak Yeterlikler
C
Konunun Özelliği
D
Tartışma
E
Fiziksel Tesisler
Açıklama:
Eğitim uygulamaları için uygun eğitim yöntemlerinin seçimi sanıldığı kadar kolay değildir. Birçok insan
bu tür kararların eğitimcilerin tercihine göre verildiğini düşünmektedir. Oysa durum hiç de böyle değildir.
Duruma uygun eğitsel yöntem seçiminin yapılabilmesi, birçok değişkenin dikkate alınmasını zorunlu
kılmaktadır. Her biri eğitimin önemli boyutlarına işaret eden ve oldukça önemli birer ölçüt işlevi gören bu
değişkenler;
* Eğitim Alacak Grubun Büyüklüğü
* Kazandırılacak Yeterlikler
* Konunun Özelliği
* Süre ve Bütçe
* Fiziksel Tesisler
* Teknolojik Olanaklar
* Eğitimcinin Yöntemlere Yatkınlığı

Soru 15

Aşağıdakilerden hangisi yaygın kullanılan eğitim yöntemleri arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Forum
B
Düz anlatım
C
Soru-Yanıt
D
Tartışma
E
Gösterim
Açıklama:
Genel anlamda eğitim uygulamalarında işe koşulan birçok yöntem vardır. Ancak bunların yalnızca
bazıları işletmelerdeki eğitim çalışmalarında yararlanılabilecek niteliktedir;
* Düzanlatım
* Soru-Yanıt
* Tartışma
* Gösterim
* Alıştırma
* Örnekolay Çözümlemesi
* Rol Oynama
* Takım Çalışması
* Proje
* İnceleme Gezisi

Soru 16

Çoğunlukla sözel bilgilerin uzman bir eğitimci tarafından belirli bir hedef kitleye aktarılmasına dayanan eğitim yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Soru-Yanıt
B
Düzanlatım
C
Tartışma
D
Gösterim
E
Örnekolay Çözümlemesi
Açıklama:
Alanyazında “düzanlatım” ya da “anlatım” olarak adlandırılan bu yöntem çoğunlukla sözel bilgilerin
uzman bir eğitimci tarafından belirli bir hedef kitleye aktarılmasına dayanmaktadır.

Soru 17

Konunun farklı bakış açılarından irdelenmesi söz konusu olan eğitim yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Soru-Yanıt
B
Gösterim
C
Alıştırma
D
Tartışma
E
Örnekolay Çözümlemesi
Açıklama:
Bir eğitim yöntemi olarak tartışmada bir konunun farklı bakış açılarından irdelenmesi söz konusudur.
Dolayısıyla, seçilen konunun tartışmaya uygun olmalıdır. Ayrıca, tartışacak insanların konu hakkında
yeterli birikime sahip olmaları gerekir.

Soru 18

Usta bir eğitimci bir işin yapılış biçimini kısa açıklamalar ve somut uygulamalarla anlatmasının söz konusu olduğu eğitim yöntemi hangisidir?

Seçenekler

A
Gösterim
B
Düzanlatım
C
Örnek olay çözümlemesi
D
Tartışma
E
Soru-yanıt
Açıklama:
Gösterim (demonstration) yönteminde usta bir eğitimci bir işin yapılış biçimini kısa açıklamalar ve somut
uygulamalarla göstermesi söz konusudur. Bu yöntemin kullanıldığı durumlarda eğitimci, konuya ilişkin
açıklamalarını bitirdikten ve kuramsal boyutta anlaşılmayan herhangi bir nokta kalmadığından emin
olduktan sonra gösterim aşamasına geçer.

Soru 19

Katılımcılar içerik hakkında temel bilgileri edindikten sonra öğrenilenleri pekiştirmek,
çeşitlendirmek ya da kalıcılaştırmak amacıyla sunulan uyarıcılara öğrencilerin tepki vermesine dayalı bir dayalı eğitim yöntemi hangisidir?

Seçenekler

A
Örnek olay çözümlemesi
B
Tartışma
C
Soru-yanıt
D
Gösterim
E
Alıştırma
Açıklama:
Alıştırma yöntemi, katılımcılar içerik hakkında temel bilgileri edindikten sonra öğrenilenleri pekiştirmek,
çeşitlendirmek ya da kalıcılaştırmak amacıyla sunulan uyarıcılara öğrencilerin tepki vermesine dayalı bir
yöntemdir.

Soru 20

Özünde katılımcıların bir olayı kendi yaşantıları yoluyla canlandırmasına dayanan eğitim yöntemi hangisidir?

Seçenekler

A
Tartışma
B
Örnek olay incelemesi
C
Rol oynama
D
Gösterim
E
Örnek olay çözümleme
Açıklama:
Rol oynama yöntemi bazen “drama” olarak da adlandırılmaktadır. Bu yöntem, özünde katılımcıların bir
olayı kendi yaşantıları yoluyla canlandırmasına dayanmaktadır.

Soru 21

Aşağıdakilerden hangisi eğitim yöntemini seçme ölçütlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Eğitim Alacak Grubun Büyüklüğü
B
Kazandırılacak Yeterlikler
C
Konunun Özelliği
D
Güncel olaylar
E
Eğitimcinin Yöntemlere Yatkınlığı
Açıklama:
Eğitim uygulamaları için uygun eğitim yöntemlerinin seçimi sanıldığı kadar kolay değildir. Birçok insan bu tür kararların eğitimcilerin tercihine göre verildiğini düşünmektedir. Oysa durum hiç de böyle değildir. Duruma uygun eğitsel yöntem seçiminin yapılabilmesi, birçok değişkenin dikkate alınmasını zorunlu kılmaktadır. Her biri eğitimin önemli boyutlarına işaret eden ve oldukça önemli birer ölçüt işlevi gören bu değişkenler aşağıdaki gibidir:
  • Eğitim Alacak Grubun Büyüklüğü
  • Kazandırılacak Yeterlikler
  • Konunun Özelliği
  • Süre ve Bütçe
  • Fiziksel Tesisler
  • Teknolojik Olanaklar
  • Eğitimcinin Yöntemlere Yatkınlığı

Soru 22

Özü Sokratik sorgulama tekniği olan öğretim yöntemi hangisidir?

Seçenekler

A
Düzanlatım
B
Soru-Yanıt
C
Tartışma
D
Gösterim
E
Alıştırma
Açıklama:
Soru-yanıt yöntemi eski çağ düşünürlerinden Sokrates tarafından yaygın ve başarı biçimde kullanıldığı için bu yönteme “Sokratik yöntem” de denilmektedir. Bilindiği üzere, Sokrates’in en önemli özelliği sürekli sorular sorması, aldığı yanıtlara bağlı olarak yeni sorular üretmesi, her sorunun düşünmeye yeni bir boyut katması ve çoğunlukla karşısındaki kişinin başlangıçta verdiği yanıttan vaz geçilerek çok farklı ve yeni bir yanıta ulaşmasını sağlamasıdır. İşin sırrı, düşünmeyi öğretmek ya da düşünmeye aracılık etmektir.

Soru 23

Konu hakkında görüş bildirmek ya da tartışmak isteyen her katılımcının ortaya konulan kürsüye gelerek kendi görüşlerini açıkladığı, gerekirse başkalarının görüşleri hakkında değerlendirmelerde bulunduğu ve tüm katılımcıların özgür ve uygar bir ortamda görüş, izlenim, algı, düşünce, duygu ve yorumlarını paylaşması esas olan tartışma tekniği hangisidir?

Seçenekler

A
Beyin fırtınası
B
Çapraz ateş paneli
C
Vızıltı kümeleri
D
Forum
E
Açıkoturum
Açıklama:
Forum adı verilen tartışma tekniğinde ortaya bir kürsü konulur. Bu bir serbest kürsü niteliğindedir. Konu hakkında görüş bildirmek ya da tartışmak isteyen her katılımcı kürsüye gelerek kendi görüşlerini açıklar, gerekirse başkalarının görüşleri hakkında değerlendirmelerde bulunur. Burada tüm katılımcıların özgür ve uygar bir ortamda görüş, izlenim, algı, düşünce, duygu ve yorumlarını paylaşması esastır. Dolayısıyla, her katılımcı kendi birikimi ya da hazırlığına dayalı olarak bir paylaşımda bulunur. Kişisel görüşlerden tüm katılımcılar yararlanmaya çalışır. Forum da görüş zenginliği kadar görüşlerin etkileşimi ve çarpışması da önemlidir.

Soru 24

Hangi yöntem daha çok uygulama içeren bir işin yapılış biçimine dönük bedensel becerilerin kazandırılmasıyla ilgili eğitimlerde kullanılmakta ve bu yönüyle, devinsel yeterliklerin öğretiminde oldukça etkili bir yöntemdir?

Seçenekler

A
Düzanlatım
B
Tartışma
C
Gösterim
D
Alıştırma
E
Soru-Yanıt
Açıklama:
Gösterim yöntemi daha çok uygulama içeren bir işin yapılış biçimine dönük bedensel becerilerin kazandırılmasıyla ilgili eğitimlerde kullanılmaktadır. Bu yönüyle, devinsel (psychomotor) yeterliklerin öğretiminde oldukça etkili bir yöntemdir. Genellikle küçük gruplarda kullanılan bu yöntem, yalnızca bir işin doğru yapılış biçimini göstermede değil, yanlış uygulamaları ya da istenmeyen alışkanlıkları ortadan kaldırma konusunda da etkilidir. Birçok işletmede işe alıştırma eğitimlerinde, yönlendirmeli görevlerde ve standartları olan işlerin gerektirdiği becerilerin kazandırılmasında gösterim yönteminden geniş ölçüde yararlanılmaktadır. Örneğin, kalıp çıkarma ya da döküm yapma gibi konulardaki eğitimlerde bu yöntemi başarıyla kullanmak olanaklıdır.

Soru 25

Katılımcıların içerik hakkında temel bilgileri edindikten sonra öğrenilenleri pekiştirmek, çeşitlendirmek ya da kalıcılaştırmak amacıyla sunulan uyarıcılara öğrencilerin tepki vermesine dayalı eğitim yöntemi hangisidir?

Seçenekler

A
Alıştırma
B
Örnek olay
C
Düzanlatım
D
Gösterim
E
Tartışma
Açıklama:
Alıştırma yöntemi, katılımcılar içerik hakkında temel bilgileri edindikten sonra öğrenilenleri pekiştirmek, çeşitlendirmek ya da kalıcılaştırmak amacıyla sunulan uyarıcılara öğrencilerin tepki vermesine dayalı bir yöntemdir. Bu yöntemde önce eğitimcinin yaptığı açıklamalardan ya da basılı-yazılı kaynaklardan ön bilgileri edinmek gerekir. Söz konusu bilgiler çoğu zaman ezbere dayalı sözel bilgiler niteliğindedir. Ancak edinilen bilgiler anlamlı ya da kalıcı bir öğrenme için yeterli olmadığı için bunları pekiştirmek amacıyla alıştırmalara/uygulamalara başvurulmaktadır. Alıştırmalar ya eğitimcinin denetimi altında tamamlanır, ya öğrencilerin birlikte ve dönüşümlü çalışmalarına dayalı olarak gerçekleştirilir ya da teknoloji destekli uygulamalar biçiminde yapılır. Bu açıklamalardan da anlaşılacağı üzere, öğrenciler konu hakkında belirli bilgileri edinmeden alıştırma yapılamaz, yapılsa da istenen sonuçlar alınamaz.

Soru 26

Özü itibariyle gerçek ya da sanal bir olayın ayrıntılı biçimde incelenmesine dayanan yöntem hangisidir?

Seçenekler

A
Alıştırma
B
İnceleme Gezisi
C
Rol Oynama
D
Takım Çalışması
E
Örnekolay Çözümlemesi
Açıklama:
Alanyazında “vaka incelemesi” ya da “durum çalışması” olarak da geçen örnekolay çözümlemesi yöntemi, özü itibariyle gerçek ya da sanal bir olayın ayrıntılı biçimde incelenmesine dayanır. Burada eğitimcinin hazırladığı ya da seçtiği önemli bir olayın betimlemesi üzerinde çözümlemeler yapılır ve olaya bağlı olarak yöneltilen sorulara yanıt üretilir. İncelenen olay gerçekte bire bir yaşanmış bir durumu yansıtabileceği gibi, eğitimcinin tümüyle kendisinin ürettiği senaryoya dayalı bir olay da olabilir. Önemli olan şey, olayın ayrıntılı biçimde çözümlenmesinden öğrenilecek bir şeylerin olmasıdır. Belki de bu nedenle bazı işletmelerde örnekolay çözümlemesi yönteminin kullanımı daha çok “beklenen sorunlar” yaklaşımı biçiminde uygulanmaktadır.

Soru 27

Hangisi rol oynama yönteminden istenen sonuçların alınabilmesi için hazırlık ve uygulama aşamasında dikkat edilmesi gerekenlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Oyuncuların özelliklerine göre rol dağıtın
B
Takım çalışmasının önemini vurgulayın
C
Her sahnenin 25-30 dakika sürmesini sağlayın
D
Kimsenin kişisel gösteri yapmasına izin vermeyin
E
Oyundan sonra öğrencilerin görüşlerini alın
Açıklama:
Rol oynama yönteminden istenen sonuçların alınabilmesi için hazırlık ve uygulama aşamasında dikkat edilmesi gereken noktalar aşağıdaki gibi özetlenebilir:
  • Canlandırılacak olayı iyi seçin.
  • Oyuncuların özelliklerine göre rol dağıtın.
  • Takım çalışmasının önemini vurgulayın.
  • Öğrencilerin dikkatini yönlendirin.
  • Her sahnenin 5-10 dakika sürmesini sağlayın.
  • Kimsenin kişisel gösteri yapmasına izin vermeyin.
  • Rahat ve güvenli bir ortam yaratın.
  • Oyundan sonra öğrencilerin görüşlerini alın.

Soru 28

Açıklama yapma, dinleme, soru sorma, yardım etme, coşturma, enerji katma, yönlendirme sağlama, çıkış yolu önerme vb. becerilerde katılımcıların gittikçe yetkinleştiği yöntem hangisidir?

Seçenekler

A
Örnekolay Çözümlemesi
B
Takım Çalışması
C
Rol Oynama
D
Tartışma
E
Proje
Açıklama:
Takım çalışması iyi yapılandırılıp yönetildiğinde başarıya katkıda bulunan bazı üstünlüklerin varlığı dikkati çekmektedir. Bunların başında takım üyeleri arasındaki olumlu bağımlılık gelmektedir. Bu, “birlikte batmak ya da birlikte yüzmek” olarak sloganlaştırılabilir. Takım çalışmasında herkes kendi takım üyelerinin başarılı olmasını ister ve bu yönde sorumluluk üstlenir. Başarılı takım çalışması uygulamalarında herkesin bireysel katkısı ölçülür ve değerlendirilir. Bu nedenle, kimse katkısını azaltmaz ya da başkalarından geçinmeye çalışmaz. Takımlarda öğrenme için çok önemli olan bireylerarası iletişim becerilerin kullanımı en üst düzeydedir. Açıklama yapma, dinleme, soru sorma, yardım etme, coşturma, enerji katma, yönlendirme sağlama, çıkış yolu önerme vb. becerilerde katılımcılar gittikçe yetkinleşirler. Bunun sonucunda takım üyeleri arasında etkileşim verimli sonuçlar sağlar. Ayrıca, takım çalışması yönteminin bir parçası olarak görev sonunda takımlar mutlaka kendi çalışma biçimlerini ve elde ettikleri sonuçları eleştirel olarak değerlendirilir.

Soru 29

Eğitim yöntemi olarak projelerin en önemli yararı nedir?

Seçenekler

A
Dolaylı ve deneyimsel öğrenme etkinliklerine dayanması
B
Kuramsal bilgilerin uygulanması ve gerçek sorunlara çözüm üretilmesi
C
Projenin tür ve kapsamına göre hedeflenen öğrenme kazanımlarının farklılaşması
D
Öğrenciler arasında ortak çalışma ve işbirliği kültürünü geliştirmesi
E
Araştırma yapmayı özendirmesi ve bilimsel düşünme becerilerini temel alması
Açıklama:
Eğitim yöntemi olarak projelerin en önemli yararı, kuramsal bilgilerin uygulanması ve gerçek sorunlara çözüm üretilmesidir. Bu yöntemin başka bir yararı, öğrenciler arasında ortak çalışma ve işbirliği kültürünü geliştirmesidir. Araştırma yapmayı özendirmesi ve bilimsel düşünme becerilerini temel alması da önemli bir üstünlüktür. Proje yönteminin doğasında bulunan başka bir yönü, alternatif bilgi kaynaklarından yararlanmayı teşvik etmesidir. Ayrıca, her proje çalışması belirli ölçüde bir yaratıcılık gerektirdiği için öğrenciler önemli kazanımlar elde etmektedirler.

Soru 30

İnceleme gezisi yönteminin en önemli üstünlüğü hangisidir?

Seçenekler

A
Öğrencilere birinci elden öğrenme yaşantıları sağlaması
B
Özellikle gözlem yeteneği iyi olan öğrencilerin kişisel anlamda farklı deneyimler yaşayabilmeleri
C
Gezinin bir parçası olarak yerinde açıklama yapan uzmanların ya da kılavuzların da birer öğrenme kaynağı olmaları
D
Bazı durumlarda katılımcıların tanık olduğu olayların toplumsal sorumluluk duygularını geliştirmeleri
E
Eğitimci ya da işletme açısından çevreyle ilişkilerin geliştirilmesi
Açıklama:
İnceleme gezisi yönteminin en önemli üstünlüğü öğrencilere birinci elden öğrenme yaşantıları sağlamasıdır. Geziye katılan her öğrenci doğrudan ve aracısız bir öğrenme şansı elde etmektedir. Özellikle gözlem yeteneği iyi olan öğrenciler kişisel anlamda farklı deneyimler yaşayabilmektedirler. Ayrıca, gezinin bir parçası olarak yerinde açıklama yapan uzmanlar ya da kılavuzlar da birer öğrenme kaynağı olmaktadır. Gezi sırasında katılımcılar açıklama yapan uzmanlara sorular sorup merak ettikleri noktalara açıklık getirmektedirler. Eğitimci ya da işletme açısından da çevreyle ilişkiler geliştirilmekte ya da var olan ilişkilerin pekiştirilmesi sağlanmaktadır. Dahası, bazı durumlarda katılımcıların tanık olduğu olaylar onların toplumsal sorumluluk duygularını da geliştirmektedir.

Soru 31

"Toplumsal hedefler doğrultusunda kendi gizil güçlerine dayalı olarak ve gelişimlerine katkıda bulunmak üzere bireylerin davranış örüntülerini değiştirme süreci" aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Eğitim
B
Yetiştirme
C
Öğretim
D
Öğrenme
E
Yöntem
Açıklama:
Günümüz eğitim uygulamalarının ulaştığı boyutları da düşünerek daha kapsamlı bir eğitim tanımı
yapmaya gereksinim duyulmaktadır. Buradan hareketle eğitim; “toplumsal hedefler doğrultusunda kendi
gizil güçlerine dayalı olarak ve gelişimlerine katkıda bulunmak üzere bireylerin davranış örüntülerini
değiştirme süreci” (Şimşek, 2011) biçiminde tanımlanabilir.
Doğru cevap a'dır.

Soru 32

Yetişkin eğitiminde “katılımcı merkezli yöntem” olarak da anılan eğitim yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Geleneksel eğitim yöntemi
B
Öğrenci merkezli yöntem
C
Kitlesel eğitim yöntemi
D
Bireysel eğitim yöntemi
E
İşbaşı eğitim yöntemi
Açıklama:
Öğrenci merkezli yöntem kavramı özellikle yetişkin eğitiminde “katılımcı merkezli yöntem” olarak da anılmaktadır. Doğru cevap b'dir.

Soru 33

Eğitimin genelde üretimin yapıldığı ya da hizmetin verildiği yerde gerçekleştirildiği, eğitimcinin de ilgili birimdeki bir yönetici ya da ustabaşından oluştuğu eğitim yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Öğrenci Merkezli Yöntem
B
Eğitimci Merkezli Yöntem
C
İşbaşı Eğitim Yöntemi
D
Bireysel Eğitim Yöntemi
E
Kitlesel Eğitim Yöntemi
Açıklama:
İş başındaki eğitimlerde katılımcılar üretim sürecinin bir parçası olarak uygun öğrenme yaşantıları
kazanırlar. Eğitim, genelde üretimin yapıldığı ya da hizmetin verildiği yerde gerçekleştirilir. Eğitimci de
ilgili birimdeki bir yönetici ya da ustabaşı olabilir.
Doğru cevap c'dir.

Soru 34

I. Eğitim Alacak Grubun Büyüklüğü
II. Kazandırılacak Yeterlikler
III. Konunun Özelliği
IV. Süre ve Bütçe
V. Fiziksel Tesisler
Yukarıdakilerden hangisi-hangileri eğitim yöntemlerini seçme ölçütlerindendir?

Seçenekler

A
Hepsi
B
IV. ve V.
C
III. IV. ve V.
D
II. III. ve IV.
E
I. II. ve III.
Açıklama:
I. Eğitim Alacak Grubun Büyüklüğü
II. Kazandırılacak Yeterlikler
III. Konunun Özelliği
IV. Süre ve Bütçe
V. Fiziksel Tesisler'in her biri eğitim eğitim yöntemlerini seçme ölçütlerindendir.
Doğru cevap a'dır.

Soru 35

Çoğunlukla sözel bilgilerin uzman bir eğitimci tarafından belirli bir hedef kitleye aktarılmasına dayanan eğitim yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Soru-Yanıt
B
Düzanlatım
C
Tartışma
D
Gösterim
E
Alıştırma
Açıklama:
Alanyazında “düzanlatım” ya da “anlatım” olarak adlandırılan bu yöntem çoğunlukla sözel bilgilerin
uzman bir eğitimci tarafından belirli bir hedef kitleye aktarılmasına dayanmaktadır. Tarihsel olarak
bakıldığında belki de en eski ve geleneksel yöntemdir.
Doğru cevap b'dir.

Soru 36

Eski çağ düşünürlerinden Sokrates tarafından yaygın ve başarı biçimde kullanıldığı için “Sokratik yöntem” de denilen eğitim yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Soru-Yanıt
B
Düzanlatım
C
Tartışma
D
Gösterim
E
Alıştırma
Açıklama:
Sor-yanıt yöntemi eski çağ düşünürlerinden Sokrates tarafından yaygın ve başarı biçimde kullanıldığı
için bu yönteme “Sokratik yöntem” de denilmektedir. Bilindiği üzere, Sokrates’in en önemli özelliği
sürekli sorular sorması, aldığı yanıtlara bağlı olarak yeni sorular üretmesi, her sorunun düşünmeye yeni
bir boyut katması ve çoğunlukla karşısındaki kişinin başlangıçta verdiği yanıttan vaz geçilerek çok farklı
ve yeni bir yanıta ulaşmasını sağlamasıdır. İşin sırrı, düşünmeyi öğretmek ya da düşünmeye aracılık
etmektir.
Doğru cevap a'dır.

Soru 37

Aşağıdakilerden hangisi eğitimde tartışma yöntemi tekniklerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Beyin fırtınası
B
Çapraz ateş paneli
C
Arı modeli
D
Vızıltı kümeleri
E
Açıkoturum
Açıklama:
Eğitim yöntemlerinden tartışma teknikleri; Beyin fırtınası, Çapraz ateş paneli, Vızıltı kümeleri, Açıkoturum ve Forum'dur. Arı modeli yoktur. Doğru cevap c'dir.

Soru 38

......................... yöntemi daha çok uygulama içeren bir işin yapılış biçimine dönük bedensel becerilerin kazandırılmasıyla ilgili eğitimlerde kullanılmaktadır. Bu yönüyle, devinsel (psychomotor) yeterliklerin öğretiminde oldukça etkili bir yöntemdir. Genellikle küçük gruplarda kullanılan bu yöntem, yalnızca bir işin doğru yapılış biçimini göstermede değil, yanlış uygulamaları ya da istenmeyen alışkanlıkları ortadan kaldırma konusunda da etkilidir. Birçok işletmede işe alıştırma eğitimlerinde, yönlendirmeli görevlerde
ve standartları olan işlerin gerektirdiği becerilerin kazandırılmasında bu yöntemden geniş ölçüde yararlanılmaktadır. Örneğin, kalıp çıkarma ya da döküm yapma gibi konulardaki eğitimlerde bu yöntemi başarıyla kullanmak olanaklıdır.
Yukarıdaki paragrafta açıklanan eğitim yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Tartışma
B
Alıştırma
C
Örnekolay Çözümlemesi
D
Gösterim
E
Rol Oynama
Açıklama:
Gösterim (demonstration) yönteminde usta bir eğitimci bir işin yapılış biçimini kısa açıklamalar ve somut
uygulamalarla göstermesi söz konusudur. Bu yöntemin kullanıldığı durumlarda eğitimci, konuya ilişkin
açıklamalarını bitirdikten ve kuramsal boyutta anlaşılmayan herhangi bir nokta kalmadığından emin
olduktan sonra gösterim aşamasına geçer. Gösterim için uygun ortam düzenlemesinin yapılmış olması ve
öğrencilerin dikkatinin yönlendirilmesi gerekir. Her şeyin hazır olduğu noktada eğitimci kısa ve özlü
açıklamalar eşliğinde uygulamalı işlemlerin nasıl yapılması gerektiğini öğrencilere gösterir. İşin yapılış
biçimini dikkatle izleyen öğrencilerden bazılarına eğitimci kendi gösteriminden sonra deneme şansı verir.
Öğrencilerin olası hatalarına ilişkin geribildirimler verdikten ve uyarılarda bulunduktan sonra eğitimci
önemli noktaları toparlayarak gösterimi tamamlar.
Doğru cevap d'dir.

Soru 39

Özü itibariyle gerçek ya da sanal bir olayın ayrıntılı biçimde incelenmesine dayanan, alanyazında “vaka incelemesi” ya da “durum çalışması” olarak da geçen eğitim yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yaratıcı drama
B
Örnekolay Çözümlemesi
C
Takım Çalışması
D
İnceleme Gezisi
E
Proje
Açıklama:
Alanyazında “vaka incelemesi” ya da “durum çalışması” olarak da geçen örnekolay çözümlemesi
yöntemi, özü itibariyle gerçek ya da sanal bir olayın ayrıntılı biçimde incelenmesine dayanır. Burada
eğitimcinin hazırladığı ya da seçtiği önemli bir olayın betimlemesi üzerinde çözümlemeler yapılır ve
olaya bağlı olarak yöneltilen sorulara yanıt üretilir.
Doğru cevap b'dir.

Soru 40

Özünde katılımcıların bir olayı kendi yaşantıları yoluyla canlandırmasına dayanana eğitim yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
İnceleme Gezisi
B
Takım Çalışması
C
Alıştırma
D
Örnekolay Çözümlemesi
E
Rol Oynama (Drama)
Açıklama:
Rol oynama yöntemi bazen “drama” olarak da adlandırılmaktadır. Bu yöntem, özünde katılımcıların bir
olayı kendi yaşantıları yoluyla canlandırmasına dayanmaktadır. Burada önceden hazırlanmış belirli bir
senaryo vardır ve senaryo gereği oluşturulan roller söz konusudur.
Doğru cevap e'dir.

Soru 41

Aşağıdakilerden hangisi eğitim uygulamalarındaki boyutlarla ilgili doğru değildir?

Seçenekler

A
Eğitim toplumsal hedefler doğrultusunda yapılmaktadır.
B
Bireylerin gizil güçlerini temel almayan bir eğitimin başarılı olma olasılığı düşüktür.
C
Eğitimde davranışı değiştirmek yeterli olmaktadır.
D
Eğitim mutlaka bireyin gelişimine katkıda bulunan bir süreç olmalıdır.
E
Öğrenme bireysel olabilir ama eğitimin mutlaka toplumsal bir yanı vardır.
Açıklama:
Eğitimde yalnızca davranışı değiştirmek yetmez, davranışa kaynaklık eden tüm değerler sisteminin değiştirilmesi gerekir. Doğru cevap C'dir.

Soru 42

I. Büyük ölçüde pedagojik anlayışı yansıtırlar.
II. Bir eğitimci ve yaklaşık 25-30 kişiden oluşan tipik bir sınıf vardır.
III. Eğitimciler kendilerini daha serbest hissetmektedir.
IV. Yöntem konusunda olabildiğince farklı yaklaşımlar izlemektedirler
Yukarıdakilerden hangileri geleneksel eğitim yöntemlerinin özelliklerindendir?

Seçenekler

A
I-II
B
III-IV
C
I-II-III
D
I-II-IV
E
II-III-IV
Açıklama:
Geleneksel yöntemler büyük ölçüde pedagojik bir anlayışı yansıtmaktadır. Burada bir eğitimci ve yaklaşık 25-30 kişiden oluşan tipik bir sınıf vardır. Eğitimci konu hakkında uzmanlığa sahiptir. Yeni uygulamalarda ise eğitimciler kendilerini görece daha serbest hissetmekte ve yöntem konusunda olabildiğince farklı yaklaşımlar izlemektedirler. Doğru cevap A'dır.

Soru 43

I. Mutlaka bir eğitimci ve öğrenci grubu vardır.
II. Öğrenci grubunun büyüklüğü ya da küçüklüğü önemlidir.
III. Düzanlatım küçük gruplar için uygun bir yöntemdir.
IV. Küçük gruplarda daha çok etkileşim ve etkin katılım beklenir.
Yukarıdakilerden hangileri kitlesel eğitim yöntemleri için söylenebilir?

Seçenekler

A
I-II
B
III-IV
C
I-II-III
D
I-II-IV
E
II-III-IV
Açıklama:
Kitlesel eğitim yöntemlerinde mutlaka bir eğitimci ve öğrenci grubu vardır. Grubun büyüklüğü katılımcıların sayısına göre değişebilir. Küçük gruplarda daha çok etkileşim ve etkin katılım beklenirken büyük gruplarda eğitimcinin sunuş yapması ve katılımcıların daha çok dinleyici konumunda olması beklenir. Örneğin, düzanlatım, büyük gruplar için uygun bir yöntemdir ama rol oynama küçük gruplar için daha uygundur. Doğru cevap D'dir.

Soru 44

I. Süreç boyunca öğrencilerin etkin katılımı tasarlanır.
II. Öğrencilerin bireysel farklılıkları geri planda tutulur.
III. Öğrencilere uygulamalı çalışmalar yaptırılır.
IV. Değerlendirme sonunda bireysel geribildirim verilir.
Yukarıdakilerden hangileri öğrenci merkezli yöntemlerde görülebilir?

Seçenekler

A
I-II
B
II-IV
C
I-III-IV
D
I-II-III
E
II-III-IV
Açıklama:
Öğrenci merkezli yöntemlerin uygulandığı eğitimlerde asıl söz sahibi olan öğrencilerdir. Tüm süreç öğrencilerin etkin katılımını gerçekleştirmeye dönük olarak tasarımlanmıştır. Öğrencilerin bireysel farklılıklarına saygı duyulur ve bu farklılıklara duyarlı bir eğitim yapılır. Eğer bireysel farklılıkları dikkate alan bir eğitim söz konusu değilse, eğitim süresinin tümünü öğrenciler kullansa bile kullanılan yöntemin öğrenci merkezli olduğunu söyleme olanağı yoktur. Kavramsal olarak ancak öğrenme gereksinimlerini karşılamayı hedefleyen, süreç içinde tam öğrenmeyi uygulayan, katılımcılara söz hakkı tanıyan, etkileşimi canlı tutan, uygulamalı çalışmalar yaptıran, öğrenme güçlüklerine çözüm üreten ve değerlendirme sonunda bireysel geribildirim veren bir eğitim öğrenci merkezli sayılabilir. Doğru cevap C'dir.

Soru 45

I. Eğitim, genelde üretimin yapıldığı ya da hizmetin verildiği yerde gerçekleşir.
II. Eğitime katılan kişi aynı anda işini de yapmaya çalışmaz.
III. Bu eğitimlerde katılımcılar üretim sürecinin bir parçası olarak uygun öğrenme yaşantıları kazanırlar.
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri işbaşı eğitimin özelliklerindendir?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I-II
E
I-III
Açıklama:
İş dışındaki eğitim uygulamalarında katılımcılar çalıştıkları birimlerde sorumlu oldukları işleri geçici bir süre bırakarak eğitim boyunca başka bir ortamda bulunurlar. Burada önemli olan eğitime katılan kişinin aynı anda işini de yapmaya çalışmamasıdır. Eğer katılımcı zihinsel olarak işini geride bırakamamışsa, iş dışındaki eğitimler pek başarılı olmamaktadır. Bu nedenle doğru cevap E'dir.

Soru 46

Aşağıdakilerden hangisi düzanlatım yönteminde başarılı sonuçlar almak için yapılacaklardan değildir?

Seçenekler

A
Önceden prova yapmak
B
Konuyu dağıtmamak için etkileşimde bulunmamak
C
Beden dilini iyi kullanmak
D
Eğitimin sonunda akılda kalıcı bir özetleme yapmak
E
Görsel-işitsel ortamlardan yararlanmak
Açıklama:
İlgiyi canlı tutmak için etkileşime önem verilmelidir. Doğru cevap B'dir.

Soru 47

Yerleştirilen kürsüye konu hakkında görüş bildirmek ya da tartışmak isteyen her katılımcının gelerek kendi görüşlerini açıkladığı ve de gerekirse başkalarının görüşleri hakkında değerlendirmelerde bulunduğu tartışma yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Açıkoturum
B
Çapraz ateş paneli
C
Forum
D
Vızıltı kümeleri
E
Beyin fırtınası
Açıklama:
Özellikleri verilen tartışma tekniği ortaya bir kürsünün konduğu herkesin görüş zenginliği kadar görüşlerin etkileşimi ve çarpışması da önemli olduğu forum yöntemidir. Doğru cevap C'dir.

Soru 48

Bu yöntem, özünde katılımcıların bir olayı kendi yaşantıları yoluyla canlandırmasına dayanmaktadır. Burada önceden hazırlanmış belirli bir senaryo vardır ve senaryo gereği oluşturulan roller söz konusudur. Katılımcılar bu rolleri kendi aralarında paylaşır, hazırlıklarını tamamlar, sonra da olayları canlandırırlar.
Yukarıda özellikleri verilen yöntem aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Rol oynama
B
Örnekolay çözümlemesi
C
Alıştırma
D
Gösterim
E
Münazara
Açıklama:
Tanımı verilen yöntem zaman zaman drama olarak da adlandırılan rol oynamadır. Rol oynama yöntemi katılımcıları gerçek yaşama hazırlar çünkü olaylar ve roller gerçek yaşamdan alınarak öğrenme etkinliğine dönüştürülmüştür. Doğru cevap A'dır.

Soru 49

I. Kalabalık katılımcı gruplarda başarı daha yüksektir.
II. Rolü olmayan katılımcılar edilgen kalır.
III. Canlandırmada yetenekli katılımcılar başatlık gösterir.
IV. Oyun ile öğrenme arasındaki ilişki tam kurulamamaktadır.
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri rol oynama yönteminin zayıf yönleri için söylenebilir?

Seçenekler

A
I-II
B
III-IV
C
I-II-III
D
I-III-IV
E
II-III-IV
Açıklama:
Rol oynama kalabalık gruplar için uygun değildir, başarılı sonuçlar için küçük gruplar gerekmektedir. Diğer maddeler ise zayıf yönler için doğrudur. Doğru cevap E'dir.

Soru 50

Aşağıdakilerden hangisi takım çalışmasını başarıyla uygulayabilmek için yapılması gerekenlerden değildir?

Seçenekler

A
Takımları 3-5 kişiden oluşturun.
B
Yüz yüze etkileşimi özendirin.
C
Hem birey hem takım ödülü verin.
D
Aynı özelliklere sahip takımlar oluşturun.
E
Görevi işbirliğine dayalı olarak yapılandırın.
Açıklama:
Karışık özelliklere sahip takımlar kurulması önemlidir. Bunun için aynı özellikler değil, farklı özelliklerden oluşan takımlar kurulması takım başarısı için önemlidir. Doğru cevap D'dir.

Soru 51

Eğitim yöntemi sınıflandırmalarından hangisinde eğitimin yapılış biçimi ya da bir anda eğitimden yararlanan katılımcı sayısı temel alınmaktadır?

Seçenekler

A
Bireysel ve Kitlesel Eğitim Yöntemleri
B
Geleneksel ve Yeni Yöntemler
C
Eğitimci Merkezli ve Öğrenci Merkezli Yöntemler
D
İşbaşı ve İşdışı Eğitim Yöntemleri
E
Geçmiş-Gelecek Yöntemler
Açıklama:
Bireysel ve kitlesel eğitim yöntemlerinde eğitimin yapılış biçimi ya da bir anda eğitimden yararlanan katılımcı sayısı temel alınmaktadır. Bu nokta önemlidir çünkü uygulamaların yanı sıra eğitime ilişkin tüm hazırlıklar ve düzenlemeler de eğitimin bireysel mi yoksa kitlesel mi yapılacağına göre değişmektedir. Yaygın anlayışa göre eğitime bireyler tek olarak katılıyorlarsa bireysel, büyüklüğü değişmekle birlikte grup olarak katılıyorlarsa kitlesel eğitim sayılmaktadır. A, B, C ve D seçeneklerindeki ifadeler eğitim yöntemleri sınıflandırmasına ilişkindir. E seçeneğindeki ifade eğitim yöntemleri sınıflandırmasıyla ilgili değildir. Doğru cevap A'dır.

Soru 52

Otomobil üreten bir fabrikanın boya ünitesindeki yeni bir işçinin, mesleki eğitiminin en azından bir bölümünü işletmenin boya ünitesinde ve ustabaşının ya da üretim liderinin sorumluluğu altında tamamladığı eğitim yöntemi aşağıdakilerden hangisi ile ifade edilmektedir?

Seçenekler

A
İşdışı Eğitim
B
İşbaşı Eğitim
C
Kitlesel Eğitim
D
Bireysel Eğitim
E
Geleneksel Eğitim
Açıklama:
İşletmelerdeki eğitim yöntemlerini sınıflamada en yaygın kullanılan ölçütlerden biri de eğitimin iş başında mı yoksa iş dışında mı yapıldığıdır. Soru kısaca şöyle de sorulabilir: Eğitim nerede ve ne zaman yapılmaktadır? Bu soruya verilecek yanıt, zaten eğitimde kullanılan yöntemin işbaşı ya da işdışı sayılması anlamına gelecektir. Soru kökünde verilen örnek işbaşı eğitime yöneliktir. Doğru cevap B'dir.

Soru 53

Aşağıdakilerden hangisi eğitim yöntemlerini seçme ölçütlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Eğitim Alacak Grubun Büyüklüğü
B
Kazandırılacak Yeterlikler
C
Eğitim Verecek Grubun Büyüklüğü
D
Konunun Özelliği
E
Süre ve Bütçe
Açıklama:
Eğitim uygulamaları için uygun eğitim yöntemlerinin seçimi sanıldığı kadar kolay değildir. Birçok insan bu tür kararların eğitimcilerin tercihine göre verildiğini düşünmektedir. Oysa durum hiç de böyle değildir. Duruma uygun eğitsel yöntem seçiminin yapılabilmesi, birçok değişkenin dikkate alınmasını zorunlu kılmaktadır. A, B, D ve E seçeneklerindeki ifadeler bu değişkenler arasındadır. C seçeneği ise bu değişkenlerden biri olarak belirtilmemiştir. Doğru cevap C'dir.

Soru 54

Birçok işletmede zorunlu olan “İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği” eğitiminin içeriği büyük ölçüde yasal düzenlemeler, işyerinde alınan güvenlik önlemleri, güvenli ya da güvensiz davranış çeşitleri, işveren ve işçi taraflarının sorumlulukları gibi konuları kapsamaktadır. Dolayısıyla bu eğitimin içeriği genelde anlatım ve gösterim yöntemleriyle sunulabilir, belki bazı konularda tartışma da yapılabilir.
Yukarıdaki ifade, eğitim yöntemi seçme ölçütlerinden hangisine örnektir?

Seçenekler

A
Kazandırılacak Yeterlikler
B
Teknolojik Olanaklar
C
Fiziksel Tesisler
D
Konunun Özelliği
E
Süre ve Bütçe
Açıklama:
Eğitimin konusu da seçilecek ve işe koşulacak yöntemi etkiler. Genel olarak sözel bilgilere dayalı bir içerik söz konusuysa eğitimci merkezli yöntemler işe yarayabilir. Buna karşılık, işlemsel becerilere dayalı bir eğitimde öğrenci merkezli yöntemlere gereksinim duyulacaktır. Verilen ifade "Konunun Özelliği" ölçütüne örnektir. Doğru cevap D'dir.

Soru 55

Bir eğitim yöntemi seçerken "Acaba eğitimci duruma uygun her yöntemi başarıyla uygulama yeterliğine sahip midir? Eğitimcinin kendisini daha rahat hissettiği belirli yöntemler var mıdır?" sorularına cevap aranıyorsa bu eğitim yöntemi seçme ölçütü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Eğitim Alacak Grubun Büyüklüğü
B
Kazandırılacak Yeterlikler
C
Konunun Özelliği
D
Teknolojik Olanaklar
E
Eğitimcinin Yöntemlere Yatkınlığı
Açıklama:
A, B, C ve D seçeneklerindeki yöntem seçme ölçütleri özünde eğitimcinin dışındaki etmenlerle ilgilidir. Ancak E seçeneğindeki ifadede verilen ölçüt doğrudan eğitimcinin kendisiyle ilgilidir. Acaba eğitimci duruma uygun her yöntemi başarıyla uygulama yeterliğine sahip midir? Eğitimcinin kendisini daha rahat hissettiği belirli yöntemler var mıdır? Eğitimcinin seçmekten ve kullanmaktan ısrarla kaçındığı yöntemler olabilir mi? Başka bir deyişle, eğitimcinin kişisel tercihleri yöntem seçiminde etkili midir? vb. sorularla eğitim yöntemi belirlenmeye çalışılır. Doğru cevap E'dir.

Soru 56

....................... yöntemi eski çağ düşünürlerinden Sokrates tarafından yaygın ve başarı biçimde kullanıldığı için bu yönteme “Sokratik yöntem” de denilmektedir.
Yukarıdaki ifadede verilen boşluğa getirilmesi en uygun ifade aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Soru-Yanıt
B
Düzanlatım
C
Tartışma
D
Gösterim
E
Alıştırma
Açıklama:
Soru-yanıt yöntemi eski çağ düşünürlerinden Sokrates tarafından yaygın ve başarı biçimde kullanıldığı için bu yönteme “Sokratik yöntem” de denilmektedir. Bilindiği üzere, Sokrates’in en önemli özelliği sürekli sorular sorması, aldığı yanıtlara bağlı olarak yeni sorular üretmesi, her sorunun düşünmeye yeni bir boyut katması ve çoğunlukla karşısındaki kişinin başlangıçta verdiği yanıttan vaz geçilerek çok farklı ve yeni bir yanıta ulaşmasını sağlamasıdır. İşin sırrı, düşünmeyi öğretmek ya da düşünmeye aracılık etmektir. Doğru cevap A'dır.

Soru 57

Okullarda “münazara” adı verilen uygulamalara benzeyen tartışma tekniği aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Beyin fırtınası
B
Çapraz ateş paneli
C
Vızıltı kümeleri
D
Forum
E
Açıkoturum
Açıklama:
Seçeneklerin hepsinde tartışma teknikleri yer almaktadır. Çapraz ateş paneli tekniği daha çok okullardaki “münazara” adı verilen uygulamalara benzer. Burada keskin ve birbirine ciddi anlamda alternatif oluşturan iki görüş ya da taraf vardır. Her görüşü savunan öğrenciler kendi aralarında bir ekip oluştururlar. Hazırlıklarını yaptıktan sonra tartışmaya geçilir. Ekip sözcüleri karşılıklı olarak sırayla (bir o ekipten bir öteki ekipten olmak üzere) söz alırlar. Tartışma için iki ekibin yanı sıra bir yönetici ve bir jüriye gereksinim vardır. Yönetici genellikle eğitimcidir, jüri üyeleri öğrenciler arasından gönüllük ilkesiyle seçilebilir. Yöneticinin görevi, tartışmanın kurallarını açıklamak ve kurallara uygun biçimde tartışmanın yapılmasını sağlamaktır. Jüri üyelerinin görev ise hangi ekibin daha güçlü ve ikna edici bir tartışma çıkardığını, yani tartışmayı kimin kazandığını belirlemektir. Jürinin kararı hangi görüşün daha doğru olduğunu saptamak değil, yalnızca daha iyi tartışma yapan ekibin kim olduğunu belirlemektir. Heyecan, aidiyet, araştırma, iletişim, zaman yönetimi ve işbirliği gibi becerileri de geliştiren bu tartışma tekniğinin sonunda eğitimci her iki görüşte de dikkate değer yönleri özetleyerek oturumu kapatır. Doğru cevap B'dir.

Soru 58

Öğrenmeye en temel katkısı pekiştirme olan eğitim yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Tartışma
B
Gösterim
C
Alıştırma
D
Düzanlatım
E
Proje
Açıklama:
Alıştırmaların öğrenmeye en temel katkısı pekiştirmedir. Yüzeysel ve yetersiz öğrenme durumlarının yaratacağı sakıncaları alıştırma yaparak gidermek olanaklıdır. Ayrıca, her alıştırmanın öğrenme bağlamını değiştirerek kavramsal öğrenmeye ya da ilkesel genellemelere zemin hazırlanabilir. Doğru cevap C'dir.

Soru 59

Bir işin yapılış biçimine dönük bedensel becerilerin kazandırılmasının hedeflendiği bir eğitimde aşağıdaki yöntemlerden hangisi seçilmelidir?

Seçenekler

A
İnceleme Gezisi
B
Takım Çalışması
C
Alıştırma
D
Gösterim
E
Proje
Açıklama:
Gösterim yöntemi daha çok uygulama içeren bir işin yapılış biçimine dönük bedensel becerilerin kazandırılmasıyla ilgili eğitimlerde kullanılmaktadır. Bu yönüyle, devinsel (psychomotor) yeterliklerin öğretiminde oldukça etkili bir yöntemdir. Doğru cevap D'dir.

Soru 60

Aşağıdakilerden hangisi gerçekleştiğinde bir eğitimin başarıyla sonuçlandığı kabul edilmektedir?

Seçenekler

A
Küçük grupla çalışma
B
Etkili materyal seçme
C
Eğitimciyi yormama
D
Öğrencilerin eğlendirme
E
Öngörülen amaçlara ulaşma
Açıklama:
Eğitimde başarı öngörülen amaçlara ulaşmayla ilgilidir. Başka bir deyişle, etkili eğitim amaçlara ulaştıran eğitimdir. Ne var ki, etkililik tek başına yeterli olmayıp öğrenciler açısından çekici ve kaynak kullanımı bakımından verimli bir eğitimi gerçekleştirmek de önemlidir. Bu nedenle, eğitim yöntemini seçerken hem amaçlara ulaştıracak, hem öğrencilerde daha çok öğrenme isteği yaratacak, hem de verimli sonuçlar üretecek bir denge sağlanmalıdır. Her şeyden önemlisi, eğitimci, yöntem seçiminde karşılaştığı sınırlılıkları aşmak için yaratıcı arayışlar olmalı ve var olan koşullarda en işlevsel yöntemleri kullanarak başarılı sonuçlar elde etmeye çalışmalıdır. Doğru cevap E'dir.

Soru 61

Vaka incelemesi ya da durum çalışması olarak da adlandırılan eğitim yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Örnekolay çözümlemesi
B
Rol oynama
C
Gösterim
D
Tartışma
E
Takım çalışması
Açıklama:
Başlıca eğitim yöntemlerini açıklayabileceksiniz.

Soru 62

Temel işlevi, öğrenilenleri pekiştirmek ve uygulama olanağı bulmak olan eğitim yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Alıştırma
B
Tartışma
C
Gösterim
D
Soru-yanıt
E
Düzanlatım
Açıklama:
İşletmelerde kullanılan eğitim yöntemlerini sınıflayabileceksiniz.

Soru 63

Aşağıdakilerden hangisi eğitimlerde kullanılan tartışma tekniklerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Beyin fırtınası
B
Çapraz ateş paneli
C
Açıkoturum
D
Kamusal forum
E
Vızıltı kümeleri
Açıklama:
Başlıca eğitim yöntemlerini açıklayabileceksiniz.

Soru 64

Aşağıdakilerden hangisi büyük gruplarda eğitim için uygun bir yöntemdir?

Seçenekler

A
Düzanlatım
B
Tartışma
C
Rol oynama
D
Örnekolay
E
Gösterim
Açıklama:
İşletmelerde kullanılan eğitim yöntemlerini sınıflayabileceksiniz.

Soru 65

Kalabalık gruplarda gerçekleştirilen eğitim çalışmalarında kullanılan en uygun yöntem aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Düzanlatım
B
Soru-yanıt
C
Tartışma
D
Gösterim
E
Rol oynama
Açıklama:
Başlıca eğitim yöntemlerini açıklayabileceksiniz.

Soru 66

Aşağıdakilerden hangisi kalabalık gruplarda gerçekleştirilen eğitim çalışmalarında yaygın olarak kullanılan bir yöntemdir?

Seçenekler

A
Düzanlatım
B
Tartışma
C
Gösterim
D
İnceleme gezisi
E
Soru-yanıt
Açıklama:
Başlıca eğitim yöntemlerini açıklayabileceksiniz.

Soru 67

Bireylerde istendik yönde davranış değiştirme sürecine verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Eğitim
B
Müfredat
C
Program
D
Plan
E
Strateji
Açıklama:
İşletmelerde kullanılan eğitim yöntemlerini sınıflayabileceksiniz.

Soru 68

Eğitim grubunun büyüklüğü ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Eğitimin kazandıracağı yeterlilikler öğrencilerden nasıl bir çaba ve iş yükü istemektedir? Sorusuna yanıt arar
B
Genel olarak küçük grup eğitimlerinde öğrenci merkezli yöntemler yeğlenir
C
Büyük grup eğitimlerinde eğitimci merkezli yöntemler daha çok tercih edilmektedir
D
Orta boy gruplarda karma bir yaklaşımın geçerli olduğu söylenebilir
E
Katılımcı grubu büyüdükçe katılımcılar arasındaki çeşitlenme de artar
Açıklama:
Duruma uygun eğitim yöntemini belirleyebileceksiniz.

Soru 69

Daha çok uygulama içeren bir işin yapılış biçimine dönük bedensel becerilerin kazandırılmasıyla ilgili eğitimlerde kullanılan yöntem aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Gösterim
B
Tartışma
C
Soru-yanıt
D
Düzanlatım
E
İnceleme gezisi
Açıklama:
Başlıca eğitim yöntemlerini açıklayabileceksiniz.

Soru 70

Aşağıdakilerden hangisi eğitim yöntemleri konusundaki sınıflamalardan biri değildir?

Seçenekler

A
Geleneksel ve yeni yöntemler
B
Eğitimci merkezli ve öğrenci merkezli yöntemler
C
İşbaşı ve işdışı yöntemler
D
İşlevsel ve işlevsel olmayan yöntemler
E
Bireysel ve kitlesel yöntemler
Açıklama:
İşletmelerde kullanılan eğitim yöntemlerini sınıflayabileceksiniz.

Soru 71

Aşağıdakilerden hangisi eğitim yöntemlerini seçmede kullanılan ölçütlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Katılımcı grubun büyüklüğü
B
Eğitimcinin bireysel özellikleri
C
Kazandırılacak yeterlikler
D
Süre ve bütçe
E
Fiziksel tesisler
Açıklama:
Eğitim yöntemlerini seçme ölçütlerini belirtebileceksiniz.

Soru 72

Aşağıdakilerden hangisi eğitim yöntemlerinden biri olan oyundan beklenen sonuçların alınamamasının nedenlerinden biridir?

Seçenekler

A
Katılımcıların aşırı heyecan yaşaması
B
Oyun ile öğrenme arasındaki bağlantının unutulması
C
Hazırlanmak için uzun süreye gereksinim duyulması
D
Utangaç öğrencilerin katılım sorunu yaşaması
E
Başarılı oyunların yüksek bir bütçe gerektirmesi
Açıklama:
Başlıca eğitim yöntemlerini açıklayabileceksiniz.

Soru 73

Soru-yanıt yöntemiyle ilişkilendirilen hatta bu yönteme adını veren ünlü düşünür aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Konfüçyüs
B
Aristo
C
Platon
D
Protagoras
E
Sokrates
Açıklama:
Başlıca eğitim yöntemlerini açıklayabileceksiniz.

Soru 74

“İşletmecilik Koçluğu” olarak da anılan koçluk türü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Performans Koçluğu
B
Girişimcilik Koçluğu
C
Yönetim Koçluğu
D
Kariyer Koçluğu
E
Yaşam Koçluğu
Açıklama:
İşletmelerde kullanılan eğitim yöntemlerini sınıflayabileceksiniz.

Soru 75

Yaratıcı drama olarak da bilinen eğitim yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Rol oynama
B
Gösterim
C
Örnekolay çözümlemesi
D
Tartışma
E
Takım çalışması
Açıklama:
Başlıca eğitim yöntemlerini açıklayabileceksiniz.

Soru 76

Bir eğitim yöntemi olarak alıştırmanın temel işlevi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Sınavlara hazırlık
B
Ön değerlendirme
C
Öğrenilenlerin doğruluğunu sınama
D
Ezberlemeyi kolaylaştırma
E
Öğrenilenleri pekiştirme ve uygulama olanağı sağlama
Açıklama:
Başlıca eğitim yöntemlerini açıklayabileceksiniz.

Soru 77

Sokratik yöntem olarak da adlandırılan eğitim yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Soru-yanıt
B
Düzanlatım
C
Tartışma
D
Gösterim
E
İnceleme gezisi
Açıklama:
İşletmelerde kullanılan eğitim yöntemlerini sınıflayabileceksiniz.

Soru 78

Aşağıdakilerden hangisi tartışma yönteminin uygulama biçimlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Vızıltı kümeleri
B
Beyin fırtınası
C
Çapraz ateş paneli
D
Açık oturum
E
Öğrenci sunuşları
Açıklama:
Duruma uygun eğitim yöntemini belirleyebileceksiniz.

Soru 79

Aşağıdakilerden hangisi eğitim yöntemlerini seçerken dikkate alınmaz?

Seçenekler

A
Yöneticilerin onayı
B
Katılımcı grubun büyüklüğü
C
Kazandırılacak yeterlikler
D
Konunun özelliği
E
Teknolojik olanaklar
Açıklama:
Duruma uygun eğitim yöntemini belirleyebileceksiniz.

Soru 80

Aşağıdakilerden hangisi eğitim yöntemlerinin sınıflandırılmasındaki ölçütlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Yöntemlerin geleneksel ya da yeni olması
B
Eğitimin bireysel ya da grup olarak yapılması
C
Katılımcıların deneyimli ya da deneyimsiz olması
D
Süreçte eğitimcilerin ya da öğrencilerin baskınlık göstermesi
E
Eğitimin iş başında ya da iş dışında yapılması
Açıklama:
İşletmelerde kullanılan eğitim yöntemlerini sınıflayabileceksiniz.

Soru 81

Aşağıdaki eğitim yöntemlerinden hangisi öğrencileri pekiştirmek ve uygulama olanağı sağlamak üzere kullanılan bir eğitim yöntemidir?

Seçenekler

A
Örnek olay çözümlemesi
B
Alıştırma
C
Proje
D
Takım çalışması
E
Gösterim
Açıklama:
Eğitim yöntemlerini seçme ölçütlerini belirtebileceksiniz.

Soru 82

Aşağıdakilerden hangisi tipik bir sınıf için belirtilen eğitim yöntemidir?

Seçenekler

A
Öğrenci merkezli eğitim yöntemi
B
Bireysel merkezli eğitim yöntemi
C
Kitlesel eğitim yöntemi
D
Geleneksel eğitim yöntemi
E
Uzaktan eğitim yöntemi
Açıklama:
Eğitim yöntemi ile eğitim başarısı arasındaki ilişkiyi tartışabilecek bilgi ve becerilere sahip olabileceksiniz.

Soru 83

Aşağıdaki eğitim yöntemlerinden hangisi öğrencilere birinci elden öğrenme yaşantıları sağlayan eğitim yöntemidir?

Seçenekler

A
Alıştırma
B
Gösterim
C
İnceleme gezisi
D
Rol oynama
E
Vaka çalışması
Açıklama:
Duruma uygun eğitim yöntemini belirleyebileceksiniz.

Soru 84

Aşağıdakilerden hangisi rol oynama yönteminde dikkat edilmesi gereken noktalardan biri değildir?

Seçenekler

A
Canlandırılacak olayı iyi seçmek
B
Öğrencilerin dikkatini yönlendirmek
C
Belirli aralıklarla toplantılar yapmak
D
Rahat ve güvenli bir ortam yaratmak
E
Takım çalışmasının önemini vurgulamak
Açıklama:
Başlıca eğitim yöntemlerini açıklayabileceksiniz.

Soru 85

Aşağıdaki yöntemlerden hangisi büyük gruplar için en sık kullanılan ve en uygun bir eğitim yöntemidir?

Seçenekler

A
Örnek olay çözümlemesi
B
Rol oynama
C
Düz anlatım
D
Beyin fırtınası
E
Tartışma
Açıklama:
Duruma uygun eğitim yöntemini belirleyebileceksiniz.

Soru 86

“Çapraz ateş paneli” hangi eğitim yönteminde kullanılan bir tekniktir?

Seçenekler

A
Düz anlatım
B
Tartışma
C
Rol oynama
D
Gösterim
E
Alıştırma
Açıklama:
Başlıca eğitim yöntemlerini açıklayabileceksiniz.

Soru 87

Aşağıdaki yöntemlerden hangisinin özü sokratik sorgulama tekniğine dayanır?

Seçenekler

A
Düz anlatım
B
Tartışma
C
Soru-yanıt
D
Alıştırma
E
Gösterim
Açıklama:
Başlıca eğitim yöntemlerini açıklayabileceksiniz.

Soru 88

Aşağıdaki eğitim yöntemlerinden hangisi ile normal koşullarda tehlikeli, pahalı, olanaksız ve zaman alıcı uygulamalar gerçekleştirilebilir?

Seçenekler

A
Düz anlatım
B
Tartışma
C
Gösterim
D
Proje
E
Takım çalışması
Açıklama:
Duruma uygun eğitim yöntemini belirleyebileceksiniz.

Soru 89

Aşağıdaki eğitim yöntemlerinden hangisi “vaka incelemesi” olarak da adlandırılmaktadır?

Seçenekler

A
Örnek olay çözümlemesi
B
Tartışma
C
Gösterim
D
Alıştırma
E
Takım çalışması
Açıklama:
Başlıca eğitim yöntemlerini açıklayabileceksiniz.

Soru 90

Aşağıdakilerden hangisi tartışma yönteminin tekniklerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Çapraz ateş paneli
B
Vızıltı kümeleri
C
Forum
D
Yaratıcı drama
E
Açıkoturum
Açıklama:
Başlıca eğitim yöntemlerini açıklayabileceksiniz.

Soru 91

Eğitim kavramını anlatmak için kullanılan “bireylerde istendik yönde davranış değiştirme süreci” tanımı hangi yaklaşımı yansıtmaktadır?

Seçenekler

A
Davranışçı yaklaşım
B
Psikodinamik yaklaşım
C
Gelişimsel yaklaşım
D
Nörofizyolojik yaklaşım
E
Bilişsel yaklaşım
Açıklama:
Alanyazında eğitim kavramına ilişkin en sık kullanılan tanım kısaca “bireylerde istendik yönde davranış değiştirme süreci” olarak ifade edilebilir. Bu tanım büyük ölçüde geçen yüzyılın başında hayvanlar üzerinde yapılan psikoloji deneylerine dayalı olarak üretilmiştir. Özü itibariyle aşırı davranışçıdır ve istendik yönde davranışın sergilenmesi, eğitimin başarısı için yeterli görülmektedir. Bu nedenle verilen tanım davranışçı yaklaşımı yansıtmaktadır. Doğru yanıt A'dır.

Soru 92

Eğitim kavramını “toplumsal hedefler doğrultusunda kendi gizil güçlerine dayalı olarak ve gelişimlerine katkıda bulunmak üzere bireylerin davranış örüntülerini değiştirme süreci” olarak tanımlarsak aşağıdakilerden hangisi bu tanımın kapsamına girmez?

Seçenekler

A
Öğrenme bireysel olabilir ama eğitimin mutlaka toplumsal bir yanı vardır
B
Eğitim bireyin gizil güçlerine ya da potansiyeline dayanmalıdır
C
Eğitim mutlaka bireyin gelişimine katkıda bulunan bir süreç olmalıdır
D
Yalnızca davranışı değiştirmek yetmez, davranışa kaynaklık eden tüm değerler sisteminin
değiştirilmesi gerekir.
E
Eğitim verecek kişilerin mutlaka bir uzmanlığı olmalıdır
Açıklama:
Bu tanımda en az dört boyut bulunmaktadır. Birincisi, eğitim toplumsal hedefler doğrultusunda yapılan bir iştir. Öğrenme bireysel olabilir ama eğitimin mutlaka toplumsal bir yanı vardır. İşletmelerde düzenlenen kişisel gelişim, mesleki gelişim ve kurumsal gelişim amaçlı eğitimlerin tümü aslında toplumsal hedeflerin bir parçasıdır. İkincisi, eğitim bireyin gizil güçlerine ya da potansiyeline dayanmalıdır. Üçüncüsü, eğitim mutlaka bireyin gelişimine katkıda bulunan bir süreç olmalıdır. Dördüncüsü, yalnızca davranışı değiştirmek yetmez, davranışa kaynaklık eden tüm değerler sisteminin değiştirilmesi gerekir. Doğru yanıt E'dir.

Soru 93

Aşağıdakilerden hangisi bir eğitim sınıflama başlığı değildir?

Seçenekler

A
Geleneksel ve Yeni Yöntemler
B
Bireysel ve Kitlesel Eğitim Yöntemleri
C
Eğitimci Merkezli ve Öğrenci Merkezli Yöntemler
D
İşbaşı ve İşdışı Eğitim Yöntemleri
E
Gönüllü ve Zorunlu Eğitim Yöntemleri
Açıklama:
Eğitim uygulamalarında yararlanılan yöntemler değişik biçimlerde sınıflandırılmaktadır. Bunların bazıları yöntemlerin geleneksel ve yeni olmasına bakmakta, bazıları eğitimlerin bireysel mi yoksa grup halinde mi alındığına odaklanmakta, bazıları süreçte kimin baskın olduğunu önemsemekte, bazıları da eğitim ile iş arasındaki eşzamanlılık ilişkisini ön plana çıkarmaktadır. Ancak gönüllü ve zorunlu eğitim yöntemleri bu sınıflamada yer almamaktadır. Doğru yanıt E'dir.

Soru 94

Eğitim yöntemlerinin farklı sınıflandırmalarını düşündüğümüzde "düzanlatım yöntemi" aşağıdakilerden kategorilerden hangisine uygun olmaz?

Seçenekler

A
Geleneksel eğitim yöntemi
B
Eğitimci merkezli eğitim yöntemi
C
Kitlesel eğitim yöntemi
D
İşdışı eğitim yöntemi
E
Öğrenci merkezli eğitim yöntemi
Açıklama:
Herhangi bir yöntem her sınıflamada kendine uygun farklı bir başlık altında ele alınabilmektedir. Örneğin, düzanlatım yöntemi hem geleneksel, hem eğitimci merkezli, hem kitlesel, hem iş dışı bir eğitim yöntemidir. Ancak öğrenci merkezli bir eğitim yaklaşımı için bu yöntem uygun değildir. Doğru yanıt E'dir.

Soru 95

Aşağıdakilerden hangisi eğitim yöntemi seçerken dikkate alınacak değişkenlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Eğitim Alacak Grubun Büyüklüğü
B
Kazandırılacak Yeterlikler
C
Süre ve Bütçe
D
Velilerin Görüşleri
E
Eğitimcinin Yöntemlere Yatkınlığı
Açıklama:
Eğitim uygulamaları için uygun eğitim yöntemlerinin seçimi sanıldığı kadar kolay değildir. Duruma uygun eğitsel yöntem seçiminin yapılabilmesi, birçok değişkenin dikkate alınmasını zorunlu kılmaktadır. Her biri eğitimin önemli boyutlarına işaret eden ve oldukça önemli birer ölçüt işlevi gören bu değişkenler şunlardır:Eğitim Alacak Grubun Büyüklüğü, Kazandırılacak Yeterlikler, Konunun Özelliği, Süre ve Bütçe, Fiziksel Tesisler, Teknolojik Olanaklar, Eğitimcinin Yöntemlere Yatkınlığı. Velilerin görüşleri ise bu ölçütler arasında yer almamaktadır. Doğru yanıt D'dir.

Soru 96

"Sözel bilgilerin uzman bir eğitimci tarafından belirli bir hedef kitleye aktarılmasına dayanmaktadır. Tarihsel olarak bakıldığında belki de en eski ve geleneksel yöntemdir. Burada anlatılan konu hakkında eğitimcinin bir otorite olması beklenir" ifadeleri hangi öğretim yöntemi için söylenebilir?

Seçenekler

A
Düzanlatım Yöntemi
B
Soru-Yanıt Yöntemi
C
Tartışma Yöntemi
D
Gösterim Yöntemi
E
Alıştırma Yöntemi
Açıklama:
Alanyazında “düzanlatım” ya da “anlatım” olarak adlandırılan bu yöntem çoğunlukla sözel bilgilerin uzman bir eğitimci tarafından belirli bir hedef kitleye aktarılmasına dayanmaktadır. Tarihsel olarak bakıldığında belki de en eski ve geleneksel yöntemdir. Burada anlatılan konu hakkında eğitimcinin bir otorite olması beklenir. Doğru yanıt A'dır.

Soru 97

Örnek olay çözümlemesi yöntemi için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Seçenekler

A
Ekip çalışmasını tercih edin
B
Ekipleri başarı sırasına göre belirleyin
C
Görsel-işitsel araçları kullanmayın
D
Yönlendirici sorular sormayın
E
Tartışma ortamına izin vermeyin
Açıklama:
İşletmelerdeki eğitim çalışmalarında örnek olay çözümlemesi yöntemini başarıyla kullanabilmek için aşağıdaki noktalara dikkate edilmesi yerinde olacaktır:
• İlgi çekici bir örnekolay geliştirin.
• Bireysel çalışma yerine ekip çalışmasını yeğleyin.
• Ekipleri yansız tekniklerle kurun.
• Çalışma için iyi bir yönlendirme sağlayın.
• Olanaklıysa durumu görsel-işitsel araçlarla sunun.
• Sorular yoluyla katılımcıları yönlendirin.
• Yeterli süre tanıyın ama zamanı boşa harcamayın.
• Çok yönlü tartışma olanağı yaratın.
• Çözümler arasındaki benzerlik ve farklılıkları belirleyin.
• Sonucu katılımcılarla birlikte değerlendirin. Doğru yanıt A'dır.

Soru 98

Aşağıdakilerden hangisi takım çalışması uygularken dikkat edilmesi gereken noktalardan biridir?

Seçenekler

A
Takımları en az 10 kişiden oluşturun.
B
Takımları oluştururken yakın arkadaşları aynı takımda toplayın
C
Takımları gözleyin ve geri bildirim verin
D
Bireysel performansları değil sadece takım performansını övün
E
Çalışma esnasında hiçbir yönlendirme yapmayın
Açıklama:
İşletmelerdeki eğitim çalışmalarında takım çalışması yöntemini başarıyla uygulayabilmek için aşağıdaki noktalara dikkat edilmelidir: • Katılımcıları takım çalışması konusunda yetiştirin. • Takımları 3-5 kişiden oluşturun. • Karışık özelliklere sahip takımlar kurun. • Arkadaş takımlarının oluşmasına izin vermeyin. • Görevi işbirliğine dayalı olarak yapılandırın. • Yüz yüze etkileşimi özendirin. • Takımları gözleyin ve geribildirim verin. • Zorluk çekilen konularda yönlendirme yapın. • Hem birey hem takım ödülü verin. • Takımların kendi işleyişini değerlendirmelerini isteyin.

Soru 99

Önceden edinilen bilgilerin iyice pekiştirilme ve öğrencilere uygulama olanağı sunma amacına en iyi hizmet eden öğretim yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Düzanlatım Yöntemi
B
Soru-Yanıt Yöntemi
C
Tartışma Yöntemi
D
Gösterim Yöntemi
E
Alıştırma Yöntemi
Açıklama:
Genel olarak katılımcı grubunun kalabalık ve içeriğin sözel bilgilere dayalı olduğu durumlarda düzanlatım yöntemi önerilmektedir. Buna karşılık, öğrencilerde sorgulayıcı bir anlayışın geliştirilmesi isteniyorsa ve grup küçük ise soruyanıt yöntemi kullanılmaktadır. Konuyu farklı bakış açılarından irdelemek ve her görüşün açıklamalarından yararlanmak önemliyse tartışma yöntemini kullanmak uygundur. Gösterim yöntemi, daha çok devinsel ya da beden gücüne dayalı yeterliklerin öğrenilmesinde etkilidir. Alıştırma yöntemi, önceden edinilen bilgilerin iyice pekiştirilmesi ve öğrencilere uygulama olanağı sağlanmasını temel almaktadır.

Soru 100

Aşağıdakilerden hangisi zihinsel yetiştirme sürecinde yer alan aşamalardan değildir?

Seçenekler

A
Eğitimci çeşitli sorun çözme tekniklerine ilişkin açıklamalar yaptıktan sonra varsa katılımcıların sorularını yanıtlar.
B
Eğitimci katılımcılara bazı sorular yönelterek kuramsal boyutun iyice öğrenilmesini sağlar.
C
Eğitimcinin gözetiminde onun verdiği bir durum üzerinde katılımcılar çalışırlar.
D
Eğitimci uygulamalı olarak işin nasıl yapıldığına dair bilgi verir.
E
Birey ya da takımın verilen sorun durumuyla ilgili nasıl bir yaklaşım izlediğini ve ne tür bir çözüm ürettiği paylaşılır.
Açıklama:
Yapılan iş bedensel uygulama gerektirmez; tersine zihinsel düşünme, uslamlama ve uygulama süreçleri söz konusudur. Tipik bir uygulamada eğitimci, çeşitli sorun çözme tekniklerine ilişkin açıklamalar yaptıktan sonra varsa katılımcıların sorularını yanıtlar ya da kendisi onlara bazı sorular yönelterek kuramsal boyutun iyice öğrenilmesini sağlar. Ardından eğitimcinin gözetiminde onun verdiği bir durum üzerinde katılımcılar çalışırlar. Bunu, her birey ya da takımın verilen sorun durumuyla ilgili nasıl bir yaklaşım izlediğini ve ne tür bir çözüm ürettiğini paylaşması izler. Son olarak, eğitimci bir toparlama yapar ve konunun önemli noktalarını iyice vurgular.

Soru 101

Aşağıdakilerden hangisi eğitim yöntemlerinden olan yeni yaklaşımlardaki eğilimler arasında değildir?

Seçenekler

A
Çağdaş teknolojilerden geniş ölçüde yararlanmak
B
Eğitimi daha çekici hale getirmek
C
Katılımcıları pasif kılmak
D
Geleneksel eğitimci ve öğrenci rollerinin dışına çıkmak
E
Yetişkin öğrenmesinin ilkelerine uymak
Açıklama:
Yeni yaklaşımların özünde geleneksel eğitimci ve öğrenci rollerinin dışına çıkmak, eğitimi daha çekici hale getirmek, katılımcıları etkin kılmak, yetişkin öğrenmesinin ilkelerine uymak ve çağdaş teknolojilerden geniş ölçüde yararlanmak gibi eğilimler dikkati çekmektedir.

Soru 102

Aşağıdakilerden hangisi Düzanlatım yönteminin çok eleştirildiği halde yüzlerce yıldır yaygın olarak kullanılmasının sebepleri arasında değildir?

Seçenekler

A
Ekonomik bir yöntemdir.
B
Ezbere dayalı bilgileri derli toplu ve mantıksal bir akış içinde sunmak kolaydır.
C
Eğitimcinin kapsamlı içerik akışını kontrol etmesi bu şekilde olanaklı hale gelir.
D
Kişi başına maliyet çok yüksektir.
E
Çok sayıda insana kısa süre içinde aynı içeriği sunarak eğitim verilebilir.
Açıklama:
Her şeyden önce düzanlatım yöntemi kalabalık gruplar için uygun bir yöntemdir. Bir konuyu birçok insana aynı anda ve sınırlı bir süre içinde anlatmak istiyorsanız bunun için ideal yöntem düzanlatımdır. Bu yönüyle ekonomik bir yöntemdir çünkü kişi başına maliyet çok düşüktür. Eğitimin içeriği kapsamlıysa ve ağırlıklı olarak sözel bilgilerden oluşuyorsa yine düzanlatım yöntemi tercih edilebilir çünkü ezbere dayalı bilgileri derli toplu ve mantıksal bir akış içinde sunmak düzanlatımla daha kolaydır. Aynı şekilde, eğitimcinin kapsamlı içerik akışını kontrol etmesi de düzanlatım yönteminde olanaklıdır, hatta bunun sonucu olarak eğitimci önemli noktaları belirgin biçimde vurgulayabilir. Dahası, eğitim içeriği sürekli güncelleniyorsa yalnızca eğitimcinin sunacağı bilgileri güncellemesi yeterlidir. Son olarak süre ve bütçe sınırlıysa, yine düzanlatım etkili bir çözüm olarak ön plana çıkmaktadır çünkü çok sayıda insana kısa süre içinde aynı içeriği sunarak eğitim verilebilmektedir.

Soru 103

Aşağıdakilerden hangisi düzanlatım yönteminin zayıf noktalarından değildir?

Seçenekler

A
Ortalama bir öğrenciyi esas almaya başlanması.
B
Herkesin ilgisini her an canlı tutmanın kolay olması.
C
Eğitimcinin çok iyi tanımadığı katılımcı kitleleri için planlama yapmasının gerekliliği.
D
Öğrencilerin bireysel farklılıklarını dikkate almak ya da gereksinim duydukları noktalarda geribildirim sağlamanın zor olması.
E
Eğitimin kolayca sıkıcı hale gelmesi.
Açıklama:
Öğrencileri edilgen kıldığı için kolayca sıkıcı hale gelebilir. Tek yönlü bilgi aktarımı nedeniyle herkesin ilgisini her an canlı tutmak pek olanaklı değildir. Öğrencilerin bireysel farklılıklarını dikkate almak ya da gereksinim duydukları noktalarda geribildirim sağlamak da zordur. Özellikle öğrenci sayısı onlarla hatta yüzlerle ifade edilmeye başlayınca düzanlatım ortalama bir öğrenciyi esas almaya başlar. Ne var ki, ortalama öğrenci olarak düşünülen kişi varsayımsaldır ve gerçekte hiç kimse ortalama öğrenci değildir. Başka bir zayıf yön de eğitimcinin çok iyi tanımadığı katılımcı kitleleri için planlama yapmasının zorluğudur. Aslında eğitim işinde yerinde kararlar verebilmek için birçok bilgiye gereksinim duyulmaktadır. Gerekli bilgilere sahip olmayınca varsayımlardan hareket edilmektedir ki bunların bir bölümü doğru olmayabilir.

Soru 104

Aşağıdakilerden hangisi yetişkinlerin eğitiminde sık kullanılan tartışma yöntemi içinde değerlendirilebilecek tekniklerden değildir?

Seçenekler

A
Beyin fırtınası
B
Çapraz ateş paneli
C
Gösterim
D
Vızıltı kümeleri
E
Forum
Açıklama:
Gösterim eğitim yöntemlerinden biridir, tartışma yöntemi tekniklerinden değildir.

Soru 105

Rol oynama yönteminde istenen sonuçların alınabilmesi için hazırlık ve uygulama aşamasında dikkat edilmesi gerekenler aşağıdakilerden hangisi değildir?

Seçenekler

A
Takım çalışmasının önemini vurgulayın.
B
Rahat ve güvenli bir ortam yaratın.
C
Kimsenin kişisel gösteri yapmasına izin vermeyin.
D
Yüz yüze etkileşimi özendirin.
E
Öğrencilerin dikkatini yönlendirin.
Açıklama:
Yüz yüze etkileşimi özendirme, işletmelerdeki eğitim çalışmalarında takım çalışması yöntemini başarıyla uygulayabilmek için gerekli olan noktalar arasında yer alır.

Soru 106

Aşağıdakilerden hangisi tartışma yönteminin olumlu yönleri arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Katılımcılar yaptıkları hatalara ilişkin geribildirim almakta ve düzeltme olanağına kavuşmaktadırlar.
B
Takım çalışması ortak çalışma yapan öğrencilerde bir görüşe ya da ekibe bağlılık duyguları gelişir.
C
Öğrencilerin ilgisi ve dikkati canlı tutulmuş olur.
D
Tartışma kültürünü kazanan katılımcılarda demokratik değerler yerleşir.
E
Eleştirel beceriler gelişir.
Açıklama:
Tartışmalardaki heyecan nedeniyle tüm öğrencilerin ilgisi ve dikkati canlı tutulmaktadır. Yine bu yöntemde, tüm görüşlerin eşit koşullarda ve özgürce tartışılmasına fırsat yaratılmaktadır. Tartışmalara katılan ve kendi görüşlerini savunup başkalarının görüşlerinde boşluk bulmaya çalışan öğrencilerde eleştirel beceriler gelişmektedir. Tartışma kültürünü kazanan katılımcılarda demokratik değerler yerleşmektedir ki bu tüm kurumlarda önemlidir. Birlikte çalışan ya da birbirinden bir şeyler öğrenen katılımcıların bireylerarası iletişim becerileri güçlenmektedir. Ayrıca, ortak çalışma yapan öğrencilerde bir görüşe ya da ekibe bağlılık duyguları gelişmektedir ki bu tüm işletmelerin önemsediği bir durumdur.

Soru 107

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerde alıştırma/uygulama gibi eğitim yöntemlerini başarıyla kullanabilmek için dikkat edilmesi gereken noktalar arasında değildir?

Seçenekler

A
Alıştırmadan önce gerekli bilgileri kazandırın.
B
Açık ve anlaşılır yönergeler hazırlayın.
C
Alıştırma maddelerini kendi içinde çeşitlendirin.
D
Her alıştırmadan sonra geribildirim verin.
E
Gerekli kaynakları sağlayın.
Açıklama:
İşletmelerde alıştırma/uygulama gibi eğitim yöntemlerini başarıyla kullanabilmek için şu noktalara dikkat etmekte yarar bulunmaktadır:
Alıştırmadan önce gerekli bilgileri kazandırın.
Açık ve anlaşılır yönergeler hazırlayın.
Alıştırma maddelerini kendi içinde çeşitlendirin.
Maddeleri mantıksal biçimde sıralayın.
Her alıştırmadan sonra geribildirim verin.
Çekingen öğrencileri cesaretlendirin.
Yetkinleşme/tam öğrenme düzeyini yüksek tutun.
Alıştırma sonunda önemli noktaları vurgulayın.

Soru 108

Aşağıdakilerden hangisi eğitim yöntemlerinden biri olan tartışma tekniğinden çapraz ateş paneli yöntemini açıklayan maddeler arasında değildir?

Seçenekler

A
Keskin ve birbirine ciddi anlamda alternatif oluşturan iki görüş ya da taraf vardır.
B
Konu hakkında görüş bildirmek ya da tartışmak isteyen her katılımcı kürsüye gelerek kendi görüşlerini açıklar.
C
Ekip sözcüleri karşılıklı olarak sırayla (bir o ekipten bir öteki ekipten olmak üzere) söz alırlar.
D
Bu tartışma tekniğinin sonunda eğitimci her iki görüşte de dikkate değer yönleri özetleyerek oturumu kapatır.
E
Tartışma için iki ekibin yanı sıra bir yönetici ve bir jüriye gereksinim vardır.
Açıklama:
Forum adı verilen tartışma tekniğinde ortaya bir kürsü konulur. Bu bir serbest kürsü niteliğindedir. Konu hakkında görüş bildirmek ya da tartışmak isteyen her katılımcı kürsüye gelerek kendi görüşlerini açıklar, gerekirse başkalarının görüşleri hakkında değerlendirmelerde bulunur.

Soru 109

Aşağıdakilerden hangisi uzaktan eğitim ya da çevrimiçi ortamlarındaki bireysel eğitimler için geçerlidir?

Seçenekler

A
Genellikle küçük bir toplantı odasında ya da üretim sürecinin herhangi bir noktasında eğitimci ile katılımcı birlikte çalışmaktadırlar.
B
Kitap, bilgisayar yazılımı, video, web kaynağı ve mobil teknolojilere yüklenmiş belgeler materyal olarak kullanılabilir.
C
Eğitimci bir anda tek katılımcıyla etkileşim içindedir ve bire bir yetiştirme söz konusudur.
D
Genel olarak öğrenme içeriği küçük adımlara bölünmüştür, sürekli bir eğitimci-katılımcı etkileşimi vardır.
E
Açıklamalar tamamlandıktan sonra katılımcı, eğitimcinin gözetiminde belirli bir durum ya da uygulama üzerinde çalışır.
Açıklama:
Uzaktan eğitim ya da çevrimiçi ortamlardaki bireysel eğitimlerde katılımcı özel olarak hazırlanmış materyaller üzerinde çalışır. İşletmelerdeki yaygın uygulamalar düşünüldüğünde bu materyaller kitap, bilgisayar yazılımı, video, web kaynağı ve mobil teknolojilere yüklenmiş belgeler olabilir. Kullanılan teknoloji ne olursa olsun, katılımcı, materyaller üzerinde kendi başına ve herhangi bir yerden destek almadan çalışır.

Soru 110

Aşağıdakilerden hangisi öğrenci merkezli yöntemlerin uygulandığı eğitimler ile ilişkilidir?

Seçenekler

A
Eğitimcinin belirgin bir ağırlığı vardır.
B
Eğitimci konu anlatır.
C
Gerektiğinde sınıfa sorular sorulur.
D
Anlatılacaklar bittiğinde genel bir özetleme yapılır.
E
Tüm süreçte öğrencilerin etkin katılımı önemlidir.
Açıklama:
Öğrenci merkezli yöntemlerin uygulandığı eğitimlerde asıl söz sahibi olan öğrencilerdir. Tüm süreç öğrencilerin etkin katılımını gerçekleştirmeye dönük olarak tasarımlanmıştır. Öğrencilerin bireysel farklılıklarına saygı duyulur ve bu farklılıklara duyarlı bir eğitim yapılır.

Soru 111

Aşağıdakilerden hangisi iş dışındaki eğitim uygulamaları ile ilgili olarak doğru bir ifade değildir?

Seçenekler

A
Katılımcılar çalıştıkları birimlerde sorumlu oldukları işleri geçici bir süre bırakarak eğitim boyunca başka bir ortamda bulunurlar.
B
Büyük olasılıkla başka katılımcılarla birlikte eğitim alırlar.
C
Eğitim kaç saat ya da kaç gün ise o kadar süre için işlerinden ayrı kalırlar.
D
Katılımcılar üretim sürecinin bir parçası olarak uygun öğrenme yaşantıları kazanırlar.
E
Burada önemli olan eğitime katılan kişinin aynı anda işini de yapmaya çalışmamasıdır.
Açıklama:
Katılımcılar üretim sürecinin bir parçası olarak uygun öğrenme yaşantıları iş başındaki eğitimlerde kazanırlar.

Soru 112

Bazı eğitimciler örnek olay çözümlemesi, proje ve takım çalışması gibi yöntemlere sıkça yer verirler. Bazı eğitimciler de uygulama yaptırmayı, deneyim kazandırmayı ve pratik yetişmeyi önemserler. Bu kategoride sayılabilecek eğitimcilerin çoğu alıştırma, ödev ya da rol oynama gibi yöntemleri ağırlıklı olarak kullanırlar. Bu durum eğitim yöntemlerini seçme ölçütlerinden hangisini açıklamaktadır?

Seçenekler

A
Eğitim alacak grubun büyüklüğü
B
Kazandırılacak yeterlikler
C
Konunun özelliği
D
Teknolojik olanaklar
E
Eğitimcinin yöntemlere kişisel yatkınlığı
Açıklama:
Eğitimci kendisini hangi yöntemlere yatkın buluyorsa o yöntemleri daha çok tercih etmektedir.

Soru 113

“Sözel bilgilerin uzman bir eğitimci tarafından belirli bir hedef kitleye aktarılmasına dayanmaktadır. Genellikle sayısı kalabalık olan katılımcı kitlesinin önünde tek eğitimci vardır. Süreci eğitimci yönetmektedir.” bilgisi eğitimde yaygın kullanılan yöntemlerden hangisini açıklamaktadır?

Seçenekler

A
Düzanlatım
B
Soru-yanıt
C
Tartışma
D
Gösterim
E
Alıştırma
Açıklama:
Alanyazında “düzanlatım” ya da “anlatım” olarak adlandırılan bu yöntem çoğunlukla sözel bilgilerin uzman bir eğitimci tarafından belirli bir hedef kitleye aktarılmasına dayanmaktadır. Tarihsel olarak bakıldığında belki de en eski ve geleneksel yöntemdir. Tüm konuyu bu eğitimci anlatmaktadır. Soruları eğitimci sormaktadır.

Soru 114

“Konu hakkında görüş bildirmek ya da tartışmak isteyen her katılımcı kürsüye gelerek kendi görüşlerini açıklar, gerekirse başkalarının görüşleri hakkında değerlendirmelerde bulunur.” bu teknik aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Açıkoturum
B
Vızıltı kümeleri
C
Forum
D
Çapraz ateş paneli
E
Beyin fırtınası
Açıklama:
Forum adı verilen tartışma tekniğinde ortaya bir kürsü konulur. Bu bir serbest kürsü niteliğindedir. Konu hakkında görüş bildirmek ya da tartışmak isteyen her katılımcı kürsüye gelerek kendi görüşlerini açıklar, gerekirse başkalarının görüşleri hakkında değerlendirmelerde bulunur. Burada tüm katılımcıların özgür ve uygar bir ortamda görüş, izlenim, algı, düşünce, duygu ve yorumlarını paylaşması esastır. Dolayısıyla, her katılımcı kendi birikimi ya da hazırlığına dayalı olarak bir paylaşımda bulunur.

Soru 115

Aşağıdakilerden hangisi tartışma yönteminin olumlu sonuçlar alabilmek için geliştirilen önerilerinden biri değildir?

Seçenekler

A
İlgi çekici bir konu seçin.
B
Alternatif görüşleri belirginleştirin.
C
Özgür ve katılımcı bir tartışma ortamı yaratın.
D
Tartışma kurallarını süreçte açıklayın.
E
Gerekli kaynakları sağlayın.
Açıklama:
Tartışma kurallarını baştan açıklamak gerekmektedir.

Soru 116

Aşağıdakilerden hangisi gösterim yönteminin uygulaması için geçerli noktalardan değildir?

Seçenekler

A
Eğitimden önce prova yapın.
B
Provalardaki hata ve eksikleri giderin.
C
Birkaç öğrenciye deneme şansı verin.
D
Hem doğru hem yanlışı gösterin.
E
Konu dışına çıkmayı önleyin.
Açıklama:
Konu dışına çıkmasını önlemek tartışma yönteminde dikkat edilmesi gereken bir noktadır.

Soru 117

Son yıllarda deneyler yerine benzeşimler kullanılmasının nedeni ne olabilir?

Seçenekler

A
Normal koşullarda tehlikeli, pahalı, olanaksız, zaman alıcı olan bazı uygulamaların kolayca test edilebilmesi
B
Daha çok uygulama içeren bedensel becerilerin kazandırılmasıyla ilgili eğitimlerde kullanılması
C
Çok sayıda duyu organının işe koşulması
D
Hatalara ilişkin geribildirim alma ve düzeltme olanağının sağlanması
E
Yapılacak işin standartlarının ortaya konulması
Açıklama:
Benzeşimler; normal koşullarda tehlikeli, pahalı, olanaksız ya da zaman alıcı olan bazı uygulamaların kolayca test edilebilmesi nedeniyle deneylere göre daha çok tercih edilmektedir. Diğer seçenekler gösterim yöntemi ile ilgilidir.

Soru 118

Alıştırma yönteminin temel işlevi nedir?

Seçenekler

A
Açık ve anlaşılır yönergeler sunmak
B
Çekingen öğrencileri cesaretlendirmek
C
Öğrenilenleri pekiştirmek ve uygulama olanağı sağlamak
D
Geribildirim sunmak
E
Gerekli bilgileri kazandırmak
Açıklama:
Alıştırma yönteminin temel işlevi, öğrenilenleri pekiştirmek ve uygulama olanağı sağlamaktır. Diğer seçenekler işletmelerde alıştırma/uygulama gibi eğitim yöntemlerini başarıyla kullanabilmek için dikkat edilmesi gereken noktalardır.

Soru 119

Toplumsal hedefler doğrultusunda kendi gizil güçlerine dayalı olarak ve gelişimlerine katkıda bulunmak üzere bireylerin davranış örüntülerini değiştirme süreci aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Eğitim
B
Yetiştirme
C
Eğitim yöntemleri
D
Katılımcı
E
Düzanlatım
Açıklama:
Toplumsal hedefler doğrultusunda kendi gizil güçlerine dayalı olarak ve gelişimlerine katkıda bulunmak üzere bireylerin davranış örüntülerini değiştirme süreci eğitimdir.

Soru 120

Büyük ölçüde pedagojik bir anlayışı yansıtan, bir eğitimci ve yaklaşık 25-30 kişiden oluşan bir sınıfın mevcut olduğu ve eğitimcinin konu hakkında uzmanlığının olduğu eğitim yöntemi hangisidir?

Seçenekler

A
Yeni Yöntemler
B
Geleneksel Yöntemler
C
Bireysel Eğitim Yöntemleri
D
İşbaşı Eğitim Yöntemleri
E
Öğrenci Merkezli Yöntemler
Açıklama:
Geleneksel yöntemler büyük ölçüde pedagojik bir anlayışı yansıtmaktadır. Burada bir eğitimci ve yaklaşık 25-30 kişiden oluşan tipik bir sınıf vardır. Eğitimci konu hakkında uzmanlığa sahiptir.

Soru 121

I. Yüz yüze yapılır.
II. Eğitimde eğitimci bir anda tek katılımcıyla etkileşim içindedir.
III. Eğitimci kısa açıklamalar yapar.
IV. Katılımcı anlaşılırlık ve açımlamaya yönelik sorular sorar.
Yukarıda anlatılan eğitim yöntemi hangisidir?

Seçenekler

A
Kitlesel Eğitim Yöntemi
B
Eğitimci Merkezli Yöntem
C
Geleneksel Yöntem
D
İşbaşı Eğitim Yöntemi
E
Bireysel Eğitim Yöntemi
Açıklama:
Yüz yüze yapılan bireysel eğitimde eğitimci bir anda tek katılımcıyla etkileşim içindedir. Genellikle küçük bir toplantı odasında ya da üretim sürecinin herhangi bir noktasında eğitimci ile katılımcı birlikte çalışmaktadırlar. Bu uygulamalarda çoğu zaman eğitimci konuyla ilgili kısa açıklamalar yapar, katılımcı anlaşılırlık ve açımlamaya dönük sorular sorar, eğitimci bu sorulara yanıtlar verir.

Soru 122

Otomobil üreten bir fabrikanın boya ünitesindeki yeni bir işçi işletmenin boya ünitesinde ve ustabaşının ya da üretim liderinin sorumluluğu altında mesleki eğitim görmesi ve bir işletmenin muhasebe biriminde işe yeni başlayan bir kişi o birimdeki şef ya da müdürün gözetiminde eğitim alarak gerekli yetkinlikleri kazanması hangisiyle açıklanabilir?

Seçenekler

A
İşdışı Eğitim Yöntemi
B
Geleneksel Eğitim Yöntemi
C
İşbaşı Eğitim Yöntemi
D
Kitlesel Eğitim Yöntemi
E
Eğitimci Merkezli Yöntem
Açıklama:
İş başındaki eğitimlerde katılımcılar üretim sürecinin bir parçası olarak uygun öğrenme yaşantıları kazanırlar. Eğitim, genelde üretimin yapıldığı ya da hizmetin verildiği yerde gerçekleştirilir. Eğitimci de ilgili birimdeki bir yönetici ya da ustabaşı olabilir. Örneğin, otomobil üreten bir fabrikanın boya ünitesindeki yeni bir işçi mesleki eğitiminin en azından bir bölümünü işletmenin boya ünitesinde ve ustabaşının ya da üretim liderinin sorumluluğu altında tamamlayabilir. Benzer biçimde, bir işletmenin muhasebe biriminde işe yeni başlayan bir kişi o birimdeki şef ya da müdürün gözetiminde eğitim alarak gerekli yetkinlikleri kazanabilir. İşbaşı eğitimleri daha çok belirli bir süre yapılan yüz yüze eğitimlerden sonra ya da basit görevler için kısa açıklamaların ardından uygulamalarda yetkinleşmek amacıyla iş ortamında gerçekleştirilmektedir.

Soru 123

I. Eğitim alacak grubun büyüklüğü
II. Kazandırılacak yeterlikler
III. Düzanlatım
IV. Geleneksel eğitim yöntemleri
V. Konunun özelliği
Yukarıdakilerden hangileri eğitim yöntemlerini seçme ölçütleri arasında yer alır?

Seçenekler

A
I-II-III
B
III-IV-V
C
I-III-IV
D
I-II-V
E
I-III-V
Açıklama:
Eğitim Yöntemlerini Seçme ölçütleri şunlardır:
Eğitim alacak grubun büyüklüğü
Kazandırılacak yeterlikler
Konunun özelliği
Süre ve bütçe
Fiziksel tesisler
Teknolojik olanaklar
Eğitimcinin yöntemlere yatkınlığı.

Soru 124

Aşağıdakilerden hangisi eğitim yöntemi olarak proje çalışmalarının yararları arasında değildir?

Seçenekler

A
Kuramsal bilgilerin uygulanması ve gerçek sorunlara çözüm üretilmesini sağlar.
B
Öğrenciler arasında ortak çalışma ve işbirliği kültürünü geliştirir.
C
Araştırma yapmayı özendirerek bilimsel düşünme becerilerini temel alınmasını sağlar.
D
Alternatif bilgi kaynaklarından yararlanmayı teşvik eder.
E
Öğrenciler bu çalışmalardan önemli kazanımlar elde etmezler.
Açıklama:
Eğitim yöntemi olarak projelerin en önemli yararı, kuramsal bilgilerin uygulanması ve gerçek sorunlara çözüm üretilmesidir. Bu yöntemin başka bir yararı, öğrenciler arasında ortak çalışma ve işbirliği kültürünü geliştirmesidir. Araştırma yapmayı özendirmesi ve bilimsel düşünme becerilerini temel alması da önemli bir üstünlüktür. Proje yönteminin doğasında bulunan başka bir yönü, alternatif bilgi kaynaklarından yararlanmayı teşvik etmesidir. Ayrıca, her proje çalışması belirli ölçüde bir yaratıcılık gerektirdiği için öğrenciler önemli kazanımlar elde etmektedirler.

Soru 125

Sokratik yöntem olarak da bilinen, eğitimcinin bilindik anlamda konu anlatmak yerine sorular sorduğu, buluş yoluyla öğrenmeye benzeyen eğitim yöntemi nedir?

Seçenekler

A
Düzanlatım
B
Soru-Yanıt
C
Tartışma
D
Gösterim
E
Alıştırma
Açıklama:
Soru-yanıt yönteminde eğitimci bilindik anlamda konu anlatmaz. Eğitimden önceki tüm hazırlığını düşünmeye değer sorular ve bunlara verilebilecek olası yanıtlar üretmekle geçirir.

Soru 126

Açık hava eğitimi olarak da adlandırılan olayların gerçekleştiği kendi doğal ortamlarına gitmek ve katılımcıların doğrudan gözlem yapmasına olanak sağlayan eğitim yöntemi nedir?

Seçenekler

A
Proje
B
Takım çalışması
C
Rol oynama
D
Örnekolay çözümlemesi
E
İnceleme gezisi
Açıklama:
Açık hava eğitimi olarak da adlandırılan olayların gerçekleştiği kendi doğal ortamlarına gitmek ve katılımcıların doğrudan gözlem yapmasına olanak sağlayan eğitim yöntemi inceleme gezisidir.

Soru 127

Drama olarak da adlandırılan, özünde katılımcıların bir olayı kendi yaşantıları yoluyla canlandırmasına dayanan öğretim yöntemi nedir?

Seçenekler

A
Proje
B
Takım Çalışması
C
Rol Oynama
D
Örnekolay Çözümlemesi
E
Alıştırma
Açıklama:
Drama olarak da adlandırılan, özünde katılımcıların bir olayı kendi yaşantıları yoluyla canlandırmasına dayanan öğretim yöntemi rol oynamadır.

Soru 128

Usta bir eğitimcinin bir işin yapılış biçimini kısa açıklamalar ve somut uygulamalarla göstermesi söz konusu olan, deneyler ve benzeşimlerin de parçası olduğu öğretim yöntemi nedir?

Seçenekler

A
Gösterim
B
Takım Çalışması
C
Örnekolay Çözümlemesi
D
Alıştırma
E
Tartışma
Açıklama:
Usta bir eğitimcinin bir işin yapılış biçimini kısa açıklamalar ve somut uygulamalarla göstermesi söz konusu olan, deneyler ve benzeşimlerin de parçası olduğu öğretim yöntemi gösterimdir.

Soru 129

Aşağıdakilerden hangisi eğitime katılan kişi sayısına göre eğitim yöntemi sınıflandırmalarından biridir ?

Seçenekler

A
Geleneksel Yöntem
B
Yeni Yöntem
C
Kitlesel Yöntem
D
İşbaşı Yöntemler
E
Eğitimci Merkezli Yöntemler
Açıklama:
Bireysel ve Kitlesel Eğitim Yöntemleri sınıflamasında eğitimin yapılış biçimi ya da bir anda eğitimden yararlanan katılımcı sayısı temel alınmaktadır. Bu nokta önemlidir çünkü uygulamaların yanı sıra eğitime ilişkin tüm hazırlıklar ve düzenlemeler de eğitimin bireysel mi yoksa kitlesel mi yapılacağına göre değişmektedir. Yaygın anlayışa göre eğitime bireyler tek olarak katılıyorlarsa bireysel, büyüklüğü değişmekle birlikte grup olarak katılıyorlarsa kitlesel eğitim sayılmaktadır.

Soru 130

İnsan kaynakları müdürü Ömer Bey kurum içi bir eğitim planlaması yapmaktadır. Eğitim planlaması için asistanından katılımcıların kimler olacağını, ne kadara mal olacağını, nerede gerçekleştireceğini ve hangi alanlardaki eksikliklere yönelik olduğuna dair bir rapor hazırlamasını istemiştir. Eğitim yöntemini belirlerken kullanılan ölçütlere göre Ömer Bey'in aşağıdaki seçeneklerden hangi ölçütü göz ardı etmiştir ?

Seçenekler

A
Eğitim Alacak Grubun Büyüklüğü
B
Kazandırılacak Yeterlikler
C
Fiziksel Tesisler
D
Süre ve Bütçe
E
Eğitimcinin Yöntemlere Yatkınlığı
Açıklama:
Sor kökündeki açıklamalar dikkate alındığında Ömer Bey'İn bir çok farklı alanda ölçütü dikkate aldığı ancak eğitimi verecek kişi ile ilgili bir değerlendirmede bulunmadığı görülmektedir. Doğru yanıt E seçeneğidir.

Soru 131

Aşağıdakilerden hangisi düz anlatım kullanılırken dikkat edilecek hususlardan biri değildir?

Seçenekler

A
Ayrıntılı bir sunuş planı hazırlama
B
Göz kontağı kurmaktan kaçınma
C
Çarpıcı bir giriş yapma
D
Zamanı iyi yönetme
E
Eğitimin sonunda akılda kalıcı bir özetleme yapma
Açıklama:
Eğitimin sonunda akılda kalıcı bir özetleme yapma, zamanı iyi yönetme, çarpıcı bir giriş yapma ve ayrıntılı bir sunuş planı hazırlama düzanlatım yönteminin etkililiğini artıracak yöntemlerdir. Göz kontağından kaçınmak düz anlatım sürecine katkı sağlamaz. Esasında tam tersi olarak kişilerin göz kontağı kurması düz anlatımın etkililiğini artıracaktır.

Soru 132

Beyin fırtınası, çapraz ateş paneli, açık oturum gibi çeşitleri bulunan öğretim yöntemi aşağıdakilerden hangisidir ?

Seçenekler

A
Tartışma
B
Gösterim
C
Alıştırma
D
Örnekolay çözümlemesi
E
Rol oynama
Açıklama:
Tartışma yönteminin uygulaması çeşitli teknikler yoluyla olmaktadır.Bunlar
  1. beyin fırtınası
  2. Çapraz ateş paneli
  3. vızıltı kümeleri
  4. Forum
  5. açıkoturum sıralanabilir.

Soru 133

Gösterim tekniği ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Gösterimde detaylı açıklamalar yapılmalıdır.
B
Sadece yanlış ya da sadece doğru örnekleri göstermek yeterlidir.
C
Gösterim sürecinde eğitmen merkezli olunmalıdır.
D
Gösterim sonrası özetleme yapılmasına gerek yoktur.
E
Gösterim yaparken anlattıklarınıza bağlı kalınmalıdır.
Açıklama:
Gösterim yönteminin uygulaması için bazı noktalara dikkat etmek gerekmektedir. Bunları şöyle sıralamak olanaklıdır:
• Eğitimden önce prova yapın.
• Provalardaki hata ve eksikleri giderin.
• Eğitim için gerekli ortamı hazırlayın.
• Açıklamalarınızı kısa tutun.
• Gösterim yaparken anlattıklarınıza bağlı kalın.
• Hem doğru hem yanlışı gösterin.
• Standartları vurgulayın.
• Birkaç öğrenciye deneme şansı verin.
• Hatalara ilişkin geribildirim sağlayın.
• Gösterim sonunda işlem sırasını özetleyin.
Seçeneklerde görüldüğü üzere E seçeneği haricindeki seçenekler gösterim sürecinde olması gerekenler yerine tam aksini ifade etmektedir.

Soru 134

Rol oynama ile ilgili olarak verilen bilgiler arasında aşağıdakilerden hangisi yanlıştır ?

Seçenekler

A
Rol oynama yöntemi bazen “drama” olarak da adlandırılmaktadır.
B
Yöntem, özünde katılımcıların bir olayı kendi yaşantıları yoluyla canlandırmasına dayanır.
C
Katılımcılar bu rolleri kendi aralarında paylaşır, hazırlıklarını tamamlar, sonra da olayları canlandırırlar
D
Herkes kendi özelliklerine uygun rolü oynar.
E
Yaratıcı drama ve oyun etkinlikleri de rol oynama başlığı altında değerlendirilebilir.
Açıklama:
Rol oynama söz konusu olduğunda herkesin kendisine uygun rolü oynaması gerekli bir durum değildir. Rol oynama bazen kendi kişiliği ile hiç uyuşmayan bir rolde yer alınmasını ve bu sayede bireyin empati duygusunun gelişmesini amaçlar. Bu çerçevede kişinin kendine uygun rolü oynaması rol oynama tekniğinin özelliklerinden değildir.

Soru 135

Benzeşim tekniği aşağıdaki tekniklerin hangisinin bir alt türü olarak değerlendirilir ?

Seçenekler

A
Düzanlatım
B
Proje
C
Örnekolay çözümlemesi
D
Tartışma
E
Gösterim
Açıklama:
Normal koşullarda tehlikeli, pahalı, olanaksız ya da zaman alıcı olan bazı uygulamalar benzeşimlerle kolayca test edilebilmektedir. Benzeşimler deneyler ile birlikte gösterim tekniğinin uygulamalarındandır.

Soru 136

Bir konu üzerine eğitim vermek için Ali bey öğrencileri iki farklı alternatif düşünceyi savunmaları için gruplara ayırmıştır. Ali Bey'İn kullandığı yöntem aşağıdakilerden hangisidir ?

Seçenekler

A
Beyin fırtınası
B
Çapraz ateş panel
C
Vızıltı kümesi
D
Forum
E
Açıkoturum
Açıklama:
Forum adı verilen tartışma tekniğinde ortaya bir kürsü konulur. Bu bir serbest kürsü niteliğindedir. Konu hakkında görüş bildirmek ya da tartışmak isteyen her katılımcı kürsüye gelerek kendi görüşlerini açıklar, gerekirse başkalarının görüşleri hakkında değerlendirmelerde bulunur. Açıkoturum diye yaygın
olarak “panel tartışması” adıyla da bilinmektedir. Bu tür uygulamalarda aynı konu üzerinde uzmanlaşmış ama aralarında görüş farklılıkları bulunan kişiler tartışma yaparlar. Vızılltı kümeleri denilen tartışma tekniği uygulaması kısaca şöyle olmaktadır. Eğitimci konuya bir giriş yapmakta ve temel kavramlara açıklık getirdikten sonra birbirine paralel alt başlıklar varsa bunları küçük kümelere paylaştırmaktadır. Beyin fırtınası ise Genellikle üç aşamada gerçekleştirilen bu tekniğin uygulanması sırasında tartışılan konuyla ilgili olarak birinci aşamada tüm katılımcıların görüşleri listelenir. Hiçbir ayıklama yapmadan görüşlerin/fikirlerin toplu bir listesi oluşturulur. Yeni bir görüş gelmeyince birinci aşama biter. İkinci aşamada, listelenmiş olan fikirlerden aynı anlama gelenlerin biri alınıp öteki atılır, birbirini içeren fikirlerden kapsamlı olan kalır ve ilgisiz olanlar ayıklanır. Geriye kalanlar kendi içinde kümelendirildikten sonra ikinci aşama da tamamlanmış olur. Üçüncü ve son aşamada her kategorideki fikirler/görüşler ayrıntılı biçimde tartışılır.

Soru 137

İşyerinde ortaya çıkabilecek kriz durumları için eğitim vermek isteyen insan kaynakları müdürü, daha önce çalıştığı bir başka firmadaki olayı sözlü oalrak ifade ederek çalışanlardan olay üzerine değerlendirme yapmasını ister. İnsan kaynakları müdürünün kullandığı eğitim yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Düz anlatım
B
Proje
C
Durum çalışması
D
Rol oynama
E
İnceleme gezisi
Açıklama:
Alanyazında “vaka incelemesi” ya da “durum çalışması” olarak da geçen örnekolay çözümlemesi yöntemi, özü itibariyle gerçek ya da sanal bir olayın ayrıntılı biçimde incelenmesine dayanır. Burada eğitimcinin hazırladığı ya da seçtiği önemli bir olayın betimlemesi üzerinde çözümlemeler yapılır ve olaya bağlı olarak yöneltilen sorulara yanıt üretilir.

Soru 138

İdeal eğitim yöntemi ne anlama gelir?

Seçenekler

A
En ucuz yöntem
B
En yaygın kullanılan yöntem
C
En geniş kitleye sunulabilen yöntem
D
Her koşulda geçerli olan yöntem
E
Yaratıcı olan yöntem
Açıklama:
Her durumda etkili olabilecek “ideal” bir eğitim yöntemi yoktur. Buradan hareketle, eğitimciler kendilerine uygun gördükleri belirli bir yöntem tercihi yaparak bu yöntemi her koşul altında kullanmaya çalışmaktan kaçınmalı ve eğitim uygulamaları sırasında duruma göre farklılaşan yöntemlere yer vermelidirler. Her koşulda geçerli bir eğitim yöntemi olmadığı gibi sırf daha az maliyetli ya da daha geniş kitlelere erişilebiliyor diye de bir yöntemin tecih edilmesi doğru bir yaklaşım değildir. Yöntemler kuruma,duruma uygun olmalıdır.

Soru 139

Çalışanlarını basılı medya konusunda bilgilendirmek isteyen bir işletmenin bunun için çalışanlarına bir gazete ziyareti yaptırması aşağıdaki yöntemlerden hangisinin kullanıldığına işaret etmektedir?

Seçenekler

A
Gösterim
B
Örnek olay çözümlemesi
C
Alıştırma
D
Rol oynama
E
İnceleme gezisi
Açıklama:
Alanyazında “gözlem gezisi”, “açık hava eğitimi” ve “yerinde öğrenme” gibi isimlerle de anılan inceleme gezisinde olayların gerçekleştiği kendi doğal ortamlarına gitmek ve katılımcıların doğrudan gözlem yapmasına olanak sağlanmaktadır. Eğitimin yapıldığı normal ortamda öğrenmeye konu olan olayları gözlemlemek olanaklı değilse, katılımcılar olayların olduğu, yaşandığı ya da gerçekleştiği yere götürülmektedir. Doğru yanıt E'dir.

Soru 140

Aşağıdakilerden hangisi işdışı eğitim yöntemlerinin bir özelliğidir?

Seçenekler

A
Kurum dışı eğitimciler görev alır.
B
Eğitim işin yapıldığı yerin dışında yürütülür.
C
Eğitim çalışma saatlerinin dışında yapılır.
D
Eğitim işle ilgili olmayan konuları kapsar.
E
Eğitim tedarik zincirindeki işletmelerin çalışanlarına verilir.
Açıklama:
İş dışındaki eğitimlerde katılımcılar çalıştıkları birimlerde sorumlu oldukları işleri bir süre bırakarak eğitim boyunca başka bir ortamda bulunurlar.

Soru 141

Aşağıdaki yöntemlerden hangisi eğitimci merkezlidir?

Seçenekler

A
Tartışma
B
Takım çalışması
C
Düzanlatım
D
Rol oynama
E
Örnekolay çözümlemesi
Açıklama:
Düzanlatım yönteminde eğitimci geniş bir öğrenci kitlesine eğitim verir. Neyi ne kadar anlatacağına kendisi karar verir. Zaman yöntemini kendisi ayarlar. Öğrencilere pek söz hakkı verilmez. Az sayıda soru sorulur ama bunları da genellikle eğitimci sorar. Etkileşim minimum düzeydedir. Süreç tümüyle eğitimcinin denetimi altındadır.

Soru 142

Aşağıdaki durumlardan hangisi bireysel eğitim yöntemlerine bir örnektir?

Seçenekler

A
Öteki çalışanlarla takım projeleri yapma
B
İşletmede yapılan bir dizi konferansa katılma
C
Gereksinim duyulan konularda uzaktan eğitimlere katılma
D
Belgeleme için düzenlenen seminerlere katılma
E
İşletmenin düzenlediği inceleme gezilerine gitme
Açıklama:
Bireysel eğitimlerde küçük ya da büyük grup katılımı yoktur. Katılımcılar kendi koşullarında, gereksinim duydukları konularda, kendi öğrenme hızlarında ve kişisel olarak eğitim alırlar. Çoğu zaman bireysel farklılıkları gözeten bir eğitim uygulaması söz konusudur. Uzaktan eğitimlerin esnek yapısı buna birçok yöntemden daha çok olanak tanır.

Soru 143

Eğitim programı, katılımcılarda sorgulayıcı ve eleştirel becerilerin geliştirilmesini öngörmektedir. Bu nedenle eğitimci tartışma yöntemini kullanmaya karar vermiştir. Burada hangi yöntem seçme ölçütü temel alınmıştır?

Seçenekler

A
Grubun büyüklüğü
B
Konunun özelliği
C
Süre ve bütçe
D
Eğitimcinin yönteme yatkınlığı
E
Kazandırılacak yeterlikler
Açıklama:
Eğitim amaçlarında kazandırılacağı belirtilen yeterlikler yöntem tercihini doğrudan etkiler. Eğitim programında eleştirel becerilerin kazandırılması öngörüldüğünde eğitimci bu sonucu üretebilecek en uygun yöntemin ne olduğuna bakar. Tartışma yöntemi özellikle sorgulayıcı ve eleştirel zihinsel becerilerin kazandırılmasında etkili bir yöntemdir. Burada eğitimci kazandırılacak yeterliklerden işe başlamakta buna uygun bir yöntem tercihinde bulunmaktadır.

Soru 144

Elvan Hanım bir Anadolu kentinde vereceği eğitim için "çok sayıda küçük grupla çalışma yapabileceği" bir salon talebinde bulunmuştur. Eğitim günü eğitimin yapılacağı yere vardığında kendisi için 400 kişilik bir sinema salonunun tahsis edildiğini görmüştür. Böyle bir salonda eğitim yapamayacağını belirtince bir saatlik bir gecikmeden sonra yakındaki lisenin çok amaçlı salonu ayarlanmıştır. Burada sorun yöntem seçmede işe koşulan hangi boyutla ilgilidir?

Seçenekler

A
Fiziksel tesisler
B
Eğitimcinin yönteme yatkınlığı
C
Grup büyüklüğü
D
Teknolojik olanaklar
E
Süre ve bütçe
Açıklama:
Eğitim yapılacak ortamın fiziksel özellikleri kullanılacak yöntemin başarıyla uygulanabilmesine olanak tanımalıdır. Takım çalışması eğitimi çoğunlukla küçük grupların ayrı masalarda ortak çalışma yapmasını gerektirmektedir. Sinema salonundaki sıralı düzen genellikle buna izin vermez. Nitekim, yaşanan sorun daha esnek çalışma ortamının bulunmasıyla çözümlenmiştir.

Soru 145

COVID-19 salgınının etkisinin azalmaya başladığı günlerde Lokantacılar Odası bir toplantı düzenleyerek lokantalar yeniden açılırken ne tür önlemlerin alınabileceği tartışılmıştır. Toplantıda önce katılımcıların serbestçe ve olabildiğince çok sayıda görüş üretmeleri istenmiştir. Ardından ortaya atılan fikirler kendi içinde gruplanmıştır. Son olarak, her kategorideki fikirler ayrıntılı biçimde tartışılarak tüm katılımcılara bilgilendirme yapılmıştır. Bu etkinlikte hangi tartışma tekniği uygulanmıştır?

Seçenekler

A
Beyin fırtınası
B
Çapraş ateş paneli
C
Forum
D
Açık oturum
E
Vızıltı kümeleri
Açıklama:
Beyin fırtınasının birinci aşamasında tüm katılımcıların görüşleri listelenir. İkinci aşamada ilgisiz ve tekrar niteliğinde olanlar ayıklanır, aynı anlama gelenler birleştirilir. Elde kalan görüşler kendi içinde gruplandırılır. Üçüncü aşamada her kategorideki görüşler ayrıntılı biçimde tartışılır.

Soru 146

Tıp fakültesi hastanesinde ameliyat yapan bir profesörün ameliyat sırasında yaptığı işlemleri hem açıklaması, hem işlemlerin doğru yapılışını göstermesi, hem de asistanlardan gelen soruları yanıtlaması hangi eğitim yöntemine bir örnek oluşturur?

Seçenekler

A
Soru-yanıt
B
Düzanlatım
C
Rol oynama
D
Gösterim
E
Takım çalışması
Açıklama:
Gösterim yönteminde usta bir eğitimci bir işin yapılış biçimini kısa açıklamalar ve somut uygulamalarla gösterir. Uygulamada genellikle önce giriş niteliğinde açıklamalar yapılmakta, işlemler sırasında önemli noktalar vurgulanmakta, varsa katılımcıların sorusu da yanıtlanmaktadır. Uygun olan durumlarda katılımcılara deneme şansı da verilmekte ve yapılan hatalar üzerinde eğitimci geribildirim sunmaktadır.

Soru 147

Bir basketbol oyuncunun haftanın üç günü spor salonuna gidip özel olarak üçlük atışı çalışması hangi eğitim yöntemine bir örnek olarak gösterilebilir?

Seçenekler

A
Gösterim
B
Alıştırma
C
Takım çalışması
D
Proje
E
Rol oynama
Açıklama:
Alıştırma yönteminin temel işlevi, öğrenilenleri pekiştirme ve uygulama olanağı sağlamaktır. Beceri kazanma, sürekli tekrar isteyen bir öğrenme etkinliği gerektirir. Salona gidip haftanın üç günü çalışan bir oyuncu doğru yaptıklarını pekiştirip, yanlışlarından vazgeçerek ve başarılı atışlarda gittikçe yetkinleşerek kendi geliştirmektedir. Özellikle sanat ve spor gibi uygulamalı alanlarda alıştırma yapmanın büyük bir etkisi vardır.

Soru 148

Gemi kazaları konusunda yapılan bir eğitimde aşağıdakilerden hangisi örnekolay çözümlemesi yönteminin uygulamasına bir örnek oluşturur?

Seçenekler

A
Eski bir kaptan olan eğitimcinin yaşadığı kazalarla ilgili anılarını anlatması
B
Bazı kazalardan sonra getirilen kuralların açıklanması
C
Yaşanmış kaza olayları üzerinde katılımcıların tartışma yapmaları
D
Gemi kazaları konusunda uzmanların katıldığı bir açıkoturum yapılması
E
Seçilmiş gemi kazalarının ortak yönlerini eğitimcinin açıklaması
Açıklama:
Örnekolay çözümlemesi, özü itibariyle gerçek ya da kurgusal bir olayın katılımcılar tarafından ayrıntılı biçimde incelenmesine dayanır. Burada eğitimcinin seçtiği ya da hazırladığı önemli bir olayın betimlemesi üzerinde çözümlemeler yapılır ve olaya bağlı olarak yöneltilen sorulara yanıt üretilir.

Soru 149

"İdeal eğitim yöntem miti" nedir?

Seçenekler

A
Tarihsel olarak eski çağlardan beri kullanılan yöntem
B
Başarı açısından etkili zaman açısından verimli olan yöntem
C
Uygulamada eğitimciler tarafından en sık kullanılan yöntem
D
Katılımcıların en çok sevdiği yöntem
E
Her koşulda en iyi sonuçları sağlayan büyülü yöntem
Açıklama:
Her koşul altında ideal olan bir eğitim yöntemi yoktur. Her yöntemin üstün ve zayıf yönleri vardır. Ancak bazı eğitimciler kendilerince belirli bir yöntemi seçmekte ve öğrenci kitlesi kim olursa olsun, hangi konuda eğitim yapılırsa yapılsın, ortam hangi özelliklere sahip olursa olsun, ne kadar süre olursa olsun vb. o yöntemi saplantılı bir şekilde yeğlemektedir. Deyim yerindeyse, o yöntemi ideal, her koşulda işlevsel, büyülü bir yöntem gibi görmektedirler. Bunun geçerli olduğuna ilişkin hiçbir kanıt yoktur. Bu yüzden, doğru olmayan bu inanç bir mit niteliği taşımaktadır.

Soru 150

Aşağıdakilerden hangisi, günümüz eğitim uygulamaları dikkate alındığında eğitime ilişkin kapsamlı tanımlamalardan biri olamaz?

Seçenekler

A
Bireylerde istendik yönde davranış değiştirme sürecidir
B
Toplumsal hedefler doğrultusunda yapılan bir iştir
C
Bireyin gizil güçlerine veya potansiyeline dayanır
D
Değerler sisteminin değişmesini gerektirir
E
Yalnızca görünen tepkilere değil o tepkilerin arka planlarına odaklanmayı gerektirir
Açıklama:
Alanyazında eğitim sıklıkla “bireylerde istendik yönde davranış değiştirme süreci” olarak ifade edilmektedir. Bu tanım büyük ölçüde geçen yüzyılın başında hayvanlar üzerinde yapılan psikoloji deneylerine dayalı olarak üretilmiştir. Özü itibariyle aşırı davranışçıdır ve istendik yönde davranışın sergilenmesi, eğitimin başarısı için yeterli görülmektedir. Ne var ki, özellikle yetişkin bir insanın eğitimi söz konusu olunca bu tanım yetersiz kalmaktadır çünkü insanın eğitiminde istenen davranışın elde edilmesi yeterli değildir.
bireylerde istendik yönde davranış değiştirme süreci davranışçı bir yaklaşıma dayalı tanımlama olup insan yetiştirme alanındanki günümüz gelişmeleri ile sınırlı bir tanımlamadır. Doğru yanıt A seçeneğidir.

Soru 151

Grubun kalabalık, eğitimin içeriğinin kapsamlı ve ağırlıklı olarak sözel bilgilerden oluşması durumunda aşağıdaki yöntemlerden hangisi tercih edilebilir?

Seçenekler

A
Soru-yanıt
B
Büyük grup tartışma
C
Düzanlatım
D
Gösterim
E
Alıştırma
Açıklama:
Düzanlatım yöntemi kalabalık gruplar için uygun bir yöntemdir. Eğitimin içeriği kapsamlıysa ve ağırlıklı olarak sözel bilgilerden oluşuyorsa yine düzanlatım yöntemi tercih edilebilir çünkü ezbere dayalı bilgileri derli toplu ve mantıksal bir akış içinde sunmak düzanlatımla daha kolaydır.
Grubun kalabalık, eğitimin içeriğinin kapsamlı ve ağırlıklı olarak sözel bilgilerden oluşması durumunda düzanlatım tercih edilebilir. Doğru yanıt C seçeneğidir.

Soru 152

Sokratik yöntem olarak da adlandırılan eğitim yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Düzanlatım
B
Soru-yanıt
C
Tartışma
D
Alıştırma
E
Gösterim
Açıklama:
Soru-yanıt yöntemi eski çağ düşünürlerinden Sokrates tarafından yaygın ve başarı biçimde kullanıldığı için bu yönteme “Sokratik yöntem” de denilmektedir.
Sokratik yöntem olarak da adlandırılan eğitim yöntemi soru-yanıt yöntemi olarak adlandırılır.

Soru 153

Aşağıdakilerden hangisi diğerlerine kıyasla özellikle küçük gruplar ile uygulanan bir yöntem olarak sınıflandırılamaz?

Seçenekler

A
Beyin fırtınası
B
Çapraz ateş paneli
C
Vızıltı kümeleri
D
Forum
E
Rol oynama
Açıklama:
Forum büyük grup tartışma yöntemlerinden biri olarak sınıflandırılabilir.Konu hakkında görüş bildirmek ya da tartışmak isteyen her katılımcı kürsüye gelerek kendi görüşlerini
açıklar, gerekirse başkalarının görüşleri hakkında değerlendirmelerde bulunur. Burada tüm katılımcıların özgür ve uygar bir ortamda görüş, izlenim, algı, düşünce, duygu ve yorumlarını paylaşması esastır.

Soru 154

İşletmedeki üretim hatalarını azaltmaya yönelik yaratıcı çözümler bulmak isteyen bir yönetici, çalışma grubundaki her bir üyeye sırayla söz vererek tüm önerileri hiç bir yorum yapmadan not etmiştir. Sonrasında bu önerileri gruplandırarak oylamaya sunmuştur. Söz konusu yönetici aşağıdaki yöntemlerden hangisini kullanmıştır?

Seçenekler

A
Çapraz ateş paneli
B
Forum
C
Vızıltı grupları
D
Soru-Yanıt
E
Beyin fırtınası
Açıklama:
Beyin fırtınası genellikle üç aşamada gerçekleşir: Birinci aşamada tüm katılımcıların görüşleri listelenir. Hiçbir ayıklama yapmadan görüşlerin/fikirlerin toplu bir listesi oluşturulur. Yeni bir görüş gelmeyince birinci aşama biter. İkinci aşamada, listelenmiş olan fikirlerden aynı anlama gelenlerin biri alınıp öteki atılır, birbirini içeren fikirlerden kapsamlı olan kalır ve ilgisiz olanlar ayıklanır. Geriye kalanlar kendi içinde kümelendirildikten sonra ikinci aşama da tamamlanmış olur. Üçüncü ve son aşamada her kategorideki fikirler/görüşler ayrıntılı biçimde tartışılır.
Yönetici beyin fırtınası yöntemini kullanmıştır. Doğru yanıt E seçeneğidir.

Soru 155

Bir işletmedeki personel sorunları hakkında çalışma yapmak isteyen bir yönetici, küçük kümeler oluşturarak konuyu alt başlıklar halinde bu kümeler dağıtmıştır. Kümeler çalışarak oluşturmuş oldukları raporu diğer tüm gruplar ile yazılı ve/veya sözlü olarak paylaşmışlardır. Söz konusu yönetici aşağıdaki yöntemlerden hangisini uygulamıştır?

Seçenekler

A
Beyin fırtınası
B
Vızıltı kümeleri
C
Açık oturum
D
Forum
E
Örnek olay çözümlemesi
Açıklama:
Eğitimci konuya bir giriş yapmakta ve temel kavramlara açıklık getirdikten sonra birbirine paralel alt başlıklar varsa bunları küçük kümelere paylaştırmaktadır. Küçük kümeler kendi konularını aldıktan sonra ya eğitim salonu büyükse farklı köşelerde çalışmakta ya da eğitim yapılan binada başka küçük salonlar varsa orada çalışmaktadır. Kendi içinde hazırlıklarını tamamlayan gruplar belirtilen saatte esas eğitim salonuna dönmektedirler. Eğitimcinin belirlediği sıra içinde her kümenin sözcüsü kendi konularını tüm sınıfa anlatmaktadır.
Bu yöntem vızıltı kümeleri olarak adlandırılmaktadır. Doğru yanıt B seçeneğidir.

Soru 156

Serbest kürsü gibi işlev gören, konu hakkında görüş bildirmek ya da tartışmak isteyen her katılımcı kürsüye gelerek kendi görüşlerini açıkladığı ve gerekirse başkalarının görüşleri hakkında değerlendirmelerde bulunduğu yöntem aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Forum
B
Açıkoturum
C
Panel
D
Takım çalışması
E
Beyin fırtınası
Açıklama:
Forum adı verilen tartışma tekniğinde ortaya bir kürsü konulur. Bu bir serbest kürsü niteliğindedir. Konu hakkında görüş bildirmek ya da tartışmak isteyen her katılımcı kürsüye gelerek kendi görüşlerini açıklar, gerekirse başkalarının görüşleri hakkında değerlendirmelerde bulunur.
Serbest kürsü gibi işlev gören, konu hakkında görüş bildirmek ya da tartışmak isteyen her katılımcı kürsüye gelerek kendi görüşlerini açıkladığı ve gerekirse başkalarının görüşleri hakkında değerlendirmelerde bulunduğu yöntem forum olarak adlandırılır.

Soru 157

Alanyazında “vaka incelemesi” ya da “durum çalışması” olarak da geçen eğitim yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Beyin fırtınası
B
Takım çalışması
C
Örnekolay çözümlemesi
D
Vızıltı kümeleri
E
Gösterim
Açıklama:
Alanyazında “vaka incelemesi” ya da “durum çalışması” olarak da geçen eğitim yöntemi örnekolay çalışması olarak geçer. Burada eğitimcinin hazırladığı ya da seçtiği önemli bir olayın betimlemesi üzerinde çözümlemeler yapılır ve olaya bağlı olarak yöneltilen sorulara yanıt üretilir.

Soru 158

Katılımcıların içerik hakkında temel bilgileri edindikten sonra öğrenilenleri pekiştirmek,
çeşitlendirmek ya da kalıcılaştırmak amacıyla sunulan uyarıcılara öğrencilerin tepki vermesine dayalı bir yöntem olarak adlandırılan eğitim yöntemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Düzanlatım
B
Örnekolay çözümlemesi
C
Gösterim
D
Soru-Yanıt
E
Alıştırma
Açıklama:
Katılımcıların içerik hakkında temel bilgileri edindikten sonra öğrenilenleri pekiştirmek,
çeşitlendirmek ya da kalıcılaştırmak amacıyla sunulan uyarıcılara öğrencilerin tepki vermesine dayalı bir yöntem olarak adlandırılan eğitim yöntemi alıştırma olarak adlandırılır
Yanıt E seçeneğidir.

Soru 159

Aşağıdakilerden hangisi rol oynama yönteminin en zayıf yönü olarak nitelendirilebilir?

Seçenekler

A
Kalabalık gruplar için uygun olmaması
B
Canlandırma sırasında yetenekli katılımcıların baskınlık göstermesi
C
Disiplin sorunlarına neden olabilmesi
D
Oyun ve öğrenme arasındaki ilginin tam olarak kurulamaması
E
Çekingen katılımcıların rol almak istememesi
Açıklama:
Rol oynama yönteminde eğer grup yeterince küçük değilse ve herkes rol almamışsa, rolü olmayan katılımcıların edilgenliği bir sorun olarak ortaya çıkmaktadır. Canlandırma sırasında yetenekli katılımcıların başatlık göstermesi, buna karşılık çekingen katılımcıların rol almak istememesi de sıkıntı yaratabilmektedir. Bazen disiplini sağlamada sorunlar yaşanmakta, bu da zaman ve güdülenme kaydına neden olmaktadır. Bu yöntemin belki de en zayıf yönü, oyun ile öğrenme arasındaki ilişkinin tam kurulamaması ya da göz ardı edilmesidir.
Kaynak kitaba göre doğru yanıt D seçeneğidir.

Ünite 5

Soru 1

İşletmelerde uygulandığı biçimiyle eğitim ve geliştirme yöntemleri arasındaki farklılıklarla ilgili, aşağidaki bilgilerden hangisi doğru değildir?

Seçenekler

A
Eğitim çalışmaları bireyleri genellikle var olan iş ve görevlere, geliştirme çalışmaları ise gelecekteki olası iş ve görevlere hazırlamayı amaçlar
B
Eğitim yöntemleri daha resmi ve kurumsal temelde yürütülürken, geliştirme çalışmaları biraz daha esnek ve bireysel temelli yürütülür.
C
Eğitime katılacak kişiler öğrenme gereksinimlerine göre belirlenirken, geliştirme hizmetlerinden yararlanacak kişiler potansiyellerine göre seçilir.
D
Eğitim uygulamaları çoğu zaman sınırlı ve süreli olarak yürütülürken, geliştirme çalışmalarında öngörülen süre daha esnektir.
E
Eğitim etkinliklerinin odak noktası kişisel gelişimken, geliştirme etkinlikleri programın içeriğine dayalı anlamlı performans üzerinde odaklanır.
Açıklama:
Eğitim etkinlikleri programın içeriğine dayalı anlamlı performans üzerinde odaklanır, geliştirme etkinliklerinde ise odak noktası kişisel gelişimdir.

Soru 2

Bir işletmedeki çalışanlarının bireysel potansiyellerini belirleyip bu kişileri işletmedeki uygun konum ve görevlere hazırlamak için esnek bir yapı içinde öğrenme ve gelişim olanakları sunma anlamına gelen kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Eğitim
B
Eğitim yöntemi
C
Geliştirme
D
Geliştirme yöntemi
E
Öğrenme
Açıklama:
Geliştirme kavramı, bir işletmedeki çalışanlarının bireysel potansiyellerini belirleyip bu kişileri işletmedeki uygun konum ve görevlere hazırlamak için esnek bir yapı içinde öğrenme ve gelişim olanakları sunma anlamına gelmektedir. Bu tanıma göre ilk yapılması gereken şey, her çalışanın bireysel potansiyelinin saptanmasıdır. Potansiyel, geliştirilebilir gizil güçlerin toplamıdır. Zekâ, yetenek, ilgi, kişilik, öğrenme biçimi, güdülenme ve denetim odağı gibi özelliklerin tümü potansiyelin birer parçasıdır. İnsanların potansiyelini dikkate almadan ya da potansiyellerine aykırı olarak onların gelişimlerine katkıda bulunmak pek olanaklı değildir.

Soru 3

Aşağıdakilerden hangisi kişisel gelişim etkinliklerinin kapsamında değerlendirilebilir?

Seçenekler

A
Çalışanların yapmakta oldukları işler ve görevlerde yetkinleşmelerini sağlamaya dönük etkinlikler
B
Temel olarak çalışanların öğrenme ve gelişim gereksinimlerini karşılayarak onlara yeni bilgi, tutum ve beceriler kazandırmayı hedefleyen çalışmalar
C
Bireylerin işletme içinde çalıştıkları birim, sorumlu oldukları iş ve yaptıkları görevleri daha iyi yapabilmek için aldıkları eğitim ya da geliştirme olanakları
D
Kişinin çalıştığı kurumun amaçları, temel değerleri, tarihsel gelişimi, yönetim yapısı, ürettiği mal ve hizmetler, sektördeki yeri, davranış kuralları, çalışanların özlük hakları, iletişim yapısı, birimlerin görevleri ve özellikli işlemler gibi konularda açıklamalar yapıldığı etkinlikler
E
İşletmeye karşı bağlılık ya da aidiyet duygusu geliştirmek ve işletmenin gönüllü bir savunucusu olmaya yönelik etkinlikler
Açıklama:
Kişisel Gelişim
Temel olarak çalışanların kişisel öğrenme ve gelişim gereksinimlerini karşılayarak onlara yeni bilgi, tutum ve beceriler kazandırmayı hedefleyen çalışmaların tümü bu başlık altında değerlendirilebilir. Burada vurgulanması gereken nokta, bu kategorideki çalışmalardan yararlanan yalnızca çalışanların kendileri değildir. Bireyler kişisel olarak gelişim gösterdikçe onların hem daha iyi bir çalışan hem de daha iyi bir yurttaş olmaları beklenir. Bu nedenle, işletmeler, kişisel gelişim programlarına kaynak ayırır ve her çalışanın birey olarak en üst düzeyde gelişim göstermesine destek olmaya çalışır.

Soru 4

Geliştirme sürecinde iyi bir koçun yapması gerekenler ile ilgili olarak, aşağıdakilerden hangisi doğru değildir?

Seçenekler

A
Gelişim hedeflerini çalışanla birlikte belirlemelidir.
B
Yararlanıcının gizil güçlerini ortaya çıkarmalıdır.
C
Hedeflere ulaşma konusunda yararlanıcıyı harekete geçirmelidir.
D
Resmi ve mesafeli bir iletişim kurmalıdır.
E
Açık sözlü ve tutarlı davranmalıdır.
Açıklama:
Koç, dostça bir iletişim kurmalıdır.

Soru 5

Genellikle yeni bir iş kurmak isteyen ya da işlerini geliştirmeyi hedefleyen kişilere dönük olarak gerçekleştirilen koçluk uygulamalarına ne ad verilir?

Seçenekler

A
Yönetim koçluğu
B
Performans koçluğu
C
Girişimcilik koçluğu
D
Kariyer koçluğu
E
Yaşam koçluğu
Açıklama:
Girişimcilik Koçluğu: Bu tür koçluk uygulamaları genellikle yeni bir iş kurmak isteyen ya da işlerini geliştirmeyi hedefleyen kişilere dönük olarak gerçekleştirilmektedir. Oldukça özel ve dar kapsamlı bir koçluk uygulaması olan girişimcilik koçluğu, bazen “işletmecilik koçluğu” olarak da anılmaktadır. Bu tür koçluk hizmetlerinden yararlanan girişimciler hedeflerini daha iyi belirleyebilir, koşulları gerçekçi biçimde değerlendirir, uygulanabilir bir eylem planı hazırlar, kaynaklarını etkin biçimde kullanır ve uygun kararlar vermenin getirdiği doyumu yaşarlar.

Soru 6

Aşağıdakilerden hangisi koçluk sürecinin aşamalarından biri değildir?

Seçenekler

A
Anlaşma
B
Tanıma
C
Yönlendirme
D
İzleme
E
Cezalandırma
Açıklama:
Koçluk süreci, anlaşma, tanıma, yönlendirme, izleme ve değerlendirmeden oluşmaktadır.

Soru 7

Mentorların çoğu zaman öğrenmesi ya da gelişim göstermesi gereken kişiyi değişime hazırlamada ciddi güçlüklerle karşılaştığı ve belirli durumlarda mentorun söylediklerini yönlendirilenin anlamadığı ya da kabul etmediği mentorluk tekniği aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Eşlik etme
B
Ekim yapma
C
Aracılık etme
D
Gösterme
E
Ürün toplama
Açıklama:
Ekim Yapma: Bu teknikte mentorun görevi oldukça zordur. Mentorlar çoğu zaman öğrenmesi ya da gelişim göstermesi gereken kişiyi değişime hazırlamada ciddi güçlüklerle karşılaşırlar. Belirli durumlarda mentorun söylediklerini yönlendirilen anlamaz ya da kabul etmez. Bu sıkıntılı bir durumdur. Eğer böyle bir durum varsa, mentor ön alıcı bir şekilde söylediklerinin gerçek durumlarda ne kadar değerli olduğuna öğrencisini inandırmak zorundadır.

Soru 8

İyi bir danışmanın en önemli özelliği aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
İnisiyatif alma
B
Gerçekçilik
C
İletişim
D
Düzenlilik
E
Alçakgönüllülük
Açıklama:
İletişim: İyi bir danışmanın belki de en önemli özelliği danışanlarıyla etkili bir iletişim kurmasıdır. Bir danışmanın doğru şeyler söylemesi yetmez, önerilerini kabul edilebilir hale getirmek de danışmanın sorumluluğundadır. Bu anlamda danışmanın sunuş ve pazarlama becerilerinin gelişmiş olması gerekir. İletişim kısaca anlamları ortak kılma süreci olduğuna göre danışma sürecinin her aşamasında dürüst ve saydam bir iletişime gereksinim duyulacağı açıktır. Başarılı iletişim, danışman ve danışana kendilerini doğru ifade edebilme şansı verir. Bu anlamda, danışman, gelişim sürecinde olası seçenekler konusunda öneriler bekleyen danışana kendi görüşlerini anlatabilmeli ve danışanın bu önerilere verdiği sözlü ve sözsüz tepkileri iyi çözümleyebilmelidir.

Soru 9

İşini çok iyi yapan ve bundan doyum elde eden insanlar o işyerinde başkalarına örnek gösterildiği serbest geliştirme yöntemi hangisidir?

Seçenekler

A
Rol modelleri
B
Gönüllü çalışmalar
C
Birbirinden öğrenme
D
Mesleki toplantılar
E
Sosyal medyada katılım
Açıklama:
Her işyerinde görevini büyük zevk alarak ve üstün başarıyla gerçekleştiren çalışanlar olduğu gibi hoşlanmadan ve geçiştirerek yapan çalışanlar da vardır. İşini çok iyi yapan ve bundan doyum elde eden insanlar o işyerinde başkalarına örnek gösterilirler. Dahası, çoğu çalışan, bu meslektaşlarının sırlarını merak eder. Bazı işletmeler, geliştirme çalışmalarının bir parçası olarak, üstün düzeyde başarılı olan çalışanların düşünme, iş yapma ve yaşama biçimlerini başkalarının da bilmesini ister. Bu amaçla, model alınan kişinin tipik bir günü kayıt edilerek başkalarının izlemesi istenir. Modeli izleyen ve beğenen öteki çalışanların bazıları aynı düşünce, duygu ve davranışları modellemeye çalışır. Rol modelini başarıyla taklit edenler de kısa süre içinde kendi yaşamlarındaki değişikliklere tanıklık ederler. Örneğin, bir otomobil fabrikasında 30 yıl aralıksız çalışan ve o işyerinde efsaneleşen bir kişinin rol modeli olarak alınması olanaklıdır

Soru 10

Geliştirme konusundaki yeni eğilimlerle ilgili, aşağıdaki bilgilerden hangisi doğru değildir?

Seçenekler

A
Geliştirme, eğitim çalışmalarına karşı bir seçenek olarak da kullanılmaktadır.
B
Geliştirme çalışmalarında genel anlamda bir süreklilik olduğu dikkati çekmektedir
C
Son yıllarda harmanlanmış yaklaşımlar (blended approaches) ön plana çıkmaktadır.
D
Geliştirme çalışmalarının da insan kaynakları politikalarıyla bağlantı içinde yürütülmesi yönünde önemli gelişmeler gözlenmektedir.
E
Gelişme çalışmalarından sonuç alamayan çalışanların cezalandırılması gerekmektedir.
Açıklama:
İşletmelerdeki geliştirme çalışmalarının özendirilmesi kadar bu çalışmalara katılarak kendini geliştiren ve elde ettiği kazanımları/yetkinlikleri işletmenin kullanımına sunan katılımcıları ödüllendirme konusu da oldukça önemlidir. İşletmelerin eğitim/geliştirme alanındaki tipik uygulaması düzenlenen etkinliklere katılan kişilere bir belge vermektir. Ancak bunun artık pek yeterli olmadığı her geçen daha iyi anlaşılmaktadır. Başarı ile katılım birbirinden iyi ayrılmalıdır. Nitekim özellikle eğitim çalışmalarında bu yönde bir ayrım başlamıştır. Eğitimde belirli bir düzeyin üstünde puan alan katılımcılara “başarı belgesi”, geri kalanlara da “katılım belgesi” verilmektedir. Benzer bir uygulama, geliştirme alanında da yapılmalı ve gönüllü katılım kadar başarılı olmak da özendirilmelidir.

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi eğitim ve geliştirme yöntemleri arasındaki farklılıklar hakkında doğru değildir?

Seçenekler

A
Eğitim çalışmaları bireyleri genellikle var olan iş ve görevlere hazırlamayı amaçlar.
B
Geliştirme etkinliklerinde odak programın içeriğine dayalı anlamlı performanstır.
C
Geliştirme hizmetlerinden yararlanacak kişiler potansiyellerine göre seçilir.
D
Eğitim uygulamaları çoğu zaman sınırlı ve süreli olarak yürütülür.
E
Eğitim uygulamalarında kararları genellikle eğitimciler verir.
Açıklama:
Eğitim etkinlikleri programın içeriğine dayalı anlamlı performans üzerinde odaklanır, geliştirme etkinliklerinde ise odak noktası kişisel gelişimdir. Doğru cevap B'dir.

Soru 12

Aşağıdakilerden hangisi eğitim yöntemlerinin özelliklerindendir?

Seçenekler

A
Esnek ve bireysel temelli yürütülür.
B
Bireyleri gelecekteki olası iş ve görevlere hazırlamayı amaçlar.
C
Tüm kararları danışan ya da yönlendirilen kişinin vermesi esastır.
D
Çoğu zaman profesyonel bir eğitimci ve katılımcı kitlesi vardır.
E
Odak noktası kişisel gelişimdir.
Açıklama:
Eğitim uygulamalarında çoğu zaman profesyonel bir eğitimci ve katılımcı kitlesi vardır, diğer özellikler ise geliştirme yöntemlerinin özelliklerindendir. Doğru cevap D'dir.

Soru 13

Aşağıdakilerden hangisi kişisel gelişimin etkinliklerinin özelliklerindendir?

Seçenekler

A
Genellikle çalışanların yapmakta oldukları işler ve görevlerde yetkinleşmelerini sağlar.
B
Bu alandaki çalışmaların çoğu işletmede oryantasyon ya da yöneltme etkinlikleriyle başlar.
C
Kurum kültürünü kişilere aktarmak için oldukça önemlidir.
D
Temel yeterlikleri kazandırmaya dönük etkinlikler bu alandaki çalışmalardan biridir.
E
Bu alandaki etkinliklerde genel olarak iletişim, sunuş teknikleri,yaratıcılık, motivasyon, vb. konular üzerinde durulur.
Açıklama:
Kişisel gelişimde temel olarak çalışanların kişisel öğrenme ve gelişim gereksinimlerini karşılayarak onlara yeni bilgi, tutum ve beceriler kazandırmayı hedefleyen çalışmaların tümü bu başlık altında değerlendirilebilir. Kişisel gelişim etkinliklerinde genel olarak iletişim, takım çalışması, sunuş teknikleri, eğiticilerin eğitimi, yaratıcılık, motivasyon, sorun çözme, kalite teknikleri, liderlik, insan ilişkileri, karar alma yöntemleri vb. konular üzerinde durulur. Doğru cevap E'dir.

Soru 14

I. İşe yeni başlayan bireyler için düzenlenir.
II. İşi yapmakta olan kişilerin alandaki gelişmeleri öğrenmesi için yapılır.
III. Hizmet öncesi eğitiminde yetersizlik görülen bireylere dönük olarak düzenlenir
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri temel yeterlikleri kazandırmaya dönük etkinliklerin özelliklerindendir?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I-II
D
I-III
E
II-III
Açıklama:
Mesleki gelişim alanındaki çalışmalar üç alt başlıkta incelenebilir. Bunlardan birincisi, bir mesleğin ya da işin gerektirdiği temel yeterlikleri kazandırmaya dönük etkinliklerdir. Bu tür çalışmalar genellikle işe yeni başlayan ve hizmet öncesi eğitiminde yetersizlik görülen bireylere dönük olarak düzenlenir. İkincisi, bir mesleği sürdürmekte ya da bir işi yapmakta olan kişilerin alanındaki gelişmeleri öğrenmesine yönelik etkinliklerdir. Günümüzde her meslekte sürekli gelişmeler ortaya çıktığı için çalışanların sahip oldukları bilgi, tutum ve becerileri de sürekli güncellemeleri gerekmektedir. Üçüncüsü, bireylerin kendi mesleklerindeki en ileri düzey yetkinlikleri yakından izlemesi, öğrenmesine ve içselleştirmesine dönük olarak gerçekleştirilen etkinliklerdir. Doğru cevap D'dir.

Soru 15

Aşağıdakilerden hangisi koçluk ile ilgili olarak yanlıştır?

Seçenekler

A
Koçluk, kişinin bulunduğu yerden varmak istediği yere ulaşmasına aracılık eden yol gösterme sürecidir.
B
Koçluk uygulamasından yararlanacak kişilerin iyi seçilmesi çok önemlidir.
C
Koçluk programları hem bireylere hem işletmelere olumlu dönüş sağlamıştır.
D
Koçluk desteği zaman içinde giderek azalmaktadır.
E
Kariyerinin sonuna yaklaşan profesyoneller koçluk sisteminden en çok faydalanan gruptur.
Açıklama:
Koçluk uygulaması özellikle kariyerinin başlangıç aşamalarında bulunan çalışanlar için büyük önem taşımaktadır. Potansiyeli erken keşfedilen ve işletme içinde uygun görevler için hazırlanan kişiler hem verimli çalışmakta, hem kariyer merdiveninde hızlı ilerlemekte, hem de işletmeye daha üst düzeyde katkı sağlamaktadırlar. Kariyerinin sonlarına yaklaşmış profesyoneller için sağlanacak koçluk hizmetlerinden yararlanma daha düşük olmaktadır çünkü üst yöneticiler iş yoğunluğu içinde gelişim etkinliklerine zaman ayıramamakta, programı aksatmakta ve hedeflerinden vazgeçebilmektedir. Doğru cevap E'dir.

Soru 16

I. Gelişim hedeflerine tek başına karar vermelidir.
II. Dostça bir iletişim kurmalıdır.
III. Yararlanıcının kişisel ideallerini paylaşmalıdır.
IV. Yerine göre yararlanıcıyı hem zorlamalı hem güdülemelidir.
Yukarıdakilerden hangileri geliştirme sürecinde iyi bir koçun yapması gerekenlerdendir?

Seçenekler

A
I-II
B
III-IV
C
I-II-III
D
I-III-IV
E
II-III-IV
Açıklama:
İyi bir koç gelişim hedeflerini çalışanla birlikte belirlemelidir. Bu nedenle doğru cevap E'dir.

Soru 17

Genellikle üst düzey yöneticilerin karşılaştığı deneyim eksikliği, mutsuzluk, iş doyumunun düşüklüğü, yorgunluk ve insanlardan uzaklaşma gibi durumlar için geliştirilen koçluk aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yönetim koçluğu
B
Performans koçluğu
C
Girişimcilik koçluğu
D
Kariyer koçluğu
E
Yaşam koçluğu
Açıklama:
Yönetim Koçluğu: İşin gerektirdiği teknik yeterliklere sahip olan ama yönetim ve liderlik özellikleri yetersiz olduğu için çeşitli sorunlar yaşayan yöneticiler için geliştirilen bu tür koçluk uygulamaları büyük ölçüde dışarıdan koçlar aracılığıyla yürütülmektedir. Bu tür koçluk uygulamaları genellikle üst düzey yöneticilerin karşılaştığı deneyim eksikliği, mutsuzluk, iş doyumunun düşüklüğü, yorgunluk ve insanlardan uzaklaşma gibi durumlar için geliştirilmiştir. Koçluk uygulamaları sayesinde yöneticiler kendilerini daha iyi tanımakta, insan ilişkileri iyileşmekte, olaylara farklı açılardan bakmakta, verimli çalışma alışkanlıkları geliştirmekte, esnek/anlayışlı bir yönetim anlayışı sergilemekte ve takım bilinci geliştirmektedirler. Doğru cevap A'dır.

Soru 18

Koçluk kapsamında kendisine uygun seçenekler önerilen kişiler söz konusu olanaklardan yararlanırken koçluk yapan kişinin de sürecin takibini yaparak belirli aralıklarla toplantılar yaptığı evre aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Anlaşma
B
Tanıma
C
İzleme
D
Yönlendirme
E
Değerlendirme
Açıklama:
İzleme evresinde koçluk kapsamında kendisine uygun seçenekler önerilen kişiler söz konusu olanaklardan yararlanırken koçluk yapan kişi de süreci izler ve belirli aralıklarla toplantılar yapar. Bu toplantılarda koç, hem yararlanıcının görüşlerini alma hem de kendisinin önerilerini paylaşma şansını yakalar. Kurdukları iletişime bağlı olarak yeni kararlar alır ya da planlar yaparlar. Doğru cevap C'dir.

Soru 19

  • Bu teknikte mentorun görevi oldukça zordur.
  • Belirli durumlarda mentorun söylediklerini yönlendirilen anlamaz ya da kabul etmez.
  • Mentorun söyledikleri yönlendirilen tarafından anlaşılmazsa mentor ön alıcı bir şekilde söylediklerinin gerçek durumlarda ne kadar değerli olduğuna öğrencisini inandırmak zorundadır.
Yukarıda özellikleri verilen mentorluk tekniği aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Eşlik etme
B
Ekim yapma
C
Aracılık etme
D
Gösterme
E
Ürün toplama
Açıklama:
Ekim Yapma: Bu teknikte mentorun görevi oldukça zordur. Mentorlar çoğu zaman öğrenmesi ya da gelişim göstermesi gereken kişiyi değişime hazırlamada ciddi güçlüklerle karşılaşırlar. Belirli durumlarda mentorun söylediklerini yönlendirilen anlamaz ya da kabul etmez. Bu sıkıntılı bir durumdur. Eğer böyle bir durum varsa, mentor ön alıcı bir şekilde söylediklerinin gerçek durumlarda ne kadar değerli olduğuna öğrencisini inandırmak zorundadır. Doğru cevap B'dir.

Soru 20

Geleneği olan ve kurumsallaşmış işletmelerde, kıdemli ve başarılı çalışanların kendi deneyimlerini başkalarıyla paylaştığı etkinlik aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Okuma/izleme programları
B
Araştırma yapma
C
Sunuşlar
D
Deneyim paylaşımı
E
Birbirinen öğrenme
Açıklama:
Deneyim paylaşımında geleneği olan ve kurumsallaşmış işletmelerde çok önemsenen bu yöntemde kıdemli ve başarılı çalışanlar kendi deneyimlerini başkalarıyla paylaşmaktadırlar. Bu tür paylaşım toplantıları belirli aralıklarla yapılabileceği gibi görülen gerek üzerine de düzenlenebilmektedir. Mesleki yaşamları boyunca birçok olaya tanık olmuş ve bunlardan önemli dersler çıkarmış olan kıdemli çalışanların bu deneyimleri özellikle işe yeni girenler açısından yol gösterici olabilir. Doğru cevap D'dir.

Soru 21

Aşağıdakilerden hangisi insanların potansiyelinin uygun olduğu iş ve görevlere hazırlanmasıyla ilgili çalışmaların nasıl sunulduğuna ilişkin yaklaşımlar bütünü olarak tanımlanabilir?

Seçenekler

A
Geliştirme yöntemi
B
Geliştirme kavramı
C
Geliştirme kuramı
D
Kişisel gelişim
E
Mesleki gelişim
Açıklama:
Geliştirme yöntemi, insanların potansiyelinin uygun olduğu iş ve görevlere hazırlanmasıyla ilgili çalışmaların nasıl sunulduğuna ilişkin yaklaşımlar bütünü olarak tanımlanabilir.

Soru 22

Hem alan yazındaki tartışmalar hem de dünyadaki birçok işletmede geçerli olan uygulamalar temel alındığında geliştirme etkinliklerini sınıflamada aşağıdaki kavramlardan hangisi yer almaktadır?

Seçenekler

A
Geliştirme Yöntemi
B
Kurumsal Gelişim
C
Geliştirme Kuramı
D
Geliştirme Kavramı
E
Koçluk
Açıklama:
Hem alanyazındaki tartışmalar hem de dünyadaki birçok işletmede geçerli olan uygulamalar temel alındığında geliştirme etkinliklerini kişisel gelişim, mesleki gelişim ve kurumsal gelişim olarak sınıflayabiliriz.

Soru 23

Aşağıdakilerden hangisi temel olarak çalışanların kişisel öğrenme ve gelişim gereksinimlerini karşılayarak onlara yeni bilgi, tutum ve beceriler kazandırmayı hedefleyen çalışmaların tümüdür?

Seçenekler

A
Geliştirme Yöntemi
B
Geliştirme Kavramı
C
Kişisel Gelişim
D
Mesleki Gelişim
E
Kurumsal Gelişim
Açıklama:
Kişisel Gelişim; Temel olarak çalışanların kişisel öğrenme ve gelişim gereksinimlerini karşılayarak onlara yeni bilgi, tutum ve beceriler kazandırmayı hedefleyen çalışmaların tümü bu başlık altında değerlendirilebilir.

Soru 24

Geliştirme etkinlikleri genellikle çalışanların yapmakta oldukları işler ve görevlerde yetkinleşmelerini sağlamaya dönük çalışmalara karşılık gelen kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kişisel gelişim
B
Geliştirme yöntemi
C
Kurumsal gelişim
D
Mesleki gelişim
E
Geliştirme kuramı
Açıklama:
Mesleki Gelişim; Bu kategorideki geliştirme etkinlikleri genellikle çalışanların yapmakta oldukları işler ve görevlerde yetkinleşmelerini sağlamaya dönüktür. Bireyler, işletme içinde çalıştıkları birim, sorumlu oldukları iş ve yaptıkları görevleri daha iyi yapabilmek için eğitim ya da geliştirme olanaklarından yararlanırlar.

Soru 25

Kişinin bulunduğu yerden varmak istediği yere ulaşmasına aracılık eden, bunun için sistematik bir yönlendirme sağlayan profesyonel bir yol gösterme süreci aşağıdaki kavramlardan hangisine karşılık gelmektedir?

Seçenekler

A
Koçluk
B
Mentorluk
C
Kişisel gelişim
D
Kurumsal gelişim
E
Mesleki gelişim
Açıklama:
Koçluk, kişinin bulunduğu yerden varmak istediği yere ulaşmasına aracılık eden, bunun için sistematik bir yönlendirme sağlayan profesyonel bir yol gösterme sürecidir.

Soru 26

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerde uygulanan koçluk türleri arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Performans koçluğu
B
Spor koçluğu
C
Yönetim koçluğu
D
Girişimcilik koçluğu
E
Kariyer koçluğu
Açıklama:
İşletmelerde yaygın olarak uygulanan koçluk türlerini ve her türün ayırt edici özelliklerini kısaca aşağıdaki gibi özetlemek olanaklıdır;
* Yönetim koçluğu
* Performans koçluğu
* Girişimcilik koçluğu
* Kariyer koçluğu
* Yaşam koçluğu

Soru 27

Çalışanların kendilerinin güçlü ve zayıf yönlerini öğrenmekte, özeleştiri yapabilmekte, güdülenme düzeyleri yükselmekte, sorun çözme becerileri kazanmakta, kurumsal bağlılık geliştirmekte, iş yapma biçimlerini sorgulamakta ve yaratıcılık göstermekte oldukları koçluk türü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yönetim koçluğu
B
Kariyer koçluğu
C
Performans koçluğu
D
Yaşam koçluğu
E
Girişimcilik koçluğu
Açıklama:
Performans koçluğu sayesinde çalışanlar kendilerinin güçlü ve zayıf yönlerini öğrenmekte, özeleştiri yapabilmekte, güdülenme düzeyleri yükselmekte, sorun çözme becerileri kazanmakta, kurumsal bağlılık geliştirmekte, iş yapma biçimlerini sorgulamakta ve yaratıcılık göstermektedirler.

Soru 28

Belirli bir meslekte, sektörde, işletmede ya da görevde uzunca bir süredir çalışan ve kariyerine yeni bir yön vermek isteyen kişiler için sağlanan koçluk uygulamaları, aşağıdaki tanımlamalardan hangisinin konusuna girmektedir?

Seçenekler

A
Yönetim koçluğu
B
Kariyer koçluğu
C
Girişimcilik koçluğu
D
Yaşam koçluğu
E
Performans koçluğu
Açıklama:
Kariyer Koçluğu: Belirli bir meslekte, sektörde, işletmede ya da görevde uzunca bir süredir çalışan ve kariyerine yeni bir yön vermek isteyen kişiler için sağlanan bu tür koçluk uygulamaları, arayış ya da kararsızlık içinde olan kişilerin doğru kararlar vermesine yardımcı olmayı amaçlar.

Soru 29

İşin gerektirdiği teknik yeterliklere sahip olan ama yönetim ve liderlik özellikleri yetersiz olduğu için çeşitli sorunlar yaşayanlar için geliştirilen koçluk uygulamaları aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Girişimcilik koçluğu
B
Performans koçluğu
C
Yönetim koçluğu
D
Yaşam koçluğu
E
Kariyer koçluğu
Açıklama:
Yönetim Koçluğu: İşin gerektirdiği teknik yeterliklere sahip olan ama yönetim ve liderlik özellikleri yetersiz olduğu için çeşitli sorunlar yaşayan yöneticiler için geliştirilen bu tür koçluk uygulamaları büyük ölçüde dışarıdan koçlar aracılığıyla yürütülmektedir.

Soru 30

Aşağıdakilerden hangisi koçluk süreci aşamalarından birisi değildir?

Seçenekler

A
Geliştirme
B
Anlaşma
C
Tanıma
D
Yönlendirme
E
Değerlendirme
Açıklama:
Koçluk süreci genel olarak aşağıdaki aşamalardan geçmektedir:
* Anlaşma
* Tanıma
* Yönlendirme
* İzleme
* Değerlendirme

Soru 31

Aşağıda verilen, işletmelerde uygulandığı biçimiyle eğitim ve geliştirme yöntemleri arasındaki farklılıklardan hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Eğitim çalışmaları gelecekteki olası iş ve görevlere, geliştirme çalışmaları ise bireyleri genellikle var olan iş ve görevlere hazırlamayı amaçlar.
B
Eğitim yöntemleri daha resmi ve kurumsal temelde yürütülürken, geliştirme çalışmaları biraz daha esnek ve bireysel temelli yürütülür.
C
Eğitime katılacak kişiler öğrenme gereksinimlerine göre belirlenirken, geliştirme hizmetlerinden yararlanacak kişiler potansiyellerine göre seçilir.
D
Eğitim uygulamaları çoğu zaman sınırlı ve süreli olarak yürütülürken, geliştirme çalışmalarında öngörülen süre daha esnektir.
E
Eğitim etkinlikleri programın içeriğine dayalı anlamlı performans üzerinde odaklanır, geliştirme etkinliklerinde ise odak noktası kişisel gelişimdir.
Açıklama:
İşletmelerde uygulandığı biçimiyle eğitim ve geliştirme yöntemleri arasındaki farklılıkları aşağıdakişekilde özetlemek olanaklıdır:
  • Eğitim çalışmaları bireyleri genellikle var olan iş ve görevlere, geliştirme çalışmaları ise gelecekteki olası iş ve görevlere hazırlamayı amaçlar.
  • Eğitim yöntemleri daha resmi ve kurumsal temelde yürütülürken, geliştirme çalışmaları biraz daha esnek ve bireysel temelli yürütülür.
  • Eğitim uygulamalarında çoğu zaman profesyonel bir eğitimci ve katılımcı kitlesi vardır, geliştirme yöntemlerinde ise genelde gönüllü bir yönlendirici ve bireysel yararlanıcılar söz konusudur.
  • Eğitime katılacak kişiler öğrenme gereksinimlerine göre belirlenirken, geliştirme hizmetlerinden yararlanacak kişiler potansiyellerine göre seçilir.
  • Eğitim uygulamaları çoğu zaman sınırlı ve süreli olarak yürütülürken, geliştirme çalışmalarında öngörülen süre daha esnektir.
  • Eğitim etkinlikleri programın içeriğine dayalı anlamlı performans üzerinde odaklanır, geliştirme etkinliklerinde ise odak noktası kişisel gelişimdir.
  • Eğitim uygulamalarında kararları genellikle eğitimciler verir, oysa geliştirme uygulamalarında tüm kararları danışan ya da yönlendirilen kişinin vermesi esastır.

Soru 32

Bir basımevi çalışanının sayısal yayıncılık konusunda ya da bir seramik mühendisinin nanoteknoloji konusunda kendini geliştirerek işletmedeki üretim süreçlerinde iyileştirmeye katkı sağlaması hangi tür gelişime örnektir?

Seçenekler

A
Kişisel Gelişim
B
Mesleki Gelişim
C
Kurumsal Gelişim
D
Sosyal Gelişim
E
Psikolojik Gelişim
Açıklama:
Mesleki gelişim etkinlikleri genellikle çalışanların yapmakta oldukları işler ve görevlerde yetkinleşmelerini sağlamaya dönüktür. Bireyler, işletme içinde çalıştıkları birim, sorumlu oldukları iş ve yaptıkları görevleri daha iyi yapabilmek için eğitim ya da geliştirme olanaklarından yararlanırlar. Sonuçta mesleki konularda yeni bilgi, tutum ve beceriler kazanarak işlerini daha iyi yapma yeterliği kazanmışolurlar. Bu da, performanslarına doğrudan yansır. Örneğin, bir basımevi çalışanının sayısal yayıncılık konusunda ya da bir seramik mühendisinin nanoteknoloji konusunda kendini geliştirerek işletmedeki üretim süreçlerinde iyileştirmeye katkı sağlaması olanaklıdır.

Soru 33

"Değerli olduğu varsayılan bir kişinin potansiyelini geliştirici yardımlar sunarak bulunduğu noktadan ileri bir noktaya ulaşmasını sağlayacak yönlendirmeli hizmet" olarak tanımlanan gelişim yöntemi hangisidir?

Seçenekler

A
Koçluk
B
Mentorluk
C
Danışmanlık
D
Deneyim Paylaşımı
E
Rol Modelleri
Açıklama:
İşletmelerde bir gelişim yöntemi olarak koçluk, değerli olduğu varsayılan bir kişinin potansiyelini geliştirici yardımlar sunarak bulunduğu noktadan ileri bir noktaya ulaşmasını sağlayacak yönlendirmeli hizmet olarak tanımlanabilir. Bu tanıma göre, koçluk uygulamasından yararlanacak kişinin hizmeti sunanlar tarafından değerli görüldüğü, potansiyelinin geliştirilebileceği ve uygun bir gelişim noktasına ulaştıktan sonra başka bir konuma geçmesi gerektiği sonucuna varılabilir. Kuşkusuz, bunun için koçluk hizmetinden yararlanacak kişinin de gelişme isteğine sahip olması zorunludur. Başka bir deyişle, kişinin kendi içindeki potansiyeli geliştirip kullanması durumunda yeni bir değer yaratabileceğine inanması gerekir ki gelişim çabası göstersin.

Soru 34

Özünde çalışanların verimliliğini artırmak amacıyla gerçekleştirilen ve çoğu zaman işletmenin kendi içinden seçtiği ve yetiştirdiği koçlar aracılığıyla yürütülmekte olan koçluk türü hangisidir?

Seçenekler

A
Yönetim Koçluğu
B
Performans Koçluğu
C
Girişimcilik Koçluğu
D
Kariyer Koçluğu
E
Yaşam Koçluğu
Açıklama:
Performans Koçluğu: Özünde çalışanların verimliliğini artırmak amacıyla gerçekleştirilen bu tür koçluk uygulamaları çoğu zaman işletmenin kendi içinden seçtiği ve yetiştirdiği koçlar aracılığıyla yürütülmektedir. Uygulamada görev alan koçlar, yardımcı olacakları kişiler için özel gelişim planları hazırlanmasını sağlamakta ve belirli bir süreç içinde söz konusu programları yaşama geçirmektedirler. Performans koçluğu sayesinde çalışanlar kendilerinin güçlü ve zayıf yönlerini öğrenmekte, özeleştiri yapabilmekte, güdülenme düzeyleri yükselmekte, sorun çözme becerileri kazanmakta, kurumsal bağlılık geliştirmekte, iş yapma biçimlerini sorgulamakta ve yaratıcılık göstermektedirler.

Soru 35

"Bu teknikte mentorun görevi oldukça zordur. Mentorlar çoğu zaman öğrenmesi ya da gelişim göstermesi gereken kişiyi değişime hazırlamada ciddi güçlüklerle karşılaşırlar. Belirli durumlarda mentorun söylediklerini yönlendirilen anlamaz ya da kabul etmez. Bu sıkıntılı bir durumdur. Eğer böyle bir durum varsa, mentor ön alıcı bir şekilde söylediklerinin gerçek durumlarda ne kadar değerli olduğuna öğrencisini inandırmak zorundadır." Burada anlatılan mentorluk tekniği hangisidir?

Seçenekler

A
Eşlik Etme
B
Aracılık Etme
C
Ekim Yapma
D
Gösterme
E
Ürün Toplama
Açıklama:
Ekim Yapma: Bu teknikte mentorun görevi oldukça zordur. Mentorlar çoğu zaman öğrenmesi ya da gelişim göstermesi gereken kişiyi değişime hazırlamada ciddi güçlüklerle karşılaşırlar. Belirli durumlarda mentorun söylediklerini yönlendirilen anlamaz ya da kabul etmez. Bu sıkıntılı bir durumdur. Eğer böyle bir durum varsa, mentor ön alıcı bir şekilde söylediklerinin gerçek durumlarda ne kadar değerli olduğuna öğrencisini inandırmak zorundadır.

Soru 36

Genellikle güçlü bir mentor ile yeterince uyanık/eleştirel olmayan bir çırağın eşleşmesinin söz konusu olduğu mentorluk modeli hangisidir?

Seçenekler

A
Ebeveyn Modeli
B
Arkadaşlık Modeli
C
Besleme Modeli
D
Klonlama Modeli
E
Çıraklık Modeli
Açıklama:
Klonlama Modeli: Bu uygulamalarda genellikle güçlü bir mentor ile yeterince uyanık/eleştirel olmayan bir çırağın eşleşmesi söz konusudur. Başka bir deyişle, mentor baskın, öğrenci edilgendir. Bu modele dayanan durumlarda mentor her işin kendi istediği şekilde yapılmasından ödün vermemekte, öğrenci de bunu olduğu gibi kabul etmekte, sonuçta mentorun kopyası üretilmiş olmaktadır. Bu modelde çoğu zaman “karizmatik” mentorlar sorunu yaşanmaktadır.

Soru 37

Hangisi işletmelerdeki geliştirmeye dönük danışmanlık uygulamalarının başarılı olabilmesi için danışmanın sahip olması gereken niteliklerden biri değildir?

Seçenekler

A
Deneyim
B
Esneklik
C
Çıkarcılık
D
Gizlilik
E
İstikrar
Açıklama:
İşletmelerdeki geliştirmeye dönük danışmanlık uygulamalarının başarılı olabilmesi için danışmanın bazı niteliklere sahip olması gerekir. Bunlar:

  • Deneyim

  • Esneklik

  • Karşılıklı yarar

  • Gizlilik

  • İstikrar

  • İnisiyatif alma

  • Gerçekçilik

  • İletişim

  • Düzenlilik

  • Anlayış

  • Alçak gönüllülük

Soru 38

Belirli bir sektördeki iş kazalarının nedenleri ve olası önleme yolları hakkında bir araştırma yapılarak sonuçlarının herkesle paylaşılması hangi serbest geliştirme yöntemine örnektir?

Seçenekler

A
Araştırma Yapma
B
Sunuşlar
C
Deneyim Paylaşımı
D
Birbirinden Öğrenme
E
Mesleki Toplantılar
Açıklama:
Araştırma Yapma: Belirli bir alanda ya da konuda araştırma yapmak, insanların derinlemesine bilgi edinmelerine olanak yarattığı için işletmeler bu yöntemden de yararlanmaktadırlar. Tipik uygulamalarda aynı konuyla ilgili olan insanlardan bir çalışma ekibi kurulmakta, onlara hangi konuda araştırma yapacakları bildirilmekte, yöntem ve kaynaklar konusunda yönlendirme sağlanmakta ve belirli bir tarih verilerek o tarihe kadar araştırmalarını tamamlayarak bir rapor hazırlamaları istenmektedir. Araştırmalarını tamamlayan ekip üyeleri uygun bir zamanda üst yönetimle ya da ilgili birimle bulgularını paylaşmaktadır, bazen paylaşım toplantıları işletme içinde konuya ilgi duyan herkese açık olmaktadır. Bu tür etkinlikler yoluyla hem çalışanların kendi alanlarında derinlikli bilgiye sahip olması sağlanmakta hem de başka insanların yeni bilgiler öğrenmesine fırsat verilmektedir. Örneğin, belirli bir sektördeki iş kazalarının nedenleri ve olası önleme yolları hakkında bir araştırma yapılarak sonuçları herkesle paylaşılabilir.

Soru 39

İşyerleri çok dağınık olan bankacılık sektöründeki çalışanlar için geliştirilen materyallerin sosyal iletişim ağlarına yüklenerek ilgili hedef kitlelere ulaştırılması hangi gelişim yöntemine örnektir?

Seçenekler

A
Rol Modelleri
B
İş Planları Hazırlama
C
Gönüllü Çalışmalar
D
Mesleki Toplantılar
E
Sosyal Medyada Katılım
Açıklama:
Birçok insan günümüzde sosyal ağların bir parçası olmuştur. Internet, Web, Twitter, YouTube ve Facebook gibi teknolojiler sayesinde artık dünyanın her yerindeki bilgiye ulaşmak olanaklıdır. Genç ya da yaşlı birçok insan sosyal iletişim ağlarını etkileşim, öğrenme ve gelişim ortamı olarak kullanmaktadır. Çoğu işletmenin çalışanları da bu ağlardan geniş ölçüde yararlanmaktadır. Dolayısıyla, işletmelerdeki geliştirme çalışmalarını yürütürken sosyal iletişim ağlarından yararlanmak akılcı bir yaklaşım olacaktır. Bunun bilincinde olan işletmeler eğitim ve geliştirme hizmetlerinin bir bölümünü söz konusu ağlar aracılığıyla sunmaktadırlar. Örneğin, işyerleri çok dağınık olan bankacılık sektöründeki çalışanlar için geliştirilen materyaller sosyal iletişim ağlarına yüklenerek ilgili hedef kitlelere ulaştırılabilir.

Soru 40

İşletmelerde geliştirme konusunda verilen bilgilerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Geliştirme çalışmalarında genel anlamda bir durağanlık olduğu dikkati çekmektedir
B
Geliştirme çalışmalarının insan kaynakları politikalarıyla bağlantı içinde yürütülmediği gözlemlenmektedir
C
Başarılı olmak kadar gönüllü katılım da özendirilmelidir
D
Katılımcıları ödüllendirme konusu artık geçerliliğini yitirmektedir
E
Eğitim çalışmalarına karşı bir seçenek olarak da kullanılmaktadır
Açıklama:
İşletmelerdeki geliştirme çalışmaları son yıllarda büyük bir çeşitlenme göstermektedir. Her işletme kendi çalışanlarına genel gelişim gereksinimlerini dikkate alarak farklı geliştirme olanakları sunmaktadır. Dahası, geliştirme çalışmaları görece esnek biçimde yürütüldüğü ve yalnızca isteyen insanlar yararlandığı için eğitim çalışmalarına karşı bir seçenek olarak da kullanılmaktadır. Eğitim çalışmalarının güdümlü ve yapılandırılmış olmasının getirdiği sınırlılıklardan rahatsız olan çalışanlar geliştirme olanaklarından daha çok yararlanma eğilimi göstermektedirler.

Soru 41

Mentor ile öğrenci arasındaki işleyişin odak noktasının genelde mesleki ilişkilere dayandığı ve kişisel ya da toplumsal ilişki boyutlarına çok az yer verildiği mentorluk modeli aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Çıraklık modeli
B
Arkadaşlık modeli
C
Klonlama modeli
D
Besleme modeli
E
Ustalık modeli
Açıklama:
İşletmelerde yaygın kullanılan geliştirme yöntemlerini belirtebileceksiniz.

Soru 42

Aşağıdakilerden hangisi kişisel gelişim programlarında yer alan konulardan biri değildir?

Seçenekler

A
Özlük hakları
B
Yaratıcılık
C
Liderlik
D
Takım çalışması
E
Sorun çözme
Açıklama:
Geliştirme yöntemleri konusundaki yeni eğilimleri tartışabilecek bilgi ve becerilere sahip olabileceksiniz.

Soru 43

Koçluk uygulamasından en çok yararlanan kesim aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Üst düzey yöneticiler
B
İşine karşı isteksiz olanlar
C
Kariyerinin sonuna yaklaşmış profesyoneller
D
Kariyerinin başında olanlar
E
Emekli olmayı planlayanlar
Açıklama:
Duruma uygun geliştirme yöntemini seçebileceksiniz.

Soru 44

Birbirine yaşıt sayılabilecek ortaklar arasından daha yetkin olan kişinin mentor olarak belirlendiği ve yardıma gereksinim duyanın ise yönlendirilen olarak eşleştirildiği mentorluk modeli aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Arkadaşlık modeli
B
Klonlama modeli
C
Besleme modeli
D
Çıraklık modeli
E
Ustalık modeli
Açıklama:
Duruma uygun geliştirme yöntemini seçebileceksiniz.

Soru 45

İnsanların potansiyelinin uygun olduğu iş ve görevlere hazırlanmasıyla ilgili çalışmaların nasıl sunulduğuna ilişkin yaklaşımlar bütünü olarak tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Geliştirme yöntemi
B
Eğitim yöntemi
C
İşe alma süreci
D
Yönetim
E
Denetim
Açıklama:
Geliştirme yöntemi kavramını tanımlayabileceksiniz.

Soru 46

Genellikle yeni bir iş kurmak isteyen ya da işlerini geliştirmeyi hedefleyen kişilere dönük olarak gerçekleştirilen koçluk uygulaması aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Girişimcilik koçluğu
B
Yönetim koçluğu
C
Performans koçluğu
D
Kariyer koçluğu
E
Yaşam koçluğu
Açıklama:
Duruma uygun geliştirme yöntemini seçebileceksiniz.

Soru 47

Aşağıdakilerden hangisi mentorluk tekniklerinden biri değildir?

Seçenekler

A
İlaçlama
B
Eşlik etme
C
Ekim yapma
D
Aracılık etme
E
Ürün toplama
Açıklama:
İşletmelerde yaygın kullanılan geliştirme yöntemlerini belirtebileceksiniz.
Eşlik Etme: Öğrenme sürecindeki bir kişiyle yan yana ilerleme ve onu sürekli destekleyerek gelişimi için yoğun çaba gösterme hatta kendini adamadır. Bu teknikte mentor, öğrencisinin her adımda yanında yer alır ve onun gelişimine odaklanır.
Ekim Yapma: Bu teknikte mentorun görevi oldukça zordur. Mentorlar çoğu zaman öğrenmesi ya da gelişim göstermesi gereken kişiyi değişime hazırlamada ciddi güçlüklerle karşılaşırlar. Belirli durumlarda mentorun söylediklerini yönlendirilen anlamaz ya da kabul etmez. Bu sıkıntılı bir durumdur. Eğer böyle bir durum varsa, mentor ön alıcı bir şekilde söylediklerinin gerçek durumlarda ne kadar değerli olduğuna öğrencisini inandırmak zorundadır.
Aracılık Etme: Değişim önemli bir baskı yarattığında öğrenme birden bire hızlanabilir. Dolayısıyla bu teknikte mentorluk yapan kişi, yönlendirileni değişimin içine çeker ve farklı düşünme ya da kişisel değerlerini gözden geçirme konusunda onu uyarır. Burada yapılan aslında yönlendirilenin kafasında değişime katalizörlük yapmaktır.
Gösterme: Bu, bir şeyi anlaşılabilir hale getirmek demektir. Başka bir deyişle, bir beceriyi ya da etkinliği göstermek için mentorun kendi örneğini kullanması anlamına gelmektedir. Şöyle de söylenebilir: Mentor yönlendirilene ne anlatıyorsa ya da ne hakkında konuşuyorsa onu kendi davranışlarıyla göstermek durumundadır. Bu çaba, gelişime konu olan beceri ya da uygulamanın somutlaştırılmasını sağlar.
Ürün Toplama: Burada deyim yerindeyse mentor olgunlaşmış ürünü toplamaktadır. Bu tekniğin kullanıldığı uygulamalarda genellikle süreç içinde yönlendirilenin ne öğrendiği ya da hangi deneyimleri kazandığına ilişkin çıkarımlar yapılmaktadır. Sorulan soruların çoğu “Ne öğrendin?” ya da “Bunun ne kadar yararı oldu?” biçimindedir.

Soru 48

Danışmanlık kavramı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
İyi bir danışman kendini danışanın yerine koyabilmeli ve olayları danışanın penceresinden görebilmelidir. Bu da danışmanın sahip olması gereken esneklik ilkesi içinde değerlendirilir
B
Genellikle koçluk, mentorluk ya da eğitimcilik kavramlarıyla karıştırılan ya da bunların yerine kullanılan danışmanlık kavramı aslında öteki geliştirme yöntemlerinin içinde belirli düzeylerde yer almaktadır
C
Danışmanlık, aynı zamanda kendi başına ya da bağımsız bir geliştirme yöntemidir ve birçok işletmede etkili biçimde kullanılmaktadır
D
Danışmanlık, asıl sorumluluğu karar almak ya da uygulamaları yürütmek olan kişilere uzmanlığa dayalı olarak öneriler ya da seçenekler sunma olarak tanımlanabilir
E
Tıpkı bir psikolojik danışmanın yaptığı gibi, işletmelerdeki geliştirmeye dönük danışmanlık hizmetinde de danışanın durumu her yönüyle anlaması ve gerekli tüm değişkenleri dikkate alarak karar vermesi esastır
Açıklama:
Geliştirme yöntemleri konusundaki yeni eğilimleri tartışabilecek bilgi ve becerilere sahip olabileceksiniz.

Soru 49

Genellikle güçlü bir mentor ile yeterince uyanık/eleştirel olmayan bir çırağın eşleşmesinin söz konusu olduğu mentorluk modeli aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Klonlama modeli
B
Besleme modeli
C
Arkadaşlık modeli
D
Çıraklık modeli
E
Ustalık modeli
Açıklama:
Duruma uygun geliştirme yöntemini seçebileceksiniz.

Soru 50

İşletmelerde koçluk uygulamaları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Koçluk uygulamasından işletmede görev alan herkes yararlanabilir; işletme yöneticileri bu olanaktan yararlanacak kişileri özel olarak belirlemez
B
Koçluk, kişinin bulunduğu yerden varmak istediği yere ulaşmasına aracılık eden, bunun için sistematik bir yönlendirme sağlayan profesyonel bir yol gösterme sürecidir
C
Son yıllarda işletmelerde gittikçe yaygınlaşan koçluk uygulamasında bir işletmedeki çalışanların hedeflerini gerçekleştirmeye sistemli bir yapı içinde ama olabildiğince esnek bir anlayışla yardımcı olma söz konusudu
D
Koçluk yapan kişi ile bu hizmetten yararlanacak kişiler arasında uygun eşleştirmeler yapıldıktan sonra geliştirme süreci başlar
E
Süreçteki yol arkadaşlığı daha çok kişisel ilişkiler temelinde devam eder
Açıklama:
Geliştirme yöntemi kavramını tanımlayabileceksiniz.

Soru 51

Aşağıdakilerden hangisi mentorluk tekniklerinden “gösterme”nin tanımıdır?

Seçenekler

A
Bir şeyi anlaşılır hale getirmedir
B
Öğrenme sürecindeki kişiyle yan yana ilerleme, kendini adamadır
C
Olgunlaşmış ürünü toplamadır
D
Söylediklerinin ne kadar değerli olduğuna öğrenciyi inandırmadır
E
Değişime aracılık yapmaktır.
Açıklama:
İşletmelerde yaygın kullanılan geliştirme yöntemlerini belirtebileceksiniz.

Soru 52

Aşağıdakilerden hangisi gelişme için söylenebilecek bir yargı değildir?

Seçenekler

A
Çalışanlar var olan iş ve görevlere hazırlanır
B
Daha esnek ve bireyseldir
C
Gönüllü bir yönlendirici söz konusudur
D
Tüm kararları danışan ve yönlendiren verir
E
Çalışanlar gelecekteki olası iş ve görevlere hazırlanır.
Açıklama:
Geliştirme yöntemi kavramını tanımlayabileceksiniz.

Soru 53

Aşağıdakilerden hangisi “yönderlik” olarak da adlandırılan geliştirme yöntemidir?

Seçenekler

A
Kariyer koçluğu
B
Danışmanlık
C
Yöneticilik
D
Mentorluk
E
Yaşam koçluğu
Açıklama:
Geliştirme yöntemi kavramını tanımlayabileceksiniz.

Soru 54

Aşağıdakilerden hangisi koçların tercih edilen eğitim alanlarından birisi değildir?

Seçenekler

A
Yönetim
B
Danışmanlık
C
Eğitim
D
İletişim
E
Finans
Açıklama:
İşletmelerde yaygın kullanılan geliştirme yöntemlerini belirtebileceksiniz.

Soru 55

Aşağıdakilerden hangisi bir danışmanda bulunması gereken niteliklerden birisi değildir?

Seçenekler

A
İnsiyatif alma
B
Gizli olma
C
Otoriter olma
D
Etkili iletişim kurma
E
Düzenli olma
Açıklama:
İşletmelerde yaygın kullanılan geliştirme yöntemlerini belirtebileceksiniz.

Soru 56

Aşağıdakilerden hangisi koçluk sürecindeki “anlaşma” aşamasını en doğru biçimde açıklamaktadır?

Seçenekler

A
Koçluk hizmetlerinden yararlanacak kişinin uygun ölçme araçları kullanılarak tanınmasıdır.
B
Uygulanan ölçme araç ve tekniklerinden elde edilen bilgiler ışığında yararlanıcının durumuna uygun bir yönlendirme yapılır.
C
Kurumsal beklentiler ile bireysel gereksinimler arasında denge sağlanarak hedeflerin belirlenmesidir.
D
Koçluk kapsamında yararlanıcı kişiler olanaklardan yararlanırken koçluk yapan kişinin süreci izlemesidir.
E
Eylem planındaki her etkinlik ya da önemli aşama tamamlandıktan sonra koç ve yararlanıcı bir durum değerlendirmesi yapar.
Açıklama:
İşletmelerde yaygın kullanılan geliştirme yöntemlerini belirtebileceksiniz.
Anlaşma:
Kurumsal beklentiler ile bireysel gereksinimler ayrıntılı biçimde incelendikten sonra
bunlar arasında işlevsel bir denge sağlanarak hedefler belirlenmektedir.
Bu hedefleri gerçekleştirebilmek için uygulanabilir bir eylem planı hazırlanmaktadır.
Bu planda ortak hedefler, uygulanacak yöntemler ve beklenen çıktılar açıkça ifade edilmektedir.
Aslında bir sözleşme niteliği taşıyan bu plan hem her şeyi açıkça belirtmekte hem de tarafları rahatlatmaktadır.

Soru 57

Aşağıdakilerden hangisi kişisel gelişimin amacıdır?

Seçenekler

A
Çalışanların yapmakta oldukları işler ve görevler konusunda yetkinleşmelerini sağlamak
B
Mesleki konularda bilgi, tutum ve beceri kazandırmak
C
Bireylerin öğrenme ve gelişim gereksinimlerini karşılamak üzere yeni bilgi, beceri ve tutum kazandırmak
D
Çalışanların kuruma oryantasyonunu sağlamak
E
İşin gerektirdiği temel yeterlikleri kazandırmak
Açıklama:
Eğitim ve geliştirme yöntemleri arasındaki benzerlik ve farklılıkları açıklayabileceksiniz.

Soru 58

Aşağıdakilerden hangisi işini iyi yapan ve başkalarına örnek gösterilen kişilerin kullanıldığı serbest geliştirme yöntemidir?

Seçenekler

A
Birbirinden öğrenme
B
Sosyal Medyada katılım
C
Mesleki toplantılar
D
Rol Modelleri
E
Gönüllü çalışmalar
Açıklama:
İşletmelerde yaygın kullanılan geliştirme yöntemlerini belirtebileceksiniz.

Soru 59

Aşağıdakilerden hangisi mentorluk modellerinden birisi değildir?

Seçenekler

A
Klonlama modeli
B
Yöneticilik modeli
C
Arkadaşlık modeli
D
Çıraklık modeli
E
Besleme modeli
Açıklama:
İşletmelerde yaygın kullanılan geliştirme yöntemlerini belirtebileceksiniz.

Soru 60

Aşağıdakilerden hangisi çalışanların verimliliğini artırmak amacıyla gerçekleştirilen koçluk türüdür?

Seçenekler

A
Girişimcilik koçluğu
B
Yaşam koçluğu
C
Performans koçluğu
D
Kariyer koçluğu
E
Yönetim koçluğu
Açıklama:
İşletmelerde yaygın kullanılan geliştirme yöntemlerini belirtebileceksiniz.
Özünde çalışanların verimliliğini artırmak amacıyla gerçekleştirilen performans koçluğu uygulamaları çoğu zaman işletmenin kendi içinden seçtiği ve yetiştirdiği koçlar aracılığıyla yürütülmektedir. Doğru cevap C'dir.

Soru 61

Bir işletmede geliştirme çalışmaları yapılmadan önce yapılması gereken ilk şey nedir?

Seçenekler

A
Bütçe belirlenmesi.
B
Her çalışanın potansiyelinin saptanması.
C
İşletmenin öncelikli ihtiyaçlarının belirlenmesi.
D
Çalışanların isteklerinin sıralanması.
E
Üretim planının programa göre ayarlanması.
Açıklama:
Geliştirme kavramı, işletmedeki çalışanlarının bireysel potansiyellerini belirleyip bu kişileri işletmedeki uygun konum ve görevlere hazırlamak için esnek bir yapı içinde öğrenme ve gelişim olanakları sunma anlamına gelmektedir. Bu tanıma göre ilk yapılması gereken şey, her çalışanın bireysel potansiyelinin saptanmasıdır. doğru cevap B'dir.

Soru 62

İşletmelerde uygulandığı biçimiyle eğitim yöntemleri ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
Eğitim çalışmaları bireyleri genellikle var olan iş ve görevlere hazırlamayı amaçlar.
B
Eğitim yöntemleri daha resmi ve kurumsal temelde yürütülür.
C
Eğitime katılacak kişiler öğrenme gereksinimlerine göre belirlenir.
D
Eğitim etkinlikleri programın içeriğine dayalı kişisel gelişim üzerinde odaklanır.
E
Eğitim uygulamalarında kararları genellikle eğitimciler verir.
Açıklama:
İşletmelerde uygulandığı biçimiyle eğitim ve geliştirme yöntemleri arasındaki farklılıklar şu şekilde sıralanabilir:
_ Eğitim çalışmaları bireyleri genellikle var olan iş ve görevlere, geliştirme çalışmaları ise gelecekteki olası iş ve görevlere hazırlamayı amaçlar.
_ Eğitim yöntemleri daha resmi ve kurumsal temelde yürütülürken, geliştirme çalışmaları biraz daha esnek ve bireysel temelli yürütülür.
_ Eğitim uygulamalarında çoğu zaman profesyonel bir eğitimci ve katılımcı kitlesi vardır, geliştirme yöntemlerinde ise genelde gönüllü bir yönlendirici ve bireysel yararlanıcılar söz konusudur.
_ Eğitime katılacak kişiler öğrenme gereksinimlerine göre belirlenirken, geliştirme hizmetlerinden yararlanacak kişiler potansiyellerine göre seçilir.
_ Eğitim uygulamaları çoğu zaman sınırlı ve süreli olarak yürütülürken, geliştirme çalışmalarında öngörülen süre daha esnektir.
_ Eğitim etkinlikleri programın içeriğine dayalı anlamlı performans üzerinde odaklanır, geliştirme etkinliklerinde ise odak noktası kişisel gelişimdir.
_ Eğitim uygulamalarında kararları genellikle eğitimciler verir, oysa geliştirme uygulamalarında tüm kararları danışan ya da yönlendirilen kişinin vermesi esastır.
doğru cevap D'dir.

Soru 63

Aşağıdakilerden hangisi kişisel gelişim etkinliklerinde kullanılan konulardan biri değildir?

Seçenekler

A
Motivasyon
B
Sorun çözme
C
İş ile ilgili temel yeterlilikler
D
Liderlik
E
Sunuş teknikleri
Açıklama:
Kişisel gelişim etkinliklerinde genel olarak iletişim, takım çalışması, sunuş teknikleri, eğiticilerin eğitimi, yaratıcılık, motivasyon, sorun çözme, kalite teknikleri, liderlik, insan ilişkileri, karar alma yöntemleri vb. konular üzerinde durulur. Doğru cevap C’dir.

Soru 64

Aşağıdakilerden hangisi kişinin bulunduğu yerden varmak istediği yere ulaşmasına aracılık eden, bunun için sistematik bir yönlendirme sağlayan profesyonel bir yol gösterme süreci olarak kullanılır?

Seçenekler

A
Deneyim paylaşımı
B
Mesleki gelişim
C
Danışmanlık
D
Koçluk
E
Mentorluk
Açıklama:
Koçluk, kişinin bulunduğu yerden varmak istediği yere ulaşmasına aracılık eden, bunun için sistematik bir yönlendirme sağlayan profesyonel bir yol gösterme sürecidir. doğru cevap D'dir.

Soru 65

Yeni bir iş kurmak isteyen ya da işlerini geliştirmeyi hedefleyen bir kişi aşağıdakilerden hangisine ihtiyaç duyar?

Seçenekler

A
Girişimcilik Koçluğu
B
Yönetim Koçluğu
C
Performans Koçluğu
D
Kariyer Koçluğu
E
Yaşam Koçluğu
Açıklama:
Girişimcilik Koçluğu uygulamaları genellikle yeni bir iş kurmak isteyen ya da işlerini geliştirmeyi hedefleyen kişilere dönük olarak gerçekleştirilmektedir. Oldukça özel ve dar kapsamlı bir koçluk uygulaması olan girişimcilik koçluğu, bazen “işletmecilik koçluğu” olarak da anılmaktadır. Bu tür koçluk hizmetlerinden yararlanan girişimciler hedeflerini daha iyi belirleyebilir, koşulları gerçekçi biçimde değerlendirir, uygulanabilir bir eylem planı hazırlar, kaynaklarını etkin biçimde kullanır ve uygun kararlar vermenin getirdiği doyumu yaşarlar. Doğru cevap A'dır.

Soru 66

Aşağıdakilerden hangisinde koçluk sürecinin aşamaları doğru olarak verilmiştir?

Seçenekler

A
Tanıma-Anlaşma-Yönlendirme-Değerlendirme-İzleme
B
Anlaşma-Tanıma-Yönlendirme-İzleme-Değerlendirme
C
Tanıma-Yönlendirme- Anlaşma-İzleme-Değerlendirme
D
Yönlendirme-İzleme-Tanıma-Değerlendirme-Anlaşma
E
İzleme-Anlaşma-Tanıma-Yönlendirme-Değerlendirme
Açıklama:
Koçluk süreci genel olarak şu aşamalardan geçer: Anlaşma, Tanıma, Yönlendirme, İzleme ve Değerlendirme. Doğru cevap B'dir.

Soru 67

Mentorun baskın olduğu ve her işin kendi istediği şekilde yapılmasından ödün vermediği, öğrencinin de bunu kabul ederek mentorun sahip olduğu özelliklerin aynısına sahip olmaya çalıştığı mentorluk modeli hangisidir?

Seçenekler

A
Besleme modeli
B
Çıraklık modeli
C
Klonlama modeli
D
Arkadaşlık modeli
E
Yönetme modeli
Açıklama:
Klonlama Modelinde genellikle güçlü bir mentor ile yeterince uyanık/eleştirel olmayan bir çırağın eşleşmesi söz konusudur. Başka bir deyişle, mentor baskın, öğrenci edilgendir. Bu modele dayanan durumlarda mentor her işin kendi istediği şekilde yapılmasından ödün vermemekte, öğrenci de bunu olduğu gibi kabul etmekte, sonuçta mentorun kopyası üretilmiş olmaktadır. Bu modelde çoğu zaman “karizmatik” mentorlar sorunu yaşanmaktadır. doğru cevap C'dir.

Soru 68

Aşağıdakilerden hangisi asıl sorumluluğu karar almak ya da uygulamaları yürütmek olan kişilere uzmanlığa dayalı olarak öneriler ya da seçenekler sunma olarak tanımlanabilir?

Seçenekler

A
Mentorluk
B
Liderlik
C
Koçluk
D
Danışmanlık
E
Eğitmenlik
Açıklama:
Danışmanlık, asıl sorumluluğu karar almak ya da uygulamaları yürütmek olan kişilere uzmanlığa dayalı olarak öneriler ya da seçenekler sunma olarak tanımlanabilir. doğru cevap D'dir.

Soru 69

İşletmelerde kullanılan serbest geliştirme yöntemlerinin koçluk, mentorluk ve danışmanlık gibi daha sistemli geliştirme yöntemlerinden temel farkı hangisidir?

Seçenekler

A
Hizmetin sunuluş biçimi
B
Hizmetin zamanlaması
C
Hizmetin maliyeti
D
Hizmeti verecek personelin niteliği
E
Hizmetin verildiği yer
Açıklama:
İşletmelerde serbest geliştirme yöntemleri kapsamında değerlendirilebilecek çok sayıda etkinlik düzenlenmektedir. Bunları koçluk, mentorluk ve danışmanlık gibi daha sistemli geliştirme yöntemlerinden ayıran temel fark, hizmetin sunuluş biçimidir. Genel olarak serbest geliştirme etkinlikleri, işletmeler tarafından desteklenmekte hatta özendirilmekte fakat yararlanma konusu büyük ölçüde isteğe bırakılmaktadır. Doğru cevap A’dır.

Soru 70

Geliştirme çalışmaları ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Seçenekler

A
Çalışanların genel gelişim gereksinimlerini dikkate alarak farklı geliştirme olanakları sunulmaktadır.
B
Geliştirme çalışmalarında genel anlamda bir süreklilik vardır.
C
Büyük işletmelerde çok sayıda insan çalıştığı için erişime açık kalma süreleri uzamıştır.
D
Çalışanların gelişim gereksinimleri farklılaştığı için çeşitlilik göstermektedir.
E
Geliştirme çalışmalarında mentorluk gibi yüz yüze hizmetlerin oranı gittikçe artmıştır.
Açıklama:
Her işletme kendi çalışanlarına genel gelişim gereksinimlerini dikkate alarak farklı geliştirme olanakları sunmaktadır. Geliştirme çalışmaları esnek biçimde yürütülen ve yalnızca isteyen insanların yararlandığı eğitim çalışmalarına karşı bir seçenek olarak da kullanılmaktadır. Geliştirme çalışmalarında genel anlamda bir süreklilik olduğu dikkati çekmektedir. Özellikle büyük işletmelerde çok sayıda insan çalıştığı ve bu insanların gelişim gereksinimleri alabildiğine farklılaştığı için sunulan geliştirme olanaklarının hem türü çeşitlenme göstermekte hem de erişime açık kalma süreleri uzun olmaktadır. Bu da söz konusu olanaklardan daha çok insanın yararlanması anlamına gelmektedir. Birçok işletmedeki geliştirme çalışmaları genellikle yüz yüze ve teknoloji tabanlı olmak üzere iki şekilde yürütülmektedir. Bunların içinde özellikle mentorluk gibi yüz yüze hizmetlerin oranı gittikçe azalırken, sosyal iletişim ağlarına katılım gibi teknoloji tabanlı hizmetlerin oranında ciddi bir artış gözlenmektedir. Doğru cevap E'dir.

Soru 71

Eğitim ve geliştirme yöntemleriyle ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Eğitim çalışmaları bireyleri genellikle var olan iş ve görevlere, geliştirme çalışmaları ise
gelecekteki olası iş ve görevlere hazırlamayı amaçlar.
B
Eğitim yöntemleri biraz daha esnek ve bireysel temelli yürütülürken, geliştirme çalışmaları daha resmi ve kurumsal temelde yürütülür.
C
Eğitime katılacak kişiler potansiyellerine göre belirlenirken, geliştirme hizmetlerinden yararlanacak kişiler öğrenme gereksinimlerine göre seçilir.
D
Eğitim uygulamalarında öngörülen süre daha esnekken, geliştirme çalışmalarında çoğu zaman sınırlı ve süreli olarak yürütülmektedir.
E
Eğitim etkinliklerinin odak noktası kişisel gelişimken, geliştirme etkinlikleri programın içeriğine dayalı anlamlı performans üzerinde odaklanır.
Açıklama:
• Eğitim çalışmaları bireyleri genellikle var olan iş ve görevlere, geliştirme çalışmaları ise
gelecekteki olası iş ve görevlere hazırlamayı amaçlar. • Eğitim yöntemleri daha resmi ve kurumsal temelde yürütülürken, geliştirme çalışmaları biraz daha esnek ve bireysel temelli yürütülür. • Eğitim uygulamalarında çoğu zaman profesyonel bir eğitimci ve katılımcı kitlesi vardır,geliştirme yöntemlerinde ise genelde gönüllü bir yönlendirici ve bireysel yararlanıcılar söz konusudur. • Eğitime katılacak kişiler öğrenme gereksinimlerine göre belirlenirken, geliştirme hizmetlerinden yararlanacak kişiler potansiyellerine göre seçilir. • Eğitim uygulamaları çoğu zaman sınırlı ve süreli olarak yürütülürken, geliştirme çalışmalarında öngörülen süre daha esnektir. • Eğitim etkinlikleri programın içeriğine dayalı anlamlı performans üzerinde odaklanır, geliştirme etkinliklerinde ise odak noktası kişisel gelişimdir.

Soru 72

Aşağıdakilerin hangisi kurumsal gelişim çalışmalarının kapsamında yer almaz?

Seçenekler

A
Kurumun temel değerleri
B
Kurumun sektördeki yeri
C
Çalışanların özlük hakları
D
Birimlerin görevleri
E
Karar alma yöntemleri
Açıklama:
Kurumsal gelişim alanındaki çalışmalar çoğu işletmede oryantasyon ya da yöneltme etkinlikleriyle başlar. Bu etkinliklerde kurumun amaçları, temel değerleri, tarihsel gelişimi, yönetim yapısı, ürettiği mal ve hizmetler, sektördeki yeri, davranış kuralları, çalışanların özlük hakları, iletişim yapısı, birimlerin görevleri ve özellikli işlemler gibi konularda açıklamalar yapılır. Buradaki beklenti, hem çalışanların işletmeyi tanıması hem de kendi konumunu öğrenmesidir.

Soru 73

Koçluk uygulaması aşağıdakilerden hangisini kapsamaz?

Seçenekler

A
Kişinin bulunduğu yerden varmak istediği yere ulaşmasına aracılık etmek.
B
Bir insanın kendi gelişimi için hedefler belirleyebilmesine destek olmak.
C
Bir kişinin gelişimi için gerekli yeterlikleri kazanabilmesine destek olmak.
D
Kişinin bir bütün olarak kendini gerçekleştirme yolunda ilerleme göstermesine destek olmak.
E
Kişinin önüne çıkabilecek engelleri tahmin edip, önüne çıkan tüm engelleri kaldırmak.
Açıklama:
Koçluk, kişinin bulunduğu yerden varmak istediği yere ulaşmasına aracılık eden, bunun için sistematik bir yönlendirme sağlayan profesyonel bir yol gösterme sürecidir. Koçluk, bir insanın kendi gelişimi için hedefler belirleyebilmesine, bu hedeflere dönük seçeneklerden yararlanabilmesine, gelişim için gerekli yeterlikleri kazanabilmesine, karşılaştığı sorunları çözebilmesine ve bir bütün olarak kendini gerçekleştirme yolunda ilerleme göstermesine destek olmaktır.

Soru 74

Aşırı yoğun olmaktan, sevdiklerine zaman ayıramamaktan, belirsizliğin kendisini rahatsız etmesinden, önceliklerini dengeleyememekten yakınan bir kişiye uygulanacak koçluk hizmeti aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yönetim koçluğu
B
Performans koçluğu
C
Girişimcilik koçluğu
D
Kariyer koçluğu
E
Yaşam koçluğu
Açıklama:
Genel olarak yaşama ilişkin doğru karar ve tercihleri oluşturmakta zorlanan kişilere sağlanan bu tür koçluk hizmetlerinin kapsamı oldukça geniştir. Yararlanıcıların çoğu işlerinin aşırı yoğun olmasından, sevdiklerine zaman ayıramamaktan, yaşamda ne yapmak istedikleri konusunda kararsız kaldıklarından, belirsizliğin kendilerini rahatsız etmesinden, önceliklerini dengeleyemediklerinden ve bir bütün olarak yaşamın anlamsızlaştığından yakınmaktadırlar. Bunlara çözüm bulmayı kolaylaştırmak amacıyla yürütülen yaşam koçluğu sürecinde bireyler kendileri için anlamlı hedefler belirlemekte, işlevsel beceriler geliştirmekte, önceliklerini oluşturmakta, kişisel eylem planları geliştirmekte ve sonuç olarak yaşam kalitelerini artırmaktadırlar.

Soru 75

Koçluk sürecinin aşamaları hangisinde doğru sıra ile verilmiştir?

Seçenekler

A
Anlaşma-Tanıma-Yönlendirme-İzleme-Değerlendirme
B
Tanıma-Yönlendirme-Anlaşma-Değerlendirme-İzleme
C
Değerlendirme-Tanıma-Yönlendirme-Anlaşma-İzleme
D
İzleme-Değerlendirme-Tanıma-Anlaşma-Yönlendirme
E
Anlaşma-Tanıma-İzleme-Değerlendirme-Yönlendirme
Açıklama:
Koçluk süreci genel olarak aşağıdaki aşamalardan geçmektedir:

  1. Anlaşma

  2. Tanıma

  3. Yönlendirme

  4. İzleme

  5. Değerlendirme

Soru 76

Mentor olan kişinin yönlendirdiği kişiye anlattıklarını aynı zamanda kendi davranışları ile göstermesi hangi mentorlük tekniği ile eşleştirilir?

Seçenekler

A
Eşlik Etme
B
Ekim Yapma
C
Aracılık Etme
D
Gösterme
E
Ürün Toplama
Açıklama:
Gösterme: Bu, bir şeyi anlaşılabilir hale getirmek demektir. Başka bir deyişle, bir beceriyi ya da etkinliği göstermek için mentorun kendi örneğini kullanması anlamına gelmektedir. Şöyle de söylenebilir: Mentor yönlendirilene ne anlatıyorsa ya da ne hakkında konuşuyorsa onu kendi davranışlarıyla göstermek durumundadır. Bu çaba, gelişime konu olan beceri ya da uygulamanın somutlaştırılmasını sağlar.

Soru 77

Kendini danışanın yerine koyabilen ve olayları danışanın penceresinden görebilen bir kişi danışmanlığın hangi niteliğine sahiptir?

Seçenekler

A
Deneyim
B
Esneklik
C
Gizlilik
D
İnsiyatif alma
E
Gerçekçilik
Açıklama:
Deneyim: İyi bir danışman kendini danışanın yerine koyabilmeli ve olayları danışanın penceresinden görebilmelidir. Bu da farklı ortamlarda kazandığı deneyim ve birikime bağlıdır. Genel olarak danışanlar içinde bulundukları durumun hemen anlaşılmasını ve danışmanın daha önce kazandığı deneyimleri kendilerinin hizmetine sunmasını beklerler.

Soru 78

Aynı işyerinde staj yapan iki öğrencinin farklı birimlerde öğrendiklerini birbiriyle paylaşması serbest geliştirme yöntemlerinden hangisine örnek olarak verilebilir?

Seçenekler

A
Araştırma yapma
B
Deneyim paylaşımı
C
Birbirinden öğrenme
D
Gönüllü çalışmalar
E
Mesleki toplantılar
Açıklama:
Genel olarak karşılıklılık ilkesine dayanan birbirinden öğrenme yönteminde, geliştirme etkinliğine katılan kişiler arasında eşleştirmeler yapılarak birbirlerinin öğrenmesinden sorumlu olmaları istenir. Hem takım çalışması hem de gönüllü mentorluk uygulamalarına benzeyen bu yöntemde ortakların eğitim ve kıdem yönünden benzer olmalarına dikkat edilmelidir. Statüleri birbirine benzer ya da yakın olan kişiler arasında yatay iletişim daha güçlüdür, bu da eşitlik duygusu yaratır. Birbirinden öğrenecek insanlar arasındaki ast-
üst ilişkisinin fazla hiyerarşik olmamasına ve en çok bir kademeyi geçmemesine özen gösterilmelidir. Bu yöntemin özü, akranların kendi sahip oldukları bilgileri birbirine öğretmeleri olduğu için paylaşımın biçimsel olmayan yollarla gerçekleşmesi önemlidir. Bu yönteme örnek olarak aynı işyerinde staj yapan iki öğrencinin farklı birimlerde öğrendiklerini birbiriyle paylaşması verilebilir.

Soru 79

İşyerinde taciz ve yıldırma konusunu işleyen bir filmi işletmenin konferans salonunda çalışanlara izletip tartıştırmak serbest geliştirme yöntemlerinden hangisine örnek olarak verilebilir?

Seçenekler

A
Okuma-İzleme programları
B
Deneyim paylaşımı
C
Birbirinden öğrenme
D
İş planları hazırlama
E
Mesleki toplantılar
Açıklama:
İşletmelerin geliştirme etkinliklerinden sorumlu birimleri, gelişim gereksinimleri olan çalışanlarına okunacak kitapların ya da izlenecek filmlerin bir listesini sunarak bunları okumaları/izlemeleri konusunda önerilerde bulunmaktadır. Listeler ya belirli aralıklarla düzenli olarak yayınlanmakta, ya eğitimlerden sonra ilgili programlara katılan kişilere verilmekte ya da her çalışanın durumuna göre bireysel olarak önerilmektedir. Okunan kitaplar ya da izlenen filmlerin işletme içi etkinlikler yoluyla tartışılması da sıkça karşılaşılan bir uygulamadır. Böylece, işletmedeki çalışanların entelektüel düzeyi yükseltilmekte ve güncel yayınları okuma/izleme olanağı sağlanmaktadır. Örneğin, işyerinde taciz ve yıldırma konusunu işleyen bir film işletmenin konferans salonunda izlenerek tartışması yapılabilir.

Soru 80

Aşağıdakilerden hangisi serbest geliştirme yöntemlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Mesleki toplantılar
B
Sosyal medyadan katılma
C
Gönüllü çalışmalar
D
Araştırma yapma
E
Günlük tutma
Açıklama:
İşletmelerdeki geliştirme çalışmalarının bazıları biçimsel olmayan ve esnek işleyen bir yapı içinde yürütülmektedir. Serbest yöntemler olarak adlandırılan geliştirme uygulamalarında, işletme yönetimi geliştirme uygulamalarına genel olarak destek vermekle birlikte çok resmi bir yapı oluşturulmamıştır. Sunulan olanaklar her zaman düzenli değildir ve yararlanma biraz isteğe bırakılmıştır. Çoğu zaman da geliştirme çalışmaları, eğitim etkinliklerini tamamlayıcı ya da güçlendirici bir öğe olarak ele alınmaktadır.

Soru 81

”İnsanların potansiyelinin uygun olduğu iş ve görevlere hazırlanmasıyla ilgili çalışmaların nasıl sunulduğuna ilişkin yaklaşımlar bütünü” olarak tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Geliştirme Yöntemi
B
Program Geliştirme
C
Görev Geliştirme
D
Yöntem Geliştirme
E
Eğitim Geliştirme
Açıklama:
Geliştirme yöntemi, insanların potansiyelinin uygun olduğu iş ve görevlere hazırlanmasıyla ilgili çalışmaların nasıl sunulduğuna ilişkin yaklaşımlar bütünü olarak tanımlanabilir.

Soru 82

“Temel olarak çalışanların kişisel öğrenme ve gelişim gereksinimlerini karşılayarak onlara yeni bilgi, tutum ve beceriler kazandırmayı hedefleyen çalışmaların tümü” olarak tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kişisel Dönüşüm
B
Kişisel Gelişim
C
Program Geliştirme
D
Yöntem Geliştirme
E
Kişisel İyileştirme
Açıklama:
Temel olarak çalışanların kişisel öğrenme ve gelişim gereksinimlerini karşılayarak onlara yeni bilgi, tutum ve beceriler kazandırmayı hedefleyen çalışmaların tümü bu başlık altında değerlendirilebilir.

Soru 83

“Bu kategorideki geliştirme etkinlikleri genellikle çalışanların yapmakta oldukları işler ve görevlerde yetkinleşmelerini sağlamaya dönüktür. Bireyler, işletme içinde çalıştıkları birim, sorumlu oldukları iş ve yaptıkları görevleri daha iyi yapabilmek için eğitim ya da geliştirme olanaklarından yararlanırlar. Sonuçta mesleki konularda yeni bilgi, tutum ve beceriler kazanarak işlerini daha iyi yapma yeterliği kazanmış olurlar. Bu da, performanslarına doğrudan yansır.” Olarak açıklanan olgu aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kişisel Gelişim
B
Mesleki Gelişim
C
Mesleki Dönüşüm
D
Kişisel Dönüşüm
E
Kişisel İyileştirme
Açıklama:
Bu kategorideki geliştirme etkinlikleri genellikle çalışanların yapmakta oldukları işler ve görevlerde yetkinleşmelerini sağlamaya dönüktür. Bireyler, işletme içinde çalıştıkları birim, sorumlu oldukları iş ve yaptıkları görevleri daha iyi yapabilmek için eğitim ya da geliştirme olanaklarından yararlanırlar. Sonuçta mesleki konularda yeni bilgi, tutum ve beceriler kazanarak işlerini daha iyi yapma yeterliği kazanmış olurlar. Bu da, performanslarına doğrudan yansır.

Soru 84

”Kişinin bulunduğu yerden varmak istediği yere ulaşmasına aracılık eden, bunun için sistematik bir yönlendirme sağlayan profesyonel bir yol gösterme süreci” olarak tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yol arkadaşlığı
B
Koçluk
C
Yol Gösterme
D
Hedef Gösterme
E
Geliştirme
Açıklama:
Koçluk, kişinin bulunduğu yerden varmak istediği yere ulaşmasına aracılık eden, bunun için sistematik bir yönlendirme sağlayan profesyonel bir yol gösterme sürecidir.

Soru 85

Son araştırmalara göre koçluk uygulamasının etkisi yaklaşık kaç yıl sürmektedir?

Seçenekler

A
9
B
6
C
7
D
4
E
10
Açıklama:
Yapılan başka bir araştırmanın sonuçlarına göre de koçluk uygulamasının etkisi yaklaşık yedi yıl sürmektedir ki bu durum etkinin kalıcı olduğunu göstermektedir.

Soru 86

Başarılı bir koçluk hedefleyen ve yurtdışında eğitim almak isteyen adaylardan istenilen uygulamalı deneyim saati azami sınırı nedir?

Seçenekler

A
750 saat
B
800 saat
C
1100 saat
D
630 saat
E
700 saat
Açıklama:
Başarılı bir koçluk için adayların yönetim, liderlik, danışmanlık, rehberlik, eğitim ve iletişim gibi alanlarda eğitim alması önerilmektedir. Hatta Avrupa’da eğitim almak için Uluslararası Koçluk Federasyonu (ICF) tarafından akredite edilmiş kurumların tercih edilmesi ve en az 750 saatlik uygulamalı deneyime sahip olunması istenmektedir.

Soru 87

Aşağıdakilerden hangisi koçluk türlerinden sayılamaz?

Seçenekler

A
Girişimcilik Koçluğu
B
Performans Koçluğu
C
Kariyer Koçluğu
D
Kişisel Gelişim Koçluğu
E
Yaşam Koçluğu
Açıklama:
Koçluk uygulamaları işletmelerin yapısı, etkinlik alanı ve kültürlerine bağlı olarak değişik biçimler alabilmektedir. Şüphesiz, koçluk yalnızca işletmelerde yapılmaz ve kendini geliştirmek isteyen herkes koçluk hizmeti alabilir. Nitekim eğitim, sağlık, aile ve spor koçlukları bunlara birer örnektir. İşletmelerde yaygın olarak uygulanan koçluk türlerini ve her türün ayırt edici özelliklerini kısaca aşağıdaki gibi özetlemek olanaklıdır (Çınar, 2007):
Yönetim Koçluğu: İşin gerektirdiği teknik yeterliklere sahip olan ama yönetim ve liderlik özellikleri yetersiz olduğu için çeşitli sorunlar yaşayan yöneticiler için geliştirilen bu tür koçluk uygulamaları büyük ölçüde dışarıdan koçlar aracılığıyla yürütülmektedir. Bu tür koçluk uygulamaları genellikle üst düzey yöneticilerin karşılaştığı deneyim eksikliği, mutsuzluk, iş doyumunun düşüklüğü, yorgunluk ve insanlardan uzaklaşma gibi durumlar için geliştirilmiştir. Koçluk uygulamaları sayesinde yöneticiler kendilerini daha iyi tanımakta, insan ilişkileri iyileşmekte, olaylara farklı açılardan bakmakta, verimli çalışma alışkanlıkları geliştirmekte, esnek/anlayışlı bir yönetim anlayışı sergilemekte ve takım bilinci geliştirmektedirler.
Performans Koçluğu: Özünde çalışanların verimliliğini artırmak amacıyla gerçekleştirilen bu tür koçluk uygulamaları çoğu zaman işletmenin kendi içinden seçtiği ve yetiştirdiği koçlar aracılığıyla yürütülmektedir. Uygulamada görev alan koçlar, yardımcı olacakları kişiler için özel gelişim planları hazırlanmasını sağlamakta ve belirli bir süreç içinde söz konusu programları yaşama geçirmektedirler. Performans koçluğu sayesinde çalışanlar kendilerinin güçlü ve zayıf yönlerini öğrenmekte, özeleştiri yapabilmekte, güdülenme düzeyleri yükselmekte, sorun çözme becerileri kazanmakta, kurumsal bağlılık geliştirmekte, iş yapma biçimlerini sorgulamakta ve yaratıcılık göstermektedirler.
Girişimcilik Koçluğu: Bu tür koçluk uygulamaları genellikle yeni bir iş kurmak isteyen ya da işlerini geliştirmeyi hedefleyen kişilere dönük olarak gerçekleştirilmektedir. Oldukça özel ve dar kapsamlı bir koçluk uygulaması olan girişimcilik koçluğu, bazen “işletmecilik koçluğu” olarak da anılmaktadır. Bu tür koçluk hizmetlerinden yararlanan girişimciler hedeflerini daha iyi belirleyebilir, koşulları gerçekçi biçimde değerlendirir, uygulanabilir bir eylem planı hazırlar, kaynaklarını etkin biçimde kullanır ve uygun kararlar vermenin getirdiği doyumu yaşarlar.
Kariyer Koçluğu: Belirli bir meslekte, sektörde, işletmede ya da görevde uzunca bir süredir çalışan ve kariyerine yeni bir yön vermek isteyen kişiler için sağlanan bu tür koçluk uygulamaları, arayış ya da kararsızlık içinde olan kişilerin doğru kararlar vermesine yardımcı olmayı amaçlar. Sunulan hizmetler sayesinde bireyler kendi yetkinlikleri konusunda bilinçlenir, eyleme geçmek için cesaretlenir ve kendileri için en uygun yol haritasını oluştururlar. Kariyer koçluğunun en önemli sonucu, yardım alan kişinin kafa karışıklığının giderilmiş olması ve yeni kararlarını yaşama geçirme konusunda istekli davranmasıdır.
Yaşam Koçluğu: Genel olarak yaşama ilişkin doğru karar ve tercihleri oluşturmakta zorlanan kişilere sağlanan bu tür koçluk hizmetlerinin kapsamı oldukça geniştir. Yararlanıcıların çoğu işlerinin aşırı yoğun olmasından, sevdiklerine zaman ayıramamaktan, yaşamda ne yapmak istedikleri konusunda kararsız kaldıklarından, belirsizliğin kendilerini rahatsız etmesinden, önceliklerini dengeleyemediklerinden ve bir bütün olarak yaşamın anlamsızlaştığından yakınmaktadırlar. Bunlara çözüm bulmayı kolaylaştırmak amacıyla yürütülen yaşam koçluğu sürecinde bireyler kendileri için anlamlı hedefler belirlemekte, işlevsel beceriler geliştirmekte, önceliklerini oluşturmakta, kişisel eylem planları geliştirmekte ve sonuç olarak yaşam kalitelerini artırmaktadırlar.

Soru 88

I.Anlaşma
II.Tanıma
III.Yönlendirme
IV.İzleme
V.Değerlendirme
Yukarıdakilerden hangileri koçluk sürecinin aşamalarındandır?

Seçenekler

A
I, II ve III
B
I ve III
C
IV ve V
D
I, II, III, IV ve V
E
III, IV ve V
Açıklama:
Koçluk süreci genel olarak aşağıdaki aşamalardan geçmektedir:
Anlaşma: Kurumsal beklentiler ile bireysel gereksinimler ayrıntılı biçimde incelendikten sonra bunlar arasında işlevsel bir denge sağlanarak hedefler belirlenmektedir. Bu hedefleri gerçekleştirebilmek için uygulanabilir bir eylem planı hazırlanmaktadır. Bu planda ortak hedefler, uygulanacak yöntemler ve beklenen çıktılar açıkça ifade edilmektedir. Aslında bir sözleşme niteliği taşıyan bu plan hem her şeyi açıkça belirtmekte hem de tarafları rahatlatmaktadır.
Tanıma: Koçluk hizmetlerinden yararlanacak kişi uygun ölçme araçları kullanılarak tanınmaya çalışılır. Bunun için bireyi psikolojik ve sosyolojik yönleriyle tanıma yöntemlerinden anketler, testler, envanterler, ölçekler, bataryalar, görüşmeler, benzeşimler, denetim listeleri ve gözlemler gibi araç ve tekniklerden yararlanılır. Burada amaç, bireyin güçlü ve iyileştirmeye açık yönlerini belirlemektir. Ulaşılan sonuçlar koç ve yararlanıcı tarafından mutlaka tartışılmalıdır.
Yönlendirme: Uygulanan ölçme araç ve tekniklerinden elde edilen bilgiler ışığında yararlanıcının durumuna uygun bir yönlendirme yapılır. Burada dikkat edilmesi gereken nokta, yararlanıcıyla paylaşılan bilgilerin dayanaklı olması ve yapılacak yönlendirmeye ışık tutmasıdır. Unutmamak gerekir ki, koçluk hizmetlerinden yararlanacak olan kişi kendisiyle ilgili önerileri doğru bulmazsa ya da kabul etmezse önerilen geliştirme olanaklarından da yararlanmayacaktır.
İzleme: Koçluk kapsamında kendisine uygun seçenekler önerilen kişiler söz konusu olanaklardan yararlanırken koçluk yapan kişi de süreci izler ve belirli aralıklarla toplantılar yapar. Bu toplantılarda koç, hem yararlanıcının görüşlerini alma hem de kendisinin önerilerini paylaşma şansını yakalar. Kurdukları iletişime bağlı olarak yeni kararlar alır ya da planlar yaparlar. İzleme sürecinin aslında bir geribildirim süreci olduğunu unutmamak gerekir.
Değerlendirme: Eylem planındaki her etkinlik ya da önemli aşama tamamlandıktan sonra koç ve yararlanıcı bir durum değerlendirmesi yapar. Bazen bu değerlendirmelere başka kişiler de katılabilir. Örneğin, geliştirme planının parçası olarak yararlanıcı, belirli bir eğitime katılmışsa o eğitimden elde ettiği kazanımları koç, yararlanıcı ve eğitimcinin birlikte yaptığı bir toplantıda ortaklaşa değerlendirmek olanaklıdır. Değerlendirmede dikkat edilmesi gereken nokta, yararlanıcının gelişim gereksinimlerinin giderilip giderilmediğidir.

Soru 89

“Türkçede “yönderlik” olarak da bilinen, daha deneyimli ve bilgili birisinin az deneyimli ve yeterince bilgi sahibi olmayan birisinin gelişim çabalarını yönlendirmesine dayalı bir ilişki biçimi” olarak tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Koçluk
B
Mentorluk
C
Danışmanlık
D
Yardımseverlik
E
Babacanlık
Açıklama:
Türkçede “yönderlik” olarak da bilinen mentorluk uygulamaları, daha deneyimli ve bilgili birisinin az deneyimli ve yeterince bilgi sahibi olmayan birisinin gelişim çabalarını yönlendirmesine dayalı bir ilişki biçimi olarak tanımlanabilir.

Soru 90

I.Eşlik Etme
II.Ekim Yapma
III.Aracılık Etme
IV.Gösterme
V.Ürün Toplama
Yukarıdakilerden hangileri iş dünyasında kullanılan en yaygın mentorluk tekniklerindendir?

Seçenekler

A
I ve II
B
I, II ve III
C
III ve IV
D
III, IV ve V
E
I, II, III, IV ve V
Açıklama:
İş dünyasında en yaygın kullanılan beş mentorluk tekniği aşağıda kısaca açıklanmıştır:
Eşlik Etme: Öğrenme sürecindeki bir kişiyle yan yana ilerleme ve onu sürekli destekleyerek gelişimi için yoğun çaba gösterme hatta kendini adamadır. Bu teknikte mentor, öğrencisinin her adımda yanında yer alır ve onun gelişimine odaklanır.
Ekim Yapma: Bu teknikte mentorun görevi oldukça zordur. Mentorlar çoğu zaman öğrenmesi ya da gelişim göstermesi gereken kişiyi değişime hazırlamada ciddi güçlüklerle karşılaşırlar. Belirli durumlarda mentorun söylediklerini yönlendirilen anlamaz ya da kabul etmez. Bu sıkıntılı bir durumdur. Eğer böyle bir durum varsa, mentor ön alıcı bir şekilde söylediklerinin gerçek durumlarda ne kadar değerli olduğuna öğrencisini inandırmak zorundadır.
Aracılık Etme: Değişim önemli bir baskı yarattığında öğrenme birden bire hızlanabilir. Dolayısıyla bu teknikte mentorluk yapan kişi, yönlendirileni değişimin içine çeker ve farklı düşünme ya da kişisel değerlerini gözden geçirme konusunda onu uyarır. Burada yapılan aslında yönlendirilenin kafasında değişime katalizörlük yapmaktır.
Gösterme: Bu, bir şeyi anlaşılabilir hale getirmek demektir. Başka bir deyişle, bir beceriyi ya da etkinliği göstermek için mentorun kendi örneğini kullanması anlamına gelmektedir. Şöyle de söylenebilir: Mentor yönlendirilene ne anlatıyorsa ya da ne hakkında konuşuyorsa onu kendi davranışlarıyla göstermek durumundadır. Bu çaba, gelişime konu olan beceri ya da uygulamanın somutlaştırılmasını sağlar.
Ürün Toplama: Burada deyim yerindeyse mentor olgunlaşmış ürünü toplamaktadır. Bu tekniğin kullanıldığı uygulamalarda genellikle süreç içinde yönlendirilenin ne öğrendiği ya da hangi deneyimleri kazandığına ilişkin çıkarımlar yapılmaktadır. Sorulan soruların çoğu “Ne öğrendin?” ya da “Bunun ne kadar yararı oldu?” biçimindedir.

Soru 91

Geliştirme yöntemi, insanların potansiyelinin uygun olduğu iş ve görevlere hazırlanmasıyla ilgili çalışmaların nasıl sunulduğuna ilişkin yaklaşımlar bütünü olarak tanımlanabilir. Aşağıda verilen özelliklerden hangisi geliştirme yöntemine ait değildir?

Seçenekler

A
Geliştirme çalışmaları ise gelecekteki olası iş ve görevlere hazırlamayı amaçlar.
B
Geliştirme hizmetlerinden yararlanacak kişiler potansiyellerine göre seçilir.
C
Geliştirme çalışmalarında öngörülen süre daha esnektir.
D
Geliştirme uygulamalarında tüm kararları danışan ya da yönlendirilen kişinin vermesi esastır.
E
Geliştirme çalışmaları programın içeriğine dayalı anlamlı performans üzerinde odaklanır.
Açıklama:
Eğitim etkinlikleri programın içeriğine dayalı anlamlı performans üzerinde odaklanır, geliştirme etkinliklerinde ise odak noktası kişisel gelişimdir.

Soru 92

I) Kişisel Gelişim
II) Mesleki Gelişim
III) Kurumsal Gelişim
İşletmelerdeki geliştirme çalışmalarının yoğunlaştığı alanlar dikkate alındığında bunları belli başlıklar altında toplamak mümkündür. Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri bu sınıflandırmaya girmektedir?

Seçenekler

A
I ve II
B
Yalnız II
C
I, II ve III
D
Yalnız III
E
II ve III
Açıklama:
İşletmelerdeki geliştirme çalışmalarının yoğunlaştığı alanlar dikkate alındığında bunları belirli başlıklar altında kümelendirmek olanaklıdır. Sınıflama işlemi, uygulanan programların ve yürütülen etkinliklerin hedeflerinden hareketle de yapılabilir. Hem alanyazındaki tartışmalar hem de dünyadaki birçok işletmede geçerli olan uygulamalar temel alındığında geliştirme etkinliklerini kişisel gelişim, mesleki gelişim ve kurumsal gelişim olarak sınıflayabiliriz.

Soru 93

İşletmelerde bir gelişim yöntemi olarak kullanılır. Değerli olduğu varsayılan bir kişinin potansiyelini geliştirici yardımlar sunarak bulunduğu noktadan ileri bir noktaya ulaşmasını sağlayacak yönlendirmeli hizmet olarak tanımlanan geliştirme yöntemi hangisidir?

Seçenekler

A
Koçluk
B
Mentorluk
C
Danışmanlık
D
Yöneticilik
E
Asistanlık
Açıklama:
İşletmelerde bir gelişim yöntemi olarak koçluk, değerli olduğu varsayılan bir kişinin potansiyelini geliştirici yardımlar sunarak bulunduğu noktadan ileri bir noktaya ulaşmasını sağlayacak yönlendirmeli hizmet olarak tanımlanabilir.

Soru 94

Aşağıdakilerden hangisi koçluk türlerinden değildir?

Seçenekler

A
Yönetim Koçluğu
B
Arkadaş Koçluğu
C
Performans Koçluğu
D
Girişimcilik Koçluğu
E
Kariyer Koçluğu
Açıklama:
Koçluk uygulamaları işletmelerin yapısı, etkinlik alanı ve kültürlerine bağlı olarak değişik biçimler alabilmektedir. İşletmelerde yaygın olarak uygulanan koçluk türleri; Yönetim Koçluğu, Performans Koçluğu, Girişimcilik Koçluğu, Kariyer Koçluğu, Yaşam Koçluğu’dur.

Soru 95

I) Anlaşma
II) Yönlendirme
III) Tanıma
IV) Değerlendirme
V) İzleme
Yukarıda verilen koçluk süreci aşamalarının doğru sıralanışı hangisidir?

Seçenekler

A
I, II, III, IV, V
B
II, III, IV, V, I
C
III, IV, II, I, V
D
I, III, II, V, IV
E
V, IV, III, II, I
Açıklama:
Koçluk süreci genel olarak sırasıyla şu aşamalardan geçmektedir: I) Anlaşma II) Tanıma III) Yönlendirme IV) İzleme V) Değerlendirme.

Soru 96

“Daha deneyimli ve bilgili birisinin az deneyimli ve yeterince bilgi sahibi olmayan birisinin gelişim çabalarını yönlendirmesine dayalı bir ilişki biçimi olarak tanımlanabilir. “Akıl hocası” benzetmesi de kullanılmaktadır. Özünde bilgelik yatar.”
Yukarıda anlatılan geliştirme etkinliklerinden hangisidir?

Seçenekler

A
Koçluk
B
Mentorluk
C
Danışmanlık
D
Yaşam Koçluğu
E
Eğitim Danışmanlığı
Açıklama:
Türkçede “yönderlik” olarak da bilinen mentorluk uygulamaları, daha deneyimli ve bilgili birisinin az deneyimli ve yeterince bilgi sahibi olmayan birisinin gelişim çabalarını yönlendirmesine dayalı bir ilişki biçimi olarak tanımlanabilir. Mentorluk yapan kişi yönder (mentor), mentorluk alan kişi ise yönlendirilen (mentee) diye anılır. Mentorluk rolü için “akıl hocası” benzetmesi de kullanılmaktadır.

Soru 97

Mentorluk sisteminin odağında bir kişiyi tam ve bütün olarak geliştirme düşüncesi vardır. Bu amaca yönelik iş dünyasında yaygın olan mentorluk teknikleri vardır. “Öğrenme sürecindeki bir kişiyle yan yana ilerleme ve onu sürekli destekleyerek gelişimi için yoğun çaba gösterme hatta kendini adamadır. Bu teknikte mentor, öğrencisinin her adımda yanında yer alır ve onun gelişimine odaklanır.” Anlatılan teknik hangisidir?

Seçenekler

A
Eşlik Etme
B
Ekim Yapma
C
Aracılık Etme
D
Gösterme
E
Ürün Toplama
Açıklama:
Eşlik Etme: Öğrenme sürecindeki bir kişiyle yan yana ilerleme ve onu sürekli destekleyerek gelişimi için yoğun çaba gösterme hatta kendini adamadır. Bu teknikte mentor, öğrencisinin her adımda yanında yer alır ve onun gelişimine odaklanır.

Soru 98

“Bu uygulamalarda genellikle güçlü bir mentor ile yeterince uyanık/eleştirel olmayan bir çırağın eşleşmesi söz konusudur. Başka bir deyişle, mentor baskın, öğrenci edilgendir. Bu modele dayanan durumlarda mentor her işin kendi istediği şekilde yapılmasından ödün vermemekte, öğrenci de bunu olduğu gibi kabul etmektedir. Bu modelde çoğu zaman “karizmatik” mentorlar sorunu yaşanmaktadır.”
Yukarıda anlatılan mentor modeli hangisidir?

Seçenekler

A
Besleme Modeli
B
Arkadaşlık Modeli
C
Klonlama Modeli
D
Çıraklık Modeli
E
Mentorluk Modeli
Açıklama:
Klonlama Modeli: Bu uygulamalarda genellikle güçlü bir mentor ile yeterince uyanık/eleştirel olmayan bir çırağın eşleşmesi söz konusudur. Başka bir deyişle, mentor baskın, öğrenci edilgendir. Bu modele dayanan durumlarda mentor her işin kendi istediği şekilde yapılmasından ödün vermemekte, öğrenci de bunu olduğu gibi kabul etmekte, sonuçta mentorun kopyası üretilmiş olmaktadır. Bu modelde çoğu zaman “karizmatik” mentorlar sorunu yaşanmaktadır.

Soru 99

Aşağıdakilerden hangisi geliştirme yönteminden olan “Danışmanlık” yönteminde danışanın sahip olması gereken özelliktir?

Seçenekler

A
Kişilere uzmanlığa dayalı olarak öneriler ya da seçenekler sunmak
B
Asıl sorumluluğu karar almak ya da uygulamaları yürütmek
C
Bilgilendirerek doğru çözümler bulmalarına yardımcı olmak
D
Sunuş ve pazarlama becerilerinin gelişmiş olması
E
Birçok konuda uzmanlığa sahip olması
Açıklama:
Kısaca belirtmek gerekirse danışmanlık, asıl sorumluluğu karar almak ya da uygulamaları yürütmek olan kişilere uzmanlığa dayalı olarak öneriler ya da seçenekler sunma olarak tanımlanabilir. Bu anlamda hiçbir danışmanlık sürecinde danışmanlık yapan kişi danışan adına karar vermez ama danışanı karar seçenekleri ve onların olası sonuçları hakkında bilgilendirir.

Soru 100

Aşağıdakilerden hangisi serbest geliştirme yöntemlerinden değildir?

Seçenekler

A
Okuma/İzleme Programları
B
Araştırma Yapma
C
Sunuşlar
D
Sosyal Medyada Katılım
E
Danışmanlık alma
Açıklama:
Türkiye’deki birçok işletmede yaygın olarak kullanılan serbest geliştirme etkinlikleri aşağıda temel özellikleri itibariyle betimlenmiştir. I) Okuma/İzleme Programları II) Araştırma Yapma III) Sunuşlar IV)Birbirinden Öğrenme V) Rol Modelleri VI) İş Planları Hazırlama VII) Gönüllü Çalışmalar VIII) Sosyal Medyada Katılım IX) Mesleki Toplantılar

Soru 101

“Değerli olduğu varsayılan bir kişinin potansiyelini geliştirici yardımlar sunarak bulunduğu noktadan ileri bir noktaya ulaşmasını sağlayacak yönlendirmeli hizmet” olarak tanımlanan sistemli geliştirme yöntemi hangisidir?

Seçenekler

A
Koçluk
B
Mentorluk
C
Danışmanlık
D
Çıraklık
E
Eğitimci
Açıklama:
İşletmelerde bir gelişim yöntemi olarak koçluk, değerli olduğu varsayılan bir kişinin potansiyelini geliştirici yardımlar sunarak bulunduğu noktadan ileri bir noktaya ulaşmasını sağlayacak yönlendirmeli hizmet olarak tanımlanabilir. Bu tanıma göre, koçluk uygulamasından yararlanacak kişinin hizmeti sunanlar tarafından değerli görüldüğü, potansiyelinin geliştirilebileceği ve uygun bir gelişim noktasına ulaştıktan sonra başka bir konuma geçmesi gerektiği sonucuna varılabilir.

Soru 102

Geliştirme sürecinde iyi bir koçun yapması gerekenler aşağıdakilerden hangisi değildir?

Seçenekler

A
Yaptığı işi ve yardımcı olduğu kişiyi önemsemelidir.
B
Gelişim hedeflerini çalışanla birlikte belirlemelidir.
C
Yararlanıcının gizil güçlerini ortaya çıkarmalıdır.
D
Koçluk ettiği kişinin gelişimini yakından izlemelidir.
E
Yararlanıcının yalnızca zayıf yönlerini açığa çıkarmalıdır.
Açıklama:
İyi bir koçun yapması gerekenler arasında yararlanıcının üstün ve zayıf yönlerini açığa çıkarmak önemlidir.

Soru 103

İşin gerektirdiği teknik yeterliklere sahip olan ama yönetim ve liderlik özellikleri yetersiz olduğu için çeşitli sorunlar yaşayan yöneticiler için geliştirilen bu tür koçluk uygulamaları büyük ölçüde dışarıdan koçlar aracılığıyla yürütülmektedir. Bu koçluk türü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Performans Koçluğu
B
Yönetim Koçluğu
C
Girişimcilik Koçluğu
D
Kariyer Koçluğu
E
Yaşam Koçluğu
Açıklama:
Yönetim koçluğu; işin gerektirdiği teknik yeterliklere sahip olan ama yönetim ve liderlik özellikleri yetersiz olduğu için çeşitli sorunlar yaşayan yöneticiler için geliştirilen bu tür koçluk uygulamaları büyük ölçüde dışarıdan koçlar aracılığıyla yürütülmesidir.

Soru 104

Aşağıdakilerden hangisi yaşam koçluğu ile ilgilidir?

Seçenekler

A
Takım bilinci geliştirmek
B
Kurumsal bağlılık geliştirmek
C
Kişisel eylem planları geliştirmek
D
İş yapma biçimlerini sorgulamak
E
Yaratıcılık göstermek
Açıklama:
Yaşam koçluğu sürecinde bireyler kendileri için anlamlı hedefler belirlemekte, işlevsel beceriler geliştirmekte, önceliklerini oluşturmakta, kişisel eylem planları geliştirmekte ve sonuç olarak yaşam kalitelerini artırmaktadırlar.

Soru 105

Aşağıdakilerden hangisi koçluk sistemi aşamalarından biri değildir?

Seçenekler

A
Anlaşma
B
Tanıma
C
Yönlendirme
D
İzleme
E
Ürün toplama
Açıklama:
Ürün toplama mentorluk tekniklerinden biridir.

Soru 106

Mentor, öğrencisinin her adımda yanında yer alır ve onun gelişimine odaklanır. Bu mentorluk tekniği aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Aracılık etme
B
Gösterme
C
Ürün toplama
D
Eşlik etme
E
Ekim yapma
Açıklama:
Eşlik etme tekniği; öğrenme sürecindeki bir kişiyle yan yana ilerleme ve onu sürekli destekleyerek gelişimi için yoğun çaba gösterme hatta kendini adamadır. Bu teknikte mentor, öğrencisinin her adımda yanında yer alır ve onun gelişimine odaklanır.

Soru 107

“Danışman, belirsizlik ve değişimlerle baş edebilmelidir. Günümüz işletmelerinde yönetim, kadro ve sistem değişiklikleri sıkça yaşanmaktadır. Danışman bunlara hazırlıklı olmalıdır.” Bu bilgiler doğrultusunda danışmanın hangi niteliği söz konusudur?

Seçenekler

A
Esneklik
B
Deneyim
C
Gizlilik
D
Gerçekçilik
E
Karşılıklı yarar
Açıklama:
Danışman, belirsizlik ve değişimlerle baş edebilmelidir. Günümüz işletmelerinde yönetim, kadro ve sistem değişiklikleri sıkça yaşanmaktadır. Danışmanın bunlara hazırlıklı olması danışmanın niteliği ile ilgilidir.

Soru 108

İşletmelerdeki geliştirmeye dönük danışmanlık uygulamalarının başarılı olabilmesi için danışmanın sahip olması gereken niteliklerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Seçenekler

A
İyi bir danışman kendini danışanın yerine koyabilmeli ve olayları danışanın penceresinden görebilmelidir.
B
Danışman ve danışan arasında birlikte yürütülen bu süreçte iki tarafında elde ettiği yararlar vardır.
C
İşin doğası gereği danışman ile danışan arasında birçok özel bilgi paylaşılır. Genel olarak bu bilgiler ilgili kişilerle paylaşılır.
D
Eğer danışmanın durumu istikrarlı değilse ve sürecin yarım kalması gibi bir olasılık varsa ya hiç başlanmamalı ya da yedekleyici önlemler alınmalıdır.
E
Danışmanlık birçok yönden girişimci olmayı, fazladan çaba göstermeyi yapmayı gerektirir.
Açıklama:
İşin doğası gereği danışman ile danışan arasında birçok özel bilgi paylaşılır. Genel olarak bunların gizli kalması gerekir.

Soru 109

İnsanlarla iyi geçinmenin ve sonuç getirici bir işbirliği yapabilmenin ilk koşulu aşağıdakilerden hangisi olabilir?

Seçenekler

A
Alçak gönüllülük
B
Anlayış
C
Düzenlilik
D
İnisiyatif alma
E
İstikrar
Açıklama:
İnsanlarla iyi geçinmenin ve sonuç getirici bir işbirliği yapabilmenin ilk koşulu anlayıştır.

Soru 110

“Aynı işyerinde staj yapan iki öğrencinin farklı birimlerde öğrendiklerini birbiriyle paylaşması” hangi serbest geliştirme yöntemlerine örnek olarak verilebilir?

Seçenekler

A
Birbirinden öğrenme
B
Rol modelleri
C
Mesleki toplantılar
D
Araştırma yapma
E
Gönüllü çalışmalar
Açıklama:
Aynı işyerinde staj yapan iki öğrencinin farklı birimlerde öğrendiklerini birbiriyle paylaşması birbirinden öğrenmeye örnek olarak verilebilir.

Soru 111

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerdeki "geliştirme" çalışmalarına bir örnektir?

Seçenekler

A
Üretim mühendisi Özcan Bey'in başmühendisliğe terfi ettirilmesi
B
Pazarlama Biriminde çalışan Canan Hanım'a bir maaş ikramiye verilmesi
C
Genel müdür yardımcısı Kemal Bey'in CEO yapılmak üzere üst düzey liderlik seminerlerine gönderilmesi
D
Fabrika İnsan Kaynakları yöneticisi Zeynep Hanım'ın şirket merkezine atanması
E
Yeni muhasebe elemanı Deniz Bey'in oryantasyon eğitimine alınması
Açıklama:
Geliştirme çalışmaları, bir işletmedeki işgörenlerin bireysel potansiyellerini belirleyip bu kişileri işletmedeki uygun konum ve görevlere hazırlamak için esnek bir yapı içinde öğrenme ve gelişim olanakları sunma anlayışını temel alır. Verilen seçenekler arasında Genel Müdür Yardımcısı olan Kemal Bey'de CEO olacak bir nitelik saptanmış olup söz konusu göreve hazırlamak amacıyla üst düzey liderlik eğitimlerine katılması sağlanmıştır.

Soru 112

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerdeki geliştirme çalışmalarının özelliklerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Esnek bir yapı içinde yürütülür.
B
Bireysel farklılıklara duyarlıdır.
C
Temel mesleki yeterlikleri kazandırmayı hedefler.
D
Çalışan açısından katılım zorunludur.
E
Çalışanı yeni görevlere hazırlamak amacıyla yapılır.
Açıklama:
Geliştirme çalışmalarına katılmak üzere seçilen aday ile onun gelecekte üstlenmesi beklenen konum ve görevlerin uyumlu olması gerekir. Bu amaçla testler uygulanabileceği gibi yöneticilerin değerlendirmeleri de kullanılabilir. Ancak geliştirme çalışmalarına katılım konusundaki işletme politikaları çok katı olmayıp adayın gönüllü olması istenir. Katılım kararından sonraki çalışmalar esnek bir yapı içinde, adayın nitelikleri dikkate alınarak ve ulaşılması gereken hedefler paylaşılarak büyük ölçüde yönlendirme anlayışıyla yürütülür.

Soru 113

Satış yöneticisi Bülent Bey aylık ve yıllık satış hedeflerini tek başına belirleyerek tüm çalışanlardan ve bayilerden bu hedefleri gerçekleştirmek üzere en üst düzeyde performans göstermelerini istemiştir. Ancak bunu son iki yıl da yine tek başına yapmış, hedefler tutmamış ve bunun sorumlusu olarak kendi astlarını görmüştür. Bu da işletme içinde ve bayilerde ciddi rahatsızlıklara yol açmıştır. İşletmenin tepe yöneticileri, Bülent Bey'in, başarılı satış yöneticilerinin ilgili tüm paydaşlarla nasıl takım çalışması yaptıklarını anlatan seçilmiş video setlerini izlemesini önermiştir. Nitekim, Bülent Bey'in bunu yapmasından sonra sorun büyük ölçüde çözülmüştür. Bu etkinlik, ne tür bir eğitim ve geliştirme çalışmasına dayanmaktadır?

Seçenekler

A
Kişisel gelişim
B
Özel eğitim
C
Mesleki gelişim
D
İleri eğitim
E
Kurumsal gelişim
Açıklama:
Kişisel gelişim çalışmaları, temel olarak, çalışanların kişisel öğrenme ve gelişim gereksinimlerini karşılayarak onlara yeni bilgi, tutum ve beceriler kazandırmayı amaçlar. Burada Bülent Bey'in neden olduğu sorun takım çalışması konusundaki yetersizliğinden kaynaklanmaktadır. Bu konuda doğru bir anlayış kazandırarak yanlış olan yaklaşımını değiştirmek amaçlanmıştır.

Soru 114

Aşağıdaki konulardan hangisi kurumsal gelişim amaçlı çalışmalarının kapsamı içinde yer almaz?

Seçenekler

A
Kurumsal değerler
B
Yönetim yapısı
C
Üretilen mal ve hizmetler
D
Birimlerin görevleri
E
Mesleki yeterlikler
Açıklama:
Her kurumun kendine özgü bir kültürü vardır ve bu kültür o kurumun çalışanları tarafından oluşturulduğu gibi onların çabalarıyla da yaşatılır ve geliştirilir. Kurumsal gelişim etkinliklerinin amacı öncelikle bu kültürü tüm çalışanlara kazandırmaktır. Kurumu değerleri, tarihsel gelişimi, idealleri, deneyimleri, davranış kuralları, ürettiği mal ve hizmetler, çalışanlara sağladığı özlük hakları, sektördeki yeri, yönetsel yapısı vb. bu kapsamda yer alır. Ancak doğrudan işin ya da görevin nasıl yapılması gerektiğine ilişkin konular kurumsal gelişim değil mesleki gelişim çalışmalarının konusudur.

Soru 115

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerde yürütülen "sistemli geliştirme yöntemleri"nden biridir?

Seçenekler

A
Koçluk
B
Araştırma yapma
C
Sunuşlar
D
Deneyim paylaşımı
E
Rol modelleri
Açıklama:
Sistemli yöntemler olarak bilinen uygulamalarda işletme yönetimi tarafından belirli bir geliştirme sistemi oluşturulmuştur ve sorumlu birimler tarafından profesyonel olarak yürütülmektedir. Koçluk, mentorluk, danışmanlık vb. bunlar arasındadır. Serbest yöntemler altında yer alan etkinlikler ise esnek bir yapıda yürütülmekte ve işletme yönetiminin rolü daha çok destek verme şeklinde olmaktadır.

Soru 116

İşletmelerdeki koçluk uygulamaları için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Tüm yöneticiler aynı zamanda birer koçtur.
B
Koçluk uygulamalarından yararlanacak kişileri işletme yöneticileri özel olarak belirler.
C
Koç olarak görev yapacak olan kişiler işletmeye dışarıdan gelir.
D
Koçluk uygulamalarında tüm sorumluluk yararlanıcının omuzlarındadır.
E
Koçun görevi yalnızca gelişimin yeterli olup olmadığı konusunda değerlendirme yapmaktır.
Açıklama:
Bir işletmede herkes koçluk uygulamalarından yararlanamaz. Yararlanıcılar işletme yönetimi tarafından özel olarak belirlenir. Her yararlanıcıya deneyimli bir koç atanır. Koç, çalışanın gelişiminde özel bir sorumluluğa sahiptir. Çalışmalar boyunca yararlanıcı ve koç arasındaki ilişki kişisel temelde yürütülür. Koç yönlendirme sağlar, yararlanıcı istenen çalışmaları tamamlar, birlikte değerlendirme yapılır, koç geribildirim verir ve çalışmalar bu şekilde sürer. Yararlanıcı öngörülen yetkinliğe kavuştuğunda durum işletme yönetimine bildirilir.

Soru 117

Selin Hanım, çeşitli şirketlerin insan kaynakları birimlerinde uzun süre çalıştıktan sonra kariyerine yeni bir yön verme noktasında olduğunu hissetmektedir. Ancak ne yapması gerektiği konusunda kararsızdır. Bu durumda uygun olan koçluk türü hangisidir?

Seçenekler

A
Yönetim koçluğu
B
Performans koçluğu
C
Girişimcilik koçluğu
D
Kariyer koçluğu
E
Yaşam koçluğu
Açıklama:
Kariyer koçluğu; belirli bir meslekte, sektörde, işletmede ya da görevde uzunca bir süredir çalışan ve kariyerine yeni bir yön vermek isteyen kişiler için sağlanır. Bu tür koçluk uygulamaları arayış ya da kararsızlık içinde olan kişilerin doğru kararlar vermelerine yardımcı olmayı amaçlar.

Soru 118

Mentorluk uygulamalarına kaynaklık eden "Mentor" karakteri hangi destanda geçmektedir?

Seçenekler

A
Gılgamış Destanı
B
Ramayana Destanı
C
Odyssey Destanı
D
İlyada Destanı
E
Oğuz Kağan Destanı
Açıklama:
Mentor karakteri bizzat Homeros'un Odyssey destanında geçmektedir. Öyküye göre, Odysseus Truva savaşına giderken oğlu Telemachus'u güvendiği dostu Mentor'a emenat eder. Mentor'un görevi, Telemachus'u eğitmek ve İthaca kralı olarak yetiştirmektir.

Soru 119

Taner Bey, otomobil üreten bir fabrikada mühendis olarak üç yıl önce işe girmiştir. Çok zeki, çalışkan ve iletişimi güçlü bir kişi olarak yöneticilerinin dikkatini çekmiştir. Caner Bey de üniversiteden geçen yıl mezun olmuş ve Taner Bey ile aynı birimde çalışmaya başlamıştır. Göründüğü kadarıyla Caner Bey de çok yetenekli, gelişime açık ve geleceği parlak birisidir. Taner Bey ile Caner Bey iyi anlaşmakta ve sorunsuz çalışmaktadırlar. Taner Bey mentor olarak Caner Bey'i yönlendirmek ve desteklemek üzere atanmıştır. Bu durum için uygun olan mentorluk modeli hangisidir?

Seçenekler

A
Klonlama modeli
B
Arkadaşlık modeli
C
Koruma modeli
D
Çıraklık modeli
E
Besleme modeli
Açıklama:
Arkadaşlık modeli, öteki modellere göre biraz daha türdeşlik içerir ve ortaklar genellikle akranlardan oluşur, aralarında yaş ve eğitim düzeyi farkı azdır. Birbirine yaşıt sayılabilecek ortaklardan daha deneyimli ve birikimli olan ötekine yardımcı olur. Aralarındaki ilişki yakın arkadaşlık ilişkisi gibidir ve aşır bir başatlık yoktur.

Soru 120

"Bir danışmanın doğru şeyler söylemesi yetmez, önerilerini kabul edilebilir hale getirmek de danışmanın sorumluluğundadır" ifadesi iyi bir danışmanın hangi niteliğini vurgulamaktadır?

Seçenekler

A
Deneyim
B
Esneklik
C
Karşılıklı yarar
D
İnisiyatif alma
E
İletişim
Açıklama:
İyi bir danışmanın belki de en önemli özelliği danışanlarıyla etkili bir iletişim kurmasıdır. Bu anlamda doğru şeyleri söylemek kadar, danışanları önerilerinin yerindeliği konusunda ikna edebilmesi de önemlidir. Dolayısıyla, danışman hem kendi görüşlerini anlaşılır şekilde iletebilmeli, hem danışanların bunları anlamasını sağlayabilmeli, hem de onların tepkilerini değerlendirerek doğru olanı benimsemelerini sağlayabilmelidir.

Soru 121

Aşağıdaki eğitim ve geliştirme arasındaki farklardan hangisi doğru olarak ifade edilmemiştir?

Seçenekler

A
Eğitim yöntemleri daha esnek ve bireysel, geliştirme ise daha resmi ve kurumsal olarak yürütülür.
B
Eğitime katılacaklar öğrenme gereksinimlerine göre belirlenirken, geliştirme hizmetlerinden yararlanacaklar potansiyellerine göre seçilir.
C
Eğitim uygulamaları genellikle süre sınırlı olarak yürütülürken, geliştirme çalışmalarında süre daha esnektir.
D
Eğitim uygulamalarında kararları genellikle eğitimciler, geliştirme uygulamalarında ise danışan ya da yönlendirilen kişi verir
E
Eğitim uygulamalarında genellikle profesyonel bir eğitimci, geliştirme yöntemlerinde ise gönüllü bir yönlendirici vardır.
Açıklama:
İşletmelerde uygulandığı biçimiyle eğitim ve geliştirme yöntemleri arasında bir çok fark bulunmaktadır. Kitap bölümünüzde; eğitim yöntemlerinin daha resmi ve kurumsal temelde yürütülürken, geliştirme çalışmalarının ise biraz daha esnek ve bireysel temelli yürütüldüğü vurgulanmaktadır.
Kitap bölümündeki anlatımda, eğitim yöntemlerinin daha resmi ve kurumsal temelde yürütülürken, geliştirme çalışmaları biraz daha esnek ve bireysel temelli yürütüldüğü vurgulanmaktadır. Doğru yanıt A seçeneğidir.

Soru 122

Aşağıdakilerden hangisi geliştirmeye ilişkin doğru bir ifadedir?

Seçenekler

A
Geliştirme çalışmaları bireyleri genellikle var olan iş ve görevlere hazırlar
B
Geliştirme çalışmaları resmi ve kurumsal düzeyde yürütülür
C
Geliştirme etkinliklerinde odak nokta performanstan ziyade kişisel gelişimdir.
D
Geliştirme hizmetinden yararlanacak kişiler öğrenme gereksinimlerine göre belirlenirler
E
Geliştirme çalışmalarında öngörülen süre daha sınırlı ve sürelidir.
Açıklama:
Eğitim etkinlikleri programın içeriğine dayalı anlamlı performans üzerinde odaklanır, geliştirme etkinliklerinde ise odak noktası kişisel gelişimdir.
Geliştirme etkinliklerinde odak nokta performanstan ziyade kişisel gelişimdir. Doğru yanıt C seçeneğidir.

Soru 123

Çoğunlukla işletmelerin kendi içinde olan ve yardımcı olacakları kişiler için özel gelişim planları hazırlayarak, belirli bir süreç içinde söz konusu programları yaşama geçiren koçluk türü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yönetim koçluğu
B
Performans koçluğu
C
Girişimcilik koçluğu
D
Kariyer koçluğu
E
Yaşam koçluğu
Açıklama:
Özünde çalışanların verimliliğini artırmak amacıyla gerçekleştirilen bu tür koçluk uygulamaları çoğu zaman işletmenin kendi içinden seçtiği ve yetiştirdiği koçlar aracılığıyla yürütülmektedir. Uygulamada görev alan koçlar, yardımcı olacakları kişiler için özel gelişim planları hazırlanmasını sağlamakta ve belirli bir süreç içinde söz konusu programları yaşama geçirmektedirler.
Çoğunlukla işletmelerin kendi içinde olan ve yardımcı olacakları kişiler için özel gelişim planları hazırlayarak, belirli bir süreç içinde söz konusu programları yaşama geçiren koçluk türü performans koçluğu olarak adlandırılır.

Soru 124

Genellikle üst düzey yöneticilerin karşılaştığı deneyim eksikliği, mutsuzluk, iş doyumunun düşüklüğü, tükenmişlik gibi durumlar için uygulanan ve dışarıdan alınan hizmetle yürütülen koçluk türü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yönetim koçluğu
B
Performans koçluğu
C
Yaşam koçluğu
D
Kariyer koçluğu
E
Girişimcilik koçluğu
Açıklama:
Yönetim Koçluğu, işin gerektirdiği teknik yeterliklere sahip olan ama yönetim ve liderlik özellikleri yetersiz olduğu için çeşitli sorunlar yaşayan yöneticiler için geliştirilen bu tür koçluk uygulamaları büyük ölçüde dışarıdan koçlar aracılığıyla yürütülmektedir. Bu tür koçluk uygulamaları genellikle üst düzey yöneticilerin karşılaştığı deneyim eksikliği, mutsuzluk, iş doyumunun düşüklüğü, yorgunluk ve insanlardan uzaklaşma gibi durumlar için geliştirilmiştir.
Genellikle üst düzey yöneticilerin karşılaştığı deneyim eksikliği, mutsuzluk, iş doyumunun düşüklüğü, tükenmişlik gibi durumlar için uygulanan ve dışarıdan alınan hizmetle yürütülen koçluk türü yönetim koçluğudur.

Soru 125

Mentorluk sürecinde, mentörün yönlendirdiği kişiye "Ne öğrendin?" "Bunun ne kadar yararı oldu?" gibi sorular yöneltmesi aşağıdaki hangi teknik ile açıklanabilir?

Seçenekler

A
Eşlik etme
B
Ekim yapma
C
Aracılık etme
D
Ürün toplama
E
Gösterme
Açıklama:
Ürün toplama tekniğinde, mentor olgunlaşmış ürünü toplamaktadır. Bu tekniğin kullanıldığı uygulamalarda genellikle süreç içinde yönlendirilenin ne öğrendiği ya da hangi deneyimleri kazandığına ilişkin çıkarımlar yapılmaktadır. Sorulan soruların çoğu “Ne öğrendin?” ya da “Bunun ne kadar yararı oldu?” biçimindedir.
Mentorluk sürecinde, mentörün yönlendirdiği kişiye ne öğrendin? "Bunun ne kadar yararı oldu?" gibi sorular yöneltmesi ürün toplama tekniği ile eşleştirilebilir. Doğru yanıt D seçeneğidir.

Soru 126

Herhangi bir değişim durumu karşısında, kişilerin farklı düşünmesini sağlayan onun zihnindeki değişim için katalizör görevi gören mentorluk tekniği aşağıdakilerden hangisine girmektedir?

Seçenekler

A
Ürün toplama
B
Eşlik etme
C
Ekim yapma
D
Gösterme
E
Aracılık etme
Açıklama:
Değişim önemli bir baskı yarattığında öğrenme birden bire hızlanabilir. Dolayısıyla aracılık etme tekniğinde mentorluk yapan kişi, yönlendirileni değişimin içine çeker ve farklı düşünme ya da kişisel değerlerini gözden geçirme konusunda onu uyarır. Burada yapılan aslında yönlendirilenin kafasında değişime katalizörlük yapmaktır
Herhangi bir değişim durumu karşısında, kişilerin farklı düşünmesini sağlayan onun zihnindeki değişim için katalizör görevi gören mentörlük tekniği aracılık etme olarak adlandırılmaktadır.

Soru 127

Mentorun yönlendirdiği kişi ile aile profilinde etkileşime girmesi ve ona denemesi için güvenli ve açık bir ortam oluşturmaya çalışması mentorluk modellerinden hangisine girmektedir?

Seçenekler

A
Klonloma
B
Besleme
C
Arkadaşlık
D
Çıraklık
E
Aracı
Açıklama:
Besleme modelinde mentor anne baba gibi davranarak yönlendirilenin hem öğrenebileceği hem de bazı şeyleri deneyebileceği güvenli ve açık bir ortam yaratmaktadır. Mentor biraz “babacan” ya da “anaç” bir tutum izlemekte, kendine göre korumalı ve yönlendirmeli bir yöntem uygulamaktadır.
Mentorun yönlendirdiği kişi ile aile profilinde etkileşime girmesi ve ona denemesi için güvenli ve açık bir ortam oluşturmaya çalışması besleme modeli kapsamına girmektedir.

Soru 128

Mentorun yönlendirdiği kişi üzerinde baskın olduğu ve her işin kendi istediği biçimde yapılması için çaba sarfettiği mentorluk modeli aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Klonlama
B
Besleme
C
Arkadaşlık
D
Çıraklık
E
Aracı
Açıklama:
Klonlama modelinde güçlü bir mentor ile yeterince uyanık/eleştirel olmayan bir çırağın eşleşmesi söz konusudur. Başka bir deyişle, mentor baskın, öğrenci edilgendir. Bu modele dayanan durumlarda mentor her işin kendi istediği şekilde yapılmasından ödün vermemekte, öğrenci de bunu olduğu gibi kabul etmekte, sonuçta mentorun kopyası üretilmiş olmaktadır
Mentorun yönlendirdiği kişi üzerinde baskın olduğu ve her işin kendi istediği biçimde yapılması için çaba sarfettiği mentorluk modeli klonlama modeli olarak adlandırılır.

Soru 129

Aşağıdakilerden hangisi çalışanlara yönelik serbest geliştirme yöntemlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Araştırma yapma
B
Sunuş yapma
C
Deneyim paylaşma
D
Mentorluk alma
E
Birbirinden öğrenme
Açıklama:
Mentorluk resmi ve bir kurallar çerçevesinde gerçekleşen bir yönlendirmedir. Serbest geliştirme etkinliklerinden biri olarak alınamaz.
Mentorluk alma serbest geliştirme yöntemlerinden biri değildir. Doğru yanıt D seçeneğidir.

Soru 130

Senaryo yazmak, eğilim çözümlemeleri (trend analyses) yapmak ve proje hazırlamak gibi çalışmalar aşağıdaki serbest geliştirme yöntemlerinden hangisinin kapsamında yer almaktadır?

Seçenekler

A
Araştırma yapma
B
Birbirinden öğrenme
C
İş planları hazırlama
D
Gönüllü çalışmalar
E
Mesleki toplantılar
Açıklama:
Bir insanın işini yeterince öğrenip öğrenmediğinin bir göstergesi o kişiden işiyle ilgili düşünmesini ve düşündüklerini bir iş planına yansıtmasını istemektir. Bu yolla, kişinin kuram ve uygulama arasında ilişki kurması sağlanır. Senaryo yazmak, eğilim çözümlemeleri (trend analyses) yapmak ve proje hazırlamak da bu kapsamda düşünülebilir.
Senaryo yazmak, eğilim çözümlemeleri (trend analyses) yapmak ve proje hazırlamak gibi çalışmalar serbest geliştirme yöntemlerinden iş planları hazırlama etkinlikleri arasında sayılabilir. Doğru yanıt C seçeneğidir.

Ünite 6

Soru 1

Canlı varlıklar, eğitim teknolojilerinden hangisine ait örnek ortamlardır?

Seçenekler

A
Gerçek nesneler
B
Benzeştirmeli ortamlar
C
Gösterim araçları
D
Basılı gereçler
E
Yansıtma sistemleri
Açıklama:
Gerçek nesneler, eğitimcilerin her durumda kullanmak istedikleri araçlardır. Gerçek nesneler, doğası itibariyle iki grupta incelenir. Bunlar canlı varlıklar ve cansız varlıklar olarak sınıflandırılır.

Soru 2

Modeller, maketler, kesitler ve simülatörler, eğitim teknolojilerinden hangisine ait örnek ortamlardır?

Seçenekler

A
Gerçek nesneler
B
Benzeştirmeli ortamlar
C
Akıllı taşınabilir ortamlar
D
Sayısal ağlar
E
Sanal sınıf uygulamaları
Açıklama:
Benzeştirmeli ortamlar gerçeğine en yakın biçimde tasarlanmış nesneler, olaylar ve durumlar olarak tanımlanabilir (Şimşek, 2011). Bu ortamlar, gerçek nesnelerin bulunamadığı ya da bulunmasının çok pahalı ve tehlikeli olabileceği durumlarda kullanılmak üzere geliştirilmiştir. Gerçeğine yakın boyutlarda ve durumlarda üretilebilecekleri gibi, genel olarak gerçeklerinden boyutça küçük olanları eğitim ve öğrenme etkinliklerinde kullanılmaktadır. Bu ortamların en önemli özelliği, temsil ettikleri ortamlara benzerlikleri olduğu için genel olarak tümüne benzeştirmeli ortamlar denilmiştir. İlgili kaynaklar ve yapılan çalışmalar incelendiğinde, benzeştirmeli ortamlar dört biçimde karşımıza çıkmaktadır. Modeller, maketler, kesitler ve simulatörler işletme eğitimlerinde yaygın kullanılmaktadır.
Benzeştirmeli ortamlar gerçeğine en yakın biçimde tasarlanmış nesneler, olaylar ve durumlar olarak tanımlanabilir. Bu ortamlar, gerçek nesnelerin bulunamadığı ya da bulunmasının çok pahalı ve tehlikeli olabileceği durumlarda kullanılmak üzere geliştirilmiştir. Gerçeğine yakın boyutlarda ve durumlarda üretilebilecekleri gibi, genel olarak gerçeklerinden boyutça küçük olanları eğitim ve öğrenme etkinliklerinde kullanılmaktadır. Bu ortamların en önemli özelliği, temsil ettikleri ortamlara benzerlikleri olduğu için genel olarak tümüne benzeştirmeli ortamlar denilmiştir. İlgili kaynaklar ve yapılan çalışmalar incelendiğinde, benzeştirmeli ortamlar dört biçimde karşımıza çıkmaktadır. Modeller, maketler, kesitler ve simulatörler işletme eğitimlerinde yaygın kullanılmaktadır.

Soru 3

İşletmelerdeki eğitimlerde en çok kullanılan gösterim araçları nelerdir?

Seçenekler

A
Modeller ve maketler
B
Kitap ve afiş
C
Bilgisayar ve internet
D
yazı tahtası ve çevirmeli yaprak
E
Video konferans ve bilgisayar konferansı
Açıklama:
Gösterim araçları, üzerlerine yazarak ya da çizerek bir şey göstermeinin olanaklı olduğu ortamlardır. İşletmelerdeki eğitimlerde en çok kullanılan gösterim araçları yazı tahtası ve çevirmeli yapraktır.

Soru 4

İşletme eğitimlerinde en çok kullanılan basılı gereç, aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Maketler
B
Yazı tahtası
C
Kitap
D
Afiş
E
Poster
Açıklama:
İşletme eğitimlerinde en çok kullanılan basılı gereç, kitaptır.

Soru 5

Bilgisayar donanımında, verileri bilgisayarda ya da harici ortamlarda saklamaya yarayan birimlere ne ad verilir?

Seçenekler

A
Giriş birimleri
B
Çıkış birimleri
C
Merkezi işlem birimi
D
Bellek
E
Yazılım
Açıklama:
Bellek: Verileri bilgisayarda ya da harici ortamlarda saklamaya yarayan birimlerdir. Veriler bilgisayarın elektronik belleğinde saklanır ve işlenir. Bu bellek aynı zamanda bilgisayarın çalışması için merkezi işlemci birimiyle birlikte çalışır. Veriler aynı zamanda bilgisayarın içinde ve dışında farklı kayıt ünitelerinde depolanır. Bunlar ise sabit disk, harici disk, disket sürücü, optik disk sürücüler, CD-ROM, DVD-ROM, zip sürücü, manyetik teyp, USB bellek ünitesi gibi araçlardır. İşlenen ve işlenecek olan veriler bu araçlarda saklanabilir. Günümüzde bu araçların veri depolama yeteneği oldukça gelişmiştir.

Soru 6

İşletmelerde çoğu kurum içi eğitim etkinliklerinin yapıldığı sistem olan "intranet" ile ilgili olarak, aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?

Seçenekler

A
İntranet bilgisayarların birbirine bağlı olduğu bir ağdır.
B
İntranet, internet gibi dışarıya açıktır.
C
İntranet, genellikle kurum içi bilgisayarların veri alışverişi için birbirine bağlanmasından meydana gelir.
D
İntranet sistemlerinde genellikle bir sunucu bulunur ve bu ana bilgisayara bağlı kişisel ekran ya da bilgisayarlar vardır.
E
İntranet, çalışanların masa başından ya da iş yaptığı yerleri terk etmeden eğitim etkinliklerine katılmalarına olanak vermektedir.
Açıklama:
İntranet bilgisayarların birbirine bağlı olduğu bir ağdır ancak İnternet gibi dışarıya açık değildir. Genellikle kurum içi bilgisayarların veri alışverişi için birbirine bağlanmasından meydana gelir. İntranet sistemlerinde genellikle bir sunucu (server -ana bilgisayar) bulunur ve bu ana bilgisayara bağlı kişisel ekran ya da bilgisayarlar vardır. İşletmelerde çoğu kurum içi eğitim etkinlikleri intranet adı verilen bu sistemlerden yapılmaktadır. Bu eğitim etkinlikleri çalışanların masa başından ya da iş yaptığı yerleri terk etmeden eğitim etkinliklerine katılmalarına olanak vermektedir.

Soru 7

Coğrafik olarak birbirinden uzak yerlerde bulunan insanları teknolojik olarak biraraya getirerek toplantı yapmalarına olanak sağlayan elektronik toplantı sistemlerine ne ad verilir?

Seçenekler

A
Sanal sınıf uygulamaları
B
Sayısal ağlar
C
Akıllı taşınabilir ortamlar
D
Bilgisayarlı teknolojiler
E
Telekonferans sistemleri
Açıklama:
Coğrafik olarak birbirinden uzak yerlerde bulunan insanları teknolojik olarak biraraya getirerek toplantı yapmalarına olanak sağlayan elektronik toplantı sistemleridir.

Soru 8

I. Maketler II.Çevirmeli yaprak III. Kişisel sayısal yardımcı IV. Tablet bilgisayar Yukarıdakilerden hangileri, akıllı taşınabilir ortamlara örnektir?

Seçenekler

A
I ve II
B
I, II ve III
C
III ve IV
D
II ve IV
E
I ve IV
Açıklama:
Bilgisayarla eğitimin yanı sıra akıllı taşınabilir ortamlar eğitim uygulamalarında gün geçtikçe yaygınlaşmaktadır. Alanyazında mobil öğrenme (seyyar öğrenme) olarak da adlandırılan yöntem akıllı taşınabilir araçlar yardımıyla gerçekleştirilmektedir. Mobil öğrenmede ders içeriği PDA’ler (kişisel sayısal yardımcı), cep telefonları ya da tablet bilgisayarlar ile taşınabilir.

Soru 9

Web kullanıcılarının içerikte yapılan değişikleri otomatik olarak almalarını sağlayan ikinci kuşak Web sistemi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Blog
B
RSS
C
Wiki
D
Sosyal ağlar
E
Anlamsal ağ
Açıklama:
RSS: İngilizce Really Simple Syndication kelimelerinin kısaltmasıdır. Web kullanıcılarının içerikte yapılan değişikleri otomatik olarak almalarını sağlayan bir tür güncelleme sistemidir.

Soru 10

Kullanıcıların web içeriği oluşturmalarına ve düzenlemelerine olanak veren ikinci kuşak Web hizmeti aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Blog
B
RSS
C
Wiki
D
Sosyal ağlar
E
Anlamsal ağ
Açıklama:
Wiki Türkçe “çabuk” kelimesinin Hawaii yerli dilindeki karşılığıdır. Kullanıcıların web içeriği oluşturmalarına ve düzenlemelerine olanak veren bir tür yazılımdır. Birey ya da gruplar wikinin bu özelliğinden faydalanarak büyük ölçekli belgeler oluşturabilir. Wikipedia, wikiye verilebilecek en önemli örneklerden biridir çünkü kullanıcıları tarafından devamlı olarak geliştirilen bir sistemdir. İşletme eğitimlerinde de öğrenciler hızlı bir biçimde aldıkları eğitimin içeriğine göre wikiler geliştirebilirler.

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi eğitim ortamlarında gerçek ortamların ve çevrelerin kullanılmasının amaçlarından birisi değildir?

Seçenekler

A
Soyut öğrenmeyi artırmak
B
Öğrencilere aracısız karşılaşma sağlamak
C
Eğitimin birinci elden olmasını sağlamak
D
İletişim engellerini ortadan kaldırmak
E
Konunun somutlaşmasını sağlamak
Açıklama:
İşletmelerde anlatılan konunun gerçek ortamlarda ve çevrelerde olduğu gibi gösterilmesi, öğrenmeyi artırıcı bir öğe olarak öne çıkmaktadır. Gerçek nesneler, öğrencilere aracısız bir karşılaşma sağladığı için eğitim birinci elden olur. Bu durum aracıları ortadan kaldırdığı için ortaya çıkabilecek iletişim engelleri de giderilmiş olur.

Soru 12

Otomobil fabrikasında çalışan işçiler ilk eğitimlerinde çalışacakları fabrikayı ve makineleri incelemişlerdir. Bu eğitim durumunda hangi örnek ortam uygulaması gerçekleştirilmiştir?

Seçenekler

A
Modeller
B
Cansız varlıklar
C
Maketler
D
Kesitler
E
Simulatörler
Açıklama:
Cansız varlıklar da öğrencilere birinci elden bilgi kaynağı olmaktadırlar. Çeşitli gerçek varlıkları, beş duyuları yardımıyla inceleyen öğrenciler varlık hakkında doğrudan bilgi sahibi olurlar. Örneğin, otomobil fabrikasında çalışan işçiler ilk eğitimlerinde çalışacakları fabrikayı ve makinaları incelerler. Gerçek iş ortamında yapılan bu eğitim, amacına sınıfta ya da öteki ortamlarda yapılan eğitimden daha ulaşmaktadır. İşçiler bir otomobilin nasıl üretildiğini, ürünün başlangıç aşamasından satışa hazır haline kadar görebilmekte ve kafalarında oluşabilecek soru işaretlerini bu yöntemle giderebilmektedirler.

Soru 13

Bir işletme eğitiminde gerçek nesnelerin bulunamadığı ya da bulunmasının çok pahalı veya tehlikeli olabileceği bir durumla karşılaşılmıştır. Böyle bir durumda aşağıdakilerden hangisinin kullanılması en uygundur?

Seçenekler

A
İşitsel ortamlar
B
Hareketli görüntüler
C
Benzeştirmeli ortamlar
D
Bilgisayarlı teknolojiler
E
Telekonferans sistemleri
Açıklama:
Benzeştirmeli ortamlar gerçeğine en yakın biçimde tasarlanmış nesneler, olaylar ve durumlar olarak tanımlanabilir. Bu ortamlar, gerçek nesnelerin bulunamadığı ya da bulunmasının çok pahalı ve tehlikeli olabileceği durumlarda kullanılmak üzere geliştirilmiştir. Gerçeğine yakın boyutlarda ve durumlarda üretilebilecekleri gibi, genel olarak gerçeklerinden boyutça küçük olanları eğitim ve öğrenme etkinliklerinde kullanılmaktadır.

Soru 14

Ortaöğretim biyoloji dersinde insan vücut yapısını tanıtmak ve organları öğrencilerin zihinlerinde canlandırmak isteyen Mahir öğretmenin aşağıdakilerden hangisini kullanması en uygundur?

Seçenekler

A
Simülasyonlar
B
Maketler
C
Kesitler
D
Modeller
E
Canlı varlıklar
Açıklama:
Modeller gerçek nesnelerin üç boyutlu benzerleridir. Gerçek nesnelerle aynı boyutta olabilecekleri gibi küçük ya da büyük de olabilirler. Genellikle sınıf ya da eğitim ortamlarına getirilemeyecek büyüklükte olan canlı ya da cansız gerçek nesnelerin üç boyutlu birer kopyaları olarak tasarlanır ve öğrenme çevrelerine sunulurlar.

Soru 15

Meslekleri gereği sıfır hata ile çalışmaları gereken bir grup olan pilotların eğitimlerinde hangisinin kullanılması gerçek deneyime en yakın uygulamaları sağlamaktadır?

Seçenekler

A
Maketler
B
Modeller
C
Kesitler
D
Canlı varlıklar
E
Simulatörler
Açıklama:
Gerçek bir durumu aslına uygun bir biçimde yaşamaya olanak sağlayan karmaşık ortamlardır. Simulatörler geliştirilirken ortamın gerçekliğini sağlayabilmek için oldukça ayrıntılı bir biçimde tasarlanırlar. Eğitim için çok pahalı bir teknoloji olmasına karşın, gerçek ortamlarda eğitim yapılmasının zorunluluğu düşünüldüğünde kullanılması gereken bir araçtır. Simulator kullanılmasına en iyi örnek pilot eğitimleridir.

Soru 16

Görsel imgelerin, yazılı metnin, rengin ve çizgilerin bir araya getirilmesiyle oluşturulan, görsel yönü en baskın olan ortamlara ne ad verilir?

Seçenekler

A
Afiş
B
Kitap
C
Dergi
D
Gazete
E
Broşür
Açıklama:
Afişler; görsel imgelerin, yazılı metnin, rengin ve çizgilerin bir araya getirilmesiyle oluşturulur. Afişler basılı gereçler içinde görsel yönü en baskın olan ortamlardır.

Soru 17

Verileri bilgisayarda ya da harici ortamlarda saklamaya yarayan birimlere ne ad verilir?

Seçenekler

A
Giriş birimleri
B
Bellek
C
Çıkış birimleri
D
Merkezi işlem birimleri
E
İşlem birimleri
Açıklama:
Bellek, verileri bilgisayarda ya da harici ortamlarda saklamaya yarayan birimlerdir. Veriler bilgisayarın elektronik belleğinde saklanır ve işlenir. Bu bellek aynı zamanda bilgisayarın çalışması için merkezi işlemci birimiyle birlikte çalışır. Veriler aynı zamanda bilgisayarın içinde ve dışında farklı kayıt ünitelerinde depolanır.

Soru 18

Bilgisayarların birbirine bağlı olduğu ancak dışarıya açık olmadığı ve genellikle kurum içi bilgisayarların birbirine bağlanmasından meydana gelen ağa ne ad verilir?

Seçenekler

A
İnternet
B
Simulatör
C
İntranet
D
Extranet
E
Exponet
Açıklama:
İntranet bilgisayarların birbirine bağlı olduğu bir ağdır ancak İnternet gibi dışarıya açık değildir. Genellikle kurum içi bilgisayarların veri alışverişi için birbirine bağlanmasından meydana gelir.

Soru 19

Kullanıcıların web içeriği oluşturmalarına ve düzenlemelerine olanak veren yazılıma ne ad verilir?

Seçenekler

A
Blog
B
RSS
C
Com
D
Wiki
E
Sosyal ağ
Açıklama:
Wiki, kullanıcıların web içeriği oluşturmalarına ve düzenlemelerine olanak veren bir tür yazılımdır.

Soru 20

Uzaktan eğitim uygulamaları hangi yazılımlarla gerçekleştirilmektedir?

Seçenekler

A
Öğrenme geliştirme sistemleri - ÖGS
B
Öğrenme hızlandırma sistemleri - ÖHS
C
Öğrenme genişletme sistemleri - ÖGS
D
Öğrenme yansıtma sistemleri - ÖYS
E
Öğrenme yönetim sistemleri - ÖYS
Açıklama:
Öğrenme yönetim sistemleri ÖYS (LMS-Learning Management Systems) öğrenme etkinliklerinin yönetilmesi sağlayan çeşitli yazılımlardır. Sistem katılımcıya öğrenme materyali sunarken, aynı zamanda sunulan öğrenme materyalini paylaşmayı da düzenler. ÖYS de katılımcıların birbirleriyle ve öğretmenle tartışması da eşzamanlı ya da eşzamansız olarak sistem tarafından sağlanır.

Soru 21

"Yazı tahtası ve çevirmeli yaprak" aşağıdaki kategorilerin hangisine örnektir?

Seçenekler

A
Gösterim Araçları
B
İşitsel Ortamlar
C
Hareketli Görüntüler
D
Akıllı Taşınabilir Ortamlar
E
Gerçek Nesneler
Açıklama:
Yazı Tahtası, Çevirmeli Yaprak örnek ortamları gösterim araçları kategorisine örnektir.

Soru 22

Aşağıdakilerden hangisi sanal sınıf uygulamaları kategorisine bir örnektir?

Seçenekler

A
Sayısal Görüntü Sistemleri
B
Öğrenme Yönetim Sistemleri (LMS)
C
Video Konferans
D
Video Projektör
E
Afiş
Açıklama:
Sanal Sınıf Uygulamalarına, Öğrenme Yönetim Sistemleri (LMS) örnek ortam oluşturur.

Soru 23

Gerçek nesnelerin üç boyutlu benzerleri biçimde olan benzeştirmeli ortam aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Maketler
B
Kesitler
C
Simulatörler
D
Modeller
E
Çevirmeli yaprak
Açıklama:
Modeller gerçek nesnelerin üç boyutlu benzerleridir. Gerçek nesnelerle aynı boyutta olabilecekleri gibi küçük ya da büyük de olabilirler.

Soru 24

Örgün eğitimde daha çok fen bilimleri ve tıp alanlarında kullanılan benzeştirmeli ortam aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Model
B
Maket
C
Kesit
D
Tasarım
E
Simulatör
Açıklama:
Özel bir tür model olarak da tanımlanabilecek olan kesitler, üç boyutlu nesnelerin içlerini de görmek ve incelemek olanağını sunmaktadır. Örgün eğitimde daha çok fen bilimleri ve tıp alanlarında kullanılmaktadır.

Soru 25

Aşağıdakilerden hangisi eğitmene sözel olarak anlattığı konuları görsel olarak da destekleme olanağı sunan teknolojik ortamdır?

Seçenekler

A
Yazı Tahtası
B
Ders Kitabı
C
Afiş
D
Başvuru Kitabı
E
Video Projektör
Açıklama:
Projeksiyon cihazları eğitmene sözel olarak anlattığı konuları görsel olarak destekleme olanağı sunan teknolojik ortamlardır.

Soru 26

Görevi "çalıştırılmakta olan yazılımın içinde bulunan komutları işlemek ve yönetmek" olan bilgisayar donanımı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Merkezi İşlem Birimi
B
Giriş Birimleri
C
Çıkış Birimleri
D
Bellek
E
Donanım
Açıklama:
Merkezi işlem birimi (MİB ya da CPU) bir bilgisayarın en önemli parçasıdır denilebilir. Bu birim, çalıştırılmakta olan yazılımın içinde bulunan komutları işler ve yönetir.

Soru 27

Web kullanıcılarının içerikte yapılan değişikleri otomatik olarak almalarını sağlayan ve bir tür güncelleme sistemi olarak tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Sosyal Ağlar
B
RSS
C
Blog
D
Wiki
E
Anlamsal Ağ
Açıklama:
İngilizce Really Simple Syndication kelimelerinin kısaltmasıdır. Web kullanıcılarının içerikte yapılan değişikleri otomatik olarak almalarını sağlayan bir tür güncelleme sistemidir.

Soru 28

Dünya üzerindeki en önemli sayısal ağ aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
com
B
gov
C
www
D
Wiki
E
Google
Açıklama:
Kısaca Web adı verilen World Wide Web (www) dünya üzerindeki en önemli sayısal ağdır. Web teknolojisi kullanıcılarına bir adres üzerinde sisteme bağlanma olanağı sunar ve "www" ile başlayan adreslerdeki sayfaların görüntülenmesini sağlayan bir hizmeti fade eder.

Soru 29

Web 3.0 olarak da adlandırılan yeni internet eklentisi aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Facebook
B
Instagram
C
Twitter
D
Anlamsal Ağ
E
Sosyal Ağ
Açıklama:
Daha çok yeni olan ve bazı kesimlerin Web 3.0 olarak adlandırdıkları anlamsal ağ, web içeriklerinin makinalar tarafından da anlaşıldığı ve buna bağlı olarak web kullanan insanların aradıklarını tek tek web sayfalarına bakarak değil de yazılımların veriyi kolayca bulmasını, paylaşmasını ve bilgiyi birleştirmesini sağlamayı amaçlayan ve daha çok yeni bir İnternet eklentisidir.

Soru 30

Web üzerinde çeşitli adres uzantıları bulunmaktadır. "int" uzantısı aşağıdakilerden hangisinin kullandığı bir uzantıdır?

Seçenekler

A
Kişisel Siteler
B
Hükümet Kuruluşları
C
Eğitim Kurumları
D
Askeri Kurumlar
E
Uluslararası kuruluşlar
Açıklama:
Web üzerinde çeşitli adres uzantıları bulunmaktadır. Bu uzantılar sahip oldukları alana ve paylaştıkları bilgi türüne göre sınıflandırılmışlardır. Örneğin, eğitim kurumlarına “edu”, hükümet kuruluşlarına “gov”, ticari işletmeler “com”, kişisel sitelere “gen”, İnternet servis sağlayıcılarına “net”, vakıf, dernek, oda ve sivil toplum örgütlerine “org”, askeri kurumlara “mil” ve uluslararası kuruluşlara “int” uzantısı verilir.

Soru 31

İlgili kaynaklar ve yapılan çalışmalar incelendiğinde, benzeştirmeli ortamlar dört biçimde karşımıza çıkmaktadır. Hangisi bunlardan birisi değildir?

Seçenekler

A
Modeller
B
Maketler
C
Kesitler
D
Simulatörler
E
Semboller
Açıklama:
İlgili kaynaklar ve yapılan çalışmalar incelendiğinde, benzeştirmeli ortamlar dört biçimde karşımıza çıkmaktadır. Modeller, maketler, kesitler ve simulatörler işletme eğitimlerinde yaygın kullanılmaktadır. Doğru cevap E'dir.

Soru 32

Gerçeğine en yakın biçimde tasarlanmış nesneler, olaylar ve durumlar olarak tanımlan kavram hangisidir ?

Seçenekler

A
Reel benzetme
B
Benzetmeli durum
C
Benzeştirmeli durumlar
D
Benzeştirmeli ortamlar
E
Sanal benzetme
Açıklama:
Benzeştirmeli ortamlar gerçeğine en yakın biçimde tasarlanmış nesneler, olaylar ve durumlar olarak tanımlanabilir. Doğru D'dir.

Soru 33

Gerçek nesnelerin üç boyutlu benzerleridir. Gerçek nesnelerle aynı boyutta olabilecekleri gibi küçük ya da büyük de olabilirler. Söz edilen tanımlama hangisine aittir ?

Seçenekler

A
Modeller
B
Maketler
C
Kesitler
D
Simulatörler
E
Semboller
Açıklama:
Modeller gerçek nesnelerin üç boyutlu benzerleridir. Gerçek nesnelerle aynı boyutta olabilecekleri gibi küçük ya da büyük de olabilirler. Genellikle sınıf ya da eğitim ortamlarına getirilemeyecek büyüklükte olan canlı ya da cansız gerçek nesnelerin üç boyutlu birer kopyaları olarak tasarlanır ve öğrenme çevrelerine sunulurlar. Doğru A'dır.

Soru 34

Örgün eğitimde daha çok fen bilimleri ve tıp alanlarında kullanılan, çeşitli hayvan ve bitkilerin içlerini incelemek için belirli bölgelerinden ayrılmış olarak bulunan malzemeye ne ad verilir ?

Seçenekler

A
Model
B
Maket
C
Kesit
D
Simulatör
E
Sembol
Açıklama:
Örgün eğitimde daha çok fen bilimleri ve tıp alanlarında kullanılmaktadır. Çeşitli hayvan ve bitkilerin içlerini incelemek için belirli bölgelerinden ayrılmış kesitler kullanılır. Doğru cevap C'dir.

Soru 35

Fiziksel gerçeğinin bir benzeri olarak geliştirilmiş ve gerçeğinden oldukça küçük tasarımlar nelerdir ?

Seçenekler

A
Modeller
B
Maketler
C
Kesitler
D
Simulatörler
E
Semboller
Açıklama:
Maketler fiziksel gerçeğinin bir benzeri olarak geliştirilmiş ve gerçeğinden oldukça küçük tasarımlardır. Doğru cevap B'dir.

Soru 36

Eğitim için çok pahalı bir teknoloji olmasına karşın, gerçek ortamlarda eğitim yapılmasının zorunluluğu düşünüldüğünde kullanılması gereken araç hangisidir?

Seçenekler

A
Modeller
B
Maketler
C
Kesitler
D
Simulatörler
E
Semboller
Açıklama:
Gerçek bir durumu aslına uygun bir biçimde yaşamaya olanak sağlayan karmaşık ortamlardır. Simulatörler geliştirilirken ortamın gerçekliğini sağlayabilmek için oldukça ayrıntılı bir biçimde tasarlanırlar. Eğitim için çok pahalı bir teknoloji olmasına karşın, gerçek ortamlarda eğitim yapılmasının zorunluluğu düşünüldüğünde kullanılması gereken bir araçtır. Doğru cevap D'dir.

Soru 37

Simulator kullanılmasına en iyi örnek hangi meslek grubunda verilebilir ?

Seçenekler

A
Özel eğitimciler
B
Doktorlar
C
Polisler
D
Pilotlar
E
Mühendisler
Açıklama:
Simulator kullanılmasına en iyi örnek pilot eğitimleridir. Pilotlar, bilindiği gibi, meslekleri gereği sıfır hata ile çalışmaları gereken bir gruptur. Pilot eğitimlerinde kuramsal bilgiler ayrıntılı olarak hem sözel hem de yazılı biçimlerde verildikten sonra, bilgisayar desteği ile eğitimleri alırlar. Gerçek ortamlara çalışmaya başlamadan önce simulatörlerde uzunca bir süre uçuş eğitimi alırlar. Pilotların eğitimlerinde çok yoğun bir biçimde teknoloji kullanılmaktadır. Pilotlar gerçek uçağa binmeden önce model uçaklarla da çalışırlar. Eğitimlerinin son aşamasında gerçek uçaklarla uçmaya başlarlar. Simulatörler gerçek uçakların durumlarını yansıtan çok gelişmiş elektronik ortamlardır. Simulatörler kuramsal eğitimden uygulamalı eğitime geçişi sağlayan gerçeklik düzeyi oldukça yüksek bir eğitim sağlamaktadır. Doğru cevap D'dir.

Soru 38

Genel olarak 30-50 santimetre ebatlarındaki bir demet kağıdın metal ya da plastik ayaklar üzerine yerleştirilerek kullanılan gösterim aracı nedir ?

Seçenekler

A
Akıllı tahta
B
Video Projektör
C
Afiş
D
Yazı tahtası
E
Çevirmeli yaprak
Açıklama:
Genel olarak 30-50 santimetre ebatlarındaki bir demet kağıdın metal ya da plastik ayaklar üzerine yerleştirilerek kullanıldığı bir gösterim aracıdır. Gösterim alanı küçük olduğu için işletmelerde küçük grupların eğitimlerinde kullanılmaktadır. Doğru cevap E'dir.

Soru 39

Basılı gereçler içinde görsel yönü en baskın olan ortamlar hangisidir?

Seçenekler

A
Eğitimci kitabı
B
Ders kitabı
C
Alıştırma kitabı
D
Afişler
E
Poster
Açıklama:
Afişler basılı gereçler içinde görsel yönü en baskın olan ortamlardır. Afişler taşıdığı görsel imgelerin yanı sıra taşıdıkları sloganlarla da desteklenmelidir çünkü görseller sözel ögelerle desteklendikleri zaman anlamlı bir mesaj bütünü oluştururlar. Doğru D'dir.

Soru 40

Günümüzde birçok alanda yaygın bir biçimde ikinci kuşak web hizmetleri kullanılmaktadır. Hangisi ikinci kuşak web hizmetlerinden birisi değildir?

Seçenekler

A
Blog
B
RSS
C
Wiki
D
Anlamsal Ağ
E
PDA
Açıklama:
Türkçe olarak kişisel sayısal yardımcı adı verilen ve İngilizce kısaltması PDA olan bu teknolojik ürün bilgisayar, cep telefonu, sayısal müzik çalar ve kameradan oluşan taşınabilir bir ortamdır. Telefon olarak da kullanılan bu sistem günümüzde tablet bilgisayar olarak da kullanılmaktadır. Doğru cevap E'dir.

Soru 41

Aşağıda eğitim ortamlarının yer aldığı kategoriler yer almaktadır. Bu sınıflandırmalardan hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Yansıtma sistemleri-Kitap
B
Sanal sınıf uygulamaları-World Wide Web
C
Basılı Gereçler-İnternet
D
Gösterim Araçları-Çevirmeli Yaprak
E
Benzeştirmeli Ortamlar-Sayısal Ses Sistemleri
Açıklama:
Aşağıda eğitim ortamlarının genel bir sunumu verilmiştir. Çizelgede verilen eğitim ortamları işletme eğitimlerinde yaygın bir biçimde kullanılanlar arasından seçilmiştir. Çizelgede yer almayan eğitim ortamları öteki eğitim etkinliklerinde (örgün-yaygın-uzaktan) kullanılmaktadır. Bu nedenle, çizelgede genellikle işletme eğitimlerinde kullanılan ortamlara yer verilmiştir. Ünite boyunca bu ortamlar özellikleri ve kullanım alanlarıyla birlikte açıklanmıştı

Soru 42

......., gerçek nesnelerin bulunamadığı ya da bulunmasının çok
pahalı ve tehlikeli olabileceği durumlarda kullanılmak üzere geliştirilmiştir.
Yukarıdaki boşluğu aşağıdakilerden hangisi doldurabilir?

Seçenekler

A
Canlı varlıklar
B
Yazı tahtası
C
Çevirmeli yaprak
D
Ders kitabı
E
Benzeştirmeli ortamlar
Açıklama:
Benzeştirmeli ortamlar gerçeğine en yakın biçimde tasarlanmış nesneler, olaylar ve durumlar olarak tanımlanabilir (Şimşek, 2011). Bu ortamlar, gerçek nesnelerin bulunamadığı ya da bulunmasının çok pahalı ve tehlikeli olabileceği durumlarda kullanılmak üzere geliştirilmiştir. Gerçeğine yakın boyutlarda
ve durumlarda üretilebilecekleri gibi, genel olarak gerçeklerinden boyutça küçük olanları eğitim ve öğrenme etkinliklerinde kullanılmaktadır. Bu ortamların en önemli özelliği, temsil ettikleri ortamlara benzerlikleri olduğu için genel olarak tümüne benzeştirmeli ortamlar denilmiştir. İlgili kaynaklar ve
yapılan çalışmalar incelendiğinde, benzeştirmeli ortamlar dört biçimde karşımıza çıkmaktadır. Modeller, maketler, kesitler ve simulatörler işletme eğitimlerinde yaygın kullanılmaktadır.

Soru 43

Aşağıdakilerden hangisi basılı gereçlerden biridir?

Seçenekler

A
Maketler
B
Kesitler
C
Simülatörler
D
Eğitimci Kitabı
E
Modeller
Açıklama:
Basılı gereçler eğitimde uzun bir süredir kullanılmaktadır. Eğitim alanyazınında basılı materyaller olarak adlandırılırlar. Basılı gereçlerin ortak özellikleri metin ağırlıklı olmaları ve genellikle matbaada basılmalarıdır. Çoğaltma işlemi fotokopi ve teksir makinalarıyla da yapılmaktadır. Basılı gereçler; kitap,
dergi, gazete, afiş harita ve broşür gibi sınıflandırılabilirler.

Soru 44

  • Bilgisayarın işlediği verileri kullanıcıya ileten birimlerdir.
  • Monitör, hoparlör, kulaklık ve yazıcılardan oluşmaktadır.
  • işlenen bilgileri ses, metin ve görsel ögeler olarak algılamamızı sağlayan ünitelerdir.
Yukarıdaki bilgiler aşağıdakilerden hangisine aittir?

Seçenekler

A
Giriş birimleri
B
Çıkış birimleri
C
Merkezi işlem birimi
D
Bellek
E
Video projektör
Açıklama:
Donanım; bilgisayarı oluşturan fiziksel parçaların bütününe verilen isimdir. Bilgisayarı oluşturan fiziksel parçalar dört ana başlık altında toplanabilir. Bunlar giriş birimleri, çıkış birimleri, merkezi işlem birimi ve
bellek üniteleridir.
Giriş Birimleri: Bilgilerin bilgisayara aktarılmasını sağlayan birimlerdir. Bunlar klavye, fare, joystik, sayısallaştırıcı, duyarlı ekran, tarayıcı, kamera, mikrofon ve parmak izi okuyucusudur. Bu birimler yardımıyla veriler bilgisayara aktarılır.
Çıkış Birimleri: Bilgisayarın işlediği verileri kullanıcıya ileten birimler olarak tanımlanır. Bu
birimler monitör, hoparlör, kulaklık ve yazıcıdır. Başka bir deyişle, işlenen bilgileri ses, metin ve görsel
ögeler olarak algılamamızı sağlayan üniteler çıkış birimleridir.
Merkezi İşlem Birimi: Merkezi işlem birimi (MİB ya da CPU) bir bilgisayarın en önemli parçasıdır denilebilir. Bu birim, çalıştırılmakta olan yazılımın içinde bulunan komutları işler ve yönetir. İşlemci terimi genelde MİB için kullanılır; elekronik parçalardan oluşur ve bilgisayarlar merkezi işlem biriminin
hızı ile sınıflandırılır.
Bellek: Verileri bilgisayarda ya da harici ortamlarda saklamaya yarayan birimlerdir. Veriler bilgisayarın elektronik belleğinde saklanır ve işlenir. Bu bellek aynı zamanda bilgisayarın çalışması için merkezi işlemci birimiyle birlikte çalışır. Veriler aynı zamanda bilgisayarın içinde ve dışında farklı kayıt
ünitelerinde depolanır. Bunlar ise sabit disk, harici disk, disket sürücü, optik disk sürücüler, CD-ROM, DVD-ROM, zip sürücü, manyetik teyp, USB bellek ünitesi gibi araçlardır. İşlenen ve işlenecek olan veriler bu araçlarda saklanabilir. Günümüzde bu araçların veri depolama yeteneği oldukça gelişmiştir.

Soru 45

  1. Yönetim
  2. Araştırma
  3. Öğretim
  4. Ulaşım
Yukarıdakilerden hangisi bilgisayarın eğitim amacıyla kullanıldığı alanlar arasında yer alır?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
II-III
C
I-IV
D
I-II-III
E
II-III-IV
Açıklama:
Bilgisayarlar eğitim alanında yönetim, araştırma, öğretim ve rehberlik hizmetlerinde kullanılır. Bilgisayarın öğretim amaçlı kullanımında da çeşitlilik görülmektedir. Bilgisayar destekli öğretim işletme eğitimlerinde yaygın olarak kullanılan bir yöntemdir. Bu yönteme göre öğrenciler özel eğitici programları, alıştırma programlarını, çeşitli eğitsel oyunları ve testleri kullanabilirler. Bilgisayar günümüzde eğitsel amaçlı olarak hem örgün eğitimde hem işletmelerde yetişkinlerin eğitimlerinde yoğun biçimde kullanılmaktadır.

Soru 46

Aşağıdakilerden hangisi Personal Digital Assistant-Kişisel Sayısal Yardımcı (PDA) arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Bilgisayar
B
Cep telefonu
C
Sayısal müzik çalar
D
Kamera
E
Blog
Açıklama:
Türkçe olarak kişisel sayısal yardımcı adı verilen ve İngilizce kısaltması PDA olan bu teknolojik ürün bilgisayar, cep telefonu, sayısal müzik çalar ve kameradan oluşan taşınabilir bir ortamdır. Telefon olarak da kullanılan bu sistem günümüzde tablet bilgisayar olarak da kullanılmaktadır. İnternet hizmetinin artık cep telefonu şirketlerinden de sağlanması bu tür cihazlara olan ilginin daha da artmasını sağlamıştır. Her geçen gün ekranı ve işlemci hızı daha büyük olan modelleri piyasaya sürülmektedir. Bu gibi cihazlar hem
örgün eğitimde hem de şirket eğitimlerinde öğrencilerin mekândan ve zamandan bağımsız olarak bilgisayar konferansı ve sanal sınıf uygulamalarıyla öğrenmelerini sağlamaktadır.

Soru 47


  1. Blog

  2. RSS

  3. Wiki

  4. Sosyal Ağlar

  5. PDA'lar


Yukarıdakilerden hangisi ikinci kuşak web hizmetlerindendir?

Seçenekler

A
Yalnız I-II
B
Yalnız III-V
C
Yalnız III-IV-V
D
Yalnız I-II-III-IV
E
Yalnız II-III-IV-V
Açıklama:
İkinci Kuşak Web Hizmetleri
Günümüzde birçok alanda yaygın bir biçimde ikinci kuşak web hizmetleri kullanılmaktadır. İkinci kuşak
web hizmetleri kısaca şunlardır:
Blog
Türkçede İnternet günlüğü olarak adlandırılan (Web Log) teriminin kısaltmasıdır. Bireyler ya da gruplar
tarafından yapılan serbest yorumlar ardışık sıra ile listelenir. Web günlükleri eğitimde öğrencilerin dersin
yöneticisi tarafından verilen konuları tartışması ve yorumlaması biçiminde kullanılır.
RSS
İngilizce Really Simple Syndication kelimelerinin kısaltmasıdır. Web kullanıcılarının içerikte yapılan
değişikleri otomatik olarak almalarını sağlayan bir tür güncelleme sistemidir.
Wiki
Wiki Türkçe “çabuk” kelimesinin Hawaii yerli dilindeki karşılığıdır. Kullanıcıların web içeriği
oluşturmalarına ve düzenlemelerine olanak veren bir tür yazılımdır. Birey ya da gruplar wikinin bu
özelliğinden faydalanarak büyük ölçekli belgeler oluşturabilir. Wikipedia, wikiye verilebilecek en önemli
örneklerden biridir çünkü kullanıcıları tarafından devamlı olarak geliştirilen bir sistemdir. İşletme
eğitimlerinde de öğrenciler hızlı bir biçimde aldıkları eğitimin içeriğine göre wikiler geliştirebilirler.
Sosyal Ağlar
Bireyleri İnternet sistemi üzerinden birbiriyle buluşturan ve metin, ses ve video paylaşarak eşzamanlı ve
eşzamansız sosyalleşmelerini sağlayan bir tür yazılımdır. En çok kullanılan sosyal ağlar Facebook,
Twitter, Linkedin, Myspace, Badoo, Xing vb olarak sıralanabilir. Bu sosyal ağların kullanımı ülkeden
ülkeye değişiklik gösterebilir. Her ne kadar bu sosyal ağlar bireyler arasında sosyalleşme ve iletişim
kurma amaçlı olarak kullanılsa da eğitimde de son zamanlarda kullanılmaya başlanmıştır. Eşzamanlı ve
eşzamansız iletişim ve metin, ses ve video paylaşım olanaklarıyla bazı derslerde eğitsel amaçlı
uygulamaları görülmeye başlanmıştır.
Anlamsal Ağ (Semantik Web)
Teknolojinin çok hızlı gelişmesiyle birlikte bilgisayarların ve bağlantı hızlarının artması, web’de bazı
farklı uygulamaların ortaya çıkmasını sağlamıştır. Daha çok yeni olan ve bazı kesimlerin Web 3.0 olarak
adlandırdıkları anlamsal ağ, web içeriklerinin makinalar tarafından da anlaşıldığı ve buna bağlı olarak
web kullanan insanların aradıklarını tek tek web sayfalarına bakarak değil de yazılımların veriyi kolayca
bulmasını, paylaşmasını ve bilgiyi birleştirmesini sağlamayı amaçlayan ve daha çok yeni bir İnternet
eklentisidir. Örneğin İnternette can sıkıcı bir aramayı saatlerce yaparken anlamsal ağ yardımıyla bu
süreler çok kısalabilecektir. Anlamsal ağ daha emekleme evresindedir fakat sağlayabileceği olanaklar
insanlara daha geniş ufuklar açabilecektir. Bu gibi teknolojik gelişmeler, eğitim alanında, insanların can
sıkıcı ayrıntılarla uğraşmak yerine öğrenecekleri konulara odaklanması açısından önemlidir.

Soru 48

Aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Web üzerinde edu uzantısı hükümet kuruluşlarını ifade eder.
B
Web üzerinde gov uzantısı askeri kurumları ifade eder.
C
Web üzerinde mil uzantısı sivil toplum örgütlerini ifade eder.
D
Web üzerinde com uzantısı ticari işletmeleri ifade eder.
E
Web üzerinde int uzantısı kişisel siteleri ifade eder.
Açıklama:
Kısaca Web adı verilen World Wide Web (www) dünya üzerindeki en önemli sayısal ağdır. Web teknolojisi kullanıcılarına bir adres üzerinde sisteme bağlanma olanağı sunar ve "www" ile başlayan adreslerdeki sayfaların görüntülenmesini sağlayan bir hizmeti fade eder. Web üzerinde çeşitli adres
uzantıları bulunmaktadır. Bu uzantılar sahip oldukları alana ve paylaştıkları bilgi türüne göre sınıflandırılmışlardır. Örneğin, eğitim kurumlarına “edu”, hükümet kuruluşlarına “gov”, ticari işletmeler “com”, kişisel sitelere “gen”, İnternet servis sağlayıcılarına “net”, vakıf, dernek, oda ve sivil toplum
örgütlerine “org”, askeri kurumlara “mil” ve uluslararası kuruluşlara “int” uzantısı verilir. Amerika Birleşik Devletleri dışındaki ülkelerin ülke kodları da web adreslerinin sonuna eklenir. Örneğin, Türkiye için “tr” uzantısı adresin sonuna eklenmelidir.

Soru 49

Afrika ve Amerika kıtalarında yaşayan iki farklı araştırmacı birlikte ortak bir projede yer almaktadır. Projenin beraber yürütülmesi aşamasında araştırmacılar, periyodik olarak hem sesli hem de görüntülü görüşmektedirler.
Yukarıdaki sistem aşağıdakilerden hangisini açıklamaktadır?

Seçenekler

A
Video konferans
B
Video projektör
C
Afiş
D
Çevirmeli yaprak
E
Yazı tahtası
Açıklama:
Video Konferans, yaygın olarak kullanılan bir telekonferans sistemidir. Bireyleri sesli ve görüntülü şekilde eş zamanlı olarak birbirlerine bağlaması açısından önemlidir. İnternet hatlarının ve hızlarının yeterli olmadığı zamanlarda kullanılmıştır. Bağlantılar uydu aracılığı ile gerçekleştiği için pahalı bir sistemdir. Dünyada büyük işletmeler ve üniversiteler gibi eğitim kurumları video konferans hizmetlerinden yararlanmaktadır ancak sistemi kullanacak teknik elemanlar ve sisteme uyum sağlayacak eğitimcilerin yetiştirilmesi emek ve zaman isteyen bir iştir. Bu nedenle günümüzde İnternetin de yaygınlaşmasıyla tercih edilme sırası aşağılara düşmüştür.

Soru 50

Ses dosyalarını özgün dosya boyutunun 1/20 'si oranında sıkıştırmaya olanak sağlayan bir teknoloji standardıdır.
Yukarıdaki tanım aşağıdakilerden hangisine aittir?

Seçenekler

A
PAL
B
DVD
C
VCD
D
MP3
E
Powerpoint
Açıklama:
İletişimi daha etkili ve verimli kılabilmek için eğitimlerde görsellerin yanı sıra sesin kullanılması da önerilir. Günümüzde ses sistemleri teknolojinin de gelişimine paralel olarak mikro-işlemci ile çalışan sayısal ses sistemlerine dönüşmüştür. Sayısal ses teknolojisinin günümüzde en çok kullanılan biçimi MP3 teknolojisidir. MP3 (Mpeg-1 Audio Layer 3) ses dosyalarını özgün dosya boyutunun 1/20 'si oranında sıkıştırmaya olanak sağlayan bir teknoloji standardıdır. Günümüzde bunun bir adım ilerisi olan MP4 teknolojisi kullanılmaya başlanmıştır. MP4 teknolojisi ise ses dosyalarını MP3’e oranla daha fazla sıkıştırmaya olanak sağlayan bir sıkıştırma formatıdır. Başka bir deyişle, daha küçük alana daha fazla ses dosyası saklanmasına olanak sağlamaktadır. Burada dikkat edilmesi gereken nokta, sıkıştırılan ses
dosyalarının kalitesinin bozulmamasıdır. Sayısal olarak kaydedilen ve kullanılan sesler bilgisayar tabanlı olup eğitimleri desteklemek amacıyla kullanılmaktadır.

Soru 51

Webcast ve sanal sınıf uygulamalarının gerçekleştirildiği sistem aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Bilgisayar konferans sistemleri
B
Yazılım sistemleri
C
Simulatör sistemleri
D
İşletim sistemleri
E
Görsel-işitsel sistemler
Açıklama:
Eğitimlerde kullanılan teknolojileri tanımlayabileceksiniz.

Soru 52

Aşağıdakilerden hangisi basılı gereçlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Kitap
B
Dergi
C
Gazete
D
MAket
E
Afiş
Açıklama:
Temel nitelikli ğitim ortamlarının özelliklerini sıralayabileceksiniz.

Soru 53

Aşağıdakilerden hangisi eğitimlerinde simülatörlerin kullanıldığı meslek gruplarından biridir?

Seçenekler

A
Marangozluk
B
Aşçılık
C
Pilotluk
D
Kütüphanecilik
E
Kuyumculuk
Açıklama:
İşletmelerde uzaktan eğitimde kullanılan öğrenme ortamlarını tanımlayabileceksiniz.

Soru 54

Aşağıdakilerden hangisi intranetin tanımıdır?

Seçenekler

A
Dünya üzerindeki bilgisayarları birbirine bağlayan sistemdir
B
Ağların ağı olarak adlandırılan sistemdir
C
Kurum içi bilgisayarların birbirine bağlı olduğu bir sistemdir
D
Coğrafi olarak birbirinden uzak olan insanların teknolojik olarak birbirine bağlanmasını sağlayan sistemdir
E
Sadece eşzamansız bağlantıya olanak veren sistemlerdir
Açıklama:
İşletmelerde uzaktan eğitimde kullanılan öğrenme ortamlarını tanımlayabileceksiniz.

Soru 55

Aşağıdakilerden hangisi basılı gereçlerden birisi değildir?

Seçenekler

A
Afiş
B
Eğitimci kitabı
C
Başvuru kitabı
D
Çevirmeli yaprak
E
Alıştırma kitabı
Açıklama:
Eğitimlerde kullanılan teknolojileri tanımlayabileceksiniz.

Soru 56

Aşağıdaki uzantılardan hangisi vakıf, dernek, oda ve sivil toplum örgütlerinin kullandığı uzantıdır?

Seçenekler

A
com
B
gen
C
net
D
org
E
int
Açıklama:
Eğitimlerde kullanılan teknolojileri tanımlayabileceksiniz.

Soru 57

Aşağıdakilerden hangisi gösterim aracıdır?

Seçenekler

A
Maket
B
Kesit
C
Simulatör
D
Model
E
Çevirmeli yaprak
Açıklama:
Eğitimlerde kullanılan teknolojileri tanımlayabileceksiniz.

Soru 58

Gerçek nesnelerin üç boyutlu benzerlerine ne ad verilir?

Seçenekler

A
Maket
B
Kesit
C
Simulatör
D
Model
E
Çevirmeli yaprak
Açıklama:
Temel nitelikli ğitim ortamlarının özelliklerini sıralayabileceksiniz.
D

Soru 59

Aşağıdakilerden hangisi üç boyutlu nesnelerin içlerini de görme ve inceleme olanağı sunan ortamdır?

Seçenekler

A
Maket
B
Kesit
C
Simulatör
D
Model
E
Çevirmeli yaprak
Açıklama:
Temel nitelikli ğitim ortamlarının özelliklerini sıralayabileceksiniz.

Soru 60

Aşağıdakilerden hangisi sosyal ağ değildir?

Seçenekler

A
Myspace
B
Linkedin
C
Badoo
D
Twitter
E
RSS
Açıklama:
İşletmelerde uzaktan eğitimde kullanılan öğrenme ortamlarını tanımlayabileceksiniz.

Soru 61

Aşağıdakilerden hangisi bilgisayar donanımı değildir?

Seçenekler

A
Giriş birimleri
B
VCD
C
Bellek
D
Çıkış birimleri
E
Merkezi İşlem Birimi
Açıklama:
Eğitim ortamlarının kullanıldıkları alanları açıklayabileceksiniz.

Soru 62

Aşağıdakilerden hangisi akıllı taşınabilir bir ortamdır?

Seçenekler

A
PDA
B
Video projektör
C
Bilgisayar
D
Çevirmeli yaprak
E
Model
Açıklama:
Eğitim ortamlarının kullanıldıkları alanları açıklayabileceksiniz.

Soru 63

Aşağıdakilerden hangisi kullanıcıların büyük ölçekli belgeler oluşturabilesine ve geliştirebilmesine olanak verir?

Seçenekler

A
Twitter
B
Wiki
C
RSS
D
Facebook
E
Semantik web
Açıklama:
İşletmelerde uzaktan eğitimde kullanılan öğrenme ortamlarını tanımlayabileceksiniz.

Soru 64

Aşağıdakilerden hangisi "Eğitim Ortamlarının Sınıflandırılması'nda" "Yansıtma Sistemleri'ne" örnek ortam olarak verilebilir?

Seçenekler

A
Yazı tahtası
B
Çevirmeli yaprak
C
GSM (Cep) telefonu
D
Video projektör
E
Tablet bilgisayar
Açıklama:
Yazı tahtası ve çevirmeli yaprak "Gösterim Araçları" kategorisine, GSM (Cep) telefonu ve tablet bilgisayar "Akıllı Taşınabilir Ortamlar" kategorisine örnek olarak verilebilir. Sadece video projektör "Yansıtma Sistemleri" kategorisine örnek olabilir. Doğru cevap D'dir.

Soru 65

"İşletmelerde anlatılan konunun gerçek ortamlarda ve çevrelerde olduğu gibi gösterilmesi, öğrenmeyi artırıcı bir öğe olarak öne çıkmaktadır" ifadesi eğitim ortamlarının sınıflandırılmasında hangi kategorinin gerekçesidir?

Seçenekler

A
Gerçek nesneler
B
Benzeştirmeli ortamlar
C
Gösterim araçları
D
Basılı gereçler
E
Sanal sınıf uygulamaları
Açıklama:
İşletmelerde anlatılan konunun gerçek ortamlarda ve çevrelerde olduğu gibi gösterilmesi, öğrenmeyi artırıcı bir öğe olarak öne çıkmaktadır. Gerçek nesneler, öğrencilere aracısız bir karşılaşma sağladığı için eğitim birinci elden olur. Bu durum aracıları ortadan kaldırdığı için ortaya çıkabilecek iletişim engelleri de giderilmiş olur. Gerçek nesneler, eğitimcilerin her durumda kullanmak istedikleri araçlardır.

Soru 66

Gerçek bir durumu aslına uygun bir biçimde yaşamaya olanak sağlayan karmaşık ortamlara ne ad verilir?

Seçenekler

A
Modeller
B
Maketler
C
Kesitler
D
Simulatörler
E
Canlı varlıklar
Açıklama:
Simulatörler: Gerçek bir durumu aslına uygun bir biçimde yaşamaya olanak sağlayan karmaşık ortamlardır. Simulatörler geliştirilirken ortamın gerçekliğini sağlayabilmek için oldukça ayrıntılı bir biçimde tasarlanırlar. Eğitim için çok pahalı bir teknoloji olmasına karşın, gerçek ortamlarda eğitim yapılmasının zorunluluğu düşünüldüğünde kullanılması gereken bir araçtır. Simulatör kullanılmasına en iyi örnek pilot eğitimleridir.

Soru 67

Pilotluk eğitiminde yaygın olarak kullanılan eğitim ortamı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Bilgisayar konferansı
B
Maketler
C
Modeller
D
Kesitler
E
Simulatörler
Açıklama:
Simulatörler geliştirilirken ortamın gerçekliğini sağlayabilmek için oldukça ayrıntılı bir biçimde tasarlanırlar. Eğitim için çok pahalı bir teknoloji olmasına karşın, gerçek ortamlarda eğitim yapılmasının zorunluluğu düşünüldüğünde kullanılması gereken bir araçtır. Simulatör kullanılmasına en iyi örnek pilot eğitimleridir. Pilotlar, bilindiği gibi, meslekleri gereği sıfır hata ile çalışmaları gereken bir gruptur. Pilot eğitimlerinde kuramsal bilgiler ayrıntılı olarak hem sözel hem de yazılı biçimlerde verildikten sonra, bilgisayar desteği ile eğitimleri alırlar. Gerçek ortamlara çalışmaya başlamadan önce simulatörlerde uzunca bir süre uçuş eğitimi alırlar.

Soru 68

Aşağıdakilerden hangisi afişi oluşturan bileşenlerden biri değildir?

Seçenekler

A
Görsel imge
B
Yazılı metin
C
Renk
D
Çizgi
E
Anime karakter
Açıklama:
Afişler; görsel imgelerin, yazılı metnin, rengin ve çizgilerin bir araya getirilmesiyle oluşturulur. Dikkat çekici olabilmeleri için afişleri canlı ve dinamik bir biçimde tasarlamak gerekir. Afişler farklı ortam ve durumlarda eğitsel amaçlı olarak kullanılabilir. Örneğin işletmelerde yangın, gaz ve elektrik gibi tehlikeli durum ve yerlerin uyarılması amacıyla afişler kullanılmaktadır. Basit birkaç kalemle üretilebilen afişlerin yanı sıra çok profesyonelce üretilmiş afişler de işletmelerde kullanılmaktadır.

Soru 69

Aşağıdakilerden hangisi basılı gereçlere bir örnek değildir?

Seçenekler

A
Kitap
B
Dergi
C
Çevirmeli yaprak
D
Gazate
E
Afiş
Açıklama:
Basılı gereçler; kitap, dergi, gazete, afiş harita ve broşür gibi sınıflandırılabilirler.

Soru 70

Coğrafik olarak birbirinden uzak yerlerde bulunan insanları teknolojik olarak bir araya getirerek toplantı yapmalarına olanak sağlayan elektronik toplantı sistemlerine ne ad verilir?

Seçenekler

A
Benzeştirmeli ortamlar
B
Gösterim Araçları
C
Basılı gereçler
D
Yansıtma sistemleri
E
Telekonferans sistemleri
Açıklama:
Coğrafik olarak birbirinden uzak yerlerde bulunan insanları teknolojik olarak bir araya getirerek toplantı yapmalarına olanak sağlayan elektronik toplantı sistemleridir. Telekonferans sistemleri aslında birbirinden farklı olan ancak amacı insanları elektronik olarak bir araya getirmeye yarayan sistemlere verilen ortak isimdir.

Soru 71

Yeni kurulmuş bir derneğe web sitesi alınmak istenirse web adresinin uzantısı aşağıdakilerden hangisi olacaktır?

Seçenekler

A
gov
B
edu
C
com
D
org
E
net
Açıklama:
Web üzerinde çeşitli adres uzantıları bulunmaktadır. Bu uzantılar sahip oldukları alana ve paylaştıkları bilgi türüne göre sınıflandırılmışlardır. Örneğin, eğitim kurumlarına “edu”, hükümet kuruluşlarına “gov”, ticari işletmeler “com”, kişisel sitelere “gen”, İnternet servis sağlayıcılarına “net”, vakıf, dernek, oda ve sivil toplum örgütlerine “org”, askeri kurumlara “mil” ve uluslararası kuruluşlara “int” uzantısı verilir.

Soru 72

Tarafınıza gelen bir mailin uzantısı "edu.tr" ile bitiyorsa bu mailin gönderildiği yer hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Seçenekler

A
Askeri kuruluş/ Türkiye
B
Devlet kurumu/Türkiye
C
Eğitim kurumu/ Türkiye
D
Ticari işletme / Avrupa
E
Kişisel site / Amerika Birleşik Devletleri
Açıklama:
Web üzerinde çeşitli adres uzantıları bulunmaktadır. Bu uzantılar sahip oldukları alana ve paylaştıkları bilgi türüne göre sınıflandırılmışlardır. Örneğin, eğitim kurumlarına “edu”, hükümet kuruluşlarına “gov”, ticari işletmeler “com”, kişisel sitelere “gen”, İnternet servis sağlayıcılarına “net”, vakıf, dernek, oda ve sivil toplum örgütlerine “org”, askeri kurumlara “mil” ve uluslararası kuruluşlara “int” uzantısı verilir. Amerika Birleşik Devletleri dışındaki ülkelerin ülke kodları da web adreslerinin sonuna eklenir. Örneğin, Türkiye için “tr” uzantısı adresin sonuna eklenmelidir.

Soru 73

Aşağıdakilerden hangisi ikinci kuşak web hizmetleri arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Blog
B
RSS (Really Simple Syndication)
C
Wiki
D
Sosyal ağlar
E
Sanal sınıf uygulamaları
Açıklama:
Blog: Türkçe'de İnternet günlüğü olarak adlandırılan (Web Log) teriminin kısaltmasıdır.
RSS: Web kullanıcılarının içerikte yapılan değişikleri otomatik olarak almalarını sağlayan bir tür güncelleme sistemidir.
Wiki: Kullanıcıların web içeriği oluşturmalarına ve düzenlemelerine olanak veren bir tür yazılımdır.
Sosyal Ağlar: Bireyleri İnternet sistemi üzerinden birbiriyle buluşturan ve metin, ses ve video paylaşarak eşzamanlı ve eşzamansız sosyalleşmelerini sağlayan bir tür yazılımdır.
Sanal sınıflar uzaktan eğitim sistemlerinde, başka bir deyişle, eğitimciyle öğrencinin fiziksel olarak bir arada olmadığı durumlarda tasarlanan sınıf ya da gruplara verilen isimdir.

Soru 74

Aşağıdakilerden hangisi işletme eğitiminde yaygın olarak kullanılan benzeştirmeli ortamlardan değildir ?

Seçenekler

A
Modeller
B
Intranet
C
Simülatörler
D
Kesitler
E
Maketler
Açıklama:
İlgili kaynaklar ve yapılan çalışmalar incelendiğinde, benzeştirmeli ortamlar dört biçimde karşımıza çıkmaktadır. Modeller, maketler, kesitler ve simulatörler işletme eğitimlerinde yaygın kullanılmaktadır.

Soru 75

Aşağıdakilerden hangisi Merkezi İşlem Birimi’nin parçalarından biridir?

Seçenekler

A
Sabit Disk
B
Klavye
C
Yazıcı
D
Sayısallaştırıcı
E
İşlemci
Açıklama:
Merkezi işlem birimi (MİB ya da CPU) bir bilgisayarın en önemli parçasıdır denilebilir. Bu birim, çalıştırılmakta olan yazılımın içinde bulunan komutları işler ve yönetir. İşlemci terimi genelde MİB için kullanılı,Sabit disk Bellek biriminin, Klavye ve Sayısallaştırıcı giriş biriminin, Yazıcı ise çıkış birimi parçalarındandır.

Soru 76

Aşağıdaki bilgilerden hangisi gösterim araçlarından çevirmeli yapraklar hakkındaki yanlış bir bilgidir?

Seçenekler

A
Gösterim alanı küçüktür.
B
Kullanım maliyeti düşüktür.
C
Gezdirilebilir.
D
Önceden hazırlanmalıdır.
E
Küçük gruplarda kullanılabilir.
Açıklama:
Gösterim alanı küçük olduğu için işletmelerde küçük grupların eğitimlerinde kullanılmaktadır. Etkin bir biçimde kullanıldığında iyi sonuçlar alınabilen çevirmeli yapraklar (flipcharts) maliyeti de düşük olan bir gösterim aracıdır. Son zamanlarda eğitim salonlarının duvarlarına takılan raylar üzerinde gezdirilen biçimleri de kullanılmaktadır. Çevirmeli yapraklar üzerindeki yazı ve şekiller önceden hazırlanabileceği gibi eğitim sırasında da yazılabilmektedir.

Soru 77

Aşağıdakilerden hangisi ikinci kuşak web hizmetlerinden değildir ?

Seçenekler

A
Blog
B
Sosyal Ağ
C
RSS
D
Wiki
E
Anlamsal Ağ
Açıklama:
Günümüzde birçok alanda yaygın bir biçimde ikinci kuşak web hizmetleri kullanılmaktadır. İkinci kuşak web hizmetleri kısaca şunlardır: Blog,Sosyal ağlar, RSS, Wiki. Anlamsal ağ ise web içeriklerinin makinalar tarafından da anlaşıldığı ve buna bağlı olarak web kullanan insanların aradıklarını tek tek web sayfalarına bakarak değil de yazılımların veriyi kolayca bulmasını, paylaşmasını ve bilgiyi birleştirmesini sağlamayı amaçlayan ve daha çok yeni bir İnternet eklentisidir.

Soru 78

Aşağıdakilerden hangisi eğitimciyle öğrencinin fiziksel olarak bir arada olmadığı durumlarda tasarlanan eğitim ortamına verilen isimdir ?

Seçenekler

A
Simülatör
B
Blog
C
Sayısal ağ
D
Sanal Sınıf
E
Video konferans
Açıklama:
Sanal sınıflar uzaktan eğitim sistemlerinde, başka bir deyişle, eğitimciyle öğrencinin fiziksel olarak bir arada olmadığı durumlarda tasarlanan sınıf ya da gruplara verilen isimdir.

Soru 79

Aşağıdakilerden hangisi gösterme araçları kategorisinde yer almaktadır?

Seçenekler

A
İnsan
B
Makine
C
Çevirmeli yaprak
D
Koyun
E
Çiçek
Açıklama:
Yazı tahtası, çevirmeli yaprak gibi nesneler gösterme araçları kategorisinde yer alırken insan ve koyun canlı varlıklar, makine ve çiçek cansız varlıklar kategorisinde değerlendirilebilir.

Soru 80

Türkçede İnternet günlüğü olarak adlandırılan teriminin kısaltması aşağıdakilerden hangisidir ?

Seçenekler

A
İntranet
B
Blog
C
RSS
D
LMS
E
WebCT
Açıklama:
Blog Türkçede İnternet günlüğü olarak adlandırılan (Web Log) teriminin kısaltmasıdır.

Soru 81

Aşağıdakilerden hangisi kişisel sayısal yardımcılara örnek verilemez ?

Seçenekler

A
Kamera
B
Bilgisayar
C
Video Projektör
D
Cep Telefonları
E
Sayısal Müzik Çalar
Açıklama:
Video projektörler bilgisayar görüntüsünü kalabalık grupların görmesine ve izlemesine olanak sağlayacak biçimde perdeye ve duvara yansıtır.

Soru 82

Aşağıdaki kitap çeşitlerinden hangisi öğrenilmeye çalışılan konuyu daha ayrıntılı bir biçimde incelemeye çalışanlara önerilebilir ?

Seçenekler

A
Yardımcı Kitap
B
Başvuru Kitabı
C
Ders Kitabı
D
Eğitimci Kitabı
E
Alıştırma Kitabı
Açıklama:
Başvuru kitapları belirli bir konuyla ilgili doğrudan ve ayrıntılı bilgi veren kitaplardır. Tasarımları ders kitaplarından farklıdır. İçerdiği bilgiler özet değil ayrınlıtılıdır ve bu nedenle birinci derece kaynak sınıfındadır. Öğrenilmeye çalışılan konuyu daha ayrıntılı bir biçimde incelemeye çalışanlara önerilir.

Soru 83

Genellikle sınıf ya da eğitim ortamlarına getirilemeyecek büyüklükte olan canlı ya da cansız gerçek nesnelerin üç boyutlu kopyaları olarak tasarlanan ortam aşağıdakilerden hangisidir ?

Seçenekler

A
Maket
B
Simülatör
C
Tepegöz
D
Model
E
Afiş
Açıklama:
Modeller gerçek nesnelerin üç boyutlu benzerleridir. Gerçek nesnelerle aynı boyutta olabilecekleri gibi küçük ya da büyük de olabilirler. Genellikle sınıf ya da eğitim ortamlarına getirilemeyecek büyüklükte olan canlı ya da cansız gerçek nesnelerin üç boyutlu birer kopyaları olarak tasarlanır ve öğrenme çevrelerine sunulurlar.

Soru 84

Öğrencilere birinci elden bilgi kaynağı olabilecek canlı ve cansız varlıkların kullanıldığı eğitim ortamları hangi kategoride yer alır?

Seçenekler

A
Gerçek nesneler
B
Yansıtma sistemleri
C
Hareketli görüntüler
D
Sayısal ağlar
E
Basılı gereçler
Açıklama:
Gerçek nesneler işletmelerde anlatılan konunun gerçek ortam ve çevrelerde olduğu gibi gösterilmesini sağlayıp öğrenmeyi artırıcı bir öğe olarak öne çıkmaktadır.

Soru 85

Aşağıdakilerden hangisi bir öğrenme ortamı olan gerçek nesneler kategorisinde yer alır?

Seçenekler

A
Yazı tahtası
B
Afiş
C
Ihlamur bitkisi
D
Ders kitabı
E
Simülatörler
Açıklama:
Çay fabrikasında çalışacak işçilerin eğitiminde çay türlerinin doğrudan tanıtılması amaçlı kullanılan ıhlamur bitkisi gerçek nesneler kategorisinde yer alır.

Soru 86

Aşağıdaki benzeştirmeli ortamlardan hangisi gerçek bir durumu aslına en uygun biçimde yaşamaya olanak sağlayan ayrıntılı ve pahalı sistemlerdir?

Seçenekler

A
Kesitler
B
Simülatörler
C
Video Projektör
D
Modeller
E
Maketler
Açıklama:
Simülatörler kurumsal eğitimden uygulamalı eğitime geçişi sağlarlar.

Soru 87

Aşağıdakilerden hangisi küçük katılımlı gruplar da etkin bir biçimde kullanıldığında iyi sonuçlar alınabilen maliyeti düşük bir gösterim aracıdır?

Seçenekler

A
Başvuru Kitapları
B
Afişler
C
Modeller
D
Cansız Varlıklar
E
Çevirmeli Yaprak
Açıklama:
Bahsedilen gösterim aracı çevirmeli yapraklardır; genel olarak 30 veya 50 santim ebatlarında bir demet kağıdın metal ya da plastik ayaklar üzerine yerleştirerek kullanıldığı bir gösterim aracıdır.

Soru 88

Aşağıdaki basılı gereçlerden hangisi uzmanlaşmaya çalışılan konuyu daha ayrıntılı bir biçimde çalışanlara önerilir?

Seçenekler

A
Sesli kitap
B
Ders kitabı
C
Alıştırma kitabı
D
Başvuru kitapları
E
Eğitimci kitabı
Açıklama:
Başvuru kitaplarının tasarımları ders kitaplarından farklı olup doğrudan ve ayrıntılı bilgileri içerirler.

Soru 89

Bir eğitim ortamı olarak PDA’ler, cep telefonları ve tablet bilgisayarlar hangi kategoride yer alır?

Seçenekler

A
Gösterim araçları
B
Gerçek nesneler
C
Yansıtma sistemleri
D
Hareketli görüntüler
E
Akıllı taşınabilir ortamlar
Açıklama:
Eğitim uygulamalarında kişisel sayısal yardımcılar (İngilizce kısaltması PDA), GSM telefonlar ve tabletler akıllı taşınabilir ortamlar kategorisinde yer almakta ve gün geçtikçe yaygınlaşmaktadır.

Soru 90

Bilgisayarı oluşturan fiziksel parçalardan hangisi çalışmakta olan yazılımın içinde bulunan Komutları işler ve yönetir?

Seçenekler

A
Giriş birimleri
B
Çıkış birimleri
C
Bellek
D
Merkezi işlem birimi
E
Semantik web
Açıklama:
Merkezi işlem birimi ve bilgisayarın en önemli parçasıdır ve bu birim komutları işler ve yönetir.

Soru 91

Aşağıdaki eğitim ortamlarından hangisi hareketli görüntüler kategorisinde yer alır?

Seçenekler

A
Elektronik kitaplar
B
DVD’ler
C
MP3ler
D
Video projektör
E
Simülatör
Açıklama:
Hareketli görüntüler ve bunların teknolojileri filmler, televizyon video teknolojisi olarak sınıflandırılır ve DVD teknolojisi de sayısal video teknolojilerindendir.

Soru 92

Aşağıdakilerden hangisi ikinci kuşak web hizmetlerinden değildir?

Seçenekler

A
Video konferans
B
Blog
C
RSS
D
Wiki
E
Sosyal ağlar
Açıklama:
Video konferans bireylerin sesli ve görüntülü şekilde eş zamanlı olarak birbirlerine bağlanmasını sağlayan elektronik toplantı sistemleridir.

Soru 93

Aşağıdakilerden hangisi bilgisayarların birbirlerine bağlı olduğu ancak dışarıya açık olmayan kurum içi bilgisayarların veri alışverişi yapmalarına olanak sağlayan bir ağdır?

Seçenekler

A
PDA
B
Merkezi İşlem Birimi
C
İntranet
D
İnternet
E
Tablet Bilgisayar
Açıklama:
“Intra” kelimesi İngilizce “İç, dahili” anlamlarına gelmekte olup İntranet kurum içi bilgisayarların veri alışverişinin sağlandığı bağlantı türüdür.

Soru 94

Gerçeğine en yakın biçimde tasarlanmış nesneler olarak tanımlanabilen, yaygın örnekleri modeller, maketler, kesitler ve simülatörler olan eğitim ortamı hangisini ifade eder?

Seçenekler

A
Gerçek nesneler
B
Benzeşmeli ortamlar
C
Gösterim araçları
D
Sayısal ağlar
E
Yansıtma sistemleri
Açıklama:
Benzeştirmeli ortamlar gerçeğine en yakın biçimde tasarlanmış nesneler, olaylar ve durumlar olarak tanımlanabilir.

Soru 95

Üzerlerine yazarak ya da çizerek bir şey göstermenin olanaklı olduğu yazı tahtası ve çevirmeli yaprak gibi ortamlar hangisini ifade eder?

Seçenekler

A
Basılı gereçler
B
Akıllı taşınabilir ortamlar
C
Yansıtma sistemleri
D
Gösterim araçları
E
Gerçek nesneler
Açıklama:
Gösterim araçları, üzerlerine yazarak ya da çizerek bir şey göstermenin olanaklı olduğu ortamlardır. İşletmelerdeki eğitimlerde en çok kullanılan gösterim araçları yazı tahtası ve çevirmeli yapraktır.

Soru 96

Kitap, ders kitabı, eğitimci kitabı, alıştırma kitabı, başvuru kitabı ve afiş gibi örneklerinin olduğu eğitim ortamı hangisidir?

Seçenekler

A
Hareketli görüntüler
B
Yansıtma sistemleri
C
Basılı gereçler
D
Telekonferans sistemleri
E
Gösterim araçları
Açıklama:
Basılı gereçler eğitimde uzun bir süredir kullanılmaktadır. Eğitim alanyazınında basılı materyaller olarak adlandırılırlar. Basılı gereçlerin ortak özellikleri metin ağırlıklı olmaları ve genellikle matbaada basılmalarıdır. Çoğaltma işlemi fotokopi ve teksir makinalarıyla da yapılmaktadır. Basılı gereçler; kitap, dergi, gazete, afiş harita ve broşür gibi sınıflandırılabilirler.

Soru 97

Türkçe’de çabuk kelimesinin Hawaii yerli dilindeki karşılığından adını alan, kullanıcıların web içeriği oluşturmalarına ve düzenlemelerine olanak veren yazılım hangisidir?

Seçenekler

A
Blog
B
RSS
C
Sosyal Ağlar
D
Anlamsal Ağ
E
Wiki
Açıklama:
Wiki Türkçe “çabuk” kelimesinin Hawaii yerli dilindeki karşılığıdır. Kullanıcıların web içeriği oluşturmalarına ve düzenlemelerine olanak veren bir tür yazılımdır. Birey ya da gruplar wikinin bu özelliğinden faydalanarak büyük ölçekli belgeler oluşturabilir. Wikipedia, wikiye verilebilecek en önemli örneklerden biridir çünkü kullanıcıları tarafından devamlı olarak geliştirilen bir sistemdir. İşletme eğitimlerinde de öğrenciler hızlı bir biçimde aldıkları eğitimin içeriğine göre wikiler geliştirebilirler.

Soru 98

Bir eğitim ortamı olarak video projektör hangi grupta yer almaktadır?

Seçenekler

A
Sanal sınıf uygulamaları
B
Akıllı taşınabilir ortamlar
C
Yansıtma sistemleri
D
Sayısal ağlar
E
Bilgisayarlı teknolojiler
Açıklama:
Video projektör bir yansıtma sistemi aracıdır.

Soru 99

I. Kişisel sayısal yardımcı (PDA)
II. Intranet
III. GSM (cep) telefonu
IV. Öğrenme yönetim sistemleri
V. Tablet bilgisayar
Yukarıda sıralanan ögelerden hangileri akıllı taşınabilir ortamlardandır?

Seçenekler

A
I - III - V
B
II - III - V
C
III - IV - V
D
I - II - III
E
II - III - IV
Açıklama:
Kişisel sayısal yardımcı (PDA), GSM (cep) telefonu ve tablet bilgisayar akıllı taşınabilir ortamlardır.

Soru 100

Bilgisayarların birbirine bağlı olduğu bir ağdır ancak dışarıya açık olmadığı, sunucu(ana bilgisayar) üzerinden işlemlerin yapıldığı ağ hangisidir?

Seçenekler

A
İnternet
B
İntranet
C
Bilgisayar yazılımı
D
Merkezi işlem birimi
E
Bilgisayar donanımı
Açıklama:
İntranet bilgisayarların birbirine bağlı olduğu bir ağdır ancak İnternet gibi dışarıya açık değildir. Genellikle kurum içi bilgisayarların veri alışverişi için birbirine bağlanmasından meydana gelir. İntranet sistemlerinde genellikle bir sunucu (server -ana bilgisayar) bulunur ve bu ana bilgisayara bağlı kişisel ekran ya da bilgisayarlar vardır. İşletmelerde çoğu kurum içi eğitim etkinlikleri intranet adı verilen bu sistemlerden yapılmaktadır. Bu eğitim etkinlikleri çalışanların masa başından ya da iş yaptığı yerleri terk etmeden eğitim etkinliklerine katılmalarına olanak vermektedir.

Soru 101

VCD (Video Kompakt Disk) formatı üzerinde kaç dakikalık ses ve görüntü depolanabilmektedir?

Seçenekler

A
18
B
36
C
54
D
72
E
90
Açıklama:
VCD formatı üzerine 72 dakikalık ses ve görüntü depolanabilmektedir.

Soru 102

Bir eğitim ortamı olarak canlı ve cansız varlıklar hangi sınıfta yer alır?

Seçenekler

A
Gerçek nesneler
B
Gösterim araçları
C
Hareketli görüntüler
D
Yansıtma sistemleri
E
Telekonferans sistemleri
Açıklama:
Gerçek nesneler, eğitimcilerin her durumda kullanmak istedikleri araçlardır. Gerçek nesneler, doğası itibariyle iki grupta incelenir. Bunlar canlı varlıklar ve cansız varlıklar olarak sınıflandırılır.

Soru 103

Bilgisayarların görevlerini yerine getirmeleri için tasarlanan bilgi ve komutlar bütününe ne denir?

Seçenekler

A
Bellek
B
Giriş birimleri
C
Yazılım
D
Merkezi işlem birimi
E
Çıkış birimleri
Açıklama:
Yazılım; bilgisayarların görevlerini yerine getirmeleri için tasarlanan bilgi ve komutlar bütünüdür.

Soru 104

Aşağıdakilerden hangisi "teknoloji" kavramının en uygun tanımıdır?

Seçenekler

A
Bilimsel bilgiyi sistemli biçimde işe koşarak sorun çözme
B
Tüm makinelerin ortak adı
C
Bir işi yapmanın en kestirme yolu
D
İnsan yaşamını kolaylaştıran her şey
E
Bir görevi tamamlayabilmek için araç ve gereç kullanma
Açıklama:
Bilim ve teknoloji birbiriyle yakından ilişkili kavramlardır. Çoğu zaman bilimsel çalışmalardan elde edilen sonuçlardan yararlanarak teknoloji geliştirilmektedir. Ancak teknoloji yalnızca makine, araç, gereç, donanım vb. ürünleri kapsamaz. Teknoloji, hem ürün hem de süreç olarak görülmelidir. Dolayısıyla, doğru ve geçerli bilgiyi işe koşarak sorun çözme anlamındaki her türlü süreç ya da ürün teknoloji olarak tanımlanır.

Soru 105

İşletmelerdeki eğitim ve geliştirme çalışmalarında en çok kullanılan teknoloji grubu aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Üretim teknolojileri
B
Bilgi ve iletişim teknolojileri
C
Yönetim teknolojileri
D
Sunum teknolojileri
E
Veri işleme teknolojileri
Açıklama:
Bilgi ve iletişim teknolojileri son yıllarda hemen tüm sektörlerde yaygın ya da baskın olarak kullanılmaktadır. Haberleşme, ulaştırma, güvenlik, bankacılık, muhasebe vb. alanlar bunların başında gelmektedir. Eğitim ve geliştirme çalışmalarında da bilgi üretme, bilgiye ulaşma, bilgi türetme ve bilgiyi paylaşmaya yönelik teknolojiler ağırlıklı olarak işe koşulmaktadır. Bu teknolojilere kısaca BİT denilmekte ve bu kavram günümüzde neredeyse tüm öğrenme ve öğretme teknolojileri kapsayacak anlamda kullanılmaktadır.

Soru 106

Eğitim ve geliştirme çalışmalarında kullanılan teknolojilerin tümünü kapsayacak bir sınıflama yapmanın zor olmasının temel nedeni nedir?

Seçenekler

A
Sınıflanacak çok az teknoloji vardır.
B
Tüm teknolojiler birbirine benzemektedir.
C
Sınıflanması gereken aşırı sayıda teknoloji bulunmaktadır.
D
Teknolojiler arasında hiç grup oluşturmayacak kadar büyük farklılıklar vardır.
E
Sürekli yeni teknolojiler ortaya çıkmakta ve ek gruplar oluşturmak gerekmektedir.
Açıklama:
Eğitim ve geliştirme teknolojileri ne kadar güçlü olursa olsun, her yıl yeni teknolojiler doğmaktadır. Yeni ortaya çıkan bu teknolojiler öncekilerden çok farklı işlevleri yerine getirebilecek biçimde geliştirilmektedir. Dolayısıyla, var olan teknolojilerin tümünü içerecek kapsamlı sınıflamalar yapılsa bile, yeni doğmakta olan teknolojiler bu sınıflamaları yetersiz kılmaktadır.

Soru 107

Çamaşır makinesi bakım ve onarım elemanı yetiştiren bir eğitim programında en gerçekçi ve kalıcı öğrenmeyi sağlayabilecek teknoloji aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Çamaşır makinesinin fotoğrafı
B
Çamaşır makinesi modeli
C
Gerçek bir çamaşır makinesi
D
Çamaşır makinesi maketi
E
Çamaşır makinesini yazılı olarak betimleyen bir fotokopi
Açıklama:
Eğitimde aıl olan gerçek yaşantılardır. Gerçek yaşantılar sağlamanın olanağı yoksa gerçeğe en yakın yaşantıları sağlayan teknolojiler tercih edilir. Bakım ve onarım elemanları için fiziksel gerçeğin kendisi önemlidir çünkü öğrenilecek yeterlikler büyük ölçüde devinsel becerileri kapsamaktadır. Bu anlamda eğitimcinin açıklamalarını gerçek bir çamaşır makinesi üzerinde yapması öğrenmede kalıcılığı artıracaktır.

Soru 108

İnsan kalbinin içini incelerken bir profesörün tıpta uzmanlık öğrencileri için kullanabileceği en uygun benzeşim ortamı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Modeller
B
Maketler
C
Çevirmeli yapraklar
D
Kesitler
E
Numuneler
Açıklama:
Kesitler, üç boyutlu nesnelerin içlerini de görmek ve incelemek olanağı sağlar. Özellikle fen ve teknoloji alanındaki eğitimlerde sıkça kullanılan bu benzeşim türünün yaygın kullanıldığı dallardan biri de tıp alanıdır.

Soru 109

Öğrenilenleri pekiştirmek amacıyla geliştirilen ve öğrenenlerin kullanımına sunulan kitap türü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ders kitabı
B
Eğitimci kitabı
C
Öğrenci kitabı
D
Başvuru kitabı
E
Alıştırma kitabı
Açıklama:
Alıştırma kitabı, ders kitabıyla birlikte geliştirilir ve öğrenciye sunulur. Öğrencilerin konu üzerinde daha çok alıştırma yaparak öğrendikleri konuları pekiştirmek amacını taşır. Belirli bir konu için çok sayıda alıştırma kitabı bulunabilir.

Soru 110

Bilgisayar ekranındaki verileri tüm katılımcıların görebilmesi amacıyla beyaz perdeye yansıtan teknoloji aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Video projektör
B
Simulatör
C
Film makinesi
D
Tepegöz
E
Tablet bilgisayar
Açıklama:
Başta Powerpoint sunumları olmak üzere bilgisayar ekranında bulunan görüntüleri kalabalık bir grubun görebilmesi ve izleyebilmesi için perdeye ya da duvara yansıtan sistemlere video projektör denir. Bu projektörler aslında büyük bir bilgisayar monitörü işlevi görür.

Soru 111

Bir kuruluşun kendi içinde iletişim sağlamak amacıyla kullandığı bilgisayar ağ türü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Internet
B
Geniş ağ
C
Ana bilgisayar
D
İntranet
E
Özel ağ
Açıklama:
İntranet, bilgisayarların birbirine bağlı olduğu bir ağdır ancak İnternet gibi dışarıya açık değildir. Genellikle kurum içi bilgisayarların veri alışverişi için birbirine bağlanmasından oluşur.

Soru 112

Son dönemde COVİD-19 salgını nedeniyle yüz yüze eğitimin yerine kullanılan ve bir eğitimcinin verdiği derse onlarca öğrencinin katılımına olanak tanıyan telekonferans türü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Bilgisayar konferansı
B
Video konferans
C
Sanal konferans
D
Akıllı konferans
E
Uzaktan konferans
Açıklama:
Bilgisayar konferansları, telekonferans başlığı altında değerlendirilebilir. Bu konferans türü eğitimlerde özellikle çevrimiçi sistemlerde kullanılmaktadır. Bir ağ uygulaması kullanılarak birbirine bağlanan bilgisayarların başında bulunan katılımcılar eş zamanlı ya da eş zamansız olarak birbiriyle etkileşebilir.

Soru 113

Ticari işletmelerin internet adreslerindeki uzantı aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
edu
B
gov
C
mil
D
com
E
org
Açıklama:
Web üzerinde çeşitli adres uzantıları bulunmaktadır. Bu uzantılar sahip oldukları alana ve paylaştıkları bilgi türüne göre sınıflandırılmışlardır. Bunlardan .com uzantısı İngilizcedeki commercial (ticari) sözcüğünden hareketle türetilmiş bir kısaltmadır.

Soru 114

işletmelerde, yaşamsal tehlike oluşturma riski bulunan durumlara yönelik verilecek eğitimlerin etkililiği için aşağıdakilerden hangisinin kullanılması daha uygundur?

Seçenekler

A
Gerçek nesneler
B
Benzeştirmeli ortamlar
C
Gösterim araçları
D
Basılı gereçler
E
Yansıtma sistemleri
Açıklama:
Benzeştirmeli ortamlar, gerçek nesnelerin bulunamadığı ya da bulunmasının çok pahalı ve tehlikeli olabileceği durumlarda kullanılmak üzere geliştirilmiştir. Benzeştirmeli ortamlarda modeller, maketler, kesitler ve simülatörler yer almaktadır.
Benzeştirmeli ortamlarda modeller, maketler, kesitler ve simülatörler yer almaktadır. Dolayısıyla bu ortamlar risk oluşturan durumlar için verilecek eğitimlerde oldukça önemlidir. Doğru yanıt B seçeneğidir.

Soru 115

Aşağıdakilerden hangisi gerçek bir durumu aslına uygun biçimde yaşamaya olanak sağlayan ortamlardır?

Seçenekler

A
Maketler
B
Kesitler
C
Simülatörler
D
Videokonferanslar
E
Videoprojektörler
Açıklama:
Gerçek bir durumu aslına uygun biçimde yaşamaya olanak sağlayan ortamlar simülatörler olarak isimlendirilirler. Simülatörler için en iyi örneklerden biri pilot eğitimleridir. Örnek olaylar bağlamında güvenli bir ortamda problem çözme becerileri simülatörler yardımıyla daha hızlı gerçekleştirilirler.

Soru 116

İşletmelerde verilecek eğitimler sırasında, örnek olaylar yardımıyla çalışanların problem çözme, analitik düşünme becerilerini geliştirme de kullanılacak en uygun ortam/araç-gereç aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Modeller
B
Maketler
C
Kesitler
D
Sayısal görüntü sistemleri
E
Simülatörler
Açıklama:
Simulatörler gerçek uçakların durumlarını yansıtan çok gelişmiş elektronik ortamlardır. Eğitim için çok pahalı bir teknoloji olmasına karşın, gerçek ortamlarda eğitim yapılmasının zorunluluğu düşünüldüğünde kullanılması gereken bir araçtır. Simulator kullanılmasına en iyi örnek pilot eğitimleridir.
İşletmelerde verilecek eğitimler sırasında, örnek olaylar yardımıyla çalışanların problem çözme, analitik düşünme becerilerini geliştirme de kullanılacak en uygun ortam/araç-gereçler arasında, bir durumu aslına uygun biçimde yaşamaya olanak sağlayan simülatörler bulunmaktadır. Doğru yanıt E seçeneğidir.

Soru 117

Aşağıdakilerden hangisi ikinci kuşak web hizmetlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Blog
B
RSS
C
Sosyal ağlar
D
PDA'lar
E
Wiki
Açıklama:
PDA'lar (Personal Digital Assitant-Kişisel sayısal yardımcı), bilgisayar, cep telefonu, sayısal müzik çalar ve kameradan oluşan taşınabilir bir ortamdır. Telefon olarak da kullanılan bu sistem günümüzde tablet bilgisayar olarak da kullanılmaktadır.
PDA'lar ikinci kuşak web hizmetlerinden değildir. Doğru yanıt D seçeneğidir.

Soru 118

Web içeriklerinin makinalar tarafından da anlaşıldığı ve buna bağlı olarak web kullanan insanların aradıklarını tek tek web sayfalarına bakarak değil de yazılımların veriyi kolayca bulmasını, paylaşmasını ve bilgiyi birleştirmesini sağlamayı amaçlayan ikinci kuşak web hizmeti aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Blog
B
Semantik ağ
C
Wiki
D
Sosyal ağ
E
RSS
Açıklama:
Semantik ağ, web içeriklerinin makinalar tarafından da anlaşıldığı ve buna bağlı olarak web kullanan insanların aradıklarını tek tek web sayfalarına bakarak değil de yazılımların veriyi kolayca bulmasını, paylaşmasını ve bilgiyi birleştirmesini sağlamayı amaçlayan bir eklentidir.
Web içeriklerinin makinalar tarafından da anlaşıldığı ve buna bağlı olarak web kullanan insanların aradıklarını tek tek web sayfalarına bakarak değil de yazılımların veriyi kolayca bulmasını, paylaşmasını ve bilgiyi birleştirmesini sağlamayı amaçlayan web hizmeti anlamsal ağ olarak tanımlanmaktadır. Doğru yanıt B seçeneğidir.

Soru 119

İntranet ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğru değildir?

Seçenekler

A
Bilgisayarların birbirine bağlı olduğu bir ağdır
B
Genellikle kurum içi bilgisayarların veri alışverişi için kullanılırlar
C
İnternet gibi dışarıya açık bir ağdır
D
İşletme içerisindeki bir sunucuya bağlı bilgisayarlar ile kullanılırlar
E
İşletmelerde çoğu kurum içi eğitim etkinlikleri bu sistemler üzerinden yapılırlar
Açıklama:
İntranet bilgisayarların birbirine bağlı olduğu ancak dışarıya kapalı bir ağdır. Genellikle işletme içi iletişim amaçlı kullanılırlar.
İntranet kapalı bir sistemdir ve dışarıya açık değildir. Doğru yanıt C seçeneğidir.

Soru 120

Aşağıdakilerden hangisi benzeştirmeli ortamlara bir örnek teşkil etmektedir?

Seçenekler

A
Afişler
B
Kitaplar
C
Yazı tahtası
D
Çevirmeli yaprak
E
Maketler
Açıklama:
Benzeştirmeli ortamlar gerçeğine en yakın biçimde tasarlanmış ortamlardır. Maketler de fiziksel olarak gerçeğinin benzeri olarak geliştirilmiş ve gerçeğinden küçük tasarımlardır.
Maketler benzeştirmeli ortamlara yönelik bir örnektir. Doğru yanıt E seçeneğidir.

Soru 121

İşletmelerde youtube gibi araçlar üzerinden yapılan eğitimler aşağıdaki hangi eğitim ortamı sınıflandırmasında yer almaktadır?

Seçenekler

A
Bilgisayarlı teknolojiler
B
Benzeştirmeli ortamlar
C
Sanal sınıf uygulamaları
D
Telekonferans sistemleri
E
Akıllı taşınabilir ortamlar
Açıklama:
Youtube teknolojileri, internet ağı üzerinden yayın yapmaktadır. Her ne kadar internet ağları için günümüzde sadece bilgisayarlar kullanılmasa da üniteniz kapsamında bu teknolojiler bilgisayar teknolojileri sınıfında yer almaktadır.
Youtube gibi araçlar üzerinden yapılan eğitimler bilgisayarlı teknolojiler sınıfında yer almaktadır.

Soru 122

Tüm kullanıcıların web içeriği oluşturmalarına ve düzenlemelerine olanak veren yazılım aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Blog
B
RSS
C
Wiki
D
Sosyal ağlar
E
Anlamsal ağ
Açıklama:
Wiki, kullanıcılar tarafından katkı sağlanan ve içeriği değiştirilebilen ve geliştirilebilen bir sistemdir. İşletme eğitimlerinde de öğrenciler hızlı bir biçimde aldıkları eğitimin içeriğine göre wikiler geliştirebilirler.
Tüm kullanıcıların web içeriği oluşturmalarına ve düzenlemelerine olanak veren yazılım Wiki'dir. Doğru yanıt C seçeneğidir.

Soru 123

Linkedin, Myspace, Badoo, Xing gibi ikinci kuşak web hizmetleri aşağıdakilerden hangisi kapsamında yer almaktadır?

Seçenekler

A
Semantik web
B
Wiki
C
RSS
D
PDA
E
Sosyal ağ
Açıklama:
Sosyal ağlar, bireyleri İnternet sistemi üzerinden birbiriyle buluşturan ve metin, ses ve video paylaşarak eşzamanlı ve eşzamansız sosyalleşmelerini sağlayan yazılımlardır. inkedin, Myspace, Badoo, Xing gibi ikinci kuşak web hizmetleri bu ağlar kapsamında yer almaktadır.
Linkedin, Myspace, Badoo, Xing gibi ikinci kuşak web hizmetleri sosyal ağlar kapsamında yer almaktadır.

Ünite 7

Soru 1

"Ölçme sonuçlarını bir ölçütle karşılaştırılarak ölçülen özellik hakkında bir karar verme süreci" aşağıdaki kavramlardan hangisi ile ifade edilir?

Seçenekler

A
Doğrudan ölçme
B
Dolaylı ölçme
C
Değerlendirme
D
Tasarımlama
E
Çözümleme
Açıklama:
Değerlendirme, ölçme sonuçlarını bir ölçütle karşılaştırılarak ölçülen özellik hakkında bir karar verme sürecidir. Ölçme, değerlendirmenin ön koşuludur. Bu nedenle doğru cevap C seçeneğidir.

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi dolaylı olarak ölçülebilen özelliklere örnek olarak gösterilebilir?

Seçenekler

A
Bireyin ağırlığı
B
Boy uzunluğu
C
Breyin eğitimlere katılma sıklığı
D
Bireyin zekası
E
Bireyin arkadaş sayısı
Açıklama:
Bireyin zekâsı, kişiliği, eğitime karşı olan tutumu ve güdülenmesi gibi psikolojik özellikler dolaylı olarak ölçülebilen özelliklere örnek olarak gösterilebilir. Örneğin, bireyin eğitimden duyduğu memnuniyetini, ölçek maddelerine verdiği tepkilerden tahmin etmeye çalışırız. Doğru cevap D seçeneğidir.

Soru 3

Eğitim sonuçlarının değerlendirilmesinin hangi aşamasında, belirlenen gereksinimleri karşılayacak eğitim amaçlarının belirlenmesi ve öngörülen yeterlikleri kazandıracak içeriğin düzenlenmesi vb. işlemler gerçekleştirilir?

Seçenekler

A
Geliştirme
B
Çözümleme
C
Uygulama
D
Değerlendirme
E
Tasarımlama
Açıklama:
Tasarımlama, saptanan gereksinimleri karşılayacak eğitim amaçlarının belirlenmesi, öngörülen yeterlikleri kazandıracak içeriğin düzenlenmesi, öğretim yöntemlerinin seçilmesi, öğretim stratejilerinin geliştirilmesi ve amaçlara ulaşma düzeyini değerlendirmeye dönük ölçme araçlarının hazırlandığı aşamadır. Bu doğrultuda doğru cevap E seçeneğidir.

Soru 4

Aşağıdakilerden hangisi eğitim yatırımının değerlendirilmesi sürecindeki temel basamaklardan birisi değildir?

Seçenekler

A
Değerlendirme süreci için tepki formu hazırlanması.
B
Eğitimin etkilerinin, sonuçları etkileyecek olası öteki etkilerden ayrıştırılması.
C
Sonuçların parasal değere dönüştürülmesinin sağlanması.
D
Eğitim programının maliyetinin belirlenmesi.
E
Parasal değer ile maliyetin karşılaştırılması.
Açıklama:
Değerlendirme süreci için tepki formu hazırlanması eğitim yatırımının değerlendirilmesi sürecindeki temel basamaklardan birisi değil, tepkinin değerlendirilmesi sürecindeki temel basamaklardan birisidir. Bu nedenle doğru cevap A seçeneğidir.

Soru 5

"Uygulanan eğitim programlarının sonuçlarını elde etmek isteyen bölümün ya da bireylerin gereksinimlerini karşılamaya dönük bilgilerin üretilmesi" olarak tanımlanan değerlendirme ölçütü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Yapılabilirlik
B
Kullanışlılık
C
Uygunluk
D
Doğruluk
E
Performans
Açıklama:
Kullanışlılık ölçütü uygulanan eğitim programlarının sonuçlarını elde etmek isteyen bölümün ya da bireylerin gereksinimlerini karşılamaya dönük bilgilerin üretilmesidir. Kullanışlılık ölçütü; değerlendirmecilerin değerlendirme raporunu isteyen bölümü ve bireyleri iyi tanıması, onların gereksinim duyduğu bilgileri
belirlemesi, güvenilir olması, topladığı bilgileri zamanında ve anlaşılır bir dille raporlamasını kapsamaktadır. Doğru cevap B seçeneğidir.

Soru 6

Aşağıdakilerden hangisi dolaylı ölçme ile ölçülebilen özelliktir?

Seçenekler

A
Eğitimlere katılım sıklığı
B
Bireyin ağırlığı
C
Boy uzunluğu
D
Bireyin zekâsı
E
Bireyin yaşı
Açıklama:
Bireyin zekâsı, kişiliği, eğitime karşı olan tutumu ve güdülenmesi gibi psikolojik özellikler dolaylı olarak ölçülebilen özelliklere örnek olarak gösterilebilir. Doğru cevap D'dir.

Soru 7

Öğretme-öğrenme süreçlerinde kullanılacak olan materyallerin tasarımının yapıldığı aşama hangisidir?

Seçenekler

A
Çözümleme
B
Tasarımlama
C
Değerlendirme
D
Uygulama
E
Geliştirme
Açıklama:
Geliştirme, öğretme-öğrenme süreçlerinde kullanılacak olan materyallerin tasarımının yapıldığı aşamadır.Doğru cevap E'dir.

Soru 8

İşletmelerde eğitim programları planlanırken izlenen, örgütsel ve bireysel gelişimlerine yanıt verecek eğitim gereksinimlerinin belirlenmesi, hedeflerin saptanması, olanakların gözden geçirilmesi ve önceliklerin belirlenmesi işlemlerinin gerçekleştiği aşama aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Çözümleme
B
Tasarımlama
C
Değerlendirme
D
Uygulama
E
Geliştirme
Açıklama:
Çözümleme, örgütsel ve bireysel gelişimlerine yanıt verecek eğitim gereksinimlerinin belirlenmesi, hedeflerin saptanması, olanakların gözden geçirilmesi ve önceliklerin belirlenmesi aşamasıdır.

Soru 9

Eğitim etkinlikleri başlamadan önce, katılımcıların o eğitimle ilgili ön bilgi düzeyini ya da gereksinimlerini belirlemeye dönük yapılan değerlendirme türü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ön değerlendirme
B
Aşamalı değerlendirme
C
Ara değerlendirme
D
Son değerlendirme
E
Bütüncül değerlendirme
Açıklama:
Ön değerlendirme, eğitim etkinlikleri başlamadan önce katılımcıların o eğitimle ilgili ön bilgi düzeyini ya da gereksinimlerini belirlemeye dönük bir değerlendirmedir. Doğru cevap A'dır.

Soru 10

Eğitim programları devam ederken yapılan, amaçlara ne derece ulaşıldığını ve kullanılan öğretim yöntemlerinin ve stratejilerinin uygunluğunu belirlemeye dönük yapılan değerlendirme türü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ön değerlendirme
B
İzleme değerlendirmesi
C
Ara değerlendirme
D
Son değerlendirme
E
Bütüncül değerlendirme
Açıklama:
Ara değerlendirme, eğitim programları devam ederken yapılan, amaçlara ne derece ulaşıldığını ve kullanılan öğretim yöntemlerinin ve stratejilerinin uygunluğunu saptamaya ilişkin bir değerlendirmedir. Doğru cevap C'dir.

Soru 11

Son değerlendirmede aşağıda verilen sorulardan hangisine yanıt aranmaz?

Seçenekler

A
Katılımcılar eğitim sonunda başarılı oldu mu?
B
Katılımcıların eğitim hakkındaki duygu ve düşünceleri nelerdir?
C
Eğitim için ne kadar süre harcanmıştır?
D
Eğitim, tasarım sürecinde planlandığı gibi uygulandı mı?
E
Eğitime kaç kişi katılmıştır?
Açıklama:
Son değerlendirme genellikle eğitimin sonunda uygulanır ve şu sorulara yanıt aranır:

  • Katılımcılar eğitim sonunda başarılı oldu mu?

  • Katılımcıların eğitim hakkındaki duygu ve düşünceleri nelerdir?

  • Eğitim için ne kadar süre harcanmıştır?

  • Eğitim, tasarım sürecinde planlandığı gibi uygulandı mı?

  • Eğitimdeki sınırlılıklar ve aksaklıklar nelerdir?

  • Eğitimin maliyeti ne olmuştur?

  • Beklenilmeyen çıktılar nelerdir ? Doğru cevap E'dir.

Soru 12

Aşağıdakilerden hangisi katılımcıların tepkilerini ölçerken dikkat edilmesi gereken ilkelerinden birisi değildir?

Seçenekler

A
Tepki formu hazırlayın.
B
Sonucu belirleyin.
C
Bütün katılımcılardan yanıt alın.
D
Katılımcıların dürüst yanıtlar vermesini teşvik edin.
E
Ölçütlere göre tepkileri değerlendirin ve uygun eylem planı hazırlayın.
Açıklama:
Kirkpatrick (1998), katılımcıların tepkilerini ölçerken dikkat edilmesi gereken ilkeleri aşağıdaki şekilde listelemiştir:

  • Amaçlarınızı belirleyin.

  • Tepki formu hazırlayın.

  • Görüş ve önerilerin yazılmasını teşvik edin.

  • Bütün katılımcılardan yanıt alın.

  • Katılımcıların dürüst yanıtlar vermesini teşvik edin.

  • Kabul edilebilir ölçütler geliştirin.

  • Ölçütlere göre tepkileri değerlendirin ve uygun eylem planı hazırlayın.

  • Tepkileri uygun biçimde işe koşun. Doğru cevap B'dir.

Soru 13

Aşağıdakilerden hangisi Phillips'in önerdiği uygulanan eğitim programının etkilerinin diğer etkilerden ayrılması boyutunda kullanılabilecek bazı yaklaşımlar birisi değildir?

Seçenekler

A
Kontrol grubunun kullanılması
B
eğilimlerin çözümlenmesi
C
tahmin modelleri
D
üst yönetimin tahminleri
E
kalite uzmanının görüşlerinin alınması
Açıklama:
Phillips (1998b), uygulanan eğitim programının etkilerinin öteki etkilerden ayrılması boyutunda kullanılabilicek bazı yaklaşımlar önermiştir. Bunlar; kontrol grubunun kullanılması, eğilimlerin çözümlenmesi, tahmin modelleri, üst yönetimin, katılımcıların ve onların yöneticilerinin tahminleri, müşterinin, uzmanın ve astların görüşlerinin alınmasıdır.
Kontrol Grubu: Eğitim programlarının etkisini ayrıştırmakta kullanılan güvenilir yöntemlerden birisidir. Bu yaklaşımda, bir grup eğitim almakta ve diğer benzer bir grup ise eğitim almamaktadır. Performanslar arasındaki farklılık, genellikle eğitim programının etkisine bağlanır. Doğru oluşturulduğunda ve uygulandığında kontrol grubu eğitim programlarının etkilerini belirlemede kullanılabilecek en etkin yöntemdir. Uygulanan eğitim programı önemli bir farklılık ortaya çıkarırsa, eğitim almayan kontrol grubunda yer alan çalışanların da daha sonra eğitim alması sağlanmalıdır.
Eğilimlerin Çözümlenmesi: Bu yaklaşımda, eğitim programı öncesi çıktıları ile eğitim programı sonrası çıktıları karşılaştırılarak aradaki farklılıklar saptanır. Bu sonuç, eğitim programının etkileri olarak nitelendirilir. Bu yaklaşım, görece basit, ekonomik ve çok çaba gerektirmediği için tercih edilmektedir. Ancak, süreç içinde performansı etkileyen yönetim uygulamaları, örgüt kültürü ya da yetersiz donanım gibi öteki değişkenleri göz ardı edebilmektedir.
Tahmin Modelleri: Bu yaklaşımda, eğitimin etkilerini ayırmak için tahmin modelleri oluşturulur. Burada öncelikle hiç eğitim yapılmasaydı işletmede nasıl bir sonuç elde edileceğine ilişkin tahminler yapılır. Örneğin, varolan bilgi ve deneyimle uygulanması düşünülen proje nasıl sonuçlanacaktır? Daha sonra gerçek eğitimin tamamlanmasından sonraki sonuçlar, tahmini değerle karşılaştırılır ve eğitimin yararı belirlenir. Bu yaklaşım, eğilimlerin çözümlenmesi yöntemine göre daha analitik ve matematikseldir.
Katılımcıların Tahmini: Katılımcıların eğitim programı sonucunda kendi performansları hakkındaki gelişmeleri saptamasıdır. Burada katılımcıların kendi performansları konusundaki algıları ölçülmektedir. Eğitim programı sonrasında oluşan bu gelişmeyi tahmin etmeleri ya da bu konuda ne kadar ilerledikleri sorulur. Bu yaklaşımın en önemli sınırlılığı sadece tahmine dayalı olmasıdır. Bu nedenle elde edilen bilgi güvenilir olmayabilir. Katılımcıların
Yöneticilerinin Tahmini: Katılımcıların amirleri eğitimin etkisini belirlemeye çalışır. Bu süreçte, aynı tahmini yöneticilerin yapması istenir. Aynı sorular bu kez, katılımcıların yöneticilerine sorulmaktadır. Bu tahminde, yöneticilerin gözlemleri ve izlenimleri önemlidir. Bu yaklaşım da bir önceki yaklaşım gibi öznel olduğu için kendi içinde aynı sınırlılıkları göstermektedir.
Üst Yönetimin Tahmini: Üst yönetim eğitimin etkisini tahmin etmeye çalışır. Eğitim programına bağlı olarak oluşan gelişmelerin tahmin edildiği bir değer açıklanır. Bu yaklaşımda yönetim, tahmin etmek için doğru bilgiye sahip olmayabilir. Ayrıca, üst yönetimin baktığı işletmenin makro sonuçlarıyla eğitim sonuçları gibi mikro sonuçlar birbirleriyle uygun biçimde ilişkilendirilmelidir. Ancak, yöntemin uygulanması basit ve ekonomiktir.
Müşterilerin Görüşleri: Bazı durumlarda, müşterilerden de işgörenlerin performansları hakkında bilgi toplanabilir. Örneğin, işletmenin sunduğu ürün ve hizmet anlayışında farklılıkların oluşup oluşmadığı müşterilere sorulabilir. En sık kullanılan biçimi, müşterilerle doğrudan iletişim kuran işgörenlerin, satış ya da müşteri hizmetleri konusundaki eğitimlerinden bir süre sonra yapılan müşteri anketleri ya da telefon görüşmeleridir.
Uzman Görüşü: İşletmeden bağımsız olarak çalışan uzman kişilerin süreç içinde görüşlerinin alınmasıdır. Uzman, akademik eğitimine ve geçmiş performansına bakılarak özenle seçilmelidir.
Astların Görüşleri: Bazı durumlarda eğitime katılan işgörenlerin eğer varsa astlarından da bilgi toplanabilir. Astların, üstlerinin eğitim sonrası performanslarında ne oranda gelişme sağladığını tümüyle tahmin etmeleri beklenemez. Ancak, genellikle anket ve görüşmelerle toplanan bu bilgiler, eğitim sonrası performansa ait başka açılardan geribildirim sağlayarak diğer yaklaşımların sonuçlarına destek olabilir.

Soru 14

"Eğitim programı öncesi çıktıları ile eğitim programı sonrası çıktıları karşılaştırılarak aradaki farklılıklar saptanır. Bu sonuç, eğitim programının etkileri olarak nitelendirilir. Bu yaklaşım, görece basit, ekonomik ve çok çaba gerektirmediği için tercih edilmektedir."
Yukarıda açıklanan eğitim programının etkilerinin öteki etkilerden ayrılması boyutunda kullanılan yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Eğilimlerin Çözümlenmesi
B
Kontrol Grubu
C
Katılımcıların Tahmini
D
Katılımcıların Yöneticilerinin Tahmini
E
Üst Yönetimin Tahmini
Açıklama:
Eğilimlerin Çözümlenmesi: Bu yaklaşımda, eğitim programı öncesi çıktıları ile eğitim programı sonrası çıktıları karşılaştırılarak aradaki farklılıklar saptanır. Bu sonuç, eğitim programının etkileri olarak nitelendirilir. Bu yaklaşım, görece basit, ekonomik ve çok çaba gerektirmediği için tercih edilmektedir. Ancak, süreç içinde performansı etkileyen yönetim uygulamaları, örgüt kültürü ya da yetersiz donanım gibi öteki değişkenleri göz ardı edebilmektedir. Doğru cevap A'dır.

Soru 15

Eğitim sonuçlarının değerlendirilmesi sürecinde hangi aşama kullanılırsa kullanılsın, işlevsel bir değerlendirme yapabilmek için uyulması gereken bazı temel ölçütler bulunmaktadır. Aşağıdakilerden hangisi bu temel ölçütlerden birisi değildir?

Seçenekler

A
Kullanışlılık
B
Yapılabilirlik
C
Uygunluk
D
Doğruluk
E
Gerçeklik
Açıklama:
Eğitim sonuçlarının değerlendirilmesi sürecinde hangi aşama kullanılırsa kullanılsın, işlevsel bir değerlendirme yapabilmek için uyulması gereken bazı temel ölçütler bulunmaktadır. Bunlar; kullanışlılık, yapılabilirlik, uygunluk ve doğruluktur. Doğru cevap E'dir.

Soru 16

Eğitim programlarının değerlendirme sürecindeki ilk adım aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Verilerin toplanması
B
Raporlaştırma
C
Verilerin çözümlenmesi ve yorumlanması
D
Tasarımlama
E
Maliyet hesabı
Açıklama:
Değerlendirme sürecinde ilk adım, yapılacak etkinliklerin planlanmasının oluşturulduğu tasarım aşamasıdır. İyi tasarımlanmış bir değerlendirme, çalışma zamanı ve maliyeti en uygun düzeyde tutarak, ortaya çıkan bulgular ve önerilerin gücünü artırmakta ve sonuçlar üzerindeki olası tehditleri azaltarak değerlendirme kalitesini en üst düzeye çıkarmaktadır. Bu nedenle doğru cevap D seçeneğidir.

Soru 17

Eğitim programının duygusal sonuçlarının aşağıdakilerden hangisi ile ölçülmesi daha uygundur?

Seçenekler

A
Anket
B
Gözlem
C
Performans kayıtları
D
Raporlar
E
Başarı testi
Açıklama:
Verilen seçenekler arasında eğitim programının duygusal sonuçlarının ölçülmesi için en uygun olanı ankettir. Doğru cevap A seçeneğidir.

Soru 18

Aşağıdakilerden hangisi genel olarak anket sorularını geliştirme ve uygulama aşamalarında dikkat edilmesi gereken konularla ilgili doğru bir bilgi değildir?

Seçenekler

A
Sorular basit ve anlaşılır olmalıdır.
B
Yapılandırılmış seçenekler verilmemelidir.
C
Maddeleri ve sayfaları numaralandırılmalıdır.
D
Olumlu tümcelere ağırlık verilmelidir.
E
Sorularda yönlendirme içeren ifadelerden kaçınılmalıdır.
Açıklama:
Genel olarak anket sorularını geliştirme ve uygulama aşamalarında dikkat edilmesi gereken konular dahilinde yapılandırılmış seçenekler sağlanmasına özen gösterilmesi gerekmektedir. Bu doğrultuda B seçeneğinde verilen bilgi yanlıştır. Sorunun cevabı bu nedenle B seçeneğidir.

Soru 19

"Ölçme aracının, ilgili özelliğin gerçek büyüklüğüne yakın ölçme
yapabilme (hatasız ölçme) gücü" aşağıdakilerden hangisi ile ifade edilir?

Seçenekler

A
Geçerlik
B
Tutarlılık
C
Kullanışlılık
D
Objektiflik
E
Güvenirlik
Açıklama:
Güvenirlik; ölçme aracının, ilgili özelliğin gerçek büyüklüğüne yakın ölçme
yapabilme (hatasız ölçme) gücü; geçerlik ise ölçme aracının neyi ölçmek (hangi amaç) için geliştirilmişse, başka özellikleri karıştırmadan sadece o özelliği ölçebilme yeterliğidir. Doğru cevap E seçeneğidir.

Soru 20

Aşağıda verilen ölçütlerden hangisi değerlendirmenin, katılımcılara zarar vermeyecek biçimde yasal ve ahlaki ilkeleri göz önünde bulundurarak yürütülmesini ifade eder?

Seçenekler

A
Doğruluk
B
Yapılabilirlik
C
Uygunluk
D
Kullanışlılık
E
Objektiflik
Açıklama:
Uygunluk ölçütü değerlendirmenin, katılımcılara zarar vermeyecek biçimde yasal ve ahlaki ilkeleri göz önünde bulundurarak yürütülmesidir. Bu nedenle doğru cevap C seçeneğidir.

Soru 21

Bireylerin ya da nesnelerin herhangi bir özelliğe sahip olup olmadığını, sahipse ne derece sahip olduğu belirlenerek sonuçların simge, sıfat ya da sayılarla ifade edilmesine ne ad verilir?

Seçenekler

A
Araştırma
B
Ölçme
C
Değerlendirme
D
Çözümleme
E
Geliştirme
Açıklama:
Soruda tanımı verilen terim ölçmedir. Doğru cevap B'dir.

Soru 22

I. Ölçüm
II. Ölçüt
III. Değer yargısı
Hangisi ya da hangileri değerlendirmeyi oluşturan işlemlerdendir?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I, II
D
II, III
E
I, II, III
Açıklama:
Değerlendirme, ölçme sonucu elde edilen ve ölçüm dediğimiz gözlem verileri, verileri karşılaştıracak bir ölçüt ve en sonunda kararını verdiğimiz değer yargısından oluşmaktadır. Doğru cevap E'dir.

Soru 23

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerde eğitim programları planlanırken yürütülmesi gereken aşamalardan biri değildir?

Seçenekler

A
Çözümleme
B
Araştırma
C
Tasarımlama
D
Geliştirme
E
Uygulama
Açıklama:
Araştırma, işletmelerde eğitim programları planlanırken yürütülmesi gereken aşamalardan biri değildir. Doğru cevap B'dir.

Soru 24

Öğretme-öğrenme süreçlerinde kullanılacak olan materyallerin tasarımının
yapıldığı aşama aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Çözümleme
B
Tasarımlama
C
Geliştirme
D
Uygulama
E
Değerlendirme
Açıklama:
Bahsedilen süreç geliştirmedir. Doğru cevap C'dir.

Soru 25

Öğrenmenin iş yaşamına transferinin değerlendirildiği aşama aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Ön değerlendirme
B
Ara değerlendirme
C
Son değerlendirme
D
İzleme değerlendirmesi
E
Başlangıç değerlendirmesi
Açıklama:
Bahsedilen süreç izleme değerlendirmesidir. Doğru cevap D'dir.

Soru 26

Değerlendirme sürecinin ilk aşaması aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Tepkinin Değerlendirilmesi
B
Öğrenmenin Değerlendirilmesi
C
Davranışların Değerlendirilmesi
D
Sonuçların Değerlendirilmesi
E
Eğitim Yatırımının Değerlendirilmesi
Açıklama:
Değerlendirme sürecinin ilk aşaması tepkinin değerlendirilmesidir. Doğru cevap A'dır.

Soru 27

Değerlendirmenin etkinliğini ve verimliliğini artırmayı amaçlayan ölçüt aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Kullanışlılık
B
Yapılabilirlik
C
Uygunluk
D
Doğruluk
E
Güvenilirlik
Açıklama:
Yapılabilirlik, değerlendirmenin etkinliğini ve verimliliğini artırmayı amaçlamaktadır. Doğru cevap B'dir.

Soru 28

Katılımcıların eğitim programı hakkında değer, inanç, eğilim ve tercihlerini saptamaya yönelik araçlar nelerdir?

Seçenekler

A
Anketler
B
Ölçekler
C
Başarı testleri
D
Denetim listeleri
E
Gözlem formları
Açıklama:
Bahsedilen araçlar ölçeklerdir. Doğru cevap B'dir.

Soru 29

Aşağıdakilerden hangisi denetim listeleri ya da gözlem formları geliştirilirken dikkat edilmesi gereken hususlardan biri değildir?

Seçenekler

A
Katılımcıları yansız örneklemle seçmeye çalışmak
B
Gözlenebilecek olan davranışları ve işlem basamaklarını listelemek
C
Yalnızca bir gözlemci kullanmak
D
Gözlemcileri önceden yetiştirmek
E
Gözlem sonuçlarını bağlamsal bilgilerle desteklemek
Açıklama:
Denetim listeleri ya da gözlem formları geliştirilirken birden fazla gözlemci kullanılmalıdır. Doğru cevap C'dir.

Soru 30

I. Birey
II. Ortam
III. Ölçme aracı
Hangisi ya da hangilerinden kaynaklanan hatalar bir ölçme sonucuna etki edebilir?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I, II
D
II, III
E
I, II, III
Açıklama:
Bir ölçme sonucuna, katılımcının o gün hasta olması gibi bireyden; donanım eksikliği, yetersiz ışık gibi ölçme yapılan ortamdan; ölçmeyi yapan kişiden ya da iyi geliştirilmemiş ölçme aracından kaynaklanan hatalar karışabilir. Doğru cevap E'dir.

Soru 31

I. Bireyin boy uzunluğu II. Bireyin yaşı III. Bireyin kilosu IV. Bireyin Zekası Yukarıda verilenlerden hangisi dolaylı olarak ölçülebilen özelliklerden birisidir?

Seçenekler

A
I, II
B
II, III
C
III, IV
D
Yalnız II
E
Yalnız IV
Açıklama:
Bireyin zekâsı, kişiliği, eğitime karşı olan tutumu ve güdülenmesi gibi psikolojik özellikler dolaylı olarak ölçülebilen özelliklere örnek olarak gösterilebilir. Örneğin, bireyin eğitimden duyduğu memnuniyetini, ölçek maddelerine verdiği tepkilerden tahmin etmeye çalışırız. Görüldüğü gibi, fiziksel özellikleri ölçmek, psikolojik özellikleri ölçmeye göre daha kolaydır. Çünkü insanların psikolojik özelliklerinin doğrudan gözlenmesi mümkün değildir. Doğru cevap E'dir.

Soru 32

İşletmelerde eğitim programları planlanırken kullanılan örgütsel ve bireysel gelişimlerine yanıt verecek eğitim gereksinimlerinin belirlenmesi, hedeflerin saptanması, olanakların gözden geçirilmesi ve önceliklerin belirlenmesi aşaması hangisidir?

Seçenekler

A
Tasarımlama
B
Çözümleme
C
Geliştirme
D
Uygulama
E
Değerlendirme
Açıklama:
Çözümleme, örgütsel ve bireysel gelişimlerine yanıt verecek eğitim gereksinimlerinin belirlenmesi, hedeflerin saptanması, olanakların gözden geçirilmesi ve önceliklerin belirlenmesi aşamasıdır. Doğru cevap B'dir.

Soru 33

Öğretme-öğrenme süreçlerinde kullanılacak olan materyallerin tasarımının yapıldığı aşama hangisidir?

Seçenekler

A
Tasarımlama
B
Çözümleme
C
Geliştirme
D
Uygulama
E
Değerlendirme
Açıklama:
Geliştirme, öğretme-öğrenme süreçlerinde kullanılacak olan materyallerin tasarımının yapıldığı aşamadır. Doğru cevap C'dir.

Soru 34

Eğitim etkinlikleri başlamadan önce katılımcıların o eğitimle ilgili ön bilgi düzeyini ya da gereksinimlerini belirlemeye dönük bir değerlendirmeye ne ad verilir?

Seçenekler

A
Başlangıç değerlendirmesi
B
Ön izlenim
C
Öngörü
D
Ön değerlendirme
E
Ön test
Açıklama:
Ön değerlendirme, eğitim etkinlikleri başlamadan önce katılımcıların o eğitimle ilgili ön bilgi düzeyini ya da gereksinimlerini belirlemeye dönük bir değerlendirmedir. Doğru cevap D'dir.

Soru 35

Ölçülecek özellik somut olarak doğrudan gözlenebiliyorsa ve bu özellik, ölçmede kullanılan aracın niteliğiyle aynı ise eğitimde buna ne ad verilir?

Seçenekler

A
doğrudan ölçme
B
dolaylı ölçme
C
ölçüm
D
ölçüt
E
değer yargısı
Açıklama:
Ölçülecek özellik somut olarak doğrudan gözlenebiliyorsa ve bu özellik, ölçmede kullanılan aracın
niteliğiyle aynı ise buna doğrudan ölçme denir. Örneğin; bireyin ağırlığı, boy uzunluğu ve eğitimlere
katılım sıklığı gibi fiziksel özellikler doğrudan ölçülebilir.
Doğru cevap a'dır.

Soru 36

Örgütsel ve bireysel gelişimlerine yanıt verecek eğitim gereksinimlerinin belirlenmesi, hedeflerin saptanması, olanakların gözden geçirilmesi ve önceliklerin belirlenmesi aşaması aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Tasarımlama
B
Çözümleme
C
Geliştirme
D
Uygulama
E
Değerlendirme
Açıklama:
Çözümleme, örgütsel ve bireysel gelişimlerine yanıt verecek eğitim gereksinimlerinin belirlenmesi,
hedeflerin saptanması, olanakların gözden geçirilmesi ve önceliklerin belirlenmesi aşamasıdır.
Doğru cevap b'dir.

Soru 37

Saptanan gereksinimleri karşılayacak eğitim amaçlarının belirlenmesi, öngörülen yeterlikleri kazandıracak içeriğin düzenlenmesi, öğretim yöntemlerinin seçilmesi, öğretim stratejilerinin geliştirilmesi ve amaçlara ulaşma düzeyini değerlendirmeye dönük ölçme araçlarının hazırlandığı aşama aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Çözümleme
B
Geliştirme
C
Tasarımlama
D
Uygulama
E
Değerlendirme
Açıklama:
Tasarımlama, saptanan gereksinimleri karşılayacak eğitim amaçlarının belirlenmesi, öngörülen yeterlikleri kazandıracak içeriğin düzenlenmesi, öğretim yöntemlerinin seçilmesi, öğretim stratejilerinin geliştirilmesi ve amaçlara ulaşma düzeyini değerlendirmeye dönük ölçme araçlarının hazırlandığı aşamadır.
Doğru cevap c'dir.

Soru 38

Öğretme-öğrenme süreçlerinde kullanılacak olan materyallerin tasarımının yapıldığı aşama aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Çözümleme
B
Tasarımlama
C
Uygulama
D
Geliştirme
E
Değerlendirme
Açıklama:
Geliştirme, öğretme-öğrenme süreçlerinde kullanılacak olan materyallerin tasarımının yapıldığı aşamadır

Soru 39

Aşağıdakilerden hangisi son değerlendirmede aranan yanıtlardan biri değildir?

Seçenekler

A
Katılımcılar eğitim sonunda başarılı oldu mu?
B
Katılımcıların eğitim hakkındaki duygu ve düşünceleri nelerdir?
C
Eğitim için ne kadar süre harcanmıştır?
D
Eğitim, tasarım sürecinde planlandığı gibi uygulandı mı?
E
Öğretmen süreçten keyif aldı mı?
Açıklama:
Son değerlendirme genellikle eğitimin sonunda uygulanır ve şu sorulara yanıt aranır:
• Katılımcılar eğitim sonunda başarılı oldu mu?
• Katılımcıların eğitim hakkındaki duygu ve düşünceleri nelerdir?
• Eğitim için ne kadar süre harcanmıştır?
• Eğitim, tasarım sürecinde planlandığı gibi uygulandı mı?
• Eğitimdeki sınırlılıklar ve aksaklıklar nelerdir?
• Eğitimin maliyeti ne olmuştur?
• Beklenilmeyen çıktılar nelerdir?
Son değerlendirmenin çıktısı, süreç odaklı değil sonuç odaklıdır.
Doğru cevap e'dir.

Soru 40

Eğitimin değerlendirilme aşamasında vurgulanan iki özellik aşağıdakilerden hangisinde belirtilmiştir ?

Seçenekler

A
Sistematik-tarafsız
B
Bütüncül- kapsayıcı
C
Etkili- verimli
D
Zamanlı- kontrollü
E
Esneklik- geçerlilik
Açıklama:
Sonuç olarak bir kez daha yinelemek gerekirse değerlendirme; planlanmış olan, devam eden veya tamamlanmış olan bir eğitimin mümkün olan en sistematik ve tarafsız biçimde değerlendirilmesidir. Burada amaçlanan şey belirlenen amaçların geçerliliğini, etkililiği ve verimliliği, yaratılan etkiyi ve sürdürülebilirliği tespit etmek suretiyle karar alma süreçlerine çıkarılan derslerin yansıtılmasıdır. Doğru cevap A'dır.

Soru 41

Aşağıdakilerden hangisi değerlendirme sürecinin ilk aşaması nedir?

Seçenekler

A
Davranışların Değerlendirilmesi
B
Öğrenmenin Değerlendirilmesi
C
Tepkinin Değerlendirilmesi
D
Sonuçların Değerlendirilmesi
E
Eğitim Yatırımının Değerlendirilmesi
Açıklama:
Tepkinin Değerlendirilmesi Değerlendirme sürecinin ilk aşamasıdır. Doğru cevap C'dir.

Soru 42

Hangisi, katılımcıların tepkilerini ölçerken dikkat edilmesi gereken ilkelerinden birisi değildir ?

Seçenekler

A
Amaçlarınızı belirleyin.
B
Tepkileri uygun biçimde işe koşun.
C
Ölçütlere göre tepkileri değerlendirin ve uygun eylem planı hazırlayın.
D
Bütün katılımcılardan yanıt alın.
E
Tüm katılımcıların fikrini alın.
Açıklama:
Kirkpatrick (1998), katılımcıların tepkilerini ölçerken dikkat edilmesi gereken ilkeleri aşağıdaki şekilde listelemiştir:

  • Amaçlarınızı belirleyin.

  • Tepki formu hazırlayın.

  • Görüş ve önerilerin yazılmasını teşvik edin.

  • Bütün katılımcılardan yanıt alın.

  • Katılımcıların dürüst yanıtlar vermesini teşvik edin.

  • Kabul edilebilir ölçütler geliştirin.

  • Ölçütlere göre tepkileri değerlendirin ve uygun eylem planı hazırlayın.

  • Tepkileri uygun biçimde işe koşun. Doğru cevap E'dir.

Soru 43

Eğitim sonrası kâr, satışlar, müşteri memnuniyeti, şikâyetler, kazalar, kalite ve devamsızlık gibi konuların etkileri değerlendirilir. Sonuç raporu; üretimin arttığı, kalitenin iyileştirildiği, kazaların sıklığında azalma olduğu, satışların ve kârın arttığı gibi konuları içermelidir. Kısaca, bu aşamada eğitim programının etkililiği ölçülür. Eğitimin etkililiği, işletmenin ve eğitime katılan iş görenlerin eğitimden gördüğü yararı ifade etmektedir. Söz edilen değerlendirme türü hangisidir?

Seçenekler

A
Davranışların Değerlendirilmesi
B
Öğrenmenin Değerlendirilmesi
C
Tepkinin Değerlendirilmesi
D
Sonuçların Değerlendirilmesi
E
Eğitim Yatırımının Değerlendirilmesi
Açıklama:
Sonuca dönük değerlendirmede, eğitim sonrası kâr, satışlar, müşteri memnuniyeti, şikâyetler, kazalar, kalite ve devamsızlık gibi konuların etkileri değerlendirilir. Sonuç raporu; üretimin arttığı, kalitenin iyileştirildiği, kazaların sıklığında azalma olduğu, satışların ve kârın arttığı gibi konuları içermelidir. Kısaca, bu aşamada eğitim programının etkililiği ölçülür. Doğru cevap D'dir.

Soru 44

Eğitimin sonucunun parasal değeriyle eğitim programının maliyetini karşılaştırdığı beşinci ve son aşama aşağıdakilerden hangisidir ?

Seçenekler

A
Davranışların Değerlendirilmesi
B
Öğrenmenin Değerlendirilmesi
C
Tepkinin Değerlendirilmesi
D
Sonuçların Değerlendirilmesi
E
Eğitim Yatırımının Değerlendirilmesi
Açıklama:
Eğitim Yatırımının Değerlendirilmesi Jack Phillips, eğitimin sonucunun parasal değeriyle eğitim programının maliyetini karşılaştırdığı beşinci ve son aşamayı eklemiştir. Doğru cevap E'dir.

Soru 45

Eğitim sonuçlarının değerlendirilmesi sürecinde hangi aşama kullanılırsa kullanılsın, işlevsel bir değerlendirme yapabilmek için uyulması gereken bazı temel ölçütler bulunmaktadır. Hangisi bunlardan birisi değildir ?

Seçenekler

A
Erişebilirlik
B
Kullanışlılık
C
Uygunluk
D
Doğruluk
E
Yapılabilirlik
Açıklama:
Eğitim sonuçlarının değerlendirilmesi sürecinde hangi aşama kullanılırsa kullanılsın, işlevsel bir değerlendirme yapabilmek için uyulması gereken bazı temel ölçütler bulunmaktadır. Bunlar; kullanışlılık, yapılabilirlik, uygunluk ve doğruluk olmak üzere dört başlık olarak aşağıda açıklanmıştır. Doğru cevap A'dır.

Soru 46

Öğrenmenin iş yaşamına transferinin değerlendirilmesini kapsayan sistemin geliştirmesine dönük olarak yapılan değerlendirme aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
İzleme Değerlendirmesi
B
Son Değerlendirme
C
Ara Değerlendirme
D
Ön Değerlendirme
E
İlk Değerlendirme
Açıklama:
Sistemin geliştirmesine dönük olarak yapılan izleme değerlendirmesi, öğrenmenin iş yaşamına
transferinin değerlendirilmesidir. Eğitim programlarının tamamlayarak görevi başına dönen
katılımcıların, öğrendikleri bilgi, beceri ve davranışlarını görevlerinde uygulama başarılarının
izlenmesiyle yapılan bir değerlendirme türüdür. Başka bir deyişle, bireylerin öğrendikleri bilgi, beceri ve
davranışların kalıcılığı ve bunun etkileri değerlendirilir.
Doğru cevap a'dır.

Soru 47

Günümüzde kullanılan pek çok değerlendirme yaklaşımlarının başlangıcı, öğretim tasarımının sistematik kuramlarına dayanmaktadır. Bu yaklaşımlarda daha çok amaca dönük değerlendirme yöntemlerinden biri olarak kullanılan, hiyerarşik olarak betimlenen, katılımcıların tepkisinin, öğrenme miktarının, iş yaşamındaki davranışlarının ve gözlenen etkisinin ölçüldüğü dört aşamalı olan, 1959 yılında geliştirilmiş değerlendirme modeli aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Phillips Değerlendirme Modeli
B
Kirkpatrick Değerlendirme Modeli
C
Getty Değerlendirme Modeli
D
ASTD Değerlendirme Modeli
E
Hassett Değerlendirme Modeli
Açıklama:
Günümüzde kullanılan pek çok değerlendirme yaklaşımlarının başlangıcı, öğretim tasarımının sistematik
kuramlarına dayanmaktadır. Bu yaklaşımlarda daha çok amaca dönük değerlendirme yöntemlerinden biri
olan Kirkpatrick Değerlendirme Modeli kullanılmaktadır (Phillips, 1991). Donald Kirkpatrick tarafından
1959 yılında geliştirilmiş bu modelde, hiyerarşik olarak betimlenen, katılımcıların tepkisinin, öğrenme
miktarının, iş yaşamındaki davranışlarının ve gözlenen etkisinin ölçüldüğü dört aşamalı bir değerlendirme
modeli sunulmuştur (Kirkpatrick, 2000).
Doğru cevap b'dir.

Soru 48

Aşağıdakilerden hangisi katılımcıların tepkilerini ölçerken dikkat edilmesi gereken ilkelerden biri değildir?

Seçenekler

A
Amaçlarınızı belirleyin.
B
Tepki formu hazırlayın.
C
Kabul edilemez ölçütler geliştirin.
D
Bütün katılımcılardan yanıt alın.
E
Ölçütlere göre tepkileri değerlendirin ve uygun eylem planı hazırlayın.
Açıklama:
Kirkpatrick (1998), katılımcıların tepkilerini ölçerken dikkat edilmesi gereken ilkeleri aşağıdaki
şekilde listelemiştir:
• Amaçlarınızı belirleyin.
• Tepki formu hazırlayın.
• Görüş ve önerilerin yazılmasını teşvik edin.
• Bütün katılımcılardan yanıt alın.
• Katılımcıların dürüst yanıtlar vermesini teşvik edin.
• Kabul edilebilir ölçütler geliştirin.
• Ölçütlere göre tepkileri değerlendirin ve uygun eylem planı hazırlayın.
• Tepkileri uygun biçimde işe koşun.
Doğru cevap c'dir.

Soru 49

Aşağıdakilerden hangisi eğitimin sonuçlarını ölçerken dikkat edilmesi gereken ilkelerden biri değildir?

Seçenekler

A
Uygulayabilirseniz kontrol grubu kullanın.
B
Elde edilecek sonuçlar için belirli bir süre bekleyin.
C
Eğitim programı uygulamasının hem öncesinde hem de sonrasında değerlendirme yapın.
D
Maliyeti önemsemeyin.
E
Belirli zaman aralıklarında değerlendirmeyi tekrar yapın.
Açıklama:
Kirkpatrick (1998), eğitimin sonuçlarını ölçerken dikkat edilmesi gereken ilkeleri aşağıdaki şekilde
listelemiştir:
• Uygulayabilirseniz kontrol grubu kullanın.
• Elde edilecek sonuçlar için belirli bir süre bekleyin.
• Eğitim programı uygulamasının hem öncesinde hem de sonrasında değerlendirme yapın.
• Belirli zaman aralılarında değerlendirmeyi tekrar yapın.
• Fayda ve maliyeti göz önünde bulundurun.
• Sonuçları ispatı mümkün değilse kanıtların yeterli olduğunu unutmayın.
Doğru cevap d'dir.

Soru 50

Aşağıdakilerden hangisi değerlendirme sürecinin aşamalarından biri değildir?

Seçenekler

A
Tasarımlama
B
Verilerin Toplanması
C
Verilerin Çözümlenmesi ve Yorumlanması
D
Raporlaştırma
E
Yapılabilirlik
Açıklama:
Yapılabilirlik değerlendirme ölçütlerinden biridir. Doğru cevap e'dir.

Soru 51

Değerlendirme sürecinin ikinci basamağı aşağıdakilerden hangisidir ?

Seçenekler

A
Ölçüm
B
Ölçüt
C
Değer
D
Ölçme
E
Doğrudan ölçme
Açıklama:
Değerlendirme, ölçme sonuçlarını bir ölçütle karşılaştırılarak ölçülen özellik hakkında bir karar verme sürecidir. Görüldüğü üzere değerlendirme, ölçmeyi takip eden bir süreçtir. Özetle değerlendirme, üç ardışık işlemden oluşmaktadır. Bunlar; ölçme sonucu elde edilen ve ölçüm dediğimiz gözlem verileri, verileri karşılaştıracak bir ölçüt ve en sonunda kararını verdiğimiz değer yargısından oluşmaktadır.

Soru 52

Öğretme-öğrenme süreçlerinde kullanılacak olan materyallerin tasarımının yapıldığı aşamaya ne ad verilir ?

Seçenekler

A
Tasarımlama
B
Geliştirme
C
Çözümleme
D
Değerlendirme
E
Uygulama
Açıklama:
Çözümleme, örgütsel ve bireysel gelişimlerine yanıt verecek eğitim gereksinimlerinin belirlenmesi, hedeflerin saptanması, olanakların gözden geçirilmesi ve önceliklerin belirlenmesi aşamasıdır.
Tasarımlama, saptanan gereksinimleri karşılayacak eğitim amaçlarının belirlenmesi, öngörülen yeterlikleri kazandıracak içeriğin düzenlenmesi, öğretim yöntemlerinin seçilmesi, öğretim stratejilerinin geliştirilmesi ve amaçlara ulaşma düzeyini değerlendirmeye dönük ölçme araçlarının hazırlandığı aşamadır.
Geliştirme, öğretme-öğrenme süreçlerinde kullanılacak olan materyallerin tasarımının yapıldığı aşamadır.
Uygulama aşaması, eğitimlerin sağlıkla yürütülebilmesi için gerçekleştirilecek olan uygulamanın planlanması aşamasıdır.
Değerlendirme aşaması ise, eğitimlerin uygulamada sınanmasına ilişkin çalışmalar ve bu çalışmalardan elde edilen geribildirime dayalı olarak verilen kararlardır

Soru 53

Değerlendirme sürecinin aşamaları düşünüldüğünde sürecin ikinci aşaması aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru olarak verilmiştir ?

Seçenekler

A
Değerlendirmeye karar verilmesi
B
Tasarımlama
C
Veri toplama
D
Çözümleme
E
Raporlaştırma
Açıklama:
Değerlendirme süreci aşağıdaki görselde görüldüğü üzere, hiyerarşik olarak ilerlemektedir.
İkinci basamakta tasarımlama işlemleri yer almaktadır.

Soru 54

Eğitimlerin uygulamada sınanmasına ilişkin çalışmalar ve bu çalışmalardan elde edilen geribildirime dayalı olarak verilen karar aşağıdaki kavramlardan hangisi ile ifade edilir?

Seçenekler

A
Tasarımlama
B
Geliştirme
C
Uygulama
D
Değerlendirme
E
Çözümleme
Açıklama:
Çözümleme, örgütsel ve bireysel gelişimlerine yanıt verecek eğitim gereksinimlerinin belirlenmesi, hedeflerin saptanması, olanakların gözden geçirilmesi ve önceliklerin belirlenmesi aşamasıdır.
Tasarımlama, saptanan gereksinimleri karşılayacak eğitim amaçlarının belirlenmesi, öngörülen yeterlikleri kazandıracak içeriğin düzenlenmesi, öğretim yöntemlerinin seçilmesi, öğretim stratejilerinin geliştirilmesi ve amaçlara ulaşma düzeyini değerlendirmeye dönük ölçme araçlarının hazırlandığı aşamadır.
Geliştirme, öğretme-öğrenme süreçlerinde kullanılacak olan materyallerin tasarımının yapıldığı aşamadır.
Uygulama aşaması, eğitimlerin sağlıkla yürütülebilmesi için gerçekleştirilecek olan uygulamanın planlanması aşamasıdır.

Soru 55

İngilizce öğretmeni olan Ferhat Bey sene başında seviye tespit sınavı yapmıştır. Bu sınav hangi tür değerlendirmeye örnektir ?

Seçenekler

A
Ön değerlendirme
B
Ara değerlendirme
C
Nihai değerlendirme
D
Son değerlendirme
E
Sürekli değerlendirme
Açıklama:
Ön değerlendirme, eğitim etkinlikleri başlamadan önce katılımcıların o eğitimle ilgili ön bilgi düzeyini ya da gereksinimlerini belirlemeye dönük bir değerlendirmedir. Sene başında yapılan bu sınav bir ön değerlendirme örneğidir.

Soru 56

Aşağıdakilerden hangisi son değerlendirme ile cevap aranan sorulardan biri değildir?

Seçenekler

A
Katılımcılar eğitim sonunda başarılı oldu mu?
B
Eğitim, tasarım sürecinde planlandığı gibi uygulandı mı?
C
Eğitimin maliyeti ne olmuştur?
D
Eğitimdeki sınırlılıklar ve aksaklıklar nelerdir
E
Katılımcıların başlangıç düzeyi seviyeleri nedir ?
Açıklama:
Son değerlendirme genellikle eğitimin sonunda uygulanır ve şu sorulara yanıt aranır:

  • Katılımcılar eğitim sonunda başarılı oldu mu?

  • Katılımcıların eğitim hakkındaki duygu ve düşünceleri nelerdir?

  • Eğitim için ne kadar süre harcanmıştır?

  • Eğitim, tasarım sürecinde planlandığı gibi uygulandı mı?


Başlangıç düzeyini belirlemek ön değerlendirme aşamasında yanıt aranan bir durumdur.

Soru 57

Aşağıdakilerden hangisi eğitimde çalışanın eğitim tepkilerini değerlendirirken dikkat edilmesi gereken ilkelerden biri değildir?

Seçenekler

A
Koordinasyonu sağlamak
B
Amaçları belirlemek
C
Ölçütler geliştirmek
D
Tüm katılımcıları sürece dahil etmek
E
Eylem planı kullanmak
Açıklama:
Kirkpatrick (1998), katılımcıların tepkilerini ölçerken dikkat edilmesi gereken ilkeleri aşağıdaki şekilde listelemiştir:

  • Amaçlarınızı belirleyin.

  • Tepki formu hazırlayın.

  • Görüş ve önerilerin yazılmasını teşvik edin.

  • Bütün katılımcılardan yanıt alın.

  • Katılımcıların dürüst yanıtlar vermesini teşvik edin.

  • Kabul edilebilir ölçütler geliştirin.

  • Ölçütlere göre tepkileri değerlendirin ve uygun eylem planı hazırlayın.

  • Tepkileri uygun biçimde işe koşun.


Kontrol grubu kullanmak daha çok eğitim faaliyetlerinin değerlendirilmesinde söz konusu olan bir durumdur.

Soru 58

Değerlendirme sonuçlarını gerçeğe uygun ve güvenilir biçimde olduğu gibi yansıtılması hangi kavramla ifade edilmektedir ?

Seçenekler

A
Kullanışlılık
B
Yapılabilirlik
C
Uygunluk
D
Doğruluk
E
Hazırbulunuşluk
Açıklama:
Kullanışlılık Uygulanan eğitim programlarının sonuçlarını elde etmek isteyen bölümün ya da bireylerin gereksinimlerini karşılamaya dönük bilgilerin üretilmesidir.
Yapılabilirlik Bu ölçüt, değerlendirmenin etkinliğini ve verimliliğini artırmayı amaçlamaktadır. Değerlendirme gerçekçi, tamamlanabilir ve ekonomik olmalıdır.
Uygunluk Bu ölçüt değerlendirmenin, katılımcılara zarar vermeyecek biçimde yasal ve ahlaki ilkeleri göz önünde bulundurarak yürütülmesidir.
Doğruluk ölçütü, değerlendirme sonuçlarını gerçeğe uygun ve güvenilir biçimde olduğu gibi yansıtılmasını amaçlamaktadır.
Hazırbulunuşluk ise bir değerlendirme ölçütü değil bir gelişim kavramıdır.

Soru 59

Aşağıdaki ölçme araçlarından hangisi davranışsal sonuçları değerlendirmek için daha uygundur?

Seçenekler

A
Tutum ölçekleri
B
Denetim listesi
C
Raporlar
D
Anket
E
Başarı testi
Açıklama:
Başarı testleri daha çok bilişsel süreçleri, tutum ölçekleri ve anketler daha çok duygusal sonuçları , raporlar genel sonuçları değerlendirmek için kullanılır. Davranışsal sonuçları değerlendirmek için gözlem, görüşme ve denetim listesi tekniklerinden yararlanılmaktadır.

Soru 60

Ölçek maddeleri geliştirme süreci ile ilgili verilen bilgilerden hangisi yanlıştır ?

Seçenekler

A
Olumlu ifade ve olumsuz ifadeler dengeli dağılmalıdır.
B
Açık bir dil kullanılmalıdır.
C
İfadeler olabildiğince kısa olmalıdır.
D
Aynı anda bir kaç kavramı ölçen sorular tercih sebebidir.
E
Genellikle, asla, hiçbiri gibi kelimeler kullanılmamalıdır.
Açıklama:
Ölçek maddelerini geliştirme aşamasında bazı konulara dikkat etmekte yarar bulunmaktadır. Bunları kısaca aşağıdaki biçimde belirtmek olanaklıdır:

  • Olumlu ve olumsuz ifadeleri dengeli dağıtın.

  • Olabildiğince tek kavramla ilişkili ifadeler kullanın.

  • Katılımcıların tümünün onaylayacağı ya da onaylamayacağı ifadelerden kaçının.

  • Cümlelerde “genellikle, daima, tümü, hiçbiri, asla” gibi sözcükler kullanmayın.

  • Açık ve basit bir dille doğrudan ifadeler kullanın.

  • Belirsizlik taşıyan ve her anlama gelebilecek ifadeler kullanmayın.

  • Kültürel olarak duyarlılık yansıtan sorular sormayın.

  • Her ifadeyi olabildiğince kısa yazın.

Soru 61

İlgili özelliğin gerçek büyüklüğüne yakın ölçme yapabilme (hatasız ölçme) gücüne ne ad verilir?

Seçenekler

A
Güvenirlik
B
Geçerlik
C
Kullanışlılık
D
Uygunluk
E
Yapılabilirlik
Açıklama:
Geçerlik ölçme aracının neyi ölçmek (hangi amaç) için
geliştirilmişse, başka özellikleri karıştırmadan sadece o özelliği ölçebilme yeterliğidir.
Kullanışlılık Uygulanan eğitim programlarının sonuçlarını elde etmek isteyen bölümün ya da bireylerin gereksinimlerini karşılamaya dönük bilgilerin üretilmesidir.
Yapılabilirlik Bu ölçüt, değerlendirmenin etkinliğini ve verimliliğini artırmayı amaçlamaktadır. Değerlendirme gerçekçi, tamamlanabilir ve ekonomik olmalıdır.
Uygunluk Bu ölçüt değerlendirmenin, katılımcılara zarar vermeyecek biçimde yasal ve ahlaki ilkeleri göz önünde bulundurarak yürütülmesidir.
Güvenirlik; ölçme aracının, ilgili özelliğin gerçek büyüklüğüne yakın ölçme yapabilme (hatasız ölçme) gücü olarak ifade edilir.

Soru 62

Aşağıdakilerden hangisi katılımcıların tepkilerini ölçerken dikkat edilmesi gereken ilkelerden birisi değildir?

Seçenekler

A
Amaçların belirlenmesi
B
Belirli katılımcılardan yanıt alınması
C
Tepki formunun hazırlanması
D
Kabul edilebilir ölçütlerin geliştirilmesi
E
Uygun eylem planının hazırlanması
Açıklama:
Eğitimde ölçme ve değerlendirme kavramlarını açıklayabileceksiniz.

Soru 63

Aşağıdaki ifadelerden hangisi/ hangiler doğrudur?I. Ölçme, bireylerin ya da nesnelerin herhangi bir özelliğe sahip olup olmadığını, sahipse ne derece sahip olduğu belirlenerek sonuçların simge, sıfat ya da sayılarla ifade edilmesidir.II. Ölçülecek özellik somut olarak doğrudan gözlenebiliyorsa ve bu özellik, ölçmede kullanılan aracın niteliğiyle aynı ise buna dolaylı ölçme denir.III. Doğrudan ölçmede, ölçülecek özellik doğrudan değil de kendisiyle ilgili olduğu kabul edilen başka bir değişken gözlenerek ölçülür.

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yanız II
C
I, II
D
II, III
E
I, III
Açıklama:
Eğitimde ölçme ve değerlendirme kavramlarını açıklayabileceksiniz.

Soru 64

Aşağıdakilerden hangisi doğrudan ölçülebilen özelliklere bir örnektir?

Seçenekler

A
Bireyin zekâsı
B
Bireyin kişiliği
C
Eğitimlere katılım sıklığı
D
Eğitime karşı olan tutumu
E
Güdülenmesi
Açıklama:
Eğitimde ölçme ve değerlendirme kavramlarını açıklayabileceksiniz.

Soru 65

Eğitim sonuçlarının değerlendirilmesi ile olan aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Seçenekler

A
Ön değerlendirme, eğitim programları devam ederken yapılan, amaçlara ne derece ulaşıldığını ve kullanılan öğretim yöntemlerinin ve stratejilerinin uygunluğunu saptamaya ilişkin bir değerlendirmedir.
B
Teknik beceri gerektiren eğitimler ya da yabancı dil eğitimleri için yapılan seviye belirleme testleri ara değerlendirme sürecinde yapılmaktadır.
C
Ara değerlendirmenin amacı, uygulanan eğitim sisteminin amaçlara ulaşıp ulaşmadığını belirlemek ve gelecekteki kullanımına ilişkin karar vermektir.
D
İzleme değerlendirmesi, eğitim programlarının tamamlayarak görevi başına dönen katılımcıların, öğrendikleri bilgi, beceri ve davranışlarını görevlerinde uygulama başarılarının izlenmesiyle yapılan bir değerlendirme türüdür.
E
Ara değerlendirmenin çıktısı, genellikle bir eylem planıdır. Bu planın ortaya çıkarılabilmesi için öncelikle son değerlendirme sonuçları kullanılmakta ve gelecekteki uygulamalar için stratejik plan hazırlanmaktadır.
Açıklama:
Eğitimde ölçme ve değerlendirme kavramlarını açıklayabileceksiniz.

Soru 66

Aşağıda hangi değerlendirme aşamasından söz edilmektedir?“Değerlendirme sürecinde ilk adım, yapılacak etkinliklerin planlanmasının oluşturulduğu bu aşamadır. Bu aşamasında ilk yapılması gereken iş, değerlendirme amacının belirlenmesidir. Ayrıca bu aşamada, değerlendirmenin başarı ölçütleri de seçilmelidir. Değerlendirmenin başarı ölçütleri seçildikten sonra, değerlendirmede hangi yaklaşım türünün kullanılacağına karar verilmelidir.”

Seçenekler

A
Değerleendirilmeye karar verilmesi
B
Tasarımlama
C
Verilerin toplanması
D
Verilerin cözümlenmesi ve yorumlanması
E
Raporlaştırma
Açıklama:
Değerlendirme ölçütlerini betimleyecek, Değerlendirme sürecinin aşamalarını tartışabileceksiniz.

Soru 67

Belirli bir konuyla ilgili fikirleri, görüşleri, tercihleri, davranışları, beklentileri ve eğilimleri belirlemek amacıyla seçeneklere dayalı bilgi toplayan araçlara ne isim verilir?

Seçenekler

A
Denetim listesi
B
Ölçek
C
Başarı testi
D
Gözlem formları
E
Anket
Açıklama:
Değerlendirme amacına göre uygun ölçme aracını belirleyebilecek bilgi ve becerilere sahip olabileceksiniz.

Soru 68

İşletmelerde verilen eğitimlerin uzun dönemli etkilerini araştırmak için yapılan değerlendirme türü aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
İzleme değerlendirmesi
B
Öntest
C
Ara değerlendirme
D
Son değerlendirme
E
Ön değerlendirme
Açıklama:
Eğitim sonuçlarını değerlendirme yaklaşımlarını karşılaştırabileceksiniz.

Soru 69

Kirkpatrick/Phillips Değerlendirme Modeli kaç aşamadan oluşmaktadır?

Seçenekler

A
4
B
5
C
6
D
7
E
8
Açıklama:
Değerlendirme ölçütlerini betimleyecek, Değerlendirme sürecinin aşamalarını tartışabileceksiniz.

Soru 70

Phillips, uygulanan eğitim programının etkilerinin öteki etkilerden ayrılması boyutunda kullanılabilicek bazı yaklaşımlar önermiştir. Aşağıdakilerden hangisi bu yaklaşımlardan birisi değildir?

Seçenekler

A
Kontrol grubu
B
Tahmin modelleri
C
Tepkinin değerlendirilmesi
D
Müşterilerin görüşleri
E
Eğilimlerin çözümlenmesi
Açıklama:
Eğitim sonuçlarını değerlendirme yaklaşımlarını karşılaştırabileceksiniz.

Soru 71

Eğitim sonuçlarının değerlendirilmesi sürecinde işlevsel bir değerlendirme yapabilmek için uyulması gereken bazı temel ölçütler bulunmaktadır. Aşağıdakilerden hangisi bu temel ölçütlerden birisi değildir?

Seçenekler

A
Kullanışlılık
B
Yapılabilirlik
C
Uygunluk
D
Verimlilik
E
Doğruluk
Açıklama:
Eğitim sonuçlarını değerlendirme yaklaşımlarını karşılaştırabileceksiniz.

Soru 72

Likert tipi veri toplama araçları aşağıdakilerden hangisine bir örnektir?

Seçenekler

A
Gözlem formları
B
Denetim listeleri
C
Başarı testleri
D
Anketler
E
Ölçekler
Açıklama:
Değerlendirme ölçütlerini betimleyecek, Değerlendirme sürecinin aşamalarını tartışabileceksiniz.

Soru 73

Ölçmeyi takip eden bir süreç olan ve üç ardışık işlemden oluşan değerlendirme de “ölçüm” olarak adlandırılan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Gözlem
B
Analiz
C
Ölçüt
D
Değer
E
Çözüm
Açıklama:
Eğitimde ölçme ve değerlendirme kavramlarını açıklayabileceksiniz.

Soru 74

İşletmelerde, eğitim sonuçlarının değerlendirilmesinde ön değerlendirmenin önemi nedir?

Seçenekler

A
Eğitim programının belirlenen amaçlara ne derece ulaştığının belirlenmesi
B
Eğitim programlarının amaca ne derece ulaştığının belirlenmesi
C
Eğitim öncesi gereksinimlerin belirlenmesi
D
Teknik beceri gerektirmeyen gereksinimlerin belirlenmesi
E
Uygulanacak eğitim sisteminin amaçlara ulaşıp ulaşmadığını belirlemek
Açıklama:
Eğitim sonuçlarını değerlendirme yaklaşımlarını karşılaştırabileceksiniz.

Soru 75

Eğitim yatırımının değerlendirimesinde “ kontrol grubunun “ önemi aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru olarak açıklanmıştır?

Seçenekler

A
Eğitime katılan işgörenlerin eğer varsa astlarından da bilgi toplama yöntemidir.
B
Eğitim programlarının etkisini ayrıştırmakta kullanılan güvenilir yöntemdir.
C
Eğitim programı öncesi çıktıları ile eğitim programı sonrası çıktıların karşılaştırılarak aradaki farklılıkların saptanmasını sağlamadır.
D
İşletmeden bağımsız olarak çalışan uzman kişilerin süreç içinde görüşlerinin alınmasıdır.
E
İşgörenlerin performansları hakkında bilgi toplama yöntemidir
Açıklama:
Eğitim sonuçlarını değerlendirme yaklaşımlarını karşılaştırabileceksiniz.

Soru 76

Eğitim sonuçlarının değerlendirilmesi sürecinde işlevsel bir değerlendirme yapabilmek için temel ölçütler bulunmaktadır. Aşağıdaki hangi seçenek bu ölçütlerden değildir?

Seçenekler

A
Kullanışlılık
B
Doğruluk
C
Yapılabilirlik
D
Uygunluk
E
Düzenlilik
Açıklama:
Değerlendirme ölçütlerini betimleyecek, Değerlendirme sürecinin aşamalarını tartışabileceksiniz.

Soru 77

Aşağıdaki seçeneklerden hangisinde değerlendirme kailtesini arttırmaya yönelik önlemlerin alındığı değerlendirme aşaması doğru olarak verilmiştir?

Seçenekler

A
Verilerin Toplanması
B
Değerlenirmeye Karar Verilmesi
C
Verilerin Çözümlenmesi
D
Tasarımlama
E
Raporlaştırma
Açıklama:
Değerlendirme ölçütlerini betimleyecek, Değerlendirme sürecinin aşamalarını tartışabileceksiniz.

Soru 78

Eğitim programlarının planlanmasında, örgütsel ve bireysel gelişimlere yanıt verecek eğitim gereksinimlerinin belirlenmesi, hedeflerin saptanması, olanakların gözden geçirilmesi ve önceliklerin belirlenmesi aşamasına ne ad verilir?

Seçenekler

A
Çözümleme
B
Geliştirme
C
Değerlendirme
D
Uygulama
E
Tasarımlama
Açıklama:
Eğitimde ölçme ve değerlendirme kavramlarını açıklayabileceksiniz.

Soru 79

Belirli bir konuyla ilgili fikirleri, görüşleri, tercihleri, davranışları, beklentileri ve eğilimleri belirlemek amacıyla seçeneklere dayalı bilgi toplamaya yarayan araçlara ne ad verilir?

Seçenekler

A
Anket
B
Başarı testleri
C
Ölçekler
D
Test
E
Kontrol sorusu
Açıklama:
Değerlendirme amacına göre uygun ölçme aracını belirleyebilecek bilgi ve becerilere sahip olabileceksiniz.

Soru 80

Aşağıdakilerden hangisi değerlendirme ölçütlerinden birisi değildir?

Seçenekler

A
Güncellik
B
Kullanışlılık
C
Yapılabilirlik
D
Uygunluk
E
Doğruluk
Açıklama:
Değerlendirme ölçütlerini betimleyecek, Değerlendirme sürecinin aşamalarını tartışabileceksiniz.

Soru 81

Değerlendirme sürecinin ilk adımı olan, yapılacak etkinliklerin planlanmasının oluşturulduğu aşamaya ne ad verilir?

Seçenekler

A
Tasarımlama
B
Verilerin toplanması
C
Pilot çalışma
D
Gereksinim belirleme
E
Karar verme
Açıklama:
Değerlendirme ölçütlerini betimleyecek, Değerlendirme sürecinin aşamalarını tartışabileceksiniz.

Soru 82

Ölçme aracının, ilgili özelliğin gerçek büyüklüğüne yakın ölçme yapabilme gücüne ne ad verilir?

Seçenekler

A
Güvenirlik
B
Geçerlik
C
Uygunluk
D
Yapılabilirlik
E
Kullanışlılık
Açıklama:
Eğitimde ölçme ve değerlendirme kavramlarını açıklayabileceksiniz.

Soru 83

Aşağıdaki özelliklerden hangisi dolaylı olarak ölçülebilir?

Seçenekler

A
Ağırlık
B
Uzunluk
C
Katılım sıklığı
D
Fiziksel özellik
E
Psikolojik özellik
Açıklama:
Eğitimde ölçme ve değerlendirme kavramlarını açıklayabileceksiniz.

Soru 84

Aşağıdaki değerlendirme yaklaşımlarından hangisinde katılımcıların bilgi ,beceri ve davranışlarını iş ortamında uygulayıp uygulamadıkları ve performanslarını arttırıp arttırmadıkları ölçülmektedir?

Seçenekler

A
Tepkinin değerlendirilmesi
B
Davranışların değerlendirilmesi
C
Öğrenmenin değerlendirilmesi
D
Sonuçların değerlendirilmesi
E
Eğitim yatırımının değerlendirilmesi
Açıklama:
Eğitim sonuçlarını değerlendirme yaklaşımlarını karşılaştırabileceksiniz.

Soru 85

Aşağıdakilerden hangisi eğitim programlarının planlanması aşamalarından değildir?

Seçenekler

A
Çözümleme
B
Tasarımlama
C
Düzenleme
D
Geliştirme
E
Değerlendirme
Açıklama:
Eğitim sonuçlarını değerlendirme yaklaşımlarını karşılaştırabileceksiniz.

Soru 86

Aşağıdakilerden hangisi bir değerlendirme ölçütü değildir?

Seçenekler

A
Doğruluk
B
Uygunluk
C
Akıcılık
D
Kullanışlılık
E
Yapılabilirlik
Açıklama:
Değerlendirme ölçütlerini betimleyecek, Değerlendirme sürecinin aşamalarını tartışabileceksiniz.

Soru 87

Değerlendirme sürecinin hangi aşaması,sistematik olarak veri toplanması,işlenmesi,çözümlenmesi ve yorumlanması sürecidir?

Seçenekler

A
Tasarımlama
B
Değerlendirmeye karar verilmesi
C
Verilerin toplanması
D
Raporlaştırma
E
Verilerin çözümlenmesi ve yorumlanması
Açıklama:
Eğitim sonuçlarını değerlendirme yaklaşımlarını karşılaştırabileceksiniz.

Soru 88

İşletmelerde öğretim tasarımı sürecinde ulaşılan örgütsel kazanımların belirlendiği aşama aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Değerlendirme
B
Çözümleme
C
Tasarımlama
D
Geliştirme
E
Uygulama
Açıklama:
Eğitimde ölçme ve değerlendirme kavramlarını açıklayabileceksiniz.
İşletmelerde öğretim tasarımı sürecinde ulaşılan örgütsel kazanımların belirlendiği aşama, değerlendirme aşamasıdır.

Soru 89

Aşağıdakilerden hangisi ön değerlendirmenin amaçlarından biridir?

Seçenekler

A
Eğitimin gelecekte kullanımına ilişkin kararların oluşturulması
B
Eğitimin uzun dönemli etkilerinin belirlenmesi
C
Eğitim gereksinimlerinin saptanması
D
Eğitimin etkililiğinin ortaya konması
E
Eğitimin uygulamadan önce test edilmesi
Açıklama:
Eğitimde ölçme ve değerlendirme kavramlarını açıklayabileceksiniz.
Ön değerlendirme, eğitim gereksinimlerinin saptanmasına yönelik bir değerlendirmedir.

Soru 90

Aşağıdakilerden hangisi bir değerlendirme ölçütü değildir?

Seçenekler

A
Kullanışlılık
B
Doğruluk
C
Uygunluk
D
Yapılabilirlik
E
Farklılık
Açıklama:
Değerlendirme ölçütlerini betimleyecek, Değerlendirme sürecinin aşamalarını tartışabileceksiniz.
Kullanışlılık, yapılabilirlik, uygunluk ve doğruluk değerlendirme ölçütleridir.

Soru 91

Gözlem sonucunda elde edilen verilere ne ad verilir?

Seçenekler

A
Ölçüt
B
Ölçüm
C
Değer yargısı
D
Değerlendirme
E
Dolaylı ölçme
Açıklama:
Eğitimde ölçme ve değerlendirme kavramlarını açıklayabileceksiniz.
Gözlem sonucunda elde edilen verilere ölçüm denir.

Soru 92

Ölçülecek özelliğin, kendisiyle ilgili olduğu kabul edilen başka bir değişkenin gözlenerek ölçülmesine ne ad verilir?

Seçenekler

A
Değerlendirme
B
Ölçüt
C
Doğrudan ölçme
D
Dolaylı ölçme
E
Ölçüm
Açıklama:
Eğitimde ölçme ve değerlendirme kavramlarını açıklayabileceksiniz.
Ölçülecek özelliğin, doğrudan değil de kendisiyle ilgili olduğu kabul edilen başka bir değişkenin gözlenerek ölçülmesine, dolaylı ölçme denir.

Soru 93

Aşağıdakilerden hangisi veri toplama araçlarından birisi değildir?

Seçenekler

A
Anket
B
Ölçek
C
Başarı testi
D
Eğitim Slaytları
E
Denetim listeleri
Açıklama:
Değerlendirme ölçütlerini betimleyecek, Değerlendirme sürecinin aşamalarını tartışabileceksiniz.
Veri toplama araçları; anketler, ölçekler, başarı testleri, denetim listeleri veya gözlem formlarıdır.

Soru 94

Değerlendirme sürecinin ilk aşamasına ne ad verilir?

Seçenekler

A
Öğrenmenin Değerlendirilmesi
B
Davranışların Değerlendirilmesi
C
Tepkinin Değerlendirilmesi
D
Eğitim Yatırımının Değerlendirilmesi
E
Sonuçların Değerlendrilmesi
Açıklama:
Eğitim sonuçlarını değerlendirme yaklaşımlarını karşılaştırabileceksiniz.
Tepkinin değerlendirilmesi, değerlendirme sürecinin ilk aşamasıdır.

Soru 95

Eğitim programı devam ederken amaçlara ne kadar ulaşıldığını saptayan değerlendirmeye ne ad verilir?

Seçenekler

A
Ön değerlendirme
B
Değerlendirme zamanlaması
C
Ara değerlendirme
D
Son değerlendirme
E
İzleme değerlendirmesi
Açıklama:
Değerlendirme ölçütlerini betimleyecek, Değerlendirme sürecinin aşamalarını tartışabileceksiniz.
Ara değerlendirme, eğitim programları devam ederken yapılan, amaçlara ne derece ulaşıldığını ve kullanılan öğretim yöntemlerinin ve stratejilerinin uygunluğunu saptamaya ilişkin bir değerlendirmedir.

Soru 96

Sistemin geliştirilmesine dönük olarak yapılan ve eğitim programını tamamlayarak görevi başına dönen katılımcıların görevlerinde uygulama başarılarını belirleyen değerlendirmeye ne ad verilir?

Seçenekler

A
Ön değerlendirme
B
Değerlendirme zamanlaması
C
Ara değerlendirme
D
Son değerlendirme
E
İzleme değerlendirmesi
Açıklama:
Eğitimde ölçme ve değerlendirme kavramlarını açıklayabileceksiniz.
Sistemin geliştirmesine dönük olarak yapılan izleme değerlendirmesi, öğrenmenin iş yaşamına transferinin değerlendirilmesidir. Eğitim programlarının tamamlayarak görevi başına dönen katılımcıların, öğrendikleri bilgi, beceri ve davranışlarını görevlerinde uygulama başarılarının izlenmesiyle yapılan bir değerlendirme türüdür.

Soru 97

Ölçme aracının hatasız ölçme gücüne ne ad verilir?

Seçenekler

A
Güvenirlik
B
Geçerlik
C
Kullanışlılık
D
Uygunluk
E
Yapılabilirlik
Açıklama:
Değerlendirme ölçütlerini betimleyecek, Değerlendirme sürecinin aşamalarını tartışabileceksiniz.
Ölçme aracının, gerçek büyüklüğüne yakın ölçme yapabilme (hatasız ölçme) gücüne güvenirlik denir.

Soru 98

Aşağıdakilerden hangisi değerlendirme ölçütlerinden "kullanışlılık" ölçütünün karşılığıdır?

Seçenekler

A
Değerlendirmenin etkinliği ve verimliliğini artırmaktır.
B
İlgili bölüm ve bireylerin gereksinimlerini karşılamaya yönelik bilgilerin üretilmesidir.
C
Yasal ve ahlaki ilkelere dikkat edilmesidir.
D
Gereçeğe uygun ve güvenilir olmasıdır.
E
Nesnel olmasıdır.
Açıklama:
Değerlendirme ölçütlerini betimleyecek, Değerlendirme sürecinin aşamalarını tartışabileceksiniz.
Kullanışlılık, uygulanan eğitim programlarının sonuçlarını elde etmek isteyen bölümün ya da bireylerin gereksinimlerini karşılamaya dönük bilgilerin üretilmesidir.

Soru 99

Aşağıdakilerden hangisi Jack Phillips'in eklediği ve eğitim sonucunun maliyetinin kaşılaştırıldığı aşamadır?

Seçenekler

A
Davranışların Değerlendirilmesi
B
Sonuçların Değerlendirilmesi
C
Öğrenmenin Değerlendirilmesi
D
Eğitim Yatırımının Değerlendirilmesi
E
Tepkinin Değerlendirilmesi
Açıklama:
Eğitim sonuçlarını değerlendirme yaklaşımlarını karşılaştırabileceksiniz.
Donald Kirkpatrick tarafından1959 yılında geliştirilmiş değerlendirme modelinde, hiyerarşik olarak betimlenen, katılımcıların tepkisinin, öğrenme miktarının, iş yaşamındaki davranışlarının ve gözlenen etkisinin ölçüldüğü dört aşamalı bir değerlendirme modeli sunulmuştur. Ancak Phillips , bu modelde eğitim yatırımının geri dönüşünün hesaplanmadığını belirterek modele beşinci aşama olan eğitim yatırımının getirisi aşamasını ekleyerek kendi modelini geliştirmiştir.

Soru 100

Aşağıdakilerden hangisi üst yönetime bilgi ve geribildirim sağlayan ve aynı zamanda yol gösterici olan değerlendirme süreci aşamasıdır?

Seçenekler

A
Verilerin çözümlenmesi ve yorumlanması
B
Tasarımlama
C
Verilerin toplanması
D
Raporlaştırma
E
Değerlendirmeye karar verilmesi
Açıklama:
Değerlendirme ölçütlerini betimleyecek, Değerlendirme sürecinin aşamalarını tartışabileceksiniz.
Raporlaştırma, değerlendirme sürecini belgeleme, üst yönetime bilgi sağlama, katılımcılara geribildirim verme, yol gösterme ve ileride yapılacak değerlendirmeler konusunda kaynak oluşturma açısından büyük önem taşımaktadır.

Soru 101

Verilen eğitimin katılımcılarda oluşturduğu öğrenme kararlılığı veya öğrenilen davranışlarının kalıcılığı aşağıdaki hangi değerlendirme türü ile belirlenebilir?

Seçenekler

A
Ön değerlendirme
B
Ara değerlendirme
C
Tanılama
D
İzleme değerlendirmesi
E
Son değerlendirme
Açıklama:
İzleme değerlendirmesi, eğitim programlarının tamamlayarak görevi başına dönen katılımcıların, öğrendikleri bilgi, beceri ve davranışlarını görevlerinde uygulama başarılarının izlenmesiyle yapılan bir değerlendirme türüdür. Başka bir deyişle, bireylerin öğrendikleri bilgi, beceri ve davranışların kalıcılığı ve bunun etkileri değerlendirilir.
Eğitim sonucu oluşan davranış değişimlerinin kalıcılığı izleme değerlendirmesi yapılarak belirlenebilir. Doğru yanıt D seçeneğidir.

Soru 102

Kirkpatrick/Philips Değerlendirme Modeli, aşağıdaki hangi değerlendirme basamağı ile başlamaktadır?

Seçenekler

A
Davranışların değerlendirilmesi
B
Öğrenmenin değerlendirilmesi
C
Tepkilerin değerlendirilmesi
D
Sonuçların değerlendirilmesi
E
Eğitim yatırımının değerlendirilmesi
Açıklama:
Tepkilerin değerlendirilmesi, değerlendirme sürecinin ilk aşamasıdır. Katılımcıların uygulanan eğitime ilişkin görüş ve düşünceleri belirlenir.
Kirkpatrick/Philips Değerlendirme Modeli, tepkilerin değerlendirilmesi ile başlamaktadır. Doğru yanıt C seçeneğidir.

Soru 103

Düzenlenmiş olan bir eğitimle ilgili "Katılımcılar öğrendiklerini iş başında uyguluyorlar mı?" sorusunu soran bir değerlendirme uzmanı, Kirkpatrick/Philips Değerlendirme Modelinin hangi düzeyinde değerlendirme yapıyordur?

Seçenekler

A
Tepki
B
Öğrenme
C
Davranış
D
Sonuç
E
Yatırımın getirisi
Açıklama:
Kirkpatrick/Philips Değerlendirme Modeli beş basamaktan oluşmaktadır. Katılımcıların eğitimde edindiği bilgi, beceri ve davranışları iş ortamında uygulayıp uygulamadıkları, performanslarını artırıp artırmadıkları davranış basamağında değerlendirilmektedir. Dolayısıyla sorulan soru da davranış basamağı ile ilgilidir.
Düzenlenmiş olan bir eğitimle ilgili "Katılımcılar öğrendiklerini iş başında uyguluyorlar mı?" sorusunu soran bir değerlendirme uzmanı, Kirkpatrick/Philips Değerlendirme Modelinin davranış basamağında bir değerlendirme yapıyordur. Doğru yanıt C seçeneğidir.

Soru 104

Aşağıdakilerden hangisi, değerlendirme sürecinde uyulması gereken ölçütlerden biri olan "uygunluk" ölçütünü örneklendirmektedir?

Seçenekler

A
Katılımcıların gereksinimlerinin doğru olarak belirlenmesi
B
Değerlendirme sürecinde yasal ve ahlaki ilkelerin göz önünde bulundurulması
C
Değerlendirme maliyetinin ekonomik olabilmesi için çaba gösterilmesi
D
Geçerli ve güvenilir veri toplama araçları ile verilerin toplanması
E
Mümkün olabildiğince daha geniş bir katılımcı grubundan bilgilerin toplanması
Açıklama:
Uygunluk ölçütü, değerlendirme sürecinde, katıımcılara zarar vermeyecek biçimde yasal ve ahlaki ilkeleri göz önünde bulundarmaktır. Bunun için çıkar çatışmaları açık biçimde ele alınmalı ve etik kurallara bağlı kalınmalıdır.
Uygunluk ölçütü, değerlendirme sürecinde, katıımcılara zarar vermeyecek biçimde yasal ve ahlaki ilkeleri göz önünde bulundarmaktır. Doğru yanıt B seçeneğidir.

Soru 105

Tutum ölçekleri kullanarak eğitim katılımcılarının memnuniyet düzeylerini ölçmeye çalışan bir değerlendirme uzmanı aşağıdakilerden hangisi ile ilgili bir çalışma yapmaktadır?

Seçenekler

A
Duygusal sonuçlar
B
Bilişsel sonuçlar
C
Davranışsal sonuçlar
D
Genel sonuçlar
E
Eğitim yatırımının geri dönüşü
Açıklama:
Tutum ölçekleri, duyuşsal düzeyde ölçme yapmak amacıyla kullanılan araçlardır. Kitap üniteniz bu araçları, duygusal sonuçların belirlenmesi olarak sınıflandırmıştır.
Tutum ölçekleri kullanarak eğitim katılımcılarının memnuniyet düzeylerini ölçmeye çalışan bir değerlendirme uzmanı duygusal sonuçlar ile ilgili bir ölçme yapmaktadır. Doğru yanıt A seçeneğidir.

Soru 106

Beş yıldızlı bir otelde gelecek turizm sezonunda kimlerin çalıştırılacağını belirlemek için bu sezon tutulan işgören performans puanlarına bakılarak her çalışan için "Çalışabilir" ve "Çalışamaz" şeklinde karar verilmiştir. Yapılan bu işlem aşağıdaki kavramlardan hangisinin uygulamasına bir örnektir?

Seçenekler

A
Araştırma
B
Ölçme
C
Test
D
Değerlendirme
E
İzleme
Açıklama:
Ölçme sonuçlarını belirli ölçüt ve standartlarla karşılaştırarak bir değer yargısına ulaşmaya değerlendirme denir. Burada önce mevcut sezondaki bireysel işgören performansları çeşitli araç ve tekniklerle ölçülerek veriler toplanmış, sonra elde edilen sonuçlara göre her işgören için gelecek sezona yönelik olumlu ya da olumsuz bir karara varılmıştır. Dolayısıyla yapılan iş değerlendirmedir.

Soru 107

Aşağıdakilerden hangisi eğitimle ilgili doğrudan ölçmeye bir örnektir?

Seçenekler

A
Akademik başarı
B
Güdülenme düzeyi
C
Devam durumu
D
Hazırbulunuşluk düzeyi
E
Memnuniyet oranı
Açıklama:
Ölçülecek özellik somut olarak doğrudan gözlenebiliyorsa ve bu özellik ölçmede kullanılan aracın niteliğiyle aynı ise buna doğrudan ölçme denir. Örneğin, bir katılımcının, toplam 30 saatlik bir eğitimin kaç saatine katıldığı basit yoklama yoluyla belirlenerek kaç saat devam ettiği saptanabilir. Dolaylı ölçmede, ölçülecek özellik doğrudan değil de kendisiyle ilgili olduğu kabul edilen başka bir değişken gözlenerek ölçülür. Örneğin, bireyin yeteneği doğrudan gözlenemez ama yansımaları belirlenerek bireyin yetenek durumu hakkında bir yargıya ulaşılabilir.

Soru 108

Bir fakültenin dekanı ve dört bölüm başkanı mezunlarının çalıştığı belirli işyerlerini ziyaret ederek hem mezunlar hem de onların yöneticileriyle görüşmüşlerdir. Bu görüşmelerde fakültede verilen eğitimin sektörde ne kadar işe yaradığı, mezunların akranlarına göre üstün yönleri, yetersizlik yaşanan alanlar, işverenlerin mezunlarda görmek istedikleri beceriler ve fakültedeki eğitimin geliştirilmeye açık yönlerini öğrenmeye çalışmışlardır. Ziyaretlerden sonra hazırlanan değerlendirme raporu fakültede öğretim üyeleriyle birlikte tartışılarak programda bazı iyileştirmeler yapılmıştır. Buradaki değerlendirme, zamanlama açısından hangi değerlendirme türüne bir örnektir?

Seçenekler

A
Ön değerlendirme
B
Ara değerlendirme
C
Son değerlendirme
D
İzleme değerlendirmesi
E
Periyodik değerlendirme
Açıklama:
Sistemin geliştirilmesine dönük olarak yapılan izleme değerlendirmesi, bir anlamda öğrenmenin iş yaşamına transferinin değerlendirilmesidir. Eğitimi tamamlayarak göreve başlayan ya da görevine dönen bireylerin öğrendikleri bilgi, tutum ve becerileri görevlerine uygulama başarılarının izlenmesiyle yapılan bir değerlendirme türüdür. Burada, fakültede öğrenilenlerin mezunlar tarafından iş yaşamına ne kadar uygulanabildiği ve ek olarak ne gibi iyileştirmelere gereksinim duyulduğu saptandığı için izleme değerlendirmesi yapılmıştır.

Soru 109

Birçok işletmede uygulanan eğitim programlarının sonunda katılımcılara bir anket dağıtılmakta ve katılımcıların eğitimden memnun kalma durumu belirlenmeye çalışılmaktadır. Burada uygulanan hangi değerlendirme yaklaşımıdır?

Seçenekler

A
Tepkinin değerlendirilmesi
B
Öğrenmenin değerlendirilmesi
C
Davranışların değerlendirilmesi
D
Sonuçların değerlendirilmesi
E
Yatırım getirisinin değerlendirilmesi
Açıklama:
Tepkinin değerlendirilmesinde katılımcıların uygulanan eğitime ilişkin görüş ve önerileri belirlenir. Bu bilgiler, katılımcıların, eğitimin hemen sonrasında doldurdukları anket ve ölçeklerle elde edilir. Kullanılan veri toplama aracı; eğitimciye, içeriğe, yönteme, süreye, materyallere, ortama vb. ilişkin sorular içerir. Bu soruları yanıtlayan katılımcılar eğitim hakkındaki düşünceleri paylaşmış olurlar.

Soru 110

Aşağıdakilerden hangisi eğitimin sonuçlarına dönük değerlendirmede temel alınan değişkenlerden biri değildir?

Seçenekler

A
İşletmenin satışları
B
Öğrenme güçlükleri
C
Şikayetler
D
İş kazaları
E
Müşteri memnuniyeti
Açıklama:
Sonuca dönük değerlendirme, uygulanan eğitim programının, işletmenin hedeflerine ulaşıp ulaşmadığının değerlendirilmesidir. Burada özellikle eğitim sonrası elde edilen kazanç, satışlar, şikayetler, kazalar, müşteri memnuniyeti, kalite ve devamsızlık gibi konuşların etkileri değerlendirilir. Bunlara göre çok farklı bir boyuta işaret eden öğrenme güçlüklerinin belirlenmesi ise daha çok öğrenmenin değerlendirilmesi aşamasıyla ilgilidir.

Soru 111

Bir lojistik firması çalışanlarına eğitim ve geliştirme olanakları sağlamak amacıyla bir kurumsal akademi kurmuştur. Bu akademi, her eğitimden önce ve sonra çıktıları ölçmektedir. Yapılan karşılaştırmalarda belirlenen farklılıklar eğitimin etkileri olarak değerlendirilmektedir. Bu durum, eğitim yatırımının etkilerinin değerlendirilmesiyle ilgili olarak, hangi yaklaşımın uygulanmasına bir örnek oluşturur?

Seçenekler

A
Kontrol grubu
B
Yöneticilerin tahmini
C
Eğilimlerin çözümlenmesi
D
Uzman öngörüsü
E
Müşterilerin görüşleri
Açıklama:
Eğilimlerin çözümlenmesinde, eğitim programı öncesinde ölçülen çıktılar ile eğitim programı uygulandıktan sonra gözlemlenen çıktılar karşılaştırılarak aradaki farklılıklar saptanır. Sonuçlar, eğitim programının etkileri olarak nitelendirilir. Kontrol grubu uygulamasında deneysel bir çalışma yapılarak eğitime katılanlar ile katılmayanların kazanımları karşılaştırılır. Uzmanların, yöneticilerin ya da müşterilerin tahminleri ise birikim, gözlem ve deneyimlerine dayanan görüşleri yansıtır.

Soru 112

Bir kamu kuruluşunun müfettişleri ilgili kuruluşun yıllık eğitim programının tam anlamıyla ve öngörüldüğü şekilde uygulanıp uygulanmadığını denetlemek üzere görevlendirilmişlerdir. Müfettişler değerlendirmelerinde eğitim biriminin yazılı raporlarını esas almış, ek olarak birim yöneticilerinin beyanlarıyla yetinmişlerdir. Durumun gerçeğe uygun olarak değerlendirilmesi yönünden bakıldığında müfettişlerin hangi değerlendirme ilkesini göz ardı ettikleri söylenebilir?

Seçenekler

A
Kullanışlılık
B
Yapılabilirlik
C
Uygunluk
D
Etik kurallara uygunluk
E
Doğruluk
Açıklama:
Doğruluk ölçütü, değerlendirme sonuçlarını gerçeğe uygun, güvenilir biçimde ve olduğu gibi yansıtılmasını amaçlamaktadır. Bunun olabilmesi için değerlendirmenin kapsamlı yapılması, geçerli ve güvenilir ölçümlerle veri toplanması, tüm taraflara ulaşılması, yorumların bulgulara dayanması ve raporlaştırmanın nesnellik taşıması gerekir. Oysa burada müfettişler eğitim birimin sağladığı bilgilerle yetinmişlerdir.

Soru 113

Değerlendirme verilerinin toplanmasıyla ilgili olarak, belirlenmek istenen sonuçlar ile kullanılması gereken araçlar hangi seçenekte doğru olarak eşleştirilmiştir?

Seçenekler

A
Duygusal sonuçlar-Raporlar
B
Bilişsel sonuçlar-Denetim listeleri
C
Duygusal sonuçlar-Performans kayıtları
D
Davranışsal sonuçlar-Tutum ölçekleri
E
Bilişsel sonuçlar-Başarı testleri
Açıklama:
Duygusal sonuçları ölçmek için ölçekler, görüşmeler ve anketler kullanılabilir. Bilişsel sonuçlar için testler, gözlemler ve görüşmeler uygun olabilir. Davranışsal sonuçları ölçmek için gözlemler, denetim listeleri ve görüşmelerden yararlanılabilir. Önemli olan ölçülmek istenen sonucun doğası ile kullanılması düşünülen veri toplama aracının doğası arasında nitelik yönünden benzerlik olmasıdır.

Soru 114

Beceri ağırlık bir eğitim programından sonra katılımcıların öngörülen yeterlikleri ne oranda kazandıklarını belirlemek amacıyla uygulamalı bir değerlendirme yapılmıştır. Değerlendirmede üç puanlayıcı görev yapmıştır. Değerlendirmecilerin puanları arasında bir miktar farklılık olsa bile her katılımcı için verilen üç puanın ortalaması alınmıştır. Bu durum için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Seçenekler

A
Değerlendirmecilere güvenilmemektedir.
B
Değerlendirilecek yeterlikler çok karmaşıktır.
C
Geçerliği artırmak amaçlanmaktadır.
D
Daha güvenilir bir değerlendirme yapmak hedeflenmiştir.
E
Katılımcıların değerlendirmeyi ciddiye alması istenmektedir.
Açıklama:
Güvenirlik, ölçme aracının ya da sürecinin, ölçülmek istenen özelliğin gerçek büyüklüğüne yakın bir ölçme yapabilmesiyle ilgilidir. Birden çok değerlendirmecinin kullanıldığı durumlarda, tek değerlendirmeciden kaynaklanabilecek hatalara karşı bir önlem alınmaktadır. Birden çok ölçüm yapılıp bunların ortalaması alınarak yanlılık ve sapmalara karşı daha güçlü bir değerlendirme süreci yaşama geçirilmiş olmaktadır.

Soru 115

COVID-19 pandemi sürecinde işletmelerde başarılı liderlik özellikleri sergileyen kişileri saptamaya dönük bir çalışma yapılmıştır. Ancak Likert türü ölçekten oluşan nicel veri toplama aracındaki maddelerin çoğu başarılı liderlikten çok iyi yöneticilik özelliklerini saptamaya dönüktür. Bu durumda yapılan değerlendirme için ne söylenebilir?

Seçenekler

A
Veri toplama aracı geçerli değildir.
B
Aynı araç ile daha çok kişiden veri toplanmalıdır.
C
Güvenirlik katsayısı düşük çıkacaktır.
D
Raporlamada "yöneticilik ve liderlik" denilmesi sorunu çözer.
E
Nitel veri toplama araçları da kullanılmalıdır.
Açıklama:
Geçerlik, bir ölçme aracının neyi ölçmek için geliştirilmişse, başka özellikleri karıştırmadan yalnızca o özelliği ölçebilme yeterliliğidir. Bir araç, belirli bir özelliği ölçerken hep aynı sonucu veriyorsa yüksek düzeyde güvenirliğe sahip olabilir. Ancak istenen özelliği ölçmediği sürece geçerli değildir. Burada liderlik odaklı bir ölçme yapılmak istenmekte ama yöneticilik ölçülmektedir. İkisi aynı şey olmadığı için ne kadar çok kişiden veri toplanırsa toplansın ya da destekleyici başka hangi araçlar kullanılırsa kullanılsın sonuçlar geçerli olmayacağı için değerlendirme sakattır.

Ünite 8

Soru 1

Hangisi Koç Topluluğu’nda öncelikle yoğunlaşılan sektörlerden birisidir?

Seçenekler

A
Gıda
B
Perakende
C
İnşaat sektörlerinde
D
Dayanıklı tüketim
E
Bilgi teknolojileri
Açıklama:
Koç Topluluğu’nda enerji, otomotiv, dayanıklı tüketim ve finans öncelikle yoğunlaşılan sektörlerdir. Doğru cevap D'd,r.

Soru 2

Bir çalışan için en doğru ve öncelikli gelişim alanlarının ortaya çıkarılması ve bu alanlar için en uygun gelişim etkinliklerinin belirlenmesi sürecine ne ad verilir?

Seçenekler

A
Gelişim planlama
B
Gelişim düzenleme
C
İlerleme planı
D
Düzen formu
E
Gelişim kaydı
Açıklama:
Gelişim planlama, bir çalışan için en doğru ve öncelikli gelişim alanlarının ortaya çıkarılması ve bu alanlar için en uygun gelişim etkinliklerinin belirlenmesi sürecidir. Doğru cevap A'dır.

Soru 3

Gelişim planlama sürecinin en önemli aşaması aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Gereksinimlerini belirleyen tüm kaynakların dikkatli bir şekilde incelenmesi.
B
Belirlenen gereksinimlerin doğru ve gerekli olması
C
Yatırım kararları
D
Yetkililerin değerlendirilmesi
E
Doğru gelişim gereksinimlerin belirlenmesi.
Açıklama:
Gelişim planlama sürecin en önemli aşaması doğru gelişim gereksinimlerinin belirlenmesidir.

Soru 4

Aşağıdakilerden hangisi gelişim gereksinimlerini görünür kılan süreç ve kaynaklardan birisi değildir?

Seçenekler

A
Performans hedeflerini gerçekleştirmek için geliştirilmesi yararlı alanlar
B
Yapılan işin ya da pozisyonun gerektirdiği alanlar
C
Bireysel olarak geliştirilmesi önemli olarak hissedilen alanlar
D
Gelecekte ilgi görecek alanlar
E
Yöneticilerin çalışanları için önemli gördüğü alanlar
Açıklama:
Gelişim gereksinimlerini görünür kılan süreç ve kaynaklar aşağıdaki gibidir:

  • Yetkinlik değerlendirmelerinde gelişime açık çıkan alanlar

  • Bilgi/beceri değerlendirmelerinde gelişime açık çıkan alanlar

  • Performans hedeflerini gerçekleştirmek için geliştirilmesi yararlı alanlar

  • Performans sorunlarını gidermek için üzerinde durulması gereken alanlar

  • Yapılan işin ya da pozisyonun gerektirdiği alanlar • Sonraki pozisyonlara hazırlanmak için şimdiden geliştirilmesi yararlı alanlar

  • Yeni sorumluluk ya da görevlerde başarılı olmak için geliştirilmesi öncelikli alanlar

  • Bireysel olarak geliştirilmesi önemli olarak hissedilen alanlar

  • Yöneticilerin çalışanları için önemli gördüğü alanlar

  • Yasal zorunluluk olduğu için geliştirilmesi gereken alanlar vb. Doğru cevap D'dir.

Soru 5

Hedefler belirlendikten sonra olası gelişim gereksinimleri de sorgulanmaya başlanır. Burada sürekli olarak sorulan soru nedir?

Seçenekler

A
Şirketler arasında hareketliliği ve rotasyonu nasıl kolaylaştırırız?
B
Tedarikçiler sundukları tüm eğitim ve gelişim hizmetlerini sistemde kendilerini nasıl tanımlayabilir?
C
İnsanların hangi alan daha çok ilgisini çeker?
D
Bir çalışanın kendi payına düşen performansı gösterebilmesi için hangi alanlarda kendini geliştirmesi gerekir?
E
Gelişmenin sağlanabilmesi için hangi alanlara ağırlık verilmeli?
Açıklama:
Hedefler belirlendikten sonra olası gelişim gereksinimleri de sorgulanmaya başlanır. Burada sürekli olarak sorulan soru şudur: “Bir çalışanın kendi payına düşen performansı gösterebilmesi için hangi alanlarda kendini geliştirmesi gerekir?

Soru 6

Koç Topluluğu yetkinlik modelinde kaç adet yetkinlik bulunmaktadır?

Seçenekler

A
5
B
7
C
9
D
11
E
15
Açıklama:
Koç Topluluğu yetkinlik modelinde dokuz adet yetkinlik bulunmaktadır. Doğru cevap C'dir.

Soru 7

Bir çalışan bir alanda kendisini nasıl geliştireceğini ayrıntılı bir şekilde tanımlayarak gelişim planını oluşturabilir. Aşağıdakilerden hangisi bu konuda fikir vermesi açısından çalışanların seçebileceği etkinliklerden birisi değildir?

Seçenekler

A
Araştırma yapmak
B
Rapor hazırlamak
C
Çizim yapmak
D
Senaryo ya da örnek olay yazmak
E
Trend analizleri yapmak
Açıklama:
Bir çalışan bir alanda kendisini nasıl geliştireceğini ayrıntılı bir şekilde tanımlayarak gelişim planını oluşturabilir. Fikir vermesi açısından çalışanların seçebileceği etkinlikler şunları içerebilir: Araştırma yapmak, rapor hazırlamak, senaryo ya da örnek olay yazmak, trend analizleri yapmak, iş planı geliştirmek, model almak, kıyaslama çalışmaları yapmak, gönüllü ya da sosyal çalışmalarda yer almak, kitap ya da makale okumak, sunum yapmak, uzman görüşüne başvurmak vb. Doğru cevap C'dir.

Soru 8

Koç Akademi’de gelişim planlama sürecinin başarısı için kritik önemde görülen bazı noktalar vardır. Aşağıdakilerden hangisi bu noktalardan birisi değildir?

Seçenekler

A
Öğrenme, ağırlıklı olarak iş ortamında ve yaparak gerçekleşir.
B
Öğrenme bir nokta etkinlik değil bir süreçtir.
C
Öğrenme sürekli olarak ve çeşitli şekillerde gerçekleşir.
D
Öğrenme ve gelişim sürecinde en önemli sorumluluk çalışanın kendisindedir.
E
Öğrenme sürekli tekrar gerektiren bir durumdur.
Açıklama:
“Öğrenme sürekli olarak tekrar gerektiren bir durumdur.’’ Koç Akademi’de gelişim planlama sürecinin başarısı için kritik önemde görülen bazı noktalardan birisi değildir. Doğru cevap E'dir.

Soru 9

2011 yılında yaşama geçen “Arkas Aktif” projesi kapsamında, çalışanları işin stresinden uzaklaştıracak ve kurumsal iletişimi güçlendirecek çeşitli etkinlikler düzenlenmektedir. Aşağıdakilerden hangisi düzenlenen bu etkinliklerden birisi değildir?

Seçenekler

A
Yoga/pilates dersleri
B
Sigara bırakma seminerleri
C
Okuduğunu anlama dersleri
D
Şarap yapımı
E
Sualtı sporu
Açıklama:
2011 yılında yaşama geçen “Arkas Aktif” projesi kapsamında, çalışanları işin stresinden uzaklaştıracak ve kurumsal iletişimi güçlendirecek çeşitli etkinlikler düzenlenmektedir. Örneğin; masa başında çalışanların ağrı şikâyetlerini azaltmaya yönelik yoga/pilates dersleri, sigara bağımlılığından kurtulmak isteyenler için sigara bırakma seminerleri organize edilmektedir. Çeşitli kurumsal oyunlara, Arkas takımları oluşturarak katılım sağlanmaktadır. “Yaşam Boyu Öğrenme ve Gelişim” etkinliklerinde şarap yapımı, fotoğrafçılık, sualtı sporu gibi farklı konularda kurslar açılmaktadır. “Her çalışan bir kaynaktır” gözüyle bakıldığında çalışanlar arasındaki uzmanları, bilginleri, kâşifleri, maceraperestleri, dağcıları, balıkçıları, müzisyenleri, aktrisleri ve aktörleri görerek, çalışanlar yetkin oldukları konuları paylaşmaları ve öğrenmek isteyenlere yardımcı olmaları için cesaretlendirilmektedir. Doğru cevap C'dir.

Soru 10

Eti'de Eğitim ve Geliştirme Müdürlüğü eğitim yönetim sisteminin sağlıklı biçimde uygulanmasını sağlamak için gerekli izleme ve değerlendirme çalışmalarını gerçekleştirmekten sorumludur. Hangisi bu sorumluluklardan birisi değildir?

Seçenekler

A
Eğitim kayıtlarını tutmak ve raporlamak.
B
Organize edilen eğitim ve gelişim etkinliklerini koordine etmek.
C
Çalışanlara eğitim ve gelişimle ilgili tavsiye ve teşvikte bulunmak.
D
Eğitim ve gelişim çalışmalarına destek verecek eğitim araçlarını tasarlamak ve/veya sağlamak
E
Eğitim müfredatını gözden geçirmek.
Açıklama:
Eğitim ve Geliştirme Müdürlüğü eğitim yönetim sisteminin sağlıklı biçimde uygulanmasını sağlamak için gerekli izleme ve değerlendirme çalışmalarını gerçekleştirmekten sorumludur. Başlıca sorumlulukları şunlardır:

  • Şirket hedef, politika ve stratejileri doğrultusunda gelişim gereksinimlerini saptamak, planlamak ve gerçekleştirmek

  • Şirket genelinde yetkinlik temelli eğitim gereksinimlerini analiz etmek ve yıllık şirket eğitim planını hazırlamak

  • Eğitim ve gelişim çalışmalarına destek verecek eğitim araçlarını tasarlamak ve/veya sağlamak

  • Çalışanlara eğitim ve gelişimle ilgili tavsiye ve teşvikte bulunmak

  • Organize edilen eğitim ve gelişim etkinliklerini koordine etmek

  • Sağlanan gelişim etkinliklerinin gelişim gereksinimini karşıladığından emin olmak ve bu amaca yönelik izleme ve değerlendirme çalışmalarını yapmak

  • Eğitim kayıtlarını tutmak ve raporlamak. Doğru cevap E'dir.

Soru 11

Tedarikçilerin web üzerinden Koç Akademi’ye üye olabilmesi, söz konusu kurumun hangi kurumsal uygulamasıyla ilgilidir?

Seçenekler

A
Öğrenme ve gelişim kaynakları ile topluluk şirketleri arasında bir köprü olması
B
Bütünsel bir bireysel gelişim planlama sistemi olması
C
Ölçme ve değerlendirme sistemi olması
D
Lider ve yöneticilerin gelişimine destek olması
E
Öğrenme ve gelişim iletişimini kolaylaştıran sosyal bir platform olması
Açıklama:
E seçeneği de doğru cevaba yakın olmasına rağmen Koç Akademi, web üzerinden sağladığı etkileşimi bir köprü olarak görmektedir. Bu nedenle doğru yanıt A seçeneğidir.

Soru 12

Koç Akademi’nin gelişim planlama süreci hangi aşama ile başlamaktadır?

Seçenekler

A
Gelişim etkinliklerinin belirlenmesi
B
Gelişim gereksinimlerinin saptanması
C
Etkinliklerin gerçekleşmesi
D
Etkinliklerin yaşama geçirilmesi
E
Gelişimin değerlendirilmesi
Açıklama:
Koç Akademi gelişim planlamasında öncelikle gereksinimlerin saptanması gerektiğini düşünmekte ve uygulamaktadır.

Soru 13

Aşağıdakilerden hangisi Koç Akademi gelişim planlama sürecindeki kritik başarı faktörlerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Öğrenme bir nokta etkinlik değil, bir süreçtir.
B
Öğrenme sürecinde en önemli sorumluluk çalışanın kendisindedir.
C
Öğrenme ağırlıklı olarak iş dışı eğitimlerde gerçekleşir.
D
Çalışanların gelişimini desteklemek yöneticilerin öncelikli sorumluluğudur.
E
Teknoloji doğru kullanıldığında önemli oranda değer yaratır.
Açıklama:
Koç Akademi, öğrenmenin ağırlıklı olarak iş dışı değil iş başı eğitimlerle gerçekleşeceği ilkesini benimsemiştir.

Soru 14

Türkiye ortalaması %10 olduğu bilinen iş gücü devir oranında %3 değerini yakalamasıyla insana verdiği önemi ortaya koyan kurum aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Koç
B
Eti
C
Türkcell
D
Arkas
E
Yapı Kredi
Açıklama:
Soruda geçen %3 oranını yakalayabilen kurum Arkas Holding'tir.

Soru 15

Aşağıdakilerden hangisi Eti’nin oryantasyon programlarından biri değildir?

Seçenekler

A
Rehber eşliğinde oryantasyon
B
Eti tanıtımı
C
Departman iş süreçleri ve fonksiyonel oryantasyon
D
Grup oryantasyon programı
E
Kaynaşma kampı
Açıklama:
Eti firmasının "kaynaşma kampı" adlı bir oryantasyon uygulaması bulunmamaktadır.

Soru 16

Aşağıdakilerden hangisi Eti’deki eğitim ve gelişim ile ilgili belirlenen gereksinim başlıklarından biri değildir?

Seçenekler

A
İşe alım öncesi tespit edilen eğitim gereksinimleri
B
Yönetici / çalışan eğitim talepleri
C
Bireysel gelişim planlama sistemi
D
Kurumsal gelişim eğitimleri
E
Performans değerlendirme sonrası ortaya çıkan eğitim gereksinimleri
Açıklama:
Eti firmasında işe alım öncesinde adayların eksiklikleri ile ilgili konulara odaklanılmamaktadır.

Soru 17

Eti’de eğitim ve geliştirme ile ilgili süreç akışında, talepler ve gereksinim analizleriyle ilişkilendirilen eğitimlerin iç eğitmenlerle mi yoksa tedarikçi firmalarca mı karşılanacağına karar verilen aşama hangisidir?

Seçenekler

A
Eğitim ve gelişim gereksinimlerinin belirlenmesi
B
Eğitim bütçesinin hazırlanması
C
Eğitim taleplerinin analizi
D
Raporlamalar
E
Öğretim tasarımı ve planlaması
Açıklama:
Söz konusu karar işletme bütçesini ilgilendirdiği için eğitim bütçesinin hazırlanması aşamasında alınan bir karardır.

Soru 18

Aşağıdakilerden hangisi Eti’de iç eğitimci olma koşulları arasında yer almaz?

Seçenekler

A
Eğitmen olmak için gönüllü ve istekli olmak
B
Eti Şirketler Grubu’nda en az 3 yıl çalışıyor olmak
C
Farklı bir kurumda en az 1 yıl iç eğitimci olarak görev yapmak
D
Eğitim vermek için aday olduğu mesleki alanda uzmanlığa sahip olmak
E
İç eğitimci olmak için yöneticisinin onayını almak
Açıklama:
Eti'de iç eğitimci olabilmek için daha önceden eğitimci olarak görev yapma şeklinde bir kriter yer almamaktadır.

Soru 19

Türkcell Akademi’nin stratejik gelişim için odaklandığı üç başlık hangi şıkta doğru verilmiştir?

Seçenekler

A
Eğitim, yönetim, denetim
B
İletişim, yönetişim, değişim
C
Özkaynak, sermaye, karlılık
D
Müşteri, teknoloji, liderlik
E
Verimlilik, etkililik, üretkenlik
Açıklama:
Türkcell Akademi, üst yönetimden aldığı yön ile yaşama geçirdiği stratejik gelişim programlarını üç ana odak üzerinde kurgulamaktadır; Müşteri, Teknoloji ve Liderlik.

Soru 20

Aşağıdakilerden hangisi Yapı Kredi’nin eğitim takibi ve ölçümlemede faydalandığı Kirkpatrick modelinin beş düzeyinden biri değildir?

Seçenekler

A
Eğitim yatırımının geri dönüşü
B
Etki düzeyi
C
Öğrenme düzeyi
D
Uygulama düzeyi
E
Tepki düzeyi
Açıklama:
İlk 4 şıkta verilenler söz konusu modelde yer almaktadır. Ancak tepki düzeyi adında bir düzey bulunmamaktadır. Bunun yerine "iş sonuçlarına etki" adında bir düzey mevcuttur.

Soru 21

Koç Topluluğu kaç yılında kurulmuştur?

Seçenekler

A
1926
B
1936
C
1946
D
1956
E
1966
Açıklama:
Koç Topluluğu 1926'da başlayan yolculuğuna gelişim ve verimliliğe odaklı büyüme stratejisiyle devam etmektedir.

Soru 22

KoçAkademi kaç yılında yaşama geçmiştir?

Seçenekler

A
2005
B
2006
C
2007
D
2008
E
2009
Açıklama:
2005 yılında yaşama geçen ortak bir gelişim planlama ve öğrenme platformu olan KoçAkademi, Koç Topluluğu’nun en önemli değerlerinden birisi olarak işlevini sürdürmektedir.

Soru 23

Arkas Holding'in temelleri Gabriel Jean-Baptiste Arcas tarafından İzmir'de kaç yılında atılmıştır?

Seçenekler

A
1900
B
1901
C
1902
D
1903
E
1904
Açıklama:
Arkas’ın temelleri İzmir’de 1902 yılında Gabriel Jean-Baptiste Arcas tarafından kurulan ithalat firmasıyla atılmıştır.

Soru 24

1978 yılında Türkiye'den Avrupa'ya ilk konteyner yüklemesini yapan firma aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Arkas Holding
B
Türkcell
C
Sabancı Holding
D
Ağaoğlu Holding
E
ETİ
Açıklama:
Arkas, 1978 yılında Türkiye'den Avrupa'ya ilk konteyner yüklemesini yaparak ülkemizde deniz taşımacılığının yerleşmesine öncülük etmiştir.

Soru 25

Eti, onursal başkanı ve kurucusu Firuz Kanatlı’nın projesini kendi elleriyle çizdiği ilk tesisinde kaç yılında üretime başlamıştır?

Seçenekler

A
1942
B
1952
C
1962
D
1972
E
1982
Açıklama:
Eti, onursal başkanı ve kurucusu Firuz Kanatlı’nın projesini kendi elleriyle çizdiği ilk tesisinde 1962 yılında üretime başlamıştır.

Soru 26

ETİ şirketin bugün ve gelecekteki gereksinimlerini karşılamak üzere yapılandırılmış eğitim ve gelişim sürecinde hangi yaklaşım ile birey, takım, yönetim ve organizasyon olarak öğrenme kültürünün yaygınlaşması hedeflenmektedir?

Seçenekler

A
Organizasyonel Yaklaşım
B
Öğrenme Yaklaşımı
C
Oryantasyon Yaklaşımı
D
Takım Yönetimi Yaklaşımı
E
Eğitim ve Geliştirme Yaklaşımı
Açıklama:
Şirketin bugün ve gelecekteki gereksinimlerini karşılamak üzere yapılandırılmış eğitim ve gelişim süreci ile çalışanların bilgi, beceri ve kapasitelerinin bireysel performans gelişimi ve kariyer gelişimini desteklemesi hedeflenir. Model alınan “Organizasyonel Gelişim” bütünsel yaklaşımı ile birey, takım, yönetim ve organizasyon olarak öğrenme kültürünün yaygınlaşması hedeflenmektedir.

Soru 27

I. Birey
II. Takım-Yönetim
III. Organizasyon
ETİ'nin model aldığı Organizasyonel Gelişim bütünsel yaklaşımında yukarıdaki katmanlardan hangileri yer almaktadır?

Seçenekler

A
I ve II
B
I ve III
C
I, II ve III
D
II ve III
E
Hiçbiri
Açıklama:
Model alınan “Organizasyonel Gelişim” bütünsel yaklaşımı ile birey, takım, yönetim ve organizasyon olarak öğrenme kültürünün yaygınlaşması hedeflenmektedir.

Soru 28

"Çalışanların bulundukları pozisyon ve iş tanımları gereği sahip olmaları gereken ortak ve fonksiyonel yetkinliklere göre değerlendirildikleri, değerlendirme sonucunda ortaya çıkan gelişim gereksinimlerine yönelik gelişim planlarının oluşturulduğu ve izlendiği sistemdir."
Yukarıda tanımı yapılan sistem aşağıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
Standart Gelişim Programları
B
Yönetici/Çalışan Eğitim Talepleri
C
Bireysel Gelişim Planlama Sistemi (BGP)
D
İşe Uyum Değerlendirmesi Sonrası Ortaya Çıkan Gelişim Gereksinimleri
E
Kurumsal (Organizasyonel) Gelişim Eğitim Sistemi
Açıklama:
Çalışanların bulundukları pozisyon ve iş tanımları gereği sahip olmaları gereken ortak ve fonksiyonel yetkinliklere göre değerlendirildikleri, değerlendirme sonucunda ortaya çıkan gelişim gereksinimlerine yönelik gelişim planlarının oluşturulduğu ve izlendiği sistemdir.

Soru 29

Aşağıdakilerden hangisi ETİ'de İç Eğitimci Olma Koşullarından değildir?

Seçenekler

A
Eğitmen olmak için gönüllü ve istekli olmak
B
Eti Şirketler Grubu’nda en az 3 yıldır çalışıyor olmak
C
Eğitim vermek için aday olduğu mesleki alanda sahip olduğu bilgi birikimi, geçmişte aldığı mesleki eğitimler, gerçekleştirdiği başarılı projeler ve deneyimi ile uzmanlığa sahip olmak
D
İç eğitimci olmak için yöneticisinin onayını almak
E
Eti'nin herhangi bir şubesinde en az 2 yıl süreyle yöneticilik yapmış olmak.
Açıklama:
İç Eğitimci Olma Koşulları:
• Eğitmen olmak için gönüllü ve istekli olmak
• Eti Şirketler Grubu’nda en az 3 yıldır çalışıyor olmak
• Eğitim vermek için aday olduğu mesleki alanda sahip olduğu bilgi birikimi, geçmişte aldığı mesleki eğitimler, gerçekleştirdiği başarılı projeler ve deneyimi ile uzmanlığa sahip olmak
• İç eğitimci olmak için yöneticisinin onayını almak

Soru 30

Türkcell Akademi kaç yılında "Kurumsal Üniversite" olarak yapılandırılmıştır?

Seçenekler

A
2006
B
2005
C
2004
D
2003
E
2002
Açıklama:
Günümüz iş iklimine uyum sağlamanın ve fark yaratmanın başlıca koşulu, bireysel ve kurumsal gelişimi güçlendirmek ve bunları kurum stratejileri ile bütünleştirmektir. Türkcell Akademi, işte bu bilinçle, 2006 yılında “Kurumsal Üniversite” olarak yapılandırılmıştır. Misyonu, bütünsel olarak şirketin performansını artırmak ve bu doğrultuda hedeflere koşan her çalışanın “hayatını kolaylaştıran ve zenginleştiren” gelişim yatırımları yapmak olarak belirlenmiştir.

Soru 31

Eğitim sonrası memnuniyet değerlendirmelerinin KoçAkademi üzerinden yapılıyor olması aşağıdakilerden hangisinin alt maddesidir?

Seçenekler

A
KoçAkademi ölçme ve değerlendirme sistemidir.
B
KoçAkademi Koç Topluluğu lider ve yöneticilerinin gelişimine destek olur.
C
KoçAkademi, öğrenme ve gelişim kaynakları ile topluluk şirketleri arasında bir köprüdür.
D
KoçAkademi bireysel öğrenme ve performans destek sistemidir.
E
KoçAkademi bütünleşik bir bireysel gelişim planlama sistemidir.
Açıklama:
KoçAkademi ölçme ve değerlendirme sistemidir. Eğitim öncesi gereksinim belirleme ve sonrası etkinlik değerlendirme süreçlerinde KoçAkademi değerlendirme araçları kullanılabilir. Gereksinim belirleme aşamasında her türlü yetkinlik, bilgi ve beceri değerlendirmesi KoçAkademi üzerinden yapılabilir. Mevcut durum değerlendirmeleri yapılabildiği gibi, geleceğe yönelik hazır olma ya da potansiyel değerlendirmesi de yapılabilir. Eğitim sonrası memnuniyet değerlendirmeleri yine KoçAkademi üzerinden yapılır. Doğru cevap A'dır.

Soru 32

Aşağıdakilerden hangisi KoçAkademi için söylenemez?

Seçenekler

A
Eğitim ve gelişim süreçlerini yöneten bir kurumsal kaynak planlama sistemi niteliğindedir.
B
E-öğrenme olanakları çok önemlidir.
C
Yalnızca bir şirketin gelişim süreçlerine odaklanan akademilerdendir.
D
Şirketlerin kendi akademilerini ya da kurumsal üniversitelerini kurmalarını engellemez.
E
Tüm şirketler için ortak olan konulara odaklanır.
Açıklama:
KoçAkademi tipik bir şirket akademisi değildir. Şirketler üstü yapısı nedeniyle yalnızca bir şirketin gelişim süreçlerine odaklanan akademilerden farklıdır. Topluluk bünyesindeki şirketleri, şirketlerdeki çalışanları, tedarikçileri ve öteki öğrenme kaynaklarını bir araya getiren sanal bir platformdur. Doğru cevap C'dir.

Soru 33

I. En yaygın değerlendirme öğrenme değerlendirmesidir.
II. Uygun olan eğitimler için yatırımın geri dönüşünü gösteren ileri düzeyde ROI analizleri yapılabilir.
III. Değerlendirmelerle birlikte sonuçlara göre memnuniyet sıralamaları oluşturulabilir.
KoçAkademi gelişim planlama sürecinde gelişimin değerlendirilmesi konusunda yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri doğrudur?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız III
C
I-II
D
II-III
E
I-II-III
Açıklama:
En yaygın kullanılan ve kolaylıkla uygulanabilen değerlendirme memnuniyet değerlendirmesidir. Doğru cevap D'dir.

Soru 34

'KoçAkademi’de herkesten beklenen kendi öğrenme süreçlerini yönetebilmesidir. Bir kişinin gelişim gereksinimini ilk analiz etmesi gereken kişi önce kendisidir.' ifadesi KoçAkademi gelişim planlama süreci kritik başarı faktörlerinden hangisidir?

Seçenekler

A
Öğrenme, ağırlıklı olarak iş ortamında ve yaparak gerçekleşir.
B
Öğrenme ve gelişim sürecinde en önemli sorumluluk çalışanın kendisindedir.
C
Öğrenme bir nokta etkinlik değil bir süreçtir.
D
Öğrenme sürekli olarak ve çeşitli şekillerde gerçekleşir.
E
Çalışanlarının gelişimini desteklemek yöneticilerin öncelikli sorumluluğudur.
Açıklama:
KoçAkademi’de herkesten beklenen kendi öğrenme süreçlerini yönetebilmesidir. Bir kişinin gelişim gereksinimini ilk analiz etmesi gereken kişi önce kendisidir. Elbette yöneticisinin ve öteki kaynakların geribildirimleri önemlidir, ancak bir kişi istemediği ya da kabul etmediği sürece bir konuda zorla bir şeyler öğrenmesi olası değildir. Etkinlikler bu şekilde gerçekleşse bile istenilen sonuçların ortaya çıkması ya da öğrenilenlerin kalıcı olması zor olacaktır. Bu da öğrenme ve gelişim sürecinde en önemli sorumluluk çalışanın kendisindedir ilkesidir. Doğru cevap B'dir.

Soru 35

I. Eğitim kayıtlarını tutmak ve raporlamak
II.Çalışanlara eğitim ve gelişimle ilgili tavsiye ve teşvikte bulunmak
III. Organize edilen eğitim ve gelişim etkinliklerini koordine etmek
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Eti'deki eğitim ve geliştirme müdürlüğünün başlıca sorumluluklarındandır?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız III
C
I-II
D
II-III
E
I-II-III
Açıklama:
Eğitim ve geliştirme müdürlüğünün başlıca sorumlulukları;
•Şirket hedef, politika ve stratejileri doğrultusunda gelişim gereksinimlerini saptamak, planlamak ve gerçekleştirmek
• Şirket genelinde yetkinlik temelli eğitim gereksinimlerini analiz etmek ve yıllık şirket eğitim planını hazırlamak
• Eğitim ve gelişim çalışmalarına destek verecek eğitim araçlarını tasarlamak ve/veya sağlamak
• Çalışanlara eğitim ve gelişimle ilgili tavsiye ve teşvikte bulunmak
• Organize edilen eğitim ve gelişim etkinliklerini koordine etmek
• Sağlanan gelişim etkinliklerinin gelişim gereksinimini karşıladığından emin olmak ve bu amaca yönelik izleme ve değerlendirme çalışmalarını yapmak
• Eğitim kayıtlarını tutmak ve raporlamaktır. Doğru cevap E'dir.

Soru 36

I. Eti Tanıtım
II. Departman İş Süreçleri ve Fonksiyonel Oryantasyon
III. Rehber Eşliğinde Oryantasyon
IV. Grup Oryantasyon Programı
Eti’de İşe Alıştırma ve Oryantasyon Gelişim Modülü dört adım olarak gerçekleşir. Aşağıdakilerden hangisinde bu aşamalar doğru sırayla verilmiştir?

Seçenekler

A
II-III-I-IV
B
I-III-II-IV
C
III-I-II-IV
D
I-IV-III-II
E
IV-I-II-III
Açıklama:
Eti’de İşe Alıştırma ve Oryantasyon Gelişim Modülü dört adım olarak gerçekleşir. Doğru sıralama C seçeneğinde verilmiştir.

Soru 37

I. Eğitmen olmak için gönüllü olmak
II. Eti şirketler grubunda en az 8 yıldır çalışıyor olmak
III. İç eğitimci olmak için yöneticisinin onayını almak
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Eti'de iç eğitimci olma koşullarındandır?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I-III
D
II-III
E
I-II-III
Açıklama:
İç eğitimci olmak için Eti Şirketler Grubu’nda en az 3 yıldır çalışıyor olmak gerekmektedir. Doğru cevap C'dir.

Soru 38

Eğitim ve gelişim sürecinde kullanılacak araç ve materyallerin tasarımlanması, ölçüm araç ve yöntemlerine karar verilmesi, gelişim programı ve içeriğinin müşteri onayına sunulması Turkcell'de uygulanan Program Yönetim Metodolojisi aşamalarından hangisidir?

Seçenekler

A
Ölçümleme
B
Analiz
C
Tasarım
D
İyileştirme
E
Geliştirme
Açıklama:
Tanımı verilen aşama gelişim aşamasıdır. Doğru cevap E'dir.

Soru 39

I. Hedeflenen süre
II. Ayrılan bütçe
III. Katılımcı sayısı
IV. İçerik
Yapı Kredi'de eğitim yönteminin belirlenmesine karar verilen faktörler yukarıdakilerden hangisidir?

Seçenekler

A
I-II
B
II-III
C
III-IV
D
I-II-III
E
I-II-III-IV
Açıklama:
Eğitim için kullanılacak yönteme karar verilirken şu faktörler dikkate alınır:
• İçerik
• Eğitim programından beklenenler
• Hangi bilgi ve becerilere yönelik olduğu
• Katılımcı grubun özellikleri ve katılımcı sayısı
• Hedeflenen süre
• Ayrılan bütçedir. Doğru cevap E'dir.

Soru 40

Aşağıdakilerden hangisi eğitim ve geliştirme konusunda belirginlik gösteren eğilimlerden değildir?

Seçenekler

A
Eğitim ve geliştirme konusunda kurumsal işbirlikleri oluşturulmaktadır.
B
Eğitimlerde uygulanan yöntemler çeşitlenmektedir.
C
Eğitimlerin hedef kitleleri çeşitlenmektedir.
D
Eğitim ve geliştirme kavramları arasındaki fark artmıştır.
E
Kurumsal akademiler yaygınlaşmaktadır.
Açıklama:
Eğitim ve geliştirme kavramları arasındaki fark azalmıştır. İşletmelerin sunduğu eğitim ve geliştirme etkinlikleri hem nitelik hem de tür olarak birbirinden çok farklı değildir. Esasen uygulamada söz konusu etkinlikler arasında bir ayrım yapılmamakta ve her ikisi de yaşamboyu öğrenme kapsamında düşünüldüğü için süreklilik göstermektedir. Özellikle iş dışı eğitim yöntemleri ile geliştirme uygulamaları iyice birbirine karışmış durumdadır. Bu durum büyük ölçüde gelişim gereksinimlerinin, yararlanıcıların ve kullanılabilecek teknolojilerin çeşitlenmesinden kaynaklanmaktadır. Doğru cevap D'dir.

Soru 41

I. Enerji
II. Otomotiv
III. Finans
Yukarıda verilenlerden hangisi ya da hangileri Koç Topluluğu’nda yoğunlaşılan sektörlerdendir?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Her üç seçenekte Koç Topluluğu’nda yoğunlaşılan sektörlerdendir. Dolayısıyla doğru cevap E seçeneğidir.

Soru 42

I. Yetkinlik değerlendirmelerinde gelişime açık çıkan alanlar
II. Yapılan işin ya da pozisyonun gerektirdiği alanlar
III. Yöneticilerin çalışanları için önemli gördüğü alanlar
Yukarıda verilenlerden hangisi ya da hangileri gelişim gereksinimlerini görünür kılan süreç ve kaynaklar arasında yer almaktadır?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Her üç seçenekte gelişim gereksinimlerini görünür kılan süreç ve kaynaklar arasında yer almaktadır. Dolayısıyla doğru cevap E seçeneğidir.

Soru 43

I. Araştırma yapmak
II. Rapor hazırlamak
III. Trend analizleri yapmak
Yukarıda verilenlerden hangisi ya da hangileri çalışanların seçebilecekleri etkinlikler arasında yer almaktadır?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Her üç seçenekte çalışanların seçebilecekleri etkinlikler arasında yer almaktadır. Dolayısıyla doğru cevap E seçeneğidir.

Soru 44

I. Öğrenme, ağırlıklı olarak iş ortamında ve yaparak gerçekleşir.
II. Öğrenme bir nokta etkinlik değil bir süreçtir.
III. Öğrenme sürekli olarak ve çeşitli şekillerde gerçekleşir.
Yukarıda verilenlerden hangisi ya da hangileri KoçAkademi’de gelişim planlama sürecinin başarısı için kritik önemde görülen noktalardandır?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Her üç seçenekte KoçAkademi’de gelişim planlama sürecinin başarısı için kritik önemde görülen noktalardandır. Dolayısıyla doğru cevap E seçeneğidir.

Soru 45

I. Öğrenme ve gelişim etkinlikleri kurumsal ve bireysel performans gereksinimlerine dayandırılır.
II. Öğrenmek ve kendini geliştirmek isteyenlere Akademi kaynakları sunulur ve yeni kaynaklar araştırılır.
III. Kurumsal değerler ve stratejiler tüm öğrenme ve gelişim çalışmalarına yansıtılır.
Yukarıda verilenlerden hangisi ya da hangileri Arkas Akademi'de belirlenen ilkelerdendir?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Her üç seçenekte Arkas Akademi'de belirlenen ilkelerdendir. Dolayısıyla doğru cevap E seçeneğidir.

Soru 46

I. Sektörde en iyi iş sonuçlarını elde etmek ve yenilikçi çalışmaları yaşama geçirmek üzere bireysel bilgi, beceri ve görgüyü arttırmak
II. Çalışanlar arasındaki iletişimi ve takım çalışmasını iş performansını en verimli hale getirecek şekilde arttırmak
III. İş süreçlerini sürekli iyileştirmek ve müşterilere sunulan hizmeti en iyi hale getirmek için tüm şirkette problem çözme ve iyileştirme bakış açısını bir kültür haline getirmek
Yukarıda verilenlerden hangisi ya da hangileri Eti’deki eğitim ve geliştirme sürecinin hedefleri arasında yer almaktadır?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Her üç seçenekte Eti’deki eğitim ve geliştirme sürecinin hedefleri arasında yer almaktadır. Dolayısıyla doğru cevap E seçeneğidir.

Soru 47

I. Çalışanlara eğitim ve gelişimle ilgili tavsiye ve teşvikte bulunmak.
II. Organize edilen eğitim ve gelişim etkinliklerini koordine etmek.
III. Eğitim kayıtlarını tutmak ve raporlamak.
Yukarıda verilenlerden hangisi ya da hangileri Eğitim ve Geliştirme Müdürlüğü'nün sorumlulukları arasında yer almaktadır?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Her üç seçenekte Eğitim ve Geliştirme Müdürlüğü'nün sorumlulukları arasında yer almaktadır. Dolayısıyla doğru cevap E seçeneğidir.

Soru 48

I. Eğitmen olmak için gönüllü ve istekli olmak.
II. Eti Şirketler Grubu’nda en az 3 yıldır çalışıyor olmak.
III. İç eğitimci olmak için yöneticisinin onayını almak
Yukarıda verilenlerden hangisi ya da hangileri Eti'nin iç eğitimci olma koşulları arasında yer almaktadır?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Her üç seçenekte Eti'nin iç eğitimci olma koşulları arasında yer almaktadır. Dolayısıyla doğru cevap E seçeneğidir.

Soru 49

Eti Şirketler Grubu’nda iç eğitimci olabilmek için en az kaç yıl çalışma zorunluluğu bulunmaktadır?

Seçenekler

A
1
B
2
C
3
D
4
E
5
Açıklama:
Eti Şirketler Grubu’nda iç eğitimci olabilmek için en az 3 yıl çalışma zorunluluğu bulunmaktadır.

Soru 50

I. Programdaki eğitimlerin kurgusu nasıl olacak?
II. Eğitim ne kadar sürecek?
III. Ölçümleme nasıl yapılacak?
Yukarıda verilenlerden hangisi ya da hangileri tasarım aşamasında yanıt aranan sorular arasında yer almaktadır?

Seçenekler

A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Her üç seçenekte tasarım aşamasında yanıt aranan sorular arasında yer almaktadır. Dolayısıyla doğru cevap E seçeneğidir.

Soru 51

  1. Yetkinlik değerlendirmelerinde gelişime açık çıkan alanlar
  2. Bilgi/beceri değerlendirmelerinde gelişime açık çıkan alanlar
  3. Performans hedeflerini gerçekleştirmek için geliştirilmesi yararlı alanlar
  4. Performans sorunlarını gidermek için üzerinde durulması gereken alanlar
  5. Yapılan işin ya da pozisyonun gerektirdiği alanlar
Yukarıdakilerin hangileri gelişim gereksinimlerini görünür kılan süreç ve kaynaklardandır?

Seçenekler

A
Yalnız I.
B
I. ve II.
C
I., II. ve III.
D
I., II., III. ve IV.
E
I., II. III. IV. ve V.
Açıklama:
Gelişim gereksinimlerini görünür kılan süreç ve kaynaklar aşağıdaki gibidir:
• Yetkinlik değerlendirmelerinde gelişime açık çıkan alanlar
• Bilgi/beceri değerlendirmelerinde gelişime açık çıkan alanlar
• Performans hedeflerini gerçekleştirmek için geliştirilmesi yararlı alanlar
• Performans sorunlarını gidermek için üzerinde durulması gereken alanlar
• Yapılan işin ya da pozisyonun gerektirdiği alanlar
• Sonraki pozisyonlara hazırlanmak için şimdiden geliştirilmesi yararlı alanlar
• Yeni sorumluluk ya da görevlerde başarılı olmak için geliştirilmesi öncelikli alanlar
• Bireysel olarak geliştirilmesi önemli olarak hissedilen alanlar
• Yöneticilerin çalışanları için önemli g.rdüğü alanlar
• Yasal zorunluluk olduğu için geliştirilmesi gereken alanlar vb.

Soru 52

  1. Sonraki pozisyonlara hazırlanmak için şimdiden geliştirilmesi yararlı alanlar
  2. Yeni sorumluluk ya da görevlerde başarılı olmak için geliştirilmesi öncelikli alanlar
  3. Bireysel olarak geliştirilmesi önemli olarak hissedilen alanlar
  4. Yöneticilerin çalışanları için önemli gördüğü alanlar
Yukarıdakilerin hangileri gelişim gereksinimlerini görünür kılan süreç ve kaynaklardandır?

Seçenekler

A
Yalnız I.
B
I. ve II.
C
I., II. ve III.
D
II., III. ve IV.
E
I., II., III. ve IV.
Açıklama:
Gelişim gereksinimlerini görünür kılan süreç ve kaynaklar aşağıdaki gibidir:
• Yetkinlik değerlendirmelerinde gelişime açık çıkan alanlar
• Bilgi/beceri değerlendirmelerinde gelişime açık çıkan alanlar
• Performans hedeflerini gerçekleştirmek için geliştirilmesi yararlı alanlar
• Performans sorunlarını gidermek için üzerinde durulması gereken alanlar
• Yapılan işin ya da pozisyonun gerektirdiği alanlar
• Sonraki pozisyonlara hazırlanmak için şimdiden geliştirilmesi yararlı alanlar
• Yeni sorumluluk ya da görevlerde başarılı olmak için geliştirilmesi öncelikli alanlar
• Bireysel olarak geliştirilmesi önemli olarak hissedilen alanlar
• Yöneticilerin çalışanları için önemli g.rdüğü alanlar
• Yasal zorunluluk olduğu için geliştirilmesi gereken alanlar vb.

Soru 53

  1. Öğrenme ve gelişim etkinlikleri kurumsal ve bireysel performans gereksinimlerine dayandırılır.
  2. Öğrenmek ve kendini geliştirmek isteyenlere Akademi kaynakları sunulur ve yeni kaynaklar araştırılır.
  3. Kurumsal değerler ve stratejiler tüm öğrenme ve gelişim çalışmalarına yansıtılır.
  4. Kurum içinde herkesin bilgi ve deneyimini paylaşabileceği, açık iletişim kurabileceği, hem öğrenen hem kaynak olabileceği sanal platformlar oluşturulur.
Yukarıdakilerin hangileri Arkas Akademi’nin hizmetlerinde benimsediği ilkelerdendir?

Seçenekler

A
Yalnız I.
B
Yalnız II.
C
I. ve II.
D
I., II. ve III.
E
I., II., III. ve IV.
Açıklama:
Arkas Akademi’nin hizmetlerinde sistematik yaklaşımın kritik önemde olduğunu bilerek, ekip olarak aynı dilden konuşarak, fikir birliği içinde hareket etmeye özen gösterilir. Belirlenen ilkeler, çalışırken rehber olmakta ve bu sayede hizmet kalitesi belli bir düzeyde tutulmaktadır. Temel ilkeler şunlardır:
• Öğrenme ve gelişim etkinlikleri kurumsal ve bireysel performans gereksinimlerine dayandırılır.
• Öğrenmek ve kendini geliştirmek isteyenlere Akademi kaynakları sunulur ve yeni kaynaklar araştırılır.
• Kurumsal değerler ve stratejiler tüm öğrenme ve gelişim çalışmalarına yansıtılır.
• Kurum içinde herkesin bilgi ve deneyimini paylaşabileceği, açık iletişim kurabileceği, hem öğrenen hem kaynak olabileceği sanal platformlar oluşturulur.

Soru 54

  1. Sektörde en iyi iş sonuçlarını elde etmek ve yenilikçi çalışmaları yaşama geçirmek üzere bireysel bilgi, beceri ve görgüyü arttırmak
  2. Çalışanlar arasındaki iletişimi ve takım çalışmasını iş performansını en verimli hale getirecek şekilde arttırmak
  3. İş süreçlerini sürekli iyileştirmek ve müşterilere sunulan hizmeti en iyi hale getirmek için tüm şirkette problem çözme ve iyileştirme bakış açısını bir kültür haline getirmek
  4. Eti’nin vizyonunu gerçekleştirecek yönetim kadrolarının gelişimini sağlamak
Yukarıdakilerin hangileri Eti’deki eğitim ve geliştirme sürecinin temel amaçlarındandır?

Seçenekler

A
Yalnız I.
B
Yalnız II.
C
I. ve II.
D
I., II. ve III.
E
I., II., III. ve IV.
Açıklama:
Eti’deki eğitim ve geliştirme sürecinin temel amacı; şirket iş hedefleri, eşitlik ve süreklilik ilkeleri doğrultusunda çalışanların mevcut işlerini ve kariyer yollarını düşünerek onlara bilgi, beceri kazandırmak ve yetenekleri ile kişilik özelliklerini geliştirecek gelişim olanaklarını sağlamaktır. Eğitim ve geliştirme sürecinin hedefleri şu şekilde belirlenmiştir:
• Sektörde en iyi iş sonuçlarını elde etmek ve yenilikçi çalışmaları yaşama geçirmek üzere bireysel bilgi, beceri ve görgüyü arttırmak
• Çalışanlar arasındaki iletişimi ve takım çalışmasını iş performansını en verimli hale getirecek şekilde arttırmak
• İş süreçlerini sürekli iyileştirmek ve müşterilere sunulan hizmeti en iyi hale getirmek için tüm şirkette problem çözme ve iyileştirme bakış açısını bir kültür haline getirmek
• Eti’nin vizyonunu gerçekleştirecek yönetim kadrolarının gelişimini sağlamak

Soru 55

  1. Sektörde en iyi iş sonuçlarını elde etmek ve yenilikçi çalışmaları yaşama geçirmek üzere bireysel bilgi, beceri ve görgüyü arttırmak
  2. Çalışanlar arasındaki iletişimi ve takım çalışmasını iş performansını en verimli hale getirecek şekilde arttırmak
  3. İş süreçlerini sürekli iyileştirmek ve müşterilere sunulan hizmeti en iyi hale getirmek için tüm şirkette problem çözme ve iyileştirme bakış açısını bir kültür haline getirmek
  4. Eti’nin vizyonunu gerçekleştirecek yönetim kadrolarının gelişimini sağlamak
Yukarıdakilerin hangileri Eti’deki eğitim ve geliştirme sürecinin temel amaçlarındandır?

Seçenekler

A
Yalnız I.
B
Yalnız II.
C
I. ve II.
D
I., II. ve III.
E
I., II., III. ve IV.
Açıklama:
Eti’deki eğitim ve geliştirme sürecinin temel amacı; şirket iş hedefleri, eşitlik ve süreklilik ilkeleri doğrultusunda çalışanların mevcut işlerini ve kariyer yollarını düşünerek onlara bilgi, beceri kazandırmak ve yetenekleri ile kişilik özelliklerini geliştirecek gelişim olanaklarını sağlamaktır. Eğitim ve geliştirme sürecinin hedefleri şu şekilde belirlenmiştir:
• Sektörde en iyi iş sonuçlarını elde etmek ve yenilikçi çalışmaları yaşama geçirmek üzere bireysel bilgi, beceri ve görgüyü arttırmak
• Çalışanlar arasındaki iletişimi ve takım çalışmasını iş performansını en verimli hale getirecek şekilde arttırmak
• İş süreçlerini sürekli iyileştirmek ve müşterilere sunulan hizmeti en iyi hale getirmek için tüm şirkette problem çözme ve iyileştirme bakış açısını bir kültür haline getirmek
• Eti’nin vizyonunu gerçekleştirecek yönetim kadrolarının gelişimini sağlamak

Soru 56

  1. Eğitim ve gelişim çalışmalarına destek verecek eğitim araçlarını tasarlamak ve/veya sağlamak
  2. Çalışanlara eğitim ve gelişimle ilgili tavsiye ve teşvikte bulunmak
  3. Organize edilen eğitim ve gelişim etkinliklerini koordine etmek
  4. Eğitim kayıtlarını tutmak ve raporlamak
Yukarıdakilerin hangileri ETİ'de eğitim ve geliştirme müdürünün görevlerindendir?

Seçenekler

A
Yalnız I.
B
Yalnız II.
C
I. ve II.
D
I., II. ve III.
E
I., II., III. ve IV.
Açıklama:
Eğitim Yönetim Sisteminin sağlıklı biçimde uygulanmasını sağlamak için gerekli izleme ve değerlendirme çalışmalarını gerçekleştirmekten sorumludur. Başlıca sorumlulukları şunlardır:
• Şirket hedef, politika ve stratejileri doğrultusunda gelişim gereksinimlerini saptamak, planlamak ve gerçekleştirmek
• Şirket genelinde yetkinlik temelli eğitim gereksinimlerini analiz etmek ve yıllık şirket eğitim planını hazırlamak
• Eğitim ve gelişim çalışmalarına destek verecek eğitim araçlarını tasarlamak ve/veya sağlamak
• Çalışanlara eğitim ve gelişimle ilgili tavsiye ve teşvikte bulunmak
• Organize edilen eğitim ve gelişim etkinliklerini koordine etmek
• Sağlanan gelişim etkinliklerinin gelişim gereksinimini karşıladığından emin olmak ve bu amaca yönelik izleme ve değerlendirme çalışmalarını yapmak
• Eğitim kayıtlarını tutmak ve raporlamak

Soru 57

Aşağıdakilerin hangisi Turkcell'in eğitim ve gelişim gereksinimlerin belirlenmesinde tasarım aşamasında sorulan sorulardan birisi değildir?

Seçenekler

A
Programdaki eğitimlerin kurgusu nasıl olacak?
B
İçerikte neler yer alacak, bu içerik hangi yöntemlerle uygulanacak (oyun, vaka çalışması vb.)?
C
• Eğitim ne kadar sürecek?
D
Hangi eğitim kanalları kullanılacak (e-öğrenme, sınıf içi eğitim, mobil eğitim vb.) ve eğitimi kimler verecek (şirket içi mi yoksa şirket dışı mı)?
E
Eğitime kimler katılacak?
Açıklama:
Analiz aşamasında elde edilen bilgilerle temel gelişim taslağı ve içeriğinin oluşturulması, eğitim yöntemlerinin belirlenmesi, iç kaynakların (Akademi eğitmenleri) ya da dış kaynakların (gelişim ortakları) seçimi ve kararlaştırılmasıdır. Tasarım aşamasında şu sorulara yanıt aranır:
• Programdaki eğitimlerin kurgusu nasıl olacak?
• İçerikte neler yer alacak, bu içerik hangi yöntemlerle uygulanacak (oyun, vaka çalışması vb.)?
• Eğitim ne kadar sürecek?
• Hangi eğitim kanalları kullanılacak (e-öğrenme, sınıf içi eğitim, mobil eğitim vb.) ve eğitimi kimler verecek (şirket içi mi yoksa şirket dışı mı)?
• ölçümleme nasıl yapılacak?

Soru 58

  1. Bankanın stratejileri ve odak alanları
  2. Akademi’nin vizyonu
  3. İş birimlerinin gereksinimleri
  4. Bireylerin gereksinimleri
Yukarıdakilerin hangileri Yapı Kredi’de eğitim ve gelişim etkinlikleriyle ilgili kararlar verilirken dikkat edilen noktalardandır?

Seçenekler

A
Yalnız I.
B
I. ve II.
C
I., II. ve III.
D
I., II. ve IV.
E
I., II., III. ve IV.
Açıklama:
Yapı Kredi’de eğitim ve gelişim etkinlikleriyle ilgili tüm kararlar, şirketin eğitim ve gelişim birimi olan YKBA tarafından aşağıdaki noktalar dikkate alınarak verilir.
• Bankanın stratejileri ve odak alanları
• Akademi’nin vizyonu
• İş birimlerinin gereksinimleri
• Bireylerin gereksinimleri
• Ülkemizdeki ve dünyadaki sektörel gelişmeler
• Eğitim sektöründeki gelişmeler

Soru 59

Aşağıdakilerin hangisi Türkcell Grup Liderlik ve Davranış Modeli içerisinde yer alan yönetici düzeylerinden biri değildir?

Seçenekler

A
Müdürler
B
Bölüm yöneticileri
C
Genel müdür yardımcıları
D
CEO
E
Orta kademe yöneticileri
Açıklama:
Türkcell Grup Liderlik ve Davranış Modeli üzerine yaşayan eğitimler, genel olarak yöneticilik düzeylerine göre düzenlenmiştir. Bunlar yönetici adaylığından, üst yönetime kadar program esasına göre oluşturulmakta ve planlanmaktadır. Düzeyler aşağıdaki gibidir:
• Yeni yönetici adayları
• Yeni yöneticiler
• Müdürler
• B.lüm yönetici adayları -müdürler
• B.lüm yöneticileri
• Genel müdür yardımcıları
• CEO

Soru 60

Aşağıdakilerin hangisi Türkcell Akademi’nin kuruluşundan bugüne aldığı uluslararası ödüllerden birisi değildir?

Seçenekler

A
Brandon Hall / En İyi Mobil Eğitim Uygulaması - Gümüş (2011)
B
ASTD Awards / Eğitim Teknolojileri - Örnek Uygulama (2011)
C
Corporate University Exchange Awards / Eğitim Teknolojileri - Mükemmeliyet ödülü (2009)
D
Cubic Awards / En İyi Kurumsal Üniversite- Onur ödülü (2008)
E
Best awards / Best Communication Company Award (2009)
Açıklama:
Capital Dergisi'nin 2007 yılında gerçekleştirdiği “Türkiye'nin En Beğenilen Şirketleri” araştırmasında birinci sırada yer alan Türkcell, başka birçok ölçütün yanı sıra “İnsan Kaynakları” ve “Çalışanlara Sunulan Gelişim Fırsatları” gibi alt başlıklarda da en beğenilen şirket olmuştur. Türkcell Akademi’nin
kuruluşundan bugüne aldığı uluslararası ödüller şunlardır:
• Brandon Hall / En İyi Mobil Eğitim Uygulaması - Gümüş (2011)
• Brandon Hall / En İyi Özel İçerik Eğitim - Bronz (2011)
• ASTD Awards / Eğitim Teknolojileri - Örnek Uygulama (2011)
• ASTD Awards / Liderlik Gelişim - Örnek Uygulama (2011)
• Corporate University Exchange Awards / Eğitim Teknolojileri - Örnek Uygulama (2011)
• ASTD Awards / Liderlik Gelişim - Örnek Uygulama (2010)
• Corporate University Exchange Awards / Eğitim Teknolojileri - Mükemmeliyet ödülü (2009)
• Cubic Awards / En İyi Kurumsal Üniversite- Onur ödülü (2008)
• Corporate University Exchange Awards / En İyi Kurumsal Üniversite (2007)
• Public Relations Association / En İyi İç Lansman ödülü (2007)

⚠️ Telif Hakkı Bildirimi: Bu portaldaki sorular telif hakkı içerebilir. İçerik yalnızca ders çalışma amaçlı hazırlanmış olup, ticari amaçlı kopyalanması veya çoğaltılması hak sahibi tarafından yasal yükümlülükler getirebilir.

Telif hakkı bildirimleri için GitHub Issues bölümünü kullanabilirsiniz. Bildirim üzerine ilgili içerik 7 iş günü içerisinde kaldırılacaktır.