Meteoroloji - Tüm Sorular
Ünite 1
Soru 1
Aşağıdakilerden hangisi Dünya atmosferindeki bulunan gazların oranları doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
%78 azot, %21 oksijen, %0.9 argon, %1 iz elementler
B
%80 azot, %17,3 oksijen, %0.7 argon, %2 iz elementler
C
%78 hidrojen, %21 oksijen, %0.9 neon, %1 iz elementler
D
%75 azot, %23 hidrojen, %1 argon, %1 iz elementler
E
%84.5 azot, % 10 oksijen, %0.5 metan, %5 iz elementler
Açıklama:
ATMOSFERİN BİLEŞENLERİ
Dünya atmosferi farklı miktarlarda birçok gazdan oluşmuştur. Yer yüzeyindeki toplam atmosferik basınç, Dalton kısmi basınçlar kanununa göre atmosferin içerdiği gazların kısmi basınçlarının toplamıdır. Dünya atmosferinde azot ve oksijen gazları miktarları zamanla değişmeyen temel gazlardır ve yaklaşık olarak azot %78, oksijen %21 ve argon gazı %0.9 oranında bulunur. Geri kalan %1’lik kısmını ise hidrojen, helyum, neon, su buharı, karbondioksit, nitrikoksitler, sülfürdioksit, metan, ozon vb. gibi gazlar oluşturur.
Dünya atmosferi farklı miktarlarda birçok gazdan oluşmuştur. Yer yüzeyindeki toplam atmosferik basınç, Dalton kısmi basınçlar kanununa göre atmosferin içerdiği gazların kısmi basınçlarının toplamıdır. Dünya atmosferinde azot ve oksijen gazları miktarları zamanla değişmeyen temel gazlardır ve yaklaşık olarak azot %78, oksijen %21 ve argon gazı %0.9 oranında bulunur. Geri kalan %1’lik kısmını ise hidrojen, helyum, neon, su buharı, karbondioksit, nitrikoksitler, sülfürdioksit, metan, ozon vb. gibi gazlar oluşturur.
Soru 2
Sıcaklığı eş olan noktaları birleştiren çizgilere ne ad verilir?
Seçenekler
A
Atomik kütle
B
İzoterm
C
Basınç
D
Zenon
E
Parsel
Açıklama:
İzotermal Atmosferde Basıncın Yükseklikle Değişimi
Sıcaklığın yükseklikle değişmediği atmosfere izotermal atmosfer, sıcaklığı eş olan noktaları birleştiren çizgilere de izoterm denilir.
Sıcaklığın yükseklikle değişmediği atmosfere izotermal atmosfer, sıcaklığı eş olan noktaları birleştiren çizgilere de izoterm denilir.
Soru 3
Atmosferde basıncın sabit olduğu yüzeylere ne ad verilir?
Seçenekler
A
Diverjans
B
Konveksiyon
C
İzobar
D
Antisiklon
E
İzotermal
Açıklama:
Atmosferik Basınç Değişimleri
Atmosferde basıncın sabit olduğu yüzeylere eş basınç yüzeyleri veya eş basınç çizgileri veya izobar adı verilir.
Atmosferde basıncın sabit olduğu yüzeylere eş basınç yüzeyleri veya eş basınç çizgileri veya izobar adı verilir.
Soru 4
I. Sıcaklık ısının bir ölçüsüdür.
II. Sıcaklık birimi MKS sisteminde Joule’dür.
III. Sıcaklık artınca moleküllerin kinetik enerjileri artar.
IV. Hava moleküllerinin hızı termometre ile ölçülür.
Sıcaklıkla ilgili yukarıdaki ifadelerden hangileri doğrudur?
II. Sıcaklık birimi MKS sisteminde Joule’dür.
III. Sıcaklık artınca moleküllerin kinetik enerjileri artar.
IV. Hava moleküllerinin hızı termometre ile ölçülür.
Sıcaklıkla ilgili yukarıdaki ifadelerden hangileri doğrudur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
II-III
D
III-IV
E
I-II-III
Açıklama:
Atmosferik Sıcaklık
Sıcaklık hava moleküllerinin hızının termometrede okuduğumuz değeridir.
Sıcaklık ve ısı farklı kavramlardır. Sıcaklık ısının bir ölçüsü değildir!
Sıcaklık hava moleküllerinin ortalama kinetik enerjisinin bir ölçüsüdür. Hava molekülleri içinde bulundukları ortamda rastgele bir şekilde her yöne hareket ederler ve sürekli birbirleri ile çarpışırlar. Hareketleri moleküllerin sahip oldukları kinetik enerjileri veya kinetik hızları ile orantılıdır. Kinetik enerjileri ne kadar yüksek ise o kadar hızlı hareket ederler veya tersine kinetik enerjileri ne kadar az ise o kadar yavaş hareket ederler. Sıcaklığın artması veya azalması moleküllerin kinetik enerjilerinin de artmasına veya azalmasına neden olur. Böylece biz termometre ile sıcaklığı okuduğumuzda, aslında hava moleküllerinin ne kadar hızlı hareket ettiklerini okumuş, ölçmüş oluruz. Bu bölümde hava sıcaklığının özellikleri, değişimlerini kontrol eden faktörler ve ölçümü üzerine bilgi vereceğiz.
Sıcaklık ile sıklıkla karıştırılan diğer bir terim ısı terimidir. Isı bir enerji türü olup sıcaklığı yüksek olan cisimden sıcaklığı düşük olan cisme doğru, her iki cismin sıcaklığı eşit oluncaya kadar akar. Isı enerjisinin birimi MKS sisteminde Joule’dür. Buna karşılık sıcaklık birimi, kullanılan ölçüm sistemine göre Santigrat (Centigrade) derece (oC), Kelvin (K) ve Fahrenheit derece (oF) olarak değişir.
Sıcaklık hava moleküllerinin hızının termometrede okuduğumuz değeridir.
Sıcaklık ve ısı farklı kavramlardır. Sıcaklık ısının bir ölçüsü değildir!
Sıcaklık hava moleküllerinin ortalama kinetik enerjisinin bir ölçüsüdür. Hava molekülleri içinde bulundukları ortamda rastgele bir şekilde her yöne hareket ederler ve sürekli birbirleri ile çarpışırlar. Hareketleri moleküllerin sahip oldukları kinetik enerjileri veya kinetik hızları ile orantılıdır. Kinetik enerjileri ne kadar yüksek ise o kadar hızlı hareket ederler veya tersine kinetik enerjileri ne kadar az ise o kadar yavaş hareket ederler. Sıcaklığın artması veya azalması moleküllerin kinetik enerjilerinin de artmasına veya azalmasına neden olur. Böylece biz termometre ile sıcaklığı okuduğumuzda, aslında hava moleküllerinin ne kadar hızlı hareket ettiklerini okumuş, ölçmüş oluruz. Bu bölümde hava sıcaklığının özellikleri, değişimlerini kontrol eden faktörler ve ölçümü üzerine bilgi vereceğiz.
Sıcaklık ile sıklıkla karıştırılan diğer bir terim ısı terimidir. Isı bir enerji türü olup sıcaklığı yüksek olan cisimden sıcaklığı düşük olan cisme doğru, her iki cismin sıcaklığı eşit oluncaya kadar akar. Isı enerjisinin birimi MKS sisteminde Joule’dür. Buna karşılık sıcaklık birimi, kullanılan ölçüm sistemine göre Santigrat (Centigrade) derece (oC), Kelvin (K) ve Fahrenheit derece (oF) olarak değişir.
Soru 5
Suyun kaynama sıcaklığı santigrat derece sisteminde 100°C ve 0°C'dir. Kelvin mutlak sıcaklık sisteminde bu değerler aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
273K ve 173K
B
372K ve 272K
C
332K ve 32K
D
232K ve 32K
E
373K ve 273K
Açıklama:
Sıcaklık Ölçekleri
Suyun kaynama sıcaklığı santigrat derece sisteminde 100oC ve 0oC, Kelvin mutlak sıcaklık sisteminde 373K ve 273K ve Fahrenheit derece sisteminde ise 232oF ve 32oF’dir.
Suyun kaynama sıcaklığı santigrat derece sisteminde 100oC ve 0oC, Kelvin mutlak sıcaklık sisteminde 373K ve 273K ve Fahrenheit derece sisteminde ise 232oF ve 32oF’dir.
Soru 6
Seçenekler
A
Bağıl nem
B
Karışma oranı
C
Mutlak nem
D
Özgül nem
E
Çiy noktası sıcaklığı
Açıklama:
Nemi Belirleme Yöntemleri


Soru 7
I.Mezosfer
II.Termosfer
III.Stratosfer
IV.Troposfer
Aşağıdakilerden hangisinde atmosfer tabakaları aşağıdan yukarıya doğru sırada verilmiştir?
II.Termosfer
III.Stratosfer
IV.Troposfer
Aşağıdakilerden hangisinde atmosfer tabakaları aşağıdan yukarıya doğru sırada verilmiştir?
Seçenekler
A
I-II-III-IV
B
II-III-IV-I
C
III-II-I-IV
D
IV-III-I-II
E
II-IV-I-II
Açıklama:
Atmosferin Sıcaklık Değişimine Göre Sınıflandırılması
Atmosferin katmanlarını sınıflandırmak için en yaygın kullanılan atmosferik bileşen sıcaklıktır. Sıcaklığın yükseklikle değişimine göre atmosfer 4 tabakaya ayrılır. Bunlar tabakalarıdır. Her tabakanın kendine özgü bir sıcaklık dağılımı olup her bir tabaka sabit sıcaklıklı bir geçiş bölgesi ile ayrılmıştır. Geçiş bölgelerine tropopoz, stratopoz, mezopoz ve termopoz adı verilir.
Atmosferin katmanlarını sınıflandırmak için en yaygın kullanılan atmosferik bileşen sıcaklıktır. Sıcaklığın yükseklikle değişimine göre atmosfer 4 tabakaya ayrılır. Bunlar tabakalarıdır. Her tabakanın kendine özgü bir sıcaklık dağılımı olup her bir tabaka sabit sıcaklıklı bir geçiş bölgesi ile ayrılmıştır. Geçiş bölgelerine tropopoz, stratopoz, mezopoz ve termopoz adı verilir.
Soru 8
Uçağın ortalama deniz seviyesinden olan irtifasını veren kod aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Uçuş Seviyesi
B
Doğal Ufuk İrtifası
C
Yerden Yükseklik
D
Standart Basınç Yüksekliği
E
Ortalama Deniz Seviyesi
Açıklama:
UÇUŞ SEVİYESİ VE ALTİMETRİK KODLAR
Doğal Ufuk İrtifası (QNH)
Uçağın ortalama deniz seviyesinden olan irtifasını verir. Altimetre QNH değerine ayarlandığından uçağın meydanın bulunduğu yerdeki deniz seviyesinden olan yüksekliğini gösterir. Uçak pistte ise altimetre uçağın meydanın deniz seviyesinden olan yüksekliğini gösterir. Uçuş seviyesi FL QNH’e göre bildirilir. Şekil 1.29’da QNH görülebilir.
Doğal Ufuk İrtifası (QNH)
Uçağın ortalama deniz seviyesinden olan irtifasını verir. Altimetre QNH değerine ayarlandığından uçağın meydanın bulunduğu yerdeki deniz seviyesinden olan yüksekliğini gösterir. Uçak pistte ise altimetre uçağın meydanın deniz seviyesinden olan yüksekliğini gösterir. Uçuş seviyesi FL QNH’e göre bildirilir. Şekil 1.29’da QNH görülebilir.
Soru 9
I. Atmosferin en soğuk tabakasıdır.
II. Atmosferin en kalın geçiş tabakasıdır.
III. Yaklaşık olarak 15-50 km arasında yer alır.
IV. Atmosferin en alt tabakasını oluşturur.
V. Atmosferin ikinci tabakasıdır.
Yukarıdakilerden hangisi/leri stratosfer tabakasının özellikleri arasında yer alır?
II. Atmosferin en kalın geçiş tabakasıdır.
III. Yaklaşık olarak 15-50 km arasında yer alır.
IV. Atmosferin en alt tabakasını oluşturur.
V. Atmosferin ikinci tabakasıdır.
Yukarıdakilerden hangisi/leri stratosfer tabakasının özellikleri arasında yer alır?
Seçenekler
A
Yalnız II
B
I-II
C
II-III
D
III-IV
E
III-V
Açıklama:
Atmosferin Sıcaklık Değişimine Göre Sınıflandırılması
Stratosfer atmosferin troposferin üzerinde bulunan ikinci tabakasıdır ve yaklaşık olarak 15-50 km arasında yer alır
Stratosfer atmosferin troposferin üzerinde bulunan ikinci tabakasıdır ve yaklaşık olarak 15-50 km arasında yer alır
Soru 10
I. Atmosfer nemli kabul edilir.
II. Sıcaklık tropopoza kadar lineer olarak artıyor kabul edilir.
III. Tropopozun yüksekliği olarak 11 km alınır.
IV. Tropopoz geçiş tabakasında eş sıcaklık varsayılarak -5 °C
alınır.
V. Donma noktası 0°C’dir.
Yukarıdakilerden hangileri ISA modeli oluşturulurken kullanılan parametrik varsayımlar ve fiziki sabitler arasında yer alır?
II. Sıcaklık tropopoza kadar lineer olarak artıyor kabul edilir.
III. Tropopozun yüksekliği olarak 11 km alınır.
IV. Tropopoz geçiş tabakasında eş sıcaklık varsayılarak -5 °C
alınır.
V. Donma noktası 0°C’dir.
Yukarıdakilerden hangileri ISA modeli oluşturulurken kullanılan parametrik varsayımlar ve fiziki sabitler arasında yer alır?
Seçenekler
A
I-II
B
II-III
C
I-III
D
III-IV
E
IV-V
Açıklama:
ICAO STANDART ATMOSFERİ
ISA modeli oluşturulurken kullanılan parametrik varsayımlar ve fiziki sabitler şu şekildedir:
1. Havanın ideal gaz kanununa ve hidrostatik eşitliğe uygun davrandığı kabul edilir.
2. Atmosfer nemli kabul edilir.
3. Sıcaklık tropopoza kadar lineer olarak azalıyor kabul edilir.
4. Tropopoza kadar düşey sıcaklık gradyanı olarak -6.5oC/km alınır.
5. Tropopozun yüksekliği olarak 11 km alınır.
6. Tropopoz geçiş tabakasında eş sıcaklık varsayılarak -56oC alınır.
7. Yer çekiminin yükseklikle değişmediği kabul edilir ve 980.665 cm/sn2 alınır. Bu varsayım düşey yükseklik olarak jeometrik yükseklik yerine jeopotansiyel yükseklik kullanımını mümkün kılar.
8. Donma noktası 273.16 K’dir.
9. Sıfır basınç yüksekliği 760 mmHg yüksekliğinin ölçüldüğü basınç değerine karşı gelen yüksekliktir.
10. Sıfır basınç yüksekliğinde sıcaklık 15oC (288.15) K’dir.
ISA modeli oluşturulurken kullanılan parametrik varsayımlar ve fiziki sabitler şu şekildedir:
1. Havanın ideal gaz kanununa ve hidrostatik eşitliğe uygun davrandığı kabul edilir.
2. Atmosfer nemli kabul edilir.
3. Sıcaklık tropopoza kadar lineer olarak azalıyor kabul edilir.
4. Tropopoza kadar düşey sıcaklık gradyanı olarak -6.5oC/km alınır.
5. Tropopozun yüksekliği olarak 11 km alınır.
6. Tropopoz geçiş tabakasında eş sıcaklık varsayılarak -56oC alınır.
7. Yer çekiminin yükseklikle değişmediği kabul edilir ve 980.665 cm/sn2 alınır. Bu varsayım düşey yükseklik olarak jeometrik yükseklik yerine jeopotansiyel yükseklik kullanımını mümkün kılar.
8. Donma noktası 273.16 K’dir.
9. Sıfır basınç yüksekliği 760 mmHg yüksekliğinin ölçüldüğü basınç değerine karşı gelen yüksekliktir.
10. Sıfır basınç yüksekliğinde sıcaklık 15oC (288.15) K’dir.
Soru 11
Aşağıdakilerden hangisi atmosferik basıncı ölçen cihazdır?
Seçenekler
A
Barometre
B
Altimetre
C
Psikrometre
D
Mikrometre
E
Termometre
Açıklama:
Barometre
Soru 12
Aşağıdakilerden hangisi, yerden yaklaşık olarak 11 km’ye kadar uzanan ve atmosferin en alt tabakasını oluşturan katmandır?
Seçenekler
A
Troposfer
B
Stratosfer
C
Mezosfer
D
Termosfer
E
Heterosfer
Açıklama:
Troposfer
Soru 13
Aşağıdakilerden hangisi havadaki nemin belirlenmesi için kullanılan yöntemlerden biri değildir?
Seçenekler
A
Su buharı basıncı ve doymuş su buharı basıncı
B
Karışma oranı
C
Bağıl nem
D
Çiy noktası sıcaklığı
E
Atmosfer basıncı
Açıklama:
Atmosfer basıncı
Soru 14
Aşağıdakilerden hangisi, Termosferdeki ısı kaynaklarından biri olarak sıralanamaz?
Seçenekler
A
Güneş’in çok kısa dalga boylu (X- ışınları, EUV) radyasyonunun absorbsiyonu
B
Manyetosferde meydana gelen manyetik fırtınalar sonucunda termosfere yağan Aurora parçacıkları
C
Manyetosferik parçacıkların termosferde oluşturdukları Joule ısınması
D
Aşağı seviyelerden termosfere kadar ilerleyen gravite dalgalarının kırılması
E
Santigrat derece (Celsius) sıcaklık sistemi
Açıklama:
Santigrat derece (Celsius) sıcaklık sistemi
Soru 15
Aşağıdaki altimetrik kodlardan hangisi, Uçağın ortalama deniz seviyesine olan irtifasını verir?
Seçenekler
A
FL
B
QFE
C
QNH
D
ICAO
E
QNE
Açıklama:
QNH
Soru 16
Aşağıdakilerden hangisi ISA modeli oluşturulurken kullanılan parametrik varsayımlar ve fiziki sabitlerden biri olarak sayılamaz?
Seçenekler
A
Atmosfer kuru kabul edilir.
B
Sıcaklık tropopoza kadar lineer olarak azalıyor kabul edilir.
C
Tropopoza kadar düşey sıcaklık gradyanı olarak -6.5oC/km alınır.
D
Tropopozun yüksekliği olarak 11 km alınır.
E
Donma noktası 273.16 K’dir
Açıklama:
Atmosfer kuru kabul edilir.
Soru 17
QNE altimetrik kodu aşağıdakilerden hangisini ifade eder?
Seçenekler
A
Uçuş Seviyesi
B
Yerden Yükseklik
C
Doğal Ufuk İrtifası
D
Standart Basınç Yüksekliği
E
Uçuş Hızı
Açıklama:
Standart Basınç Yüksekliği
Soru 18
Uçağın ortalama deniz seviyesinden olan yüksekliği aşağıdaki kavramlardan hangisi ile açıklanmaktadır?
Seçenekler
A
Yükseklik
B
İrtifa
C
Meydan-pist yüksekliği
D
Doğal ufuk irtifası
E
Standart yükseklik
Açıklama:
Uçağın ortalama deniz seviyesinden olan yüksekliğine irtifa denir.
Soru 19
Atmosferin kimyasal kompozisyonunu oluşturan gazlar içerisinde, en büyük orana sahip olan gaz aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Azot
B
Oksijen
C
Hidrojen
D
Argon
E
Karbondioksit
Açıklama:
Azot
Soru 20
Aşağıdaki atmosfer tabakalarından hangisi, atmosferin en alt tabakasını oluşturur?
Seçenekler
A
Troposfer
B
Stratosfer
C
Termosfer
D
Hetereosfer
E
Mezosfer
Açıklama:
Troposfer
Soru 21
Dünya atmosferinde görülen sıcaklık aralıklarında katı, sıvı
ve gaz hâlinde bulunan gaz aşağıdakilerden hangisidir?
ve gaz hâlinde bulunan gaz aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Ozon
B
Metan
C
Karbondioksit
D
Su Buharı
E
Azot Protoksit
Açıklama:
Atmosferik gazlar içerisinde, su buharı miktarı %0-4 oranında değişken olup bulunulan enleme, yılın
zamanına ve günün saatine göre farklılıklar gösterir. Miktarı ekvator enlemlerinde %4’e kadar çıkarken
kutup enlemlerinde yok denecek kadar azdır. Dünya atmosferinde görülen sıcaklık aralıklarında katı, sıvı
ve gaz hâlinde bulunan tek gazdır.
zamanına ve günün saatine göre farklılıklar gösterir. Miktarı ekvator enlemlerinde %4’e kadar çıkarken
kutup enlemlerinde yok denecek kadar azdır. Dünya atmosferinde görülen sıcaklık aralıklarında katı, sıvı
ve gaz hâlinde bulunan tek gazdır.
Soru 22
Hava olaylarının geçtiği tabaka aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Mezosfer
B
İyonosfer
C
Troposfer
D
Strotosfer
E
Termosfer
Açıklama:
Gerçekte hava olaylarının geçtiği tabaka troposfer tabakası olup yüksekliği ortalama 8-10 km’dir.
Soru 23
".............. terimi hava parseli ile çevresi arasında herhangi bir ısı alışverişi olmadan
parselin sıcaklığındaki değişmeleri anlatır." İfadesindeki boşluğu doldurunuz.
parselin sıcaklığındaki değişmeleri anlatır." İfadesindeki boşluğu doldurunuz.
Seçenekler
A
Diverjans
B
Konverjans
C
Atmosferik Basınç
D
Yüksek Basınç
E
Adyabatik
Açıklama:
Adyabatik terimi hava parseli ile çevresi arasında herhangi bir ısı alışverişi olmadan
parselin sıcaklığındaki değişmeleri anlatır.
parselin sıcaklığındaki değişmeleri anlatır.
Soru 24
"........... uçaklarda atmosferik basınca göre uçuş yüksekliğini gösteren aletlere verilen isimdir."
Boşluğu doldurunuz.
Boşluğu doldurunuz.
Seçenekler
A
Barometre
B
Altimetre
C
Barograf
D
Siklon
E
Antisiklon
Açıklama:
Altimetre uçaklarda atmosferik basınca
göre uçuş yüksekliğini gösteren aletlere
verilen isimdir.
göre uçuş yüksekliğini gösteren aletlere
verilen isimdir.
Soru 25
Dünya’nın yaymış olduğu uzun dalga boylu radyasyonu hangi renk ile ifade edilir?
Seçenekler
A
Mavi
B
Sarı
C
Turuncu
D
Kırmızı
E
Yeşil
Açıklama:
Mavi çizgi Dünya’nın yaymış olduğu uzun dalga boylu radyasyonu, turuncu çizgi gelen güneş radyasyonunu ve üstteki kırmızı çizgi ise sıcaklığın günlük dağılımını göstermektedir.
Soru 26
Aşağıdakilerden hangisinin dünya atmosferindeki oranı en fazladır?
Seçenekler
A
Oksijen
B
Azot
C
Neon
D
Helyum
E
Hidrojen
Açıklama:
Dünya atmosferinde azot ve oksijen gazları miktarları zamanla değişmeyen temel gazlardır ve yaklaşık
olarak azot %78, oksijen %21 ve argon gazı %0.9
oranında bulunur. Geri kalan %1’lik kısmını ise
hidrojen, helyum, neon, su buharı, karbondioksit,
nitrikoksitler, sülfürdioksit, metan, ozon vb. gibi
gazlar oluşturur.
olarak azot %78, oksijen %21 ve argon gazı %0.9
oranında bulunur. Geri kalan %1’lik kısmını ise
hidrojen, helyum, neon, su buharı, karbondioksit,
nitrikoksitler, sülfürdioksit, metan, ozon vb. gibi
gazlar oluşturur.
Soru 27
Aşağıdakilerden hangisi iz elementler arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Karbondioksit
B
Azot
C
Nitrikoksitler
D
Sülfürdioksit
E
Metan
Açıklama:
Geri kalan %1’lik kısmını ise hidrojen, helyum, neon, su buharı, karbondioksit,
nitrikoksitler, sülfürdioksit, metan, ozon vb. gibi gazlar oluşturur. Bu gazlara miktarlarından ötürü iz elementler denilir.
nitrikoksitler, sülfürdioksit, metan, ozon vb. gibi gazlar oluşturur. Bu gazlara miktarlarından ötürü iz elementler denilir.
Soru 28
Su buharı ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğru değildir?
Seçenekler
A
Atmosferik gazlar içerisinde, su buharı miktarı %0-4 oranında değişken olup bulunulan enleme, yılın zamanına ve günün saatine göre farklılıklar gösterir.
B
Miktarı ekvator enlemlerinde yok denecek kadar azken,
kutup enlemlerinde %20'ye kadar çıkar.
kutup enlemlerinde %20'ye kadar çıkar.
C
Dünya atmosferinde görülen sıcaklık aralıklarında katı, sıvı
ve gaz hâlinde bulunan tek gazdır.
ve gaz hâlinde bulunan tek gazdır.
D
Yoğunlaşarak havadaki sıvı su damlalarını, bulutları ve yağışı, buz hâline
dönüşerek de kar damlalarını oluştururlar.
dönüşerek de kar damlalarını oluştururlar.
E
Yoğunlaşarak havadaki sıvı su damlalarını, bulutları ve yağışı, buz hâline
dönüşerek de kar damlalarını oluştururlar. Bu faz değişimleri sırasında açığa çıkan gizli ısı şiddetli fırtınalar için çok önemli bir atmosferik enerji kaynağıdır.
dönüşerek de kar damlalarını oluştururlar. Bu faz değişimleri sırasında açığa çıkan gizli ısı şiddetli fırtınalar için çok önemli bir atmosferik enerji kaynağıdır.
Açıklama:
Atmosferik gazlar içerisinde, su buharı miktarı %0-4 oranında değişken olup bulunulan enleme, yılın
zamanına ve günün saatine göre farklılıklar gösterir. Miktarı ekvator enlemlerinde %4’e kadar çıkarken
kutup enlemlerinde yok denecek kadar azdır. Dünya atmosferinde görülen sıcaklık aralıklarında katı, sıvı
ve gaz hâlinde bulunan tek gazdır. Yoğunlaşarak havadaki sıvı su damlalarını, bulutları ve yağışı, buz hâline
dönüşerek de kar damlalarını oluştururlar. Bu faz değişimleri sırasında açığa çıkan gizli ısı şiddetli fırtınalar
için çok önemli bir atmosferik enerji kaynağıdır. Su buharı ayrıca çok etkin bir sera gazıdır. Yerin yayınladığı uzun dalga boylu radyasyonu emer ve tekrar yere doğru yayar. Böylece yerin sıcaklığının artmasına
neden olur.
zamanına ve günün saatine göre farklılıklar gösterir. Miktarı ekvator enlemlerinde %4’e kadar çıkarken
kutup enlemlerinde yok denecek kadar azdır. Dünya atmosferinde görülen sıcaklık aralıklarında katı, sıvı
ve gaz hâlinde bulunan tek gazdır. Yoğunlaşarak havadaki sıvı su damlalarını, bulutları ve yağışı, buz hâline
dönüşerek de kar damlalarını oluştururlar. Bu faz değişimleri sırasında açığa çıkan gizli ısı şiddetli fırtınalar
için çok önemli bir atmosferik enerji kaynağıdır. Su buharı ayrıca çok etkin bir sera gazıdır. Yerin yayınladığı uzun dalga boylu radyasyonu emer ve tekrar yere doğru yayar. Böylece yerin sıcaklığının artmasına
neden olur.
Soru 29
Aşağıdakilerden hangisi havadaki nemin belirlenmesi için kullanılan yöntemlerden biri değildir?
Seçenekler
A
Mutlak Nem
B
Karışma Oranı
C
Özgül Nem
D
Psikometre
E
Bağıl Nem
Açıklama:
Atmosferde nem ölçmek için kullanılan cihazlar şunlardır:
1. Psikrometre
2. Saç higrometresi
3. Elektrik higrometresi
1. Psikrometre
2. Saç higrometresi
3. Elektrik higrometresi
Soru 30
Atmosferin yeryüzeyinde birim alana uyguladığı ağırlık kuvveti olarak ifade edilen kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Termosfer
B
Atmosferik basınç
C
Barometre
D
Altimetre
E
Sıcaklık
Açıklama:
Atmosfer basıncı atmosferin yeryüzeyinde birim alana uyguladığı ağırlık kuvvetidir. Atmosfer sütununun içindeki moleküllerin sayısı ile orantılıdır.
Soru 31
Aşağıdakilerden hangisi atmosferde sıcaklığın yükseklikle değişim miktarını verir?
Seçenekler
A
Barometre
B
Lapse rate
C
Mezosfer
D
Stratosfer
E
Troposfer
Açıklama:
Lapse Rate atmosferde sıcaklığın yükseklikle değişim miktarını verir. Pozitif ise sıcaklığın her km için artış, negatif ise düşüş
miktarını verir.
miktarını verir.
Soru 32
Atmosfer ve bileşenleri ile ilgili olarak aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Sera gazı etkisi dünya atmosferinin ilk oluştuğu zamanlarda atmosferin ılıman ve yaşam şartlarını uygun bir ortamın yaratılması için kullanılmıştır.
B
Isı bir enerji türü olup sıcaklığı yüksek olan cisimden sıcaklığı düşük olan cisme doğru, her iki cismin sıcaklığı eşit oluncaya kadar akar.
C
Isı enerjisinin birimi MKS sisteminde Joule’dür
D
Sıcaklık birimi, kullanılan ölçüm sistemine göre Santigrat (Centigrade) derece (oC), Kelvin (K) ve Fahrenheit derece (oF) olarak değişir.
E
Yer ölçülen hava sıcaklığı 33oC’dır. Sıcaklıktaki bu eksiklik aslında sera gazlarının dünya yüzeyinde beklenilen etkiyi göstermediğine işarettir.
Açıklama:
Sıcaklık ile sıklıkla karıştırılan diğer bir terim ısı terimidir. Isı bir enerji türü olup sıcaklığı yüksek olan cisimden sıcaklığı düşük olan cisme doğru, her iki cismin sıcaklığı eşit oluncaya kadar akar. Isı enerjisinin
birimi MKS sisteminde Joule’dür. Buna karşılık sıcaklık birimi, kullanılan ölçüm sistemine göre Santigrat (Centigrade) derece (oC), Kelvin (K) ve Fahrenheit derece (oF) olarak değişir.
Atmosferik sıcaklık, “Atmosferik Basıncın Yükseklikle Değişimi” başlığında detaylı verildiği üzere yükseklikle değişmektedir. Yer seviyesindeki hava sıcaklığı yer yüzeyinin emdiği ve yayınladığı radyasyon dengesinden yaklaşık olarak 255K (18oC) olduğu bulunur. Bu teorik olarak doğal şartlar altında olması gereken sıcaklıktır. Ancak yeryüzeyinde ölçülen hava sıcaklığı 288 K (33oC)’dır. Aradaki 15o’lik sıcaklık fazlalığı atmosferdeki sera gazlarından kaynaklanmaktadır. Küresel iklim ısınması bu sıcaklık artışına işaret
eden küresel bir sorundur.
Sera gazı etkisi her zaman kötü olarak algılanmamalıdır. Tam tersine Dünya atmosferinin ilk oluştuğu zamanlarda atmosferin ılıman ve yaşam şartlarını uygun bir ortamın yaratılması için kullanılmıştır. Ancak çok fazlası insan yaşamı için zararlıdır.
birimi MKS sisteminde Joule’dür. Buna karşılık sıcaklık birimi, kullanılan ölçüm sistemine göre Santigrat (Centigrade) derece (oC), Kelvin (K) ve Fahrenheit derece (oF) olarak değişir.
Atmosferik sıcaklık, “Atmosferik Basıncın Yükseklikle Değişimi” başlığında detaylı verildiği üzere yükseklikle değişmektedir. Yer seviyesindeki hava sıcaklığı yer yüzeyinin emdiği ve yayınladığı radyasyon dengesinden yaklaşık olarak 255K (18oC) olduğu bulunur. Bu teorik olarak doğal şartlar altında olması gereken sıcaklıktır. Ancak yeryüzeyinde ölçülen hava sıcaklığı 288 K (33oC)’dır. Aradaki 15o’lik sıcaklık fazlalığı atmosferdeki sera gazlarından kaynaklanmaktadır. Küresel iklim ısınması bu sıcaklık artışına işaret
eden küresel bir sorundur.
Sera gazı etkisi her zaman kötü olarak algılanmamalıdır. Tam tersine Dünya atmosferinin ilk oluştuğu zamanlarda atmosferin ılıman ve yaşam şartlarını uygun bir ortamın yaratılması için kullanılmıştır. Ancak çok fazlası insan yaşamı için zararlıdır.
Soru 33
Aşağıdakilerden hangisi havadaki nem miktarını ölçmek amacı ile termometrenin ucuna ıslak bir bez sarılarak bezdeki suyun buharlaşması ile ölçülen sıcaklıktır?
Seçenekler
A
Maksimum termometre
B
Minimum termometre
C
Civalı termometre
D
Islak termometre
E
Düz termometre
Açıklama:
Termometreler amaçlarına göre türlere ayrılırlar. Bunlar:
1. Maksimum termometre: Gün içerisinde ölçülen maksimum hava sıcaklığını gösterir.
2. Minimum termometre: Gün içerisinde ölçülen minimum hava sıcaklığını gösterir.
3. Islak termometre: Havadaki nem miktarını ölçmek amacı ile termometrenin ucuna ıslak bir bez
sarılarak bezdeki suyun buharlaşması ile ölçülen sıcaklıktır.
1. Maksimum termometre: Gün içerisinde ölçülen maksimum hava sıcaklığını gösterir.
2. Minimum termometre: Gün içerisinde ölçülen minimum hava sıcaklığını gösterir.
3. Islak termometre: Havadaki nem miktarını ölçmek amacı ile termometrenin ucuna ıslak bir bez
sarılarak bezdeki suyun buharlaşması ile ölçülen sıcaklıktır.
Soru 34
Aşağıdakilerden hangisi hava parseli içerisindeki su buharı miktarının parseldeki kuru havanın kütlesine oranıdır?
Seçenekler
A
Bağıl nem
B
Özgül nem
C
Karışma oranı
D
Çiy noktası sıcaklığı
E
Su buharı basıncı
Açıklama:
Hava parseli içerisindeki su buharı miktarını ifade etmek için kullanılan diğer bir yöntem ise karışma oranı
yöntemidir. Karışma oranı hava parseli içerisindeki su buharı miktarının parseldeki kuru havanın kütlesine
oranıdır. Bu yöntemde parselin içindeki kuru havanın kütlesi, parselin toplam kütlesinden su buharının kütlesini çıkarmak sureti ile elde edilir
yöntemidir. Karışma oranı hava parseli içerisindeki su buharı miktarının parseldeki kuru havanın kütlesine
oranıdır. Bu yöntemde parselin içindeki kuru havanın kütlesi, parselin toplam kütlesinden su buharının kütlesini çıkarmak sureti ile elde edilir
Soru 35
I. Psikrometre
II. Bağıl nem
III. Saç higrometresi
IV. Çiy noktası sıcaklığı
V. Elektrik higrometresi
Yukarıdakilerden hangileri atmosferde nem ölçmek için kullanılan cihazlardır?
II. Bağıl nem
III. Saç higrometresi
IV. Çiy noktası sıcaklığı
V. Elektrik higrometresi
Yukarıdakilerden hangileri atmosferde nem ölçmek için kullanılan cihazlardır?
Seçenekler
A
I, II ve V
B
I, III ve V
C
I, IV ve V
D
I, III ve IV
E
III, IV ve V
Açıklama:
Atmosferde nem ölçmek için kullanılan cihazlar
şunlardır:
1. Psikrometre
2. Saç higrometresi
3. Elektrik higrometresi
şunlardır:
1. Psikrometre
2. Saç higrometresi
3. Elektrik higrometresi
Soru 36
Atmosferin en üst tabakası olup, mezopozun üzerinde yaklaşık 100 km’den başlayan katman hangisidir?
Seçenekler
A
Termosfer
B
Mezosfer
C
Stratosfer
D
Troposfer
E
Homosfer
Açıklama:
Termosfer atmosferin en üst tabakası olup, mezopozun üzerinde yaklaşık 100 km’den başlar (Şekil 1.22). Atmosferde en yüksek sıcaklıkların görüldüğü bölgedir. Termosferdeki sıcaklıklar güneş
aktiviteleri ile çok yakından ilişkilidir.
aktiviteleri ile çok yakından ilişkilidir.
Soru 37
Atmosferin hangi tabakası dünya üzerinde uzun mesafeli haberleşmelerde, uydularla olan haberleşmelerde çok önemli rol oynar?
Seçenekler
A
Termosfer
B
Mezosfer
C
Homosfer
D
İyonosfer
E
Heterosfer
Açıklama:
Iyonosfer atmosferin iletken tabakası olup Dünya üzerinde
uzun mesafeli haberleşmelerde, uydularla olan haberleşmelerde çok önemli rol oynar.
uzun mesafeli haberleşmelerde, uydularla olan haberleşmelerde çok önemli rol oynar.
Soru 38
Mezosfer atmosferin yerden itibaren kaçıncı tabakasıdır?
Seçenekler
A
Birinci
B
İkinci
C
Üçüncü
D
Dördüncü
E
Beşinci
Açıklama:
Mezosfer atmosferin yerden itibaren üçüncü tabakasıdır.
Soru 39
Homosfer'in bir diğer adı nedir?
Seçenekler
A
Termosfer
B
Turbosfer
C
Manyetosfer
D
Eksozfer
E
Mezopoz
Açıklama:
Homosfer atmosferin çok iyi karışan kısmını
oluşturur. Atmosfer 100 km’ye kadar rüzgar ve
türbülans nedeni ile çok iyi karışmıştır. Bu yüzden
bazen literatürde homosfere turbosfer adı da verilir.
oluşturur. Atmosfer 100 km’ye kadar rüzgar ve
türbülans nedeni ile çok iyi karışmıştır. Bu yüzden
bazen literatürde homosfere turbosfer adı da verilir.
Soru 40
Küresel olarak kaç çeşit sıcaklık ölçeği vardır?
Seçenekler
A
1
B
2
C
3
D
4
E
5
Açıklama:
Sıcaklık ölçekleri sıcaklığı ölçmek için suyun kaynama ve donma noktalarını dikkate alırlar. Şekil 1.11
küresel olarak en sık kullanılan üç farklı sıcaklık ölçeğini göstermektedir. Bunlar:
1. Santigrat (Celsius) derece sıcaklık sistemi,
2. Kelvin mutlak sıcaklık sistemi ve
3. Fahrenheit derece sıcaklık sistemid
küresel olarak en sık kullanılan üç farklı sıcaklık ölçeğini göstermektedir. Bunlar:
1. Santigrat (Celsius) derece sıcaklık sistemi,
2. Kelvin mutlak sıcaklık sistemi ve
3. Fahrenheit derece sıcaklık sistemid
Ünite 2
Soru 1
Aşağıdakilerden hangisi rüzgârın hangi yönde estiği ile ilgili hava parsellerini hareket ettiren kuvvetler arasındadır?
Seçenekler
A
coriolis kuvveti
B
net kuvvet
C
cisme etkiyen kuvvet
D
hava parsellerine etkiyen kuvvetler
E
sorumlu kuvvet
Açıklama:
Dolayısıyla, hava parselleri
üzerlerine etkiyen net kuvvetin yönünde hareket
ederek hava akımını yani “rüzgâr”ı oluşturacaktır.
Buna göre, rüzgârın hangi yönde estiğini belirleyebilmemiz için hava parsellerini hareket ettiren kuvvetleri incelememiz gerekmektedir. Bu kuvvetleri
şu şekilde sıralayabiliriz:
1. Basınç gradyan kuvveti
2. Coriolis kuvveti
3. Merkezkaç kuvvet
4. Sürtünme kuvvet
üzerlerine etkiyen net kuvvetin yönünde hareket
ederek hava akımını yani “rüzgâr”ı oluşturacaktır.
Buna göre, rüzgârın hangi yönde estiğini belirleyebilmemiz için hava parsellerini hareket ettiren kuvvetleri incelememiz gerekmektedir. Bu kuvvetleri
şu şekilde sıralayabiliriz:
1. Basınç gradyan kuvveti
2. Coriolis kuvveti
3. Merkezkaç kuvvet
4. Sürtünme kuvvet
Soru 2
Basınç gradyanı kuvveti aşağıdakilerden hangisinden sorumludur?
Seçenekler
A
hava parselini normalde hareket edeceği rotasından saptırmaktan
B
Cisimlerin hareket yönünü değiştiren
C
rüzgârın oluşumundan
D
izobarların dairesel olması durumundan
E
rüzgârın hareketine ters yönde etki ederek rüzgârın hızını düşürmekten
Açıklama:
Bir bölgedeki hava parsellerinin hareketi o bölgedeki atmosferik basıncın dağılımı ile ilişkilidir. Bu nedenle basınç gradyanı kuvveti hava parsellerinin hareketinden yani rüzgârın oluşumundan sorumlu kuvvettir.
Soru 3
Adveksiyon nedir?
Seçenekler
A
Basınç gradyanı kuvvetinin etkisi ile yüksek basınç merkezlerinde havanın hareket yönü her zaman merkezden dışa doğru akması
B
basınç gradyanı kuvveti ne kadar büyükse rüzgârların da o kadar şiddetli olması
C
İzobarların çok sık olduğu yerlerde basınç gradyanı kuvveti çok kuvvetli olması
D
Hava parsellerinin basınç gradyanı kuvvetinin yönünde, yanal yönde, yani yeryüzüne paralel yönde (B’→A’ ve A→B) hareket etmesi
E
merkezkaç kuvvet basınç gradyanının kuvveti ile aynı yönde olması
Açıklama:
Hava parselleri basınç gradyanı kuvvetinin yönünde, yanal yönde, yani yeryüzüne paralel yönde (B’
→A’ ve A→B) hareket eder. Bu yanal harekete adveksiyon adı verilir.
→A’ ve A→B) hareket eder. Bu yanal harekete adveksiyon adı verilir.
Soru 4
Kümülüform tipi bulutların oluşması ile yakından ilişkili olan aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
mekanik türbülans
B
dağ dalgası türbülansı
C
jet akımları
D
Okyanus akımları
E
Konvektif akımlar
Açıklama:
Konvektif akımlar ayrıca kümülüform tipi bulutların oluşması ile yakından ilişkilidir. Konvektif akımlar, hava parsellerinin sıcaklığı, çevre havanın sıcaklığına eşit olacağı seviyeye kadar yükselirler. Eğer sıcaklık bulunduğu yükseklikte yoğunlaşma oluşturacak kadar soğuk ise bulutlar meydana gelir
Soru 5
Jet akımları nerelerde çok kuvvetlidir?
Seçenekler
A
oraj bulutlarının içinde
B
Farklı özelliklere sahip iki hava kütlesi arasında oluşan sınır tabakasında
C
karşılaşan iki sıcak ve soğuk hava kütlesinin arasındaki yatay sıcaklık farklarının aşırı fazla olduğu yerlerde
D
Sakin veya hafif bir rüzgârın olduğu açık gecelerde yer yüzeyine yakın bölgelerde
E
Farklı hızlara veya yönlere sahip iki rüzgâr akımının birleştiği bölgede
Açıklama:
Jet akımları, karşılaşan iki sıcak ve soğuk hava kütlesinin arasındaki
yatay sıcaklık farklarının aşırı fazla olduğu yerlerde çok kuvvetlidir
yatay sıcaklık farklarının aşırı fazla olduğu yerlerde çok kuvvetlidir
Soru 6
Şiddetine göre türbülansta şiddet hafif olduğunda hava taşıtının tepkisi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Yükseklikte veya yönelimde çok hafif, düzensiz değişimler. Hafif, hızlı ritmik
sallantı
sallantı
B
Yükseklik ve yönelimde değişiklikler olur ancak taşıt kontrol altındadır. Hızlı
sarsıntılar.
sarsıntılar.
C
Taşıtın yüksekliğinde ve yöneliminde büyük ve ani değişiklikler. Taşıt anlık olarak kontrolden çıkabilir.
D
Taşıt çok şiddetli bir şekilde savrulur ve taşıtı kontrol etmek mümkün değildir.
Yapısal hasar görülebilir.
Yapısal hasar görülebilir.
E
Kemerlerde aşırı stres. Bağlanmamış objeler savrulurlar. Yürümek mümkün
değildir
değildir
Açıklama:
Yükseklikte veya yönelimde çok hafif, düzensiz değişimler. Hafif, hızlı ritmik
sallantı
sallantı
Soru 7
Herhangi bir enlemde herhangi bir bölgede yanal yönde sıcaklık ve nem açısından aynı özelliklere sahip çok büyük hava parçalarına ne ad verilir?
Seçenekler
A
türbülans
B
hava kütlesi
C
rüzgâr kayması
D
Rüzgâr Hızı
E
Jet Akımları
Açıklama:
Bir hava kütlesi, herhangi bir enlemde herhangi bir bölgede yanal yönde sıcaklık ve nem açısından aynı özelliklere sahip çok büyük hava parçalarına verilen isimdir.
Soru 8
Soğuk cephenin sıcak cepheyi yakalaması ve onun yerini alması sonucunda oluşan cepheye ne ad verilir?
Seçenekler
A
Durağan (Stasyoner) Cephe
B
Soğuk cephe
C
Sıcak cephe
D
Oklüzyon Cephe
E
Sıcak-soğuk cephe
Açıklama:
Oklüzyon cephe soğuk cephenin sıcak cepheyi yakalaması ve onun yerini alması sonucunda oluşur.
Soru 9
Farklı sıcaklık ve neme sahip iki hava kütlesi arasındaki geçiş zonuna ne ad verilir?
Seçenekler
A
Cephe
B
Hava Kütlesi
C
Türbülans
D
Oraj
E
Jet akımları
Açıklama:
Cephe Tanımı
Tanım olarak cephe farklı sıcaklık ve neme sahip iki hava kütlesi arasındaki geçiş zonudur.
Tanım olarak cephe farklı sıcaklık ve neme sahip iki hava kütlesi arasındaki geçiş zonudur.
Soru 10
Bir direğe bağlanmış 3 adet yarı küre şeklindeki kaptan oluşan rüzgâr hızını ölçen alet aşağıdakilerden hangisidr?
Seçenekler
A
rüzgâr gülü
B
rüzgâr çorabı (tulumu)
C
kap anemometreleri
D
Türbülans
E
Üç hücre modeli
Açıklama:
Rüzgâr yönü ve şiddeti ile tanımlanır. Rüzgârın yönünü belirlemek için çok değişik modellerde rüzgâr
gülü ve rüzgâr çorabı (tulumu) kullanılır. Daha çok havaalanlarına ve çevre yolları boyunca yerleştirilen
rüzgâr çorapları rüzgârın yönünü ve çorabın eğiminden de şiddeti hakkında bir fikir vermektedir. Rüzgâr
çorapları pilotların piste inerken yerdeki rüzgârın yönünü belirleyebilmelerinde çok faydalıdır. Rüzgâr hızını ölçen alet ise anemometredir. Günümüzde en çok kullanılan anemometreler kap anemometreleri olup
bir direğe bağlanmış 3 adet yarı küre şeklindeki kaptan oluşur.
gülü ve rüzgâr çorabı (tulumu) kullanılır. Daha çok havaalanlarına ve çevre yolları boyunca yerleştirilen
rüzgâr çorapları rüzgârın yönünü ve çorabın eğiminden de şiddeti hakkında bir fikir vermektedir. Rüzgâr
çorapları pilotların piste inerken yerdeki rüzgârın yönünü belirleyebilmelerinde çok faydalıdır. Rüzgâr hızını ölçen alet ise anemometredir. Günümüzde en çok kullanılan anemometreler kap anemometreleri olup
bir direğe bağlanmış 3 adet yarı küre şeklindeki kaptan oluşur.
Soru 11
Aşağıdakilerden Hangisi hava parsellerini hareket ettiren kuvvetlerden değildir?
Seçenekler
A
Sürtünme kuvveti
B
Kinetik çekim
C
Merkezkaç kuvvet
D
Coriolis kuvveti
E
Basınç gradyan kuvveti
Açıklama:
hava parsellerini hareket ettiren kuvvetleri incelememiz gerekmektedir. Bu kuvvetleri
şu şekilde sıralayabiliriz:
1. Basınç gradyan kuvveti
2. Coriolis kuvveti
3. Merkezkaç kuvvet
4. Sürtünme kuvveti
şu şekilde sıralayabiliriz:
1. Basınç gradyan kuvveti
2. Coriolis kuvveti
3. Merkezkaç kuvvet
4. Sürtünme kuvveti
Soru 12
Aşağıda yer alan kuvvetlerden hangisi hava parsellerini hareket ettiren yani rüzgarı oluşturan kuvvetlerden biri değildir?
Seçenekler
A
Basınç gradyan kuvveti
B
Kinetik çekim kuvveti
C
Sürtünme kuvveti
D
Merkezkaç kuvvet
E
Coriolis kuvveti
Açıklama:
Hava parsellerini hareket ettiren yani rüzgarı oluşturan kuvvetler;
1. Basınç gradyan kuvveti
2. Coriolis kuvveti
3. Merkezkaç kuvvet
4. Sürtünme kuvveti
1. Basınç gradyan kuvveti
2. Coriolis kuvveti
3. Merkezkaç kuvvet
4. Sürtünme kuvveti
Soru 13
0°-30° enlemleri arasında kuzeydoğudan esen ve Ticaret rüzgârları olarak da bilinen küresel rüzgârlara ne ad verilir?
Seçenekler
A
kuzey doğulu
B
doğulu
C
batılı
D
kuzeyli
E
güneyli
Açıklama:
Bu büyük ölçekli rüzgârlar, tek
hücre sirkülasyon modelinde ihmal edilen Dünya’nın kendi ekseni etrafındaki dönüşünün bir sonucu olup,
kuzey yarım kürede 60o ile kutup dairesi arasında kuzeydoğudan esen “doğulu”; 30o-60o-enlemleri arasında
güney batıdan esen “batılı” ve 0o-30o enlemleri arasında ise kuzeydoğudan esen ve Ticaret rüzgârları olarak
da bilinen “kuzey doğulu” küresel rüzgârlardır
hücre sirkülasyon modelinde ihmal edilen Dünya’nın kendi ekseni etrafındaki dönüşünün bir sonucu olup,
kuzey yarım kürede 60o ile kutup dairesi arasında kuzeydoğudan esen “doğulu”; 30o-60o-enlemleri arasında
güney batıdan esen “batılı” ve 0o-30o enlemleri arasında ise kuzeydoğudan esen ve Ticaret rüzgârları olarak
da bilinen “kuzey doğulu” küresel rüzgârlardır
Soru 14
Hava parsellerinin yer yüzeyine paralel hareketine verilen isim nedir?
Seçenekler
A
adveksiyon
B
Diksiyon
C
Enformasyon
D
Coriolis
E
Merkezkaç
Açıklama:
Adveksiyon hava parsellerinin yer yüzeyine paralel hareketine verilen isimdir.
Soru 15
Hava parsellerinin düşey yöndeki hareketine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Coriolis Kuvveti
B
Konveksiyon
C
Adveksiyon
D
Gradyan
E
Türbülans
Açıklama:
Hava parsellerinin düşey yöndeki hareketine Konveksiyon denir.
Soru 16
Basınç gradyanı kuvvetini hesaplamak için ne kullanılır?
Seçenekler
A
Adveksiyon
B
Konveksiyon
C
Merkezkaç kuvvet
D
izobarlar
E
Sürtünme kuvveti
Açıklama:
Basınç gradyanı kuvvetini hesaplamak için izobarlar kullanılır.
Soru 17
Gerçekte basınç gradyanı kuvveti ile hava parseli hareketine başladığı anda onun hareketini etkileyen bir başka kuvvetin ismi nedir?
Seçenekler
A
Adveksiyon
B
Coriolis kuvveti
C
Sürtünme kuvveti
D
Basınç gradyan kuvveti
E
Konveksiyon
Açıklama:
Gerçekte basınç gradyanı kuvveti ile hava parseli hareketine başladığı anda onun hareketini etkileyen bir başka kuvvet ortaya çıkar. Bu kuvvet Coriolis kuvvetidir.
Soru 18
İzobarların dairesel olması durumunda rüzgârın hareketini etkileyen kuvvet aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Basınç gradyan kuvveti
B
Sürtünme kuvveti
C
Coriolis kuvveti
D
Kinetik kuvvet
E
Merkezkaç kuvvet
Açıklama:
Merkezkaç kuvvet izobarların dairesel olması durumunda rüzgârın hareketini etkileyen bir başka sanal
kuvvettir.
kuvvettir.
Soru 19
İzobarların eğriliği sonucunda ortaya çıkan rüzgârın adı nedir?
Seçenekler
A
Coriolis
B
Adveksiyon
C
Konveksiyon
D
Gradyan rüzgârı
E
Jeostrofik rüzgâr
Açıklama:
Gradyan rüzgârı izobarların eğriliği sonucunda ortaya çıkan rüzgârdır
Soru 20
Rüzgârın yönünü belirlemek için çok değişik modellerde ne kullanılır?
Seçenekler
A
rüzgar ısı ölçeri
B
rüzgar hava basınç kalibresi
C
rüzgar ölçeri
D
rüzgar seddi
E
rüzgâr gülü ve rüzgâr çorabı (tulumu)
Açıklama:
Rüzgârın yönünü belirlemek için çok değişik modellerde rüzgâr gülü ve rüzgâr çorabı (tulumu) kullanılır.
Soru 21
Aşağıdakilerden hangisi Türbülans oluşumuna neden olan faktörlerden değildir?
Seçenekler
A
Hava soğukluğuna bağlı türbülans
B
Rüzgâr kaymasına bağlı türbülans
C
Dağ dalgaları (Orografik) türbülansı
D
Mekanik türbülans
E
Termal veya konvektif türbülans
Açıklama:
1. Termal veya konvektif türbülans 2. Mekanik türbülans 3. Dağ dalgaları (Orografik) türbülansı 4. Rüzgâr kaymasına bağlı türbülans 5. Uçak arkası (Wake) türbülansı
Soru 22
Aşağıdakilerden hangisi hava parsellerini hareket ettiren kuvvetlerden biridir?
Seçenekler
A
Coriolis
B
Siklotrofik
C
Termal
D
Katabatik
E
Jeostrofik
Açıklama:
Rüzgârın hangi yönde estiğini bbilmemiz için hava parsellerini hareket ettiren kuvvetleri incelememiz gerekmektedir. Bu kuvvetleri şu şekilde sıralayabiliriz:
- Basınç gradyan kuvveti
- Coriolis kuvveti
- Merkezkaç kuvvet
- Sürtünme kuvveti
Soru 23
Hava parselleri basınç gradyanı kuvvetinin yönünde, yanal yönde, yani yeryüzüne paralel yönde (B’ →A’ ve A→B) hareket etmesine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Adveksiyon
B
Basınç
C
Gradyan
D
Kuvvet
E
Coriolis
Açıklama:
Hava parselleri basınç gradyanı kuvvetinin yönünde, yanal yönde, yani yeryüzüne paralel yönde (B’ →A’ ve A→B) hareket eder. Bu yanal harekete adveksiyon adı verilir.
Soru 24
Aşağıdakilerden hangisi hava parsellerinin düşey yöndeki hareketidir?
Seçenekler
A
Konveksiyon
B
Adveksiyon
C
Gradyan
D
Fırtına
E
Rüzgar
Açıklama:
Adveksiyon hava parsellerinin yer yüzeyine paralel hareketine verilen isimdir. Konveksiyon ise hava parsellerinin düşey yöndeki hareketidir.
Soru 25
Aşağıdakilerden hangisi hava parselini normalde hareket edeceği rotasından saptırarak Dünya’nın kendi ekseni etrafında dönüşü nedeniyle ortaya çıkan bir kuvvettir?
Seçenekler
A
Coriolis kuvveti
B
Basınç gradyan kuvveti
C
İtme kuvveti
D
Merkezkaç kuvvet
E
Sürtünme kuvveti
Açıklama:
Gerçekte basınç gradyanı kuvveti ile hava parseli hareketine başladığı anda onun hareketini etkileyen bir başka kuvvet ortaya çıkar. Bu kuvvet Coriolis kuvvetidir ve hava parselini normalde hareket edeceği rotasından saptırır. Coriolis kuvvet Dünya’nın kendi ekseni etrafında dönüşü nedeniyle ortaya çıkan bir kuvvettir. Basınç gradyanı kuvveti gibi gerçek bir kuvvet olmayıp sanal bir kuvvettir.
Soru 26
10 knot rüzgâr hızı kaç m/sn’dir?
Seçenekler
A
51 m/sn
B
61 m/sn
C
500 m/sn
D
510 m/sn
E
1010 m/sn
Açıklama:
Rüzgâr hız birimi m/sn veya knot’dır ve 1 knot= 0.51 m/sn, 10 knot =51 m/sn’dir.’dir.
Soru 27
Üç hücreli sirkülasyon modeline göre (0° ) ile 30° enlemleri arasındaki sirkülasyon hücresi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Hardley hücresi
B
Ferrel hücresi
C
Kutup hücresi
D
Tropopoz hücresi
E
Jet hücresi
Açıklama:
Kutba doğru ilerleyen hava ise kutuplarda a çalarak yer seviyesinden ekvatora döner ve üçüncü sirkülasyon hücresi oluşturur. Üç hücreli sirkülasyon modeli canlandırılmaktadır. Bu modelde ekvator (0° ) ile 30° enlemleri arasındaki sirkülasyon hücresi “Hadley hücresini”, 30° ile 60° enlemleri arasındaki hücre “Ferrel hücresini”, 60° ile kutup dairesi arasındaki hücre de “Kutup hücresini” oluşturur.
Soru 28
Aşağıdakilerden hangisi termal türbülansı ifade etmektedir?
Seçenekler
A
Yer yüzeyinin ısınmasındaki farklılıklardan meydana gelen türbülanstır.
B
Rüzgârın ağaçlar, binalar, küçük tepeler, kayalar vb. engellerin olduğu araziler üzerinden geçerken oluşturduğu türbülanstır.
C
Yüksek dağların veya dağ sıralarının yarattığı türbülanstır.
D
Yatay veya düşey olarak rüzgâr yönünde ve/veya rüzgâr hızında çok kuvvetli bir değişimin sonucu oluşan türbülanstır.
E
Uçak arkasında meydana gelen girdapların oluşturduğu türbülanstır.
Açıklama:
Termal veya konvektif türbülans yer yüzeyinin ısınmasındaki farklılıklardan meydana gelen türbülanstır. Yer yüzeyinin küçük bir bölgede aşırı derecede ısınması sonucunda, lokalize olmuş çok kuvvetli yukarı ve aşağı yönlü konvektif yani yükselici akımların yarattığı türbülanstır.
Soru 29
Herhangi bir enlemde herhangi bir bölgede yanal yönde sıcaklık ve nem açısından aynı özelliklere sahip çok büyük hava parçalarına ne ad verilir?
Seçenekler
A
Hava kütlesi
B
Türbülans
C
Hava cephesi
D
Lokal rüzgar
E
Küresel rüzgar
Açıklama:
Hava kütlesi, herhangi bir enlemde herhangi bir bölgede yanal yönde sıcaklık ve nem açısından aynı özelliklere sahip çok büyük hava parçalarına verilen isimdir.
Soru 30
Kutup enlemlerinde, karasal bir bölgeden kaynaklanıp daha sıcak bir bölgeye gelen hava kütlesini gösteren kodlama aşağıdakilerden halidir?
Seçenekler
A
cPk
B
cAw
C
mP
D
mTk
E
cP
Açıklama:
Hava kütlelerinin kaynak bölgeleri tanımlanırken, kodlama küçük harfler ve büyük harflerin kombinasyonu ile önce kaynak bölgesinin yüzey özelliği (c veya m) sonra enleme göre bölge (A/AA, P, T, ve E) belirtilerek yapılır. Eğer bir hava kütlesi kaynak bölgesi üzerinde çok fazla zaman geçirirse, yukarı seviyedeki rüzgârların etkisi ile hareket etmeye başlar. İlerlerken yolu üzerinde geçtiği bölgeler kendisinden daha sıcak veya daha soğuk olabilir. Bu durum, yani üzerinde bulundukları bölge ile hava kütlesi arasındaki ilişkiyi belirlemek için de bir başka sınıflandırma yapılır. Eğer hava kütlesi üzerine geldiği bölgeden daha soğuk ise soğuk anlamında “k” harfi; eğer hava kütlesi üzerine geldiği bölgeden daha sıcak ise sıcak anlamında “w” harfi eklenir. Dolayısıyla, örneğin, cPk kodlaması, kutup enlemlerinde, karasal bir bölgeden kaynaklanıp daha sıcak bir bölgeye gelen hava kütlesini göstermektedir.
Soru 31
Aşağıdakilerden hangisi Güney Rusya ve Balkanlardan kaynaklanan, nispeten daha sıcak mevsimlere Türkiye’yi etkileyen hava kütlesidir.
Seçenekler
A
cPw
B
cPk
C
mPk
D
mPw
E
mTw
Açıklama:
| Hava Kütlesi | KaynaklandığıKaynaklandığı Bölge Bölge | Mevsim |
| cPk | Sibirya, Rusya, İskandinavya | Soğuk mevsimlerde |
| cPw | Güney Rusya, Balkanlar | Nispeten daha sıcak mevsimlerde |
| mPk | Kuzey Atlantik | Bütün bir yıl |
| mPw | Kuzey Atlantik | Soğuk mevsimlerde |
| mTw | Subtropikal denizler (Azor adaları, Akdeniz) | Bütün bir yıl |
| cTw | Subtropikal karalar (Kuzey Afrika, Güney Balkanlar, Orta Doğu) | Bütün bir yıl |
Soru 32
"Hava parsellerine etkiyen tek kuvvet basınç gradyanı olsa idi rüzgârlar her zaman sadece .......... doğru eserlerdi." cümlesindeki boşluk aşağıdakilerden hangisiyle doldurulmalıdır?
Seçenekler
A
yüksek basınç merkezlerine
B
alçak basınç merkezlerine
C
alçak basınç merkezlerinden yüksek basınç merkezlerine
D
yüksek basınç merkezlerinden alçak basınç merkezlerine
E
eşanlı olarak yüksek basınç ve alçak basınç merkezlerine
Açıklama:
Coriolis Kuvveti
Hava parsellerine etkiyen tek kuvvet basınç gradyanı olsa idi rüzgârlar her zaman sadece yüksek basınç merkezlerinden alçak basınç merkezlerine doğru eserlerdi. Bu durumda hava durumu modellemeleri ve tahminleri çok kolay olurdu.
Hava parsellerine etkiyen tek kuvvet basınç gradyanı olsa idi rüzgârlar her zaman sadece yüksek basınç merkezlerinden alçak basınç merkezlerine doğru eserlerdi. Bu durumda hava durumu modellemeleri ve tahminleri çok kolay olurdu.
Soru 33
Coriolis kuvveti ortaya çıkaran dinamik nedir?
Seçenekler
A
Ay'ın Dünya'ya yaklaşması
B
Dünya’nın kendi ekseni etrafında dönmesi
C
Dünya'nın Güneş'in çevresinde dönmesi
D
Ay'ın Dünya'nın uydusu olması
E
Güneşin yüzeyindeki patlamalar
Açıklama:
Coriolis Kuvveti
Coriolis kuvvet Dünya’nın kendi ekseni etrafında dönüşü nedeniyle ortaya çıkan bir kuvvettir. Basınç gradyanı kuvveti gibi gerçek bir kuvvet olmayıp sanal bir kuvvettir. Cisimlerin hareket yönünü değiştiren bir kuvvettir.
Coriolis kuvvet Dünya’nın kendi ekseni etrafında dönüşü nedeniyle ortaya çıkan bir kuvvettir. Basınç gradyanı kuvveti gibi gerçek bir kuvvet olmayıp sanal bir kuvvettir. Cisimlerin hareket yönünü değiştiren bir kuvvettir.
Soru 34
Coriolis kuvvetin şiddeti ile basınç gradyanı kuvvetinin şiddeti arasında nasıl bir ilişki vardır?
Seçenekler
A
Basınç gradyanı kuvveti arttıkça Coriolis kuvvet de artar
B
Basınç gradyanı kuvveti arttıkça Coriolis kuvvet de azalır
C
Basınç gradyanı kuvveti azaldıkça Coriolis kuvvet de artar
D
Basınç gradyanı kuvveti sabit kaldığında Coriolis kuvvet artar
E
Basınç gradyanı kuvveti azaldığında Coriolis kuvvet sabitlenir
Açıklama:
Coriolis kuvvetin şiddeti basınç gradyanı kuvvetinin şiddeti ile yakından ilgilidir. Basınç gradyanı kuvveti arttıkça onu dengelemek için Coriolis kuvvet de artacaktır. İzobarların çok sık olduğu yerlerde basınç gradyanı kuvveti çok kuvvetli olduğundan Coriolis kuvveti de çok kuvvetli olacaktır. Tersine basınç gradyanının zayıf olduğu seyrek izobarlı bölgelerde de onu dengelemek için daha zayıf bir Coriolis kuvveti gerekecektir. Jeostrofik rüzgârın yönü izobarların doğrultusuna, şiddeti ise izobarların sıklığına bakılarak belirlenebilir. Bu, özellikle direkt rüzgâr ölçümlerinin olmadığı yer ve zamanlarda rüzgâr hakkında bilgi edinmek için kullanılır.
Soru 35
Aşağıdakilerden hangisi küresel rüzgarlar için söylenemez?
Seçenekler
A
Tüm Dünya ölçeğindedir.
B
Küresel sirkülasyona bağlıdır.
C
Enlemler arasındaki büyük ölçekli rüzgârları içerir.
D
Jet akımlarını içerir.
E
Küçük alanlarda yerel veya bölgesel
atmosferik koşulların belirlediği rüzgârlardır.
atmosferik koşulların belirlediği rüzgârlardır.
Açıklama:
Lokal Rüzgârlar ve Küresel Rüzgâr Sistemleri
Küresel rüzgârlar tüm Dünya ölçeğinde, küresel sirkülasyona bağlı, hava hareketini ve enlemler arasındaki büyük ölçekli rüzgârları ve jet akımlarını içerirken lokal rüzgârlar daha küçük alanlarda yerel veya bölgesel atmosferik koşulların belirlediği rüzgârlardır.
Küresel rüzgârlar tüm Dünya ölçeğinde, küresel sirkülasyona bağlı, hava hareketini ve enlemler arasındaki büyük ölçekli rüzgârları ve jet akımlarını içerirken lokal rüzgârlar daha küçük alanlarda yerel veya bölgesel atmosferik koşulların belirlediği rüzgârlardır.
Soru 36
Aşağıdakilerden hangisi lokal rüzgarlar için söylenemez?
Seçenekler
A
Küçük ölçekte bölgesel rüzgarlardır
B
Yer yüzeyinin eşit ısınmaması sonucunda meydana gelir
C
Uzun süre devam eden rüzgarlardır
D
Kısa mesafelerde etkili olurlar
E
Termal sirkülasyonun bir sonucu olarak meydana gelirler
Açıklama:
Lokal Rüzgârlar ve Küresel Rüzgâr Sistemleri
Lokal rüzgârlar küçük ölçekte bölgesel olarak etkili olan rüzgârlardır. Yer yüzeyinin eşit ısınmaması sonucunda meydana gelir ve kısa mesafelerde etkili olurlar. Aynı zamanda kısa sürelidirler; öyle ki bir bakmışsınız sabahki çok soğuk, kapalı bir hava, birkaç saat sonra veya öğleden sonra gayet ılıman, günlük güneşlik bir hava ile yer değiştirmiş! Bütün lokal rüzgârlar termal sirkülasyonun bir sonucu olarak meydana gelirler.
Lokal rüzgârlar küçük ölçekte bölgesel olarak etkili olan rüzgârlardır. Yer yüzeyinin eşit ısınmaması sonucunda meydana gelir ve kısa mesafelerde etkili olurlar. Aynı zamanda kısa sürelidirler; öyle ki bir bakmışsınız sabahki çok soğuk, kapalı bir hava, birkaç saat sonra veya öğleden sonra gayet ılıman, günlük güneşlik bir hava ile yer değiştirmiş! Bütün lokal rüzgârlar termal sirkülasyonun bir sonucu olarak meydana gelirler.
Soru 37
Aşağıdakilerden hangisi mevsimsel bir rüzgar türüdür?
Seçenekler
A
Kara meltemleri
B
Deniz meltemleri
C
Vadi meltemleri
D
Santa Ana rüzgârları
E
Dağ meltemleri
Açıklama:
Yer yüzeyinde meydana gelen lokal rüzgârlar temel olarak termal sirkülasyon sonucunda oluşan rüzgârlardır. Ancak oluştukları bölgelerin topografik özelliklerine (dağ-vadi), yüzeyin kompozisyonuna (kara-deniz) bağlı olarak farklı isimler alırlar. Bu bölümde en yaygın olarak görülen lokal rüzgârların iki türünü detaylı inceleyeceğiz. Bunlar: 1. Kara ve deniz meltemleri ile 2. Dağ ve vadi meltemleridir. Bunlara ilaveten mevsimsel olarak esen Muson rüzgârları, Fön (Chinook) rüzgârları, Mistral rüzgârları, Santa Ana rüzgârları, Bora, Haboob gibi çöl rüzgârları, kasırgalar, hortumlar, toz fırtınaları vb. yerel ve bölgesel şartlara bağlı olarak gelişen pek çok rüzgâr türü mevcuttur.
Soru 38
Aşağıdakilerden hangisi jet akımları için doğru bir ifadedir?
Seçenekler
A
Atmosferdeki uzunlukları metrelerle sınırlıdır
B
Çok geniş bölgelerde akar
C
Hafif esintili rüzgarlardır
D
Hava akımları doğdan batıya doğrudur
E
Her yarım kürede iki tane bulunur
Açıklama:
Atmosferik jet akımları Şekil 2.14’te görüldüğü gibi atmosferde km’lerce uzunlukta olup çok dar bir bölgede akan çok şiddetli rüzgârlardır. İlk defa 2. Dünya Savaşı sırasında askerî amaçlı bir uçak tarafından hissedilmiştir. Her yarım kürede iki tane jet akımı mevcuttur ve tropopoz seviyesinde yaklaşık 10-15 km yüksekliklerinde bulunurlar. Bir tanesi 13 km civarında 30o enlemlerinde, yer seviyesindeki subtropikal yüksek basınç üzerinde olan “subtropikal jet”, diğeri ise 10 km’de 60o enlemlerinde yer seviyesindeki kutupsal cephenin üzerinde bulunur ve “kutupsal jet” adını alır. Şekil 2.15 kuzey yarım kürede kış mevsiminde jet akımlarının, tropopozun ve genel sirkülasyon hücrelerinin birbirlerine göre konumlarını gösterir. Şekilde Hadley hücresi ile Ferrel hücresi arasındaki jet akımı subtropikal jet, kutupsal hücre ile Ferrel hücresi arasındaki jet akımı ise kutupsal jet akımıdır. Her iki jet akımının içerisindeki hava akımları gözlemciden uzağa yani batıdan doğuya doğrudur. Jet akımlarının merkezindeki rüzgâr hızları 200 knot’ı aşabilir. Jet akımlarının oluşmasının ana nedeni yukarı enlemlerle aşağı enlemler arasındaki enerji dengesizliğidir.
Soru 39
Yer yüzeyinin ısınmasındaki farklılıklardan meydana gelen türbülansa ne ad verilir?
Seçenekler
A
Termal veya konvektif türbülans
B
Mekanik türbülans
C
Dağ dalgaları (Orografik) türbülansı
D
Rüzgâr kaymasına bağlı türbülans
E
Uçak arkası (Wake) türbülansı
Açıklama:
Türbülansın Oluşumu ve Sınıflandırılması
Termal veya konvektif türbülans yer yüzeyinin ısınmasındaki farklılıklardan meydana gelen türbülanstır. Yer yüzeyinin küçük bir bölgede aşırı derecede ısınması sonucunda, lokalize olmuş çok kuvvetli yukarı ve aşağı yönlü konvektif yani yükselici akımların yarattığı türbülanstır.
Termal veya konvektif türbülans yer yüzeyinin ısınmasındaki farklılıklardan meydana gelen türbülanstır. Yer yüzeyinin küçük bir bölgede aşırı derecede ısınması sonucunda, lokalize olmuş çok kuvvetli yukarı ve aşağı yönlü konvektif yani yükselici akımların yarattığı türbülanstır.
Soru 40
Rüzgârın ağaçlar, binalar, küçük tepeler, kayalar vb. engellerin olduğu araziler üzerinden geçerken oluşturduğu türbülansa ne ad verilir?
Seçenekler
A
Termal veya konvektif türbülans
B
Mekanik türbülans
C
Dağ dalgaları (Orografik) türbülansı
D
Rüzgâr kaymasına bağlı türbülans
E
Uçak arkası (Wake) türbülansı
Açıklama:
Türbülansın Oluşumu ve Sınıflandırılması
Mekanik türbülans rüzgârın ağaçlar, binalar, küçük tepeler, kayalar vb. engellerin olduğu araziler üzerinden geçerken oluşturduğu türbülanstır. Bu engeller nedeni ile rüzgârın akışı çok karmaşık küçük edilere bölünür ve türbülansa neden olur. Bu tür türbülansa mekanik türbülans adı verilir çünkü çevrede esen rüzgârın bu tür engeller nedeni ile farklı yönlerde zorlanması sonucunda meydana gelir.
Mekanik türbülans rüzgârın ağaçlar, binalar, küçük tepeler, kayalar vb. engellerin olduğu araziler üzerinden geçerken oluşturduğu türbülanstır. Bu engeller nedeni ile rüzgârın akışı çok karmaşık küçük edilere bölünür ve türbülansa neden olur. Bu tür türbülansa mekanik türbülans adı verilir çünkü çevrede esen rüzgârın bu tür engeller nedeni ile farklı yönlerde zorlanması sonucunda meydana gelir.
Soru 41
I. Kararlı
II. Aşırı soğuk
III. Denizsel
IV. Sıcak, nemli
V. Kararsız
Yukarıdaki özelliklerin hangisi/hangileri Arktik/Antartik (A) hava kütleleri için kullanılabilir.
II. Aşırı soğuk
III. Denizsel
IV. Sıcak, nemli
V. Kararsız
Yukarıdaki özelliklerin hangisi/hangileri Arktik/Antartik (A) hava kütleleri için kullanılabilir.
Seçenekler
A
I-II-V
B
III-V
C
I-IV
D
I-II
E
II-III-IV
Açıklama:
Hava Kütlelerinin Sınıflandırması


Soru 42
Hava parsellerinin hareketinden yani rüzgârın oluşumundan sorumlu kuvvette verilen isism aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Basınç gradyanı kuvveti
B
Coriolis kuvveti
C
Merkezkaç kuvvet
D
Sürtünme kuvveti
E
Cephe zonları
Açıklama:
Bir bölgedeki hava parsellerinin hareketi o bölgedeki atmosferik basıncın dağılımı ile ilişkilidir. Bu ne-denle basınç gradyanı kuvveti hava parsellerinin hareketinden yani rüzgârın oluşumundan sorumlu kuvvet-tir.
Soru 43
Basınç gradyanı kuvveti ile hava parseli hareketine başladığı anda onun hareketini etkileyen bir başka kuvvet ortaya çıkar.Aşağıdakilerden hangisi bu kuvvete karşılık gelen ifadedir?
Seçenekler
A
Basınç gradyan kuvveti
B
Coriolis kuvveti
C
Merkezkaç kuvvet
D
Adveksiyon
E
Sürtünme kuvveti
Açıklama:
Hava parsellerine etkiyen tek kuvvet basınç gradyanı olsa idi rüzgârlar her zaman sadece yüksek basınç merkezlerinden alçak basınç merkezlerine doğru eserlerdi. Bu durumda hava durumu modellemeleri ve tahminleri çok kolay olurdu. Gerçekte basınç gradyanı kuvveti ile hava parseli hareketine başladığı anda onun hareketini etkileyen bir başka kuvvet ortaya çıkar. Bu kuvvet Coriolis kuvvetidir ve hava parselini normalde hareket edeceği rotasından saptırır.
Soru 44
Kuvvet izobarların dairesel olması durumunda rüzgârın hareketini etkileyen sanal kuvvete verilen isim aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Coriolis kuvveti
B
Basınç gradyanı kuvveti
C
Merkezkaç kuvvetin
D
Atmosferik basınç
E
Sürtünme kuvveti
Açıklama:
Merkezkaç kuvvet izobarların dairesel olması durumunda rüzgârın hareketini etkileyen bir başka sanal kuvvettir. Basınç gradyanı kuvveti, Coriolis kuvveti ve merkezkaç kuvvetin dengesi sonucunda ortaya çı-kan rüzgâra gradyan rüzgârı adı verilir. Gradyan rüzgârlar, izobarların eğri olduğu atmosferik koşullarda vardır ve eğri izobarlara paralel eserler.
Soru 45
Yer yüzeyinde rüzgârın hareketine ters yönde etki ederek rüzgârın hızını dü-şürür, zayıflamasına neden olan kuvvete verilen isism aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Merkezkaç kuvveti
B
Basınç gradyan kuvveti
C
Coriolis kuvveti
D
Sürtünme kuvveti
E
Merkezcil kuvvet
Açıklama:
Sürtünme kuvveti yer yüzeyinde rüzgârın hare-ketine ters yönde etki ederek rüzgârın hızını dü-şürür, zayıflamasına neden olur. Yer yüzeyinden yukarıya doğru çıktıkça sürtünme kuvveti azala-cağından rüzgâr hızında da artış olur.
Soru 46
Kara ve deniz arasındaki ısınma farklılıklarının yarattığı basınç dağılımı sonucunda ortaya çıkan ve kıyı alanlarında görülen orta ölçekli termal rüzgârlara verilen isism aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Mistral rüzgârları
B
Fön (Chinook) rüzgârları
C
Muson rüzgarları
D
Dağ ve vadi meltemleri
E
Kara ve deniz meltemleri
Açıklama:
Kara ve deniz meltemleri bir tür termal sirkülasyondur. Kara ve deniz arasındaki ısınma farklılıklarının yarattığı basınç dağılımı sonucunda ortaya çıkan ve kıyı alanlarında görülen orta ölçekli termal rüzgârlardır. Gündüz vakti kara, denize göre çok daha hızlı ısındığından ısınan kara üzerindeki havanın yükselmesi ve yukarı seviyelerde soğuk deniz tarafına doğru hareketi ile termal çevrim başlar.
Soru 47
Yer yüzeyinin ısınmasındaki farklılıklardan meydana gelen türbülansa verilen isism aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Termal veya konvektif türbülans
B
Mekanik türbülans
C
Uçak arkası (Wake) türbülansı
D
Dağ dalgaları tirbülansı
E
Rüzgâr kaymasına bağlı türbülans
Açıklama:
Termal veya konvektif türbülans yer yüzeyinin ısınmasındaki farklılıklardan meydana gelen türbü-lanstır. Yer yüzeyinin küçük bir bölgede aşırı dere-cede ısınması sonucunda, lokalize olmuş çok kuv-vetli yukarı ve aşağı yönlü konvektif yani yükselici akımların yarattığı türbülanstır.
Soru 48
Rüzgârın ağaçlar, binalar, küçük tepeler, kayalar vb. engellerin olduğu araziler üzerinden geçerken oluşturduğu türbülansa verilen isim aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Termal veya konvektif türbülans
B
Mekanik türbülans
C
Rüzgâr kaymasına bağlı türbülans
D
Dağ dalgaları (Orografik) türbülansı
E
Uçak arkası (Wake) türbülans
Açıklama:
Mekanik türbülans rüzgârın ağaçlar, binalar, küçük tepeler, kayalar vb. engellerin olduğu araziler üze-rinden geçerken oluşturduğu türbülanstır. Bu engeller nedeni rüzgârın akışı çok karmaşık küçük edilere bölünür ve türbülansa neden olur. Bu tür türbülansa mekanik türbülans adı verilir çünkü çevrede esen rüzgârın bu tür engeller nedeni ile farklı yönlerde zorlanması sonucunda meydana gelir.
Soru 49
Çok yüksek dağların veya dağ sıralarının yarattığı türbülans olup çok şiddetli olmasından kaynaklı havacılıkta ayrı bir öneme sahip olan tirbülans türü aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Mekanik türbülans
B
Rüzgâr kaymasına bağlı türbülans
C
Dağ dalgaları (Orografik) türbülansı
D
Termal veya konvektif türbülans
E
Uçak arkası (Wake) türbülansı
Açıklama:
Dağ dalgası türbülansı çok yüksek dağların veya dağ sıralarının yarattığı türbülans olup çok şiddetli olabilir. Bu nedenle havacılıkta ayrı bir öneme sahiptir. Teknik olarak dağlar rüzgâr akımına bir engel teşkil ettiğinden aynı zamanda bir mekanik türbülans oluşumuna neden olur.
Soru 50
Aşağıdakilerden hangisi denizsel ve kutupsal hava kütlesini tanımlamaktadır?
Seçenekler
A
cP
B
mT
C
cT
D
mP
E
cE
Açıklama:
Denizsel ve kutupsal hava kütlesi (mP)Bu hava kütlesi daha çok Batı Avrupa’yı etkilese de zaman zaman Türkiye’ye kadar sokulduğu görülmektedir.
Soru 51
Cepheler hava kütlelerinin özelliklerine göre 4 gruba ayrılırlar. Aşağıdakilerden hangisi bu grupta yer almamaktadır?
Seçenekler
A
Soğuk cepheler
B
Sıcak cepheler
C
Oklüzyon cepheleri
D
Stasyoner cepheler
E
Cephe yüzeyi
Açıklama:
Cepheler hava kütlelerinin özelliklerine göre 4 gruba ayrılırlar. Bunlar:1.Soğuk cepheler2.Sıcak cepheler3.Stasyoner cepheler4.Oklüzyon cepheleri
Ünite 3
Soru 1
Aşağıdakilerden hangisi bir maddenin sıcaklığını sabit tutarak faz değiştirmesi için gerekli olan ısı olarak tanımlanır?
Seçenekler
A
Faz değiştirme ısısı
B
Gizli ısı
C
Yoğunlaşma ısısı
D
Buharlaşma ısısı
E
Bulutlanma ısısı
Açıklama:
BULUTLAR
Gizli ısı terimi tanım olarak bir maddenin sıcaklığını sabit tutarak faz değiştirmesi için gerekli olan ısı anlamındadır.
Gizli ısı terimi tanım olarak bir maddenin sıcaklığını sabit tutarak faz değiştirmesi için gerekli olan ısı anlamındadır.
Soru 2
Aşağıdakilerden hangisi bir hava parseli içerisindeki su buharı molekülleri ile su damlacığı miktarlarının eşit olduğu andaki su buharı basıncı olarak tanımlanan kavramdır?
Seçenekler
A
Çiy noktası sıcaklığı
B
Atmosferik kararlılık
C
Doymuş su buharı basıncı
D
Yoğunlaşma
E
Mutlak kararsız atmosfer
Açıklama:
Doymuş Hava ve Yoğunlaşma
Doymuş su buharı basıncı: Bir hava parseli içerisindeki su buharı molekülleri ile su damlacığı miktarlarının eşit olduğu andaki su buharı basıncıdır. Bu durumdaki hava parseline doymuş hava parseli denilir.
Doymuş su buharı basıncı: Bir hava parseli içerisindeki su buharı molekülleri ile su damlacığı miktarlarının eşit olduğu andaki su buharı basıncıdır. Bu durumdaki hava parseline doymuş hava parseli denilir.
Soru 3
Hava yükselirken çevresindeki havadan herhangi bir ısı almaz veya inerken çevresindeki havaya herhangi bir ısı vermemesine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Çiy noktası sıcaklığı
B
Doymuş su buharı basıncı
C
Adyabatik süreç
D
Yoğunlaşma çekirdekleri
E
Soğuk adveksiyon
Açıklama:
Atmosferik Kararlılık
Yükselme ve iniş süreçleri adyabatiktir. Yani hava yükselirken çevresindeki havadan herhangi bir ısı almaz veya inerken çevresindeki havaya herhangi bir ısı vermez. Bu duruma adyabatik süreç adı verilir.
Yükselme ve iniş süreçleri adyabatiktir. Yani hava yükselirken çevresindeki havadan herhangi bir ısı almaz veya inerken çevresindeki havaya herhangi bir ısı vermez. Bu duruma adyabatik süreç adı verilir.
Soru 4
Lapse Rate veya sıcaklık gradyanı birim yükseklikte havanın soğuma/ısınma hızını gösterir. Parsel kuru adyabatik lapse rate’e göre km’de yaklaşık kaç °C ısınır veya soğur?
Seçenekler
A
6 °C
B
7 °C
C
8 °C
D
9 °C
E
10 °C
Açıklama:
Mutlak Kararlı Atmosfer
Lapse Rate veya sıcaklık gradyanı birim yükseklikte havanın soğuma/ısınma hızını gösterir. Eğer hava parselinin içerisinde nem (su buharı) yok, yani parsel kuru ise bu durumda parsel kuru adyabatik lapse rate’e göre km’de yaklaşık olarak 10oC olacak şekilde ısınacak veya soğuyacaktır.
Lapse Rate veya sıcaklık gradyanı birim yükseklikte havanın soğuma/ısınma hızını gösterir. Eğer hava parselinin içerisinde nem (su buharı) yok, yani parsel kuru ise bu durumda parsel kuru adyabatik lapse rate’e göre km’de yaklaşık olarak 10oC olacak şekilde ısınacak veya soğuyacaktır.
Soru 5
I. Hava parseli yükseldikçe her seviyede çevredeki havadan daha soğuk ve ağır olur.
II. Çevre hava ile arasındaki sıcaklık farkı giderek büyür.
III. Yer yüzeyinin üzerindeki hava yere göre daha soğuk olur.
IV. Yer yüzeyinin üzerindeki hava yere göre daha sıcak olur
V. Gerçek lapse rate kuru adyabattan daha büyük olur.
Yukarıdakilerden hangileri mutlak kararlı atmosferin özellikleri arasında yer alır?
II. Çevre hava ile arasındaki sıcaklık farkı giderek büyür.
III. Yer yüzeyinin üzerindeki hava yere göre daha soğuk olur.
IV. Yer yüzeyinin üzerindeki hava yere göre daha sıcak olur
V. Gerçek lapse rate kuru adyabattan daha büyük olur.
Yukarıdakilerden hangileri mutlak kararlı atmosferin özellikleri arasında yer alır?
Seçenekler
A
I-II-III
B
II-III-IV
C
III-IV-V
D
I-II-IV
E
I-IV-V
Açıklama:
Mutlak Kararlı Atmosfer
Atmosferin kararlılığının hangi gruba ait olduğunu belirleyebilmemiz için çevresindeki havanın yükseklikle sıcaklık değişimini bilmemiz gerekmektedir. Bunun için radyozonde balonlarının ölçümleri kullanılır. Bu şekilde elde edilen lapse rate “gerçek lapse rate” adını alır. Eğer gerçek lapse rate kuru veya yaş adyabatlara göre daha küçük ise bu durumdaki atmosfere “mutlak kararlı” atmosfer deriz (Şekil 3.1a). Bu durumda yükseldikçe hava parseli her seviyede çevredeki havadan daha soğuk ve ağır olacağından çevre hava ile arasındaki sıcaklık farkı giderek büyüyecektir. Kararlı durumda parsel belli bir seviyeden sonra çökmeye başlar. Eğer hava parseli nemli ise yükselebildiği maksimum seviyede düz tavan hatlarına sahip, yatay yönde uzanan ince tabakalı bulutlar görülecektir. Gerçek lapse rate’in yaş adyabatik lapse rate’den küçük olduğu her şart altında atmosfer mutlak kararlıdır. Kararlı atmosfer yer yüzeyinin üzerindeki havanın yere göre daha sıcak olması veya yer yüzeyinin üzerindeki havaya göre daha soğuk olması durumunda meydana gelir. Her iki durumda da gerçek lapse rate kuru veya yaş adyabatlara göre daha küçük olacaktır.
Atmosferin kararlılığının hangi gruba ait olduğunu belirleyebilmemiz için çevresindeki havanın yükseklikle sıcaklık değişimini bilmemiz gerekmektedir. Bunun için radyozonde balonlarının ölçümleri kullanılır. Bu şekilde elde edilen lapse rate “gerçek lapse rate” adını alır. Eğer gerçek lapse rate kuru veya yaş adyabatlara göre daha küçük ise bu durumdaki atmosfere “mutlak kararlı” atmosfer deriz (Şekil 3.1a). Bu durumda yükseldikçe hava parseli her seviyede çevredeki havadan daha soğuk ve ağır olacağından çevre hava ile arasındaki sıcaklık farkı giderek büyüyecektir. Kararlı durumda parsel belli bir seviyeden sonra çökmeye başlar. Eğer hava parseli nemli ise yükselebildiği maksimum seviyede düz tavan hatlarına sahip, yatay yönde uzanan ince tabakalı bulutlar görülecektir. Gerçek lapse rate’in yaş adyabatik lapse rate’den küçük olduğu her şart altında atmosfer mutlak kararlıdır. Kararlı atmosfer yer yüzeyinin üzerindeki havanın yere göre daha sıcak olması veya yer yüzeyinin üzerindeki havaya göre daha soğuk olması durumunda meydana gelir. Her iki durumda da gerçek lapse rate kuru veya yaş adyabatlara göre daha küçük olacaktır.
Soru 6
I. Stratüs
II. Kümülüs
III.Sirokümülüs
IV. Sirüs
V. Nimbostratüs
Bulut tipleri ve taban yüksekliklerine yönelik sınıflandırmaya göre yukarıdakilerden hangisi/leri yüksek irtifa bulut tipleri arasında yer alır?
II. Kümülüs
III.Sirokümülüs
IV. Sirüs
V. Nimbostratüs
Bulut tipleri ve taban yüksekliklerine yönelik sınıflandırmaya göre yukarıdakilerden hangisi/leri yüksek irtifa bulut tipleri arasında yer alır?
Seçenekler
A
I-II
B
III-IV
C
I-II-III
D
II-IV-V
E
I-III-V
Açıklama:
Bulutların Sınıflandırılması
Tablo 3.1 Bulut tipleri ve taban yüksekliklerine göre sınıflandırılması
Tablo 3.1 Bulut tipleri ve taban yüksekliklerine göre sınıflandırılması
| Bulut Tipleri Yüksekliğe göre | Bulut Tipleri Görünüme göre | Taban Yükseklikleri | ||
| Düşük enlemler | Orta enlemler | Yüksek enlemler | ||
| Yüksek irtifa bulutları | Sirüs (Ci) Sirostratüs (Cs) Sirokümülüs (Cc) | 6000-18000 m | 5000-13000 m | 3000-8000 m |
| Orta irtifa bulutları | Altostratüs (As) Altokümülüs (Ac) | 2000-8000 m | 2000-7000 m | 2000-4000 m |
| Alçak irtifa bulutları | Stratüs (St) Stratokümülüs (Sc) Nimbostratüs (Ns) | 0-2000 m | 0-2000 m | 0-2000 m |
| Düşey gelişimli bulutlar | Kümülüs (Cu) Kümülonimbüs (Cb) | Taban yükseklikleri 2000 m den tropopozun yüksekliğe kadar çıkabilirler; 600 m kadar düşük olabilirler. |
Soru 7
I. Oraj fırtınası sıra ile bir hat üzerinde oluşur.
II. Oraj bulutlarının uzunluğu 1000 km’yi bulabilir.
III. Yukarı ve aşağı yönlü akımlar zayıftır ve kısa ömürlüdür.
IV. Rüzgâr kaymaları sonucunda oluşur.
V. Yaz aylarında oluşan tekil oraj fırtınalardır.
Yukarıdakilerden hangileri Squal Hattı Oraj Fırtınaların özellikleri arasında yer alır?
II. Oraj bulutlarının uzunluğu 1000 km’yi bulabilir.
III. Yukarı ve aşağı yönlü akımlar zayıftır ve kısa ömürlüdür.
IV. Rüzgâr kaymaları sonucunda oluşur.
V. Yaz aylarında oluşan tekil oraj fırtınalardır.
Yukarıdakilerden hangileri Squal Hattı Oraj Fırtınaların özellikleri arasında yer alır?
Seçenekler
A
I-II-III
B
II-III-IV
C
III-IV-V
D
I-III-V
E
II-IV-V
Açıklama:
ORAJ
Squal Hattı Oraj Fırtınaları
“Squal” hatları birkaç tane oraj fırtınasının sıra ile bir hat üzerinde oluşmasına verilen isimdir. Bazen tam soğuk cephenin olduğu tarafta cephe zonu boyunca oluşurlar; bazen de sıcak havada cephe zonunun 100-300 km önünde olabilirler. Oraj bulutlarının uzunluğu 1000 km’yi bulabilir. Squal hatlarındaki yukarı ve aşağı yönlü akımlar zayıftır ve kısa ömürlüdürler. O yüzden genellikle basit oraj fırtınaları gibi değerlendirilirler.
Squal Hattı Oraj Fırtınaları
“Squal” hatları birkaç tane oraj fırtınasının sıra ile bir hat üzerinde oluşmasına verilen isimdir. Bazen tam soğuk cephenin olduğu tarafta cephe zonu boyunca oluşurlar; bazen de sıcak havada cephe zonunun 100-300 km önünde olabilirler. Oraj bulutlarının uzunluğu 1000 km’yi bulabilir. Squal hatlarındaki yukarı ve aşağı yönlü akımlar zayıftır ve kısa ömürlüdürler. O yüzden genellikle basit oraj fırtınaları gibi değerlendirilirler.
Soru 8
Bulut içinde bulunan parçacıkların donma sıcaklıklarına göre, "aşırı soğumuş su damlacıkları ve bir miktar buz kristali oluşma sıcaklığı" aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
0 °C > T > -12 °C
B
1 °C > T > -1 °C
C
-12 °C < T < -25 °C
D
-12 °C > T > -25 °C
E
T < -25 °C
Açıklama:
Buzlanmanın Oluşumuna Etki Eden Faktörler
Tablo 3.3 Bulut içinde bulunan parçacıkların donma sıcaklıkları
Tablo 3.3 Bulut içinde bulunan parçacıkların donma sıcaklıkları
| Sıcaklık | Parçacık |
| 0oC > T > -12oC | Aşırı soğumuş su damlacıkları ve çok az miktarda buz kristali |
| -12oC > T > -25oC | Aşırı soğumuş su damlacıkları ve bir miktar buz kristali |
| T < -25oC | Çok az aşırı soğumuş su damlacığı, çok fazla buz kristali |
Soru 9
I. Pitot tüpünün bozulmasına neden olur.
II. Uçağın görüş mesafesinde azalmalara sebep olur.
III. Havadaki sürükleme kuvvetini artırır.
IV. Uçağın ağırlığını artırır.
V. Uçak kanatları üzerindeki laminer hava akımını bozar.
Yukarıdakilerden hangileri buzlanmanın uçak üzerindeki aerodinamiketkileri arasında yer alır?
II. Uçağın görüş mesafesinde azalmalara sebep olur.
III. Havadaki sürükleme kuvvetini artırır.
IV. Uçağın ağırlığını artırır.
V. Uçak kanatları üzerindeki laminer hava akımını bozar.
Yukarıdakilerden hangileri buzlanmanın uçak üzerindeki aerodinamiketkileri arasında yer alır?
Seçenekler
A
I-II-III
B
I-II-IV
C
II-III-IV
D
I-III-V
E
III-IV-V
Açıklama:
Buzlanmanın Etkileri
Buzlanmanın sebep olduğu aerodinamik etkileri aşağıdaki şekilde özetleyebiliriz.
a. Uçak kanatları üzerindeki laminer hava akımını bozarak havanın taşıma kuvvetinin azalmasına neden olur.
b. Uçağın ağırlığını artırır.
c. Havadaki sürükleme kuvvetini artırır. Bunun sonucunda uçak daha fazla yakıt harcar.
Buzlanmanın sebep olduğu aerodinamik etkileri aşağıdaki şekilde özetleyebiliriz.
a. Uçak kanatları üzerindeki laminer hava akımını bozarak havanın taşıma kuvvetinin azalmasına neden olur.
b. Uçağın ağırlığını artırır.
c. Havadaki sürükleme kuvvetini artırır. Bunun sonucunda uçak daha fazla yakıt harcar.
Soru 10
Buzun uçak motoruna giden hava kanalının kenarlarında ve hava yakıt karışımını sağlayan piston etrafında oluşarak havanın geçeceği yolu daraltması sonucu motora giden havanın azalması, hangi buzlanma türüne örnektir?
Seçenekler
A
Yüzey buzlanması
B
İndüksiyon buzlanması
C
Aletsel buzlanma
D
Karışık buzlanma
E
Şeffaf buzlanma
Açıklama:
Uçak Üzerindeki Bölgeye Göre Buzlanma
İndüksiyon Buzlanması
İndüksiyon buzlanması veya indüksiyon sistemi buzlanması, buzun uçak, helikopter ve her türlü motorlu hava araçlarının indüksiyon sistemlerinde meydana gelen buzlanmayı anlatmak için kullanılır. Karbüratör buzlanması olarak da bilinir. Buz motora giden hava kanalının kenarlarında ve hava yakıt karışımını sağlayan piston etrafında oluşarak havanın geçeceği yolu daraltır ve böylelikle motora giden havayı azaltır. Bu da uçakta performans düşüklüğüne ve hız ile ilişkili problemlere neden olur.
İndüksiyon Buzlanması
İndüksiyon buzlanması veya indüksiyon sistemi buzlanması, buzun uçak, helikopter ve her türlü motorlu hava araçlarının indüksiyon sistemlerinde meydana gelen buzlanmayı anlatmak için kullanılır. Karbüratör buzlanması olarak da bilinir. Buz motora giden hava kanalının kenarlarında ve hava yakıt karışımını sağlayan piston etrafında oluşarak havanın geçeceği yolu daraltır ve böylelikle motora giden havayı azaltır. Bu da uçakta performans düşüklüğüne ve hız ile ilişkili problemlere neden olur.
Soru 11
1-Aşağıdaki ifadelerden hangisi/hangileri bulutlarla ilgili olarak doğrudur?
I.Yağmur, kar, dolu, gök gürültüsü, yıldırım, gökkuşağı bulutların varlığı ile ilişkili hava elemanlarıdır.
II.Bulut, yoğunlaşma çekirdeklerine tutunan yoğun su buharı ile meydana gelir.
III. Bulut oluşurken su buharı çevreden ısı alır.
IV.Su buharı yoğunlaşırken çevreye ısı verir.
V.Bulut oluşurken hava parseli düşer.
VI.Su buharı oluşurken hava parseli inici hareket eder.
I.Yağmur, kar, dolu, gök gürültüsü, yıldırım, gökkuşağı bulutların varlığı ile ilişkili hava elemanlarıdır.
II.Bulut, yoğunlaşma çekirdeklerine tutunan yoğun su buharı ile meydana gelir.
III. Bulut oluşurken su buharı çevreden ısı alır.
IV.Su buharı yoğunlaşırken çevreye ısı verir.
V.Bulut oluşurken hava parseli düşer.
VI.Su buharı oluşurken hava parseli inici hareket eder.
Seçenekler
A
I,III,V
B
II,IV,VI
C
Yalnız I
D
I,II,IV,VI
E
I,II,III,IV,V,VI
Açıklama:
BULUTLAR
Doğru cevap D'dir.
Doğru cevap D'dir.
Soru 12
Aşağıdaki cümlelerin (I), (II), (III) boşluklarını doğru şekilde tamamlayan ifadeler aşağıdakilerden hangisidir?
Hava parselinin doymaya erişebilmesi için; buharlaşmanın artarak ve yükselen hava parselinin içerisindeki su buharının miktarının (I) ve hava parselininin (II) soğumasıdır. Çiy noktası sıcaklığında yoğunlaşmanın başladığı sıcaklıktır ve bu noktada parsel su buharı tutamaz, (III) hale geçer.
Hava parselinin doymaya erişebilmesi için; buharlaşmanın artarak ve yükselen hava parselinin içerisindeki su buharının miktarının (I) ve hava parselininin (II) soğumasıdır. Çiy noktası sıcaklığında yoğunlaşmanın başladığı sıcaklıktır ve bu noktada parsel su buharı tutamaz, (III) hale geçer.
Seçenekler
A
I): artması; (II): erime sıcaklığında; (III): katı
B
(I): azalması; (II): donma sıcaklığında; (III): buz
C
(I): artması; (II): çiy noktası sıcaklığında; (III): sıvı
D
(I): eşitlenmesi; (II): buharlaşarak; (III): sıvı
E
(I): artması; (II): süblimleşerek; (III): gaz
Açıklama:
Doymuş Hava ve Yoğunlaşma
Doğru cevap C'dir.
Doğru cevap C'dir.
Soru 13
Hava kararlılığı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi/hangileri doğrudur?
I.Hava parselinin içerisinde su buharı varsa yaş adyabatik lapse rate’e göre her kilometrede ortalama 1oC olacak şekilde yükselirken genişleyerek soğuyacak yoğunlaşacak veya inerken büzülerek ısınacaktır.
II.Hava parselinin içerisinde su buharı yoksa, parsel kuru adyabatik lapse rate’e göre kilometrede yaklaşık olarak 10oC olacak şekilde soğur veya ısınır.
III.Yer yüzeyinin güneş radyasyonu ile ısınması, yer yüzeyi ile temas hâlindeki hava parselini yukarı doğru hareketini başlatır.
IV.Herhangi bir hava parseli, harekete başladığında orijinal konumuna dönmüyorsa bu durumdaki havaya kararlı hava denilir.
V.Basınç, sıcaklık, nem miktarı hava parselinin hareketini etkiler.
VI.Hava parseli çevresi ile herhangi bir enerji alışverişinde bulunmadan hareket ediyorsa buna adyabatik süreç denir.
I.Hava parselinin içerisinde su buharı varsa yaş adyabatik lapse rate’e göre her kilometrede ortalama 1oC olacak şekilde yükselirken genişleyerek soğuyacak yoğunlaşacak veya inerken büzülerek ısınacaktır.
II.Hava parselinin içerisinde su buharı yoksa, parsel kuru adyabatik lapse rate’e göre kilometrede yaklaşık olarak 10oC olacak şekilde soğur veya ısınır.
III.Yer yüzeyinin güneş radyasyonu ile ısınması, yer yüzeyi ile temas hâlindeki hava parselini yukarı doğru hareketini başlatır.
IV.Herhangi bir hava parseli, harekete başladığında orijinal konumuna dönmüyorsa bu durumdaki havaya kararlı hava denilir.
V.Basınç, sıcaklık, nem miktarı hava parselinin hareketini etkiler.
VI.Hava parseli çevresi ile herhangi bir enerji alışverişinde bulunmadan hareket ediyorsa buna adyabatik süreç denir.
Seçenekler
A
II,III,V,VI
B
I,IV
C
Yalnız II
D
I,III,V
E
II,IV,VI
Açıklama:
Atmosferik Kararlılık
Doğru cevap A'dır.
Doğru cevap A'dır.
Soru 14
Alçak basınç merkezine doğru akımların merkeze ulaştığında hava parselinin yükselerek bulut oluşturduğu mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
topografya
B
konveksiyon
C
konverjans
D
cephesel
E
adyabatik
Açıklama:
Bulut Oluşum Mekanizmaları
Doğru cevap C'dir.
Doğru cevap C'dir.
Soru 15
Aşağıdakilerden hangisi/hangileri basit oraj fırtınasıdır?
I.tornado
II.hortum
III.squal hattı
IV.iri hücreli oraj
V.mikrofırtına
I.tornado
II.hortum
III.squal hattı
IV.iri hücreli oraj
V.mikrofırtına
Seçenekler
A
I,II
B
II,III
C
Yalnız III
D
Yalnız IV
E
III,V
Açıklama:
Oraj Türleri
Doğru cevap C'dir.
Doğru cevap C'dir.
Soru 16
Basit oraj fırtınaları hakkında aşağıdaki bilgilerden hangisi/hangileri doğrudur?
I.Bulutun oluşum safhaları sırasıyla; olgunluk, kümülüs ve dağılma aşamalarını içerir.
II.Bulutun oluşumu kısa sürede ve düşey yönde olur.
III. Kümülüs aşamasında yağış, yıldırım ve gök gürültüsü olmaz.
IV.Dağılma safhası fırtınanın en şiddetli safhasıdır, şiddetli yağmur ve dolu yağışı görülür.
V.Yaklaşık bir saatlik bir süreçte oluşur ve sonlanır.
I.Bulutun oluşum safhaları sırasıyla; olgunluk, kümülüs ve dağılma aşamalarını içerir.
II.Bulutun oluşumu kısa sürede ve düşey yönde olur.
III. Kümülüs aşamasında yağış, yıldırım ve gök gürültüsü olmaz.
IV.Dağılma safhası fırtınanın en şiddetli safhasıdır, şiddetli yağmur ve dolu yağışı görülür.
V.Yaklaşık bir saatlik bir süreçte oluşur ve sonlanır.
Seçenekler
A
I,III
B
II,IV
C
I,II,III,IV
D
Yalnız III
E
II,III,V
Açıklama:
Basit (Hava Kütleli) Oraj Fırtınaları
Doğru cevap E'dir.
Doğru cevap E'dir.
Soru 17
Yıldırım ve şimşek olayı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangileri doğrudur?
I.Oraj fırtınasında ve bulutun olgunluk safhasında oluşan elektrik boşalmasıdır.
II.Gürültülü ses ve ışık olarak algılanabilir.
III.Buluttan yeryüzüne, yan taraflardaki diğer bulutlara doğru oluşabilir.
IV.Bulutun üst kısmı negatif, alt kısmı pozitif yükle yüklenir.
V.Elektirik akımı bulut içinde, buluttan yere ve yerden buluta doğru aşamalı olarak hareket eder.
VI.Çukur ve düz alanlı bölgelere daha fazla yıldırım düşer.
I.Oraj fırtınasında ve bulutun olgunluk safhasında oluşan elektrik boşalmasıdır.
II.Gürültülü ses ve ışık olarak algılanabilir.
III.Buluttan yeryüzüne, yan taraflardaki diğer bulutlara doğru oluşabilir.
IV.Bulutun üst kısmı negatif, alt kısmı pozitif yükle yüklenir.
V.Elektirik akımı bulut içinde, buluttan yere ve yerden buluta doğru aşamalı olarak hareket eder.
VI.Çukur ve düz alanlı bölgelere daha fazla yıldırım düşer.
Seçenekler
A
I,III,V
B
II,IV,VI
C
I,II,III,V
D
IV,V,VI
E
I,II,II,IV,V,VI
Açıklama:
Şimşek, Yıldırım ve Gök Gürültüsü
Doğru cevap C'dir.
Doğru cevap C'dir.
Soru 18
Havadaki buzlanma ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangileri doğrudur?
I.Bulut içinde sıfır derecenin altındaki sıcaklık dereceleri buzlanma tehlikesi yaratır.
II.Aşırı soğumuş sıvı su damlacıkları eksi 25 derecede yoğun buzlanma yaratır.
III.Gerekli sıcaklık ve nem koşullarında buzlanma atmosferde 10.000 m yüksekliklere kadar görülür.
IV.Uçak yüzeyinin sıcaklığı sıfır dereceye yakın ve altında olduğunda yüzeyde yaygın buzlanma olur.
V.Uçak kanadı ince, aşırı soğumuş su damlacıklarının çapı ne kadar küçükse buzlanma daha yoğun olur.
VI.En fazla buzlanma riski hava sıcaklığının -15oC’nin üzerinde olduğu zamanlarda kümülüform tipi bulutlarda veya -20oC’nin üzerinde olduğu stratiform tipi bulutlarda oluşur.
I.Bulut içinde sıfır derecenin altındaki sıcaklık dereceleri buzlanma tehlikesi yaratır.
II.Aşırı soğumuş sıvı su damlacıkları eksi 25 derecede yoğun buzlanma yaratır.
III.Gerekli sıcaklık ve nem koşullarında buzlanma atmosferde 10.000 m yüksekliklere kadar görülür.
IV.Uçak yüzeyinin sıcaklığı sıfır dereceye yakın ve altında olduğunda yüzeyde yaygın buzlanma olur.
V.Uçak kanadı ince, aşırı soğumuş su damlacıklarının çapı ne kadar küçükse buzlanma daha yoğun olur.
VI.En fazla buzlanma riski hava sıcaklığının -15oC’nin üzerinde olduğu zamanlarda kümülüform tipi bulutlarda veya -20oC’nin üzerinde olduğu stratiform tipi bulutlarda oluşur.
Seçenekler
A
I,III,V
B
II,IV,VI
C
II,III,IV
D
I,V,VI
E
III,VI
Açıklama:
BUZLANMA
Doğru cevap C'dir.
Doğru cevap C'dir.
Soru 19
Aşağıdaki cümleyi doğru tamamlayan ifadeler aşağıdakilerden hangisidir?
Kümülüform tipi bulutlarda bulutun taban kısımlarında (I), bulutun orta kısmında aşırı (II) ile buz kristalleri bir arada ve üst kısmında ise (III) bulunur.
Kümülüform tipi bulutlarda bulutun taban kısımlarında (I), bulutun orta kısmında aşırı (II) ile buz kristalleri bir arada ve üst kısmında ise (III) bulunur.
Seçenekler
A
(I): sıvı su damlaları; (II): soğumuş sıvı su damlaları, (III): buz kristalleri
B
(I): soğumuş sıvı su damlaları; (II): sıvı su damlaları, (III): buz kristalleri
C
(I): sıvı su damlaları; (II): soğumuş sıvı su damlaları, (III): ince buz tabakası
D
(I): ılık su damlaları; (II): soğumuş sıvı su damlaları, (III): buz kristalleri
E
(I): sıvı su damlaları; (II): soğumuş sıvı su damlaları, (III): kalın buz tabakası
Açıklama:
Buzlanmayı Etkileyen Meteorolojik Faktörler
Doğru cevap A'dır.
Doğru cevap A'dır.
Soru 20
Uçaklarda buzlanma hasarından mümkün olduğunca kaçınmak için pilotların yapması gerekenler aşağıdakilerden hangisidir?
I.Stratüs bulutları ile ilgili donan yağmur veya çisentinin görüldüğü durumlarda buzlanma alanından çıkmak için sıcaklıkların daha yüksek olduğu irtifalara yükselmek veya alçalmak
II.Kanatlarda şişme bot kullanmak
III.Buzlanmayı çözmek için ise buz giderici kimyasalların kullanımı
IV.Kümülüs tipi dikey gelişen bulutlarda sıcaklıkların 0oC ile -10oC arasında olduğu bulutun orta bölgesinden geçmek
V.Elektrotermal yöntemlerle uçakta buzlanmanın oluşabileceği kısımların ısıtmak
I.Stratüs bulutları ile ilgili donan yağmur veya çisentinin görüldüğü durumlarda buzlanma alanından çıkmak için sıcaklıkların daha yüksek olduğu irtifalara yükselmek veya alçalmak
II.Kanatlarda şişme bot kullanmak
III.Buzlanmayı çözmek için ise buz giderici kimyasalların kullanımı
IV.Kümülüs tipi dikey gelişen bulutlarda sıcaklıkların 0oC ile -10oC arasında olduğu bulutun orta bölgesinden geçmek
V.Elektrotermal yöntemlerle uçakta buzlanmanın oluşabileceği kısımların ısıtmak
Seçenekler
A
I,II,III,IV,V
B
III,IV,V
C
I,III,V
D
II,IV,VI
E
I,II,III,V
Açıklama:
Buzlanma Hasarlarından Kaçınma Yöntemleri
Doğru cevap E'dir.
Doğru cevap E'dir.
Soru 21
Gaz halindeki bir maddenin sıvı hale geçmesine verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Yoğunlaşma
B
Buharlaşma
C
Doymuş su buharı olma
D
Çiy oluşumu
E
Soğuma
Açıklama:
Yoğunlaşma
Soru 22
I. Yoğunlaşma çekirdekleri olmadan bulut oluşmaz.
II. En yaygın yoğunlaşma çekirdeği deniz tuzudur.
III. Normal bir yoğunlaşma çekirdeğinin boyutu 0.0002 mm'dir.
Yukarıdaki bilgilere göre aşağıdaki seçeneklerden hangisi uygundur?
II. En yaygın yoğunlaşma çekirdeği deniz tuzudur.
III. Normal bir yoğunlaşma çekirdeğinin boyutu 0.0002 mm'dir.
Yukarıdaki bilgilere göre aşağıdaki seçeneklerden hangisi uygundur?
Seçenekler
A
II yanlış
B
I yanlış
C
III yanlış
D
I ve III yanlış
E
I, II ve III yanlış
Açıklama:
II yanlış
Soru 23
Hava parselinin doymaya eriştiği andaki sıcaklığa verilen ad aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Çiy noktası sıcaklığı
B
Doymuş su buharı basıncı
C
Yoğunlaşma ısısı
D
Su buharı oluşma sıcaklığı
E
Çiy noktası soğutma sıcaklığı
Açıklama:
Çiy noktası sıcaklığı
Soru 24
Aşağıdakilerden hangisi atmosferin kararlılığını incelediğimiz gruplardan biri değildir?
Seçenekler
A
Kısmen kararlı atmosfer
B
Mutlak kararlı atmosfer
C
Mutlak kararsız atmosfer
D
Nötral atmosfer
E
Şarta bağlı kararsız atmosfer
Açıklama:
Kısmen kararlı atmosfer
Soru 25
Aşağıdaki seçeneklerden hangisi bulut oluşumu sırasında hava parsellerinin yükselebilmesi için gerekli olan mekanizmalardan biri değildir?
Seçenekler
A
Oraj
B
Konveksiyon
C
Topoğrafya
D
Konverjans
E
Cephesel
Açıklama:
Oraj
Soru 26
Oraj oluşumunu sağlayan fırtınaların bulut türü aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kümülonimbüs
B
Stratokümülüs
C
Nimbostratüs
D
Sirokümülüs
E
Altokümülüs
Açıklama:
Kümülonimbüs
Soru 27
Oraj fırtınalarının incelendiği grup sayısı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
2
B
3
C
4
D
5
E
6
Açıklama:
2
Soru 28
Aşağıdakilerden hangisi basit oraj fırtınalarının yaşam safhalarının sayısıdır?
Seçenekler
A
3
B
4
C
5
D
2
E
6
Açıklama:
3
Soru 29
Aşağıdakilerden hangisi buzlanmanın oluşabilmesi için bulut içerisindeki sıcaklık aralığıdır?
Seçenekler
A
0 Santigrat ile -40 Santigrat
B
0 Santigrat ile -50 Santigrat
C
0 Santigrat ile -60 Santigrat
D
0 Santigrat ile +10 Santigrat
E
0 Santigrat ile +5 Santigrat
Açıklama:
0 Santigrat ile -40 Santigrat
Soru 30
Aşağıdakilerden hangisi yapısal buzlanma türüdür?
Seçenekler
A
Şeffaf buzlanma
B
Yüzey buzlanması
C
İndüksiyon buzlanması
D
Aletsel buzlanma
E
Stratüs bulutunda buzlanma
Açıklama:
Şeffaf buzlanma
Soru 31
Hava yükselirken çevresindeki havadan herhangi bir ısı almaz veya inerken çevresindeki havaya herhangi bir ısı vermez. Bu durum aşağıdakilerden hangisi ile ifade edilir?
Seçenekler
A
Adyabatik süreç
B
Doymuş su buharı basıncı
C
Çiy noktası sıcaklığı
D
Konverjans
E
Cephesel
Açıklama:
Yükselme ve iniş süreçleri adyabatiktir. Yani hava yükselirken çevresindeki havadan herhangi bir ısı almaz veya inerken çevresindeki havaya
herhangi bir ısı vermez. Bu duruma adyabatik süreç adı verilir.
herhangi bir ısı vermez. Bu duruma adyabatik süreç adı verilir.
Soru 32
Aşağıdakilerden hangisi atmosferin kararlılığına ilişkin gruplar arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Mutlak kararlı atmosfer
B
Mutlak kararsız atmosfer
C
Pozitif atmosfer
D
Şarta bağlı kararsız atmosfer
E
Nötral atmosfer
Açıklama:
Atmosferin kararlılığını dört grupta inceleriz.
Bunlar:
1. Mutlak kararlı atmosfer
2. Mutlak kararsız atmosfer
3. Şarta bağlı kararsız atmosfer
4. Nötral atmosfer
Bunlar:
1. Mutlak kararlı atmosfer
2. Mutlak kararsız atmosfer
3. Şarta bağlı kararsız atmosfer
4. Nötral atmosfer
Soru 33
Aşağıdakilerden hangisi yüksek irtifa bulutlarındandır?
Seçenekler
A
Altostratüs
B
Sirüs
C
Altokümülüs
D
Stratüs
E
Stratokümülüs
Açıklama:
En yaygın görülen yüksek bulut tipi sirüs bulutlarıdır. Sirüs bulutları çok
yükseklerde ince tüy gibi ve rüzgârında etkisi ile de uzun şeritler hâlinde görülen bulutlardır. Genelde batıdan doğuya doğru hareket ederler ve böylece bulundukları yükseklikteki hâkim rüzgârın yönünü gösterirler.
Genellikle güzel havanın göstergeleridir. Yağış getirmezler.
Yüksek bulutlar grubunda ayrıca sirostratüs ve sirokümülüs bulutları vardır ve bunlar hem sirüs bulutlarının hem de kümülüs bulutlarının özelliklerini taşırlar. Kombine tip bulutların detaylarına burada
yükseklerde ince tüy gibi ve rüzgârında etkisi ile de uzun şeritler hâlinde görülen bulutlardır. Genelde batıdan doğuya doğru hareket ederler ve böylece bulundukları yükseklikteki hâkim rüzgârın yönünü gösterirler.
Genellikle güzel havanın göstergeleridir. Yağış getirmezler.
Yüksek bulutlar grubunda ayrıca sirostratüs ve sirokümülüs bulutları vardır ve bunlar hem sirüs bulutlarının hem de kümülüs bulutlarının özelliklerini taşırlar. Kombine tip bulutların detaylarına burada
Soru 34
Gökyüzünde birkaç bulut var ise bunun anlamı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kapalı
B
Gökyüzü görünmüyor
C
Dağılmış
D
Az bulutlu
E
Parçalı bulutlu
Açıklama:
Bulutluluk 1/8 ile 2/8 arasında ise bir kaç bulut var demektir ve bunun anlamı az bulutlu demektir.
Soru 35
Aşağıdakilerden hangisi iri hücreli oraj bulutlarının ürettiği çok şiddetli saat ibrelerine ters yönde döngülü rüzgârların oluştuğu alçak basınç (siklon) alanlarına verilen isimdir?
Seçenekler
A
Radyal akım
B
Tsunami
C
Tornado
D
Squal
E
Tropopoz
Açıklama:
Tornadolar iri hücreli oraj bulutlarının ürettiği çok şiddetli saat ibrelerine ters yönde döngülü rüzgârların oluştuğu alçak basınç (siklon) alanlarıdır. Bu bulutların içlerindeki döngülü aşağı yönelmiş akımların bulut tabanından aşağı doğru inerek yere değmesi sonucunda oluşur
Soru 36
I. Şimşek ve gök gürültüsü oraj fırtınalarının olgunluk safhasında oluşan elektrik boşalmasıdır.
II. Oraj fırtınalarının olgunluk safhasında oluşan elektrik boşalması bulut içinde veya buluttan buluta oluşuyor ise yıldırım adı verilir.
III. Oraj fırtınalarının olgunluk safhasında oluşan elektrik boşalması buluttan yere gök gürültüsü ile beraber oluyor ise şimşek ismi verilir.
IV. Yıldırımların çoğu bulut içinde veya buluttan buluta olur; sadece %20’lik bir kısım buluttan yere oluşur.
Yukarıdaki bilgilerin hangileri doğrudur?
II. Oraj fırtınalarının olgunluk safhasında oluşan elektrik boşalması bulut içinde veya buluttan buluta oluşuyor ise yıldırım adı verilir.
III. Oraj fırtınalarının olgunluk safhasında oluşan elektrik boşalması buluttan yere gök gürültüsü ile beraber oluyor ise şimşek ismi verilir.
IV. Yıldırımların çoğu bulut içinde veya buluttan buluta olur; sadece %20’lik bir kısım buluttan yere oluşur.
Yukarıdaki bilgilerin hangileri doğrudur?
Seçenekler
A
I ve II
B
II ve III
C
III ve IV
D
I ve IV
E
II ve IV
Açıklama:
Şimşek ve gök gürültüsü oraj fırtınalarının olgunluk safhasında oluşan elektrik boşalmasıdır. Ses (gök gürültüsü) ve ışık (şimşek) hâlinde ortaya çıkarlar. Ses duyulduğunda yıldırım düştü veya gök gürledi deriz; ışık görüldüğünde ise şimşek çaktı deriz. Bulut içinde, buluttan yere, buluttan buluta
hatta buluttan çevredeki havaya oluşabilir. Bulut içinde veya buluttan buluta olanlarına şimşek, buluttan yere gök gürültüsü ile beraber olana ise yıldırım adı verilir.
hatta buluttan çevredeki havaya oluşabilir. Bulut içinde veya buluttan buluta olanlarına şimşek, buluttan yere gök gürültüsü ile beraber olana ise yıldırım adı verilir.
Soru 37
I. Buzlanmanın oluşabilmesi için sıcaklık mutlaka 0oC’den düşük olmalıdır.
II. Sıcaklık, -40oC’den daha düşük olduğunda buz daha kolay oluşur.
III. Sıcaklıkların özellikle 0oC ile -25oC arasında olduğu bölgelerde çok yoğun
buzlanma olur.
IV. Buz kristalleri uçak için aşırı soğumuş sıvı su damlacıkları kadar buzlanma açısından bir tehdit değildir.
Buzlanma ile ilgili yukarıdaki bilgilerden hangileri doğrudur?
II. Sıcaklık, -40oC’den daha düşük olduğunda buz daha kolay oluşur.
III. Sıcaklıkların özellikle 0oC ile -25oC arasında olduğu bölgelerde çok yoğun
buzlanma olur.
IV. Buz kristalleri uçak için aşırı soğumuş sıvı su damlacıkları kadar buzlanma açısından bir tehdit değildir.
Buzlanma ile ilgili yukarıdaki bilgilerden hangileri doğrudur?
Seçenekler
A
I, II ve III
B
I, II ve IV
C
II, III ve IV
D
I, III ve IV
E
I ve IV
Açıklama:
Buzlanmanın oluşabilmesi için bulut içerisindeki sıcaklıkların 0oC ile -40oC aralığında olması gerekir. Yani sıcaklık mutlaka 0oC’den düşük olmalı fakat
çok da aşırı düşük olmamalıdır. Mesela, -40oC’den daha düşük olmamalıdır. Bu durumda buzlanma oluşmaz. Buzlanmayı SCWD oluşturur. SCWD
bulut içerisinde genellikle sıcaklıklar 0oC ile -40oC aralığında olduğu sürece oluşur. Dolayısıyla buzlanma da sıcaklıkların 0oC ile -40oC olduğu bulutlarda değişik seviyelerde görülür. Sıcaklıkların özellikle 0oC ile -25oC arasında olduğu bölgelerde çok yoğun buzlanma olur. Genellikle -25oC’den daha düşük sıcaklıklarda su daha çok buz kristalleri hâlindedir ve
buzlanma şartları minimumdur. Buz kristalleri uçak
için aşırı soğumuş sıvı su damlacıkları kadar buzlanma açısından bir tehdit değildir. Çünkü buzlanmaya
neden olmazlar
çok da aşırı düşük olmamalıdır. Mesela, -40oC’den daha düşük olmamalıdır. Bu durumda buzlanma oluşmaz. Buzlanmayı SCWD oluşturur. SCWD
bulut içerisinde genellikle sıcaklıklar 0oC ile -40oC aralığında olduğu sürece oluşur. Dolayısıyla buzlanma da sıcaklıkların 0oC ile -40oC olduğu bulutlarda değişik seviyelerde görülür. Sıcaklıkların özellikle 0oC ile -25oC arasında olduğu bölgelerde çok yoğun buzlanma olur. Genellikle -25oC’den daha düşük sıcaklıklarda su daha çok buz kristalleri hâlindedir ve
buzlanma şartları minimumdur. Buz kristalleri uçak
için aşırı soğumuş sıvı su damlacıkları kadar buzlanma açısından bir tehdit değildir. Çünkü buzlanmaya
neden olmazlar
Soru 38
Aşağıdakilerden hangisi bir uçağı havada dengede tutan kuvvetler arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Havanın taşıma kuvveti
B
Havanın sürükleme kuvveti
C
Uçağın ağırlığı
D
Uçağın hareket hızı
E
Havanın nem oranı
Açıklama:
Bir uçağı havada dengede tutan kuvvetler havanın taşıma kuvveti (lift), havanın sürükleme kuvveti(drag), uçağın ağırlığı (yerçekimi kuvveti) ve uçağın hareket hızıdır.
Soru 39
Orta şiddetli buzlanma ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Buz giderici-önleyicilerin sürekli kullanımını gerektirir.
B
Buz giderici-önleyici kullanmaya gerek yok
C
Devamlı birikirse hasar verir.
D
Arada bir buz giderici-önleyici gereklidir.
E
Devamlı birikirse hasar verir.
Açıklama:
Hasar verir. Rota değişimi gerektirir. / Buz giderici-önleyicilerin sürekli kullanımını gerektirir. Doğru cevap A
Soru 40
Buzlanma ile ilişkili bölgeler içinde veya civarındaki uçuşlarda, uçuş emniyeti açısından aşağıdakilerden hangisi tavsiye edilmez?
Seçenekler
A
Buzlanma şartlarının görüleceği bölgeler civarında uçulmamalıdır.
B
Sıcaklıklarının 0oC ile -20oC olduğu bilinen bulutlar içerisine girmekten kaçınılmalıdır.
C
Sıcaklıkları donma derecesine yakın olan sağanak yağmur ve sulu kar bölgelerinin içinden uçmaktan kaçınmalısınız.
D
Dağların tepeleri üzerinde bulunan alçak bulutlardan uçulmalıdır.
E
Uçakta buzlanma oluşmuş ise stolun (tutunma kaybı) artacağı bilinmeli, çok dik ve sert dönüşler yapmaktan, yüksek hücum açılarından kaçınılmalıdır.
Açıklama:
1. Buzlanma şartlarının görüleceği bölgeler civarında uçulmamalıdır.
2. Sıcaklıklarının 0oC ile -20oC olduğu bilinen bulutlar içerisine girmekten kaçınılmalıdır.
3. Sıcaklıkları donma derecesine yakın olan sağanak yağmur ve sulu kar bölgelerinin içinden uçmaktan kaçınmalısınız.
4. Dağların tepeleri üzerinde bulunan alçak bulutlardan kaçınılmalıdır. En şiddetli buzlanmanın dağ tepelerinin 1500 m üzerinde oluşan bulutlarda meydana geleceği beklenmelidir.
5. Uçakta buzlanma oluşmuş ise stolun (tutunma kaybı) artacağı bilinmeli, çok dik ve sert dönüşler
yapmaktan, yüksek hücum açılarından kaçınılmalıdır.
2. Sıcaklıklarının 0oC ile -20oC olduğu bilinen bulutlar içerisine girmekten kaçınılmalıdır.
3. Sıcaklıkları donma derecesine yakın olan sağanak yağmur ve sulu kar bölgelerinin içinden uçmaktan kaçınmalısınız.
4. Dağların tepeleri üzerinde bulunan alçak bulutlardan kaçınılmalıdır. En şiddetli buzlanmanın dağ tepelerinin 1500 m üzerinde oluşan bulutlarda meydana geleceği beklenmelidir.
5. Uçakta buzlanma oluşmuş ise stolun (tutunma kaybı) artacağı bilinmeli, çok dik ve sert dönüşler
yapmaktan, yüksek hücum açılarından kaçınılmalıdır.
Soru 41
Hava parseli yükseldikçe soğur ve çiynoktası sıcaklığına ulaştığında yoğunlaşma işlemi başlar. Çiy noktasına erişildiği ve bulutun oluşmaya başladığı bu seviyeye ne denmektedir?
Seçenekler
A
Yükselme ve yoğunlaşma seviyesi
B
Erime ve yoğunlaşma seviyesi
C
Sertleşme ve yoğunlaşma seviyesi
D
Yükselme ve yağma seviyesi
E
Yükselme ve buharlaşma seviyesi
Açıklama:
Yükselme ve yoğunlaşma seviyesi
Soru 42
Bir hava parseli içerisindeki su buharı molekülleri ile su damlacığı miktarlarının eşit olduğu andaki su buharı basıncıdır. Bu durumdaki hava parseline ......... hava parseli denilir.
Yukarıdaki boşluğa aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Yukarıdaki boşluğa aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Seçenekler
A
Donmuş
B
Doymuş
C
Erimiş
D
Sertleşmiş
E
Yağmış
Açıklama:
Doymuş
Soru 43
Bulutların oluşumunda en önemli kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Atmosferik Düşüş
B
Atmosferik Kararlılık
C
Atmosferik Yoğunluk
D
Atmosferik Kırılganlık
E
Atmosferik Karanlık
Açıklama:
Atmosferik Kararlılık
Soru 44
Hava parseli çevresi ile herhangi bir enerji alışverişinde bulunmadan hareket ediyorsa bu tür işlemlere ne ad verilir?
Seçenekler
A
Adyabatik işlemler
B
Adya işlemler
C
Atik işlemler
D
Adamanat işlemler
E
Abatik işlemler
Açıklama:
Adyabatik işlemler
Soru 45
Bulutun oluşumunu hava parsellerinin yükselme mekanizmalarına göre sınıflandırılır. Aşağıdakilerden hangisi bu sınıflandırmaya dahil değildir?
Seçenekler
A
Konveksiyon
B
Topoğrafya
C
Konverjans
D
Cephesel
E
Adyabatik
Açıklama:
Adyabatik
Soru 46
Alçak basınç merkezine doğru olan bu akımlar merkeze ulaştığında başka gidecek yerleri olmadığından yükselmek zorundadırlar. Hava parsellerinin bu şekilde yükselmesine ne denir?
Seçenekler
A
Topoğrafya
B
Konverjans
C
Cephesel
D
Konveksiyon
E
Konveks
Açıklama:
Konverjans
Soru 47
....... fırtınaları içlerinde çok hızlı yukarı ve aşağı rüzgârların olduğu kümülonimbüs bulutlarından oluşan şiddetli fırtınalardır.
yukarıdaki boşluğa aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
yukarıdaki boşluğa aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Seçenekler
A
Oraj
B
Konverjans
C
Cephesel
D
Konveksiyon
E
Topoğrafya
Açıklama:
Oraj
Soru 48
İri hücreli oraj bulutlarının ürettiği çok şiddetli saat ibrelerine ters yönde döngülü rüzgârların oluştuğu alçak basınç alanlarına ne denir?
Seçenekler
A
Yıldırım
B
Squal
C
Şimşek
D
Oraj
E
Tornado
Açıklama:
Tornado
Soru 49
Bulut içerisinde aşırı soğumuş küçük su damlalarının sıfırın altında sıcaklığa sahip soğuk uçak yüzeyine değer değmez donmaları sonucunda oluşan buzlanmaya ne denir?
Seçenekler
A
Oraj
B
Kırağı
C
Tornado
D
Kümülüs
E
Şimşek
Açıklama:
Kırağı
Soru 50
1. Şeffaf buzlanma
2. Kırağı tipi buzlanma
3. Karışık buzlanma
yukarıdaki buzlanma tipleri hangi gruba girer?
2. Kırağı tipi buzlanma
3. Karışık buzlanma
yukarıdaki buzlanma tipleri hangi gruba girer?
Seçenekler
A
Oraj
B
Yapısal buzlanma
C
Şeffaf buzlanma
D
Kırağı tipi buzlanma
E
Tümülüs
Açıklama:
Yapısal buzlanma
Ünite 4
Soru 1
Havaalanlarına kurulan aletli iniş sistemleri hangi kısaltma ile ifade edilmektedir?
Seçenekler
A
HTK
B
LSI
C
ILS
D
RVR
E
TLV
Açıklama:
GİRİŞ
Havaalanlarına kurulan aletli iniş sistemleri, ILS (Instrument Landing System) olarak adlandırılmaktadır. Doğru cevap C'dir.
Havaalanlarına kurulan aletli iniş sistemleri, ILS (Instrument Landing System) olarak adlandırılmaktadır. Doğru cevap C'dir.
Soru 2
Havacılık amaçlı gözlemlere dayalı olarak hazırlanan ve rutin olarak yayımlanan hava raporuna ne ad verilir?
Seçenekler
A
METAR
B
HTK
C
SPECI
D
RÜYET
E
ILS
Açıklama:
GÖRÜŞ MESAFESİ (RÜYET)
Havacılık amaçlı gözlemlere dayalı olarak hazırlanan ve rutin olarak yayımlanan hava raporuna METAR (Meteorological Terminal Air Report) adı verilir. Doğru cevap A'dır.
Havacılık amaçlı gözlemlere dayalı olarak hazırlanan ve rutin olarak yayımlanan hava raporuna METAR (Meteorological Terminal Air Report) adı verilir. Doğru cevap A'dır.
Soru 3
" ...........; hassas iniş ve kalkış operasyonlarının güvenli bir şekilde yürütülmesini sağlarken ayrıca düşük görüş şartlarının yaşandığı süreç boyunca hava trafik hizmet birimleri, pilotlar ve diğer havacılık hizmet birimlerine pist görüş koşulları hakkında bilgi sağlamaktadır." cümlesi aşağıdakilerden hangisi ile tamamlanmalıdır?
Seçenekler
A
Minimum görüş
B
Hâkim görüş
C
Uçuş görüş mesafesi
D
Meyil görüşü
E
Pist görüş mesafesi
Açıklama:
GÖRÜŞ MESAFESİ (RÜYET)
Pist görüş mesafesi, hassas iniş ve kalkış operasyonlarının güvenli bir şekilde yürütülmesini sağlarken ayrıca düşük görüş şartlarının yaşandığı süreç boyunca hava trafik hizmet birimleri, pilotlar ve diğer havacılık hizmet birimlerine pist görüş koşulları hakkında bilgi sağlamaktadır. Doğru cevap E'dir.
Pist görüş mesafesi, hassas iniş ve kalkış operasyonlarının güvenli bir şekilde yürütülmesini sağlarken ayrıca düşük görüş şartlarının yaşandığı süreç boyunca hava trafik hizmet birimleri, pilotlar ve diğer havacılık hizmet birimlerine pist görüş koşulları hakkında bilgi sağlamaktadır. Doğru cevap E'dir.
Soru 4
Uçuşun son yaklaşma ve iniş safhası sırasında pilot uçağın ön ve yan tarafındaki karasal engelleri (mânia) görmek istemesi hangi görüş biçimi ile adlandırılmaktadır?
Seçenekler
A
Minimum Görüş (The Lowest Visibility)
B
Meyil Görüşü (Slant Visibility)
C
Hâkim Görüş (Prevailing Visibility)
D
Pist Görüş Mesafesi (Runway Visual Range-RVR)
E
Uçuş Görüş Mesafesi (Flight Visibility)
Açıklama:
GÖRÜŞ MESAFESİ (RÜYET)
Meyil görüşü uçuş şartları için oldukça önemlidir. Özellikle uçuşun son yaklaşma ve iniş safhası sırasında pilot uçağın ön ve yan tarafındaki karasal engelleri (mânia) görmek istemektedir. Doğru cevap B'dir.
Meyil görüşü uçuş şartları için oldukça önemlidir. Özellikle uçuşun son yaklaşma ve iniş safhası sırasında pilot uçağın ön ve yan tarafındaki karasal engelleri (mânia) görmek istemektedir. Doğru cevap B'dir.
Soru 5
Aşağıdakilerden hangisi görüş kısıtlayıcı meteorolojik olaylardan değildir?
Seçenekler
A
Duman
B
Sağanak yağmur
C
Kırağı
D
Kar savruntusu
E
Toz fırtınası
Açıklama:
GÖRÜŞÜ KISITLAYAN FAKTÖRLER
Kırağı, görüş kısıtlayıcı meteorolojik olay değildir. Doğru cevap C'dir.
Kırağı, görüş kısıtlayıcı meteorolojik olay değildir. Doğru cevap C'dir.
Soru 6
Aşağıdakilerden hangisi, görüş kısıtlılığı meydana getiren meteorolojik olaylardan değildir?
Seçenekler
A
Yer seviyesinde; yüksek basınç veya sakin bölgenin etkili olması
B
Yukarı atmosfer seviyelerinde; inversiyon veya izotermal tabakaların bulunması
C
Kararlı atmosfer şartlarının oluşması
D
Güneşli bir havanın hakim olması
E
Hafif şiddette yer rüzgârının etkili olması
Açıklama:
GÖRÜŞÜ KISITLAYAN FAKTÖRLER
Güneşli bir havanın hakim olması görüş kısıtlığı meydana getiren hava olayları arasında yer almamaktadır. Doğru cevap D'dir.
Güneşli bir havanın hakim olması görüş kısıtlığı meydana getiren hava olayları arasında yer almamaktadır. Doğru cevap D'dir.
Soru 7
I- Yüksek miktarda nispi neme
II- Açık gökyüzüne
III- Hafif yer rüzgârına
IV- Kararlı atmosfer şartlarına
Sisin oluşması için yukarıdakilerden hangisine/ hangilerine ihtiyaç vardır?
II- Açık gökyüzüne
III- Hafif yer rüzgârına
IV- Kararlı atmosfer şartlarına
Sisin oluşması için yukarıdakilerden hangisine/ hangilerine ihtiyaç vardır?
Seçenekler
A
I ve III
B
I ve II
C
III ve IV
D
I, II, III ve IV
E
II ve IV
Açıklama:
GÖRÜŞÜ KISITLAYAN FAKTÖRLER
Sisin oluşumu için;
• Yüksek miktarda nispi neme,
• Açık gökyüzüne,
• Hafif yer rüzgârına ve
• Kararlı atmosfer şartlarına ihtiyaç vardır.
Doğru cevap D'dir.
Sisin oluşumu için;
• Yüksek miktarda nispi neme,
• Açık gökyüzüne,
• Hafif yer rüzgârına ve
• Kararlı atmosfer şartlarına ihtiyaç vardır.
Doğru cevap D'dir.
Soru 8
Aşağıdakilerden hangisi buharlaşma yoluyla oluşan sislerdendir?
Seçenekler
A
Buz Kristali Sisi
B
Yamaç Sisi
C
Adveksiyon Sisi
D
Radyasyon Sisi
E
Cephe Sisi
Açıklama:
GÖRÜŞÜ KISITLAYAN FAKTÖRLER
Soğuma Yoluyla Oluşan Sisler:
* Radyasyon Sisi
* Adveksiyon Sisi
* Yamaç Sisi
* Buz Kristali Sisi
Buharlaşma Yoluyla Oluşan Sisler:
* Buhar Sisi
* Cephe Sisi
Doğru cevap E'dir.
Soğuma Yoluyla Oluşan Sisler:
* Radyasyon Sisi
* Adveksiyon Sisi
* Yamaç Sisi
* Buz Kristali Sisi
Buharlaşma Yoluyla Oluşan Sisler:
* Buhar Sisi
* Cephe Sisi
Doğru cevap E'dir.
Soru 9
Rüzgâr hızının 15 knot’un üzerinde bir değere ulaşması aşağıdakilerden hangisine neden olur?
Seçenekler
A
Buharlaşma sonucunda soğuk hava içindeki su buharı miktarı artar
B
Sis tabakasını yükselterek stratus veya stratocumulus bulutlarının oluşmasını sağlar
C
Havadaki su buharı doğrudan buz kristali hâline dönüşerek yer seviyesinde buz kristali sisini oluşturur
D
Nemli topraklar üzerinde olan buharlaşma üstteki soğuk hava tabakasının
su buharı miktarını arttırır
su buharı miktarını arttırır
E
Yeteri kadar neme sahip olan hava kütlesi yoğunlaşarak buhar sisini meydana getirir
Açıklama:
GÖRÜŞÜ KISITLAYAN FAKTÖRLER
Rüzgâr hızının 15 knot’a kadar çıkması adveksiyon sisini kalınlaştırır. Ancak
rüzgâr hızının 15 knot’un üzerinde bir değere ulaşması ise sis tabakasını yükselterek stratus veya stratocumulus bulutlarının oluşmasını sağlar. Doğru cevap B'dir.
Rüzgâr hızının 15 knot’a kadar çıkması adveksiyon sisini kalınlaştırır. Ancak
rüzgâr hızının 15 knot’un üzerinde bir değere ulaşması ise sis tabakasını yükselterek stratus veya stratocumulus bulutlarının oluşmasını sağlar. Doğru cevap B'dir.
Soru 10
Toz fırtınalarındaki görüş kaç metrenin altındadır?
Seçenekler
A
3000 m.
B
2500 m.
C
2000 m.
D
1500 m.
E
1000 m.
Açıklama:
GÖRÜŞÜ KISITLAYAN FAKTÖRLER
Toz fırtınaları günlük rüzgâr değişimine bağlı olarak gündüz oluşurlar ve fırtına içinde görüş 1000 metrenin altındadır. Doğru cevap E'dir.
Toz fırtınaları günlük rüzgâr değişimine bağlı olarak gündüz oluşurlar ve fırtına içinde görüş 1000 metrenin altındadır. Doğru cevap E'dir.
Soru 11
Meteoroloji ve havacılıkta önemli olan görüş mesafesi ile ilgili, aşağıdaki cümleyi doğru şekilde tamamlayan ifadeler aşağıdakilerden hangisidir?
(I); bir cismin çıplak gözle görülüp teşhis edilebileceği veya gece, genel aydınlatma (II) çıkarılmış olsaydı, aynı cismin görülüp teşhis edilebileceği (III) mesafedir.
(I); bir cismin çıplak gözle görülüp teşhis edilebileceği veya gece, genel aydınlatma (II) çıkarılmış olsaydı, aynı cismin görülüp teşhis edilebileceği (III) mesafedir.
Seçenekler
A
(I): Uçuş görüş mesafesi; (II): en üst seviyesine; (III): en uzak
B
(I): Pist görüş mesafesi; (II): gün ışığı seviyesine; (III): en iyi
C
(I): Meteorolojik görüş mesafesi; (II): gün ışığı seviyesine; (III): en uzak
D
(I): Meteorolojik mesafe; (II): optimum seviyeye; (III): en iyi
E
(I): Meteorolojik görüş mesafesi; (II): maksimum seviyesine; (III): en kısa
Açıklama:
Giriş
Doğru cevap C'dir.
Doğru cevap C'dir.
Soru 12
Havacılıkta görüş mesafesi ile ilgili olarak aşağıdaki cümleyi doğru şekilde tamamlayan ifadeler aşağıdakilerden hangisidir?
Görüş veya rüyet, (I) tanımlanabilen ışıksız nesnelerin veya (II) tanımlanabilen (III) görüp tanınabildiği (IV) mesafedir.
Görüş veya rüyet, (I) tanımlanabilen ışıksız nesnelerin veya (II) tanımlanabilen (III) görüp tanınabildiği (IV) mesafedir.
Seçenekler
A
(I): gece; (II): gece; (III): ışıklı nesnelerin; (IV): en kısa
B
(I): gündüz; (II): gece; (III): küçük nesnelerin; (IV): en uzak
C
(I): gündüz; (II): gün batımında; (III): kırmızı nesnelerin; (IV): en uzak
D
(I): gündüz; (II): gece; (III): büyük nesnelerin; (IV): en uzak
E
(I): gündüz; (II): gece; (III): ışıklı nesnelerin; (IV): en uzak
Açıklama:
Giriş
Doğru cevap E'dir.
Doğru cevap E'dir.
Soru 13
Havacılıkta görüş mesafesi ile ilgili olarak aşağıdaki cümleleri doğru şekilde tamamlayan ifadeler aşağıdakilerden hangisidir?
Pistin orta çizgisinde bulunan uçaktaki pilotun, pist orta çizgisini veya pist işaretleri ve ışıklarını tanıyıp görebildiği mesafe (I) olarak tanımlanır. Bu mesafe (II) değerinin, (III) ise rutin ve özel hava raporlarında belirtilir.
Pistin orta çizgisinde bulunan uçaktaki pilotun, pist orta çizgisini veya pist işaretleri ve ışıklarını tanıyıp görebildiği mesafe (I) olarak tanımlanır. Bu mesafe (II) değerinin, (III) ise rutin ve özel hava raporlarında belirtilir.
Seçenekler
A
(I): pist görüş mesafesi; (II): hâkim görüş; (III): 1500 m’nin altında
B
(I): uçuş görüş mesafesi; (II): minimum görüş; (III): 3000 m’nin altında
C
(I): meyil görüş mesafesi; (II): hâkim görüş; (III): 500 m’nin üzerinde
D
(I): minimum görüş mesafesi; (II): maksimum görüş; (III): 3200 m’nin altında
E
(I): pist görüş mesafesi; (II): uçuş görüş; (III): 1500 m’nin altında
Açıklama:
GÖRÜŞ MESAFESİ (RÜYET)
Doğru cevap A'dır.
Doğru cevap A'dır.
Soru 14
Havacılıkta yayınlanan rutin hava raporu ve meteorolojik şartların değişmesi durumunda yayınlanan hava raporunun kısaltılmış İngilizce ifadesi (sırasıyla) aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
METAR, SPECI
B
RVR, SPECI
C
SPECI, LV
D
FV, LV
E
METAR, SV
Açıklama:
GÖRÜŞ MESAFESİ (RÜYET)
Doğru cevap A'dır.
Doğru cevap A'dır.
Soru 15
Aşağıdaki meteorolojik durumların hangisi/hangileri havacılık için önemli olan görüş mesafesini kısıtlayan faktörlerdendir?
I.havada yoğunlaşmış su veya katı partiküler maddeler
II.yeryüzü seviyesinde alçak basınç
III.yukarı atmosfer seviyelerinde inversiyon tabaka
IV.aşağı atmosfer seviyelerinde izotermal tabaka
V.kararsız atmosfer şartları
I.havada yoğunlaşmış su veya katı partiküler maddeler
II.yeryüzü seviyesinde alçak basınç
III.yukarı atmosfer seviyelerinde inversiyon tabaka
IV.aşağı atmosfer seviyelerinde izotermal tabaka
V.kararsız atmosfer şartları
Seçenekler
A
I,II,V
B
I,III
C
II,IV,V
D
III,IV
E
I,II,III,IV,V
Açıklama:
GÖRÜŞÜ KISITLAYAN FAKTÖRLER
Doğru cevap B'dir.
I.havada yoğunlaşmış su veya katı partiküler maddeler
III.yukarı atmosfer seviyelerinde inversiyon tabaka
Doğru cevap B'dir.
I.havada yoğunlaşmış su veya katı partiküler maddeler
III.yukarı atmosfer seviyelerinde inversiyon tabaka
Soru 16
Meteorolojide görüş mesafesini 1000 m’nin altına düşüren ve havada asılı kalabilen küçük su damlacıkları ve buz kristallerinden oluşan meteorolojik faktör aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
duman
B
sis
C
kar fırtınası
D
dolu yağışı
E
konveksiyonel bulut
Açıklama:
Doğru cevap B'dir
Sis
Sis
Soru 17
Açık bir gökyüzü varlığında, yaz ve kış başlarında yüksek nispi neme sahip kararlı havanın soğuk bir kıyı ve kayalık yüzeyle karşılaştığında yüzey üzerinde hafif bir rüzgarla hareket ederken oluşturduğu sise ne ad verilir?
Seçenekler
A
radyasyon sisi
B
adveksiyon sisi
C
yamaç sisi
D
buhar sisi
E
duman sisi
Açıklama:
SİS
Doğru cevap B'dir.
adveksiyon sisi
Doğru cevap B'dir.
adveksiyon sisi
Soru 18
Aşağıdaki sis oluşumlarından hangisi/hangileri buharlaşma ile oluşur?
I.cephe sisi
II.yamaç sisi
III.buz kristali sisi
IV.buhar sisi
V.duman sisi
VI.toz pusu
I.cephe sisi
II.yamaç sisi
III.buz kristali sisi
IV.buhar sisi
V.duman sisi
VI.toz pusu
Seçenekler
A
I,III,V
B
II,IV,VI
C
I,II
D
I,IV
E
II,III,V,VI
Açıklama:
SİS
Doğru cevap D'dir.
I.cephe sisi
IV.buhar sisi
Doğru cevap D'dir.
I.cephe sisi
IV.buhar sisi
Soru 19
Aşağıdaki cümleyi uygun şekilde tamamlayan ifade aşağıdakilerden hangisidir?
Özellikle (I) yerde havaalanındaki pist görüş mesafesini ve faaliyetleri önemli ölçüde etkileyen meteorolojik sis olaylarındandır.
Özellikle (I) yerde havaalanındaki pist görüş mesafesini ve faaliyetleri önemli ölçüde etkileyen meteorolojik sis olaylarındandır.
Seçenekler
A
radyasyon, cephe ve adveksiyon sisi
B
yağış ve kar
C
kum ve kar
D
duman ve fırtına
E
oraj ve konveksiyon
Açıklama:
Sisin Uçak Operasyonlarına Etkileri
Doğru cevap A'dır.
radyasyon, cephe ve adveksiyon sisi
Doğru cevap A'dır.
radyasyon, cephe ve adveksiyon sisi
Soru 20
Uçuş faaliyetleri için görüş mesafesi kısıtlanması ihtimal veya durumlarında aşağıdaki tedbir ve önlemlerden hangilerine dikkat edilmesi gerekir?
I.meteoroloji otoriteleri tarafından günün belirli saatlerinde yayımlanan rapor ve ihbar
II.günlük meteorolojik haritaların çok dikkatli bir şekilde incelenmesi ve analiz edilmesi
III.rüzgar yönlerinin bilinmesi
IV.sisin hangi zaman ve hangi sıcaklık aralıklarında meydana geldiğinin araştırılması
V.havaalanına iniş için radyasyon sisinin dağılmaya başladığı öğleden sonra saatlerinin tercih edilmesi
VI.yedek yakıt bulundurma
I.meteoroloji otoriteleri tarafından günün belirli saatlerinde yayımlanan rapor ve ihbar
II.günlük meteorolojik haritaların çok dikkatli bir şekilde incelenmesi ve analiz edilmesi
III.rüzgar yönlerinin bilinmesi
IV.sisin hangi zaman ve hangi sıcaklık aralıklarında meydana geldiğinin araştırılması
V.havaalanına iniş için radyasyon sisinin dağılmaya başladığı öğleden sonra saatlerinin tercih edilmesi
VI.yedek yakıt bulundurma
Seçenekler
A
I,III,V
B
II,IV,VI
C
I,II,III,IV,V,VI
D
I,II
E
I,II,III
Açıklama:
Sisin Uçak Operasyonlarına Etkileri
Doğru cevap C'dir
hepsi
Doğru cevap C'dir
hepsi
Soru 21
Havacılık amaçlı gözlemlere dayalı olarak hazırlanan ve rutin olarak yayımlanan hava rapora ne ad verilmektedir?
Seçenekler
A
RVR
B
SPECI
C
METAR
D
VSTOL
E
STOL
Açıklama:
Havacılık amaçlı gözlemlere dayalı olarak hazırlanan ve rutin olarak yayımlanan hava raporuna METAR (Meteorological Terminal Air Report) adı verilir.
Soru 22
Aşağıdakilerden hangisi katı parçalardan oluşan meteorolojik olaylardan biri değildir ?
Seçenekler
A
Kum fırtınası
B
Duman
C
Pus
D
Toz fırtınası
E
Sis
Açıklama:
Sis, su damlacıklarından oluşan bir meteorolojik olaydır. Dİğerleri katı parçalardan oluşan meteorolojik olaylardandır.
Soru 23
Aşağıdaki meteorolojik olaylardan hangisi su damlacıklarından oluşmaktadır?
Seçenekler
A
Bulut
B
Dolu
C
Kar savurması
D
Duman
E
Pus
Açıklama:
Su Damlacıklarından Oluşan Meteorolojik Olaylar;
• Bulut,
• Sis,
• Sağanak Yağmur vb.
• Bulut,
• Sis,
• Sağanak Yağmur vb.
Soru 24
Nemli havanın daha soğuk kıyı yüzeyi veya su yüzeyi üzerinde hareketi sonucunda oluşan sis çeşidi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Adveksiyon Sisi
B
Yamaç Sisi
C
Radyasyon Sisi
D
Buz Kristali Sisi
E
Cephe Sisi
Açıklama:
Adveksiyon Sisi: Nemli havanın daha soğuk kıyı yüzeyi veya su yüzeyi üzerinde hareketi sonucunda adveksiyon sisi oluşmaktadır. Adveksiyon sisi en çok kıyı bölgelerinde yaygın olarak görülürken kara içlerinde de gelişebilir.
Soru 25
Aşağıdakilerden hangisi belli bir irtifadaki uçuş sırasında pilotun yerdeki bir noktayı görebileceği en uzak mesafeyi ifade etmektedir?
Seçenekler
A
Meyil görüşü
B
Uçuş görüş mesafesi
C
Hâkim Görüş
D
Minimum Görüş
E
Pist Görüş Mesafesi
Açıklama:
Meyil görüşü, belli bir irtifadaki uçuş sırasında pilotun yerdeki bir noktayı görebileceği en uzak mesafedir ve pilot tarafından tahmini olarak ölçülmektedir.
Soru 26
Pus içinde yatay görüş aralağı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
50 m- 100 m
B
250 m- 500 m
C
500 m- 1000 m
D
1000 m- 2000 m
E
1000 m - 5000 m
Açıklama:
Pus havada asılı olarak kalabilen ve yere düşmeyen oldukça küçük su damlacıklarından oluşmaktadır. Pus içinde yatay görüş 1000 metre ile 5000 metre arasında değişmektedir.
Pus havada asılı olarak kalabilen ve yere düşmeyen oldukça küçük su damlacıklarından oluşmaktadır. Pus içinde yatay görüş 1000 metre ile 5000 metre arasında değişmektedir.
Pus havada asılı olarak kalabilen ve yere düşmeyen oldukça küçük su damlacıklarından oluşmaktadır. Pus içinde yatay görüş 1000 metre ile 5000 metre arasında değişmektedir.
Soru 27
Aşağıdakilerden hangisi buharlaşma yoluyla oluşan bir sis çeşididir?
Seçenekler
A
Cephe sisi
B
Radyasyon Sisi
C
Adveksiyon Sisi
D
Yamaç Sisi
E
Buz Kristali Sisi
Açıklama:
Cephe sisi ve buhar sisi buharlaşma yoluyla oluşmaktadır. Diğerleri soğuma yoluyla oluşan sislerdir.
Soru 28
Merkezinde gözlemcinin, havaalanının ya da hava trafik kontrol kulesinin bulunduğu yatay dairesel düzlemin yarısı ya da daha fazlasında etkin olan görüş mesafesi değeri aşağıdakilerden hangisi ile tanımlanır?
Seçenekler
A
Uçuş Görüş Mesafesi
B
Minimum Görüş
C
Hâkim Görüş
D
Pist görüş mesafesi
E
Meyil Görüşü
Açıklama:
Hâkim Görüş (Prevailing Visibility): Merkezinde gözlemcinin, havaalanının ya da hava trafik kontrol kulesinin bulunduğu yatay dairesel düzlemin yarısı ya da daha fazlasında etkin olan görüş mesafesi değeridir.
Soru 29
METAR ya da SPECI raporlarında hâkim görüş ile birlikte minimum görüş değeri, hakim görüşün yüzde kaçından az ise rapora ilave edilir?
Seçenekler
A
% 90'ından
B
%80'inden
C
%70'inden
D
%60'ından
E
%50'sinden
Açıklama:
Merkezinde gözlemcinin ya da havaalanının bulunduğu yatay dairesel düzlemde ölçülen görüş değerleri içerisinde en düşük görüş değeri, hâkim görüş değerinden farklıysa ve en düşük görüş 1500 metrenin altında veya hâkim görüşün %50’sinden az ise METAR ya da SPECI raporlarında hâkim görüş ile birlikte minimum görüş değeri de rapora
ilave edilir.
Merkezinde gözlemcinin ya da havaalanının bulunduğu yatay dairesel düzlemde ölçülen görüş değerleri içerisinde en düşük görüş değeri, hâkim görüş değerinden farklıysa ve en düşük görüş 1500 metrenin altında veya hâkim görüşün %50’sinden az ise METAR ya da SPECI raporlarında hâkim görüş ile birlikte minimum görüş değeri de rapora
ilave edilir.
ilave edilir.
Merkezinde gözlemcinin ya da havaalanının bulunduğu yatay dairesel düzlemde ölçülen görüş değerleri içerisinde en düşük görüş değeri, hâkim görüş değerinden farklıysa ve en düşük görüş 1500 metrenin altında veya hâkim görüşün %50’sinden az ise METAR ya da SPECI raporlarında hâkim görüş ile birlikte minimum görüş değeri de rapora
ilave edilir.
Soru 30
Meteorolojide görüş mesafesini 1000 m’nin altına düşüren meteorolojik olay olarak tanımlanan ve havada asılı kalabilen küçük su damlacıkları ve buz kristallerinden oluşan hava olayı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Sis
B
Pus
C
Kar
D
Kar savurtusu
E
Yağış
Açıklama:
Sis: Meteorolojide görüş mesafesini 1000 m’nin altına düşüren meteorolojik olay olarak tanımlanır ve havada asılı kalabilen küçük su damlacıkları ve buz kristallerinden oluşur
Soru 31
Belirli bir karaktere sahip bir cismin çıplak gözle görülüp teşhis edilebileceği
veya gece rasatlarında, genel aydınlatma gün ışığı seviyesine çıkarılmış olsaydı, aynı cismin görülüp teşhis edilebileceği en uzak mesafeye ne ad verilir?
veya gece rasatlarında, genel aydınlatma gün ışığı seviyesine çıkarılmış olsaydı, aynı cismin görülüp teşhis edilebileceği en uzak mesafeye ne ad verilir?
Seçenekler
A
Meteorolojik görüş mesafesi
B
Maksimum görüş mesafesi
C
Hakim görüş mesafesi
D
Pist görüş mesafesi
E
Aletli görüş mesafesi
Açıklama:
-
Meteorolojik görüş mesafesi; belirli bir karaktere
sahip bir cismin çıplak gözle görülüp teşhis edilebileceği
veya gece rasatlarında, genel aydınlatma
gün ışığı seviyesine çıkarılmış olsaydı, aynı cismin
görülüp teşhis edilebileceği en uzak mesafe olarak
tanımlanmaktadır.
Meteorolojik görüş mesafesi; belirli bir karaktere
sahip bir cismin çıplak gözle görülüp teşhis edilebileceği
veya gece rasatlarında, genel aydınlatma
gün ışığı seviyesine çıkarılmış olsaydı, aynı cismin
görülüp teşhis edilebileceği en uzak mesafe olarak
tanımlanmaktadır.
Soru 32
seçeneklerden hangisi meteorolojik raporlarda kullanılan görüş mesafesi tanımları arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Hâkim görüş
B
Maksimum görüş
C
Minimum görüş
D
Pist görüş mesafesi
E
Aletli görüş
Açıklama:
-
Gözleme dayalı olarak hazırlanan METAR ya
da SPECI raporlarında havaalanlarında ölçülen
görüş mesafesi değerlerinin bazıları havacılık otoritelerinin
belirlediği kurallar çerçevesinde yer alır.
Bu değerler hâkim görüş, maksimum görüş, minimum
görüş ve pist görüş mesafesi başlığı altında
raporlanır.
Gözleme dayalı olarak hazırlanan METAR ya
da SPECI raporlarında havaalanlarında ölçülen
görüş mesafesi değerlerinin bazıları havacılık otoritelerinin
belirlediği kurallar çerçevesinde yer alır.
Bu değerler hâkim görüş, maksimum görüş, minimum
görüş ve pist görüş mesafesi başlığı altında
raporlanır.
Soru 33
Merkezinde gözlemcinin, havaalanının ya da hava trafik kontrol kulesinin bulunduğu yatay dairesel düzlemin yarısı ya da daha fazlasında etkin olan
görüş mesafesi değerine ................. denir. Boş bırakılan yere gelmesi gereken ifade hangisidir?
görüş mesafesi değerine ................. denir. Boş bırakılan yere gelmesi gereken ifade hangisidir?
Seçenekler
A
Maksimum görüş
B
Minimum görüş
C
Hakim görüş
D
Meteorolojik görüş
E
Pist görüşü
Açıklama:
-
Merkezinde gözlemcinin, havaalanının ya da
hava trafik kontrol kulesinin bulunduğu yatay dairesel
düzlemin yarısı ya da daha fazlasında etkin olan
görüş mesafesi değerine hâkim görüş denir. Hâkim
görüş METAR ya da SPECI raporlarında yönü belirtilmeden
metre cinsinden mutlaka yer alır.
Merkezinde gözlemcinin, havaalanının ya da
hava trafik kontrol kulesinin bulunduğu yatay dairesel
düzlemin yarısı ya da daha fazlasında etkin olan
görüş mesafesi değerine hâkim görüş denir. Hâkim
görüş METAR ya da SPECI raporlarında yönü belirtilmeden
metre cinsinden mutlaka yer alır.
Soru 34
Bir hava trafik kontrol (HTK) kulesinden 8 ana yönde görüş mesafesi ölçümü yapıldığında hangi değer olarak raporlanır?
Seçenekler
A
Maksimum görüş değeri
B
Minimum görüş değeri
C
Pist görüş değeri
D
Hakim görüş değeri
E
Aletli görüş değeri
Açıklama:
-
Örneğin merkezinde bir hava trafik
kontrol (HTK) kulesi bulunmakta olup kulenin etrafındaki
8 ana yönde çeşitli görüş mesafesi ölçümleri
yapılmıştır. Bu ölçümlerin yarısında yani dört
ana yönde görüş mesafesi değeri olarak 3000 metre
değeri ölçülmüştür. Yukarıda verilen tanıma uygun
olarak 3000 değeri hâkim görüş değeri olarak
METAR ya da SPECI raporlarında yer alacaktır.
Örneğin merkezinde bir hava trafik
kontrol (HTK) kulesi bulunmakta olup kulenin etrafındaki
8 ana yönde çeşitli görüş mesafesi ölçümleri
yapılmıştır. Bu ölçümlerin yarısında yani dört
ana yönde görüş mesafesi değeri olarak 3000 metre
değeri ölçülmüştür. Yukarıda verilen tanıma uygun
olarak 3000 değeri hâkim görüş değeri olarak
METAR ya da SPECI raporlarında yer alacaktır.
Soru 35
Herhangi bir yönde hakim görüş değerinin yarısından az bir görüş değeri ölçüldüğünde hangi adla raporlanır?
Seçenekler
A
Pist görüş mesafesi
B
Maksimum görüş mesafesi
C
Hakim görüş mesafesi
D
minimum görüş mesafesi
E
Aletli görüş mesafesi
Açıklama:
-
Merkezinde gözlemcinin ya da havaalanının
bulunduğu yatay dairesel düzlemde ölçülen görüş
değerleri içerisinde en düşük görüş değeri, hâkim
görüş değerinden farklıysa ve en düşük görüş 1500
metrenin altında veya hâkim görüşün %50’sinden
az ise METAR ya da SPECI raporlarında hâkim
görüş ile birlikte minimum görüş değeri de rapora
ilave edilir.
Merkezinde gözlemcinin ya da havaalanının
bulunduğu yatay dairesel düzlemde ölçülen görüş
değerleri içerisinde en düşük görüş değeri, hâkim
görüş değerinden farklıysa ve en düşük görüş 1500
metrenin altında veya hâkim görüşün %50’sinden
az ise METAR ya da SPECI raporlarında hâkim
görüş ile birlikte minimum görüş değeri de rapora
ilave edilir.
Soru 36
Pistin orta çizgisinde bulunan uçaktaki pilotun, pist orta çizgisini veya pist
işaretleri ve ışıklarını tanıyıp görebildiği mesafeye ne ad verilir?
işaretleri ve ışıklarını tanıyıp görebildiği mesafeye ne ad verilir?
Seçenekler
A
Meteorolojik görüş
B
Pist görüş mesafesi
C
Minimum görüş mesafesi
D
Maksimum görüş mesafesi
E
Hakim görüş
Açıklama:
-
Pist görüş mesafesi; pistin orta çizgisinde bulunan uçaktaki pilotun, pist orta çizgisini veya pist işaretleri ve ışıklarını tanıyıp görebildiği mesafe olarak tanımlanır ve gözlemciler ya da otomatik ölçüm sistemleri tarafından ölçülür.
Pist görüş mesafesi; pistin orta çizgisinde bulunan uçaktaki pilotun, pist orta çizgisini veya pist işaretleri ve ışıklarını tanıyıp görebildiği mesafe olarak tanımlanır ve gözlemciler ya da otomatik ölçüm sistemleri tarafından ölçülür.
Soru 37
Havacılık amaçlı gözlemlere dayalı olarak hazırlanan ve rutin olarak yayımlanan hava raporuna .................adı verilir. Boş bırakılan yer gelmesi gereken ifade hangisidir?
Seçenekler
A
METAR
B
SETAR
C
AİRREPORT
D
REPORTAİR
E
AİRSOURCES
Açıklama:
-
Havacılık amaçlı gözlemlere dayalı olarak hazırlanan
ve rutin olarak yayımlanan hava raporuna
METAR (Meteorological Terminal Air Report)
adı verilir.
Havacılık amaçlı gözlemlere dayalı olarak hazırlanan
ve rutin olarak yayımlanan hava raporuna
METAR (Meteorological Terminal Air Report)
adı verilir.
Soru 38
......................., uçuş sırasında, pilot kabininden uçuş doğrultusu boyunca ileriye doğru görülebilecek tahmini mesafe olarak tanımlanır. Boş bırakılan yere gelmesi gereken ifade hangisidir?
Seçenekler
A
Meyil görüşü
B
Minimum görüş mesafesi
C
Uçuş görüş mesafesi
D
Pist görüş mesafesi
E
Aletli görüş
Açıklama:
-
Uçuş görüş mesafesi, uçuş sırasında, pilot kabininden
uçuş doğrultusu boyunca ileriye doğru
görülebilecek tahmini mesafe olarak tanımlanır.
Uçuş görüş mesafesi, uçuş sırasında, pilot kabininden
uçuş doğrultusu boyunca ileriye doğru
görülebilecek tahmini mesafe olarak tanımlanır.
Soru 39
...................., belli bir irtifadaki uçuş sırasında pilotun yerdeki
bir noktayı görebileceği en uzak mesafedir. Boş bırakılan yere gelmesi gereken ifade hangisidir?
bir noktayı görebileceği en uzak mesafedir. Boş bırakılan yere gelmesi gereken ifade hangisidir?
Seçenekler
A
Meyil görüşü
B
Uçuş görüş mesafesi
C
Pist görüş mesafesi
D
Hakim görüş
E
Minimum görüş mesafesi
Açıklama:
-
Meyil görüşü, belli bir irtifadaki uçuş sırasında pilotun yerdeki bir noktayı görebileceği en uzak mesafedir ve pilot tarafından tahmini olarak ölçülmektedir.
Meyil görüşü, belli bir irtifadaki uçuş sırasında pilotun yerdeki bir noktayı görebileceği en uzak mesafedir ve pilot tarafından tahmini olarak ölçülmektedir.
Soru 40
seçeneklerden hangisi buharlaşma yoluyla oluşan sisler gurubunda yer alır?
Seçenekler
A
Radyasyon Sisi
B
Adveksiyon Sisi
C
Yamaç Sisi
D
Cephe Sisi
E
Buz Kristali Sisi
Açıklama:
-
Cephe sisi buharlaşma yoluyla oluşur diğerleri soğuma yoluyla oluşan sis çeşitleridir.
Cephe sisi buharlaşma yoluyla oluşur diğerleri soğuma yoluyla oluşan sis çeşitleridir.
Ünite 5
Soru 1
Sinoptik ve havacılık amaçlı gözlemler olmak üzere ikiye ayrılan gözlemler hangi meteorolojik gözlemlerdendir?
Seçenekler
A
Yer Gözlemleri
B
Gemi Gözlemleri
C
Yüksek Atmosfer Gözlemleri
D
Radar Gözlemleri
E
Uydu Gözlemleri
Açıklama:
Yer gözlemleri; önceki yıllarda klasik ölçüm
cihazlarıyla ve gözlemciler tarafından yapılırken
günümüz de ise otomatik gözlem istasyonları tarafından yapılmaktadır. Yer gözlemleri sinoptik ve
havacılık amaçlı gözlemler olmak üzere ikiye ayrılır.
cihazlarıyla ve gözlemciler tarafından yapılırken
günümüz de ise otomatik gözlem istasyonları tarafından yapılmaktadır. Yer gözlemleri sinoptik ve
havacılık amaçlı gözlemler olmak üzere ikiye ayrılır.
Soru 2
Dünya’nın dönüşüne dayalı olarak dünya çapında zamanı standartlaştırmak için kullanılan sisteme ne ad verilir?
Seçenekler
A
SPECI adı verilen özel zamanlı hava raporları
B
elektromanyetik dalgalar
C
Volkanik Kül Tavsiye Merkezi
D
UTC Zamanı
E
Kızılötesi görüntü
Açıklama:
UTC Zamanı: Dünya’nın dönüşüne dayalı olarak dünya çapında zamanı standartlaştırmak için kullanılan bir sistemdir.
Soru 3
Gök gürültülü fırtınaların ve tropikal siklonların bulunması ve izlenmesi, yağış ve bulut yüksekliğinin değerlendirilmesi işlemleri ne tür gözlemlerdir?
Seçenekler
A
Uydu Gözlemleri
B
Yer Gözlemleri
C
Gemi Gözlemleri
D
Yüksek Atmosfer Gözlemleri
E
Radar Gözlemleri
Açıklama:
Radar Gözlemleri
Gök gürültülü fırtınaların ve tropikal siklonların bulunması ve izlenmesi, yağış ve bulut yüksekliğinin değerlendirilmesi işlemleri meteoroloji
(hava) radarları ile gerçekleştirilir. Hava radarları 0-
4 saatlik kısa vadeli hava tahminlerinin yapılması
ve uyarıların oluşturulması için kullanılırlar.
Gök gürültülü fırtınaların ve tropikal siklonların bulunması ve izlenmesi, yağış ve bulut yüksekliğinin değerlendirilmesi işlemleri meteoroloji
(hava) radarları ile gerçekleştirilir. Hava radarları 0-
4 saatlik kısa vadeli hava tahminlerinin yapılması
ve uyarıların oluşturulması için kullanılırlar.
Soru 4
Sivil ve askerî uçuşlar için meteorolojik hizmet sağlamak üzere havaalanlarında kurulan meteoroloji ofisleri ne tür gözlem merkezleridir?
Seçenekler
A
Meteoroloji Gözlem Ofisi
B
Dünya Saha Tahmin Merkezi (WAFC)
C
Aeronatik Meteoroloji Ofisi
D
Tropikal Siklon Tavsiye Merkezi
E
Volkanik Kül Tavsiye Merkezi
Açıklama:
Aeronatik Meteoroloji Ofisi
Sinoptik ve/veya havacılık amaçlı gözlem yapan
ve temin ettiği meteorolojik raporları kullanıcılara
sunan meteoroloji birimidir. Sivil ve askerî uçuşlar
için meteorolojik hizmet sağlamak üzere havaalanlarında kurulan meteoroloji ofisleridir.
Sinoptik ve/veya havacılık amaçlı gözlem yapan
ve temin ettiği meteorolojik raporları kullanıcılara
sunan meteoroloji birimidir. Sivil ve askerî uçuşlar
için meteorolojik hizmet sağlamak üzere havaalanlarında kurulan meteoroloji ofisleridir.
Soru 5
İzobarların analizi sonrasında belirlenenler aşağıdakilerden hangileridir?
Seçenekler
A
cephelerin tipi, konumu ve hareket yönü
B
basınç sistemlerinin türü, konumu ve hareket yönü
C
basınç, sıcaklık, çiy noktası sıcaklığı (işba sıcaklığı)
D
basınç düzleminin ortalama deniz seviyesine göre olan konumu
E
Yüksek seviye haritalarında sıcaklıklar
Açıklama:
Basınç Sistemleri
İzobarların analizi sonrasında basınç sistemlerinin türü, konumu ve hareket yönü belirlenmektedir
İzobarların analizi sonrasında basınç sistemlerinin türü, konumu ve hareket yönü belirlenmektedir
Soru 6
200 mb ve 300 mb yüksek seviye haritasında eşit rüzgâr hızlarının birleştirildiği eğrilere ne ad verilir?
Seçenekler
A
izoteks
B
izoterm
C
Kontur
D
yüksek basınç sırtı (ridge)
E
Sinoptik haritalar
Açıklama:
200 mb ve 300 mb yüksek seviye haritasında eşit rüzgâr hızlarının birleştirildiği eğrilere izoteks denir.
Soru 7
Aşağıdakilerden hangisi meteorolojik uyarılardandır?
Seçenekler
A
TREND
B
GAMET
C
UTC
D
WAFC
E
METAR
Açıklama:
Havacılıkta uçuşun planlanması aşamasında hava tahmin raporları ve meteorolojik uyarılar kullanılmaktadır. Uçuşun iniş ve kalkış safhaları için havaalanının meteorolojik durumunun ifade edildiği Meydan ve TREND tipi pist iniş tahminleri ile meydan uyarıları kullanılırken, uçuş safhasının planlanması
aşamasında ise yukarı seviye prognostik kartları ve meteorolojik uyarılar kullanılmaktadır. Meteorolojik
uyarılar; SIGMET ve AIRMET mesajları ve GAMET saha tahminleri olarak sıralanmaktadır.
aşamasında ise yukarı seviye prognostik kartları ve meteorolojik uyarılar kullanılmaktadır. Meteorolojik
uyarılar; SIGMET ve AIRMET mesajları ve GAMET saha tahminleri olarak sıralanmaktadır.
Soru 8
Belirli bir zaman periyodu içinde havaalanındaki meteoroloji durumun kısa ve öz ifadesi olan ve yer seviyesi rüzgârı, hâkim görüş, meteorolojik olay ve bulut bilgilerinden oluşan meteorolojik tahminine ne ad verilir?
Seçenekler
A
TREND Tipi Pist İniş Tahmini
B
Meydan Uyarıları
C
SIGMET Mesajı
D
Meydan Tahmini
E
AIRMET Mesajı
Açıklama:
Meydan tahmini belirli bir zaman periyodu içinde havaalanındaki meteoroloji durumun kısa ve öz
ifadesidir ve yer seviyesi rüzgârı, hâkim görüş, meteorolojik olay ve bulut bilgilerinden oluşmaktadır. Bu
bilgilerin birinde ya da daha fazlasında beklenen değişiklikleri ifade eden rapordur.
ifadesidir ve yer seviyesi rüzgârı, hâkim görüş, meteorolojik olay ve bulut bilgilerinden oluşmaktadır. Bu
bilgilerin birinde ya da daha fazlasında beklenen değişiklikleri ifade eden rapordur.
Soru 9
Uçuş yolu boyunca meydana gelmesi beklenen hava olayların simgesel olarak haritalar üzerine işlenmesi sonucunda oluşturulan tahmin kartlarına ne ad verilir?
Seçenekler
A
GAMET Saha Tahminleri
B
AIRMET Mesajı
C
TREND Tipi Pist İniş Tahmini
D
Yukarı Seviye Prognotik Kartları
E
Meydan Uyarıları
Açıklama:
Yukarı Seviye Prognotik Kartları (Significant Weather Chart)
Uçuş yolu boyunca meydana gelmesi beklenen hava olayların simgesel olarak haritalar üzerine işlenmesi
sonucunda oluşturulan tahmin kartlarıdır
Uçuş yolu boyunca meydana gelmesi beklenen hava olayların simgesel olarak haritalar üzerine işlenmesi
sonucunda oluşturulan tahmin kartlarıdır
Soru 10
Yüksek seviye prognostik kartları neyi göstermektedir?
Seçenekler
A
FL 100 ile FL450 arasındaki seviyeleri
B
FL250 ile FL630 arasındaki seviyeleri
C
yer seviyesi ile FL150 arasındaki meteorolojik durumu
D
rüzgâr hızının 120 knot olduğu
E
850mb, 700 mb, 500 mb ve 300 mb basınç düzlemini
Açıklama:
Yukarı seviye prognostik kartları kendi içinde üçe ayrılır. Bu kartlar;
• Yüksek seviye prognostik kartları FL250 ile FL630 arasındaki seviyeleri,
• Orta seviye prognostik kartları FL 100 ile FL450 arasındaki seviyeleri ve
• Alçak seviye prognostik kartları ise yer seviyesi ile FL150 arasındaki meteorolojik durumu simgesel
olarak göstermektedir.
• Yüksek seviye prognostik kartları FL250 ile FL630 arasındaki seviyeleri,
• Orta seviye prognostik kartları FL 100 ile FL450 arasındaki seviyeleri ve
• Alçak seviye prognostik kartları ise yer seviyesi ile FL150 arasındaki meteorolojik durumu simgesel
olarak göstermektedir.
Soru 11
Aşağıdakilerden hangisi meteorolojik gözlem çeşitlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Yer gözlemleri
B
Gemi gözlemleri
C
Yüksek atmosfer gözlemleri
D
Radar gözlemleri
E
Yeraltı gözlemleri
Açıklama:
Meteorolojik gözlemler; yer, gemi, yüksek atmosfer, radar ve uydu gözlemlerinden oluşmaktadır. Yeraltı gözlemleri bunlardan biri değildir.
Soru 12
Aşağıdakilerden hangisi yer gözlemlerinden olan ana sinoptik gözlemlerin yapıldığı UTC saatlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
00.00
B
03.00
C
06.00
D
12.00
E
18.00
Açıklama:
00.00, 06.00, 12.00 ve 18.00 UTC saatlerinde ana sinoptik gözlemler yapılmaktadır.
Soru 13
Havacılık amaçlı gözlemler uluslararası meydanlarda kaç saatte bir yapılmaktadır?
Seçenekler
A
Yarım saatte bir
B
Saatte bir
C
İki saatte bir
D
Altı saatte bir
E
Oniki saatte bir
Açıklama:
Havacılık amaçlı gözlemler, uluslararası meydanlarda her yarım saatte bir yapılmaktadır.
Soru 14
Özel zamanlı gözlemler ile oluşturulan özel zamanlı hava raporlarının adı nedir?
Seçenekler
A
METAR
B
GAMET
C
SPECI
D
SIGMET
E
AIRMET
Açıklama:
Özel zamanlı gözlemler ile oluşturulan özel zamanlı hava raporlarına SPECI adı verilmektedir.
Soru 15
Meteoroloji radar görüntülerinde aşağıda belirtilen renk ve temsil ettiği hava olaylarından hangisi/hangileri doğrudur?
- Kırmızı, turuncu ve sarı renk tonlamaları: çok şiddetli yağış
- Koyu yeşil: kuvvetli yağış
- Mavi renk tonları: orta kuvvette yağış
- Açık yeşil: hafif yağış
Seçenekler
A
Sadece I
B
II, III ve IV
C
I ve II
D
III ve IV
E
II ve III
Açıklama:
Radar görüntülerinde kırmızı, turuncu ve sarı renk tonlamaları çok şiddetli yağış (yağmur, kar, dolu yağışı) ve hortum gibi hava olaylarını, sarı ve açık yeşil kuvvetli yağışı, koyu yeşil orta kuvvette yağışı, mavi renk tonları ise hafif yağışı temsil etmektedir.
Soru 16
Sorumlu olduğu uçuş sahasındaki uçuş faaliyetlerini etkileyen meteorolojik
şartları takip etmek, gözlemlemek ve değerlendirmek aşağıdakilerden hangisinin görevidir?
şartları takip etmek, gözlemlemek ve değerlendirmek aşağıdakilerden hangisinin görevidir?
Seçenekler
A
Dünya Saha Tahmin Merkezi
B
Meteoroloji Gözlem Ofisi
C
Volkanik Kül Tavsiye Merkezi
D
Tropikal Siklon Tavsiye Merkezi
E
Aeronatik Meteoroloji Ofisi
Açıklama:
Meteoroloji gözlem ofisinin görevi sorumlu olduğu uçuş sahasındaki uçuş faaliyetlerini etkileyen meteorolojik şartları takip etmek, gözlemlemek ve değerlendirmektir.
Soru 17
Sinoptik ve/veya havacılık amaçlı gözlem yapan ve temin ettiği meteorolojik raporları kullanıcılara sunan meteoroloji birimi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Meteoroloji Gözlem Ofisi
B
Tropikal Siklon Tavsiye Merkezi
C
Volkanik Kül Tavsiye Merkezi
D
Aeronatik Meteoroloji Ofisi
E
Dünya Saha Tahmin Merkezi
Açıklama:
Sinoptik ve/veya havacılık amaçlı gözlem yapan ve temin ettiği meteorolojik raporları kullanıcılara sunan meteoroloji birimi Aeronatik Meteoroloji Ofisi'dir.
Soru 18
Aşağıdakilerden hangisi ara sinoptik haritaların yayımlandığı UTC saatlerinden biridir?
Seçenekler
A
00.00
B
03.00
C
06.00
D
12.00
E
18.00
Açıklama:
Ara sinoptik haritalar 03.00, 09.00, 15.00 ve 21.00 UTC saatinde yayımlanır.
Soru 19
Hareket hâlindeki soğuk hava kütlesinin komşu durumda bulunan ve sıcak hava kütlesini yukarı kaldırıp onun yerini alması sonucunda soğuk hava ile sıcak hava kütlesi arasında oluşan sınır tabakaya ne denir?
Seçenekler
A
Soğuk cephe
B
Sıcak cephe
C
Oklüzyon cephe
D
Stasyoner cephe
E
Alçak basınç merkezi
Açıklama:
Hareket hâlindeki soğuk hava kütlesinin komşu durumda bulunan ve sıcak hava kütlesini yukarı kaldırıp onun yerini alması sonucunda soğuk hava ile sıcak hava kütlesi arasında oluşan sınır tabakaya soğuk cephe denir.
Soru 20
Yer kartında oklüzyon cephe aşağıdakilerden hangisi ile gösterilir?
Seçenekler
A
Kırmızı bir çizgi üzerinde içi dolu üçgenlerle
B
Mavi bir hat üzerine çizilen içi dolu üçgenlerle
C
Kırmızı bir çizgi üzerinde içi dolu yarım dairelerle
D
Mavi çizgi üzerinde içi dolu üçgen ve yarım dairelerle
E
Mor çizgi üzerinde içi dolu üçgen ve yarım dairelerle
Açıklama:
Oklüzyon cephe yer kartında mor çizgi üzerinde içi dolu üçgen ve yarım dairelerle gösterilirler.
Soru 21
Yer gözlemleri ........... ve
havacılık amaçlı gözlemler olmak üzere ikiye ayrılır.
Yukarıdaki boşluğa aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
havacılık amaçlı gözlemler olmak üzere ikiye ayrılır.
Yukarıdaki boşluğa aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Seçenekler
A
UTC
B
SPECI
C
sinoptik
D
nem
E
basınç
Açıklama:
Yer gözlemleri sinoptik ve
havacılık amaçlı gözlemler olmak üzere ikiye ayrılır.
havacılık amaçlı gözlemler olmak üzere ikiye ayrılır.
Soru 22
Meteorolojik gözlem aşağıdakilerden hangi veriyi incelemez?
Seçenekler
A
rüzgâr
B
sıcaklık
C
nem
D
deprem
E
basınç
Açıklama:
Atmosferi temsil eden sıcaklık, basınç, nem, yağış, güneşlenme, rüzgâr, meteorolojik olay vb. gibi parametrelerin ölçülerek kayıtlarının tutulmasına
meteorolojik gözlem denir.
deprem
meteorolojik gözlem denir.
deprem
Soru 23
Ölçümler yerden itibaren yaklaşık km’lik mesafe içinde yapılmaktadır?
Seçenekler
A
10
B
20
C
30
D
40
E
50
Açıklama:
Ölçümler yerden itibaren yaklaşık 30 km’lik mesafe içinde yapılmaktadır.
Soru 24
Dünya Saha Tahmin Merkezleri hangi şehirlerde hizmet vermektedir?
Seçenekler
A
Paris ve Londra’da
B
Los Angeles ve Londra’da
C
Newyork ve Londra’da
D
Washington ve Londra’da
E
Washington ve Dubai’de
Açıklama:
Dünya Saha
Tahmin Merkezleri Washington ve Londra’da hizmet vermektedir.
Tahmin Merkezleri Washington ve Londra’da hizmet vermektedir.
Soru 25
Meydan tahminlerinin geçerli olduğu süre ........................ fazla olamaz.
Boşluğa aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Boşluğa aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Seçenekler
A
2 saatten az 40 saatten
B
6 saatten az 30 saatten
C
5 saatten az 20 saatten
D
10 saatten az 30 saatten
E
6 saatten az 15 saatten
Açıklama:
Meydan tahminlerinin geçerli olduğu süre 6 saatten az 30 saatten fazla olamaz.
Soru 26
Eşit sıcaklık değerlerini birleştiren eğrilere ne denir?
Seçenekler
A
İzoterm
B
İzoteks
C
TAF
D
SIGMET
E
AIRMET
Açıklama:
Eşit sıcaklık değerlerini birleştiren eğrilere izoterm denir.
İzoterm
İzoterm
Soru 27
Yukarı seviye prognostik kartları kendi içinde kaça ayrılır?
Seçenekler
A
ikiye
B
üçe
C
dörde
D
beşe
E
altıya
Açıklama:
Yukarı seviye prognostik kartları kendi içinde üçe ayrılır. Bu kartlar:
- Yüksek seviye prognostik kartları FL250 ile FL630 arasındaki seviyeleri,
- Orta seviye prognostik kartları FL 100 ile FL450 arasındaki seviyeleri ve
- Alçak seviye prognostik kartları ise yer seviyesi ile FL150 arasındaki meteorolojik durumu simgesel olarak göstermektedir.
Soru 28
Sinoptik haritalar kendi içinde yayımlanma saatine göre kaça ayrılır?
Seçenekler
A
ikiye
B
üçe
C
dörde
D
beşe
E
altıya
Açıklama:
Sinoptik haritalar kendi içinde yayımlanma saatine göre ikiye ayrılır.
Soru 29
Aşağıdakilerin hangisi cephe tiplerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Sıcak Cephe
B
Oklüzyon Cephe
C
Stasyoner Cephe
D
Soğuk Cephe
E
Ilık Cephe
Açıklama:
Ilık Cephe
Soru 30
Eşit sıcaklık değerlerini birleştiren eğrilere ne denir?
Seçenekler
A
İzobar
B
Kontur
C
İzoterm
D
İzoteks
E
İzotop
Açıklama:
Eşit sıcaklık değerlerini birleştiren eğrilere izoterm denir.
Soru 31
Radar görüntülerinde koyu yeşil renk aşağıdakilerden hangisi için kullanılır?
Seçenekler
A
hafif yağış
B
dolu yağışı
C
çok şiddetli yağış
D
orta kuvvette yağış
E
kuvvetli yağış
Açıklama:
Radar görüntülerinde kırmızı, turuncu
ve sarı renk tonlamaları çok şiddetli yağış (yağmur,
kar, dolu yağışı) ve hortum gibi hava olaylarını, sarı
ve açık yeşil kuvvetli yağışı, koyu yeşil orta kuvvette yağışı, mavi renk tonları ise hafif yağışı temsil
etmektedir.
ve sarı renk tonlamaları çok şiddetli yağış (yağmur,
kar, dolu yağışı) ve hortum gibi hava olaylarını, sarı
ve açık yeşil kuvvetli yağışı, koyu yeşil orta kuvvette yağışı, mavi renk tonları ise hafif yağışı temsil
etmektedir.
Soru 32
Aşağıdakilerden hangisi uçuş faaliyetlerinin yapıldığı sahalarda uçuş emniyet ve güvenliğini etkileyecek ya da etkilemesi beklenen meteorolojik olaylara karşı uyarı amaçlı yayımlanmaktadır?
Seçenekler
A
AIRMET mesajları
B
SIGMET mesajları
C
Meydan tahminleri
D
Meydan uyarıları
E
GAMET saha tahminleri
Açıklama:
SIGMET mesajları uçuş faaliyetlerinin yapıldığı sahalarda uçuş emniyet ve güvenliğini etkileyecek ya da etkilemesi beklenen meteorolojik olaylara karşı uyarı amaçlı yayımlanmaktadır.
Soru 33
Havacılıkta uçuşun uçuş safhasının planlanmasında aşağıdakilerden hangileri kullanılır?
- Meydan uyarıları
- Meydan tahmini
- Yukarı seviye prognostik kartları
- Meteorolojik uyarılar
Seçenekler
A
I ve II
B
III ve IV
C
I ve IV
D
II ve III
E
II ve IV
Açıklama:
Havacılıkta uçuşun iniş ve kalkış safhaları için havaalanının meteorolojik durumunun ifade edildiği Meydan ve TREND tipi pist iniş tahminleri ile meydan uyarıları kullanılırken, uçuş safhasının planlanması aşamasında ise yukarı seviye prognostik kartları ve meteorolojik uyarılar kullanılmaktadır.
Soru 34
Dünya’nın dönüşüne dayalı olarak dünya çapında zamanı standartlaştırmak için kullanılan sisteme ne ad verilir?
Seçenekler
A
UTC Zamanı
B
Atomik Zaman
C
Londra Zamanı
D
SPECI Zamanı
E
Gözlem Zamanı
Açıklama:
UTC Zamanı: Dünya’nın dönüşüne dayalı olarak dünya çapında zamanı standartlaştırmak için kullanılan bir sistemdir.
Dünya’nın dönüşüne dayalı olarak dünya çapında zamanı standartlaştırmak için kullanılan sisteme UTC Zamanı adı verilir. Doğru cevap A şıkkıdır.
Dünya’nın dönüşüne dayalı olarak dünya çapında zamanı standartlaştırmak için kullanılan sisteme UTC Zamanı adı verilir. Doğru cevap A şıkkıdır.
Soru 35
Ulusal ve askeri meydanlarda havacılık amaçlı gözlemler kaç saatte bir yapılır?
Seçenekler
A
Her yarım saatte bir
B
Her saatte bir
C
Her iki saatte bir
D
Her dört saatte bir
E
Her sekiz saatte bir
Açıklama:
Havacılık amaçlı gözlemler uluslararası meydanlarda her yarım saatte bir, ulusal ve askeri meydanlarda ise saatte bir yapılmaktadır. Doğru cevap B şıkkıdır.
Soru 36
Uluslararası meydanlarda havacılık amaçlı gözlemler kaç saatte bir yapılır?
Seçenekler
A
Her yarım saatte bir
B
Her iki saatte bir
C
Her saatte bir
D
Her dört saatte bir
E
Her sekiz saatte bir
Açıklama:
Havacılık amaçlı gözlemler uluslararası meydanlarda her yarım saatte bir, ulusal ve askeri meydanlarda ise saatte bir yapılmaktadır. Doğru cevap A şıkkıdır.
Soru 37
Radiosonde gözlemleri hangi UTC saatlerinde yapılır?
Seçenekler
A
02.00 ve 14.00 UTC saatlerinde
B
04.00 ve 12.00 UTC saatlerinde
C
04.00 ve 14.00 UTC saatlerinde
D
00.00 ve 12.00 UTC saatlerinde
E
08.00 ve 20.00 UTC saatlerinde
Açıklama:
Radiosonde gözlemleri 00.00 ve 12.00 UTC saatlerinde, tüm Dünya’da eş zamanlı olarak yapılmaktadır. Doğru cevap D şıkkıdır.
Soru 38
Hava radarları hangi vadedeki hava tahminlerinin yapılması ve uyarıların oluşturulması için kullanılırlar?
Seçenekler
A
4-8 saatlik orta vadeli hava tahminlerinin yapılmasında
B
4-12 saatlik orta vadeli hava tahminlerinin yapılmasında
C
4-16 saatlik orta vadeli hava tahminlerinin yapılmasında
D
8-24 saatlik uzun vadeli hava tahminlerinin yapılmasında
E
0-4 saatlik kısa vadeli hava tahminlerinin yapılmasında
Açıklama:
Hava radarları 0-4 saatlik kısa vadeli hava tahminlerinin yapılması ve uyarıların oluşturulması için kullanılırlar. Doğru cevap E şıkkıdır.
Soru 39
Dijital formdaki önemli hava tahminlerini direkt olarak hazırlamak ve yayımlamak üzere görevlendirilmiş meteoroloji merkezi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Dünya Saha Tahmin Merkezi
B
Meteoroloji Gözlem Ofisi
C
Tropikal Siklon Tavsiye Merkezi
D
Volkanik Kül Tavsiye Merkezi
E
Aeronatik Meteoroloji Ofisi
Açıklama:
Dijital formdaki önemli hava tahminlerini direkt olarak hazırlamak ve yayımlamak üzere görevlendirilmiş meteoroloji merkezi Dünya Saha Tahmin Merkezidir (WAFC). Dünya Saha Tahmin Merkezleri Washington ve Londra’da hizmet vermektedir ve yukarı seviye prognotik kartları (Significant Weather Chart)nı hazırlama ve yayımlama yetkisine sahiptir. Doğru cevap A şıkkıdır.
Soru 40
Görevi, sorumlu olduğu uçuş sahasındaki uçuş faaliyetlerini etkileyen meteorolojik şartları takip etmek, gözlemlemek ve değerlendirmek olan kurum/kuruluş aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Dünya Saha Tahmin Merkezi
B
Meteoroloji Gözlem Ofisi
C
Volkanik Kül Tavsiye Merkezi
D
Tropikal Siklon Tavsiye Merkezi
E
Aeronatik Meteoroloji Ofisi
Açıklama:
Meteoroloji gözlem ofisinin görevi sorumlu olduğu uçuş sahasındaki uçuş faaliyetlerini etkileyen meteorolojik şartları takip etmek, gözlemlemek ve değerlendirmektir. Ayrıca sorumluluk sahasına ait SIGMET ve AIRMET mesajlarını yayımlayarak oluşabilecek meteorolojik olaylara karşı yetkili birimleri uyarmakta ve VHF VOLMET yayınlarını yapmaktadır.
Görevi, sorumlu olduğu uçuş sahasındaki uçuş faaliyetlerini etkileyen meteorolojik şartları takip etmek, gözlemlemek ve değerlendirmek olan kurum/kuruluş Meteoroloji Gözlem Ofisidir. Ofis ayrıca sorumluluk sahasına ait SIGMET ve AIRMET mesajlarını yayımlayarak oluşabilecek meteorolojik olaylara karşı yetkili birimleri uyarmakta ve VHF VOLMET yayınlarını yapmaktadır. Doğru cevap B şıkkıdır.
Görevi, sorumlu olduğu uçuş sahasındaki uçuş faaliyetlerini etkileyen meteorolojik şartları takip etmek, gözlemlemek ve değerlendirmek olan kurum/kuruluş Meteoroloji Gözlem Ofisidir. Ofis ayrıca sorumluluk sahasına ait SIGMET ve AIRMET mesajlarını yayımlayarak oluşabilecek meteorolojik olaylara karşı yetkili birimleri uyarmakta ve VHF VOLMET yayınlarını yapmaktadır. Doğru cevap B şıkkıdır.
Soru 41
Sinoptik ve/veya havacılık amaçlı gözlem yapan ve temin ettiği meteorolojik raporları kullanıcılara sunan meteoroloji birimi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Dünya Saha Tahmin Merkezi
B
Meteoroloji Gözlem Ofisi
C
Aeronatik Meteoroloji Ofisi
D
Volkanik Kül Tavsiye Merkezi
E
Tropikal Siklon Tavsiye Merkezi
Açıklama:
Sinoptik ve/veya havacılık amaçlı gözlem yapan ve temin ettiği meteorolojik raporları kullanıcılara sunan meteoroloji birimi Aeronatik Meteoroloji Ofisidir. Sivil ve askerî uçuşlar için meteorolojik hizmet sağlamak üzere havaalanlarında kurulan meteoroloji ofisleridir. Doğru cevap C şıkkıdır.
Soru 42
Eşit sıcaklık değerlerini birleştiren eğrilere ne ad verilir?
Seçenekler
A
Basınç Sistemi
B
Cephe
C
Kontur
D
İzoterm
E
İzoteks
Açıklama:
Eşit sıcaklık değerlerini birleştiren eğrilere izoterm denir. Doğru cevap D şıkkıdır.
Soru 43
200 mb ve 300 mb yüksek seviye haritasında eşit rüzgâr hızlarının birleştirildiği eğrilere ne ad verilir?
Seçenekler
A
Basınç Sistemi
B
Cephe
C
Kontur
D
İzoterm
E
İzoteks
Açıklama:
200 mb ve 300 mb yüksek seviye haritasında eşit rüzgâr hızlarının birleştirildiği eğrilere izoteks denir. İzoteksler 60 knot esas alınarak 20 knot’ın katları hâlinde çizilirler ve özellikle jet akışların analizinde kullanılırlar. Doğru cevap E şıkkıdır.
Ünite 6
Soru 1
Havacılık amaçlı gözlemlere dayalı olarak hazırlanan ve rutin olarak yayımlanan hava raporuna .............................. adı verilir.
Cümleyi en iyi şekilde tamamlayan terim hangi seçenekte doğru olarak verilmiştir?
Cümleyi en iyi şekilde tamamlayan terim hangi seçenekte doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
METAR
B
SPECI
C
PROB
D
SIGMET
E
ICAO
Açıklama:
Konu ile ilgili bilgiye 145 nolu sayfadan erişebilirsiniz.
Havacılık amaçlı gözlemlere dayalı olarak hazırlanan ve rutin olarak yayımlanan hava raporuna METAR (Meteorological Terminal Air Report) adı verilir.
Havacılık amaçlı gözlemlere dayalı olarak hazırlanan ve rutin olarak yayımlanan hava raporuna METAR (Meteorological Terminal Air Report) adı verilir.
Soru 2
I. METAR bilgileri uçuş planlaması ve uçuş sırasında kullanılmaktadır.
II. METAR raporu, pilota kalkış, iniş ve yedek meydana ait meteorolojik şartlar hakkında bilgi verilmektedir.
III. METAR raporu belirli gruplar hâlinde sıralanmış ve birbirinin yerini almayan kodlanmış bilgileri içermektedir.
Yukarıdakilerden hangisi/hangileri doğrudur?
II. METAR raporu, pilota kalkış, iniş ve yedek meydana ait meteorolojik şartlar hakkında bilgi verilmektedir.
III. METAR raporu belirli gruplar hâlinde sıralanmış ve birbirinin yerini almayan kodlanmış bilgileri içermektedir.
Yukarıdakilerden hangisi/hangileri doğrudur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız III
C
II ve III
D
I ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Konu ile ilgili bilgiye 145 nolu sayfadan erişebilirsiniz.
Tüm maddeler doğru ifadeler içermektedir.
Tüm maddeler doğru ifadeler içermektedir.
Soru 3
I. Türkiye’ de bulunan havaalanlarının yer belirteçlerinin başında “LT” harfleri
bulunmaktadır.
II. METAR raporunda AUTO kısaltması, meteorolojik tüm parametrelerin gözlem ve ölçümlerinin tam otomatik sistemlerle yapılması durumunda kullanılan kısaltma terimidir.
III. METAR raporunda; COR, “Corrected” teriminin kısaltması olup yapılan gözlemlerin düzeltildiğini belirtmek amacıyla kullanılmaktadır.
Yukarıdakilerden hangisi/hangileri doğrudur?
bulunmaktadır.
II. METAR raporunda AUTO kısaltması, meteorolojik tüm parametrelerin gözlem ve ölçümlerinin tam otomatik sistemlerle yapılması durumunda kullanılan kısaltma terimidir.
III. METAR raporunda; COR, “Corrected” teriminin kısaltması olup yapılan gözlemlerin düzeltildiğini belirtmek amacıyla kullanılmaktadır.
Yukarıdakilerden hangisi/hangileri doğrudur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız III
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Konu ile ilgili bilgiye 147 nolu sayfadan erişebilirsiniz.
Tüm maddeler doğru ifadeler içermektedir.
Tüm maddeler doğru ifadeler içermektedir.
Soru 4
Aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Rüzgâr Kesmesi (Wind Shear): Rüzgârın hızında ve /veya yönünde kısa mesafelerde meydana gelen ani değişikliklere rüzgâr kesmesi denir.
B
METAR raporu, Havacılık amaçlı seçilmiş özel hava raporu (SPECI) yayımlandıktan sonra meteorolojik şartların iyileşmesi ya da kötüleşmesi sonucunda yayımlanmaktadır.
C
METAR raporunda bulut bilgisi; bulut kapalılığına ilişkin FEW, SCT, BKN ve OVC kısaltma terimlerinden birisi (ilk üç ifade) ve bulut tabakasının tabanının havaalanından olan yüksekliğine (son üç sayısal ifade) ilişkin bilgiden oluşmaktadır.
D
Gust (Hamle): Rüzgâr hızındaki ani artış olarak tanımlanır.
E
Ortalama rüzgâr yönünün kesin olarak belirlenemediği durumlarda ortalama rüzgâr yönü bölümüne VRB (Variable) ifadesi yazılır ve değişik yönlerden esen rüzgâr olarak okunur.
Açıklama:
Konu ile ilgili bilgiye 149-154 nolu sayfalardan erişebilirsiniz.
Rüzgâr Kesmesi (Wind Shear): Rüzgârın hızında ve /veya yönünde kısa mesafelerde meydana gelen ani değişikliklere rüzgâr kesmesi denir.
Havacılık amaçlı seçilmiş özel hava raporu (SPECI), METAR raporu yayımlandıktan sonra meteorolojik şartların iyileşmesi ya da kötüleşmesi sonucunda yayımlanmaktadır.
METAR raporunda bulut bilgisi; bulut kapalılığına ilişkin FEW, SCT, BKN ve OVC kısaltma terimlerinden birisi (ilk üç ifade) ve bulut tabakasının tabanının havaalanından olan yüksekliğine (son üç sayısal ifade) ilişkin bilgiden oluşmaktadır.
Gust (Hamle): Rüzgâr hızındaki ani artış olarak tanımlanır.
Ortalama rüzgâr yönünün kesin olarak belirlenemediği durumlarda ortalama rüzgâr yönü bölümüne VRB (Variable) ifadesi yazılır ve değişik yönlerden esen rüzgâr olarak okunur.
B seçeneğindeki ifade yanlış bilgi içermektedir.
Rüzgâr Kesmesi (Wind Shear): Rüzgârın hızında ve /veya yönünde kısa mesafelerde meydana gelen ani değişikliklere rüzgâr kesmesi denir.
Havacılık amaçlı seçilmiş özel hava raporu (SPECI), METAR raporu yayımlandıktan sonra meteorolojik şartların iyileşmesi ya da kötüleşmesi sonucunda yayımlanmaktadır.
METAR raporunda bulut bilgisi; bulut kapalılığına ilişkin FEW, SCT, BKN ve OVC kısaltma terimlerinden birisi (ilk üç ifade) ve bulut tabakasının tabanının havaalanından olan yüksekliğine (son üç sayısal ifade) ilişkin bilgiden oluşmaktadır.
Gust (Hamle): Rüzgâr hızındaki ani artış olarak tanımlanır.
Ortalama rüzgâr yönünün kesin olarak belirlenemediği durumlarda ortalama rüzgâr yönü bölümüne VRB (Variable) ifadesi yazılır ve değişik yönlerden esen rüzgâr olarak okunur.
B seçeneğindeki ifade yanlış bilgi içermektedir.
Soru 5
I. SPECI raporu iki METAR raporu zamanı arasında ve tam saati 20 ve 50 geçe dışında herhangi bir zamanda yayımlanmaktadır.
II. SPECI raporu, havacılık amaçlı seçilmiş özel hava raporudur.
III. SPECI raporu ile METAR raporu birbirine benzememektedir.
Yukarıdaki ifadelerden hangisi/hangileri doğrudur?
II. SPECI raporu, havacılık amaçlı seçilmiş özel hava raporudur.
III. SPECI raporu ile METAR raporu birbirine benzememektedir.
Yukarıdaki ifadelerden hangisi/hangileri doğrudur?
Seçenekler
A
Yalnız II
B
Yalnız III
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Konu ile ilgili bilgiye 154 nolu sayfadan erişebilirsiniz.
SPECI raporu iki METAR raporu zamanı arasında ve tam saati 20 ve 50 geçe dışında herhangi bir zamanda yayımlanmaktadır. SPECI raporu, havacılık amaçlı seçilmiş özel hava raporudur. SPECI raporu ile METAR raporu birbirine benzemektedir.
I ve II doğru, III yanlış ifade içermektedir.
SPECI raporu iki METAR raporu zamanı arasında ve tam saati 20 ve 50 geçe dışında herhangi bir zamanda yayımlanmaktadır. SPECI raporu, havacılık amaçlı seçilmiş özel hava raporudur. SPECI raporu ile METAR raporu birbirine benzemektedir.
I ve II doğru, III yanlış ifade içermektedir.
Soru 6
- Yer rüzgârı,
- Hâkim görüş
- Meteorolojik olay
- Bulut bilgisi
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
II ve IV
D
I, II ve III
E
I, II, III ve IV
Açıklama:
Konu ile ilgili bilgiye 155 nolu sayfadan erişebilirsiniz.
TREND tahmin raporu;
• Yer rüzgârı,
• Hâkim görüş,
• Meteorolojik olay ve
• Bulut bilgisi parametrelerine ilişkin tahminlerden oluşmaktadır.
TREND tahmin raporu;
• Yer rüzgârı,
• Hâkim görüş,
• Meteorolojik olay ve
• Bulut bilgisi parametrelerine ilişkin tahminlerden oluşmaktadır.
Soru 7
I. TREND raporları son bir saat içinde hava şartlarında meydana gelecek değişimler hakkında meteorolojistlere, hava trafik kontrolörlerine, pilotlara, operasyondan sorumlu personele ve çeşitli sektörde çalışan insanlara bilgi vermek amacıyla yayımlanmaktadır.
II. Pist iniş tahmin raporlarının raporun geçerli olduğu süre METAR veya SPECI raporlarının yayımlanma saatinden itibaren iki saattir.
III. METAR ya da SPECI raporunda yer alan yer rüzgârı, hâkim görüş, meteorolojik olay ve bulutluluk bilgisi elemanlarından biri, birkaçı ya da hepsinde beklenen düzenli ya da düzensiz değişiklikleri belirtmek amacıyla BECMG terimi kullanılmaktadır.
Yukarıdakilerden hangisi/hangileri doğrudur?
II. Pist iniş tahmin raporlarının raporun geçerli olduğu süre METAR veya SPECI raporlarının yayımlanma saatinden itibaren iki saattir.
III. METAR ya da SPECI raporunda yer alan yer rüzgârı, hâkim görüş, meteorolojik olay ve bulutluluk bilgisi elemanlarından biri, birkaçı ya da hepsinde beklenen düzenli ya da düzensiz değişiklikleri belirtmek amacıyla BECMG terimi kullanılmaktadır.
Yukarıdakilerden hangisi/hangileri doğrudur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız III
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Konu ile ilgili bilgiye 155 nolu sayfadan erişebilirsiniz.
Tüm maddeler doğru ifadeler içermektedir.
Tüm maddeler doğru ifadeler içermektedir.
Soru 8
Aşağıdaki kısaltmalardan hangisi "önemli meteoroloji olay yok" anlamını taşımaktadır?
Seçenekler
A
TEMPO
B
BECMG
C
FM
D
NSW
E
AT
Açıklama:
Konu ile ilgili bilgiye 157 nolu sayfadan erişebilirsiniz.
NSW: Önemli meteoroloji olay yok (No Significant Weather) anlamını taşımaktadır
NSW: Önemli meteoroloji olay yok (No Significant Weather) anlamını taşımaktadır
Soru 9
I. Meydan tahmini, belirli bir zaman aralığında havalanında oluşması tahmin edilen meteorolojik şartların kısa ve öz ifadesidir.
II. TAF (Terminal Aerodrome Forecast) havacılık otoriteleri tarafından belirlenen
zamanlarda rutin olarak yayımlanır.
III. Kısa süreli TAFların geçerlilik süresi 12 saatten azdır ve bu raporlar 3 saatte bir yenilenirler.
Yukarıdakilerden hangisi/hangileri doğrudur?
II. TAF (Terminal Aerodrome Forecast) havacılık otoriteleri tarafından belirlenen
zamanlarda rutin olarak yayımlanır.
III. Kısa süreli TAFların geçerlilik süresi 12 saatten azdır ve bu raporlar 3 saatte bir yenilenirler.
Yukarıdakilerden hangisi/hangileri doğrudur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız III
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Konu ile ilgili bilgiye 158 nolu sayfadan erişebilirsiniz.
Tüm maddeler doğru ifadeler içermektedir.
Tüm maddeler doğru ifadeler içermektedir.
Soru 10
I. Bir TAF raporunun geçerli olduğu süre 6 saatten az ve 30 saatten fazla olamaz.
II. TAF raporu hazırlanan havaalanının ICAO tarafından belirlenen belirteci raporun ilk ifadesidir.
III. TAF raporunda, tahmin edilen meteorolojik elemanlar; yer rüzgârı, hâkim görüş ve bulut bilgisi bölümlerinden oluşmaktadır.
IV. TAF raporunda, tahminin hazırlandığı tarih bölümünde ilk iki hane raporun hazırlandığı ayın gününü, son dört hane ise raporun hazırlandığı saat ve dakikayı UTC zaman göstericisine göre vermektedir.
Yukarıdaki ifadelerden sırası ile doğru olanlara "D" yanlış olanlara "Y" ifadesi konulduğunda, olması gereken sıralama hangi seçenekte verilmiştir?
II. TAF raporu hazırlanan havaalanının ICAO tarafından belirlenen belirteci raporun ilk ifadesidir.
III. TAF raporunda, tahmin edilen meteorolojik elemanlar; yer rüzgârı, hâkim görüş ve bulut bilgisi bölümlerinden oluşmaktadır.
IV. TAF raporunda, tahminin hazırlandığı tarih bölümünde ilk iki hane raporun hazırlandığı ayın gününü, son dört hane ise raporun hazırlandığı saat ve dakikayı UTC zaman göstericisine göre vermektedir.
Yukarıdaki ifadelerden sırası ile doğru olanlara "D" yanlış olanlara "Y" ifadesi konulduğunda, olması gereken sıralama hangi seçenekte verilmiştir?
Seçenekler
A
D-Y-D-D
B
Y-Y-D-D
C
D-D-Y-Y
D
D-Y-D-Y
E
Y-D-Y-D
Açıklama:
Konu ile ilgili bilgiye 159 nolu sayfadan erişebilirsiniz.
I, III ve IV doğru ifadeler, II ise yanlış ifade içermektedir.
I, III ve IV doğru ifadeler, II ise yanlış ifade içermektedir.
Soru 11
METAR raporları günün hangi saatlerinde yayımlanır?
Seçenekler
A
Günün ilk saati içerisinde
B
Gece 00:00 ve gündüz 12:00 saatlerinde
C
Her saat başı
D
Tam saatlerde ve buçuklarda
E
Tam saati 20 ve 50 dakika geçe
Açıklama:
METAR raporları tam saati 50 ve 20 dakika geçe yayımlanmaktadır.
Soru 12
METAR raporunun hangi havaalanına ait olduğunu gösteren yer belirtecindeki 4 harfli kod hangi organizasyon tarafından belirlenmiştir?
Seçenekler
A
ICAO
B
UTC
C
THK
D
IAO
E
NASA
Açıklama:
METAR raporunun hangi havaalanına ait olduğunu gösteren dört harften oluşan belirtec, bir ICAO (The International Civil Aviation Organization- Uluslararası Sivil Havacılık Örgütü) kodudur.
Soru 13
METAR raporunda zaman bilgisinden sonra gelen NIL ifadesi neyi anlatır?
Seçenekler
A
Yapılan gözlemin düzeltildiğini
B
Yapılan gözlemde hata olduğunu
C
Gözlem verilerinin elde edilemediğini
D
Gözlem tekrarına ihtiyaç duyulduğunu
E
Verilen bilginin kesin olmadığını
Açıklama:
METAR raporunda NIL ifadesi, raporda zaman ifadesinden sonra yer alarak yapılan gözlemlerin hiç çıkmaması durumunda kullanılır.
Örnek: METAR LTCD 201050Z NIL =
Örneğe göre NIL ifadesi, ayın 20’sinde UTC saatine göre 10.50’de yapılan METAR gözlemine ait verilerin elde edilemediğini ifade eder.
Örnek: METAR LTCD 201050Z NIL =
Örneğe göre NIL ifadesi, ayın 20’sinde UTC saatine göre 10.50’de yapılan METAR gözlemine ait verilerin elde edilemediğini ifade eder.
Soru 14
METAR raporu yer rüzgârı bölümünde yer alan, 12006G17KT bilgisi ne anlama gelir?
Seçenekler
A
Rüzgâr, ortalama1200 mil hızla 6° Güneyden esmektedir. Hamlesi 17 knot’tır.
B
Rüzgâr, ortalama 120°’den 6 knot esmektedir. Hamlesi 17 knot’tır.
C
Rüzgâr, ortalama 12°’den 6 knot esmektedir. Güneye 17° sapma vardır.
D
Rüzgâr, ortalama 06°’den 120 knot esmektedir. Sapması 17 knot’tır.
E
Rüzgâr, ortalama 06° Güneyden 120 mil hızla esmektedir. Sapması 17 knot’tır.
Açıklama:
120 değeri rüzgârın 120 dereceden estiğini, 06KT ise rüzgârın ortalama hızının 6 knot olduğunu ifade etmektedir. Yer rüzgârının ortalama hızından sonra kullanılan G harfi Gust (Hamle) kelimesinin baş harfidir. Bu harf gözlem yapılan süre içinde esen maksimum rüzgârın hızını ifade ederken kullanılır. Soruda Hamle 17 Knot'tır.
Doğru cevap B: Rüzgâr, ortalama 120°’den 6 knot esmektedir. Hamlesi 17 knot’tır.
Doğru cevap B: Rüzgâr, ortalama 120°’den 6 knot esmektedir. Hamlesi 17 knot’tır.
Soru 15
Uçak pist orta çizgisi üzerinde iken pilotun 15 feet yükseklikten pist orta çizgisini gösteren ışıkları veya yüzey işaretlerini görebildiği mesafe hangisidir?
Seçenekler
A
Hakim görüş mesafesi
B
Minimum görüş mesafesi
C
Maksimum görüş mesafesi
D
Pist görüş mesafesi
E
Optimum iniş mesafesi
Açıklama:
Uçak pist orta çizgisi üzerinde iken pilotun 15 feet yükseklikten pist orta çizgisini gösteren ışıkları veya yüzey işaretlerini görebildiği mesafeye pist görüş mesafesi (Runway Visual Range-RVR) denir.
Soru 16
METAR raporu yayımlandıktan sonra meteorolojik şartların iyileşmesi ya da kötüleşmesi sonucunda yayımlanmakta olan rapor hangisidir?
Seçenekler
A
METAR-COR
B
SPECI
C
TREND
D
TAF
E
METAR+
Açıklama:
Havacılık amaçlı seçilmiş özel hava raporu (SPECI), METAR raporu yayımlandıktan sonra meteorolojik şartların iyileşmesi ya da kötüleşmesi sonucunda yayımlanmaktadır.
Soru 17
SPECI LTXX 120735Z 15007KT 3200 PRFG BKN015 11/010 Q0985 =
Yukarıdaki SPECI raporu hangi saatte yayımlanan METAR raporunun ardından yayımlanmıştır?
Yukarıdaki SPECI raporu hangi saatte yayımlanan METAR raporunun ardından yayımlanmıştır?
Seçenekler
A
12:07 UTC
B
15:00 UTC
C
07:20 UTC
D
07:35 UTC
E
15:11 UTC
Açıklama:
SPECI raporu iki METAR raporu zamanı arasında ve tam saati 20 ve 50 geçe dışında herhangi bir zamanda yayımlanmaktadır. Çünkü METAR raporları tam saati 20 ve 50 geçe yayımlanır.
Sorudaki SPECI raporu 07:20 UTC saatindeki METAR raporu ardından yayımlanmıştır.
Sorudaki SPECI raporu 07:20 UTC saatindeki METAR raporu ardından yayımlanmıştır.
Soru 18
SPECI LTBY 150835Z 18004KT 0600 FG VV001 04/04 Q0985 =
Verilen SPECI raporundaki koyu harflerle yazılan kısım hangi bilgiyi içerir?
Verilen SPECI raporundaki koyu harflerle yazılan kısım hangi bilgiyi içerir?
Seçenekler
A
Konum bilgisi
B
Yer rüzgârı
C
Hâkim görüş
D
Sıcaklık bilgisi
E
Zaman bilgisi
Açıklama:
Raporda koyu harflerle yazılmış bilgi "Yer rüzgârı" bilgisidir.
Soru 19
METAR ya da SPECI raporlarının sonuna eklen TREND raporlarında yer almayan bilgi hangisidir?
Seçenekler
A
Konum bilgisi
B
Yer rüzgârı
C
Hâkim görüş
D
Meteorolojik olay
E
Bulut bilgisi
Açıklama:
TREND raporları son bir saat içinde hava şartlarında meydana gelecek değişimler hakkında meteorolojistlere, hava trafik kontrolörlerine, pilotlara, operasyondan sorumlu personele ve çeşitli sektörde çalışan insanlara bilgi vermek amacıyla yayımlanmaktadır ve METAR ya da SPECI raporlarının sonuna eklenir.
TREND tahmin raporu;
TREND tahmin raporu;
- Yer rüzgârı,
- Hâkim görüş,
- Meteorolojik olay ve
- Bulut bilgisi parametrelerine ilişkin tahminlerden oluşmaktadır.
Soru 20
Belirli bir zaman aralığında havalanında oluşması tahmin edilen meteorolojik şartların kısa ve öz ifadesini içeren rutin raporlar hangileridir?
Seçenekler
A
METAR
B
SPECI
C
TREND
D
TAF
E
NOSIG
Açıklama:
Meydan tahmini, belirli bir zaman aralığında havalanında oluşması tahmin edilen meteorolojik şartların kısa ve öz ifadesidir.
TAF (Terminal Aerodrome Forecast) havacılık otoriteleri tarafından belirlenen zamanlarda rutin olarak yayımlanır.
TAF (Terminal Aerodrome Forecast) havacılık otoriteleri tarafından belirlenen zamanlarda rutin olarak yayımlanır.
Soru 21
Türkiye’ de bulunan havaalanlarının yer belirteçlerinin başında hangi harfler bulunmaktadır?
Seçenekler
A
LF
B
LH
C
LR
D
LT
E
LY
Açıklama:
HAVACILIK AMAÇLI RUTİN HAVA RAPORU - METAR
“Türkiye’ de bulunan havaalanlarının yer belirteçlerinin başında “LT” harfleri bulunmaktadır.
“Türkiye’ de bulunan havaalanlarının yer belirteçlerinin başında “LT” harfleri bulunmaktadır.
Soru 22
METAR raporları ne zaman yayımlanır?
Seçenekler
A
Her yarım saatte bir
B
Tam saati 40 ve 10 dakika geçe
C
Tam saati 45 ve 15 dakika geçe
D
Tam saati 50 ve 20 dakika geçe
E
Tam ssati 55 ve 25 dakika geçe
Açıklama:
HAVACILIK AMAÇLI RUTİN HAVA RAPORU - METAR
“METAR raporları tam saati 50 ve 20 dakika geçe yayımlanmaktadır.”
“METAR raporları tam saati 50 ve 20 dakika geçe yayımlanmaktadır.”
Soru 23
METAR raporunda zaman ifadesinden sonra kullanılan ve "yapılan gözlemlerin hiç çıkmaması" durumunu anlatan kısaltma aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
COR
B
RVR
C
NIL
D
UTC
E
SCT
Açıklama:
HAVACILIK AMAÇLI RUTİN HAVA RAPORU - METAR
“NIL, ifadesi ise raporda zaman ifadesinden sonra yer alarak yapılan gözlemlerin hiç çıkmaması durumunda kullanılmaktadır.
Örnek: METAR LTCD 201050Z NIL =
Örneğe göre NIL ifadesi, ayın 20’sinde UTC saatine göre 10.50’de yapılan METAR gözlemine ait verilerin elde edilemediğini ifade etmektedir.”
“NIL, ifadesi ise raporda zaman ifadesinden sonra yer alarak yapılan gözlemlerin hiç çıkmaması durumunda kullanılmaktadır.
Örnek: METAR LTCD 201050Z NIL =
Örneğe göre NIL ifadesi, ayın 20’sinde UTC saatine göre 10.50’de yapılan METAR gözlemine ait verilerin elde edilemediğini ifade etmektedir.”
Soru 24
Aşağıdakilerden hangisi METAR raporunda “Tamamlayıcı Gruplar” içinde verilen bilgilerden biridir?
Seçenekler
A
Minimum görüş
B
Rüzgar kesmesi
C
Yer rüzgarı
D
Pist görüş mesafesi
E
Basınç bilgisi
Açıklama:
HAVACILIK AMAÇLI RUTİN HAVA RAPORU - METAR
“Uçuş faaliyetleri için önemli görülen geçmiş hava olayları ve alçak seviye rüzgâr kesmesi bilgileri tamamlayıcı bilgiler bölümünde yer almaktadır. Geçmiş Meteorolojik Olay ve Rüzgar Kesmesi bilgilerini içerir.”
“Uçuş faaliyetleri için önemli görülen geçmiş hava olayları ve alçak seviye rüzgâr kesmesi bilgileri tamamlayıcı bilgiler bölümünde yer almaktadır. Geçmiş Meteorolojik Olay ve Rüzgar Kesmesi bilgilerini içerir.”
Soru 25
METAR raporunun “yer rüzgârı” bölümünde pist yüzeyinden itibaren kaç metre yüksekliğe ait rüzgarın bilgisi verilir?
Seçenekler
A
20 metre
B
18 metre
C
15 metre
D
10 metre
E
8 metre
Açıklama:
HAVACILIK AMAÇLI RUTİN HAVA RAPORU - METAR
“Pist yüzeyinden itibaren yaklaşık 10 metre yüksekliğe ait rüzgârın, ortalama yönü ve hızını içeren bilgiler METAR raporunun yer rüzgârı bölümünde yer almaktadır.”
“Pist yüzeyinden itibaren yaklaşık 10 metre yüksekliğe ait rüzgârın, ortalama yönü ve hızını içeren bilgiler METAR raporunun yer rüzgârı bölümünde yer almaktadır.”
Soru 26
Havaalanı merkez olmak üzere yatayda sekiz ana yönde yapılan yatay görüş ölçümleri sonunda, ölçülen değerin “hakim görüş” olarak METAR raporunda yer alabilmesi için en az kaç ana yönde ölçülmüş olması gerekir?
Seçenekler
A
3
B
4
C
5
D
6
E
7
Açıklama:
HAVACILIK AMAÇLI RUTİN HAVA RAPORU - METAR
“Havaalanı yüzeyinin en az yarısında veya daha fazlasında etkili olan görüş mesafesi değerine Hâkim Görüş (Rüyet) denir. Hâkim görüş değeri saptanırken havaalanı merkez olmak üzere yatayda sekiz ana yönde yatay görüş ölçümleri yapılır. Bu görüş değerlerinden biri, sekiz ana yönün dördünde ya da daha fazlasında ölçülmüş ise bu değer hâkim görüş olarak raporda yer alır.”
“Havaalanı yüzeyinin en az yarısında veya daha fazlasında etkili olan görüş mesafesi değerine Hâkim Görüş (Rüyet) denir. Hâkim görüş değeri saptanırken havaalanı merkez olmak üzere yatayda sekiz ana yönde yatay görüş ölçümleri yapılır. Bu görüş değerlerinden biri, sekiz ana yönün dördünde ya da daha fazlasında ölçülmüş ise bu değer hâkim görüş olarak raporda yer alır.”
Soru 27
“Havacılık amaçlı seçilmiş özel hava raporu” olarak tanımlanan rapor aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
METAR
B
CAVOK
C
SPECI
D
TREND
E
TAF
Açıklama:
HAVACILIK AMAÇLI SEÇİLMİŞ ÖZEL HAVA RAPORU - SPECI
“Havacılık amaçlı seçilmiş özel hava raporu (SPECI), METAR raporu yayımlandıktan sonra meteorolojik şartların iyileşmesi ya da kötüleşmesi sonucunda yayımlanmaktadır.”
“Havacılık amaçlı seçilmiş özel hava raporu (SPECI), METAR raporu yayımlandıktan sonra meteorolojik şartların iyileşmesi ya da kötüleşmesi sonucunda yayımlanmaktadır.”
Soru 28
TREND raporlarının geçerlilik süresi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
METAR veya SPECI raporlarının yayımlanma saatinden itibaren 1 saat
B
METAR veya SPECI raporlarının yayımlanma saatinden itibaren 2 saat
C
METAR veya SPECI raporlarının yayımlanma saatinden itibaren 3 saat
D
METAR veya SPECI raporlarının yayımlanma saatinden itibaren 4 saat
E
METAR veya SPECI raporlarının yayımlanma saatinden itibaren 5 saat
Açıklama:
PİST İNİŞ TAHMİN RAPORU - TREND
“TREND raporları METAR ya da SPECI raporlarının sonuna eklenir ve raporun geçerli olduğu süre METAR veya SPECI raporlarının yayımlanma saatinden itibaren iki saattir.”
“TREND raporları METAR ya da SPECI raporlarının sonuna eklenir ve raporun geçerli olduğu süre METAR veya SPECI raporlarının yayımlanma saatinden itibaren iki saattir.”
Soru 29
2 saatlik TREND tahmin süresi içinde yer rüzgârı, hâkim görüş, meteorolojik olay ve bulutluluk bilgisi elemanlarından biri, birkaçı ya da hepsinde bir değişikliğin oluşacağı tahmin ediliyorsa, değişikliklerin “sona ermesi” durumu aşağıdakilerden hangi terim ile gösterilir?
Seçenekler
A
FM
B
FG
C
AT
D
TL
E
CB
Açıklama:
PİST İNİŞ TAHMİN RAPORU - TREND
“2 saatlik TREND tahmin süresi içinde yer rüzgârı, hâkim görüş, meteorolojik olay ve bulutluluk bilgisi elemanlarından biri, birkaçı ya da hepsinde bir değişikliğin oluşacağı tahmin ediliyorsa bu durumda BECMG ve TEMPO kısaltma terimlerinden biri kullanılır. Değişikliklerin;
• Başlangıcını FM (From),
• Sona ermesini TL (Until) ve
• Oluş zamanı AT terimleri ile belirtilir.”
“2 saatlik TREND tahmin süresi içinde yer rüzgârı, hâkim görüş, meteorolojik olay ve bulutluluk bilgisi elemanlarından biri, birkaçı ya da hepsinde bir değişikliğin oluşacağı tahmin ediliyorsa bu durumda BECMG ve TEMPO kısaltma terimlerinden biri kullanılır. Değişikliklerin;
• Başlangıcını FM (From),
• Sona ermesini TL (Until) ve
• Oluş zamanı AT terimleri ile belirtilir.”
Soru 30
Aşağıdakilerden hangisi “meydan tahmin raporu” anlamına gelmektedir?
Seçenekler
A
METAR
B
TAF
C
TREND
D
SPECI
E
CAVOK
Açıklama:
GİRİŞ
“Uçuş planlaması yapılırken yer seviyesine ve uçuş gerçekleştirilecek seviyelere ait meteorolojik bilgilere ihtiyaç duyulmaktadır. Yer safhasını ilgilendiren planlama çalışmalarında kalkış, varış ve yedek meydanlara ait METAR (Havacılık Amaçlı Rutin Hava Raporu), SPECI (Havacılık Amaçlı Seçilmiş Özel Hava Raporu), TREND (Pist İniş Tahmini) ve TAF (Meydan Tahmin) raporları kullanılmaktadır.”
“Uçuş planlaması yapılırken yer seviyesine ve uçuş gerçekleştirilecek seviyelere ait meteorolojik bilgilere ihtiyaç duyulmaktadır. Yer safhasını ilgilendiren planlama çalışmalarında kalkış, varış ve yedek meydanlara ait METAR (Havacılık Amaçlı Rutin Hava Raporu), SPECI (Havacılık Amaçlı Seçilmiş Özel Hava Raporu), TREND (Pist İniş Tahmini) ve TAF (Meydan Tahmin) raporları kullanılmaktadır.”
Soru 31
Türkiye’de bulunan havaalanlarının yer belirteçlerinin başında hangi harfler bulunmaktadır?
Seçenekler
A
LY
B
LT
C
TZS
D
TRX
E
PT
Açıklama:
Türkiye’ de bulunan havaalanlarının yer belirteçlerinin başında “LT” harfleri bulunmaktadır.
Soru 32
METAR raporlarının yayımlandığı gün ve saati belirtmek amacıyla METAR raporunda zaman grubu yer almaktadır. Buna göre aşağıda verilen raporun zaman bölümünde yer alan 281250Z ifadesindeki 28 neyi göstermektedir?


Seçenekler
A
raporun yayımlandığı aya ait günü
B
raporun yayımlandığı aya ait 15. günü
C
raporun yayımlandığı aya ait saati
D
raporun yayımlandığı aya ait Zulu saatini
E
raporun yayımlandığı aya ait dakikayı
Açıklama:
METAR raporunun yayımlandığı gün ve saati belirtmek amacıyla METAR raporunda zaman grubu yer almaktadır. METAR raporları tam saati 50 ve 20 dakika geçe yayımlanmaktadır. Şekil 6.2’yi incelediğinizde raporun zaman bölümünde 281250Z ifadesi bulunmaktadır. 28 raporun yayımlandığı aya ait günü, 12 raporun yayımlandığı saati, 50 ise dakikayı ve Z harfi ise UTC (Universal Time Coordinated) zaman göstericisini göstermektedir. Ayrıca Z harfi ZULU saati olarak okunmaktadır.
METAR raporunun yayımlandığı gün ve saati belirtmek amacıyla METAR raporunda zaman grubu yer almaktadır. METAR raporları tam saati 50 ve 20 dakika geçe yayımlanmaktadır. Şekli incelediğinizde raporun zaman bölümünde 281250Z ifadesi bulunmaktadır. 28 raporun yayımlandığı aya ait günü, 12 raporun yayımlandığı saati, 50 ise dakikayı ve Z harfi ise UTC (Universal Time Coordinated) zaman göstericisini göstermektedir. Ayrıca Z harfi ZULU saati olarak okunmaktadır.
METAR raporunun yayımlandığı gün ve saati belirtmek amacıyla METAR raporunda zaman grubu yer almaktadır. METAR raporları tam saati 50 ve 20 dakika geçe yayımlanmaktadır. Şekli incelediğinizde raporun zaman bölümünde 281250Z ifadesi bulunmaktadır. 28 raporun yayımlandığı aya ait günü, 12 raporun yayımlandığı saati, 50 ise dakikayı ve Z harfi ise UTC (Universal Time Coordinated) zaman göstericisini göstermektedir. Ayrıca Z harfi ZULU saati olarak okunmaktadır.
Soru 33
METAR raporlarının yayımlandığı gün ve saati belirtmek amacıyla METAR raporunda zaman grubu yer almaktadır. Buna göre aşağıda verilen raporun zaman bölümünde yer alan 281250Z ifadesindeki 12 neyi göstermektedir?


Seçenekler
A
raporun yayımlandığı aya ait günü
B
raporun yayımlandığı saati
C
raporun yayımlandığı dakikayı
D
raporun yayımlandığı Zulu saatini
E
raporun yayımlandığı saliseyi
Açıklama:
METAR raporunun yayımlandığı gün ve saati belirtmek amacıyla METAR raporunda zaman grubu yer almaktadır. METAR raporları tam saati 50 ve 20 dakika geçe yayımlanmaktadır. Şekli incelediğinizde raporun zaman bölümünde 281250Z ifadesi bulunmaktadır. 28 raporun yayımlandığı aya ait günü, 12 raporun yayımlandığı saati, 50 ise dakikayı ve Z harfi ise UTC (Universal Time Coordinated) zaman göstericisini göstermektedir. Ayrıca Z harfi ZULU saati olarak okunmaktadır.
Soru 34
METAR raporlarının yayımlandığı gün ve saati belirtmek amacıyla METAR raporunda zaman grubu yer almaktadır. Buna göre aşağıda verilen raporun zaman bölümünde yer alan 281250Z ifadesindeki 50 neyi göstermektedir?

Seçenekler
A
raporun yayımlandığı aya ait günü
B
raporun yayımlandığı saati
C
raporun yayımlandığı saniyeyi
D
raporun yayımlandığı dakikayı
E
UTC (Universal Time Coordinated) zaman göstericisini
Açıklama:
METAR raporunun yayımlandığı gün ve saati belirtmek amacıyla METAR raporunda zaman grubu yer almaktadır. METAR raporları tam saati 50 ve 20 dakika geçe yayımlanmaktadır. Şekil 6.2’yi incelediğinizde raporun zaman bölümünde 281250Z ifadesi bulunmaktadır. 28 raporun yayımlandığı aya ait günü, 12 raporun yayımlandığı saati, 50 ise dakikayı ve Z harfi ise UTC (Universal Time Coordinated) zaman göstericisini göstermektedir. Ayrıca Z harfi ZULU saati olarak okunmaktadır.
METAR raporunun yayımlandığı gün ve saati belirtmek amacıyla METAR raporunda zaman grubu yer almaktadır. METAR raporları tam saati 50 ve 20 dakika geçe yayımlanmaktadır. Şekli incelediğinizde raporun zaman bölümünde 281250Z ifadesi bulunmaktadır. 28 raporun yayımlandığı aya ait günü, 12 raporun yayımlandığı saati, 50 ise dakikayı ve Z harfi ise UTC (Universal Time Coordinated) zaman göstericisini göstermektedir. Ayrıca Z harfi ZULU saati olarak okunmaktadır.
METAR raporunun yayımlandığı gün ve saati belirtmek amacıyla METAR raporunda zaman grubu yer almaktadır. METAR raporları tam saati 50 ve 20 dakika geçe yayımlanmaktadır. Şekli incelediğinizde raporun zaman bölümünde 281250Z ifadesi bulunmaktadır. 28 raporun yayımlandığı aya ait günü, 12 raporun yayımlandığı saati, 50 ise dakikayı ve Z harfi ise UTC (Universal Time Coordinated) zaman göstericisini göstermektedir. Ayrıca Z harfi ZULU saati olarak okunmaktadır.
Soru 35
METAR raporunun yer rüzgârı bölümünde 12008KT olarak kodlanmış bir raporda 120 değeri neyi ifade eder?
Seçenekler
A
rüzgârın 120⁰’den estiğini
B
rüzgârın hızının 12 knot olduğunu
C
ölçüm saatinin 12 olduğunu
D
ölçümün ayın 12. günü yapıldığını
E
rüzgârın 12⁰’den estiğini
Açıklama:
120 değeri rüzgârın 120⁰’den estiğini, 08KT ise rüzgârın ortalama hızının 8 knot olduğunu ifade etmektedir.
Soru 36
METAR raporunun yer rüzgârı bölümünde 12008KT olarak kodlanmış bir raporda 08KT değeri neyi ifade eder?
Seçenekler
A
rüzgârın ortalama hızının 8 knot olduğunu
B
rüzgârın 08 dereceden estiğini
C
rüzgârın ortalama hızının 80 knot olduğunu
D
rüzgârın ölçüm alanının 8 kilometre olduğunu
E
rüzgârın ölçümünün ayın 8. günü yapıldığını
Açıklama:
120 değeri rüzgârın 120⁰’den estiğini, 08KT ise rüzgârın ortalama hızının 8 knot olduğunu ifade etmektedir.
Soru 37
11005G17KT örneğine göre rüzgâr, ortalama olarak 110°’den 5 knot esmektedir. Hamlesi kaç knot’tur?
Seçenekler
A
110
B
50
C
G17
D
17
E
11
Açıklama:
Örnek: 11005G17KT Örneğe göre rüzgâr, ortalama olarak 110°’den 5 knot esmektedir. Hamlesi ise 17 knot’tır.
Soru 38
11005G17KT örneğine göre rüzgâr sırasıyla kaç dereceden ve kaç knot esmektedir?
Seçenekler
A
110/5
B
110/17
C
1100/17
D
05/17
E
05/1100
Açıklama:
Örnek: 11005G17KT
Örneğe göre rüzgâr, ortalama olarak 110°’den 5 knot esmektedir. Hamlesi ise 17 knot’tır.
Örneğe göre rüzgâr, ortalama olarak 110°’den 5 knot esmektedir. Hamlesi ise 17 knot’tır.
Soru 39
12008G12KT örneğine göre rüzgâr hamlesi kaç knot'tur?
Seçenekler
A
120
B
8
C
12
D
24
E
008
Açıklama:
Örnek:12008G12KT
Örneğe göre rüzgâr, ortalama olarak 120°’den 8 knot esmektedir. Hamlesi ise 12 knot’tır.
Örneğe göre rüzgâr, ortalama olarak 120°’den 8 knot esmektedir. Hamlesi ise 12 knot’tır.
Soru 40
14003G12KT örneğine göre rüzgâr kaç dereceden ve kaç knot esmektedir?
Seçenekler
A
140/3
B
1400/3
C
Güneyden/12
D
140/12
E
120/7
Açıklama:
Örnek:14003G12KT
Örneğe göre rüzgâr, ortalama olarak 140°’den 3 knot esmektedir. Hamlesi ise 12 knot’tır.
Örneğe göre rüzgâr, ortalama olarak 140°’den 3 knot esmektedir. Hamlesi ise 12 knot’tır.
Ünite 7
Soru 1
Aşağıdakilerden hangisi ülkemizde yer alan meteoroloji gözlem ofislerinin bulunduğu şehirlere bir örnektir?
Seçenekler
A
Ankara
B
İzmir
C
Antalya
D
Samsun
E
Adana
Açıklama:
Ülkemizde iki adet meteoroloji gözlem ofisi bulunmaktadır. Bunlar;
• Ankara / Esenboğa
• İstanbul / İstanbul Meteoroloji Gözlem Ofisidir.
• Ankara / Esenboğa
• İstanbul / İstanbul Meteoroloji Gözlem Ofisidir.
Soru 2
Aşağıdakilerden hangisi hava trafiğini olumsuz yönde etkileyen bir faktördür?
Seçenekler
A
Buzlanma
B
Nem oranı
C
Saat farkı
D
Rota
E
Uçak modeli
Açıklama:
Hava trafiği; oraj, buzlanma, türbülans gibi hava olaylarından olumsuz yönde etkilemektedir.
Soru 3
"Rüzgâr hızının aniden en az 16 knot artarak, 22 knot veya daha fazla
bir değere ulaşması ve bunun en az bir dakika devam etmesi durumudur."
Yukarıda verilen tanım aşağıdakilerden hangisini açıklamaktadır?
bir değere ulaşması ve bunun en az bir dakika devam etmesi durumudur."
Yukarıda verilen tanım aşağıdakilerden hangisini açıklamaktadır?
Seçenekler
A
Squall
B
İhbar
C
SIGMET
D
AIRMET
E
GAMET
Açıklama:
Squall: Rüzgâr hızının aniden en az 16 knot artarak, 22 knot veya daha fazla
bir değere ulaşması ve bunun en az bir dakika devam etmesi durumudur.
bir değere ulaşması ve bunun en az bir dakika devam etmesi durumudur.
Soru 4
Bir SIGMET mesajı ne kadar uzunluktadır?
Seçenekler
A
İki satır
B
Üç satır
C
Dört satır
D
Beş satır
E
Altı satır
Açıklama:
Bir SIGMET mesajı iki satırdan oluşmaktadır.
Soru 5
"OBSC TS" kısaltma terimi aşağıdaki meteorolojik olaylardan hangisine aittir?
Seçenekler
A
Örtülü Oraj
B
Gizli Oraj
C
Yoğun Oraj
D
Kararsızlık Hattı Orajı
E
Dolu ile Birlikte Oraj
Açıklama:
Örtülü Oraj=OBSC TS
Soru 6
"Oraj, CB ve TCU bulutların aralarındaki boşluğun çok az veya hiç olmaması
durumudur."
Yukarıda verilen durumu gösteren kısaltma aşağıdakilerden hangisidir?
durumudur."
Yukarıda verilen durumu gösteren kısaltma aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
FRQ
B
OBSC
C
EMBD
D
SQL
E
SEV ICE
Açıklama:
FRQ : Oraj, CB ve TCU bulutların aralarındaki boşluğun çok az veya hiç olmaması
durumudur.
durumudur.
Soru 7
Aşağıdakilerden hangisi AIRMET mesajının birinci satırında yer alan bilgilerden biri değildir?
Seçenekler
A
Mesajı hazırlanan FIR’ın yer belirteci
B
Hizmet sağlayan birimin yer belirteci
C
Mesaj belirticisi
D
Mesaj sıra numarası
E
Mesajın periyodu
Açıklama:
AIRMET mesajının birinci satırı; hizmet sağlayan birimin yer belirteci, mesaj belirticisi, mesaj sıra numarası, mesajın periyodu ve mesajı hazırlayan meteoroloji gözetleme ofisinin yer belirtecinden meydana gelmektedir.
Soru 8
• Mesajın yayımlanmasına neden olan meteorolojik olay,
• Meteorolojik olayın tahmin mi gözlem mi
olduğu,
• Meteorolojik olayın konumu,
• Meteorolojik olayın hareket yönü (ve hızı),
• Meteorolojik olayın şiddeti bilgileri
Yukarıda verilen bilgileri içeren seçenek aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?
• Meteorolojik olayın tahmin mi gözlem mi
olduğu,
• Meteorolojik olayın konumu,
• Meteorolojik olayın hareket yönü (ve hızı),
• Meteorolojik olayın şiddeti bilgileri
Yukarıda verilen bilgileri içeren seçenek aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?
Seçenekler
A
Mesaj metni
B
Mesajın periyodu
C
Mesaj sıra numarası
D
Mesajın belirticisi
E
Mesajı Hazırlanan FIR’ın Yer Belirteci
Açıklama:
SIGMET mesaj metni, mesajın yayımlanmasına neden olan meteorolojik olay ve olaya ilişkin tanımlayıcı bilgilerden oluşmaktadır. Buna göre bir SIGMET mesaj metni,
• Mesajın yayımlanmasına neden olan meteorolojik olay,
• Meteorolojik olayın tahmin mi gözlem mi
olduğu,
• Meteorolojik olayın konumu,
• Meteorolojik olayın hareket yönü (ve hızı),
• Meteorolojik olayın şiddeti bilgilerinden
oluşmaktadır.
• Mesajın yayımlanmasına neden olan meteorolojik olay,
• Meteorolojik olayın tahmin mi gözlem mi
olduğu,
• Meteorolojik olayın konumu,
• Meteorolojik olayın hareket yönü (ve hızı),
• Meteorolojik olayın şiddeti bilgilerinden
oluşmaktadır.
Soru 9
"SEV ICE (FZRA)" kısaltma terimi aşağıdaki durumlardan hangisini açıklamaktadır?
Seçenekler
A
Donan Yağmura Bağlı Şiddetli Buzlanma
B
Şiddetli Buzlanma
C
Örtülü Oraj
D
Gizli Oraj
E
Yoğun Oraj
Açıklama:
Donan Yağmura Bağlı Şiddetli Buzlanma = SEV ICE (FZRA)
Soru 10
Oraj, CB ve TCU bulutlarının belli bir hat boyunca aralarında boşluğun çok
az ya da hiç olmadan sıralanması durumu aşağıdaki kısaltma terimlerinden hangisiyle ifade edilmektedir?
az ya da hiç olmadan sıralanması durumu aşağıdaki kısaltma terimlerinden hangisiyle ifade edilmektedir?
Seçenekler
A
SQL
B
FRQ
C
EMBD
D
OBSC
E
HVY SS
Açıklama:
SQL :Oraj, CB ve TCU bulutlarının belli bir hat boyunca aralarında boşluğun çok
az ya da hiç olmadan sıralanması durumudur.
az ya da hiç olmadan sıralanması durumudur.
Soru 11
Rüzgâr hızının aniden en az 16 knot artarak 22 knot veya daha fazla bir değere ulaşması ve bunun en az bir dakika devam etmesi durumunu ifade eden meteorolojik olay aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Squall
B
Kırağı
C
Oraj
D
Dolu
E
Hamle
Açıklama:
Squall, rüzgâr hızının aniden en az 16 knot artarak 22 knot veya daha fazla bir değere ulaşması ve bunun en az bir dakika devam etmesi durumudur.
Soru 12
Havacılık operasyonlarının yapıldığı sahalarda uçuş emniyet ve güvenliğini etkileyecek meteorolojik olayların oluşumunu veya oluşumunun beklenmesi durumunda yayınlanan ve meteorolojik olayın konumunu, hızını, şiddetini belirten uyarı niteliğine sahip mesajlar aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
AIRMET
B
LTBB
C
GAMET
D
ICAO
E
SIGMET
Açıklama:
Havacılık operasyonlarının yapıldığı sahalarda uçuş emniyet ve güvenliğini etkileyecek meteorolojik olayların oluşumunu veya oluşumunun beklenmesi durumunda uyarı niteliğine sahip SIGMET mesajları yayınlanmaktadır. Bu mesajlarla uçuş sahası içinde meydana gelecek ya da oluşması beklenen meteorolojik olayın konumu, hızı, şiddeti UTC zamanına bağlı olarak belirtilir.
Soru 13
Aşağıdakilerden hangisi SIGMET mesajının ikinci satırında yer alan bilgilerden biridir?
Seçenekler
A
Mesaj belirticisi
B
Mesaj süresi
C
Mesaj metni
D
Mesaj periyodu
E
Mesaj sıra numarası
Açıklama:
SIGMET mesajının ikinci satırı; mesajı hazırlanan uçuş sahasının yer belirteci ve mesaj metninden oluşmaktadır.
Soru 14
SIGMET mesajında “OBSC TSGR” kısaltmasının kullanıldığı meteorolojik durum aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Dolu ile birlikte oraj
B
Kuvvetli toz fırtınası
C
Şiddetli dağ dalgası
D
Kararsızlık hattı orajı
E
Kuvvetli kum fırtınası
Açıklama:
SIGMET mesajında “OBSC TSGR” kısaltmasının kullanıldığı meteorolojik durum “Dolu ile birlikte oraj”dır.
Soru 15
SIGMET mesajında “Kuvvetli kum fırtınası” meteorolojik durumunu ifade eden kısaltma aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
EMBD TS
B
HVY DS
C
SEV ICE
D
SQL TS
E
HVY SS
Açıklama:
SIGMET mesajında “Kuvvetli kum fırtınası” meteorolojik durumunu ifade eden kısaltma “HVY SS”dir.
Soru 16
SIGMET mesajında “FRQ TS” kısaltmasının kullanıldığı meteorolojik durum aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Volkanik kül
B
Yoğun oraj
C
Dağ dalgası
D
Tropikal siklon
E
Radyoaktif bulut
Açıklama:
SIGMET mesajında “FRQ TS” kısaltmasının kullanıldığı meteorolojik durum “Yoğun oraj”dır.
Soru 17
FL150 altındaki uçuş faaliyetlerine meteorolojik bilgi desteği sağlamak amacıyla yayınlanan ve meteorolojik olayın durumunu ve gelişimini zaman ve konuma bağlı olarak ifade eden mesajlar aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
SIGMET
B
ICAO
C
AIRMET
D
LTBB
E
GAMET
Açıklama:
FL150 altındaki uçuş faaliyetlerine meteorolojik bilgi desteği sağlamak amacıyla AIRMET mesajları yayınlanmaktadır. AIRMET mesajları, meteorolojik olayın durumunu ve gelişimini zaman ve konuma bağlı olarak anlatan ifadelerdir.
Soru 18
AIRMET mesajında “Münferit kümülonimbus bulutu” meteorolojik olayını ifade eden kısaltma aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
MOD TURB
B
ISOL CB
C
OVC CLD
D
MT OBSC
E
OCNL TS
Açıklama:
AIRMET mesajında “Münferit kümülonimbus bulutu” meteorolojik olayını ifade eden kısaltma “ISOL CB”dir.
Soru 19
AIRMET mesajında “SFC VIS” kısaltmasının kullanıldığı meteorolojik olay aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Parçalı çok alçak bulut
B
Dikine gelişimli kümülüs
C
Orta şiddette dağ dalgası
D
Yer seviyesindeki görüş
E
Yoğun kubbeleşmiş kümülüs
Açıklama:
AIRMET mesajında “SFC VIS” kısaltmasının kullanıldığı meteorolojik olay “Yer seviyesindeki görüş”tür.
Soru 20
Aşağıdakilerden hangisi GAMET hava tahminlerinde SECN I bölümünde yer alır?
Seçenekler
A
Volkanik aktiviteler
B
Denizin durumu
C
Donma seviyesi
D
Dağ dalgası
E
Basınç merkezi
Açıklama:
“Dağ dalgası”, GAMET hava tahminlerinde SECN I bölümünde yer alır.
Soru 21
Uçağın uçuşu sırasında karşılaşabileceği olumsuz etkiye sahip olan meteorolojik olaylara karşı uyarı (ihbar) mesajlarına ne ad verilir?
Seçenekler
A
GAMET Mesajı
B
SIGMET Mesajı
C
Meydan İhbarları
D
AIRMET Mesajı
E
METAR
Açıklama:
MEYDAN İHBARLARI (UYARILARI)
SIGMET mesajları, uçağın uçuşu sırasında karşılaşabileceği olumsuz etkiye sahip olan meteorolojik olaylara karşı uyarı (ihbar) mesajlarıdır.
Doğru cevap B şıkkıdır
SIGMET mesajları, uçağın uçuşu sırasında karşılaşabileceği olumsuz etkiye sahip olan meteorolojik olaylara karşı uyarı (ihbar) mesajlarıdır.
Doğru cevap B şıkkıdır
Soru 22
Alçak seviye uçuşlarının (15.000 feet altındaki) planlanması sırasında kullanılan raporlara ne ad verilir?
Seçenekler
A
GAMET Mesajı
B
SIGMET Mesajı
C
Meydan İhbarları
D
AIRMET Mesajı
E
METAR
Açıklama:
MEYDAN İHBARLARI (UYARILARI)
AIRMET mesajları, alçak seviye uçuşlarının (15.000 feet altındaki) planlanması sırasında kullanılan raporlardır.
Doğru cevap D şıkkıdır.
AIRMET mesajları, alçak seviye uçuşlarının (15.000 feet altındaki) planlanması sırasında kullanılan raporlardır.
Doğru cevap D şıkkıdır.
Soru 23
Rüzgâr hızının aniden en az 16 knot artarak, 22 knot veya daha fazla bir değere ulaşması ve bunun en az bir dakika devam etmesi durumuna ne ad verilir?
Seçenekler
A
Squall
B
SIGMET
C
AIRMET
D
FL150
E
UTC
Açıklama:
MEYDAN İHBARLARI (UYARILARI)
Squall: Rüzgâr hızının aniden en az 16 knot artarak, 22 knot veya daha fazla bir değere ulaşması ve bunun en az bir dakika devam etmesi durumudur.
Doğru cevap A şıkkıdır
Squall: Rüzgâr hızının aniden en az 16 knot artarak, 22 knot veya daha fazla bir değere ulaşması ve bunun en az bir dakika devam etmesi durumudur.
Doğru cevap A şıkkıdır
Soru 24
SIGMET Mesajı içerğinin ikinci satırında hangi bilgiler yer alır?
Seçenekler
A
Mesajı Hazırlanan FIR’ın Yer Belirteci
B
Hizmet Sağlayan Birimin Yer Belirteci
C
Mesaj Belerticisi
D
Mesaj Sıra Numarası
E
Mesajın Periyodu
Açıklama:
SIGMET MESAJLARI


Soru 25
SİGMET mesajlarının hazırlanmasında kullanılan Kısaltma terimi ‘’EMBD TS’’ olan meteorolojik olay aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Gizli Oraj
B
Yoğun Oraj
C
Kararsızlık Hattı Orajı
D
Kuvvetli kum fırtınası
E
Şiddetli dağ dalgaları
Açıklama:
SIGMET MESAJLARI SIGMET Mesajının İkinci Satırı 
Doğru cevap A şıkkıdır

Doğru cevap A şıkkıdır
Soru 26
SİGMET mesajlarının hazırlanmasında kullanılan Kısaltma terimi ‘’ SEV MTW’’ olan meteorolojik olay aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Gizli Oraj
B
Yoğun Oraj
C
Kararsızlık Hattı Orajı
D
Kuvvetli kum fırtınası
E
Şiddetli dağ dalgaları
Açıklama:
SIGMET MESAJLARI SIGMET Mesajının İkinci Satırı
Doğru cevap E şıkkıdır.
Doğru cevap E şıkkıdır.Soru 27
SİGMET mesajlarının hazırlanmasında kullanılan Kısaltma terimi ‘’ HVY SS ’ olan meteorolojik olay aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Gizli Oraj
B
Yoğun Oraj
C
Kararsızlık Hattı Orajı
D
Kuvvetli kum fırtınası
E
Şiddetli dağ dalgaları
Açıklama:
SIGMET MESAJLARI SIGMET Mesajının İkinci Satırı
Doğru cevap D şıkkıdır
Doğru cevap D şıkkıdırSoru 28
SİGMET mesajlarının hazırlanmasında kullanılan Kısaltma terimi ‘’ EMBD TSGR’’ olan meteorolojik olay aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Gizli Oraj
B
Yoğun Oraj
C
Dolu ile birlikte gizli Oraj
D
Kararsızlık Hattı Orajı
E
Şiddetli dağ dalgalar
Açıklama:
SIGMET MESAJLARI SIGMET Mesajının İkinci Satırı

Doğru cevap C şıkkıdır

Doğru cevap C şıkkıdır
Soru 29
SİGMET mesajlarının hazırlanmasında kullanılan Kısaltma terimi ‘’SQL TS’’ olan meteorolojik olay aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Gizli Oraj
B
Yoğun Oraj
C
Kararsızlık Hattı Orajı
D
Kuvvetli kum fırtınası
E
Şiddetli dağ dalgaları
Açıklama:
SIGMET MESAJLARI SIGMET Mesajının İkinci Satırı
Doğru cevap C şıkkıdır
Doğru cevap C şıkkıdırSoru 30
SİGMET mesajlarının hazırlanmasında kullanılan Kısaltma terimi ‘’SEV TURB’’ olan meteorolojik olay aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Gizli Oraj
B
Şiddetli Türbülans
C
Kararsızlık Hattı Orajı
D
Kuvvetli kum fırtınası
E
Şiddetli dağ dalgaları
Açıklama:
SIGMET MESAJLARI SIGMET Mesajının İkinci Satırı
Doğru cevap B şıkkıdır
Doğru cevap B şıkkıdırSoru 31
“Rüzgâr hızının aniden en az 16 knot artarak, 22 knot veya daha fazla bir değere ulaşması ve bunun en az bir dakika devam etmesi durumu” aşağıdakilerden hangisi olarak tanımlanır?
Seçenekler
A
Oraj
B
Tropikal fırtına
C
Squall
D
Hamle
E
Kuvvetli rüzgâr
Açıklama:
MEYDAN İHBARLARI (UYARILARI)
“Squall: Rüzgâr hızının aniden en az 16 knot artarak, 22 knot veya daha fazla bir değere ulaşması ve bunun en az bir dakika devam etmesi durumudur (2018, Havacılık Meteoroojisi.).”
“Squall: Rüzgâr hızının aniden en az 16 knot artarak, 22 knot veya daha fazla bir değere ulaşması ve bunun en az bir dakika devam etmesi durumudur (2018, Havacılık Meteoroojisi.).”
Soru 32
Aşağıdakilerden hangisi “Meydan İhbarları” için söylenemez?
Seçenekler
A
00.0 UTC ve 23.59 UTC arasını kapsayan süre boyunca hazırlanır
B
Alçak seviye uçuşlarının (15.000 feet altındaki) planlanması sırasında kullanılır
C
Sıra numarası verilir
D
Havaalanı sınırları için hazırlanır
E
Meteoroloji Genel Müdürlüğü'nün Hazerfen web sayfasından ulaşılır
Açıklama:
MEYDAN İHBARLARI (UYARILARI)
“Meydan ihbarları, 00.00 UTC’den 23.59 UTC arasını kapsayan süre boyunca sıra numarası verilerek ve havaalanı sınırları için hazırlanmaktadır. Hazırlanan ihbarlara Meteoroloji Genel Müdürlüğünün Hazerfen web sayfasından ulaşılmaktadır.”
“Meydan ihbarları, 00.00 UTC’den 23.59 UTC arasını kapsayan süre boyunca sıra numarası verilerek ve havaalanı sınırları için hazırlanmaktadır. Hazırlanan ihbarlara Meteoroloji Genel Müdürlüğünün Hazerfen web sayfasından ulaşılmaktadır.”
Soru 33
SIGMET mesajlarının genel olarak kabul edilen geçerlilik süresi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
24 saatten az
B
12 saatten az
C
6 saatten az
D
4 saatten az
E
2 satten az
Açıklama:
SIGMET MESAJLARI
“SIGMET mesajları 00.00 UTC’den başlamak üzere 24 saat boyunca sıra numarası verilerek hazırlanmaktadır. Genellikle mesajın geçerli olduğu süre yayımlandığı süreden itibaren 4 saatten azdır.”
“SIGMET mesajları 00.00 UTC’den başlamak üzere 24 saat boyunca sıra numarası verilerek hazırlanmaktadır. Genellikle mesajın geçerli olduğu süre yayımlandığı süreden itibaren 4 saatten azdır.”
Soru 34
Ülkemizde kaç adet meteoroloji gözlem ofisi bulunmaktadır?
Seçenekler
A
2
B
3
C
4
D
5
E
6
Açıklama:
SIGMET MESAJLARI
“Uçuş bilgi sahasına (FIR- Flight Information Region) meteorolojik bilgi hizmetini Meteoroloji Gözlem Ofisleri (Meteorology Watch Office) vermektedir. Ayrıca bu ofisler SIGMET mesajlarını da hazırlayıp yayımlamaktadırlar. Ülkemizde iki adet meteoroloji gözlem ofisi bulunmaktadır. Bunlar;
• Ankara / Esenboğa
• İstanbul / İstanbul Meteoroloji Gözlem Ofisidir.”
“Uçuş bilgi sahasına (FIR- Flight Information Region) meteorolojik bilgi hizmetini Meteoroloji Gözlem Ofisleri (Meteorology Watch Office) vermektedir. Ayrıca bu ofisler SIGMET mesajlarını da hazırlayıp yayımlamaktadırlar. Ülkemizde iki adet meteoroloji gözlem ofisi bulunmaktadır. Bunlar;
• Ankara / Esenboğa
• İstanbul / İstanbul Meteoroloji Gözlem Ofisidir.”
Soru 35
Aşağıdakilerden hangisi SIGMET mesaj içeriğinde yer alan bilgilerden biri değildir?
Seçenekler
A
Hizmet sağlayan birimin yer belirteci
B
Mesajın periyodu
C
Tahminin ait olduğu uçuş seviyesi
D
Mesajı hazırlanan FIR’ın yer belirteci
E
Mesaj sıra numarası
Açıklama:
SIGMET MESAJLARI
"SIGMET mesaj metni 1. Satır;
• Hizmet Sağlayan
Birimin Yer Belirteci
• Mesaj Belerticisi
• Mesaj Sıra Numarası
• Mesajın Periyodu
• Mesajı Hazırlayan
Meteoroloji Gözetleme
OfisininYer Belirteci
2. Satır;
• Mesajı Hazırlanan
FIR’ın Yer Belirteci
• Mesaj Metni.”
"SIGMET mesaj metni 1. Satır;
• Hizmet Sağlayan
Birimin Yer Belirteci
• Mesaj Belerticisi
• Mesaj Sıra Numarası
• Mesajın Periyodu
• Mesajı Hazırlayan
Meteoroloji Gözetleme
OfisininYer Belirteci
2. Satır;
• Mesajı Hazırlanan
FIR’ın Yer Belirteci
• Mesaj Metni.”
Soru 36
SIGMET mesajlarında “Oraj, CB ve TCU bulutlarının bulut tabakaları arasında gizlenmesi ve tam görülememesi” durumu aşağıdakilerden hangisiyle gösterilir?
Seçenekler
A
SEV MTW
B
OBSC
C
EMBD
D
FRQ
E
SQL
Açıklama:
SIGMET MESAJLARI
“EMBD : Oraj, CB ve TCU bulutlarının bulut tabakaları arasında gizlenmesi ve tam görülememesi durumudur.”
“EMBD : Oraj, CB ve TCU bulutlarının bulut tabakaları arasında gizlenmesi ve tam görülememesi durumudur.”
Soru 37
AIRMET (Airmen’s Meteorological Information) mesajları hangi seviyedeki uçuş faaliyetlerine destek sağlamak üzere hazırlanır?
Seçenekler
A
30.000 feet altı
B
25.000 feet altı
C
15.000 feet altı
D
10.000 feet altı
E
5.000 feet altı
Açıklama:
AIRMET MESAJLARI
“15.000 feet’in (FL150) altındaki uçuş faaliyetlerine meteorolojik bilgi desteği sağlamak amacıyla AIRMET (Airmen’s Meteorological Information) mesajları yayımlanmaktadır.”
“15.000 feet’in (FL150) altındaki uçuş faaliyetlerine meteorolojik bilgi desteği sağlamak amacıyla AIRMET (Airmen’s Meteorological Information) mesajları yayımlanmaktadır.”
Soru 38
AIRMET mesajlarında “Yer Rüzgârı” aşağıdaki kısaltmalardan hangisi ile gösterilmektedir?
Seçenekler
A
SFC WSPD
B
BKN CLD
C
ISOL CB
D
FRQ CB
E
OCNL TSGR
Açıklama:
AIRMET MESAJLARI
“Yer Rüzgârı için kullanılan kısaltma terimi SFC WSPD (+ Rüzgâr hızı ve birimi). Geniş bir alan üzerinde, yer rüzgâr hızının 30 knot ve üzerinde olması
Örnek: SFC WSPD 35KT, SFC WSPD ABV 30KT.”
“Yer Rüzgârı için kullanılan kısaltma terimi SFC WSPD (+ Rüzgâr hızı ve birimi). Geniş bir alan üzerinde, yer rüzgâr hızının 30 knot ve üzerinde olması
Örnek: SFC WSPD 35KT, SFC WSPD ABV 30KT.”
Soru 39
GAMET saha tahminlerinin geçerlilik süresi ne kadardır?
Seçenekler
A
2 saat
B
4 saat
C
6 saat
D
8 saat
E
10 saat
Açıklama:
GAMET - SAHA TAHMİNLERİ
“GAMET saha tahminlerinin geçerlilik süresi 6 saattir.”
“GAMET saha tahminlerinin geçerlilik süresi 6 saattir.”
Soru 40
Aşağıdakilerden hangisi GAMET saha raporunun “SECN II” bölümünde yer alır?
Seçenekler
A
Yer rüzgârı
B
Dağ veya dağların görülmesini engelleyen durumlar
C
Yer görüş mesafesi
D
Türbülans
E
Basınç merkezleri ve cephesel sistemler
Açıklama:
GAMET - SAHA TAHMİNLERİ
“SECN II ifadesi ile başlayan bölümde; basınç merkezleri ve cephesel sistemler, yüksek seviye rüzgârları ve sıcaklıkları, bulutluluk durumu, donma seviyesi, tahmin edilen QNH değeri, deniz yüzey sıcaklığı ve denizin durumu, volkanik aktivite bilgilerinden oluşmaktadır.”
“SECN II ifadesi ile başlayan bölümde; basınç merkezleri ve cephesel sistemler, yüksek seviye rüzgârları ve sıcaklıkları, bulutluluk durumu, donma seviyesi, tahmin edilen QNH değeri, deniz yüzey sıcaklığı ve denizin durumu, volkanik aktivite bilgilerinden oluşmaktadır.”
Ünite 8
Soru 1
Prognostik kartları hazırlayan ve tahmin merkezleri aşağıdakilerden hangileridir?
Seçenekler
A
Amerika-Rusya
B
Amerika-İngiltere
C
İngiltere-Japonya
D
Çin- Amerika
E
Fransa-İspanya
Açıklama:
Yoğunlaşma, Buharlaşma ve Gizli Isı
Prognostik kartlar, Dünya Saha Tahmin Merkezleri (WAFC: World Area Forecast Center) tarafından hazırlanmaktadır. Dünyada bu görevi yerine getiren iki tane tahmin merkezi bulunmaktadır. Bu merkezlerden biri Amerika’da Washington’da ve diğeri ise İngiltere’de Londra’dadır.
Prognostik kartlar, Dünya Saha Tahmin Merkezleri (WAFC: World Area Forecast Center) tarafından hazırlanmaktadır. Dünyada bu görevi yerine getiren iki tane tahmin merkezi bulunmaktadır. Bu merkezlerden biri Amerika’da Washington’da ve diğeri ise İngiltere’de Londra’dadır.
Soru 2
Prognostik yer kartında kullanılan yukarıdaki şeklin anlamı aşağıdakilerden hanginde doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
Oklüzyon cephe
B
hPa cinsinden izobar değeri
C
Sıcak cephe
D
İstasyoner cephe
E
Alçak basınç merkezi
Açıklama:
Doymuş Hava ve Yoğunlaşma


Soru 3

Yukarıda yer alan ve önemli hava olayları kartlarında yer alan meteorolojik parametre ve olaylar için kullanılan sembolün anlamı aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak açıklanmıştır?
Seçenekler
A
Oklüzyon cephe
B
Orta kuvvette buzlanma
C
Yüksek tropopoz
D
Şiddetli türbülans
E
Tropikal fırtına
Açıklama:
Atmosferik Kararlılık


Soru 4
I. 700 hPa
II. 600 hPa
III. 500 hPa
IV. 400 hPa
V. 300 hPa
Atmosferde belirlenmiş bazı basınçların görüldüğü yükseklik; sabit seviye olarak belirlenmiştir.Yukarıdakilerden hangilerinde bu seviyeler doğru olarak verilmiştir?
II. 600 hPa
III. 500 hPa
IV. 400 hPa
V. 300 hPa
Atmosferde belirlenmiş bazı basınçların görüldüğü yükseklik; sabit seviye olarak belirlenmiştir.Yukarıdakilerden hangilerinde bu seviyeler doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
I-II-III
B
II-III-IV
C
III-IV-V
D
II-IV-V
E
I-III-V
Açıklama:
Atmosferik Kararlılık
Atmosferde belirlenmiş bazı basınçların görüldüğü yükseklik; sabit seviye olarak belirlenmiştir. Bu seviyeler; yer, 850 hPa, 700 hPa, 500 hPa ve 300 hPa atmosferik sabit seviyeleridir. Bu seviyelere ait çizilen haritalara da sabit seviye basınç haritaları denilmektedir.
Atmosferde belirlenmiş bazı basınçların görüldüğü yükseklik; sabit seviye olarak belirlenmiştir. Bu seviyeler; yer, 850 hPa, 700 hPa, 500 hPa ve 300 hPa atmosferik sabit seviyeleridir. Bu seviyelere ait çizilen haritalara da sabit seviye basınç haritaları denilmektedir.
Soru 5
Yer kartında eşit basınç değerlerine sahip noktaları birleştiren ve alçak ve yüksek basınç merkezleri belirlenmesini sağlayan eğriler aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
GMT
B
FL
C
UTC
D
İzobar
E
Sektör
Açıklama:
Mutlak Kararlı Atmosfer
Yer kartında eşit basınç değerlerine sahip noktaları birleştiren eğriler vardır. Bu eğrilere izobar adı verilmektedir. İzobar değerlerine göre alçak ve yüksek basınç merkezleri belirlenir.
Yer kartında eşit basınç değerlerine sahip noktaları birleştiren eğriler vardır. Bu eğrilere izobar adı verilmektedir. İzobar değerlerine göre alçak ve yüksek basınç merkezleri belirlenir.
Soru 6
Havanın tamamen doymuş hâle gelmesi için düşmesi gereken, çiy noktası da denilen sıcaklık aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Enverziyon
B
İşba sıcaklığı
C
Kontur
D
Sektör
E
İzobar
Açıklama:
Bulutların Sınıflandırılması
İşba sıcaklığı; havanın tamamen doymuş hâle gelmesi için düşmesi gereken sıcaklıktır. Çiy noktası da denilmektedir. Sıcaklık-işba farkına ise spread denilmektedir. Bu fark atmosfer nemliliği hakkında önemli bilgiler verir.
İşba sıcaklığı; havanın tamamen doymuş hâle gelmesi için düşmesi gereken sıcaklıktır. Çiy noktası da denilmektedir. Sıcaklık-işba farkına ise spread denilmektedir. Bu fark atmosfer nemliliği hakkında önemli bilgiler verir.
Soru 7
I. Konturlar ve izotermler bulunur.
II. 0 °C izoterm mavi, diğer sıcaklıklar kırmızı renkle gösterilir
III. Ortalama yüksekliği 300 dekametredir.
IV. standart uçuş seviyesi karşılığı FL100.
V. Orta troposfere geçiş bölgesidir.
Yukarıdaki özelliklerin tümünü gösteren sabit seviye basınç haritası aşağıdakilerden hangisidir?
II. 0 °C izoterm mavi, diğer sıcaklıklar kırmızı renkle gösterilir
III. Ortalama yüksekliği 300 dekametredir.
IV. standart uçuş seviyesi karşılığı FL100.
V. Orta troposfere geçiş bölgesidir.
Yukarıdaki özelliklerin tümünü gösteren sabit seviye basınç haritası aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
700 hPa Sabit Seviye Basınç Haritası
B
600 hPa Sabit Seviye Basınç Haritası
C
500 hPa Sabit Seviye Basınç Haritası
D
400 hPa Sabit Seviye Basınç Haritası
E
300 hPa Sabit Seviye Basınç Haritası
Açıklama:
Squal Hattı Oraj Fırtınaları
700 hPa Sabit Seviye Basınç Haritası
700 hPa basıncının karşılaşıldığı yüksekliklerin gösterildiği karttır (Şekil 8.7). Yine konturlar ve izotermler bulunur. Yine 0 °C izoterm mavi, diğer sıcaklıklar ise kırmızı renkle gösterilirler. Ortalama yüksekliği 300 dekametre olup standart uçuş seviyesi karşılığı FL100’dür. ....700 hPa seviyesi, orta troposfere geçiş bölgesidir.
700 hPa Sabit Seviye Basınç Haritası
700 hPa basıncının karşılaşıldığı yüksekliklerin gösterildiği karttır (Şekil 8.7). Yine konturlar ve izotermler bulunur. Yine 0 °C izoterm mavi, diğer sıcaklıklar ise kırmızı renkle gösterilirler. Ortalama yüksekliği 300 dekametre olup standart uçuş seviyesi karşılığı FL100’dür. ....700 hPa seviyesi, orta troposfere geçiş bölgesidir.
Soru 8
I. ATIS
II. METAR
III. SPECI
IV. SIGMET
V. NOTAM
Havalimanına ait mesajları uçuş hâlindeki hava aracına iletilen sistemler yukarıdakilerden hangileridir?
II. METAR
III. SPECI
IV. SIGMET
V. NOTAM
Havalimanına ait mesajları uçuş hâlindeki hava aracına iletilen sistemler yukarıdakilerden hangileridir?
Seçenekler
A
I-II-III
B
I-III-IV
C
II-III-V
D
II-III-IV
E
III-IV-V
Açıklama:
Buzlanmanın Oluşumuna Etki Eden Faktörler
Veri bağlantısıyla yapılan VOLMET yayınlarında, ilgili havalimanına ait METAR, SPECI, TAF, SIGMET ve AIRMET mesajları uçuş hâlindeki hava aracına iletilir.
Veri bağlantısıyla yapılan VOLMET yayınlarında, ilgili havalimanına ait METAR, SPECI, TAF, SIGMET ve AIRMET mesajları uçuş hâlindeki hava aracına iletilir.
Soru 9
Havalimanına inen veya oradan kalkan hava araçları için güncel meteorolojik ve operasyonel bilgileri periyodik olarak sağlayan havacılık destek hizmeti aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
SWC
B
GMT
C
UTC
D
CAT
E
ATIS
Açıklama:
Aerodinamik Etkiler
Otomatik Terminal Bilgi Hizmeti
Otomatik Terminal Bilgi Hizmeti (ATIS: Automatic Terminal Information Service); havalimanına inen veya oradan kalkan hava araçları için güncel meteorolojik ve operasyonel bilgileri periyodik olarak sağlayan havacılık destek hizmetidir.
Otomatik Terminal Bilgi Hizmeti
Otomatik Terminal Bilgi Hizmeti (ATIS: Automatic Terminal Information Service); havalimanına inen veya oradan kalkan hava araçları için güncel meteorolojik ve operasyonel bilgileri periyodik olarak sağlayan havacılık destek hizmetidir.
Soru 10
300 hPa sabit seviye haritasında analiz edilecek en önemli olay aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Troposfer
B
Jet stream
C
Enverziyon
D
Sektör
E
İzobar
Açıklama:
Uçak Üzerindeki Bölgeye Göre Buzlanma
300 hPa sabit seviye haritasında analiz edilecek en önemli olay jet stream’leridir.
300 hPa sabit seviye haritasında analiz edilecek en önemli olay jet stream’leridir.
Soru 11
I. Rüzgâr, II. Sıcaklık, III. Buzlanma, IV. Nem, V. Sis; Sıralanan unsurlardan hangileri meteorolojik parametreler arasında yer almaktadır?
Seçenekler
A
I, II, III ve IV
B
I, II, III ve V
C
I, III, IV ve V
D
I, II ve III
E
I, II ve IV
Açıklama:
Meteorolojik parametreler rüzgâr, sıcaklık, nem, basınç olarak sıralanabilir.
Buzlanma ve sis ise meteorolojik olaylar arasında tanımlanmaktadır. Doğru Yanıt E seçeneğidir.
Buzlanma ve sis ise meteorolojik olaylar arasında tanımlanmaktadır. Doğru Yanıt E seçeneğidir.
Soru 12
Prognostik kart; teknik bir terim olarak meteoroloji alanında kullanılmakta olup ................ anlamına gelmektedir. Boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi doğru biçimde tamamlar?
Seçenekler
A
meteorolojik kart
B
basınç kartı
C
tahmin kartı
D
ölçüm kartı
E
network kartı
Açıklama:
Prognostik kart; teknik bir terim olarak meteoroloji alanında kullanılmakta olup tahmin kartı anlamına gelmektedir. Doğru yanıt C seçeneğidir.
Soru 13
Prognostik kartlar hangi formatta hazırlanmaktadır?
Seçenekler
A
JPEG
B
TIFF
C
PDF
D
PNG
E
RAW
Açıklama:
Prognostik kartlar PNG formatında, sayısal hava tahmin ürünü olarak bilgisayarlar tarafından otomatik hazırlanmaktadır. Doğru yanıt D seçeneğidir.
Soru 14
Eş basınç eğrileri olarak da ifade edilen ve eş barometrik basınç değerine sahip noktaları birleştiren çizgilere ne ad verilir?
Seçenekler
A
Barometre
B
İzobar
C
Termometre
D
Sinoptik
E
İzobar: Eş barometrik basınç değerine sahip noktaları birleştiren çizgilere verilen isimdir. Kısaca eş basınç eğrileri olarak da ifade edilir. Doğru yanıt B seçeneğidir.
Açıklama:
Kısaca eş basınç eğrileri olarak da ifade edilir.
Soru 15
Önemli hava olayları kartında kümülonimbus bulutu için kullanılan ve bu bulutun kısaltması olan “CB” ifadesi aşağıdaki olaylardan hangisini içermez?
Seçenekler
A
Tropikal fırtına
B
Sağanak yağış
C
Dolu yağışı
D
Orta ya da kuvvetli türbülans
E
Buzlanma
Açıklama:
Kümülonimbus bulutu için kullanılan ve bu bulutun kısaltması olan “CB” ifadesi; gök gürültülü sağanak yağışları, doluyu, orta kuvvette veya şiddetli türbülans ve buzlanma olaylarını içermektedir. Tropikal fırtına ise başka bir uyarı başlığını oluşturur. Doğru yanıt A seçeneğidir.
Soru 16
Sabit seviye basınç haritaları hakkındaki "Haritalar, mevcut durumu ortaya koyar ve .............. ölçekli meteorolojik tahminlerde kullanılan en önemli haritalardır." ifadesinde boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi doğru biçimde tamamlar?
Seçenekler
A
parametrik
B
sinoptik
C
atmosferik
D
periferik
E
dekametrik
Açıklama:
Bu haritalar belirlenen basıncın yüksekliğini göstermektedir. Örneğin 850 hPa haritası; 850 hPa basıncının görüldüğü yüksekliklerin birleştirilmesiyle oluşmaktadır. Kullanılan yüksekliğin birimi dekametredir. Haritalar, mevcut durumu ortaya koyar ve sinoptik ölçekli meteorolojik tahminlerde kullanılan en önemli haritalardır.
Soru 17
Sinoptik harita'nın diğer adı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Uçuş kartı
B
Uçak kartı
C
Yer kartı
D
Meteorolojik kart
E
Zamansal kart
Açıklama:
Sinoptik harita: Yer kartının diğer bir adıdır. Doğru yanıt C seçeneğidir.
Soru 18
Soğuk cephe ile sıcak cephe arasında kalan alana ne ad verilir?
Seçenekler
A
Sektör
B
Kontur
C
Ara bölge
D
Sinoptik
E
İzobar
Açıklama:
Soğuk cephe ile sıcak cephe arasında kalan alana SEKTÖR adı verilmektedir. Doğru yanıt A seçeneğidir.
Soru 19
I. İzoteks, II. Soğuk, III. Sıcak, IV.Difüzyon, V. Oklüzyon; jet stream'in ekseni, hangi üç cephenin birleşim noktasından geçer.
Seçenekler
A
I, II ve III
B
I, IV ve V
C
II, III ve IV
D
II, III ve V
E
III, IV ve V
Açıklama:
Jet stream'in ekseni, üç cephenin (sıcak, soğuk ve oklüzyon cepheler) birleşim noktasından geçerler.
Soru 20
ATIS destek hizmetinde, VOLMET'de yer alan meteorolojik bilgilere ek olarak aşağıdakilerden hangisine yer verilmektedir?
Seçenekler
A
İniş tahminleri
B
Frekanslar
C
Uçuş
D
Bölgesel
E
Operasyonel
Açıklama:
VOLMET ve ATIS birer havacılık destek hizmetidir. VOLMET yayınlarında sadece meteorolojik bilgiler yer alırken ATIS’de meteorolojik bilgiler de dâhil olmak üzere operasyonel bilgiler yer almaktadır. Doğru yanıt E seçeneğidir.
Soru 21
Önceden belirlenmiş zaman dilimi içerisinde yapılan gözlemlerdeki meteorolojik elemanların belirli bir alan üzerinde ve atmosferin yine belirli seviyelerindeki dağılımını aşağıdakilerden hangisi gösterir?
Seçenekler
A
Analiz kartları
B
Tahmin kartları
C
Gözlem haritaları
D
Regresyon kartları
E
Yerlesim haritalari
Açıklama:
Giriş
Gözlem haritaları; önceden belirlenmiş zaman dilimi içerisinde yapılan gözlemlerdeki meteorolojik elemanların (bulutluluk, yağış, basınç, sıcaklık, rüzgâr, nem, vb.) belirli bir alan üzerinde ve atmosferin yine belirli seviyelerindeki dağılımını göstermektedir.
Gözlem haritaları; önceden belirlenmiş zaman dilimi içerisinde yapılan gözlemlerdeki meteorolojik elemanların (bulutluluk, yağış, basınç, sıcaklık, rüzgâr, nem, vb.) belirli bir alan üzerinde ve atmosferin yine belirli seviyelerindeki dağılımını göstermektedir.
Soru 22
Prognostik kartlar aşağıdakilerden hangisi tarafından hazırlanmaktadır?
Seçenekler
A
Dünya Saha Tahmin Merkezleri
B
Dünya Hidroloji Komisyonu
C
Dünya Klimatoloji Merkezi
D
Dünya Zirai Meteoroloji Merkezleri
E
Dünya Denizcilik Merkezleri
Açıklama:
PROGNOSTİK KARTLAR (TAHMİN KARTLARI)
Prognostik kartlar, Dünya Saha Tahmin Merkezleri (WAFC: World Area Forecast Center) tarafından hazırlanmaktadır.
Prognostik kartlar, Dünya Saha Tahmin Merkezleri (WAFC: World Area Forecast Center) tarafından hazırlanmaktadır.
Soru 23
Aşağıdaki atmosferik katmanlardan hangisi için önemli hava olayları kartı hazırlanabilir?
Seçenekler
A
FL100-FL250
B
FL650-FL750
C
FL700-FL750
D
FL700-FL950
E
FL390-FL690
Açıklama:
(PROGNOSTİK KARTLAR (TAHMİN KARTLARI)
Kartlar atmosferin belirli seviye veya katmanları için hazırlanır. Yer kartı; basınç dağılımını, alçak-yüksek basınç merkezlerini ve yerdeki cephesel durumu gösterir. Önemli hava olayları kartı; FL100-FL250, FL100-FL450 ve FL250-FL630 atmosferik katmanları için hazırlanmaktadır. Hazırlandığı seviyede oluşması tahmin edilen meteorolojik olayları içerir.
Kartlar atmosferin belirli seviye veya katmanları için hazırlanır. Yer kartı; basınç dağılımını, alçak-yüksek basınç merkezlerini ve yerdeki cephesel durumu gösterir. Önemli hava olayları kartı; FL100-FL250, FL100-FL450 ve FL250-FL630 atmosferik katmanları için hazırlanmaktadır. Hazırlandığı seviyede oluşması tahmin edilen meteorolojik olayları içerir.
Soru 24
Aşağıdakilerden hangisi yüksek seviye sıcaklık ve rüzgâr kartının hazırlanabileceği seviyelerinden biri değildir?
Seçenekler
A
FL050
B
FL180
C
FL340
D
FL530
E
FL850
Açıklama:
(PROGNOSTİK KARTLAR (TAHMİN KARTLARI)
Yüksek seviye sıcaklık ve rüzgâr kartı ise FL050, FL100, FL180, FL240, FL300, FL340, FL390, FL450, FL530 seviyeleri için hazırlanmaktadır
Yüksek seviye sıcaklık ve rüzgâr kartı ise FL050, FL100, FL180, FL240, FL300, FL340, FL390, FL450, FL530 seviyeleri için hazırlanmaktadır
Soru 25
Yüksek seviye sıcaklık ve rüzgâr kartı 00, 03, 06, 09, 12, 15, 18, 21 UTC saatleri periyot başlangıcı olmak üzere günde kaç defa hazırlanır?
Seçenekler
A
4
B
6
C
8
D
10
E
12
Açıklama:
(PROGNOSTİK KARTLAR (TAHMİN KARTLARI)
Yüksek seviye sıcaklık ve rüzgâr kartı ise 00, 03, 06, 09, 12, 15, 18, 21 UTC saatleri periyot başlangıcı olmak üzere günde sekiz defa yine 24 saatlik periyot için hazırlanır.
Yüksek seviye sıcaklık ve rüzgâr kartı ise 00, 03, 06, 09, 12, 15, 18, 21 UTC saatleri periyot başlangıcı olmak üzere günde sekiz defa yine 24 saatlik periyot için hazırlanır.
Soru 26
Prognostik kartlarının bir köşesinde yer alan bilgi kutusunda aşağıdaki bilgilerden hangisi yer almaz?
Seçenekler
A
Kartı hazırlayan merkez
B
Tahmin (forecast) kartı olduğu
C
Hazırlandığı zaman
D
Geçerlilik periyodu
E
Hazırlayan yetkili
Açıklama:
(PROGNOSTİK KARTLAR (TAHMİN KARTLARI)
Prognostik kartlarının bir köşesinde yer alan bilgi kutusunda; kartı hazırlayan merkez, tahmin (forecast) kartı olduğu, hazırlandığı zaman ve geçerlilik periyodu bilgileri yer almaktadır.
Prognostik kartlarının bir köşesinde yer alan bilgi kutusunda; kartı hazırlayan merkez, tahmin (forecast) kartı olduğu, hazırlandığı zaman ve geçerlilik periyodu bilgileri yer almaktadır.
Soru 27
Yüksek Basınç Merkezi hangi harfler ile temsil edilir?
Seçenekler
A
“H” veya “C”
B
“H” veya “Y”
C
“L” veya “Y”
D
“H” veya “A”
E
“C” veya “Y”
Açıklama:
PROGNOSTİK KARTLAR (TAHMİN KARTLARI)
Prognostik yer kartında kullanılan şekiller ve meteorolojik anlamları
Prognostik yer kartında kullanılan şekiller ve meteorolojik anlamları
Soru 28
Belirlenen basıncın yüksekliğini gösteren sabit seviye basınç haritalarında hangi yükseklik birimi kullanılır?
Seçenekler
A
Kilometre
B
Hektometre
C
Dekametre
D
Desimetre
E
Nanometre
Açıklama:
SABİT SEVİYE BASINÇ HARİTALARI
Atmosferde belirlenmiş bazı basınçların görüldüğü yükseklik; sabit seviye olarak belirlenmiştir. Bu seviyelere ait çizilen haritalara da sabit seviye basınç haritaları denilmektedir. Bu haritalar belirlenen basıncın yüksekliğini göstermektedir. Kullanılan yüksekliğin birimi dekametredir
Atmosferde belirlenmiş bazı basınçların görüldüğü yükseklik; sabit seviye olarak belirlenmiştir. Bu seviyelere ait çizilen haritalara da sabit seviye basınç haritaları denilmektedir. Bu haritalar belirlenen basıncın yüksekliğini göstermektedir. Kullanılan yüksekliğin birimi dekametredir
Soru 29
Belirli zaman diliminde yapılan gözlemlerdeki meteorolojik elemanların belirli bir alan üzerindeki dağılımını gösteren 'yer kartı' başka hangi isimle adlandırılmaktadır?
Seçenekler
A
Sinoptik harita
B
Parametrik harita
C
İşlemsel harita
D
Klimatik harita
E
Mevsimsel harita
Açıklama:
SABİT SEVİYE BASINÇ HARİTALARI
Sinoptik harita: Yer kartının diğer bir adıdır.
Sinoptik harita: Yer kartının diğer bir adıdır.
Soru 30
Atmosferde yükseklikle birlikte hava sıcaklığının artması aşağıdakilerden hangisi ile ifade edilir?
Seçenekler
A
Tropopoz
B
Mezosiklon
C
Konverjans
D
Enverziyon
E
Çekirdeklenme
Açıklama:
SABİT SEVİYE BASINÇ HARİTALARI
Enverziyon: Atmosferde yükseklikle birlikte hava sıcaklığının artmasıdır. Normal şartlarda sıcaklığın düşmesi beklenirken artmasından dolayı bu olaya sıcaklık tersinirliği de denilir.
Enverziyon: Atmosferde yükseklikle birlikte hava sıcaklığının artmasıdır. Normal şartlarda sıcaklığın düşmesi beklenirken artmasından dolayı bu olaya sıcaklık tersinirliği de denilir.
Soru 31
"Meteorolojik kartlar, mevcut meteorolojik şartları göstermek (gözlem) veya ilerleyen zamanda gerçekleşmesi muhtemel meteorolojik şartların (tahmin) ilgililerine sunulması amacıyla hazırlanmaktadır. Buradan da anlaşılacağı üzere kartlar, ilk olarak ................. ve ................... kartları olarak ikiye ayrılmaktadır." ifadesindeki boş yere sırasıyla aşağıdakilerden hangileri gelmelidir?
Seçenekler
A
durum/ihtimal
B
yaz/kış
C
gözlem/tahmin
D
görüntü/istek
E
olasılık/tahmin
Açıklama:
Meteorolojik kartlar, mevcut meteorolojik şartları göstermek (gözlem) veya ilerleyen zamanda gerçekleşmesi muhtemel meteorolojik şartların (tahmin) ilgililerine sunulması amacıyla hazırlanmaktadır. Buradan da anlaşılacağı üzere kartlar, ilk olarak gözlem ve tahmin kartları olarak ikiye ayrılmaktadır.
Soru 32
Oluşum alanı itibarıyla çapı 4,5 km’den az olan downburstlere (yere yakın seviyelerde bulut içindeki havanın aniden yere doğru boşalması, patlamasına) ne ad verilir?
Seçenekler
A
Mikroburst
B
Minipat
C
Sağanak
D
SPECI
E
TAF
Açıklama:
Mikroburst: Oluşum alanı itibarıyla çapı 4,5 km’den az olan downburstlerdir (yere yakın seviyelerde bulut içindeki havanın aniden yere doğru boşalması, patlaması).
Soru 33
Aşağıdakilerden hangisi önemli hava olayları tahmin kartlarına verilen kısaltma isimdir?
Seçenekler
A
SWC
B
SFC
C
NWP
D
WWF
E
FL
Açıklama:
Havacılık meteorolojisi tarafından üretilen ve havacılık alanındaki kullanıcıların en çok faydalandığı tahmin (prognostik) kartları; yer kartı (SFC: Prognostic Surface Chart), önemli hava olayları kartı (SWC: Significant Weather Chart) ile yüksek seviye rüzgâr ve sıcaklık kartlarıdır.
Soru 34
Prognostik kartlar, sayısal hava tahmin ürünü olarak bilgisayarlar tarafından hangi sayısal veri formatında otomatik hazırlanmaktadır?
Seçenekler
A
AI
B
JPEG
C
PNG
D
SFC
E
SWF
Açıklama:
Prognostik kartlar PNG formatında, sayısal hava tahmin ürünü olarak bilgisayarlar tarafından otomatik hazırlanmaktadır.
Soru 35
Yer seviyesindeki basınç dağılımının izobar çizimleriyle ortaya koyulduğu, alçak basınç merkezleri ile bu bağlı cephesel sistemlerin ve yüksek basınç merkezlerinin gösterildiği kartlara ne ad verilir?
Seçenekler
A
Prognostik Yer Kartı
B
Süblim Yer Kartı
C
Atmosferik Yer Kartı
D
Meteoroloji Kartı
E
Önemli Hava Olayları Kartı
Açıklama:
Prognostik Yer Kartı (Surface - SFC Chart) Yer seviyesindeki basınç dağılımının izobar çizimleriyle ortaya koyulduğu, alçak basınç merkezleri ile bu bağlı cephesel sistemlerin ve yüksek basınç merkezlerinin gösterildiği karttır
Soru 36
Türkiye’nin de içinde bulunduğu Avrupa bölgesi (EUR) için önemli hava olayları kartı ile yüksek seviye sıcaklık ve rüzgâr kartı hangi kurum tarafından hazırlanmaktadır?
Seçenekler
A
Paris Dünya Saha Tahmin Merkezi
B
Greenwich Tahmin Merkezi
C
Avrupa Merkezi Tahmin Birimi
D
Londra Dünya Saha Tahmin Merkezi
E
New York Saha Tahmin Merkezi
Açıklama:
Türkiye’nin de içinde bulunduğu Avrupa bölgesi (EUR) için önemli hava olayları kartı ile yüksek seviye sıcaklık ve rüzgâr kartı Londra Dünya Saha Tahmin Merkezi tarafından hazırlanmaktadır.
Soru 37
Prognostik yer kartında kullanılan aşağıdaki şeklin meteorolojik anlamı nedir?

Seçenekler
A
Soğuk Cephe
B
Sıcak Cephe
C
İstasyoner Cephe
D
Öklüzyon Cephe
E
Alçak Basınç Merkezi
Açıklama:

Soru 38
Prognostik yer kartında kullanılan aşağıdaki şeklin meteorolojik anlamı nedir?

Seçenekler
A
Soğuk Cephe
B
Sıcak Cephe
C
İstasyonel Cephe
D
Öklüzyon Cephe
E
Yüksek Basınç Merkezi
Açıklama:

Soru 39
Prognostik yer kartında kullanılan aşağıdaki şeklin meteorolojik anlamı nedir?


Seçenekler
A
Soğuk Cephe
B
Sıcak Cephe
C
İstasyonel Cephe
D
Öklüzyon Cephe
E
Alçak Basınç Merkezi
Açıklama:

Soru 40
Prognostik yer kartında kullanılan aşağıdaki şeklin meteorolojik anlamı nedir?


Seçenekler
A
Soğuk Cephe
B
Sıcak Cephe
C
İstasyoner Cephe
D
Öklüzyon Cephe
E
Yüksek Basınç Merkezi
Açıklama:

Soru 41
Aşağıda verilen kartların/kartın hangisi meterolojik kartlar başlığı altında yer almaktadır?
I. Gözlem kartları
II. Tahmin kartları
III. Sıcaklık kartları
I. Gözlem kartları
II. Tahmin kartları
III. Sıcaklık kartları
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
I ve III
E
II ve III
Açıklama:
Bu konu ile ilgili ayrıntılı bilgiyi “Giriş” başlığı altında bulabilirsiniz
Meteorolojik kartlar, mevcut meteorolojik şartları göstermek (gözlem) veya ilerleyen zamanda gerçekleşmesi muhtemel meteorolojik şartların (tahmin) ilgililerine sunulması amacıyla hazırlanmaktadır. Buradan da anlaşılacağı üzere kartlar, ilk olarak gözlem ve tahmin kartları olarak ikiye ayrılmaktadır. Doğru cevap C şıkkıdır.
Meteorolojik kartlar, mevcut meteorolojik şartları göstermek (gözlem) veya ilerleyen zamanda gerçekleşmesi muhtemel meteorolojik şartların (tahmin) ilgililerine sunulması amacıyla hazırlanmaktadır. Buradan da anlaşılacağı üzere kartlar, ilk olarak gözlem ve tahmin kartları olarak ikiye ayrılmaktadır. Doğru cevap C şıkkıdır.
Soru 42
Aşağıdakilerden hangisi prognostik kartlardandır ?
I.Yer kartı
II.Önemli hava olayları kartı
III. Yüksek seviye sıcaklık ve rüzgar kartı
IV. Deniz kartı
I.Yer kartı
II.Önemli hava olayları kartı
III. Yüksek seviye sıcaklık ve rüzgar kartı
IV. Deniz kartı
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
II ve IV
D
I,II,III
E
II, III,IV
Açıklama:
Bu konu ile ilgili ayrıntılı bilgiyi “Prognistik Kartlar” başlığı altında bulabilirsiniz
Prognostik kart; teknik bir terim olarak meteoroloji alanında kullanılmakta olup “tahmin kartı anlamına gelmektedir. Prognostik ürünler; yer kartı, önemli hava olayları kartı ile yüksek seviye sıcaklık ve rüzgâr kartı olmak üzere üç şekilde kullanıcılara sunulmaktadır.
Prognostik kart; teknik bir terim olarak meteoroloji alanında kullanılmakta olup “tahmin kartı anlamına gelmektedir. Prognostik ürünler; yer kartı, önemli hava olayları kartı ile yüksek seviye sıcaklık ve rüzgâr kartı olmak üzere üç şekilde kullanıcılara sunulmaktadır.
Soru 43
Aşağıdaki ülkelerden hangisinde hava tahmin merkezi bulunmaktadır?
Seçenekler
A
İngiltere
B
Türkiye
C
Güney Afrika
D
Antartika
E
Çin
Açıklama:
Bu konu ile ilgili ayrıntılı bilgiyi “Prognistik Kartlar” başlığı altında bulabilirsiniz
Prognostik kartlar, Dünya Saha Tahmin Merkezleri (WAFC: World Area Forecast Center) tarafından hazırlanmaktadır. Dünyada bu görevi yerine getiren iki tane tahmin merkezi bulunmaktadır. Bu merkezlerden biri Amerika’da Washington’da ve diğeri ise İngiltere’de Londra’dadır.
Prognostik kartlar, Dünya Saha Tahmin Merkezleri (WAFC: World Area Forecast Center) tarafından hazırlanmaktadır. Dünyada bu görevi yerine getiren iki tane tahmin merkezi bulunmaktadır. Bu merkezlerden biri Amerika’da Washington’da ve diğeri ise İngiltere’de Londra’dadır.
Soru 44
Prognostik kartları ile ilgili olarak hangisi doğrudur?
I. Bilgisayarlar tarafından otomatik hazırlanmaktadır
II.Bu kartlar daha ziyade havacılık sektörüne hizmet sağlar
III.Türkiye için önemli hava olayları kartı Washington ‘da hazırlanmaktadır
I. Bilgisayarlar tarafından otomatik hazırlanmaktadır
II.Bu kartlar daha ziyade havacılık sektörüne hizmet sağlar
III.Türkiye için önemli hava olayları kartı Washington ‘da hazırlanmaktadır
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
II ve III
E
I,II,III
Açıklama:
Bu konu ile ilgili ayrıntılı bilgiyi “Prognistik Kartlar” başlığı altında bulabilirsiniz
Prognostik kartlar, Dünya Saha Tahmin Merkezleri (WAFC: World Area Forecast Center) tarafından hazırlanmaktadır. Dünyada bu görevi yerine getiren iki tane tahmin merkezi bulunmaktadır. Bu merkezlerden biri Amerika’da Washington’da ve diğeri ise İngiltere’de Londra’dadır. Bu merkezlerin görevi, havacılık sektörüne hizmet sunmak adına küresel ölçekte önemli meteorolojik olayları ve yüksek seviyelere ait tahminleri dijital formatta hazırlayıp yayımlamakt Prognostik kartlar PNG formatında, sayısal hava tahmin ürünü olarak bilgisayarlar tarafından otomatik hazırlanmaktadır. Türkiye’nin de içinde bulunduğu Avrupa bölgesi (EUR) için önemli hava olayları kartı ile yüksek seviye sıcaklık ve rüzgâr kartı Londra Dünya Saha Tahmin Merkezi tarafından hazırlanmaktadır.
Prognostik kartlar, Dünya Saha Tahmin Merkezleri (WAFC: World Area Forecast Center) tarafından hazırlanmaktadır. Dünyada bu görevi yerine getiren iki tane tahmin merkezi bulunmaktadır. Bu merkezlerden biri Amerika’da Washington’da ve diğeri ise İngiltere’de Londra’dadır. Bu merkezlerin görevi, havacılık sektörüne hizmet sunmak adına küresel ölçekte önemli meteorolojik olayları ve yüksek seviyelere ait tahminleri dijital formatta hazırlayıp yayımlamakt Prognostik kartlar PNG formatında, sayısal hava tahmin ürünü olarak bilgisayarlar tarafından otomatik hazırlanmaktadır. Türkiye’nin de içinde bulunduğu Avrupa bölgesi (EUR) için önemli hava olayları kartı ile yüksek seviye sıcaklık ve rüzgâr kartı Londra Dünya Saha Tahmin Merkezi tarafından hazırlanmaktadır.
Soru 45
FL100-FL250 numaralı önemli hava olayları kartı için hangi ifade doğrudur?
I.Dünya Saha Tahmin Merkezleri tarafından hazırlanırlar
II. Atmosferik seviyesinde gerçekleşen hava olaylarını gösterir
III. Orta seviyede gerçekleşen hava olaylarını gösterir
IV. Yüksek seviyede gerçekleşen hava olaylarını gösterir
I.Dünya Saha Tahmin Merkezleri tarafından hazırlanırlar
II. Atmosferik seviyesinde gerçekleşen hava olaylarını gösterir
III. Orta seviyede gerçekleşen hava olaylarını gösterir
IV. Yüksek seviyede gerçekleşen hava olaylarını gösterir
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve III
C
II ve III
D
I,II,III
E
II, III,IV
Açıklama:
Bu konu ile ilgili ayrıntılı bilgiyi “Önemli Hava Olayları Kartı (Significant Weather Chart-SWC) ” başlığı altında bulabilirsiniz
Dünya Saha Tahmin Merkezleri olan Amerika/Washington veya İngiltere/Londra tarafından hazırlanırlar. Uçuş rotası üzerindeki gerçekleşmesi muhtemel önemli hava olaylarını gösteren karttır. Önemli hava olayları kartı, orta seviye (FL100-FL250) ve yüksek seviye (FL100-FL450 ile FL250-FL630) atmosferik katmanlar için hazırlanmaktadır.
Dünya Saha Tahmin Merkezleri olan Amerika/Washington veya İngiltere/Londra tarafından hazırlanırlar. Uçuş rotası üzerindeki gerçekleşmesi muhtemel önemli hava olaylarını gösteren karttır. Önemli hava olayları kartı, orta seviye (FL100-FL250) ve yüksek seviye (FL100-FL450 ile FL250-FL630) atmosferik katmanlar için hazırlanmaktadır.
Soru 46
Önemli hava olayları kartında bulunabilen “OCNL” kısaltması neyi ifade eder?
Seçenekler
A
Toz veya kum fırtınası
B
Tropikal fırtına
C
Münferit
D
Alana sık yayılmış
E
Yer yer
Açıklama:
Bu konu ile ilgili ayrıntılı bilgiyi “Önemli Hava Olayları Kartı (Significant Weather Chart-SWC)
OCNL kısaltması “Yer yer (Occasional)” anlamına gelmektedir
OCNL kısaltması “Yer yer (Occasional)” anlamına gelmektedir
Soru 47
Radyosonde gözlemleri günde kaç sefer yapılır?
Seçenekler
A
1
B
2
C
3
D
4
E
5
Açıklama:
Bu konu ile ilgili ayrıntılı bilgiyi “Sabit seviye basınç haritaları” başlığı altında bulabilirsiniz
Radyosonde gözlemleri yani yüksek atmosfer gözlemleri 00:00 ve 12:00 UTC’de olmak üzere günde iki defa yapılmaktadır.
Radyosonde gözlemleri yani yüksek atmosfer gözlemleri 00:00 ve 12:00 UTC’de olmak üzere günde iki defa yapılmaktadır.
Soru 48
Ülkemizde atmosfer gözlemleri kaç noktadan yapılır
Seçenekler
A
2
B
4
C
6
D
8
E
10
Açıklama:
Bu konu ile ilgili ayrıntılı bilgiyi “Sabit seviye basınç haritaları
Ülkemizde de 8 noktada yüksek atmosfer gözlemleri balon atışı ile gerçekleştirilmektedir. Ülkeler yaptıkları gözlemleri belirli sistemler üzerinden paylaşarak bilgi alışverişini yapmaktadırlar.
Ülkemizde de 8 noktada yüksek atmosfer gözlemleri balon atışı ile gerçekleştirilmektedir. Ülkeler yaptıkları gözlemleri belirli sistemler üzerinden paylaşarak bilgi alışverişini yapmaktadırlar.
Soru 49
Sinoptik gözlemler için hangi ifade yanlıştır?
Seçenekler
A
Yer kartının diğer adı sinoptik haritadır
B
Sinoptik gözlemler 3 saatte bir yapılır
C
Ana sinoptik yer kartında 00:00 UTC saat bigisi de kulanılır
D
Ara sinoptik yer kartında 21:00 UTC saat bigisi de kulanılır
E
Sıcaklık, basınç, nem, bulutluluk, rüzgâr, görüş mesafesi, yağış vb. ölçümler yapılır
Açıklama:
Bu konu ile ilgili ayrıntılı bilgiyi “Yer Kartı” başlığı altında bulabilirsiniz
Sinoptik gözlemler saatlik olarak yapılmaktadır. Ancak yer kartı 00.00 UTC’den başlayarak her 3 saatte yapılan sinoptik gözlemlere dayanılarak hazırlanır. 00.00, 06.00, 12.00, 18.00 UTC saatlerindeki gözlem verilerine dayanılarak hazırlanan yer kartı ana sinoptik; 03.00, 09.00, 15.00 ve 21.00 UTC saatlerindeki gözlem verilerine dayanılarak hazırlanan yer kartına ise ara sinoptik yer kartı olarak isimlendirilmektedir
Sinoptik gözlemler saatlik olarak yapılmaktadır. Ancak yer kartı 00.00 UTC’den başlayarak her 3 saatte yapılan sinoptik gözlemlere dayanılarak hazırlanır. 00.00, 06.00, 12.00, 18.00 UTC saatlerindeki gözlem verilerine dayanılarak hazırlanan yer kartı ana sinoptik; 03.00, 09.00, 15.00 ve 21.00 UTC saatlerindeki gözlem verilerine dayanılarak hazırlanan yer kartına ise ara sinoptik yer kartı olarak isimlendirilmektedir
Soru 50
Atmosferde yükseklikle beraber hava sıcaklığının artmasına ne ad verilir?
Seçenekler
A
İşba sıcaklığı
B
Enverziyon
C
Volmet
D
NOTAM
E
GAMET
Açıklama:
Bu konu ile ilgili ayrıntılı bilgiyi “850 hPa Sabit Seviye Basınç Haritası” başlığı altında bulabilirsiniz
Enverziyon: Atmosferde yükseklikle birlikte hava sıcaklığının artmasıdır. Normal şartlarda sıcaklığın düşmesi beklenirken artmasından dolayı bu olaya sıcaklık tersinirliği de denilir. Yerdeki havanın yükselmesini engellediğinden sis ve pus gibi olayların oluşumunda etkilidir. Yer seviyesindeki beklenen en yüksek sıcaklık tahmini, rüzgâr kuvveti, enverziyon, özellikle kış aylarında etkili olan sis hadisenin kalkması için gereken sıcaklığı hesabı, cephelerin yerleri gibi birçok meteorolojik elemanın analizinde bu haritadan yararlanılır
Enverziyon: Atmosferde yükseklikle birlikte hava sıcaklığının artmasıdır. Normal şartlarda sıcaklığın düşmesi beklenirken artmasından dolayı bu olaya sıcaklık tersinirliği de denilir. Yerdeki havanın yükselmesini engellediğinden sis ve pus gibi olayların oluşumunda etkilidir. Yer seviyesindeki beklenen en yüksek sıcaklık tahmini, rüzgâr kuvveti, enverziyon, özellikle kış aylarında etkili olan sis hadisenin kalkması için gereken sıcaklığı hesabı, cephelerin yerleri gibi birçok meteorolojik elemanın analizinde bu haritadan yararlanılır