Havayolu İşletmelerinde Operasyonel Planlama - Havacılık Yönetimi

Ünite 1

Soru 1

Hangisi yönetimin işlevlerinden değildir?

Planlama

Yürütme

Örgütleme

Kontrol

Koordine etme

Açıklama:

Yürütme

Doğru Cevap: B

Soru 2

Faaliyet alanına uygun "sorulara cevap aramak" yönetimin hangi sürecinde yapılır?

Örgütleme

Yöneltme

İşletme

Planlama

Karar verme

Açıklama:

Planlama

Doğru Cevap: D

Soru 3

Karar verme sürecinin ilk aşaması hangisidir?

Amaç belirleme veya sorun tanımlama

Amaç veya sorunları irdeleme

Alternatif belirleme

Alternatifleri irdeleme ve değerleme

Amaç belirleme ya da sorunları görme konusunda farkındalık

Açıklama:

Amaç belirleme ya da sorunları görme konusunda farkındalık

Doğru Cevap: E

Soru 4

"Üretim faaliyetlerindeki süreçlerde kaynak verimliliğini artırmaya yönelik amaçlara odaklanan" karar türü hangisidir?

Stratejik kararlar

Yapılandırılabilen kararlar

Operasyonel kararlar

Üst kademe kararlar

Alt kademe kararlar

Açıklama:

Operasyonel kararlar

Doğru Cevap: C

Soru 5

"........... bir süreç, bu süreç kapsamında elde edilen ....... ise bir sonuçtur."
Yukarıdaki cümlede boşluklara uygun seçenek hangi şıkta verilmiştir?

Eğitim - yönetim

Planlama - yönetim

Yönetim - kazanç

Planlama - plan

Araştırma - yönetim

Açıklama:

Planlama - plan

Doğru Cevap: D

Soru 6

Hangisi planlamanın temel amaçlarından değildir?

Gelecekte olumsuz durumların çıkmasına engel olmak

İşletmenin amaçsız kalmasını engellemek

İşletmenin misyonu ve vizyonu doğrultusunda doğru amaçlar edinmesini sağlamak

Amaçlara kıt olduğu bilinen kaynakları etkili ve verimli bir şekilde kullanarak ulaşmak

Gelecekte ortaya çıkacak durumların fırsatlarından yararlanmaya hazırlıklı olmak.

Açıklama:

Amaç, gelecekte olumsuz durumların çıkmasına engel olmak değil, bu durumlara hazırlıklı olmaktır.

Doğru Cevap: A

Soru 7

Hangisi planlama sürecinde, amaçların özelliklerinden değildir?

Amaçlara ulaşmada zaman sınırı konulmalıdır.

Amaçlar ulaşılamaz olmalı fakat işletmeyi zorlamamalıdır.

Amaçlar belirgin ve ölçülebilir olmalıdır

Amaçlar yönetici ve çalışanları motive edici olmalıdır.

Amaçlar birbiriyle uyumlu olmalıdır.

Açıklama:

Tam tersi doğrudur: Amaçlar ulaşılamaz olmamalı fakat işletmeyi zorlamalıdır.
Amaçlar ulaşılamaz olmalı fakat işletmeyi zorlamamalıdır.

Doğru Cevap: B

Soru 8

Bir işletme gelecekte olmak istediği yere dair hayalini aşağıdaki başlıklardan hangisinde tanımlar?

Amaç

İdeal

Misyon

Plan

Vizyon

Açıklama:

Vizyon

Doğru Cevap: E

Soru 9

"Sık sık karşılaşılan sorunlara ve tekrar eden veya benzer durumlarda
alınacak kararlara rehberlik etmek" üzere belirlenen planlara ne ad verilir?

Kurumsal

Örgütsel

Taktik

Politika

Strateji

Açıklama:

Politika

Doğru Cevap: D

Soru 10

Havayolu işletmelerinin uçuş tarifelerini kapsayan kararlar bütünü hangi tür planlardandır?

Tek kullanımlık

Sürekli

Kurumsal

Stratejik

Taktik

Açıklama:

Tek kullanımlık

Doğru Cevap: A

Soru 11

Yöneticilerin yönetirken yaptıkları işler benzerliklerine ve bir sıralamaya göre bir araya getirildiklerinde yönetimin işlevleri ortaya çıkar. Buna göre bu işlevlerin son aşamasında aşağıdakilerden hangisi yer alır?

Örgütleme

Planlama

Kontrol

Yöneltme

Koordine etme

Açıklama:

Yöneticilerin yönetirken yaptıkları işler benzerliklerine ve bir sıralamaya göre bir araya getirildiklerinde yönetimin işlevleri ortaya çıkar. Bunlar; planlama, örgütleme, yöneltme, koordine etme ve kontroldür. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 12

İşleri yapacak çalışanları eyleme geçirme çabalarından oluşan, bunun için yöneticilerin çalışanlara liderlik yapması, onları motive etmesi gereken yönetici işlevi aşağıdakilerden hangisidir?

Planlama

Örgütleme,

Yöneltme,

Koordine etme

Kontrol

Açıklama:

Yöneltme işlevi, işleri yapacak çalışanları eyleme geçirme çabalarından oluşur. Bunun için yöneticilerin çalışanlara liderlik yapması, onları motive etmesi ve kuşkusuz tüm bunları başarmak için çalışanlarla aralarında etkili bir iletişim kurmaları gerekir. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 13

İnsanların çabalarının birleştirilmesi, zaman bakımından ayarlanması, faaliyetlerin ortak amaca ulaşmak için düzenlenmesi ve birbirlerini desteklemelerinin sağlanması olarak tanımlanan yönetim işlevi aşağıdakilerden hangisidir?

Planlama

Örgütleme

Yöneltme

Koordine etme

Kontrol etme

Açıklama:

Koordinasyon, insanların çabalarının birleştirilmesi, zaman bakımından ayarlanması, faaliyetlerin ortak amaca ulaşmak için düzenlenmesi ve birbirlerini desteklemelerinin sağlanmasıdır (Pazarcık, 2018:136). Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 14

İşletmenin amaçlarının belirlenmesi ve bu amaçlara ulaşabilmek için gerekli yol ve araçların tespit edilmesini kapsayan yönetim işlevi aşağıdakilerden hangisidir?

Planlama

Örgütleme

Yöneltme

Koordine etme

Kontrol etme

Açıklama:

Planlama, işletmenin amaçlarının belirlenmesi ve bu amaçlara ulaşabilmek için gerekli yol ve araçların tespit edilmesini kapsar. Yatırım ve işletim maliyetleri ile emniyet ve güvenlik risklerinin yüksek olduğu havayolu işletmelerinin amaçsız kalmasını düşünmek mümkün değildir. Kaldı ki genel olarak örgütlerin ya da işletmeler gibi iş örgütlerinin örgüt olabilmesi için amaçlara sahip olması zorunludur. Yoksa örgütten söz edilemez. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 15

Üretim faaliyetlerindeki süreçlerde kaynak verimliliğini artırmaya yönelik amaçlara odaklanan kararlar aşağıdakilerden hangisidir?

Yapılandırılabilen kararlar

Yapılandırılamayan kararlar

Üst kademe kararlar

Alt kademe kararlar

Operasyonel kararlar

Açıklama:

Operasyonel kararlar, üretim faaliyetlerindeki süreçlerde kaynak verimliliğini artırmaya yönelik amaçlara odaklanır. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 16

''Afrika’dan İstanbul’a doğru havalanmak üzere olan ve İstanbul’da farklı uçuşlar için bağlantı yapacak yolcuların olduğu bir uçağın gecikmesi durumunda yolcular İstanbul’daki uçuşlarını büyük olasılıkla kaçıracaklardır. İstanbul’daki uçuşlar bekletilsin mi yoksa uçağı kaçıracak yolcular bir sonraki uçuşlara mı aktarılsın?'' konusunda verilmesi gereken karar ile aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Belirsizlik hakim değildir

Kısa vadeli bir sorunu çözmek amaçlanmaktadır

Stratejik bir karardır.

İşlevsel bölümün üretim süreçlerine yöneliktir

Programlanabilen bir karardır.

Açıklama:

Alt kademe kararları, belirsizliğin hakim olmadığı, kısa vadeli sorunları çözmek için işlevsel bölümün üretim süreçlerine yönelik olan ve genellikle programlanabilen kararlardan oluşur. Örneğin Afrika’dan İstanbul’a doğru havalanmak üzere olan ve İstanbul’da farklı uçuşlar için bağlantı yapacak yolcuların olduğu bir uçağın geciktiğini varsayalım. Yolcular İstanbul’daki uçuşlarını büyük olasılıkla kaçıracaklardır. Bu bir sorundur. İstanbul’daki uçuşlar bekletilsin mi yoksa uçağı kaçıracak yolcular bir sonraki uçuşlara mı aktarılsın? İstanbul’daki uçuşlar bilerek geciktirilirse uçakların ve uçuş personelinin verimliliği, bu uçuşun yolcularının memnuniyeti düşecek, maliyetler artacaktır. Öte yandan Afrika’daki uçuşun yolcuları İstanbul’da bağlantılı uçuşlarını kaçırırlarsa yolcuların ağırlanması durumu maliyetleri artıracaktır. Geciken uçuştaki uçak bir sonraki uçuşuna da gecikmeli başlayacaktır. Onun yerine yeni bir uçak mı atanmalıdır yoksa gecikmeler sineye çekilip sonraki uçuşlar aynı uçakla fakat gecikmeli mi yapılmalıdır? Bu gibi durumlarda bilgisayar sistemleri pek çok değişkeni (maliyet, zamanındaki kalkış performansı, uçak ve işgören verimliliği, müşteri memnuniyeti gibi) dikkate alan algoritmaları çalıştırıp en kıvamlı (optimum) kararı verebilmektedir. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 17

I. Geleceğe dönük süreçlerdir.
II.Gelecekte ne olacağını kestirme işidir.
III. Belirsizliği ve riski gündeme taşımaktadır.
Karar alma ve planlamanın özellikleri ile ilgili olarak yukarıda verilen bilgilerden hangisi ya da hangileri doğrudur?

I,II ve III

I ve III

I ve II

II ve III

Yalnız I

Açıklama:

Karar alma ve planlamanın en önemli özellikleri geleceğe dönük süreçler olmalarıdır. Yönetimin kontrol işlevi geçmişe, örgütleme, yöneltme ve koordinasyon işlevi daha çok bugüne, planlama ise geleceğe bakmayı ifade eder. Kısacası planlama, geleceğe dönük bir düşünme, değerleme, araştırma ve inceleme işidir (Koçel, 2018:175-176). Geleceğe dönük planlar yapılırken kuşkusuz cevap aranacak temel sorulardan biri gelecekte ne olacağıdır. Gelecekteki olaylar ya da değişkenlerin alacağı değerler başarıyla tahmin edilirse işletmenin bu durumlar karşısında amaçlarına ulaşabilmek için ne yapması gerektiğini bugünden araştırıp hazırlıklı olması başarıyı artıracaktır. Fakat geleceği tam olarak doğru bir şekilde tahmin etmek mümkün değildir. Çünkü gelecek belirsizdir. Örneğin günümüzde havayolu taşımacılığı sektörünün çevresi son derece karmaşık ve dinamik unsurların etkisi altındadır. Bu durum belirsizliği daha fazla artırmaktadır. Karmaşık ve dinamik bir çevrede yüksek belirsizlik düzeyi planlama sürecini hataya açık bir hale getirmekte ve bu nedenle riskler yaratmaktadır. Öte yandan planlamanın tam olarak geleceği tahmin işi olmadığına dikkat etmekte fayda vardır. Tahmin, gelecekte ne olacağını kestirme işi iken planlama gelecekte olması beklenen durum karşısında işletmenin ne yapacağına ilişkin kararlar alma sürecidir. Tahmin “ne olacak?”, planlama ise “ne yapılacak?” sorularına cevap arar. Fakat tahmin işi başarılıysa kuşkusuz ne yapılacağı (plan) daha başarılı bir şekilde tespit edilebilir. Bu özellik, planlama sürecinde bilimsel tahmin yöntemleri ve karar destek sistemlerini önemli hâle getirmektedir. Planlamanın gelecekle ilgili olması belirsizliği, varsayımları, tahmin gerekliliğini ve riski gündeme taşımaktadır. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 18

Bir hava yolu işletmesinin, yeni ticari ilişkiler kurulamaya başlanan bir ülkeye yapılan seferlerin sıklığını artırmak suretiyle kar oranını artırması planlamanın aşağıda verilen faydalarından hangisidir?

İşletmenin amaçsız kalmasını engellemek

İşletmenin misyonu ve vizyonu doğrultusunda doğru amaçlar edinmesini sağlamak,

Amaçlara kıt olduğu bilinen kaynakları etkili ve verimli bir şekilde kullanarak ulaşmak,

Gelecekte ortaya çıkacak olumsuz durumların yarattığı güçlüklere karşı hazırlıklı olmak,

Gelecekte ortaya çıkacak durumların fırsatlarından yararlanmaya hazırlıklı olmak.

Açıklama:

Planlamanın temel amaçları işletmenin amaçsız kalmasını engellemek, işletmenin misyonu ve vizyonu doğrultusunda doğru amaçlar edinmesini sağlamak, amaçlara kıt olduğu bilinen kaynakları etkili ve verimli bir şekilde kullanarak ulaşmak, gelecekte ortaya çıkacak olumsuz durumların yarattığı güçlüklere karşı hazırlıklı olmak, gelecekte ortaya çıkacak durumların fırsatlarından yararlanmaya hazırlıklı olmak. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 19

Bir programda belirlenmiş her faaliyettin neden olacağı giderler ile sağlanacak gelirlerin rakamsal olarak parasal anlamda ifade edilmesi ile ilgili plalama ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Tek kullanımlık bir plandır.

Sürekli bir plandır.

Uzun vadeli bir plandır.

Stratejik bir plandır

Operasyonel bir plandır

Açıklama:

Tek kullanımlık bir plan çeşidi olan bütçe ise bir planda (örneğin bir programda) belirlenmiş her faaliyettin neden olacağı giderler ile sağlanacak gelirlerin rakamsal olarak parasal anlamda ifade edilmiş hâlidir (Eren, 2010:25). Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 20

Politika ve prosedürler ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Operasyonel planlardır

Sürekli bir plandır

Taktik planlardır

Tek kullanımlık planlardır

Alt seviyede yapılan bir plandır.

Açıklama:

Politika ve prosedürler birer sürekli plan örneğidirler. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 21

Yönetim sürecinin başlangıcı aşağıdakilerden hangisidir?

Planlama

Örgütleme

Yöneltme

Kontrol etme

Koordine etme

Açıklama:

Yönetim sürecinin başlangıcı planlamadır. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 22

Aşağıdaki sorulardan hangisi örgütleme işlemi sırasında sorulur?

Hangi tipteki uçak gelecek ay içinde hangi uçuş hatlarında uçacak?

Hangi yedek parçalar önceden satın alınmış olacak?

Kimler hangi tür kararları alma gücüne (yetki) sahip olacak?

Uçuşlarda hangi pilotlar ve kabin görevlileri yer alacak?

Gecelerken hangi teknisyenler tarafından hangi bakımları yapılacak?

Açıklama:

Bölüm ve birimlerde çalışacak insanların yetki ve sorumlulukları örgütleme işlevi kapsamında belirlenir. Örneğin kimler hangi tür kararları alma gücüne (yetki) sahip olacaktır? Kimlere emir verip kimlerden emir alacaklardır? Kimlere hesap sorup, kimlere hesap (sorumluluk) vereceklerdir? Bu soruların cevapları verildikten sonra işler için uygun kişiler belirlenip atamaları yapılır ve örgüt yapısı ortaya çıkar.
"Kimler hangi tür kararları alma gücüne (yetki) sahip olacak?" sorusu örgütleme işlemi sırasında sorulur. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 23

Aşağıdakilerden hangisi karar verme sürecinde amaç belirleme veya sorun tanımlama aşamasından önce gelir?

Seçim ölçütünü belirleme ve seçim yapma

Amaç belirleme ya da sorunları görme konusunda farkındalık

Amaç veya sorunları irdeleme, öncelik belirleme

Alternatif belirleme

Alternatifleri irdeleme ve değerleme

Açıklama:

Amaç belirleme ya da sorunları görme konusunda farkındalık amaç belirleme veya sorun tanımlama aşamasından önce gelir. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 24

Üretim süreçlerinde kullanılan kaynakların (uçak, pilot ve teknisyen gibi) etkin ve verimli bir şekilde kullanılabilmesine yönelik kararlar aşağıdaki karar türlerinden hangisidir?

Stratejik kararlar

Operasyonel kararlar

Yapılandırılabilen kararlar

Yapılandırılamayan kararlar

Belirlilik ve belirsizlik koşulları altında verilen kararlar

Açıklama:

Operasyonel kararlar işlevsel bölümlerde ve alt kademelerde eyleme ve üretime yönelik süreçleri kapsar. Bunlar genellikle daha kısa vadeli amaçlara ulaşmaya ve işletmenin içsel sorunlarının çözümüne odaklanır.
Üretim süreçlerinde kullanılan kaynakların (uçak, pilot ve teknisyen gibi) etkin ve verimli bir şekilde kullanılabilmesine yönelik kararlar operasyonel kararlardır. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 25

İşletmenin misyonu ve vizyonu doğrultusunda doğru amaçlar edinmesini sağlamak
Amaçlara kıt olduğu bilinen kaynakları etkili ve verimli bir şekilde kullanarak ulaşmak
Gelecekte ortaya çıkacak olumsuz durumların yarattığı güçlüklere karşı hazırlıklı olmak

Yukarıdakilerden hangisi/hangileri planlamanın temel amaçlarındandır?

Yalnız I

I ve II

I ve III

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Planlamanın temel amaçları aşağıdaki gibi verilebilir:
• İşletmenin amaçsız kalmasını engellemek,
• İşletmenin misyonu ve vizyonu doğrultusunda doğru amaçlar edinmesini sağlamak,
• Amaçlara kıt olduğu bilinen kaynakları etkili ve verimli bir şekilde kullanarak ulaşmak,
• Gelecekte ortaya çıkacak olumsuz durumların yarattığı güçlüklere karşı hazırlıklı olmak,
• Gelecekte ortaya çıkacak durumların fırsatlarından yararlanmaya hazırlıklı olmak.
Maddelerin tamamı planlamanın temel amaçlarındandır. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 26

Kaynak kullanımına ilişkin kararlar ihtiyaç doğduğu an verilirse hata olasılığı artar. Planlamanın faydalarından hangisi bu hata olasılığını azaltmaya yöneliktir?

Meşruiyet sağlama

Eylemler için rehberlik etme

Performans ölçümü için rehberlik etme

Etkili ve verimli kaynak kullanımı

Motivasyon sağlama

Açıklama:

Kaynak kullanımına ilişkin kararlar ihtiyaç doğduğu an verilirse hata olasılığı artar. Önceden yapılan planlama da zaman gerektirir, ancak planlı bir çaba gereksiz ve sonuçsuz zaman tüketimini azaltacaktır. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 27

Aşağıdakilerden hangisi planlamada amaçların sahip olması gereken özelliklerden değildir?

Amaçlar ulaşılamaz olmamalı fakat işletmeyi zorlamalıdır

Amaçlar arasındaki öncelik sıralaması belirlenmelidir

Amaçlara ulaşmada zaman sınırsız olmalıdır

Amaçlar belirgin ve ölçülebilir olmalıdır

Amaçlar yönetici ve çalışanları motive edici olmalıdır

Açıklama:

Amaçlara ulaşmada zaman sınırı konulmalıdır. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 28

Amaçların sınıflandırılmasıyla ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi doğru değildir?

Bir amacın stratejik olması, amaca ulaşıldığında işletmeye uzun vadede rakiplerine karşı yapısal anlamda rekabetçi üstünlük kazandıracak bir nokta olması anlamına gelir.

Stratejik amaçların belirlenmesi ve planların bu amaçlar doğrultusunda yapılması alt yönetimin görev ve sorumluluk alanına girer.

Genel ya da stratejik amaçların gerçekleştirilebilmesi için sırasıyla taktik ve işlevsel amaçların gerçekleştirilmesi gerekir.

Bir havayolu işletmesinin uçuş emniyet ve güvenliğini yüksek tutmak istemesi genel amaçlara örnek olarak verilebilir.

İkincil amaçların, işlevsel amaçlara karşılık geldikleri söylenebilir.

Açıklama:

Stratejik amaçların belirlenmesi ve planların bu amaçlar doğrultusunda yapılması tepe yönetimin görev ve sorumluluk alanına girer. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 29

Aşağıdakilerden hangisi operasyonel planların temel özelliklerindendir?

Örgüt içindeki herkesi içine alır ve etkiler.

Örgüt faaliyetlerinin çok geniş bir bölümünü kapsar.

Çoğunluklu geniş bir coğrafi alanı ilgilendirir.

Çoğunlukla örgütün bir işlevsel bölümünü etkiler.

Büyük miktarlarda yatırıma ya da finansal kaynak kullanımına yol açar.

Açıklama:

Operasyonel planların özellikleri:
• Kapsadığı faaliyet alanı stratejik planlarınkine göre daha dardır.
• Çoğunlukla örgütün bir işlevsel bölümünü dolayısıyla çalışanların bir bölümünü etkiler (Uçuş operasyon bölümü ya da pilotlar gibi).
• Stratejik planın bütçesine göre daha mütevazi harcamalar gerektirir.
• Gerçekleştirilmesi genellikle bir yıl civarında bir zaman alır.
• Orta düzey yöneticilerin sorumluluğunda ve rehberliğinde hazırlanıp uygulanır.
Operasyonel planlar çoğunlukla örgütün bir işlevsel bölümünü dolayısıyla çalışanların bir bölümünü etkiler (Uçuş operasyon bölümü ya da pilotlar gibi). Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 30

Aşağıdakilerden hangisi politikaları belirlemenin faydalarından değildir?

Benzer durumların her birinde farklı karar almayı kolaylaştırır

Objektifliği ve tutarlılığı sağlar

Yöneticilerin karar ve davranışlarını tahmin edilebilir kılar

Kurumsallaşmayı destekler

Yöneticiyi inisiyatif kullanması için teşvik eder

Açıklama:

Benzer durumlar karşısında tercih edilecek seçeneğin işletme yönetiminin başarısını artıracağı kanıtlanmışsa, başka bir deyişle politika güçlü bir geçerlilik özelliği taşıyorsa farklı seçeneklerin tercih edilmesi engellenir ve böylece kararların başarısı artar.
Benzer durumların her birinde tekrar karar almayı önler. Politikalar sık sık karşılaşılan sorunlara ve tekrar eden durumlarda alınacak kararlara rehberlik etmek üzere belirlenir. Bu sayede yönetim işlerinde harcanan zamanı azaltır ve benzer durumda farklı uygulamaları engeller. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 31

Yönetim sürecinin başlangıcı aşağıdakilerden hangisidir?

planlama

örgütleme

yöneltme

koordine

kontrol etme

Açıklama:

Yönetimin süreç olarak kabul görmüş detaylı tanımı; işletmenin elindeki kaynakları planlayarak, örgütleyerek, yönelterek, koordine ederek ve kontrol ederek diğer insanlar aracı ile etkili ve verimli bir şekilde kullanıp amaçlarını gerçekleştirme süreci şeklinde yapılmaktadır. Yönetim sürecinin başlangıcı planlamadır.

Doğru Cevap: A

Soru 32

İşletmenin amaçlarının belirlenmesi ve bu amaçlara ulaşabilmek için gerekli yol ve araçların tespit edilmesi, yönetimin işlevlerinden hangisidir?

örgütleme

koordine etme

kontrol etme

planlama

yöneltme

Açıklama:

Planlama, işletmenin amaçlarının belirlenmesi ve bu amaçlara ulaşabilmek için gerekli yol ve araçların tespit edilmesini kapsar.

Doğru Cevap: D

Soru 33

Performans ölçümü, sonuçların amaç ve hedeflerle karşılaştırılması, bunlardan geribildirim üretilmesi ve düzeltme gibi işlemleri kapsayan işleve ne ad verilir?

Örgütleme

Planlama

Kontrol

Yöneltme

Koordinasyon

Açıklama:

Yönetimin temel işlevlerinden biri de kontroldür. Kontrol; performans ölçümü,
sonuçların amaç ve hedeflerle karşılaştırılması, bunlardan geribildirim üretilmesi ve düzeltme gibi işlemleri kapsayan bir işlevdir.

Doğru Cevap: C

Soru 34

Karar verme sürecinin 1. aşaması aşağıdakilerden hangisidir?

Alternatifleri İrdeleme ve Değerleme

Amaç belirleme ya da sorunları görme konusunda farkındalık

Alternatif Belirleme

Amaç veya Sorunları İrdeleme Öncelik Belirleme

Algılama Amaç Belirleme veya Sorun Tanımlama

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 35

Karar verme sürecinin son aşaması aşağıdakilerden hangisidir?

Alternatifleri İrdeleme ve Değerleme

Amaç veya Sorunları İrdeleme Öncelik Belirleme

Algılama Amaç Belirleme veya Sorun Tanımlama

Seçim Ölçütünü Belirleme ve Seçim Yapma

Amaç belirleme ya da sorunları görme konusunda farkındalık

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 36

"___________ varılmak istenen yeri, gerçekleştirmek istenenleri, oraya varabilmek için ya da gerçekleştirmek istenenleri başarabilmek için kaynak dağılımının nasıl yapılacağını ve tüm bunlar için yapılması gereken işleri kararlaştırma sürecidir."
Yukarıda verilen boşluk için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

planlama

plan

operasyonel karar

karar verme

yönetim süreci

Açıklama:

Planlama, varılmak istenen yeri, gerçekleştirmek istenenleri, oraya varabilmek için ya da gerçekleştirmek istenenleri başarabilmek için kaynak dağılımının nasıl yapılacağını ve tüm bunlar için yapılması gereken işleri kararlaştırma sürecidir. Bu sürecin sonucunda ise plan adı verilen kararlar topluluğu elde edilir.

Doğru Cevap: A

Soru 37

Gelecekte olması beklenen durum karşısında işletmenin ne yapacağına ilişkin kararlar alma sürecine ne ad verilir?

Tahmin

Varsayım

Planlama

Yönetim

Yanılgıya düşme

Açıklama:

Tahmin, gelecekte ne olacağını kestirme işi iken planlama gelecekte olması beklenen durum karşısında işletmenin ne yapacağına ilişkin kararlar alma sürecidir. Tahmin “ne olacak?”, planlama ise “ne yapılacak?” sorularına cevap arar.

Doğru Cevap: C

Soru 38

I.Performans ölçümü için rehberlik etme
II.Eylemler için rehberlik etme
III.Motivasyon sağlama
IV. Meşruiyet sağlama
V. Etkili ve verimli kaynak kullanımı
Yukarıdakilerden hangileri planlamanın getirdiği faydalar arasındadır?

I, II

III, IV

I, III, V

I, II, III, IV

I, II, III, IV, V

Açıklama:

Planlamanın getirdiği diğer faydalar; meşruiyet sağlama, motivasyon sağlama, etkili ve verimli kaynak kullanımı, kararlar için rehberlik etme, eylemler için rehberlik etme ve performans ölçümü için rehberlik etme şeklinde sıralanabilir

Doğru Cevap: E

Soru 39

Gelecekte ulaşılmak veya gerçekleştirilmek istenen bir durumu, bir büyüklüğü ya da bir yeri ifade eden kelime aşağıdakilerden hangisidir?

vizyon

amaç

misyon

karar

strateji

Açıklama:

Amaç, gelecekte ulaşılmak veya gerçekleştirilmek istenen bir durumu, bir büyüklüğü ya da bir yeri ifade eder. Amaç belirlendiğinde çeşitli değişkenler itibarıyla gelecekte nerede, hangi durum ya da konumda ve hangi büyüklükte olunmak istendiği belirlenir

Doğru Cevap: B

Soru 40

Zaman içinde tekrarlanmayan amaçlara ulaşmak için yapılan planlara ne ad verilir?

Acil durum planları

Planlama Ufkuna Göre Planlar

Tek Kullanımlık Planlar

Hiyerarşik Açıdan Planlar

Sürekli Planlar

Açıklama:

Tek kullanımlık planlar zaman içinde tekrarlanmayan amaçlara ulaşmak için yapılan planlardır

Doğru Cevap: C

Soru 41

Aşağıdakilerden hangisi yönetimin işlevlerinden biri değildir ?

Planlama

Koordine etme

Örgütleme

Yöneltme

Eleştirme

Açıklama:

Eleştirme yönetimin işlevlerinden biri değildir ?

Doğru Cevap: E

Soru 42

Yönetim sürecinin başlangıcı hangisidir ?

Yöneltme

Planlama

Kontrol etme

Örgütleme

Koordine etmek

Açıklama:

Yönetim sürecinin başlangıcı planlamadır

Doğru Cevap: B

Soru 43

Karar verme sürecindeki ilk aşama hangisidir ?

Öncelik belirleme

Alternatif belirleme

Amaç belirleme

Alternatifleri irdeleme

Seçim ölçütünü belirleme ve seçim yapma

Açıklama:

Karar verme sürecindeki ilk aşama amaç belirlemedir.

Doğru Cevap: C

Soru 44

Kararları sahip oldukları bazı özelliklerine göre sınıflandırmak mümkündür. Hangisi karar türlerinden biri değildir ?

Stratejik kararlar

Kontrol edilebilen kararlar

Operasyonel kararlar

Yapılandırılamayan kararlar

Alt ve üst kademe kararları

Açıklama:

Kontrol edilebilen kararlar karar türlerinden biri değildir.

Doğru Cevap: B

Soru 45

Planlamanın temel amaçlarından biri değildir ?

İşletmenin değerini arttırmak

İşletmenin amaçsız kalmasını engellemek

Gelecekte ortaya çıkacak olumsuz durumların yarattığı güçlüklere karşı hazırlıklı olmak

Gelecekte ortaya çıkacak durumların fırsatlarından yararlanmaya hazırlıklı olmak

Amaçlara kıt olduğu bilinen kaynakları etkili ve verimli bir şekilde kullanarak ulaşmak,

Açıklama:

İşletmenin değerini arttırmak planlamanın temel amaçlarından biri değildir.

Doğru Cevap: A

Soru 46

Stratejik planlama sürecinin başlangıç noktası olarak görülen eylem hangisidir ?

Motivasyon sağlama

Etkili ve verimli kaynak kullanımı

Kararlar için rehberlik etme

Misyon açıklaması

Performans ölçümü

Açıklama:

Misyon açıklaması stratejik planlama sürecinin başlangıç noktası olarak görülen eylemdir.

Doğru Cevap: D

Soru 47

Planlama sürecinin birincil aşaması hangisidir ?

Karar verme

Amaç ve hedeflerin belirlenmesi

Rehberlik etme

Performans ölçümü

Misyonun açıklanması

Açıklama:

Planlama sürecinin birincil aşaması amaç ve hedeflerin belirlenmesidir.

Doğru Cevap: B

Soru 48

Misyon arayışındaki süreç içinde işletmeyle ilgili hangi soruya cevap aranmamaktadır ?

İşletmenin iş felsefesinin ne olduğu

Hangi değerlerle karar alıp hareket ettiği

Aynı işi yapan diğer işletmelerden temel farkının ne olduğu

İşletmenin ürünleri ne kadara mal ettiği

İşletmenin hangi tip ürün sunmak için varolduğu

Açıklama:

Misyon arayışındaki süreç içinde işletmenin ürünleri ne kadara mal ettiği sorusuna cevap aranmamaktadır.

Doğru Cevap: D

Soru 49

Aşağıdakilerden hangisi amaçların sahip olması gereken özelliklerden biri değildir ?

Amaçların işletmenin misyon, vizyon ve kültürüne uygun olması gerekir

Amaçlar birbiriyle uyumlu olmalıdır

Amaçların birbiriyle uyumlu olması gerekmemektedir

Amaçlar arasındaki öncelik sıralaması belirlenmelidir

Amaçlara ulaşmada zaman sınırı konulmalıdır

Açıklama:

"Amaçların birbiriyle uyumlu olması gerekmemektedir" amaçların özellikleriyle ilgili yanlış bir ifadedir.

Doğru Cevap: C

Soru 50

Aşağıdakilerden hangisi plan türlerinden biri değildir ?

Ömürlük Planlar

Hiyerarşik Açıdan Planlar

Planlama Ufkuna Göre Planlar

Tek Kullanımlık Planlar

Sürekli Planlar

Açıklama:

Ömürlük Planlar plan türlerinden biri değildir.

Doğru Cevap: A

Soru 51

Hava taşımacılığında bir havayolu işletmesinin, "Uçuşlarda hangi pilotlar ve kabin görevlileri yer alacak?" sorusuna aradığı cevap yönetimin hangi işlevi ile açıklanabilir?

Koordine etme

Yöneltme

Örgütleme

Planlama

Kontrol

Açıklama:

Yönetimin planlama sürecinde faaliyet alanına uygun olarak pek çok soruya cevap aranır. Havayolu işletmelerinin, Uçuşlarda hangi pilotlar ve kabin görevlileri yer alacak? şeklindeki sorusu da yönetimin planlama işlevi ile açıklanabilir.

Doğru Cevap: D

Soru 52

İnsanların çabalarının birleştirilmesi, zaman bakımından ayarlanması, faaliyetlerin ortak amaca ulaşmak için düzenlenmesi ve birbirlerini desteklemelerinin sağlanması yönetimin hangi işlevi kapsamında yer almaktadır?

Planlama

Örgütleme

Yöneltme

Kontrol etme

Koordine etme

Açıklama:

İnsanların çabalarının birleştirilmesi, zaman bakımından ayarlanması, faaliyetlerin ortak amaca ulaşmak için düzenlenmesi ve birbirlerini desteklemelerinin sağlanması yönetimin koordinasyon işlevi kapsamında yer almaktadır.

Doğru Cevap: E

Soru 53

Planlama sürecinde görev alanların aşağıda yer alan hangi soruya cevap aradıkları söylenemez?

Hangi miktarda üretim yapılacak

Hangi kalitede üretilecek

Hangi maliyetle ve finansman kaynağıyla gerçekleşecek

İşletmenin bir önceki dönem satışları nasıl gerçekleşti

Kimler tarafından yapılacak

Açıklama:

Planlama sürecinde görev alanlar; neyi, nasıl, ne zaman, nerede, neyle, niçin, hangi miktarda, hangi öncelikler doğrultusunda, kimler tarafından, hangi maliyetle ve finansman kaynağıyla, hangi kalitede, hangi sürede gibi sorulara cevap ararlar. Planlama gelecekte olması beklenen durum karşısında işletmenin ne yapacağına ilişkin kararlar alma sürecidir.

Doğru Cevap: D

Soru 54

Aşağıdakilerden hangisi planlamanın temel amaçları arasında yer almaz?

İşletmenin amaçsız kalmasını engellemek

İşletmenin misyonu ve vizyonu doğrultusunda doğru amaçlar edinmesini sağlamak,

Amaçlara tepkisel (reaktif) yönetim anlayışını kullanarak ulaşmak,

Gelecekte ortaya çıkacak olumsuz durumların yarattığı güçlüklere karşı hazırlıklı olmak,

Gelecekte ortaya çıkacak durumların fırsatlarından yararlanmaya hazırlıklı olmak.

Açıklama:

Planlamanın temel amaçları aşağıdaki gibi verilebilir:

İşletmenin amaçsız kalmasını engellemek,
İşletmenin misyonu ve vizyonu doğrultusunda doğru amaçlar edinmesini sağlamak,
Amaçlara kıt olduğu bilinen kaynakları etkili ve verimli bir şekilde kullanarak ulaşmak,
Gelecekte ortaya çıkacak olumsuz durumların yarattığı güçlüklere karşı hazırlıklı olmak,
Gelecekte ortaya çıkacak durumların fırsatlarından yararlanmaya hazırlıklı olmak.

Doğru Cevap: C

Soru 55

Planlama sürecinin birincil aşaması aşağıdakilerden hangisidir?

Varsayımların belerlenmesi

Amaç ve hedeflerin belirlenmesi

İç çevrenin analiz edilmesi

Dış çevrenin analiz edilmesi

Alternatiflerin belirlenmesi

Açıklama:

Planlama sürecinin birincil aşaması amaç ve hedeflerin belirlenmesidir.

Doğru Cevap: B

Soru 56

Aşağıdakilerden hangisi işletmenin başarısı için amaçların sahip olması gereken özelliklerden biri arasında yer almaz?

Amaçlar ulaşılamaz olmamalı fakat işletmeyi zorlamalıdır

Amaçlar belirgin ve ölçülebilir olmalıdır.

Amaçlara ulaşmada zaman sınırsız olmalıdır.

Amaçlar arasındaki öncelik sıralaması belirlenmelidir.

Amaçlar birbiriyle uyumlu olmalıdır.

Açıklama:

Ne zaman başarılmış olması gerektiği tam olarak bilinmeyen amaçların işletmeyi eyleme yöneltmesi güçtür. Ayrıca zamanlamanın muğlak olması performans ölçümünde bir karşılaştırma referansı sağlamaz. Bu nedenle amaçlara ulaşmada zaman sınırı konulmalıdır.

Doğru Cevap: C

Soru 57

Amaçlar hiyerarşisi düşünüldüğünde hangi amaçlar en alttaki sırada yer alır?

Taktik amaçlar

Fonksiyonel amaçlar

Stratejik amaçlar

Vizyon

Genel amaçlar

Açıklama:

Taktik amaçlar, stratejik planlar doğrultusunda oluşturulan işlevsel planları gerçek hayat koşullarına aktarmak için belirlenen kısa süreli ve uygulamaya yönelik amaçlardır. Bunlar amaçlar hiyerarşisi içinde en alttaki sırada yer alırlar

Doğru Cevap: A

Soru 58

Aşağıdakilerden hangisi kapsadığı zaman aralığına göre planlar sınıflandırılmasında orta dönemli olarak adlandırılır?

6-12 yıl arası planlar

1-3 yıl arası planlar

1-10 yıl arası planlar

1-5 yıl arası planlar

5- 10 yıl sonrası planlar

Açıklama:

Orta vadeli planlar 1 ve 5 yıl arası zamanı kapsayan planlardır.

Doğru Cevap: D

Soru 59

Aşağıdakilerden hangisi stratejik planların özeliklerinden biridir?

Orta düzey yöneticilerin sorumluluğunda ve rehberliğinde hazırlanıp uygulanır.

Sadece birkaç kişinin katılımı ile sınırlı kalabilir.

Çoğunlukla örgütün bir işlevsel bölümünü dolayısıyla çalışanların bir bölümünü etkiler.

Uygulaması kısa zaman dilimini gerektirir.

Çoğunluklu geniş bir coğrafi alanı ilgilendirir.

Açıklama:

Stratejik planlar çoğunluklu geniş bir coğrafi alanı ilgilendirir.

Doğru Cevap: E

Soru 60

Aşağıdakilerden hangisi taktik planların özelikleri arasında yer alır?

Üst düzey yöneticilerin sorumluluğunda ve rehberliğinde hazırlanıp uygulanır.

Örgütün daha küçük bir kısmını ilgilendiren faaliyetleri içine alır.

Büyük miktarlarda yatırıma ya da finansal kaynak kullanımına yol açar.

Gerçekleştirilmesi genellikle bir yıl civarında bir zaman alır.

Uygulaması uzun bir zaman dilimini gerektirir.

Açıklama:

Taktik planlar örgütün daha küçük bir kısmını ilgilendiren faaliyetleri içine almaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 61

Hava taşımacılığında kullanılan aşağıdaki plan türlerinden hangisi sürekli plan kapsamında yer alır?

Tarife planı

Filo ve uçak atama planı

Ekip planları

Acil durum eylem planı

Bütçe

Açıklama:

Gerek havayolu işletmelerinin gerekse havaalanlarının bir acil durum karşısında hazırlıklı olmaları emniyeti kuşkusuz artıracaktır. İşte bu nedenle havaalanlarının sürekli bir plan türü olan acil durum eylem planı hazırlamaları zorunludur.

Doğru Cevap: D

Soru 62

Aşağıdakilerden hangisi yönetimin işlevlerinden birisi değildir?

Planlama

Örgütleme

İstihdam etme

Yöneltme

Koordine etme

Açıklama:

Yönetimin işlevleri;

Planlama,
Örgütleme,
Yöneltme,
Koordine etme ve
Kontrol etmedir.

Doğru Cevap: C

Soru 63

Bir sorunu çözeceği ya da bir amaca ulaştıracağı öngörülen alternatifler arasından seçim yapma işine ne ad verilir?

Karar verme

Planlama

Örgütleme

Koordine etme

Yöneltme

Açıklama:

Bir sorunu çözeceği ya da bir amaca ulaştıracağı öngörülen alternatifler arasından seçim yapma işine karar verme denir.

Doğru Cevap: A

Soru 64

Stratejik ve operasyonel kararlar,
Yapılandırılabilen ve yapılandırılamayan kararlar,
Alt ve üst kademe kararları,
Belirlilik ve belirsizlik koşulları altında verilen kararlar,

Yukarıdakilerden hangisi/hangileri karar türlerinden birisidir?

Yalnız I

I ve II

II ve III

I, II ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

Bazı karar türleri,

Stratejik ve operasyonel kararlar,
Yapılandırılabilen ve yapılandırılamayan kararlar,
Alt ve üst kademe kararları,
Belirlilik ve belirsizlik koşulları altında verilen kararlar.

Doğru Cevap: E

Soru 65

Aşağıdakilerden hangisi planlamanın temel amaçlarından birisi değildir?

İşletmenin amaçsız kalmasını engellemek,

İşletmenin misyonu ve vizyonu doğrultusunda doğru amaçlar edinmesini sağlamak,

Amaçlara kıt olduğu bilinen kaynakları tüketmek,

Gelecekte ortaya çıkacak olumsuz durumların yarattığı güçlüklere karşı hazırlıklı olmak,

Gelecekte ortaya çıkacak durumların fırsatlarından yararlanmaya hazırlıklı olmak,

Açıklama:

Planlamanın temel amaçları aşağıdaki gibi verilebilir:

İşletmenin amaçsız kalmasını engellemek,
İşletmenin misyonu ve vizyonu doğrultusunda doğru amaçlar edinmesini sağlamak,
Amaçlara kıt olduğu bilinen kaynaklarıetkili ve verimli bir şekilde kullanarak ulaşmak,
Gelecekte ortaya çıkacak olumsuz durumların yarattığı güçlüklere karşı hazırlıklı olmak,
Gelecekte ortaya çıkacak durumların fırsatlarından yararlanmaya hazırlıklı olmak.

Doğru Cevap: C

Soru 66

İşletmenin gelecekte olmayı hayal ettiği yere ne ad verilir?

Amaç

Hedef

Misyon

Vizyon

Planlama

Açıklama:

Vizyon işletmenin gelecekte olmayı hayal ettiği yer anlamına gelir.

Doğru Cevap: D

Soru 67

Aşağıdakilerden hangisi amaçların sahip olması gereken özelliklerden birisi değildir?

Amaçlar ulaşılamaz olmamalı fakat işletmeyi zorlamalıdır.

Amaçlar belirgin ve ölçülebilir olmalıdır.

Amaçlara ulaşmada zaman sınırı konulmalıdır.

Amaçlar arasındaki öncelik sıralaması belirlenmelidir.

Amaçlar yönetici ve çalışanları sürekli zorlamalıdır.

Açıklama:

Amaçların sahip olduğu bazı özellikler,

Amaçlar ulaşılamaz olmamalı fakat işletmeyi zorlamalıdır.
Amaçlar belirgin ve ölçülebilir olmalıdır.
Amaçlara ulaşmada zaman sınırı konulmalıdır.
Amaçlar arasındaki öncelik sıralaması belirlenmelidir.
Amaçlar yönetici ve çalışanları motive edici olmalıdır.
Amaçlar birbiriyle uyumlu olmalıdır.
Amaçların işletmenin misyon, vizyon ve kültürüne uygun olması gerekir.

Doğru Cevap: E

Soru 68

Kapsadıkları zaman aralığına,
Hiyerarşik açıdan hangi tür amaçları gerçekleştireceklerine,
Tekrarlama sıklıklarına,

Planlar yukarıdakilerden hangisi/hangilerine göre sınıflandırılabilir?

Yalnız I

Yalnız III

I ve II

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Planlar, kapsadıkları zaman aralığına, hiyerarşik açıdan hangi tür amaçları gerçekleştireceklerine ve tekrarlanma sıklıklarına göre sınıflandırılabilir.

Doğru Cevap: E

Soru 69

Aşağıdakilerden hangisi stratejik planların özelliklerinden birisidir?

Örgüt faaliyetlerinin çok küçük bir bölümünü kapsar,

Çoğunluklu geniş bir coğrafi alanı ilgilendirir,

Örgüt içindeki sadece bireyleri içine alır ve etkiler,

Büyük miktarlarda yatırıma ya da finansal kaynak kullanımına gerek duymaz,

Uygulaması kısa zaman dilimini gerektirir.

Açıklama:

Stratejik planların özellikleri,

Örgüt faaliyetlerinin çok geniş bir bölümünü kapsar.
Çoğunluklu geniş bir coğrafi alanı ilgilendirir.
Örgüt içindeki herkesi içine alır ve etkiler.
Büyük miktarlarda yatırıma ya da finansal kaynak kullanımına yol açar.
Uygulaması uzun bir zaman dilimini gerektirir.
Üst düzey yöneticilerin sorumluluğunda ve rehberliğinde hazırlanıp uygulanır.

Doğru Cevap: B

Soru 70

Aşağıdakilerden hangisi operasyonel planların özelliklerinden birisidir?

Amaçlar hiyerarşisi içinde en alttakileri gerçekleştirmek için yapılır.

Örgütün daha küçük bir kısmını ilgilendiren faaliyetleri içine alır.

Sadece birkaç kişinin katılımı ile sınırlı kalabilir.

Gerçekleştirilmesi genellikle bir yıl civarında bir zaman alır.

Birkaç gün veya birkaç haftayı kapsayacak kadar kısa dönemli kararları kapsar.

Açıklama:

Operasyonel planların özellikleri,

Kapsadığı faaliyet alanı stratejik planlarınkine göre daha dardır.
Çoğunlukla örgütün bir işlevsel bölümünü dolayısıyla çalışanların bir bölümünü etkiler (Uçuş operasyon bölümü ya da pilotlar gibi).
Stratejik planın bütçesine göre daha mütevazi harcamalar gerektirir.
Gerçekleştirilmesi genellikle bir yıl civarında bir zaman alır.
Orta düzey yöneticilerin sorumluluğunda ve rehberliğinde hazırlanıp uygulanır.

Doğru Cevap: D

Soru 71

Aşağıdakilerden hangisi taktik planların özelliklerinden birisidir?

Alt düzey yöneticilerin sorumluluğunda ve rehberliğinde hazırlanıp uygulanır.

Gerçekleştirilmesi genellikle bir yıl civarında bir zaman alır.

Orta düzey yöneticilerin sorumluluğunda ve rehberliğinde hazırlanıp uygulanır.

Üst düzey yöneticilerin sorumluluğunda ve rehberliğinde hazırlanıp uygulanır.

Çoğunluklu geniş bir coğrafi alanı ilgilendirir.

Açıklama:

Taktik planların özellikleri,

Taktik planlar amaçlar hiyerarşisi içinde en alttakileri gerçekleştirmek için yapılır.
Örgütün daha küçük bir kısmını ilgilendiren faaliyetleri içine alır.
Sadece birkaç kişinin katılımı ile sınırlı kalabilir.
Birkaç gün veya birkaç haftayı kapsayacak kadar kısa dönemli kararları kapsar.
Alt düzey yöneticilerin sorumluluğunda ve rehberliğinde hazırlanıp uygulanır.

Doğru Cevap: A

Ünite 2

Soru 1

I. Tarife planlaması havayolu operasyonel planlama süreçlerinin temelini oluşturur.
II. Uçuş sıklığı ve uçuş saatlerinin belirlenmesinden sonra uçuş ağ yapısı tasarlanır.
III. Sunulan hizmetin başarısında etkin planlama çok önemlidir.
IV. Uçuş tarifesi hazırlama sürecinde ilk aşama uçuş sıklığının ve uçuş saatlerinin belirlenmesidir.
V. Özellikle topla dağıt ağ yapısı avantajları nedeniyle tercih edilir.
Havayolu işletmekeri ile ilgili yukarıda verilen ifadelerden hangileri doğrudur?

I-III- V

II-IV-V

II-IV-I

II-III-V

I-III-IV

Açıklama:

Tarife planlaması havayolu operasyonel planlama süreçlerinin temelini oluşturur. Sunulan hizmetin başarısında etkin planlama çok önemlidir. Uçuş tarifesi hazırlama sürecinde ilk aşama uçuş ağ yapısının tasarlanmasıdır. Son aşama ise uçuş sıklığının ve uçuş saatlerinin belirlenmesidir. Özellikle topla dağıt ağ yapısı avantajları nedeniyle tercih edilir. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi bir havayolu hizmetinin bileşenlerinden biri değildir?

Fiyat

Tarife

Konfor

Personel eğitimleri

Havayolu işletmesinin imajı

Açıklama:

Bir hava yolu hizmetinin bileşenleri; fiyat, tarife, konfor, hizmet sunumunun uygunluğu ve hava yolu işletmesinin imajı olarak tanımlanmaktadır. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 3

"Hangi şehirlere, hangi günlerde, ne sıklıkta, hangi saatlerde ve hangi uçak tipi ile uçulması gerektiğine karar verilen planlama sürecidir." ifadesi aşağıdakilerden hangisinin tanımıdır?

Uçak planlama

Tarife planlama

Ekip planlama

Uçak atama

Rotalama

Açıklama:

Hangi şehirlere, hangi günlerde, ne sıklıkta, hangi saatlerde ve hangi uçak tipi ile uçulması gerektiğine karar verilen planlama sürecine t arife planlama denir. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 4

Uçuş tarifesi oluşturma çalışmaları uçuş operasyonlarından kaç ay önce başlar?

Açıklama:

Uçuş tarifesi oluşturma çalışmaları, uçuş operasyonlarından 12 ay önce başlar. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 5

1. Sunulacak hizmet sıklığının kararlaştırılması.
2. Hangi pazarlara hizmet sunulacağı kararının verilmesi.
3. Uçuş saatlerinin belirlenmesi.
4. Rakiplerin stratejileri ve tepkilerinin tahmin edilmesi
5. Hedeflenen her bir pazar için talep tahminine dayanarak bir pazar payı varsayımında bulunulması.
Yukarıda bir tarife planlamasındaki adımlar verilmiştir. Doğru sıralama nasıl olmalıdır?

4-2-5-1-3

5-2-1-3-4

2-5-1-3-4

2-5-4-1-3

5-2-3-1-4

Açıklama:

Hangi pazarlara hizmet sunulacağı kararının verilmesi.
Hedeflenen her bir pazar için talep tahminine dayanarak bir pazar payı varsayımında bulunulması.
Sunulacak hizmet sıklığının kararlaştırılması.
Uçuş saatlerinin belirlenmesi.
Rakiplerin stratejileri ve tepkilerinin tahmin edilmesi
şeklindedir. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 6

TK2626 uçuş numarası ile Ankara - İstanbul- Londra seyahati yapan ve seyahat boyunca aynı uçuş numarası ile devam eden bir yolcu hangi tür uçuş yapmıştır?

Tek bacaklı uçuş

Direk uçuş

Aktarmalı uçuş

Duraklamasız direk uçuş

Ara aktarmalı uçuş

Açıklama:

Bir uçak ara noktada durmasına rağmen, ara noktadan sonra da aynı uçuş numarası 2ve uçak ile devam edilen uçuş yine direkt uçuş olarak adlandırılmaktadır. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 7

Havayolu ürününü oluşturan söz konusu bileşenlerden en önemli bileşen aşağıdakilerden hangisidir?

Tarife

Uçak

Personel

Uçuş ağı

Havaalanı

Açıklama:

Havayolu ürününü oluşturan söz konusu bileşenlerden en önemlisi, tarife temelli bileşenlerdir. Çünkü yapılan araştırmalar, yolcuların havayolu işletmesi tercih ederken dikkat ettikleri özellikler arasında tarife temelli bileşenlerin, ilk sıralarda yer aldığını göstermektedir. Doğru cevap A'dir.

Doğru Cevap: A

Soru 8

Aşağıdakilerden hangisi havayolu tarife planlamasında verilen kararlardan biridir?

Uçuş amacı

Uçucu ekip

Uçuş sıklığı

Uçuş nedeni

Uçuş kategorisi

Açıklama:

Havayolu tarife planlaması, hangi şehirlere, ne zaman ve ne sıklıkta uçulması gerektiği kararının verildiği bir planlama sürecidir. Tarife planlama sürecinin sonucunda, uçuş programı olarak da adlandırabileceğimiz, uçuş başlangıç ve varış noktaları, her uçuş bacağının ayrılış ve varış zamanı (uçak kalkış ve varış saatleri), uçuşların haftanın hangi gün gerçekleştiği (uçuş sıklığı), uçuş numarası ve uçuşta kullanılacak filo tipini gösteren ve sonunda kamuya sunulan bir uçuş tarifesi oluşturulması amaçlanır. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 9

I. Filo Atama II. Uçus Ağı Tasarımı III. Uçus Saatlerini Belirleme Yukarıdakilerden hangisi tarife planlama süreci içerisinde yer almaktadır?

Sadece I

Sadece II

Sadece III

Sadece I,II

Sadece II,III

Açıklama:

Tarife planlmanın unsurları uçuş ağı tasarımı, uçuş sıklığını belirleme, uçuş saatlerini belirleme olarak sıralanmaktadır. Filo atama uçak planlamanın unsurlarından biridir. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 10

Uçuş tarifesi, genellikle ... aylık veya ... aylık dönemler için hazırlanır. Yukarıdaki boşluğa gelmesi gereken en uygun ifade aşağıdakilerden hangisidir?

1-3

3-5

3-6

5-9

6-12

Açıklama:

Uçuş tarifesi oluşturma çalışmaları, uçuş operasyonlarından 12 ay önce başlar ve 9 ay önce tamamlanır. Uçuş tarifesi, genellikle üç aylık veya altı aylık dönemler için hazırlanır. Programlarda aydan aya küçük değişiklikler olabilir. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 11

I. Düzlemsel
II. Mekansal
III. Zamansal
Yukarıdakilerden hangisi ağ yapısı sınıflandırmasında kullanılan yaklaşımlardan biridir?

Sadece I

Sadece II

Sadece III

Sadece I,II

Sadece II,III

Açıklama:

Havayolu ağ yapılarının sınıflandırılmasında mekânsal ve zamansal olmak üzere iki farklı yaklaşım rol oynamaktadır. Bu iki yaklaşım aynı zamanda havayolu ağının tanımlanmasında da belirleyici olmaktadır.Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 12

Uyguladıkları iş modeline göre aşağıdaki havayollarından hangisi çapraşık ağ yapısını kullanmaktadır?

United Havayolları

American Havayolları

Türk Havayolları

Southwest Havayolları

Delta Havayolları

Açıklama:

Çapraşık ağ yapısı, daha çok maliyet liderliği stratejisi izleyen düşük maliyetli havayolu işletmelerinin kullandıkları ağ yapısı olup, bu yapıda bütünleşik bir tarife planlaması, normalde yolcuların değil, uçak ve uçuş ekibinin akışını eniyilemek için yapılmaktadır. Örneğin, düşük maliyetli taşıyıcı Southwest’in ağ yapısı, bazen doğrusal ağ yapısına örnek olarak gösterilse de, çapraşık ağ yapısı özelliklerini taşımaktadır. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 13

Aşağıdaki şekillerden hangisi topla dağıt yapısını göstermektedir?

Açıklama:

Şekilde görüldüğü gibi topla dağıt yapısında bir merkez bulunmaktadır. Çevreden gelen yolcular bu merkeze gelerek gitmek istedikleri noktalar bu merkez vısatısla ulaşabilmektedir. Doğru A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 14

I. Doluluk oranı
II. Ortalama uçak kapasitesi
III. Sahip olunan slot hakkı sayısı
Yukarıdakilerden hangisi iki şehir arasındaki uçuş sıklığının belirlenmesinde kullanılan formülde yer alan unsurlardan biridir?

Sadece I

Sadece II

Sadece III

Sadece I,II

Sadece II,,III

Açıklama:

iki şehir arasındaki uçuş sıklığı (SIKLIK) şu formülle belirlenir: SIKLIK= YS / OUK x DO. Yolcu sayısı: YS; havayolu işletmesinin ortalama doluluk oranı: DO, ortalama uçak kapasitesi: OUK'tur. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 15

I. Uçuş sıklığı II. Uçuş saatleri III. Uçuş noktası Yukarıdakilerden hangisi uçuş tarifesinin geliştirilme sürecinde planlaması yapılan unsurlardan biridir?

Sadece I

Sadece II

Sadece I,II

Sadece III

SAdece I,III

Açıklama:

Uçuş tarifesinin geliştirilmesi sürecinde, uçuş sıklığı ve uçuş saatleri planlaması yapılmaktadır. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 16

1978 yılındaki serbestleşme ilk olarak hangi ülkede uygulanmıştır?

Amerika

Fransa

Japonya

İngiltere

Çin

Açıklama:

Serbestleşme süreci olarak ifade edilen deregülasyon 1978 yılında Amerika'da uygulanmıştır. Bu uygulama ile birlikte havayolları iç hatlarda herhangi bir kısıt olmadan faaliyet göstermeye başlamıştır. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 17

Aşağıdakilerden hangisi çapraşık ağ yapısının tanımıdır?

Daha çok iç hat taşımacılığında kullanılan trafik akışının yüksek olduğu az sayıda, kısa ve orta mesafedeki şehirleri birbirine doğrudan doğruya bağlayan ağ yapısıdır.

Tek bir merkezden (üs havaalanı) ya da birden fazla (çoklu) merkezden yayılan geniş çaplı dışa ve geri uçuş operasyonlarından oluşmaktadır.

Merkez olarak belirlenen bir havaalanına çevre havaalanlarından yolcuların getirilmesi ve bu merkez havaalanından yolcuların yine çevre havaalanlarına ve/veya uluslararası diğer merkez havaalanlarına dağıtılması şeklinde işleyen ağ yapısıdır

Daha çok bir duraklamalı (one-stop) ya da birden çok duraklamalı (multi-stop) hat planlaması ile ilişkili ağ yapısıdır.

Bir havayolu ağında hangi şehirlerin birbirine nasıl bağlanacağı, yolcu akış yoğunluğunu dikkate alarak hangi şehrin bağlantılara merkez olarak kullanılacağı gibi ağın coğrafi görünümüne odaklanan bir yaklaşımdır.

Açıklama:

Çapraşık ağ yapısı, daha çok iç hat taşımacılığında kullanılan, trafik akışının yüksek olduğu az sayıda, kısa ve orta mesafedeki şehirleri birbirine doğrudan doğruya (çapraz bir şekilde) bağlayan ağ yapısıdır. Bu nedenle doğru cevap "A" seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 18

Aşağıdakilerden hangisi uçuş zaman çizelgeleri belirlenirken göz önünde bulundurulan faktörlerden biri değildir?

Yolcuların inme, binme süreleri

Yakıt alımı

Asgari maliyetler

Uçak temizliği

Çevrim süreleri

Açıklama:

Zaman çizelgesi, her havaalanında yolcuların indirilmesi ve bindirilmesi, tekrar yakıt alımı ve uçak temizliği için gerekli asgari çevrim
sürelerini de içermelidir. Asgari maliyetler zaman çizelgesinin belirlenmesinde etken bir faktör değildir. Doğru cevap "C" seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 19

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi bir havayolu işletmesinin bir merkez havaalanı üzerinden TD ağ yapısını kullanmasının avantajı değildir?

Ölçek ekonomisi sağlaması

Uçak ve ekip planlamasını kolaylaştırması

Kapsam ekonomisi sağlaması

Yoğunluk ekonomisi sağlaması

Uçak çevrim süresinin kısalması

Açıklama:

TD ağ yapılarında merkez havaalanlarında bağlantılı uçuşlardan gelen tüm yolcular devam eden uçağa aktarılmayı beklemek zorundadır. Bu nedenle normalden daha uzun uçak çevrim sürelerine ihtiyaç olmaktadır. Doğru cevap "E" seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 20

Duraklamalı ya da duraklamasız direkt uçuşla, birbirine bağlanan iki uçuş noktası arasını temsil eden ifade aşağıdakilerden hangisidir?

Uçuş tarifesi

Uçuş ağ yapısı tasarımı

Uçuş bacağı

Hat

Direk uçuş

Açıklama:

Hat, duraklamalı ya da duraklamasız direkt uçuşla, birbirine bağlanan iki uçuş noktası arasını temsil etmektedir. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 21

Fiyat

Tarife

Konfor

İşletme imajı

Yukarıda verilenlerden hangisi ya da hangileri havayolu hizmetinin bileşenleri arasındadır?

I ve II

I ve III

I, II ve III

I, II, III ve IV

I, II ve IV

Açıklama:

Bir havayolu hizmetinin bileşenleri; fiyat, tarife, konfor, hizmet sunumunun uygunluğu ve havayolu işletmesinin imajı olarak tanımlanmaktadır.

Doğru Cevap: D

Soru 22

Kalkış yeri
Kalkış zamanı
Uçuş numarası

Yukarıda verilenlerden hangisi ya da hangileri uçuş tarifesinde yer almaktadır?

Yalnız I

I ve II

I ve III

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Uçuş tarifesinde; uçuş numarası, kalkış yeri, varış yeri, kalkış zamanı, varış zamanı, günler, filo tipi bilgileri yer almaktadır.

Doğru Cevap: E

Soru 23

Uçak planlama
Ekip planlama
Tarife planlama

Havayolu operasyonlarının planlama sürecinin sıralaması aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

I-II-III

II-I-III

III-I-II

II-I-III

III-II-I

Açıklama:

Tarife planlaması, bir havayolu işletmesinin operasyonel planlanmasında ilk aşamadır ve uçuş tarifesi diğer operasyonel planlara temel oluşturur. Sonrasında uçuş planlaması ve ekip planlaması gelmektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 24

Uçuş operasyonlarından 12 ay önce başlar.
6 ay önce tamamlanır.
Genellikle üç aylık veya altı aylık dönemler için hazırlanır.

Yukarıda uçuş tarifesi ile ilgili verilenlerden hangisi ya da hangileri doğrudur?

Yalnız I

I ve II

I ve III

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 25

Uçuş saatleri
Uçuş sıklığı
Bilet fiyatı

Yukarıda verilenlerden hangisi ya da hangileri doluluk oranını etkileyen faktörler arasında yer almaktadır?

Yalnız I

I ve II

I ve III

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Doluluk oranını etkileyen faktörler, uçuş saatleri, sıklık, hizmetin türü ve bilet fiyatı seviyeleridir.

Doğru Cevap: E

Soru 26

Talep tahmini
Beklenen pazar payı analizi
Rekabet stratejisi

Yukarıda verilenlerden hangisi ya da hangileri uçuş sıklığına karar vermede temel veri kaynakları olmaktadır?

Yalnız I

I ve II

I ve III

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Talep tahmini ve beklenen pazar payı analizi, uçuş sıklığına karar vermede temel veri kaynakları olmaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 27

Kısa mesafe hatlarda uçuş sıklığı, uzun mesafe hatlardakine göre daha önemlidir.
Ortalama doluluk oranı şehir çiftleri arasında uçuş sıklığının belirlenmesinde önemli bir rol oynamaktadır.
Havayolu işletmesinin uçuş sıklığı fazla ve direkt ise o kadar kaliteli havayolu hizmeti sunuyor anlamına gelmektedir.

Uçuş sıklığı ile ilgili verilenlerden hangisi ya da hangileri doğrudur?

Yalnız I

I ve II

I ve III

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Kısa mesafe hatlarda uçuş sıklığı, uzun mesafe hatlardakine göre daha önemlidir.
Ortalama doluluk oranı şehir çiftleri arasında uçuş sıklığının belirlenmesinde önemli bir rol oynamaktadır.
Havayolu işletmesinin uçuş sıklığı fazla ve direkt ise o kadar kaliteli havayolu hizmeti sunuyor anlamına gelmektedir.

Doğru Cevap: E

Soru 28

Bir uçağın kalkış havaalanındaki park pozisyonundan hareket ettirilmesi ile varış havaalanına iniş sonrası park pozisyonunda uçak motorunun kapatılması arasında geçen uçuş süresine ne denilmektedir ?

blok süre

taksi süresi

tarife süresi

uçuş görev süresi

Pas görev süresi

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 29

Uçuş operasyonlarına devam eden uçağın geçiş yaptığı her bir havaalanında boşaltılması ve yeniden doldurulması için gereken süreye ne denilmektedir ?

Blok süre

Uçak çevrim süresi

iniş süresi

uçuş süresi

tahmini varış süresi

Açıklama:

Uçuş operasyonlarına devam eden uçağın geçiş yaptığı her bir havaalanında boşaltılması ve yeniden doldurulması için gereken süreye uçak çevrim süresi denilmektedir.

Doğru Cevap: B

Soru 30

uçak ve ekip kullanım oranı daha düşüktür.
havayolu ve havalimanı kaynakları düzensiz kullanılmaktadır.
daha kısa/hızlı uçak çevrim sürelerine ihtiyaç duyulmaktadır.

Merkez havalimanları ile ilgili olarak verilenlerden hangisi ya da hangileri doğrudur?

Yalnız I

I ve II

I ve III

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

uçak ve ekip kullanım oranı daha düşüktür.
havayolu ve havalimanı kaynakları düzensiz kullanılmaktadır.
daha uzun uçak çevrim sürelerine ihtiyaç duyulmaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 31

Yapılan araştırmalar doğrultusunda havayolu ürününü oluşturan bileşenlerden en önemlisi aşağıdakilerden hangisidir?

Fiyat

Tarife

Konfor

Hizmet sunumunun uygunluğu

Havayolu işletmesinin imajı

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 32

Havayolu tarife planlaması ile aşağıdaki bilgilerden hangisi elde edilemez?

Havayolu işletmesinin hizmet sunduğu noktalar

Uçuş sıklığı

Uçuş konforu

Uçuşun kalkış ve varış saatleri

Uçuşta kullanılacak filo tipi

Açıklama:

Havayolu tarife planlaması, hangi şehirlere, ne zaman ve ne sıklıkta uçulması gerektiği kararının verildiği bir planlama sürecidir. Tarife planlama sürecinin sonucunda, uçuş programı olarak da adlandırabileceğimiz, uçuş başlangıç ve varış noktaları, her uçuş bacağının ayrılış ve varış zamanı (uçak
kalkış ve varış saatleri), uçuşların haftanın hangi gün gerçekleştiği (uçuş sıklığı), uçuş numarası ve uçuşta kullanılacak filo tipini gösteren ve sonunda kamuya sunulan bir uçuş tarifesi oluşturulması amaçlanmaktadır. Uçuş konforu bunlar arasında yer alan bir bilgi değildir. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 33

Tarife Planlama
Ekip Planlama
Uçak Planlama

Havayolu operasyonlarının planlama sürecine dair yukarıda verilenler ile ilgili olarak sürecin doğru akışı hangi seçenekte doğru verilmiştir?

I-III-II

I-II-III

II-I-III

II-III-I

III-I-II

Açıklama:

Havayolu operasyonlarının planlama süreci ilk olarak uçus ağı tasarımı, uçuş sıklığı, uçuş saatleri gibi unsurları içeren tarife planlama ile başlayarak ardından filo ve uçak atama unsurlarını kapsayan uçak planlama ve ekip eşleme ile ekip atama unsurlarını kapsayan ekip planlama ile devam etmektedir. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 34

Uçuş tarifesi hangi dönemler için hazırlanmaktadır?

1 Aylık-3 Aylık

1 Aylık-6 Aylık

3 Aylık-6 Aylık

3 Aylık-9 Aylık

6 Aylık-12 Aylık

Açıklama:

Uçuş tarifesi oluşturma çalışmaları, uçuş operasyonlarından 12 ay önce başlar ve 9 ay önce tamamlanmaktadır. Uçuş tarifesi, genellikle üç aylık veya altı aylık dönemler için hazırlanmaktadır. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 35

Genellikle az sayıdaki büyük şehirlere odaklanan kısa ve orta mesafeli hatları kapsamakta ve bu şehirleri hem birbirlerine hem de duraklamasız ve duraklamalı uçuşların bir kombinasyonunun kullanıldığı lokasyonlara bağlayan ağ yapısı aşağıdakilerden hangisidir?

Topla dağıt ağ yapısı

Doğrusal ağ yapısı

Radyal ağ yapısı

Noktadan Noktaya Ağ Yapısı

Çarpraşık ağ yapısı

Açıklama:

Daha çok maliyet liderliği stratejisi izleyen düşük maliyetli havayolu işletmelerinin kullandığı ağ yapısı olan çarpraşık ağ yapısı genellikle az sayıdaki büyük şehirlere odaklanan kısa ve orta mesafeli hatları
kapsamaktadır. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 36

Yukarıdaki resimde verilen ağ yapısı hangi ağ yapısını temsil etmektedir?

Çarpraşık ağ yapısı

Doğrusal ağ yapısı

Topla dağıt ağ yapısı

Tek merkezli radyal ağ yapısı

Çift merkezli radyal ağ yapısı

Açıklama:

Resimde verilen ağ yapısı topla dağıt ağ yapısını temsil etmektedir. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 37

Pek çok farklı BN-VN pazarında seyahat eden yolcuların, yolculuklarının en azından bir kısmının, tek bir uçakta birleştirilmesi durumu hangi ağ ekonomisini öne çıkarmaktadır?

Ölçek ekonomisi

Kapsam ekonomisi

Hat mesafesi

Kaynak kullanım oranı

Yoğunluk ekonomisi

Açıklama:

Kapsam ekonomileri, iki ürünün birlikte üretilmesi ile oluşan ortalama maliyetin, ayrı ayrı üretilmeleri ile oluşacak toplam ortalama maliyetten daha az olması anlamında maliyet avantajıdır. Ağ tasarımı bağlamında kapsam ekonomileri, pek çok farklı BN-VN pazarında seyahat eden yolcuların, yolculuklarının en azından bir kısmının, tek bir uçakta birleştirilmesi halinde ortaya çıkar. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 38

Hangi şehirlere, hangi günlerde, ne sıklıkta, hangi saatlerde ve hangi uçak tipi ile uçulması gerektiğine karar verilen planlama sürecine ne ad verilir?

havayolları planlaması

uçuş planlaması

tarife planlaması

uçuş süreci

hat planlama süreci

Açıklama:

Tarife planlaması, hangi şehirlere, ne zaman ve ne sıklıkta uçulması gerektiği kararının
verildiği bir planlama sürecidir.

Doğru Cevap: C

Soru 39

I. Tarife planlama departmanı, çoğu havayolu işletmesinde pazarlama/ticaret ile ilgili yönetim kademesinin altında yer alır ve bir başkan yardımcısı ya da direktöre
bağlı çalışır.
II. Tarife planlama departmanı tarife planlama görevini diğer departmanlardan bağımsız bir şekilde yerine getirir.
III. Tarife planlaması, bir havayolu işletmesinin operasyonlarının planlanmasında ilk aşamadır ve uçuş tarifesi diğer operasyonel planlara temel oluşturur.
IV. Tarife planlama sürecini uçuş ağı tasarımı, filo atama ve ekip atama basamakları oluşturur.
Yukarıda tarife planlama sürecine ilişkin verilen ifadelerden hangileri doğrudur?

I ve II

I ve III

I ve IV

II ve III

II ve IV

Açıklama:

Uçuş Ağı Tasarımı, Uçuş Sıklığını Belirleme ve Uçuş Saatlerini Belirleme basamakları tarife planlama sürecini oluşturmaktadır. Tarife planlama departmanının görevini diğer departmanlardan tamamen bağımsız bir şekilde yerine getiremeyeceği de açıktır. Tarife planlama departmanı, diğer operasyonel departmanlardan, havaalanlarında istasyon personelinden ve hatta kamudan sürekli bir şekilde geribildirimler ve öneriler almaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 40

Uçuş tarifesiyle ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Uçuş tarifesi oluşturma çalışmaları, uçuş operasyonlarından 9 ay önce başlar ve 6 ay önce tamamlanır.

Uçuş tarifesi, genellikle üç aylık veya altı aylık dönemler için hazırlanır.

Uçuş tarifesi oluşturma süreci öncesinde ise, bu sürece besleme yapacak belli konularda daha uzun vadeli planlama yapılmasına ihtiyaç vardır.

Uçuş tarifesi programlarında aydan aya küçük değişiklikler olabilir.

Uçuş saatleri; pazardaki tercihler, ağ bağlantı kriteri (intraline, işbirliği ve interline bağlantıları içeren) ve havaalanı slot erişimlerine bağlı olarak belirlenir.

Açıklama:

Uçuş tarifesi oluşturma çalışmaları, uçuş operasyonlarından 12 ay önce başlar ve 9 ay önce tamamlanır.

Doğru Cevap: A

Soru 41

Tek bir merkezden (üs havaalanı) ya da birden fazla (çoklu) merkezden yayılan geniş çaplı dışa ve geri uçuş operasyonlarından oluşan ağ yapısı modeline ne ad verilir?

çapraşık ağ yapısı

topla dağıt ağ yapısı

doğrusal ağ yapısı

radyal ağ yapısı

noktadan noktaya ağ yapısı

Açıklama:

Radyal (merkezden yayılan biçimde) ağ yapısı, tek bir merkezden (üs havaalanı) ya da birden fazla (çoklu) merkezden yayılan geniş çaplı dışa ve geri uçuş operasyonlarından oluşmaktadır.

Doğru Cevap: D

Soru 42

Aşağıdakilerden hangisi hat planlama kararında göz önünde bulundurulması gereken etmenlerden biri değildir?

trafik

pazar talebi

potansiyel yolcu

slot alınabilirliği

Uçuş ekibinin istekleri

Açıklama:

Hat planlaması kararında uçuş ekibinin istekleri göz önünde bulundurulmamaktadır.

Doğru Cevap: E

Soru 43

Tüm şehirlerin direkt uçuşlarla birbirine bağlanması sonucu oluşan ağ yapısına ne ad verilir?

Doğrusal ağ yapısı

Çapraşık ağ yapısı

Radyal ağ yapısı

Topla-dağıt ağ yapısı

Tek merkezli ağ yapısı

Açıklama:

Doğrusal ağ yapısı, tüm şehirlerin bir doğruyu andıracak şekilde direkt uçuşlarla birbirine bağlanması sonucu oluşan ağ yapısıdır. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 44

I. Her bir hat için belirlenen tarife, ilgili hattın hizmet sunduğu çok sayıda farklı pazarlardaki yolcuların istek ve ihtiyaçlarını dikkate almak zorundadır.
II. Mevcut bir topla-dağıt ağ sistemine, küçük çevre havaalanlarından yeni hatların eklenmesi daha kolay olmaktadır.
III. Bir uçuş hattı, tek başına kârlı olmamasına rağmen diğer hatlar için bağlantılı trafik sağlıyor olabilir.
Topla-dağıt ağ yapısının hat planlamaya etkilerine dair yukarıda verilenlerden hangisi/hangileri doğrudur?

I ve II

I ve III

II ve III

I, II ve III

Yalnız I

Açıklama:

Verilenlerin tümü doğrudur. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 45

Yukarıdaki şekilde verilen ağ yapısı, aşağıdakilerden hangisine aittir?

Noktadan noktaya ağ yapısı

Topla-dağıt ağ yapısı

Çift Merkezli Radyal Ağ Yapısı

Doğrusal Ağ Yapısı

Çapraşık Ağ Yapısı

Açıklama:

TD ağ yapısında merkez havaalanı havayolu işletmesinin uçuşlarının hem coğrafi anlamda hem de zaman dilimi anlamında odaklanması sonucunda oluşmaktadır. Verilen şekil TD'ye aittir. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 46

Uçuş sıklığının planlanmasına ilişkin aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Hizmet verilen bir hatta uçuş sıklığının artırılması, yolcular için havayolu seyahatinin uygunluğunu artırmaktadır.

Sıklığın sayısının belirlenmesinde TD ağ yapısında bağlantılı trafiğin etkisi de dikkate alınmak zorundadır.

Doluluk oranı ile uçuş sıklığı arasında ters bir ilişki vardır.

Daha yüksek bir doluluk oranı, havayolu işletmesi için her zaman daha yüksek gelir elde edeceği anlamına gelmemektedir.

Uzun mesafe hatlarda uçuş sıklığı, kısa mesafe hatlardakine göre daha önemlidir.

Açıklama:

Kısa mesafe hatlarda uçuş sıklığı, uzun mesafe hatlardakine göre daha önemlidir. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 47

I. Uçuş tarifesinin geliştirilmesi, uçuş sıklığının planlanması ve uçuş saatlerinin belirlenmesi görevlerini içerir.
II. Planlanan uçuş kalkış zamanından 1 yıl ya da daha fazla süre önceden başlar.
III. Uçuş sıklığı, yolcu sınıfları içinde en fazla ekonomi sınıfı yolcular için önemlidir.
Uçuş tarifesinin geliştirilmesine ilişkin yukarıdakilerden hangisi/hangileri doğrudur?

I, II ve III

II ve III

I ve II

I ve III

Yalnız I

Açıklama:

Her bir hatta uçuş hizmetinin sıklığı ve uçuş kalkış saatlerinin programı, bir havayolu işletmesi pazar payının belki de en önemli belirleyicileridir. Özellikle de, büyük bir oranda "iş amaçlı yolcu" talebinin bulunduğu hatlar için bu durum geçerlidir. Bu nedenle III. ifadedeki "ekonomi sınıfı yolcular" vurgusu yanlış olmaktadır. I. ve II. ise ifadeler doğrudur. Öyleyse doğru cevap, C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 48

Topla Dağıt ağ yapısı ile ilgili verilenlerden hangisi yanlıştır?

TD ağ yapısı modelinde bir havaalanını uçuş operasyonları için merkez olarak kullanan havayolu işletmesi ilgili merkez havaalanında rekabetçi üstünlüğü elde edebilmektedir

TD ağ yapısını kullanan havayolu işletmeleri yolcularına daha etkili sık uçan yolcu programları sunabilmektedir

TD ağ yapısının temel mantığı, gelen yolcular için bağlantı sürelerini belirlenmiş sınırlar içinde tutarak, mümkün olan en fazla bağlantı sayısını sağlayacak bir tarifenin geliştirilmesidir

Daha çok maliyet liderliği stratejisi izleyen düşük maliyetli havayolu işletmelerinin kullandıkları ağ yapısıdır

Kullanılan topla Dağıt ağ yapısının türü havayolu işletmesinin hangi ölçekte hizmet verdiği ile doğrudan ilgilidir

Açıklama:

Maliyet liderliği stratejisi izleyen düşük maliyetli havayolu işletmelerinin kullandıkları ağ yapısı, çarpraşık ağ yapısı olarak olarak ifade edilmektedir. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 49

Aşağıdakilerden hangisi bir dizi aday hat arasından, havayolu işletmelerinin toplam kârını ençoklayacak hatları seçmesine izin veren hat planlama modellerinin temel aldığı değerlendirmelerden değildir?

Talep tahminleri

İşletme maliyeti tahminleri

Operasyonların planlanan sıklığı

Operasyonların planlanan tarifesi

Müşteri beklentilerinin analizi

Açıklama:

Müşteri beklentilerinin analizi hat planlama modellerine girdi olan değerlendirmelerden biri değildir. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 50

Teknik kapasitesi
Yeterli menzil
Uygun koltuk kapasitesi

Yukarıdakilerden hangileri uçakların yeni bir hatta hizmet verebilmesinin bağlı olduğu etmenler arasında yer almaktadır?

Yalnız I

I ve II

I ve III

II ve III

I, II, III

Açıklama:

Yeni bir hatta hizmet verebilme teknik kapasitesi, yeterli menzil ve uygun koltuk kapasitesine sahip uçakların kullanılabilirliğine bağlıdır. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 51

Havayolu ürününü oluşturan bileşenlerden en önemlisi nedir?

tarife temelli bileşenler

zaman temelli bileşenler

ücret temelli bileşenler

personel temelli bileşenler

güvenlik temelli bileşenler

Açıklama:

Havayolu ürününü oluşturan söz konusu bileşenlerden en önemlisi, tarife temelli bileşenlerdir.

Doğru Cevap: A

Soru 52

Hangi şehirlere, ne zaman ve ne sıklıkta uçulması gerektiği kararının verildiği bir planlama sürecine ne ad verilir?

Havayolu tarife planlaması

Havayolu nakliye planlaması

Havayolu sistem planlaması

Havayolu kurum planlaması

Havayolu denetim planlaması

Açıklama:

Havayolu tarife planlaması, hangi şehirlere, ne zaman ve ne sıklıkta uçulması gerektiği kararının verildiği bir planlama sürecidir.

Doğru Cevap: A

Soru 53

"Tarife planlama sürecinin sonucunda, uçuş programı olarak da adlandırabileceğimiz, uçuş başlangıç ve varış noktaları, her uçuş bacağının ayrılış ve varış zamanı (uçak kalkış ve varış saatleri), uçuşların haftanın hangi gün gerçekleştiği (uçuş sıklığı), uçuş numarası ve uçuşta kullanılacak filo tipini gösteren ve sonunda kamuya sunulan bir .... .... oluşturulması amaçlanır."
Boşluğa hangi kavramlar gelmelidir?

uçuş tarifesi

uçuş koşulları

uçuş özeti

uçuş sistematiği

uçuş denetimi

Açıklama:

Tarife planlama sürecinin sonucunda, uçuş programı olarak da adlandırabileceğimiz, uçuş başlangıç ve varış noktaları, her uçuş bacağının ayrılış ve varış zamanı (uçak kalkış ve varış saatleri), uçuşların haftanın hangi gün gerçekleştiği (uçuş sıklığı), uçuş numarası ve uçuşta kullanılacak filo tipini gösteren ve sonunda kamuya sunulan bir uçuş tarifesi oluşturulması amaçlanır

Doğru Cevap: A

Soru 54

"Tarife planlamanın temel amacı, potansiyel pazarları ortaya çıkarmak ve tatil amaçlı ya da iş amaçlı talep gibi belirli hizmetler için .... ...... tahmin etmektir. Bu nedenle tarife planlama süreci; talep modellemesi, pazar tahmini ve başlangıç uçuş tarifesi oluşturulması gibi iş adımlarını da içermektedir."

pazar taleplerini

çevre durumunu

kaynak bağımlılığını

verimlilik analizlerini

değerleme oranlarını

Açıklama:

Tarife planlamanın temel amacı, potansiyel pazarları ortaya çıkarmak ve tatil amaçlı ya da iş amaçlı talep gibi belirli hizmetler için pazar taleplerini tahmin etmektir. Bu nedenle tarife planlama süreci; talep modellemesi, pazar tahmini ve başlangıç uçuş tarifesi oluşturulması gibi iş adımlarını da içermektedir.

Doğru Cevap: A

Soru 55

"Havayolu işletmesi maliyet liderliği stratejisi mi, yoksa farklılaştırma stratejisi mi izliyor? .... ..... bakarak havayolu işletmesinin ne tür bir havayolu işletmesi olduğu hakkında bilgi sahibi olunabilir."
Boşluğa hangi kavramlar gelmelidir?

Ağ yapısına

Ortak yapısına

Sistem yapısına

Küresel yapısına

Teknolojik yapısına

Açıklama:

Öncelikle ağ yapısı, bir havayolu işletmesinin kimliği ve uyguladığı stratejinin bir göstergesidir. Örneğin, havayolu işletmesi maliyet liderliği stratejisi mi, yoksa farklılaştırma stratejisi mi izliyor? Ağ yapısına bakarak havayolu işletmesinin ne tür bir havayolu işletmesi olduğu hakkında bilgi sahibi olunabilir.

Doğru Cevap: A

Soru 56

Aynı uçuş numarası ve aynı uçak ile iki uçuş noktasını birbirine bağlayan kavrama ne ad verilir?

hat

rota

sistem

durum

içsellik

Açıklama:

Hat ise, aynı uçuş numarası ve aynı uçak ile iki uçuş noktasını birbirine bağlamaktadır. Bir hat, hiç duraklamasız direkt bir uçuş (Londra-Edinburgh) olabileceği gibi, duraklamalı (ara noktalı) direkt bir uçuş da olabilir. Direkt uçuş, aynı uçak ve aynı uçuş numarası ile bir veya birden fazla uçuş demektir.

Doğru Cevap: A

Soru 57

Aynı uçak ve aynı uçuş numarası ile bir veya birden fazla uçuşa ne ad verilir?

Direkt uçuş

Kurumsal uçuş

İçsel uçuş

Kontrollü uçuş

Dalgalı uçuş

Açıklama:

Direkt uçuş, aynı uçak ve aynı uçuş numarası ile bir veya birden fazla uçuş demektir.

Doğru Cevap: A

Soru 58

Tüm şehirlerin bir doğruyu andıracak şekilde direkt uçuşlarla birbirine bağlanması sonucu oluşan ağ yapısına ne ad verilir?

Doğrusal ağ yapısı

İçerik ağ yapısı

Sistematik ağ yapısı

Eşgüdümlü ağ yapısı

Denetçi ağ yapısı

Açıklama:

Doğrusal ağ yapısı, tüm şehirlerin bir doğruyu andıracak şekilde direkt uçuşlarla birbirine bağlanması sonucu oluşan ağ yapısıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 59

Ağ tasarımına bağlı olarak seçilen ağ yapısının havayolu işletmesine sağladığı gelir ve maliyet avantajlarına ne ad verilir?

Ağ ekonomileri

İçsel ekonomiler

Çözüm ekonomileri

Ölçek ekonomileri

Sistematik ekonomiler

Açıklama:

Ağ ekonomileri, ağ tasarımına bağlı olarak seçilen ağ yapısının havayolu işletmesine sağladığı gelir ve maliyet avantajlarıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 60

Uçuş operasyonlarına devam eden uçağın geçiş yaptığı her bir havaalanında boşaltılması ve yeniden doldurulması için gereken en az süreye ne ad verilir?

Uçak çevrim süresi

Uçak çözüm süresi

Uçak sistem süresi

Uçak denge süresi

Uçak dönüşüm süresi

Açıklama:

Uçak çevrim süresi (turnaround time), uçuş operasyonlarına devam eden uçağın geçiş yaptığı her bir havaalanında boşaltılması ve yeniden doldurulması (yolcuların indirilmesi, uçak içi temizliğinin yapılması, yakıt, ikram yüklenmesi, atık suların boşaltılması, temiz suların alınması, bakım yapılması, yolcuların bindirilmesi gibi faaliyetler) için gereken en az süredir.

Doğru Cevap: A

Soru 61

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi havayolu ürününü oluşturan tarife temelli bileşenlerden biri değildir?

Havayolu işletmesinin hizmet sunduğu noktalar

Uçuşlarda görevli ekibin tecrübeli olması

Uçuşun kalkış ve varış saatleri

Zamanında kalkış başarımı

Uçuş Sıklığı

Açıklama:

Uçuş Tarifesi ve Tarife Planlama
Havayolu ürününü oluşturan söz konusu bileşenlerden en önemlisi, tarife temelli bileşenlerdir. Tarife temelli bileşenler; havayolu işletmesinin hizmet sunduğu noktalar, bu noktalar arasındaki hizmetin direkt uçuş mu, bağlantılı uçuşlarla mı sağlandığı, bağlantılı uçuşlarda tarifenin uygunluğu, uçuş sıklığı, uçuşun kalkış ve varış saatleri, zamanında kalkış başarımı gibi özelliklerdir.

Doğru Cevap: B

Soru 62

Hangi şehirlere, ne zaman ve ne sıklıkta uçulması gerektiği kararının verildiği sürece verilen isim aşağıdaki seçeneklerden hangisidir?

Uçuş sıklığının planlanması

Hat Planlama

Uçuş Tarifesi

Uçuş Ağ Yapısı

Tarife planlaması

Açıklama:

Uçuş Tarifesi ve Tarife Planlama
Havayolu tarife planlaması, hangi şehirlere, ne zaman ve ne sıklıkta uçulması gerektiği kararının verildiği bir planlama sürecidir.

Doğru Cevap: E

Soru 63

Havayolu tarife planlamasının genel amacı aşağıdaki seçeneklerden hangisidir?

Potansiyel pazarları ortaya çıkarmak ve pazar taleplerini tahmin etmektir.

Havayolu işletmesi maliyet liderliği stratejisini belirlemektir.

Ekonomik dalgalanmalara karşı bir sığınak oluşturmaktır.

Yolcular açısından bağlantıları ve yolcu trafik akışlarını iyileştirmektir.

Yolcuların uçuşlara olan taleplerini belirlemektir.

Açıklama:

Uçuş Tarifesi ve Tarife Planlama
Tarife planlamanın temel amacı, potansiyel pazarları ortaya çıkarmak ve tatil amaçlı ya da iş amaçlı talep gibi belirli hizmetler için pazar taleplerini tahmin etmektir. Bu nedenle tarife planlama süreci; talep modellemesi, pazar tahmini ve başlangıç uçuş tarifesi oluşturulması gibi iş adımlarını da içermektedir.

Doğru Cevap: A

Soru 64

Trafik akışının yüksek olduğu az sayıda, kısa ve orta mesafedeki şehirleri birbirine doğrudan doğruya bağlayan ağ yapısı aşağıdaki seçeneklerden hangisidir?

Topla dağıt ağ yapısı

Radyal ağ yapısı

Doğrusal ağ yapısı

Çapraşık ağ yapısı

Dalgalı ağ yapısı

Açıklama:

Uçuş Ağ Yapısının Tasarımı, Havayolu Ağ Yapısı Modelleri
Çapraşık ağ yapısı, daha çok iç hat taşımacılığında kullanılan, trafik akışının yüksek olduğu az sayıda, kısa ve orta mesafedeki şehirleri birbirine doğrudan doğruya (çapraz bir şekilde) bağlayan ağ yapısıdır.

Doğru Cevap: D

Soru 65

Bağlantılı uçuşların farklı havayolu işletmeleri tarafından gerçekleştirilmesine verilen ad aşağıdaki seçeneklerden hangisidir?

Bağlantı penceresi

Online bağlantılı uçuş

Interline bağlantılı uçuş

NN bağlantılı uçuş

TD ağ yapısı

Açıklama:

Uçuş Ağ Yapısının Tasarımı, Ağ Ekonomileri
Online bağlantılı uçuş, bir uçuştaki uçuş bacaklarının aynı havayolu işletmesi tarafından gerçekleştirilmesi; interline bağlantılı uçuş ise bağlantılı uçuşların farklı havayolu işletmeleri tarafından gerçekleştirilmesidir.

Doğru Cevap: C

Soru 66

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi gelen dalga içindeki ilk gelen uçuş ile bir sonraki giden dalgada yer alan son giden uçuş arasında geçen süredir?

Uçuş Ağı

NN uçuş

Bağlantı penceresi

Çapraşık ağ yapısı

Dalgalı ağ yapısı

Açıklama:

Uçuş Ağ Yapısının Tasarımı, Topla Dağıt Ağ Yapısı ve Merkez Havaalanı Kullanımının Oluşturduğu Ekonomiler
Bağlantı (zaman) penceresi, gelen dalga içindeki ilk gelen uçuş ile bir sonraki giden dalgada yer alan son giden uçuş arasında geçen süredir. Bağlantı penceresi, tarife planlayıcıların tarifenin bağlantı sağlama kapasitesini ve tarifenin pazarlanabilirliğini dengelemek için ayırdıkları süredir. Bir pencere ne kadar uzun olursa, uygun bağlantı sayısı da o kadar fazla olacaktır. Bağlantı sayısının artması ise yolcular açısından bakıldığında, daha fazla noktaya ulaşım sağlanması anlamına gelmektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 67

…………………………., tarife planlama işlevi yerine getirilirken, temelde “hatlar” üzerinden bir tasarım ve tarifelendirme yapılıyor olmasına karşın, sadece ilgili hattaki talebin değil, aynı zamanda hattın hizmet verdiği çok sayıda pazarın talebini de göz önünde bulundurmayı gerekli kılmaktadır.
Aşağıdaki seçeneklerden hangisi yukarıda verilen tanımı doğru şekilde tamamlar?

Çapraşık ağ yapısı

Dalgalı ağ yapısı

Radyal ağ yapısı

Topla dağıt ağ yapısı

Doğrusal ağ yapısı

Açıklama:

Uçuş Ağ Yapısının Tasarımı, Merkez Havaalanlarının Operasyonel Avantajları ve Marjinal Maliyetleri
TD ağ yapıları, tarife planlama işlevi yerine getirilirken, temelde “hatlar” üzerinden bir tasarım ve tarifelendirme yapılıyor olmasına karşın, sadece ilgili hattaki talebin değil, aynı zamanda hattın hizmet verdiği çok sayıda pazarın talebini de göz önünde bulundurmayı gerekli kılmaktadır.

Doğru Cevap: D

Soru 68

I. Ekonomik etmenler II. Planlama ili ilgili etmenler III. Uygulanabilirliğe ilişkin etmenler IV. Stratejik etmenler Bir hattın değerlendirilmesinde yukarıdaki etmenlerden hangileri göz önünde bulundurulur?

II ve III

I, II ve III

II, III ve IV

I, II ve IV

I,III ve IV

Açıklama:

Hat Planlama ve Değerlendirme, Hat Değerlendirmede Ele Alınan Konular
Bir hattın değerlendirilmesinde ekonomik etmenler, uygulanabilirliğe ilişkin etmenler ve stratejik etmenler göz önünde bulundurulur.

Doğru Cevap: E

Soru 69

Bir uçağın ilk hareketi ile varış sonrası motorunun kapatılması arasında geçen uçuş süresine ne ad verilir?

Blok süre

Zaman penceresi

Uçuş süresi

Boarding zamanı

Hizmet süresi

Açıklama:

Hat Planlama ve Değerlendirme, Hat Planlama Modelleri
Bir uçağın kalkış havaalanındaki park pozisyonundan hareket ettirilmesi ile varış havaalanına iniş sonrası park pozisyonunda uçak motorunun kapatılması arasında geçen uçuş süresi, blok süre olarak adlandırılmaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 70

Uçuş sıklığı planlaması, beklenen talebi karşılamak için gerekli koltuk arzının değerlendirmesine olduğu kadar aşağıdaki seçeneklerden hangisine bağlıdır?

Havayolunun ekonomik durumuna

İlgili hatta rakiplerin varlığına

Yöneylem araştırmalarına

Tarife haritalarına

Uçuş sürelerine

Açıklama:

Uçuş Tarifesinin Geliştirilmesi, Uçuş Sıklığının Planlanması
Uçuş sıklığı planlaması, ilgili hatta rakiplerin varlığına ve bu rakiplerin sundukları hizmetin sıklığına bağlı olduğu gibi, beklenen talebi karşılamak için gerekli koltuk arzının değerlendirmesine bağlıdır.

Doğru Cevap: B

Ünite 3

Soru 1

Kapasite yetersizliğinin havayolu işletmelerinin operasyonlarına etkisi aşağıdakilerden hangisinde yer almaz?

Uçuştan önce kalkışta gecikmeler

Fazla yakıt kullanımı ve maliyet artışları

Yolcu memnuniyetsizlikleri

Motorda aksaklıklar

Ekonomik olmayan uçuş seviyelerinin kullanımı

Açıklama:

olumsuz durumlar
Kapasite yetersizliği ve sistemde tıkanıklık, havayolu işletmelerinin operasyonlarını olumsuz etkileyebilecek aşağıdaki durumların oluşmasına neden olabilmektedir.

Uçuştan önce kalkışta gecikmeler,
Uçuşta beklemeler (bekleme paterninde),
Ekonomik olmayan uçuş seviyelerinin kullanımı,
Uçuş yolu (rota) değişiklikleri ve uçuş yolunda (rotalarında) sapmalar,
Uçuş tarifelerindeki ve filo planlamasındaki
aksamalar,
Fazla yakıt kullanımı ve maliyet artışları,
Havaalanlarında, terminal binalarında yığılma ve tıkanıklıklar,
Yolcu memnuniyetsizlikleri

Doğru Cevap: D

Soru 2

Yeni bir slot verilirken aşağıdakilerden hangisi dikkate alınmaktadır?

uçuş güzergahındaki hava trafiği yoğunluğu

kalkış havameydan kapasitesi

uçak tipi

yolcu sayısı

uçuş tipi

Açıklama:

slot tahsisi
Yeni bir slot verilirken, varış havaalanındaki kapasite, uçuş
güzergâhındaki hava trafiği yoğunluğu dikkate alınmaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 3

Aşağıda verilen tanımlamalardan hangisi, Seviye 3 havaalanları için kapasite tanımlamasına ilişkin "slot sayısı" kavramına aittir?

Bir saatte gerçekleştirlebilecek iniş/kalkış sayısı

Bir ayda gerçekleştirilebilecek iniş/kalkış sayısı

Bir yılda gerçekleştirilebilecek iniş/kalkış sayısı

Bir haftada gerçekleştirilebilecek iniş/kalkış sayısı

İki ayda gerçekleştirilebilecek iniş/kalkış sayısı

Açıklama:

slot tanımı
Slot sayısı, bir saatte gerçekleştirilebilecek iniş/kalkış sayısı olarak hesaplanmaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 4

Bir havayolu işletmesi bir slota hak kazandığında, hava koşullarına bağlı olarak kullanılamayan zamanlar hariç tutularak, ilgili sezonun kullanılabilir olan zamanlarının en az ..... kullanması gereklidir. Buna göre boşluğa aşağıdakilerden hangisi gelmektedir?

%20

%40

%60

%80

%85

Açıklama:

slot kullanımı
Bir havayolu işletmesi bir slota hak kazandığında, hava koşullarına bağlı olarak kullanılamayan zamanlar hariç tutularak, ilgili sezonun kullanılabilir olan zamanlarının en az %80'ini kullanması gereklidir.

Doğru Cevap: D

Soru 5

I. Uçağın varış havaalanına yaklaşma yapmasına izin verecek bir hava trafik
kontrol sistemi kapasitesi
II. Uçağın inişine izin verecek bir havaalanı pist kapasitesi
III. Havaalanı park ve apron müsaitliği
IV. Yolcuların pasaport ve bagaj işlemlerini makul bir sürede gerçekleştirmesini sağlayacak düzeyde bir havaalanı terminal kapasitesi
Havaalanına iniş slotuna sahip olmak yukarıda verilenlerden hangisinin çözülmesi gerektiği anlamına gelmektedir?

Yalnız I

I ve III

I, III ve IV

I, II ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

kapasite kısıtları
Bir havaalanına iniş slotuna sahip olmak aslında, dört farklı kapasite kısıtı sorununun çözülmesi gerektiği anlamına gelmektedir. Birincisi, uçağın varış havaalanına yaklaşma yapmasına izin verecek bir hava trafik kontrol sistemi kapasitesinin olması gerekir. İkincisi, uçağın inişine izin verecek bir havaalanı pist kapasitesinin olması gerekir. Üçüncüsü, havaalanı park ve apron müsaitliğinin olması gerekir. Böylece uçak, bir sonraki uçuşa kadar çevrim (turnaround) işlemlerini tamamlayabilsin. Son olarak, yolcuların pasaport ve bagaj işlemlerini makul bir sürede gerçekleştirmesini sağlayacak düzeyde bir havaalanı terminal kapasitesinin olması gerekir.

Doğru Cevap: E

Soru 6

I. Yerde bekletme
II. Yeni rota belirleme
III. Ölçme
Yukarıda verilenlerden hangisi/hangileri uçak trafiğini yönetme stratejileri arasında yer almaktadır?

Yalnız I

I ve II

I ve III

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Potansiyel aşırı yük alanları belirlendiğinde, uçak trafiğini yönetme stratejileri oluşturulur. Bu stratejiler, üç temel müdahale türünü içermektedir. Bunlar; Yerde bekletme; bir uçağın kalkışını belirli bir süre için kasıtlı olarak geciktirmektir. Yeni rota belirleme; trafik akışlarının dağılımını değiştirmek için bazı uçuş rotalarını değiştirmek ya da yeniden çizmektir.Ölçme; uçaklar arasında bırakılan mesafeyi ayarlayarak trafiğin bazı belirlenmiş konumsal sınırları aşma oranının kontrol etmektir.

Doğru Cevap: E

Soru 7

I. GEN (Genel bilgiler)
II. ENR (Rota-yol bilgileri)
III. AD (Havalimanı bilgileri)
Yukarıda verilenlerden hangisi/hangileri AIP dökümanının bölümleri arasında yer almaktadır?

Yalnız I

I ve II

I ve III

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

aıp bölümleri
Oldukça kapsamlı bir doküman olan AIP, üç ana bölümden oluşmaktadır;
• GEN (general/genel bilgiler)
• ENR (en-route/rota yol bilgileri)
• AD (aerodrome/havalimanları bilgileri)

Doğru Cevap: E

Soru 8

I. Transit geçiş permisi
II. İniş permisi
III. Havalimanı permisi
Yukarıda verilenlerden hangisi ya da hangileri uçuş izinleri arasında yer almaktadır?

Yalnız I

Yalnız II

I ve II

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Uçuş izinleri genel olarak; transit geçiş, iniş, özel ve diplomatik olmak üzere dörde ayrılır.

Doğru Cevap: C

Soru 9

Ülkemizde sivil uçuşlara izin vermeye yetkili otorite aşağıdakilerden hangisidir?

Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü

Türk Hava Yolları

Türk Hava Kurumu

Devlet Hava Meydanları Genel Müdürlüğü

Hava Trafik Kontrol Merkezi

Açıklama:

uçuş izni veren yetkili otorite
Ülkemizde sivil uçuşlara izin vermeye yetkili otorite, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığına bağlı Sivil Havacılık Genel Müdürlüğüdür.

Doğru Cevap: A

Soru 10

I. Türk hava sahası ve havaalanlarını kullanacak sivil havaaraçları, uçuş planı vermiş olsalar dahi istisna olarak belirtilen uçuşlar haricinde, havacılık otoritesinden ve AIP’de belirtilen diğer ilgili kurum ve kuruluşlardan uçuş izni almadıkça Türk hava sahası ve havaalanlarını kullanamazlar.
II. Türkiye’ye gelen havaaraçlarının ilk iniş ve son kalkışlarını uluslararası trafiğe açık havaalanlarından yapması zorunludur.
III. Sivil havaalanlarına inecek veya hava sahasını kullanacak havaaraçlarının, planlanan kalkıştan en az 7 iş günü, acil durumlarda ise en az 3 iş günü önceden gerekli izni alabilmek için başvuru yapmaları gerekmektedir.
Yukarıda verilen bilgilerden hangisi/hangileri doğrudur?

Yalnız I

I ve II

Yalnız II

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Türk hava sahası kullanımı
I. Türk hava sahası ve havaalanlarını kullanacak sivil havaaraçları, uçuş planı vermiş olsalar dahi istisna olarak belirtilen uçuşlar haricinde, havacılık otoritesinden ve AIP’de belirtilen diğer ilgili kurum ve kuruluşlardan uçuş izni almadıkça Türk hava sahası ve havaalanlarını kullanamazlar.
II. Türkiye’ye gelen havaaraçlarının ilk iniş ve son kalkışlarını uluslararası trafiğe açık havaalanlarından yapma zorunluluğu bulunmaktadır.
III. Sivil havaalanlarına inecek veya hava sahamızı kullanacak havaaraçlarının, planlanan kalkıştan en az 5 iş günü, acil durumlarda ise en az 2 iş günü önceden gerekli izni alabilmek için başvuru yapmaları gerekmektedir.

Doğru Cevap: B

Soru 11

Havaalanı koordinasyonunun paydaşları arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

Sigorta şirketleri

Havaalanından sorumlu hükümet yetkilileri

Havaalanı işletmeleri

Havayolu işletmeleri

Yolcular

Açıklama:

Sigorta şirketleri

Doğru Cevap: A

Soru 12

Hava trafik kapasite yetersizliğinin sonuçları arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

Uçaklara, bekleme amaçlı uçuşta tur attırılır.

Uçaklar arasındaki güvenli ayırma mesafeleri azaltılır.

Uçaklar fazla yakıt tüketir.

Uçuş rotaları değiştirilir.

Havaalanlarında tıkanıklık oluşur.

Açıklama:

Uçaklar arasındaki güvenli ayırma mesafeleri azaltılır.

Doğru Cevap: B

Soru 13

Havaalanı slotu ile ilgili olarak aşağıdaki açıklamalardan hangisi doğrudur?

Planlanan tüm uçuşlar vaktinde yapılır.

Slot sayısı, her havaalanında aynıdır

Slot sayısı belirlenirken, havaalanının alt yapısı dikkate alınmaktadır.

Her havaalanında yaz ve kış slot sayısı aynıdır.

Havaalanını kullanma hakkı, her sene kura ile belirlenir.

Açıklama:

Slot sayısı belirlenirken, havalananının alt yapısı dikkate alınmaktadır.

Doğru Cevap: C

Soru 14

Havaalanı kapasite yönetimi ile ilgili aşağıdaki açıklamalardan hangisi doğrudur?

Hava trafik sahasının yönetiminden havayolları sorumludur.

Talep ve kapasite analizinin sonuçları ilgili taraflarla paylaşılmaz.

Kapasite ölçümü sadece günlük olarak belirlenir.

Talebin karşılanmasını önleyen kısıtlar belirlenebilir.

Havaalanının kapasitesi her zaman net olarak belirlenebilir.

Açıklama:

Talebin karşılanmasını önleyen kısıtlar belirlenebilir.

Doğru Cevap: D

Soru 15

Havaalanı slotu ile ilgili olarak aşağıdaki açıklamalardan hangisi doğrudur?

Havaalanı pist trafik akışı slotu etkilemez.

Tarifesiz uçuşlar slot uygulamaları dışında yer almaktadır.

Hava koşulları slot sayısını etkilemez.

Uçak park alanı slot sayısını etkilemez.

Seviye 3 kategorisindeki havaalanı sayısı artmaktadır.

Açıklama:

Seviye 3 kategorisindeki havaalanı sayısı artmaktadır.

Doğru Cevap: E

Soru 16

Havaalanı slot tahsisi ile ilgili olarak aşağıdaki açıklamalardan hangisi doğrudur?

Plansız teknik inişlerde slot verilir.

İade edilen slotlar, öncelikle tarihsel önceliğiolan işletmelere verilir.

Slotu olmadan uçan işletme, makul gerekçe sunamazsa kazanılmış haklarını kaybeder

Slot tahsisi, sadece Seviye-2 kategorisindeki havaalanında uygulanır.

Slot tahsis uygulamasına meydan müdürü karar verir.

Açıklama:

Plansız teknik inişlerde slot verilir.

Doğru Cevap: A

Soru 17

Havaalanındaki slot yönetimi ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Uçak trafiğinin en yoğun olduğu havaalanı, Seviye-1 kategorisinde yer alır.

Seviye-2 havaalanında hiçbir slot tahsis edilmemiştir.

Antalya Hava alanı, yılın tümü için Seviye-3 kategorisinde yer almaktadır.

Tarihi öncelik Seviye-2 hava alanlarında geçerlidir.

Ankara Esenboğa Havaalanı, kış tarife döneminde Seviye-1 kategorisinde yer alır.

Açıklama:

Seviye-2 havaalanında hiçbir slot tahsis edilmemiştir.

Doğru Cevap: B

Soru 18

Avrupa Birliği ülkelerindeki havayolu işletmelerinin slot yönetimi ile ilgili olarak aşağıdaki açıklamalardan hangileri doğrudur?

Slot tahsisinde daima havaalanına ilk gelen ilk hizmet alır kuralı uygulanır

Slot kullanımında, tarihsel haklar kuralı uygulanmaz.

İşletmeler slotlarını serbest bir şekilde satabilirler.

İşletmeler slotlarını, işbirliği yaptıkları havayollarına geçici olarak kiraya verebilirler.

İşletmeler slot haklarını kaybetmemek için uçuş sıklığını düşük tutmaktadır.

Açıklama:

İşletmeler slotlarını, işbirliği yaptıkları havayollarına geçici olarak kiraya verebilirler.

Doğru Cevap: D

Soru 19

Permi işlemleri ile ilgili olarak aşağıdaki açıklamalardan hangisi doğrudur?
I. Uçuş izinleri genel olarak dört sınıfa ayrılmaktadır.
II. Türk Hava Sahası’ndaki uçuş izni
EUROCONTROL’den alınmalıdır
III. Permi sahibi olan havayolu işletmesinin havaalanı slotuna sahip olmasına gerek yoktur.

Yalnızca I

Yalnızca II

I ve III

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Yalnızca I

Doğru Cevap: A

Soru 20

Koordine edilen (Seviye-3) havaalanı kapsamında aşağıdaki açıklamalardan hangileri doğrudur?

Seviye-3 havaalanı, havayolu işletmelerinin tüm taleplerinin karşılanabildiği havaalanıdır.

Seviye-3 havaalanı için alınan slotların %50’sin gerçekleştirmesi yeterlidir

Tarihi öncelik Seviye-3 havaalanlarında geçerli değildir.

Havaalanı slotu sadece uçağın kuyruk numarasına göre verilir.

Seviye 3 havaalanı için slot alınması zorunludur.

Açıklama:

Seviye 3 havaalanı için slot alınması zorunludur.

Doğru Cevap: E

Soru 21

aşağıdakilerden hangisi havayolu işletmelerinin operasyonlarını olumsuz etkileyebilecek durumlardan biri değildir?

Uçuştan önce kalkışta gecikmeler

Uçuşta beklemeler

Ekonomik olmayan uçuş seviyelerinin kullanımı

Uçuş tarifelerindeki ve filo planlamasındaki aksamalar

sürekli hava ekibinin değişmesi

Açıklama:

kapasite yetersizliği ve sistemde tıkanıklık, havayolu işletmelerinin operasyonlarını olumsuz etkileyebilecek aşağıdaki durumların oluşmasına neden olabilmektedir:

• Uçuştan önce kalkışta gecikmeler,
• Uçuşta beklemeler (bekleme paterninde),
• Ekonomik olmayan uçuş seviyelerinin kullanımı,
• Uçuş yolu (rota) değişiklikleri ve uçuş yolunda (rotalarında) sapmalar,
• Uçuş tarifelerindeki ve filo planlamasındaki
aksamalar,
• Fazla yakıt kullanımı ve maliyet artışları,
• Havaalanlarında, terminal binalarında yığılma ve tıkanıklıklar,
• Yolcu memnuniyetsizlikleri.

sürekli hava ekibinin değişmesi

Doğru Cevap: E

Soru 22

aşağıdakilerden hangisi Hava Trafik Akış ve Kapasite Yönetimi aşamalarından biri değildir?

Stratejik akış yönetimi

Taktik öncesi akış yönetimi

Taktik akış yönetimi

Operasyon sonrası analiz

anlık operasyon analizi

Açıklama:

HTAKY, dört aşamada uygulanmaktadır:
1. Stratejik akış yönetimi: Tarifede gösterilen
uçuş operasyonun 1 yıl öncesinden gerçek
zamanlı operasyonun 1 hafta öncesine kadar gerçekleştirilen faaliyetleri içerir. Bu süreçte araştırma, planlama ve koordinasyon
çalışmaları gerçekleştirilir ve ağ operasyon
planı oluşturulur.
2. Taktik öncesi akış yönetimi: Gerçek zamanlı
uçuş operasyonlarının 6 gün öncesinde yapılan çalışmaları içeren süreçtir ve sürecin
çıktısı olarak HTAKY günlük planları oluşturulur.
3. Taktik akış yönetimi: Uçuş operasyonunun
olduğu gün (bir gün öncesinden) gerçekleştirilen faaliyetleri içerir. Bu aşamada,
taktik öncesi aşamada oluşturulan HTAKY
günlük planları etkileyen ve düzeltilmesi
gereken durumlar (hava koşulları) gerçek
zamanlı olarak ele alınır.
4. Operasyon sonrası analiz: Bir geri bildirim
elde etmek için operasyon sonrası değerlendirmeler yapılır. Bu aşamada, havayolu işletmelerinden de geribildirimler al
anlık operasyon analizi

Doğru Cevap: E

Soru 23

aşağıdakilerden hangisi Havaalanı kapasitesinin IATA tarife koordinasyon süreci ile yönetimine dâhil olan paydaşlardan biri değildir?

Havaalanını kullanan veya kullanmayı
planlayan havayolu işletmeleri ve diğer uçak
işletmecileri

Havaalanı tesislerini yöneten havaalanı yönetimi

Havaalanı ve hava sahasından sorumlu hava
trafik kontrol otoriteleri

Havaalanında koordinasyondan sorumlu
slot koordinatörü ya da tarife düzenleyici

havaalanını kullanan servis şirketleri

Açıklama:

Havaalanı kapasitesinin IATA tarife koordinasyon süreci ile yönetimine dâhil olan paydaşlar şunlardır (IATA, 2017b:13):
• Havaalanını kullanan veya kullanmayı
planlayan havayolu işletmeleri ve diğer uçak
işletmecileri,
Havaalanı tesislerini yöneten havaalanı yönetimi,
• Havaalanı ve hava sahasından sorumlu hava
trafik kontrol otoriteleri,
• Havaalanında koordinasyondan sorumlu
slot koordinatörü ya da tarife düzenleyici,
• Havaalanından sorumlu hükümet yetkilileri.
havaalanını kullanan servis şirketleri

Doğru Cevap: E

Soru 24

aşağıdakilerin hangisinde havaalanları tıkanıklık/sıkışıklık seviyeleri ve karşılıkları doğru olarak yer almaktadır?

seviye 1- tarifeleri düzenleyen

seviye 2- koordine edilmemiş

seviye 1- koordine edilen

seviye 3- tarifeleri düzenleyen

seviye 3- koordine edilen

Açıklama:

IATA tarife koordinasyon yaklaşımında havaalanları tıkanıklık/sıkışıklık seviyelerine göre üç
kategoriye ayrılmıştır :
• Seviye-1 (Koordine Edilmemiş)
• Seviye-2 (Tarifeleri Düzenlenen)
Seviye-3 (Koordine Edilen) Havaalanı.
seviye 3- koordine edilen

Doğru Cevap: E

Soru 25

aşağıdakilerden hangisi slot döngüsünde sezon sonu işleminden sonraki işlemdir?

Slot
Kullanımı
İzleme

Sezon
Başlangıcı

Slot İade
Tarihi

Slot
Konferansı

Tarihsel
Geçmişi
Belirleme

Açıklama:

Bu döngü sırasıyla şu şekilde özetlenebilir:

Başlangıç
Koordinasyon

Slot
Konferansı

Slot İade
Tarihi

Sezon
Başlangıcı

Slot
Kullanımı
İzleme

Sezon Sonu

Tarihsel
Geçmişi
Belirleme

Kapasitesinin
Değerlendirilmesi.

Doğru Cevap: E

Soru 26

aşağıdakilerden hangisi slot kullanımını izleme aşamasından sonraki aşamadır?

Başlangıç
Koordinasyon

Kapasitesinin
Değerlendirilmesi

Slot
Konferansı

Slot İade
Tarihi

Sezon Sonu işlemleri

Açıklama:

Bu döngü sırasıyla şu şekilde özetlenebilir:

Başlangıç
Koordinasyon

Slot
Konferansı

Slot İade
Tarihi

Sezon
Başlangıcı

Slot
Kullanımı
İzleme

Sezon Sonu

Tarihsel
Geçmişi
Belirleme

Kapasitesinin
Değerlendirilmesi.

Sezon Sonu işlemleri

Doğru Cevap: E

Soru 27

aşağıdakilerden hangisi IATA slot tahsis süreci aşamalarından biri değildir?

Slot Talepleri

Tarife Koordinasyon Konferansı

Başlangıç Slot Tahsisi

İlan Edilen Kapasitenin Ayarlanması

slot sezon sonu

Açıklama:

bu aşamalar şu şekilde özetlenebilir:
1. İlan Edilen Kapasitenin Ayarlanması
2.Slot Talepleri
3. Başlangıç Slot Tahsisi
4. Tarife Koordinasyon Konferansı
5. Slot İadesi.
slot sezon sonu

Doğru Cevap: E

Soru 28

Aşağıdakilerden hangisi başlangıç slot tahsisinde göz önünde bulundurulan önceliklerden biri değildir?

Tarihi slotlar

Tarihi slotlarda değişiklikler

Slot havuzu

Yeni girenler

Havuzdan ayrılanlar

Açıklama:

Tarihî slotlar: Daha önce de vurgulandığı gibi,
slot tahsisinde öncelik tarihi slotlardadır.
2. Tarihî slotlarda değişiklikler: Tarihî bir slottaki değişiklikler, mevcut kapasite dâhilinde
aynı slota yönelik yeni taleplere göre önceliklidir.
3. Slot havuzu: Tarihî slotlar ve tarihî slotlardaki değişiklikler tahsis edildikten sonra,
koordinatör yeni oluşturulan slotlar da dahil olmak üzere, bir slot havuzu oluşturur.
4. Yeni girenler: Havaalanına yeni giren havayolu işletmeleri tarafından yapılan talepler
%50’den az olmadıkça, başlangıç slot tahsisinde havuzda bulunan slotların %50’si yeni girenlere tahsis edilir. Yeni giren kavramı, herhangi bir günde bir havaalanından
slot serisi talep eden ve talebi kabul edilmesi
halinde talepte bulunduğu gün için 5’ten az
slota sahip olacak havayolu işletmeleri için
kullanılmaktadır.
5. Her kategoride (tarihî slotlardaki değişiklikler, yeni girenlere tahsisler ve slot havuzundan diğer tahsisler), mevcut bir op
Havuzdan ayrılanlar

Doğru Cevap: E

Soru 29

aşağıdakilerden hangisi slotların yeni giren havayolu işletmeleri arasında tahsisinde göz önünde bulundurulan tahsislerden biri değildir?

Etkin operasyon süresi

Hizmet türü ve pazar

Rekabet

Operasyon yasakları

havalanı servis araçları gereksinimleri

Açıklama:

yeni giren havayolu işletmeleri arasında tahsisinde aşağıdaki ölçütler dikkate alınmaktadır (IATA,
2017:36):
• Etkin operasyon süresi: Aynı sezonda daha
uzun bir operasyon dönemi için geçerli olacak tarifenin önceliği olmalıdır.
• Hizmet türü ve pazar: Slot tahsisinde, farklı
hizmet türlerinin (tarifeli, charter ve kargo)
ve pazarların (iç hat, bölgesel ve uzun mesafe) dengesi ve havaalanı ağının gelişimi göz
önünde bulundurulmalıdır.
• Rekabet: Koordinatörler, mevcut slotların
tahsisinde rekabetçi faktörleri dikkate almalıdır.
• Operasyon yasakları: Bir havaalanındaki gürültü kısıtlamaları gibi operasyon yasakları
başka bir yerde bir slot sorunu oluşturduğunda, tarifesi yasaklama ile kısıtlanan havayolu işletmesine öncelik verilmelidir.
• Seyahat eden yolcu ve diğer kullanıcıların gereksinimleri: Koordinatörler, seyahat eden
yolcu ve kargo gönderenlerin ihtiyaçlarının
mümkün olduğunca karşılanmasını sağlamaya çalışmalıdır.
• Operas
havalanı servis araçları gereksinimleri

Doğru Cevap: E

Soru 30

aşağıdakilerden hangisi uçuş izinleri türlerinden biri değildir?

Transit geçiş permisi

İniş permisi

Özel permi

Diplomatik permi

uçuş permi

Açıklama:

Uçuş izinleri genel olarak; transit geçiş, iniş, özel ve diplomatik olmak üzere dörde ayrılır.
uçuş permi

Doğru Cevap: E

Soru 31

Havayolu işletmelerinde operasyonal planlama ile alakalı aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?

Slot düzenlemelerinin amacı, artan trafik yoğunluğu sonucu kullanıcılardan gelen talepleri karşılamakta yetersiz kalmaya başlayan, hava trafik ve havaalanı kapasitelerini daha etkin bir şekilde yönetebilmektir.

Havayolu işletmeleri, uçuş gerçekleştireceği noktaları planlarken, havaalanlarının slot tahsis uygulamalarını dikkate almak zorundadır

Havayolu işletmeleri, belirli bir zamanda havaalanını kullanma imkânını (slotu),
sürekli olarak korumaktadır

Slotlar havayolu işletmelerinin pazara girişi için gerekli bir anahtar niteliğindedir

Tarife planlamanın temel amacı daha fazla uçuş gerçekleştirebilmektir

Açıklama:

Tarife planlamanın amacı havayolu işletmesinin gelirlerini en yüksek noktaya taşıyabilmektedir.

Doğru Cevap: E

Soru 32

Havaalanı kapasite yönetimi ile alakalı verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Havaaalanı kapasite ve tıkanıklık problemlerinin kısa ve orta vadede çözümü için, talep
yönetim mekanizmaları gündeme gelmiştir

Talep yönetimi çözümleri, talebin mekânsal ve zamansal dağılımını kontrol ederek kısa ve orta vadede hızlı ve artan iyileştirmeler sağlayabilmektedir

Talep yönetimi temel anlamda, yoğun havaalanlarında pik saatlerde planlanmış (tarifeli) uçuşların sayısının sınırlandırılmasına yönelik girişimlerden oluşmaktadır

Tıkanlıklığı fiyatlandırma ve slot ticareti ekonomik yaklaşımlar kapsamındadır

Yönetsel yaklaşımlar belirlenmiş bir tarife koordinasyon birimi tarafından havaalanları uçuş tarifelerine yapılan parasal ayarlamalardan oluşmaktadır

Açıklama:

Yönetsel yaklaşımlar belirlenmiş bir tarife koordinasyon birimi tarafından havaalanları uçuş tarifelerine yapılan parasal olmayan ayarlamalardan oluşmaktadır

Doğru Cevap: E

Soru 33

Bir yıllık slot tahsis döngüsüne göre, slot iade tarihleri hangi aylardadır? (2017)

Ekim-Mayıs

Kasım-Haziran

Ocak-Ağustos

Eylül-Nisan

Ekim-Nisan

Açıklama:

Slot iade tarihleri yazın Ocak ayında kışın işe Ağustos ayındadır.

Doğru Cevap: C

Soru 34

Bir yıllık slot tahsis döngüsüne göre slot konferansı hangi aylardadır? (2017)

Ekim-Mayıs

Kasım-Haziran

Ocak-Ağustos

Eylül-Nisan

Ekim-Haziran

Açıklama:

Slot konferansı Kasım-Haziran aylarındadır.

Doğru Cevap: B

Soru 35

Slot tahsisi ile alakalı verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

haftanın aynı gününde aynı zaman için talep edilen en az 5 slot, aynı sezonda düzenli olarak dağıtılır

Her havaalanında tarife koordinatörü, ilk slot tahsisini “tarafsız, şeffaf ve ayrımcı olmayan” bir şekilde gerçekleştirmek üzere görevlendirilir

Slotların tahsisi, yalnızca IATA yönergeleri tarafından belirtilen öncelikler ve gereksinimler temelinde gerçekleştirilmektedir

Başlangıç slot tahsisine ilişkin olası düzenlemeler, havayolu temsilcileri, slot koordinatörleri, havaalanı temsilcileri ve diğer ilgili tarafların katıldığı altı aylık IATA Slot Konferanslarında yapılmaktadır

Havayolu işletmeleri, her sezonun başlangıcından bir hafta öncesine kadar,
kullanmayacaklarına karar verdikleri slotları, koordinatöre iade edebilirler

Açıklama:

Havayolu işletmeleri, her sezonun başlangıcından iki ay öncesine kadar,
kullanmayacaklarına karar verdikleri slotları, koordinatöre iade edebilirler.

Doğru Cevap: E

Soru 36

Havaalanı koordinasyonunun paydaşları arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

Yolcular

Havayolu işletmeleri

Havaalanından sorumlu hükümet yetkilileri

Havaalanı işletmeleri

Sigorta şirketleri

Açıklama:

Sigorta şirketleri havaalanı koordinasyonunun paydaşlarından biri değildir.

Doğru Cevap: E

Soru 37

Uçuş izinleri (permi) dörde ayrılır. Aşağıdaki seçeneklerden hangisi bunlardan biri değildir?

Check point permi

Transit geçiş permisi

İniş permisi

Özel permi

Diplomatik permi

Açıklama:

Uçuş izinleri genel olarak; transit geçiş, iniş, özel ve diplomatik olmak üzere dörde ayrılır.

Doğru Cevap: A

Soru 38

Belirli bir havaalanına iniş yapma yetkisine ne ad verilir?

Transit permisi

İniş permisi

Özel permi

Diplomatik permi

Check point permi

Açıklama:

İniş permisi, belirli bir havaalanına iniş yapma yetkisidir.

Doğru Cevap: B

Soru 39

Uçağın normal bir uçuşa elverişlilik sertifikası ile işletilmediği ve ilgili ülkenin Ulaştırma Bakanlığından onay gerektirdiği durumlarda verilen uçuş iznine ne ad verilir?

Transit geçiş permisi

İniş permisi

Özel permi

Diplomatik permi

Check point permi

Açıklama:

Özel permi, uçağın normal bir uçuşa elverişlilik sertifikası ile işletilmediği ve ilgili ülkenin Ulaştırma Bakanlığından onay gerektirdiği durumlarda verilen uçuş iznidir

Doğru Cevap: C

Soru 40

Havaalanı slotu ile ilgili olarak aşağıdaki açıklamalardan hangisi doğrudur?

Slot sayısı her havaalanında aynıdır

Planlanan tüm uçuşlar vaktinde yapılır

Her havaalanında yaz ve kış slot sayısı aynıdır

Slot sayısı belirlenirken, havaalanının alt yapısı dikkate alınmaktadır

Havaalanını kullanma hakkı, her sene kura ile belirlenir

Açıklama:

IATA tarife koordinasyon konferansı ve süreci, havayolu işletmelerinin koordine edilen havaalanlarına erişimini sağlamak için yılda iki kez gerçekleştirilmektedir. Bu erişim, belirli bir günde ve belirli bir zamanda uçakların varış veya kalkışlarını gerçekleştirmek için bir havaalanı altyapısının tamamını kullanma izni olarak tanımlanan bir iniş ya da kalkış “slotu” olarak verilmektedir.IATA, havayolu işletmelerinin güz ve bahar dönemi sezon öncesinde başlangıç slot tahsisini iyileştirmek ve havayolu işletmelerinin
tutarlı iniş ve kalkış slotlarına sahip olmasını sağlamak için yılda iki kez slot planlama konferansları düzenlemektedir. Yılın Kasım ve Haziran aylarında gerçekleştirilen IATA Tarife Koordinasyon Konferanslarına çok sayıda havaalanı ve havayolu işletmesi temsilcileri ile her üye ülkenin sivil havacılık otoritesi katılım sağlamaktadır.

Doğru Cevap: D

Soru 41

Bir hava trafik sisteminin kapasitesinin aşağıdakilerden hangisine bağlı olduğu söylenemez?

Hava trafik sisteminin güzergah yapısı

Hava sahasını kullanan havaaracının seyrüsefer hassasiyeti

Hava koşullarıyla ilgili faktörler

Kontrolör iş yükü

Yolcu sayısı

Açıklama:

Bir hava trafik sisteminin kapasitesi, hava trafik sisteminin güzergâh yapısı, hava sahasını kullanan havaaracının seyrüsefer hassasiyeti, hava koşullarıyla ilgili faktörler ve kontrolör iş yükü gibi birçok faktöre bağlıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 42

Aşağıdakilerden hangisi hava trafik akış yönetim slotunu ifade etmektedir?

Belirli zaman aralıklarında belirli bir havaalanına iniş yapabilme hakkını verir.

Havaalanının tüm alt yapısını kullanabilme hakkını vermektedir.

Hava trafik kontrol otoriteleri tarafından tahsis edilen yol slotlarıdır.

Uçuş operasyonunun düzenlendiği havaalanı otoritesi tarafından tahsis edilir.

Belirli zaman aralıklarında belirli bir havaalanından kalkış yapabilme hakkını verir.

Açıklama:

Hava trafik akış yönetim slotları ise hava trafik kontrol otoriteleri tarafından tahsis edilen yol (rota) slotlarıdır.

Doğru Cevap: C

Soru 43

Aşağıdakilerden hangisi Avrupa’daki slot uygulamaları kapsamında hava trafik akış ve kapasite yönetimine yönelik uygulanan aşamalarından biri değildir?

Stratejik akış yönetimi

Yeni rota belirleme

Taktik öncesi akış yönetimi

Operasyon sonrası analiz

Taktik akış yönetim

Açıklama:

Avrupa’daki slot uygulamaları, Hava Trafik Akış ve Kapasite Yönetimi-HTAKY (Air Traffic Flow
and Capacity Management-ATFCM), dört aşamada uygulanmaktadır. Bu aşamalar; Stratejik akış yönetimi, Taktik öncesi akış yönetimi, Taktik akış yönetimi ve Operasyon sonrası analiz şeklindedir.

Doğru Cevap: B

Soru 44

Akış ve kapasite yönetimi kapsamında verilen bir slot toplam kaç dakikalık bir süreyi kapsamaktadır?

15 dakika

20 dakika

30 dakika

40 dakika

50 dakika

Açıklama:

Akış ve kapasite yönetimi kapsamında bir slotun belirlenmesinde, hesaplanmış kalkış saatleri (CTOTs: Calculated Take-Off Times) kullanılmaktadır. Slot, uçuş için hesaplanmış kalkış saatinin 5 dakika öncesi ile 10 dakika sonrası arasındaki 15 dakikalık bir süreyi kapsamaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 45

IATA Slot Konferansları hangi seviye havaalanları için yapılmaktadır?

Seviye 1 ve Seviye 2

Seviye 2 ve Seviye 3

Seviye 3 ve Seviye 4

Seviye 4 ve seviye 5

Seviye 5 ve Seviye 6

Açıklama:

IATA Slot Konferansları, sadece Seviye 3 havaalanlarındaki slotların tahsis edilmesi ve yönetilmesi ile Seviye 2 havaalanlarındaki tarife düzenlemelerinin tartışılması amacıyla yapılmaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 46

Aşağıdakilerden hangisi başlangıç havaalanı slotlarının tahsisinde dikkate alınan öncelikler ve ölçütler arasında yer almaz?

Etkin operasyon süresi

Hizmet türü ve pazar

Operasyon (uçuş) sıklığı

Tarihî slotlarda değişiklikler

İkili havayolu taşımacılığı anlaşmaları

Açıklama:

Başlangıç havaalanı slotlarının tahsisinde dikkate alınan öncelikler ve ölçütler tahsisi, ikili havayolu taşımacılığı anlaşmaları kapsamında trafik haklarının tahsis edilmesinden bağımsızdır. başlangıç havaalanı slotlarının tahsisinde dikkate alınan öncelikler ve ölçütler

Doğru Cevap: E

Soru 47

Türkiye'de 2010 yılından bu yana havaalanlarındaki slotlarının tahsisinde görevli olan kuruluş aşağıdakilerden hangisidir?

THY

CTOT

DHMİ

IATA

SHGM

Açıklama:

Türkiye'de havaalanı slot uygulamaları 2010 yılına kadar SHGM bünyesinde yürütülmüş sonrasında hava trafik birimleri ile slot koordinasyon birimleri arasında daha hızlı bilgi akışı sağlamak amacıyla, aynı zamanda hava trafiğini yöneten ve havaalanı kapasitelerini belirleyen Devlet Hava Meydanları İşletmesine (DHMİ) verilmiştir.

Doğru Cevap: C

Soru 48

Aşağıdakilerden hangisi havaalanı slotlarının havayolu işletmeleri için önemli kılan nedenler arasında yer almaz?

Havayolu taşımacılığına olan yolcu talebinin artması

Havaalanlarında kapasite sorunlarının yaşanması

Topla- dağıt sisteminin kullanıldığı merkezi havaalanlarında yaşanan yoğunluk

Havayolu işletmeleri arasında gerçekleştirilen iş birlikleri

Yeni havayolu işletmelerinin kurulması

Açıklama:

Yeni havayolu işletmelerinin kurulmasının havaalanı slotlarını doğrudan etkilemez..

Doğru Cevap: E

Soru 49

Aşağıdakilerden hangisi slotların mümkün olan en yüksek sosyal değeri sağlayacak şekilde kullanılması ifade etmektedir?

Tarihsel haklar

Üretken verimliliği

Tahsis verimliliği

İlk gelen ilk hizmeti alır

Kullan veya kaybet

Açıklama:

Tahsis verimliliği, slotların mümkün olan en yüksek sosyal değeri sağlayacak şekilde kullanılması gerektiği anlamına gelir.

Doğru Cevap: C

Soru 50

Uçak tipine yönelik hiçbir emniyet ve gürültü itirazının olmadığını ve bu ticari amaçlı bir uçuşsa hiçbir ticari itirazın olmadığını onaylayan izin (permi) aşağıdakilerden hangisidir?

Transit geçiş permisi

İniş permisi

Özel permi

Diplomatik permi

Kalkış permisi

Açıklama:

İniş permisi, belirli bir havaalanına iniş yapma yetkisidir.Uçak tipine yönelik hiçbir emniyet ve gürültü itirazının olmadığını ve bu ticari amaçlı bir uçuşsa hiçbir ticari itirazın olmadığını onaylayan izindir.

Doğru Cevap: B

Soru 51

Türkiye'deki sivil havaalanlarına inecek veya hava sahasını kullanacak taşıyıcının menşei ICAO üyesi değilse uçuş izin başvurusu hangi kuruma yapılmaktadır?

Dışişleri Bakanlığı

Shgm

Ulaştırma Bakanlığı

Dhmi

Ecac

Açıklama:

Türkiye'deki sivil havaalanlarına inecek veya hava sahasını kullanacak taşıyıcının menşei ICAO üyesi değilse uçuş izin başvurusu Dışişleri Bakanlığına yapılmaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 52

Belirli bir havaalanında yer almak için uçakların kalkış ya da inişine ayrılan, önceden kararlaştırılmış bir zaman aralığına ne ad verilir?

Permi

Slot

Uçuş zamanı

İniş zamanı

Yerde bekletme

Açıklama:

Belirli bir havaalanında yer almak için uçakların kalkış ya da inişine ayrılan, önceden kararlaştırılmış bir zaman aralığına slot denir.

Doğru Cevap: B

Soru 53

Kapasite yetersizliği ve tıkanıklık, havayolu işletmelerinin hangi operasyonlarını olumsuz etkilemez?

Uçuştan önce kalkışta gecikmeler

Uçuşta beklemeler

Ekonomik olmayan uçuş seviyelerinin kullanımı

Fazla yakıt kullanımı ve maliyet artışları

Yolcu memnuniyeti

Açıklama:

Kapasite yetersizliği ve sistemde tıkanıklık, havayolu işletmelerinin operasyonlarını olumsuz etkileyebilecek aşağıdaki durumların oluşmasına neden olabilmektedir,

Uçuştan önce kalkışta gecikmeler,
Uçuşta beklemeler (bekleme paterninde),
Ekonomik olmayan uçuş seviyelerinin kullanımı,
Uçuş yolu (rota) değişiklikleri ve uçuş yolunda (rotalarında) sapmalar,
Uçuş tarifelerindeki ve filo planlamasındaki aksamalar,
Fazla yakıt kullanımı ve maliyet artışları,
Havaalanlarında, terminal binalarında yığılma ve tıkanıklıklar,
Yolcu memnuniyetsizlikleri.

Doğru Cevap: E

Soru 54

Yerde bekletme
Yeni rota belirleme
Ölçme

Uçak trafiğini yönetme stratejileri yukarıdaki hangi müdahale türünü/türlerini içermektedir?

Yalnız I

Yalnız III

I ve II

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Uçak trafiğini yönetme stratejileri oluşturulur. Bu stratejiler, üç temel müdahale türünü içermektedir. Bunlar,

Yerde bekletme; bir uçağın kalkışını belirli bir süre için kasıtlı olarak geciktirmektir.
Yeni rota belirleme; trafik akışlarının dağılımını değiştirmek için bazı uçuş rotalarını değiştirmek ya da yeniden çizmektir.
Ölçme; uçaklar arasında bırakılan mesafeyi ayarlayarak trafiğin bazı belirlenmiş konumsal sınırları aşma oranının kontrol etmektir.

Doğru Cevap: E

Soru 55

Gerçek zamanlı uçuş operasyonlarının 6 gün öncesinde yapılan çalışmaları içeren süreçtir ve sürecin çıktısı olarak HTAKY günlük planları oluşturulur.
Yukarıdaki tanımlama hangi hava trafik akış yönetimi ne aittir?

Stratejik akış yönetimi

Taktik akış yönetimi

Taktik sonrası akış yönetimi

Taktik öncesi akış yönetimi

Operasyon sonrası analiz

Açıklama:

Taktik öncesi akış yönetimi: Gerçek zamanlı uçuş operasyonlarının 6 gün öncesinde yapılan çalışmaları içeren süreçtir ve sürecin çıktısı olarak HTAKY günlük planları oluşturulur.

Doğru Cevap: D

Soru 56

Ekonomik yaklaşımlar
Yönetsel yaklaşımlar
Amaca yönelik yaklaşımlar

Yukarıdakilerden hangisi/hangileri yoğun havaalanlarında pik saatlerde planlanmış uçuşların sayısının sınırlandırılmasına yönelik yaklaşımlardandır?

Yalnız I

Yalnız II

I ve II

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Talep yönetimi temel anlamda, yoğun havaalanlarında pik saatlerde planlanmış (tarifeli) uçuşların sayısının sınırlandırılmasına yönelik girişimlerden oluşmaktadır. Bu girişimler iki başlık altında toplanmaktadır.

Ekonomik yaklaşımlar,
Yönetsel yaklaşımlar.

Doğru Cevap: C

Soru 57

Aşağıdakilerden hangisi havaalanı kapasitesinin IATA tarife koordinasyon süreci ile yönetimine dahil olan paydaşlardan değildir?

Havaalanını kullanan veya kullanmayı planlayan havayolu işletmeleri ve diğer uçak işletmecileri,

Havaalanı tesislerini yöneten havaalanı yönetimi,

Havaalanı ve hava sahasından sorumlu hava trafik kontrol otoriteleri,

Havaalanında koordinasyondan sorumlu güvenlik görevlileri,

Havaalanından sorumlu hükümet yetkilileri.

Açıklama:

Havaalanı kapasitesinin IATA tarife koordinasyon süreci ile yönetimine dâhil olan paydaşlar şunlardır:

Havaalanını kullanan veya kullanmayı planlayan havayolu işletmeleri ve diğer uçak işletmecileri,
Havaalanı tesislerini yöneten havaalanı yönetimi,
Havaalanı ve hava sahasından sorumlu hava trafik kontrol otoriteleri,
Havaalanında koordinasyondan sorumlu slot koordinatörü ya da tarife düzenleyici,
Havaalanından sorumlu hükümet yetkilileri.

Doğru Cevap: D

Soru 58

Belirli bir tarih ve saatte Seviye 3 kategorisindeki havaalanına iniş veya kalkış yapabilmek için gerekli olan tüm havaalanı altyapısının da kullanılabileceği şekilde planlanmış bir operasyona bir koordinatör tarafından verilen izine ne ad verilir?

Slot

Havaalanı slotu

Havaalanı kapasitesi

Slot konferansı

Slot kullanımı

Açıklama:

Bir havaalanı slotu, belirli bir tarih ve saatte Seviye 3 kategorisindeki havaalanına iniş veya kalkış yapabilmek için gerekli olan tüm havaalanı altyapısının da kullanılabileceği şekilde planlanmış bir operasyona bir koordinatör tarafından verilen izindir.

Doğru Cevap: B

Soru 59

İlan edilen kapasitenin ayarlanması,
Slot talepleri,
Tarife koordinasyon konferansı,
Başlangıç slot tahsisi,
Slot iadesi,

Yukarıdaki slot tahsis süreci adımlarından hangi ikisinin yeri yanlış verilmiştir?

I-III

II-IV

I-V

II-V

III-IV

Açıklama:

Slot tahsis süreci adımları,

İlan edilen kapasitenin ayarlanması,
Slot talepleri,
Başlangıç slot tahsisi,
Tarife koordinasyon konferansı,
Slot iadesi,

Doğru Cevap: E

Soru 60

Planlama
Operasyon
İzleme

Yukarıdakilerden hangisi/hangileri ülkemizde slot koordinasyon ünitesinin departmanlarından birisidir?

Yalnız II

Yalnız III

I ve III

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Slot Koordinasyon Ünitesi; Planlama, Operasyon ve İzleme olmak üzere üç departmandan oluşmakta ve DHMİ Genel Müdürlüğü’ne bağlı çalışmaktadır.

Doğru Cevap: E

Soru 61

Uçağın normal bir uçuşa elverişlilik sertifikası ile işletilmediği ve ilgili ülkenin Ulaştırma Bakanlığından onay gerektirdiği durumlarda verilen uçuş iznine ne ad verilir?

Özel permi

İniş permisi

Kalkış permisi

Transit geçiş permisi

Diplomatik permi

Açıklama:

Özel permi, uçağın normal bir uçuşa elverişlilik sertifikası ile işletilmediği ve ilgili ülkenin Ulaştırma Bakanlığından onay gerektirdiği durumlarda verilen uçuş iznidir.

Doğru Cevap: A

Ünite 4

Soru 1

Uçak bakım maliyetinin direkt işletme maliyetleri içindeki payı kaçtır?

%8-10

%10-13

%18-23

%25-30

%30-38

Açıklama:

Uçak bakım maliyeti, direkt işletme maliyetleri içinde genel olarak %18-23 oranında bir yer tutmaktadır. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 2

Havacılık ve mühendislik alanında tasarımı yapılan sistemler belli bir güvenilirlik seviyesinde imal edilmektedir. Aşağıdakilerden hangisi güvenirliği etkileyen başlıca değişkenlerden biri değildir?

Teknoloji

Hammadde

İşgücü yeteneği

Mühendislik bilgisi

Çevre

Açıklama:

Havacılık ve mühendislik alanında tasarımı yapılan sistemler belli bir güvenilirlik seviyesinde imal edilmektedir. Güvenilirliği etkileyen başlıca değişkenler, kullanılan teknoloji, hammadde, işgücü yeteneği, mühendislik bilgisi ve proje bütçesi şeklinde sıralanabilir. Doğa da sistemler bazı çevresel etkiler de gözetildiğinde bozulmakta, yani güvenilirlikleri zamana bağlı olarak azalmaktadır. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 3

Arızaları bulmayı amaçlayan ve bir komponentin tasarımı sırasında belirlenmiş işlevini yerine getirip getirmediğini araştıran işleme ne ad verilir?

Operasyonel kontroller

İşlevsel kontroller

Genel göz kontrolü

Detaylı kontrol

Özel detaylı kontrol

Açıklama:

Özel detaylı kontrol; gövdenin belirli bir bölümünün tahribatsız muayene usulleri ve özel söküm yöntemleriyle dikkatli bir şekilde kontrol edilmesidir. Detaylı kontrol; belirli bir parçanın ya da bir bütünün ayrıntılı ve dikkatli bir biçimde gözle kontrol edilmesidir. Genel göz kontrolü; gövde iç ve dış yüzeylerinin herhangi bir hasara karşı gözle kontrol edilmesidir. İşlevsel kontroller; bir komponentin, belirlenmiş sınırlar içinde belli standartlara göre
işlevini tam yerine getirip getirmediğinin kontrol edilmesidir. Operasyonel kontroller; arızaları bulmayı
amaçlayan ve bir komponentin tasarımı sırasında belirlenmiş işlevini yerine getiripgetirmediğini araştıran işlemdir. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 4

Uçağın görsel olarak incelenmesi, iniş takımları, motorlar ve kontrol yüzeyleri gibi bütün önemli sistemleri ve uçağın asgari ekipman listesindeki koşulları taşıyıp taşımadığı ... kodlu kontrolün kapsamını oluşturmaktadır. Yukarıdaki boşluğa gelmesi gereken en uygun ifade aşağıdakilerden hangisidir?

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 5

Uçuş mürettebatı, uçak havalimanına iniş yapmadan önce uçaktaki arıza uyarılarını ve gösterge bilgilerini, hangi el kitabına göre hat bakım merkezindeki teknik ekibe iletmektedir?

Uçak Bakım Elkitabı

Komponent ve Satıcı Elkitabı

Yapısal Onarım Elkitabı

Arıza İzolasyon Elkitabı

Arıza Raporlama Elkitabı

Açıklama:

Uçuş mürettebatı, uçak havalimanına iniş yapmadan önce uçaktaki arıza uyarılarını ve gösterge bilgilerini, arıza raporlama el kitabına göre hat bakım merkezindeki teknik ekibe iletmektedir. Böylece hat bakım ekibi, arızanın giderilmesi için neler yapılmasına karar vermekte ve uçağın en kısa sürede uçuşa hazır hâle getirilebilmesi için planlama yapmaktadır. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 6

I. Bu kontrol genel olarak yılda bir defa (daha yeni model uçaklarda 12 ile 18 ay arasında),havayolu işletmesinin uçuş programına göre planlanmaktadır. II. Bu kodlu kontrol işleri üç kategoriden oluşmaktadır: rutin işler, değişken işler ve rutin olmayan işlerdir. Yukarıdaki özellikler hangi kodlu kontrolün özelliklerini ifade etmektedir?

Açıklama:

C kodlu kontrol genel olarak yılda bir defa (daha yeni model uçaklarda 12 ile 18 ay arasında), havayolu işletmesinin uçuş programına göre planlanmaktadır. C kodlu kontrol, A kodlu kontrole göre çok daha detaylı ve daha fazla zaman alan bir bakım işlemidir. Vardiyalı ve özel beceri gerektiren işgücü sayısı, işgünün kullanılabilirliği ve ihtiyaç duyulan yedek parçanın depoda bulunmasına bağlı olarak bu süre değişmektedir. C kodlu kontrol işleri üç kategoriden oluşmaktadır: rutin işler, değişken
işler ve rutin olmayan işlerdir. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 7

Üretim planlama ve kontrol bölümü, yakın, orta ve uzun vadede işletme bünyesinde yapılması beklenen bakım işleri için planlama yapmaktadır. Aşağıdakilerden hangisi orta vadeli plandır?

1 yıllık plan

2 yıllık plan

3 yıllık plan

4 yıllık plan

5 yıllık plan

Açıklama:

Üretim planlama ve kontrol bölümü, yakın (1-2 yıl), orta (5-10 yıl) ve uzun (10 yıl sonrası) vadede işletme bünyesinde yapılması beklenen bakım işleri için gereken iş gücünü ve gerekli durumlarda işgücünün eğitimini, parça tedarikini planlamaktadır. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 8

I. Genellikle bir sistemin modifikasyonu ile ilgilidir.
II. Ekipman modifikasyonu olmaksızın bakım işlerini geliştirmek için bilgi sağlamaktadır.
III. Bakım ekibinin işlerine yardımcı olmak veya koşulları geliştirmek için öneriler sunmaktadır.
Yukarıdaki özelliklerden hangisi servis bülteni ile ilgilidir?

Sadece I

Sadece II

Sadece III

Sadece I,II

Sadece II,III

Açıklama:

Servis bülteni, genellikle bir sistemin modifikasyonu ile ilgilidir. Servis mektubu, ekipman modifikasyonu olmaksızın bakım işlerini geliştirmek için bilgi sağlamaktadır. Bakım ipuçları, bakım ekibinin işlerine yardımcı olmak veya koşulları geliştirmek için öneriler sunmaktadır. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 9

Uçak planlanmasında kullanılan dökümanlarla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Bu dokümanların çoğu standart olarak belli aralıklarda güncellenmektedir.

Operatörün, yalnızca güncel dokümanları kullanması gereklidir.

Kontrollü dokümanlar, havacılık otoritesinin düzenlemelerine uygun olarak uçak bakımı veya operasyonu için kullanılmaktadır.

Havayolu bakım planlamasında kullanılan dokümanlardan bazıları ücret karşılığında özelleştirilebilir.

Uçak bakım planlamasında kullanılan dökümanların hepsi kontrollü dökümanlardır.

Açıklama:

Uçak planlanmasında kullanılan dökümanlardan bazı dokümanlar, kontrollü olarak adlandırılırken, bazıları da kontrolsüz doküman olarak adlandırılmaktadır. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 10

Uçağın uçuşa başlamadan önce hangi çalışmayan veya fonksiyonu azalan ekipmanlar ile uçabileceğini tanımlayan liste veya döküman aşağıdakilerden hangisidir?

Temel Asgari Ekipman Listesi

İş Kartları

Konfigürasyondan Sapma Listesi

Bakım Planlama Veri Dokümanı

Depolama ve Geri Dönüşüm Dokümanı

Açıklama:

Temel asgari ekipman listesi, uçak üreticisi tarafından tanımlanmakta ve havacılık otoritesi tarafından onaylanmaktadır. Temel asgari ekipman listesi, uçağın uçuşa başlamadan önce hangi çalışmayan veya fonksiyonu azalan ekipmanlar ile uçabileceğini tanımlamaktadır. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 11

I. Yakıt maliyeti
II. Havalimanı meydan kirası
III. Uçak bakım maliyeti
Yukarıdakilerden hangisi kontrol edilebilen maliyetlerden biridir?

Sadece I

Sadece II

Sadece III

Sadece I,II

Sadece II,III

Açıklama:

Havayolu işletmelerinin, yakıt maliyeti ve havalimanı meydan kiraları gibi işletme maliyetlerini doğrudan kontrol etmesi mümkün değildir. İşletme maliyetleri arasında kontrol edilebilen maliyet olarak, uçak bakım maliyetleri yer almaktadır. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 12

Bir uçağın kullanım süresi içindeki bakım maliyeti, ilk alış maliyetinin ... katı arasında değişmektedir. Yukarıdaki boşluğa gelmesi gereken en uygun ifade aşağıdakilerden hangisidir?

0,5- 1

1- 1,5

1,5- 2

2- 2,5

2,5-3

Açıklama:

Bir uçağın kullanım süresi içindeki bakım maliyeti, ilk alış maliyetinin 1,5-2 katı arasında değişmektedir. Airbus A380’nin bugünkü satış fiyatının 446 milyon dolar olduğu düşünüldüğünde, 25 yıllık kullanım ömrü olan uçağın bakım maliyetini ilk alış fiyatının 1,5 katı civarında tutabilen işletme, uçağın kullanım ömrü içerisinde 223 milyon dolarlık bir tasarruf sağlayabilir. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 13

I. Bu bakımda uçak kısmen veya tamamen bakımdan geçer II. Bu bakımın amacı korozyon veya yorulma gibi etkileri ortadan kaldırmaktır. III. Bu bakım arıza önleyici bakımdır. Yukarıdakilerden hangisidi programlı bakımın özelliklerinden biridir?

Sadece I

Sadece II

Sadece III

Sadece I,II

Sadece II,III

Açıklama:

Planlı bir aralıkla yapılan bakım, programlı bakım olarak adlandırılmaktadır. Programlı bakım bir arıza önleyici bakımdır. Bu tür bakımlarda parçalar arızalanmadan önce değiştirilir, yağ değişimi ve gerekli ayarlamalar yapılır. Programlı bakımın amacı yaşlanma, aşınma, korozyon, yorulma vb. olayların etkilerini tamamen yok etmek veya en aza indirmektir. Programlı bakımda, kontroller ve parça değişimleri belirli zaman aralıklarında yapılır, parça veya sistemlerin ortalama arızalanma süreleri tespit edilebildiğinden, kontrol için uygun zaman aralığı önceden tahmin edilebilir. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 14

Bir havayolu işletmesinde en büyük maliyeti aşağıdaki unsurlardan hangisi oluşturmaktadır?

Uçak

Personel

Bina ve Tesis

Havalimanı giderleri

Yakıt

Açıklama:

Bir havayolu işletmesinde en büyük maliyeti, işletmenin öz varlığı olan uçaklar oluşturmaktadır. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 15

Aşağıdakilerden hangisi uçuşların gecikmesine ve iptaline nenden olan ve işletmenin kontrolü dışındaki faktörlerden biri değildir?

Meteorolojik şartlar

Havalimanı kapasite sorunu

Yer hizmetlerinden kaynaklanan sorunlar

Hava trafik faaliyetinden kaynaklanan sorunlar

Teknik nednelerden kaynaklanan sorunlar

Açıklama:

Uçuşların gecikmesine ve/veya iptal edilmesine neden olan ve havayolu işletmelerinin kontrolü dışında olan faktörler meteorolojik şartlar, havalimanı kapasite sorunları, yer hizmetlerinden kaynaklanan sorunlar ve hava trafik faaliyetlerinden kaynaklanan sorunlar olarak sıralanabilir. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 16

Bir komponentin, belirlenmiş sınırlar içinde belli standartlara göre fonksiyonunu tam yerine getirip getirmediği hangi kontrolle ortaya çıkmaktadır?

Operasyonel

İşlevsel

Genel göz

Detaylı

Özel detaylı

Açıklama:

İşlevsel kontroller; bir komponentin, belirlenmiş sınırlar içinde belli standartlara göre işlevini tam yerine getirip getirmediğinin kontrol edilmesidir. Bu işlemin amacı, ilgili komponentin işlevsel performansını kontrol ederek arıza veya hasarın ortaya çıkarılmasıdır. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 17

Uçaklara her 300-600 uçuş saati arasında uygulanan kontrol kodu aşağıdakilerden hangisidir?

Açıklama:

B kodlu kontrol; her 300-600 uçuş saati arasında gerçekleştirilir. B kontrolü, uçağın bakım hangarında 10-15 saat kalmasını gerektirir. Bakım süreci, dar gövdeli uçaklarda 100 adam-saat, geniş gövdeli uçaklarda 200-300 adam-saat gerektirir. Doğru cevpa B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 18

Uçağın bakımı, sistemlerin çalışması ve uçakta yer alan temel bilgiler hangi el kitabında yer almaktadır?

Uçak Bakım Elkitabı

Komponent ve Satıcı Elkitabı

Arıza İzolasyon Elkitabı

Arıza Raporlama Elkitabı

Yapısal Onarım Elkitabı

Açıklama:

Uçak bakım el kitabı, uçağın bakımı, sistemlerin çalışması ve uçakta yer alan donanımlar ile ilgili olarak ihtiyaç duyulabilecek temel bilgileri içermektedir. Her bir sistemin ve alt sistemin nasıl çalıştığını ve bunların çeşitli temel bakım işlerini açıklanmaktadır. Hatta değiştirilebilir ünitelerin sökülmesi ve takılması gibi servis işleri, sistem ve donanımlar üzerinde gerçekleştirilen fonksiyonel test, operasyonel test gibi çeşitli testler, ayarlamalar, çeşitli akışkanların ilave edilmesi ve diğer işlemler örnek verilebilir. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 19

... uçak gövde üreticisi tarafından hazırlanmakta ve uçak modelinde kullanılan bütün parçaların yerleşim diyagramlarını velistesini içermektedir. Yukarıdaki boşluğa gelmesi gereken en uygun ifade aşağıdakilerden hangidir?

Şekilli parça kataloğu

Depolama ve geri dönüşüm dökümanı

Bakım planlama veri dökümanı

Şematik diyagram elkitabı

İş kartları

Açıklama:

Şekilli parça kataloğu, uçak gövde üreticisi tarafından hazırlanmakta ve uçak modelinde kullanılan bütün parçaların yerleşim diyagramlarını ve
listesini içermektedir. Şekilli parça kataloğu, tüm sistemleri parçaları ile birlikte içermektedir. Bu katalog, genellikle havayolunun sahip olduğu uçağın yapısına göre özel olarak hazırlanmamıştır. Bununla birlikte, parçaların örneğin motor, uçak gövdesinin modeli gibi bilgileri göstermektedir. Ayrıca, parça numaraları, satıcıları, parçaların nasıl değiştirildiği ve belli servis bültenleri ile kullanılıp kullanılamayacağını hakkında bilgi vermektedir. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 20

Aşağıdakilerden hangisi üretim planlama ve kontrol bölümünün planlamasını gerçekleştirdiği üretim sürecindeki dört temel üretim faktörlerinden biri değildir?

Malzeme

Yöntem

Makine

İşgücü

Finans

Açıklama:

Üretim planlama, gelecekteki üretim faaliyetleri ve süreçlerinin miktar, düzey ve sınırlarını belirleyen işlevlerdir. Temel amacı, mamulleri zaman, kalite ve bütçe hedeflerine uygun olarak müşterilere ulaştırmak veya talebe göre stoklara aktarımını sağlamaktır. Üretim sürecindeki dört temel üretim faktörü olan malzeme, yöntem, makine ve işgücü planlaması söz
konusudur. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 21

Komponent

Uçak bakım-onarım

Uçuş emniyeti

Havacılık güvenliği

Temel asgari ekipman listesi

Açıklama:

Bir uçağın yapımından sonra kullanıcı tarafından hizmete alınmasından, hizmetten kaldırılmasına kadar olanaklar çerçevesinde ilk günkü kadar iyi çalışır, temiz ve uçuşa elverişli bir durumda tutulabilmesi için yapılan tüm işlem ve faaliyetler uçak bakım-onarım olarak adlandırılmaktadır. Bu konuda yapılan işlemler zaman zaman birbirinden kesin sınırlarla ayrılmamakla birlikte temelde farklılıklar gösterir.

Doğru Cevap: B

Soru 22

Bir sistemin kendisinden istenilen işlevi istenilen koşullar ve zaman aralığında yerine getirebilme aşağıdakilerden hangisidir?

Güvenilirlik

Komponent

Uçuş emniyeti

Havacılık güvenliği

Bakım aralıkları

Açıklama:

Güvenilirlik, bir sistemin kendisinden istenilen işlevi istenilen koşullar ve zaman aralığında yerine getirebilme olasığıdır. Uçağı sürekli uçuşa hazır ve uçabilir durumda tutabilmek için programlı ve programsız olarak ad- landırılan bakım işleri yapılmaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 23

Havacılıkta bakım için, gecikmeleri en az seviyede tutmak amacıyla kullanılan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Asgari ekipman listesi

Asgari uçuş listesi

Uçuş emniyeti listesi

Güvenilirlik standartları listesi

Uçuşların gecikme listesi

Açıklama:

Havacılıkta bakım için, gecikmeleri en az seviyede tutmak amacıyla kullanılan bir diğer kavram ise asgari ekipman listesidir. Bu liste hava aracının belli parçaları çalışmıyor durumda olmasına rağmen uçuşa verilmesine imkân verir. Bu parçaların fonksiyonlarını yerine getirememesi, uçuş operas- yonunu ve güvenilirliği etkilemez.

Doğru Cevap: A

Soru 24

Bir sistemin tasarımındaki emniyet ve güvenilirlik seviyesinde istenilen fonksiyonları sürekli olarak yerine getirmesini sağlayan süreç hangisidir?

Plan

Bakım

Zaman limiti

liste

Teknik

Açıklama:

Bakım, bir sistemin tasarımındaki emniyet ve güvenilirlik seviyesinde istenilen fonksiyonları sürekli olarak yerine getirmesini sağlayan bir süreçtir. Bakım, her ne kadar çok gerçekleştirilse de bir sistemin güvenilirliği tasarım seviyesindeki kapasitesinin üzerine çıkartılamaz.

Doğru Cevap: B

Soru 25

Uçağın uçuşa verilmesi için yapılan uçuş öncesindeki faaliyet aşağıdakilerden hangisidir?

Bakım Yönlendirme

Servis

Yönlendirme

Uçuş kontrol

Zaman sınırı

Açıklama:

Genellikle uçağın uçuşa verilmesi için yapılan uçuş öncesindeki faaliyetlerdir. Servis faaliyetleri adı altında ele alınan temizlik işlemleri; uçak kabininin temizlenmesi, uçak dış yüzeyinin kardan temizlenmesidir. Uçuşa elverişlilik açısından yapılan ikmal işlemleri, apronda uçağın bekletilmesi durumunda uçağın bağlanması, takozlanması, kısmen veya tamamen örtülmesi, özel ölçü prizlerine kılıfların geçirilmesi (pitot-statik tüp) ve uçuştan önce çıkarılması, büyük bakımlar için uçağın hangara çekilmesi gibi işlemler servis faaliyetleri kapsamına girmektedir.

Doğru Cevap: B

Soru 26

Arızaları bulmayı amaçlayan ve bir komponentin tasarımı sırasında belirlenmiş işlevini yerine getirip- getirmediğini araştıran işlem aşağıdakilerden hangisidir?

Operasyonel kontroller

İşlevsel kontroller

Detaylı kontrol

Özel detaylı kontrol

Programsız bakım

Açıklama:

Operasyonel kontroller; arızaları bulmayı amaçlayan ve bir komponentin tasarımı sırasında belirlenmiş işlevini yerine getirip-getirmediğini araştıran işlemdir. Kontrolörler konularında uzmanlaşmış ve pratik deneyimi çok fazla olan teknisyenler arasından seçilirler. Kontrolörün kararı kesin ve bağlayıcıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 27

Gövdenin belirli bir bölümünün tahribatsız muayene usulleri ve özel söküm yöntemleriyle dikkatli bir şekilde kontrol edilmesi aşağıdakilerden hangisidir?

Genel göz kontrolü

İşlevsel kontroller

Operasyonel kontroller

Özel detaylı kontrol

Programsız bakım

Açıklama:

Özel detaylı kontrol; gövdenin belirli bir bölümünün tahribatsız muayene usulleri ve özel söküm yöntemleriyle dikkatli bir şekilde kontrol edilmesidir.

Doğru Cevap: D

Soru 28

Aşağıdakilerden hangisi hat bakım ekibi tarafından yapılan transit kontrollerden birisi değildir?

Yağ seviyesinin kontrolü ve gerekiyorsa yağ ikmali

Uçak etrafında gezinme olarak adlandırılangenel görsel kontrol

Frenlerin durum kontrolü

Panellerin açılıp-gevşetilmesi ve kontrol edilmesi

Uçuş kontrol yüzeylerinin veya antenlerindebir hasar olup olmadığının kontrolü

Açıklama:

Transit kontrol aynı zamanda, günün ilk uçuşundan önce gerçekleştirilmektedir. Transit kontroller, hat bakım ekibi tarafından yapılmaktadır.
Transit kontrol;

yağ seviyesinin kontrolü ve gerekiyorsa yağikmali,

uçak etrafında gezinme olarak adlandırılangenel görsel kontrol,

herhangi bir akışkan sızıntısının olup olmadığının araştırılması,

panellerin açılıp-gevşetilmesi ve kontrol edilmesi,

uçuş kontrol yüzeylerinin veya antenlerindebir hasar olup olmadığının kontrolü
gibi işlerden oluşmaktadır.

Doğru Cevap: C

Soru 29

Aşağıdakilerden hangisi çift motorlu bir jet uçağında gerçekleştirilen 48-saatlik kontrol işlerinden birisi değildir?

Frenlerin durum kontrolü

Yardımcı güç sistemi ve bütünleşik güç jeneratörünün yağ seviyesinin kontrolü ve gerekiyorsa ikmali

Burun ve ana iniş takımlarının lastik basınçlarının ve genel durumunun kontrolü

Frenlere basılarak, iniş takım fren sisteminin kavramasının kontrolü

Uçuş kontrol yüzeylerinin veya antenlerindebir hasar olup olmadığının kontrolü

Açıklama:

Günlük veya 48 saatlik kontrol işlemleri içerisinde ayrıca kontrol aralığı A kodlu bakım aralığından
daha düşük seviyede olan bakımlar, uçak bakımla- rının tamamlanabileceği süre kadar bir zaman ara- lıkta yerde duruyorsa ilave edilmektedir. Kontrol işleri hat bakım ekibi tarafından yapılmaktadır.
Çift motorlu bir jet uçağında gerçekleştirilen 48-saatlik kontrol işlerinden bazıları aşağıdaki gibidir.
• Frenlerin durum kontrolü,
• Yardımcı güç sistemi ve bütünleşik güç je- neratörünün yağ seviyesinin kontrolü ve gerekiyorsa ikmali,
• Burun ve ana iniş takımlarının lastik ba- sınçlarının ve genel durumunun kontrolü,
• Yedek güç sisteminin operasyonel kontrolü,
• Frenlere basılarak, iniş takım fren sisteminin kavramasının kontrolü,
• Kabin içi acil durum ışıklarının operasyonel kontrolü,
• Kargo kapılarının contalarının görsel olarakyıpranmasının kontrolü
• Uçak hidrolik sisteminin yağ seviyesinin kontrolü ve gerekiyorsa ilave edilmesi.

Doğru Cevap: E

Soru 30

Uçağın görsel olarak incelenmesini, iniş takımları, motorlar ve kontrol yüzeyleri gibi bütün önemli sistemlerin ve uçağın asgari ekipman listesindeki koşulları taşıyıp taşımadığının kontrolü aşağıdakilerden hangisidir?

A kodlu kontrol

B kodlu kontrol

C kodlu kontrol

D kodlu kontrol

Yapısal kontrol

Açıklama:

A kodlu kontrol; uçağın görsel olarak incelenmesini, iniş takımları, motorlar ve kontrol yüzeyleri gibi bütün önemli sistemlerin ve uçağın asgari ekipman listesindeki koşulları taşıyıp taşımadığının kontrolünü içermektedir. İstisna durumlar olmadıkça, uçakların kullanım oranlarını yüksek tutabilmek için bakım ve onarım işleri gece gerçekleştirilmektedir. En küçük programlı bakımdır. Apronda uygulanır ve servis işlemlerinden oluşur. Havacılık otoritesi tarafından gerçekte zorunlu tutulan A kontrolü, her 65 uçuş saatinde bir ger- çekleştirilir. A kontrolü, 10-20 adam-saat gerektirir ve 4 saatlik süreciyle en kısa süreli olan bakımdır.

Doğru Cevap: A

Soru 31

I: Motor arızasından kaynaklı uçuş iptallerinin %50’si bakım kaynaklı olup, işletme- lere bir uçuşun iptal maliyeti 66.000 ABD Doları’dır.
II: Motordaki arızalardan kaynaklı problemlerin %50’si bakım kaynaklı olup, bunun işletmelere maliyeti saatlik 9.000 ABD Doları’dır.
III: Uçuş sırasında motor durmasının %20 ile%30 nedeni bakım hatasından kaynaklı olup, motorun bir durmasının maliyeti 500.000 ABD Doları’dır.
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri bakım hatalarının neden olduğu maliyetlere örnek olarak verilebilir?

I, II ve III

Yalnız I

Yalnız II

Yalnız III

I ve II

Açıklama:

Bakım hatalarının neden olduğu maliyetlere şunlar örnek verilebilir (Rankin, 2007):

Uçuş sırasında motor durmasının %20 ile%30 nedeni bakım hatasından kaynaklı olup, motorun bir durmasının maliyeti 500.000 ABD Doları’dır.
Motordaki arızalardan kaynaklı problemlerin %50’si bakım kaynaklı olup, bunun işletmelere maliyeti saatlik 9.000 ABD Doları’dır.
Motor arızasından kaynaklı uçuş iptallerinin %50’si bakım kaynaklı olup, işletme- lere bir uçuşun iptal maliyeti 66.000 ABD Doları’dır.

Doğru Cevap: A

Soru 32

I: Havayolu işletmesinin uçuş tarifesindeki uçuşların gerçekleştirilebilmesi için işletmenin uçuş bölümüne uçuş emniyeti sağlanmış bir uçak teslim etmek,
II: Havayolu işletmesinin sahip olduğu uçakların bütün gerekli bakım işlerini tamamlanmış olarak uçağı teslim etmektir
III: Havayolu işletmesinin sahip olduğu uçakların bütün gerekli bakım işlerini yönetmeliklere uygun bir şekilde ertelenmiş olarak uçağı teslim etmektir
Bir havayolu bakım yönetiminin hedefleri yukarıdakilerden hangisi ya da hangileridir?

I, II ve III

I ve II

II ve III

Yalnız I

Yalnız II

Açıklama:

Bir havayolu bakım yönetiminin hedefleri aşağıdaki gibi tanımlanabilir:

Havayolu işletmesinin uçuş tarifesindeki uçuşların gerçekleştirilebilmesi için işletmenin uçuş bölü- müne uçuş emniyeti sağlanmış bir uçak teslim etmek,
Havayolu işletmesinin sahip olduğu uçakların bütün gerekli bakım işlerini tamamlanmış veya yönetmeliklere uygun bir şekilde ertelenmiş olarak uçağı teslim etmektir.

Doğru Cevap: A

Soru 33

I: Temel güvenilirliği yetersiz olan parçaların tasa- rımlarının geliştirilmesine yardımcı olmak:
II: Parçaların temel güvenilirlik seviyelerinde çalışmasını sağlamak:
III: Belirtilen amaçları, uçuş emniyetinden ödün ver- meden en az toplam maliyetle gerçekleştirmek
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri bakım programının amaçları arasında yer almaktadır?

I, II ve III

I ve II

II ve III

I ve III

Yalnız I

Açıklama:

Tüm maddeler bakım hizmetlerinin amaçları arasında yer almaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 34

".........."
Genellikle uçağın uçuşa verilmesi için yapılan uçuş öncesindeki faaliyetlerdir.
Yukarıdaki tanımda boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi yazılmalıdır?

Servis

Kontrol

Bakım

Düzenleme

Onarım

Açıklama:

Genellikle uçağın uçuşa verilmesi için yapılan uçuş öncesindeki faaliyetlerdir. Servis faaliyetleri adı altında ele alınan temizlik işlemleri; uçak kabininin temizlenmesi, uçak dış yüzeyinin kardan temizlenme- sidir. Uçuşa elverişlilik açısından yapılan ikmal işlemleri, apronda uçağın bekletilmesi durumunda uçağın bağlanması, takozlanması, kısmen veya tamamen örtülmesi, özel ölçü prizlerine kılıfların geçirilmesi (pi- tot-statik tüp) ve uçuştan önce çıkarılması, büyük bakımlar için uçağın hangara çekilmesi gibi işlemler servis faaliyetleri kapsamına girmektedir. Yapılan kontroller sonucunda servis işlemlerinde bir eksiklik gö- rüldüğünde uçuş gerçekleşmez.

Doğru Cevap: A

Soru 35

Aşağıdakilerden hangisi bakım hizmetleri kapsamında yürütülen kontrol hizmetleri türleri arasında yer almaz?

Mekanik kontrol

Operasyonel kontroller;

Özel detaylı kontrol

Genel göz kontrolü

Detaylı kontrol;

Açıklama:

Mekanik kontrol, bir bakım kontrol türü değildir.

Doğru Cevap: A

Soru 36

".......... .......... " ; belirli bir parçanın ya da bir bütünün ayrıntılı ve dikkatli bir biçim- de gözle kontrol edilmesidir.
Yukarıdaki tanımda boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi yazılmalıdır?

Detaylı kontrol

Özel detaylı kontrol

Genel göz kontrolü

Operasyonel kontrol

İşlevsel kontrol

Açıklama:

Detaylı kontrol; belirli bir parçanın ya da bir bütünün ayrıntılı ve dikkatli bir biçim- de gözle kontrol edilmesidir. Bu faaliyetin amacı, bir ışık kaynağı yardımıyla büyüteç ve ayna gibi aletler kullanarak, gövdede oluşan hasarın tespit edilmesidir. Bölgenin temizlenmesi ve bu bölgeye ulaşabilmek için gelişmiş yöntemlerin kullanılması gerekir.

Doğru Cevap: A

Soru 37

I: Konfor ve kullanım kolaylığı istenildiğinde.
II: Kullanım esnasında, tespit edilen üretim hatalarının giderilmesinde,
III: Üretici, emniyet açısından ilave bir sistem geliştirdiğinde,
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri tadilat gerekleri arasında yer almaktadır?

I, II ve III

I ve II

II ve III

Yalnız I

Yalnız III

Açıklama:

Tadilat gerekleri şu şekilde sıralanabilir:
• Üretici, emniyet açısından ilave bir sistemgeliştirdiğinde,
• Kullanım esnasında, tespit edilen üretim hatalarının giderilmesinde,
• Konfor ve kullanım kolaylığı istenildiğinde.

Doğru Cevap: A

Soru 38

I: Panellerin açılıp-gevşetilmesi ve kontrol edilmesi,
II: Herhangi bir akışkan sızıntısının olup olmadığının araştırılması,
III: Yağ seviyesinin kontrolü ve gerekiyorsa yağ ikmali,
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri transit kontrol işlemleri arasında yer almaktadır?

I, II ve III

I ve II

II ve III

Yalnız II

Yalnız III

Açıklama:

Transit kontrol;

yağ seviyesinin kontrolü ve gerekiyorsa yağikmali,
uçak etrafında gezinme olarak adlandırılangenel görsel kontrol,
herhangi bir akışkan sızıntısının olup olma- dığının araştırılması,
panellerin açılıp-gevşetilmesi ve kontrol edilmesi,
uçuş kontrol yüzeylerinin veya antenlerindebir hasar olup olmadığının kontrolü
gibi işlerden oluşmaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 39

I: Şekilli Parça Kataloğu,
II: Konfigürasyondan Sapma Listesi,
III: Uçak Bakım Elkitabı,
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri uçak bakımı için uçak üreticisi tarafından uçak kullanıcısına sağlanan dokümanlar arasında yer almaktadır?

I, II ve III

I ve II

II ve III

Yalnız I

Yalnız II

Açıklama:

Uçak bakımı için uçak üreticisi tarafından uçak kullanıcısına sağlanan dokümanlar aşağıda listelenmek- tedir (Kinnison, 2004);

Uçak Bakım Elkitabı,
Komponent ve Satıcı Elkitabı,
Arıza İzolasyon Elkitabı,
Arıza Raporlama Elkitabı,
Şekilli Parça Kataloğu,
Depolama ve Geri Dönüşüm Dokümanı,
Yapısal Onarım Elkitabı,
Bakım Planlama Veri Dokümanı,
Şematik Diyagram Elkitabı,
Elektrik Kablo Diyagram Elkitabı,
Temel Asgari Ekipman Listesi,
Konfigürasyondan Sapma Listesi,
İş Kartları,
Servis Bülteni, Servis Mektubu ve Bakım İp Uçları.

Doğru Cevap: A

Soru 40

Aşağıdakilerden hangisi karar türlerinden biri değildir?

Stratejik ve operasyonel kararlar

Yapılandırılabilen ve yapılandırılamayan
kararlar

Alt ve üst kademe kararları

Belirlilik ve belirsizlik koşulları altında verilen kararlar

Anlık kararlar

Açıklama:

Kararları sahip oldukları bazı özelliklerine göre
sınıflandırmak mümkündür. Bazı karar türleri aşağıda verilmektedir (Koçel, 2018:135):
• Stratejik ve operasyonel kararlar,
• Yapılandırılabilen ve yapılandırılamayan
kararlar,
• Alt ve üst kademe kararları,
• Belirlilik ve belirsizlik koşulları altında verilen kararlar
Özelliklerine göre sınıflandırılan karar türleri arasında "anlık kararlar" şeklinde bir tür yer almamaktadır.

Doğru Cevap: E

Soru 41

aşağıdakilerden hangisi planlamanın temel amaçlarından biri değildir?

İşletmenin amaçsız kalmasını engellemek

Amaçlara kıt olduğu bilinen kaynaklarıetkili
ve verimli bir şekilde kullanarak ulaşmak

Gelecekte ortaya çıkacak olumsuz durumların yarattığı güçlüklere karşı hazırlıklı olmak

Gelecekte ortaya çıkacak durumların fırsatlarından yararlanmaya hazırlıklı olmak

günlük üretim maliyetlerini azaltmak

Açıklama:

planlamanın temel
amaçları aşağıdaki gibi verilebilir:
• İşletmenin amaçsız kalmasını engellemek,
• İşletmenin misyonu ve vizyonu doğrultusunda doğru amaçlar edinmesini sağlamak,
• Amaçlara kıt olduğu bilinen kaynaklarıetkili
ve verimli bir şekilde kullanarak ulaşmak,
• Gelecekte ortaya çıkacak olumsuz durumların yarattığı güçlüklere karşı hazırlıklı olmak,
• Gelecekte ortaya çıkacak durumların fırsatlarından yararlanmaya hazırlıklı olmak.
günlük üretim maliyetlerini azaltmak

Doğru Cevap: E

Soru 42

Aşağıdakilerden hangisi amaçların sahip olması gereken özelliklerden biri değildir?

Amaçlar belirgin ve ölçülebilir olmalıdır.

Amaçlara ulaşmada zaman sınırı konulmalıdır.

Amaçlar ulaşılamaz olmamalı fakat işletmeyi
zorlamalıdır.

Amaçlar yönetici ve çalışanları motive edici
olmalıdır.

Amaçlar maliyeti düşürmeye odaklanmalıdır.

Açıklama:

amaçların sahip olması gerek özellikler şu şekilde sıralanabilir:

Amaçlar ulaşılamaz olmamalı fakat işletmeyi
zorlamalıdır

Amaçlar belirgin ve ölçülebilir olmalıdır

Amaçlara ulaşmada zaman sınırı konulmalıdır

Amaçlar arasındaki öncelik sıralaması belirlenmelidir

Amaçlar yönetici ve çalışanları motive edici
olmalıdır

Amaçlar birbiriyle uyumlu olmalıdır

Amaçların işletmenin misyon, vizyon ve kültürüne uygun olması gerekir

Amaçlar maliyeti düşürmeye odaklanmalıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 43

aşağıdakilerden hangisi amaçlar hiyerarşisinde fonksiyonel amaçların altında yer almaktadır?

stratejik

vizyon

misyon

anlık

taktik

Açıklama:

amaçlar hiyerarşik olarak sıralandığında en tepede vizyon yer almaktadır. sırasıyla; stratejik amaçlar, fonksiyonel amaçlar ve taktik amaçlar yer almaktadır.

Doğru Cevap: E

Soru 44

aşağıdakilerden hangisi operasyonel amaçlar eş değer olarak kullanılan kavramdır?

eylem

stratejik

anlık

eş zamanlı

fonksiyonel

Açıklama:

Operasyonel ve eylemsel amaçlar eş anlamlı olarak kullanılmaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 45

aşağıdakilerden hangisi stratejik planların özelliklerinden biridir?

Kapsadığı faaliyet alanı daha dardır

Çoğunlukla örgütün bir işlevsel bölümünü
dolayısıyla çalışanların bir bölümünü etkiler

bütçesi dardır

Gerçekleştirilmesi genellikle bir yıl civarında bir zaman alır

Üst düzey yöneticilerin sorumluluğunda ve
rehberliğinde hazırlanıp uygulanır

Açıklama:

Stratejik planların özellikleri aşağıda verilmektedir:
• Örgüt faaliyetlerinin çok geniş bir bölümünü kapsar.
• Çoğunluklu geniş bir coğrafi alanı ilgilendirir.
• Örgüt içindeki herkesi içine alır ve etkiler.
• Büyük miktarlarda yatırıma ya da finansal
kaynak kullanımına yol açar.
• Uygulaması uzun bir zaman dilimini gerektirir.
• Üst düzey yöneticilerin sorumluluğunda ve
rehberliğinde hazırlanıp uygulanır.
diğer şıklar operasyonel planlamayla ilgilidir.

Doğru Cevap: E

Soru 46

aşağıdakilerden hangisi operasyonel planların özelliklerinden biridir?

Örgüt faaliyetlerinin çok geniş bir bölümünü kapsar

Çoğunluklu geniş bir coğrafi alanı ilgilendirir

Örgüt içindeki herkesi içine alır ve etkiler

Uygulaması uzun bir zaman dilimini gerektirir

Gerçekleştirilmesi genellikle bir yıl civarında bir zaman alır

Açıklama:

Operasyonel planların özellikleri aşağıda verilmektedir (Tokgöz, 2012:12):
• Kapsadığı faaliyet alanı stratejik planlarınkine göre daha dardır.
• Çoğunlukla örgütün bir işlevsel bölümünü
dolayısıyla çalışanların bir bölümünü etkiler (Uçuş operasyon bölümü ya da pilotlar
gibi).
• Stratejik planın bütçesine göre daha mütevazi harcamalar gerektirir.
• Gerçekleştirilmesi genellikle bir yıl civarında bir zaman alır.
• Orta düzey yöneticilerin sorumluluğunda
ve rehberliğinde hazırlanıp uygulanır.

Doğru Cevap: E

Soru 47

aşağıdakilerden hangisi taktik planların özelliklerinden biridir?

Örgüt faaliyetlerinin çok geniş bir bölümünü kapsar

Uygulaması uzun bir zaman dilimini gerektirir

Çoğunluklu geniş bir coğrafi alanı ilgilendirir

Üst düzey yöneticilerin sorumluluğunda ve
rehberliğinde hazırlanıp uygulanır

Taktik planlar amaçlar hiyerarşisi içinde en
alttakileri gerçekleştirmek için yapılır

Açıklama:

Taktik planların özellikleri aşağıda verilmektedir :
• Taktik planlar amaçlar hiyerarşisi içinde en
alttakileri gerçekleştirmek için yapılır.
• Örgütün daha küçük bir kısmını ilgilendiren faaliyetleri içine alır.
• Sadece birkaç kişinin katılımı ile sınırlı kalabilir.
• Birkaç gün veya birkaç haftayı kapsayacak
kadar kısa dönemli kararları kapsar.
• Alt düzey yöneticilerin sorumluluğunda ve
rehberliğinde hazırlanıp uygulanır.

Doğru Cevap: E

Soru 48

Kasıtsız olarak ortaya çıkan risklerin yönetilmesi aşağıdaki kavramlardan hangisi ile açıklanabilir?

Havacılık güvenirliği

Havacılık emniyeti

Havacılık güvenliği

Havacılık güvenilirliği

Havacılık riski

Açıklama:

Uçuş emniyeti (flight safety), ICAO’nun 9859 kodlu dokümanına göre, can ve mala verilebilecek zararı azaltmak veya kabul edilebilir seviyede tutmak için sürekli tehlike tanımı yaparak riskin yönetilmesidir. Havacılık güvenliği (aviation security) ise; doğrudan veya dolaylı olarak havacılık faaliyetleri kapsamına giren insanların, havaaraçlarının ve hava taşımacılığı altyapısının, sabotaj ve terörist saldırılar gibi suç unsuru taşıyan ve bilinçli olarak hazırlanmış tehlikelerden korunması ile ilgili faaliyetler ve bunun için gerekli olan kaynakların birleşimi olarak tanımlanmaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 49

Bakım faaliyetlerine konu olan ve herhangi bir motor, pervane, parça veya cihaz anlamına gelen unsur hangisidir?

Komponent

Sistem

ATA Bölümü

Alt sistem

Gövde

Açıklama:

Bakım faaliyetlerine konu olan ve herhangi bir motor, pervane, parça veya cihaz anlamına gelen unsur komponenttir. Diğerleri çeldirici olarak kullanılmıştır.

Doğru Cevap: A

Soru 50

Bir sistemin kendisinden istenilen işlevi istenilen koşullar ve zaman aralığında yerine getirebilme olasılığına ne ad verilir?

Güvenlik

Verimlilik

Güvenilirlik

Emniyet

Etkinlik

Açıklama:

Güvenilirlik, bir sistemin kendisinden istenilen işlevi istenilen koşullar ve zaman aralığında yerine getirebilme olasılığıdır.

Doğru Cevap: C

Soru 51

Parçaların istenilen güvenilirlik seviyelerinde çalışmasını sağlamak

Bakım personelinin verimliliğini artırmak

Parçaların güvenilirliğini istenilen seviyelere geri getirmek

Bakım maliyetlerini en aza indirmek

Havacılık güvenliğini artırmak

Yukarıdakiler dikkate alındığında bakım programının amaçları hangi seçenekte doğru olarak verilmiştir?

I ve II

II ve III

III, IV ve V

I, II ve III

I, III ve IV

Açıklama:

Havayolu işletmesinin bakım yönetim hedefleri doğrultusunda bakım programının amaçları aşağıdaki gibi sıralanabilir.
-Parçaların temel güvenilirlik seviyelerinde çalışmasını sağlamak
-Parçalar bozulduğunda parçayı temel güvenilirlik seviyesine geri getirmek
-Parçalar, temel güvenilirlik seviyelerini karşılamadığında bakım programının eniyilenmesi ve düzenlenmesi için gerekli araştırmayı yapmak
-Temel güvenilirliği yetersiz olan parçaların tasarımlarının geliştirilmesine yardımcı olmak
-Belirtilen amaçları, uçuş emniyetinden ödün vermeden en az toplam maliyetle gerçekleştirmek

Doğru Cevap: E

Soru 52

Uygun durum kontrolüne dayanan bakım yöntemi hangi tür parça ve komponentlere uygulanır?

Güvenirliği zamana göre sabit kalan parçalara

Yıpranma periyodu tespit edilebilen parça ve komponentlere

Güvenirliğinin zamana göre nasıl değiştiği bilinmeyen parçalara

Yıpranma periyodu tespit edilemeyen parçalara

Emniyeti etkilemeyen parçalara

Açıklama:

Zaman sınırlı bakım yöntemi, ömür limitleri belirli parça ve komponentlerde kullanılmaktadır. Uygun durum kontrolüne dayanan bakım yöntemi, yıpranma periyodu tespit edilebilen parça ve komponentlerde kullanılmaktadır. Durumun zaman içinde izlenmesine dayanan bakım yöntemi, ilk iki sürecin kullanılamadığı komponent ve sistemlerin izlenmesinde kullanılmaktadır. Bunlar, arıza oluncaya kadar kullanılan parçalar olup arıza oranları, arıza önleme çabalarına veya arıza tahminine yardımcı olmak için kaydedilmektedir.

Doğru Cevap: B

Soru 53

Aşağıdaki bakımlardan hangisi havaalanında dış hava koşulları altında ve apronda yapılabilir?

D Bakımı

Atölye komponent onarımı

A Bakımı

C Bakımı

Atölye komponent kontrolü

Açıklama:

Harf kodlu bakımlardan A kodlu bakım, hangarda yer olmaması durumunda, havalimanında açıkta park pozisyonunda beklerken yapılabilmektedir. Buna karşın, diğer harf kodlu bakımlar, bakımın kapsamı, bakımda kullanılacak olan takım aletlerine olan ihtiyaçlar ve bakımın tamamlanması için gereken süre dikkate alındığında kapalı hangar alanda yapılacak şekilde planlanmaktadır.

Doğru Cevap: C

Soru 54

Toplam uçuş saati
Risk seviyesi
Güvenlik seviyesi
İniş kalkış sayısı
Takvim zamanı

Yukarıdakiler dikkate alındığında programlı bakımların ne zaman yapılacaklarını belirlemekte kullanılan ölçütler hangi seçenekte doğru olarak verilmiştir?

II ve IV

I ve II

I, IV ve V

II ve III

III ve IV

Açıklama:

Uçak bakımı, istisnai programsız bakımlar ile birlikte büyük çaba gerektiren birtakım kontrollerden oluşmaktadır. Bu kontrollerin sıklığı, toplam uçuş saati, kalkış-iniş sayısı, aylık, üç aylık, yıllık gibi farklı dönemlere bağlı olarak değişebilmektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 55

Uçağın inişinden sonra veya kalkışından hemen önce uçak havalimanında iken yapılan bakıma ne ad verilir?

Özel detaylı inceleme

Transit kontrol

Göz kontrolü

Programsız bakım

Detaylı inceleme

Açıklama:

Transit kontrol, uçağın inişinden sonra veya kalkışından önce uçak havalimanında transit işlemini gerçekleştirirken yapılmaktadır. Transit kontrol aynı zamanda, günün ilk uçuşundan önce gerçekleştirilmektedir. Transit kontroller, hat bakım ekibi tarafından yapılmaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 56

"Uçağın görsel olarak incelenmesini, iniş takımları, motorlar ve kontrol yüzeyleri gibi bütün önemli sistemlerin ve uçağın asgari ekipman listesindeki koşulları taşıyıp taşımadığının kontrolünü içermektedir. İstisna durumlar olmadıkça, uçakların kullanım oranlarını yüksek tutabilmek için bakım ve onarım işleri gece gerçekleştirilmektedir. En küçük programlı bakımdır. Apronda uygulanır ve servis işlemlerinden oluşur."
Yukarıda verilenler hangi bakım faaliyetine işaret etmektedir?

B kodlu kontrol

C kodlu kontrol

A kodlu kontrol

E kodlu kontrol

D kodlu kontrol

Açıklama:

A kodlu kontrol; uçağın görsel olarak incelenmesini, iniş takımları, motorlar ve kontrol yüzeyleri gibi bütün önemli sistemlerin ve uçağın asgari ekipman listesindeki koşulları taşıyıp taşımadığının kontrolünü içermektedir. İstisna durumlar olmadıkça, uçakların kullanım oranlarını yüksek tutabilmek için bakım ve onarım işleri gece gerçekleştirilmektedir. En küçük programlı bakımdır. Apronda uygulanır ve servis işlemlerinden oluşur. Havacılık otoritesi tarafından gerçekte zorunlu tutulan A kontrolü, her 65 uçuş saatinde bir gerçekleştirilir. A kontrolü, 10-20 adam-saat gerektirir ve 4 saatlik süreciyle en kısa süreli olan bakımdır.

Doğru Cevap: C

Soru 57

Aşağıdakilerden hangisi uçak bakımı için uçak üreticisi tarafından uçak kullanıcısına sağlanan dokümanlardan değildir?

Yapısal Onarım El kitabı

Şematik Diyagram El kitabı

Temel Asgari Ekipman Listesi

Şekilli Parça Kataloğu

Emniyet Yönetim Sistemi El Kitabı

Açıklama:

Uçak bakımı için uçak üreticisi tarafından uçak kullanıcısına sağlanan dokümanlar aşağıda listelenmektedir

Uçak Bakım El kitabı,
Komponent ve Satıcı El kitabı,
Arıza İzolasyon El kitabı,
Arıza Raporlama El kitabı,
Şekilli Parça Kataloğu,
Depolama ve Geri Dönüşüm Dokümanı,
Yapısal Onarım El kitabı,
Bakım Planlama Veri Dokümanı,
Şematik Diyagram El kitabı,
Elektrik Kablo Diyagram El kitabı,
Temel Asgari Ekipman Listesi,
Konfigürasyondan Sapma Listesi,
İş Kartları,
Servis Bülteni, Servis Mektubu ve Bakım İp Uçları.

Doğru Cevap: E

Soru 58

aşağıda "A Kodlu Kontrol"le ilgili verilen bilgilerden hangisi doğrudur?

her 300-600 uçuş saati arasında gerçekleştirilir

dar gövdeli uçaklarda 100 adam-saat gerektirir

geniş gövdeli uçaklarda 200-300 adam-saat gerektirir

her yıl yapılmaktadır

her 40-45 uçuş saatinde gerçekleştirilir

Açıklama:

A kodlu kontrol; uçağın görsel olarak
incelenmesini, iniş takımları, motorlar ve kontrol
yüzeyleri gibi bütün önemli sistemlerin ve uçağın
asgari ekipman listesindeki koşulları taşıyıp taşımadığının kontrolünü içermektedir. İstisna durumlar
olmadıkça, uçakların kullanım oranlarını yüksek
tutabilmek için bakım ve onarım işleri gece gerçekleştirilmektedir. En küçük programlı bakımdır.
Apronda uygulanır ve servis işlemlerinden oluşur.
Havacılık otoritesi tarafından gerçekte zorunlu
tutulan A kontrolü, her 65 uçuş saatinde bir gerçekleştirilir. A kontrolü, 10-20 adam-saat gerektirir
ve 4 saatlik süreciyle en kısa süreli olan bakımdır.
Birçok durumda, uçak bakım rota planlaması yapılırken, yalnızca A tipi kontrol dikkate alınır. Bunun
başlıca nedeni, A tipi kontrolün diğer kontrollerden daha sık olmasıdır. Havayolu sektöründe bakım uygulamaları, havacılık otoritesinin belirlediği
kuralların gerektirdiği zorunluluklardan daha sıkı
bir titizlikle uy
her 40-45 uçuş saatinde gerçekleştirilir

Doğru Cevap: E

Soru 59

Aşağıdakilerden hangisi taktik planların özelliklerinden biridir?

Örgüt faaliyetlerinin çok geniş bir bölümünü kapsar.

Uygulaması uzun bir zaman dilimini gerektirir.

Çoğunlukla geniş bir coğrafi alanı ilgilendirir.

Üst düzey yöneticilerin sorumluluğunda ve rehberliğinde hazırlanıp uygulanır.

Amaçlar hiyerarşisi içinde en alttakileri gerçekleştirmek için yapılır.

Açıklama:

E şıkkı dışındaki diğer seçenekler, taktik planların olmayıp stratejik planların özellikleridir.

Doğru Cevap: E

Soru 60

Bir sistemin kendisinden beklenen işlevi istenilen koşullar ve zaman aralığında yerine getirebilme olasılığına ne ad verilir?

Dispeç güvenirliği

Uçuşa elverişlilik

Güvenirlik

Etkinlik

Verimlilik

Açıklama:

Güvenilirlik, bir sistemin kendisinden istenilen işlevi istenilen koşullar ve zaman aralığında yerine getirebilme olasılığıdır. Diğer seçenekler çeldirici olarak kullanılmıştır.

Doğru Cevap: C

Soru 61

Kullanılan teknolojinin özellikleri
Bakım yapılabilirlik kabiliyeti
Kullanımı öngörülen hammaddenin özellikleri
Bakım teknisyenlerinin verimliliği
Tasarıma bağlamındaki mühendislik bilgisi

Bir parçanın tasarım sırasındaki güvenirliğini, yukarıda verilen dikkate alındığında, etkileyen faktörler hangi seçenekte doğru olarak verilmiştir?

1, 2, 3

1, 3, 5

2, 3, 4

3, 4, 5

2, 4, 5

Açıklama:

Soruda bir parçanın kullanımı değil tasarım sırasındaki güvenirliğine işaret edilmektedir. Bu kapsamdaki başlıca değişkenler, kullanılan teknoloji, hammadde, işgücü yeteneği, mühendislik bilgisi ve proje bütçesi şeklinde sıralanabilir. Bakım yapılabilirlik kabiliyeti ve bakım teknisyenlerinin verimliliği tasarımdaki güvenirliği etkilemez.

Doğru Cevap: B

Soru 62

Programlı bakım
Düzeltici bakım
Programsız bakım
Önleyici bakım

Uçaklarda güvenirliği zamana bağlı olarak değişmeyen parçalara uygulanan bakım yöntemleri hangi seçenekte doğru olarak verilmiştir?

1, 2

1, 4

2, 3

3, 4

2, 4

Açıklama:

Uçağı sürekli uçuşa hazır ve uçabilir durumda tutabilmek için programlı ve programsız olarak adlandırılan bakım işleri yapılmaktadır. Havacılıkta kullanılan parçaların güvenilirliği zamana bağlı olarak azalmaktadır. Örneğin, her 100 uçuş saatinde bakım yapılan parça için zamana bağlı güvenilirliğin Şekil 4.1’de a ve b gibi azaldığı kabul edildiğinde, söz konusunu parçaya Şekil 4.1’de gösterildiği gibi, planlı bir aralıkla yapılan bakım, programlı bakım olarak adlandırılmaktadır. Programlı bakım bir arıza önleyici bakımdır. Bu tür bakımlarda parçalar arızalanmadan önce değiştirilir, yağ değişimi ve gerekli ayarlamalar yapılır. Programlı bakımın amacı yaşlanma, aşınma, korozyon, yorulma vb. olayların etkilerini tamamen yok etmek veya en aza indirmektir. Programlı bakımda, kontroller ve parça değişimleri belirli zaman aralıklarında yapılır, parça veya sistemlerin ortalama arızalanma süreleri tespit edilebildiğinden, kontrol için uygun zaman aralığı önceden tahmin edilebilir.

Doğru Cevap: C

Soru 63

Bir parçada arıza oluştuktan sonra mümkün olan en kısa sürede sistemi tekrar faal hâle getirerek hizmete verilmesi için yapılan işlemler ne tür bakım kapsamına girer?

Programlı bakım - düzeltici bakım

Programsız bakım - önleyici bakım

Programsız bakım - düzeltici bakım

Programlı bakım - önleyici bakım

Önleyici bakım - hat bakım

Açıklama:

Bir parçada arıza oluştuktan sonra mümkün olan en kısa sürede sistemi tekrar faal hâle getirerek hizmete verilmesi için yapılan işlemlere programsız bakım denir. Programsız bakım, arızanın ne zaman oluşacağının önceden tahmin edilemediği ve programlı bakım uygulamakla uygulamamak arasında, mali yönden farkın olmadığı parçalara uygulanmaktadır. Programsız bakım; bir parçanın bilinen veya tahmin edilemeyen arızasının düzeltilerek, belirlenen duruma geri getirilmesi için yapılan bakım faaliyetleri olarak da tanımlanmaktadır. Bu tür bakım işleri programsız olarak ortaya çıkar ve giderilmesi için düzeltici bakım yapılması gerekir.

Doğru Cevap: C

Soru 64

Uçaktaki bazı ünitelerin hat bakım sırasında kolayca değiştirilebilecek şekilde tasarlanmasının temel amacı hangisidir?

Uçağın kısa sürede uçuşa hazır durumda olmasını sağlamak

Bakım maliyetlerini azaltmak

Arıza bulunamadı oranını azaltmak

Stokta tutma maliyetlerini düşürmek

Doğrudan işletim maliyetlerini azaltmak

Açıklama:

Havacılıkta kullanılan diğer genel yaklaşım, ünitelerin hatta değiştirilebilecek şekilde tasarlanmasıdır. Bu kategorideki parçalar, uçağın iniş sonrası yolcu ve yükünü indirmesi ve yenilerinin uçağa alınması esnasında veya uçağın bakım hangarına girmeden uçak üzerinde gerekli bakım işlemlerinin yapılabildiği parçalardır. Hatta değiştirilebilen üniteler, genellikle çok bozulabilen ve uçak üzerinde hızlı bir şekilde değiştirilebilen veya tamir edilebilen parçalardan oluşacak şekilde tasarlanmaktadır. Böylece, uçağın bakımdan kaynaklı bir nedenden dolayı gecikmesine neden olmadan uçağın uçuşa dönebilmesine olanak sağlamaktadır. Bu durumda, arızalı parça ya atılır ya da uçuşta daha fazla gecikmeye neden olmaksızın, gerekliyse bakım istasyonunda tamir edilecek şekilde bir planlama ile yedeği takılır. Buna, uçakların iç aydınlatma sistemlerindeki lambalar örnek verilebilir.

Doğru Cevap: A

Soru 65

Uçağın uçuşa verilmeyip yerde kalmasını engellemek amacıyla hangi ekipmanların arızalı olması durumunda uçuşun gerçekleşeceğini belirleyen listeye ne ad verilir?

Parça kataloğu listesi

Kablolama el kitabı

Bakım el kitabı

Asgari ekipman listesi

Bakım yönlendirme kılavuzu

Açıklama:

Havacılıkta bakım için, gecikmeleri en az seviyede tutmak amacıyla kullanılan bir diğer kavram ise asgari ekipman listesidir. Bu listede bulunan ekipmanların arızalı olmaları ya da olmamaları durumunda uçuşun emniyet bağlamında nasıl etkileneceği bilgisi yer alır. Bu sayede arızalı olan ekipmanlar varken uçuşun yapılıp yapılamayacağı anlaşılır. Eğer uçuşa izin veren bir ekipman arızası söz konusu ise uçak arızaya rağmen uçuşa verilir.

Doğru Cevap: D

Soru 66

Bir komponentin, belli standartlar karşısında işlevini yerine getirip getirmediğinin kontrol edilmesi işlemine ne ad verilir?

Operasyonel kontrol

Detaylı kontrol

Genel göz kontrolü

Özel detaylı kontrol

İşlevsel kontrol

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 67

C Kodlu kontrolün planlaması aşamasında önceki bakım kontrollerinde zaman, işgücü, parça eksikliği gibi nedenlerden dolayı ertelenen işlerden oluşan bakımlara işaret eden kavram hangisidir?

Uçuşa elverişlilik yönergesi

Servis bülteni

Mühendislik iş emri

Programlı bakım kontrolleri

Programsız bakım kontrolleri

Açıklama:

Servis bültenleri, uçuşa elverişlilik sertifikasına ilave olarak önceki bakım kontrollerinde zaman, işgücü, parça eksikliği gibi nedenlerden dolayı ertelenen işlerden oluşmaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 68

Uçak üretici firmasının ve bakımı yapan bakım kuruluşu mühendislik bölümünün programlı bakımları hazırlamasına dayanak oluşturan doküman aşağıdakilerden hangisidir?

Bakım Yönlendirme Kılavuzu - II

Bakım Gözden Geçirme Kurulu Raporu

Bakım Yönlendirme Kılavuzu - III

Bakım Planlama Dokümanı

Bakım El Kitabı

Açıklama:

Mühendislik bölümü, bakım gözden geçirme kurulunun (MRB: Maintenance Review Board) ve uçak üretici firmasının hazırladığı dokümanları kullanarak, uçak bakım planlarını hazırlamaktadır. Dokümanlarda, uçak üzerinde yer alan her ekipman, donanım, teçhizata hangi sıklıkla, hangi tür bakım işlerinin yapılacağı bilgisi yer almaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 69

Matematiksel teknikler veya sezgisel yöntemler kullanarak sınırlı kaynakların görevlere dağıtımı işlemine ne ad verilir?

Bakım Planlaması

Bakım Programlanması

Çizelgeleme

GANT Şeması

PERT Şeması

Açıklama:

Çizelgeleme, matematiksel teknikler veya sezgisel yöntemler kullanarak sınırlı kaynakların görevlere dağıtımı işlemidir.

Doğru Cevap: C

Ünite 5

Soru 1

Yaklaşık 3 yıl önce kurulan A havayolunun yöneticileri filo planlaması çalışmalarıyla yoğun şekilde meşguldü. Şirket CEOsu Ali Bey şöyle konuştu:
-"Arkadaşlar, yeni bir işletme olduğumuz için hemen her konuda sıkı çalışmak zorundayız. Filo planlama konusunda da aşağıdaki sorulara en kısa zamanda yanıt bulmak zorundayız:
I- Şirketimizin ihtiyaç duyduğu uçak tiplerinin ve her tipteki uçak sayısının belirlenmesi,
II- Uçaklarda uçacak olan personelin eğitimlerinin nasıl sağlanacağı,
III- Almayı düşündüğümüz uçaklar için hangi finansal kaynakların kullanılacağı,
IV- Elden çıkarmayı düşündüğümüz uçaklarımızın hangi koşullarda elden çıkarılacağı."

Yalnızca I

I ve III

I, II ve III

I, II ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

HAVAYOLU FİLO PLANLAMASI
Havayolu filo planlaması, hizmet verilen hatlarda (uçuş rotalarında) işletmenin gelirlerini enbüyükleyecek şekilde işletmenin ihtiyacı olan uçak tip(ler)inin ve her tipteki uçak sayısının belirlenmesi, uçakların hangi finansal kaynaklar (peşin, kredi, leasing) ile işletme bünyesine dahil edilirken, piyasa koşullarını da gözeterek işletme bünyesindeki uçakların hangi koşullarda çıkartılacağına karar verilmesinden oluşmaktadır.

Doğru Cevap: D

Soru 2

Bir havayolu işletmesi filosunu oluşturacak uçakları seçerken sadece fiyat konusuna odaklanmış durumdadır. Size göre aşağıdakilerden hangisi ya da hangilerini de göz önüne almak durumundadır?
I- Hizmet sunulmak istenen pazar
II- Filoya ait uçak bazında teknik ve performans durumu
III- Uçak güç ve elektrik-elektronik sistemleri

Yalnızca I

Yalnızca II

Yalnızca III

I ve II

I, II ve III

Açıklama:

Uçak Seçimini Etkileyen Temel Ölçütler
Havayolu işletmesinin filo yapısı içerisinde yer alacak uçakları seçerken dikkate alması gereken belirli ölçütler bulunmaktadır. Bu ölçütlerin doğru bir şekilde analiz edilip değerlendirilmesi rekabetin yoğun olduğu havacılık sektöründe işletmenin faaliyetlerini uzun vadeli olarak sürdürebilmesini sağlayacaktır. Bir havayolu işletmesinin filo planlamasını etkileyen temel faktörler şu şekilde sıralanabilir; Havayolu işletmesi özelinde veriler, hizmet sunulmak istenen pazarın analizi, filoya ait uçak bazında teknik ve performans analizi, maliyet analizi, uçak güç ve elektrik-elektronik sistemlerinin analizi yer almaktadır.

Doğru Cevap: E

Soru 3

.......................................havayolu işletmesinin uçuş tarifesinde yer alan uçuş bacaklarına filoların işletme maliyetleri ve teknik özellikleri dikkate alınarak potansiyel geliri enbüyükleyecek şekilde atanmasıdır.
Size göre yukarıdaki boşluğa hangi kavram gelmelidir?

Filo planlama

Filo atama problemi

Uçuş planlama

Operasyonel planlama

Stratejik planlama

Açıklama:

Filo atama problemi, havayolu işletmesinin uçuş tarifesinde yer alan uçuş bacaklarına filoların işletme maliyetleri ve teknik özellikleri dikkate alınarak po- tansiyel geliri enbüyükleyecek şekilde atanmasıdır. Uçakların, koltuk kapasiteleri, teknik özellikleri ve işletme maliyetleri filo bazında birbirinden farklılık göstermektedir. Filo atama modelinde amaç, uçuş rotasına yolcu taleplerini karşılayabilecek koltuk kapasitesine sahip filo atanmasını sağlanarak gelirler enbüyüklenmeye çalışılmaktadır

Doğru Cevap: B

Soru 4

Filo atama probleminin çözümünde etkileyici sonuçlar alınmasına karşın hâlâ önemli zorluklar bulunmaktadır. Bu zorlukların çoğu ........................................ kaynaklanmaktadır.
Size göre yukarıdaki boşluğa aşağıdaki seçeneklerden hangisi gelmelidir?

bu işi yapacak uzmanların yetersizliğinden

modelleme kabullerinden

uçak modellerinin çok fazla olmasından

şirketlerin uçuş rotalarını sürekli değiştirmelerinden

ülkeler arası politik sorunlar

Açıklama:

Etkileyici sonuçlara karşın, filo atama probleminin çözümünde önemli zorluklar hâlâ bulunmaktadır. Bu zorlukların çoğu modelleme kabullerinden kaynaklanmaktadır. Bunlar;
- Çoğu filo atama modelinde, havayolu işletmelerinin büyük bir kısmı hafta sonları farklı uçuş tarifesi ile uçuşlarını gerçekleştirmesine rağmen, uçuş tarifelerinin günlük olarak tekrar ettiği kabul edilmektedir.
- Çoğu filo atama modelinde, uçuş noktalarındaki taleplerin bilindiği ve haftanın her günü için aynı olduğu kabul edilmektedir. Fakat tarihsel veriler, talebin günden güne değiştiğini göstermektedir.
- Filo atama modelinde, taksi sürelerinin genel olarak haftanın her günü ve gün içerisinde kararlı yani aynı olduğu kabul edilmektedir. Bununla birlikte, uçuş rotaları ve havalimanlarındaki yoğunluk, hava durumu koşulları ve yeni güvenlik uygulamaları, uçuş ve taksi sürelerinde büyük değişikliklerin oluşmasına neden olmaktadır.
- Çoğu filo atama modelinde, uçuş tercihini değiştiren yolcu sayısı ve bunun oluşturduğu maliyetlerin uçuş bacak seviyesinde hesap- lanabileceği kabul edilmektedir. Gerçekte yolcu talebi, uçuş tercihini değiştiren yolcu sayısı ve her yolcudan elde edilebilecek gelir, yolcunun uçuş programına özeldir, uçuş bacağına özel değildir.

Doğru Cevap: B

Soru 5

I- 1942 yılında kurulmuş olup havacılık ve demiryolu alanlarında üretim yapan bir şirkettir:
II- Dünyanın en iyi uçak üreticilerinden ve Avrupa’nın en büyük uzay ve havacılık şirketlerinden biridir.
III- Havacılık alanında ticari ve askerî uçak üretimi açısından dünyanın en büyük şirketidir.
IV- Uçak imalat pazarı açısından üçüncü sırada yer almak için yoğun bir şekilde rekabet etmekte olup özellikle yüksek büyüme potansiyeline sahip alanlarda ticari, savunma ve havacılık sektörüne odaklanmıştır.
Yukarıda bazı özellikleri verilen havacılık şirketlerininin doğru sıralaması aşağıdakilerden hangisinde verilmiştir?

A- Bombardier
B- Airbus
C- Boeing
D- Embraer

A- Embraer
B- Airbus
C- Boeing
D- Bombardier

A- Airbus
B- Embraer
C- Boeing
D- Bombardier

A- Embraer
B- Boeing
C- Airbus
D- Bombardier

A- Bombardier
B- Airbus
C- Embraer
D- Boeing

Açıklama:

Uçak Üreticilerine Göre Uçak Kategorileri ve Özellikleri
Bombardier, 1942 yılında kurulmuş olup havacılık ve demiryolu alanlarında üretim yapan bir şirkettir.
Airbus, dünyanın en iyi uçak üreticilerinden ve Avrupa’nın en büyük uzay ve havacılık şirketlerinden biridir. Airbus, Ağustos-2018 itibariyle 18.812 uçak siparişi almış ve 11.397 adedini teslim etmiştir.
Boeing, havacılık alanında ticari ve askerî uçak üretimi açısından dünyanın en büyük şirketidir. 1916 yılında kurulan şirket, uydular, füzeler, silahlar, savunma, uzay ve güvenlik sistemleri ve gelişmiş bilgi ve iletişim sistemlerinin tasarımı ve üretiminde üst düzey bir şirket olarak kabul edilmektedir.
Embraer, uçak imalat pazarı açısından üçüncü sırada yer almak için yoğun bir şekilde rekabet etmekte- dir. Şirket, 1969 yılında Brezilya’nın Sao José de Campos şehrinde kurulmuş olup özellikle yüksek büyüme potansiyeline sahip alanlarda ticari, savunma ve havacılık sektörüne odaklanmıştır.

Doğru Cevap: A

Soru 6

I- Arz edilen Koltuk Kilometre başına Gelir (AKKG)
II- Ücretli Yolcu Kilometre
III- Arz edilen Koltuk Kilometre başına Maliyet (AKKM)
IV- Uçaktaki Koltuk Sayısı
V- Mesafe
AAA Havayolu şirketi operasyon maliyetlerini hesaplamaya çalışmaktadır. Size göre bir uçuşun gerçekleştirilmesi ile ilgili olan operasyon maliyeti değişkenleri arasında yukarıdakilerden hangileri yer almaktadır?

I-II ve III

II, III ve IV

III, IV ve V

I, II, III ve IV

I, II, III, IV ve V

Açıklama:

Filo Atama Matematiksel Modelleme
Operasyon maliyeti, bir uçuşun gerçekleştirilmesi ile ilgili olan operasyon maliyeti, o uçuşa atanan filo tipine bağlıdır ve aşağıdaki matematiksel denklem ile hesaplanmaktadır.
Bir uçuşun operasyon maliyeti = AKMM × Mesafe × Uçaktaki Koltuk Sayısı

Doğru Cevap: C

Soru 7

Filo atama modelinde yer alan üç temel kısıttan biri olan Uçak Kapsam Kısıtı ne anlama gelmektedir?

Har uçusun maliyetinin farklı olacağı

Her uçusun farklı bir rotaya sahip olduğu

Her uçusun yolcu sayısının kestirilemezliği

Her uçuşun mutlaka gerçekleştirileceği

Her uçuşun içinde yer alan personel sayısının ikiden fazla olduğu

Açıklama:

Filo Atama Matematiksel Modelleme
Kısıt, probleme özgü durumların getirdiği sınırlamalardır. Kısıt belirlemenin en iyi yolu önce sınırlayıcı durumları sözel olarak ifade edip daha sonra değişkenleri kullanıp matematiksel biçimde yazmaktır. Genel olarak birinci kısıt kümesi, uçuş kapsam kısıtı olarak adlandırılmaktadır. Uçuş kapsamı, her uçuşun mutlaka gerçekleştirileceği anlamına gelmektedir. Bir uçuşun kapsanması için ilgili uçuşu temsil eden bütün karar değişkenlerinin toplamı, 1’e eşit olması gerekmektedir.

Doğru Cevap: D

Soru 8

Uçak bakım rotalamada temel amaç aşağıdakilerden hangisidir?

Uçak bakımlarının zamanlarını öngörmek

Uçak bakım periyotlarınının süresini azaltmak

Filodaki hangi uçağın en fazla bakım maliyetine sahip olduğunu ortaya çıkartmak

Filonun ortalama bakım giderlerini hesaplamak

İşletme maliyetlerini enküçüklemek

Açıklama:

Uçak Atama İşlemleri
Uçak atama problemi, uçak bakım rotalama problemi olarak da adlandırılmaktadır. Uçak bakım rotalamada temel amaç, kısıtlar göz önünde bulundurularak işletme maliyetlerini enküçüklemektir.

Doğru Cevap: E

Soru 9

Bir filo içindeki her bir uçağın ardışık olarak gerçekleştireceği uçuş bacakları tespit edilmesi aşağıdakilerden hangisiyle gerçekleştirilmektedir?

Filo atama

Uçak rotalama

Fayda-Maliyet Analizi

Başabaş Noktası Analizi

Mali Tablolar Analizi

Açıklama:

Uçak Atama İşlemleri
Filo atama probleminde, uçuş bacaklarında hangi tip filonun uçacağına karar verilmektedir. Uçak rotalama probleminde ise, bir filo içindeki her bir uçağın ardışık olarak gerçekleştireceği uçuş bacakları tespit edilmektedir. Aynı zamanda, ülkelerin ulusal sivil havacılık otoriteleri ve uçak üreticileri tarafından zorunlu tutulan farklı seviyelerdeki bakımların her bir uçağa nerede ve ne zaman uygu- lanacağına da karar verilmektedir.

Doğru Cevap: B

Soru 10

I- Akış Koruma Kısıtı
II- Rota ve Öncelik Kısıtı
III- Gün Sayısı Üzerinden Bakım Kısıtı
IV- Uçak Denge Kısıtı
V- Filo Sayı Kısıtı
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Uçak Atama Matematiksel Modellemesinde kullanılan kısıtlardandır?

I, II ve III

II ve IV

II, III ve IV

III, IV ve V

I, II, III, IV ve V

Açıklama:

Uçak Atama Matematiksel Modelleme
Uçuş bacak kapsam kısıtı, her uçuş bacağına bir uçağın atanmasını sağlamaktadır.
Uçak kapsam kısıtı, belirli bir başlangıç hava- limanından uçuş başlayan bir uçağın, kendisine atanan uçuşları belirli bir varış noktasına ulaşarak tamamlamasını sağlamak için kullanılmaktadır.
Akış koruma kısıtları, herhangi bir “i” düğümüne gelen bağlantı ark sayısının “i” düğümünden çıkan bağlantı ark sayısına eşit olmasını sağlamaktadır.
Uygun rota, yapay kaynakta başlayan ve yapay havuzda son bulan ardışık uçuş bacağı veya bacaklarının oluşturduğu bir dizidir. Uçuş bacakları, uçuşların ayrılış zaman uyumu ve hava limanı uyumu için kullanı- lan kısıtların koşullarını sağlaması durumunda ardışık olarak birbirini izlemektedir.
Yasal Kalan Uçuş Saati Kısıtı, uçakların yasal kullanılabilir uçuş saat değerlerini aşmadan uygun bir şekilde rotalara atanmasını sağlamaktadır.
Gün Sayısı Üzerinden Bakım Kısıtı gün sayısı üzerinden belirlenen bakımların “n”. günde uçaklara uygulanması için uçakların bakım merkezlerinin bulunduğu havaalanlarında olmasını sağlayacak şekilde rotalanmasını sağlamaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi havayolu operasyonları planlama ve çizelgeleme süreci kapsamında yer almaz?

Uçuş tarifesinin tasarımı

Plan dışı operasyonların yönetimi

Ekip çizelgeleme

Filo çeşitliliği ve sayısını belirleme

Uçak çizelgeleme

Açıklama:

Havayolu operasyonları planlama ve çizelgeleme süreci genel olarak dört problemin çözümünden oluşmaktadır. Bunlar; uçuş tarifesinin tasarımı, uçak çizelgeleme, ekip çizelgeleme ve plan-dışı operasyonların yönetimidir. Filo çeşitliliği sayısının belirlenmesi bu süreçte değil havayolu filo planlamasına ait bir süreçtir.

Doğru Cevap: D

Soru 12

Aşağıdakilerden hangisi ekip çizelgeleme probleminin aşamalarındandır?

Uçuş dizisi bulma

Uçak atama

Uçak rotalama

Uçak yeniden rotalama

Filo atama

Açıklama:

Ekip çizelgeleme problemi uçuş dizisi bulma ve ekip atama olmak üzere iki aşamadan oluşmaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 13

Hangi kavram havayolu işletmesinde kullanılan uçak filolarının hangi uçuş rotalarına atanacağının belirlenmesini ifade etmektedir?

Filo planlama

Filo atama

Taşıma kapasitesi

En uzun uçuş mesafesi

Menzil üzerinden yük taşıma kapasitesi

Açıklama:

Filo planlama havayolu işletmesinde kullanılan uçak filolarının hangi uçuş rotalarına atanacağının belirlenmesini ifade etmektedir.Diğer seçenekler filo planlama kapsamında değerlendirilen kriterlerdir.
Filo planlama havayolu işletmesinde kullanılan uçak filolarının hangi uçuş rotalarına atanacağının belirlenmesini ifade etmektedir. Diğer seçenekler filo planlama kapsamında değerlendirilen kriterlerdir.

Doğru Cevap: A

Soru 14

Aşağıdaki uçak atama kısıtlarından hangisi her uçuş bacağına bir uçağın atanmasını sağlamayı ifade eder?

Amaç fonksiyonu

Uçak kapsam kısıtı

Uçuş bacak kapsam kısıtı

Rota ve öncelik kısıtı

Akış koruma kısıtı

Açıklama:

Uçus bacak kapsam kısıtı, her uçuş bacağına bir uçağın atanmasını sağlamaktadır.

Doğru Cevap: C

Soru 15

Aşağıdakilerden hangisi bütünleşik uçak bakım ve rota planlama modelini çözümlemeyi ifade eden bir kavramdır?

Filo planlama problemi

Uçak atama problemi

Ekip çizelgeleme

Uçak denge kısıtı

Filo sayı kısıtı

Açıklama:

Uçak atama problemi, bütünleşik uçak bakım ve rota planlama modeline ilişkin bir kavramdır. Bu kavram uçakların rotalarını uçuş mesafeleri üzerinden bakım gerekliliklerine göre çözümlemeyi amaçlar.
Uçak atama problemi, bütünleşik uçak bakım ve rota planlama modelini çözümler.

Doğru Cevap: B

Soru 16

Kargo yükü taşıyacak bir havayolu şirketinin dünyadaki yaygın kullanımı göz önünde bulundurduğunda hangi uçağı seçmesi beklenir?

Airbus

Boeing

Bombardier

Embraer

Bombardier CRJ serisi

Açıklama:

Dünyadaki kargo yüklerinin yaklaşık %90’ı Boeing uçaklarında taşınmaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 17

Aşağıdakilerden hangisi filo atama modeline ilişkin bir kısıttır?

Uçak denge kısıtı

Akış koruma kısıtı

Yasal kalan uçuş saati kısıtı

Uçuş bacak kapsam kısıtı

Rota ve öncelik kısıtı

Açıklama:

Uçak denge kısıtı, filo sayısı kısıtı ve uçuş kapsam kısıtı filo atama modeline ilişkin kısıtlardır.

Doğru Cevap: A

Soru 18

Hangisi uçakların bakıma girmeden önceki yasal olarak kullanılabilir uçuş süresini, uçakları uygun rotalara atayarak enküçüklenmesini ifade etmektedir?

Uçak kapsam kısıtı

Uçuş bacak kapsam kısıtı

Filo sayı kısıtı

Amaç fonksiyonu

Uçak denge kısıtı

Açıklama:

Amaç fonksiyonu, uçakların bakıma girmeden önceki yasal olarak kullanılabilir uçuş süresini, uçakları uygun rotalara atayarak enküçüklemektedir.

Doğru Cevap: D

Soru 19

Aşağıdakilerden hangisi havayolu işletmelerinin bakım faaliyetlerinin yürütülmesi için gerekli değildir?

lisanslı teknisyen

bakım personeli

bakım atölyeleri

uygun mekan ve altyapı

uçuş personeli

Açıklama:

Havayolu işletmeleri, kullandıkları uçakların bakım faaliyetlerini yapabilmek için gerekli ve yeterli organizasyonları kurmak zorundadır. Bazı işletmeler, C ve D olarak adlandırılan büyük bakımları başka şirketlere yaptırmaktadırlar. Bakım faaliyetlerinin yürütülmesi, lisanlı teknisyen, bakım personeli, bakım atölyeleri, teçhizat, araç-gereç, yedek malzeme, uygun mekan ve altyapı gereksinimlerini gerektirir. Uçuş pesoneli bakım için değil operasyonel faaliyet için gereklidir.

Doğru Cevap: E

Soru 20

Aşağıdakilerden hangisi havayolu işletmelerinin sigorta primlerinin düşmesine katkı sağlamaktadır?

Motor bakımının yapılması

Yakıt tasarrufunun yapılması

Uçak kazalarının az olması

Ekip çizelgeleme

Filo planlama

Açıklama:

Havayolu şirketleri uçak kazalarının az yaşanması sonucunda sigorta primlerini düşürmektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 21

Hangi planlama aşaması plan-dışı veya düzensiz olarak da adlandırılan operasyonların yönetiminden oluşmaktadır?

Açıklama:

Planlama sürecinin dördüncü aşaması, plan-dışı veya düzensiz olarak da adlandırılan operasyonların yönetiminden oluşmaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 22

Aşağıdakilerden hangisi uçak üreticilerinden biri değildir?

Airbus

Embraer

Filo

Boeing

Bombardier

Açıklama:

Airbus 330-200 veya Boeing 787-800 gibi geniş gövdeli bir uçak satın almak 200 milyon ABD Doları iken, Bombardier CRJ700 veya Emb- raer 170 gibi küçük bir uçak için 20 milyon ABD Doları yatırım gerektirmektedir (www.bombardier. com; embraer.com).

Doğru Cevap: C

Soru 23

Aynı teknik özelliklere, aynı kokpit tasarımına sahip olan uçakların oluşturduğu kümeye ne ad verilmektedir?

Garaj

Bakım

Rotalama

Parametre

Filo

Açıklama:

Filo, aynı teknik özelliklere, aynı kokpit tasarımına sahip olan uçakların oluşturduğu kümedir.

Doğru Cevap: E

Soru 24

Belirli bir başlangıç havalimanından uçuş başlayan bir uçağın, kendisine atanan uçuşları belirli bir varış noktasına ulaşarak tamamlamasını sağlamak için kullanılan kısıtlama aşağıdakilerden hangisidir?

Akış Koruma Kısıtı

Uçak Kapsam Kısıtı

Rota ve Öncelik Kısıtı

Gün Sayısı Üzerinden Bakım Kısıtı

Yasal Kalan Uçuş Saati Kısıtı

Açıklama:

Uçak Kapsam Kısıtı
Uçak kapsam kısıtı, belirli bir başlangıç havalimanından uçuş başlayan bir uçağın, kendisine atanan uçuşları belirli bir varış noktasına ulaşarak tamamlamasını sağlamak için kullanılmaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 25

Aşağıdakilerden hangisi "Uçak Denge Kısıtı"nın tanımıdır?

Her filo tipi içerisindeki uçak sayısının, mevcut filo sayısını aşmamasını sağlamak için kullanılmaktadır.

Uçak dengesi veya filo içerisindeki uçakların sürekliliği ile ilgilidir.

Her uçuşun mutlaka gerçekleştirile- ceği anlamına gelmektedir.

Uçak için rotayı tanımlayan problemin temel kısıtıdır.

Örnek uygulama olan filo atama modelinde amaç, maliyetlerin enküçüklenmesidir.

Açıklama:

Uçak Denge Kısıtı
Bu kısıt, uçak dengesi veya filo içerisindeki uçakların sürekliliği ile ilgilidir. Bu kısıt kümesi, uygun filo tipindeki uçağın doğru zamanda doğru yerde olmasını sağlamaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 26

Parametre, kontrol edilemeyen sabit değerli katsayılardır.

Karar Değişkeni

Kısıt

Son Düğüm Kümesi

Parametre

Filo

Açıklama:

Parametre, kontrol edilemeyen sabit değerli katsayılardır.

Doğru Cevap: D

Soru 27

"ASK" kısaltması ne anlama gelmektedir?

Birim Gelir

Ücretli Yolcu Kilometre

Koltuk Arzını

Birim Maliyet

Uçaktaki Koltuk Sayısı

Açıklama:

[ASK: Available Seat Kilometers], havayolu işletmesinin yıllık kapasitesini veya koltuk arzını ifade etmektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 28

Artık yolcu sayısı nasıl hesaplanmaktadır?

Artık yolcu = Uçurulanartık yolcu x AKKM

Artık yolcu = Uçurulamayan artık yolcu x Uçurulanartık yolcu

Artık yolcu = Uçurulanartık yolcu + Uçurulamayan artık yolcu

Artık yolcu = Uçurulamayan artık yolcu - Uçurulanartık yolcu x AKKM

Artık yolcu = Uçurulanartık yolcu + Uçurulamayan artık yolcu

Açıklama:

Artık yolcu sayısı, sunulan kapasiteyi aşan ortalama talebin bir ölçüsüdür. (Artık yolcu = Uçurulanartık yolcu + Uçurulamayan artık yolcu).

Doğru Cevap: C

Soru 29

I. Uçuş tarife bilgileri
II. Filoların kokpit özellik bilgileri
III. Yolcuların uçuşlara olan talep bilgisi
Filo atama probleminin çözümünde aşağıdaki veri setlerinden hangisi kullanılır?

I ve III

II ve III

I, II ve III

I ve II

Yalnızca I

Açıklama:

Örneğin düşük maliyetli havayolu işletmeleri, genellikle tek tip filo ailesi veya uçak tipi kullanmasına karşın kıtalararası ve iç hat uçuş gerçekleştiren büyük havayolu işletmeleri birden fazla uçak filosuna sahiptirler. Filo, kapasitesi, operasyonel ve kokpit özellikleri aynı olan uçak kümesidir. Kokpit özellikleri aynı olan filo ailesindeki uçaklar, aynı pilot tarafından uçurulabilir. Bu, işletmede daha az pilot istihdam edilmesine imkân vermektedir. Buna karşın, filo tipi değişince, kokpit tasarımı da değişeceğinden uçuş emniyetini sağlamak amacıyla filo tipi özelliklerine göre eğitim almış ve tecrübesi olan pilotları işe almak gerekecektir. Uluslararası havayolu işletmeleri genellikle Boeing B737, Bo- eing B777, Airbus A320, Airbus A340 gibi birden fazla filoya sahiptirler.
Filo atama probleminde temel olarak kullanılan veriler, uçuş tarifesindeki uçuşların kalkış-varış havalimanı ve saat bilgileri, uçuş süresi, her filo türü için uçuş bacağının uçuş maliyeti, uçağın bir havalimanına inişi ile bir sonraki uçuş için gerekli hazırlıkların tamamlanması için gereken her havalimanındaki minimum dönüş süresi, yolcu talebinin fonksiyonu olarak doluluk oranları, uçakların kapasite bilgileri ve uçuş gelirlerinin hesaplanmasında kullanılan diğer parametreler yer almaktadır (Barnhart vd. 1998; Smith, 2004)

Doğru Cevap: A

Soru 30

I. Yolcu talebini dikkate almadan büyük uçak tercih edilir.
II. Uçakların teknik ve performans değerleri analiz edilir.
III.Uçakların operasyon maliyetleri analiz edilir.
Uçak seçimini etkileyen ölçütlerle ilgili yukarıdaki ifadelere göre, seçeneklerden hangisi doğrudur?

Yalnızca I

I ve III

I, II ve III

I ve II

II ve III

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 31

Uçuş tarifesindeki uçuş bacaklarında hangi flo tipinin uçması gerektiğinin kararlaştırıldığı aşama hangisidir?

Uçak atama

Filo atama

Uçak rotalama

Uçak bakım

Rota atama

Açıklama:

Filo atamada, uçuş tarifesindeki uçuş bacaklarında hangi filo tipinin uçması gerektiğine karar verilmektedir.

Doğru Cevap: B

Soru 32

Uçak tiplerinde teknik performanslarına bağlı olarak farklılık gösteren en önemli özellik hangisidir?

Yükseklik

Boş ağırlık

Kanat açıklığı

Gövde uzunluğu

Uçuş mesafesi

Açıklama:

Her uçak tipi, teknik performanslarına bağlı olarak farklı özelliklere sahiptir. Bunların en önemlisi, en uzun uçuş mesafesi veya menzil üzerinden yük taşıma kapasitesidir.

Doğru Cevap: E

Soru 33

Hangisi havacılık alanında ticari ve askerî uçak üretimi açısından dünyanın en büyük şirketidir?

Airbus

Boeing

Bombardier

Embraer

ATR

Açıklama:

Boeing, havacılık alanında ticari ve askerî uçak üretimi açısından dünyanın en büyük şirketidir. 1916 yılında kurulan şirket, uydular, füzeler, silahlar, savunma, uzay ve güvenlik sistemleri ve gelişmiş bilgi ve iletişim sistemlerinin tasarımı ve üretiminde üst düzey bir şirket olarak kabul edilmektedir.

Doğru Cevap: B

Soru 34

Aşağıdakilerden hangisi filo planlaması esnasında hizmet sunulmak istenen pazarın analizine yönelik gerçekleştirilen bir faaliyettir?

Yolcu sayısı

Mevcut filo yapısı

Havalimanlarının coğrafi özellikleri

Uçuş ağ yapısı

Uçağın teknik analizi

Açıklama:

Hizmet sunulmak istenilen pazar analizi kapsamında, yolcu taşımacılığını talep eden yolcu sayısı ve bunun karşılanması için uçuş trafiğinin ve elde edilebilecek gelir tahminin analiz edilmesi gerekmektedir.

Doğru Cevap: A

Soru 35

Genel olarak, düşük maliyetli havayolu işletmelerinin bir uçak üreticisinin bir filo ailesini veya uçak modelini kullanmayı tercih ettiği filo türü hangisidir?

Çeşitlendirilmiş filo tipi

Tek filo tipi

Çoklu filo tipi

Karma filo tipi

Filo atama

Açıklama:

Bir havayolu işletmesi için tek filo tipi veya çeşitlendirilmiş filo yapısının oluşturulması işletme için önemli ve zor bir karar sürecidir. Tek filo tipinde, bakım, eğitim, teknik ve uçuş ekibi maliyetleri daha düşük olacaktır. Bu nedenle genel olarak, düşük maliyetli havayolu işletmeleri bir uçak üreticisinin bir filo ailesini veya uçak modelini kullanmayı tercih etmektedir.

Doğru Cevap: B

Soru 36

Bir havayolu işletmesinin uçuş tarifesindeki uçuşları gerçekleştirmek amacıyla uygun uçak tipinin belirlenerek satın alınması, kiralanması veya leasing yolu ile işletmeye dâhil edilmesi ve eskiyen uçakların elden çıkarılması sürecine ne ad verilir?

Filo atama

Rotalama

Filo planlama

Uçuş ağı planlama

İş modeli

Açıklama:

Filo planlamasında, bir havayolu işletmesinin kuruluş aşamasında veya halihazırda kurulu olan bir işletmenin mevcut uçuş tarifesindeki uçuşları gerçekleştirmek amacıyla uygun uçak tipinin belirlenerek satın alınması, kiralanması veya leasing yolu ile işletmeye dâhil edilmesi ve uygun bir planlama ile eskiyen uçakların elden çıkarılması ile ilgili karar verilmektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 37

Aşağıdakilerden hangisi filo atama probleminde temel olarak kullanılan verilerden biri değildir?

Kalkış varış havalimanı bilgileri

Uçuş süresi

Kalkış varış saat bilgileri

Uçuş maliyeti

Uçakların kiralama maliyeti

Açıklama:

Filo atama probleminde temel olarak kullanılan veriler, uçuş tarifesindeki uçuşların kalkış-varış havalimanı ve saat bilgileri, uçuş süresi, her filo türü için uçuş bacağının uçuş maliyeti, uçağın bir havalimanına inişi ile bir sonraki uçuş için gerekli hazırlıkların tamamlanması için gereken her havalimanındaki minimum dönüş süresi, yolcu talebinin fonksiyonu olarak doluluk oranları, uçakların kapasite bilgileri ve uçuş gelirlerinin hesaplanmasında kullanılan diğer parametreler yer almaktadır.

Doğru Cevap: E

Soru 38

Karar değişkenlerinden ve bu değişkenlerin parametrelerinden oluşan eniyi çözümün elde edilmesini sağlayan doğrusal fonksiyon hangisidir?

Filo atama fonksiyonu

Zaman ağ yapısı

Amaç fonksiyonu

Klasik filo atama

Matematiksel fonksiyon

Açıklama:

Amaç fonksiyonu, karar değişkenlerinden ve bu değişkenlerin parametrelerinden oluşan eniyi çözümün (enbüyük veya enküçük değer) elde edilmesini sağlayan doğrusal bir fonksiyondur.

Doğru Cevap: C

Soru 39

Kontrol edilemeyen sabit değerli katsayılara ne denir?

Parametre

Kısıt

Maliyet

Fonksiyon

Model

Açıklama:

Parametre, kontrol edilemeyen sabit değerli katsayılardır.

Doğru Cevap: A

Soru 40

Uçağın hava alanında yerde beklediği süreci ifade eden kavram hangisidir?

Geceleme arkı

Bekleme arkı

Gelen uçuş arkı

Giden uçuş arkı

Yer arkı

Açıklama:

Yer arkı; uçağın hava alanında yerde beklediği süreci gösterir.

Doğru Cevap: E

Soru 41

Uçak çizelgeleme aşaması uçuştan ne kadar süre önce planlanır?

1-2 ay önce

2 hafta önce

6 ay önce

9 ay önce

12 ay önce

Açıklama:

Havayolu operasyonlarının planlanması sürecinde ikinci aşamada, uçak çizelgeleme yer almaktadır. Uçak çizelgeleme probleminin çözülebilmesi
için uçuş tarifesinin biliniyor olması gerekir. Uçuş tarifesi, uçuş çizelgeleme probleminin temel verisi olarak kullanılmaktadır. Bu aşama, operasyonlardan birkaç ay önce başlamakta ve operasyonların
gerçekleştirildiği tarihe kadar devam edebilmektedir.

Doğru Cevap: A

Soru 42

Aşağıdakilerden hangisi ticari yolcu taşımacılığında en yaygın kullanılan uçakların üretici firmalarından biri değildir?

Airbus

Lockheed

Boeing

Embraer

Bombardier

Açıklama:

Günümüzde, dünya genelinde ticari yolcu taşımacılığı söz konusu olduğunda, havacılık sektöründe etkin rol alan dört üreticiden bahsetmek gerekmektedir. Dünya genelince ticari yolcu taşımacılığında en
yaygın kullanılan uçakların üretici firmaları şunlardır: Airbus, Boeing, Embraer ve Bombardier.

Doğru Cevap: B

Soru 43

Dünyanın en iyi uçak üreticilerinden biri olan Airbus şirketinin genel merkezi nerededir?

Sao Jose, Brezilya

Montreal, Kanada

Toulusse, Fransa

Seattle, ABD

Pekin, Çin

Açıklama:

Airbus
Airbus, dünyanın en iyi uçak üreticilerinden ve Avrupa’nın en büyük uzay ve havacılık şirketlerinden
biridir. Airbus, Ağustos-2018 itibariyle 18.812 uçak siparişi almış ve 11.397 adedini teslim etmiştir. Airbus
şirketinin genel merkezi Fransa’nın Toulouse şehrindedir. Şirketin, Asya, Avrupa ve Amerika’da hem uçak
hem de helikopter için son montaj hatları bulunmaktadır

Doğru Cevap: C

Soru 44

Aşağıdakilerden hangisi bir havayolu işletmesinin filo planlamasını etkileyen temel faktörlerden biri değildir? hizmet sunulmak istenen pazarın analizi, filoya ait uçak bazında teknik ve performansanalizi, maliyet analizi, uçak güç ve elektrik-elektronik sistemlerinin analizi yer almaktadır.

pazar analizi

teknik ve performans analizi

maliyet analizi

istihdam analizi

elektrik-elektronik sistemlerinin analizi

Açıklama:

Uçak Seçimini Etkileyen Temel Ölçütler
Havayolu işletmesinin filo yapısı içerisinde yer alacak uçakları seçerken dikkate alması gereken belirli ölçütler bulunmaktadır. Bu ölçütlerin doğru bir şekilde analiz edilip değerlendirilmesi rekabetin yoğun olduğu havacılık sektöründe işletmenin faaliyetlerini uzun vadeli olarak sürdürebilmesini sağlayacaktır. Bir havayolu işletmesinin filo planlamasını etkileyen temel faktörler şu şekilde sıralanabilir; Havayolu işletmesi özelinde veriler, hizmet sunulmak istenen pazarın analizi, filoya ait uçak bazında teknik ve performans analizi, maliyet analizi, uçak güç ve elektrik-elektronik sistemlerinin analizi yer almaktadır.

Doğru Cevap: D

Soru 45

Aşağıdakilerden hangisi filo atama probleminde temel olarak kullanılan verilerden biri değildir?

uçuşların kalkış-varış havalimanı

doluluk oranları

uçakların kapasite bilgileri

uçuş süresi

bakım planlaması

Açıklama:

Filo atama probleminde temel olarak kullanılan veriler, uçuş tarifesindeki uçuşların kalkış-varış
havalimanı ve saat bilgileri, uçuş süresi, her filo
türü için uçuş bacağının uçuş maliyeti, uçağın bir
havalimanına inişi ile bir sonraki uçuş için gerekli
hazırlıkların tamamlanması için gereken her havalimanındaki minimum dönüş süresi, yolcu talebinin fonksiyonu olarak doluluk oranları, uçakların
kapasite bilgileri ve uçuş gelirlerinin hesaplanmasında kullanılan diğer parametreler yer almaktadır
(Barnhart vd. 1998; Smith, 2004).

Doğru Cevap: E

Soru 46

Aşağıdaki ikililerden hangisi günümüzde kullanılmakta olan ticari uçakların
ana kategorilerini tanımlamakta kullanılan kriterler olarak doğru verilmiştir?

uçuş menzili ve taşıma kapasitesi

uçuş menzili ve motor teknik özellikleri

fiyatı ve taşıma kapasitesi

kullanım ömürleri ve filo yapısı

motor performansı ve uçuş menzili

Açıklama:

Uçak Üreticilerine Göre Uçak Kategorileri ve Özellikleri
Günümüzde kullanılmakta olan ticari uçakların ana kategorileri genellikle uçakların uçuş menzili ve taşıma kapasitesi ile tanımlanmaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 47

Boeing firmasının ürettiği uçaklardan taşıma kapasitesi en büyük olan uçak aşağıdakilerden hangisidir?

B737 MAX

B747

B777

B777X

B787

Açıklama:

Tablo 5.2 Boeing uçaklarının teknik özellikleri

Doğru Cevap: B

Soru 48

Aşağıdakilerden hangisi filo yapısını oluştururken hava yolu işletmesinin en önemli endişesidir?

filoyu her zaman yeni tutmak

uçağın teknik analizi

maliyeti en aza indirmek

iş modeline uygunluk

farklı tip uçak bulundurmak

Açıklama:

Filo yapısının en uygun şekilde oluşturulması, filodaki uçakların kullanım oranlarının artmasını
sağlarken, birim maliyetlerin düşmesi sağlanacaktır. Filonun oluşturulmasına karar verilirken bir
havayolu işletmesinin en önemli endişelerinden
biri kesinlikle maliyetlerin en aza indirilmesidir.

Doğru Cevap: C

Soru 49

Aşağıdakilerden hangisi filo atama probleminin çözümünde önemli zorluklardan birisi değildir?

farklı hafta sonu tarifeleri

her gün aynı talep olacağı varsayımı

Taksi sürelerinin her gün aynı olduğu varsayımı

bakım maliyetleri

hesaplamalarda uçuş bacağının kullanılması

Açıklama:

Etkileyici sonuçlara karşın, filo atama probleminin çözümünde önemli zorluklar hâlâ bulunmaktadır. Bu zorlukların çoğu modelleme kabullerinden
kaynaklanmaktadır. Bunlar;
Filo ve Uçak Atama İşlemleri
• Çoğu filo atama modelinde, havayolu işletmelerinin büyük bir kısmı hafta sonları
farklı uçuş tarifesi ile uçuşlarını gerçekleştirmesine rağmen, uçuş tarifelerinin günlük
olarak tekrar ettiği kabul edilmektedir.
• Çoğu filo atama modelinde, uçuş noktalarındaki taleplerin bilindiği ve haftanın her
günü için aynı olduğu kabul edilmektedir.
Fakat tarihsel veriler, talebin günden güne
değiştiğini göstermektedir. Haftanın farklı
günlerinde talepler değiştiği için, haftanın
her günü için farklı filo atamasının yapılmasıyla daha yüksek gelir elde edilebilir.
Bununla birlikte, bu bilginin modellenmesi, filo atama probleminin boyutunu ve sayısal karmaşıklığı önemli oranda arttırmakta
ve zorlaştırmaktadır.
• Filo atama modelinde, taksi sürelerinin genel olarak haftanın her günü ve gün içerisinde kararlı yani aynı olduğu kabul edilmektedir. Bununla birlikte, uçuş rotaları ve
havalimanlarındaki yoğunluk, hava durumu koşulları ve yeni güvenlik uygulamaları,
uçuş ve taksi sürelerinde büyük değişikliklerin oluşmasına neden olmaktadır.
• Çoğu filo atama modelinde, uçuş tercihini
değiştiren yolcu sayısı ve bunun oluşturduğu
maliyetlerin uçuş bacak seviyesinde hesaplanabileceği kabul edilmektedir. Gerçekte
yolcu talebi, uçuş tercihini değiştiren yolcu
sayısı ve her yolcudan elde edilebilecek gelir, yolcunun uçuş programına özeldir, uçuş
bacağına özel değildir. Sonuç olarak, uçuş
bacağına özel oluşan maliyetler, yalnızca
yaklaşık olarak tespit edilebilir. Örneğin,
bir yolcu Ordu-Giresun Havalimanı’ndan
Londra’ya İstanbul aktarmalı uçmayı planladığı kabul edilsin. Yolcu, Ordu-Giresun
Havalimanı ile Atatürk Havalimanı arasında yer bulamadığında farklı bir havayolu
işletmesini seçebilir. Bu durumda kaybolan
gelir, aslında daha yüksek fiyattan satılan İstanbul-Londra uçuş bilet bedeli olmaktadır.

Doğru Cevap: D

Soru 50

Uygun filo tipindeki uçağın doğru zamanda doğru yerde olmasını sağlayan kısıt aşağıdakilerden hangisidir?

Rota ve öncelik kısıtı

Uçuş bacak kapsam kısıtı

Uçuş kapsam kısıtı

Filo sayısı kısıtı

Uçak denge kısıtı

Açıklama:

Uçak Denge Kısıtı
Bu kısıt, uçak dengesi veya filo içerisindeki
uçakların sürekliliği ile ilgilidir. Bu kısıt kümesi,
uygun filo tipindeki uçağın doğru zamanda doğru
yerde olmasını sağlamaktadır.

Doğru Cevap: E

Soru 51

Aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Havayolu işletmelerinde operasyonların planlanması, uçuş tarifesinin tasarlanması
ile başlamaktadır

Havayolu operasyonlarının planlanması sürecinde ikinci aşamada, uçak çizelgeleme yer almaktadır.

Planlama sürecinin üçüncü aşaması, ekip çizelgeleme probleminin çözümünden oluşmaktadır.

Planlama sürecinin dördüncü aşaması, plan-dışı
veya düzensiz olarak da adlandırılan operasyonların yönetiminden oluşmaktadır.

Uçak çizelgeleme, kendi içerisinde üç alt problemin çözümünden oluşmaktadır

Açıklama:

Uçak çizelgeleme, kendi içerisinde iki alt problemin çözümünden oluşmaktadır. Bunlardan birincisi olan filo atamada, uçuş tarifesindeki uçuş bacaklarında hangi filo tipinin uçması gerektiğine karar verilmektedir. İkinci aşamadaki problem, uçak atama veya uçak (bakım) rotalama olarak adlandırılmaktadır.

Doğru Cevap: E

Soru 52

Aşağıdakilerden hangisi filo planlamasını etkileyen faktörlerden biri değildir?

Hizmet sunulmak istenen pazarın analizi

Uçak bazından teknik ve performans analizi

Maliyet analizi

Uçak güç sistemlerinin analizi

Mevcut istihdam sayısı

Açıklama:

Bir havayolu işletmesinin filo planlamasını etkileyen temel faktörler şu şekilde sıralanabilir; Havayolu işletmesi özelinde veriler, hizmet sunulmak istenen pazarın analizi, filoya ait uçak bazında teknik ve performans analizi, maliyet analizi, uçak güç ve elektrik-elektronik sistemlerinin analizi yer almaktadır.

Doğru Cevap: E

Soru 53

Filo atama problemleriyle alakalı aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?

Filo atama modelinde amaç geliri arttırmaktır

Filo atama problemi filo planlamadan farklı bir kavramdır

Filo atamada uygun uçak tipi belirlenmektedir

Filo atama probleminde temel olarak kullanılan veriler, uçuş tarifesindeki uçuşların kalkış-varış havalimanı ve saat bilgileridir

Filo atama modelinde, taksi sürelerinin genel olarak haftanın her günü ve gün içerisinde kararlı yani aynı olduğu kabul edilmektedir.

Açıklama:

Uygun uçak tipinin belirlenmesi filo atama aşamasında değil planlama aşamasında yapılmaktadır.

Doğru Cevap: C

Soru 54

Beklenen artık yolcu maliyeti nasıl tespit edilmektedir?

Beklenen artık yolcu sayısı x Mesafe

Beklenen artık yolcu sayısı x AKKG

Beklenen artık yolcu sayısı / Mesafe

AKKG x Mesafe / Beklenen artık yolcu sayısı

Beklenen artık yolcu sayısı x AKKG x Mesafe

Açıklama:

Beklenen Artık Yolcu Maliyeti = Beklenen Artık Yolcu Sayısı × AKKG × Mesafe

Doğru Cevap: E

Soru 55

Bir modeldeki karar değişkenleri ya da karar değişkenleri ile parametreler arasındaki zorunlu ilişkilerin her birine ne ad verilir?

Kısıt

İndeks

Kümeler

Karar değişkeni

Parametre

Açıklama:

Kısıt, bir modeldeki karar değişkenleri ya da karar değişkenleri ile parametreler arasındaki zorunlu ilişkilerin her birine denir.

Doğru Cevap: A

Soru 56

Kısıt ile alakalı aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Kısıt, bir modeldeki karar değişkenleri ya da karar değişkenleri ile parametreler arasındaki zorunlu ilişkilerin her birine denir.

Genel olarak birinci kısıt kümesi, uçuş kapsam kısıtı olarak adlandırılmaktadır

Uçak denge kısıtı filo içerisinde uçakların sürekliliği ile alakalıdır

Her filo tipi içerisindeki uçak sayısının, mevcut filo sayısını aşmamasını sağlamak için kullanılmasına filo sayı kısıtı denir

Bir uçuşun kapsanması için ilgili uçuşu temsil eden bütün karar değişkenlerinin toplamı, 2’ye eşit olması gerekmektedir

Açıklama:

Bir uçuşun kapsanması için ilgili uçuşu temsil eden bütün karar değişkenlerinin toplamı, 1’e eşit olması gerekmektedir

Doğru Cevap: E

Soru 57

Uçak atama işlemleri ile alakalı aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?

Filo atama probleminde, uçuş bacaklarında hangi tip filonun uçacağına karar verilmektedir

Her uçağın döngüsü, düzenli aralıklarla bakım istasyonunu ziyaret edecek şekilde tamamlanır

Havacılık sektöründe rota planlamaları oluşturulurken karşılaşılan temel kısıt, uçak bakım kısıtıdır

Bir havayolu işletmesinde en büyük maliyeti, işletmenin sahip olduğu uçak oluşturur

Uçak rota (hat) atamasında, belirli periyotlarda uçaklara uygulanması zorunlu bakım yaklaşımları dikkate alınmadan yalnızca haftalık uçuş rota planları oluşturulabilir.

Açıklama:

Uçak rota (hat) atamasında, belirli periyotlarda uçaklara uygulanması zorunlu bakım yaklaşımları dikkate alınmadan yalnızca günlük uçuş rota planları oluşturulabilir.

Doğru Cevap: E

Soru 58

Havayolu filo planlaması aşamasında, aşağıdakilerden hangisi uçak seçimini etkilemez?

İşletmenin sahip olduğu uçak sayısı

İşletmenin finansal yapısı

Uçakların koltuk kapasitesi

Uçuş noktalarındaki yolcu talepleri

Uçuş hizmeti verilecek hatlar

Açıklama:

Filo planlaması yapılırken işletmenin sahip olduğu uçak sayısı dikkate alınmaz.

Doğru Cevap: A

Soru 59

Uçak seçimini etkileyen faktörlerle ile alakalı aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Pazar analizi filo planlamasını etkileyen temel faktörlerdendir

Yolcuların uçuş talebi, yıl içerisinde mevsimden mevsime değişebilir

Uçak, işletmenin kendi sermayesi, kiralama veya leasing yöntemleri
kullanılarak işletme bünyesine katılabilir

Filo planlama kararları, ayrıca havayolu işletmesinin iş modeli ile ilişkilidir

Maliyet analizi uçak seçimini etkileyen faktörlerden biri değildir

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 60

Filo atamada kullanılan artık yolcu kavramı ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Uçurulan artık yolcu ve uçurulamayan artık yolcu sayılarının farkıdır.

Artık yolcu sayısı, uçakların bakım zamanını etkiler.

Artık yolcu, uçuşunu kaçıran yolcudur

Artık yolcu sayısı, her uçuş bacağında aynı kabul edilir.

Sunulan kapasiteyi aşan ortalama talebin bir ölçüsüdür

Açıklama:

Artık yolcu sayısı, sunulan kapasiteyi aşan ortalama talebin bir ölçüsüdür. (Artık yolcu = Uçurulan artık yolcu + Uçurulamayan artık yolcu).

Doğru Cevap: E

Soru 61

Belirli bir başlangıç havalimanından uçuşa başlayan bir uçağın, kendisine atanan uçuşları belirli bir varış noktasına ulaşarak tamamlamasını sağlamak icin kullanılan kısıt aşağıdakilerden hangisidir?

Akış Koruma Kısıtı

Yasal Kalan Ucuş Saati Kısıtı

Uçak Kapsam kısıtı

Rota Öncelik Kısıtı

Yasal Kalan Uçuş Saati Kısıtı

Açıklama:

Ucak Kapsam Kısıtı
Uçak kapsam kısıtı, belirli bir başlangıç havalimanından uçuşa başlayan bir uçağın, kendisine atanan uçuşları belirli bir varış noktasına ulaşarak tamamlamasını sağlamak icin kullanılmaktadır (Sarac 2000; Cordeau vd. 2002; Huang 2005; Tagmouti vd. 2007).

Doğru Cevap: C

Soru 62

Uçuş tarifesi, planlanan operasyon tarihinden genellikle kaç ay öncesinde tamamlanmaktadır?

1-3 Ay

3-6 Ay

6-9 Ay

9-12 Ay

12-15 Ay

Açıklama:

Havayolu işletmelerinde operasyonların planlanması, uçuş tarifesinin tasarlanması ile başlamaktadır. Uçuş tarifesi, planlanan operasyon tarihinden genellikle 9 ile 12 ay öncesinde tamamlanmaktadır. Uçuş tarifesi kapsamında havayolu işletmesi uçuş yapacağı havalimanlarına, günün hangi saatinde, hangi sıklıkla hizmet sunacağına karar vermekte ve bunu ilan etmektedir.
Doğru yanıt D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 63

Günümüzde kullanılmakta olan ticari uçakların ana kategorileri genellikle hangi özelliklerine göre belirlenir?

Motor gücü ve uzunluğu

Uçuş menzili ve taşıma kapasitesi

Fiyatı

Motor gücü ve kanat açıklığı

Ağırlığı ve yakıt tüketimi

Açıklama:

Günümüzde kullanılmakta olan ticari uçakların ana kategorileri genellikle uçakların uçuş menzili ve taşıma kapasitesi ile tanımlanmaktadır. Bir uçağın uçuş menzili, ek bir yakıt için durmaksızın uçabileceği en uzun mesafeyi ifade ederken, yine makul bir yolcu ve/veya kargo yükü taşımaktadır. Bir uçağın taşıma kapasitesi, taşıyabileceği yük miktarının göstergeleri olarak yolcu-koltuk ve/veya kargo kapasitesi gibi ölçeklerle temsil edilebilir.
Doğru yanıt B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 64

Filo yapısı/çeşitliliği, uçuş ağı, ücretlendirme ve çalışma kuralları ile ilgili şirket politikaları, bir havayolu işletmesinin en çok hangi değişkenini etkileyen faktörlerdir?

Personel yapısı

Rekabet düzeyi

Toplam maliyelerini

Müşteri memnuniyeti

Şirket değeri

Açıklama:

Filo yapısı/çeşitliliği, uçuş ağı, ücretlendirme ve çalışma kuralları ile ilgili şirket politikaları, bir havayolu işletmesinin toplam maliyetlerini en çok etkileyen faktörlerdir.
Doğru yanıt C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 65

Havayolu işletmesinin uçuş tarifesinde yer alan uçuş bacaklarına filoların işletme maliyetleri ve teknik özellikleri dikkate alınarak potansiyel geliri enbüyükleyecek şekilde atanmasına ne ad verilir?

Arz edilen Koltuk Kilometre başına Gelir

Operasyon maliyet

Uçak rotalama

Açak atama

Filo atama problemi

Açıklama:

Filo atama problemi, havayolu işletmesinin uçuş tarifesinde yer alan uçuş bacaklarına filoların işletme maliyetleri ve teknik özellikleri dikkate alınarak potansiyel geliri enbüyükleyecek şekilde atanmasıdır. Uçakların, koltuk kapasiteleri, teknik özellikleri ve işletme maliyetleri filo bazında birbirinden farklılık göstermektedir. Filo atama modelinde amaç, uçuş rotasına yolcu taleplerini karşılayabilecek koltuk kapasitesine sahip filo atanmasını sağlanarak gelirler enbüyüklenmeye çalışılmaktadır.
Doğru yanıt E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 66

Aşağıdakilerden hangisi bir hava alanına varış uçuşunu gösterir?

Gelen uçuş arkı

Gündüz arkı

Yer arkı

Geceleme arkı

Giden uçuş arkı

Açıklama:

Gelen uçuş arkı; bir hava alanına varış (gelen) uçuşunu gösterir.
Yer arkı; uçağın hava alanında yerde beklediği süreci gösterir.
Giden uçuş arkı; bir hava alanından ayrılış (giden) uçuşunu gösterir.
Geceleme arkı; günlük olarak tekrar eden programda uçağın ertesi gün başlayacak olan ilk uçuşu gerçekleştirmek üzere geceleyin hava alanında kalan uçağı gösterir.
Doğru yanıt A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 67

Aşağıdakilerden hangisi bir uçuşun operasyon maliyetini ifade eder?

AKMM × Uçaktaki Koltuk Sayısı

Beklenen Artık Yolcu Sayısı × AKKG × Mesafe

Uçurulan artık yolcu + Uçurulamayan artık yolcu

AKMM × Mesafe × Uçaktaki Koltuk Sayısı

Uçurulamayan artık yolcu × AKKG × Mesafe

Açıklama:

Bir uçuşun operasyon maliyeti = AKMM × Mesafe × Uçaktaki Koltuk Sayısı
Doğru yanıt D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 68

Uçak denge kısıtına ilişkin aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrudur?

Genel olarak birinci kısıt kümesi, uçuş denge kısıtı olarak adlandırılmaktadır.

Bu kısıt, uçak dengesi veya filo içerisindeki uçakların sürekliliği ile ilgilidir.

Bu kısıt kümesi, her filo tipi içerisindeki uçak sayısının, mevcut filo sayısını aşmamasını sağlamak için kullanılmaktadır.

Uçuş kısıtı, her uçuşun mutlaka gerçekleştirileceği anlamına gelmektedir.

Uçak denge kısıtını sağlamak amacıyla farklı havalimanlarında filo-tipleri için yerde geceleyen uçak sayısının belirlenmesi gerekmektedir.

Açıklama:

Uçak denge kısıtı, uçak dengesi veya filo içerisindeki uçakların sürekliliği ile ilgilidir. Bu kısıt kümesi, uygun filo tipindeki uçağın doğru zamanda doğru yerde olmasını sağlamaktadır.
Doğru yanıt B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 69

Akış koruma kısıtının işlevi nedir?

Bu kısıtın amacı her uçuşun gerçekleştirilmesini sağlamaktadır.

Uygun rota, yapay kaynakta başlayan ve yapay havuzda son bulan ardışık uçuş bacağı veya bacaklarının oluşturduğu bir dizidir.

Herhangi bir “i” düğümüne gelen bağlantı ark sayısının “i” düğümünden çıkan bağlantı ark sayısına eşit olmasını sağlamaktadır.

Belirli bir başlangıç havalimanından uçuş başlayan bir uçağın, kendisine atanan uçuşları belirli bir varış noktasına ulaşarak tamamlamasını sağlamak için kullanılmaktadır.

Bu kısıt, uçakların yasal kullanılabilir uçuş saat değerlerini aşmadan uygun bir şekilde rotalara atanmasını sağlamaktadır.

Açıklama:

Akış koruma kısıtları, herhangi bir “i” düğümüne gelen bağlantı ark sayısının “i” düğümünden çıkan bağlantı ark sayısına eşit olmasını sağlamaktadır. (5.11) akış koruma kısıt kümesi, her uçağı uçuş tarifesinde sirkülasyon yapmaya zorlamaktadır. Böylece, uçak gün içerisinde yapay uçuş noktasına ulaşıncaya kadar uçuşuna devam etmektedir.
Doğru yanıt C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 70

Uçuş bacaklarının oluşturduğu bir seriye ne ad verilir?

Uçak atama

Uçak rotası

Bakım tipi indisi

Havalimanları kümesi

Uçak indisi

Açıklama:

Uçak rotası, uçuş bacaklarının oluşturduğu bir seridir. Seri içindeki bir uçuş bacağının varış noktası, bir sonraki uçuş bacağının başlangıç noktasıdır. Döngü, aynı merkezde başlayan ve son bulan uçuş rotalamasıdır. Her uçağın döngüsü, düzenli aralıklarla bakım istasyonunu ziyaret edecek şekilde tamamlanır.
Doğru yanıt B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 71

İndis ve Parametreler göz önüne alındığında rk neyi ifade eder?

k uçağının kalan yasal uçuş süresi (dakika)

mt tipi bakıma ihtiyacı olan uçakların kümesi

k uçağının yapay t havuz düğümünden ayrılış zamanı (dakika),

Takvim zamanı üzerinden bakım uygulanacak uçak kümesi,

Bakıma girecek uçak kümesi(KM(k)⊂ K)

Açıklama:

rk : k uçağının kalan yasal uçuş süresini ifade eder.
Doğru yanıt A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 72

Aşağıdakilerden hangisi dünya genelinde ticari yolcu taşımacılığında en yaygın kullanılan uçakların üreticilerinden biri değildir?

Airbus

Boeing

Embraer

Bombardier

Antonov

Açıklama:

Günümüzde, dünya genelinde ticari yolcu taşımacılığı söz konusu olduğunda, havacılık sektöründe etkin rol alan dört üreticiden bahsetmek gerekmektedir. Dünya genelince ticari yolcu taşımacılığında en yaygın kullanılan uçakların üretici firmaları şunlardır: Airbus, Boeing, Embraer ve Bombardier.
Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 73

İşçilik maliyetleri
Uçak bakım maliyetleri
Sigorta maliyetleri
Havalimanı maliyetleri

Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri uçağın işletme maliyetleri arasında dikkate alınmaktadır?

I ve II

I ve III

II ve IV

I, III, IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

Uçağın işletme maliyetleri arasında, işçilik maliyetleri, uçak bakım maliyetleri, sigorta maliyetleri, yakıt maliyetleri, uçuş ve havalimanı maliyetleri dikkate alınmaktadır. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 74

Bir havayolu işletmesinin uçuş tarifesinde yer alan uçuş bacaklarına, filoların işletme maliyetleri ve teknik özelliklerini dikkate alarak, potansiyel geliri enbüyükleyecek şekilde atamasına ne ad verilir?

Filo atama problemi

Filo planlaması

Filo kapasitesi

Filo seçimi

Filo dağılımı

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 75

Aşağıdaki kısaltmalardan hangisi arz edilen bütün koltuklara karşılık havayolu işletmesinin ne kadar gelir elde ettiğini ifade eder?

AKKM

AKKG

ÜYK

AKK

ABK

Açıklama:

AKKG: Arz edilen Koltuk Kilometre başına Gelir [RASK: Revenue per Available Seat Kilometer], veya “birim gelir”, arz edilen bütün koltuklara karşılık havayolu işletmesinin ne kadar gelir elde ettiğini ifade etmektedir. AKKG, toplam operasyon gelirinin arz edilen koltuk kilometresine veya AKK’ya (Arz edilen Koltuk Kilometre) bölünerek elde edilmektedir. AKK, genellikle ÜYK’dan (Ücretli Yolcu Kilometre) daha büyük olduğu için gelir AKKG’den daha büyüktür. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 76

Uçuş kapsam kısıtı
Uçak denge kısıtı
Filo sayı kısıtı
Mürettebat kısıtı

Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri filo atama modelindeki temel kısıtlardan biri değildir?

Yalnız II

Yalnız III

Yalnız IV

I ve III

II ve IV

Açıklama:

Filo atama modelinde üç temel kısıt vardır. Kısıt, probleme özgü durumların getirdiği sınırlamalardır. Kısıt belirlemenin en iyi yolu önce sınırlayıcı durumları sözel olarak ifade edip daha sonra değişkenleri kullanıp matematiksel biçimde yazmaktır. Filo atama modelindeki üç kısıt şunlardır:

Uçuş kapsam kısıtı
Uçak denge kısıtı
Filo sayı kısıtı

Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 77

Yapay kaynak düğümünden çıkan uçuş bağlantı ark sayısının, yapay havuz düğümüne gelen uçuş bağlantı ark sayısına eşit olmasını sağlamaya ne ad verilir?

Rota ve Öncelik Kısıtı

Amaç Fonksiyonu

Uçak Kapsam Kısıtı

Akış Koruma Kısıtı

Yasal Kalan Uçuş Saati Kısıtı

Açıklama:

Akış koruma kısıtı, yapay kaynak düğümünden çıkan uçuş bağlantı ark sayısının, yapay havuz düğümüne gelen uçuş bağlantı ark sayısına eşit olmasını sağlamak için kullanılmaktadır. Böylece model, her gün tekrar eden uçuş tarifesi için her hava alanında aynı sayıda uçak bulunması sağlanmış olunmaktadır. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 78

Aşağıdakilerden hangisi uçak atama matematiksel modellemelerinde kullanılan eniyileme programlarından biri değildir?

Gams

Etabs

IBM Cplex

Matlab

Lindo

Açıklama:

Matematik modeller, daha önce filo atama modelinde açıklandığı gibi eniyileme programları (Gams, Lindo, IBM Cplex, Matlab vb. gibi) kullanılarak çözülmektedir. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 79

Uçak atama matematiksel modelinde kullanılan "bakım tipi indisi" aşağıdakilerden hangisi ile gösterilir?

Açıklama:

Modelde kullanılan, bazı indis ve karar değişkenlerinin açıklamaları aşağıda verilmiştir:

c : Havalimanları indisi
u : Aktarmasız yapılacak uçuş bacaklarının indisi
mt : Bakım tipi indisi
K : Uçak kümesi
N : Uçuş bacakları kümesi (düğümler)

Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 80

Arz edilen koltuk kilometre başına maliyet
Uçulan kilometre
Uçaktaki koltuk sayısı

Bir uçuşun operasyon maliyetinin hesaplanabilmesi için yukarıdakilerden hangisi ya hangilerinin bilinmesi gerekmektedir?

Yalnız I

Yalnız II

I ve II

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Operasyon maliyeti, bir uçuşun gerçekleştirilmesi ile ilgili olan operasyon maliyeti, o uçuşa atanan filo tipine bağlıdır. Operasyon maliyeti, arz edilen koltuk kilometre başına maliyet, uçulan kilometre ve kullanılan uçaktaki koltuk sayısının çarpılmasıyla bulunmaktadır. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 81

Uçuş tarifesinin zaman-uzay ağ yapısındaki gösterimine göre yandaki şekil neyi ifade etmektedir?

Gelen uçuş arkı; bir hava alanına varış (gelen) uçuşunu gösterir.

Uçuş arkı; uçağın havadaki rotasını gösterir.

Yer arkı; uçağın hava alanında yerde beklediği süreci gösterir.

Giden uçuş arkı; bir hava alanından ayrılış (giden) uçuşunu gösterir.

Geceleme arkı; günlük olarak tekrar eden programda uçağın ertesi gün başlayacak olan ilk uçuşu gerçekleştirmek üzere geceleyin hava alanında kalan uçağı gösterir.

Açıklama:

İlgili şekil "yer arkı"nı ifade eder. Yer arkı, uçağın hava alanında yerde beklediği süreci gösterir. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Ünite 6

Soru 1

Havayolu operasyonel planlama faaliyetleri içerisinde hangi planlama faaliyetinden sonra uçak rotalaması aşamasına geçilmektedir?

Uçuş çizelgeleme

Ağ planlaması

Filo atama

Düzensiz olayları yönetimi

Ekip eşleme

Açıklama:

Havayolu operaasyonel planlamada filo atama yapıldıktan sonra uçak rotalama yapılmaktadır. Ardından Ekip eşleme ve ekip atama olarak devam etmektedir. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 2

I.Filo atama II. Uçak rotalama III. Ekip işleme Yukarıdaki ekip planlama aşamalarından hangisi uçak çizelge aşamasının unsurlarından biridir?

Sadece I

Sadece II

Sadece III

Sadece I,II

SadeceII,III

Açıklama:

Ekip çizelgeleme genel olarak; uçuş çizelgeleme, uçak çizelgeleme, ekip çizelgeleme ve düzensiz olayların yönetimi olarak sıralanmaktadır. Uçak çizelgeleme unsurları filo atama ve uçak rotalamadır. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 3

Günlük uçuş harekâtı esnasında, ekip açısından doğan bir aksaklığın giderilmesi için ana üs veya geçici üslerde, kendisine uygun tesisin temin edildiği mahalde veya kendi ikametgâhında uçuş görevi için hazır bekleyen uçucu ekibe ne ad verilir?

Nöbetçi Ekip

İlave tam ekip

Yedek ekip

İlave ekip

Uçuş mühendisi

Açıklama:

Planlanan uçuş harekâtının dışında muhtemel bir uçuş veya nöbet görevine ekip temin edebilmek için, işletme tarafından tespit edilecek gün ve saatte göreve başlamak üzere, kendi ikametgâhında veya uygun konaklama tesisinde istirahat ederek bekleyen uçucu ekip yedek ekiptir. Bir hava aracının uçuş harekatı için gerekli olan asgari sayıdaki kokpit ekibinden ayrı olarak, tam bir kokpit ekibi ile sayısı havacılık işletmeleri tarafından, hava aracının tipine ve yapılacak uçuş harekatının özelliğine bağlı olarak, belirlenen kabin ekibi ilave tam ekiptir. Bir hava aracının uçuş harekatı için gerekli olan asgari sayıdaki kokpit ekibinden fazla sayıda olan ve gerektiğinde herhangi bir kokpit ekibinin görevini devralabilecek ehliyette SHT-OPS 1 Talimatı (Uçakla Ticari Hava Taşıma İşletmeciliği Operasyon Usul ve Esasları Talimatı) Ek-32 gerekliliklerini karşılayan pilotu ihtiva eden diğer bir kokpit ekibi, kabin ekibi için ise standart sayıdan bir fazla kabin personeli ilave ekiptir. Uçuş işletme el kitapları gereğince hava aracında bulunması ve pilotlardan başka kokpitte görev yapması gerekli olan sertifikalı personel ise uçuş mühendisidir. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 4

Bir uçuş görevinin yapılmasında kokpit ekibinin dışında, esas görev yeri hava aracının kabini olan ve işletmeci tarafından yolcu emniyetini ve gereksinimlerini karşılamak üzere gerekli temel ve tazeleme eğitimlerini alarak sertifikalandırılmış personele ne ad verilir?

Kokpit ekibi

Kaptan pilot

Sorumlu kaptan

Kabin ekibi

Pilot

Açıklama:

Pilot: Hava aracının sevk ve idaresiyle görevli olan sorumlu kaptan pilot ve/veya kaptan pilot haricindeki SHGM tarafından yetkilendirilmiş diğer pilot ya da pilotlardır. Kokpit ekibi: Hava aracının sevk ve idaresi ile kullanımından sorumlu ve SHGM tarafından lisanslandırılmış gerekli olan asgari sayıdaki pilot/pilotlar ile eğer varsa uçuş mühendislerini kapsamaktadır.
Kabin ekibi: Bir uçuş görevinin yapılmasında kokpit ekibinin dışında, esas görev yeri hava aracının kabini olan ve işletmeci tarafından yolcu emniyetini ve gereksinimlerini karşılamak üzere gerekli temel ve tazeleme eğitimlerini alarak sertifikalandırılmış personeldir.
Kaptan pilot: Uçuş süresince hava aracının her türlü harekâtından sorumlu olan, işletme tarafından atanan, kaptan pilot statüsünde ve SHGM tarafından bu maksatla yetkilendirilmiş belirli bir lisansa sahip olan pilotu ifade eder.
Sorumlu kaptan pilot: Havacılık işletmeleri tarafından belirlenen ve uçuşun sevk ve idaresinden sorumlu kaptan pilot veya acil durumlarda, kaptan pilotun görev yapamaması durumunda geçici olarak bu görevi üstlenecek pilotu ifade eder.

Doğru Cevap: D

Soru 5

Uçucu ekiplerin görev sonrası kesintisiz istirahatlarının güvence altına alındığı, dinlenme, barınma ve beslenme ortamının elverişli olduğu, SHGM tarafından uçuş emniyet gereklerinin üst seviyede yerine getirilebilmesi için gerektiğinde denetlenerek uygun görülen, havacılık işletmeleri tarafından belirlenen tesise ne ad verilir?

Uygun tesis

Konaklama meydanı

Uygun konaklama tesisi

Ana üs

Geçici üs

Açıklama:

Uygun tesis: Halka açık olmayan, uçucu ekiplerin sessiz ve rahat bir ortamda nöbet görevi icra edebilecekleri yer olup, havaalanına ulaşma mesafesi dikkate alınmak kaydıyla ana üslerde uçucu ekiplerin kendi ikametgâhı, geçici üslerde ise uygun konaklama tesisidir. Konaklama meydanı: Ana üs veya geçici üs kapsamı dışındaki meydanların, havacılık işletmelerinin uygun konaklama tesisi ve iaşe imkânı sağlamakla yükümlü olduğu, süresi konaklama süresindeki tarife uyan yurt içi ve yurt dışında konaklamalı görevlerin yapıldığı meydandır. Geçici üs: Ana üs veya üslerin dışında, uçuş harekâtının devamlılığı için, uçucu ekip üyesinin uçuş görev süresinin başlayıp sona erdiği ve uçucu ekip üyesine, havacılık işletmesinin uygun konaklama tesisi ve iaşe imkânı sağlamakla yükümlü olduğu, uçucu ekiplerin geçici bir süre kalacağı, havacılık işletmeleri tarafından belirlenen yurt içi ve/veya yurt dışındaki yerleşim merkezidir. Ana üs: Havacılık işletmesinin uçuş faaliyetlerini yürüttüğü ve işletme ruhsatında ana merkez olarak belirlenen, uçucu ekiplerin kendi imkânları ile konaklama ve iaşelerini sağladığı mahali ifade etmektedir. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 6

Havayollarının kontrol edebileceği en büyük maliyeti aşağıdakilerden hangisidir?

Yakıt maliyeti

Havaalanı maliyetleri

Uçak maliyeti

Ekip maliyeti

Operasyonel maliyetler

Açıklama:

Havayolu işletmeleri için ekip maliyeti, yakıt maliyetinden sonra gelen en büyük ikinci maliyet unsurudur. Yakıt maliyetlerinden farklı olarak ekip maliyetleri havayolu işletmesi tarafından kontrol edilebilir nitelikte maliyetlerdir. Ekip maliyetleri havayolunun kontrol edebileceği en büyük maliyet unsurudur. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 7

Uçuş görev süresi hesaplanırken, ilk uçuş bacağından ...... önce mesaiye başlama süresi olarak kabul edilir. Yukarıdaki boşluğa gelmesi gereken ifade aşağıdakilerden hangisidir?

30 dk

1 saat

1,5 saat

2 saat

2,5 saat

Açıklama:

Uçuş görev süresi (UGS) hesaplanırken, ilk uçuş bacağından 1 saat önce mesaiye başlama süresi, iki havaalanı arası uçuş süresi, bir şehre varış ve şehirden ayrılış arası yerde geçen zaman ve iş periyoduna son uçuş bacağından sonra 30 dakika mesai kapama süresi eklenmektedir. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 8

Uçucu ekiplerin, havacılık işletmesinin talimatı üzerine, herhangi bir görev icra etmeksizin, en son uçuş görevinin bittiği meydandan, yeni bir uçuş görevi icra edeceği meydana, ana/geçici üsten uçuş harekâtına başlayacağı meydana veya uçuş harekâtının sona ermesinden sonra ana /geçici üsse ulaşım maksadıyla yaptığı hava veya bir kara ulaşım aracında geçen süreye ne ad verilir?

Mola

Kesintili uçuş görev süresi

Kesintisiz uçuş görev süresi

Dinlenme süresi

Pas görev süresi

Açıklama:

Mola: Bir uçuş görevinde birbirini takip eden uçuşlar arasındaki kısa bekleme süreleridir. Kesintili uçuş görev süresi: Her bir uçucu ekip için, uçuş süreleri arasında bekleme olan uçuş görev süresidir. Kesintisiz uçuş görev süresi: Her bir uçucu ekip için, uçuş süreleri arasında yeni bir uçuş görevi için hazırlık süresi haricinde bekleme yapılmayan uçuş görev süresidir. Dinlenme süresi: Dinlenme süresi (DS), bir uçucu ekibin bir önceki uçuş görev süresinin (UGS) bittiği andan itibaren başlayan ve yeni bir uçuş görev süresinin başlama saatine kadar süren, her türlü görevden muaf tutulduğu süreyi ifade etmektedir. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 9

Tek bir uçuş ya da uçuş serilerinden oluşmuş bir uçuş görevi için, uçuş ekip üyesinin uçuş hazırlığı ile başlayan ve aynı uçuş veya uçuş serilerinin sonundaki tüm uçuş görevlerinden muaf tutulduğu toplam süreye ne ad verilir?

Uçuş süresi

Uçuş görev süresi

Uzun menzil uçuş

Toplam uçuş süresi

Blok uçuş süresi

Açıklama:

Uçuş görev süresi, tek bir uçuş ya da uçuş serilerinden oluşmuş bir uçuş görevi için, uçuş ekip üyesinin uçuş hazırlığı ile başlayan ve aynı uçuş veya uçuş serilerinin sonundaki tüm uçuş görevlerinden muaf tutulduğu toplam süreyi ifade etmektedir. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 10

Ekip üyelerinin ne zaman izinli olmak istedikleri veya hangi çalışma arkadaşlarıyla birlikte uçmak istedikleri gibi konularda kendi tercihlerini belirttikleri çizelge yaklaşımına ne ad verilir?

Emir yaklaşımı

Aylık ekip atama yaklaşımı

Haftalık ekip atama yaklaşımı

Tercihli emir yaklaşımı

Tercihsiz emir yaklaşımı

Açıklama:

Emir yaklaşımı: Emir yaklaşımıyla ekip ataması gerçekleştirilirken ilk olarak her bir ekip üyesinin seçebileceği şekilde uçuş dizileri tespit edilir. Daha sonra kıdem derecesi yüksek ekip üyesinin tercihi öncelikli olarak sağlanır ve ekip üyelerinin uçuş çizelgesindeki uçuşlara ataması yapılır. Önceden oluşturulan ekip görev listesi için ekip üyelerinin tercih yaparak sunduğu bu yöntem kıdeme dayalı prosedür olarak da adlandırılmaktadır. Doğal olarak, bazı uçuş dizileri gece uçuşunun uzunluğu, zaman kuşağının çakışması gibi zorluklardan dolayı diğerlerine göre daha çok tercih edilir niteliktedir. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 11

Havayolu operasyonel planlama faaliyetleri içerisindeki en son aşama aşağıdakilerden hangisidir?

Uçuş çizelgeleme

Ağ planlama

Uçak rotalama

Filo planlama

Düzensiz olayların yönetimi

Açıklama:

Havayollarının operasyonel planlama faaliyetleri uçuş çizelgeleme aşamasıyla başlar, daha sonra uçak çizelgeleme aşamasına geçilir. Daha sonra ekip çizelgeleme aşamasına geçilerek en son düzensiz olayların yönetimi yapılmaktadır. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 12

Acil durumlarda, kaptan pilotun görev yapamaması durumunda geçici olarak bu görevi üstlenecek pilota ne ad verilir?

Pilot

Kokpit ekibi

Yardımcı pilot

Sorumlu kaptan pilot

Kabin ekibi

Açıklama:

Uçucu ekip: Havacılık işletmeleri tarafından belirlenen, hava aracının sevk ve idaresiyle görevli pilotlar, uçuş mühendisleri ile sertifikalı kabin içi emniyet ve diğer hizmetlerin yürütülmesiyle görevli kabin ekibini ve uçak tipine göre uçuş mühendisi kapsamında gerektiğinde seyrüsefer ve radyo operatörlerini kapsamaktadır. Pilot: Hava aracının sevk ve idaresiyle görevli olan sorumlu kaptan pilot ve/veya kaptan pilot haricindeki SHGM tarafından yetkilendirilmiş diğer pilot ya da pilotlardır. Kokpit ekibi: Hava aracının sevk ve idaresi ile kullanımından sorumlu ve SHGM tarafından lisanslandırılmış gerekli olan asgari sayıdaki pilot/pilotlar ile eğer varsa uçuş mühendislerini kapsamaktadır. Kabin ekibi: Bir uçuş görevinin yapılmasında kokpit ekibinin dışında, esas görev yeri hava aracının kabini olan ve işletmeci tarafından yolcu emniyetini ve gereksinimlerini karşılamak üzere gerekli temel ve tazeleme eğitimlerini alarak sertifikalandırılmış personeldir. Kaptan pilot: Uçuş süresince hava aracının her türlü harekâtından sorumlu olan, işletme tarafından atanan, kaptan pilot statüsünde ve SHGM tarafından bu maksatla yetkilendirilmiş belirli bir lisansa sahip olan pilotu ifade eder. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 13

Aşağıdaki ekip atama yaklaşımlarından hangisinde ekip ataması gerçekleştirilirken ilk olarak her bir ekip üyesinin seçebileceği şekilde uçuş dizileri tespit edilip kıdem derecesi yüksek ekip üyesinin tercihi öncelikli olarak sağlandıktan sonra ekip üyelerinin uçuş çizelgesindeki uçuşlara ataması yapılmaktadır?

Aylık ekip atama yaklaşımı

İleri tarihli problem

Emir yaklaşımı

Tercihli emir yaklaşımı

Ekip eşleme

Açıklama:

Emir yaklaşımıyla ekip ataması gerçekleştirilirken ilk olarak her bir ekip üyesinin seçebileceği şekilde uçuş dizileri tespit edilir. Daha sonra kıdem derecesi yüksek ekip üyesinin tercihi öncelikli olarak sağlanır ve ekip üyelerinin uçuş çizelgesindeki uçuşlara ataması yapılır. Önceden oluşturulan ekip görev listesi için ekip üyelerinin tercih yaparak sunduğu bu yöntem kıdeme dayalı prosedür olarak da adlandırılmaktadır. Doğal olarak, bazı uçuş dizileri gece uçuşunun uzunluğu, zaman kuşağının çakışması gibi zorluklardan dolayı diğerlerine göre daha çok tercih edilir niteliktedir. Bu yaklaşımla ekip ataması gerçekleştirildiğinde kıdemli ekip üyeleri her zaman en ideal görevleri seçerken, yeni ekip üyeleri istenmeyen görevleri almak zorunda kalır. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 14

İlave tam ekip

İlave ekip

Nöbetçi ekip

Yedek ekip

İlave kesin ekip

Açıklama:

Bir hava aracının uçuş harekatı için gerekli olan asgari sayıdaki kokpit ekibinden fazla sayıda olan ve gerektiğinde herhangi bir kokpit ekibinin görevini devralabilecek ehliyette SHT-OPS 1 Talimatı (Uçakla Ticari Hava Taşıma İşletmeciliği Operasyon Usul ve Esasları Talimatı) Ek-32 gerekliliklerini karşılayan pilotu ihtiva eden diğer bir kokpit ekibi, kabin ekibi için ise standart sayıdan bir fazla kabin personelidir. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 15

Bir uçucu ekibin bir önceki uçuş görev süresinin bittiği andan itibaren başlayan ve yeni bir uçuş görev süresinin başlama saatine kadar süren, her türlü görevden muaf tutulduğu süreye ne ad verilir?

Dinlenme süresi

Kesintisiz uçuş görev süresi

Kesintili uçuş görev süresi

Mola

Boş süre

Açıklama:

Dinlenme süresi, bir uçucu ekibin bir önceki uçuş görev süresinin bittiği andan itibaren başlayan ve yeni bir uçuş görev süresinin başlama saatine kadar süren, her türlü görevden muaf tutulduğu süreyi ifade etmektedir. Dinlenme süresinin başlangıcı uçuş görev süresinin bitimidir. Ana üsler dışında, uçuş görev süresinin bitiminden sonra yerleşim yerine ulaşım bir saat ve üzerinde ise dinlenme süresi başlangıcı, yerleşim yerine ulaşımın sona erdiği zamandır. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 16

Uygun tesis

Konaklama meydanı

Uygun konaklama tesisi

Ana üs

Geçici üs

Açıklama:

Ana üs: Havacılık işletmesinin uçuş faaliyetlerini yürüttüğü ve işletme ruhsatında ana merkez olarak belirlenen, uçucu ekiplerin kendi imkânları ile konaklama ve iaşelerini sağladığı mahali ifade etmektedir. Geçici üs: Ana üs veya üslerin dışında, uçuş harekâtının devamlılığı için, uçucu ekip üyesinin uçuş görev süresinin başlayıp sona erdiği ve uçucu ekip üyesine, havacılık işletmesinin uygun konaklama tesisi ve iaşe imkânı sağlamakla yükümlü olduğu, uçucu ekiplerin geçici bir süre kalacağı, havacılık işletmeleri tarafından belirlenen yurt içi ve/veya yurt dışındaki yerleşim merkezidir. Konaklama meydanı: Ana üs veya geçici üs kapsamı dışındaki meydanların, havacılık işletmelerinin uygun konaklama tesisi ve iaşe imkânı sağlamakla yükümlü olduğu, süresi konaklama süresindeki tarife uyan yurt içi ve yurt dışında konaklamalı görevlerin yapıldığı meydandır. Uygun tesis: Halka açık olmayan, uçucu ekiplerin sessiz ve rahat bir ortamda nöbet görevi icra edebilecekleri yer olup, havaalanına ulaşma mesafesi dikkate alınmak kaydıyla ana üslerde uçucu ekiplerin kendi ikametgâhı, geçici üslerde ise uygun konaklama tesisidir. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 17

Uçuş işletme el kitapları gereğince hava aracında bulunması ve pilotlardan başka kokpitte görev yapması gerekli olan sertifikalı personele ne ad verilir?

Bakım teknisyeni

Dispeçer

Denetçi

ilave pilot

Uçuş mühendisi

Açıklama:

Uçuş mühendisleri uçuş işletme el kitapları gereğince hava aracında bulunması ve pilotlardan başka kokpitte görev yapması gerekli olan sertifikalı personeldir. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 18

Aşağıdaki havayolu operasyon planlaması aşamalarından hangisinde uçuş noktaları ve sıklıkları belirlenmektedir?

Uçuş çizelgeleme

Uçak çizelgeleme

Ekip çizelgeleme

Düzensiz olayların yöntemi

Ekip atama

Açıklama:

Uçuş çizelgesi oluşturma aşaması havayolu işletmesinin planlama ve operasyonlarının başlangıç noktasıdır. Bu aşamada hangi uçuş noktalarına hangi sıklıkla uçuş hizmeti verileceğinin kararı verilir. Hazırlanan uçuş çizelgesi, her uçuş bacağının ayrılış-varış zamanını, uçuş noktalarını ve uçuşların haftanın hangi gün gerçekleştiğini, uçuş numarasını gösterir. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 19

I. Uçucu ekip üyeleri ile ilişkili olan uluslararası ve yerel yasal düzenlemeler II. Havayolu şirketinin kendi iç düzenlemeleri ve politikaları III. Diğer havayollarının iç düzenlemeleri ve politikaları Yukarıdakilerden hangisi ekip çizelgelemede dikkate alınması gereken kısıtlılılardan biridir?

Sadece I

Sadece II

Sadece III

Sadece I,II

Sadece II,III

Açıklama:

Ekip çizelgeleme probleminde dikkate alınması gerekli temel kısıtlar; uçucu ekip üyeleri ile ilişkili olan uluslararası ve yerel yasal düzenlemeler, havayolu şirketinin kendi iç düzenlemeleri ve politikaları ve iş akdi kurallarıdır. Bu yasal düzenlemeler örneğin her bir pilotun veya kabin görevlisinin görev süresinin en fazla ne kadar olacağını, dinlenme aralıklarının ve süresinin en az ne kadar olacağını belirlemektedir. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 20

Havayolu işletmesinin hangi şehirlere, hangi zamanlarda, hangi uçuş numarası ile sefer düzenleyeceğini gösteren listeye ne ad verilir?

Uçuş tarifesi

Eşleşme

Uçak çevirim süresi

Ekip atama

Ekip planlama yönetimi

Açıklama:

Uçak çevrim süresi: Bir uçağın varış havaalanına teker koyup yolcu ve/veya kargoyu indirdikten sonra tekrar havalanması arasında geçen süredir. Eşleşme: bir ekip üssünde başlayan ve aynı ekip üssünde sonlanan, bir uçuş seferinin varış şehrinin bir sonraki uçuş seferinin kalkış şehri ile aynı olduğu uçuş seferleri sıralamasıdır. Ekip atama: her bir ekip üyesinin ekip eşlemelerine atanması işlemidir. Ekip planlama yönetimi, optimizasyon teknikleriyle verimliliği arttırmayı hedeflerken bir yandan da ekip üyelerinin memnuniyetini dikkate almayı gerektirmektedir. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 21

Havayolu operasyonel planlama sürecinde karşılaşılan en kapsamlı problemlerden birisi aşağıdakilerden hangisidir?

Ekip maliyeti

Ekip çizelgeleme

Uçak çizelgeleme

Uçak rotalama

Yakıt maliyetlerinden oluşan farklar

Açıklama:

Havayolu operasyonel planlama süreci oldukça zahmetli, dikkatle yürütülmesi ve güvenilir yöntemler ile sonuca ulaştırılması gereken bir süreçtir. Havayolu operasyonel planlama sürecinde karşılaşılan en kapsamlı problemlerden biri ise ekip çizelgeleme problemidir. Havayolu işletmeleri bir günde yüzlerce uçuş gerçekleştirebilmektedir.

Doğru Cevap: B

Soru 22

Havayolu operasyonel planlama sürecinde ilk olarak aşağıdakilerden hangisine hazırlanmaktadır?

Ekip eşleme

Uçuş çizelgesi

Ekip atama

Ekip çizelgeleme

Yakıt maliyeti

Açıklama:

Havayolu işletmelerinde operasyonel planlama alınması gereken kararların eş zamanlı ve bütünleşik olarak çözülmesinin zor olmasından dolayı aşamalara ayrılarak gerçekleştirilmektedir. Havayolu operasyonel planlama sürecinde ilk olarak uçuş çizelgesi hazırlanmaktadır. Uçuş çizelgesi oluşturma aşaması havayolu işletmesinin planlama ve operasyonlarının başlangıç noktasıdır.

Doğru Cevap: B

Soru 23

Havayolu işletmesinin hangi şehirlere, hangi zamanlarda, hangi uçuş numarası ile sefer düzenleyeceğini gösteren liste aşağıdakilerden hangisidir?

Uçuş tarifesi

Eşleme

Uçuş Görev ve Dinlenme Süreleri

Çizelgeleme

Uçak çizelgeleme

Açıklama:

Havayolu işletmesinin hangi şehirlere, hangi zamanlarda, hangi uçuş numarası ile sefer düzenleyeceğini gösteren liste uçuş tarifesi olarak isimlendirilir?

Doğru Cevap: A

Soru 24

Bir uçuş görevinin yapılmasında kokpit ekibinin dışında, esas görev yeri hava aracının kabini olan ve işletmeci tarafından yolcu emniyetini ve gereksinimlerini karşılamak üzere gerekli temel ve tazeleme eğitimlerini alarak sertifikalandırılmış personel aşağıdakilerden hangisidir?

Uçucu ekip

Kokpit ekibi

Sorumlu kaptan pilot

Kaptan pilot

Kabin ekibi

Açıklama:

Kabin ekibi: Bir uçuş görevinin yapılmasında kokpit ekibinin dışında, esas görev yeri hava aracının kabini olan ve işletmeci tarafından yolcu emniyetini ve gereksinimlerini karşılamak üzere gerekli temel ve tazeleme eğitimlerini alarak sertifikalandırılmış personeldir.

Doğru Cevap: E

Soru 25

Hava aracının sevk ve idaresi ile kullanımından sorumlu ve SHGM tarafından lisanslandırılmış gerekli olan asgari sayıdaki pilot/pilotlar ile eğer varsa uçuş mühendislerini kapsayan ekip aşağıdakilerden hangisidir?

Kokpit ekibi

Uçucu ekip

Kabin ekibi

Pilot

Sorumlu kaptan pilot

Açıklama:

Kokpit ekibi: Hava aracının sevk ve idaresi ile kullanımından sorumlu ve SHGM tarafından lisanslandırılmış gerekli olan asgari sayıdaki pilot/pilotlar ile eğer varsa uçuş mühendislerini kapsamaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 26

Planlanan uçuş harekâtının dı- şında muhtemel bir uçuş veya nöbet görevine ekip temin edebilmek için, işletme tarafından tespit edilecek gün ve saatte göreve başlamak üzere, kendi ikametgâhında veya uygun konaklama tesisinde istirahat ederek bekleyen uçucu ekip aşağıdakilerden hangisidir?

Yedek ekip

Nöbetçi ekip

İlave tam ekip

İlave ekip

Uçucu ekip

Açıklama:

Yedek ekip: Planlanan uçuş harekâtının dışında muhtemel bir uçuş veya nöbet görevine ekip temin edebilmek için, işletme tarafından tespit edilecek gün ve saatte göreve başlamak üzere, kendi ikametgâhında veya uygun konaklama tesisinde istirahat ederek bekleyen uçucu ekiptir.

Doğru Cevap: A

Soru 27

Bir uçağın varış havaalanına teker koyup yolcu ve/veya kargoyu indirdikten sonra tekrar havalanması arasında geçen süre hangisidir?

SHT OPS 1 Talimatı

Uçak çevrim süresi

Uçuş görev süresi

Kesintili uçuş görev süresi

Dinlenme süresi

Açıklama:

Bir uçağın varış havaalanına teker koyup yolcu ve/veya kargoyu indirdikten sonra tekrar havalanması arasında geçen süreye uçak çevrim süresi adı verilir.

Doğru Cevap: B

Soru 28

Her bir uçucu ekip için, uçuş süreleri arasında yeni bir uçuş görevi için hazırlık süresi haricinde bekleme yapılmayan uçuş görev süresi aşağıdakilerden hangisidir?

Kesintisiz uçuş görev süresi

Kesintili uçuş görev süresi

Uçuş görev süresi

Uçuş süresi

Boş süre

Açıklama:

Her bir uçucu ekip için, uçuş süreleri arasında yeni bir uçuş görevi için hazırlık süresi haricinde bekleme yapılmayan uçuş görev süresine kesintisiz uçuş görev süresi adı verilir.

Doğru Cevap: A

Soru 29

Uygun tesis

Konaklama meydanı

Geçici üs

Ana üs

Günlük üs

Açıklama:

Havacılık işletmesinin uçuş faaliyetlerini yürüttüğü ve işletme ruhsatında ana merkez olarak belirlenen, uçucu ekiplerin kendi imkânları ile konaklama ve iaşelerini sağladığı mahali ifade etmektedir. Ana üs aynı zamanda ekip üssü olarak da ifade edilmektedir. Büyük havayolu işletmeleri- nin birden fazla ekip üssü bulunmaktadır.

Doğru Cevap: D

Soru 30

Her bir ekip üyesinin ekip eşlemelerine atanması işlemi aşağıdakilerden hangisidir?

Ekip atama

Nöbetçi ekip

İlave tam ekip

İlave ekip

Kokpit ekibi

Açıklama:

Her bir ekip üyesinin ekip eşlemelerine atanması işlemidir. Ekip eşlemesi yapıldıktan sonra ekip çizelgelemenin ikinci aşaması olan ekip atama problemi çözülür. Ekip atama problemi, genellikle aylık bazda her bir ekip üyesinin ekip eşlemelerine atanma sürecidir. Ekip ataması “ekip görev listesinin tespit edilmesi” problemi olarak da adlandırılmaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 31

Uçuş çizelgesi hazırlanmasının ilk aşaması aşağıdakilerden hangisidir?

Uçak tiplerinin belirlenmesi

Uçak kuyruk isimlerinin belirlenmesi

Uçuş noktaları ve sıklığın belirlenmesi

Bilet fiyatlarının belirlenmesi

Uçak bakım aralıklarının belirlenmesi

Açıklama:

Havayolu operasyonel planlama sürecinde ilk olarak uçuş çizelgesi hazırlanmaktadır. Uçuş çizelgesi oluşturma aşaması havayolu işletmesinin planlama ve operasyonlarının başlangıç noktasıdır. Bu aşamada hangi uçuş noktalarına hangi sıklıkla uçuş hizmeti verileceğinin kararı verilir. Hazırlanan uçuş çizelgesi, her uçuş bacağının ayrılış-varış zamanını, uçuş noktalarını ve uçuşların haftanın hangi gün gerçekleştiğini, uçuş numarasını gösterir.

Doğru Cevap: C

Soru 32

Havayolu işletmesinin birim giderleri
Uçakların özellikleri
Uçakların kullanılabilirlikleri
Havayolu işletmesinin birim gelirleri
Uçakların operasyonel maliyetleri

Yukarıdakiler dikkate alındığında filo atamasında kullanılan ölçütler hangi seçenekte doğru olarak verilmiştir?

I ve II

II ve IV

II, III ve IV

I ve V

II, III ve V

Açıklama:

Uçak çizelgeleme aşamasında ilk olarak filo ataması gerçekleştirilir. Filo atamasında, uçakların özellikleri, kullanılabilirlikleri, operasyonel maliyetleri ve potansiyel gelirleri temel alınarak farklı kapasitedeki uçak tiplerinin uçuşlara atanması planlanır.

Doğru Cevap: E

Soru 33

Aşağıdakilerden hangisi filo atamanın temel amaçlarından birisidir?

Potansiyel müşteri sayısının artırılması

Uçak kullanım oranının artırılması

Doluluk oranının artırılması

Marjinal maliyetlerin azaltılması

Marjinal gelirlerin artırılması

Açıklama:

Filo atamada potansiyel müşteri sayısıyla uçağın koltuk sayısı arasındaki farkı en aza indirecek atamanın yapılması sağlanmaya çalışılır.

Doğru Cevap: C

Soru 34

Ekip planlama yönetiminin temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?

Uçak verimliliğini artırmak

İşgücü verimliliğini artırmak

Çevrim süresini kısaltmak

Zamanında kalkış performansını artırmak

Uçak günlük kullanım miktarını artırmak

Açıklama:

Ekip planlama yönetimi, optimizasyon teknikleriyle verimliliği arttırmayı hedeflerken bir yandan da ekip üyelerinin memnuniyetini dikkate almayı gerektirmektedir.

Doğru Cevap: B

Soru 35

Bakım programı
Uçuş tarifesi
Filo atamaları
Personel isimleri

Ekip eşleme sürecinde, yukarıdakiler dikkat alındığında, kullanılan girdiler hangi seçenekte doğru olarak verilmiştir?

I ve II

II ve III

II ve IV

I ve IV

I ve III

Açıklama:

Ekip çizelgelemenin bu aşamasında önceden hazırlanmış olan uçuş tarifesi ve filo atamaları girdi olarak alınır ve ekip eşlemesi adı verilen kural ve düzenlemelere uygun, sıralı uçuş ayaklarından meydana gelen turlar oluşturulur. Ekip eşlemede temel amaç, havacılık otoritelerinin koymuş olduğu kuralların ve havayolu işletmesi kurallarının uygulanması ve tüm uçuşları kapsayacak şekilde en az sayıda kaynağın, yani ekibin kullanılmasını sağlayacak uçuş ayaklarının eşleştirilmesidir.

Doğru Cevap: B

Soru 36

Havayolu işletmesinin hangi şehirlere, hangi zamanlarda, hangi uçuş numarası ile sefer düzenleyeceğini gösteren listeye ne ad verilir?

Pilot uçuş programı

Ücret tarifesi

Uçak uçuş programı

Uçuş tarifesi

Ekip uçuş programı

Açıklama:

Havayolu işletmesinin hangi şehirlere, hangi zamanlarda, hangi uçuş numarası ile sefer düzenleyeceğini gösteren listeye uçuş tarifesi adı verilir.

Doğru Cevap: D

Soru 37

Aşağıdakilerden hangisi uçucu ekip kapsamında değildir?

Kaptan pilot

Yardımcı pilot

Kabin görevlisi

Uçuş mühendisi

Dispeçer

Açıklama:

Uçucu ekip: Havacılık işletmeleri tarafından belirlenen, hava aracının sevk ve idaresiyle görevli pilotlar, uçuş mühendisleri ile sertifikalı kabin içi emniyet ve diğer hizmetlerin yürütülmesiyle görevli kabin ekibini ve uçak tipine göre uçuş mühendisi kapsamında gerektiğinde seyrüsefer ve radyo operatörlerini kapsamaktadır.

Doğru Cevap: E

Soru 38

Havayolu işletmelerinin, uçuş operasyonu açısından uymaları gereken usul ve esasları düzenleyen talimat hangisidir?

SHT Part M

SHT OPS

SHT EYS

SHT 147

SHT 66

Açıklama:

SHT OPS 1 Talimatı, Ücret karşılığında yolcu veya yük taşımak üzere kurulmuş veya kurulacak kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek ve tüzel kişilere ait işletmelerin, uçakla ticari hava taşımacılığı faaliyetleri sırasında operasyonel açıdan uymaları gereken usul ve esasları düzenleyen talimattır.

Doğru Cevap: B

Soru 39

Bir uçağın varış havaalanına teker koyup yolcu ve/veya kargoyu indirdikten sonra tekrar havalanması arasında geçen süreye ne ad verilir?

İniş kalkış süresi

Zamanında kalkış süresi

Blok uçuş saati

Uçak çevrim süresi

Taksi süresi

Açıklama:

Uçak çevrim süresi Bir uçağın varış havaalanına teker koyup yolcu ve/veya kargoyu indirdikten sonra tekrar havalanması arasında geçen süredir.

Doğru Cevap: D

Soru 40

Uçaktaki motor sayısı
Uçağın boyutları
Uçağın güvenirliği
Uçuş süresi
Uçuşun saati

Yukarıdakiler dikkate alındığında her uçuş için gerekli olan uçucu ekip üyesi sayısını etkileyen faktörler hangi seçenekte doğru olarak verilmiştir?

I ve II

I ve III

II, IV ve V

II ve III

III ve V

Açıklama:

Her uçuş için gerekli olan uçucu ekip üyesi sayısı, uçağın boyutlarına, uçuş süresine, uçuşun gün içerisindeki başlama zamanına ve sunulacak hizmet seviyesine bağlı olarak değişiklik göstermektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 41

Aşağıdaki operasyonel planlama faaliyetlerinden hangisinden sonra ekip planlaması aşamasına geçilir?

Uçuş çizelgesi oluşturma

Filo ataması

Uçak rotalama

Filo planlama

Bakım planlama

Açıklama:

Uçak rotalama problemi çözüldükten sonra ekip planlaması aşamasına geçilir ve ekip çizelgeleme problemi çözülür. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 42

Aynı yerde başlayıp bitmekte olan uçuşlar dizisinin belirlenmesine ............. denir.

Ekip eşleme

Ekip atama

Ekip çizelgeleme

Ekip planlama

Ekip rotasyonu

Açıklama:

Ekip çizelgeleme probleminin kapsamlı ve karmaşık bir problem olmasından dolayı problem genellikle ekip eşleme ve ekip atama olmak üzere iki aşamalı olarak çözümlenmektedir. Ekip eşleme aynı yerde başlayıp bitmekte olan uçuşlar dizisinin belirlenmesi iken personel tercihleri ve atama kısıtları dikkate alınarak eşleşen uçuşlara ekiplerin tayin edilmesi ekip atama probleminin konusudur. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 43

I. Ekip eşleme, aynı yerde başlayıp bitmekte olan uçuşlar dizisinin belirlenmesidir.
II. Ekip atama, ekip eşlemeden sonra gelir ve birlikte ekip çizelgelemeyi oluştururlar.
III. Uçak rotalama problemi çözüldükten sonra ekip eşlemesi yapılır.
Ekip eşlemeye ilişkin yukarıdakilerden hangisi/hangileri doğrudur?

I ve II

II ve III

I ve III

I, II ve III

Yalnız I

Açıklama:

Ekip eşlemeye dair verilen tüm bilgiler doğrudur. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 44

I. Bakım kısıtı olmaksızın uçaklar gün içinde sürekli uçabilirken, ekiplerin 24 saat içindeki çalışma süreleri kısıtlıdır.
II. Ekip eşlemede oluşturulacak uçuş dizilerinin aynı şehirde başlayıp aynı şehirde son bulması gerekirken, uçaklar bakım kısıtları sağlandığı sürece farklı şehirlerde konaklayabilir.
III. Uçak rotalama probleminde uçakların ardışık olarak bir sonraki uçuşa verilebilmesi için gereken süre ile ekiplerin bir sonraki uçuşa verilmesi için gereken süre farklı hesaplanır.
Yukarıdakilerden hangisi/hangileri ekip eşleme problemi ile uçak rotalama problemi arasındaki farkın nedenlerindendir?

I ve II

I, II ve III

II ve III

I ve III

Yalnız I

Açıklama:

Uçak rotalamada planlamaya konu olan unsur makineler (uçak) iken, ekip eşleme probleminde planlamaya konu olan unsur insandır. Verilenlerin tümü doğrudur. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 45

Havayolu sektöründe her bir ekip üyesi için azami uçuş süresi aylık kaç saattir?

100

120

110

Açıklama:

Her bir ekip üyesi için azami uçuş süresi haftalık 36 saat, aylık 110 saat, üç aylık 300 saat, yıllık 1000 saattir. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 46

Ekip eşleme problemi hangi kategorilerde çözülebilmektedir?

Günlük problem, Haftalık problem, İleri tarihli problem

Günlük problem, Aylık problem, İleri tarihli problem

Saatlik problem, Günlük problem, Haftalık problem

Haftalık problem, Aylık problem, Yıllık problem

Günlük problem, Aylık problem, Gelecek problem

Açıklama:

Ekip eşleme problemi günlük, haftalık ve ileri tarihli olarak 3 farklı kategoride çözülebilmektedir. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 47

Her bir ekip üyesinin ekip eşlemelerine atanması işlemine ne denir?

Ekip çizelgeleme

Ekip planlama

Ekip rotasyonu

Ekip atama

Ekip listeleme

Açıklama:

Ekip atama, her bir ekip üyesinin ekip eşlemelerine atanması işlemidir. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 48

I. Aylık ekip atama
II. Emir çizelgesi
III. Tercihli emir listesi
Yukarıdakilerden hangisi/hangileri ekip atama yaklaşımlarındandır?

I ve II

II ve III

I, II ve III

I ve III

Yalnız I

Açıklama:

Havayolu işletmeleri tarafından ekip üyelerinin uçuşlara atanmasında benimsenen 3 farklı yaklaşım bulunmaktadır. Bu yaklaşımlar aylık ekip atama yaklaşımı, emir çizelgesi ve tercihli emir listesidir. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 49

I. Aynı ekip üyelerinin sürekli olarak aynı uçuş noktasına uçurulması ekip üyelerinin memnuniyetini artıran bir unsurdur.
II. Uçuş ekibine mümkün olduğunca eşleştirilmiş görevleri seçme şansı verilmesi memnuniyeti artırmaktadır.
III. Ekip üyelerinin görev listeleri yayımlandıktan sonra programda yapılan değişiklikler ekip üyelerini olumsuz etkilemektedir.
Ekip atama probleminin çözümünde insan faktörlerine ilişkin yukarıdakilerden hangisi/hangileri doğrudur?

I, II ve III

I ve II

I ve III

Yalnız II

II ve III

Açıklama:

Aynı ekip üyelerinin sürekli olarak aynı uçuş noktasına uçurulmaması, uçuş noktalarının ve yatılı görevlerin ekip üyeleri arasında adaletli dağıtılması ise ekip üyelerinin memnuniyeti artıran diğer unsurlardır. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 50

Ekip eşlemeye ilişkin aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

İleri tarihli problem için zaman ekseni genellikler bir ay olarak kabul edilir

Havayolu işletmeleri çoğunlukla ekip eşleme problemini haftalık problem
olarak çözmektedirler

Günlük problemde, tüm uçuş seferlerinin her gün gerçekleşeceği varsayılmaktadır

Haftalık problem, uçuş planının her hafta kendini tekrarladığı varsayımına dayanır

Havayolu işletmeleri genellikle hafta sonu daha az uçuş frekansına sahiptir

Açıklama:

Havayolu işletmeleri çoğunlukla ekip eşleme problemini günlük problem olarak çözmektedirler. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 51

Aşağıdakilerden hangisi hava yolu işletmelerinde planlama ve operasyonların başlangıç noktasıdır?

Filo ataması

Uçak çizelgeleme

Ekip eşleme

Ekip atama

Uçuş çizelgesi oluşturma

Açıklama:

Havayolu işletmelerinde operasyonel planlama alınması gereken kararların eş zamanlı ve bütünleşik olarak çözülmesinin zor olmasından dolayı aşamalara ayrılarak gerçekleştirilmektedir. Havayolu operasyonel planlama sürecinde ilk olarak uçuş çizelgesi hazırlanmaktadır. Uçuş çizelgesi oluşturma aşaması
havayolu işletmesinin planlama ve operasyonlarının başlangıç noktasıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 52

Aşağıdakilerden hangisi ülkelerin ulusal sivil havacılık otoriteleri ve uçak üreticileri tarafından zorunlu tutulan farklı seviyelerdeki bakımların her bir uçağa nerede ve ne zaman uygulanacağına karar verilen aşamadır?

Ekip çizelgelemesi yapıldığında

Uçak çizelgeleme yapılırken

Filo atamaları gerçekleşmeden

Uçak rotalama probleminde

Beklenmeyen bir durum oluştuğunda

Açıklama:

Uçak çizelgeleme aşamasında filo atamaları yapıldıktan sonra uçak rotalama problemi çözümlenir. Uçak rotalama probleminde, bir filo içindeki
her bir uçağın ardışık olarak gerçekleştireceği uçuş
bacakları tespit edilir. Aynı zamanda, ülkelerin
ulusal sivil havacılık otoriteleri ve uçak üreticileri
tarafından zorunlu tutulan farklı seviyelerdeki bakımların her bir uçağa nerede ve ne zaman uygulanacağına da karar verilir.

Doğru Cevap: D

Soru 53

Günlük operasyonları gerçekleştirmek üzere uzun dönemler dikkate alınarak hazırlanmış olan uçak ve ekip çizelgelerinin uçak mekanik arızası, ekip üyesi eksikliği ve kötü hava koşulları gibi önceden beklenmeyen durumlar oluştuğunda yeniden planlamanın yapılması gereken aşama aşağıdakilerden hangisi ile adlandırılır?

Düzensiz operasyonların yönetilmesi

Ekip çizelgeleme probleminin çözülmesi

Ekip planlama sorumlusundan görüş alınması

Ekip koordinasyonunun düzeltilmesi

Uçak rotalama probleminin giderilmesi

Açıklama:

Ekip çizelgeleme problemi havayolu operasyonel planlama
sürecinin son aşamasıdır. Ancak günlük operasyonları gerçekleştirmek üzere uzun dönemler dikkate alınarak hazırlanmış olan uçak ve ekip çizelgelerinin uçak mekanik arızası, ekip üyesi eksikliği
ve kötü hava koşulları gibi önceden beklenmeyen
sorunlar ortaya çıktığında yeniden planlanması
gerekebilmektedir. Beklenmeyen durumlar oluştuğundan yeniden planlamanın yapılması gereken bu
aşama “düzensiz operasyonların yönetilmesi” olarak
adlandırılır

Doğru Cevap: A

Soru 54

Aşağıdakilerden hangisi Ekip çizelgeleme probleminin çözümünde sıklıkla kullanılan optimizasyon yaklaşımlarına örnek verilemez?

Matematiksel programlama

Yapay zeka yöntemleri

Graf problemleri

Sezgisel yaklaşımlar

Mantıksal programlama

Açıklama:

Graf problemleri bu örneklerden biri değildir.
Ekip çizelgeleme
probleminin çözümünde sıklıkla kullanılan optimizasyon yaklaşımlarına matematiksel programlama
yöntemleri (büyük ölçekli doğrusal programlama
ve tamsayılı programlama), yapay zekâ yöntemleri
(mantıksal programlama, benzetimli tavlama, yapay
sinir ağları, bulanık mantık ve genetik algoritmalar),
sezgisel yaklaşımlar ve bunların kombinasyonları örnek olarak verilebilir

Doğru Cevap: C

Soru 55

Aşağıdakilerden hangisi ‘‘ekip maliyeti’‘ hakkında doğru bir ifadedir?

Ekip maliyeti hava yolu işletmesi tarafından kontrol edilemez bir maliyettir.

Hava yolu işletmelerinde ekip maliyeti birinci büyük maliyet unsurudur.

Ekip maliyetinde etkin bir şekilde personel ataması gerçekleşse bile maliyetler artar.

Hava yolu işletmelerinde iyi bir ekip planlaması, ekip maliyetlerinde önemli oranda azalma sağlayabilmektedir.

Ekip maliyeti sabit bir yapıya sahip olduğundan değişmez.

Açıklama:

Havayolu işletmelerinde iyi bir ekip planlaması, ekip maliyetlerinde
önemli oranda azalma sağlayabilmektedir.

Doğru Cevap: D

Soru 56

Aşağıdakilerin hangisi ekip çizelgeleme probleminde dikkate alınması gerekli temel kısıtlardan değildir?

Uluslararası düzenlemeler

Yerel düzenlemeler

Hava yolu şirketinin dış düzenlemeleri

İş akdi kuralları

Havayolu şirketinin politikaları

Açıklama:

Ekip çizelgeleme probleminde dikkate alınması
gerekli temel kısıtlar; uçucu ekip üyeleri ile ilişkili
olan uluslararası ve yerel yasal düzenlemeler, havayolu şirketinin kendi iç düzenlemeleri ve politikaları ve iş akdi kurallarıdır. Bu yasal düzenlemeler
örneğin her bir pilotun veya kabin görevlisinin görev süresinin en fazla ne kadar olacağını, dinlenme
aralıklarının ve süresinin en az ne kadar olacağını
belirlemektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 57

Aşağıdakilerden hangisi ‘‘Havacılık işletmeleri tarafından belirlenen, hava aracının sevk ve idaresiyle görevli pilotlar, uçuş mühendisleri ile sertifikalı kabin içi emniyet ve diğer hizmetlerin yürütülmesiyle görevli kabin ekibini ve uçak tipine göre uçuş mühendisi kapsamında gerektiğinde seyrüsefer ve radyo operatörleri kapsayan’’ ekiptir?

Kokpit ekibi

Uçucu ekip

Kabin ekibi

İlave ekip

İlave tam ekip

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 58

Aşağıdakilerden hangisi ‘’bir hava aracının kalkış yapmak maksadıyla, kendi gücü ile veya harici bir güç uygulanmak suretiyle ilk hareketine başlama anından, uçuşun veya görevin sonunda tam olarak durarak yolcu, yük ve ya diğer muhteviyatı indirme/bindirme amacıyla kendisine tahsis edilen park yerine gelme anına kadar geçen toplam süreyi’’ ifade etmektedir?

Uçuş görev süresi

Uzun menzil uçuş

Kesintisiz uçuş görev süresi

Kesintili uçuş görev süresi

Blok süre

Açıklama:

Uçuş süresi (blok süre): Bir hava aracının kalkış
yapmak maksadıyla, kendi gücü ile veya harici bir
güç uygulanmak suretiyle ilk hareketine başlama
anından, uçuşun veya görevin sonunda tam olarak
durarak yolcu, yük veya diğer muhteviyatı indirme
ve/veya bindirme amacıyla kendisine tahsis edilen
park yerine gelme anına kadar geçen toplam süreyi
ifade etmektedir. Uçuş süresi, gerçek uçuş zamanının toplam saatlik değeridir. Her bir ekip üyesi için
azami uçuş süresi haftalık 36 saat, aylık 110 saat, üç
aylık 300 saat, yıllık 1000 saattir. Ekip çizelgeleme
yapılırken bu sürelere uyulması zorunludur

Doğru Cevap: E

Soru 59

Aşağıdakilerden hangisi Uçucu ekiplerin görev sonrası kesintisiz istirahatlarının güvence altına alındığı, dinlenme, barınma ve beslenme ortamının elverişli olduğu, SHGM tarafından uçuş emniyet gereklerinin üst seviyede yerine getirilebilmesi için gerektiğinde denetlenerek uygun görülen, havacılık işletmeleri tarafından belirlenen tesisin tanımıdır?

Konaklama meydanı

Uygun tesis

Uygun konaklama tesisi

Dinlenme tesisi

Geçici üs

Açıklama:

Uygun konaklama tesisi: Uçucu ekiplerin görev sonrası kesintisiz istirahatlarının güvence altına
alındığı, dinlenme, barınma ve beslenme ortamının elverişli olduğu, SHGM tarafından uçuş emniyet gereklerinin üst seviyede yerine getirilebilmesi
için gerektiğinde denetlenerek uygun görülen, havacılık işletmeleri tarafından belirlenen tesistir.

Doğru Cevap: C

Soru 60

Aşağıdakilerden hangisi personelin kıdemine göre çizelgesini değiştirme şansına sahip olması ile birlikte çizelgenin yapılması sürecinde ekip üyeleri ne zaman izinli olmak istedikleri veya hangi çalışma arkadaşlarıyla birlikte uçmak istedikleri gibi konularda kendi tercihlerini belirtikleri ekip atama yaklaşımıdır?

Tercihli emir yaklaşımı

Yıllık ekip atama yaklaşımı

Emir yaklaşımı

Kıdeme dayalı prosedür yaklaşımı

Aylık ekip atama yaklaşımı

Açıklama:

Tercihli emir yaklaşımı: Tercihli emir çizelgesinde, çizelgenin yapılması sürecinde ekip üyeleri
ne zaman izinli olmak istedikleri veya hangi çalışma arkadaşlarıyla birlikte uçmak istedikleri gibi
konularda kendi tercihlerini belirtirler. Personelin
kıdemine göre çizelgesini değiştirme şansı vardır.
Bu yaklaşımın amacı personel memnuniyetini arttırmaktır fakat karmaşıklığından ötürü çoğu havayolu şirketi tarafından tercih edilmemektedir

Doğru Cevap: A

Soru 61

Aynı yerde başlayıp bitmekte olan uçuşlar dizisinin belirlenmesi olayına ne ad verilir?

Ekip çizelgeleme

Ekip atama

Ekip eşleme

Operasyonel planlama

Uçak çizelgeleme

Açıklama:

Ekip eşleme; aynı yerde başlayıp bitmekte olan uçuşlar dizisinin belirlenmesidir. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 62

Potansiyel müşteri sayısıyla uçağın koltuk sayısı arasındaki farkı en aza indirecek atamanın yapılması sağlanmaya çalışmasına ne ad verilir?

Ekip çizelgeleme

Uçak çizelgeleme

Uçuş atama

Uçak rotalama

Filo atama

Açıklama:

Filo atamada potansiyel müşteri sayısıyla uçağın koltuk sayısı arasındaki farkı en aza indirecek atamanın yapılması sağlanmaya çalışılır. Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 63

Aşağıdakilerden hangisi, ekip çizelgeleme probleminin çözümünde sıklıkla kullanılan optimizasyon yaklaşımlara verilen örneklerden biri değildir?

Büyük ölçekli doğrusal programlama

Tamsayılı programlama

Mantıksal programlama

Net mantık

Sezgisel yaklaşımlar

Açıklama:

Ekip çizelgeleme probleminin çözümünde sıklıkla kullanılan optimizasyon yaklaşımlarına matematiksel programlama yöntemleri (büyük ölçekli doğrusal programlama ve tamsayılı programlama), yapay zekâ yöntemleri (mantıksal programlama, benzetimli tavlama, yapay sinir ağları, bulanık mantık ve genetik algoritmalar), sezgisel yaklaşımlar ve bunların kombinasyonları örnek olarak verilebilir. Doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 64

Aşağıdakilerden hangisi, ekip çizelgeleme probleminde dikkate alınması gerekli temel kısıtlardan birisi değildir?

Ekip üyelerinin memnuniyeti

Uçucu ekip üyeleri ile ilişkili olan uluslararası ve yerel yasal düzenlemeler

Havayolu şirketinin kendi iç düzenlemeleri

Havayolu şirketinin politikaları

İş akdi kuralları

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 65

Havayolu işletmesinin hangi şehirlere, hangi zamanlarda, hangi uçuş numarası ile sefer düzenleyeceğini gösteren listeye ne ad verilir?

Eşleme

Uçuş çizelgeleme

Uçuş tarifesi

Ekip çizelgeleme

Filo atama

Açıklama:

Havayolu işletmesinin hangi şehirlere, hangi zamanlarda, hangi uçuş numarası ile sefer düzenleyeceğini gösteren listeye uçuş tarifesi adı verilir. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 66

Aşağıdakilerden hangisi ekip maliyetlerinden birisi değildir?

Uçucu ekibin toplam uçuş maliyeti

Reklam maliyetleri

Bağlantılar arasında beklerken oluşan konaklama

Yemek maliyeti

Havaalanına ulaşım maliyetleri

Açıklama:

Ekip maliyetleri; uçucu ekibin toplam uçuş maliyeti, bağlantılar arasında beklerken oluşan konaklama, yemek ve havaalanına ulaşım maliyetlerini içermektedir. Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 67

Hava aracının sevk ve idaresi ile kullanımından sorumlu ve SHGM tarafından lisanslandırılmış gerekli olan asgari sayıdaki pilot/pilotlar ile eğer varsa uçuş mühendislerini kapsayan ekip aşağıdakilerden hangisidir?

Uçucu ekip

Kabin ekibi

Kokpit ekibi

İlave ekip

Nöbetçi ekip

Açıklama:

Kokpit ekibi; hava aracının sevk ve idaresi ile kullanımından sorumlu ve SHGM tarafından lisanslandırılmış gerekli olan asgari sayıdaki pilot/pilotlar ile eğer varsa uçuş mühendislerini kapsamaktadır. doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 68

Kaptan pilotun görev yapamaması durumunda geçici olarak bu görevi üstlenecek pilot aşağıdakilerden hangisidir?

Kaptan pilot

Sorumlu kaptan pilot

Uçuş mühendisi

Yedek pilot

Nöbetçi pilot

Açıklama:

Sorumlu kaptan pilot; havacılık işletmeleri tarafından belirlenen ve uçuşun sevk ve idaresinden sorumlu kaptan pilot veya acil durumlarda, kaptan pilotun görev yapamaması durumunda geçici olarak bu görevi üstlenecek pilotu ifade eder. Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 69

Bir uçuş görev süresi içinde, 4 saatten daha fazla zaman dilimi geçirilen uçuş veya tek inişli uçuş için 8 saat veya daha fazla yapılan uçuş, iki inişli uçuşlarda ise uçuşlardan en az birisinin süresi 6 saati geçen ve bu iki uçuşun süreleri toplamı 8,5 saati geçen uçuş aşağıdakilerden hangisidir?

Kesintisiz uçuş

Kesintili uçuş

Uçuş süresi

Uzun menzil uçuş

Dinlenme süresi

Açıklama:

Uzun menzil uçuş; bir uçuş görev süresi içinde, 4 saatten daha fazla zaman dilimi geçirilen uçuş veya tek inişli uçuş için 8 saat veya daha fazla yapılan uçuş, iki inişli uçuşlarda ise uçuşlardan en az birisinin süresi 6 saati geçen ve bu iki uçuşun süreleri toplamı 8,5 saati geçen uçuştur. Doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 70

Zaman ekseni genellikle bir ay olarak kabul edilen problem aşağıdakilerden hangisidir?

İleri tarihli problem

Günlük problem

Aylık problem

Haftalık problem

Ekip atama problemi

Açıklama:

İleri tarihli problem için zaman ekseni genellikle bir ay olarak kabul edilir. Bu problemi çözmek için öncelikle haftalar arasındaki farklılıklar dikkate alınır. Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 71

Kokpit ekibi

Uçucu ekip

Pilot

Kabin ekibi

İlave ekip

Açıklama:

Kokpit ekibi: Hava aracının sevk ve idaresi ile kullanımından sorumlu ve SHGM tarafından lisanslandırılmış gerekli olan asgari sayıdaki pilot/pilotlar ile eğer varsa uçuş mühendislerini kapsamaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 72

Uçuş işletme el kitapları gereğince hava aracında bulunması ve pilotlardan başka kokpitte görev yapması gerekli olan sertifikalı personel aşağıdakilerden hangisidir?

Kabin memuru

Uçuş mühendisi

Sorumlu kaptan pilot

Kabin amiri

Nöbetçi ekip

Açıklama:

Uçuş mühendisi: Uçuş işletme el kitapları gereğince hava aracında bulunması ve pilotlardan başka kokpitte görev yapması gerekli olan sertifikalı personeldir.

Doğru Cevap: B

Soru 73

Nöbetçi ekip

İlave tam ekip

Yedek ekip

İlave ekip

Uçucu ekip

Açıklama:

Yedek ekip: Planlanan uçuş harekâtının dışında muhtemel bir uçuş veya nöbet görevine ekip temin edebilmek için, işletme tarafından tespit edilecek gün ve saatte göreve başlamak üzere, kendi ikametgâhında veya uygun konaklama tesisinde istirahat ederek bekleyen uçucu ekiptir.

Doğru Cevap: C

Soru 74

Bir hava aracının uçuş harekatı için gerekli olan asgari sayıdaki kokpit ekibinden ayrı olarak, tam bir kokpit ekibi ile sayısı havacılık işletmeleri tarafından, hava aracının tipine ve yapılacak uçuş harekatının özelliğine bağlı olarak, belirlenen kabin ekip aşağıdakilerden hangisidir?

Kokpit ekibi

Yedek ekip

Nöbetçi ekip

İlave tam ekip

İlave ekip

Açıklama:

İlave tam ekip: Bir hava aracının uçuş harekatı için gerekli olan asgari sayıdaki kokpit ekibinden ayrı olarak, tam bir kokpit ekibi ile sayısı havacılık işletmeleri tarafından, hava aracının tipine ve yapılacak uçuş harekatının özelliğine bağlı olarak, belirlenen kabin ekibidir.

Doğru Cevap: D

Soru 75

Bir uçağın varış havaalanına teker koyup yolcu ve/veya kargoyu indirdikten sonra tekrar havalanması arasında geçen süreye ne ad verilir?

Boş süre

Eşleme

Uçuş tarifesi

SHT OPS 1 Talimatı

Uçak çevrim süresi

Açıklama:

Uçak çevrim süresi Bir uçağın varış havaalanına teker koyup yolcu ve/veya kargoyu indirdikten sonra tekrar havalanması arasında geçen süredir.

Doğru Cevap: E

Soru 76

Uzun menzil uçuş

Uçuş süresi

Kesintili uçuş görev süresi

Kesintisiz uçuş görev süresi

Uçuş görev süresi

Açıklama:

Uzun menzil uçuş: Bir uçuş görev süresi içinde, 4 saatten daha fazla zaman dilimi geçirilen uçuş veya tek inişli uçuş için 8 saat veya daha fazla yapılan uçuş, iki inişli uçuşlarda ise uçuşlardan en az birisinin süresi 6 saati geçen ve bu iki uçuşun süreleri toplamı 8,5 saati geçen uçuştur.

Doğru Cevap: A

Soru 77

Tek bir uçuş ya da uçuş serilerinden oluşmuş bir uçuş görevi için, uçuş ekip üyesinin uçuş hazırlığı ile başlayan ve aynı uçuş veya uçuş
serilerinin sonundaki tüm uçuş görevlerinden muaf tutulduğu toplam süre aşağıdakilerden hangisiyle ifade edilir?

Pas görev süresi

Uçuş görev süresi

Uçuş süresi

Dinlenme süresi

Mola

Açıklama:

Uçuş görev süresi: Tek bir uçuş ya da uçuş serilerinden oluşmuş bir uçuş görevi için, uçuş ekip üyesinin uçuş hazırlığı ile başlayan ve aynı uçuş veya uçuş serilerinin sonundaki tüm uçuş görevlerinden muaf tutulduğu toplam süreyi ifade etmektedir. Uçuş görev süresi (UGS) hesaplanırken, ilk uçuş bacağından 1 saat önce mesaiye başlama süresi, iki havaalanı arası uçuş süresi, bir şehre varış ve şehirden ayrılış
arası yerde geçen zaman ve iş periyoduna son uçuş bacağından sonra 30 dakika mesai kapama süresi eklenir.

Doğru Cevap: B

Soru 78

Ana üs veya geçici üs kapsamı dışındaki meydanların, havacılık işletmelerinin uygun konaklama tesisi ve iaşe imkânı sağlamakla yükümlü olduğu, süresi konaklama süresindeki tarife uyan yurt içi ve yurt dışında konaklamalı görevlerin yapıldığı meydana ne ad verilir?

Mola

Boş süre

Uygun tesis

Konaklama meydanı

Uygun konaklama tesisi

Açıklama:

Konaklama meydanı: Ana üs veya geçici üs kapsamı dışındaki meydanların, havacılık işletmelerinin uygun konaklama tesisi ve iaşe imkânı
sağlamakla yükümlü olduğu, süresi konaklama süresindeki tarife uyan yurt içi ve yurt dışında konaklamalı görevlerin yapıldığı meydandır.

Doğru Cevap: D

Soru 79

Bir uçuş görevinde birbirini takip eden uçuşlar arasındaki kısa bekleme sürelerine ne ad verilir?

Boş süre

Kesintisiz uçuş görev süresi

Dinlenme süresi

Kesintili uçuş görev süresi

Mola

Açıklama:

Mola: Bir uçuş görevinde birbirini takip eden uçuşlar arasındaki kısa bekleme süreleridir. Havayolu işletmeleri tarafından molalar için tanımlanmış en büyük ve en küçük zamanlar mevcuttur

Doğru Cevap: E

Soru 80

Tüm uçuş seferlerinin her gün gerçekleşeceğinin varsayılmasına ne ad verilir?

Günlük problem

Haftalık problem

Pas görev süresi

Uçuş süresi

Uçuş görev süresi

Açıklama:

Günlük problem: Günlük problemde, tüm uçuş seferlerinin her gün gerçekleşeceği varsayılmaktadır. Bir günlük problemin çözümü, tek bir
günde tüm uçuş seferlerinin kapsandığı bir eşlemeler kümesini oluşturmaktır. Günlük problem çözümünde her uçuşun günlük olarak tekrar ettiği kabul edilmektedir ancak bu kabul sadece hafta içi çizelgelemeleri için doğru olmaktadır. Havayolu işletmeleri genellikle hafta sonu daha az uçuş frekansına sahiptir. Bu yaklaşımda günlük uçuş çizelgesine göre problem çözülmekte daha sonra hafta sonu için değişiklikler ve düzeltmeler yapılmaktadır. Böylece tüm uçuş seferlerinin her günü kapsaması sağlanmaktadır.

Doğru Cevap: A

Ünite 7

Soru 1

Hava sahasının kullanım izinleri (trafik hakları) başta olmak üzere personel lisansları, kullanılacak ölçü birimleri, hava araçlarında bulunması gereken işaretlemeler, hava aracının uçuşa elverişliliği, çevresel düzenlemeler ve güvenlik gibi kurallar hangi kurumun dokümanlarında tanımlanmıştır?

IATA

EASA

FAA

SHGM

ICAO

Açıklama:

ICAO tarafından yayımlanan dokümanlar operasyon prosedürlerinin, standartlarının belirlenmesi için hazırlanmıştır. Hava sahasının kullanım izinleri (trafik hakları) başta olmak üzere personel lisansları, kullanılacak ölçü birimleri, hava araçlarında bulunması gereken işaretlemeler, hava aracının uçuşa elverişliliği, çevresel düzenlemeler ve güvenlik gibi kurallar ICAO dokümanlarında tanımlanmıştır. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 2

Aşağıdaki illerden hangisinde merkez (Havacılık Bilgi Hizmetleri) AIS birimi bulunmaktadır?

Ankara

Antalya

Bursa

İzmir

Diyarbakır

Açıklama:

Havacılık Bilgi Hizmetleri (Aeronatical Information Services-AIS) birimi kendi sorumluluk sahası içerisindeki ulusal ve uluslararası hava seyrüseferinin emniyet, düzen ve verimliliğini arttırmak için gerekli olan bilgi akışını sağlamaktan sorumludur. Türkiye’de Ankara ve İstanbul havalimanlarında iki merkezde “Merkez AIS Birimi” vardır. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 3

Belirli saatlerde havaalanında beklenen yer rüzgârı, görüş mesafesi, bulut bilgileri, yağış durumu gibi meteorolojik şartlar için beklenen değişiklikleri kısa ve öz olarak ifade eden tahmin raporuna ne ad verilir?

TAF

SIGMET

METAR

SPECI

TREND

Açıklama:

TAF (Terminal Aerodrome Forecast): Meydan tahmini (TAF), belirli saatlerde havaalanında beklenen yer rüzgârı, görüş mesafesi, bulut bilgileri, yağış durumu gibi meteorolojik şartlar için beklenen değişiklikleri kısa ve öz olarak ifade eden tahmin raporudur. TAF’lar kısa ve uzun vadeli tahminleri içerir. Kısa dönemli TAF’lar (FC) her 3 saatte bir, uzun dönemli (FT) TAF’lar her 6 saatte bir hazırlanır ve yayımlanır. Doğru A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 4

Aşağıdaki sistemlerden hangisi pilota istasyon ile uçak arasındaki uzaklığı verir?

IFR

VFR

VOR

DME

ILS

Açıklama:

DME (Distance Measuring Equipment): DME Pilota yer istasyonu ile uçak arasındaki uzaklığı verir. Genelde VOR ile birlikte kullanılarak pilota aynı anda hem yön hem de uzaklık bilgisi sunulur. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 5

Uçağın varış meydanına teker koyma aşamasına ne ad verilir?

Taksi

Düz uçuş

Alçalma

Park etme

Yaklaşma ve iniş

Açıklama:

Taksi: Uçağın park yerinden pist başına geçiş aşamasıdır. Düz uçuş: Tırmanmanın en üst seviyesinden (TOC-Top of Climb) alçalmanın en üst seviyesine (TOD-Top of Descent) kadar geçen uçuş sürecidir. Alçalma: Düz uçuştan iniş aşamasına kadar geçen uçuş aşaması olup inişten önce bekleme safhasını da içerir. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 6

Bir uçuş haritasında eğer yukarıda gösterildiği gibi bir işaret bulunuyorsa bu işaret ne anlama gelmektedir?

Özel hava sahası

Sınırlandırılmış hava sahası

IFR Havalimanı

Kontrollü hava sahası

VFR Havaalanı

Açıklama:

Şekilde görüldüğü gibi mavi rekli çokgen işaret IFR havalimanı olduğunu göstermektedir. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 7

Uçağın rotadaki belirlenen noktaya gerçek varış zamanına ne ad verilir?

ETA

ETD

ATA

ATD

CRS

Açıklama:

CRS (Seyir rotası-Course): RS course uçağın gitmek istediği yatay doğrultunun pusula derecesi ile ifadesidir. ETA (Tahmini varış zamanı-Estimated time of arrival): Uçağın rotada belirlenen noktaya tahmini varış zamanıdır. ETD (Tahmini ayrılış zamanı-Estimated time of departure): Uçağın rotada belirlenen noktadan tahmini ayrılış zamanıdır. ATA (Gerçek varış zamanı-Actual time of arrival): Uçağın rotada belirlenen noktaya gerçek varış zamanıdır. ATD (Tahmini ayrılış zamanı-Estimated time of departure): Uçağın rotada belirlenen noktadan gerçek ayrılış zamanıdır. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 8

Kalkış yapılan meydandan varış meydanına kadar gerekli olan yakıt miktarına ne ad verilir?

Taksi yakıtı

Uçuş yakıtı

Varış meydanı bekleme yakıtı

Yedek meydan yakıtı

Yedek meydan bekleme yakıtı

Açıklama:

Uçuş yakıtı: Kalkış yapılan meydandan varış meydanına kadar gerekli yakıt miktarıdır. Uçuş yakıtı miktarı, kalkış ve tırmanış yakıtı, düz uçuş yakıtı ve yaklaşma yakıtını kapsamaktadır. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 9

Uçuş plan formunda uçuş tipinde "S" yazıyorsa bu uçuş nasıl bir uçuştur?

Tarifeli

Tarifesiz

Genel

Askeri

Diğer

Açıklama:

Uçuş müsaadesine göre kodlamalar; S (Tarifeli-Scheduled), N (Tarifesiz-Non scheduled), G (Genel havacılık-General), M (Askeri-Military), X (Diğer uçaklar; yardım uçakları gibi) şeklindedir. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 10

Bir hava taşıtının içinde hareket ettiği hava kütlesine nazaran süratine ne ad verilir?

Normal hava sürati

Düzeltilmiş hava sürati

Eşdeğer hava sürati

Gerçek hava sürati

İşari hava sürati

Açıklama:

Gerçek hava sürati (TAS-True Airspeed): Bir hava taşıtının içinde hareket ettiği hava kütlesine nazaran süratidir. İçinde bulunduğu hava kütlesi ile birlikte aynı yönde ve hızda hareket eden bir nesnenin (örneğin serbest salınan bir balon veya zeplinin) hakiki hava sürati sıfırdır. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi uçuş planlama sürecinde değerlendirilen verilerden biri değildir?

Meteorolojik şartlar

Havacılık bilgi yayınları

Ulusal mevzuat

Uçak atama bilgisi

Yolcu kimlik bilgileri

Açıklama:

Yolcuların kimlik bilgileri uçuş planlamasına etki eden bir faktör olmadığı için doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 12

Avrupa Birliği hava sahasında uçan herhangi bir ticari havayolu şirketinin uymak zorunda olduğu operasyonel standartlar aşağıdakilerden hangisinde gösterilir?

AIP

NOTAM

ICAO ATC

EU-OPS

EU-FCL

Açıklama:

Avrupa Birliği hava sahasında uçan herhangi bir ticari havayolu şirketinin uymak zorunda olduğu operasyonel standartlar EU-OPS’ta gösterilir. Bu düzenleme, uçuşla ilgili sivil havacılık alanında teknik gereklilikleri ve idari prosedürleri içermektedir. Ayrıca Avrupa hava sahasında uçacak uçuş ekibinin lisanslarını ve yetkilendirmesinin tanımlanması için EU-FCL’de ekip planlama aşamasında dikkate alınan dokümanlar arasındadır.

Doğru Cevap: D

Soru 13

Aşağıdakilerden hangisi pilotların bilgisine sunulan havacılık meteoroloji raporlarından biri değildir?

METAR

SPECI

PIREP

TREND

TAF

Açıklama:

PIREP pilotlara sunulmanın aksine, pilotların en yakın hava trafik kontrol kulesine bildirdiği bir rapordur. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 14

Sinoptik rasatlar kaç saat ara ile yapılmaktadır?

Açıklama:

Sinoptik rasatlar 3 saat ara ile yerde ve atmosferde yapılır. 24 saatlik sürede toplam 8 gözlem yapılmaktadır.

Doğru Cevap: C

Soru 15

Görüş mesafesi aşağıdaki uçuş aşamalarından hangilerinde önemlidir?

Kalkış ve tırmanma

Kalkış ve iniş

Tırmanma ve alçalma

Tırmanma ve iniş

Tırmanma ve düz uçuş

Açıklama:

Görüş mesafesi kalkış, alçalma ve iniş aşamalarında önem arz eden bir hava olayı sonucudur. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 16

Pist başına yerleştirilmiş vericiler vasıtasıyla uçakların inişine yardımcı olan hassas yaklaşma sistemi aşağıdakilerden hangisidir?

ILS

DME

RVSM

VOR

VFR

Açıklama:

ILS (Instrument Landing System): Pist başına yerleştirilmiş vericiler vasıtasıyla uçakların inişine yardımcı olan hassas yaklaşma sistemidir. ILS uçağın piste yaklaşma süzülüş açısı, yüksekliği, uçağın dikey hatta pistin ortasına göre konumu gibi birçok bilgiyi sunarak pilotun doğru karar vermesine yardımcı olacak bir sistemdir.

Doğru Cevap: A

Soru 17

Aşağıdakilerden hangisi havayolu el kitaplarında bulunan bölümlerden biri değildir?

Grafiksel NOTAM Bölümü

Yol Boyu Bölümü

Radyo Yardımcıları Bölümü

Tablo ve Kodlar Bölümü

Mürettebat bölümü

Açıklama:

Havayolu el kitaplarında mürettebat bölümü bulunmamaktadır. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 18

Uçuş haritalarında bulunan aşağıdaki şeklin anlamı nedir?

VFR Havaalanı

IFR Havalimanı

Zorunlu olmayan kontrol noktası

Zorunlu kontrol noktası

DME

Açıklama:

Şekil, zorunlu olmayan kontrol noktasını göstermektedir. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 19

Uçuş planında meydana gelebilecek, planlanan rotadan sapma veya uçuş süresinin uzama olasılığına karşı alınması gereken yakıt aşağıdakilerden hangisidir?

Beklenmeyen olay yakıtı

Yedek meydan yakıtı

Yedek meydan bekleme yakıtı

Yedek yakıt

Varış meydanı bekleme yakıtı

Açıklama:

Beklenmeyen olay yakıtı (Contingency Fuel): Uçuş planında meydana gelebilecek, planlanan rotadan sapma veya uçuş süresinin uzama olasılığına karşı alınması gereken yakıttır. Tahmin edilen meteorolojinin gerçekleşmemesi, hava trafikten kaynaklı uçuş süresinin uzaması, planlanandan daha uzun süre kalkış sırası bekleme gibi sebeplerle planlanan uçuş süresinde ve yakıtta sapmalar olabilir. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 20

Aşağıdakilerden hangisi tarifeli uçuşlar için kullanılan koddur?

Açıklama:

S (Tarifeli-Scheduled)
N (Tarifesiz-Non scheduled)
G (Genel havacılık-General)
M (Askeri-Military)
X (Diğer uçaklar; yardım uçakları gibi)

Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 21

Aşağıdakilerden hangisi uçuş planı hazırlanırken yararlanılan bilgilerdendir?

Performans hesapları

Yakıt planlama

Ekip atama bilgileri

Seyrüsefer

Görüş mesafesi

Açıklama:

Ekip atama bilgileri uçuş planlama verileri içinde yer alırken diğer şıklardaki değerler uçuş harekat analizi içinde yer alan bilgilerdir.

Doğru Cevap: C

Soru 22

Havacıları uçuş ve yer emniyetini etkileyebilecek bazı önemli durumlardan haberdar etmek için yayımlanan bildiri aşağıdakilerden hangisidir?

AIS

NOTAM

AIP

AIM

ICAO

Açıklama:

Havacılık Bilgi Yayınları
NOTAM (Notice to Airman): Uçuş harekâtı ile ilgili ekibe herhangi bir havacılık kolaylığı, hizmeti, yöntemi ya da bir tehlikenin varlığı koşulları veya değişikliğine ilişkin bilgileri zamanında duyurma amacıyla yapılan bir uyarı yayınıdır.

Doğru Cevap: B

Soru 23

Aşağıdakilerden hangisi önemli hava durumu grafiğini ifade eden meteoroloji haritasıdır?

Temperature Observed

Surface Weather Chart

Surface Analysis

Upper Wind and Temperature

Significant Weather Chart

Açıklama:

Uçuş planlamasında kullanılan meteoroloji haritalarından bazıları aşağıda sıralandığı gibidir;
• Yer Analizi Haritası (Surface Analysis)
• Yer Tahmin Haritası (Surface Prognosis)
• Gözlemlenen Sıcaklık Haritası (Temperature Observed)
• Üst Seviye Rüzgâr ve Sıcaklık Haritaları (Upper Wind and Temperature)
• Alt Seviye Rüzgâr ve Sıcaklık Haritaları (Lower Wind and Temperature)
• Önemli Hava Durumu Grafiği (Significant Weather Chart)
• Türbülans Haritası (Turbulence Maps)
• Yer kartları (Surface Weather Chart)

Doğru Cevap: E

Soru 24

Havalimanlarında halihazırdaki aktüel hava durumunu özetleyen rapor aşağıdakilerden hangisidir?

METAR

SPECI

TREND

TAF

SIGMET

Açıklama:

Gözlem, Ölçüm ve Tahminler
METAR (Meteorological Terminal Air Report) havalimanında görevli meteoroloji ofisi tarafından rutin aralıklarla yayınlanan güncel hava gözlem raporudur.

Doğru Cevap: A

Soru 25

Aşağıdaki havacılık olaylarından hangisi düz uçuş aşamasında değerlendirilmesi gereken meteoroloji verilerinden biridir?

Sıcaklık

Basınç

Buzlanma

Türbülans

Yağış

Açıklama:

Meteoroloji Analizi
Düz uçuş aşamasında: Bulut türleri, Rüzgâr ve Türbülans olayları gözlemlenerek değerlendirmeye alınırlar.

Doğru Cevap: D

Soru 26

Aşağıdakilerden hangisi pilota, yer istasyonu ile uçak arasındaki uzaklığı ifade eder?

DME

RVSM

IFR

VFR

VOR

Açıklama:

Hava trafik analizi
DME (Distance Measuring Equipment): DME Pilota yer istasyonu ile uçak arasındaki uzaklığı verir. Genelde VOR ile birlikte kullanılarak pilota aynı anda hem yön hem de uzaklık bilgisi sunulur.

Doğru Cevap: A

Soru 27

Uzun uçuşlarda yakıt kısıtı yüzünden sadece yakıt ikmali için yararlanılan meydan aşağıdakilerden hangisidir?

Yol boyu yedek meydan

Acil durum yedek meydanı

Teknik yedek meydan

Kalkış yedek meydan

İniş yedek meydan

Açıklama:

Rota planlama
Uçuş planlamada 3 tür yedek meydan vardır. Bunlar; kalkış, teknik ve yol boyu yedek meydan olarak sıralanabilir.
• Kalkış yedek meydan: Kalkış meydanının meteorolojik koşulları, o meydan için saptanmış iniş minimumlarının altında olduğu durumlarda, kalkışta veya kalkıştan hemen sonra karşılaşılacak acil durumlarda iniş yapılmak üzere seçilen yedek meydandır.
• Teknik yedek meydan: Genellikle uzun uçuşlarda yakıt kısıtlaması nedeniyle sadece yakıt ikmali için iniş yapılan meydanlardır.
• Yol boyu yedek meydan: Kalkış ve varış meydanları arasında seyredilen yol üzerinde acil durumlarda iniş yapılabilecek meydanlardır.

Doğru Cevap: C

Soru 28

Aşağıdakilerden hangisinde bir havaaracı uçuş aşamaları doğru sıralanmıştır?
I. Taksi
II. Düz uçuş
III. Alçalma Bekleme
IV. Kalkış ve tırmanma
V. Yedek meydana yönelme

I-IV-III-II-V

I-II-IV-V-III

IV-II-V-III-I

I-IV-II-III-V

I-II-V-IV-III

Açıklama:

Rota Planlama
Havaaracı uçuş aşamaları aşağıdaki gibidir;

Taksi
Kalkış ve Tırmanma
Düz uçuş
Alçalma bekleme
Yaklaşma ve iniş
Yedek meydana yönelme
Tırmanma
Düz uçuş
Yedek meydan alçalma bekleme
Yaklaşma ve iniş

Doğru Cevap: D

Soru 29

Yan rüzgarlar nedeniyle uçağın rotasından sapması durumunda uçağın gitmek istediği yatay doğrultunun pusula derecesi aşağıdakilerden hangisi ile ifade edilir?

HDG

ETA

ETD

ATA

CRS

Açıklama:

Rota Planlama- Seyrüsefer
CRS (Seyir rotası-Course): Baş açısı yani uçağın burnunun gösterdiği pusula yönü her zaman uçağın gerçekte seyrettiği yön olmayabilir. Yan rüzgarlar nedeniyle uçak rotasından sapabilmektedir. CRS course uçağın gitmek istediği yatay doğrultunun pusula derecesi ile ifadesidir.

Doğru Cevap: E

Soru 30

Planlanan meydana inişin gecikmesi durumunda kullanılan yakıt türü ve süresi aşağıdakilerden hangisidir?

Yedek meydan bekleme yakıtı-30dk.

Varış meydanı bekleme yakıtı-15dk.

Yedek uçuş yakıtı-15dk.

Beklenmeyen olay yakıtı-30dk.

Pas geçme ve tırmanış yakıtı-15dk.

Açıklama:

Yakıt Planlama
Varış meydanı bekleme yakıtı: Planlanan meydana iniş meteoroloji, hava trafik yoğunluğu gibi sebeplerle gecikmesi durumunda kullanılan yakıt miktarıdır. Bu miktar standart değerler tablosunda 15 dakika olarak gösterilmiştir.

Doğru Cevap: B

Soru 31

"Uçuşların emniyetle gerçekleştirilmesi için gerekli tüm uçuş planlamalarını yapmak ve uçuş boyunca uçuşu takip etmekten sorumlu havacılık uzmanıdır."
Yukarıdaki tanım aşağıdakilerden hangisini tanımlamaktadır?

Yer Operasyon Koordinatörü

Uçuş Operasyon Koordinatörü

Uçuş Harekat Uzmanı

Uçuş Güvenlik Yöneticisi

Uçuş Harekat Operatörü

Açıklama:

Uçuş Harekât Uzmanı, uçuşların emniyetle gerçekleştirilmesi için gerekli tüm uçuş planlamalarını yapmak ve uçuş boyunca uçuşu takip etmekten sorumlu havacılık uzmanıdır. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 32

Operasyon Kontrol Merkezi'nin (Operation Control Center-OCC) görev tanımı aşağıdakilerden hangisidir?

Uçağın havadaki sürecinin planlamasını ve kontrolünü yapan birimdir.

Yer ve uçuş operasyon koordinasyonunu sağlayarak havayolu tarifesini yürütmekten sorumlu birimdir.

Uçağın bir havalimanına inişinden kalkışına kadar olan bölümünde yerde aldığı hizmetlerin planlama ve kontrolünü yapan birimdir.

Uçuş boyunca uçuşu takip etmekten sorumlu havacılık birimidir.

Ulusal ve uluslararası mevzuata, havacılık bilgi yayınlarına, meteorolojik şartlara, uçak ve ekip atama bilgilerine göre hazırlanmış senaryolara göre uçuşun yakıtını, rotasını, geçilecek hava trafik noktalarını planlayan birimdir.

Açıklama:

Operasyon Kontrol Merkezi (Operation Control Center-OCC), yer ve uçuş operasyon koordinasyonunu sağlayarak havayolu tarifesini yürütmekten sorumlu birimdir. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 33

Aşağıdakilerden hangisi uçuş operasyon planlamasında kullanılan önemli dokümanlardan (FAA, 2016) değildir?

Havaaracı Operasyonları

Azaltılmış Dikey Minimumlarda Operasyon

Havaaracı Operasyonu: Uçuş Operasyon Prosedürleri

Uçuş ve görev süresi sınırlamaları ve dinlenme gereklilikleri

Hava Trafik Yönetimi

Açıklama:

Uçuş operasyon planlamasında kullanılan önemli dokümanlar aşağıda sıralanmıştır (FAA, 2016);
• Havaaracı Operasyonları (ICAO Ek 6)
• Hava Trafik Yönetimi (ICAO Doc. 4444)
• Havaaracı Operasyonu: Uçuş Operasyon Prosedürleri (ICAO Doc. 8168)
• Azaltılmış Dikey Minimumlarda Operasyon-RVSM (ICAO Doc. 9574)
• Havaalanları (ICAO Ek 14)
Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 34

Aşağıdakilerden hangisi NOTAM' ın (Notice to Airman) tanımıdır?

Uzun süren geçici değişiklikleri (yeni pist inşaatı veya yeni terminal binası yapımı gibi) AIS birimlerine bildirerek Havacılık Enformasyon Yayını (AIP) i

Havaalanı işletmesi havaalanı çevresinde uçuşları etkileyecek nitelikte faaliyetleri gözlemleyerek kayıt altına alınmasıdır.

Uçuş harekâtı ile ilgili ekibe herhangi bir havacılık kolaylığı, hizmeti, yöntemi ya da bir tehlikenin varlığı koşulları veya değişikliğine ilişkin bilgileri zamanında duyurma amacıyla yapılan bir uyarı yayınıdır.

Yer hizmetleri işletmelerinde çalışanların operasyonel bilgi ve değişiklikleri için hazırlanan havacılık dergisidir.

Uçuş harekât uzmanı SOP’lara uygun biçimde uçuşu planlamasına yardımcı olan yayındır.

Açıklama:

NOTAM (Notice to Airman): Uçuş harekâtı ile ilgili ekibe herhangi bir havacılık kolaylığı, hizmeti, yöntemi ya da bir tehlikenin varlığı koşulları veya değişik-liğine ilişkin bilgileri zamanında duyurma amacıyla yapılan bir uyarı yayınıdır. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 35

Uçuş planlamasında kullanılan meteoroloji haritalarından bazıları aşağıda sıralandığı gibidir

Uçuş Analizi Haritası
Yer Tahmin Haritası
Gözlemlenen Sıcaklık Haritası
Orta Seviye Rüzgâr ve Sıcaklık Haritaları
Önemli Hava Durumu Grafiği

Yukarıda verilen haritalardan hangileri doğru verilmiştir?

II-III ve V

I-II ve IV

I- IV ve V

III-IV ve V

II-III ve IV

Açıklama:

Uçuş planlamasında kullanılan meteoroloji haritalarından bazıları aşağıda sıralandığı gibidir (Meteoroloji Genel Müdürlüğü, 2018).
• Yer Analizi Haritası (Surface Analysis)
• Yer Tahmin Haritası (Surface Prognosis)
• Gözlemlenen Sıcaklık Haritası (Temperature Observed)
• Üst Seviye Rüzgâr ve Sıcaklık Haritaları (Upper Wind and Temperature)
• Alt Seviye Rüzgâr ve Sıcaklık Haritaları (Lo-wer Wind and Temperature)
• Önemli Hava Durumu Grafiği (Significant Weather Chart)
• Türbülans Haritası (Turbulence Maps)
• Yer kartları (Surface Weather Chart)
Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 36

"Rutin gözlemlere ilave olarak, meteorolojik olayların ve parametrelerin belirli
ölçütlere ulaşması, aşması veya düşmesi durumunda yayınlanan gözlem raporudur" tanımlaması aşağıdaki kavramlardan hangisini açıklamaktadır?

Meteoroloji beklenti raporu

GÜncel hava gözlem raporu

Uçuş pisti meteorolojik raporu

Meydan hava tahmini

Seçilmiş Özel Hava Raporu

Açıklama:

Seçilmiş Özel Hava Raporu (SPECI) rutin gözlemlere ilave olarak, meteorolojik olayların ve parametrelerin belirli ölçütlere ulaşması, aşması veya düşmesi durumunda yayınlanan gözlem raporudur. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 37

Esenboğa havalimanında 3 saatte bir yağış durumu ve görüş mesafesine ilişkin rapor hazırlanmaktadır. Bu rapor aşağıdaki kavramlardan hangisini ifade etmektedir?

Meydan tahmini

Uçuş emniyeti tahmini

Özel hava raporu

METAR

TREND

Açıklama:

Meydan tahmini (TAF), belirli saatlerde havaalanında beklenen yer rüzgârı, görüş
mesafesi, bulut bilgileri, yağış durumu gibi meteorolojik şartlar için beklenen değişiklikleri kısa ve öz olarak ifade eden tahmin raporudur. TAF’lar kısa ve uzun vadeli tahminleri içerir. Kısa dönemli TAF’lar (FC) her 3 saatte bir, uzun dönemli (FT) TAF’larher 6 saatte bir hazırlanmakta ve yayımlanmaktadır. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 38

Aşağıdakilerden hangisi uçuş harekât analizinde uçuş harekât uzmanı tarafından uçuş verileri kullanılarak yapılan hesaplama ve planlamalardan biri değildir?

Yakıt planlaması

Uçuş süre hesapları

Rota planlanması,

Performans hesapları

Meteoroloji analizi

Açıklama:

Uçuş harekât analizinde uçuş harekât uzmanı uçuş verilerini kullanılarak aşağıdaki hesaplamaları ve planlamaları yapar;
• Meteoroloji analizi,
• Performans hesapları,
• Rota planlanması,
• Yakıt planlaması,
• Hava trafik kontrol planının hazırlanması. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 39

Bir uçakta farklı özelliklerde can yelekleri bulunması gerekmektedir. Aşağıda yer alan can yelekleri ve bunların özelliklerinden hangisi doğrudur?

Lights: Parlak renk ışıklarla donatılmış can yeleği

Fluor: Işıklarla donatılmış can yeleği

UH: yer bildirim vericisi olan can yeleği

VHF: radyo vericisi bulunan can yeleği

KLH: Kurtarma teçhizatlı can yeleği

Açıklama:

Can yelekleri ve bunlara ilişkin özellikler aşağıdaki gibidir;

Lights: Işıklarla donatılmış can yeleği
Fluor: Parlak renk ışıklarla donatılmış can yeleği
UH: UH frekansında yayın yapan radyo vericisi bulunan can yeleği
VHF: VHF frekansında yayın yapan radyo vericisi bulunan can yeleği

Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 40

Uçuş bilgilendirme toplantısı ve uçuş başlatma işlemlerinde kullanılan dokümanlarda bulunması gereken bilgilerden değildir?

Fren bırakmada asgari yakıtı

Uçuş süresi

Tahmini kalkış saati ve varsa gecikme

Ara meydanlar ve yedek meydan

Havacılık meteoroloji gözlemeleri ve tahminleri

Açıklama:

Uçuş bilgilendirme toplantısı ve uçuş başlatma işlemlerinde kullanılan dokümanlarda bulunması gereken bilgilerden bazıları;

Sefer numarası,

Tahmini kalkış saati ve varsa gecikme,

Uçak tanıtma işareti ve uçak tipi,

Uçuş rejimi (IFR/VFR),

Fren bırakmada asgari yakıtı,

Kalkış meydanı, varsa ara meydanlar, iniş meydanı, yedek meydan,

Varış meydanı, planlanan yol boyu ve yedek meydanları kapsayacak havacılık meteoroloji gözlemeleri ve tahminleri.

Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 41

Uçağın yapısal performans değerlerini
Kalkış, iniş, yol boyu ve yedek meydan bilgilerini
Yakıt ve yük bilgilerini
Uçağın geçeceği rota bilgilerini

Uçuşun aşamaları ile ilgili bilgileri içeren uçuş planı pilotlara rehberlik eder ve hava trafik kontrolörlerine hava trafiğini daha kolay düzenleyebilmeleri için yardım eder. Bu bilgiye göre yukarıda numaralandırılmış olarak verilen bilgilerden hangisi ya da hangileri uçuş planları arasında yer almaktadır?

Yalnızca IV

II ve IV

III ve IV

II, III ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

Uçuş planları:

Uçağın yapısal performans değerlerini
Kalkış, iniş, yol boyu ve yedek meydan bilgilerini

Yakıt ve yük bilgilerini

Uçağın geçeceği rota bilgilerini

gibi bilgilerin tamamını içermektedir. Dolayısıyla doğru seçenek E’dir.

Doğru Cevap: E

Soru 42

AIP
NOTAM
ICAO
EU-FCL

Yukarıda numaralandırılmış olarak sunulan uçuş planlama verilerinden hangisi ya da hangileri havacılık bilgi yayınları arasında yer almaktadır?

I ve II

I ve III

I ve IV

II ve III

II ve IV

Açıklama:

Uçuş planlama verileri arasında yer alan havacılık bilgi yayınları AIP ve NOTAM’dır. ICAO ve EU-FCL ise operasyon düzenlemeleri konu başlığı altında değerlendirilmektedir. Dolayısıyla doğru yanıt A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 43

Havayolu işletmelerinde uçuş planlama ve izleme süreci dikkate alındığında seçeneklerde verilen hangi işlem uçuş harekât analizi başlığı altında değerlendirilmektedir?

ICAO

ATC plan doldurulması

Arıza bilgileri

Performans limitleri

Üst geçiş izinleri

Açıklama:

ATC plan doldurulması uçuş harekât analizi başlığı altında değerlendirilirken; seçeneklerde verilen diğer işlemlerin tamamı uçuş planlama verileri altında değerlendirilmektedir. Dolayısıyla doğru yanıt B seçeneği olmalıdır.

Doğru Cevap: B

Soru 44

Havaaracı Operasyonları
Hava Trafik Yönetimi
Havaaracı Operasyonu: Uçuş Operasyon Prosedürleri
Azaltılmış Dikey Minimumlarda Operasyon-RVSM

Yukarıda numaralandırılmış olarak verilen dokümanlardan hangisi ya da hangileri uçuş operasyon planlamasında kullanılan uluslararası sivil havacılık örgütü dokümanları arasında yer alır?

III ve IV

II, III ve IV

I, II, III ve IV

Yalnızca III

Yalnızca IV

Açıklama:

Seçeneklerde verilen tüm dokümanlar uçuş operasyon planlamasında kullanılan önemli dokümanlar arasında yer almaktadır. Dolayısıyla doğru seçenek C’dir.

Doğru Cevap: C

Soru 45

Uçuş aşamalarına göre etkili olan havacılık olayları göz önüne alındığında; seçeneklerde verilen havacılık gözlem veya tahminlerinden hangisi yalnızca kalkış aşamasında gerçekleştirilmektedir?

METAR

SIGMET

TAF

SPECI

SWC

Açıklama:

Seçeneklerde verilen SPECI (Aviation Selected Special Weather Report), kalkış aşamasında gerçekleştirilen gözlem veya tahminlerdendir. Diğer seçeneklerde verilen gözlem ve tahminler ise kalkış, tırmanma, düz uçuş, alçalma ve iniş aşamalarının tümünde gerçekleştirilmektedir. Dolayısıyla doğru seçenek D’dir.

Doğru Cevap: D

Soru 46

Uçuş planlama ve seyrüsefer açısından bilinmesi gereken önemli kavramlardan biri olan VOR aşağıdakilerden hangisini sağlamaktadır?

Pilota yer istasyonu ile uçak arasındaki uzaklığı verir

Pilota uçuş esnasında yön bilgisi verir

Uçuş kurallarına göre uçuşun planlandığını gösterir

Aletli uçuş kurallarına göre uçuşun planlandığını ve sürdürüleceğini gösterir

Uçağın dikey konumu deniz seviyesi referans alınarak feet cinsinden gösterilir

Açıklama:

Uçuş planlama ve seyrüsefer açısından bilinmesi gereken önemli kavramlardan biri olan VOR (VHF Omni Directional Radio Range), pilota uçuş esnasında yön bilgisi verir. Dolayısıyla doğru seçenek B’dir.

Doğru Cevap: B

Soru 47

Yukarıdaki görselde sunulan uçuş planlama ve uygulanma aşamasında kullanılan hava koridorlarını gösteren haritalardaki kısaltmanın anlamı seçeneklerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?

VFR Havaalanı

IFR Havalimanı

DME açıklayıcısı

NDB

DME

Açıklama:

Görselde verilen kısaltmanın anlamı; NDB’dir. Dolayısıyla doğru seçenek D’dir.

Doğru Cevap: D

Soru 48

Yukarıdaki görselde 1’den 4’e kadar sırasıyla olmak üzere numaralandırılmış olarak verilen havaaracı uçuş aşamaları sırasıyla seçeneklerin hangisinde doğru olarak sıralanmıştır?

Alçalma Bekleme - Yaklaşma ve İniş - Yedek Meydana Yönelme - Tırmanma

Yaklaşma ve İniş - Yedek Meydana Yönelme - Taksi - Düz Uçuş

Taksi - Düz Uçuş - Yedek Meydana Yönelme - Tırmanma

Alçalma Bekleme - Taksi - Tırmanma - Düz Uçuş

Taksi - Düz Uçuş - Yaklaşma ve İniş - Düz Uçuş

Açıklama:

Havaaracı uçuş aşamaları sırasıyla; Alçalma Bekleme, Yaklaşma ve İniş, Yedek Meydana Yönelme, Tırmanma şeklindedir. Dolayısıyla doğru yanıt A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 49

Uçuş başlatma onayında yer almamış bir meydana inilmişse
Uçuş başlatma onayından sonra uçuş iptal edilirse
Kalkıştan sonra geriye dönerek kalkış meydanına inilmişse
Uçuş başlatma onayında geçerli olduğu süre belirtilmiş ve bu süre bitmişse

Yukarıda numaralandırılmış olarak verilen durumlardan hangisi ya da hangileri gerçekleşirse; uçuş başlatma onayı geçerliliğini kaybeder?

Yalnızca II

II ve III

II ve IV

II, III ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

Numaralandırılmış olarak verilen tüm durumlar, uçuş başlatma onayının geçerliliğini kaybetmesine neden olur. Dolayısıyla doğru yanıt E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 50

Uçuş Planlamada ICAO Plan Formunda uçuş tipi için S kodlaması yapıldıysa hangi tür uçuş tipi yapılacağı anlaşılır?

Tarifesiz

Tarifeli

Genel Havacılık

Askeri

Yardım amaçlı uçuş

Açıklama:

Uçuş Planlamada ICAO Plan Formuna uçuş tipi için S kodlaması yapılırsa; uçuşun tarifeli olduğu anlaşılır. Dolayısıyla doğru yanıt B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 51

Aşağıdakilerden hangisi uçuşların emniyetle gerçekleştirilmesi için gerekli tüm uçuş planlamalarını yapmak ve uçuş boyunca uçuşu takip etmekten sorumludur?

METAR

NOTAM

EU-OPS

Uçuş harekat Uzmanı

Seyrüsefer

Açıklama:

Uçuşların emniyetle gerçekleştirilmesi için gerekli tüm uçuş planlamalarını yapmak ve uçuş boyunca uçuşu takip etmekten sorumlu havacılık uzmanıdır.
Doğru yanıt D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 52

NOTAM

EU-OPS

TAF

EU-FCL

SIGMET

Açıklama:

NOTAM (Notice to Airman): Uçuş harekâtı ile ilgili ekibe herhangi bir havacılık kolaylığı, hizmeti, yöntemi ya da bir tehlikenin varlığı koşulları veya değişikliğine ilişkin bilgileri zamanında duyurma amacıyla yapılan bir uyarı yayınıdır.
Doğru yanıt A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 53

Uçuş operasyonlarını etkileyen faktörlerden en önemlisi aşağıdakilerden hangisidir?

Pilotların yorgunluk durumu

Ağırlık ve denge

Hava şartları

Hava trafik yoğunluğu

Yolcu sayısı

Açıklama:

Uçuş operasyonlarını etkileyen faktörlerden en önemlisi hava şartlarıdır. Hava durumunun uçuşa etkileri tırmanma, düz uçuş ve iniş aşamalarında farklıdır. Örneğin düz uçuş aşamasında uçağın karşıdan aldığı rüzgâr yakıt tüketiminde artışa neden olurken iniş aşamasında yan rüzgâr iniş iptaline (missed approach) sebep olabilir.
Doğru yanıt C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 54

Zulu Time (Z) neyi ifade eder?

Havacılık Bilgi Hizmetleri

Önemli Hava Durumu Grafiği

Uçak rotasının planlanmasında kullanılacak seyrüsefer haritaları

Gözlemlenen Sıcaklık Haritası

0° Greenwich meridyenini merkez kabul eden zaman

Açıklama:

Havacılıkta saatler 0° Greenwich meridyenini merkez kabul eden zaman türünden kullanılır. Böylece yerel saatlerin meydana getireceği olası problemler önlenir. 0° Greenwich meridyenini merkez kabul eden zaman; UTC (Coordinated Universal Time), Zulu Time (Z), GMT (Greenwich Mean Time) gibi kısaltmalar ile gösterilebilir.
Doğru yanıt E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 55

Aşağıdakilerden hangisi yalnızca düz uçuş aşamasında etkili olan havacılık olayıdır?

Buzlanma

Türbülans

Rüzgar

Görüş mesafesi

Sıcaklık

Açıklama:

Buzlanma, rüzgar, görüş mesafesi ve sıcaklık diğer uçuş aşamalarında da etkili olabilen hava olayları olasına karşın türbülans yalnızca düz uçuş aşamasında etkili olan havacılık olayıdır.
Doğru yanıt B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 56

Uçuş planlama ve seyrüsefer açısından bilinmesi gereken önemli kavramlardan ILS ne anlama gelmektedir?

Uçuş planı görerek uçuş kurallarına göre uçuşun planlandığını gösterir.

Pilota uçuş esnasında yön bilgisi verir.

Pist başına yerleştirilmiş vericiler vasıtasıyla uçakların inişine yardımcı olan hassas yaklaşma sistemidir.

Pilota yer istasyonu ile uçak arasındaki uzaklığı verir.

Uçuş planı aletli uçuş kurallarına göre uçuşun planlandığını ve sürdürüleceğini gösterir.

Açıklama:

ILS (Instrument Landing System): Pist başına yerleştirilmiş vericiler vasıtasıyla uçakların inişine yardımcı olan hassas yaklaşma sistemidir. ILS uçağın piste yaklaşma süzülüş açısı, yüksekliği, uçağın dikey hatta pistin ortasına göre konumu gibi birçok bilgiyi sunarak pilotun doğru karar vermesine yardımcı olacak bir sistemdir. Uçuşun Aletli İniş Sistemine göre planlandığı uçuşlarda görüş mesafesindeki karar yüksekliği limitleri düşürülmektedir.
Doğru yanıt C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 57

Uçuş performansının hesaplanmasında hava aracının marka, model ve türünden bağımsız (tüm uçaklar için) belirlenen hızlara ne ad verilir?

Ağırlık ve denge

ETOPS

DME

RVSM

V süratleri

Açıklama:

Uçuş performansının hesaplanmasında hava aracının marka, model ve türünden bağımsız (tüm uçaklar için) belirlenen hızlara V süratleri (V-speeds) denir. Bu ortak ölçü birimi, hesaplamalarda ve iletişimde kolaylık sağlamak için geliştirilmiştir. Örneğin uçağın kalkışında kalkışın artık iptal edilmemesi gerektiği hız uçak tipine, ağırlığına, motor performansına göre değişmesine rağmen tüm uçaklarda V1 olarak gösterilir.
Doğru yanıt E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 58

Uçağın park yerinden pist başına geçiş aşamasına ne ad verilir?

Yedek meydana yönelme

Taksi

Alçalma

Kalkış

Yaklaşma

Açıklama:

Taksi: Uçağın park yerinden pist başına geçiş aşamasıdır.
Doğru yanıt B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 59

Aşağıdaki kavramlardan hangisi düz uçuş seviyesinden, yaklaşma prosedürleri başlama noktasına kadar gerekli yakıt miktarını ifade etmektedir?

Alçalma yakıtı

Yaklaşma yakıtı

Taksi yakıtı

Pas geçme ve tırmanış yakıtı

Kalkış ve tırmanış yakıtı

Açıklama:

Alçalma yakıtı (Decent Fuel): Düz uçuş seviyesinden, yaklaşma prosedürleri başlama noktasına kadar gerekli yakıt miktarıdır.
Doğru yanıt A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 60

Uçuş başlatma onayında geçerli olduğu süre belirtilmiş ve bu süre bitmişse uçuş başlatma onayını, izleyen kaç saat içinde herhangi bir nedenle uçuş gecikmişse uçuş başlatma onayı geçerliliğini kaybeder?

Açıklama:

Uçuş başlatma onayı aşağıdaki durumlarda geçerliliğini kaybeder:
• Uçuş başlatma onayından sonra uçuş iptal edilirse,
• Uçuş başlatma onayında yer almamış bir meydana inilmişse,
• Uçuş başlatma onayında yer almadığı şekilde, iniş meydanlarının sırası değişmişse,
• Kalkıştan sonra geriye dönerek kalkış meydanına inilmişse,
• Uçuş başlatma onayında geçerli olduğu süre belirtilmiş ve bu süre bitmişse uçuş başlatma onayını, izleyen 1 saat içinde herhangi bir nedenle uçuş gecikmişse.
Doğru yanıt D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 61

Aşağıdakilerden hangisi ICAO tarafından uçuş operasyon planlamasında kullanılan önemli dokümanlar arasında yer almaz?

Havaaracı Operasyonları

Hava Trafik Yönetimi

Aletler ve ekipmanlar (Instruments and equipment)

Havaaracı Operasyonu: Uçuş Operasyon Prosedürleri

Azaltılmış Dikey Minimumlarda Operasyon-RVSM

Açıklama:

ICAO tarafından uçuş operasyon planlamasında kullanılan önemli dokümanlar aşağıda sıralanmıştır;
• Havaaracı Operasyonları (ICAO Ek 6)
• Hava Trafik Yönetimi (ICAO Doc. 4444),
• Havaaracı Operasyonu: Uçuş Operasyon
Prosedürleri (ICAO Doc. 8168),
• Azaltılmış Dikey Minimumlarda
Operasyon-RVSM (ICAO Doc. 9574),
• Havaalanları (ICAO Ek 14),
Uçuş harekât uzmanlarının uçuşun tüm aşamalarında ICAO dokümanlarında yer alan limitler içerisinde planlama yapması beklenir.
Aletler ve ekipmanlar (Instruments and equipment) dokümanı ise EU-OPS alt dokümanları arasında yer almaktadır. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 62

AIS birimine yollanan NOTAM’lar aşağıdaki dokümanlardan hangisinde belirtilen formata göre hazırlanır?

ICAO Annex-15 Doc. 8126

ICAO Doc. 4444

ICAO Doc. 8168

ICAO Doc. 9574

ICAO Annex-14

Açıklama:

Uçuş harekâtı ile ilgili geçici durumların hızlı ve etkili şekilde havacılık paydaşlarına ulaşması amacıyla ise NOTAM yayımlanır. NOTAM, uçuş harekâtı ile ilgili ekibe herhangi bir havacılık kolaylığı, hizmeti, yöntemi ya da bir tehlikenin varlığı koşulları veya değişikliğine ilişkin bilgileri zamanında duyurma amacıyla yapılan bir uyarı yayınıdır. NOTAM’lar ICAO Ek (Annex)-15 Doküman 8126’da belirtilen formatta AIS birimlerine yollanır. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 63

Rutin gözlemlere ilave olarak, meteorolojik olayların ve parametrelerin belirli ölçütlere ulaşması, aşması veya düşmesi durumunda yayınlanan gözlem raporuna ne ad verilir?

METAR

TREND

TAF

SPECI

SIGMET

Açıklama:

SPECI (Aviation Selected Special Weather Report): Seçilmiş Özel Hava Raporu (SPECI) rutin gözlemlere ilave olarak, meteorolojik olayların ve parametrelerin belirli ölçütlere ulaşması, aşması veya düşmesi durumunda yayınlanan gözlem raporudur. Örneğin bir anda başlayan sağanak kar yağışı uçuşları etkileyeceğinden rutin gözlem saatlerini beklemeden en kısa zaman içerisinde SPECI olarak yayımlanır. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 64

Aşağıdakilerden hangisi alçalma ve iniş aşamasında analiz edilmesi gereken meteorolojik verilerinden biri değildir?

Bulutluluk

Türbülans

Görüş mesafesi

Rüzgâr

Basınç

Açıklama:

Alçalma ve iniş aşamasında analiz edilmesi gereken meteorolojik veriler şunlardır:

Bulutluluk
Görüş mesafesi
Rüzgâr
Yağış
Sıcaklık
Basınç
Buzlanma
Diğer

Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 65

10.000 feette uçuş yapan bir uçağın uçuş seviyesi aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru olarak gösterilmiştir?

FL1

FL10

FL100

FL1000

FL10000

Açıklama:

Uçuş seviyesi (Flight Level-FL), uçuşun planlanması ve sürdürülmesinde uçağın dikey konumu deniz seviyesi referans alınarak feet cinsinden gösterilir. Havacılıkta uçağın yüksekliği başında FL kısaltması gelecek şekilde son iki hanesi atılarak (100’e ölünerek) feet cinsinden kullanılır. Bu sayede pilot ve kontrolör daha kolay biçimde telsizde iletişim kurarlar. Örneğin; 10.000 feette uçuş yapan uçağın uçuş seviyesi FL100 şeklinde gösterilir. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 66

Yandaki şeklin açıklaması aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?

Batıdan Doğuya IFR Uçuş

Doğudan Batıya IFR Uçuş

Kuzeyden Güneye IFR Uçuş

Batıdan Doğuya VFR Uçuş

Doğudan Batıya VFR Uçuş

Açıklama:

İlgili şekil ile 5500 feette doğudan batıya VFR uçuş gösterilmektedir. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 67

Meydan NOTAM’ları incelenmelidir.
Varış meydanı ve yedek meydanlarda yakıt tedarik durumu kontrol edilmelidir.
Meydan mana durumu kontrol edilmelidir.

Uçuş harekât uzmanları kalkış, iniş ve yedek alınacak meydanlardaki pistlerde yukarıdaki analizlerden hangisi ya da hangilerini her uçuş için yapmalıdır?

Yalnız I

Yalnız II

I ve II

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Uçuş harekât uzmanları kalkış, iniş ve yedek alınacak meydanlardaki pistlerde aşağıdaki analizleri her uçuş için yapmalıdır:
• Çalışma saatleri incelenmeli, gece kısıtlaması (night restiriction) ve ses kısıtlaması (noise restiriction) kurallarına bakılmalıdır.
• Meydan NOTAM’ları incelenmelidir.
• Pist mukavemet (PCN-Pavement Classification Number) değerlerinin uçak ağırlık sınıfından (LCN-Load Classification Number) büyüklüğü kontrol edilmelidir.
• Uçak tipi ve güncel verilere göre alkış için pist uzunluğu analiz edilmelidir (TODATake Off Distance Available).
• Pist alçalma kartları ve yaklaşma ışık sistemlerinin bulunup bulunmadığı ve türleri kontrol edilmelidir.
• Varış meydanı ve yedek meydanlarda yakıt tedarik durumu kontrol edilmelidir.
• Yer hizmeti veren kuruluşların anlaşmaları ve çalışma saatleri kontrol edilmelidir.
• Meydan yangın kategorisi değerlendirmesi yapılmalıdır.
• Meydan mana durumu kontrol edilmelidir.
Uçuş harekât uzmanı havalimanı analizi için yukarıda sayılan analiz ve çalışmaların dışında ihtiyaç duyulan diğer analizleri de yapmaktan sorumludur. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 68

Havaalanlarına ait yaklaşma, alçalma ve kalkış rotalarının grafiklerinin bulunduğu hava yolu el kitabı bölümü aşağıdakilerden hangisidir?

Terminal Bölümü

Meteoroloji Bölümü

Tablo ve Kodlar Bölümü

Acil Durum Bölümü

Giriş Gereklilikleri Bölümü

Açıklama:

Terminal Bölümü'nde (Terminal Tab) havaalanlarına ait yaklaşma (Standard Arrival Route -STAR), alçalma ve kalkış (Standard Instrument Departure Routes-SID) rotalarının grafikleri bulunur. SID ve STAR’ların yanında kalkış ve varış prosedürleri, gece kısıtlamaları, pist adları ve ışıklandırmaları, pist uzunlukları, her bir pistten kalkış ve piste iniş prosedürleri ile pist limitleri, radyo yardımcılarının yer ve frekansları gibi geniş bilgileri içeren bölümlerdir. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 69

"Minimum Mania Temizleme İrtifası" kavramının anlamı aşağıdakilerden hangisidir?

Uçağın yükseltilerin üzerinden geçmede kullanılacak mesafeyi gösterir.

Grid haritalarda 1 derecelik enlem/boylam farkı ile oluşan alan bölümlemedir.

Tanımlanan uçuş koridorlarının en alt seviyelerini gösterir.

Uçuş haritaları üzerindeki dağ, orman gibi doğal mania veya elektrik direkleri, televizyon vericileri, kuleler gibi yapay yükseltilerin en uç noktasından emniyetli uçuşun gerçekleştirilebileceği irtifayı gösterir.

Seyrüsefer haritaları içerisinde bölgeye ait en emniyetli yükseklikleri verir.

Açıklama:

Uçuş rotasının belirlenmesinde dikkat edilecek en önemli unsurlardan biri en düşük irtifaya karar verilmesidir. Burada kullanılan kavramlardan "Minimum Mania Temizleme İrtifası" (Minimum Obstacle Clearance Altitude-MOCA), uçuş haritaları üzerindeki dağ, orman gibi doğal mania veya elektrik direkleri, televizyon vericileri, kuleler gibi yapay yükseltilerin en uç noktasından emniyetli uçuşun gerçekleştirilebileceği irtifayı gösterir. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 70

Aşağıdakilerden hangisi uçuş planlamada ICAO plan formunda bulunan bilgilerden biri değildir?

Uçak tanıtma işareti

Yakıt tipi

Kalkış Meydanı

Uçuş tipi

Türbülans kategorisi

Açıklama:

Uçuş Planlamada ICAO Plan Formunda bulunan bilgilerden bazıları şunlardır:

Uçak tanıtma işareti
Uçuş tipi
Türbülans kategorisi
Kalkış Meydanı

Yakıt tipi bu formda yer alan bilgilerden biri değildir. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Ünite 8

Soru 1

Uçuşun planlanması ve izlenmesinden sorumlu birim aşağıdakilerden hangisidir?

Bakım operasyon kontrol birimi

İstasyon operasyon kontrol birimi

Ekip planlama birimi

Uçuş harekât birimi

Operasyon kontrol merkezi

Açıklama:

Uçuş harekât birimi: Uçuşun planlanması ve izlenmesinden sorumludur. Ekip planlama birimi: Havayolu ağ yapısı içerisinde hareket eden mürettebat bilgilerini takip eder. Gerektiğinde yedek mürettebata ulaşarak ekipleri çağırmaktan sorumludur. İstasyon operasyon kontrol birimi: Havayolu işletmesinin yakıt alımı, merdiven yanaştırma, uçuşa kabul (check-in), uçağa kabul
(boarding) gibi havaalanı yer hizmetleri süreçlerini yönetir. Bakım operasyon kontrol birimi: Uçakların günlük rutin bakımlarının takip edilmesi ve planlı bakım dışında operasyon sürecinde meydana gelen arızaların onarım süreçlerinden sorumludur. Uçuş harekât birimi: Uçuşun planlanması ve izlenmesinden sorumludur. Yukarıdaki birimler oprasyon kontrol merkezinin fonksiyonudur. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 2

Bir uçağın uydu ile konumunun belirlendiği sisteme ne ad verilir?

ADS-B/C

ARINC

ACARS

Stockholmradio

SITA Aircom Flight Tracker

Açıklama:

Bir uçağın uydu ile konumunun belirlendiği sistemdir. ADS-B uçaktan periyodik olarak yayın yapan ve uçağın konumunun belirlenmesini sağlayan bir izleme teknolojisidir. ADS-B bilgisi hava trafik kontrol kulesi tarafından alınabilir. Uçuş izlemede ve acil durumlarda kullanılan temel araçlardan biridir. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 3

2005 yılından beri ücretsiz uçuş takip hizmetleri sunan ve havayolu şirketlerine uçuş verisi çözümleri de sunan sistem aşağıdakilerden hangisidir?

STM OpsEye

Sabre Aircraft Situation Display

NetLine

Flight Radar 24

Flight Aware

Açıklama:

2005 yılından beri ücretsiz uçuş takip hizmetleri sunan FlightAware dünyanın en büyük uçuş takip verisi sağlama şirketlerinden biridir. Ayrıca havayolu şirketlerine uçuş verisi çözümleri de sunmaktadır. FlightAware 175 ülkedeki ADS-B yer istasyonlarından oluşan FlightAware ağından ve uydu temelli küresel ADS-B’den ve ARINC, SITA, Satcom Direct, Garmin, Honeywell GDC ve UVdatalink dâhil olmak üzere tüm büyük sağlayıcılar aracılığıyla küresel veri bağlantısı (uydu/VHF) kullanarak 55’in üzerinde ülkede hava trafiği kontrol sistemlerinden veri elde etmektedir. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 4

Uçuş tarifesindeki iniş ve kalkış zamanından kaç dakika fazla olan sapmalar gecikme olarak tanımlanır?

Açıklama:

Gecikme, uçuş tarifesindeki iniş ve kalkış zamanından 15 dakikadan fazla olan sapmalar olarak tanımlanır. 15 dakikaya kadar geçen süre gecikme olarak yansımamaktadır. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 5

Uçuşta yaşanacak aksaklıklarla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Operasyon personeli üzerindeki iş yükü artar

Müşteri memnuniyetsizliği ve prestij kaybı meydana gelebilir

Tarifede tekrar planlama gerekir

Maliyetler artar

Havacılık otoritesine ceza ödenir

Açıklama:

Aksaklıklar nedeniyle havayolu işletmesinde; Tarife aksaması meydana gelir ve tekrar planlama gerektirir, personel üzerinde stres, motivasyon düşüklüğü ve çatışmalar meydana gelebilir, kokpit ve kabin başta olmak üzere personel
planlamalarında kayma meydana gelir, müşteri memnuniyetsizliği ve prestij kaybı meydana gelebilir, operasyon personeli üzerindeki iş yükü artar, bağlantılı uçuşlar gecikir, maliyet artar. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 6

.... bir uçağın ve içinde bulunan kimselerin emniyeti ile ilgili kaygı duyulan durumu ifade eder. Yukarıdaki boşluğa gelmesi gereken uygun ifade aşağıdakilerden hangisidir?

Şüphe hâli

Alarm hâli

Tehlike hâli

Acil hâl

Kaygılı hâl

Açıklama:

Şüphe hâli (INCERFA) Bir uçak ve içindekilerin emniyetinden şüphe edilmesini gerektirecek belirsizliğin var olması durumunu ifade eder. Alarm hâli (ALERFA): Bir uçağın ve içinde bulunan kimselerin emniyeti ile ilgili kaygı duyulan durumu ifade eder. Tehlike hâli (DETRESFA): Bir uçağın ve içinde bulunan kimselerin güvenliği ile ilgili olarak önemli ve olası tehlike veya acil yardım gerektirdiğine dair mantıklı bir kesinlik olması durumudur. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 7

.... uçağın pistten kalkış yaptığı an şeklinde tanımlanır. Yukarıdaki boşluğa gelmesi gereken en uygun ifade aşağıdakilerden hangisidir?

Zamanında kalkış

Teker kesme zamanı

Taksi çıkış zamanı

Takoz çekme

Hesaplanan Kalkış Zamanı

Açıklama:

Taksi çıkış zamanı (taxi out time): Uçağın park pozisyonundan ayrılıp teker kesme zamanına kadar geçen süredir. Teker kesme zamanı (take off time): Uçağın pistten kalkış yaptığı an şeklinde tanımlanır. Zamanında kalkış (on time): Havayolu işletmesinin uçuş tarifesinde yayınlamış olduğu kalkış zamanına uymasıdır. Takoz çekme (off block): Pilotun frenleri serbest bırakıp harekete geçtiği andır.

Doğru Cevap: B

Soru 8

IATA 41-49 sayı kodunun açıklaması aşağıdakilerden hangisidir?

Diğer ve havayolu iç kodları

Yolcu ve bagaj

Kargo ve posta

Hava aracı ve ramp hizmetleri

Teknik ve hava aracı ekipmanları

Açıklama:

00-09 Diğer ve havayolu iç kodları, 11-19 Yolcu ve bagaj, 21-29 Kargo ve posta, 31-39 Hava aracı ve ramp hizmetleri, 41-49 Teknik ve hava aracı ekipmanları olarak sıralanmaktadır. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 9

Uçak yasadışı müdahaleye maruz kalmışsa pilot, ilgili donanıma hangi kodu girer?

Squawk 7300

Squawk 7400

Squawk 7500

Squawk 7600

Squawk 7700

Açıklama:

Önemli tehditler havayolu işletmesi dışından kaynaklı terörist saldırıları, halk sağlığını tehdit eden hastalıklar, doğal afet gibi nedenlerle acil durumun ilan edilmesi halidir.Pilot uçağın acil durumda olduğunu göstermek için ilgili donanımda ayarlama yapar ve yasadışı müdahale (Uçak kaçırma) durumunda Squawk 7500 kodu ayarlanır. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 10

I. Hava trafik kontrol birimleri tarafından kullanılan bir radar sistemidir.
II. Uçakların konumunu, yön ve mesafelerini tespit eder.
III. Uçakların hızını tespit eder.
SSR transponder ile ilgili yukarıdaki bilgilerden hangileri doğrudur?

Sadece I

Sadece II

Sadece III

Sadece I,II

Sadece II,III

Açıklama:

SSR transponder (secondary surveillance radar) hava trafik kontrol birimleri tarafından
kullanılan bir radar sistemidir. Uçakların konumunu, yön ve mesafelerini tespit etmenin
yanında, uçağın hava trafik kontrol radarı üzerindeki etiketi gibi bilgileri de yollar. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi operasyon kontrol merkezlerinin uçuş ve yer operasyonlarını takip ederek gerçekleştirdiği süreçlerden biridir?

Uçuşların tekrar planlanması ve uçuş programının düzeltilmesi

Uçuş boyunca karşılaşılabilecek türbülans bilgisi

Kokpit ve kabin ekibi çalışma süreleri

ETOPS gereklilikleri

Yeni rotanın üst geçiş izinleri

Açıklama:

Operasyon kontrol merkezleri uçuş ve yer operasyonlarını gerçek zamanlı takip ederek aşağıdaki
süreçleri gerçekleştirir;
• Önceden planlanmış tarifeyi uygular.
• Küçük operasyonel sapmalar ile karşılaşılması durumunda tarifeyi günceller.
• Operasyon aksaklıkları nedeniyle tarifede
oluşan kaymaları belirler.
• Uçuşların tekrar planlanması ve uçuş programının düzeltilmesi ile ilgilenir.

Doğru Cevap: A

Soru 12

Havayolu işletmesinin yakıt alımı, merdiven yanaştırma, uçuşa kabul, uçağa kabul gibi havaalanı yer hizmetleri süreçlerini yöneten birim aşağıdakilerden hangisidir?

Ekip planlama birimi

İstasyon operasyon kontrol birimi

Uçuş harekât birimi

Bakım operasyon kontrol birimi

Operasyon Kontrol Merkezi

Açıklama:

İstasyon operasyon kontrol birimi: Havayolu işletmesinin yakıt alımı, merdiven yanaştırma, uçuşa kabul (check-in), uçağa kabul (boarding) gibi havaalanı yer hizmetleri süreçlerini yönetir.

Doğru Cevap: B

Soru 13

Aşağıdakilerden hangisi operasyon kontrol merkezinin Uçuş Başlangıcı sırasında yaptığı işlemlerden biridir?

Yakıt planlaması

Uçuş harekât analizi yapılması

Uçuş bilgilendirme toplantısının yapılması

Yolcu sayıları ve yük bilgilerinin alınması

Uçağın yük denge hesaplamalarının yapılması

Açıklama:

60 Dakika-Uçuş Başlangıcı
Uçuş harekât analizi sonuçlarının uygulandığı aşamadır. Bu aşamada:
• Hava trafik planının doldurulması
• Uçuş bilgilendirme toplantısının yapılması
• Uçuş onayının verilmesi
• Muhtemel gecikme durumunun kontrol edilmesi gerekir.
Örneğin operasyon kontrol merkezi bu aşamada ekip üyelerinin
tamamlanıp tamamlanmadığını kontrol eder. Bakım operasyon kontrol
birimi uçağın son kontrollerini yaparak uçuş için onaylar. İstasyon
operasyon kontrol birimi uçağa kabul aşamalarını tamamlar ve uçuş başlar

Doğru Cevap: C

Soru 14

I. Takoz koyma zamanı
II. Yük miktarı
III. Bagaj miktarı
IV. Uçağın piste teker koyma zamanı
V. Yakıt planlaması
Yukarıda verilen şıklardan hangisi/hangileri operasyon kontrol birimi tarafından koordinasyon için kullanılan bilgilerdendir?

II, IV, V

I, II

I, III, IV

II, V

Açıklama:

Operasyon kontrol birimi tarafından koordinasyon için kullanılan önemli bilgilerden bazıları şöyledir;
• Uçuşa kabul (check-in)’den geçen yolcu sayısı,
• Bagaj miktarı,
• Check-in işleminin başlangıç ve bitiş zamanı,
• Uçağa kabulün (boarding) başlangıç ve bitiş zamanı,
• Uçağın piste teker koyma zamanı,
• Takoz koyma zamanı,
• Kapı açma ve kapı kapama zamanı,
• Takoz çekme zamanı,
• Uçağın teker kesme zamanı, vb.

Doğru Cevap: D

Soru 15

İşletmenin ana faaliyet konusuna uygun olarak kaynaklara yön verilmesi durumu aşağıdakilerden hangisidir?

Uçak konumu takibi

Zamanında operasyon

Seyrüsefer bilgisi

Uçuş programı

Hat yönetimi

Açıklama:

Hat yönetimi, işletmenin ana faaliyet konusuna uygun olarak kaynaklara yön verilmesidir.

Doğru Cevap: E

Soru 16

Uçağın uydu ile konumunun belirlendiği sistem aşağıdakilerden hangisidir?

CHMI

ADS-B/C

VHF

ARINC

ACARS

Açıklama:

ADS-B/C (Automatic dependent surveillance-broadcast/contract): Bir uçağın uydu ile konumunun belirlendiği sistemdir.

Doğru Cevap: B

Soru 17

Uçuş hizmetlerine yönelik uydu ses ve geniş bant veri çözümleri sağlayıcısı aşağıdakilerden hangisidir?

Satcom Direct SD Flight Tracker

Stockholmradio

SITA Aircom Flight Tracker

Flight Aware

NetLine

Açıklama:

Satcom Direct SD Flight Tracker: Satcom Direct firması uçuş hizmetlerine yönelik uydu ses ve geniş bant veri çözümleri sağlayıcısıdır (Şekil 8.5). SD Flight Tracker, küresel uçak izleme ve konum verisi sağlamak üzere hazırlanmış bir yazılımdır (AviationPros, 2014).

Doğru Cevap: A

Soru 18

Aşağıdakilerden hangisi STM OpsEye yazılımının görevlerinden biri değildir?

Havayollarının kullandığı operasyon kontrol sistemleri ile entegre çalışabilmek

Sistem uçakların kapı kapatma, push-back, teker kesme, yaklaşma ve yer trafiğini canlı izleme, konum belirleme gibi konularda gerçek zamanlı bilgi sağlamak

Operasyon kontrol merkezi çözümleri üretmek

Havalimanı apron sahası ve yaklaşma hattında gerçek zamanlı uçak ve araç trafik takibini yapmak

Sistem mühendisliği, teknoloji transferi ve lojistik destek hizmetleri gibi görevleri gerçekleştirmek

Açıklama:

STM OpsEye: STM firması 1991 yılında Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) ve Savunma Sanayii Başkanlığı için (SSB) sistem mühendisliği, teknoloji transferi ve lojistik destek hizmetleri gibi görevleri gerçekleştirmek amacıyla kurulmuştur. OpsEye havalimanı apron sahası ve yaklaşma hattında gerçek zamanlı uçak ve araç trafik takibi için kullanılan bir yazılımdır. Uçuş operasyon kontrol birimlerine destek verir ve taktik operasyondaki karar destek mekanizmasına doğrudan katkı sağlayan trafik takip sistemidir. Sistem uçakların kapı kapatma, push-back, teker kesme, yaklaşma ve yer trafiğini canlı izleme, konum belirleme gibi konularda gerçek zamanlı bilgi sağlamakta ve havayollarının kullandığı operasyon kontrol sistemleri ile entegre çalışabilmektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 19

Aşağıdakilerden hangisi uçağın tehlike halinde olma durumu olarak kabul edilir?

Uçak ile telsiz görüşmesi yapılmasından sonraki 30 dakika içinde hiçbir bağlantı
kurulamaması

Uçak ile iletişim kurmak için yapılan girişimlerin başarısız olması

İniş müsaadesi almış bir uçağın tahmini iniş zamanından sonraki 5 dakika içinde iniş yapmaması

Bir uçak ve içindekilerin emniyetinden şüphe edilmesini gerektirecek belirsizliğin var olması durumu

Bir uçağın ve içinde bulunan kimselerin güvenliği ile ilgili olarak önemli ve olası durumlar

Açıklama:

Tehlike hâli (DETRESFA): Bir uçağın ve içinde bulunan kimselerin güvenliği ile ilgili olarak önemli ve olası tehlike veya acil yardım gerektirdiğine dair mantıklı bir kesinlik olması durumudur. Alarm hâlinden sonra aşağıdaki durumlar tehlike hâli olarak kabul edilir:
• Alarm hali safhasının ardından uçak ile iletişim kurmak için yapılan müteakip girişimlerin ve daha geniş araştırmaların başarısız kalıp, uçağın tehlike içinde olması olasılığı hâlinde,
• Uçak yakıtının bitmiş olduğunun veya emniyetli bir şekilde herhangi bir havaalanına ulaşmama olasılığının kabul edilmesi durumunda,
• Uçağın arızalandığı ve bu arızanın zorunlu iniş gerektirdiğini gösteren bilgilerin alınmasıyla,
• Uçağın zorunlu iniş yapmak üzere olduğu veya iniş yaptığına dair bir bilginin alınması sonucunda tehlike hâli ikazı verilir.

Doğru Cevap: E

Soru 20

Aşağıdakilerden hangisi havayolu işletmelerindeki düzensiz operasyon sonucu ortaya çıkan durumlardan biri değildir?

Uçuş birleştirmeleri

Reaksiyon gecikmeleri

Rezervasyon kesintileri

Uçak tipi değişikliği

Uçuş iptali

Açıklama:

Aksaklıkların sisteme katılan tüm işletmelere doğrudan veya dolaylı etkileri vardır. Operasyon düzensizlikler (gecikmeler) havayolu işletmelerinde çeşitli durumların ortaya çıkmasına neden olur. Bu durumlar şöyle sıralanabilir (Barnhart, Fearing ve Vaze, 2010);
• Uçuş iptali,
• Uçuş varış noktası değişikliği,
• Bağlantıyı kaçırma,
• Bagaj sürecinde aksaklıklar,
• Rezervasyon kesintileri,
• Uçak tipi değişikliği,
• Yolcuya verilen tazminatlar,
• Uçuş birleştirmeleri.

Doğru Cevap: B

Soru 21

Aşağıdakilerden hangisi operasyon kontrol merkezinin uçuştan 3 ile 1 gün arasında yaptığı işlemdir?

Havaaraçları bakım aralığı göz önüne alınarak filo atama işlemi yapılır.

Uçak harekat analizi yapılır.

Yakıt planlaması yapılır.

Uçuş bilgilendirme toplantısı yapılır.

Hava trafik planının doldurulması yapılır.

Açıklama:

Havaaraçları bakım aralığı göz önüne alınarak filo atama işlemi yapılması, operasyon kontrol merkezinin uçuştan 3 ile 1 gün arasında yaptığı işlemdir. Cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 22

Yakıt ekonomisini iyileştirmek, çevresel etkiyi azaltmak ve daha iyi rota araçları sağlamak için çözümler üreten uçak izleme yazılımı aşağıdakilerden hangisidir?

STM OpsEye

Flight Aware

Sabre Aircraft Situation Display

Flight Radar 24

NetLine

Açıklama:

Sabre Aircraft Situation Display: Sabre firması tarafından uçuş planlanma ve izleme için hazırlanmış bir yazılımdır. Yakıt ekonomisini iyileştirmek, çevresel etkiyi azaltmak ve daha iyi rota araçları sağlamak için çözümler üretmektedir. Cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 23

Uçuş tarifesindeki iniş ve kalkış zamanından 15 dakikadan fazla olan sapmalar aşağıdakilerden hangisi ile tanımlanır?

İptal

Erteleme

Pas geçme

Gecikme

Aksaklık

Açıklama:

Gecikme, uçuş tarifesindeki iniş ve kal-kış zamanından 15 dakikadan fazla olan sapmalar olarak tanımlanır. Cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 24

Hava aracının veya bir kişinin yaralanmadığı fakat emniyetsiz bir durumun ortaya çıktığı havacılık hadisesi aşağıdakilerden hangisidir?

Aksaklık

Olay

Kaza

Gecikme

İptal

Açıklama:

Olay (incident) hava aracının veya bir kişinin yaralanmadığı fakat emniyetsiz bir durumun ortaya çıktığı havacılık hadisesidir. Cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 25

Havaaracının zarar gördüğü veya insanların ölümü veya yaralanmasıyla sonuçlanan havacılık hadisesi aşağıdakilerden hangisidir?

Olay

Gecikme

Kaza

İptal

Aksaklık

Açıklama:

Kaza (accident) havaaracının zarar gördüğü veya insanların ölümü veya yaralanmasıyla sonuçlanan havacılık hadisesidir. Cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 26

Bir uçağın ve içinde bulunan kimselerin emniyeti ile ilgili kaygı duyulan durumu aşağıdakilerden hangisi ile ifade edilir?

Tehlike hali

Şüphe hali

Tehdit

Acil durum

Alarm hali

Açıklama:

Bir uçağın ve içinde bulunan kimselerin emniyeti ile ilgili kaygı duyulan durumu alarm hali ile ifade edilir. Cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 27

Uçağın inişinden kalkışına kadar geçen süre dilimi içerisinde uçak, yolcu, yük ve mürettebatın operasyonel ihtiyaçlarının emniyetli şekilde karşılanması için tasarlanan zaman dilimi aşağıdakilerden hangisidir?

Yerde kalış zamanı

Çevrim zamanı

Hesaplanan kalkış zamanı

Uçuş varış noktası değişikliği

Zamanında kalkış

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 28

Aşağıdakilerden hangisi düzensiz operasyonun etkilerinden değildir?

Uçak tipi değişikliği

Bagaj sürecinde aksaklıklar

Uçuş varış noktası değişikliği

Uçuş iptali

Zamanında kalkış

Açıklama:

Zamanında kalkış, düzensiz operasyonun etkilerinden değildir. Cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 29

Aşağıdakilerden hangisi uçuş sırasında gecikmeyi telafi eden bir yöntemdir?

Hava hızının arttırılması

Gevşek planlarla çalışmak

Mürettebatın, havaaracının ve diğer kaynakların izlenmesi

Dışarı çıkarma ve geri alma yöntemi

Yedekte mürettebat ve hava aracı bulundurmak

Açıklama:

Havayolu işletmeleri uçuş planlamasında ekonomik uçuş hızını tercih eder. Genellikle ekonomik uçuş hızı en yüksek hız seviyesinin altındadır. Gecikmelerin önlenmesi için uçağın hızı ekonomik hızın üzerine çıkarılarak gecikmenin havada kapatılması sağlanabilir. Bu yaklaşım özellikle uzun uçuşlarda oldukça etkilidir. Cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 30

Uçağın inişinden kalkışına kadar havalimanında geçen süre aşağıdakilerden hangisidir?

Hesaplanan Kalkış Zamanı

Uçuş varış noktası değişikliği

Çevrim zamanı

Yerde kalış zamanı

Takoz çekme

Açıklama:

Uçağın inişinden kalkışına kadar havalimanında geçen süre yerde kalış zamanıdır. Cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 31

aşağıdakilerden hangisi operasyon kontrol merkezlerinin gerçekleştirdiği faaliyetlerden biri değildir?

Önceden planlanmış tarifeyi uygular

Küçük operasyonel sapmalar ile karşılaşılması durumunda tarifeyi günceller

Operasyon aksaklıkları nedeniyle tarifede oluşan kaymaları belirler

Uçuşların tekrar planlanması ve uçuş programının düzeltilmesi ile ilgilenir

müşteri şikayetleriyle ilgilenir

Açıklama:

Operasyon kontrol merkezleri uçuş ve yer operasyonlarını gerçek zamanlı takip ederek aşağıdaki
süreçleri gerçekleştirir (Clarke, Lettovsk ve Smith,
2000:133):
• Önceden planlanmış tarifeyi uygular.
• Küçük operasyonel sapmalar ile karşılaşılması durumunda tarifeyi günceller.
• Operasyon aksaklıkları nedeniyle tarifede
oluşan kaymaları belirler.
• Uçuşların tekrar planlanması ve uçuş programının düzeltilmesi ile ilgilenir.
müşteri şikayetleriyle ilgilenir

Doğru Cevap: E

Soru 32

aşağıdakilerden hangisinde operasyon kontrol merkezleri ve alt bölümlerinin sınıflandırılma kriterlerinden biri değildir?

Havayolu işletmesinin amaçlarına

Ağ yapısına

Çalışma prensiplerine

Kullanılan operasyonel bilgi sistemlerine

müşteri profiline

Açıklama:

Havayolu işletmesine bağlı olarak havayolu
operasyon kontrol merkezlerinin organizasyon yapısı farklı olabilir. Operasyon kontrol merkezleri ve
alt bölümleri (Horton ve Murthy, 2000:241):
• Havayolu işletmesinin amaçlarına,
• Ağ yapısına,
• Çalışma prensiplerine,
• Kullanılan operasyonel bilgi sistemlerine,
• Diğer faktörlere bağlı olarak değişir.
müşteri profiline

Doğru Cevap: E

Soru 33

aşağıdakilerden hangisinde operasyon kontrol merkezi fonksiyonlarından biri değildir?

Uçuş harekât birimi

Ekip planlama birimi

İstasyon operasyon kontrol birimi

Bakım operasyon kontrol birimi

müşteri uçuş planlama

Açıklama:

Operasyon kontrol merkezinde aşağıdaki fonksiyonların olması beklenir :
• Uçuş harekât birimi: Uçuşun planlanması
ve izlenmesinden sorumludur.
• Ekip planlama birimi: Havayolu ağ yapısı
içerisinde hareket eden mürettebat bilgilerini
takip eder. Gerektiğinde yedek mürettebata
ulaşarak ekipleri çağırmaktan sorumludur.
• İstasyon operasyon kontrol birimi: Havayolu
işletmesinin yakıt alımı, merdiven yanaştırma, uçuşa kabul (check-in), uçağa kabul
(boarding) gibi havaalanı yer hizmetleri süreçlerini yönetir.
• Bakım operasyon kontrol birimi: Uçakların
günlük rutin bakımlarının takip edilmesi
ve planlı bakım dışında operasyon sürecinde meydana gelen arızaların onarım süreçlerinden sorumludur.
müşteri uçuş planlama

Doğru Cevap: E

Soru 34

aşağıdakilerden hangisi operasyon öncesi sürenin 4-1 saat arası olduğu durumlarda operasyon kontrol merkezi faaliyetlerinden biridir?

Hava trafik planının doldurulması

Uçuş bilgilendirme toplantısının yapılması

Uçuş onayının verilmesi

Muhtemel gecikme durumunun kontrol edilmesi gerekir

Yol boyu hava durumu

Açıklama:

Uçuş planlama için son veriler alınarak uçuş harekât analizi yapılır.
• Rüzgâr
• Yol boyu hava durumu
• Rota ve seyrüsefer planı
• Yük miktarı
• Yakıt planlaması
• Güncel NOTAM’lar
• Havaaracı ile ilgili kısıtlama (MEL) durumu
• Hava trafiğinden kaynaklı kısıtlamalar vb.
Örneğin bu saatler arasında yolcu kabul aşamasındaki yolcuların sayıları
ve yük bilgileri alınır. Uçağa yüklenecek kargo miktarı belirlenir. Uçağın yük
denge hesaplamaları yapılır ve uçuş sınırlamaları belirlenmiş olur.

Doğru Cevap: E

Soru 35

aşağıdakilerden hangisi operasyon öncesi sürenin 6-4 saat arası olduğu durumlarda operasyon kontrol merkezi faaliyetlerinden biridir?

Rüzgâr

Yol boyu hava durumu

Yük miktarı

Yakıt planlaması

Uçuş harekât analizi ile en uygun rota ve seyrüsefer imkânları seçilir

Açıklama:

operasyon öncesi sürenin 6-4 arası öncesi faaliyetler şu şekilde özetlenebilir:
Uçuş harekât analizi ile en uygun rota ve seyrüsefer imkânları seçilir.
Örneğin uçuş ile ilgili gecikmelere bağlı olarak son uçak atama ve
mürettebat atama bilgileri bu saat diliminde kesinleşir. Uçak performans
analizleri ve uzun dönemli TAF’a bağlı olarak meydan analizleri yapılır.

Doğru Cevap: E

Soru 36

aşağıdakilerden hangisi operasyon kontrol birimi tarafından koordinasyon için kullanılan önemli bilgilerden biri değildir?

Bagaj miktarı

Takoz koyma zamanı

Takoz çekme zamanı

Uçağın teker kesme zamanı

uçağa yolcu geliş zamanı

Açıklama:

Uçağın piste teker koyma zamanı,
• Takoz koyma zamanı,
• Kapı açma ve kapı kapama zamanı,
• Takoz çekme zamanı,
• Uçağın teker kesme zamanı, vb.

uçağa yolcu geliş zamanı

Doğru Cevap: E

Soru 37

aşağıdakilerden hangisinde uçuşların izlenmesinde kullanılan araçlardan biri değildir?

telefon

telsiz

internet

uydu

fax

Açıklama:

Uçuşların izlenmesinde; telefon, telsiz, internet, uydu
gibi araçlardan yararlanılır.
fax

Doğru Cevap: E

Soru 38

aşağıdakilerden hangisi uçuş izleme araçlarından biri değildir?

ADS-B/C (Automatic dependent surveillance-broadcast/contract)

ARINC (Aeronautical Radio, Incorporated)

ACARS (Aircraft Communications Addressing and Reporting System)

Stockholmradio

Dotcom

Açıklama:

uçuş izleme araçları şu şekilde özetleenbilir:

ADS-B/C (Automatic dependent surveillance-broadcast/contract)

ARINC (Aeronautical Radio, Incorporated)

ACARS (Aircraft Communications Addressing and Reporting System)

Eurocontrol Uygulamaları

Stockholmradio

SITA Aircom Flight Tracker

Satcom Direct SD Flight Tracker

NetLine

Flight Aware

Flight Radar 24

Sabre Aircraft Situation Display

STM OpsEye.

Dotcom

Doğru Cevap: E

Soru 39

aşağıdakilerden hangisi hava trafik kontrolörü acil durumu olan "şüphe hâli" olarak kabul edilebilir?

Alarm hali safhasının ardından uçak ile iletişim kurmak için yapılan müteakip
girişimlerin ve daha geniş araştırmaların başarısız kalıp, uçağın tehlike içinde olması olasılığı hâli

Uçak yakıtının bitmiş olduğunun veya emniyetli bir şekilde herhangi bir havaalanına ulaşmama olasılığının kabul edilmesi durumu

Uçağın arızalandığı ve bu arızanın zorunlu iniş gerektirdiğini gösteren bilgilerin alınmasıyla

Uçağın zorunlu iniş yapmak üzere olduğu veya iniş yaptığına dair bir bilginin alınması sonucunda tehlike hâli ikazı verilmesi durumu

Uçak ile telsiz görüşmesi yapılmasından sonraki 30 dakika içinde hiçbir bağlantı kurulmadığında veya 30 dakika geçmiş olmasına rağmen bağlantı kurmak için yapılan girişimler başarısız olduğunda

Açıklama:

Şüphe hâli (INCERFA) Bir uçak ve içindekilerin emniyetinden şüphe edilmesini
gerektirecek belirsizliğin var olması durumunu ifade eder. Aşağıdakiler şüphe safhası
olarak kabul edilir;
• Uçak ile telsiz görüşmesi yapılmasından
sonraki 30 dakika içinde hiçbir bağlantı
kurulmadığında veya 30 dakika geçmiş
olmasına rağmen bağlantı kurmak için
yapılan girişimler başarısız olduğunda.
• Uçağın son bildirimine veya hava trafik
hizmet ünitelerince hesaplanan muhtemel varış zamanına göre 30 dakika geçmiş olmasına rağmen iniş yapmaması halinde.
Uçak ile telsiz görüşmesi yapılmasından sonraki 30 dakika içinde hiçbir bağlantı kurulmadığında veya 30 dakika geçmiş olmasına rağmen bağlantı kurmak için yapılan girişimler başarısız olduğunda

Doğru Cevap: E

Soru 40

aşağıdakilerden hangisi gecikmelerin önlenmesi adımlarından biri değildir?

Gecikme sebeplerinin belirlenmesi

Gecikmelerin Yönetilmesi

Gecikme önleyici yaklaşım

gecikmelerin kayıt altına alınması

gecikmeden sorumlu personeli işine son verme

Açıklama:

Gecikmelerin Önlenme Adımlarını şu şekilde özetlemek mümkündür:

Gecikme sebeplerinin belirlenmesi

Gecikmelerin kayıt altına alınması

Gecikme önleyici yaklaşım

Gecikmelerin
Yönetilmesi.

gecikmeden sorumlu personeli işine son verme

Doğru Cevap: E

Soru 41

Uçuşun planlanması ve izlenmesinden sorumlu olan birim aşağıdakilerden hangisidir?

Uçuş harekât birimi

Ekip planlama birimi

İstasyon operasyon kontrol birimi

Bakım operasyon kontrol birimi

Operasyonel bilgi sistemleri birimi

Açıklama:

Örgüt yapısı içinde fonksiyonların her biri ayrı müdürlük olarak takip edilebileceği gibi bazı fonksiyonlar birleştirilerek sadece 1 veya 2 kişiden oluşan bir ekip tarafından da koordine edilebilir.
Uçuş harekât birimi: Uçuşun planlanması ve izlenmesinden sorumludur.

Doğru Cevap: A

Soru 42

Aşağıdakilerden hangisi uçuşa 4-6 saat arası kala gerçekleşmelidir?

Hava trafik planının doldurulması

Uçuş bilgilendirme toplantısının yapılması

Uçuş onayının verilmesi

En uygun rota ve seyrüsefer imkânlarının seçilmesi

Muhtemel gecikme durumunun kontrol edilmesi

Açıklama:

Örneğin operasyon kontrol merkezi bu aşamada ekip üyelerinin tamamlanıp tamamlanmadığını kontrol eder. Bakım operasyon kontrol birimi uçağın son kontrollerini yaparak uçuş için onaylar. İstasyon operasyon kontrol birimi uçağa kabul aşamalarını tamamlar ve uçuş başlar.
6 Saat - 4 Saat Arası: Uçuş harekât analizi ile en uygun rota ve seyrüsefer imkânları seçilir. Örneğin uçuş ile ilgili gecikmelere bağlı olarak son uçak atama ve mürettebat atama bilgileri bu saat diliminde kesinleşir. Uçak performans analizleri ve uzun dönemli TAF’a bağlı olarak meydan analizleri yapılır.

Doğru Cevap: D

Soru 43

Aşağıdakilerden hangisi havaaracı üreticileri tarafından kurulmuş olan ve 1929 yılından beri havacılık alanında telsiz hizmeti veren bir kuruluştur?

ADS-B/C

ARINC

ACARS

SITA Aircom Flight Tracker

Flight Aware

Açıklama:

Uçaklar için donanım, altyapı ve kullanım standartları geliştirmektedir.
ARINC (Aeronautical Radio, Incorporated): ARINC 1929 yılından beri havacılık alanında telsiz hizmeti veren bir kuruluştur. Havaaracı üreticileri tarafından kurulmuştur.

Doğru Cevap: B

Soru 44

Aşağıdakilerden hangisi 1991 yılında Türk Silahlı Kuvvetleri ve Savunma Sanayii Başkanlığı için sistem mühendisliği, teknoloji transferi ve lojistik destek hizmetleri gibi görevleri gerçekleştirmek amacıyla kurulmuştur?

STM OpsEye

Flight Radar 24

ARINC

SITA Aircom Flight Tracker

ACARS

Açıklama:

Uçuş operasyon kontrol birimlerine destek verir ve taktik operasyondaki karar destek mekanizmasına doğrudan katkı sağlayan trafik takip sistemidir.
STM OpsEye: STM firması 1991 yılında Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) ve Savunma Sanayii Başkanlığı için (SSB) sistem mühendisliği, teknoloji transferi ve lojistik destek hizmetleri gibi görevleri gerçekleştirmek amacıyla kurulmuştur. OpsEye havalimanı apron sahası ve yaklaşma hattında gerçek zamanlı uçak ve araç trafik takibi için kullanılan bir yazılımdır.

Doğru Cevap: A

Soru 45

Uçuş tarifesindeki iniş ve kalkış zamanı kaç dakikadan fazla saparsa gecikme olarak değerlendirilir?

1 dk

4 dk.

7 dk.

10 dk.

15 dk.

Açıklama:

Gecikme, uçuş tarifesindeki iniş ve kalkış zamanından 15 dakikadan fazla olan sapmalar olarak tanımlanır.

Doğru Cevap: E

Soru 46

Uçağın kalkış yapmak amacıyla ilk hareketine başladığı andan, varış meydanında uçuşun sonlanıp park yerinde tam olarak durduğu ana kadar geçen toplam süreye ne ad verilir?

Zamanında kalkış (on time)

Teker kesme zamanı (take off time)

Taksi çıkış zamanı (taxi out time)

Blok zaman (block time)

Çevrim zamanı (turnaround time)

Açıklama:

Çevrim zamanı (turnaround time): Uçağın inişinden kalkışına kadar geçen süre dilimi içerisinde uçak, yolcu, yük ve mürettebatın operasyonel ihtiyaçlarının emniyetli şekilde karşılanması için tasarlanan zaman dilimidir.
Blok zaman (block time): Uçağın kalkış yapmak amacıyla ilk hareketine başladığı andan, varış meydanında uçuşun sonlanıp park yerinde tam olarak durduğu ana kadar geçen toplam süredir.

Doğru Cevap: D

Soru 47

Yasadışı müdahale (Uçak kaçırma) olayının kodu aşağıdakilerden hangisidir?

7500

7600

7700

7800

7900

Açıklama:

Havaaracının yasadışı girişime uğradığı bilindiğinde veya böyle bir girişimden şüphe edildiğinde hava trafik kontrolörü, devlet tarafından belirlenmiş ilgili otoriteyi, kural ve usuller çerçevesinde derhal bilgilendirir. Aynı zamanda havayolu işletmesi veya temsilcisi ile gerekli bilgi akışı sağlanmalıdır.
Squawk 7500 Yasadışı müdahale (Uçak kaçırma)
Squawk 7600 Telsiz arızası
Squawk 7700 Acil durum

Doğru Cevap: A

Soru 48

Pilotun frenleri serbest bırakıp harekete geçtiği an aşağıdakilerden hangisidir?

Çevrim zamanı (turnaround time)

Takoz çekme (off block)

Taksi çıkış zamanı (taxi out time)

Teker kesme zamanı (take off time)

Blok zaman (block time)

Açıklama:

Otomatik sistemlerin kullanıldığı uçaklarda uçak hareketinin 3 knotlık hızı aştıktan
sonraki zamanı, elle kayıt yapılan uçuşlarda ise uçağın park pozisyonundan çıktığı zaman takoz çekme zamanı olarak alınır.
Takoz çekme (off block): Pilotun frenleri serbest bırakıp harekete geçtiği andır.

Doğru Cevap: B

Soru 49

Aşağıdakilerden hangisi Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği' nin kısaltmasıdır?

IPCC

TAMS

IATA

SITA

INFORM

Açıklama:

Gecikme kök sebeplerinin belirlenmesi için aksaklık sebepleri ve büyüklükleri kayıt altına alınır.
Gecikme kök sebeplerinin kayıt altına alınmasında kullanılan en yaygın kodlama sistemi Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği (IATA) tarafından geliştirilen kod sistemidir (IATA, 2018).

Doğru Cevap: C

Soru 50

Aşağıdakilerden hangisi havayolu operason kontrol merkezlerince aksaklıkların önlenmesine yönelik uygulanan yöntemlerin arasında sayılamaz?

Gevşek planlarla çalışmak

Mürettebatın, hava aracının ve diğer kaynakların izlenmesi

Dışarı çıkarma ve geri alma yöntemi

Yedekte mürettebat ve hava aracı bulundurmak

Hava hızını azaltmak

Açıklama:

Yapılan bir araştırmada gecikme ve iptallerin bilet fiyatlarını ortalama 1,42 dolar arttırdığı ortaya konulmuştur.
Havayolu operason kontrol merkezlerince aksaklıkların önlenmesine yönelik uygulanan yöntemlerin bazıları aşağıdaki gibidir:
Gevşek planlarla çalışmak
Mürettebatın, hava aracının ve diğer kaynakların izlenmesi
Dışarı çıkarma ve geri alma yöntemi
Yedekte mürettebat ve hava aracı bulundurmak
Yerde kalış sürelerine yedek zamanlar eklemek
Hava hızının arttırılması

Doğru Cevap: E

Soru 51

Önceden planlanmış tarifeyi uygular
Küçük operasyonel sapmalar ile karşılaşılması durumunda tarifeyi günceller
Operasyon aksaklıkları nedeniyle tarifede oluşan kaymaları belirler
Uçuşların tekrar planlanması ve uçuş programının düzeltilmesi ile ilgilenir

Yukarıda numaralandırılmış maddeler ile açıklanan görevlerden hangisi ya da hangileri, operasyon kontrol merkezleri tarafından uçuş ve operasyonlarını gerçek zamanlı takip ederek gerçekleştirilir?

I ve IV

I, II ve III

I, II ve IV

I, III ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

Operasyon kontrol merkezleri uçuş ve yer operasyonlarını gerçek zamanlı takip ederek verilen maddelerdeki tüm süreçleri gerçekleştirir. Dolayısıyla doğru yanıt E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 52

Operasyon öncesi operasyon kontrol merkezi tarafından yapılan işlemler göz önünde bulundurulduğunda; seçeneklerde verilen işlemlerden hangisi operasyon öncesinden 4 saat ile 1 saat arasında gerçekleştirilmektedir?

Hava trafik planının doldurulması

Uçuş onayının verilmesi

Yakıt planlaması

Uçuş bilgilendirme toplantısının yapılması

Muhtemel gecikme durumunun kontrol edilmesi

Açıklama:

Yakıt planlaması operasyon öncesi 4 saat ile 1 saat arasında gerçekleştirilen işlemlerdendir. Diğer seçeneklerde verilen işlemlerin tamamı ise 60 dakika ile uçuş başlangıcı süreci arasında gerçekleştirilmektedir. Dolayısıyla doğru yanıt C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 53

Zamanında operasyon
Aksaklık yaşanan operasyon
Olay/kaza yaşanan operasyon
Önemli tehditler

Yukarıda numaralandırılmış olarak verilen farklı durumlardan hangisi ya da hangileri operasyon kontrol merkezleri uçuş izleme sürecinde karşılaşılması muhtemel durumlardandır?

I, II, III ve IV

II, III ve IV

III ve IV

I ve II

I, II ve III

Açıklama:

Numaralandırılmış olarak verilen durumların tamamı havacılık işletmelerinde operasyon kontrol sürecinde karşılaşılması muhtemel durumlardandır. Dolayısıyla doğru yanıt A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 54

Bir uçağın uydu ile konumunun belirlendiği sistem aşağıdakilerden hangisi ile temsil edilmektedir?

ARINC

ACARS

NMOC

ADS-B/C

CHMI

Açıklama:

Bir uçağın uydu ile konumunun belirlendiği sistem ADS-B/C (Automaticc Dependent Surveillance-Broadcast/Contract)’dir. Doğru yanıt D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 55

Lüfthansa Sistem tarafından operasyonel kontrol merkezi çözümleri üretmek için geliştirilmiştir.
Uçuş planlamadan ekip planlamaya kadar birçok konuda uçuş kaynaklı takibin yapılmasını sağlamaktadır.
Uçağın nerede olduğunu; kalkış zamanına ve ADS-B alıcılarına göre hesaplayarak göstermektedir.

Yukarıda numaralandırılmış ifadeler ile hakkında bilgi verilen yazılım aşağıdakilerden hangisidir?

Flight Aware

NetLine

Flight Radar 24

Satcom Direct SD Flight Tracker

SITA Aircom Flight Tracker

Açıklama:

Numaralandırılmış olarak verilen ifadeler NetLine yazılımına aittir. Dolayısıyla doğru seçenek B’dir.

Doğru Cevap: B

Soru 56

Uçuş tarifesindeki iniş ve kalkış zamanında gecikme olduğunu ifade eden bir görevliye göre zaman planlamasında gerçekleşen sapma miktarı hangisi olamaz?

12 dakika

16 dakika

20 dakika

24 dakika

30 dakika

Açıklama:

Uçuş tarifesindeki iniş ve kalkış zamanında gecikme olduğunu ifade edebilmek için 15 dakikadan fazla sapma yaşanması gerekmektedir. Dolayısıyla 12 dakikalık bir sapma gecikme olarak değerlendirilmemektedir. Dolayısıyla doğru yanıt A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 57

Pilot tarafından acil durum yaşandığını bildirmek için ilgili donanımda ayarlama yapılmaktadır.

Squawk 7500
Squawk 7600
Squawk 7700

Yukarıda I, II ve III ile verilen acil durum kodları sırasıyla hangisini temsil etmektedir?

Acil durum - Yasadışı müdahale - Telsiz arızası

Acil durum - Telsiz arızası - Yasadışı müdahale

Yasadışı müdahale - Telsiz arızası - Acil durum

Telsiz arızası - Yasadışı müdahale - Acil durum

Telsiz arızası - Acil durum - Yasadışı müdahale

Açıklama:

Squawk 7500 (Yasadışı Müdahale)
Squawk 7600 (Telsiz Arızası)
Squawk 7700 (Acil durum)

şeklinde pilot tarafından ilgili donanımda ayarlama yapılarak bildirilmektedir. Dolayısıyla doğru seçenek C’dir.

Doğru Cevap: C

Soru 58

Gecikme kök sebeplerinin kayıt altına alınmasında kullanılan en yaygın kodlama sistemi Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği (IATA) tarafından geliştirilen kod sistemidir. Bu bilgiden hareketle, kargo ve posta ile ilgili bir gecikmenin yaşanması durumunda kullanılması gereken IATA Sayı Kodu seçeneklerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?

21-29

31-39

41-49

51-59

91-99

Açıklama:

Verilen IATA Sayı Kodları 21-29 (Kargo ve Posta) , 31-39 (Hava aracı ve ramp hizmetleri), 41-49(Teknik ve hava aracı ekipmanları), 51-59(Havaaracı hasarı ve operasyon bilgisayar arızası) ve 91-96 (Reaksiyon gecikmeleri) şeklindedir. Dolayısıyla doğru yanıt A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 59

Yolcuların satın alma tercihleri
Seyahat türünün değişmesi
Refah düzeyinin düşmesi

Yukarıda numaralandırılmış olarak verilen durumlardan hangisi ya da hangileri operasyon düzensizliklerinin veya aksaklıklarının yarattığı ekonomik, çevresel ve sosyal etkilerinin tahmin edildiği ekonometrik yaklaşımların içinde yer alır?

Yalnız I

Yalnız II

Yalnız III

I, II ve III

I ve II

Açıklama:

Operasyon düzensizliklerinin ve aksaklıklarının ekonomik ve çevresel etkilerinin yanında sosyal etkileri de vardır. Fakat aksaklıkların sosyal etkilerinin tam olarak hesaplanması mümkün değildir. Bununla birlikte aksaklık sonucunda yaşanan gecikme ve iptallerin numaralandırılmış olarak verilen tüm durumlar için ekonometrik yöntemler ile tahmin edilmeye çalışılması mümkündür. Dolayısıyla doğru yanıt D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 60

Havaalanı kapı atama planlarında aksamaya
Park pozisyonu kullanım verimliliğinin düşmesine
Havaalanı yolcu kapasitesinin verimsiz kullanılmasına

Gecikme nedeniyle zamanında havalanamayan/kalkamayan uçaklar veya geç gelen uçaklar; yukarıda numaralandırılmış olarak verilen durumlardan hangisi ya da hangilerine neden olur?

Yalnız I

Yalnız II

I, II ve III

I ve II

II ve III

Açıklama:

Gecikme nedeniyle zamanında havalanamayan/kalkamayan uçaklar veya geç gelen uçaklar, numaralandırılmış olarak verilen tüm durumların yaşanmasına neden olur. Dolayısıyla doğru yanıt C’dir.

Doğru Cevap: C

Soru 61

Operasyon öncesi operasyon kontrol merkezi tarafından yapılan işlemlerden hangisi 4 saat - 1 saat arası işlemlerden birisidir?

Hava trafik planının doldurulması

Uçuş bilgilendirme toplantısının yapılması

Uçuş onayının verilmesi

Muhtemel gecikme durumunun kontrol edilmesi gerekir

Yol boyu hava durumu analizi

Açıklama:

Yol boyu hava durumu analizi 4 Saat - 1 Saat Arası yapılan işlemlerden biridir. Diğer şıklarda verilen ifadeler 60 Dakika-Uçuş Başlangıcı işlemlerindendir.

Doğru Cevap: E

Soru 62

Uçak ve Hava Trafik Kontrol arasındaki iletişim aşağıdakilerden hangisi ile sağlanmaktadır?

Telefon

Telsiz

İnternet

Uydu

Hat

Açıklama:

Telsiz: Yer ve hava operasyonlarında tercih edilen araçlardan biridir. Uçak ve Hava Trafik Kontrol arasındaki iletişim telsiz ile sağlanmaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 63

Uçak iletişim adresleme ve raporlama sistemi, radyo üzerinden uçak ve yer istasyonları arasında kısa mesajlar için kullanılan dijital veri bağlantısı sistemine ne ad verilir?

ACARS

ADS-B/C

ARINC

Eurocontrol Uygulamaları

Stockholmradio

Açıklama:

ACARS (Aircraft Communications Addressing and Reporting System): Uçak iletişim adresleme ve raporlama sistemi, radyo üzerinden uçak ve yer istasyonları arasında
kısa mesajlar için kullanılan dijital veri bağlantısı sistemidir

Doğru Cevap: A

Soru 64

Aşağıdakilerden hangisi aksaklıklar nedeniyle havayolu işletmesinde yaşanan olaylardan biri değildir?

Personel üzerinde stres, motivasyon düşüklüğü ve çatışmalar meydana gelebilir

Maliyet artar

Müşteri memnuniyeti görülür

Bağlantılı uçuşlar gecikir

Operasyon personeli üzerindeki iş yükü artar

Açıklama:

Aksaklıklar nedeniyle havayolu işletmesinde;
• Tarife aksaması meydana gelir ve tekrar
planlama gerektirir,
• Personel üzerinde stres, motivasyon düşüklüğü ve çatışmalar meydana gelebilir,
• Kokpit ve kabin başta olmak üzere personel
planlamalarında kayma meydana gelir,
• Müşteri memnuniyetsizliği ve prestij kaybı
meydana gelebilir,
• Operasyon personeli üzerindeki iş yükü artar,
• Bağlantılı uçuşlar gecikir,
• Maliyet artar

Doğru Cevap: C

Soru 65

Çevrim zamanı

Blok zaman

Yerde kalış zamanı

Hesaplanan kalkış zamanı

Teker kesme zamanı

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 66

Uluslararası Hava Taşımacılığı Birliği (IATA) tarafından geliştirilen kod sistemine göre 41-49 sayı kodu aşağıdakilerden hangisini kapsamaktadır?

Hava aracı ve ramp hizmetleri

Kargo ve posta

Teknik ve hava aracı ekipmanları

Uçuş operasyon ve mürettebat

Reaksiyon gecikmeleri

Açıklama:

IATA Gecikme Kodu ve Açıklamaları
00-09 Diğer ve havayolu iç kodları
11-19 Yolcu ve bagaj
21-29 Kargo ve posta
31-39 Hava aracı ve ramp hizmetleri
41-49 Teknik ve hava aracı ekipmanları
51-59 Havaaracı hasarı ve operasyon bilgisayar arızası
61-69 Uçuş operasyon ve mürettebat
71-77 Hava durumu
91-96 Reaksiyon gecikmeleri
97-99 Çeşitli

Doğru Cevap: C

Soru 67

Havayolu operasyon kontrol merkezlerince aksaklıkların önlenmesine yönelik uygulanan yöntemlerden hangisi 'Topla dağıt ağ yapısını kullanan işletmelerin tercih ettiği bir yöntemdir'?

Yedekte mürettebat ve hava aracı bulundurma yöntemi

Gevşek planlarla çalışma yöntemi

Mürettebatın, havaaracının ve diğer kaynakların izlenmesi yöntemi

Dışarı çıkarma ve geri alma yöntemi

Hava hızının arttırılması yöntemi

Açıklama:

Dışarı çıkarma ve geri alma yöntemi: Topla dağıt ağ yapısını kullanan işletmelerin tercih ettiği bir yöntemdir

Doğru Cevap: D

Soru 68

1929 yılından beri havacılık alanında telsiz hizmeti veren ve havaaracı üreticileri tarafından kurulan kuruluş aşağıdakilerden hangisidir?

Flight Aware

ACARS

SITA Aircom Flight Tracker

Satcom Direct SD Flight Tracker

ARINC

Açıklama:

ARINC (Aeronautical Radio, Incorporated): ARINC 1929 yılından beri havacılık alanında telsiz hizmeti veren bir kuruluştur. Havaaracı üreticileri tarafından kurulmuştur. Uçaklar için donanım, altyapı ve kullanım standartları geliştirmektedir.

Doğru Cevap: E

Soru 69

Havaaracı operasyonuyla ilişkili olarak emniyeti olumsuz etkileyen veya etkileyebilecek olan, kazadan farklı olarak ortaya çıkan duruma ne ad verilir?

Gecikme

Hadise

Triyaj

Domino etkisi

İptal

Açıklama:

Hadise, havaaracı operasyonuyla ilişkili olarak emniyeti olumsuz etkileyen veya etkileyebilecek olan, kazadan farklı olarak ortaya çıkan durumdur.

Doğru Cevap: B

Soru 70

Aşağıdaki alarm hâlinden sonraki durumlardan hangisi 'tehlike hâli' olarak kabul edilmez?

Alarm hali safhasının ardından uçak ile iletişim kurmak için yapılan müteakip girişimlerin ve daha geniş araştırmaların başarısız kalıp, uçağın tehlike içinde olması olasılığı hâlinde

Uçak yakıtının bitmiş olduğunun veya emniyetli bir şekilde herhangi bir havaalanına ulaşmama olasılığının kabul edilmesi durumunda

Uçağın arızalandığı ve bu arızanın zorunlu iniş gerektirdiğini gösteren bilgilerin alınmasıyla

Uçağın zorunlu iniş yapmak üzere olduğu veya iniş yaptığına dair bir bilginin alınması

Uçağın son bildirimine veya hava trafik hizmet ünitelerince hesaplanan muhtemel varış zamanına göre 30 dakika geçmiş olmasına rağmen iniş yapmaması halinde

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 71

Aşağıdakilerden hangisi operasyon kontrol merkezinin gerçekleştirdiği süreçler arasında yer almaz?

Havayolu ağ yapısı içerisinde hareket eden mürettebat bilgilerini takip eder.

Önceden planlanmış tarifeyi uygular.

Küçük operasyonel sapmalar ile karşılaşılması durumunda tarifeyi günceller.

Operasyon aksaklıkları nedeniyle tarifede oluşan kaymaları belirler.

Uçuşların tekrar planlanması ve uçuş programının düzeltilmesi ile ilgilenir.

Açıklama:

Operasyon kontrol merkezleri uçuş ve yer operasyonlarını gerçek zamanlı takip ederek aşağıdaki süreçleri gerçekleştirir (Clarke, Lettovsk ve Smith, 2000:133):
• Önceden planlanmış tarifeyi uygular.
• Küçük operasyonel sapmalar ile karşılaşılması durumunda tarifeyi günceller.
• Operasyon aksaklıkları nedeniyle tarifede oluşan kaymaları belirler.
• Uçuşların tekrar planlanması ve uçuş programının düzeltilmesi ile ilgilenir.

Doğru Cevap: A

Soru 72

Havayolu işletmesinin yakıt alımı, merdiven yanaştırma, uçuşa kabul (check-in), uçağa kabul (boarding) gibi havaalanı yer hizmetleri süreçlerini yöneten birim aşağıdakilerden hangisidir?

Uçuş harekât birimi

İstasyon operasyon kontrol birimi

Ekip planlama birimi

Bakım operasyon kontrol birimi

Güvenlik amirliği

Açıklama:

Operasyon kontrol merkezinde aşağıdaki fonksiyonların olması beklenir:
• Uçuş harekât birimi: Uçuşun planlanması ve izlenmesinden sorumludur.
• Ekip planlama birimi: Havayolu ağ yapısı içerisinde hareket eden mürettebat bilgilerini takip eder. Gerektiğinde yedek mürettebata ulaşarak ekipleri çağırmaktan sorumludur.
• İstasyon operasyon kontrol birimi: Havayolu işletmesinin yakıt alımı, merdiven yanaştırma, uçuşa kabul (check-in), uçağa kabul (boarding) gibi havaalanı yer hizmetleri süreçlerini yönetir.
• Bakım operasyon kontrol birimi: Uçakların günlük rutin bakımlarının takip edilmesi ve planlı bakım dışında operasyon sürecinde meydana gelen arızaların onarım süreçlerinden sorumludur.

Doğru Cevap: B

Soru 73

Aşağıdakilerden hangisi uçuştan önceki 60 dakika ve uçuş başlangıcı arasında uçuş harekât uzmanı tarafından gerçekleştirilen işlemler arasındadır?

Havaaraçları bakım aralığı göz önüne alınarak filo atama işlemleri yapılması

Uçuş harekât analizi ile en uygun rota ve seyrüsefer imkânları seçilmesi

Uçuş bilgilendirme toplantısının yapılması

Rota ve seyrüsefer planı yapılması

Yakıt planlaması

Açıklama:

60 Dakika ila Uçuş Başlangıcı arası uçuş harekât analizi sonuçlarının uygulandığı aşamadır. Bu aşamada:
• Hava trafik planının doldurulması
• Uçuş bilgilendirme toplantısının yapılması
• Uçuş onayının verilmesi
• Muhtemel gecikme durumunun kontrol edilmesi gerekir.
Örneğin operasyon kontrol merkezi bu aşamada ekip üyelerinin tamamlanıp tamamlanmadığını kontrol eder. Bakım operasyon kontrol
birimi uçağın son kontrollerini yaparak uçuş için onaylar. İstasyon operasyon kontrol birimi uçağa kabul aşamalarını tamamlar ve uçuş başlar.

Doğru Cevap: C

Soru 74

Aşağıdakilerden hangisi operasyon kontrol merkezlerini uçuş izleme ile ilgili karşılaştığı durumlar arasında yer almaz?

Zamanında operasyon

Aksaklık yaşanan operasyon

Olay/kaza yaşanan operasyon

Önemli tehditler

Uçakların günlük rutin bakımlarının takibi

Açıklama:

Operasyon kontrol merkezleri uçuş izleme ile ilgili Şekil 8.2’de görüldüğü gibi dört farklı durumla karşılaşabilirler (Ploog, 2005):
• Zamanında operasyon,
• Aksaklık yaşanan operasyon,
• Olay/kaza yaşanan operasyon
• Önemli tehditler.

Doğru Cevap: E

Soru 75

Uçuş programına ve planlamasına uygun şekilde uçuşların devam ettiği operasyonlara ne ad verilir?

Zamanında operasyon

Uçak konumu takibi

ARINC

Uçak konumu takibi

Eurocontrol uygulamaları

Açıklama:

Zamanında operasyon Uçuş programına ve planlamasına uygun şekilde uçuşların devam ettiği operasyonlardır. Uçuşun planlanmasından sonra operasyon kontrol birimi tarafından uçağın durumu takip edilir. Ekip planlama birimi uçuş ekibinin havalimanına gelişini ve uçağa geçmesini organize eder. Kokpit (pilot) ve kabin ekibinin (hostes) görev süreleri ekip planlama birimi tarafından kontrol edilir. İstasyon operasyon kontrol birimi tarafından yolcu alımı, iniş, kalkış gibi bilgiler takip edilir. Uçuş operasyon kontrol birimi uçakların iniş ve kalkış planlamalarını yaptıktan sonra uçağın konum takibini yapar.

Doğru Cevap: A

Soru 76

Bir uçağın uydu ile konumunun belirlendiği sistem aşağıdakilerden hangisidir?

IFR

Stockholmradio

ACARS

ADS-B/C

ARINC

Açıklama:

ADS-B/C (Automatic dependent surveillance-broadcast/contract): Bir uçağın uydu ile konumunun belirlendiği sistemdir. ADS-B uçaktan periyodik olarak yayın yapan ve uçağın konumunun belirlenmesini sağlayan bir izleme teknolojisidir. ADS-B bilgisi hava trafik kontrol kulesi tarafından alınabilir. Uçuş izlemede ve acil durumlarda kullanılan temel araçlardan biridir.

Doğru Cevap: D

Soru 77

Aşağıdakilerden hangisi bir uçak ve içindekilerin emniyetinden şüphe edilmesini gerektirecek belirsizliğin var olması durumunu ifade eder?

ALERFA

DETRESFA

STM OpsEye

ACARS

INCERFA

Açıklama:

Şüphe hâli (INCERFA): Bir uçak ve içindekilerin emniyetinden şüphe edilmesini gerektirecek belirsizliğin var olması durumunu ifade eder.

Doğru Cevap: E

Soru 78

Uçağın inişinden kalkışına kadar geçen süre dilimi içerisinde uçak, yolcu, yük ve mürettebatın operasyonel ihtiyaçlarının emniyetli şekilde
karşılanması için tasarlanan zaman dilimi aşağıdakilerden hangisidir?

Çevrim zamanı

Yerde kalış zamanı

Taksi çıkış zamanı

Blok zaman

Hesaplanan Kalkış Zamanı

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 79

Uçağın kalkış yapmak amacıyla ilk hareketine başladığı andan, varış meydanında uçuşun sonlanıp park yerinde tam olarak durduğu ana kadar geçen toplam süre aşağıdakilerden hangisidir?

Çevrim zamanı

Taksi çıkış zamanı

Teker kesme zamanı

Blok zaman

Yerde kalış zamanı

Açıklama:

Blok zaman (block time): Uçağın kalkış yapmak amacıyla ilk hareketine başladığı andan, varış meydanında uçuşun sonlanıp park yerinde tam olarak durduğu ana kadar geçen toplam süredir.

Doğru Cevap: D

Soru 80

Planlama aşamasında sıklıkla geç kalan uçuşların durumu göz önüne alınarak bu uçuşların sonrasına tampon zaman konulması ve gecikme durumunda tampon zaman gecikmelerin tarife içerisinde yayılmasının önüne geçmesi aşağıdakilerden hangisiyle ilgilidir?

Yedekte mürettebat ve hava aracı bulundurmak

Dışarı çıkarma ve geri alma yöntemi

Yerde kalış sürelerine yedek zamanlar eklemek

Mürettebatın, havaaracının ve diğer kaynakların izlenmesi

Gevşek planlarla çalışmak

Açıklama:

Yerde kalış sürelerine yedek zamanlar eklemek: Planlama aşamasında sıklıkla geç kalan uçuşların durumu göz önüne alınarak bu uçuşların sonrasına ek (tampon) zaman konulur. Gecikme durumunda tampon zaman gecikmelerin tarife içerisinde yayılmasının önüne geçer. Fakat gecikme yaşanmadığı durumda bu boşluklar uçak ve mürettebat kullanım verimliliğinin düşmesine sebep olur

Doğru Cevap: C

Havayolu İşletmelerinde Operasyonel Planlama - Tüm Sorular

Ünite 1

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Ünite 2

Seçenekler

Seçenekler