İş Hayatında Standartlar - Büro Yönetimi ve Yönetici Asistanlığı

Ünite 1

Soru 1

Kaliteyi en ekonomik ve en kullanışlı ürünün tasarımı, üretilmesi ve servisi olarak tanımlayan kişi kimdir?

Deming

Juran

Ishikawa

Feigenbaum

Gyrna

Açıklama:

Kaliteyi en ekonomik ve en kullanışlı ürünün tasarımı, üretilmesi ve servisi olarak tanımlayan kişi Ishikawa'dır.

Doğru Cevap: C

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi kalitenin hedeflerinden biri değildir?

Kalite ve maliyet birbirinden bağımsızdır.

Kalite bir yönetim şeklidir.

Kalite, bireysel çalışma gerektirir.

Kalite ve yenilik birbirinden bağımsızdır.

Kalite sürekli gelişmeyi gerektirir.

Açıklama:

Kalite ve maliyet birlikte düşünülmelidir. Farklı şeyler değildir.

Doğru Cevap: A

Soru 3

Kaliteyi bugünkü anlamda ilk uygulayan ülke aşağıdakilerden hangisidir?

Japonya

ABD

İngiltere

İsviçre

İrlanda

Açıklama:

Kaliteyi bugünkü anlamda ilk uygulayan ülke Japonya'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 4

Ürünün kullanım ömrü içerisinde kendisinden beklenen tüm fonksiyonları tam olarak yerine getirip getirmediği ölçüt aşağıdaki kalite boyutlarından hangisini kapsamaktadır?

Uygunluk

Güvenirlik

Dayanıklılık

Estetik

Düzenlilik

Açıklama:

Ürünün kullanım ömrü içerisinde kendisinden beklenen tüm fonksiyonları tam olarak yerine getirip getirmediği ölçüt aşağıdaki kalite boyutlarından güvenilirliği kapsamaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 5

Aşağıdakilerden hangisi Toplam Kalite Yönetiminin en önemli ilkesidir?

Rekabet üstünlüğü için sürekli gelişme

Müşteri odaklılık ve müşteri memnuniyeti

Çalışan tüm personelin eğitilmesi

İstatistiksel analizlere önem verme ve onlardan yararlanma

Üst yönetimin liderliği

Açıklama:

Rekabet üstünlüğü için sürekli gelişme, Toplam Kalite Yönetiminin en önemli ilkesidir.

Doğru Cevap: A

Soru 6

COPOLCO’nun görevi nedir?

Uygunluk değerlendirmesine dair rehberlik sağlamak.

Finansal ve stratejik konularda tavsiyeler vermek.

Gelişmekte olan ülkelerle ilintili meselelere dair rehberlik sağlamak.

Tüketici sorunları hakkında rehberlik sağlamak.

Konseye tavsiyelerde bulunmak.

Açıklama:

COPOLCO’nun görevi, tüketici sorunları hakkında rehberlik sağlamaktır.

Doğru Cevap: D

Soru 7

ISO 9000 serisi standartları ülkemizde TSE tarafından TS 6000 serisi standartları olarak ilk defa kaç yılında yayınlanmıştır?

1986

1988

1990

1992

1994

Açıklama:

ISO 9000 serisi standartları ülkemizde TSE tarafından TS 6000 serisi standartları olarak ilk defa 1988 yılında yayınlanmıştır.

Doğru Cevap: B

Soru 8

Aşağıdakilerden hangisi ISO 9000 kalite standartlarının işletmelere sağladığı içsel yararlardan biri değildir?

Maliyetlerde düşüş

Fire oranlarında azalış

Daha iyi personel motivasyonu

Kalite bilincinin oluşması

Müşteri şikayetlerinde azalış

Açıklama:

Müşteri şikayetlerinde azalış dışsal yararlardandır.

Doğru Cevap: E

Soru 9

Aşağıdakilerden hangisi kalite yönetimi ve kalite sistemi elemanları kılavuzu olarak adlandırılmaktadır?

ISO 9000

ISO 9001

ISO 9002

ISO 9003

ISO 9004

Açıklama:

ISO 9004, kalite yönetimi ve kalite sistemi elemanları kılavuzu olarak adlandırılmaktadır.

Doğru Cevap: E

Soru 10

Aşağıdakilerden hangisinde Türkiye Kalite Derneği’nin şubesi bulunmamaktadır?

Ankara

Antalya

İzmir

Eskişehir

Bursa

Açıklama:

Türkiye Kalite Derneği’nin şubesi Antalya'da bulunmamaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 11

Kalite kavramı ile ilgili görüşleri kaç grupta toplayabiliriz?

Bir

İki

Üç

Dört

Beş

Açıklama:

Kalite kavramı ile ilgili görüşlerin, psikolojik algılama ile ilgili görüşler, süreç odaklı görüşler ve ürün ve hizmet odaklı görüşler biçiminde üç grupta toplandığı görülmektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 12

Aşağıdaki şıklarda kalite ile ilgili olarak yapılan tanımlamalardan hangisi yanlıştır?

Kalite, bir mal ya da hizmetin belirli bir gerekliliği karşılayabilme yeteneklerini ortaya koyan özelliklerin tümüdür.

Kalite, kullanıma uygunluk derecesidir.

Kalite, bir ürünün müşterinin isteklerine uygunluk derecesidir.

Kalite sorunlar ortaya çıktıktan sonra hemen çözümlemelerini oluşturmaktır.

Kalite, bir mamul veya hizmetin önceden belirlenen standartlara uygunluk göstermesidir.

Açıklama:

Kalite ile ilgili olarak yapılan tanımlamalardan bazıları aşağıda sıralanmıştır (Bakan ve Penbece, 2011, 320):

Kalite, bir mal ya da hizmetin belirli bir gerekliliği karşılayabilme yetenekleriniortaya koyan özelliklerin tümüdür.
Kalite, kullanıma uygunluk derecesidir.
Kalite, bir ürünün müşterinin isteklerine uygunluk derecesidir.
Kalite, bir kuruluşun ürettiği mal ve/veya hizmetten bu mal veya hizmete gereksinim duyan insanın tatmini ve memnuniyetidir.
Kalite, bir mamul veya hizmetin önceden belirlenen standartlara uygunluk göstermesidir.
Kalite, ürün ya da servisin özellik ve karakteristiklerinin bütünüdür ve ihtiyaçları tatmin etme yeteneğini ifade etmektedir.
Kalite önlemedir, yani sorunlar ortaya çıkmadan önce çözümlemelerini oluşturur, ürün ve hizmetlerin yapısına tasarım yoluyla üstünlük ve kusursuzluk katar.

Doğru Cevap: D

Soru 13

Kalite kavramının doğuş yeri neresidir?

Japonya

Almanya

Fransa

İngiltere

ABD

Açıklama:

Kalite kavramının doğuş yeri ABD olmasına rağmen kaliteyi bugünkü anlamda ilk uygulayan ülke Japonya olmuştur.

Doğru Cevap: E

Soru 14

Kalite kavramını ilk uygulayan ülke hangisidir?

ABD

Japonya

İngiltere

Almanya

Fransa

Açıklama:

Kalite kavramının doğuş yeri ABD olmasına rağmen kaliteyi bugünkü anlamda ilk uygulayan ülke Japonya olmuştur.

Doğru Cevap: B

Soru 15

Bir ürünün temel işlevsel özellikleri anlamına gelir. Örneğin bir otomobil için hız ve konfor, bir televizyon için renk ve görüntü, hizmet işletmelerinde ise servis hızı ve bekleme süresi gibi ifade edilebilir.
Yukarıdaki anlatımda kalitenin hangi boyutu anlatılmaktadır?

Performans

Özellikler

Güvenirlik

Uygunluk

Dayanıklılık

Açıklama:

Müşterinin algıladığı kaliteyi aşağıda özetlenen sekiz boyutta incelemek mümkündür (Ertuğrul, 2006, 7-8):

Performans: Bir ürünün temel işlevsel özellikleri anlamına gelir. Örneğin bir oto- mobil için hız ve konfor, bir televizyon için renk ve görüntü, hizmet işletmelerinde ise servis hızı ve bekleme süresi performans olarak ifade edilmektedir.
Özellikler: Özellik kelimesi bir ürünün temel fonksiyonunu tanımlayan kavram olarak ifade edilmektedir. Kalitenin bu boyutu için havayolu şirketinin uçuşlarda verdiği ücretsiz ikramlar, çamaşır makinesinin pamuklu ya da yünlü programı örnek olarak sayılabilir.
Güvenirlik: Ürünün kullanım ömrü içerisinde kendisinden beklenen tüm fonksi- yonları tam olarak yerine getirip getirmediğinin ölçütüdür. Ölçülebilen bir özellik olan güvenirlik, ortalama ilk bozulma zamanı, bozulma süreleri arasındaki dönem vb. olabilir.
Uygunluk: Ürünün tasarımının ve işleyiş özelliklerinin önceden belirlenmiş stan- dartlara uyup uymama derecesidir. Uygunluk, kalitenin teknik boyutu hakkında müşteri veya kullanıcıya fikir vermektedir.
Dayanıklılık: Bir ürün veya hizmetin kullanım ömrünün uzunluğudur. Teknolojik açıdan dayanıklılık, bir ürünün deformasyona uğrayıncaya kadar olan kullanım süresini ifade etmektedir.
Hizmet Görme Yeteneği: Bu boyut; hız, çabukluk, nezaket, yeterlilik ve tamir ede- bilme kolaylığı olarak ifade edilmektedir. Ürünle ilgili sorunlara doğru cevaplar ve çözümler bulunamaması, işletmelerin şikayetleri ele alma süreci, müşterilerin ürün ve hizmet kalitesini değerlendirmelerini etkilemektedir.
Estetik: Ürünün kullanıcının beklentilerine uygun bir estetik yapıyı sağlayabilmesidir. Renk, ambalaj, biçim gibi özellikler ürünün performansını doğrudan etkilememekle birlikte müşteri beğenilerine yönelik estetik özellikler olarak nitelendirilebilir.
Algılanan Kalite: Müşteriler her zaman ürünün tüm özellikleri ile ilgili ayrıntılı bilgi sahibi değildir ve böyle durumlarda dolaylı birtakım ölçütler karar vermelerinde önemli rol oynamaktadır. Reklam faaliyetlerinde yaratılan ürün imajı, marka imajı gibi faktörler ürün kalitesinin müşteri tarafından olumlu veya olumsuz algılanmasında oldukça önemlidir.

Müşterinin algıladığı kaliteyi aşağıda özetlenen sekiz boyutta incelemek mümkündür (Ertuğrul, 2006, 7-8):

Performans: Bir ürünün temel işlevsel özellikleri anlamına gelir. Örneğin bir oto- mobil için hız ve konfor, bir televizyon için renk ve görüntü, hizmet işletmelerinde ise servis hızı ve bekleme süresi performans olarak ifade edilmektedir.
Özellikler: Özellik kelimesi bir ürünün temel fonksiyonunu tanımlayan kavram olarak ifade edilmektedir. Kalitenin bu boyutu için havayolu şirketinin uçuşlarda verdiği ücretsiz ikramlar, çamaşır makinesinin pamuklu ya da yünlü programı örnek olarak sayılabilir.
Güvenirlik: Ürünün kullanım ömrü içerisinde kendisinden beklenen tüm fonksi- yonları tam olarak yerine getirip getirmediğinin ölçütüdür. Ölçülebilen bir özellik olan güvenirlik, ortalama ilk bozulma zamanı, bozulma süreleri arasındaki dönem vb. olabilir.
Uygunluk: Ürünün tasarımının ve işleyiş özelliklerinin önceden belirlenmiş stan- dartlara uyup uymama derecesidir. Uygunluk, kalitenin teknik boyutu hakkında müşteri veya kullanıcıya fikir vermektedir.
Dayanıklılık: Bir ürün veya hizmetin kullanım ömrünün uzunluğudur. Teknolojik açıdan dayanıklılık, bir ürünün deformasyona uğrayıncaya kadar olan kullanım süresini ifade etmektedir.
Hizmet Görme Yeteneği: Bu boyut; hız, çabukluk, nezaket, yeterlilik ve tamir ede- bilme kolaylığı olarak ifade edilmektedir. Ürünle ilgili sorunlara doğru cevaplar ve çözümler bulunamaması, işletmelerin şikayetleri ele alma süreci, müşterilerin ürün ve hizmet kalitesini değerlendirmelerini etkilemektedir.
Estetik: Ürünün kullanıcının beklentilerine uygun bir estetik yapıyı sağlayabilmesidir. Renk, ambalaj, biçim gibi özellikler ürünün performansını doğrudan etkilememekle birlikte müşteri beğenilerine yönelik estetik özellikler olarak nitelendirilebilir.
Algılanan Kalite: Müşteriler her zaman ürünün tüm özellikleri ile ilgili ayrıntılı bilgi sahibi değildir ve böyle durumlarda dolaylı birtakım ölçütler karar vermelerinde önemli rol oynamaktadır. Reklam faaliyetlerinde yaratılan ürün imajı, marka imajı gibi faktörler ürün kalitesinin müşteri tarafından olumlu veya olumsuz algılanmasında oldukça önemlidir.

Doğru Cevap: A

Soru 16

ISO, ..... ulusal üyesi ile birlikte bağımsız uluslararası bir sivil toplum kuruluşudur.

142

152

162

172

182

Açıklama:

ISO, 162 ulusal üyesi ile birlikte bağımsız uluslararası bir sivil toplum kuruluşudur.

Doğru Cevap: C

Soru 17

ISO konseyinde bulunan Politika Geliştirme Komitesinden olan CASCO başkanlarının görevi nedir?

Konseye tavsiyelerde bulunur ve Konsey ile Genel Kurul tarafından alınan kararların uygulanmasına nezaret eder.

Uygunluk değerlendirmesine dair rehberlik sağlar.

Tüketici sorunları hakkında rehberlik sağlar.

Gelişmekte olan ülkelerle ilintili meselelere dair rehberlik sağlar.

Finansal ve stratejik konularda tavsiyeler verir.

Açıklama:

Yönetsel meselelerin çoğu ISO Konseyi tarafından ele alınır. Yılda iki kez toplanan Konsey; 20 üye kurum, ISO memurları, Politika Geliştirme Komiteleri olan CASCO, COPOLCO ve DEVCO’nun başkanlarından müteşekkildir. Konseyin altında belirli konularda rehberlik ve idari hizmetler sunan bir dizi kurum yer almaktadır

Başkanlık Kurulu: Konseye tavsiyelerde bulunur ve Konsey ile Genel Kurul tarafın- dan alınan kararların uygulanmasına nezaret eder.
CASCO: Uygunluk değerlendirmesine dair rehberlik sağlar.
COPOLCO: Tüketici sorunları hakkında rehberlik sağlar.
DEVCO: Gelişmekte olan ülkelerle ilintili meselelere dair rehberlik sağlar.
Konsey Daimi Kurulu: Finansal ve stratejik konularda tavsiyeler verir.
Geçici İstişare Kurulu: Örgütün amaçları ve stratejik hede erini ortaya koymak için kurulabilmektedir.

Doğru Cevap: B

Soru 18

Tasarım/geliştirme, imalat ve/veya montaj yapan ve servis hizmeti veren kuruluşların yerine getirmesi gereken şartları ifade etmektedir. Bu şartlardan bir ya da birkaçı kuruluşun faaliyet alanları içerisinde yer almıyorsa bu durum dokümanlarda belirtilmelidir.
Yukarıdaki tanım ISO 9000 serisi standartlarından hangisine uymaktadır?

ISO 9000

ISO 9001

ISO 9002

ISO 9003

ISO 9004

Açıklama:

ISO’nun (Uluslararası Standartlar Örgütü) tanımına göre ISO 9000 serisi aşağıdaki standartlardan oluşmaktadır (Efil, 2010, 244):

ISO 9001: Tasarım/geliştirme, imalat ve/veya montaj yapan ve servis hizmeti veren kuruluşların yerine getirmesi gereken şartları ifade etmektedir. Bu şartlardan bir ya da birkaçı kuruluşun faaliyet alanları içerisinde yer almıyorsa bu durum dokümanlarda belirtilmelidir.
ISO 9002: Bu standart, özellikle tasarlanmış ve onaylanmış tasarımların imalatını yapan kuruluşlar için uygundur. ISO 9001’in şartları ISO 9002’den daha sıkı değildir. Gerçekte standarda verilen hususların tamamına yakını birbirinin aynısıdır. Yalnızca ISO 9002 tasarım/geliştirme modülünü kapsamamaktadır.
ISO 9003: Bu standart, basit imalat adımlarına sahip ve mamul özelliklerinin sağlandığının son kontrolde onaylanabileceği mamulleri üreten kuruluşlar tarafından uygulanır. Örneğin firma bitmiş yarı mamulleri alarak bunları monte etmek durumundaysa ve bu iş için müşterinin tasarımını kullanıyorsa bu durumda ISO 9003 uygulanabilecek en uygun kalite sistem standardıdır.

Doğru Cevap: B

Soru 19

Türk Standartları Enstitüsü; her türlü madde ve mamuller ile usul ve hizmet standartlarını yapmak amacıyla ................ tarih ve 132 sayılı kanunla kurulmuştur.
Yukarıdaki boşluğa hangisi gelmelidir?

18.11.1960

18.11.1961

18.11.1962

18.11.1963

18.11.1964

Açıklama:

Türk Standartları Enstitüsü; her türlü madde ve mamuller ile usul ve hizmet stan- dartlarını yapmak amacıyla 18.11.1960 tarih ve 132 sayılı kanunla kurulmuştur.

Doğru Cevap: A

Soru 20

Kalite ile ilgili ödüller arasında en eski ve ilk olan ödül hangisidir?

ISO 9000

Deming Ödülü

Malcolm Baldrige Ödülü (MBNQA)

EFQM Mükemmellik Modeli

Tüsiad-KalDer Ödülü

Açıklama:

Deming Ödülü
Kalite ile ilgili ödüller arasında dikkat çeken bir diğer ödül Deming ödülüdür. Kalite ile ilgili ödüller arasında en eski ve ilk ödül olduğu için bu ödülün, diğer ödüller arasında ayrı bir yeri ve önemi bulunmaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 21

Kalite kavramı ile ilgili üç çeşit görüş vardır. Hangisi bunlardan biridir?

Ürün ve hizmet odaklı görüşler

Toplumsal odaklı görüşler

Reklam odaklı görüşler

Sosyal çevre görüşleri

Kazanç merkezli görüşler

Açıklama:

Kalite kavramına farklı işlevler yüklemek olanaklıdır. Kalite kavramı ile ilgili görüşlerin, psikolojik algılama ile ilgili görüşler, süreç odaklı görüşler ve ürün ve hizmet odaklı görüşler biçiminde üç grupta toplandığı görülmektedir.
Doğru cevap A' dır.

Doğru Cevap: A

Soru 22

Kalitenin bir “üstünlük” olduğunu ve kullanıcının değer ve algılarına göre de- ğişebileceğini öne süren görüş hangisidir?

Süreç odaklı görüşler

Psikolojik algılama ile ilgili görüşler

Ürün ve hizmet odaklı görüşler

Kazanç odaklı görüşler

Biyomekanik görüşler

Açıklama:

Psikolojik algılama ile ilgili kalite görüşleri, kalitenin bir “üstünlük” olduğunu ve kullanıcının değer ve algılarına göre değişebileceğini öne sürmektedir.
Doğru cevap B' dir.

Doğru Cevap: B

Soru 23

Kaliteyi, sadece müşterinin beklentilerini karşılamak değil, beklentilerinin ötesine geçerek onu tatmin etmek olarak tanımlayan kimdir?

Erkılıç, (2007)

Bakan ve Penbece, (2011)

Deming (1994)

Mirze, (2010)

Juran ve Gyrna (1993)

Açıklama:

Deming (1994) kaliteyi, sadece müşterinin beklentilerini karşılamak değil, beklentilerinin ötesine geçerek onu tatmin etmek olarak tanımlamaktadır. Ürün kalitesini geliştirmenin tekrarları ve yanlışlıkları azaltacağından maliyeti de düşüreceğini öne sürmektedir.
Doğru cevap C' dir.

Doğru Cevap: C

Soru 24

Hangisi kalite ile ilgili olarak belirlenen hedeflerden değildir?

Kalite işletme çapında bir süreçtir.

Kalite, bireysel çalışma ve ekip çalışması gerektirir.

Kalite bir yönetim şeklidir.

Kalite ve yenilik aynı şeydir.

Kalite bir ahlak işidir.

Açıklama:

Kalite ile ilgili olarak aşağıda sıralanan 10 temel hedef belirlenmiştir (Paksoy, 2007, 569):
• Kalite işletme çapında bir süreçtir.
• Kalite müşterinin söylediğidir.
• Kalite ve maliyet birlikte düşünülmelidir. Bunlar farklı şeyler değildir.
• Kalite, bireysel çalışma ve ekip çalışması gerektirir.
• Kalite bir yönetim şeklidir.
• Kalite ve yenilik birbirinden bağımsızdır.
• Kalite bir ahlak işidir.
•Kalite sürekli gelişmeyi ve iyileştirmeyi gerektirir.
• Kalite prodüktiviteye giden, en fazla maliyeti etkileyen fakat en az yatırım gerektiren bir yoldur.
• Kalite, müşteri ve satıcılarla irtibatlı toplam bir sistem olarak uygulanır.
Doğru cevap D' dir.

Doğru Cevap: D

Soru 25

"İşletmelerde sürekli gelişimi ve müşteri tatminini sağlamaya odaklanan, örgütte çalışan tüm personelin sürece katılımını öngören, performansı artırmaya yönelen insanı temel alan bir yönetim modeli/yönetim sistemi/ yönetim yaklaşımıdır." Bu tanım hangisine aittir?

Kalite

Gelişmiş Kalite

Toplumsal İhtiyaçlar

Algılanan Kalite

Toplam Kalite Yönetimi

Açıklama:

Toplam Kalite Yönetimi; İşletmelerde sürekli gelişimi ve müşteri tatminini sağlamaya odaklanan, örgütte çalışan tüm personelin sürece katılımını öngören, performansı artırmaya yönelen insanı temel alan bir yönetim modeli/yönetim sistemi/ yönetim yaklaşımıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 26

Hangisi "Toplam Kalite Yönetiminin" temel amaçlarından biridir?

İşletmenin pazar payını, verimlilik, rekabet ve kârlılık düzeyini arttırmak

Alıcılar ve yan sanayi ile ilişkileri zedelemek

Çalışanların arasında huzursuzluk çıkararak üretimi arttırmak

Satıcıları güven ortamından uzaklaştırmak

Güçlü ekonomik çevre edinmek

Açıklama:

Toplam Kalite Yönetiminin temel amaçlarını aşağıdaki şekilde sıralamak mümkündür (Ertuğrul, 2006, 92):
• İşletmenin pazar payını, verimlilik, rekabet ve kârlılık düzeyini arttırmak,
• Çalışanların moral düzeyini arttırarak ve iş barışı sağlayarak motivasyonu arttırmak,
• Malzemeyi, zaman kaybını, yeniden işlemeyi, stokları, müşteri şikayetlerini ve maliyetleri azaltmak,
• İşletmenin her kademesinde, çalışanlar arasında dikey ve yatay iletişimi sağlamak,
• Satıcılar ve yan sanayi ile ilişkileri kuvvetlendirmek,
• Alıcıların güvenini kazanmak ya da var olan güveni sürdürmek.
Doğru cevap A' dır.

Doğru Cevap: A

Soru 27

Hangisi toplam kalite yönetiminin ilkelerinden olan "İstatistiksel Analizlere Önem Verme ve Onlardan Yararlanma" ilkesinin özellikleridir?

Toplam Kalite Yönetim Sistemi kuruluş içinde tüm çalışanların bilgilendirilmesini ve buna ilişkin eğitim programları tasarlanmasını ve uygulamasını gerektirir.

Toplam Kalite Yönetimi uygulamalarında önleyici çalışmaların ve sorun çözmede elde edilen verilerin bilimsel ve nesnel olarak analiz edilmesi ve değerlendirilmesi gerekmektedir.

Burada müşterilerin talep ve beklentilerinin belirlenmesi esastır. Müşterilerle diyalog kurmak hatta dağıtım zincirini oluşturan aracıların talep ve beklentileri ile sorunlarını belirlemek Toplam Kalite Yönetiminde en önemli işlevdir.

İç müşteriler kuruluş veya işletme içinde çalışan ve müşterilerin talep ettikleri mal ve hizmetlerin üretilmesinde doğrudan veya dolaylı biçimde katkısı olan tüm çalışanlardır.

İşletme öncelikle kaynak girdilerinin kalitesinin iyileştirilmesi için gerekli çabaları göstermeli ve kendisine mal ve hizmet satan kuruluşların kaliteyi etkileyen üretim süreçlerini denetleyebilmek için tedarikçilerle işbirliği yapmalıdır.

Açıklama:

İstatistiksel Analizlere Önem Verme ve Onlardan Yararlanma: Toplam Kalite Yönetimi uygulamalarında önleyici çalışmaların ve sorun çözmede elde edilen verilerin bilimsel ve nesnel olarak analiz edilmesi ve değerlendirilmesi gerekmektedir. Bu bilimsel analizci yaklaşım, verilerin istatistiksel teknikler ve değerlendirmeler yardımı ile yapılmasını gerektirir.
Doğru cevap B' dir.

Doğru Cevap: B

Soru 28

Cenevre’deki Uluslararası Standartlar Örgütünün (ISO) ülkemizde “ISO Standartları” olarak bilinen birtakım standartları yayınlaması kaç yılında başlamıştır?

1988

1990

1992

1994

1996

Açıklama:

Kalite olayının bir istatistik uygulaması olmaktan çıkıp bir yönetim felsefe ve yaklaşımı haline gelmesi ile birlikte, uygulamada işletmelere bu konuda rehberlik yapmak üzere bir takım standart ve kılavuzlar geliştirilmiştir. İşletmelerin bu standartlara ulaşıp ulaşma- dıkları birtakım kuruluşlar tarafından verilen sertifikalarla belgelenmeye başlanmıştır. Bu yöndeki gelişme Cenevre’deki Uluslararası Standartlar Örgütünün (ISO), 1992’de, ülkemizde “ISO Standartları” olarak bilinen birtakım standartları yayınlaması ile başlamıştır.
Doğru cevap C' dir.

Doğru Cevap: C

Soru 29

Türk Standartları Enstitüsü (TSE) kaç yılında kurulmuştur?

1945

1950

1955

1960

1965

Açıklama:

Türk Standartları Enstitüsü; her türlü madde ve mamuller ile usul ve hizmet standartlarını yapmak amacıyla 18.11.1960 tarih ve 132 sayılı kanunla kurulmuş olup, ilgili olduğu bakanlık Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’dır. Enstitü, tüzel kişiliğe haiz, özel hukuk hükümlerine göre yönetilen bir kamu kurumu olup, kısa adı ve markası TSE’dir.
Doğru cevap D' dir.

Doğru Cevap: D

Soru 30

1951 yılında verilmeye başlanılan kalite ile ilgili ödüller arasında en eski ve ilk ödül hangisidir?

Malcolm Baldrige Ödülü (MBNQA)

Avrupa Kalite Ödülü

Tüsiad-KalDer Ödülü

Türk Standartları Enstitüsü (TSE) Ödülü

Deming Ödülü

Açıklama:

Kalite ile ilgili ödüller arasında dikkat çeken bir diğer ödül Deming ödülüdür. Kalite ile ilgili ödüller arasında en eski ve ilk ödül olduğu için bu ödülün, diğer ödüller arasında ayrı bir yeri ve önemi bulunmaktadır.
Doğru cevap E' dir.

Doğru Cevap: E

Soru 31

Son yıllarda işletmeler ürettikleri mal ve hizmetlerde kaliteyi sağlamaya, sürdürmeye ve sürekli geliştirmeye yönelik çabalarını artırmışlardır bunun çeşitli sebepleri vardır aşağıdakilerden hangisi bu sebeplerden birisi değildir?

Bilinçli müşteriler

Profesyonel yöneticiler

Müşterilerin hak ve çıkarlarını koruyan yasaların etkisi

Teşviklerin ve cesaretlendirmelerin aynı anda yapılması

İşletmeler arasında gittikçe artan yoğun rekabet ortamı

Açıklama:

Son yıllarda hemen her alanda “kalite” kavramı ile karşılaşılmaktadır: Kaliteli oyuncu, kaliteli bilim adamı, kaliteli yemek, kaliteli inşaat, kaliteli eğitim vb. Günümüzde işletmeler arasında gittikçe artan yoğun rekabet ortamı, bilinçli müşteriler, profesyonel yöneticiler ve müşterinin hak ve çıkarlarını koruyan yasaların da etkisiyle işletmeler ürettikleri mal ve hizmetlerde kaliteyi sağlamaya, sürdürmeye ve sürekli geliştirmeye yönelik çabalarını arttırmışlardır.

Doğru Cevap: D

Soru 32

Günümüzde her alanda karşılaşılan “kalite” kavramı ile birlikte olan bir diğer kavram vardır bu kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Kalite kuruluşları

Çeşitli kalite ödülleri

Yönetim standartları

Toplam kalite yönetimi

İşletmelerin ürettikleri mal ve hizmetlerdeki standartlar

Açıklama:

Kalite ile birlikte dikkat çeken bir diğer kavram ise bir yönetim felsefesi/uygulaması/yaklaşımı olarak adlandırılan ve müşteri tatminini maksimize eden, sürekli geliştirmeler yapan ve çalışanlarına güvenen bir şirketin, baştan başa performansını iyileştiren bir yönetim sistemi olarak tanımlanan Toplam Kalite Yönetimidir.

Doğru Cevap: D

Soru 33

Aşağıdakilerden hangisi, işletmelerin yönetimine önemli katkıları olan Toplam kalite yönetiminin katkılarından birisi değildir?

Sürekli gelişmeler yapması

Müşteri tatminini maksimize etmesi

Kalite standartları kurumları kurması

Şirkette baştan başa performansı iyileştirmesi

Sürekli geliştirmelerle çalışanlarına güvenen bir şirket olması

Açıklama:

Kalite ile birlikte dikkat çeken bir diğer kavram ise bir yönetim felsefesi/ uygulaması/yaklaşımı olarak adlandırılan ve müşteri tatminini maksimize eden, sürekli geliştirmeler yapan ve çalışanlarına güvenen bir şirketin, baştan başa performansını iyileştiren bir yönetim sistemi olarak tanımlanan Toplam Kalite Yönetimidir.

Doğru Cevap: C

Soru 34

Dünyada ve ülkemizde çeşitli kalite ödülleri verilmektedir bunun sebebi açısından aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

İşletmeleri kalite konusunda teşvik etmek

İşletmeleri kalite konusuna yönlendirmek

İşletmeleri kalite konusunda cesaretlendirmek

İşletmeleri rekabet ettikleri diğer işletmelere ulaştırmak

İşletmeleri belli kalite standartlarına ulaştıklarında ödüllendirmek

Açıklama:

İşletmelerin arzuladıkları kaliteye ulaşabilmeleri konusunda kalite ile ilgili birtakım standartlar oluşturulmuştur. İşletmeler ürettikleri mal ve hizmetlerde belli bir standarda ulaşabilmede oluşturulan bu standartları temel almaktadırlar. Bunun yanında işletmeleri kalite konusunda teşvik etmek ve cesaretlendirmek aynı zamanda da belli bir kalite standardına ulaştıklarında bunu bir ödülle karşılamak amacıyla hem dünyanın birçok farklı ülkesinde hem de ülkemizde çeşitli kalite ödülleri oluşturulmuştur. Bu ödülleri alan kurum ve kuruluşlar ulaştıkları kaliteyi devam ettirmek konusunda motive olmaktadırlar. Kısacası bu ödüller kalite kuruluşları tarafından işletmelerin beklenen ve arzulanan yüksek kaliteye
ulaşmalarına yönelik motivasyon aracı olarak kullanılmaktadır.

Doğru Cevap: D

Soru 35

Toplam kalite yönetimi ve “kalite” kavramının sağlanabilmesi için pek çok faaliyet vardır, aşağıdakilerden hangisi bu faaliyetlerden birisi değildir?

Kalite standartları ile ilgili çeşitli kuruluşlar vardır.

Kalite ödüllerini işletmelere veren kalite kuruluşları vardır.

Kalite ödülleri oluşturulmuştur bu ödüller çeşitli kurum ve kuruluşlara verilir.

Kurum ve kuruluşlar ulaştıkları kaliteyi devam ettirmek konusunda motive edilirler.

İşletmeler belli bir kalite standardına ulaşmak için rekabet etmek zorunda tutulurlar.

Açıklama:

Bunun yanında işletmeleri kalite konusunda teşvik etmek ve cesaretlendirmek aynı zamanda da belli bir kalite standardına ulaştıklarında bunu bir ödülle karşılamak amacıyla hem dünyanın birçok farklı ülkesinde hem de ülkemizde çeşitli kalite ödülleri oluşturulmuştur. Bu ödülleri alan kurum ve kuruluşlar ulaştıkları kaliteyi devam ettirmek konusunda motive olmaktadırlar. Kısacası bu ödüller kalite kuruluşları tarafından işletmelerin beklenen ve arzulanan yüksek kaliteye ulaşmalarına yönelik motivasyon aracı olarak kullanılmaktadır. Ülkemizde farklı ülkelerde olduğu gibi kalite standartları ile ilgili birtakım kuruluşlar da bulunmaktadır

Doğru Cevap: E

Soru 36

Aşağıdakilerden hangisi kalite yönetim standartları ve Toplam kalite yönetimi açısından yanlıştır?

Türkiye’de Tüsiad-Kalder kalite ödülü verilmektedir.

ISO 9000 standart serisi kalite yönetim standartlarıdır.

Türkiye’de kalite standartları ile Kalder ve TSE kuruluşları ilgilenir.

Kalitenin bir üstünlük olduğu psikolojisini işleyen kurumlar oluşturulması zorunludur.

Deming Ödülü, EFQM Mükemmellik modeli ve Malcolm Baldrige Ödülü kalite ile ilgili verilen uluslar arası ödüllerdir.

Açıklama:

Bu bölümde öncelikle, kalite ve toplam kalite kavramları üzerinde durulacaktır. Daha sonra kalite yönetim standartları hakkında kısaca bilgi verilecek ve en çok uygulama alanı bulan ISO 9000 standart serisi hakkında ayrıntılı bilgi verilmeye çalışılacaktır. Daha sonra ülkemizde kurulan ve kalite standartları ile ilgilenen kuruluşlar olan KalDer ve TSE üzerinde durulacaktır. Son olarak da kalite ile ilgili olarak verilen ve literatürde daha sık kullanıldığı görülen Deming Ödülü, EFQM Mükemmellik Modeli, Malcolm Baldrige Ödülü ve Tüsiad-KalDer Ödülü ele alınıp incelenmeye çalışılacaktır.

Doğru Cevap: D

Soru 37

Aşağıdakilerden hangisi “kalite” kavramının tanımıdır?

Kalite, kullanıma uygunluk derecesidir.

Kalite, mal ve hizmetlerin artan pazar payıdır.

Kalite, ortaya konmuş son çözümlemelerin toplamıdır.

Kalite, mal ve hizmetlerin modayı karşılama yeteneğidir.

Kalite, mal ve hizmetlerle ilgili müşteriye güven verilmesidir.

Açıklama:

Kalite ile ilgili olarak yapılan tanımlamalardan bazıları aşağıda sıralanmıştır:
• Kalite, bir mal ya da hizmetin belirli bir gerekliliği karşılayabilme yeteneklerini ortaya koyan özelliklerin tümüdür.
• Kalite, kullanıma uygunluk derecesidir.
• Kalite, bir ürünün müşterinin isteklerine uygunluk derecesidir.
• Kalite, bir kuruluşun ürettiği mal ve/veya hizmetten bu mal veya hizmete gereksinim duyan insanın tatmini ve memnuniyetidir.
• Kalite, bir mamul veya hizmetin önceden belirlenen standartlara uygunluk göstermesidir.
• Kalite, ürün ya da servisin özellik ve karakteristiklerinin bütünüdür ve ihtiyaçları tatmin etme yeteneğini ifade etmektedir.
• Kalite önlemedir, yani sorunlar ortaya çıkmadan önce çözümlemelerini oluşturur, ürün ve hizmetlerin yapısına tasarım yoluyla üstünlük ve kusursuzluk katar.

Doğru Cevap: A

Soru 38

“Kalite” kavramı iki temel özelliğe sahiptir, bunlardan birincisi maddi özelliklerdir ikincisi nedir?

Olumsuz deneyimler

Gayri maddi özellikler

Ürün kalitesinin geliştirilmesi

Sadece memnuniyetsiz müşteriler

Müşterilerin rakip firmalara yönelmesi

Açıklama:

Kalitede önemli olan unsur, mal veya hizmetlerin müşterilerin beklentilerini karşılayacak yeterliliğe sahip olmasıdır. Bu bağlamda kalite, müşterinin mal ve hizmetleri zihinsel olarak kusursuz ve tatmin edici bulup kabul etmesidir. Kalite kavramı maddi özellikler ve gayri maddi özellikler olmak üzere iki temel özelliğe sahiptir.

Doğru Cevap: B

Soru 39

Kalite ile ilgili 10 temel hedef belirlenmiştir aşağıdakilerden hangisi bunlardan birisidir?

Kalite uluslararası bir konudur.

Kalite sadece ürünlerle ilgilidir.

Kalite sadece hizmetlerle ilgilidir.

Kalite sadece yönetim ile ilgilidir.

Kalite işletme çapında bir süreçtir.

Açıklama:

Kalite ile ilgili olarak aşağıda sıralanan 10 temel hedef belirlenmiştir:
• Kalite işletme çapında bir süreçtir.
• Kalite müşterinin söylediğidir.
• Kalite ve maliyet birlikte düşünülmelidir. Bunlar farklı şeyler değildir.
• Kalite, bireysel çalışma ve ekip çalışması gerektirir.
• Kalite bir yönetim şeklidir.
• Kalite ve yenilik birbirinden bağımsızdır.
• Kalite bir ahlak işidir.
• Kalite sürekli gelişmeyi ve iyileştirmeyi gerektirir.
• Kalite prodüktiviteye giden, en fazla maliyeti etkileyen fakat en az yatırım gerektiren bir yoldur.
• Kalite, müşteri ve satıcılarla irtibatlı toplam bir sistem olarak uygulanır.

Doğru Cevap: E

Soru 40

İşletmeler kaliteye ve kaliteli mal ve hizmetlere ulaştıklarında sonuç ne olur?

İşletmelerin yönetim kalitesi artar.

İşletmelerin performansları ve rekabet güçleri artar.

İşletmelerin ekip çalışması yapmadan gelişebilmelerini sağlar.

İşletmelerin temel hedefleriyle ilgili farklı planlar yapabilmelerini sağlar.

İşletmeler, yenilik yapmaları için gereken entegre planlarını tespit eder.

Açıklama:

Kalite ile ilgili olarak işletmeler yukarıda sıralanan hedefleri gerçekleştirme gayreti içerisindedirler. Bu hedefleri gerçekleştiren ve ürettikleri mal ve hizmetlerde kaliteyi sağlayabilen işletmelerin performanslarının ve rekabet güçlerinin artması doğal bir sonuçtur. İşletmelerin kaliteyi, ulaşmak istenen temel bir hedeften çok bir yaşam biçimi olarak belirlemesi ve bu felsefeyi tüm faaliyetlerine entegre etmesi çok önemlidir.

Doğru Cevap: B

Soru 41

Kalite Planlama
Kalite Denetimi
Kalite Geliştirme
Kalite Üretimi

Yukarıdakilerden hangileri kalite yönetimi süreçlerindendir?

I, II ve IV

I, II, III ve IV

II ve III

I, II ve III

I, III ve IV

Açıklama:

Kalite Planlama
Kalite Denetimi
Kalite Geliştirme

Doğru yanıt D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 42

Kalite kavramının tarihsel gelişiminin verildiği aşağıdaki başlıklardan hangisi yanlıştır?

Kalite Derecesi

Muayene

Kalite Kontrol

Kalite Güvencesi

Toplam Kalite

Açıklama:

Kalite anlayışının temelini, kalite felsefesinin düşünür ve ustalarından W.Edwars Deming, az önce bahsi geçen Josep Juran ve Kaouru Ishikawa kurmuşlardır. Kalite kavramının doğuş yeri ABD olmasına rağmen kaliteyi bugünkü anlamda ilk uygulayan ülke Japonya olmuştur. Kalite kavramının tarihsel gelişimini aşağıda sıralanan 4 temel başlık altında incelemek mümkündür. Bunlar;

Muayene
Kalite Kontrol
Kalite Güvencesi
Toplam Kalite'dir. Doğru yanıt A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 43

Müşterinin dikkat ettiği renk, ambalaj, biçim gibi özellikler kalitenin hangi boyutuyla ilgilidir?

Uygunluk

Güvenirlik

Estetik

Performans

Dayanıklılık

Açıklama:

Estetik: Ürünün kullanıcının beklentilerine uygun bir estetik yapıyı sağlayabilmesidir. Renk, ambalaj, biçim gibi özellikler ürünün performansını doğrudan etkilememekle birlikte müşteri beğenilerine yönelik estetik özellikler olarak nitelendirilebilir

Doğru Cevap: C

Soru 44

Toplam kalite yönetiminin dayandığı temel ilke aşağıdakilerden hangisidir?

Üst Yönetimin Liderliği

Çalışan Tüm Personelin Eğitilmesi

Hata Yapmamak ve Hataları Önleyici Biçimde Davranmak

Rekabet Üstünlüğü İçin Sürekli Gelişme

Müşteri Odaklılık ve Müşteri Memnuniyeti

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 45

Literatürde Kaizen olarak adlandırılan Toplam Kalite Yönetiminin en önemli ilkesi aşağıdakilerden hangisidir?

Tedarikçilerin Denetimi ve Onlarla İşbirliği Yapılması

Rekabet Üstünlüğü İçin Sürekli Gelişme

Hata Yapmamak ve Hataları Önleyici Biçimde Davranmak

İstatistiksel Analizlere Önem Verme ve Onlardan Yararlanma

İç Müşterilerin Memnuniyeti ve İç Müşteriye Odaklılık

Açıklama:

Rekabet Üstünlüğü İçin Sürekli Gelişme: Sürekli gelişme Toplam Kalite Yönetiminin en önemli ilkesidir. Toplam Kalite Yönetiminin temelinde tüm çalışanların katılımı ile küçük adımlarla sürekli ilerleme felsefesi hakimdir. Bu felsefe literatürde Kaizen olarak adlandırılmaktadır. Doğru yanıt B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 46

Aşağıdakilerden hangisi "Standart" kavramına dair yapılan tanımlamalardan biri değildir?

Bir otorite, gelenek veya genel anlaşma biçimiyle oluşturulmuş model veya örnektir.

Bir ürünün, sürecin, hizmetin, yöntemin veya materyalin özelliklerini tanımlayan nitelik ve niceliklerinin tümüdür.

Bir uzmanlık kurumunca sağlam bir uzlaşıma dayanarak onaylanmaktır.

Miktar, ağırlık, boyut, değer, kalite ve benzeri karakteristiklerin bütüncül bir ölçümü için bir otorite tarafından tanımlanmış kriter veya kriterler kümesidir.

Bir mal ya da hizmetin belirli bir gerekliliği karşılayabilme yeteneklerini ortaya koyan özelliklerin tümüdür.

Açıklama:

E seçeneği "Kalite" kavramı ile ilgili olarak yapılan bir tanımlamadır.

Doğru Cevap: E

Soru 47

"ISO Standartları" ülkemizde hangi yılda yayınlanmıştır?

1992

1989

1996

1998

1991

Açıklama:

İşletmelerin standartlara ulaşıp ulaşmadıkları birtakım kuruluşlar tarafından verilen sertifikalarla belgelenmeye başlanmıştır. Bu yöndeki gelişme Cenevre’deki Uluslararası Standartlar Örgütünün (ISO), 1992’de, ülkemizde “ISO Standartları” olarak bilinen birtakım standartları yayınlaması ile başlamıştır. Doğru yanıt A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 48

TSE
DEVCO
ITU
KalDer

Yukarıdakilerden hangiler Türkiye'de kalite ile ilgili faaliyet gösteren kuruluşlardır?

Yalnız I

I, III ve IV

I ve IV

II ve IV

II, III ve IV

Açıklama:

Türkiye’de faaliyet gösteren kalite ile ilgili bazı kuruluşlar bulunmaktadır. Bunlar; Türk Standartları Enstitüsü(TSE) ve Türkiye Kalite Derneği KalDer’dir. Doğru yanıt C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 49

1951 yılından sonra her yıl Japonya’da kalite kontrol konusunda
en başarılı olan işletmelere verilmeye başlanan ödül aşağıdakilerden hangisidir?

Malcolm Baldrige Ödülü

ISO 9000 Ödülü

Tüsiad-KalDer Ödülü

Deming Ödülü

EFQM Mükemmellik Ödülü

Açıklama:

Deming ödülü kalite ile ilgili ödüller arasında en eski ve ilk ödül olduğu için bu ödülün, diğer ödüller arasında ayrı bir yeri ve önemi bulunmaktadır. Kalite kontrol uzmanı W.Edward Deming, JUSE (Japon Bilim Adamları ve Mühendisleri Birliği)’nin davetlisi olarak 1950 yılında farklı zamanlarda Japonya’ya kalite kontrol ile ilgili ders vermek üzere davet edilmiştir. Deming’in verdiği bu dersler çok başarılı olmuştur. Bunun üzerine JUSE Dr. Deming’in anısına Deming Ödülü adında bir ödül vermeye karar vermiştir. Bu ödül, 1951 yılından sonra her yıl Japonya’da kalite kontrol konusunda
en başarılı olan işletmelere verilmeye başlamıştır. Doğru yanıt D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 50

EFQM Mükemmellik Modeli hangi yıl oluşturulmuştur?

1991

1987

1950

1981

1997

Açıklama:

EFQM Mükemmellik Modeli, Avrupa Kalite Yönetimi Vakfı tarafından Avrupa’da faaliyet gösteren tüm kuruluşların “sürdürülebilir mükemmelliğe” ulaşmalarını sağlayacak bir yönetim anlayışı geliştirmek
amacıyla 1991 yılında oluşturulmuştur. Doğru yanıt A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 51

Aşağıdakilerden hangisi kalite kavramının tanımlarından biri değildir?

Kalite, kullanıma uygunluk derecesidir.

Kalite, bir ürünün müşterinin isteklerine uygunluk derecesidir

Kalite, bir mamul veya hizmetin önceden belirlenen standartlara uygunluk göstermesidir.

Kalite, bir kuruluşun ürettiği mal ve/veya hizmetten bu mal veya hizmete gereksinim duyan insanın tatmini ve memnuniyetidir.

Kalite, bir ürünün müşterinin talebine uygunluk göstermesidir.

Açıklama:

• Kalite, bir mal ya da hizmetin belirli bir gerekliliği karşılayabilme yeteneklerini ortaya koyan özelliklerin tümüdür.
• Kalite, kullanıma uygunluk derecesidir.
• Kalite, bir ürünün müşterinin isteklerine uygunluk derecesidir.
• Kalite, bir kuruluşun ürettiği mal ve/veya hizmetten bu mal veya hizmete gereksinim duyan insanın tatmini ve memnuniyetidir.
• Kalite, bir mamul veya hizmetin önceden belirlenen standartlara uygunluk göstermesidir.
• Kalite, ürün ya da servisin özellik ve karakteristiklerinin bütünüdür ve ihtiyaçları tatmin etme yeteneğini ifade etmektedir.
• Kalite önlemedir, yani sorunlar ortaya çıkmadan önce çözümlemelerini oluşturur, ürün ve hizmetlerin yapısına tasarım yoluyla üstünlük ve kusursuzluk katar.

Doğru Cevap: E

Soru 52

Süreçten etkilenen herkes olarak tanımladığı müşterilerin belirlenmesi kastedilir. Tanımı verilen kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Kalite geliştirme

Kalite denetimi

Kalite planlama

Kalite kontrol

Kalite güvencesi

Açıklama:

Kalite Planlama: Süreçten etkilenen herkes olarak tanımladığı müşterilerin belirlenmesi kastedilir.

Doğru Cevap: C

Soru 53

Aşağıdakilerden hangisi kalitenin boyutlarından biri değildir?

Performans

Özellikler

Geçerlik

Uygunluk

Estetik

Açıklama:

Kalitenin boyutları, performans, özellikler, güvenirlik, uygunluk, dayanıklılık, estetik, hizmet görme yeteneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 54

Aşağıdakilerden hangisi toplam kalite yönetiminin ilkelerinden biri değildir?

Üst yönetimin liderliği

Tedarikçilerin denetimi ve onlarla işbirliği yapılması

Çalışan tüm personelin eğitilmesi

Hata yapmamak ve hataları önleyici biçimde davranmak

Ortaya çıkabilecek tüm riskleri önlemek

Açıklama:

Müşteri Odaklılık ve Müşteri Memnuniyeti
İç Müşterilerin Memnuniyeti ve İç Müşteriye Odaklılık
Çalışan Tüm Personelin Eğitilmesi
Üst Yönetimin Liderliği
En İyi Uygulamayı Yapan İşletmeler İle Başarılı Rakipleri Örnek Alarak Kıyas Yapma (Benchmarking)
Tedarikçilerin Denetimi ve Onlarla İşbirliği Yapılması
Hata Yapmamak ve Hataları Önleyici Biçimde Davranmak
Grup Çalışmasına Gereken Önemi Vermek
İstatistiksel Analizlere Önem Verme ve Onlardan Yararlanma
Rekabet Üstünlüğü İçin Sürekli Gelişme

Doğru Cevap: E

Soru 55

Türk Standartları Enstitüsü ne zaman kurulmuştur?

1975

1502

1934

1954

1971

Açıklama:

1954’te Türkiye Sanayi Odaları, Ticaret Borsaları bünyesinde Türk Standartları Enstitüsü (TSE) kuruluş çalışmaları
başlatılmıştır.

Doğru Cevap: D

Soru 56

Türkiye Kalite Derneğinin amacı aşağıdakilerden hangisidir?

Kaliteyi sürdürme

Kaliteyi koruma

Kalite bilinci oluşturma

Kaliteyi teşvik etme

Kaliteyi standartlaştırma

Açıklama:

Türkiye Kalite Derneği de aynı Türk Standartları Enstitüsü gibi kalite bilinci oluşturma ve kaliteyi geliştirmeye yönelik çeşitli faaliyetleri başarıyla yürütmektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 57

Türk Standartları Enstitüsünün kısaltması aşağıdakilerden hangisidir?

TSE

TSEI

ISO

TÜSA

TES

Açıklama:

Türk Standartları Enstitüsü; her türlü madde ve mamuller ile usul ve hizmet standartlarını yapmak amacıyla 18.11.1960 tarih ve 132 sayılı kanunla kurulmuş olup, ilgili olduğu bakanlık Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’dır. Enstitü, tüzel kişiliğe haiz, özel hukuk hükümlerine göre yönetilen bir kamu kurumu olup, kısa adı ve markası TSE’dir.

Doğru Cevap: A

Soru 58

Malcolm Baldrige ödülü hangi yılda verilmeye başlanmıştır?

1987

1988

1989

1990

1991

Açıklama:

Malcolm Baldrige ödülü, 1987 yılında Amerikan Ticaret Bakanlığı tarafından oluşturulup 1988’de verilmeye başlanmıştır.

Doğru Cevap: B

Soru 59

Aşağıdakilerden hangisi verilen kalite ödüllerinden birisi değildir?

Deming Ödülü

Malcolm Baldrige Ödülü

EFQM Mükemmellik Modeli

Sabancı Vakfı Ödülü

Tüsiad-KalDer Ödülü

Açıklama:

Deming Ödülü, Malcolm Baldrige Ödülü, Tüsiad-KalDer Ödülü ve EFQM Mükemmellik Modeli verilen kalite ödüllerindendir.

Doğru Cevap: D

Soru 60

Deming Ödülü hangi kurum tarafından verilmektedir?

KAL-DER

TÜSİAD

JUSE

NIST

EFQM

Açıklama:

Deming Ödülü, JUSE tarafından verilmektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 61

Aşağdaki kalite tanımlarından hangisi Deming'in kalite tanımı ile uyumludur?

Kalite, kullanıma uygunluk derecesidir.

Kalite, bir ürünün müşterinin isteklerine uygunluk derecesidir.

Kalite, bir mamul veya hizmetin önceden belirlenen standartlara uygunluk göstermesidir.

Kalite, bir kuruluşun ürettiği mal ve/veya hizmetten bu mal veya hizmete gereksinim
duyan insanın tatmini ve memnuniyetidir.

Kalite, bir mal ya da hizmetin belirli bir gerekliliği karşılayabilme yeteneklerini
ortaya koyan özelliklerin tümüdür.

Açıklama:

Deming (1994) kaliteyi, sadece müşterinin beklentilerini karşılamak değil, beklentilerinin
ötesine geçerek onu tatmin etmek olarak tanımlamaktadır.

Doğru Cevap: D

Soru 62

Kalite ve maliyet birlikte düşünülmelidir. Bunlar farklı şeyler değildir.

Kalite bir yönetim şeklidir.

Kalite ve yenilik birbirinden bağımsızdır.

Yukarıdaki maddelerden hangileri kalite ile ilgili temel hedeflerdendir?

Yalnız I

I ve II

II ve III

I ve III

I, II ve III

Açıklama:

Verilen tüm maddeler kalite ile ilgili temel hedeflerdendir.

Doğru Cevap: E

Soru 63

Kalite üçlemesi olarak ifade edilen üç ana süreç aşağıdakilerden hangisidir?

Kalite planlama, Kalite Denetleme, Kalite Geliştirme

Kalite Tanımlama, Kalite Uygulama, Kalite Geliştirme

Kalite Planlama, Kalite Uygulama, Kalite Kontrol

Kalite Planlama, Kalite Denetleme, Kalite muayane

Kalite Tanımlama, Kalite Denetleme, Toplam Kalite

Açıklama:

Japonya’da kalite devriminin temel mimarlarından biri olan Joseph Juran kalite yaklaşımını
“kalite üçlemesi” adı altında ifade etmiştir. Juran’a göre kalite yönetimi kalite planlama, kalite denetleme ve kalite geliştirme olarak özetlenen üç ana süreci kapsamaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 64

Kaliteyi sekiz boyutta izlemek mümkündür. Aşağıda verilen boyutlardan hangisi "Bir ürünün temel işlevsel özellikleri anlamına gelir, örneğin bir otomobilin hızı ve konforu" ifadesi ile verilen kalite boyutudur?

Performans

Özellikler

Güvenirlik

Uygunluk

Hizmet Görme Yeteneği

Açıklama:

Performans, bir ürünün temel işlevsel özellikleri anlamına gelir. Örneğin bir otomobil
için hız ve konfor, bir televizyon için renk ve görüntü, hizmet işletmelerinde
ise servis hızı ve bekleme süresi performans olarak ifade edilmektedir.

Doğru Cevap: A

Soru 65

İşletmenin pazar payını, verimlilik, rekabet ve kârlılık düzeyini arttırmak,

Çalışanların moral düzeyini arttırarak ve iş barışı sağlayarak motivasyonu arttırmak,

Malzemeyi, zaman kaybını, yeniden işlemeyi, stokları, müşteri şikayetlerini ve maliyetleri
azaltmak.

Yukarıdakilerden hangileri Toplam Kalite Yönetiminin temel amaçlarındandır?

Yalnız I

I ve II

II ve III

I ve III

I, II ve III

Açıklama:

Verilen tüm maddeler Toplam Kalite Yönetimin temel amaçlarındandır, bunlara ek olarak, işletmenin her kademesinde, çalışanlar arasında dikey ve yatay iletişimi sağlamak, satıcılar ve yan sanayi ile ilişkileri kuvvetlendirmek ve alıcıların güvenini kazanmak ya da var olan güveni sürdürmekte bu amaçlardandır.

Doğru Cevap: E

Soru 66

Aşağıdaki ilkelerden hangisi Toplam Kalite Yönetiminin dayandığı temel ilkedir?

İç müşterilerin memnuniyeti ve iç müşteriye odaklılık

Müşteri odaklılık ve müşteri memnuniyeti

Çalışan tüm personelin eğitilmesi

Üst yönetimin liderliği

Tedarikçilerin denetimi ve onlarla işbirliği yapılması

Açıklama:

Müşteri Odaklılık ve Müşteri Memnuniyeti, Toplam Kalite Yönetiminin dayandığı
temel ilkedir. Burada müşterilerin talep ve beklentilerinin belirlenmesi
esastır. Müşterilerle diyalog kurmak hatta dağıtım zincirini oluşturan aracıların talep
ve beklentileri ile sorunlarını belirlemek Toplam Kalite Yönetiminde en önemli
işlevdir.

Doğru Cevap: B

Soru 67

Bir kurumda Toplam Kalite Yönetiminin başarıya ulaşması temel olarak neye bağlıdır?

Tedarikçilerin denetimi ve onlarla işbirliği yapılması

Grup çalışmasına gereken önemi vermek

Üst yönetimin liderliği

Hata yapmamak ve hataları önleyici biçimde davranmak

İstatistiksel analizlere önem verme ve onlardan yararlanma

Açıklama:

Toplam Kalite Yönetiminin başarısı, üst kademe yöneticilerinin bu çalışmalara bizzat katılmalarına ve tüm çalışanların da katılım için teşvik edilmelerine bağlıdır. Toplam Kalite Yönetimi uygulamalarında üst kademe yöneticilerinin birer lider olabilmesi için önce inanç aşılayıcı eğitimlerden geçmeleri, Toplam Kalite Yönetimini örgüt içi görev yaşamlarının bir parçası saymaları ve buna ilişkin fonksiyonlarını yerine getirmeleri gerekmektedir

Doğru Cevap: C

Soru 68

ISO 9000 kalite standartlarının bir kurumda uygulamaya konması için izlenmesi gereken adımları ve programı tanımlayan bir eylem planı gerekmektedir. Aşağıdakilerden hangisi bu temel adımlar biri olamaz?

Üst yönetimin ISO 9000 almaya karar vermesi

ISO yürütme komitesi için denetçi atanması

Mevcut kalite sisteminin ISO kapsamında denetimi

Gerekli eylemlerin ve eylem planlarının hazırlanması

ISO denetimi için bağımsız kamu denetçilerinin davet edilmesi

Açıklama:

ISO denetimi için bağımsız denetçi gereklidir. Ancak bu denetçi kamu denetçisi olmak zorunda değildir.

Doğru Cevap: E

Soru 69

Türk Standartları Enstitüsü, her türlü madde ve mamuller ile usul ve hizmet standartlarını yapmak amacıyla ne zaman kurulmuştur?

1930

1950

1960

1980

2000

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 70

Aşağıdakilerden hangisi Deming kalite ödül kategorilerinden biri değildir?

Müşterilere verilen Deming ödülü

Bireylere verilen Deming ödülü

Şirketlere verilen Deming ödülü

İşletme ünitelerine verilen kontrol ödülü

Japon kalite ödülü

Açıklama:

Deming ödülleri dört ana kategoride verilmektedir, müşterilere verilen Deming ödülleri diye bir kategori yoktur.

Doğru Cevap: A

Soru 71

Aşağıdakilerden hangisi "kalite"nin tanımlarından biri değildir?

Kalite, bir kuruluşun ürettiği mal ve/veya hizmetten bu mal veya hizmete gereksinim duyan insanın tatmini ve memnuniyetidir.

• Kalite, bir mamul veya hizmetin sonradan belirlenecek standartlara uygunluk göstermesidir.

• Kalite, ürün ya da servisin özellik ve karakteristiklerinin bütünüdür ve ihtiyaçları tatmin etme yeteneğini ifade etmektedir.

• Kalite önlemedir, yani sorunlar ortaya çıkmadan önce çözümlemelerini oluşturur, ürün ve hizmetlerin yapısına tasarım yoluyla üstünlük ve kusursuzluk katar.

Kalite, bir mal ya da hizmetin belirli bir gerekliliği karşılayabilme yeteneklerini
ortaya koyan özelliklerin tümüdür.

Açıklama:

Kalite ile ilgili olarak yapılan tanımlamalardan bazıları aşağıda sıralanmıştır (Bakan ve Penbece, 2011, 320):
• Kalite, bir mal ya da hizmetin belirli bir gerekliliği karşılayabilme yeteneklerini
ortaya koyan özelliklerin tümüdür.
• Kalite, kullanıma uygunluk derecesidir.
• Kalite, bir ürünün müşterinin isteklerine uygunluk derecesidir.
• Kalite, bir kuruluşun ürettiği mal ve/veya hizmetten bu mal veya hizmete gereksinim duyan insanın tatmini ve memnuniyetidir.
• Kalite, bir mamul veya hizmetin önceden belirlenen standartlara uygunluk göstermesidir.
• Kalite, ürün ya da servisin özellik ve karakteristiklerinin bütünüdür ve ihtiyaçları tatmin etme yeteneğini ifade etmektedir.
• Kalite önlemedir, yani sorunlar ortaya çıkmadan önce çözümlemelerini oluşturur, ürün ve hizmetlerin yapısına tasarım yoluyla üstünlük ve kusursuzluk katar.

Doğru Cevap: B

Soru 72

I. Kalite işletme çapında bir süreçtir.
II. Kalite ve maliyet birbirinden ayrı düşünülmelidir.
III. Kalite,salt ekip çalışması gerektirir.
IV. Kalite ve yenilik birbirine bağımlıdır.
V. Kalite sürekli gelişmeyi ve iyileştirmeyi gerektirir.
VI. Kalite, müşteri ve satıcılarla irtibatlı toplam bir sistem olarak uygulanır.
Yukarıdakilerden hangileri kalite ile ilgili olarak belirlenen hedefler arasında yer almaktadır?

I, II ve III

IV, V ve VI

I, V ve VI

II, IV ve V

III, V ve VI

Açıklama:

Kalite ile ilgili olarak aşağıda sıralanan 10 temel hedef belirlenmiştir (Paksoy, 2007, 569):
• Kalite işletme çapında bir süreçtir.
• Kalite müşterinin söylediğidir.
• Kalite ve maliyet birlikte düşünülmelidir. Bunlar farklı şeyler değildir.
• Kalite, bireysel çalışma ve ekip çalışması gerektirir.
• Kalite bir yönetim şeklidir.
• Kalite ve yenilik birbirinden bağımsızdır.
• Kalite bir ahlak işidir.
• Kalite sürekli gelişmeyi ve iyileştirmeyi gerektirir.
• Kalite prodüktiviteye giden, en fazla maliyeti etkileyen fakat en az yatırım gerektiren bir yoldur.
• Kalite, müşteri ve satıcılarla irtibatlı toplam bir sistem olarak uygulanır.

Doğru Cevap: C

Soru 73

I. Performans
II. Güvenirlik
III. Geçerlik
IV. Estetik
Yukarıdakilerden hangileri kalitenin boyutları arasında yer almaktadır?

II ve III

I ve II

III ve IV

I, II ve III

I, II ve IV

Açıklama:

Müşterinin algıladığı kaliteyi aşağıda özetlenen sekiz boyutta incelemek mümkündür (Ertuğrul, 2006, 7-8):
• Performans
• Özellikler
• Güvenirlik
• Uygunluk
• Dayanıklılık
• Hizmet Görme Yeteneği
• Estetik
Algılanan Kalite

Doğru Cevap: E

Soru 74

İşletmelerde sürekli gelişimi ve müşteri tatminini sağlamaya odaklanan, örgütte çalışan tüm personelin sürece katılımını öngören, performansı artırmaya yönelen insanı temel alan bir yönetim modeli/yönetim sistemi/yönetim yaklaşımıdır.
Yukarıdaki tanım aşağıdaki kavramlardan hangisine aittir?

Algılanan kalite yönetimi

Kalite güvencesi

Kalite kontrol

Kalite geliştirme

Toplam kalite yönetimi

Açıklama:

Toplam Kalite Yönetimi; işletmelerde sürekli gelişimi ve müşteri tatminini sağlamaya odaklanan, örgütte çalışan tüm personelin sürece katılımını öngören, performansı artırmaya yönelen insanı temel alan bir yönetim modeli/yönetim sistemi/yönetim yaklaşımıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 75

Aşağıdakilerden hangisi Toplam Kalite Yönetiminin uygulanmasında karşılaşılan ve başarısızlığa yol açan sorunlar arasında yer almaz?

Alt yöneticilerin ve çalışanların aktif katılımı olmaksızın bir program olarak ortaya konulması,

Kaliteyi geliştirmenin, şirket yönetiminin ara sıra slogan olarak ortaya attığı ve sonra da takipçisi olunmayan sıradan bir konu olarak algılanması, bir kalite politikasının ve sorumluluğunun yeterince olmayışı,

Yönetim ve özellikle çalışanların kalite ve rekabetin bilincinde olmamaları, sürekli gelişmenin önemli olduğunun tam olarak anlaşılmaması,

Yönetimin kabulü olsa dahi, felsefeyi uygulamak için gereken örgütsel düzenlemeler yapılmadan ve gerekli olan liderlik anlayışı geliştirilmeden uygulamaya geçilmesi,

Toplam Kalite Yönetiminin tamamıyla bir değişim faaliyeti olduğu ve özel bir kültürel ortama ihtiyaç duyduğu gerçeğinin yeterince fark edilmemesi,

Açıklama:

Toplam Kalite Yönetiminin uygulanmasında karşılaşılan ve başarısızlığa yol açan sorunlar aşağıda sıralanmıştır:
Tepe yöneticilerinin aktif katılımı olmaksızın bir program olarak ortaya konulması,
Kaliteyi geliştirmenin, şirket yönetiminin ara sıra slogan olarak ortaya attığı ve sonra da takipçisi olunmayan sıradan bir konu olarak algılanması, bir kalite politikasının ve sorumluluğunun yeterince olmayışı,
Yönetim ve özellikle çalışanların kalite ve rekabetin bilincinde olmamaları, sürekli gelişmenin önemli olduğunun tam olarak anlaşılmaması,
Yönetimin kabulü olsa dahi, felsefeyi uygulamak için gereken örgütsel düzenlemeler yapılmadan ve gerekli olan liderlik anlayışı geliştirilmeden uygulamaya geçilmesi,
Toplam Kalite Yönetiminin tamamıyla bir değişim faaliyeti olduğu ve özel bir kültürel ortama ihtiyaç duyduğu gerçeğinin yeterince fark edilmemesi,

Doğru Cevap: A

Soru 76

ISO, 162 ulusal üyesi ile birlikte bağımsız uluslararası bir sivil toplum kuruluşudur.
ISO üyeleri yılda kaç kez Genel Kurulda toplanarak stratejik hedeflerin ne olacağına dair karar verirler?

3 kez

1 kez

2 kez

4 kez

6 kez

Açıklama:

ISO, 162 ulusal üyesi ile birlikte bağımsız uluslararası bir sivil toplum kuruluşudur. Üyeleri vasıtasıyla ISO, bilgiyi paylaşmak ve rızaya dayalı, mutabakat-temelli ve piyasaya uygun Uluslararası Standartlar geliştirecek uzmanları bir araya getirir. Bu standartlar yenilikçiliği destekler ve küresel zorluklara çözümler sunar. Üyeler yılda bir kez Genel Kurulda toplanarak stratejik hedeflerin ne olacağına dair karar verirler (http://www.iso.
org/iso/home/about.htm).

Doğru Cevap: B

Soru 77

Hangi ülkedeki genel sekreterlik ISO'nun tüm sistemini koordine eder ve Genel
Sekreterliğin nezareti altında günlük faaliyetlerini yürütür?

İngiltere

ABD

İsviçre

Fransa

Almanya

Açıklama:

İsviçre’nin Cenevre kentindeki genel sekreterlik tüm sistemi koordine eder ve Genel Sekreterliğin nezareti altında günlük faaliyetlerini yürütür.

Doğru Cevap: C

Soru 78

Yönetsel meselelerin çoğu ISO Konseyi tarafından ele alınır. Yılda iki kez toplanan Konsey; 20 üye kurum, ISO memurları, Politika Geliştirme Komiteleri olan CASCO, COPOLCO ve DEVCO’nun başkanlarından müteşekkildir.
I. CASCO A. Gelişmekte olan ülkelerle ilintili meselelere dair rehberlik sağlar.
II. COPOLCO B. Tüketici sorunları hakkında rehberlik sağlar.
III. DEVCO C. Uygunluk değerlendirmesine dair rehberlik sağlar.
Aşağıdakilerden hangisinde bu komiteler ve yaptıkları işler doğru bir şekilde eşleştirilmiştir?

I-A, II-B, III-C

I- B, II-C, III-A

I-C, II-A, III-B

I-C, II-B, III-A

I-B, II-A, III-C

Açıklama:

Yönetsel meselelerin çoğu ISO Konseyi tarafından ele alınır. Yılda iki kez toplanan Konsey; 20 üye kurum, ISO memurları, Politika Geliştirme Komiteleri olan CASCO, COPOLCO ve DEVCO’nun başkanlarından müteşekkildir.
• CASCO: Uygunluk değerlendirmesine dair rehberlik sağlar.
• COPOLCO: Tüketici sorunları hakkında rehberlik sağlar.
• DEVCO: Gelişmekte olan ülkelerle ilintili meselelere dair rehberlik sağlar.

Doğru Cevap: D

Soru 79

Türk Standartları Enstitüsü hangi yılda kurulmuştur?

1950

1958

1960

1962

1970

Açıklama:

Türk Standartları Enstitüsü; her türlü madde ve mamuller ile usul ve hizmet standartlarını yapmak amacıyla 18.11.1960 tarih ve 132 sayılı kanunla kurulmuş
olup, ilgili olduğu bakanlık Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’dır. Enstitü, tüzel kişiliğe haiz, özel hukuk hükümlerine göre yönetilen bir kamu kurumu olup, kısa adı ve markası TSE’dir.

Doğru Cevap: C

Soru 80

Aşağıdakilerden hangisi kalite ödüllerinden biri değildir?

Malcolm Baldrige Ödülü

Deming Ödülü

Japon Kalite Ödülü

EFQM Mükemmellik Ödülü

ASTD Ödülü

Açıklama:

Malcolm Baldrige ödülü: 1987 yılında Amerikan Ticaret Bakanlığı tarafından oluşturulup 1988’de verilmeye başlanmıştır.
Deming Ödülü: Kalite kontrol uzmanı W.Edward Deming, JUSE (Japon Bilim Adamları ve Mühendisleri Birliği)’nin davetlisi olarak 1950 yılında farklı zamanlarda Japonya’ya kalite kontrol ile ilgili ders vermek üzere davet edilmiştir. Deming’in verdiği bu dersler çok başarılı olmuştur. Bunun üzerine JUSE Dr. Deming’in anısına Deming Ödülü adında bir ödül vermeye karar vermiştir.
Japon Kalite Ödülü:1970 yılında, Deming Ödülünü kazananları Toplam Kalite Yönetimi uygulama ve geliştirmelerini desteklemek ve cesaretlendirmek için verilmeye başlanmıştır.
EFQM Mükemmellik Ödülü: Sürdürülebilir başarının takdir edilmesi, tanıtılması ve aynı zamanda sürdürülebilir başarıya ulaşmak isteyen kuruluşlara rehberlik edilmesi amacıyla kurulmuştur.
ASTD: American Society for Training and Development - Amerikan Eğitim ve Gelişim Derneği

Doğru Cevap: E

Soru 81

Aşağıdaki ifadelerden hangisi kalite ile ilgili temel hedeflerden biri değildir?

Müşterinin söylediğidir.

Bir yönetim şeklidir.

Modayı takip etmedir.

Sürekli gelişmeyi gerektirir.

Bir ahlak işidir.

Açıklama:

Kalite ve yenilik birbirinden bağımsızdır. Bu nedenle kalite modayı takip etme anlamına gelmemektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 82

I. Kalite planlama
II. Kalite optimizasyonu
III. Kalite denetimi
IV. Kalite geliştirme
V. Kalite maliyeti
Yukarıda verilen ifadelerden hangileri Joseph Juran'nın "kalite üçlemesi" içinde yer alır?

I, III, IV

II, IV, V

III, IV, V

I, II, III

I, III, V

Açıklama:

kalite planlama
kalite denetim
kalite geliştirme

Doğru Cevap: A

Soru 83

"Ürünün kullanım ömrü içerisinde kendisinden beklenen tüm fonksiyonları tam olarak yerine getirip getirmediğinin ölçütüdür."
Yukarıdaki ifade aşağıdaki kalite boyutlarından hangisine girmektedir?

Uygunluk

Estetik

Performans

Güvenirlik

Dayanıklılık

Açıklama:

Güvenirlik: Ürünün kullanım ömrü içerisinde kendisinden beklenen tüm fonksiyonları tam olarak yerine getirip getirmediğinin ölçütüdür. Ölçülebilen bir özellik olan güvenirlik, ortalama ilk bozulma zamanı, bozulma süreleri arasındaki dönem vb. olabilir.

Doğru Cevap: D

Soru 84

"Toplam Kalite Yönetimi, işletmede çalışanların, işçisinden tepe yöneticisine kadar, takımlar şeklinde örgütlenerek sorun belirleme, sorun çözme, önleyici tedbirler düşünme, sürekli kalite iyileştirme vb. konularda ilgililerin katılımını beklemektedir."
Yukarıdaki ifade aşağıdaki Toplam Kalite Yönetim ilkelerinden hangisine aittir?

Müşteri Odaklılık ve Müşteri Memnuniyeti

Çalışan Tüm Personelin Eğitilmesi

Üst Yönetimin Liderliği

Hata Yapmamak ve Hataları Önleyici Biçimde Davranmak

Grup Çalışmasına Gereken Önemi Vermek

Açıklama:

Grup Çalışmasına Gereken Önemi Vermek: Toplam Kalite Yönetimi, işletmede
çalışanların, işçisinden tepe yöneticisine kadar, takımlar şeklinde örgütlenerek sorun belirleme, sorun çözme, önleyici tedbirler düşünme, sürekli kalite iyileştirme vb. konularda ilgililerin katılımını beklemektedir.

Doğru Cevap: E

Soru 85

Uygunluk değerlendirmesine dair rehberlik sağlayan ISO konseyine bağlı kurum aşağıdakilerden hangisidir?

Başkanlık kurulu

CASCO

COPOLCO

DEVCO

Konsey Daimi Kurulu

Açıklama:

Başkanlık Kurulu: Konseye tavsiyelerde bulunur ve Konsey ile Genel Kurul tarafından
alınan kararların uygulanmasına nezaret eder.
• CASCO: Uygunluk değerlendirmesine dair rehberlik sağlar.
• COPOLCO: Tüketici sorunları hakkında rehberlik sağlar.
• DEVCO: Gelişmekte olan ülkelerle ilintili meselelere dair rehberlik sağlar.
• Konsey Daimi Kurulu: Finansal ve stratejik konularda tavsiyeler verir.

Doğru Cevap: B

Soru 86

ISO 9000 kalite standardları gereği yetkililerin işletmeyi her 6 ayda bir teftiş etmesi ve bu nedenle işletmenin kendini değerlendirerek belgelerini güncel tutması, sürecin hangi basamağını oluşturmaktadır?

Üst yönetimin ISO 9000 almaya karar vermesi

Mevcut kalite sisteminin ISO kapsamında denetimi

Gerekli eylemlerin ve eylem planlarının hazırlanması

Periyodik gözlemlerin ve öz değerlendirmenin yapılması

Kalite el kitabı taslağının hazırlanması

Açıklama:

Periyodik Gözlemlerin ve Öz Değerlendirmenin Yapılması: Kaydın gerçekleşmesi
ile ISO süreci sona ermez. Her üç yılda bir kaydın yenilenmesi gerekir. Ayrıca
her 6 ayda bir teftiş ziyaretleri yapılır. Bu nedenle işletmenin kendini değerlendirmeye ve belgesini güncel tutmaya devam etmesi şarttır.

Doğru Cevap: D

Soru 87

Aşağıdaki ISO 9000 serilerinden hangisi denetim ve test etmeden sorumludur?

ISO 9001

ISO 9002

ISO 9003

ISO 9004

ISO 9005

Açıklama:

ISO 9001 tasarım ve hizmet süreci ile ilgili iken ISO 9002 üretim, montaj ve hizmet faaliyetlerini kapsamaktadır. ISO 9003 standardı denetim ve test etme süreçlerini kapsarken ISO 9004 ise müşteri ilişkileri ile ilgili faaliyetler ile hizmet kalitesini geliştirmeye yönelik çabalardan oluşmaktadır.

Doğru Cevap: C

Soru 88

Türkiye Kalite Derneği'nin kısaltması aşağıdakilerden hangisidir?

TKD

KalDer

TürKaDer

TQA

TürKalDer

Açıklama:

Ülkemizde kaliteyi temel alan ve kalite ile ilgili çalışmalar yürüten bir diğer kuruluş ise Türkiye Kalite Derneği (KalDer)’dir

Doğru Cevap: B

Soru 89

Deming ödül komitesi tarafından değerlendirilip, sadece ürünlerindeki kalite ve güvenilirlik ile ilgili sürekli gelişmeyi kanıtlamış kuruluşlara verilen ödül aşağıdakilerden hangisidir?

Japon Kalite Ödülü

İşletme Ünitelerine Verilen Kontrol Ödülü

Şirketlere Verilen Deming Ödülü

Bireylere Verilen Deming Ödülü

Malcolm Baldrige Kalite ödülü

Açıklama:

Japon Kalite Ödülü (Japan Quality Modal/Deming Uygulama Modeli-Denizaşırı
İşletmeler): Japon Kalite Ödülü sadece ürünlerindeki kalite ve güvenilirlik ile ilgili
sürekli gelişmeyi kanıtlamış kuruluşlara verilmektedir. Bu ödül Deming ödül
komitesi tarafından değerlendirilip, sahiplerine takdim edilmektedir.

Doğru Cevap: A

Soru 90

“Değer yaratma süreçleri” ve "Destek süreçleri ve operasyonel planlama” alt başlıkları Malcolm Baldrige Ulusal Kalite Ödülünün hangi başlığı altında değerlendirilir?

Liderlik

Stratejik Planlama

Ölçme, Analiz ve Bilgi Yönetimi

Süreç Yönetimi

İnsan Kaynakları Odağı

Açıklama:

Süreç Yönetimi: İki alt başlıktan oluşmaktadır. İlk alt başlık “değer yaratma süreçleri” olup, bir kurumun yaptığı işi iyileştirme, zenginleştirme ve artı değer katma konusunda yaptıklarını ölçmeyi amaçlamaktadır. “Destek süreçleri ve operasyonel planlama” alt başlığı ise örgütün anahtar veya temel üretim veya hizmet süreçlerini nasıl yönettiğini ölçmeyi amaçlamaktadır

Doğru Cevap: D

Soru 91

Kalite iyileştirmenin örgüt kültürüne yerleştirilmesine ve süreklilik kazandırılmasına yönelik faaliyetlere ne ad verilir?

kalite geliştirme

kalite analizi

kalite sistematiği

kalite durumsalı

kalite biçimleştirme

Açıklama:

Kalite Geliştirme: Kalite iyileştirmenin örgüt kültürüne yerleştirilmesine ve süreklilik kazandırılmasına yönelik faaliyetler olup, kalite geliştirme projelerinin oluşturulması, bu projelerle kalite sorunları ve bunların giderilmesi ile ilgili bir örgütlenmenin sağlanabilmesi söz konusudur.

Doğru Cevap: A

Soru 92

Ürünün tasarımının ve işleyiş özelliklerinin önceden belirlenmiş standartlara uyup uymama derecesi kalitenin hangi boyutudur?

Uygunluk

Sistematiklik

Durumsallık

Çözümsellik

Eşbiçimlilik

Açıklama:

Uygunluk: Ürünün tasarımının ve işleyiş özelliklerinin önceden belirlenmiş standartlara uyup uymama derecesidir. Uygunluk, kalitenin teknik boyutu hakkında müşteri veya kullanıcıya fikir vermektedir.

Doğru Cevap: A

Soru 93

"..... ...... ....... müşteri tatminini maksimize eden, sürekli geliştirmeler yapan ve çalışanlarına güvenen bir şirketin, baştan başa performansını iyileştiren bir yönetim sistemidir."
Boşluğa hangi kavramlar gelmelidir?

toplam kalite yönetimi

tedarik zinciri yönetimi

toplam zaman yönetimi

toplam kaynak yönetimi

toplam bilgi yönetimi

Açıklama:

Toplam Kalite Yönetimi; müşteri tatminini maksimize eden, sürekli geliştirmeler yapan ve çalışanlarına güvenen bir şirketin, baştan başa performansını iyileştiren bir yönetim sistemidir.

Doğru Cevap: A

Soru 94

Toplam Kalite Yönetiminin dayandığı temel ilke nedir?

Müşteri Odaklılık ve Müşteri Memnuniyeti

Kaynak odaklılık ve sıfır hata

Kaynak bağımlılık ve müşteri memnuniyeti

Yüksek temettü ve düşük ıskarta oranı

Küresel rekabet ve müşteri odaklılık

Açıklama:

Müşteri Odaklılık ve Müşteri Memnuniyeti: Bu, Toplam Kalite Yönetiminin dayandığı temel ilkedir. Burada müşterilerin talep ve beklentilerinin belirlenmesi esastır. Müşterilerle diyalog kurmak hatta dağıtım zincirini oluşturan aracıların talep ve beklentileri ile sorunlarını belirlemek Toplam Kalite Yönetiminde en önemli işlevdir. İkinci husus ise elde edilen bu bilgilerin kuruluş veya işletme içinde etkin bir şekilde iç müşteriler (çalışanlar) tarafından paylaşılmasıdır. Böylece müşterilerin beklentileri ile buna uygun kuruluş ve işletme içi davranışlar birbirleriyle uyumlaşmış olacaktır.

Doğru Cevap: A

Soru 95

En iyi uygulamayı yapan işletmeler ile başarılı rakipleri örnek alarak kıyas yapmak hangi işletme yönetim tekniğidir?

Benchmarking

Outsourcing

Reorganizasyon

Stagflasyon

Balanced Scorecard

Açıklama:

En İyi Uygulamayı Yapan İşletmeler İle Başarılı Rakipleri Örnek Alarak Kıyas Yapma (Benchmarking): Kıyas yapmanın amacı, müşteri memnuniyetini arttırma, müşteri isteklerini ve bu isteklerde ileride meydana gelmesi olası değişmeleri tahmin ederek önlemler alma, pazar liderliği için rekabet avantajı araştırma sistemidir.

Doğru Cevap: A

Soru 96

Üst yönetimin ISO 9000 almaya karar vermesi

ISO Yürütme Komitesi için denetçi atanması

Gerekli eylemlerin ve eylem planlarının hazırlanması

Kalite el kitabı taslağının hazırlanması

İç kalite denetim sisteminin kurulması

Açıklama:

İşletme içindeki her faaliyette olduğu gibi ISO 9000 kalite standartlarının uygulamaya konması için izlenmesi gereken adımları ve programı tanımlayan bir eylem planı gerekmektedir. Uygulama planı işletmeden işletmeye farklılık gösterse de bazı temel adımlar aşağıdaki gibi tanımlanabilir:
1• Üst Yönetimin *ISO 9000 Almaya Karar Vermesi

Doğru Cevap: A

Soru 97

Tasarım/geliştirme, imalat ve/veya montaj yapan ve servis hizmeti veren kuruluşların yerine getirmesi gereken şartları ifade eden standart hangisidir?

ISO 9001

ISO 9002

ISO 9003

ISO 18000

OHSAS

Açıklama:

ISO 9001: Tasarım/geliştirme, imalat ve/veya montaj yapan ve servis hizmeti veren kuruluşların yerine getirmesi gereken şartları ifade etmektedir. Bu şartlardan bir ya da birkaçı kuruluşun faaliyet alanları içerisinde yer almıyorsa bu durum dokümanlarda belirtilmelidir.

Doğru Cevap: A

Soru 98

Türkiye’de en eski kurulan ve ülke genelinde daha yaygın olarak bilinen kalite ile ilgili kuruluş hangisidir?

Türk Standartları Enstitüsü

Rekabet Kurulu

Bankacılık Denetleme ve Gözetleme Kurulu

Sermaye Piyasası Kurulu

Hazine Müşteşarlığı

Açıklama:

Türkiye’de en eski kurulan ve ülke genelinde daha yaygın olarak bilinen kalite ile ilgili kuruluş Türk Standartları Enstitüsü’dür. Bu kuruluş, kurulduğu günden bu yana ülke genelinde kalite bilinci yerleştirme ve bunu yayma konusunda yoğun çaba göstermektedir.

Doğru Cevap: A

Soru 99

Kalite ile ilgili ödüller arasında en eski ve ilk ödül hangisidir?

Deming Ödülü

Kalder Ödülü

SPK Ödülü

Başbakanlık Ödülü

Devlet Denetleme Kurulu Ödülü

Açıklama:

Kalite ile ilgili ödüller arasında dikkat çeken bir diğer ödül Deming ödülüdür. Kalite ile ilgili ödüller arasında en eski ve ilk ödül olduğu için bu ödülün, diğer ödüller arasında ayrı bir yeri ve önemi bulunmaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 100

Kuruluşların mükemmellik yolunda ilerleyip ilerlemediklerini ölçerek yönetim sistemlerini geliştirmeleri konusunda onlara yardımcı olan pratik bir araç niteliği taşımakta ve kuruluşların kuvvetli yönleri ile iyileştirmeye açık alanlarını görmelerini sağlayarak onları çözümler üretmeleri konusunda teşvik eden model hangisidir?

EFQM Mükemmellik Modeli

TKY Modeli

Dinamik TKY Ödülü

Kurumsal TKY Ödülü

Deming Kurumsallık Ödülü

Açıklama:

EFQM Mükemmellik Modeli, kuruluşların mükemmellik yolunda ilerleyip ilerlemediklerini ölçerek yönetim sistemlerini geliştirmeleri konusunda onlara yardımcı olan pratik bir araç niteliği taşımakta ve kuruluşların kuvvetli yönleri ile iyileştirmeye açık alanlarını görmelerini sağlayarak onları çözümler üretmeleri konusunda teşvik etmektedir.

Doğru Cevap: A

Soru 101

Aşağıdakilerden hangisi, kalite kavramının tarihsel gelişimi açısından ilk aşamadır?

Muayene

Kalite kontrol

Kalite güvencesi

Toplam kalite

Kalite üçlemesi

Açıklama:

Kalite kavramının tarihsel gelişimini aşağıda sıralanan 4 temel başlık
altında incelemek mümkündür:
• Muayene: Sanayide ilk defa muayenecilik mesleği ortaya çıkmış ve bu işi yapanlar sadece yapılan işleri kontrol edip hataları tespit etme görevini üstlenmişlerdir. Temel yaklaşımı müşteriye hatalı ürünlerin gitmesini engellemektir. Bu yaklaşım müşteriyi korumuş ancak düşük kalitenin nedenlerini araştırmadan kalitesiz ürünlerin tespit edilip ayıklanması işletmelere ciddi maliyetler yüklemiştir.
• Kalite Kontrol: 1920’li yıllara rastlayan bu dönemde, muayene işlemi son kontrolden ara kontrollere ve giriş kontrolüne doğru genişlemiştir. Kalite kontrolü; muayene, test etme, örnekleme yoluyla kontrol, gözlem gibi çeşitli metotlar aracılığıyla yapılmaktadır. Bu dönemde standartlar geliştirilmeye başlanmış ve müşteriyi korumayolunda ilk adım atılmıştır.
• Kalite Güvencesi: II. Dünya Savaşı yıllarında üretim daha çok savaş malzemelerine kaydırılmıştır. Bu malzemelerin karmaşık ve hassas yapıda olması kalite ihtiyacını da beraberinde getirmiştir. Kalite güvencesi, mal ve hizmetlerin kalite standartlarına uygun üretilerek müşteri beklentilerini ve yeterli güveni sağlaması için yapılması gereken sistematik çalışmalar bütünüdür.
• Toplam Kalite: Kalite güvence çalışmalarını, kalite çalışmalarına üst yönetim ile
birlikte tüm çalışanların katılımının sağlanması ve müşterilerin %100 tatmin edilmesini hedefleyen Toplam Kalite Yönetiminin geliştirilmesi takip etmiştir. Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 102

Japonya’da ortaya konan kalite üçlemesinde, "kalite iyileştirmenin örgüt kültürüne yerleştirilmesine ve süreklilik kazandırılmasına yönelik faaliyetler olduğunu ve buna yönelik projeler gerçekleştirilmesi gerektiğini" vurgulayan sürece ne ad verilir?

Kalite planlama

Kalite geliştirme

Kalite denetimi

Güvenirlik

Uygunluk

Açıklama:

Japonya’da kalite devriminin temel mimarlarından biri olan Joseph Juran kalite yaklaşımını
“kalite üçlemesi” adı altında ifade etmiştir. Juran’a göre kalite yönetimi aşağıda
özetlenen üç ana süreci kapsamaktadır:
• Kalite Planlama: Süreçten etkilenen herkes olarak tanımladığı müşterilerin belirlenmesi
kastedilir. Müşteriler iç ve dış müşterileri kapsamaktadır. Müşteri isteklerini
belirledikten sonra onların beklentilerine cevap verebilecek mal ve hizmetleri
üretip minimum olası maliyeti kapsayan kalite amaçları tanımlanmalıdır. Daha
sonra sıra süreç tasarımına, sürecin optimizasyonuna ve çalışır duruma getirilmesine
gelmektedir.
• Kalite Denetimi: Denetlenmesi gereken kritik (çok önemli) öğelerin yönetilmesidir.
Bu aşamada, başarı standartları belirlenmeli, ölçüm yapılmalı, yapılan bu ölçüm
değerleri ile performans standartları karşılaştırılmalı ve eğer bir sapma varsa
düzeltici önlemler alınmalıdır.
• Kalite Geliştirme: Kalite iyileştirmenin örgüt kültürüne yerleştirilmesine ve süreklilik
kazandırılmasına yönelik faaliyetler olup, kalite geliştirme projelerinin
oluşturulması, bu projelerle kalite sorunları ve bunların giderilmesi ile ilgili bir
örgütlenmenin sağlanabilmesi söz konusudur

Doğru Cevap: B

Soru 103

Bir otomobil için hız ve konfor, bir televizyon için renk ve görüntü, hizmet işletmelerinde servis hızı ve bekleme süresi gibi temel işlevsel özellikler kalitenin hangi boyutuyla ilgilidir?

Güvenirlik

Estetik

Dayanıklılık

Algılanan kalite

Performans

Açıklama:

Kalite genel olarak bir ürünün müşteri ihtiyaçlarını en ekonomik düzeyde karşılayacak özellikler bütünü olarak tanımlanmaktadır. Bu tanımda iki unsur ön plana çıkmaktadır. Bunlardan ilki, ürünün müşteri ihtiyaçlarını karşılaması, diğeri ise ürünün müşteri ihtiyaçlarını daha ekonomik seviyede karşılamasıdır. Müşterinin algıladığı kaliteyi aşağıda özetlenen sekiz boyutta incelemek mümkündür :
• Performans: Bir ürünün temel işlevsel özellikleri anlamına gelir. Örneğin bir otomobil için hız ve konfor, bir televizyon için renk ve görüntü, hizmet işletmelerinde ise servis hızı ve bekleme süresi performans olarak ifade edilmektedir.
• Özellikler: Özellik kelimesi bir ürünün temel fonksiyonunu tanımlayan kavram
olarak ifade edilmektedir. Kalitenin bu boyutu için havayolu şirketinin uçuşlarda
verdiği ücretsiz ikramlar, çamaşır makinesinin pamuklu ya da yünlü programı örnek olarak sayılabilir.
• Güvenirlik: Ürünün kullanım ömrü içerisinde kendisinden beklenen tüm fonksiyonları tam olarak yerine getirip getirmediğinin ölçütüdür. Ölçülebilen bir özellik olan güvenirlik, ortalama ilk bozulma zamanı, bozulma süreleri arasındaki dönem vb. olabilir.
• Uygunluk: Ürünün tasarımının ve işleyiş özelliklerinin önceden belirlenmiş standartlara uyup uymama derecesidir. Uygunluk, kalitenin teknik boyutu hakkında müşteri veya kullanıcıya fikir vermektedir.
• Dayanıklılık: Bir ürün veya hizmetin kullanım ömrünün uzunluğudur. Teknolojik
açıdan dayanıklılık, bir ürünün deformasyona uğrayıncaya kadar olan kullanım
süresini ifade etmektedir.
• Hizmet Görme Yeteneği: Bu boyut; hız, çabukluk, nezaket, yeterlilik ve tamir edebilme kolaylığı olarak ifade edilmektedir. Ürünle ilgili sorunlara doğru cevaplar
ve çözümler bulunamaması, işletmelerin şikayetleri ele alma süreci, müşterilerin
ürün ve hizmet kalitesini değerlendirmelerini etkilemektedir.
• Estetik: Ürünün kullanıcının beklentilerine uygun bir estetik yapıyı sağlayabilmesidir. Renk, ambalaj, biçim gibi özellikler ürünün performansını doğrudan etkilememekle birlikte müşteri beğenilerine yönelik estetik özellikler olarak nitelendirilebilir.
• Algılanan Kalite: Müşteriler her zaman ürünün tüm özellikleri ile ilgili ayrıntılı
bilgi sahibi değildir ve böyle durumlarda dolaylı birtakım ölçütler karar vermelerinde önemli rol oynamaktadır. Reklam faaliyetlerinde yaratılan ürün imajı, marka imajı gibi faktörler ürün kalitesinin müşteri tarafından olumlu veya olumsuz algılanmasında oldukça önemlidir. Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 104

Havayolu şirketinin uçuşlarda verdiği ücretsiz ikramlar, çamaşır makinesinin pamuklu ya da yünlü programı gibi bir ürünün temel fonksiyonunu tanımlayan kavramlar, kalitenin hangi boyutuyla ilgilidir?

Uygunluk

Hizmet görme yeteneği

Özellikler

Dayanıklılık

Performans

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 105

Toplam kalite yönetimi

Kalite güvencesi

Kalite denetimi

Kalite standardı

Kalite üçlemesi

Açıklama:

Toplam Kalite Yönetimi; işletmelerde sürekli gelişimi ve müşteri tatminini sağlamaya odaklanan, örgütte çalışan tüm personelin sürece katılımını
öngören, performansı artırmaya yönelen insanı temel alan bir yönetim modeli/yönetim sistemi/ yönetim yaklaşımıdır. Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 106

"............................, toplam kalite yönetiminin dayandığı temel ilkedir. Burada müşterilerin talep ve beklentilerinin belirlenmesi esastır. Müşterilerle diyalog kurmak hatta dağıtım zincirini oluşturan aracıların talep ve beklentileri ile sorunlarını belirlemek Toplam Kalite Yönetiminde en önemli işlevdir."
Yukarıdaki paragrafta verilen boşluğa getirilebilecek toplam kalite yönetimi ilkesi aşağıdaki seçeneklerden hangisinde verilmektedir?

İç Müşterilerin Memnuniyeti ve İç Müşteriye Odaklılık

Tedarikçilerin Denetimi ve Onlarla İşbirliği Yapılması

Hata Yapmamak ve Hataları Önleyici Biçimde Davranmak

İstatistiksel Analizlere Önem Verme ve Onlardan Yararlanma

Müşteri Odaklılık ve Müşteri Memnuniyeti

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 107

Hataların meydana gelmemesi için planlar yapmak, tedarikçileri ve personeli eğiterek önlemler almak, toplam kalite yönetiminin hangi ilkesiyle ilgilidir?

Üst Yönetimin Liderliği

Tedarikçilerin Denetimi ve Onlarla İşbirliği Yapılması

İç Müşterilerin Memnuniyeti ve İç Müşteriye Odaklılık

Hata Yapmamak ve Hataları Önleyici Biçimde Davranmak

Rekabet Üstünlüğü İçin Sürekli Gelişme

Açıklama:

Hata Yapmamak ve Hataları Önleyici Biçimde Davranmak: Toplam Kalite Yönetiminde temel amaç, hataları hata meydana geldikten sonra düzeltmek yerine, onların meydana gelmemesi için planlar yapmak, tedarikçileri ve personeli eğiterek önlemler almaktır. Doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 108

"Yöneticilerin kesin olarak neyin, nasıl ve ne zaman değişmesi konusunda bir görüş birliğine varmak için bir araya gelip çalışmaları ve ayrıntılı bir plan hazırlamaları" ISO 9000 Kalite Standartları sürecinin hangi aşamasıdır?

Periyodik Gözlemlerin ve Öz Değerlendirmenin Yapılması

ISO Yürütme Komitesi İçin Denetçi Atanması

Üst Yönetimin ISO 9000 Almaya Karar Vermesi

İç Kalite Denetim Sisteminin Kurulması

Gerekli Eylemlerin ve Eylem Planlarının Hazırlanması

Açıklama:

Gerekli Eylemlerin ve Eylem Planlarının Hazırlanması: Mevcut sistemin değerlendirilmesinden sonra yöneticiler kesin olarak neyin, nasıl ve ne zaman değişmesi konusunda bir görüş birliğine varmak için bir araya gelip çalışmalıdırlar. Genel olarak gerekli eylemler üzerine bir görüş birliği oluşturduktan sonra ayrıntılı bir plan hazırlanmalıdır. Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 109

Bir firma, bitmiş yarı mamulleri alarak bunları monte etmek durumundaysa ve bu iş için müşterinin tasarımını kullanıyorsa bu durumda uygulanabilecek en uygun kalite sistemi aşağıdakilerden hangisidir?

ISO 9001

ISO 9002

ISO 9003

ISO 9000

ISO 9004

Açıklama:

ISO’nun (Uluslararası Standartlar Örgütü) tanımına göre ISO 9000 serisi aşağıdaki standartlardan oluşmaktadır:
• ISO 9001: Tasarım/geliştirme, imalat ve/veya montaj yapan ve servis hizmeti veren kuruluşların yerine getirmesi gereken şartları ifade etmektedir. Bu şartlardan bir ya da birkaçı kuruluşun faaliyet alanları içerisinde yer almıyorsa bu durum dokümanlarda belirtilmelidir.
• ISO 9002: Bu standart, özellikle tasarlanmış ve onaylanmış tasarımların imalatını yapan kuruluşlar için uygundur. ISO 9001’in şartları ISO 9002’den daha sıkı değildir.
Gerçekte standarda verilen hususların tamamına yakını birbirinin aynısıdır.
Yalnızca ISO 9002 tasarım/geliştirme modülünü kapsamamaktadır.
• ISO 9003: Bu standart, basit imalat adımlarına sahip ve mamul özelliklerinin sağlandığının son kontrolde onaylanabileceği mamulleri üreten kuruluşlar tarafından uygulanır. Örneğin firma bitmiş yarı mamulleri alarak bunları monte etmek durumundaysa ve bu iş için müşterinin tasarımını kullanıyorsa bu durumda ISO 9003 uygulanabilecek en uygun kalite sistem standardıdır.
Yukarıda da görüldüğü gibi ISO 9000 kalite standardı kendi içerisinde birbirinden bağımsız ama birbiriyle ilintili 3 farklı standarttan oluşmaktadır. O nedenle birçok çalışmada ISO 9000 kalite standardı, standartlar serisi olarak adlandırılmaktadır. ISO 9000 kalite standardı ile birlikte anılan ve onun kapsamında yer alan bir diğer çalışma ise ISO 9004’tür.
ISO 9001, ISO 9002 ve ISO 9003 birer “standart” özelliğindedir ve kapsadıkları faaliyetler farklıdır. ISO 9004 bir çeşit kalite güvencesi ders kitabı özeti mahiyetindedir, bir işletmenin çeşitli fonksiyonlarında kalitenin nasıl sağlanacağını ana hatları ile açıklamaktadır. ISO 9000 ise bütün bu standartların nasıl kullanılabileceğini açıklayan bir rehber özelliğindedir. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 110

Türkiye’de en eski kurulan ve ülke genelinde daha yaygın olarak bilinen kalite ile ilgili kuruluş aşağıdakilerden hangisidir?

Türk Standartları Enstitüsü (TSE)

Uluslararası Standartlar Örgütünü (ISO)

Türkiye Kalite Derneği (KalDer)

Avrupa Kalite Yönetimi Vakfı (EFQM)

Dünya Ticaret Örgütü (WTO)

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 111

Kalite kavramı ile ilgili görüşler kaç grupta toplanır?

Açıklama:

Kalite kavramı maddi özellikler ve gayri maddi özellikler olmak üzere iki temel özelliğe sahiptir.
Kalite kavramına farklı işlevler yüklemek olanaklıdır. Kalite kavramı ile ilgili görüşlerin, psikolojik algılama ile ilgili görüşler, süreç odaklı görüşler ve ürün ve hizmet odaklı görüşler biçiminde üç grupta toplandığı görülmektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 112

Aşağıdakilerden hangisi kalite ile ilgili temel hedeflerden biri değildir?

Kalite işletme çapında bir süreçtir.

Kalite müşterinin söylediğidir.

Kalite, bireysel çalışma ve ekip çalışması gerektirir.

Kalite bir yönetim şekli değildir.

Kalite ve yenilik birbirinden bağımsızdır.

Açıklama:

Kalite ile ilgili olarak aşağıda sıralanan 10 temel hedef belirlenmiştir (Paksoy, 2007, 569):
• Kalite işletme çapında bir süreçtir.
• Kalite müşterinin söylediğidir.
• Kalite ve maliyet birlikte düşünülmelidir. Bunlar farklı şeyler değildir.
• Kalite, bireysel çalışma ve ekip çalışması gerektirir.
• Kalite bir yönetim şeklidir.
• Kalite ve yenilik birbirinden bağımsızdır.
• Kalite bir ahlak işidir.
• Kalite sürekli gelişmeyi ve iyileştirmeyi gerektirir.
• Kalite prodüktiviteye giden, en fazla maliyeti etkileyen fakat en az yatırım gerektiren bir yoldur.
• Kalite, müşteri ve satıcılarla irtibatlı toplam bir sistem olarak uygulanır.

Doğru Cevap: D

Soru 113

Japonya’da kalite devriminin temel mimarlarından biri olan Joseph Juran’a göre kalite yönetimi hangi süreçleri kapsamaktadır?

Kalite Planlama, Kalite Denetimi, Kalite Geliştirme

Kalite Planlama, Kalite Denetimi

Kalite Denetimi, Kalite Geliştirme

Kalite Planlama, Kalite Geliştirme

Kalite Planlama, Kalite Azaltma

Açıklama:

Kalite Planlama, Kalite Denetimi, Kalite Geliştirme

Doğru Cevap: A

Soru 114

.……… ………… …………. işletmelerde sürekli gelişimi ve müşteri tatminini sağlamaya odaklanan, örgütte çalışan tüm personelin sürece katılımını öngören, performansı artırmaya yönelen insanı temel alan bir yönetim modeli/yönetim sistemi/ yönetim yaklaşımıdır. Yukarıda verilen cümledeki boşlukları doldurunuz.

Toplam Kalite Yönetimi

Toplam Planlama Yönetimi

Toplam Denetimi Yönetimi

Toplam Geliştirme Yönetimi

Toplam Azaltma Yönetimi

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 115

Aşağıdakilerden hangisi Toplam Kalite Yönetiminin temel amaçlarından biri değildir?

Satıcılar ve yan sanayi ile ilişkileri kuvvetlendirmek

İşletmenin pazar payını, verimlilik, rekabet ve kârlılık düzeyini arttırmak

Çalışanların moral düzeyini düşünmeyerek onları çok çalışmaya zorlamak

Malzemeyi, zaman kaybını, yeniden işlemeyi, stokları, müşteri şikayetlerini ve maliyetleri azaltmak

İşletmenin her kademesinde, çalışanlar arasında dikey ve yatay iletişimi sağlamak

Açıklama:

Çalışanların moral düzeyini arttırarak ve iş barışı sağlayarak motivasyonu arttırmak.

Doğru Cevap: C

Soru 116

Aşağıdakilerden hangisi tüketici sorunları hakkında rehberlik sağlar?

Başkanlık Kurulu

CASCO

COPOLCO

DEVCO

Konsey Daimi Kurulu

Açıklama:

Başkanlık Kurulu: Konseye tavsiyelerde bulunur ve Konsey ile Genel Kurul tarafından alınan kararların uygulanmasına nezaret eder. • CASCO: Uygunluk değerlendirmesine dair rehberlik sağlar. • COPOLCO: Tüketici sorunları hakkında rehberlik sağlar. • DEVCO: Gelişmekte olan ülkelerle ilintili meselelere dair rehberlik sağlar. • Konsey Daimi Kurulu: Finansal ve stratejik konularda tavsiyeler verir. • Geçici İstişare Kurulu: Örgütün amaçları ve stratejik hedeflerini ortaya koymak için kurulabilmektedir.

CASCO: Uygunluk değerlendirmesine dair rehberlik sağlar.
COPOLCO: Tüketici sorunları hakkında rehberlik sağlar.
DEVCO: Gelişmekte olan ülkelerle ilintili meselelere dair rehberlik sağlar.

Doğru Cevap: C

Soru 117

Aşağıdakilerden hangisi gelişmekte olan ülkelerle ilintili meselelere dair rehberlik sağlar?

Başkanlık Kurulu

CASCO

COPOLCO

DEVCO

Konsey Daimi Kurulu

Açıklama:

• Başkanlık Kurulu: Konseye tavsiyelerde bulunur ve Konsey ile Genel Kurul tarafından alınan kararların uygulanmasına nezaret eder. • CASCO: Uygunluk değerlendirmesine dair rehberlik sağlar. • COPOLCO: Tüketici sorunları hakkında rehberlik sağlar. • DEVCO: Gelişmekte olan ülkelerle ilintili meselelere dair rehberlik sağlar. • Konsey Daimi Kurulu: Finansal ve stratejik konularda tavsiyeler
CASCO: Uygunluk değerlendirmesine dair rehberlik sağlar.
COPOLCO: Tüketici sorunları hakkında rehberlik sağlar.
DEVCO: Gelişmekte olan ülkelerle ilintili meselelere dair rehberlik sağlar.

Doğru Cevap: D

Soru 118

ISO’nun (Uluslararası Standartlar Örgütü) tanımına göre; basit imalat adımlarına sahip ve mamul özelliklerinin sağlandığının son kontrolde onaylanabileceği mamulleri üreten kuruluşlar tarafından uygulanan standart aşağıdakilerden hangisidir?

ISO 9003

ISO 9001

ISO 9002

ISO 9004

ISO 9005

Açıklama:

ISO 9003: Bu standart, basit imalat adımlarına sahip ve mamul özelliklerinin sağlandığının son kontrolde onaylanabileceği mamulleri üreten kuruluşlar tarafından uygulanır. Örneğin firma bitmiş yarı mamulleri alarak bunları monte etmek durumundaysa ve bu iş için müşterinin tasarımını kullanıyorsa bu durumda ISO 9003 uygulanabilecek en uygun kalite sistem standardıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 119

Aşağıdakilerden hangisi Türkiye’de faaliyet gösteren kalite ile ilgili kuruluşlardan biridir?

TSE

CASCO

COPOLCO

DEVCO

TRE

Açıklama:

Türk Standartları Enstitüsü (TSE)
Türkiye’de faaliyet gösteren kalite ile ilgili bazı kuruluşlar bulunmaktadır. Bunlar; Türk Standartları Enstitüsü(TSE) ve KalDer’dir.

Doğru Cevap: A

Soru 120

Malcolm Baldrige ödülü kaç yılında verilmeye başlanmıştır?

1988

1987

1989

1999

2000

Açıklama:

Malcolm Baldrige ödülü, 1987 yılında Amerikan Ticaret Bakanlığı tarafından oluşturulup 1988’de verilmeye başlanmıştır.
Malcolm Baldrige ödülü 1987 yılında Amerikan Ticaret Bakanlığı tarafından oluşturulup 1988’de verilmeye başlanmıştır. Bu kalite ödülü Amerika’da kalite ve performansta başarılar kazanmış işletmelerin tanınmasını sağlamak ve rekabette kalite ve performans mükemmelliğine karşı farkındalığı arttırmak için düzenlenmiştir.

Doğru Cevap: A

Soru 121

Kalite kavramı ile ilgili görüşler şu üç grupta incelenmedir?

psikolojik algılama
süreç odaklı görüşler
ürün ve hizmet odaklı görüşler

Roma rakamları ile verilenler değerlendirildiğinde aşağıda yer alan seçeneklerden hangisi kalitenin bir üstünlük olduğunu, kullanıcının değer ve algılarına göre değişebileceğini gösterir?

Yalnız I

Yalnız II

Yalnız III

I ve II

II ve III

Açıklama:

Tamamlandı.
Kalite kavramına farklı işlevler yüklemek olanaklıdır. Kalite kavramı ile ilgili görüşlerin, psikolojik algılama ile ilgili görüşler, süreç odaklı görüşler ve ürün ve hizmet odaklı görüşler biçiminde üç grupta toplandığı görülmektedir. Psikolojik algılama ile ilgili kalite görüşleri, kalitenin bir “üstünlük” olduğunu ve kullanıcının değer ve algılarına göre değişebileceğini öne sürmektedir. Süreç odaklı kalite görüşleri, işin yapılması yani üretim sürecindeki çalışmaların kurum ve çalışanların gereksinimlerini karşılamasını kalite göstergesi olarak ele almaktadır. Ürün odaklı kalite anlayışı ise çıktıların müşteri istek ve gereksinimlerini karşılama düzeyinin kalite ölçütü olduğunu kabul etmektedir.

Doğru Cevap: A

Soru 122

Aşağıdakilerden hangisi kalitenin boyutlarından biridir?

İşletme çapında bir süreçtir

Standarda uygundur

Ahlak işidir

Bir yönetim şeklidir

Toplam bir sistem olarak uygulanır

Açıklama:

Tamamlandı.
A, C, D ve E seçenekleri kalitenin on temel hedefleri arasında yer alan ifadelerdir. Standarda uygunluk ise kalitenin boyutlarından biridir.

Doğru Cevap: B

Soru 123

Aşağıdakilerden hangisi kaliteyi ilk uygulayan ülke olarak bilinir?

ABD

İspanya

Japonya

İngiltere

Çin

Açıklama:

Tamamlandı.
Kalite anlayışının temelini, kalite felsefesinin düşünür ve ustalarından W.Edwars Deming, Josep Juran ve Kaouru Ishikawa kurmuşlardır. Kalite kavramının doğuş yeri ABD olmasına rağmen kaliteyi bugünkü anlamda ilk uygulayan ülke Japonya’dır.

Doğru Cevap: C

Soru 124

Aşağıdakilerden hangisi kalitenin boyutlarından biri değildir?

Performans

Özellikler

Güvenirlik

Muayene

Uygunluk

Açıklama:

Tamamlandı.
Kalitenin boyutları; performans, özellikler, güvenirlik, uygunluk, dayanıklılık, hizmet görme yeteneği, estetik, algılanan kalite olarak sıralanabilir.

Doğru Cevap: D

Soru 125

Ürün veya hizmetin kullanım ömrünün uzunluğu ile ilgili kalite boyutu aşağıdakilerden hangisidir?

Güvenirlik

Uygunluk

Dayanıklılık

Hizmet görme yeteneği

Algılanan kalite

Açıklama:

Tamamlandı.
A seçeneği, “ürünün kullanım ömrü içerisinde kendisinden beklenen tüm fonksiyonları tam olarak yerine getirip getirmediğinin ölçütü”; B seçeneği, “ürünün tasarımının ve işleyiş özelliklerinin önceden belirlenmiş standartlara uyup uymama derecesi”; C seçeneği,” ürün veya hizmetin kullanım ömrünün uzunluğu”; D seçeneği, “hız, çabukluk, nezaket, yeterlilik ve tamir edebilme kolaylığı”; E seçeneği ise “Reklam faaliyetlerinde yaratılan ürün imajı, marka imajı gibi faktörler” ile ilgilidir. Buna göre yanıt C seçeneği olmalıdır.

Doğru Cevap: C

Soru 126

Aşağıdakilerden hangisi toplam kalite yönetiminin ilkelerinden biridir?

İşletmenin pazar payını, verimlilik, rekabet ve kârlılık düzeyini arttırmak

Alıcıların güvenini kazanmak ya da var olan güveni sürdürmek

Çalışanların moral düzeyini arttırarak ve iş barışı sağlayarak motivasyonu arttırmak

Satıcılar ve yan sanayi ile ilişkileri kuvvetlendirmek

En iyi uygulamayı yapan işletmeler ile başarılı rakipleri örnek alarak kıyas yapmak

Açıklama:

Tamamlandı.
A, B, C ve D seçenekleri toplam kalite yönetiminin amaçlarıyken; E seçeneği ilkelerinden biridir.

Doğru Cevap: E

Soru 127

Toplam kalite yönetiminin dayandığı temel ilke aşağıdakilerden hangisidir?

İç müşterilerin memnuniyeti ve iç müşteriye odaklılık

Çalışan tüm personelin eğitilmesi

Üst yönetimin liderliği

Müşteri odaklılık ve müşteri memnuniyeti

Tedarikçilerin denetimi ve işbirliği

Açıklama:

Tamamlandı.
Seçeneklerde verilenlerin tamamı toplam kalite ilkeleridir. Ancak D seçeneğinde verilen “müşteri odaklılık ve müşteri memnuniyeti” toplam kalite yönetiminin dayandığı temel ilkedir.

Doğru Cevap: D

Soru 128

Firmaların ISO 9000 sertifikasyonuna sahip olma süresi ortalama kaç yıldır?

1 yıl

3 yıl

5 yıl

7 yıl

9 yıl

Açıklama:

Tamamlandı.
Firmaların sertifikasyona sahip olma süresi 3 ay ile 2 yıl arasında değişmekte olup, ortalama 1 yıl olmaktadır. Doğru yanıt “A” seçeneğinde verilmiştir.

Doğru Cevap: A

Soru 129

Türk Standartları Enstitüsünün vizyonu aşağıdaki seçeneklerden hangisinde verilmiştir?

Ülkenin rekabet gücünü arttırmak

Ulusal ve uluslararası düzeyde ticareti kolaylaştırmak

Toplumun yaşam düzeyini yükseltmek

Hizmetlerinde yönlendirici ve lider bir kuruluş olmak

Kalibrasyon faaliyetlerini tarafsız yerine getirmek

Açıklama:

Tamamlandı.
Türk Standartları Enstitüsünün misyonu, ülkemizin rekabet gücünü arttırmak, ulusal ve uluslararası düzeyde ticareti kolaylaştırmak ve toplumun yaşam düzeyini yükseltmek için standardizasyon, uygunluk değerlendirme, deney ve kalibrasyon faaliyetlerini tarafsız, bağımsız, etkin ve güvenilir olarak sağlamaktır. Vizyonu ise hizmetlerinde ulusal, bölgesel ve uluslararası alanda tercih edilen, yönlendirici ve lider bir kuruluş olmaktır. Buna göre doğru yanıt “D” seçeneğinde verilmiştir.

Doğru Cevap: D

Soru 130

Aşağıdakilerden hangisi Avrupa Kalite Ödülü’nün (EFQM) vurgu yaptığı temel konulardan biridir?

İstatistiksel kalite

Kontrol

Sürekli iyileştirme

Tedarikçi ilişkileri

Toplumla ilişkiler

Açıklama:

Tamamlandı.
A, B, C ve D seçeneklerinde verilenler Deming Ödülü’nün; E seçeneğinde verilen “Toplumla ilişkiler” ise Kalite Ödülü’nün (EFQM) vurgu yaptığı konulardan biridir.

Doğru Cevap: E

Soru 131

Japonya’da kalite devriminin temel mimarlarından biri olan Juran’a göre kalite yönetimi aşağıdaki hangi üç ana süreci kapsamaktadır?

Kalite Girdisi, Kalite Yönetimi, Kalite Kontrolü

Kalite Eğitimi, Kalite İmalatı, Kalite Doğrulaması

Kalite Maliyeti, Kalite Memnuniyeti, Kalite İşleme

Kalite Tasarlama ,Kalite Değerlendirme ,Kalite Ölçme

Kalite Planlama,Kalite Denetimi,Kalite Geliştirme

Açıklama:

Japonya’da kalite devriminin temel mimarlarından biri olan Joseph Juran kalite yaklaşımını “kalite üçlemesi” adı altında ifade etmiştir. Juran’a göre kalite yönetimi Kalite Planlama, Kalite Denetimi, Kalite Geliştirme kavramlarını kapsamaktadır. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 132

Kalite kavramının doğuş yeri ABD olmasına rağmen kaliteyi bugünkü anlamda ilk uygulayan ülke aşağıdakilerden hangisidir?

İsviçre

Fransa

Almanya

Japonya

Çin

Açıklama:

Kalite kavramının doğuş yeri ABD olmasına rağmen kaliteyi bugünkü anlamda ilk uygulayan ülke Japonya olmuştur. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 133

Aşağıdakilrden hangisi işletmelerde sürekli gelişimi ve müşteri tatminini sağlamaya odaklanan, örgütte çalışan tüm personelin sürece katılımını öngören, performansı artırmaya yönelen insanı temel alan bir yönetim yaklaşımıdır.

Toplam Kalite Yönetimi

İnsan Kaynakları Yönetimi

Değişim Yönetimi

Sinerjik Yönetim

Toplam Katılım Yöentimi

Açıklama:

Toplam Kalite Yönetimi; işletmelerde sürekli gelişimi ve müşteri tatminini sağlamaya odaklanan, örgütte çalışan tüm personelin sürece katılımını öngören, performansı artırmaya yönelen insanı temel alan bir
yönetim modeli/yönetim sistemi/ yönetim yaklaşımıdır. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 134

Aşağıdakilerden hangisi Toplam Kalite Yönetiminin uygulanmasında karşılaşılan ve başarısızlığa yol açan sorunlar arasında yer almaz?

Tepe yöneticilerinin aktif katılımı olmaksızın bir program olarak ortaya konulması

Yönetim ve özellikle çalışanların kalite ve rekabetin bilincinde olmamaları, sürekli gelişmenin önemli olduğunun tam olarak anlaşılmaması

Birbirinden farklı bölümlerin, şirketlerin, başka sektörlerin hatta başka ülkelerdeki şirketlerin yaptıklarını görmek ve bunların uygulanabilirliği konusunada açık olmak.

Yönetimin kabulü olsa dahi, felsefeyi uygulamak için gereken örgütsel düzenlemeler yapılmadan ve gerekli olan liderlik anlayışı geliştirilmeden uygulamaya geçilmesi

Açıklama:

Toplam Kalite Yönetiminin uygulanmasında karşılaşılan ve başarısızlığa yol açan sorunlar aşağıda sıralanmıştır;
• Tepe yöneticilerinin aktif katılımı olmaksızın bir program olarak ortaya konulması,
• Kaliteyi geliştirmenin, şirket yönetiminin ara sıra slogan olarak ortaya attığı ve
sonra da takipçisi olunmayan sıradan bir konu olarak algılanması, bir kalite politikasının
ve sorumluluğunun yeterince olmayışı,
• Yönetim ve özellikle çalışanların kalite ve rekabetin bilincinde olmamaları, sürekli
gelişmenin önemli olduğunun tam olarak anlaşılmaması,
• Yönetimin kabulü olsa dahi, felsefeyi uygulamak için gereken örgütsel düzenlemeler
yapılmadan ve gerekli olan liderlik anlayışı geliştirilmeden uygulamaya geçilmesi,
• Toplam Kalite Yönetiminin tamamıyla bir değişim faaliyeti olduğu ve özel bir kültürel
ortama ihtiyaç duyduğu gerçeğinin yeterince fark edilmemesidir. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 135

Uluslararası Standardizasyon Örgütü'nün kısalması aşağıdakilerden hangisidir?

OIC

ISO

CEI

ILO

ICJ

Açıklama:

Uluslararası Standardizasyon Örgütü (International Organization of Standardization-ISO)’ nün kısaltması ISO'dur. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 136

ISO 9000 kalite standartlarının temeli 1963’te aşağıda verilen hangi ülkenin savunma teknolojisindeki yüksek kalite talepleri nedeniyle hazırlanan MIL-Q-9858’e dayanır?

Amerika Birleşik Devletleri

İngiltere

Japonya

Almanya

Rusya

Açıklama:

ISO 9000 kalite standartlarının temeli 1963’te ABD’de savunma teknolojisindeki yüksek kalite talepleri nedeniyle hazırlanan MIL-Q-9858’e dayanır. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 137

"Bu standart, basit imalat adımlarına sahip ve mamul özelliklerinin sağlandığının son kontrolde onaylanabileceği mamulleri üreten kuruluşlar tarafından uygulanır".
Aşağıda verilen ISO standartlarından hangisi yukarıda verilen tanım için uygundur?

ISO 9001

ISO 9002

ISO 9003

ISO 9004

ISO 9005

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 138

Her türlü madde ve mamüller ile usul ve hizmet standartlarını yapmak amacıyla 18.11.1960 tarih ve 132 sayılı kanunla kurulmuş olan kuruluş aşağıdakilerden hangisidir?

CEN

ISO

CESİ

TSE

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 139

Amerikan Ticaret Bakanlığı tarafından oluşturulan Malcolm Baldrige ödülü aşağıda verilen hangi tarihte verilmeye başlanmıştır?

1968

1973

1978

1981

1988

Açıklama:

Malcolm Baldrige ödülü 1987 yılında Amerikan Ticaret Bakanlığı tarafından oluşturulup 1988’de verilmeye başlanmıştır. Bu kalite ödülü Amerika’da kalite ve performansta başarılar kazanmış işletmelerin tanınmasını sağlamak ve rekabette kalite ve performans mükemmelliğine karşı farkındalığı arttırmak için düzenlenmiştir. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 140

Avrupa Kalite Yönetimi Vakfı tarafından Avrupa’da faaliyet gösteren tüm kuruluşların “sürdürülebilir mükemmelliğe” ulaşmalarını sağlayacak bir yönetim anlayışı geliştirmek amacıyla 1991 yılında oluşturulmuş olan Mükemmellik Modeli aşağıdakilerden hangisidir?

PDCA

EFQM

CABE

JKKÖ

PUKÖ

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 141

Joseph Juran kalite yaklaşımında kalite planlama ile aşağıdakilerden hangisi kast edilir?

Denetlenmesi gereken kritik ögelerin yönetilmesi

Kalite geliştirme projelerinin oluşturulması

Başarı standartlarının belirlenmesi

Süreçten etkilenen herkes olarak tanımlanan müşterilerin belirlenmesi

Kalite sorunları ve bunların giderilmesi ile ilgili bir örgütlenmenin sağlanabilmesi

Açıklama:

Joseph Juran kalite yaklaşımında kalite planlama ile süreçten etkilenen herkes olarak tanımladığı müşterilerin belirlenmesi kastedilir. Müşteriler iç ve dış müşterileri kapsamaktadır. Müşteri isteklerini belirledikten sonra onların beklentilerine cevap verebilecek mal ve hizmetleri üretip minimum olası maliyeti kapsayan kalite amaçları tanımlanmalıdır. Daha sonra sıra süreç tasarımına, sürecin optimizasyonuna ve çalışır duruma getirilmesine gelmektedir. Doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 142

Hız, çabukluk, nezaket, yeterlilik ve tamir edebilme kolaylığı olarak ifade edilen kalite boyutu aşağıdakilerden hangisidir?

Uygunluk

Hizmet görme yeteneği

Dayanıklılık

Estetik

Performans

Açıklama:

Hız, çabukluk, nezaket, yeterlilik ve tamir edebilme kolaylığı olarak ifade edilen kalite boyutu hizmet görme yeteneğidir. Ürünle ilgili sorunlara doğru cevaplar
ve çözümler bulunamaması, işletmelerin şikayetleri ele alma süreci, müşterilerin
ürün ve hizmet kalitesini değerlendirmelerini etkilemektedir. Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 143

Toplam kalite yönetiminde kullanılan "benchmarking" terimi aşağıdakilerden hangisini ifade eder?

Çalışan tüm personelin eğitilmesi

Üst yönetimin liderliği

Tedarikçilerin denetimi ve onlarla işbirliği yapılması

İstatistiksel analizlere önem verme ve onlardan yararlanma

En iyi uygulamayı yapan işletmeler ile başarılı rakipleri örnek alarak kıyas yapma

Açıklama:

Toplam kalite yönetiminde kullanılan "benchmarking" terimi en iyi uygulamayı yapan işletmeler ile başarılı rakipleri örnek alarak kıyas yapmayı ifade eder. Kıyas yapmanın amacı, müşteri memnuniyetini arttırma, müşteri isteklerini ve bu isteklerde ileride meydana gelmesi olası değişmeleri tahmin ederek önlemler alma, pazar liderliği için rekabet avantajı araştırma sistemidir. Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 144

Aşağıdakilerden hangisi Toplam Kalite Yönetiminin amaçları arasında yer almaz?

İşletmenin pazar payını artırmak

Satıcılar ve yan sanayi ile ilişkileri kuvvetlendirmek

Çalışanlar arasında yatay iletişim yerine dikey iletişimi sağlamak

Alıcıların güvenini kazanmak

Zaman kaybını, yeniden işlemeyi, stokları azaltmak

Açıklama:

Toplam kalite yönetiminin amaçları arasında işletmenin her kademesinde, çalışanlar arasında dikey ve yatay iletişimi sağlamak yer alır. Bu nedenle bu sorunun doğru cevabı C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 145

ISO 9000 belgesi alındıktan sonra ne kadar sürede bir kaydın yenilenmesi gerekmektedir?

6 ay

1 yıl

2 yıl

3 yıl

5 yıl

Açıklama:

Kaydın gerçekleşmesi ile ISO süreci sona ermez. Her üç yılda bir kaydın yenilenmesi gerekir. Ayrıca her 6 ayda bir teftiş ziyaretleri yapılır. Bu nedenle işletmenin kendini değerlendirmeye ve belgesini güncel tutmaya devam etmesi şarttır. Bu doğrultuda doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 146

Kalite yönetimi ve kalite sistemi elemanları kılavuzu olarak adlandırılan ISO standardı aşağıdakilerden hangisidir?

ISO 9000

ISO 9001

ISO 9002

ISO 9003

ISO 9004

Açıklama:

ISO 9004 kalite yönetimi ve kalite sistemi elemanları kılavuzu olarak adlandırılmaktadır. Bu kılavuz, müşteri beklentilerini karşılamakla beraber devamlı gelişme ve maliyeti azaltmanın ekonomik faydalarına yer verir. Ayrıca yine bu kılavuzda hata önleme ve müşterilerden gelen geri bildirim süreçlerinin gerekliliği ve geniş çaplı eğitime yönelik açıklamalar yapmaktadır. Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 147

Aşağıdakilerden hangisi Türkiye Kalite Derneği (KalDer) ile ilgili doğru bir bilgi değildir?

Toplam kalite yönetimiyle kar amacı gütmektedir.

Ülkemizde kalite bilincinin yerleşmesi amaçlanmaktadır.

12 Kasım 1991 tarihinde kurulmuştur.

Derneğin temel amacı, çağdaş bir yönetim kalitesini oluşturmaktır.

Çağdaş kalite felsefesini benimsemiştir.

Açıklama:

Türkiye Kalite Derneği’nin en ayırt edici yönlerinden birisi de kâr amacı gütmeden, hiçbir çıkar ve menfaat çatışmasına girmeden misyon ve vizyonuna uygun şekilde çaba göstermektir. KalDer’in etik yükümlülüklerinden ilki, yaptığı her faaliyette toplumun yararını düşünmektir. Bu nedenle doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 148

Türk Standartları Enstitüsü tarafından kabul edilen ve üzerinde TSEK Markası kullanılacak ürünlerin ticari markası, cinsi, sınıfı, tipi ve türünü belirten TSEK Kaliteye Uygunluk Belgesinin geçerlilik süresi ne kadardır?

6 ay

1 yıl

18 ay

2 yıl

3 yıl

Açıklama:

Türk Standartları Enstitüsü tarafından kabul edilen Kalite Faktör ve Değerlerine uygunluğunu belirten ve akdedilen sözleşme ile TSEK Markası kullanma hakkı verilen firma adına düzenlenen ve üzerinde TSEK Markası kullanılacak ürünlerin ticari markası, cinsi, sınıfı, tipi ve türünü belirten geçerlilik süresi bir yıl olan belgeye ise TSEK Kaliteye Uygunluk Belgesi adı verilmektedir. Bu doğrultuda doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 149

Kalite ile ilgili ödüller arasında en eski ve ilk ödül aşağıdakilerden hangisidir?

Malcolm Balridge

EFQM Mükemmellik Modeli

Deming

Japon Kalite Ödülü

Avrupa Kalite Ödülü

Açıklama:

Kalite ile ilgili ödüller arasında dikkat çeken bir ödül Deming ödülüdür. Kalite ile ilgili ödüller arasında en eski ve ilk ödül olduğu için bu ödülün, diğer ödüller arasında ayrı bir yeri ve önemi bulunmaktadır. Bu nedenle doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 150

Tüsiad-KalDer Ödülünün temel kriterleri aşağıdakilerden hangisinin temel kriterleri ile aynıdır?

EFQM Mükemmellik Modeli

Deming ödülü

Japon kalite ödülü

Malcolm Balridge ödülü

Toplam kalite ödülü

Açıklama:

Tüsiad-KalDer Ödülü, kalite yürütme kurulu tarafından, Avrupa kalite yönetimi vakfının toplam kalite modelini temel alarak geliştirilmiştir. Bu ödülün temel kriterleri ile EFQM Mükemmellik Modelinin (Avrupa Kalite Ödülü) temel kriterleri aynıdır. Sadece puanlamada küçük değişiklikler vardır. Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Ünite 2

Soru 1

Kararların var olan kültürel, bölgesel ve sektörel davranış normlarıyla uyumlu olmasını gözeten yaklaşım hangisidir?

Faydacı yaklaşım

Haklar yaklaşımı

Bütünleştirici sosyal sözleşme yaklaşımı

Adalet kuramı yaklaşımı

Ayrımcı yaklaşım

Açıklama:

Kararların var olan kültürel, bölgesel ve sektörel davranış normlarıyla uyumlu olmasını gözeten yaklaşım, bütünleştirici sosyal sözleşme yaklaşımıdır.

Doğru Cevap: C

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi TÜSİAD ve SPK gibi kurumların İngilizce’deki “corporate governance” kavramına karşılık olarak kullandığı terimdir?

Kurumsal yönetim

Yönetim

Kurumsal şirket yönetimi

Yönetişim

Kurumsal yönetişim

Açıklama:

Kurumsal yönetim, TÜSİAD ve SPK gibi kurumların İngilizce’deki “corporate governance” kavramına karşılık olarak kullandığı terimdir.

Doğru Cevap: A

Soru 3

Örgütler çeşitli yollarla etik davranışı olumlayan bir örgütsel ortam yaratabilir. Aşağıdakilerden hangisi bu yollar arasında yer almaz?

Ahlaki gelişmişlik düzeyi yüksek çalışanların seçilmesi

Bağımsız sosyal denetim

Korumacı önlemler

Ahlaki görecelilik

Etik kodların oluşturulması

Açıklama:

Etik örgütsel değil bireysel bir konudur. Örgütler çeşitli yollarla etik davranışı olumlayan bir örgütsel ortam yaratabilir. Bu yollar arasında (Robbins ve Coulter, 2014):
• Ahlaki gelişmişlik düzeyi yüksek çalışanların seçilmesi,
• Etik kodların oluşturulması,
• Etik liderlik,
• İş hedeflerinin ve performans değerlendirme sisteminin etik davranışa yöneltecek şekilde tasarlanması,
• Etik eğitimi,
• Bağımsız sosyal denetim ve
• Korumacı önlemler yer almaktadır.
Ahlaki görecelik ise: Etik göreceli bir kavramdır. Bu duruma “ahlaki görecelilik” adı verilmektedir. Neyin etik olduğu neyin etik olmadığı içinde bulunulan kültürün normları tarafından belirlenmektedir. Bu nedenle yukarda soralanan yollar arasında yer almaz. Doğru yanıt D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 4

Aşağıdakilerden hangisi etik gerçeklerden biri değildir?

Etik karar vermek kolaydır.

Etik dışı davranış örgüt kültürünün sistemik bir bileşenine dönüşmüş olabilir.

Biçimsel kod ve programlar yararlı olsa da etik davranışa ilkeleri özde benimsenmiş ve örgüt kültürünün parçası haline getirilmiş olmalıdır.

Liderin ahlaki gelişmişliği ve dürüst olması başlangıç açısından iyidir. Fakat lider etik ilkeleri tüm örgütte yayıp onları da hesap verebilir kılmalıdır.

Örgütsel bağlamda etik sorunlar her zaman önemini korumuş bir konudur.

Açıklama:

Etik davranmak kolay değildir. Örgütlerde etik konusuna ilişkin birçok yanlış bilinen gerçek vardır. Bunlar örgütsel etiğe ilişkin gerçekler ve mitler şeklinde düşünülebilir. Etik gerçekler şunlardır:

Etik dışı davranış örgüt kültürünün sistemik bir bileşenine dönüşmüş olabilir.
Biçimsel kod ve programlar yararlı olsa da etik davranışa ilkeleri özde benimsenmiş ve örgüt kültürünün parçası haline getirilmiş olmalıdır.
Liderin ahlaki gelişmişliği ve dürüst olması başlangıç açısından iyidir. Fakat lider etik ilkeleri tüm örgütte yayıp onları da hesap verebilir kılmalıdır.
Örgütsel bağlamda etik sorunlar her zaman önemini korumuş bir konudur.
Etik karar verme karmaşık bir süreçtir

Oysa ki "Etik karar vermek kolaydır." ifadesi mittir. Bu nedenle doğru yanıt A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 5

1990’lı yıllarla birlikte yönetim ve oragnizasyon alanında sıkça duyulan bir kavram olarak iş dünyasının gündemindeki yerini almaya başlayan uluslararası bağlamda oluşturulan düzenlemelerin yerel uzantıları aracılığıyla günümüz iş dünyasında bir norm olarak algılanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

FTSE4Good Endeksi

Caux İlkeleri

Kurumsal Yönetişim

Küresel Şahit Örgütü

BIST Kurumsal Yönetim Endeksi

Açıklama:

Kurumsal yönetişim kavramını betimleyen farklı tanımlar vardır. Kurumsal yönetişim 1990’lı yıllarla birlikte yönetim ve oragnizasyon alanında sıkça duyulan bir kavram olarak iş dünyasının gündemindeki yerini almaya başlamıştır. Bu dönemde yaşanan gelişmeler kavramı ülkeler, hükumetler ve çeşitli uluslarüstü kuruluşların gündemine taşımıştır. Kurumsal yönetişim kavramı uluslararası bağlamda oluşturulan düzenlemelerin yerel uzantıları aracılığıyla günümüz iş dünyasında bir norm olarak algılanır olmuştur. Soruda Kurumsal Yönetişim'in tanımı yapılmıştır. Bu nedenle doğru yanıt C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 6

Paydaş grupları ve temel hedeflerine ilişkin aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi doğrudur?

Müşteriler: İşletmenin büyümesi ve başarısı üzerinden fayda sağlama

Toplum:Üyelerin devamlılığı ve yasal sorumluluklara karşı korunma

Tedarikçiler: Olumlu finansal yapı ve ödemelerin zamanında yapılması

Çalışanlar:Yüksek kaliteli mal ve hizmetleri olabilen en düşük fiyatla elde etme

Hissedarlar: Ortalamanın üzerinde gelir elde etme

Açıklama:

Başlıca paydaş grupları ve temel hedefleri şunlardır:
Paydaş Grubu: Temel Hedefi

Müşteriler: Yüksek kaliteli mal ve hizmetleri olabilen en düşük fiyatla elde etme
Toplum: Çevreye zarar vermeyen mal ve hizmetlerin üretimi, istihdam yaratılması, sosyal faaliyetler ve hayır işlerine katkı sağlama
Tedarikçiler: Uzun dönemli ve adil getiriye dayalı iş ilişkisi
Çalışanlar: İyi çalışma koşulları, eşit ücret ve ilerleme şansı
Kredi Verenler: Olumlu finansal yapı ve ödemelerin zamanında yapılması
Hissedarlar: Ortalamanın üzerinde gelir elde etme
Yönetim Kurulu: Üyelerin devamlılığı ve yasal sorumluluklara karşı korunma
Yöneticiler: İşletmenin büyümesi ve başarısı üzerinden fayda sağlama

Görüldüğü gibi seçeneklerde yalnızca hissedarların temel hedefleri doğru tanımlanmıştır, bu nedenle doğru yanıt E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 7

Amaç,
Yönetim,
Hesap Verebilirlik,
Endekse Alma

Yukarıdakilerden hangileri İMKB Kurumsal Yönetim Endeksi Temel Kurallarının sınıflandırmaları arasında yer alır?

Yalnız I ve II

Yalnız II ve III

Yalnız II, III ve IV

Yalnız I, II ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

Kurumsal yönetim ilkelerine uyum konusunda belirlenmiş derecelendirme notuna sahip şirketlerin fiyat ve getiri performanslarının ölçülmesi için belirlenen kurallar İMKB tarafından İMKB Kurumsal Yönetim Endeksi Temel Kuralları olarak yayımlanmıştır. Bu temel kurallar; “Amaç, Yönetim, Endekse Alma, Endeksten Çıkarma, Birleşme ve Devir Almalarda Yapılan Değişiklikler, Endekse Yeniden Alınma, Hesaplama Yöntemi, Hesaplamaya Başlama, Diğer Hususlar” başlıkları altında sınıflandırılmaktadır. Hesap verilebilirlik ise bu sınıflamada yer almaz, seçeneklerde I,II ve IV numaralı öncüllerin birlikte yer aldığı seçenek aranmalıdır. Bu nedenle doğru yanıt D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 8

FTSE4Good dört şekilde kullanılabilen bir endekstir. Aşağıdakilerden hangisi bu kullanım alanları arasında yer almaz?

Finansal ürün

Özelleştirme

Araştırma

Referans noktası olma

Karşılaştırma olanağı sunma

Açıklama:

FTSE4Good dört şekilde kullanılabilen bir endekstir. Kullanım alanları arasında:
• Finansal ürün,
• Araştırma,
• Referans noktası olma ve
• Karşılaştırma olanağı sunma sayılabilir. Özelleştirme ise bu gruplar arasında yer almaz. Bu nedenle doğru yanıt B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 9

Sorumlu işletmeler küresel piyasada yer alan bir aktör olarak açık ve adalete dayanan ticareti destekler. Ayrıca küresel ticarete mantık dışı bir şekilde engel olan yerel yasaların değiştirilmesi çabalarına destek sağlar.
Yukarıda tanımlanan Caux Sorumlu İşletmecilik İlkesi hangisidir?

Sorumlu Küreselleşmeyi Destekleme

Paydaşlara Saygı

İktisadi, Toplumsal ve Çevresel Kalkınmayı Destekleme

Hukuki Gereklerin Ötesinde Güven Anlayışı

Kural ve Geleneklere Saygı

Açıklama:

5. İlke - Sorumlu Küreselleşmeyi Destekleme
Sorumlu işletmeler küresel piyasada yer alan bir aktör olarak açık ve adalete dayanan ticareti destekler. Ayrıca küresel ticarete mantık dışı bir şekilde engel olan yerel yasaların değiştirilmesi çabalarına destek sağlar. Bu nedenle doğru yanıt A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 10

Paydaş Yönetim Rehberine göre işletmelerin temel paydaşları işletmenin başarısı ve sürüdürülebilirliği üzerinde oldukça önemli bir etkiye sahiptir. Buna göre rakiplerin bu rehberdeki etkileri nelerdir?

İşletmenin sağladığı mal ve hizmeti alarak nakit girişi yaratmak.

Gerekli olan fonları sağlamak.

Piyasasının verimli bir şekilde işlemesini sağlamak

Gerekli olan ham madde ve malzemeleri sağlamak.

Sosyal sermaye sağlamakta ve operasyonel güveliğini temin etmek

Açıklama:

İşletmelerin temel paydaşları işletmenin başarısı ve sürüdürülebilirliği üzerinde oldukça
önemli bir etkiye sahiptir. Müşteriler işletmenin sağladığı mal ve hizmeti alarak nakit girişi yaratmakta, çalışanlar satılan ürünleri üretmekte, işletme sahibi ve diğer yatırımcılar gerekli olan fonları sağlamakta, tedarikçiler gerekli olan ham madde ve malzemeleri sağlamakta, rakipler piyasasının verimli bir şekilde işlemesini sağlamakta, toplum işletmeye sosyal sermaye sağlamakta ve operasyonel güveliğini temin etmekte; çevre ise doğal kaynak ve uygun ortamı sağlayarak işletmecilik faaliyetlerine destek olmaktadır. Bunun sonucunda paydaşların refahı ve geleceklerinin sağlığı işletmeler tarafından sağlanmaktadır. Bu nedenle doğru yanıt C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 11

Var olma nedenini dünyadaki birçok çevre ve insan hakları ihlallerinin küresel ekonomik ve siyasi sistem içerisindeki doğal kaynakların sömürülmesi ve yapılan yolsuzluklardan kaynaklandığı düşüncesine dayandıran Küresel Şahit Örgütü kaç yılında kurulmuştur?

1990 yılında

1991 yılında

1992 yılında

1993 yılında

1994 yılında

Açıklama:

Küresel Şahit Örgütü (Global Witness) 1993 yılında İngiltere’de Charmian Gooch, Simon Taylor ve Patrick Alley tarafından kurulan bir sivil toplum örgütüdür. Örgüt var olma nedenini dünyadaki birçok çevre ve insan hakları ihlallerinin küresel ekonomik ve siyasi sistem içerisindeki doğal kaynakların sömürülmesi ve yapılan yolsuzluklardan kaynaklandığı düşüncesine dayandırmaktadır. Küresel Şahit Örgütü (KŞÖ)’nün amacı bu gidişe dur demektir. Bu nedenle doğru yanıt D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 12

Günümüzde Küresel Şahit Örgütü (KŞÖ) aşağıdaki ülkelerin hangisinde faaliyet göstermemektedir?

Afganistan

Çin

Japonya

Ukrayna

Kazakistan

Açıklama:

Günümüzde KŞÖ; Afganistan, Angola, Azerbaycan, Kamboçya, Kamerun, Orta Afrika Cumhuriyeti, Çin, Kongo, Ekvator Ginesi, Gana, Guyana, Honduras, Kazakistan, Kırgızistan, Laos, Liberya, Libya, Malezya, Myanmar, Nijerya, Papua Yeni Gine, Peru, Güney Sudan, Türkmenistan, Uganda, Ukrayna ve Zimbabve’de faaliyet göstermektedir. Japonya'da ise faaliyet göstermemektedir. Bu nedenle doğru yanıt C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 13

Aşağıdakilerden hangisi Paydaş Teori’ye göre tedarikçilerin temel hedefidir?

Ortalamanın üzerinde gelir elde etme

Yüksek kaliteli mal ve hizmetleri olabilen en düşük fiyatla elde etme

Olumlu finansal yapı ve ödemelerin zamanında yapılması

Uzun dönemli ve adil getiriye dayalı iş ilişkisi

Üyelerin devamlılığı ve yasal sorumluluklara karşı korunma

Açıklama:

Paydaş Teori'ye göre, uzun dönemli ve adil getiriye dayalı iş ilişkisi, tedarikçilerin temel hedeflerinden biridir.
Ortalamanın üzerinde gelir elde etme hissedarların, yüksek kaliteli mal ve hizmetleri olabilen en düşük fiyatla elde etme müşterilerin, olumlu finansal yapı ve ödemelerin zamanında yapılması kredi verenlerin ve üyelerin devamlılığı ve yasal sorumluluklara karşı korunma yönetim kurulunun temel hedeflerindendir.

Doğru Cevap: D

Soru 14

Çoğulcu kurumsal yönetişim modeli daha çok hangi ülkede geçerlidir?

İngiltere

Japonya

ABD

İsviçre

Belçika

Açıklama:

Çoğulcu kurumsal yönetişim modeli daha çok Japonya'da geçerlidir.

Doğru Cevap: B

Soru 15

FTSE Russell’ın endeksin yatırımcıların şu andaki ihtiyaçlarına yönelik olma durumu aşağıdakilerden hangisidir?

Güvenilirlik

Tepkisellik

Dayanıklılık

Doğruluk

İlgililik

Açıklama:

FTSE Russell’ın endeksin yatırımcıların şu andaki ihtiyaçlarına yönelik olma durumu ilgililiktir.

Doğru Cevap: E

Soru 16

Simon Taylor
Charmian Gooch
Andrei Shleifer
Patrick Alley
Robert Vishny
Frits Philips

Küresel Şahit Örgütü (Global Witness) kimler tarafından kurulmuştur?

I-II-III

I-II-IV

II-IV-V

II-IV-VI

III-V-VI

Açıklama:

Küresel Şahit Örgütü (Global Witness), Simon Taylor, Charmian Gooch ve Patrick Alley tarafından kurulmuştur.

Doğru Cevap: B

Soru 17

Günümüzde Küresel Şahit Örgütü aşağıdaki ülkelerden hangisinde faaliyet göstermez?

Özbekistan

Türkmenistan

Azerbaycan

Afganistan

Kazakistan

Açıklama:

Günümüzde Küresel Şahit Örgütü Özbekistan'da faaliyet göstermez.

Doğru Cevap: A

Soru 18

Küresel Şahit Örgütü kaç yılında Nobel Barış Ödülü’ne aday gösterilmiştir?

1995

1997

1998

2001

2003

Açıklama:

Küresel Şahit Örgütü, Kanlı Elmaslar ile 1998 yılında Nobel Barış Ödülü’ne aday gösterilmiştir

Doğru Cevap: C

Soru 19

Aşağıdakilerden hangisinde Caux Sorumlu İşletmecilik İlkeleri’ndeki paydaş gruplarına yönelik etik işletmecilik uygulamaları yapılmamıştır?

Müşteri

Çalışanlar

Hissedarlar

Rakipler

Kredi verenler

Açıklama:

Kredi verenler, paydaş gruplarından biridir.

Doğru Cevap: E

Soru 20

Kurumsal yönetişime ilişkin uygulamalar ülkelere göre farklılık gösterebilir. Buna göre aşağıdakilerden hangisi farklılaşmanın altında yatan nedenlerden biri değildir?

Ülkelerdeki mülkiyet hakları

Finansal sistem

Kontrol mekanizmasının piyasa aracılığı ile yürütülmesi

İşletmeler arası bağlar

İşgücünün temsil hakkı

Açıklama:

Kontrol mekanizmasının piyasa aracılığıyla yürütülmesi, tekil model olan Anglo-Saxon kurumsal yönetişim modelinin amacıdır.

Doğru Cevap: C

Soru 21

Aşağıdakilerden hangisi Etik konusunda dört temel yaklaşımından biri değildir?

Faydacı yaklaşım

Haklar yaklaşımı

Adalet kuramı yaklaşımı

Bütünleştirici sosyal sözleşme yaklaşımı

Gerçekçi yaklaşım

Açıklama:

Etik konusunda dört temel yaklaşımın varlığından söz edilmektedir. Bunlar; faydacı yaklaşım, haklar yaklaşımı, adalet kuramı yaklaşımı ve bütünleştirici sosyal sözleşme yaklaşımıdır

Doğru Cevap: E

Soru 22

Etik konusunda Kararların var olan kültürel, bölgesel ve sektörel davranış normlarıyla uyumlu olması gözetilen yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Faydacı yaklaşım

Haklar yaklaşımı

Adalet kuramı yaklaşımı

Bütünleştirici sosyal sözleşme yaklaşımı

Gerçekçi yaklaşım

Açıklama:

Faydacı yaklaşım kararların faydasının sonuçlarıyla belirleneceği düşüncesine dayanır.Kararların etik olup olmaması ortaya çıkan sonuçların faydasına bağlı olarak değerlendirilmelidir. Yaklaşım her ne kadar açık ve net bir şekilde etik ve etik dışı arasında ayrım yapılmasını olanaklı kılsa da birçok kararın çok yönlü etki yaratabileceği gerçeğini göz ardı etmektedir. Haklar yaklaşımı ise örgütsel kararlarda temel insan haklarının, örneğin müşterilerin mahremiyet hakkı veya çalışanların güvenli bir ortamda çalışma hakkı gibi hakların ne oranda korunduğuyla ilgilidir. Her ne kadar bireysel hakların korunması arzu edilen bir durum olsa da bu durum grup süreçleri, üretkenliği ve gelişimi açısından zede- leyici olabilir. Adalet kuramı yaklaşımı ise tüm kararların var olan kural ve yasalara uygun olarak alınması gerektiğini savunur. Fakat karar vericilerin her türlü durum için kural belirlemesi esasına dayandığından verimsiz bir ortam yaratması muhtemeldir. Bütünleştirici sosyal sözleşme yaklaşımında ise kararların var olan kültürel, bölgesel ve sektörel davranış normlarıyla uyumlu olması gözetilmektedir. Normların tam olarak anlaşılamadığı durumlarda çatışma doğurma potansiyelinin oldukça yüksek olduğu göz ardı edilmemelidir.

Doğru Cevap: D

Soru 23

1990’lı yıllarda kurumsal yönetişimin kabul görmesi kaç temel nedene bağlanmaktadır?

Bir

İki

Üç

Dört

Beş

Açıklama:

1990’lı yıllarda kurumsal yönetişimin bu denli kabul görmesi dört temel nedene bağlanmaktadır. Bunlar; yaşanan şirket skandalları,finansal krizler, küreselleşme ve özelleştirme şeklinde sıralanmaktadır.

Doğru Cevap: D

Soru 24

Vekillerin (işletme yöneticileri) asillerin (işletme sahipleri) amaç ve çıkarları doğrultusunda hareket etmelerinin sağlanabilmesi sorununa ilişkin olarak ortaya atılmış bir teoriye ne denir?

Yönetici teorisi

Vekâlet teorisi

Kurumsal teori

Paydaş teorisi

Hissedarlar teorisi

Açıklama:

Vekâlet teorisi (agency theory), vekillerin (işletme yöneticileri) asillerin (işletme sahipleri) amaç ve çıkarları doğrultusunda hareket etmelerinin sağlanabilmesi sorununa ilişkin olarak ortaya atılmış bir teoridir.

Doğru Cevap: B

Soru 25

Kurumsal yönetişime ilişkin uygulamalar ülkeden ülkeye farklılık gösterebilmektedir. Aşağıdaki seçeneklerden hangisi bu farklılaşmanın altında yatan nedenlerden biridir?

İnsan hakları

Finansal vergiler

İşletmeler arası bağlar

İşgücünün temel kuralları

Yönetim belirsizliği

Açıklama:

Kurumsal yönetişime ilişkin uygulamalar ülkeden ülkeye farklılık gösterebilmektedir. Bu farklılaşmanın altında yatan nedenler arasında ülkelerdeki mülkiyet hakları, finansal sistem, işletmeler arası bağlar, işgücünün temsil hakkı, sendikal haklar, yönetim ideolojileri ve kariyer yollarındaki farklılıklar yer almaktadır.

Doğru Cevap: C

Soru 26

İşletmelerin tüm hak sahiplerine eşit bir şekilde davranmasını öngören tüm kurumsal yönetişim modellerinin dayandığı ilke hangisidir?

Adil Davranma

Şeffaflık

Hesap Verebilirlik

Sorumluluk

Özelleştirme

Açıklama:

Tüm kurumsal yönetişim modellerinin dayandığı, genel kabul görmüş dört temel ilke üzerinde uzlaşıldığı görülmektedir. Bu ilkeler; adil davranma (ing. fairness), şe a ık (ing.transparency), hesap verebilirlik (ing. accountability) ve sorumluluk (ing. responsibility) şeklinde sıralanmaktadır.

Adil Davranma: Adil davranma ilkesi işletmelerin tüm hak sahiplerine eşit birşekilde davranmasını öngörmektedir. Bu ilke ile tüm hak sahiplerinin, azınlık hak sahiplerini ve yabancı yatırımcılar da dâhil olmak üzere, korunması amaçlanmaktadır

Doğru Cevap: A

Soru 27

Kurumsal Yönetim Endeksi’nin hesaplanmasına hangi tarihte başlanmıştır?

31.08.2007

31.09.2007

31.08.2008

31.09.2008

30.08.2008

Açıklama:

Kurumsal Yönetim Endeksi’nin hesaplanmasına 31.08.2007 tarihinde başlanmış olup, endeksin başlangıç değeri 48.082,17’dir.

Doğru Cevap: A

Soru 28

Caux ......’da Philips Electronics’in o dönemdeki başkanı Frits Philips Sr ile Paris’te faaliyet gösteren ünlü İşletme okulu INSEAD’ın kurucusu Oliver Giscard d’Estaing’in ortak girişimleri sonucunda Avrupa, Japonya ve ABD arasındaki uluslararası ticaret kaynaklı gerilimi düşürmek amacıyla hayata geçirilmiştir.
Yukarıdaki boşluğa hangisi gelmelidir?

1986

1989

1990

1996

1999

Açıklama:

Caux 1986’da Philips Electronics’in o dönemdeki başkanı Frits Philips Sr ile Paris’te faaliyet gösteren ünlü İşletme okulu INSEAD’ın kurucusu Oliver Giscard d’Estaing’in ortak girişimleri sonucunda Avrupa, Japonya ve ABD arasındaki uluslararası ticaret kaynaklı gerilimi düşürmek amacıyla hayata geçirilmiştir.

Doğru Cevap: A

Soru 29

Aşağıdakilerden hangisi Caux Sorumlu İşletmecilik İlkelerinden biri değildir?

Paydaşlara Saygı

İktisadi, Toplumsal ve Çevresel Kalkınmayı Destekleme

Kural ve Geleneklere Saygı

Hukuki Gereklerin Altında Güven Anlayışı

Çevreye Saygı

Açıklama:

Caux Sorumlu İşletmecilik İlkeleri
Genel İlkeler
1. İlke - Paydaşlara Saygı

İlke - İktisadi, Toplumsal ve Çevresel Kalkınmayı Destekleme
İlke - Hukuki Gereklerin Ötesinde Güven Anlayışı
İlke - Kural ve Geleneklere Saygı
İlke - Sorumlu Küreselleşmeyi Destekleme
İlke - Çevreye Saygı
İlke - Yasadışı İşlerden Kaçınma

Doğru Cevap: D

Soru 30

Hangisi işletmelerin müşterilerine yönelik sorumlu işletme olmanın gereğini yerine getirmeleri için yapılanlardan biri değildir?

Gereklilikleri karşılayan yüksek kaliteli mal ve hizmet üretilmesi

Herkese eşit muamele edilmesi

Bilgi paylaşımı

Sağlık ve güvenlik önlemlerinin tam olarak alınması

Çevreye zararlı ürünler üretmekten kaçınılması

Açıklama:

İşletmelerin temel paydaşları işletmenin başarısı ve sürüdürülebilirliği üzerinde oldukça önemli bir etkiye sahiptir.
Müşteriler
Tüm müşterilere saygı duyulmalıdır. Bu kapsamda işletmeler;
• Gereklilikleri karşılayan yüksek kaliteli mal ve hizmet üretilmesi,
• Herkese eşit muamele edilmesi,
• Sağlık ve güvenlik önlemlerinin tam olarak alınması,
• Çevreye zararlı ürünler üretmekten kaçınılması ve
• Satış, pazarlama ve reklamcılık faaliyetlerinde insan haklarına ve kültürel değerlere saygılı davranılması yoluyla müşterilerine yönelik sorumlu işletme olmanın gereğini yerine getirebilirler.
Hissedarlar
Hissedarlara karşı duyarlı ve sadık bir şekilde davranılmalı ve kurumsal çıkarların en üst düzeyde gözetilmesi sağlanmalıdır. Sorumlu işletmelerin hissdarlarla ilişkiler açısından yapmaları gerekenler arasında;

Hissedarlara adil, sürdürülebilir ve rekabetçi düzeyde getiri sağlayabilmek adınaprofesyonel ve yetkin yöneticilerin istihdam edilmesi,
Bilgi paylaşımı,
Hissedar gelirini korunması ve arttırması ile
Hissedarların şikâyetlerine saygılı olunması sayılabilir.

Doğru Cevap: C

Soru 31

İş etiği kavramıyla ilgili olarak seçeneklerden hangisi söylenebilir?

Şirket çıkaralrını ön planda tutar.

Öncelikli olarak yöneticileri ilgilendirir.

Rekabeti teşvik eder.

Çalışanlara karşı pozitif ayrımcılığı destekler.

Çalışan personele sorumluluk duygusu aşılar.

Açıklama:

Yöneticilerin yasalara uygun, dürüst, ahlaki ve adil karar verme sorumlulukları iş (yönetim) etiği olarak tanımlanmaktadır. Dünya genelinde birçok yönetici etik sorunlar yüzünden işini kaybetmiştir

Doğru Cevap: B

Soru 32

Seçeneklerden hangisi örgütlerin etik davranışı olumlayıcı yollarından biridir?

Etkili liderlik eğitimi

Örgüt içi katı disiplin kuralları

Sıkı kontrol edilen performans değerlendirme sistemi

Yüksek maaş ödemesi

Bağımsız sosyal denetim

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 33

Karar verip nasıl eyleme geçeceğini belirlemesi
Karara ilişkin bireysel, örgütsel ve çevresel faktörleri ortaya koyması
Alternatifler üzerinde düşünmesi
Etik açmazlarının ne olduğunu sorgulaması
Karardan etkilenecek paydaşları belirlemesi

Seçeneklerden hangisinde etik karar alma sürecinde sorun yaşayan bir kişinin bu sorunu aşması için yukarıda verilen önerilerin doğru sıralanışı verilmiştir?

II, IV, I, III, V

III, I, IV, II, V

IV, V, II, III, I

V, I, II, IV, III

I, IV, II, V, III

Açıklama:

Etik karar alma sürecinde sorun yaşayan ve açmaza düşen bireylerin :
• Öncelikle etkik açmazlarının ne olduğunu sorgulaması,
• Daha sonra karardan etkilenecek paydaşları belirlemesi,
• Karara ilişkin bireysel, örgütsel ve çevresel faktörleri ortaya koyması,
• Alternatifler üzerinde düşünmesi ve
• Karar verip nasıl eyleme geçeceğini belirlemesi önerilmektedir

Doğru Cevap: C

Soru 34

Seçeneklerden hangisi örgütsel etiğe ilişkin mitlerden biridir?

İş dünyasındaki liderler gemişe göre daha etik dışı bir hale gelmiştir.

Örgütsel bağlamda etik sorunlar her zaman önemini korumuş bir konudur.

Liderin etik ilkeleri tüm örgütte yayıp onları da hesap verebilir kılması önemlidir.

Etik dışı davranış örgüt kültürünün sistemik bir bileşenine dönüşmüş olabilir.

Biçimsel kod ve programlar yararlı olsa da tek başına yeterli olmayabilir.

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 35

Kurumsal yönetişim kavramıyla ilgili seçeneklerden hangisi söylenebilir?

Daha profesyonel bir yönetim anlayışı sağlayan bir sistemdir.

Yurt dışında daha yaygın olarak tercih edilir.

Küçük işletmeleri korumak amacıyla geliştirilmiştir.

Özünde bir yetki devri sistemidir.

Şirket ortaklarını yönetime katmak için kurulan sistemdir.

Açıklama:

Kurumsal yönetişim işletmelerin, daha çok da şirketlerin, yönlendirildiği ve denetlendiği bir sistemdir. Bu sistem işletmenin yönetimi, yönetim kurulu, hissedarları ve diğer çıkar grupları arasındaki bir dizi ilişkiyi kapsamaktadır. İşletmeler büyüyüp çok ortaklı bir yapıya dönüştüklerinde işletme sahipleri işletmecilik faaliyetlerini yönetmek ve yürütmek üzere yönetim kurulunu seçmektedirler. Yönetim kurulu ise bu yetkisini icra kurulu başkanına (CEO) devreder. CEO faaliyetlerinde yönetim kuruluna karşı sorumludur. İşte
bu yetki devri sistemine kurumsal yönetişim denilmektedir. Bu tür bir yetki devri ilişkisi içerisinde kurumsal yönetişimin amacı ise ilgili tarafların haklarının ve yükümlülüklerinin belirlenmesi ve yatırımcı güveninin sağlanmasıdır

Doğru Cevap: D

Soru 36

Seçeneklerden hangisi özellikle 1990'lı yıllarda kurumsal yönetişimin oldukça yüksek düzeyde kabul görmesinin nedenlerinden biri değildir?

Şirket skandalları

Finansal krizler

Yolsuzluklar

Küreselleşme

Özelleştirme

Açıklama:

Kurumsal yönetişim felsefesi ve bu felsefeyi hayata geçiren uygulamaların yaygınlaşması büyük ölçüde 1990’lı yıllarda gerçekleşmiştir. 1990’lı yıllarda kurumsal yönetişimin bu denli kabul görmesi dört temel nedene bağlanmaktadır. Bunlar; yaşanan şirket skandalları, finansal krizler, küreselleşme ve özelleştirme şeklinde sıralanmaktadır

Doğru Cevap: C

Soru 37

İşletmeye ilişkin finansal durum, sahiplik yapısı veya performans gibi çeşitli bilgilerin kamuoyu ile zamanında ve doğru bir şekilde paylaşılması kurumsal yönetişimin hangi ilkesi ile bağdaşlaşmaktadır?

Şeffaflık

Sorumluluk

Hesap Verebilirlik

Adil Davranma

Etik davranma

Açıklama:

Tüm kurumsal yönetişim modellerinin dayandığı, genel kabul görmüş dört temel ilke üzerinde uzlaşıldığı görülmektedir. Bu ilkeler; adil davranma (ing. fairness), şeffaflık (ing. transparency), hesap verebilirlik (ing. accountability) ve sorumluluk (ing. responsibility) şeklinde sıralanmaktadır
Şeffaflık: Kurumsal yönetişim işletmeye ilişkin finansal durum, sahiplik yapısı
veya performans gibi çeşitli bilgilerin kamuoyu ile zamanında ve doğru bir şekilde paylaşılmasını gerekli kılmaktadır. Kamuya açıklanan bilgiler eksiksiz, güvenilir ve net olmalıdır. Açıklamalar öngörülen zaman dilimlerinde yapılmalı, bu konuda gecikmelere yer verilmemelidir. Bu noktada üzerinde durulması gereken bir başka konu açıklanan bilgilere kolay ve düşük maliyetle erişim imkânının sağlanmasıdır

Doğru Cevap: A

Soru 38

BIST kurumsal yönetim endeksine göre bir şirketin fiyat ve getiri performansının ölçülebilmesi için yönetim ilkelerine uyum notu 10 üzerinden en az kaç olmalıdır?

Açıklama:

Yukarıda söz edilen kurumsal yönetişim konusunun piyasaya dönük somut bir yansıması BIST Kurumsal Yönetim Enkeksi (XKURY)’dir. Endeksin oluşturulma amacının payları Borsa İstanbul pazarlarında (Yakın İzleme Pazarı ve C ve D listeleri hariç) işlem gören ve kurumsal yönetim ilkelerine uyum notu 10 üzerinden en az 7, her bir ana başlık itibarıyla 10 üzerinden en az 6,5 olan şirketlerin fiyat ve getiri performansının ölçülmesi olduğu belirtilmektedir. Kurumsal Yönetim İlkelerine uyum notu, SPK tarafından belirlenmiş derecelendirme kuruluşları listesinde bulunan derecelendirme kuruluşlarınca, şirketin tüm kurumsal yönetim ilkelerine uyumuna ilişkin yapılan değerlendirme sonucunda verilmektedir. Kurumsal Yönetim Endeksi’nin hesaplanmasına 31.08.2007 tarihinde başlanmış olup, endeksin başlangıç değeri 48.082,17’dir.

Doğru Cevap: B

Soru 39

Seçeneklerden hangisi FTSE4Good endeksinin kullanım alanlarından biridir?

Etik

Araştırma

Fon sağlama

Çevre

Derecelendirme

Açıklama:

FTSE4Good endeksi gibi şirketlerin çevresel, toplumsal ve yönetişimsel performanslarının ölçülebilmesi amacıyla tasarlanmış bir endekstir. FTSE4Good endeksinin şeffaf yönetim ve çevresel, toplumsal ve yönetişimsel ölçütlere dayalı olarak oluşturulması farklı piyasalarda yatırım ürünlerinin değerlendirilmesi ve oluşturlması noktasında kullanılabilirliğini arttırmaktadır. FTSE4Good dört şekilde kullanılabilen bir endekstir.
Kullanım alanları arasında:
• Finansal ürün,
• Araştırma,
• Referans noktası olma ve
• Karşılaştırma olanağı sunma sayılabilir (FTSE Russell, 2016b).
Sosyal sorumluluk odaklı yatırım öznel bir konudur. Bu nedenle FTSE4Good bağımsız olarak tanımlanmıştır. Herhangi bir özel fonu veya yatırım ürününü desteklemek için
üretilmemiştir (Baraz, 2014: 107). FTSE4Good seçim ölçütleri:
• Sürdürlebilir çevresel konulara yönelik çalışmalara gerçekleştirmek,
• Paydaşlarla olumlu ilişkiler geliştirmek ve
• Evrensel insan haklarını desteklemek şeklinde sıralanmaktadır

Doğru Cevap: B

Soru 40

Sorumlu işletmeler tüketicilere sundukları mal ve hizmetler, yarattıkları istihdam
ve zenginlik aracılığıyla topluma faydalı olmaları gerektiğinin bilinciyle hareket
eder. Sorumlu işletmeler sadece hissedarları için değil, tüm paydaşları için ekonomik açıdan sağlam ve uzun süreli olarak faaliyet göstermeleri gerektiğini bilmeli ve müşterilerin, çalışanların, rakiplerin ve genel anlamda toplumun çıkarlarına saygı duyup onlara dürüst ve adil bir şekilde davranmalıdır.
Yukarıda verilen açıklamayla ilgili olan CAUX ilkesi seçeneklerden hangisidir?

İktisadi, Toplumsal ve Çevresel Kalkınmayı Destekleme

Sorumlu Küreselleşmeyi Destekleme

Paydaşlara Saygı

Çevreye Saygı

Kural ve Geleneklere Saygı

Açıklama:

Caux Sorumlu İşletmecilik İlkeleri kapsamında genel ilkeler yedi başlık altında toplanmıştır. soru kökünde verilen açıklama bu ilkelerden ilki olan paydaşlara saygıyı açıklamaktadır.

Doğru Cevap: C

Soru 41

I. Ahlaki gelişmişlik düzeyi yüksek çalışanların seçilmesi II. Etik kodların oluşturulması III. Etik liderlik Örgütler çeşitli yollarla etik davranışı olumlayan bir örgütsel ortam yaratabilir. Yukarıdakilerden hangileri bu yollar arasındadır?

Yalnız I

I ve II

II ve III

I ve III

I, II ve III

Açıklama:

Verilen tüm maddeller, etik davranışı olumlayan bir örgütsel ortam yaratabilir. Bunlara ek olarak;

İş hedeflerinin ve performans değerlendirme sisteminin etik davranışa yöneltecek
şekilde tasarlanması,

Etik eğitimi,

Bağımsız sosyal denetim

Korumacı önlemlerde bu yollar arasındadır.

Doğru Cevap: E

Soru 42

Aşağıdakilerden hangisi etik karar alma sürecinde sorun yaşayan ve açmaza düşen bireylere yapılan önerilerden biri değildir?

Öncelikle etik açmazlarının ne olduğunu sorgulaması,

Etik olmayan davranışın sağlayacağı avantajları belirlemesi

Karardan etkilenecek paydaşları belirlemesi,

Karara ilişkin bireysel, örgütsel ve çevresel faktörleri ortaya koyması,

Alternatifler üzerinde düşünmesi

Açıklama:

Etik olmayan davranışın sağlayacağı avantajları belirlemek, etik olmayan davranıştan kişiyi alıkoyacak bir yol olmayacaktır.

Doğru Cevap: B

Soru 43

Aşağıdakilerden hangisi etik yaklaşım biçimlerinden faydacı yaklaşımdır?

Kararların faydasının sonuçlarıyla belirleneceği düşüncesine dayanır. Kararların etik olup olmaması ortaya çıkan sonuçların faydasına bağlı olarak değerlendirilmelidir.

Örgütsel kararlarda temel insan haklarının, örneğin müşterilerin mahremiyet hakkı veya çalışanların güvenli bir ortamda çalışma hakkı gibi hakların ne oranda korunduğuyla ilgilidir.

Tüm kararların var olan kural ve yasalara uygun olarak alınması gerektiğini savunur.

Kararların var olan kültürel, bölgesel ve sektörel davranış normlarıyla uyumlu olması gözetilmektedir

Bireysel hakların korunması arzu eden bir yaklaşımdır.

Açıklama:

Faydacı yaklaşım kararların faydasının sonuçlarıyla belirleneceği düşüncesine dayanır. Kararların etik olup olmaması ortaya çıkan sonuçların faydasına bağlı olarak değerlendirilmelidir. Yaklaşım her ne kadar açık ve net bir şekilde etik ve etik dışı arasında ayrım yapılmasını olanaklı kılsa da birçok kararın çok yönlü etki yaratabileceği gerçeğini göz ardı etmektedir.

Doğru Cevap: A

Soru 44

I. Şirket skandalları II. Finansal krizler, III. Yerelleşme Yukarıdakilerden hangileri 1990' larda kurumsal yönetişimin bu denli kabul görmesinin temel nedenlerindendir?

Yalnız I

Yalnız II

I ve II

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

1990’lı yıllarda kurumsal yönetişimin bu denli kabul görmesi dört temel nedene bağlanmaktadır. Bunlar; yaşanan şirket skandalları, finansal krizler, küreselleşme ve özelleştirme şeklinde sıralanmaktadır. Yerelleşme ise bu nedenler arasında değildir.

Doğru Cevap: C

Soru 45

Aşağıdakilerden hangisi kurumsal yönetişimin ilkelerinden biri değildir?

Adil Davranma

Şeffaflık

Hesap Verebilirlik

Sorumluluk

Tarafsızlık

Açıklama:

Tarafsızlık kurumsal yönetişimin ilkelerinden biri değildir.

Doğru Cevap: E

Soru 46

I. Sürdürlebilir çevresel konulara yönelik çalışmalara gerçekleştirmek II. Paydaşlarla olumlu ilişkiler geliştirmek III. Evrensel insan haklarını desteklemek Yukarıdakilerden hangileri FTSE4Good seçim ölçütlerindendir?

Yalnız I

Yalnız II

Yalnız III

I ve II

I, II ve III

Açıklama:

Sosyal sorumluluk odaklı yatırım öznel bir konudur. Bu nedenle FTSE4Good bağımsız olarak tanımlanmıştır. Herhangi bir özel fonu veya yatırım ürününü desteklemek için üretilmemiştir ve verilen tüm maddeler FTSE4Good'un seçim ölçütleridir.

Doğru Cevap: E

Soru 47

"Sorumlu işletmeler hukuki gereklerin ötesine geçen bir anlayışla faaliyetlerini sadece hukuki yaptırımlarla uyumlu kılmayı yeterli bulmamalıdır. Sorumlu işletme her zaman sözünde duran,
faaliyetlerini doğru, dürüst ve şeffaf bir işletmecilik anlayışıyla yürüten işletmedir"
aşağıdakilerden hangisi yukarıda tanımı verilen Caux Sorumlu İşletmecilik İlkelerinden biridir?

Paydaşlara saygı

Hukuki gereklerin ötesinde güven anlayışı

Kural ve geleneklere saygı

Sorumlu küreselleşmeyi destekleme

Yasadışı işlerden kaçınma

Açıklama:

Sorumlu işletmeler bazı işletmecilik kararları yasal olsalar bile paydaşlar üzerinde olumsuz etki doğurabileceğinin farkındadır. Bu nedenle sorumlu işletmeler hukuki gereklerin ötesine geçen bir anlayışla faaliyetlerini sadece hukuki yaptırımlarla uyumlu kılmayı yeterli bulmamalıdır. Sorumlu işletme her zaman sözünde duran, faaliyetlerini doğru, dürüst ve şeffaf bir işletmecilik anlayışıyla yürüten işletmedir(Caux, 2009: 2). Bu ilke Hukuki gereklerin ötesinde güven anlayışı ilkesidir.

Doğru Cevap: B

Soru 48

Caux ilkelerine göre "çalışma şartlarının engelli bireylerin istihdam edilmesini kolaylaştıracak şekilde düzenlenmesi" bir işletmenin hangi paydalarına yöneliktir?

Hissedarlar

Tedarikçilier

Çalışanlar

Rakipler

Toplum (Yerel halk)

Açıklama:

İşletmeler tüm çalışanlarına karşı dürüst olmalı ve onların çıkarlarına saygı göstermelidir. Soruda verilen, sorumlu işletmelerin çalışanlarına karşı yapması gerekenlerden biridir.

Doğru Cevap: C

Soru 49

Aşağıdakilerden hangisi Caux ilkelerine göre rakiplere yönelik yapılacaklardan biridir?

Gereklilikleri karşılayan yüksek kaliteli mal ve hizmet üretilmesi

Çalışan sorunlarını dinlenilmesi ve iyi niyetle çözüm önerileri sunulması

Hissedarların şikâyetlerine saygılı olunması sayılabilir.

Somut ve entelektüel varlıklara ilişkin haklara saygı duymaları

Değer, kalite, rekabet avantajı ve güvenilirlik sağlaması açısından tedarikçilerle
uzun dönemli ilişki kurulmasına gayret edilmeli

Açıklama:

Somut ve entelektüel varlıklara ilişkin haklara saygı duymaları, Caux ilkelerine göre rakiplere yönelik yapılacaklardandır.

Doğru Cevap: D

Soru 50

Aşağıda Küresel Şahit Örgütü'ne yönelik verilen bilgilerden hangisi doğrudur?

1993 yılında kurulmuştur STK'dır

2003 yılında kurulmuştur STK'dır

2003 yılında kurulmuştur Kamu kurumudur

2003 yılında İngiltere'de kurulmuştur

İngiltere'de kurulmuştur Kamu kurumudur

Açıklama:

Küresel Şahit Örgütü (Global Witness) 1993 yılında İngiltere’de Charmian Gooch, Simon Taylor ve Patrick Alley tarafından kurulan bir sivil toplum örgütüdür

Doğru Cevap: A

Soru 51

Yöneticilerin yasalara uygun, dürüst, ahlaki ve adil karar verme sorumluluklarına ne ad verilir?

İş etiği

Kurumsal iş

İş standartları

Normatif iş

İş dizaynı

Açıklama:

Yöneticilerin yasalara uygun, dürüst, ahlaki ve adil karar verme sorumlulukları iş (yönetim) etiği olarak tanımlanmaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 52

Örgütsel kararlarda temel insan haklarının, örneğin müşterilerin mahremiyet hakkı veya çalışanların güvenli bir ortamda çalışma hakkı gibi hakların ne oranda korunduğuyla ilgili yaklaşıma ne ad verilir?

Adalet yaklaşımı

Kurumsal yaklaşım

Haklar yaklaşımı

Sosyal yaklaşım

Faydacı yaklaşım

Açıklama:

Haklar yaklaşımı ise örgütsel kararlarda temel insan haklarının, örneğin müşterilerin mahremiyet hakkı veya çalışanların güvenli bir ortamda çalışma hakkı gibi hakların ne oranda korunduğuyla ilgilidir. Her ne kadar bireysel hakların korunması arzu edilen bir durum olsa da bu durum grup süreçleri, üretkenliği ve gelişimi açısından zedeleyici olabilir.

Doğru Cevap: C

Soru 53

İşletmelerdeki “söz sahipleri” ile “hak sahipleri” arasındaki ilişkileri düzenlemek ve özellikle yöneticilerin yolsuzluk yapmasını önlemek için belirli ilkeler öneren kavram nedir?

Eş biçimleme

Dengeli başarı kartı

Kıyaslama

Kurumsal yönetişim

Örgütsel ekoloji

Açıklama:

Kurumsal yönetişim işletmenin “söz sahipleri” ile “hak sahipleri” arasındaki ilişkileri düzenleme ve çatışmaları önleme ihtiyacından doğmuş ve gelişmiştir

Doğru Cevap: D

Soru 54

İşletme yöneticilerinin işletme sahipleri amaç ve çıkarları doğrultusunda hareket etmelerinin sağlanabilmesi sorununu ele alan teori hangisidir?

Vekalet teorisi

Kurumsal teori

İşlem maliyeti teorisi

Örgütsel ekoloji teorisi

Koşul bağımlılık

Açıklama:

Vekalet teorisi (agency theory), vekillerin (işletme yöneticileri) asillerin (işletme sahipleri) amaç ve çıkarları doğrultusunda hareket etmelerinin sağlanabilmesi sorununa ilişkin olarak ortaya atılmış bir teoridir. Bu teoriye göre işletmelerin sermayedarları, asiller, yöneticilere vekâlet vermekte ve onları işletmeyi kendi çıkarları doğrultusunda idare etmeleri için görevlendirmektedir. Vekillerin asillerin çıkarları doğrultusunda faaliyet gösterip göstermedikleri ise hedeflerin ve standartların açık olarak ortaya konulduğu sözleşmeler aracılığıyla izlenmekte ve ödüllendirme sistemleri bununla ilişkilendirilmektedir.

Doğru Cevap: A

Soru 55

İşletmelerin işletme ile herhangi bir etkileşimi olan tüm paydaşların (çalışanlar, müşteriler, tedarikçiler vb.) yararını gözetecek şekilde yönetilmesi gerektiğini öne süren teori nedir?

İşlem maliyeti teorisi

Pay sahipleri teorisi

Kurumsal teori

Örgütsel ekoloji teorisi

Paydaş teorisi

Açıklama:

Paydaş teorisi ise hissedar merkezli asil-vekil ilişkisine alternatif bir model olarak önerilmektedir. Paydaş teorisine göre işletmeler işletme ile herhangi bir etkileşimi olan tüm paydaşların yararını gözetecek şekilde faaliyet göstermelidir. Bu paydaşlar arasında çalışanlar, müşteriler, tedarikçiler ve yerel halk yer almaktadır.

Doğru Cevap: E

Soru 56

"İşletmeye ilişkin finansal durum, sahiplik yapısı veya performans gibi çeşitli bilgilerin kamuoyu ile zamanında ve doğru bir şekilde paylaşılması" hangi kurumsal yönetişim ilkesidir?

Adillik

Şeffaflık

Hesap verebilirlik

Sorumluluk

Eşitlik

Açıklama:

Şeffaflık: Kurumsal yönetişim işletmeye ilişkin finansal durum, sahiplik yapısı veya performans gibi çeşitli bilgilerin kamuoyu ile zamanında ve doğru bir şekilde paylaşılmasını gerekli kılmaktadır. Kamuya açıklanan bilgiler eksiksiz, güvenilir ve net olmalıdır.

Doğru Cevap: B

Soru 57

Dünyadaki birçok çevre ve insan hakları ihlallerini önlemek, küresel ekonomik ve siyasi sistem içerisindeki doğal kaynakların sömürülmesi ve yolsuzlukları engellemek amacıyla 1993'de İngiltere'de kurulan örgüt nedir?

Sosyal girişimcilik örgütü

Sorumlu yatırım örgütü

Küresel şahit örgütü

Küresel raporlama örgütü

Ekvator prensipleri örgütü

Açıklama:

Küresel Şahit Örgütü (Global Witness) 1993 yılında İngiltere’de Charmian Gooch, Simon Taylor ve Patrick Alley tarafından kurulan bir sivil toplum örgütüdür. Örgüt var olma nedenini dünyadaki birçok çevre ve insan hakları ihlallerinin küresel ekonomik ve siyasi sistem içerisindeki doğal kaynakların sömürülmesi ve yapılan yolsuzlukları engellemektir.

Doğru Cevap: C

Soru 58

"Sorumlu işletmeler tüketicilere sundukları mal ve hizmetler, yarattıkları istihdam ve zenginlik aracılığıyla topluma faydalı olmaları gerektiğinin bilinciyle hareket eder. Sorumlu işletmeler sadece hissedarları için değil, tüm paydaşları için ekonomik açıdan sağlam ve uzun süreli olarak faaliyet göstermeleri gerektiğini bilmeli ve müşterilerin, çalışanların, rakiplerin ve genel anlamda toplumun çıkarlarına saygı duyup onlara dürüst ve adil bir şekilde davranmalıdır" Yukarıdaki açıklamalar hangi CAUX Sorumlu İşletmecilik İlkeleri arasındadır?

İktisadi, toplumsal ve çevresel kalkınmayı destekleme

Paydaşlara saygı

Hukuki gereklerin ötesinde güven anlayışı

Kural ve geleneklere saygı

Sorumlu küreselleşmeyi destekleme

Açıklama:

Paydaşlara Saygı: Sorumlu işletmeler tüketicilere sundukları mal ve hizmetler, yarattıkları istihdam ve zenginlik aracılığıyla topluma faydalı olmaları gerektiğinin bilinciyle hareket eder. Sorumlu işletmeler sadece hissedarları için değil, tüm paydaşları için ekonomik açıdan sağlam ve uzun süreli olarak faaliyet göstermeleri gerektiğini bilmeli ve müşterilerin, çalışanların, rakiplerin ve genel anlamda toplumun çıkarlarına saygı duyup onlara dürüst ve adil bir şekilde davranmalıdır

Doğru Cevap: B

Soru 59

Müşterilere ilişkin aşağıdaki ilkeleri benimseyen küresel iş düzenlemesi nedir? Tüm müşterilere saygı duyulmalıdır. Bu kapsamda işletmeler; • Gereklilikleri karşılayan yüksek kaliteli mal ve hizmet üretilmesi, • Herkese eşit muamele edilmesi, • Sağlık ve güvenlik önlemlerinin tam olarak alınması, • Çevreye zararlı ürünler üretmekten kaçınılması ve • Satış, pazarlama ve reklamcılık faaliyetlerinde insan haklarına ve kültürel değerlere saygılı davranılması yoluyla müşterilerine yönelik sorumlu işletme olmanın gereğini yerine getirebilirler.

Küresel raporlama ilkeleri

Birleşmiş Milletler çevre programı

Yeşil İş düzenlemeleri

Sorumlu yatırım ilkeleri

CAUX paydaş yönetim rehberi

Açıklama:

İşletmelerin temel paydaşları işletmenin başarısı ve sürüdürülebilirliği üzerinde oldukça önemli bir etkiye sahiptir. Müşteriler işletmenin sağladığı mal ve hizmeti alarak nakit girişi yaratmakta, çalışanlar satılan ürünleri üretmekte, işletme sahibi ve diğer yatırımcılar gerekli olan fonları sağlamakta, tedarikçiler gerekli olan ham madde ve malzemeleri sağlamakta, rakipler piyasasının verimli bir şekilde işlemesini sağlamakta, toplum işletmeye sosyal sermaye sağlamakta ve operasyonel güveliğini temin etmekte; çevre ise doğal kaynak ve uygun ortamı sağlayarak işletmecilik faaliyetlerine destek olmaktadır. Bunun sonucunda paydaşların refahı ve geleceklerinin sağlığı işletmeler tarafından sağlanmaktadır. Etik işletmecilik uygulamlarından fayda sağlayan tarafın aslında paydaşlar olduğunu belirtmek yanlış olmaz
Müşteriler
Tüm müşterilere saygı duyulmalıdır. Bu kapsamda işletmeler;
• Gereklilikleri karşılayan yüksek kaliteli mal ve hizmet üretilmesi,
• Herkese eşit muamele edilmesi,
• Sağlık ve güvenlik önlemlerinin tam olarak alınması,
• Çevreye zararlı ürünler üretmekten kaçınılması ve
• Satış, pazarlama ve reklamcılık faaliyetlerinde insan haklarına ve kültürel değerlere
saygılı davranılması yoluyla müşterilerine yönelik sorumlu işletme olmanın gereğini yerine getirebilirler.

Doğru Cevap: E

Soru 60

"..........., FTSE tarafından tasarlanmış sosyal sorumlu yatırım endeksidir" Cümledeki boşluğa hangi kavram gelmelidir?

ISO 14001 düzenlemeleri

Sorumlu yatırım ilkeleri

Ekvator prensipleri

FTSE for GOOD endeksi

Küresel raporlama ilkeleri

Açıklama:

FTSE for GOOD endeksi, FTSE tarafından tasarlanmış sosyal sorumlu yatırım endeksidir

Doğru Cevap: D

Soru 61

I. Ahlaki gelişmişlik düzeyi yüksek çalışanların seçilmesi, II. Etik amaçların belirlenmesi, III. Etik kodların oluşturulması, IV. Etik liderlik, V. Alternatifler üzerine düşünme, VI. İş hedeflerinin ve performans değerlendirme sisteminin etik davranışa yöneltecekşekilde tasarlanması, VII. Etik eğitimi Yukarıda verilenlerden hangisi ya da hangileri etik davranışı olumlayan yollardandır?

I, II, III, IV, V

I, III, IV, IV,VII

II, III, IV, V

I, II, IV, V, VII

III, IV, V, VI, VII

Açıklama:

Verilenlerden I, III, IV, VI, VII numaralı olanlar etik davranışı olumlayan örgütsel yollardandır.

Doğru Cevap: B

Soru 62

Kararların faydasının sonuçlarıyla belirlenecegi düşüncesine dayanır. Kararların etik olup olmaması ortaya çıkan sonuçların faydasına bağlı olarak değerlendirilmelidr. Yaklaşım her ne kadar açık ve net bir şekilde etik ve etik dışı arasında ayrım yapılmasını olanaklı kılsa da birçok kararın çok yönlü etki yaratabileceği gerçeğini göz ardı etmektedir. Yukarıda özellikleri verilen yaklaşım seçeneklerden hangisidir?

Haklar Yaklaşımı

Bütünleştirici Sosyal Sözleşme Yaklaşımı

Faydacı Yaklaşım

Adalet Kuramı Yaklaşımı

Hümanist Yaklaşım

Açıklama:

Verilen özellikler "Faydacı Yaklaşım"ın özelliklerindendir.

Doğru Cevap: C

Soru 63

I. Etik karar vermek kolaydır. II. Etik dışı davranış örgüt kültürünün sistemik bir bileşenine dönüşmüş olabilir. III. Etik liderlik liderin ahlaki tutumu ve dürüstlüğüyle ilgilidir. IV. İş dünyasındaki liderler geçmişe göre daha etik dışı bir hale gelmiştir. Yukarıda verilenlerden hangisi ya da hangileri iş etiğine ilişkin "mitler"in özelliğidir?

I, II, III

II, III, IV

I, II, IV

I, III, IV

I, II, III, IV

Açıklama:

Verilenlerden I, III, IV numaralı olanlar iş etiğine ilişkin mitlerin özelliğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 64

1990’lı yıllarda kurumsal yönetişimin kabul görmesi dört temel nedene bağlanmaktadır. Seçeneklerden hangisi bu nedenlerden biri olamaz?

Şirket Skandalları

Finansal Krizler

Küreselleşme

Özelleştirme

Sanayileşme

Açıklama:

1990’lı yıllarda kurumsal yönetişimin kabul görmesinin nedenleri arasında "sanayileşme" yoktur.

Doğru Cevap: E

Soru 65

Seçeneklerden hangisi "hissedarların" temel hedefidir?

Ortalamanın üzerinde gelir elde etme.

İşletmenin büyümesi ve başarısı üzerinden fayda sağlama.

Üyelerin devamlılığı ve yasal sorumluluklara karşı korunma.

İyi çalışma koşulları, eşit ücret ve ilerleme şansı.

Uzun dönemli ve adil getiriye dayalı iş ilişkisi.

Açıklama:

"Ortalamanın üzerinde gelir elde etme". hissedarların temel hedefidir.

Doğru Cevap: A

Soru 66

Aşağıda verilenlerden hangisi ya da hangileri Kurumsal Yönetişim Modeller'inden "tekil modelin" özelliklerindendir? I. Anglo-Saxon kurumsal yönetişim modeli olarak da adlandırılmaktadır. II. Bu modelde temel kontrol mekanizması piyasa aracılığıyla yürütülmektedir. III. İşletmeleri belli bir paydaş grubunun çıkarları doğrultusunda faaliyet göstermeye yöneltmektedir. IV. Daha çok Avrupa kıtası ülkelerinde geçerlidir. V. Hem işletmelerin en önemli paydası olarak çalışanlar hem de pay sahiplerine önem verilmektedir.

I, II, III

I, II

II, III

III, IV, V

II, III, IV, V

Açıklama:

Verilenlerden sadece I ve II numaralı olanlar "tekil model"in özellikleri arasındadır.

Doğru Cevap: B

Soru 67

BIST Kurumsal Yönetim Endeksi hangi amaçla oluşturulmuştur?

Kurumsal Yönetim Endeksi, İMKB pazarlarında işlem gören ve SPK’nin yayımladığı kurumsal yönetim ilkelerine uyumuna ilişkin olarak belirlenmiş derecelendirme notuna sahip şirketlerin “İMKB Kurumsal Yönetim Endeksi Temel Kuralları”na göre fiyat ve getiri performanslarının ölçülmesi amacıyla

Şirketlerin çevresel, toplumsal ve yönetişimsel performanslarının ölçülebilmesi amacıyla

Sürdürülebilir çevresel konulara yönelik çalışmalara gerçekleştirmek amacıyla

Evrensel insan haklarını desteklemek amacıyla

Herhangi bir özel fonu veya yatırım ürününü desteklemek amacıyla

Açıklama:

BIST Kurumsal Yönetim Endeksi, Kurumsal Yönetim Endeksi, İMKB pazarlarında işlem gören ve SPK’nin yayımladığı kurumsal yönetim ilkelerine uyumuna ilişkin olarak belirlenmiş derecelendirme notuna sahip şirketlerin “İMKB Kurumsal Yönetim Endeksi Temel Kuralları”na göre fiyat ve getiri performanslarının ölçülmesi amacıyla oluşturulmuştur.

Doğru Cevap: A

Soru 68

"Sorumlu işletmeler tüketicilere sundukları mal ve hizmetler, yarattıkları istihdam ve zenginlik aracılığıyla topluma faydalı olmaları gerektiğinin bilinciyle hareket eder". Sözü edilen Caux Sorumlu İşletmecilik İlkesi seçeneklerden hangisidir?

İktisadi, toplumsal ve çevresel kalkınmayı destekleme

Hukuki gereklerin ötesinde güven anlayışı

Paydaşlara saygı

Kural ve geleneklere saygı

Çevreye saygı

Açıklama:

Sözü edilen ilke "paydaşlara saygı" ilkesidir.

Doğru Cevap: C

Soru 69

Küresel Şahit Örgütü kaç yılında kim tarafından kurulmuştur?

1995 yılında, Perry Deloitte tarafından

1994 yılında, Ryuzaburo Kaku tarafından

1994 yılında, Global Witness tarafından

1993 yılında Charman Gooch, Simon Taylor ve Patrick Alley tarafından

1993 yılında, Fruits Phillips tarafından

Açıklama:

Küresel Şahit Örgütü 1993 yılında Charman Gooch, Simon Taylor ve Patrick Alley tarafından kurulmuştur.

Doğru Cevap: D

Soru 70

I. Bu endeksin ortak özellikleri arasında ilgililik, doğruluk, tepkisellik ve güvenilirlik gibi özellikler sıralanmaktadır. II. Şirketlerin çevresel, toplumsal ve yönetişimsel performanslarının ölçülebilmesi amacıyla tasarlanmıştır. III. Dört şekilde kullanılabilen bir endekstir. Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri "FTSE4GOOD Endeksi"nin özellikleri arasında yer alır?

I, II

I, III

II, III

I, II, III

Yalnız I

Açıklama:

Verilen özelliklerin hepsi "FTSE4GOOD Endeks"in özelliklerindendir.

Doğru Cevap: D

Soru 71

Hangisi etik ile ilgili doğru bir açıklama değildir?

Etik karar verme karmaşık bir süreçtir.

Etik dışı davranış örgüt kültürünün sistemik bir bileşenine dönüşmüş olabilir.

Örgütsel bağlamda etik sorunlar her zaman önemini korumuş bir konudur.

Etik karar vermek kolaydır.

Biçimsel kod ve programlar yararlı olsa da etik davranışa ilkeleri özde benimsenmiş ve örgüt kültürünün parçası haline getirilmiş olmalıdır

Açıklama:

"Etik karar vermek kolaydır." ifadesi etik konusuna ilişkin yanlış bilinen doğrulardandır.

Doğru Cevap: D

Soru 72

Aşağıdakilerden hangisi / hangileri 90'lı yıllarda kurumsal yönetimin kabul görme nedenlerindendir? I. Yaşanan şirket skandalları II. Finansal krizler III. Küreselleşme IV. Özelleştirme

II.-III

III-IV

II-III-IV

I-II-III

I-II-III-IV

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 73

"İşletme yöneticileri, işletme sahipleri amaç ve çıkarları doğrultusunda hareket etmelerinin sağlanabilmesi sorununa ilişkin olarak ortaya atılmış bir teoridir"
Yukarıda açıklaması verilen teori hangisidir?

Vekalet Teorisi

Paydaş Kuramı

Asil Teorisi

Çıkar Kuramı

Hissedar Teorisi

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 74

"Olumlu finansal yapı ve ödemelerin zamanında yapılması" hedefi, hangi paydaş grubunun temel hedefidir?

Çalışanlar

Tedarikçiler

Kredi verenler

Hissedarlar

Müşteriler

Açıklama:

Olumlu finansal yapı ve ödemelerin zamanında yapılması, Kredi verenlerin temel hedefidir.

Doğru Cevap: C

Soru 75

Kurumsal yönetişime ilişkin uygulamalar ülkeden ülkeye farklılık gösterebilmektedir. Aşağıdakilerden hangisi bu farklılığının nedenleri içerisinde yer almaz?

Mülkiyet hakları

Finansal sistem

İşletmeler arası bağlar

Sendikal haklar

Ülkenin jeopolitik konumu

Açıklama:

Bu farklılaşmanın altında yatan nedenler arasında ülkelerdeki mülkiyet hakları, finansal sistem, işletmeler arası bağlar, işgücünün temsil hakkı, sendikal haklar, yönetim ideolojileri ve kariyer yollarındaki farklılıklar yer almaktadır.

Doğru Cevap: E

Soru 76

Hangisi kurumsal yönetişimin temel ilkelerinden değildir?

İş birliği

Adil davranma

Şeffaflık

Hesap verebilirlik

Sorumluluk

Açıklama:

Bu ilkeler; adil davranma (ing. fairness), şeffaflık (ing. transparency), hesap verebilirlik (ing. accountability) ve sorumluluk (ing. responsibility) şeklinde sıralanmaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 77

Hangisi FTSE4Good endeksi kullanım alanlarından değildir?

Finansal ürün

Araştırma

Referans noktası olma

Karşılaştırma olanağı sunma

Veri odaklı çözümler üretme

Açıklama:

FTSE4Good dört şekilde kullanılabilen bir endekstir.
Kullanım alanları arasında:
• Finansal ürün,
• Araştırma,
• Referans noktası olma ve
• Karşılaştırma olanağı sunma sayılabilir.

Doğru Cevap: E

Soru 78

1986’da Philips Electronics’in o dönemdeki başkanı Frits Philips Sr ile Paris’te faaliyet gösteren ünlü İşletme okulu INSEAD’ın kurucusu Oliver Giscard d’Estaing’in ortak girişimleri sonucunda Avrupa, Japonya ve ABD arasındaki uluslararası ticaret kaynaklı gerilimi düşürmek amacıyla hayata geçirilen işletmecilik faaliyeti hangisidir?

FTSE Russell

FTSE4Good

Caux (CRT)

BIST

PISS

Açıklama:

CAUX ilkeri 1986’da Philips Electronics’in o dönemdeki başkanı Frits Philips Sr ile Paris’te faaliyet gösteren ünlü İşletme okulu INSEAD’ın kurucusu Oliver Giscard d’Estaing’in ortak girişimleri sonucunda Avrupa, Japonya ve ABD arasındaki uluslararası ticaret kaynaklı gerilimi düşürmek amacıyla hayata geçirilmiştir.

Doğru Cevap: C

Soru 79

Hangisi Küresel Şahit Örgütünün faaliyet gösterdiği ülkelerden birisidir?

Ukrayna

Suriye

Filistin

Bangladeş

Sri Lanka

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 80

1993 yılında İngiltere’de Charmian Gooch, Simon Taylor ve Patrick Alley tarafından kurulan sivil toplum örgütü hangisidr?

Caux

Küresel Şahit Örgütü

Küresel Güvenlik Örgütü

BIST

INSEAD

Açıklama:

Küresel Şahit Örgütü (Global Witness) 1993 yılında İngiltere’de Charmian Gooch, Simon Taylor ve Patrick Alley tarafından kurulan bir sivil toplum örgütüdür.

Doğru Cevap: B

Soru 81

Yöneticilerin yasalara uygun, dürüst, ahlaki ve adil karar verme sorumlulukları ne olarak tanımlanmaktadır?

İş etiği

Adil davranma

Şeffaflık

Hesap verebilirlik

Sorumluluk

Açıklama:

Yöneticilerin yasalara uygun, dürüst, ahlaki ve adil karar verme sorumlulukları iş (yönetim) etiği olarak tanımlanmaktadır.Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 82

Aşağıdakilerden hangisi iş etiğine ilişkin gerçekler arasındadır?

Etik karar vermek kolaydır

Etik karar verme karmaşık bir süreçtir

Etik biçimsel kod ve programlar aracılığıyla yönetilebilir

Etik liderlik liderin ahlaki tutumu ve dürüstlüğüyle ilgilidir

İş dünyasındaki liderler geçmişe göre daha etik dışı bir hale gelmiştir

Açıklama:

İş Etiğine İlişkin Gerçekler:

Etik karar verme karmaşık bir süreçtir.
Etik dışı davranış örgüt kültürünün sistemik bir bileşenine dönüşmüş olabilir.
Biçimsel kod ve programlar yararlı olsa da etik davranışa ilkeleri özde benimsenmiş ve örgüt kültürünün parçası haline getirilmiş olmalıdır.
Liderin ahlaki gelişmişliği ve dürüst olması Caşlangıç açısından iyidir. Fakat lider etik ilkeleri tüm örgütte yayıp onları da hesap verebilir kılmalıdır.
Örgütsel bağlamda etik sorunlar her zaman önemini korumuş bir konudur.Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 83

Aşağıdakilerden hangisi iş etiğine İlişkin mitler arasında değildir?

Etik karar vermek kolaydır.

Örgütsel bağlamda etik sorunlar her zaman önemini korumuş bir konudur.

Etik dışı davranışların kaynağı örgütteki birkaç çürük elmadır.

Etik biçimsel kod ve programlar aracılığıyla yönetilebilir.

Etik liderlik, liderin ahlaki tutumu ve dürüstlüğüyle ilgilidir.

Açıklama:

İş Etiğine İlişkin Mitler:

Etik karar vermek kolaydır.

Etik dışı davranışların kaynağı örgütteki birkaç çürük elmadır.

Etik biçimsel kod ve programlar aracılığıyla yönetilebilir.

Etik liderlik liderin ahlaki tutumu ve dürüstlüğüyle ilgilidir.

İş dünyasındaki liderler geçmişe göre daha etik dışı bir hale gelmiştir.Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 84

Geçmiş dönemlerde devlet tarafından sahip olunan kurum ve kuruluşların yerli veya yabancı özel kuruluşlara satılmasına ne ad verilir?

Küreselleşme

Tedarikçiler

Özelleştirme

Hissedar

Kredi veren

Açıklama:

Özelleştirme geçmiş dönemlerde devlet tarafından sahip olunan kurum ve kuruluşların yerli veya yabancı özel kuruluşlara satılması olarak tanımlanmaktadır.Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 85

Paydaş gruplarından olan müşterilerin temel hedefi aşağıdakilerden hangisidir?

Ortalamanın üzerinde gelir elde etme

Olumlu finansal yapı ve ödemelerin zamanında yapılması

İyi çalışma koşulları, eşit ücret ve ilerleme şansı

Yüksek kaliteli mal ve hizmetleri olabilen en düşük fiyatla elde etme

Uzun dönemli ve adil getiriye dayalı iş ilişkisi

Açıklama:

Paydaş gruplarından olan müşterilerin temel hedefi,yüksek kaliteli mal ve hizmetleri olabilen en düşük fiyatla elde etmedir.Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 86

Aşağıdakilerden hangi paydaş grubunun temel hedefi doğru değildir?

Yöneticiler: İşletmenin büyümesi ve başarısı üzerinden fayda sağlama

Yönetim Kurulu: Üyelerin devamlılığı ve yasal sorumluluklara karşı korunma

Hissedarlar: Ortalamanın üzerinde gelir elde etme

Kredi Verenler: Olumlu finansal yapı ve ödemelerin zamanında yapılması

Çalışanlar: Uzun dönemli ve adil getiriye dayalı iş ilişkisi

Açıklama:

Paydaş Grupları ve Temel Hedefleri:

Müşteriler: Yüksek kaliteli mal ve hizmetleri olabilen en düşük fiyatla elde etme

Toplum: Çevreye zarar vermeyen mal ve hizmetlerin üretimi, istihdam yaratılması, sosyal faaliyetler ve hayır işlerine katkı sağlama

Tedarikçiler: Uzun dönemli ve adil getiriye dayalı iş ilişkisi

Çalışanlar: İyi çalışma koşulları, eşit ücret ve ilerleme şansı

Kredi Verenler: Olumlu finansal yapı ve ödemelerin zamanında yapılması

Hissedarlar: Ortalamanın üzerinde gelir elde etme

Yönetim Kurulu: Üyelerin devamlılığı ve yasal sorumluluklara karşı korunma

Yöneticiler: İşletmenin büyümesi ve başarısı üzerinden fayda sağlama.Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 87

Kurumsal yönetişime ilişkin uygulamalar ülkeden ülkeye farklılık gösterebilmektedir. Aşağıdakilerden hangisi bu farklılaşmanın altında yatan nedenler arasında değildir?

Uzun dönemli ve adil getiriye dayalı iş ilişkisi

Mülkiyet hakları

Finansal sistem

İşletmeler arası bağlar

İş gücünün temsil hakkı, sendikal haklar,

Açıklama:

Kurumsal yönetişime ilişkin uygulamalar ülkeden ülkeye farklılık gösterebilmektedir. Bu farklılaşmanın altında yatan nedenler arasında ülkelerdeki mülkiyet hakları, finansal sistem, işletmeler arası bağlar, iş gücünün temsil hakkı, sendikal haklar, yönetim ideolojileri ve kariyer yollarındaki farklılıklar yer almaktadır.Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 88

Aşağıdakilerden hangisi kurumsal yönetişimin ilkeleri arasındadır?

İş etiği

Adil davranma

Araştırma

Görecelik

Derinlik

Açıklama:

Kurumsal Yönetişim İlkeleri Tüm kurumsal yönetişim modellerinin dayandığı, genel kabul görmüş dört temel ilke üzerinde uzlaşıldığı görülmektedir. Bu ilkeler;

Adil davranma (ing. fairness),
Şeffaflık (ing. transparency),
Hesap verebilirlik (ing. accountability)
Sorumluluk (ing. responsibility) şeklinde sıralanmaktadır.Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 89

Aşağıdakilerden hangisi sosyal sorumlu yatırım endeksi olan FTSE4Good'un kullanım alanları arasındadır?

Paydaşlara saygı

İktisadi, toplumsal ve çevresel kalkınmayı destekleme

Finansal ürün

Hukuki gereklerin ötesinde güven anlayışı

Kural ve geleneklere saygı

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 90

Tedarikçiler ve taşeronlara adil, dürüst ve karşılıklı saygı esasına uygun bir şekilde davranılmalıdır. Bu kapsamda aşağıdakilerden hangisi işletmelerce alınacak önlemler arasında yer alır?

Ticaret ve yatırımlarda açık piyasa zihniyetini teşvik etmeleri

Sosyal ve çevresel açıdan sorumlu olan ve rakiplerin karşılıklı saygı esasına dayanan rekabet davranışını özendirmeleri

Haksız rekabet uygulamaları, rekabet avantajı elde etmek teşvik ödemesi ve diğer çıkar elde etme odaklı eylemlerden kaçınmaları

Somut ve entelektüel varlıklara ilişkin haklara saygı duymaları

Değer, kalite, rekabet avantajı ve güvenilirlik sağlaması açısından tedarikçilerle uzun dönemli ilişki kurulmasına gayret edilmeli

Açıklama:

Tedarikçiler ve taşeronlara adil, dürüst ve karşılıklı saygı esasına uygun bir şekilde davranılmalıdır. Bu kapsamda işletmelerce alınacak önlemler arasında;
• Fiyat, lisans anlaşması ve ödemelerin anlaşmaya varıldığı şekilde yerine getirilmesi konusunda adil ve dürüst bir yaklaşım geliştirmeli,
• Tedarikçiler ve taşeronlar baskıdan ve tehditten uzak bir şekilde çalışabilmesini olanaklı kılan koşullar sağlanmalı,
• Değer, kalite, rekabet avantajı ve güvenilirlik sağlaması açısından tedarikçilerle uzun dönemli ilişki kurulmasına gayret edilmeli,
• Tedarikçilerle bilgi paylaşımı yapılmalı ve onların da planlama sürecine dâhil edilmesi,
• İstihdam ilişkilerinde insana ve insan haklarına saygı duyan tedarikçilerin bulunması,bu yönde çalışmanın teşvik edilmesi ve bu tür tercih edilmesi,
• Çevresel standartlarla uyumlu bir şekilde faaliyet gösteren tedarikçilerin aranması, bu tür çalışmanın teşvik edilmesi ve tedarikçi seçimlerinde belirleyici olması gibi önlemler yer almaktadır.Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 91

Aşağıdakilerden hangisi örgütlerin etik davranışı olumlayan bir örgütsel ortam yaratmak için başvurabileceği yollardan birisi değildir?

Etik liderlik

İş hedeflerinin etik mevzulardan ayrı tutulması.

Etik kodların oluşturulması.

Bağımsız sosyal denetim.

Etik eğitimi.

Açıklama:

İş hedeflerinin etik mevzulardan ayrı tutulması örgütlerin etik davranışı olumlayan bir örgütsel ortam yaratmak için başvurabileceği yollardan birisi değildir. Bu nedenle doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 92

Kararların var olan kültürel, bölgesel ve sektörel davranış normlarıyla uyumlu olmasının gözetilmesini benimseyen iş etiği yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

Bütünleştirici sosyal sözleşme yaklaşımı

Faydacı yaklaşım

Haklar yaklaşımı

Adalet kuramı yaklaşımı

Mitler yaklaşımı

Açıklama:

Bütünleştirici sosyal sözleşme yaklaşımında ise kararların var olan kültürel, bölgesel ve sektörel davranış normlarıyla uyumlu olması gözetilmektedir. Normların tam olarak anlaşılamadığı durumlarda çatışma doğurma potansiyelinin oldukça yüksek olduğu göz ardı edilmemelidir. Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 93

Aşağıdakilerden hangisi 1990’lı yıllarda kurumsal yönetişimin geniş kitlelerce kabul görmesinin temel nedenlerinden birisi değildir?

Şirket skandalları

Finansal krizler

Küreselleşme

Rekabetçi piyasa şartları

Özelleştirme

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 94

"Bu ilkeye göre işletmeler tüm paydaşların haklarını yasalarda ve ikili anlaşmalarda öngörüldüğü şekilde tanımak durumundadır." Verilen cümlede kurumsal yönetişimin hangi temel ilkesinden bahsedilmektedir?

Adil davranma

Sorumluluk

Şeffaflık

Hesap verebilirlik

Eşitlik

Açıklama:

Sorumluluk ilkesine göre işletmeler tüm paydaşların haklarını yasalarda ve ikili
anlaşmalarda öngörüldüğü şekilde tanımak durumundadır. İşletmeler çeşitli faaliyetlerle hissedarlarına artı değer yaratırken, diğer paydaşları ilgilendiren yasalar ve diğer düzenlemelerle uyumlu bir şekilde çalışmalıdırlar. Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 95

BIST kurumsal yönetim endeksinin temel dayanak noktası aşağıdakilerden hangisidir?

Getiri performansı

Karlılık

Kurumsal yönetim notu

Şirket piyasa değerleri

Hisse senet fiyatları

Açıklama:

Endeksin temel dayanak noktası kurumsal yönetim notu, bir başka ifadeyle kurumsal yönetimin derecendirilmesidir. Kurumsal yönetim derecelendirme notu, şirketlerin pay ve menfaat sahiplerine verdikleri önemin, kamuyu zamanında ve doğru aydınlatma faaliyetlerinin, yönetim kurulunun faaliyetlerinin genel kredibilitesi ve pay ve menfaat sahipleri ile ilişkiler hakkında bir görüştür. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 96

FTSE Russell endeksinin yatırımcıların şu andaki ihtiyaçlarına yönelik olması hangi özelliği ile ilgilidir?

Doğruluk

Tepkisellik

Güvenilirlik

Şeffaflık

İlgililik

Açıklama:

FTSE Russell’ın endekslerinin ortak özellikleri arasında ilgililik, doğruluk, tepkisellik ve güvenilirlik gibi özellikler sıralanmaktadır. İlgililik, endeksin yatırımcıların şu andaki ihtiyaçlarına yönelik olma; doğruluk, yatırım açısından doğru tercih olma; tepkisellik, endeks tasarımının değişime tepki verebilmesi ve güvenilirlik de belli bölge ve yatırım alanlarına ilişkin uzman bilgisi sağlanabilmesiyle ilgilidir. Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 97

"Sorumlu işletmeler tüketicilere sundukları mal ve hizmetler, yarattıkları istihdam ve zenginlik aracılığıyla topluma faydalı olmaları gerektiğinin bilinciyle hareket eder." Verilen ifade hangi Caux sorumlu işletmecilik ilkesi ile ilgilidir?

İktisadi, toplumsal ve çevresel kalkınmayı destekleme

Hukuki gereklerin ötesinde güven anlayışı

Paydaşlara saygı

Kural ve geleneklere saygı

Sorumlu küreselleşmeyi destekleme

Açıklama:

Paydaşlara saygı ilkesine göre sorumlu işletmeler tüketicilere sundukları mal ve hizmetler, yarattıkları istihdam ve zenginlik aracılığıyla topluma faydalı olmaları gerektiğinin bilinciyle hareket eder. Sorumlu işletmeler sadece hissedarları için değil, tüm paydaşları için ekonomik açıdan sağlam ve uzun süreli olarak faaliyet göstermeleri gerektiğini bilmeli ve müşterilerin, çalışanların, rakiplerin ve genel anlamda toplumun çıkarlarına saygı duyup onlara dürüst ve adil bir şekilde davranmalıdır. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 98

Küresel Şahit Örgütü ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Almanya'da kurulan bir sivil toplum örgütüdür.

Dünya geneline yayılmış çeşitli ortak kuruluşlarla birlikte çalışan, bağımsız, kâr amacı gütmeyen bir kurumdur.

Çalışmalarında sürekli olarak biçimsel veya biçimsel olmayan yollarla Avrupa, ABD, Afrika ve Asya’da faaliyet gösteren kafa yapısı benzer örgüt ve bireylerle işbirliği içinde hareket etmektedir.

Örgüt bir arada çalışarak yolsuzluk ve çatışma yaratan sistemleri açığa çıkartmaya devam etmeyi, kaynaklara dayalı milyonlarca insanın yoksulluk ve vahşetin kaldırılmasını amaçlamaktadır.

Amaçlarını her zaman sistem düzeyinde, geniş çaplı değişim yaratmak, diktatörleri, savaş lordlarını, doğal kaynaklara dayalı çatışmaları ve gezegenimizin doğal kaynaklarını koruyup herkesin yararına kullanmayı amaçladıklarını belirtmektedir.

Açıklama:

Küresel Şahit Örgütü (Global Witness) 1993 yılında İngiltere’de Charmian Gooch, Simon Taylor ve Patrick Alley tarafından kurulan bir sivil toplum örgütüdür. Bu nedenle doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 99

"Etik biçimsel kod ve programlar aracılığıyla yönetilebilir." anlayışı aşağıdakilerden hangisi ile ilgilidir?

Hesap verebilirlik

Şeffaflık

Gerçekler

Mitler

Güvenilirlik

Açıklama:

"Etik biçimsel kod ve programlar aracılığıyla yönetilebilir." anlayışı iş etiğine ilişkin mitlerle ilgilidir. Bu nedenle doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 100

Vekalet teorisine göre işletmenin güncel durumuna ilişkin bilgi açısından daha olumsuz bir durumda bulunan grup aşağıdakilerden hangisidir?

Vekiller

Asiller

Paydaşlar

Yöneticiler

Çalışanlar

Açıklama:

Vekalet teorisine göre asiller işletmenin güncel durumuna ilişkin bilgi açısından vekillere göre daha olumsuz bir durumdadırlar. Yöneticilerin bilgiye erişimi daha kolaydır. Erişilen bu bilgilerin manipüle edebilme olasılığı ise her zaman mevcuttur. İşte bu bilgi asimetrisi kaynaklı dengesiz durum, vekâlet sorunu olarak bilinmektedir. Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 101

Yöneticilerin yasalara uygun, dürüst, ahlaki ve adil karar verme sorumlulukları aşağıdakilerden hangisini ifade eder ?

İş Etiği

Etik Liderlik

Etik Eğitimi

Etik Kodların oluşturulması

Bağımsız Sosyal Denetim

Açıklama:

Etik Liderlik, Etik eğitimi, etik kodların oluşturulması, Bağımsız sosyal denetim örgütlerin çeşitli yollarla etik davranışı olumlayan bir örgütsel ortam yaratma yollarındandır. Yöneticilerin yasalara uygun, dürüst, ahlaki ve adil karar verme sorumlulukları iş etiğini ifade eder. Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 102

Aşağıdakilerden hangisi örgütlerin etik davranışı olumlayan örgütsel ortam yarattığı yollar arasında yer almaz?

Etik kodların oluşturulması

Etik liderlik

Etik eğitimi

Korumacı önlemler

Araştırma

Açıklama:

Etik kodların oluşturulması, Etik liderlik, etik eğitimi, korumacı önlemler örgütlerin çeşitli yollarla etik davranışı olumlayan bir örgütsel ortam yaratan yollar arasında yer alır. Araştırma FTSE4Good endeksinin kullanım alanları arasında yer alır. Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 103

Aşağıdakilerden hangisi etik karar alma sürecinde sorun yaşayan ve açmaza düşen bireylerin uygulaması gereken unsurlardan biri değildir ?

Etik açmazlarının ne olduğunu sorgulaması

Karardan etkilenecek paydaşları belirlemesi

Alternatifler üzerinde düşünmesi

Karar verip nasıl eyleme geçeceğini belirlemesi

Ahlaki gelişmişlik düzeyi yüksek çalışanların seçilmesi

Açıklama:

Etik açmazlarının ne olduğunu sorgulaması, Karardan etkilenecek paydaşları belirlemesi, Alternatifler üzerinde düşünmesi, Karar verip nasıl eyleme geçeceğini belirlemesi etik karar alma sürecinde sorun yaşayan ve açmaza düşen bireylerin belirlemesi gereken unsurlardandır. Ahlaki gelişmişlik düzeyi yüksek çalışanların seçilmesi örgütlerin çeşitli yollarla etik davranışı olumlayan bir örgütsel ortam yaratma yolları arasında yer alır. Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 104

Aşağıdakilerden hangisi etik konusundaki temel yaklaşımlardan değildir ?

Korumacı önlemler yaklaşımı

Faydacı yaklaşım

Haklar yaklaşımı

Adalet kuramı yaklaşımı

Bütünleştirici sosyal sözleşme yaklaşımı

Açıklama:

Faydacı yaklaşım, haklar yaklaşımı, adalet kuramı yaklaşımı ve bütünleştirici sosyal sözleşme yaklaşımı etik konusundaki dört temel yaklaşımlardır. Korumacı önlemler örgütlerin çeşitli yollarla etik davranışı olumlayan örgütsel ortam yaratma yollarından birisidir. Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 105

Tüm kararların var olan kural ve yasalara uygun olarak alınması gerektiğini savunan yaklaşım hangisidir ?

Faydacı yaklaşım

Haklar yaklaşımı

Adalet kuramı yaklaşımı

Bütünleştirici sosyal sözleşme

Bağımsız sosyal denetim

Açıklama:

Faydacı yaklaşım kararların faydasının sonuçlarıyla belirleneceği düşüncesine dayanır. Haklar yaklaşımı ise örgütsel kararlarda temel insan haklarının, örneğin müşterilerin mahremiyet hakkı veya çalışanların güvenli bir ortamda çalışma hakkı gibi hakların ne oranda korunduğuyla ilgilidir. Bütünleştirici sosyal sözleşme yaklaşımında ise kararların var olan kültürel, bölgesel ve sektörel davranış normlarıyla uyumlu olması gözetilmektedir. Bağımsız sosyal denetim ise örgütlerin çeşitli yollarla etik davranışı olumlayan bir örgütsel ortam yaratma yolları arasında yer alır. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 106

İşletmelerin söz "Söz sahipleri" ile "Hak sahipleri" arasındaki ilişkileri düzenleyen ve çatışmaları önleyen kavram aşağıdakilerden hangisidir ?

Kurumsal Yönetişim

İş Etiği

Finansal Krizler

Küreselleşme

Özelleştirme

Açıklama:

İş Etiği Yöneticilerin yasalara uygun, dürüst, ahlaki ve adil karar verme sorumluluklarıdır. Finansal krizler finansal piyasaların iç içe geçmiş bir bütünün parçaları olarak tanımlanmaktadır. Küreselleşme ülkeler arasındaki karşılıklı bağımlılıkların gelişimi ve derinleşmesi olarak tanımlanır. Özelleştirme geçmiş dönemlerde devlet tarafından sahip olunan kurum ve kuruluşların yerli veya yabancı özel kuruluşlara satılması olarak tanımlanmaktadır. Kurumsal yönetişim İşletmelerin söz "Söz sahipleri" ile "Hak sahipleri" arasındaki ilişkileri düzenleyen ve çatışmaları önleyen kavramdır. Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 107

Aşağıdakilerden hangisi kurumsal yönetişimin kabul görmesine neden olan faktörlerden biridir ?

Şirket Skandalları

Adil davranma

Şeffaflık

Sorumluluk

Hesap verebilirlik

Açıklama:

Adil davranma, şeffaflık, sorumluluk, hesap verebilirlik kurumsal yönetişim ilkelerindendir. Şirket skandalları kurumsal yönetişimin kabul görmesine neden olan faktörlerden biridir. Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 108

Ülkeler arasındaki karşılıklı bağımlılıkların gelişimi ve derinleşmesi olarak tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir ?

Adil davranma

Şeffaflık

Küreselleşme

Özelleştirme

Sorumluluk

Açıklama:

Adil davranma ilkesi işletmelerin tüm hak sahiplerine eşit bir şekilde davranmasını öngörmektedir. Şeffaflık Kurumsal yönetişim işletmeye ilişkin finansal durum, sahiplik yapısı veya performans gibi çeşitli bilgilerin kamuoyu ile zamanında ve doğru bir şekilde paylaşılmasını ifade eder. Özelleştirme geçmiş dönemlerde devlet tarafından sahip olunan kurum ve kuruluşların yerli veya yabancı özel kuruluşlara satılması olarak tanımlanmaktadır. Sorumluluk işletmelerin tüm paydaşların haklarını yasalarda ve ikili anlaşmalarda öngörüldüğü şekilde tanımak durumuna denir. Küreselleşme, ülkeler arasındaki karşılıklı bağımlılıkların gelişimi ve derinleşmesi olarak tanımlanan kavramdır. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 109

Kurumsal yönetişimin işletmeye ilişkin finansal durum, sahiplik yapısı veya performans gibi çeşitli bilgilerin kamuoyu ile zamanında ve doğru bir şekilde paylaşılmasını gerekli kılması kurumsal yönetişim ilkelerinden hangisi ile ilgilidir?

Adil davranma

Şeffaflık

Hesap verebilirlik

Sorumluluk

Küreselleşme

Açıklama:

Adil davranma ilkesi işletmelerin tüm hak sahiplerine eşit bir şekilde davranmasını öngörmektir. Hesap verebilirlik ilkesi faaliyet sonrası ile ilgili bir ilke olarak tanımlanmaktadır. Sorumluluk ise işletmelerin tüm paydaşların haklarını yasalarda ve ikili anlaşmalarda öngörüldüğü şekilde tanımak durumuna verilen addır. küreselleşme ülkeler arasındaki karşılıklı bağımlılıkların gelişimi ve derinleşmesi olarak düşünülebilir. Şeffaflık Kurumsal yönetişim işletmeye ilişkin finansal durum, sahiplik yapısı veya performans gibi çeşitli bilgilerin kamuoyu ile zamanında ve doğru bir şekilde paylaşılması olarak tanımlanır. Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 110

Aşağıdakilerden hangisi FTSE4Good endeksinin kullanım alanları arasında yer alır ?

Paydaşlara Saygı

Çevreye Saygı

Yasadışı işlerden kaçınma

Araştırma

Sorumlu küreselleşmeyi destekleme

Açıklama:

Paydaşlara saygı, çevreye saygı, yasadışı işlerden kaçınma, sorumlu küreselleştirmeyi destekeleme Caux ilkeleri arasında yer alır. Araştırma ise FTSE4Good endeksinin kullanım alanları arasında yer alır. Doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 111

Aşağıdakilerden hangisi örgütsel etiğe ilişkin mitler arasında yer almaktadır?

Etik karar verme karmaşık bir süreçtir.

Etik dışı davranış örgüt kültürünün sistemik bir bileşenine dönüşmüş olabilir.

Lider etik ilkeleri tüm örgütte yayıp onları da hesap verebilir kılmalıdır.

Etik liderlik liderin ahlaki tutumu ve dürüstlüğüyle ilgilidir.

Etik davranış ilkeleri özde benimsenmiş ve örgüt kültürünün parçası haline getirilmiş olmalıdır.

Açıklama:

Örgütlerde etik konusuna ilişkin birçok yanlış bilinen gerçek vardır. Bunlar örgütsel etiğe ilişkin gerçekler ve mitler şeklinde düşünülebilir. Örgütsel etiğe ilişkin mitler aşağıdaki gibidir.
- Etik karar vermek kolaydır.
- Etik dışı davranışların kaynağı örgütteki birkaç çürük elmadır.
- Etik biçimsel kod ve programlar aracılığıyla yönetilebilir.
- Etik liderlik liderin ahlaki tutumu ve dürüstlüğüyle ilgilidir.
- İş dünyasındaki liderler geçmişe göre daha etik dışı bir hale gelmiştir.
Bu nedenle D seçeneği doğru cevaptır. Diğer seçeneklerde verilen ifadeler örgütsel etiğe ilişkin gerçekler arasında yer almaktadır.

Doğru Cevap: D

Soru 112

Yöneticileri etik dışı davranmaya yöneten neden aşağıdakilerden hangisidir?

Yöneticinin bağımsız sosyal denetimi iyi yönetememesi.

Bireysel veya örgütsel açıdan olumlu getiri sağlayacağı düşüncesi.

Kendisini rakip yöneticilerden üstün görmesi.

Sorumluluklarını tam anlamıyla kavrayamamış olması.

Ahlaki gelişmişlik düzeyinin düşük olması.

Açıklama:

Peki yöneticileri etik dışı davranmaya yönelten sebepler neler olabilir? Etik dışı davranışlara yönelmenin ardında bu davranışların bireysel ve/veya örgütsel açıdan olumlu getiri sağlayacağı düşüncesi yatmaktadır. Bazıları güçlü etik yönelimi olan işletmelerin rakiplerin önüne geçme potansiyeli olduğunu ileri sürmekte olsa da bu ilişki net ve kesin bir şekilde henüz kanıtlanmamıştır (Parnell, 2014: 124-125).

Doğru Cevap: B

Soru 113

Aşağıdakilerden hangisi iş etiğine ilişkin gerçek bilgiyi yansıtır?

Etik karar vermek kolaydır.

Etik biçimsel kod ve programlar aracılığıyla yönetilebilir.

Etik liderlik liderin ahlaki tutumu ve dürüstlüğüyle ilgilidir.

Örgütsel bağlamda etik sorunlar her zaman önemini korumuş bir konudur.

İş dünyasındaki liderler geçmişe göre daha etik dışı bir hale gelmiştir.

Açıklama:

Mitler: Etik karar vermek kolaydır, Etik dışı davranışların kaynağı örgütteki birkaç çürük elmadır, Etik biçimsel kod ve programlar aracılığıyla yönetilebilir, Etik liderlik liderin ahlaki tutumu ve dürüstlüğüyle ilgilidir, İş dünyasındaki liderler geçmişe göre daha etik dışı bir hale gelmiştir. Gerçekler: Etik karar verme karmaşık bir süreçtir, Etik dışı davranış örgüt kültürünün sistemik bir bileşenine dönüşmüş olabilir, Biçimsel kod ve programlar yararlı olsa da etik davranışa ilkeleri özde benimsenmiş ve örgüt kültürünün parçası haline getirilmiş olmalıdır, Liderin ahlaki gelişmişliği ve dürüst olması başlangıç açısından iyidir. Fakat lider etik ilkeleri tüm örgütte yayıp onları da hesap verebilir kılmalıdır, Örgütsel bağlamda etik sorunlar her zaman önemini korumuş bir konudur.

Doğru Cevap: D

Soru 114

I) Şirket Skandalları
II) Finansal Krizler
III) Küreselleşme
IV) Özelleştirme
Kurumsal yönetişim, bir şirkete fon sağlayan yatırımcıların yatırımlardan bir getiri elde etme konusunda kendilerini güvende hissetmelerine yarayan yöntemlerdir. Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri 1990’lı yıllarda kurumsal yönetişimin kabul görmesindeki etkili dört temel nedendendir?

I ve II

II ve III

I, II ve IV

II, III ve IV

Hepsi

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 115

“Vekillerin (işletme yöneticileri) asillerin (işletme sahipleri) amaç ve çıkarları doğrultusunda hareket etmelerinin sağlanabilmesi sorununa ilişkin olarak ortaya atılmış bir teoridir.”
Yukarıdaki verilen tanım aşağıdakilerden hangisine uymaktadır?

Vekalet Teorisi

Paydaş Kuramı

İşletici Teorisi

Etik Vekalet Teorisi

Özelleştirme Teorisi

Açıklama:

Vekâlet teorisi (agency theory), vekillerin (işletme yöneticileri) asillerin (işletme sahipleri) amaç ve çıkarları doğrultusunda hareket etmelerinin sağlanabilmesi sorununa ilişkin olarak ortaya atılmış bir teoridir. Bu teoriye göre işletmelerin sermayedarları, asiller, yöneticilere vekâlet vermekte ve onları işletmeyi kendi çıkarları doğrultusunda idare etmeleri için görevlendirmektedir.

Doğru Cevap: A

Soru 116

BIST Kurumsal Yönetim Endeksinin amacı aşağıdakilerden hangisidir?

Küresel ticaret ve Japonya’nın 1970-1980’li yıllarda yakaladığı ekonomik başarı sonucunda otomobil, elektronik ve diğer tüketim ürünleri alanlarında yakaladığı hızlı ihracat artışının yarattığı gerilimin kıdemli Japon iş insanlarıyla Avrupalı ve ABD’li meslektaşları arasında açık bir şekilde konuşulabileceği bir ortam yaratmak.

Müşterileriyle işbirliği içinde olup, onlara yatırım yapmayı öngördükleri piyasaya yönelik net bir çerçeve sunabilmek.

Payları Borsa İstanbul pazarlarında (Yakın İzleme Pazarı ve C ve D listeleri hariç) işlem gören ve kurumsal yönetim ilkelerine uyum notu 10 üzerinden en az 7, her bir ana başlık itibarıyla 10 üzerinden en az 6,5 olan şirketlerin fiyat ve getiri performansının ölçülmesi.

İşletmecilik faaliyetlerinin sürdürülebilir ve etik bir şekilde yürütülmesi.

Derecelendirme hizmeti vermek.

Açıklama:

Endeksin oluşturulma amacının payları Borsa İstanbul pazarlarında (Yakın İzleme Pazarı ve C ve D listeleri hariç) işlem gören ve kurumsal yönetim ilkelerine uyum notu 10 üzerinden en az 7, her bir ana başlık itibarıyla 10 üzerinden en az 6,5 olan şirketlerin fiyat ve getiri performansının ölçülmesi olduğu belirtilmektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 117

Aşağıdakilerden hangisi FTSE4Good endeksinin kullanım alanlarından değildir?

Finansal ürün

Derecelendirme

Araştırma

Referans noktası olma

Karşılaştırma olanağı sunma

Açıklama:

FTSE4Good dört şekilde kullanılabilen bir endekstir. Kullanım alanları arasında: Finansal ürün, Araştırma, Referans noktası olma ve Karşılaştırma olanağı sunma sayılabilir (FTSE Russell, 2016b).

Doğru Cevap: B

Soru 118

“Sorumlu işletmeler faaliyet gösterdikleri her yerde adil ve rekabete dayalı bir şekilde ulusal ve uluslararası yasalara, düzenlemelere ve geleneklere saygı göstermelidir.”
Yukarıda verilen açıklama hangi ilke ile bağdaşır?

İktisadi, Toplumsal ve Çevresel Kalkınmayı Destekleme

Hukuki Gereklerin Ötesinde Güven Anlayışı

Çevreye Saygı

Kural ve Geleneklere Saygı

Sorumlu Küreselleşmeyi Destekleme

Açıklama:

Sorumlu işletme faaliyet gösterdiği tüm toplumları yerel kültürüne ve gelenekleri saygı gösterir, faaliyetlerinde eşitlik ve adalet ilkelerini gözetir. Sorumlu işletmeler faaliyet gösterdikleri her yerde adil ve rekabete dayalı bir şekilde ulusal ve uluslararası yasalara, düzenlemelere ve geleneklere saygı göstermelidir (Caux, 2009: 3).

Doğru Cevap: D

Soru 119

İlk Caux buluşmasının amacı aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru verilmiştir?

Küresel ticaret ve Almanya’nın 1970-1980’li yıllarda yakaladığı ekonomik başarı sonucunda otomobil, elektronik ve diğer tüketim ürünleri alanlarında yakaladığı hızlı ihracat artışının yarattığı gerilimin kıdemli Alman iş insanlarıyla Avrupalı ve ABD’li meslektaşları arasında açık bir şekilde konuşulabileceği bir ortam yaratmak.

Küresel ticaret ve Kore’nin 1970-1980’li yıllarda yakaladığı ekonomik başarı sonucunda otomobil, elektronik ve diğer tüketim ürünleri alanlarında yakaladığı hızlı ihracat artışının yarattığı gerilimin kıdemli Koreli iş insanlarıyla Avrupalı ve ABD’li meslektaşları arasında açık bir şekilde konuşulabileceği bir ortam yaratmak.

Küresel ticaret ve Çin’in 1970-1980’li yıllarda yakaladığı ekonomik başarı sonucunda otomobil, elektronik ve diğer tüketim ürünleri alanlarında yakaladığı hızlı ihracat artışının yarattığı gerilimin kıdemli Çinli iş insanlarıyla Avrupalı ve ABD’li meslektaşları arasında açık bir şekilde konuşulabileceği bir ortam yaratmak.

Küresel ticaret ve ABD’nin 1970-1980’li yıllarda yakaladığı ekonomik başarı sonucunda otomobil, elektronik ve diğer tüketim ürünleri alanlarında yakaladığı hızlı ihracat artışının yarattığı gerilimin kıdemli Amerikalı iş insanlarıyla Avrupalı ve ABD’li meslektaşları arasında açık bir şekilde konuşulabileceği bir ortam yaratmak.

Açıklama:

İlk Caux buluşmasının amacı; küresel ticaret ve Japonya’nın 1970-1980’li yıllarda yakaladığı ekonomik başarı sonucunda otomobil, elektronik ve diğer tüketim ürünleri alanlarında yakaladığı hızlı ihracat artışının yarattığı gerilimin kıdemli Japon iş insanlarıyla Avrupalı ve ABD’li meslektaşları arasında açık bir şekilde konuşulabileceği bir ortam yaratmak şeklinde ifade edilmektedir (Caux, 2016).

Doğru Cevap: E

Soru 120

“Var olma nedenini dünyadaki birçok çevre ve insan hakları ihlallerinin küresel ekonomik ve siyasi sistem içerisindeki doğal kaynakların sömürülmesi ve yapılan yolsuzluklardan kaynaklandığı düşüncesine dayandırmaktadır.”
Verilen bu amaç hangisine uymaktadır?

Caux İlkeleri

Küresel Şahit Örgütü

FTSE4GOOD Endeksi

BIST Kurumsal Yönetim Endeksi

Paydaş Yönetim Rehberi

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 121

Küresel Şahit Örgütü’nün kuruluşundan itibaren yürüttüğü kampanya ve çalışmalardan bazıları aşağıda sıralanmaktadır. Buna göre yıl ve çalışma hangi şıkta yanlış eşleştirilmiştir?

2005: Liberya’nın kereste ticaretine yönelik Birleşmiş Milletler yaptırımı uygulanmasını sağlamıştır. Soruşturma ülke kasasında yaklaşık 100 milyon ABD doları tutarında açık olduğunun saptanmasıyla sonuçlanmıştır.

2007 - Mittal Steel ve Liberya arasındaki 900 milyon ABD doları değerindeki demir madenin ihalesinin yeniden müzakere edilmesi sağlanmıştır.

2010 - Kaddafi’nin 65 milyar ABD doları değerindeki serveti ve bu servetin batılı bankalarda muhafaza edildiği ortaya çıkartılmıştır.

2013 - Şirketlerin sahiplik yapısının açıklanmasına ilişkin çabalar olumlu sonuçlandı.

2014 - Madencilik sektöründeki dirence rağmen daha fazla şeffaflık yönünde yasal adımlar atılmaya başlandı.

Açıklama:

2003: Liberya’nın kereste ticaretine yönelik Birleşmiş Milletler yaptırımı uygulanmasını sağlamıştır. Soruşturma ülke kasasında yaklaşık 100 milyon ABD doları tutarında açık olduğunun saptanmasıyla sonuçlanmıstır. A şıkkında yıl 2005 olarak belirtildiği/verildiği için eşleştirme yanlıştır. Doğru cevap A şıkkıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 122

Etik ............ bir kavramdır.
Verilen cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?

standart

genel geçer

göreceli

objektif

doğrusal

Açıklama:

Etik göreceli bir kavramdır. Bu duruma “ahlaki görecelilik” adı verilmektedir. Neyin etik olduğu neyin etik olmadığı içinde bulunulan kültürün normları tarafından belirlenmektedir. Bu durumda bir ülkede etik dışı olarak nitelendirilen davranış bir başka ülkede etik bulunabilir. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 123

Etik karar alma sürecinde sorun yaşayan ve açmaza düşen bireylerin aşağıdakilerden hangisini yapması önerilmez?

Öncelikle etik açmazlarının ne olduğunu sorgulaması önerilir.

Karardan etkilenecek paydaşları belirlemesi önerilir.

Karara ilişkin bireysel, örgütsel ve çevresel faktörleri ortaya koyması önerilir.

Alternatifler üzerinde düşünmesi önerilir.

Etik dışı davranışın yasalara dayandırması önerilir.

Açıklama:

Etik karar alma sürecinde sorun yaşayan ve açmaza düşen bireylerin;
• Öncelikle etkik açmazlarının ne olduğunu sorgulaması,
• Daha sonra karardan etkilenecek paydaşları belirlemesi,
• Karara ilişkin bireysel, örgütsel ve çevresel faktörleri ortaya koyması,
• Alternatifler üzerinde düşünmesi ve
• Karar verip nasıl eyleme geçeceğini belirlemesi önerilmektedir.
Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 124

İşletmelerde, kurumsal yönetişim kimler arasındaki ilişkileri düzenleme ve çatışmaları önleme ihtiyacından doğmuş ve gelişmiştir?

mal sahipleri ile iş gücü sahipleri

söz sahipleri ile hak sahipleri

güç sahipleri ile emek sahipleri

hizmet sahipleri ile para sahipleri

Örgüt sahipleri ile bireysel hak sahipleri

Açıklama:

İşletmelerin toplumun bu denli önemli bileşeni olması işletmelerin yönetimini ve denetimini toplumsal düzeyde önemli hale getirmiştir.
İşletme bünyesinde yönetim görevini yürütenler işletme adına karar verme yetkisi olan yöneticilerdir. Bu kişiler “söz sahibi” olarak nitelendirilebilir. Yöneticiler işletme adınamaktadırlar. Başta işletmenin sahibi olan hissedarlar olmak üzere, işletme üzerinde çok çeşitli grupların hakkı vardır. İşte kurumsal yönetişim işletmenin “söz sahipleri” ile “hak sahipleri” arasındaki ilişkileri düzenleme ve çatışmaları önleme ihtiyacından doğmuş ve gelişmiştir. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 125

Türkçe’de kurumsal yönetişim, yönetişim, kurumsal yönetim ve kurumsal şirket yönetimi terimlerinin İngilizce’deki .............. ...................kavramına karşılık olarak kullanıldığı görülmektedir.
Verilen cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?

administration authority

government jurisdiction

regime regimen

corporate governance

rule concepts

Açıklama:

Türkçe’de kurumsal yönetişim, yönetişim, kurumsal yönetim ve kurumsal şirket yönetimi terimlerinin İngilizce’deki “corporate governance” kavramına karşılık olarak kullanıldığı görülmektedir. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 126

Aşağıdakilerden hangisi etkileşim ve iletişim kavramlarını bünyesinde barındıran bir terimdir.

Yönetim

İdare

Yönetişim

Denetleme

Yetki

Açıklama:

Kurumsal yönetişim kavramındaki “yönetişim” ise daha sonraki bölümde vurgulanacak paydaş ilişkileri ve iletişime verilmesi gereken öneme vurgu yapmaktadır. Neden yönetim değil de yönetişim? Bu soruya iki farklı açıdan yanıt verilebilmektedir. Öncelikle yönetişim yönetime göre daha geniş kapsamlı bir kavramdır. Yönetim ile yönetişim arasındaki
ikinci fark otorite uygulayış ve kontrol mekanizmalarının farklı olmasıdır. Yönetişim bireyler ve kurumlar arasındaki yüksek etkileşimli karar verme ve sonuç alma sürecidir. Yönetişimde yönetimde olduğu gibi bir tarafın diğer tarafı etkileme durumu değil de karşılıklı bir etkileşim vardır. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 127

Kurumsal yönetişim felsefesi ve bu felsefeyi hayata geçiren uygulamaların yaygınlaşması büyük ölçüde aşağıda verilen hangi yıllarda gerçekleşmiştir?

1960’lı yıllarda

1970’li yıllarda

1980’li yıllarda

1990 ’lı yıllarda

2010'lu yıllarda

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 128

Aşağıdakilerden hangisi vekillerin ve asillerin amaç ve çıkarları doğrultusunda hareket etmelerinin sağlanabilmesi sorununa ilişkin olarak ortaya atılmış bir teoridir?

Vesayet Teorisi

Vekâlet teorisi

Naiplik teorisi

Yetkililik teorisi

Bakmanlık teorisi

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 129

Aşağıdakilerden hangisi tüm kurumsal yönetişim modellerinin dayandığı ve genel kabul görmüş dört temel ilke arasında yer almamaktadır?

Paydaşlık

Adil davranma

Şeffaflık

Hesap verebilirlik

Sorumluluk

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 130

FTSE4Good veya FTSE for GOOD endeksi, .................. tarafından
tasarlanmış sosyal sorumlu yatırım endeksidir.
Verilen cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?

FTSE Rusty

FTSE Rupert

FTSE Rutherford

FTSE Russell

FTSE Russ

Açıklama:

FTSE4Good veya FTSE for GOOD endeksi, FTSE Russell tarafından
tasarlanmış sosyal sorumlu yatırım endeksidir. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 131

İngiltere'de Charmian Gooch, Simon Taylor ve Patrick Alley tarafından kurulan Küresel Şahit Örgütü aşağıda verilen hangi tarihte kurulmuştur?

1986

1993

1999

2002

2011

Açıklama:

Küresel Şahit Örgütü (Global Witness) 1993 yılında İngiltere’de Charmian Gooch, Simon Taylor ve Patrick Alley tarafından kurulan bir sivil toplum örgütüdür. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Ünite 3

Soru 1

Bir firmanın başarısı veya başarısızlığındaki anahtar faktör nedir?

Planlama

Yatırım

İnsan

Yönetim

Girişim

Açıklama:

Üretim faktörlerine dikkatlice bakıldığında ‘insan’ın hem işgücü olarak hem de bütün üretim faktörlerini yöneten müteşebbis olarak en önemli üretim faktörü olduğu anlaşılır. Çalışanlar -bir firmayı diğerlerinden ayıran dinamik potansiyeli oluşturmaları sebebiyle- daima ‘firmanın en büyük varlığı’ olarak kabul edilirler. Binalar ve makineler doğal olarak yeni ürün oluşturamazlar, satış yapamazlar veya yeni müşteriler bulamazlar. Bir firmanın başarısı veya başarısızlığında anahtar faktör ‘insan’ dır. İnsan faktörü bilgi tabanlı ekonomilerde kârları arttıran başlıca faktördür.

Doğru Cevap: C

Soru 2

Firmanın güvenlik harcamaları ile iş kazaları ve meslek hastalıkları arasındaki ilişkiyi gösteren negatif eğimli eğriye ne denir?

Güvenlik Üretim Fonksiyonu

Güvenlik Üretme Fonksiyonu

Güvenlikli Üretim Fonksiyonu

Güvenlikli Üretim Çizelgesi

Güvenlik Geliştirme Fonksiyonu

Açıklama:

Güvenlik Üretim Fonksiyonu;firmanın güvenlik harcamaları ile iş kazaları ve meslek hastalıkları arasındaki ilişkiyi gösteren negatif eğimli eğridir.

Doğru Cevap: A

Soru 3

İşverenin işyeri güvenliğini arttırmak için yaptığı harcamalardaki artışın üretim maliyetlerinde neden olduğu artışı gösteren kavrama ne denir?

Marjinal Güvenlik Faydası

Marjinal Güvenlik Maliyeti

Marjinal Güvenlik Artışı

Marjinal Güvenlik Önlemi

Marjinal Güvenlik Gerekliliği

Açıklama:

Marjinal Güvenlik Maliyeti;işverenin işyeri güvenliğini arttırmak için yaptığı harcamalardaki artışın üretim maliyetlerinde neden olduğu artışı gösteren kavramdır.

Doğru Cevap: B

Soru 4

Hangisi Firma açısından iş sağlığı ve güvenliği önlemi almanın firmaya getiri sağlayacağı etkenlerden biri değildir?

Yaralanma ve ölüm risklerinin düşürülmesi firmanın daha düşük ücret düzeylerinde işçi çalıştırabilmesine imkân sağlar

Daha yüksek iş güvenliğinin sağlanması iş kazaları sebebiyle üretimin durması sorununu azaltacaktır

İş kazalarının azaltılması yeni işçilerin işe alınma ve eğitilme maliyetlerini de azaltacaktır

İşyeri güvenliği firmanın beşeri sermayeye yaptığı firmaya özel (spesifik) eğitimin getirisinin başlamasını engelleyecektir

Firma işçilerini iş kazaları ve meslek hastalıklarına karşı sigorta ettiriyorsa işyeri güvenliğinin artması sigorta maliyetlerini de azaltacaktır

Açıklama:

İlk olarak yaralanma ve ölüm risklerinin düşürülmesi firmanın daha düşük ücret düzeylerinde işçi çalıştırabilmesine imkân sağlar. İşçiler iş güvenliğine değer verdikleri için işlerini daha sağlıklı ve nispeten güvenli ortamlarda yapmak isterler. İkinci olarak daha yüksek iş güvenliğinin sağlanması iş kazaları sebebiyle üretimin durması sorununu azaltacaktır. İş yerinde daha az kaza olacağı için ayrıca yaralanan işçilerin rehabiltasyonu ve firma için önem taşıyan anahtar personelin üretim dışına çıkması sorunu da azalacaktır. Üçüncü olarak iş kazalarının azaltılması yeni işçilerin işe alınma ve eğitilme maliyetlerini de azaltacaktır. Dördüncüsü işyeri güvenliği firmanın beşeri sermayeye yaptığı firmaya özel (spesifik) eğitimin getirisinin sonlanmasını engelleyecektir. Çünkü iş kazaları firmanın maliyetlerine katlanarak eğittiği işçileri devre dışı bıraktığında firma yaptığı beşeri sermaye yatırımının karşılığını almamış olacaktır. Son olarak firma işçilerini iş kazaları ve meslek hastalıklarına karşı sigorta ettiriyorsa işyeri güvenliğinin artması sigorta maliyetlerini de azaltacaktır

Doğru Cevap: D

Soru 5

Ekonomide Konjonktür dönemi kaç aşamadan meydana gelir?

Bir

İki

Üç

Dört

Beş

Açıklama:

Konjonktürel Dalgalanmalar:Ekonominin reel üretim hacminde gözlenen iniş ve çıkışlar konjonktür olarak adlandırılmaktadır. Konjonktür ekonomideki büyüme ve daralma dönemlerinin dönüşümlü olarak yaşanmasını ifade etmektedir. Konjonktür dönemi dört aşamadan meydana gelir: tepe, daralma, dip ve genişleme.

Doğru Cevap: D

Soru 6

Aşağıdakilerden hangisi küresel sermaye için işgücü maliyetlerini düşüren başlıca unusurlardan biri değildir?

İş sağlığı ve güvenliği konusunda ulusal politikaların olması

İş sağlığı ve güvenliği mevzuatının oluşmamış olması

Eğitim yetersizliği

İş sağlığı ve güvenliğine yeterli bütçenin ayrılmaması

güvencesiz çalışma ortamının yaygınlığı

Açıklama:

Az gelişmiş ülkelerde iş sağlığı ve güvenliği konusunda ulusal politikaların olmaması ve iş sağlığı ve güvenliği mevzuatının oluşmamış olması, eğitim yetersizliği, iş sağlığı ve güvenliğine yeterli bütçenin ayrılmaması, güvencesiz çalışma ortamının yaygınlığı, tehlikeli işlerde iş güvenliğinin sağlanmasına yönelik kamuoyu baskısının olmaması özellikle küresel sermaye için işgücü maliyetlerini düşüren başlıca unusurlar olmaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 7

Bazı araştırmalar işten önce ... saat veya daha az uyuyan veya ... saatten uzun süredir uyanık durumda olan işçilerin yorgunluk nedeniyle işte hata yapma ihtimallerinin önemli ölçüde arttığını göstermektedir.
Yukarıdaki boşluğa hangisi gelmelidir?

8-16

7-15

5-16

6-15

4-16

Açıklama:

Bazı araştırmalar işten önce 5 saat veya daha az uyuyan veya 16 saatten uzun süredir uyanık durumda olan işçilerin yorgunluk nedeniyle işte hata yapma ihtimallerinin önemli ölçüde arttığını göstermektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 8

Aşağıdakilerden hangisi yorgunluğun etkilerinden biri değildir?

Karar alma yeteneğinin azalması

İletişim becerilerinin azalması

Verimlilik ve performansın azalması

Risk alma eğiliminin azalması

Unutkanlığın artması

Açıklama:

Yorgunluk ve uykusuzluğun işgücünün performansını olumsuz yönde etkilediği kabul edilmektedir. Araştırmalar yorgunluğun etkilerini şu şekilde sıralamışlardır:
• Karar alma yeteneğinin azalması
• Karmaşık planlamalar yapabilme yeteneğinin azalması
• İletişim becerilerinin azalması
• Verimlilik ve performansın azalması
• Hafıza kaybı ve ayrıntıları hatırlayamama
• Çevredeki değişikliklere ve kendisine aktarılan bilgilere karşılık verememe
• Uyanık kalamama (araç kullanırken uyuma)
• Risk alma eğiliminin artması
• Unutkanlığın artması
• Hatalı değerlendirmeler yapmak
• Hastalığın, işe gitmemenin ve işçi devir hızının artması
• Kaza oranlarının artması

Doğru Cevap: D

Soru 9

Aşağıdakilerden hangisi makinelerin mekanik aksamlarından kaynaklanan iş kazalarından biridir?

Yüksek yoğunlukta ışık

Ağır metaller

Eriyen madenler

Kimyasallar

Kablolar ve hortum bağlantıları

Açıklama:

Makinelerin mekanik aksamlarından kaynaklanan iş kazalarına şu örnekler verilebilir:

RİSKLER	SONUÇLARI
Dönen miller, dişliler	Elbiselerin dolaşması, makineye kapılma
Birlikte hareket eden sert yüzeyler	Ezilme
Makaslar ve kesici aletler	Kesilme
Keskin uçlar	Kesilme ve delinme
Kablolar ve hortum bağlantıları	Kaymalar, takılmalar ve düşmeler

Doğru Cevap: E

Soru 10

OHSAS 18001 İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği kaç başlık altında yayımlanmıştır.

Yedi

Sekiz

Dokuz

Onbir

Açıklama:

OHSAS 18001 İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği dokuz başlık altında yayımlanmıştır.

Doğru Cevap: C

Soru 11

Bir firmanın iş sağlığı ve güvenliği konusunda yatırım yapma kararı vermeden önce netleştirmesi gereken konular arasında aşağıdakilerden hangisi yer almaz?

Üretimin durması ile ortaya çıkacak toplam maliyeti hesaplamak

Yatırımın geri dönüş süresini hesaplamak

Yatırımın başarısını nasıl ölçeceğini bilmek

Yatırımın değerini bütçeyi elinde tutanlara nasıl anlatacağını bilmek

En iyi yatırım fırsatını sunan stratejik yatırım kararını verebilmek için maliyet ve getiri verilerini anlamak

Açıklama:

Bir firmanın iş sağlığı ve güvenliği konusunda yatırım yapma kararı vermeden önce netleştirmesi gereken konular şunlardır:

Üretimin durması ile ortaya çıkacak toplam maliyeti hesaplamak
Bu maliyetleri azaltmak ve performansı koruyabilmek adına en iyi yatırım fırsatını
sunan stratejik yatırım kararını verebilmek için maliyet ve getiri verilerini anlamak
Yatırımın başarısını nasıl ölçeceğini bilmek
Yatırımın değerini bütçeyi elinde tutanlara nasıl anlatacağını bilmek.

Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 12

Herhangi bir işçi işyerinde yaralandığı/hastalandığı zaman kalıcı bir fiziksel hasar söz konusu ise tıbbi tedavi, rehabilitasyon ve çalışılmayan süre nedeniyle önemli maliyetler ortaya çıkabilmektedir. Bu maliyetlerin yükü aşağıdaki ülkelerden hangisinin öncülüğünde işçilerden işverenlere aktarılmıştır?

Almanya

Avustralya

Finlandiya

Japonya

Norveç

Açıklama:

Herhangi bir işçi işyerinde yaralandığı ve hastalandığı zaman kalıcı bir fiziksel hasar söz konusu ise tıbbi tedavi ve rehabilitasyon ve çalışılmayan süre nedeniyle önemli maliyetler ortaya çıkabilmektedir. Önceleri bu maliyetler işçiler tarafından karşılanmakta iken geçen yüzyılın başlarında öncelikle Almanya ve ABD’de kabul edilen kanunlar çerçevesinde ilgili maliyetlerin yükü işçilerden işverenlere aktarılmıştır.

Doğru Cevap: A

Soru 13

Güvenlik Üretim Fonksiyonu; firmanın güvenlik harcamaları ile iş kazaları ve meslek hastalıkları arasındaki ilişkiyi gösteren eğridir.
Aşağıdaki ifadelerden hangisi güvenlik üretim fonksiyonu için doğru bir bilgidir?

Pozitif eğimli bir eğridir.

İş kazalarını ve hastalıkları önlemek için daha az maliyete katlanılması gerektiğini göstermektedir.

Harcamalar azaltıldığı zaman iş kazası ve meslek hastalıklarının sayısı azalmaktadır.

Eğri orijinden bakıldığında dış bükeydir.

Yaralanma ve hastalık riski sıfıra yaklaştığında eğri yatıklaşmaktadır.

Açıklama:

Güvenlik Üretim Fonksiyonu; firmanın güvenlik harcamaları ile iş kazaları ve meslek hastalıkları arasındaki ilişkiyi gösteren negatif eğimli eğridir. İş kazalarını ve hastalıkları önlemek için daha fazla maliyete katlanılması gerektiğini göstermektedir. Harcamalar azaltıldığı zaman, iş kazası ve meslek hastalıklarının sayısı artacaktır. Yaralanma ve hastalık riski sıfıra yaklaştığında eğri dikleşmektedir. Eğri orijinden bakıldığında dış bükeydir. Doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 14

Aşağıdaki ifadelerden hangisi firmanın ve toplumun optimal iş güvenliği düzeyleri ile ilgili farklı bir senaryoya aittir?

Marjinal güvenlik faydası eğrisi, iş güvenliğinin hem firma için hem de toplum için marjinal faydasını göstermektedir.

İşverenin sunduğu iş güvenliği düzeyi toplumun refahını sağlayan düzey ile aynıdır.

İşveren sosyal açıdan optimal seviyeden daha az iş güvenliği sağlayacaklardır.

İşverenin yeterli sayıda işçi bulabilmek için ödeyeceği ücret farkı, toplum açısından iş güvenliğinin sağlayacağı fazladan faydaya eşittir.

Güvenlik düzeyi toplum açısından da optimal kabul edilen düzeyi göstermektedir.

Açıklama:

Firma için kâr maksimizasyonunu sağlayan optimal iş güvenliği düzeyi toplumsal açıdan da optimal düzey olabileceği gibi olmayabilir de. İşle ilgili riskler konusunda işçilerin mükemmel bir bilgiye sahip oldukları veya bilgilerinin eksik olduğu iki durum ayrı ayrı incelendiğinde ilk senaryo için şunlar söylenebilir; İşçilerin işlerin zararlı yönlerine, yaralanma ve ölüm risklerine ilişkin tam bir bilgiye sahip olmaları durumunda işverenin sunduğu iş güvenliği düzeyi toplumun refahını sağlayan düzey ile aynı olacaktır. İşçilerin iş riskleri ile ilgili tam bir bilgiye sahip olmaları durumunda riskli/zararlı çalışma ortamı sunan işverenler yeterli sayıda işçi bulabilmek için ücret farkı ödemek durumunda kalacaklardır. İşverenlerin işin risklerini telafi etmek
amacıyla yaptıkları bu fazladan ödemeler toplum açısından iş güvenliğinin sağlayacağı fazladan faydaya eşit olacaktır. Bu durumda şekildeki MGF eğrisi iş güvenliğinin hem özel (firma için) hem de toplum için marjinal faydasını göstereceğinden, E noktası güvenlik düzeyi toplum açısından da ‘optimal’ kabul edilen düzeyi gösterecektir. Ancak diğer senaryoda, işlerin içerdiği risklerle ilgili bilgilerin sınırlı olduğu ve/veya işçilerin kişisel hastalık, yaralanma/ölüm risklerini olduğundan daha düşük hesapladıkları durumda işverenler sosyal
açıdan optimal seviyeden daha az iş güvenliği sağlayacaklardır. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 15

Aşağıdakilerden hangisi iş kazalarını ve meslek hastalıklarını farklı bir açıdan etkilemektedir?

Risk alma eğiliminin artması

Unutkanlığın artması

İletişim becerilerinin azalması

Karar alma yeteneğinin azalması

Koruyucu alt yapının yetersizliği

Açıklama:

İş kazalarının önemli nedenleri arasında kişisel hatalar, yani yorgunluk ve uykusuzluk bulunmaktadır. Yorgunluk ve uykusuzluğun işgücünün performansını olumsuz yönde etkilediği kabul edilmektedir. Araştırmalar yorgunluğun etkilerini şu şekilde sıralamışlardır:
• Karar alma yeteneğinin azalması
• Karmaşık planlamalar yapabilme yeteneğinin azalması
• İletişim becerilerinin azalması
• Verimlilik ve performansın azalması
• Hafıza kaybı ve ayrıntıları hatırlayamama
• Çevredeki değişikliklere ve kendisine aktarılan bilgilere karşılık verememe
• Uyanık kalamama (araç kullanırken uyuma)
• Risk alma eğiliminin artması
• Unutkanlığın artması
• Hatalı değerlendirmeler yapmak
• Hastalığın, işe gitmemenin ve işçi devir hızının artması
• Kaza oranlarının artması
Ancak iş sağlığı ve güvenliği alanında koruyucu alt yapının yetersizliği, iş kazalarını ve meslek hastalıklarını diğerlerinden farklı bir açıdan etkilemektedir. Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 16

Aşağıdakilerden hangisi iş kazalarını ve meslek hastalıklarını etkileyen unsurlarla ilgili olarak yanlış bir ifadedir?

Konjünktür dalgalanmaların genişleme döneminde iş kazaları artmaktadır.

Günde 8 saatten az uyuyan bir işçinin, iş kazası olasılığı artmaktadır.

Küreselleşme iş kazalarını arttırıcı etkiye sahip olabilmektedir.

Kayıt dışı istihdam iş kazalarını arttırmaktadır.

Büyük ölçekli firmalarda iş kazaları daha çoktur.

Açıklama:

Bazı araştırmalar işten önce 5 saat veya daha az uyuyan veya 16 saatten uzun süredir uyanık durumda olan işçilerin yorgunluk nedeniyle işte hata yapma ihtimallerinin önemli ölçüde arttığını göstermektedir. Uzun süre uyanık kalmanın kandaki alkol düzeyine benzer sonuçları olduğu tespit edilmiştir. Buna göre 17 saat uyanık kalmak kanda 0.05 düzeyinde, 21 saat uyanık kalmak 0.08 düzeyinde ve 24-25 saat uyanık kalmak 0.10 düzeyinde alkol bulunması ile aynı etkiyi doğurmaktadır. Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 17

I. İşverenin vergi, sigorta gibi mali yükümlülüklerden kaçma isteği.
II. Evde çalışma, taşeron işçlik gibi yeni çalışma şekillerinin yaygınlaşması.
III. Kamu denetiminin yetersizliği.
IV. İşveren için borçlanma kolaylıklarının sağlanmaması.
Yukarıda işverenin kayıt dışı istihdama başvurmasının nedenleri ile ilgili numaralandırılmış ifadelerden hangileri doğrudur?

I ve II

III e IV

I, II ve III

I, II ve IV

II, III ve IV

Açıklama:

Sık sık çıkarılan vergi afları, sosyal güvenlik afları ve borçlanma kolaylıklarının hem vatandaşların sisteme olan güvenlerini zayıflatan hem de kayıt dışına çıkmalarının fırsat maliyetini düşüren önemli bir kamu kaynaklı sorun olduğunu belirtmek gerekir. Bunun gibi sosyal güvenlik ve vergi mevzuatının bazı çalışma şekillerini kapsama almaması o faaliyetlerin ister istemez kayıt dışına çıkmasına sebep olan kamunun yasal düzenlemelerinden kaynaklanan sorundur. Dolayısıyla işveren için borçlanma kolaylıklarının sağlanmaması söz konusu değildir. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 18

Aşağıdakilerden hangisi iş sağlığı ve güvenliği standartlarının faydaları arasında değildir?

Firma karlılığının artması

Firma imajının güçlenmesi

Kurum sadakatinin güçlenmesi

Güvenlik kültürünün oluşması

Rekabetin azalması

Açıklama:

İş sağlığı ve güvenliği standartlarının gerek firmaya gerekse ekonominin geneline sağladığı çok sayıda doğrudan/dolaylı fayda vardır. Bunlar arasında firma karlılığının artması, firma imajının güçlenmesi, kurum sadakatinin güçlenmesi, güvenlik kültürünün oluşması var iken rekabet ile ilgili herhangi bir açıklamada bulunulmamıştır. Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 19

I. Optimal risk düzeyinin sıfır olması gerçekçi bir hedef değildir.
II. Yazılı standartlar oldukça esnektir.
III. Denetimin etkisiyle işverenlerin gönüllüğü artmaktadır.
IV. Standartlara uymamanın bedeli onları uygulamaktan daha düşüktür.
Aşağıdakilerden hangisinde iş sağlığı ve güvenliği standartları ile ilgili numaralandırılmış ifadele doğrudur?

I ve II

I ve IV

II ve III

III ve IV

I, II ve III

Açıklama:

İş sağlığı ve güvenliği standartları işverenlerin iş ortamlarını işçilerin ölümüne veya ciddi fiziksel yaralanmalarına sebep olabilecek bütün bilinen zararlardan arındırmalarını zorunlu kılan düzenlemelerdir. Bir başka deyişle bu standartların ima ettiği optimal risk düzeyi ‘sıfır’dır. Ancak gerek firma sahipleri gerekse ekonomistler genelde kamunun bu alanda yaptığı düzenlemelerin ‘teknik olarak gerçekleştirilemeyecek’ bir düzeyi işaret ettiğini ve bu sebeple ‘uygulanamaz’ olduğunu ileri sürerek itiraz etmektedirler. Ayrıca iş sağlığı ve güvenliği standartlarına uymamanın mali cezası, genelde standartları yerine getirmenin maliyetinden oldukça düşüktür. Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 20

OHSAS 18001 İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği'ne göre aşağıdakilerden hangisi işçinin yükümlülükleri arasındadır?

Sağlık ve güvenlik işçi temsilcisi ile işbirliği yapmak

İşyeri için genel bir iş güvenliği politikası geliştirmek

Teknik gelişmeler doğrultusunda ttehlikeli ekipmanları değiştirmek

İşyerinde koruyucu ve önleyici hizmetleri yürütmek

İşyerinde ciddi ve yakın tehlikelerle ilgili önlemler almak

Açıklama:

OHSAS 18001 İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği'nde işçilerin sorumlulukları şu şekilde sıralanmıştır:
• Makina, cihaz, araç, gereç, tehlikeli madde, taşıma ekipmanı ve diğer üretim araçlarını doğru şekilde kullanmak,
• Kendilerine sağlanan kişisel koruyucu donanımı doğru kullanmak ve kullanımdan sonra muhafaza edildiği yere geri koymak,
• İşyerindeki makina, cihaz, araç, gereç, tesis ve binalardaki güvenlik donanımlarını kurallara uygun olarak kullanmak ve bunları keyfi olarak çıkarmamak ve değiştirmemek,
• İşyerinde sağlık ve güvenlik için ciddi ve ani bir tehlike olduğu kanaatine vardıkları herhangi bir durumla karşılaştıklarında veya koruma tedbirlerinde bir aksaklık ve eksiklik gördüklerinde, işverene veya sağlık ve güvenlik işçi temsilcisine derhal haber vermek,
• İşyerinde, sağlık ve güvenliğin korunması için teftişe yetkili makam tarafından belirlenen zorunlulukların yerine getirilmesinde, işverenle veya sağlık ve güvenlik işçi temsilcisi ile işbirliği yapmak,
• İşveren tarafından güvenli çalışma ortam ve koşullarının sağlanması ve kendi yaptıkları işlerde sağlık ve güvenlik yönünden risklerin önlenmesinde, işveren veya sağlık ve güvenlik işçi temsilcisi ile mevzuat uygulamaları doğrultusunda işbirliği yapmak.
Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 21

Bir firmayı diğerlerinden ayıran dinamik potansiyeli oluşturmaları sebebiyle daima ‘firmanın en büyük varlığı’ olarak kabul edilen birimi hangisidir?

Binalar

Çalışanlar

Ekipmanlar

Sermayeler

Topraklar

Açıklama:

Çalışanlar -bir firmayı diğerlerinden ayıran dinamik potansiyeli oluşturmaları sebebiyle- daima ‘firmanın en büyük varlığı’ olarak kabul edilirler. Binalar ve makineler doğal olarak yeni ürün oluşturamazlar, satış yapamazlar veya yeni müşteriler bulamazlar. Bir firmanın başarısı veya başarısızlığında anahtar faktör ‘insan’ dır. İnsan faktörü bilgi tabanlı ekonomilerde kârları arttıran başlıca faktördür.

Doğru Cevap: B

Soru 22

'............. firmanın güvenlik harcamaları ile iş kazaları ve meslek hastalıkları arasındaki ilişkiyi gösteren negatif eğimli eğridir.' boşluğu tamamlayan uygun ifadeyi bulunuz.

İş güvenliği denge seviyesi

Firma ölçeği

Güvenlik Üretim Fonksiyonu

Marjinal güvenlik fonksiyonu

Marjinal güvenlik maliyeti

Açıklama:

Güvenlik Üretim Fonksiyonu; firmanın güvenlik harcamaları ile iş kazaları ve meslek hastalıkları arasındaki ilişkiyi gösteren negatif eğimli eğridir.

Doğru Cevap: C

Soru 23

'.......... işverenin işyeri güvenliğini arttırmak için yaptığı harcamalardaki artışın üretim maliyetlerinde neden olduğu artışı gösteren kavramdır.' boşluğu tamamlayan uygun ifadeyi bulunuz.

Güvenlik Üretim Fonksiyonu

Kayıt dışı istihdam

Konjonktürel dalgalanmalar

Marjinal Güvenlik Faydası

Marjinal Güvenlik Maliyeti

Açıklama:

Marjinal Güvenlik Maliyeti; işverenin işyeri güvenliğini arttırmak için yaptığı harcamalardaki artışın üretim maliyetlerinde neden olduğu artışı gösteren kavramdır.

Doğru Cevap: E

Soru 24

İşyeri güvenliğinin bir birim arttırılması durumunda firmanın sağlayacağı faydayı gösteren kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Güvenlik Üretim Fonksiyonu

Kayıt Dışı İstihdam

Kurum Sadakatinin Güçlenmesi

Marjinal Güvenlik Faydası

Marjinal Güvenlik Maliyeti

Açıklama:

Marjinal Güvenlik Faydası (MGF) (MBS- Marginal Benefit of Safety) işyeri güvenliğinin bir birim arttırılması durumunda firmanın sağladığı faydayı göstermektedir.

Doğru Cevap: D

Soru 25

Aşağıdakilerden hangisi firma açısından iş sağlığı ve güvenliği önlemi almanın firmaya sağlayacağı getirilerden değildir?

Yaralanma ve ölüm risklerinin düşürülmesi firmanın daha düşük ücret düzeylerinde işçi çalıştırabilmesine imkân sağlar.

Daha yüksek iş güvenliğinin sağlanması iş kazaları sebebiyle üretimin durması sorununu azaltacaktır.

İş kazalarının azaltılması yeni işçilerin işe alınma ve eğitilme maliyetlerini de azaltacaktır.

İşyeri güvenliği firmanın beşeri sermayeye yaptığı firmaya özel eğitimin getirisinin sonlanmasını engelleyecektir.

Firma işçilerini iş kazaları ve meslek hastalıklarına karşı sigorta ettiriyorsa işyeri güvenliğinin artması sigorta maliyetlerini de artıracaktır.

Açıklama:

Firma açısından iş sağlığı ve güvenliği önlemi almanın firmaya beş açıdan getiri sağlayacağı söylenebilir. İlk olarak yaralanma ve ölüm risklerinin düşürülmesi firmanın daha düşük ücret düzeylerinde işçi çalıştırabilmesine imkân sağlar. İşçiler iş güvenliğine değer verdikleri için işlerini daha sağlıklı ve nispeten güvenli ortamlarda yapmak isterler. İkinci olarak daha yüksek iş güvenliğinin sağlanması iş kazaları sebebiyle üretimin durması sorununu azaltacaktır. İş yerinde daha az kaza olacağı için ayrıca yaralanan işçilerin rehabiltasyonu ve firma için önem taşıyan anahtar personelin üretim dışına çıkması sorunu da azalacaktır. Üçüncü olarak iş kazalarının azaltılması yeni işçilerin işe alınma ve eğitilme maliyetlerini de azaltacaktır. Dördüncüsü işyeri güvenliği firmanın beşeri sermayeye yaptığı firmaya özel (spesifik) eğitimin getirisinin sonlanmasını engelleyecektir. Çünkü iş kazaları firmanın maliyetlerine katlanarak eğittiği işçileri devre dışı bıraktığında firma yaptığı beşeri sermaye yatırımının karşılığını almamış olacaktır. Son olarak firma işçilerini iş kazaları ve meslek hastalıklarına karşı sigorta ettiriyorsa işyeri güvenliğinin artması sigorta maliyetlerini de azaltacaktır.

Doğru Cevap: E

Soru 26

Sendikalı işyerlerinde bildirilen kaza sayısının sendikasız işyerlerinden fazla olmasının muhtemelen sebebi, sendikaların etkisiyle aşağıdakilerden hangisinin olmasıdır?

Firma imajı ve marka değeri

Güvenlik üretim fonksiyonu

Güvenilir kaza raporlama sistemi

İş güvenliği denge seviyesi

Konjonktürel dalgalanmalar

Açıklama:

Sendikalı işyerlerinde bildirilen kaza sayısının sendikasız işyerlerinden fazla olması da ironik bir durum olarak gözlenmektedir. Muhtemelen bunun sebebi bu firmalarda sendikalar sebebiyle daha güvenilir kaza raporlama sisteminin olması veya yüksek riskli işkollarında sendikaların daha fazla örgütlenmiş olmalarıdır.

Doğru Cevap: C

Soru 27

Seçeneklerden hangisi kayıt dışı istihdamın kamudan kaynaklanan nedenlerindendir?

Bürokratik işlemlerin fazlalığı

İşgücünün niteliğinin düşük olması

İşletmelerin marka yaratamamaları

Kayıtlı sektörün yeterince açık iş üretememesi

Küçük işletmelerin yaygınlığı

Açıklama:

Kayıt dışı istihdamın nedenlerinin en büyük kısmı kamudan kaynaklanan sorunlar ile ilgilidir. Bürokratik işlemlerin fazlalığı ve mevzuatın basit olmaması çoğu durumda işverenleri bununla uğraşmak yerine kayıt dışı işçi çalıştırmaya yöneltebilmektedir.

Doğru Cevap: A

Soru 28

İş kazaları ile ilgili raporlara göre en zayıf performansın görüldüğünü ve kazaların çoğunun meydana geldiği zaman dilimi seçeneklerden hangisidir?

01.00-03:00 saatleri arası

06.00-08.00 saatleri arası

12.00-14.00 saatleri arası

17.00-19.00 saatleri arası

21.00-23.00 saatleri arası

Açıklama:

İş kazaları ile ilgili raporlar en zayıf performansın gece vardiyasında görüldüğünü, kazaların çoğunun insanların uyumak istedikleri zaman dilimi olan gece yarısı ile 06:00 arasında, özellikle 01.00-03:00 saatleri arasında, meydana geldiğini göstermektedir.

Doğru Cevap: A

Soru 29

Seçeneklerden hangisi makinelerin mekanik aksamlarından kaynaklanan tehlikelere örnektir?

Ağır metaller

Dönen miller

Kimyasallar

Lazer ışınları

Radyasyon

Açıklama:

Makinelerin mekanik aksamlarından kaynaklanan iş kazalarına şu örnekler verilebilir:
Dönen miller, dişliler: Elbiselerin dolaşması, makineye kapılma
Birlikte hareket eden sert yüzeyler: Ezilme
Makaslar ve kesici aletler: Kesilme
Keskin uçlar: Kesilme ve delinme
Kablolar ve hortum bağlantıları: Kaymalar, takılmalar ve düşmeler

Doğru Cevap: B

Soru 30

Seçeneklerden hangisi firmaların iş kazası olması durumunda karşılaşacakları doğrudan maliyetlerden değildir?

Kazazede işçilere çalışmadıkları sürelerde yapılacak ücret ödemeleri

İş kazası meydana geldiğinde bir süre işin duraksaması

İş kazası sebebiyle ortaya çıkan üretim açığını için fazla mesai yapılması

Yaralanan işçilerin yerine alınacak yeni işçileri seçme ve eğitme maliyetleri

İş sağlığı ve güvenliği eğitim harcamasının fayda/maliyet oranlarının aşırı derecede pozitif olması

Açıklama:

Firmaların iş kazası olması durumunda karşılaşacakları doğrudan maliyetlerin başında kazazede işçilere çalışmadıkları sürelerde yapılacak ücret ödemeleri gelmektedir. Ayrıca iş kazası meydana geldiğinde belirli bir süre işin duraksaması gerekecek, bu esnada sadece iş kazası geçiren işçilerin değil bütün işçilerin ücretleri ödenecektir. Üretim yapılmadığı halde ödenecek bu ücretler de firma için maliyet kalemidir. Firmanın sonradan iş kazası sebebiyle ortaya çıkan üretim açığını fazla mesai ile kapatması durumunda ödenecek fazla mesai ücretleri de bir diğer maliyet unsurudur. Kaza sonrası ustabaşılarının, güvenlik personelinin ve büro personelinin kaza ile ilgili harcayacakları efor ile yaralanan/hastalanan işçilerin yerine alınacak yeni işçileri seçme ve eğitme maliyetleri firmanın üstleneceği diğer maliyetlerdir. İşlerin yeniden takvimlendirilmesine bağlı olarak ortaya çıkacak verimlilik kaybı ve yaralanan/hastalanan personelin işe geri dönüşlerindeki uyum süreci firma için maliyet kalemleridir. Son olarak kaza sebebiyle hasar gören makine ve malzemelerin yıkanıp onarılması da firma açısında iş kazalarının doğrudan maliyetleri arasında sayılabilir.

Doğru Cevap: E

Soru 31

Güvenlik üretim fonksiyonu ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Pozitif eğimli eğridir.

Orijinden bakıldığında dış bükeydir.

Orijinden bakıldığında iç bükeydir.

Harcama düzeyi arttıkça yaralanma oranı artmaktadır.

Harcamalar sıfırdan uzaklaştıkça eğri yatıklaşmaktadır.

Açıklama:

Eğri negatif eğimlidir. Bu durum iş kazası ve meslek hastalıkları ile bu konuda yapılan harcamalar arasında ters yönlü ilişkiden kaynaklanmaktadır. Buna göre iş kazalarını ve hastalıkları önlemek için daha fazla maliyete katlanılması gerekmekte, harcamalar azaltıldığı zaman iş kazası ve meslek hastalıklarının sayısı artmaktadır.Yaralanma ve hastalık riski sıfıra yaklaştığında (maksimum harcama) eğri dikleşmekte, harcamalar sıfıra yaklaştıkça da eğri yatıklaşmaktadır. Eğri orijinden bakıldığında dış bükeydir. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 32

Yaralanma ve ölüm risklerinin düşürülmesi firmanın daha yüksek ücret düzeylerinde işçi çalıştırabilmesine imkan sağlamaktadır.
Yüksek iş güvenliğinin sağlanması iş kazaları sebebiyle üretimin durması sorununu azaltmaktadır.
İş kazalarının azaltılması yeni işçilerin işe alınma ve eğitilme maliyetlerini azaltmaktadır.
İşyeri güvenliği firmanın beşeri sermayeye yaptığı firmaya özel (spesifik) eğitimin getirisinin sonlanmasını engellemektedir.
Firma işçilerini iş kazaları ve meslek hastalıklarına karşı sigorta ettiriyorsa sigorta maliyetleri arttırmaktadır.

Yukarıdakilerden hangileri firma açısından iş sağlığı ve güvenliği önlemi almanın firmaya sağlayacağı getiriler kapsamındadır?

I, II ve III

II, III ve V

I, III ve IV

II, III ve IV

III, IV ve V

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 33

Aşağıdakilerden hangisi Marjinal Güvenlik Faydası eğrisinin sahip olduğu özelliklerden birisi değildir?

Marjinal Güvenlik Faydası eğrisi ‘negatif eğimli’ bir eğridir.

MGF eğrisi işçilerin sayısına ve hasta veya yaralanmış işçilerin yerine yenilerini yerleştirmenin maliyetine bağlıdır.

Orijinden sağa doğru gidildiğinde güvenlik oranı azalmaktadır.

Sola/orijine doğru gidildiğinde, yaralanma ve hastalık riski artmaktadır.

Orijin noktasında güvenlik oranı sıfırdır ve marjinal fayda en yüksek düzeydedir.

Açıklama:

Marjinal Güvenlik Faydası (MGF) eğrisi işçilerin sayısına, işçilerin işyerindeki sağlık zararlarını kabul etmeleri için ödenmesi gereken ücret ve yan ödemelere, hasta veya yaralanmış işçilerin yerine yenilerini yerleştirmenin maliyetine bağlıdır. Şeklin yatay ekseninde iki değişken aynı anda gösterilmektedir. Buna göre orijinden sağa doğru gidildiğinde güvenlik oranı artmakta (yaralanma ve hastalık oranı azalmakta), sola/orijine doğru gidildiğinde ise yaralanma ve hastalık riski artmaktadır (Güvenlik oranı azalmaktadır. Orijin noktasında güvenlik oranı sıfır olduğundan işyerinde hiçbir güvenlik önlemi uygulanmamakta dolayısıyla o noktada alınacak bir güvenlik önleminin firmaya sağlayacağı marjinal fayda (MGF) en yüksek düzeyde olacaktır. Yukarıdaki şekilde MGF eğrisinin ‘negatif eğimli’ bir eğri olarak çizilmesinin nedeni yaralanma ve hastalık riski arttıkça (orijine doğru gidildiğinde) işçilerin bu riskleri kabul etmeleri için ödenmesi gereken ücretin artmasıdır. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 34

İş sağlığı ve güvenliği konusunda ulusal politikaların olmaması
Güvencesiz çalışma ortamının azlığı
Eğitim yetersizliği
İş sağlığı ve güvenliğine yeterli bütçenin ayrılmaması
İş sağlığı ve güvenliği mevzuatının oluşmamış olması

Yukarıdakilerden hangileri küresel sermaye için işgücü maliyetlerini düşüren sebeplerdendir?

I, II ve III

III, IV ve V

I, II, III ve IV

I, III, IV ve V

II, III, IV ve V

Açıklama:

Günümüz dünyasında işgücü maliyetlerinin düşüklüğü ülkenin rekabet gücünü etkileyen en önemli unsur konumundadır. Az gelişmiş ülkelerde iş sağlığı ve güvenliği konusunda ulusal politikaların olmaması ve iş sağlığı ve güvenliği mevzuatının oluşmamış olması, eğitim yetersizliği, iş sağlığı ve güvenliğine yeterli bütçenin ayrılmaması, güvencesiz çalışma ortamının yaygınlığı, tehlikeli işlerde iş güvenliğinin sağlanmasına yönelik kamuoyu baskısının olmaması özellikle küresel sermaye için işgücü maliyetlerini düşüren başlıca unusurlar olmaktadır. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 35

Yaygın mekanik tehlikeler içerisinde yer alan dönen miller ve dişlilerden kaynaklanan iş kazasının sonucu aşağıdakilerden hangisidir?

Elbiselerin dolaşması, makineye kapılma

Ezilme

Kesilme

Kesilme ve delinme

Kaymalar, takılmalar ve düşmeler

Açıklama:

İş kazaları, yaralanmalar ve meslek hastalıklarının nedenlerinden biri de üretimde kullanılan makine ve teçhizatla ilgilidir. Makinelerin hareketli aksamları bazı durumlarda işçilerin dalgınlıkla teması sonucunda onları içine çekebilme/zarar verebilme potansiyeli taşıyabilmektedir. Yaygın mekanik tehlikeler ve sonuçlarına bakıldığında dönen miller ve dişliler elbiselerin dolaşması, makineye kapılmaya sebep olabilir. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 36

Aşağıdakilerden hangisi mekanik olmayan işyeri zararlılarından biri değildir?

Tutuşmaya uygun malzemeler

Eriyen madenler

Patlayıcı malzemeler

Radyasyon

Kablolar ve hortum bağlantıları

Açıklama:

Makinelerden, hammaddelerden ve/veya üretimden kaynaklanan mekanik olmayan sağlık zararlılarının bazıları şöyledir; toz, buhar, yüksek yoğunlukta ışık, tutuşmaya uygun malzemeler, ağır metaller, radyasyon, eriyen maddeler, kimyasalllar, duman ısı gürültü vb. Kablolar ve hortum bağlantıları, üretim aletleri ve malzemelerden kaynaklanan iş kazaları ve meslek hastalıkları kapsamındadır. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 37

Bir firmada insanların risklere, kazalara ve önlemlere karşı davranışlarına rehberlik eden kalıcı ve tutarlı bir sistemin olması aşağıdaki hangi iş sağlığı ve güvenliği standartlarının faydası dahilinde yer almaktadır?

Firma karlılığının artması

Güvenlik kültürünün oluşması

Firma imajının güçlendirilmesi

Kurum sadakatinin güçlenmesi

Sosyal sorumluluk oluşturulması

Açıklama:

Güvenlik kültürü, bir firmada insanların risklere, kazalara ve önlemlere karşı davranışlarına rehberlik eden; çalışanların güvenlikle ilgili davranışlarını ödüllendiren ve endişelerini rapor etmelerini cesaretlendiren, güvenlikle ilgili konuların nasıl yönetileceğini belirleyen kalıcı ve tutarlı bir sistemin olmasıdır. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 38

4857 Sayılı İş Kanunu’na göre aşağıdakilerden hangisi işçilere yüklenen yükümlülüklerden birisidir?

İş sağlığı ve güvenliği ile ilgili alınan her türlü önleme uymak

İş sağlığı ve güvenliği önlemlerine uyulup uyulmadığını denetlemek

İş sağlığı ve güvenliği için her türlü önlemi almak, organizasyonu yapmak, araç ve gereçleri eksiksiz bulundurmak

Meydana gelecek iş kazalarını ve meslek hastalıklarını en geç iki gün içinde yazı ile Çalışma Bakanlığı Bölge Müdürlüğü’ne bildirmek

Sağlık ve güvenlik önlemlerinin değişen şartlara uygun hale getirmek ve mevcut
durumu sürekli iyileştirmek

Açıklama:

Türkiye’de 4857 Sayılı İş Kanunu’nuna göre işçi ve işverenlere yüklenen yükümlülükler dahilinde işçiler iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili alınan her türlü önleme uymalıdır. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 39

OHSAS 18001 standartları hangi kurum tarafından hazırlanmıştır?

Türkiye Standartları Enstitüsü

Japonya Standartları Enstitüsü

İngiliz Standartları Enstitüsü

Hollanda Standartları Enstitüsü

Almanya Standartları Enstitüsü

Açıklama:

OHSAS 18001 İş Kanunu’nun kamuya yüklediği ödev gereğince hazırlanıp 9 Aralık 2003 tarihli Resmi Gazete’de yayınlanarak yürürlüğe giren bir iş sağlığı ve güvenliği yönetmeliğidir. İngiliz Standartları Enstitüsü (British Standarts Institute) tarafından hazırlanan standart Occupational Health and Safety Assesment Series (Mesleki Sağlık ve Güvenlik Değerlendirme Serileri) ifadesinin baş harflerinin bir araya gelmesi ile kısaltılmış şekilde isimlendirilmiştir. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 40

Vardiya değişikliğinde
İşe başlamadan önce
Çalışma yeri veya iş değişikliğinde
İş ekipmanlarının değişmesi halinde
Yeni teknoloji uygulanması halinde

Yukarıda verilen hangi durumlarda işveren işçilerin iş sağlığı ve güvenliği konusunda eğitimini sağlamak zorundadır?

I, II ve III

II, III ve IV

III, IV ve V

I, II, III ve IV

II, III, IV ve V

Açıklama:

OHSAS 18001 İş Sağlığı ve Güvenliliği Yönetmeliği’nin işverenlere yüklediği ayrıntılı görevlerin sonuncusu yönetmeliğin 12. maddesinde belirtilen işçilerin eğitimi ile ilgili hususları kapsamaktadır. Buna göre işveren işyerinde sağlık ve güvenliğin sağlanması ve sürdürülebilmesi için her işçinin çalıştığı yere ve yaptığı işe özel bilgi ve talimatları da içeren sağlık ve güvenlik eğitimi almasını sağlamak zorundadır. Bu eğitim özellikle;

İşe başlanmadan önce,
Çalışma yeri veya iş değişikliğinde,
İş ekipmanlarının değişmesi halinde,
Yeni teknoloji uygulanması halinde yapılır.

Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 41

I. Üretimin durması durumda ortaya çıkacak toplam maliyet
II. Maliyet ve getiri verilerini hesaplamak
III. Yatırımın başarısını nasıl ölçeceğini bilmek
IV. Yatırımın değerini bütçeyi elinde tutanlara nasıl anlatacağını bilmek
Bir firmanın yatırım kararı almadan önce yukarıda verilen unsurlardan hangilerini netleştirmesi gerekir?

I, II

II, III

III, IV

I, III, IV

I, II, III, IV

Açıklama:

Firmanın bu konuda yatırım kararı vermeden önce dört temel hususu netleştirmesi gerekir. Bunlar:
• Üretimin durması ile ortaya çıkacak toplam maliyeti hesaplamak (problemin büyüklüğü)
• Bu maliyetleri azaltmak ve performansı koruyabilmek adına en iyi yatırım fırsatını
sunan stratejik yatırım kararını verebilmek için maliyet ve getiri verilerini anlamak
(Ne yararlı olabilir?)
• Yatırımın başarısını nasıl ölçeceğini bilmek (Yatırımın getirisini hesaplayabilmek)
• Yatırımın değerini bütçeyi elinde tutanlara nasıl anlatacağını bilmek.

Doğru Cevap: E

Soru 42

Güvenlik üretim fonksiyonu hangi iki unsur arasındaki negatif ilişkiyi gösterir?

güvenlik harcamaları- iş kazaları

üretim- meslek hastalıkları

iş kazaları- meslek hastalıkları

güvenlik harcamaları-üretim

marjinal maliyet-marjinal fayda

Açıklama:

Güvenlik Üretim Fonksiyonu; firmanın güvenlik harcamaları ile iş kazaları ve meslek hastalıkları arasındaki ilişkiyi gösteren negatif eğimli eğridir

Doğru Cevap: A

Soru 43

İşyeri güvenliğinin bir birim arttırılması durumunda firmanın sağlayacağı faydayı gösteren kavrama ne ad verilir?

Marjinal Güvenlik Maliyeti

Marjinal Güvenlik Faydası

Tehlike

Sağlık Zarar

Güvenlik Üretim Fonksiyonu

Açıklama:

Marjinal Güvenlik Faydası (MGF): İşyeri güvenliğinin bir birim arttırılması durumunda firmanın sağlayacağı faydayı gösteren kavramdır.

Doğru Cevap: B

Soru 44

Ekonominin duraklama dönemlerinde iş kazaları azalırken genişleme dönemlerinde artması, iş kazaları ve meslek hastalıklarını etkileyen unsurlardan hangisiyle ilişkilidir?

Firma Ölçeği

Küreselleşme

Ekonomik Konjonktür

İşgücünün Eğitim Seviyesi

İş Güvenliği Hizmetlerinin Yetersizliği

Açıklama:

İş kazaları ve meslek hastalıkları ile ilgili araştırmalar ekonomik konjonktürün bu konuda etkili olduğunu göstermektedir. Buna göre ekonominin duraklama dönemlerinde iş kazaları azalırken genişleme dönemlerinde artmaktadır.

Doğru Cevap: C

Soru 45

Aşağıdakilerden hangisi iş kazaları ve meslek hastalıklarını etkileyen unsurlardan biri değildir?

Küreselleşme

İş gücünün eğitim seviyesi

Kayıt altına alınmış iş gücü

Kişisel hatalar

Kullanılan malzemelere bağlı nedenler

Açıklama:

İş sağlığı ve güvenliği standartları, sosyal güvenlik ve bunun dışındaki koruyucu düzenlemeler ancak kayıt altına alınmış işgücü için anlam ifade edebilmektedir. Kayıt dışı ekonomik faaliyetlerin büyük olduğu ve kayıt dışı istihdamın yaygın olduğu ülkelerde bu tür yasal düzenlemelerin çok fazla etkisi olmayacaktır.

Doğru Cevap: C

Soru 46

Aşağıdakilerden hangisi yorgunluk ve uykusuzluğun işgücü performansı üzerindeki olumsuz etkilerinden biri değildir?

Karar alma yeteneğinin azalması

İletişim becerilerinin azalması

Hatalı değerlendirmeler yapmak

Çevredeki değişikliklere ve kendisine aktarılan bilgilere karşılık verme

Hastalığın, işe gitmemenin ve işçi devir hızının artması

Açıklama:

Yorgunluk ve uykusuzluk sonucu çevredeki değişikliklere ve kendisine aktarılan bilgilere karşılık verememe durumu olabilir.

Doğru Cevap: D

Soru 47

I.Firma Kârlılığının Artması
II.Davranış Değişikliğinin Sağlanması
III.Firma İmajının Güçlendirilmesi
IV.Kurum Sadakatinin Güçlenmesi
Yukarıda verilenlerden hangileri bir firmada iş sağlığı ve güvenliği standartlarının oluşturulması sonucu elde edilecek faydalardandır?

I, III

II, IV

I, III, IV

I, II, III

I, II, III, IV

Açıklama:

Şıklarda verilen unsurların hepsi iş sağlığı ve güvenliğinin standartlaşmasının getirdiği faydalardandır.

Doğru Cevap: E

Soru 48

Türkiye’deki 4857 Sayılı İş Kanunu’nuna göre, aşağıdakilerden hangisi iş sağlığı ve güvenliği standartları açısından işçilerin yükümlülükleri arasındadır?

iş sağlığı ve güvenliği için her türlü organizasyonu yapmak

her türlü önleme uymak

önlemlere uyulup uyulmadığını denetlemek

gerekli iş sağlığı ve güvenliği eğitimlerini vermek

meydana gelecek iş kazalarını en geç iki gün içinde Çalışma Bakanlığı Bölge Müdürlüğü’ne bildirmek

Açıklama:

İşçiler iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili alınan her türlü önleme uymak zorundadırlar. Diğer şıklarda verilen ifadeler işverenin yükümlülüğündedir.

Doğru Cevap: B

Soru 49

Aşağıdakilerden hangisi iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili konularda işverenin işçileri bilgilendirmek zorunda olduğu alanlardan biri değildir?

Sağlık ve güvenlik riskleri nelerdir?

Koruyucu ve önleyici tedbirler nelerdir?

İlk yardım, yangınla mücadele ve tahliye işleri için işyerinde kimler görevlendirilmiştir?

İşyerinde iş sağlığı ve güvenliğini sağlamak için ayrılan bütçe nedir?

İşyerinin genelinde ve işçinin çalışmakta olduğu bölümde yürütülen faaliyetler nelerdir?

Açıklama:

Buna göre işveren işçilerini, işçi temsilcilerini ve başka işyerlerinden çalışmak üzere kendi işyerine gelen işçileri aşağıdaki konularda bildirmekle yükümlüdür:
• İşyerinin genelinde ve işçinin çalışmakta olduğu bölümde yürütülen faaliyetler nelerdir?
• Sağlık ve güvenlik riskleri nelerdir?
• Koruyucu ve önleyici tedbirler nelerdir?
• İlk yardım, yangınla mücadele ve tahliye işleri için işyerinde kimler görevlendirilmiştir?

Doğru Cevap: D

Soru 50

I. İşe başlanmadan önce
II. Çalışma yeri veya iş değişikliğinde
III. İş ekipmanlarının değişmesi halinde
IV. Yeni teknoloji uygulanması halinde
OHSAS 18001 İş Sağlığı ve Güvenliliği Yönetmeliği’ne göre işverenler yukarıda verilen hangi durumlarda işçileri, iş sağlığı ve güvenliği konularında eğitmek zorundadırlar?

I, IV

II, III

I, II, IV

I, III, IV

I, II, III, IV

Açıklama:

işveren işyerinde sağlık ve güvenliğin sağlanması ve sürdürülebilmesi için her işçinin çalıştığı yere ve yaptığı işe özel bilgi ve talimatları da içeren sağlık ve güvenlik eğitimi almasını sağlamak zorundadır. Bu eğitim özellikle;
• İşe başlanmadan önce,
• Çalışma yeri veya iş değişikliğinde,
• İş ekipmanlarının değişmesi halinde,
• Yeni teknoloji uygulanması halinde yapılır

Doğru Cevap: E

Soru 51

Aşağıdakilerden hangisi iş sağlığı ve güvenliği konusunda işçilerin yükümlülükleri arasında yer alır?

Herhangi bir kişisel koruyucu donanımı kullanmak

Makina, cihaz, araç, gereçleri kendi istekleri doğrultusunda kullanmak

İşverenle veya sağlık ve güvenlik işçi temsilcisi ile sürekli olarak çatışmak

İşyerinde sağlık ve güvenlik için tehdit oluşturduğu düşünülen sorunları kendi aralarında çözüme kavuşturmak

İşyerindeki makina, cihaz, araç, gereç, tesis ve binalardaki güvenlik donanımlarını kurallara uygun olarak kullanmak

Açıklama:

İşyerinde sağlık ve güvenlik için tehdit oluşturduğu düşünülen sorunları işverene veya sağlık ve güvenlik işçi temsilcisine iletmek, kendilerine sağlanan kişisel koruyucu donanımı doğru kullanmak, işverenle veya sağlık ve güvenlik işçi temsilcisi ile işbirliği yapmak, makina, cihaz, araç, gereç, tehlikeli madde, taşıma ekipmanı ve diğer üretim araç- larını doğru şekilde kullanmak ve işyerindeki makina, cihaz, araç, gereç, tesis ve binalardaki güvenlik donanımlarını kurallara uygun olarak kullanmak iş sağlığı ve güvenliği konusunda işçilerin yükümlülükleri arasında yer alır. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 52

İşe başlamadan önce
Çalışma yeri veya iş değişikliğinde
İş ekipmanlarının değişmesi halinde
Yeni teknoloji uygulanması halinde

Yukarıdaki verilen durumların hangisi veya hangilerinde çalışanlara sağlık ve güvenlik eğitimi verilmelidir?

I ve II

II ve III

III ve IV

I ve IV

Hepsi

Açıklama:

Çalışanlara işe başlanmadan önce, çalışma yeri veya iş değişikliğinde, iş ekipmanlarının değişmesi halinde ve yeni teknoloji uygulanması halinde sağlık ve güvenlik eğitimi verilmelidir.

Doğru Cevap: E

Soru 53

Dönen miller
Eriyen maddeler
Keskin uçlar
Yüksek yoğunlukta ışık

Yukarıdaki verilenlerden hangileri mekanik olmayan işyeri zararlıları arasında yer alır?

I ve II

II ve III

I ve III

II ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

Eriyen maddler ve yisek yoğunlukta ışık mekanik olmayan işler zararlıları iken dönen miller ve keskin uçlar mekanik tehlikeler arasında yer alır. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 54

Aşağıdaki seçeneklerde verilenlerden hangisi kayıt dışı istihdamın işletmelerden kaynaklı nedenlerindendir?

İşsizlik

Vergi yükünün adil dağıtılmaması

Nüfus artışı

Bürokratik işlemlerin fazlalığı

Küçük işletmelerin yaygınlığı

Açıklama:

İşsizlik ve vergi yükünün adil dağıtılmaması kayıt dışı istihdamın ekonomik nedeni, nüfus artışı kayıt dışı istihdamın sosyal nedeni, bürokratik işlemleri fazlalığı kamudan kaynaklı nedenler arasındadır. Küçük işletmelerin yaygınlığı ise kayıt dışı istihdamın işletmelerden kaynaklı nedenleri arasında yer alır. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 55

Firma karlılığının artması
Kurum sadakatinin güçlenmesi
Firma imajının güçlendirilmesi

Yukarıdaki verilenlerden hangisi veya hangileri iş sağlığı ve güvenliğinin standartlarının faydalarındandır?

Yalnız I

Yalnız III

I ve II

I ve III

I, II ve III

Açıklama:

İş sağlığı ve güvenliğinin standartlarının faydaları arasında firma karlılığının artması, kurum sadakatinin güçlenmesi, firma imajının güçlendirilmesi ve davranış değişikliğinin sağlanması ve güvenlik kültürünün oluşması yer alır. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 56

Aşağıdakilerden hangisi OHSASA 18001'e göre işçilere yüklenen yükümlülüklerdendir?

İş sağlığı ve güvenliği ile ilgili alınan her türlü önleme uymak

İş sağlığı ve güvenliği ile ilgili alınan her türlü önlemi almak

Sağlık ve güvenlik önlemlerinin değişen şartlara uygun hale getirmek

İşyerinde alınan iş sağlığı ve güvenliği önlemlerine uyulup uyulmadığını denetlemek

İşyerlerinde meydana gelecek iş kazalarını ve meslek hastalıklarını Çalışma Bakanlığı Bölge Müdürlüğü’ne bildirmek

Açıklama:

İş sağlığı ve güvenliği ile ilgili alınan her türlü önleme uymak işçilerin yükümlülükleri arasında yer alırken, işyerlerinde meydana gelecek iş kazalarını ve meslek hastalıklarını Çalışma Bakanlığı Bölge Müdürlüğü’ne bildirmek, işyerinde alınan iş sağlığı ve güvenliği önlemlerine uyulup uyulmadığını denetlemek, sağlık ve güvenlik önlemlerinin değişen şartlara uygun hale getirmek ve iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili alınan her türlü önlemi almak işverenin yükümlülükler iarassında yer alır. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 57

Bir firmanın başarısı veya başarısızlığında anahtar faktör aşağıdakilerden hangisidir?

Sermaye

Yönetim

Teknoloji

İnsan

Pazar

Açıklama:

Bir firmanın başarısı veya başarısızlığında anahtar faktör ‘insan’ dır. İnsan faktörü bilgi tabanlı ekonomilerde kârları arttıran başlıca faktördür.Doğru cevap D’dir.

Doğru Cevap: D

Soru 58

Aşağıdakilerden hangisi İşverenin işyeri güvenliğini arttırmak için yaptığı harcamalardaki artışın üretim maliyetlerinde neden olduğu artışı gösteren kavramdır?

Marjinal Güvenlik Maliyeti

Firmanın İş Güvenliği Üretim Fonksiyonu

Güvenlik Üretim Fonksiyonu

Marjinal İşyeri güvenliği Fonksiyonu

Toplam güvenlik harcamaları fonksiyonu

Açıklama:

Marjinal Güvenlik Maliyeti,İşverenin işyeri güvenliğini arttırmak için yaptığı harcamalardaki artışın üretim maliyetlerinde neden olduğu artışı gösteren kavramdır. Doğru cevap A’dır.

Doğru Cevap: A

Soru 59

İşyerinde var olan ya da dışarıdan gelebilecek, çalışanları veya işyerini etkileyebilecek zarar ve hasar verme potansiyeline ne ad verilir?

İş kazası

Meslek Hastalıkları

Tehlike

İş Sağlığı ve güvenlği

Sağlık zararı

Açıklama:

Tehlike; işyerinde var olan ya da dışarıdan gelebilecek, çalışanları veya işyerini etkileyebilecek zarar ve hasar verme potansiyelidir. Doğru cevap C’dir.

Doğru Cevap: C

Soru 60

Aşağıdakilerden hangi yorgunluğun etkilerinden birisidir?

Karar alma yeteneğinin artması

İletişim becerilerinin artması

Verimlilik ve performansın artması

Risk alma eğiliminin azalması

Kaza oranlarının artması

Açıklama:

Yorgunluk ve uykusuzluğun işgücünün performansını olumsuz yönde etkilediği kabul edilmektedir. Yorgunluk arttıkça kaza oranları artar.Doğru Cevap E’dir.

Doğru Cevap: E

Soru 61

Gelişmiş ülkelerde ölümlü iş kazaları az iken gelişmekte olan ülkelerde yüksek olması iş kazası ve meslek hastalıklarını etkileyen unsurlardan hangisine girer?

Ekonomik Konjonktür

Küreselleşme

Firma Ölçeği

İşgücünün Eğitim Seviyesi

Kayıtdışı İstihdamın Fazlalığı

Açıklama:

Küreselleşmeyle birlikte ağır ve tehlikeli işlerin önemli bir kısmının gelişmekte olan ülkelere kayması, gelişmiş ülkelerin bilgi ağırlıklı hizmet sektöründe yoğunlaşmaları gelişmiş-gelişmekte olan ülkeler arasında ölümcül kaza farklılıklarının temel sebebidir.Doğru cevap B’dir.

Doğru Cevap: B

Soru 62

Aşağıdakilerden hangisi iş kazası ve meslek hastalıklarını etkileyen faktörlerden birisi değildir?

Ekonomik Konjonktür

Firma Ölçeği

İş Gücünün Eğitim Seviyesi

İş Güvenliği Hizmetlerinin Yetersizliği

Kayıt dışı İstihdamın Azlığı

Açıklama:

Kayıt dışı istihdam, niteliği açısından yasal olmakla birlikte kamu kurumlarına bildirilmemiş, kamu kayıtlarına ve istatistiklere yansımayan ve istatistiksel olarak tam hesaplanamayan kendi adına veya ücretli/yevmiyeli çalışmalar şeklindeki istihdam türleridir. E seçeneğinde verilen seçenekte Kayıt dışı istihdamın fazlalığı olacaktır. Doğru cevap E’dir.

Doğru Cevap: E

Soru 63

Aşağıdakilerden hangisi kayıt dışı istihdamın ekonomik nedenlerinden birisidir?

Göç

Nüfus Artışı

İşsizlik

İşgücü niteliğinin düşük olması

Küçük işletmelerin yaygın olması

Açıklama:

Kayıt dışı istihdamın ekonomik, sosyal, işletmelerden kaynaklanan, kamudan kay- naklanan pek çok nedeni bulunmaktadır. Ekonomik nedenlerin başında işsizlik ve kayıtlı sektörün yeterince açık iş üretememesi gelmektedir. Doğru cevap C’dir.

Doğru Cevap: C

Soru 64

I.Firmanın ISG standartlarını uygulaması II.Ölüm ve yaralanma risklerinin azaltılması Yukarıdakilerden yola çıkarak İş sağlığı ve güvenliği standartları faydalarından hangisine ulaşılır?

Firma karlılığının artması

Davranış değişikliğinin sağlanması ve güvenlik kültürünün oluşması

Firma imajının güçlendirilmesi

Kamu sadakatinin güçlenmesi

İş Sağlığı ve güvenliği Standartlarının maliyetleri

Açıklama:

Firmanın İSG Standartlarını uygulayarak elde edeceği diğer bir fayda da önceki başlık altında ayrıntılı bir şekilde incelediğimiz ölüm ve yaralanma risklerinin azaltılması ile ilgilidir. Risklerin azaltıldığı bir işyerinde işçilerin firmaya olan bağlılıkları da artacak; üretimin kesintiye uğraması azalacaktır. Doğru cevap D’dir.

Doğru Cevap: D

Soru 65

Aşağıda verilen iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili yükümlülüklerden hangisi işçiler ile ilgilidir?

İşyerlerinde iş sağlığı ve güvenliği için her türlü önlemi almak, organizasyonu yapmak, araç ve gereçleri eksiksiz bulundurmak

İşçiler iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili alınan her türlü önleme uymak

İşçileri karşı karşıya bulundukları mesleki riskler, alınması gerekli tedbirler, yasal hak ve sorumlulukları konusunda bilgilendirmek ve gerekli iş sağlığı ve güvenliği eğitimlerini vermek

İşyerlerinde meydana gelecek iş kazalarını ve meslek hastalıklarını en geç iki gün içinde yazı ile Çalışma Bakanlığı Bölge Müdürlüğü’ne bildirmek

Sağlık ve güvenlik önlemlerinin değişen şartlara uygun hale getirmek ve mevcut durumu sürekli iyileştirmek

Açıklama:

A,C,D ve E seçenekleri işverenle ilgili yükümlülükler olup, B seçeneği işçilerin yapması gereken yükümlülüklerdir. Doğru cevap B’dir.

Doğru Cevap: B

Soru 66

Aşağıdakilerden hangisi işçilerin, iş sağlığı ve güvenliği sistemine entegre olmalarının yollarından birisi değildir?

Toplantılarda, eğitim esnasında, yöneticilerle veya ustabaşları ile bir bir yapılan konuşmalarda soru sorma, konu oluşturma, öneride bulunma

İşçi temsilcisinin düzenlediği faaliyetlere katılmak ve işçi temsilcisi olmaya gönüllü olmak

Şirketin yayın organında iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili haberlere katkı sağlamak

Çalışma grupları gibi iş sağlığı ve güvenliği faaliyetlerinin içinde en tecrübelli işçilerin gönüllü olması

İş sağlığı ve güvenliği ile ilgili gözden kaçırılmış riskleri çözüm önerileri ile birlikte raporlamak

Açıklama:

A,B,C ve E seçenekleri doğru verilmiştir.E seçeneğinde sadece tecrübeli değil tüm işçiler gönüllü olmalıdır. ‘Çalışma grupları gibi iş sağlığı ve güvenliği faaliyetlerinin içinde yer alabilmek için gönüllü olmak’ doğru seçenek olmalıdır. Doğru cevap D’dir.

Doğru Cevap: D

Soru 67

Aşağıdaki verilenlerden hangisine OHSAS 18001 İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği'ne göre en büyük yükümlülük verilmiştir?

Sağlık Bakalnlığı

Çalışma Bakanlığı

Çalışma Bakanlığı Bölge Müdürlüğü

İşveren

İşçi

Açıklama:

OHSAS 18001 İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği iş sağlığı ve güvenliği konusunda işçilere de bazı yükümlülükler getirmekle birlikte bu konuda işin aslan payı işverenlere bırakılmıştır. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 68

Aşağıdakilerden hangisi OHSAS 18001 İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetmeliği'nin işverene yüklediği temel ödevdir?

İşletmenin karını arttırmak

Her konuda işçilerin sağlık ve güvenliklerini korumak

İşçilere fazla mesai yaptırmamak

Çalışma Bakanlığı Bölge Müdürlüklerine haftalık raporlama yapmak

İSG ile ilgili eğitimlere katılmak

Açıklama:

Yönetmeliğin işverene yüklediği temel ödev ‘her konuda işçilerin sağlık ve güvenliklerini korumak’tır. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 69

Aşağıdakilerden hangisi mekanik olmayan zararlılardan değildir?

Yüksek yoğunlukta ışık

Eriyen maddeler

Ağır metaller

Keskin uçlar

Patlayıcı malzemeler

Açıklama:

Keskin uçlar yaygın mekanik tehlikeler arasında yer alırken diğer seçenekler mekanik olmayan zararlılardandır. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 70

Aşağıdakilerden hangisi işverenin işyeri güvenliğini arttırmak için yaptığı harcamalardaki artışın üretim maliyetlerinde neden olduğu artışı gösteren kavramdır?

Marjinal güvenlik maliyeti

Marjinal güvenlik faydası

Sağlık zararı

Güvenlik üretim fonksiyonu

Güvenlik kültürü

Açıklama:

Marjinal güvenlik maliyeti, işyeri güvenliğini arttırmak için yaptığı harcamalardaki artışın üretim maliyetlerinde neden olduğu artışı gösteren kavramdır. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 71

Aşağıdakilerden hangisi bir firmanın iş güvenliği konusunda yatırım kararı vermeden önce netleştirmesi gereken hususlardan değildir?

Problemin büyüklüğü

Maliyet ve getiri verileri

Firma performans hesabı

Yatırım getirisi hesabı

Yatırım değerinin nasıl anlatılacağı

Açıklama:

Firma performans hesabı bir firmanın iş güvenliği konusunda yatırım kararı vermeden önce netleştirmesi gereken hususlardan değildir. Bu nedenle doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 72

"Firmanın güvenlik harcamaları ile iş kazaları ve meslek hastalıkları arasındaki ilişkiyi gösteren negatif eğimli eğri" aşağıdakilerden hangisi ile ifade edilir?

İş kazası

Güvenlik üretim fonksiyonu

Marjinal maliyet

Marjinal fayda

Denge güvenlik düzeyi

Açıklama:

Bir firmanın güvenlik harcamaları ile iş kazaları ve meslek hastalıkları arasındaki ilişkiyi gösteren negatif eğimli eğri güvenlik üretim fonksiyonu ile ifade edilir. Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 73

Aşağıdakilerden hangisi bir iş kazası sebebi olabilir?

Liberal hastalık izin uygulamaları

Optimum havalandırma sistemi

Yavaşlatılmış montaj hattı hızı

Kimyasal bir işlemin sıcaklığı

İlave makine ve ekipmanlar

Açıklama:

A,B,C ve E seçeneğinde verilen uygulamalar iş kazalarını önlemek için alınabilecek tedbirler arasında yer alırken D seçeneğinde verilen durum bir iş kazası sebebi olabilir. Doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 74

"İşverenin işyeri güvenliğini arttırmak için yaptığı harcamalardaki artışın üretim
maliyetlerinde neden olduğu artışı gösteren kavram" aşağıdakilerden hangisidir?

Marjinal güvenlik maliyeti

Güvenlik üretim fonksiyonu

Denge güvenlik düzeyi

Marjinal güvenlik faydası

Sağlık zararı

Açıklama:

İşverenin iş yeri güvenliğini arttırmak için yaptığı harcamalardaki artışın üretim
maliyetlerinde neden olduğu artışı gösteren kavram marjinal güvenlik maliyetidir. Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 75

Aşağıdakilerden hangisi firma açısından iş sağlığı ve güvenliği önlemi almanın sağlayacağı getirilerden değildir?

Üretimin durması sorunu azalır.

Daha düşük ücret düzeylerinde işçi çalıştırılabilir.

Yeni işçilerin işe alınma ve eğitilme maliyetleri azalır.

Sigorta maliyetleri azalır.

Firmanın özel(spesifik) eğitim getirisi sonlanır.

Açıklama:

İş yeri güvenliği firmanın beşeri sermayeye yaptığı firmaya özel (spesifik) eğitimin getirisinin sonlanmasını engelleyecektir. Çünkü iş kazaları firmanın
maliyetlerine katlanarak eğittiği işçileri devre dışı bıraktığında firma yaptığı beşeri sermaye yatırımının karşılığını almamış olacaktır. Bu nedenle doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 76

Ekonominin reel üretim hacminde gözlenen iniş ve çıkışlar aşağıdakilerden hangisi ile adlandırılır?

Risk

Konjonktür

Firma ölçeği

Optimal düzey

Marjinal güvenlik faydası

Açıklama:

Ekonominin reel üretim hacminde gözlenen iniş ve çıkışlar konjonktür olarak adlandırılır. Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 77

Aşağıdakilerden hangisi OHSAS 18001 iş sağlığı ve standartları yönetmeliğine göre işverenin yükümlülükleri arasında yer almaz?

İşin kişilere uygun hale getirilmesine özen göstermek.

Teknik gelişmeler doğrultusunda tehlikeli olan ekipmanları değiştirmek.

İş yerinde koruyucu ve önleyici hizmetleri yürütmek.

Makine, cihaz ve diğer ekipmanları doğru şekilde kullanmak.

İş yerinde ciddi ve yakın tehlikelere yönelik önlem almak.

Açıklama:

Makine, cihaz ve diğer ekipmanları doğru şekilde kullanmak OHSAS 18001 iş sağlığı ve standartları yönetmeliğine göre işçilerin yükümlülükleri arasında yer alır. Bu nedenle doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 78

OHSAS 18001 iş güvenliği yönetmeliğinde işaret edilen "toplu koruma önlemleri" aşağıdakilerden hangisi ile ilgilidir?

İş yerinde koruyucu ve önleyici hizmetleri yürütmek.

İşin kişilere uygun hale getirilmesine özen göstermek.

İş yerinde ciddi ve yakın tehlikelerle ilgili önlem almak.

İş sağlığı ve güvenliği ile ilgili işçileri bilgilendirmek.

İş yeri için genel bir iş güvenliği politikası geliştirmek.

Açıklama:

OHSAS 18001 iş güvenliği yönetmeliğinde işaret edilen "toplu koruma önlemleri" iş yeri için genel bir iş güvenliği politikası geliştirmek ile ilgilidir. Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 79

Aşağıdakilerden hangisi iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili standartlarının dezavantajlardan birisidir?

Bilinen spesifik ölüm ve yaralanma risklerini hedef alması.

Teknik açıdan karmaşık olması.

Dar anlamda işçilere faydalar sağlaması.

Bu standartların ima ettiği optimal risk düzeyinin sıfır olması.

Zorunlu olması.

Açıklama:

İş sağlığı ve güvenliği ile ilgili standartlarının dezavantajlardan birisi teknik çıdan karmaşık olmasıdır. Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 80

Firmanın iş sağlığı ve güvenliği standartlarına uygun üretim yapması özellikle aşağıdakilerden hangisi ile ilgilidir?

Kurum sadakatinin güçlenmesi.

Davranış değişikliğinin sağlanması.

Güvenlik kültürünün oluşması.

Fİrma imajının güçlendirilmesi.

Firma karlılığının artması.

Açıklama:

Firmanın iş sağlığı ve güvenliği standartlarına uygun üretim yapması firma imajının güçlenmesi ile özellikle ilgilidir. Doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 81

Ücretler ve yan ödemeler ortalama bir firmanın bilançosunda üretim maliyetlerinin yüzde kaçını oluşturmaktadır?

Açıklama:

Ücretler ve yan ödemeler ortalama bir firmanın bilançosunda üretim maliyetlerinin yüzde 40’ını oluşturan en büyük maliyet kalemidir. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 82

Aşağıdakilerden hangisi firmaların gelir kaybına neden olan maliyetler ile karşı karşıya gelmemeleri için yapacakları yatırım kararından önce netleştirmesi gereken hususlardan biri değildir?

Üretimin durması ile ortaya çıkacak toplam maliyeti hesaplamak (problemin büyüklüğü)

Bu maliyetleri azaltmak ve performansı koruyabilmek adına en iyi yatırım fırsatını sunan stratejik yatırım kararını verebilmek için maliyet ve getiri verilerini anlamak (Ne yararlı olabilir?)

Yatırımın başarısını nasıl ölçeceğini bilmek (Yatırımın getirisini hesaplayabilmek)

Yatırım için reklam maliyeti hesaplaması yapmak

Yatırımın değerini bütçeyi elinde tutanlara nasıl anlatacağını bilmek.

Açıklama:

Firmanın bu konuda yatırım kararı vermeden önce dört temel hususu netleştirmesi gerekir. Bunlar:

Üretimin durması ile ortaya çıkacak toplam maliyeti hesaplamak (problemin bü- yüklüğü)
Bu maliyetleri azaltmak ve performansı koruyabilmek adına en iyi yatırım fırsatınısunan stratejik yatırım kararını verebilmek için maliyet ve getiri verilerini anlamak (Ne yararlı olabilir?)
Yatırımın başarısını nasıl ölçeceğini bilmek (Yatırımın getirisini hesaplayabilmek)
Yatırımın değerini bütçeyi elinde tutanlara nasıl anlatacağını bilmek.
Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 83

İnsanların yaralanması, hastalanması, malın ve/veya çalışılan yerin zarar görmesi veya bunların birlikte gerçekleşmesine neden olabilecek potansiyel kaynak veya duruma ne ad verilir?

Marjinal Güvenlik Zararı

Tehlike

Marjinal Güvenlik Maliyeti

Zarar Maliyeti

Sağlık Zararı

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 84

GSYİH’ nin sürekli olarak büyüdüğü döneme genişleme (expansion) dönemi denilirken, küçüldüğü döneme ise ...... dönemi denilir.
Yukarıdaki boşluğa hangisi getirilmelidir?

Küçülme

Azalma

Gerileme

Durma

Sabit kalma

Açıklama:

GSYİH’ nin sürekli olarak büyüdüğü döneme genişleme (expansion) dönemi denilirken, küçüldüğü döneme ise gerileme (re- cession) dönemi denilir. Cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 85

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerden kaynaklı kayıt dışı istihdam nedenlerinden biri değildir?

Fason üretim

Bürokratik işlemlerin fazlalığı

İşletmelerin yeterince kurumsallaşamamaları

İşletmelerin rekabet gücünün düşüklüğü

Küçük işletmelerin yaygınlığı

Açıklama:

Kayıt dışı istihdam bazı durumlarda ‘işletmelerden kaynaklanan nedenler’ e bağlı olarak ortaya çıkabilmektedir. Küçük işletmelerin yaygınlığı, işletmelerin rekabet gücünün düşüklüğü, işletmelerin yeterince kurumsallaşamamaları, marka yaratamamaları ve fason üretim işletmelerden kaynaklanan kayıt dışı istihdam nedenlerindendir. doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 86

İş kazaları ile ilgili raporlar en zayıf performansın gece vardiyasında görüldüğünü, kazaların çoğunun insanların uyumak istedikleri zaman dilimi olan gece yarısı ile 06:00 arasında, özellikle hangi saatler arasında meydana geldiğini göstermektedir?

01.00-03.00

23.00-02.00

04.00-05.00

00.00-01.00

02.00-04.00

Açıklama:

İş ka- zaları ile ilgili raporlar en zayıf performansın gece vardiyasında görüldüğünü, kazaların çoğunun insanların uyumak istedikleri zaman dilimi olan gece yarısı ile 06:00 arasında, özellikle 01.00-03:00 saatleri arasında, meydana geldiğini göstermektedir. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 87

Aşağıdakilerden hangisi OHSAS 18001 İSG Yönetmeliği’nin işçilere yüklediği görevler arasındadır?

İSG ile ilgili konularda işçileri bilgilendirmek

kaza raporlarını düzenlemek

risk değerlemesi yapmak

işyerinde ciddi ve yakın tehlikelere karşı önlem almak

makina ve ekipmanı doğru şekilde kullanmak

Açıklama:

OHSAS 18001 İSG Yönetmeliği’nin işçilere yüklediği görevleri ise şu şekilde sıralamak mümkündür: makine ve ekipmanı doğru bir şekilde kullanmak, kişisel koruyucu donanımları kullanmak, işyerindeki sağlıkla ilgili tehditleri işverene haber vermek ve İSG konularında işverenle işbirliği yapmak. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 88

OSHA İş Sağlığı ve Güvenliği Standartı ilk olarak aşağıdaki ülkelerden hangisinde yayınlanmıştır?

Almanya

Belçika

Hollanda

Norveç

İngiltere

Açıklama:

OSHA İş Sağlığı ve Güvenliği Standartı ilk olarak İngiltere'de yayınlanmıştır. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 89

Aşağıdakilerden hangisi iş kazaları ve meslek hastalıklarını etkileyen unsurlardan biridir?

Gelir Ölçeği

Küreselleşme

Marjinal Güvenlik Maliyeti

Sağlık Zararı

Sanayi Devrimi

Açıklama:

Küreselleşme iş kazaları ve meslek hastalıklarını etkileyen unsurlardan biridir. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 90

Aşağıdakilerden hangisi yaygın mekanik risklerden biridir?

Dönen miller, dişliler

Toz

Eriyen madenler

Kimyasallar

Radyasyon

Açıklama:

A şıkkı mekanik risklerden olmasına karşılık diğer şıklar mekanik olmayan zararlılardır.

Doğru Cevap: A

Ünite 4

Soru 1

Sosyal sorumluluk girişimlerinin savunucuları genelde örgütlerin sorumluluklarının .... başlık altında toplanması gerektiğini ileri sürmektedir.
Yukarıdaki boşluğa hangisi gelmelidir?

bir

iki

üç

dört

beş

Açıklama:

Sosyal sorumluluk girişimlerinin savunucuları genelde örgütlerin sorumluluklarının üç başlık altında toplanması gerektiğini ileri sürmektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 2

Adam Smith, Ludvig von Mises, Frederich Hayek ve Milton Friedman gibi birçok ........... sosyal sorumluluğun yöneticilerin karar verme sürecinin bir bileşeni olarak düşünülmemesi gerektiğini ileri sürmektedir.
Yukardaki boşluğa hangisi gelmelidir?

Hukukçu

Mühendis

İktisatçı

Düşünür

Sanatçı

Açıklama:

Adam Smith, Ludvig von Mises, Frederich Hayek ve Milton Friedman gibi birçok iktisatçı sosyal sorumluluğun yöneticilerin karar verme sürecinin bir bileşeni olarak düşünülmemesi gerektiğini ileri sürmektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 3

Kâr elde etmenin ötesinde bir şeyler yapmak,
Kurumun toplumsal refahı geliştirme amacıyla giriştiği işler,
Toplumsal ve çevresel koşulları geliştirmeye dönük girişimler,

Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri kurumsal sosyal sorumluluk veya sosyal sorumluluk kavramıyla ilişkilendirilen faaliyetler arasında yer alır?

Yalnız I

Yalnız III

I ve II

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Sosyal sorumluluk çok çeşitli şekillerde tanımlanabilmektedir. “Kâr elde etmek”, “kâr elde etmenin ötesinde bir şeyler yapmak” (I. öncül Doğru olur), “kurumun toplumsal refahı geliştirme amacıyla giriştiği işler” (II. öncül Doğru olur) ve “toplumsal ve çevresel koşulları geliştirmeye dönük girişimler” (III. öncül Doğru olur) kurumsal sosyal sorumluluk veya sosyal sorumluluk kavramıyla ilişkilendirilen faaliyetler arasında yer alır. Dolayısıyla tüm öncüller doğrudur. Bu nedenle Doğru Cevap E seçeneği olur.

Doğru Cevap: E

Soru 4

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerin sosyal sorumlu olmalarını destekleyen görüşler arasında yer almaz?

Kamu ekonomik ve sosyal amaçları olan işletmeleri desteklemektedir.

Sosyal sorumlu işletmeler daha istikrarlı bir kâr potansiyeline sahiptir.

İşletmeler oldukça güçlü konumdadır, sosyal sorumluluk faaliyetleri onları daha güçlü kılar.

İşletmeler sosyal sorumluluk faaliyetleri yoluyla olumlu bir imaj yaratabilir.

İşletmelerin hayır işlerine ve kamu yararına kullanabilecekleri kaynakları vardır.

Açıklama:

İşletmelerin sosyal sorumlu olup olmamalarının savlarını destekleyen ve karşı çıkan görüşler yer almaktadır. Bu görüşler aşağıdaki tablodaki gibi ifade edilebilir.

Tabloya göre işletmelerin oldukça güçlü konumda olması, sosyal sorumluluk faaliyetlerinin onları daha güçlü (aşını) kılması, işletmelerin sosyal sorumlu olmamalarını destekleyen bir görüştür. Bu nedenle Doğru Cevap C seçeneği olur.

Doğru Cevap: C

Soru 5

Üçlü sorumluluk,
İklim değişikliği,
Küreselleşme,

Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri yeşil işletmecilik hareketinin tetikleyicileri arasında yer alır?

Yalnız I

Yalnız II

I ve III

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Yeşil işletmecilik hareketi kendiliğinden ortaya çıkmamıştır. Yeşil hareketin ortaya çıkışına ve hızla yayılıp gelişmesine neden olan bazı etkenler vardır. Bu etkenler “megatrend” şeklinde adlandırılan ve tüm dünyayı etkileyen geniş çaplı dönüşümlerdir. Nüfus, iklim değişikliği (II. öncül Doğru olur), şehirleşme ve küreselleşme (III. öncül Doğru olur) yeşil hareketin temel tetikleyicileri arasında yer alır. Üçlü sorumluluk ise bunlar arasında yer almaz. Dolayısıyla II. ve III. öncüller doğru olup, Doğru Cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 6

İşletmelerin doğal kaynakları nasıl koruyarak faaliyet gösterecekleri, örgütsel atıkları nasıl en aza indirmeleri gerektiği, geri kazanım, soyu tükenmekte olan bitki ve hayvanları koruyarak çevrenin korunması çabalarına nasıl katkı sağlayacakları alt başlıklarını ele alan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Sürdürülebilirlik

İklim Değişikliği

Yeşil İşletmecilik

Sosyal Sorumluluk

Düşük Karbon Ekonomisi

Açıklama:

Sürdürülebilirlik kapsamında; işletmelerin doğal kaynakları nasıl koruyarak faaliyet gösterecekleri, örgütsel atıkları nasıl en aza indirmeleri gerektiği, geri kazanım, soyu tükenmekte olan bitki ve hayvanları koruyarak çevrenin korunması çabalarına nasıl katkı sağlayacakları ele alınan alt başlıklar arasındadır. Dolayısıyla Doğru Cevap A seçeneği olur.

Doğru Cevap: A

Soru 7

İşletmenin, tüketicilerin tercihleri doğrultusunda hareket ettiği yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Yasal yaklaşım

Piyasa yaklaşımı

Paydaş yaklaşımı

Aktivist yaklaşım

Proaktif yaklaşım

Açıklama:

İşletmelerin çevre konusunda takındıkları tavır “yeşilin tonları” şeklinde sınıflandırılmakta ve dört farklı yoğunlukta olabilmektedir. Açık yeşil işletmeler, çevre konusunda yasal olarak gerekeni yapan işletmelerdir. Yasal yaklaşım olarak adlandırılan bu yaklaşımı benimseyen işletmeler çevresel duyarlılık düzeyi düşük, sosyal gereklilikler nedeniyle çevre hareketine katkı sağlayan örgütlerdir. Yasal yaklaşıma göre biraz daha yeşil olan piyasa yaklaşımında ise işletmenin tüketicilerin tercihleri doğrultusunda hareket etmesi söz konusudur. Çevresel konularda müşterilerin talebi belirleyicidir. İşletme yasal gerekliliklere ek olarak, çevresel konularda reaktif bir tutum sergilemekte, müşterilerin istekleri doğrultusunda ürünlerini daha çevreci kılacak önlemler almaktadır. Diğerlerine göre daha yeşil olan paydaş yaklaşımında ise işletme farklı paydaşların çevreye ilişkin taleplerini karşılamaya çalışmaktadır. İşletme tüm paydaş gruplarını dikkate almakta ve çevresel konularla ilgili tüm paydaşları tatmin eden bir faaliyet planı geliştirmektedir. Çevresel duyarlılığı en yoğun yaklaşım, daha doğrusu “koyu yeşil” işletmelerin benimsediği yaklaşım aktivist yaklaşımda işletme çevresel konularda proaktif bir tutum sergilemektedir. İşletme faaliyetlerinde sürekli olarak dünyayı korumak ve daha yaşanabilir kılmak adına ne yapması gerektiğini sorgulamaktadır. Bu bilgilere göre Doğru Cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 8

Yenilenebilir enerji,
Sürdürülebilir taşımacılık,
Atık yönetimi,

Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri yeşil iş olarak adlandırılabilecek işler arasında yer alır?

Yalnız I

I ve II

I ve III

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Yeşil yakalı meslekler (işler), çevresel kaliteyi koruyan ve zenginleştiren mesleklerdir. Bu kapsamda yeşil iş olarak adlandırılabilecek işler;
• Özellikle endüstri, taşımacılık ve inşaat gibi sektörlerde enerji ve kaynak verimliliğinde gelişmeler sunan faaliyetler,
• Yenilenebilir enerji (I. öncül Doğru olur),
• Sürdürülebilir taşımacılık (II. öncül Doğru olur),
• Atık yönetimi ve hammaddelerin geri dönüşümü (III. öncül Doğru olur),
• Kirlilik kontrolü ile ilgili eko-endüstriler,
• Balıkçılık, ormancılık ve tarımı kapsayan doğal kaynakların sürdürülebilir kullanımını içeren işler,
• İklim değişikliğine uyum ile ilişkili faaliyetler ve
• Çevre dostu hizmetler
biçiminde sıralanabilir. Bu bilgilere göre tüm öncüller doğru olur. Dolayısıyla Doğru Cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 9

Uluslararası düzeyde kabul gören ve bilinirliği oldukça yüksek olan çevre yönetim sistemi standardı aşağıdakilerden hangisidir?

ISO 9001

ISO 14001

ISO 45001

ISO 54001

ISO 81001

Açıklama:

ISO 14001; uluslararası düzeyde kabul gören çevre yönetim sistemi standartıdır. ISO 14001 işletmelerin kaynaklarını daha verimli kullanmalarına, atıklarını azaltmalarına, rekabet üstünlüğü elde etmelerine ve paydaşlarının güvenini kazanmalarına destek olarak çevresel performanslarını geliştirmelerini sağlamaktadır. ISO 9001 kalite yönetimi veya ISO 45001 iş sağlığı ve güvenliği konularına odaklanmaktadır. ISO 54001 ve ISO 81001 gibi ise kalite standardı bulunmamaktadır. Dolayısıyla Doğru Cevap B seçeneği olur.

Doğru Cevap: B

Soru 10

Aşağıdakilerden hangisi ISO 14001: 2015’le gelen yenilikler arasında yer almaz?

Çevre yönetim sisteminin örgütün stratejik yönelimiyle daha uyumlu olması,

Paydaş odaklı iletişim stratejisinin sürece dâhil edilmesi,

Üst yönetimin daha güçlü katkısının sağlanması,

Sistemlerin çevresel etkisine ilişkin detaylı bir bilgi birikiminin elde edilmesi,

Ürünün yaşam döngüsüne odaklanılarak geliştirilmesi,

Açıklama:

ISO 14001: 2015’le gelen yenilikler arasında;
• Çevre yönetim sisteminin örgütün stratejik yönelimiyle daha uyumlu olması,
• Liderin (üst yönetimin) daha güçlü katkısının sağlanması,
• Sürdürülebilir kaynak kullanımına ve iklim değişimine yol açan etkilerin düşürülmesine yönelik proaktif girişimlerin hayata geçirilerek çevreye verilen zararın ve aşınmanın azaltılması,
• Çevresel etki değerlendirmesinde kapsamın ürün geliştirme aşamasından ürünün
yaşam ömrünün sonuna dek dikkate alan ürün yaşam döngüsüne odaklanılarak
geliştirilmesi ve
• Paydaş odaklı iletişim stratejisinin sürece dâhil edilmesi
sayılabilir. Bunlar arasında "sistemlerin çevresel etkisine ilişkin detaylı bir bilgi birikiminin elde edilmesi" yer almamaktadır. "Sistemlerinin çevresel etkisine ilişkin detaylı bir bilgi birikimine sahip olması" ISO 14001: 2015 çevre yönetim sistemi sertifikasyonuna başlamayı planlayan işletmelere yönelik bir tavsiyedir. Bu nedenle Doğru Cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 11

Birleşmiş Milletler Çevre Programına (UNEP) yeni sorumluluklar getiren sözleşmeler arasından hangisi ozon tabakasının korunmasına ilişkin olarak düzenlenmiştir?

CITES Sözleşmesi (1973)

Bonn Sözleşmesi (1979)

Viyana Sözleşmesi (1985)

Basel Sözleşmesi (1989)

Kartagena Protokolü (2000)

Açıklama:

Birleşmiş Milletler Çevre Programına (UNEP) yeni sorumluluklar getiren sözleşmeler; Nesli Tehlike Altındaki Bitki ve Hayvan Türlerinin Uluslararası Ticaretine ilişkin CITES Sözleşmesi (1973), Vahşi Hayvanların Göçmen Türlerinin Korunmasına ilişkin Bonn Sözleşmesi (1979), Ozon Tabakasının Korunmasına ilişkin Viyana Sözleşmesi (1985), Tehlikeli Atıkların Sınır ötesi Taşınımının ve Bertarafının Kontrolüne ilişkin Basel Sözleşmesi (1989), Biyoçeşitlilik Sözleşmesi (1992), Belirli Tehlikeli Kimyasalların ve Pestisitlerin Uluslararası Ticaretinde Ön Bildirime ilişkin Rotterdam Sözleşmesi (1998), Biyogüvenlik Kartagena Protokolü (2000) ve Kalıcı Organik Kirleticilere İlişkin Stokholm Sözleşmesi (2001) biçiminde ifade edilebilir. Buna göre Doğru Cevap C seçeneği olur.

Doğru Cevap: C

Soru 12

İklim değişikliği sorununu kabul eden ve insanlarla çevreye verilen yoğun zararı önlemek adına iklim sistemini stabilize etmek üzere harekete geçilmesini öngören genel deklarasyon aşağıdakilerden hangisidir?

Düşük Karbon Ekonomisi

BM İklim Değisimi Çerceve Sözlesmesi

BM Çevre ve Kalkınma Konferansı

Dünya Sürdürülebilir Kalkınma Zirvesi

Dünya Zirvesi

Açıklama:

1994’te yürürlüğe giren Birleşmiş Milletler İklim Değisimi Çerceve Sözlesmesi (Framework Convention on Climate Change, FCCC - BMİDÇS), iklim değişikliği sorununu kabul eden ve insanlarla çevreye verilen yoğun zararı önlemek adına iklim sistemini stabilize etmek üzere harekete geçilmesini öngören genel bir deklarasyondur. 1992 yılında Rio de Janeiro’da gerçekleştirilen BM Çevre ve Kalkınma Konferansı, 2002 yılında Johannesburg’da düzenlenen Dünya Sürdürülebilir Kalkınma Zirvesi ve son olarak 2005 yılındaki Dünya Zirvesi gibi uluslararası çevre politikasına yön veren konferanslar ise UNEP’in gelişiminde ve güçlenmesinde etkili olmuştur. Dolayısıyla Doğru Cevap B seçeneği olur.

Doğru Cevap: B

Soru 13

Milton Friedman’ın sosyal sorumluluğa ilişkin görüşü klasik yaklaşıma göre klasik yaklaşım işletmenin ve dolayısıyla yöneticilerinin tek sosyal sorumluluğu nedir?

Toplumsal sorumluluk

Ekolojik sorumluluk

kârı en üst düzeye çıkartmak

İşçi sağlığı

Ürün kalitesi

Açıklama:

Milton Friedman’ın sosyal sorumluluğa ilişkin görüşü “klasik yaklaşım” şeklinde nitelendirilmektedir. Klasik yaklaşım işletmenin ve dolayısıyla yöneticilerinin tek bir sosyal sorumluluğu vardır. Bu sorumluluk işletme kârını en üst düzeye çıkartmaktır. Bu yaklaşımda işletme toplumsal, ekolojik ve ekonomik açıdan sadece “gerekli” olan yükümlülükleri yerine getirmektedir

Doğru Cevap: C

Soru 14

Aşağıdakilerden hangisi sürdürülebilir işletme olmanın yol haritalarından biri değildir?

Sürdürülebilir odaklı amaç belirleme

Sürdürülebilir odaklı amaca uymayan çalışanları çıkarma

Sürdürülebilirlik düşüncesini içine sindirmiş çalışanları istihdam etme

Örgütün sürdürülebilirlik amaçlarına katkı sağlayan çalışanları ödüllendirme

Sonuçların izlenip değerlendirilmesi

Açıklama:

Sürdürülebilir işletme olmanın yol haritası ise sürdürülebilik odaklı amaç belirleme, sürdürülebilirlik düşüncesini içine sindirmiş çalışanları istihdam etme, örgütün sürdürülebilirlik amaçlarına katkı sağlayan çalışanları ödüllendirme ve sonuçların izlenip değerlendirilmesi şeklinde sıralanmaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 15

Kanada merkezli Corporate Knights isimli kuruluş tarafından her yıl yapılan Dünya Ekonomik Forumu’nda açıklanan 4353 işletme, kamuyla paylaştıkları bilgilerden hareketle sıralamaya tabi tutulmaktadır. İşletmeler kaynak, işgücü ve finansman uygulamalarına ilişkin .... farklı ölçüte göre değerlendirilmekte ve sonuçta “Küresel Sürdürülebilir İşletmeler Sıralaması” ortaya çıkmaktadır.
Yukarıdaki boşluğa hangisi gelmelidir?

Açıklama:

Kanada merkezli Corporate Knights isimli kuruluş tarafından her yıl yapılan ve genelde de sonuçları İsviçre Davos’ta gerçekleştirilen Dünya Ekonomik Forumu’nda açıklanan sıralamalarda 4353 işletme, kamuyla paylaştıkları bilgilerden hareketle sıralamaya tabi tutulmaktadır. İşletmeler kaynak, işgücü ve finansman uygulmalarına ilişkin 12 farklı ölçüte göre değerlendirlmekte ve sonuçta “Küresel Sürdürülebilir İşletmeler Sıralaması” ortaya çıkmaktadır.

Doğru Cevap: C

Soru 16

Dünya nüfusunun 2050 yılı itibarıyla ... milyara ulaşacağı öngörülmektedir.
Yukarıdaki boşluğa hangisi gelmelidir?

Açıklama:

Dünya nüfusu geçtiğimiz yüzyılda önemli bir şekilde artış göstermiştir. Bazı bölgelerde yıllık yüzde 2’ye yakın bir oranda artış göstermeye devam eden dünya nüfusunun 2050 yılı itibarıyla 9 milyara ulaşacağı öngörülmektedir.

Doğru Cevap: A

Soru 17

Deniz suyunu bitkilerle arıtan şirketler, akıllı su dağıtım şebekesi kuran işletmeler, geri kazanım girişimleri ve enerji verimliliği yüksek toplu taşıma hizmetleri hangi temel tetikleyici için çözüm olabilir?

Nüfus artışı

İklim Değişikliği

Şehirleşme

Küreselleşme

Çevrecilik

Açıklama:

Hızlı şehirleşme konut ve altyapı sorunlarını da beraberinde getirmektedir. Çok fazla sayıda insan, oldukça küçük bir alanda yaşamak istediğinde özellikle enerji, su tüketimi, kanalizasyon ve atık yönetimi alanlarında gelişmiş teknolojiye dayalı çözümler üretilmesi kaçınılmazdır. Birçok yeşil teknoloji işletmesi dünyanın nüfus yoğunluğu fazla olan yerlerinde hayatı kolaylaştırmaya yönelik ürünler geliştirmeye çalışmaktadır. Deniz suyunu bitkilerle arıtan şirketler, akıllı su dağıtım şebekesi kuran işletmeler, geri kazanım girişimleri ve enerji verimliliği yüksek toplu taşıma hizmetleri söz konusu ürünlerden sadece birkaçıdır.

Doğru Cevap: C

Soru 18

Uluslararası düzeyde kabul gören çevre yönetim sistemi standartı aşağıdakilerden hangisidir?

ISO 9001

ISO 14001

ISO 45001

ISO 22000

ISO 27001

Açıklama:

ISO 14001 uluslararası düzeyde kabul gören çevre yönetim sistemi standartıdır. ISO 14001 işletmelerin kaynaklarını daha verimli kullanmalarına, atıklarını azaltmalarına, rekabet üstünlüğü elde etmelerine ve paydaşlarının güvenini kazanmalarına destek olarak çevresel performanslarını gelişmelerini sağlamaktadır

Doğru Cevap: B

Soru 19

ISO 14001: 2005’e sahip örgütlere ISO 14001: 2015’e geçiş ve uyum için kaç yıl süre tanınmaktadır?

Açıklama:

ISO 14001: 2005’e sahip örgütlere ISO 14001: 2015’e geçiş ve uyum için üç yıl süre tanınmaktadır.

Doğru Cevap: C

Soru 20

21 Mart 1994 tarihinde yürürlüğe giren Kyoto Protokolü halen, aralarında ülkemizin de bulunduğu 195 ülkenin yanısıra, Avrupa Birliği (AB) de taraftır. Ülkemiz Sözleşme’ye 24 Mayıs ........ tarihinde katılmıştır.

2000

2001

2002

2003

2004

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 21

Bir işletmenin tüketicilere karşı taşıdığı sosyal sorumluluk nedir?

Güvenilir ürünler üretmek

Adil rekabet

Çevreye zaralı uygulmalardan kaçınmak

Yasalara uyum

Borçların zamanında ödenmesi

Açıklama:

Bir işletme tüketiciler için güvenilir ürünler üretmelidir. Doğru yanıt A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 22

I. Sosyal II. Ekonomik III. Hukuksal Yukarıdakilerden hangileri bir örgütün sahip olması gereken üç sosyal sorumluluk unsuru arasındadır?

Yalnız II

Yalnız III

I ve II

I ve III

I, II ve III

Açıklama:

Sosyal sorumluluk girşimlerinin savunucuları genelde örgütlerin sorumluluklarının üç başlık altında toplanması gerektiğini ileri sürmektedir. Üçlü sorumluluk örgütün sosyal (toplumsal), ekolojik (çevresel) ve ekonomik sorumlulukları olduğu ve sorumluluklarının tümünü dengeli bir şekilde yerine getirmesi anlamına gelmektedir. Doğru yanıt C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 23

Bir işletme yöneticisi ''faaliyet gösterdiğimiz yerlerde yaşayan bireylerin yaşam kalitelerini koruyup geliştirebiliyor muyuz?'' Sorusuna yanıt arıyorsa hangi sosyal sorumluluk bileşenini göz önünde bulunduruyordur?

Örgütsel

Hukuksal

Ekonomik

Çevresel

Toplumsal

Açıklama:

Geleneksel olarak yöneticiler faaliyet sonuçlarını kâr/zarar şeklinde değerlendirmektedir. Fakat günümüzde üçlü sorumluluğun gereği olarak, üç bileşenli
bir değerlendirmenin daha sağlıklı sonuçlar doğuracağı ve örgütü daha başarılı kılacağı kabul edilmektedir.
Bu nedenle yöneticilerin (Certo ve Certo, 2014: 87)
• Paydaşlarımıza adil düzeyde gelir getirebiliyor
muyuz (Ekonomik bileşen)?
• Çalışma yöntemlerimiz çevreyi koruma ve geliştirme işlevini yerine getiriyor mu (Çevresel
bileşen)?
• Faaliyet gösterdiğimiz yerlerde yaşayan bireylerin yaşam kalitelerini koruyup geliştirebiliyor muyuz (Toplumsal bileşen)?
şeklinde sıralanan üç soruyu tüm karar verme süreçlerine dahil ederek hareket etmesi
önerilmektedir. Doğru yanıt E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 24

I. Geri kazanım II. Soyu tükenmekte olan bitkilerin korunması III. Örgütsel atıkları en aza indirme Yukarıdakilerden hangileri sürdürülebilirlik kapsamında işletmelerin ele aldığı konular arasındadır?

Yalnız I

Yalnız II

Yalnız III

I ve III

I, II ve III

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 25

2016 Küresel Sürdürülebilir İşletmeler Sıralaması’ında birinci sırada yer alan işletmenin adı nedir?

Danske Bank

BMW

Reckitt Benckiser Group

City Developments

Outotec

Açıklama:

2016 Küresel Sürdürülebilir İşletmeler Sıralaması’ında birinci sırada yer alan şirket BMW'dir. Doğru yanıt B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 26

Aşağıdakilerden hangisi yeşil işletmecilik hareketinin tetikleyicilerinden biri değildir?

Nüfus

İklim değişikliği

Şehirleşme

İşsizlik

Küreselleşme

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 27

Aşağıdakilerden hangisi yeşil işletmecilik hareketinin öne çıkardığı piyasalardan biri değildir?

Gaz salınımını artıran uygulamalar

Çevre dostu enerji jeneratörleri ve pilleri

Enerji verimliliğini arttıran uygulamalar

Malzeme verimliliğini geliştiren uygulamalar

Atık yönetimi ve geri kazanımı

Açıklama:

Yeşil işletmecilik hareketi özellikle altı farklı piyasanın öne çıkmasını sağlamıştır. Bu piyasalar; çevre dostu enerji jeneratörleri ve pilleri, enerji verimliliğini arttıran uygulamalar, malzeme verimliliğini geliştiren uygulamalar, atık yönetimi ve geri kazanımı, sürdürülebilir su yönetimi, sürdürülebilir taşıma işleri şeklinde sıralanmaktadır. İşletmeler yeşil piyasalarda; var olan tekolojilerini değiştirerek, verimlilik artışı sağlayarak veya geri kazanım girişimlerinde bulunarak faaliyet gösterebilir. Doğru yanıt A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 28

I. Yenilenebilir enerji II. Sürdürülebilir taşımacılık III. Atık yönetimi ve hammaddelerin geri dönüşümü IV. Çevre dostu hizmetler Yukarıdakilerden hangileri yeşil iş olarak adlandırılabilecek meslekler arasındadır?

I ve II

I, II ve III

I, II ve IV

II, III ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

Yesil yakalı meslekler (işler), çevresel kaliteyi koruyan ve zenginleştiren mesleklerdir
(Yalçıner Ercoşkun, 2010: 28). Bu kapsamda yeşil iş olarak adlandırılabilecek işler (Günaydın, 2015: 507);
• Özellikle endüstri, taşımacılık ve inşaat gibi sektörlerde enerji ve kaynak verimliliğinde gelişmeler sunan faaliyetler,
• Yenilenebilir enerji,
• Sürdürülebilir taşımacılık,
• Atık yönetimi ve hammaddelerin geri dönüşümü,
• Kirlilik kontrolü ile ilgili eko-endüstriler,
• Balıkçılık, ormancılık ve tarımı kapsayan doğal kaynakların sürdürülebilir kullanımını içeren işler,
• İklim değişikliğine uyum ile ilişkili faaliyetler ve
• Çevre dostu hizmetler şeklinde sıralanabilir (ILO, 2008: 8). Doğru yanıt E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 29

Büyük altyapı ve endüstriyel projelerin toplumsal ve çevresel düzeydeki olumsuz
etkilerini en aza indirmeyi amaçlayan ilkeler bütününe ne ad verilir?

Kyoto İlkeleri

Evrensel Örgüt İlkeleri

Sosyal Sorumluluk İlkeleri

Ekvator İlkeleri

Sorumlu Yatırım İlkeleri

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 30

Birleşmiş Milletler İklim Değişimi Çerceve Sözleşmesi'nde yer alan hedefleri pekiştirmek amacıyla 1997'de hangi protokol imzalanmıştır?

Kopenhag Protokolü

Brüksel Protokolü

Kyoto Protokolü

Berlin Protokolü

Cenevre Protokolü

Açıklama:

Kyoto Protokolü 1992’de Rio de Janeiro’da imzalanarak 1994’te yürürlüğe giren Birleşmiş Milletler İklim Değisimi Çerceve Sözlesmesi’nde (Framework Convention on Climate Change, FCCC - BMİDÇS) yer alan hedeflerin ve somut azaltım yükümlülüklerinin bir şartnamesi olarak değerlendirilebilir. Bu protokol 1997 yılında imzalanmış ve Şubat 2005’te yürürlüğe girmiştir. Doğru yanıt C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 31

Bir işletmenin tedarikçilerine karşı taşıdığı sosyal sorumluluk hangisidir?

Güvenilir ürünler üretmek

Adil bir şekilde çalışmak

İşletme değerini arttırmak

Adil rekabet

Çevreye zararlı uygulamalardan kaçınmak

Açıklama:

Tablo 4.1 Tedarikçiler / Adil bir şekilde çalışmak

Doğru Cevap: B

Soru 32

Üçlü sorumluluğun bileşenleri aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

Sosyal, ekolojik, ekonomik

Toplumsal, bireysel, çevresel

Ekonomik, sosyal, psikolojik

Ekonomik, ekolojik, psikolojik

Çevresel, bilimsel, toplumsal

Açıklama:

Üçlü sorumluluk örgütün sosyal (toplumsal), ekolojik (çevresel) ve ekonomik sorumlulukları olduğu ve sorumluluklarının tümünü dengeli bir şekilde yerine getirmesi anlamına gelmektedir
Sosyal, ekolojik, ekonomik

Doğru Cevap: A

Soru 33

Milton Friedman’ın görüşleriyle ilgili hangisi yanlıştır?

Sosyal sorumluluğa ilişkin “klasik yaklaşımı” benimsemiştir.

Yöneticilerin sosyal sorumluluk peşinde koşması iş etiğine aykırıdır.

Yöneticilerinin tek sosyal sorumluluğu işletme kârını en üst düzeye çıkartmaktır.

Profesyonel bir yönetici sadece işletme sahiplerine değil topluma da karşı da sorumludur.

Yöneticiler etik ilkeleri gözetmeli ve hissedar değerini en üste çıkarmayı hedeflemelidir.

Açıklama:

Yönetici işletmenin profesyonel çalışanı ise sorumluluğu topluma değil, işletme sahiplerine karşıdır.
Profesyonel bir yönetici sadece işletme sahiplerine değil topluma da karşı da sorumludur.

Doğru Cevap: D

Soru 34

İşletmelerin kâr elde etmenin ötesinde sosyal sorumlulukları olduğu düşüncesi hangisidir?

Klasik yaklaşım

Sosyoekonomik yaklaşım

Yasal yaklaşım

Kurumsal ekonomik yaklaşım

Çevresel ekonomik yaklaşım

Açıklama:

Sosyoekonomik görüş işletmelerin kâr elde etmenin ötesinde sosyal sorumlulukları olduğu düşüncesine dayanmaktadır
Sosyoekonomik yaklaşım

Doğru Cevap: B

Soru 35

Küresel Sürdürülebilir İşletmeler Sıralamasının temel amacı aşağıdakilerden hangisini belirlemek değildir?

Dünyayı daha yaşanabilir kılan işletmeler

İnsanların çalışmak istedikleri işletmeler

Tüketicilerin tercih ettikleri işletmeler

Uzun dönemli yatırım potansiyeli olan işletmeler

En yüksek vergiyi ödeyen işletmeler

Açıklama:

“Küresel Sürdürülebilir İşletmeler Sıralaması” ortaya çıkmaktadır. Ölçütler açısından oldukça geniş bir yelpazede değerlendirme yapan sıralamanın temel amacı; dünyayı daha yaşanabilir kılan, insanların çalışmak istedikleri, tüketicilerin tercih ettikleri ve uzun dönemli yatırım potansiyeli olan işletmeleri belirlemektir.
En yüksek vergiyi ödeyen işletmeler

Doğru Cevap: E

Soru 36

2016 yılı Dünya Sürdürülebilir İşletmeler Sıralaması’nda hangisi ilk sıradadır?

Outotec

Adidas

StarHub

BMW

Honda

Açıklama:

Tablo 4.3 Dünya Sürdürülebilir İşletmeler Sıralaması (2016)
BMW

Doğru Cevap: D

Soru 37

Aşağıdakilerden hangisi yeşil işletmeciliğin tetikleyicilerinden sayılmaz?

Dolar paritesi

Nüfus

İklim değişikliği

Şehirleşme

Küreselleşme

Açıklama:

Nüfus, iklim değişikliği, şehirleşme ve küreselleşme yeşil hareketin temel tetikleyicilerindendir.
Dolar paritesi

Doğru Cevap: A

Soru 38

Çevreye ilişkin duyarlılık düzeyi düşük, sosyal gereklilikler nedeniyle çevre hareketine katkı sağlayan açık yeşil işletmeler hangi yaklaşımı benimsemiştir?

Yasal yaklaşım

Piyasa yaklaşımı

Paydaş yaklaşım

Aktivist yaklaşım

Sosyoekonomik yaklaşım

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 39

ISO14001 ile ilgili hangisi doğrudur?

Birleşmiş Milletler Çevre Programıdır

Ulusal düzeydeki bir çevre yönetim sistemi standartıdır.

Büyük sanayi işletmelerinde uygulanır.

Sertifikasyon büyük örgütler için zorunlu bir uygulamadır.

Sertifikasyon akredite olmuş bir kuruluş tarafından yapılır.

Açıklama:

ISO 14001 sertifikasyonu yerel veya ulusal düzeyde akredite olmuş sertifikalandırma kuruluşları aracılığıyla yapılmaktadır.
Sertifikasyon akredite olmuş bir kuruluş tarafından yapılır.

Doğru Cevap: E

Soru 40

Büyük altyapı ve endüstriyel projelerin toplum ile çevre üzerindeki olumsuz etkilerini azaltmaya çalışan sosyal sorumluluk ve çevre yönetimi odaklı girişim hangisidir?

Birleşmiş Milletler Çevre Programı

Ekvator Prensipleri

Sorumlu Yatırım İlkeleri

Düşük Karbon Ekonomisi

Kyoto Protoklü

Açıklama:

Ekvator İlkeleri büyük altyapı ve endüstriyel projelerin toplumsal ve çevresel düzeydeki olumsuz etkilerini en aza indirmeyi amaçlayan ilkeler bütünüdür.

Doğru Cevap: B

Soru 41

İşletmenin çeşitli paydaşları ve bu paydaşlara ilişkin işletmenin taşıdığı sosyal sorumlulukları vardır. Aşağıdakilerden hangisi işletmenin güvenilir ürünler üretmek sorumluluğunu taşıdığı paydaşıdır?

Hissederlar

Çalışanlar ve sendikalar

Tüketiciler

Rakipler

Tedarikçiler

Açıklama:

İşletmeler tüketicilerine karşı güvenilir ürünler üretme sorumluluğu vardır.

Doğru Cevap: C

Soru 42

İşletmenin çeşitli paydaşları ve bu paydaşlara ilişkin işletmenin taşıdığı sosyal sorumlulukları vardır. Aşağıdakilerden hangisi işletmenin hissedarlarına karşı taşıdığı sorumluluğudur?

Borçların zamanında ödenmesi

İşletme değerini arttırmak

Adil bir şekilde çalışmak

Adil rekabet

Çevreye zararlı uygulamalardan kaçınmak

Açıklama:

A şıkkında belirtilen sorumluluk bankalara, C şıkkında belirtilen sorumluluk tedarikçilere, D şıkkında belirtilen sorumluluk rakiplere, E şıkkında belirtilen sorumluluk toplum ve kuruluş yerinde yaşayanlara karşıdır. İşletme değerini arttırmak ise hissedarlara karşı bir sorumluluktur.

Doğru Cevap: B

Soru 43

Sosyal sorumluluk girşimlerinin savunucuları genelde örgütlerin sorumluluklarının üç başlık altında toplanması gerektiğini ileri sürmektedir. Aşağıdakilerin hangisinde bu başlıklar verilmiştir?

Sosyal, ekolojik, ekonomik

Sağlık, ekolojik, ekonomik

Sağlık, insan hakları, ekonomik

Sosyal, insan hakları, teknolojik

Sosyal, ekolojik, teknolojik

Açıklama:

Sosyal sorumluluk girişimlerinin savunucuları genelde örgütlerin sorumluluklarının üç başlık altında toplanması gerektiğini ileri sürmektedir. Üçlü sorumluluk örgütün sosyal (toplumsal), ekolojik (çevresel) ve ekonomik sorumlulukları olduğu ve sorumluluklarının tümünü dengeli bir şekilde yerine getirmesi anlamına gelmektedir. Geçtiğimiz dönemlerde işletme kavramının kâr amacı güden iktisadi birimler şeklinde tanımlandığı hatırlanırsa üçlü sorumluluğun oldukça önemli bir açılım olduğu kendiliğinden ortaya çıkacaktır.

Doğru Cevap: A

Soru 44

Aşağıdakilerden hangisi işletmeler sosyal sorumlu olmamalıdır görüşünü taşıyanların bakışını yansıtmaktadır?

Hesap verebilirlik: Sosyal sorumluluk işlerinin doğrudan hesap verebilirlik potansiyeli
sınırlıdır.

Kamu imajı: İşletmeler sosyal sorumluluk faaliyetleri yoluyla olumlu bir imaj yaratılır.

Devlet müdahalesi: Sosyal sorumlu işletmeler daha az devlet müdahalesiyle karşılaşır.

Koruma: Sosyal sorumlu işletmeler sorun çıkmadan çözüm üretebilir.

Etik: İşletmeler sosyal sorumlu olmalıdır çünkü doğru (etik) olan budur.

Açıklama:

A şıkkı sosyal sorumlu olmamalıdır görüşünü paylaşanların, diğer şıklar ise işletmelerin sosyal sorumlu olmalıdır görüşünü paylaşanların görüş ve yaklaşımlarıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 45

Aşağıdakilerden hangisi işletmeler sosyal sorumlu olmalıdır görüşünü taşıyanların bakışını yansıtmaktadır?

Daha Gazla güç: İşletmeler oldukça güçlü konumdadır, sosyal sorumluluk faaliyetleri onları daha (aşırı) güçlü kılar.

Kaynak potansiyeli: İşletmelerin hayır işlerine ve kamu yararına kullanabilecekleri kaynakları vardır.

Yetenek açığı: İşletme yöneticilerinin sosyal konulara ilişkin yetkinlikleri sınırlıdır.

Amaç sığlaşması: İşletmelerin esas amacı ekonomik üretkenliktir, sosyal sorumluluk bu amaca erişime engel olabilir.

Maliyet: Sosyal sorumluk faaliyetler çoğu zaman maliyetleri karşılamaz.

Açıklama:

B şıkkı sosyal sorumlu olmalıdır görüşünü paylaşanların, diğer şıklar ise işletmelerin sosyal sorumlu olmamalıdır görüşünü paylaşanların görüş ve yaklaşımlarıdır.

Doğru Cevap: B

Soru 46

Sürdürülebilirlikle ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Sürdürülebilirlikte ana tema dünyanın gelecek nesillere iletilmek üzere bize verilmiş bir emanet olarak algılanmasıdır.

Tüketim bilincinin gelişmesi ve gelir düzeyindeki artış, işletmelerin sürdürülebilirliğin maliyetini ürün fiyatlarına yansıtılabilmelerini olanaklı kılar.

Sürdürebilirlik ile birey veya örgütün şu andaki ihtiyaçları karşılarken, başkalarının gelecekteki ihtiyaçlarından feragat ettirilmemesi gerekir.

2016 Küresel Sürdürülebilir İşletmeler Sıralaması’ında ilk 100 içerisinde 10 türk şirketi vardır.

İşletmeler sürdürebilirlik performanslarını, en azından uzun dönemde, arttırıcı etki yapacağına inandıkları girişimlerin peşinden koşmalarıdır.

Açıklama:

Maalesef ilgili sıralamada Türkiye'den hiç bir şirket yoktur. Bu nedenle doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 47

I) İklim Değişikliği II) Şehirleşme III) Yeşil İş ve Meslekler Yukarıdakilerden hangileri yeşil işletmecilik hareketini tetikleyen megatrendlerdendir?

Yalnız I

Yalnız II

I ve II

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Verilen tüm maddeler yeşil işletmecilik hareketini tetikleyen megatrendlerdendir.

Doğru Cevap: E

Soru 48

Aşağıdakilerden hangisi yeşil iş olarak adlandırılabilecek işlerden biri değildir?

Yenilenebilir enerji,

Sürdürülebilir taşımacılık,

Atık yönetimi ve hammaddelerin geri dönüşümü,

Balıkçılık, ormancılık ve tarımı kapsayan doğal kaynakların sürdürülebilir kullanımını içeren işler

Madencilik

Açıklama:

Madencilik yeşil iş olarak adlandırılabilecek bir iş değildir.

Doğru Cevap: E

Soru 49

I) Şimdiki ve gelecekteki yasal düzenlemlere uyumlu bir şekilde faaliyet gösterebilme III) Liderin desteği ve çalışanların katılımını sağlama, III) Stratejik iletişim faaliyetleri yoluyla işletmenin itibarını geliştirme ve paydaşlarıngüvenini kazanma, Yukarıdakilerden hangileri ISO 14001'in gelişme sağladığı alanlardır?

Yalnız I

Yalnız II

I ve III

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Tüm maddeler ISO 14001 fayda sağladığı alanlardır, ve bunlara ilave olarak çevresel konuları işletme yönetimiyle ilişkilendirerek stratejik amaçlara erişim, düşük maliyet ve artan verimlilik dolayısıyla sağlanan rekabet ve finsansal üstünlük ile tedarikçileri işletmenin faaliyet sistemine dâhil ederek onların da çevresel performans düzeylerini geliştirmelerini sağlama gibi alanlar yer almaktadır.

Doğru Cevap: E

Soru 50

Aşağıdakilerden hangisi Birleşmiş Milletler Çevre Programının (UNEP) belirlediği disiplinler arası öncelik alanlarından biri değildir?

İklim Değişikliği

Afet ve Çatışma,

Uzay ekonomisi

Ekosistem Yönetimi,

Çevresel Yönetim,

Açıklama:

UNEP 7 disiplinler arası alan belirlemiştir bu alanların içerisinde uzay yoktur. Diğer seçeneklere ek olarak diğer alanlar Kimyasallar ve Atıklar, Kaynak Verimliliği ve Çevresel Değerlendirme şeklinde sıralanmaktadır.

Doğru Cevap: C

Soru 51

Örgütlerin sorumlulukları nasıl gruplandırılabilir?

sosyal, ekolojik, ekonomik

bireysel, örgütsel, toplumsal

dinamik, durağan, küresel

içsel, dışsal, çevresel

küresel, yerel, dinamik

Açıklama:

Sosyal sorumluluk girişimlerinin savunucuları genelde örgütlerin sorumluluklarının üç başlık altında toplanması gerektiğini ileri sürmektedir. Üçlü sorumluluk örgütün sosyal (toplumsal), ekolojik (çevresel) ve ekonomik sorumlulukları olduğu ve sorumluluklarının tümünü dengeli bir şekilde yerine getirmesi anlamına gelmektedir.

Doğru Cevap: A

Soru 52

"İşletmenin ve dolayısıyla yöneticilerinin tek bir sosyal sorumluluğu vardır. Bu sorumluluk işletme karını en üst düzeye çıkartmaktır" görüşünü hangi yaklaşım savunmaktadır?

klasik

sosyal

içsel

dışsal

dinamik

Açıklama:

Klasik yaklaşım işletmenin ve dolayısıyla yöneticilerinin tek bir sosyal sorumluluğu vardır. Bu sorumluluk işletme karını en üst düzeye çıkartmaktır. Bu yaklaşımda işletme toplumsal, ekolojik ve ekonomik açıdan sadece “gerekli” olan yükümlülükleri yerine getirmektedir

Doğru Cevap: A

Soru 53

Yasal ve ekonomik gerekliliklerin ötesinde, doğru işleri yapma niyeti olan ve toplumun genel refah düzeyini geliştirmek amacıyla faaliyet gösteren örgüte ne ad verilir?

Sosyal sorumlu örgüt

dinamik örgüt

kurumsal örgüt

yeşil örgüt

eşbiçimli örgüt

Açıklama:

Sosyal sorumlu örgüt yasal ve ekonomik gerekliliklerin ötesinde, doğru işleri yapma niyeti olan ve toplumun genel refah düzeyini geliştirmek amacıyla faaliyet gösteren örgüttür.

Doğru Cevap: A

Soru 54

"Sosyal sorumluluk çabalarının uzun dönemli olarak devam ettirilebilmesi, işletmecilik faaliyetlerinin ............. doğru orantılıdır." Cümlede anlam bütünlüğünü sağlamak için boşluğa hangi kavram gelmelidir?

sürdürülebilirliğiyle

kurumsallığıyla

dinamizmiyle

koşullarıyla

çevresiyle

Açıklama:

Sosyal sorumluluk çabalarının uzun dönemli olarak devam ettirilebilmesi, işletmecilik faaliyetlerinin sürdürülebilirliğiyle doğru orantılıdır. Günümüzde sürdürebilirlik kaçınılması mümkün olmayan önemli bir işletmecilik konusu halini almıştır. Sürdürülebilirlik kapsamında işletmelerin doğal kaynakları nasıl koruyarak faaliyet gösterecekleri, örgütsel atıkları nasıl en aza indirmeleri gerektiği, geri kazanım, soyu tükenmekte olan bitki ve hayvanları koruyarak çevrenin korunması çabalarına nasıl katkı sağlayacakları ele alınan alt başlıklar arasındadır

Doğru Cevap: A

Soru 55

İşletmenin sürdürülebilir bir şekilde, bir başka ifadeyle piyasa koşulları ve teknolojik sınırlılıklar dikkate alınıp toplumsal ve çevresel açıdan olumsuz bir etki oluşturmayacak şekilde yönetilmesine ne ad verilir?

sürdürülebilir yönetim

dinamik yönetim

içsel yönetim

sistematik yönetim

kurumsal yönetim

Açıklama:

Sürdürülebilir piyasa kavramıyla anlatılmak istenen temiz enerji piyasası gibi piyasalardır. Sürdürülebilir yönetim ise işletmelerin süregelen faaliyetlerinin daha sürdürülebilir kılınması anlamına gelmektedir. Sürdürülebilir piyasalar işletmeler için oldukça cazip iş fırsatları sunmaktadır. Sürdürülebilir yönetim ise daha çok işletmenin sürdürülebilir bir şekilde, bir başka ifadeyle piyasa koşulları ve teknolojik sınırlılıklar dikkate alınıp toplumsal ve çevresel açıdan olumsuz bir etki oluşturmayacak şekilde yönetilip yönetilmediğiyle ilgilidir.

Doğru Cevap: A

Soru 56

Yeşil işletmecilik hareketinin ortaya çıkışına ve hızla yayılıp gelişmesine neden olan bazı etkenler vardır. Tüm dünyayı etkileyen geniş çaplı bu etkenlere nasıl adlandırılmaktadır?

megatrend

küreselleşme

içselleştirme

dinamizm

eşgüdümleme

Açıklama:

Yeşil işletmecilik hareketi kendiliğinden ortaya çıkmamıştır. Yeşil hareketin ortaya çıkışına ve hızla yayılıp gelişmesine neden olan bazı etkenler vardır. Bu etkenler “megatrend” şeklinde adlandırılan ve tüm dünyayı etkileyen geniş çaplı dönüşümlerdir.

Doğru Cevap: A

Soru 57

Bireylerin, sermayenin, malların, hizmetlerin, bilginin, teknolojinin ve kültürün daha hızlı dolaşımını olanaklı kılan dünya çapında etkileşime ne ad verilir?

küreselleşme

dinamizm

kurumsallaşma

içselleştirme

toplumsallaşma

Açıklama:

Küreselleşme bireylerin, sermayenin, malların, hizmetlerin, bilginin, teknolojinin ve kültürün daha hızlı dolaşımını olanaklı kılan dünya çapında etkileşim anlamına gelmektedir. Geçtiğimiz dönemde dünya çapında mal ve hizmet değişimi önemli oranda artış göstermiştir. Küreselleşme işletmelere daha geniş pazarlara erişim olanağı sağlamakta fakat aynı zamanda sektörel rekabetin de yoğunlaşması sonucunu doğurmaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 58

İşletmenin farklı paydaşların çevreye ilişkin taleplerini karşılamaya çalıştığı ve çevresel konularla ilgili tüm paydaşları tatmin eden bir faaliyet planı geliştirdiği yönetim yaklaşımı nedir?

paydaş yaklaşımı

piyasa yaklaşımı

yasal yaklaşım

aktivist yaklaşım

durumsal yaklaşım

Açıklama:

Paydaş yaklaşımında ise işletme farklı paydaşların çevreye ilişkin taleplerini karşılamaya çalışmaktadır. Paydaşların her birinin çevreye ilişkin beklentisi farklı olabilir. İşletme tüm paydaş gruplarını dikkate almakta ve çevresel konularla ilgili tüm paydaşları tatmin eden bir faaliyet planı geliştirmektedir

Doğru Cevap: A

Soru 59

İşletmelerin kaynaklarını daha verimli kullanmalarına, atıklarını azaltmalarına, rekabet üstünlüğü elde etmelerine ve paydaşlarının güvenini kazanmaları ve çevreyi korumalarına yönelik hazırlanan yönetim sistemi standartlarına ne ad verilir?

ISO 14001

OHSAS 18001

ISO 9001

ISO 27001

ISO 22000

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 60

Üretilen bir değerin, tüketiciye ulaştırılmasında ve tüketim sonrasındaki aşamalarda atmosfere en az miktarda sera gazı (karbondioksit) salımı verecek şekildeki bir ekonomik yapının oluşturulması hangi küresel çevre düzenlemesidir?

Düşük karbon ekonomisi

Kyoto protokolü

Ekvator prensipleri

Sorumlu yatırım ilkeleri

UNEP

Açıklama:

Düşük karbon ekonomisi (Low Carbon Economy - LCE), üretilen bir değerin, tüketiciye ulaştırılmasında ve tüketim sonrasındaki aşamalarda atmosfere en az miktarda sera gazı (karbondioksit) salımı verecek şekildeki bir ekonomik yapının oluşturulmasıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 61

'Örgütün hem topluma yönelik fayda sağlaması hem de hissedar değerini arttırmasını gerekli kılan toplumsal beklentiler ve gereklilikler' olarak tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

toplum bilinci

iş ahlakı

sosyal sorumluluk

bireysel sorumluluk

iş hayatında etik

Açıklama:

İş hayatında etik bireysel kararların örgüt üzerindeki etkisine odaklı bir konudur. Bunun aksine sosyal sorumluluk örgütün hem topluma yönelik fayda sağlaması hem de hissedar değerini arttırmasını gerekli kılan toplumsal beklentiler ve gerekliliklerdir

Doğru Cevap: C

Soru 62

Aşağıdakilerden hangisi günümüzde tüketicilerin örgütlerden bekledikleri arasında sayılmaz?

çevresel duyarlılık göstermeleri

toplumda eşitsizliği engellemeleri

eğitime ve sanata katkı yapmaları

çalışanlarınının sağlıklarını koruyacak önlemler almaları

toplumsal fayda sağlayan girişimlerde bulunmaları

Açıklama:

Günümüzde tüketiciler örgütlerin çevresel duyarlılık göstermelerini,
toplumsal fayda sağlayan girişimlerde bulunmalarını, çalışanlarınının sağlıklarını
koruyacak önlemler almalarını beklemektedir. Ayrıca birçok toplumda örgütlerin iş sahibi olmayanlara yönelik meslek edindirme kursları sunması, eğitime ve sanata katkı yapması, faaliyet gösterdikleri şehirlerin kalkınma çabalarına katkı sağlayan işlere girişmeleri beklenmektedir.

Doğru Cevap: B

Soru 63

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerin amaçlarının çeşitlenmesi ve sorumluluklarının artışına ilişkin en önemli göstergelerden birisidir?

ekonomik başarı

işletme kârlılık düzeyi

ekonomik performans

sosyal sorumluluk

üçlü kâr hanesi

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 64

Hangi görüş / yaklaşım 'işletmelerin kâr elde etmenin ötesinde sosyal sorumlulukları olduğu' düşüncesine dayanmaktadır?

sosyoekonomik

etik

klasik

çevresel

toplumsal

Açıklama:

Sosyoekonomik görüş işletmelerin kâr elde etmenin ötesinde sosyal sorumlulukları olduğu düşüncesine dayanmaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 65

'Yasal ve ekonomik gerekliliklerin ötesinde, doğru işleri yapma niyeti olan ve toplumun genel refah düzeyini geliştimek amacıyla faaliyet gösteren örgüt' aşağıdakilerden hangisidir?

Sosyal sorumlu örgüt

Kazanç odaklı örgüt

Kurumsal örgüt

İdari örgüt

Çevresel örgüt

Açıklama:

Sosyal sorumlu örgüt yasal ve ekonomik gerekliliklerin ötesinde, doğru işleri yapma niyeti olan ve toplumun genel refah düzeyini geliştimek amacıyla faaliyet gösteren örgüttür.

Doğru Cevap: A

Soru 66

Aşağıdakilerden hangisi 'sürdürülebilirlik' kavramı ile ilgili olarak söylenemez?

Toplumsal eşitsizliği azaltmak en önemli unsurudur.

Geri kazanım önemlidir.

Örgütsel atıkları en aza indirme çabaları söz konusudur.

İşletmelerin doğal kaynakları koruyarak faaliyet göstermesi gerekir.

Kaçınılması mümkün olmayan önemli bir işletmecilik konusudur.

Açıklama:

Günümüzde sürdürebilirlik kaçınılması mümkün olmayan önemli bir işletmecilik konusu halini almıştır. Sürdürülebilirlik kapsamında işletmelerin doğal kaynakları nasıl koruyarak faaliyet gösterecekleri, örgütsel atıkları nasıl en aza indirmeleri gerektiği, geri kazanım, soyu tükenmekte olan bitki ve hayvanları koruyarak çevrenin korunması çabalarına nasıl katkı sağlayacakları ele alınan alt başlıklar arasındadır.

Doğru Cevap: A

Soru 67

'İşletmecilik literatüründe sürdürebilirlik' nasıl tarif edilmektedir?

koşulların değişimi ve beraberindeki potansiyel etkiler

işletmenin devamlılığı ve kazanç artışı sağlaması

hayırseverlik faaliyeti

uygulamaların işletmeye değer sağlaması

işletmeleri olduğu gibi korumak

Açıklama:

İşletmecilik literatüründe sürdürebilirlik geleneksel olarak işletmenin devamlılığı ve kazanç artışı sağlaması olarak tarif edilmektedir

Doğru Cevap: B

Soru 68

Tüketim bilincinin gelişmesi ve gelir düzeyindeki artış, işletmeler için aşağıdakilerden hangisini olanaklı kılar?

yasal ve sosyal sorumluluk gereklerini yerine getirmeyi

düşük kâr marjıyla ürün satmayı

ürünlerin kalitesini arttırmayı

sürdürülebilirliğin maliyetini ürün fiyatlarına yansıtabilmeyi

kar oranlarını sabit tutmayı

Açıklama:

Tüketim bilincinin gelişmesi ve gelir düzeyindeki artış, işletmelerin sürdürülebilirliğin maliyetini ürün fiyatlarına yansıtılabilmelerini olanaklı kılar.

Doğru Cevap: D

Soru 69

'Ekolojik açıdan sürdürülebilir işletmecilik' aşağıdakilerden hangisidir?

Köklü işletmecilik

Yeşil işletmecilik

Sosyal sorumlu işletmecilik

Duyarlı işletmecilik

Uluslararası işletmecilik

Açıklama:

Yeşil işletmecilik ekolojik açıdan sürdürülebilir işletmecilik anlamına gelmektedir.

Doğru Cevap: B

Soru 70

Aşağıdakilerden hangisi yeşil hareketin temel tetikleyicilerinden birisi değildir?

küreselleşme

şehirleşme

gelir dağılımı

iklim değişikliği

nüfus

Açıklama:

Nüfus, iklim değişikliği, şehirleşme ve küreselleşme yeşil hareketin temel tetikleyicilerindendir.

Doğru Cevap: C

Soru 71

Kurumsal sosyal sorumluluk ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Sosyal sorumlu işletmelerin ekonomik başarıları her zaman daha yüksek olur.

Sendikalarla adil müzakere yapmak, işletmelerin sosyal sorumlulukları arasında yer alır.

İşletmelerin sosyal sorumluluk uygulamaları, tüketicilerle olan ilişkiler ve istihdama yönelik girişimler olmak üzere kısıtlı alanlarda gerçekleştirilir.

İşletmenin kendi çalışanlarının sağlığını koruyacak önlemler alması, sosyal sorumluluk kapsamında yer almaz.

İşletmenin kamu kurumlarına karşı bir sosyal sorumluluğu yoktur.

Açıklama:

Çalışanlar ve sendikalar işletmenin paydaşları arasında yer almakta ve bu paydaşlara karşı işletmenin, çalışanlara güvenli bir çalışma ortamı yaratmak ve sendikalarla adil müzakere yapmak olmak üzere sosyal sorumlulukları bulunmaktadır.
Doğru cevap seçeneği B'dir.
"Sosyal sorumlu işletmelerin ekonomik başarıları her zaman daha yüksek olur." ifadesi yanlıştır. Ekonomik başarı ile sosyal sorumluluk arasında ilişki olması, sosyal sorumlu işletmelerin ekonomik başarı düzeyleri yüksek olacaktır anlamına gelmez. Örneğin işletme kârlılık düzeyinin yüksek olması sebebiyle, başkaları için “lüks” olabilecek düzeyde sosyal sorumlu eylemlerde bulunuyor olabilir.
Çalışanlar ve sendikalar işletmenin paydaşları arasında yer almakta ve bu paydaşlara karşı işletmenin, çalışanlara güvenli bir çalışma ortamı yaratmak ve sendikalarla adil müzakere yapmak olmak üzere sosyal sorumlulukları bulunmaktadır.
C seçeneğinde işletmelerin sosyal sorumluluklarının kısıtlı alanlarda gerçekleştirildiği ifade edilmektedir. Ancak, örgütlerin toplumun refahını geliştirme ve koruma amaçlı sosyal sorumluluk girişimleri çok farklı alanlarda gerçekleştirilebilir. Bunlardan bazıları, faaliyet gösterilen yerleşim birimiyle (ör. ülke, şehir, mahalle vb.) olan ilişkiler, tüketicilerle olan ilişkiler, topluma hizmet uygulamaları ve istihdama yönelik girişimlerdir.
D seçeneğindeki "işletmenin çalışanlarının sağlığını koruyacak önlemler alması" ifadesi işletmenin sosyal sorumlulukları arasında yer almaktadır.
İşletme, hissedarlar/işletme sahipleri, tedarikçiler, bankalar ve diğer kredi kurumları, kamu kurumları, çalışanlar, sendikalar, tüketiciler, rakipler ve toplum ve kuruluş yerinde yaşayanlar olmak üzere çeşitli paydaşlarına yönelik sosyal sorumlulukları bulunmaktadır. E seçeneğindeki kamu kurumları da bunlardan biridir.
Doğru cevap seçeneği B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 72

Sürdürülebilir örgütü ifade eden "üçlü sorumluluk" veya bir başka ifadeyle "üçlü kâr hanesi" aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?

Ekonomi - Örgüt - Ekoloji

Ekoloji - Finans - Etik

Toplum - Ekonomi - Ekoloji

Etik - Toplum - Ekonomi

İmaj - Ekoloji - Ekonomi

Açıklama:

Üçlü sorumluluk veya üçlü kâr hanesi (ing. Triple bottom line - TBL veya 3BL) işletmelerin amaçlarının çeşitlenmesi ve sorumluluklarının artışına ilişkin en önemli göstergelerden birisidir. Genel olarak belirtmek gerekirse örgütlerin, özellikle de büyük örgütlerin, elde ettikleri finansal başarıyı tüketicilere ve faaliyet gösterdikleri topluma borçlu olduğu söylenebilir. Bu nedenle örgütler iyi niyetin ve adaletin bir gereği olarak topluma karşı duyarlı olmalıdır. Sosyal sorumluluk girişimlerinin savunucuları genelde örgütlerin sorumluluklarının üç baslık altında toplanması gerektiğini ileri sürmektedir. Üçlü sorumluluk örgütün sosyal (toplumsal), ekolojik (çevresel) ve ekonomik sorumlulukları olduğu ve sorumluluklarının tümünü dengeli bir şekilde yerine getirmesi anlamına gelmektedir.
Bu bilgiler doğrultusunda doğru cevap seçeneği C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 73

Örgütlerin sosyal sorumlu olmalarına yönelik birtakım eleştiriler yapılmıştır. Yapılan bu eleştirilerle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Adam Smith ve Milton Friedman eleştiri getiren iktisatçılar arasında yer almaktadır.

Örgütün rekabet gücünü etkilemeyeceğini ileri sürer.

İş etiği ile bağdaşmaz.

Çıkar çatışması işletmenin çöküşüne zemin hazırlayabilir.

Yöneticiler, kendilerine toplum için neyin iyi olduğuna ilişkin karar veren bir rol atfederler.

Açıklama:

Örgütlerin sosyal sorumlu olmaları toplumsal düzeyde kabul görse de konuya ilişkin karşıt görüşler, Adam Smith, Ludvig von Mises, Frederich Hayek ve Milton Friedman tarafından ileri sürülmüştür. Bu iktisatçılar sosyal sorumluluğun yöneticilerin karar verme sürecinin bir bileşeni olarak düşünülmemesi gerektiğini ileri sürmektedir.
İşletmeler son tahlilde, toplumun yasal kısıtlarıyla uyumlu bir şekilde ürettikleri mal ve hizmetlerden elde ettikleri geliri en üst düzeye çıkartmaya çalışmalıdır. Yöneticiler kurumsal sosyal sorumluluk projelerine finansal kaynak ayırdıklarında, kendilerine toplum için neyin iyi olduğuna ilişkin karar veren bir rol atfetmektedirler.
Elde edilen gelirin yapılan işle ilgili olmayan alanlara yatırılması örgütün rekabet gücünü azaltacak, fiyat artısına ve vergi matrahında düşüşe neden olacak, sonuçta da örgütün istihdam potansiyeli olumsuz etkilenecektir.
Bu bilgiler doğrultusunda doğru cevap seçeneği B'dir.
Örgütlerin sosyal sorumlu olmaları toplumsal düzeyde kabul görse de konuya ilişkin karşıt görüşler, Adam Smith, Ludvig von Mises, Frederich Hayek ve Milton Friedman tarafından ileri sürülmüştür. Bu iktisatçılar sosyal sorumluluğun yöneticilerin karar verme sürecinin bir bileşeni olarak düşünülmemesi gerektiğini ileri sürmektedir.
İşletmeler son tahlilde, toplumun yasal kısıtlarıyla uyumlu bir şekilde ürettikleri mal ve hizmetlerden elde ettikleri geliri en üst düzeye çıkartmaya çalışmalıdır. Yöneticiler kurumsal sosyal sorumluluk projelerine finansal kaynak ayırdıklarında, kendilerine toplum için neyin iyi olduğuna ilişkin karar veren bir rol atfetmektedirler.
Elde edilen gelirin yapılan işle ilgili olmayan alanlara yatırılması örgütün rekabet gücünü azaltacak, fiyat artısına ve vergi matrahında düşüşe neden olacak, sonuçta da örgütün istihdam potansiyeli olumsuz etkilenecektir.
Milton Friedman’a göre işletme yöneticileri işletme sahiplerine karşı getiri sağlama ve aynı zamanda toplum refahını gözetme gibi iki amaca odaklandığında önemli bir çıkar çatışması oluşmakta, bu çatışma da isletmenin çöküşüne zemin hazırlamaktadır.
Friedman yöneticileri sosyal sorumluluk amaçları peşinde koşmaya yöneltmenin iş etiğine de aykırı olduğunu belirtmektedir. Çünkü yöneticilerin toplumsal fayda için uyguladıkları sosyal sorumluluk faaliyetlerinin maliyeti ya hissedarlara yüklenmekte ya da tüketicilere aktarılmaktadır. Yönetici işletmenin profesyonel çalışanı ise sorumluluğu topluma değil, işletme sahiplerine karşıdır.
Bu bilgiler doğrultusunda doğru cevap seçeneği B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 74

Kurumsal sosyal sorumlulukta "sosyo-ekonomik yaklaşım" ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

İşletmelerin kâr elde etmesini yeterli görür.

Kurumsal sosyal sorumluluk, yöneticilerin katlanmaması gereken bir maliyettir.

Yönetici yalnızca işletme sahiplerine karşı sorumluluk yüklenir.

Sosyal sorumlu davranmak hissedarlar için fayda sağlar.

Hissedarlar elde ettikleri geliri nasıl harcayacakları konusunda serbesttir.

Açıklama:

Kurumsal sosyal sorumlulukta sosyo-ekonomik yaklaşım örgütlerin kâr elde etmenin ötesinde sorumlulukları olduğu düşüncesine dayanmaktadır. Sosyal sorumlu davranmanın hissedarlar için de fayda sağladığını savunur. Bu bağlamda, işletmeyi yeterli düzeyde sosyal sorumlu bulmayan tüketiciler, rakip işletmelerin ürünlerini tercih edebilir.
Milton Friedman’ın sosyal sorumluluğa ilişkin görüşü olan “klasik yaklaşım” ise sosyo-ekonomik yaklaşımın tersine, işletmenin ve dolayısıyla yöneticilerinin tek bir sosyal sorumluluğu olduğunu ileri sürer. Bu sorumluluk işletme kârını en üst düzeye çıkartmaktır. Ekonomist Milton Friedman’a göre sosyal sorumluluk yöneticilerin katlanmaması gereken bir maliyettir. örgütler elde ettikleri kârdan sadece yasal kesintileri ödemeli, elde ettikleri geliri nasıl harcayacaklarına karar verme konusunda hissedarlarını serbest bırakmalıdır. Yönetici işletmenin profesyonel çalışanı ise sorumluluğu topluma değil, işletme sahiplerine karşıdır.
Bu bilgiler doğrultusunda doğru cevap seçeneği D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 75

Aşağıdakilerden hangisi sürdürülebilirliği benimsemiş bir işletmenin faaliyeti olamaz?

Örgütsel atıkları en aza indirmek için ar-ge çalışmaları yapmak

Paydaşlarına adil düzeyde gelir sağlamaya çalışmak

Atıklar konusunda halk sağlığını koruyucu önlemler almak

Doğal kaynakları kullanırken bugünün ihtiyaçlarıyla hareket etmek

Çalışma ortamında uygun gürültü ve ışıklandırma düzeyini ayarlamak

Açıklama:

Sürdürülebilirlik kapsamında işletmelerin doğal kaynakları nasıl koruyarak faaliyet gösterecekleri, örgütsel atıkları nasıl en aza indirmeleri gerektiği, geri kazanım, soyu tükenmekte olan bitki ve hayvanları koruyarak çevrenin korunması çabalarına nasıl katkı sağlayacakları ele alınan alt başlıklar arasındadır.
Örneğin sürdürülebilir işletme iktisadi açıdan gereğinden fazla üretim yapmayarak kaynak israfının önüne geçmeye, atık düzeyini azaltmaya ve paydaşlara adil düzeyde gelir sağlamaya çalışır.
Örneğin üretim faaliyetleri sırasında ortaya çıkan zehirli atıkları yakından geçen dereye dökmek örgüt için o anda etkili, verimli ve kârlı bir iş olarak görülebilir fakat yaratılan kârlılığın gelecek nesilleri oldukça olumsuz bir şekilde etkileyeceği açıktır. Toplumsal düzeyde ise halk sağlığı ve korunması sürdürülebilir işletmelerin kararlarında belirleyici etkiye sahiptir.
Sürdürülebilir örgütler çalışma ortamlarını temizlik, hava kalitesi, gürültü düzeyi ve ışıklandırma açısından daha dikkatli bir şekilde incelemekte ve çalışanlarına en uygun çalışma ortamını sunmak için çabalamaktadır.
Sürdürülebilirlik, dünyayı atalarımızdan bize kalmış bir miras olarak görmek yerine gelecek nesillere aktarılması için bize verilmiş bir emanet olarak algılamakla ilgilidir. Bugünün ihtiyaçlarıyla hareket etmenin yanında gelecek nesilleri de düşünmek gerekmektedir.
Bu bilgiler ışığında doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 76

Aşağıdakilerden hangisi yeşil işletmecilik hareketinin temel tetikleyicileri arasında değildir?

Teknolojinin gelişmesi

Nüfus artışı

Şehirleşme

Küreselleşme

İklim değişikliği

Açıklama:

Nüfus, iklim değişikliği, şehirleşme ve küreselleşme yeşil hareketin temel tetikleyicilerindendir.
Doğru cevap seçeneği A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 77

Çevresel duyarlılık düzeyi düşük, sosyal gereklilikler nedeniyle çevre hareketine katkı sağlayan örgütler aşağıdakilerden hangisidir?

Piyasa yaklaşımındaki işletmeler

Koyu yeşil işletmeler

Aktivist yaklaşımdaki işletmeler

Paydaş yaklaşımındaki işletmeler

Açık yeşil işletmeler

Açıklama:

Çevreye ilişkin duyarlılık düzeyi düşük seviyede olan işletmeler, bir başka ifadeyle açık yeşil işletmeler, çevre konusunda yasal olarak gerekeni yapan işletmelerdir. Yasal yaklaşım olarak adlandırılan bu yaklaşımı benimseyen işletmeler çevresel duyarlılık düzey düşük, sosyal gereklilikler nedeniyle çevre hareketine katkı sağlayan örgütlerdir. Çevre konusundaki yasa, kural ve yönetmeliklere uyumlu olarak hareket eden “açık yeşil” işletmeler, çevreye ilişkin yükümlülüklerin yapılması gereken yaparak yerine getirmektedir.
Doğru cevap seçeneği E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 78

Yeşilin tonları bakış açısıyla "paydaş yaklaşımını" benimsemiş bir işletme için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Piyasa yaklaşımına sahip olan bir işletmeden daha yeşildir.

Koyu yeşil bir işletmedir.

Açık yeşil bir işletmedir.

Aktivist yaklaşıma göre daha yoğun çevresel duyarlılığa sahiptir.

Yasa, kural ve yönetmeliklere uyumlu hareket etmesinin yeterli olduğunu düşünür.

Açıklama:

Çevre konusundaki yasa, kural ve yönetmeliklere uyumlu olarak hareket eden “açık yeşil” isletmeler, çevreye ilişkin yükümlülüklerini yapılması gerekeni yaparak yerine getirmektedir.
Yasal yaklaşıma göre biraz daha yeşil olan piyasa yaklaşımındaise işletmenin tüketicilerin tercihleri doğrultusunda hareket etmesi söz konusudur.
Diğerlerine göre daha yeşil olan paydaş yaklaşımında işletme farklı paydaşların çevreye ilişkin taleplerini karşılamaya çalışmaktadır. İşletme tüm paydaş gruplarını dikkate almakta ve çevresel konularla ilgili tüm paydaşları tatmin eden bir faaliyet planı geliştirmektedir. Çevresel duyarlılığı en yoğun yaklaşım, daha doğrusu “koyu yeşil” işletmelerin benimsediği yaklaşım aktivist yaklaşım olarak anılmaktadır. Aktivist yaklaşımda işletme çevresel konularda proaktif bir tutum sergilemektedir.
Bu bilgiler doğrultusunda doğru cevap seçeneği A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 79

Büyük altyapı ve endüstriyel projelerin toplumsal ve çevresel düzeydeki olumsuz etkilerini en aza indirmeyi amaçlayan ilkeler bütünü aşağıdakilerden hangisidir?

Ekvator İlkeleri

Birleşmiş Milletler Çevre Programı

Sorumlu Yatırım İlkeleri

Düşük Karbon Ekonomisi

Kyoto Protokolü

Açıklama:

Ekvator ilkeleri, büyük altyapı ve endüstriyel projelerin toplumsal ve çevresel düzeydeki olumsuz etkilerini en aza indirmeyi amaçlayan ilkeler bütünüdür. Prensipleri benimseyen finansman ve danışman kurumları müşterileriyle eş güdümlü bir şekilde projelerin sosyal ve çevresel riskinin süreklilik arz eden bir yapıda tanımlamak, ölçmek ve yönetmeye çalışmaktadır.
Bu bilgiler doğrultusunda doğru cevap seçeneği A'dır.
Ekvator ilkeleri, büyük altyapı ve endüstriyel projelerin toplumsal ve çevresel düzeydeki olumsuz etkilerini en aza indirmeyi amaçlayan ilkeler bütünüdür. Prensipleri benimseyen finansman ve danışman kurumları müşterileriyle eş güdümlü bir şekilde projelerin sosyal ve çevresel riskinin süreklilik arz eden bir yapıda tanımlamak, ölçmek ve yönetmeye çalışmaktadır.
Birleşmiş Milletler Çevre Programı - United Nations Environment Programme (UNEP), Birleşmiş Milletler’de çevre konusunun eşgüdümünü, çevrenin durumunun küresel düzeyde sürekli gözden geçirilmesini, çevre sorunları hakkında uluslararası toplumun dikkatinin çekilmesini, uluslararası ve ulusal çevre politikasının ve hukukunun gelişiminin sağlanmasını amaçlamaktadır.
Düşük karbon ekonomisi (Low Carbon Economy - LCE), üretilen bir değerin, tüketiciye ulaştırılmasında ve tüketim sonrasındaki aşamalarda atmosfere en az miktarda sera gazı (karbondioksit) salımı verecek şekildeki bir ekonomik yapının oluşturulmasıdır.
Sorumlu yatırım ilkeleri, kurumsal yatırımcıların yatırım karar ve süreçlerinde sürdürülebilirlik konusunu dikkate almaları esasına dayanmaktadır.
Kyoto Protokolü 1992’de Rio de Janeiro’da imzalanarak 1994’te yürürlüğe giren Birleşmiş Milletler İklim Değişimi Çerçeve Sözleşmesi'nde (Framework Convention on Climate Change, FCCC - BMIDÇS) yer alan hedeflerin ve somut azaltım yükümlülüklerinin bir şartnamesi olarak değerlendirilebilir. BMIDÇS, iklim değişikliği sorununu kabul eden ve insanlarla çevreye verilen yoğun zararı önlemek adına iklim sistemini stabilize etmek üzere harekete geçilmesini öngören genel bir deklarasyondur.
Bu bilgiler doğrultusunda doğru cevap seçeneği A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 80

Üretilen bir değerin, tüketiciye ulaştırılmasında ve tüketim sonrasındaki aşamalarda atmosfere en az miktarda sera gazı (karbondioksit) salımı verecek şekildeki bir ekonomik yapının oluşturulmasıdır. Bu tanım aşağıdakilerden hangisine işaret etmektedir?

Düşük karbon ekonomisi

Sorumlu yatırım ilkeleri

Ekvator ilkeleri

ISO 14001

Birleşmiş Milletler Çerçeve Porgramı

Açıklama:

Düşük karbon ekonomisi (Low Carbon Economy - LCE), üretilen bir değerin, tüketiciye ulaştırılmasında ve tüketim sonrasındaki aşamalarda atmosfere en az miktarda sera gazı (karbondioksit) salımı verecek şekildeki bir ekonomik yapının oluşturulmasıdır.
Bu bilgiler doğrultusunda doğru cevap seçeneği A'dır.
Düşük karbon ekonomisi (Low Carbon Economy - LCE), üretilen bir değerin, tüketiciye ulaştırılmasında ve tüketim sonrasındaki aşamalarda atmosfere en az miktarda sera gazı (karbondioksit) salımı verecek şekildeki bir ekonomik yapının oluşturulmasıdır.
Sorumlu yatırım ilkeleri, kurumsal yatırımcıların yatırım karar ve süreçlerinde sürdürülebilirlik konusunu dikkate almaları esasına dayanmaktadır.
Ekvator ilkeleri, büyük altyapı ve endüstriyel projelerin toplumsal ve çevresel düzeydeki olumsuz etkilerini en aza indirmeyi amaçlayan ilkeler bütünüdür. Prensipleri benimseyen finansman ve danışman kurumları müşterileriyle eş güdümlü bir şekilde projelerin sosyal ve çevresel riskinin süreklilik arz eden bir yapıda tanımlamak, ölçmek ve yönetmeye çalışmaktadır.
ISO 14001 uluslararası düzeyde kabul gören çevre yönetim sistemi standardıdır. ISO 14001 işletmelerin kaynaklarını daha verimli kullanmalarına, atıklarını azaltmalarına, rekabet üstünlüğü elde etmelerine ve paydaşlarının güvenini kazanmalarına destek olarak çevresel performanslarını geliştirmelerini sağlamaktadır.
Birleşmiş Milletler Çevre Programı - United Nations Environment Programme (UNEP), Birleşmiş Milletler’de çevre konusunun eşgüdümünü, çevrenin durumunun küresel düzeyde sürekli gözden geçirilmesini, çevre sorunları hakkında uluslararası toplumun dikkatinin çekilmesini, uluslararası ve ulusal çevre politikasının ve hukukunun gelişiminin sağlanmasını amaçlamaktadır.
Bu bilgiler doğrultusunda doğru cevap seçeneği A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 81

Aşağıdaki cümlelerden hangisi yanlıştır?

Hissedarlar/işletme sahipleri, tedarikçiler, bankalar ve diğer kredi kurumları, çalışanlar, tüketiciler ve rakipler işletme faaliyetlerinden etkilenen ve işletme faaliyetlerini etkileme potansiyeli olan örgütsel bileşenlerdir.

Üçlü sorumluluk günümüz işletmelerinin sorumluluklarının tanımlanması ve faaliyet sonuçlarının değerlendirilmesinde oldukça önemli bir göstergedir.

Ekonomist Milton Friedman’a göre sosyal sorumluluk yöneticilerin katlanmaması gereken bir maliyettir.

Kurumsal sosyal sorumlulukta sosyoekonomik yaklaşım örgütlerin kâr elde etmenin ötesinde başka sorumlulukları olmadığı düşüncesine dayanmaktadır.

İşletmeler katıldıkları sosyal sorumluluk faaliyetlerini amaca yönelik pazarlama aracılığyla duyurabilir.

Açıklama:

Kurumsal sosyal sorumlulukta sosyoekonomik yaklaşım örgütlerin kâr elde etmenin ötesinde sorumlulukları olduğu düşüncesine dayanmaktadır.

Doğru Cevap: D

Soru 82

Ekonomist ……………….. göre sosyal sorumluluk yöneticilerin katlanmaması gereken bir maliyettir. Yukarıda verilen tanımdaki boşluğu doldurunuz.

Parnell’e göre

Milton Friedman’a göre

Robbins’e göre

Coulter’e göre

Certo’e göre

Açıklama:

Ekonomist Milton Friedman’a göre sosyal sorumluluk yöneticilerin katlanmaması gereken bir maliyettir.

Doğru Cevap: B

Soru 83

Aşağıdakilerden hangisi işletmeler sosyal sorumlu olmalıdır savlarından biri değildir?

İşletmeler sosyal sorumlu olmalıdır çünkü doğru (etik) olan budur.

İşletmeler sosyal sorumluluk faaliyetleri yoluyla olumlu bir imaj yaratabilir.

Sosyal sorumluluk işletmelere güç ve sorumluluk arasında denge sağlama fırsatı sunar.

İşletmelerin hayır işlerine ve kamu yararına kullanabilecekleri kaynakları vardır.

İşletmelerin esas amacı ekonomik üretkenliktir, sosyal sorumluluk bu amaca erişime engel olabilir.

Açıklama:

İşletmelerin esas amacı ekonomik üretkenliktir, sosyal sorumluluk bu amaca erişime engel olabilir.

Doğru Cevap: E

Soru 84

Aşağıda yer alan şıklardan hangileri yeşil hareketin temel tetikleyicilerindendir?
I-Nüfus
II- İklim değişikliği
III- Şehirleşme
IV-Küreselleşme

I-II

II-III

I-II-IV

II-III-IV

I-II-III-IV

Açıklama:

I-II-III-IV
Nüfus, iklim değişikliği, şehirleşme ve küreselleşme yeşil hareketin temel tetikleyicilerindendir.

Doğru Cevap: E

Soru 85

Çevresel duyarlılığı en yoğun yaklaşım, “……………………” işletmelerin benimsediği yaklaşım aktivist yaklaşım olarak anılmaktadır. Yukarıda verilen tanımdaki boşluğu doldurunuz.

Açık yeşil

Koyu yeşil

Petrol yeşili

Haki yeşil

Sarı yeşili

Açıklama:

Çevresel duyarlılığı en yoğun yaklaşım, daha doğrusu “koyu yeşil” işletmelerin benimsediği yaklaşım aktivist yaklaşım olarak anılmaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 86

Aşağıdakilerden hangisi yeşil iş olarak adlandırılabilecek işlerden biri değildir?

Yenilenebilir enerji

Sürdürülebilir taşımacılık

Atık yönetimi ve hammaddelerin geri dönüşümü

Kirlilik kontrolü ile ilgili eko-endüstriler

Çevre dostu olmayan hizmetler

Açıklama:

Çevre dostu hizmetler

Doğru Cevap: E

Soru 87

Aşağıdakilerden hangisi uluslararası düzeyde kabul gören çevre yönetim sistemi standartıdır?

ISO 14001

ISO 15011

ISO 14201

ISO 14310

ISO 15111

Açıklama:

ISO 14001 uluslararası düzeyde kabul gören çevre yönetim sistemi standartıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 88

Aşağıdakilerden hangisi ISO 14001 kullanıcılarının gelişme sağladıkları alanlardan biri değildir?

Şimdiki ve gelecekteki yasal düzenlemelere uyumsuz bir şekilde faaliyet gösterebilme

Liderin desteği ve çalışanların katılımını sağlama

Stratejik iletişim faaliyetleri yoluyla işletmenin itibarını geliştirme ve paydaşların güvenini kazanma

Düşük maliyet ve artan verimlilik dolayısıyla sağlanan rekabet ve finsansal üstünlük ile

Çevresel konuları işletme yönetimiyle ilişkilendirerek stratejik amaçlara erişim

Açıklama:

Şimdiki ve gelecekteki yasal düzenlemelere uyumlu bir şekilde faaliyet gösterebilme.

Doğru Cevap: A

Soru 89

Birleşmiş Milletler Çevre Programı (UNEP), BM’ye bağlı bir “program” olarak kaç yılında oluşturulmuştur?

1972

1977

1973

1974

1975

Açıklama:

1972 yılında Stokholm’de gerçekleştirilen Birleşmiş Milletler İnsan Çevresi Konferansı’nda, Birleşmiş Milletler’de (BM) çevre sorunlarını küresel boyutta ele alacak uluslararası bir organın kurulmasına karar verilmiştir.

Doğru Cevap: A

Soru 90

Aşağıdakilerden hangisi ‘’PRI’’nın açılımıdır?

Sorumlu Yatırım İlkeleri

Sorumsuz Yatırım İlkeleri

Sorumlu Yalıtım İlkeleri

Sorunlu Yatırım İlkeleri

Sorumlu Yaptırım İlkeleri

Açıklama:

Birleşmiş Milletler destekli bir girişim olan Sorumlu Yatırım İlkeleri (Principles for Responsible Invetsment -PRI)

Doğru Cevap: A

Soru 91

Düşük karbon ekonomisi

Sorumlu yatırım ilkeleri

Sosyal ve çevresel değerlendirme

Ekvator prensipleri

Çevre yönetim sistemi

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 92

Aşağıdakilerden hangisi Sorumlu Ytırım İlkeleri adı altında ortaya konan temel prensiplerden birisi değildir?

Çevresel, toplumsal ve yönetişimsel konuların yatırım analizleri ve karar verme
süreçleri ile bütünleştirmesi,

Hissedarlık faaliyetlerinde aktif rol oynamak; çevresel, toplumsal ve yönetişimsel
hissedarlık politikaları ve uygulamaları ile bu rolün bütünleştirilmesi,

Yatırım yapılan şirketlerden çevresel, toplumsal ve yönetişimsel etki konusunda
gerekli bilgilendirmenin yapılmasını talep etmek,

Her katılımcının uygulama ve gelişme sürecinde gerçekleştirdiği faaliyetlerin raporlanması, bir başka ifadeyle duyrulmasıdır.

Sürdürülebilir kaynak kullanımına ve iklim değişimine yol açan etkilerin düşürülmesine
yönelik proaktif girişimlerin hayata geçirilerek çevreye verilen zararın ve aşınmanın azaltılması

Açıklama:

Sorumlu Yatırım İlkeleri (PRI) adı altında ortaya konan altı temel prensip:
1. Çevresel, toplumsal ve yönetişimsel konuların yatırım analizleri ve karar verme
süreçleri ile bütünleştirmesi,
2. Hissedarlık faaliyetlerinde aktif rol oynamak; çevresel, toplumsal ve yönetişimsel
hissedarlık politikaları ve uygulamaları ile bu rolün bütünleştirilmesi,
3. Yatırım yapılan şirketlerden çevresel, toplumsal ve yönetişimsel etki konusunda
gerekli bilgilendirmenin yapılmasını talep etmek,
4. Yatırım sektöründe PRI’nin kabul görme ve uygulanma alanının geliştirilmesine
yönelik tutundurma faaliyetlerini yürütmek,
5. İlkelerin etkili bir şekilde uygulanabilmesi için işbirliği içinde çalışılması ve
6. Her katılımcının uygulama ve gelişme sürecinde gerçekleştirdiği faaliyetlerin raporlanması, bir başka ifadeyle duyrulmasıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 93

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi ekvator prensiplerini tanımlamaktadır?

Büyük altyapı ve endüstriyel projelerin toplumsal ve çevresel düzeydeki olumsuz etkilerini en aza indirmeyi amaçlayan ilkeler bütünüdür.

Kurumsal yatırımcıların yatırım karar ve süreçlerinde sürdürülebilirlik konusunu dikkate almaları esasına dayanmaktadır.

PRI’yi benimseyen kuruluşların yatırım süreçlerine söz konusu ilkeler aracılığıyla rehberlik edilmesidir.

Rio de Janeiro’da imzalanarak 1994’te yürürlüğe giren Birleşmiş Milletler İklim Değisimi Çerceve Sözlesmesi’nde yer alan hedeflerin ve somut azaltım yükümlülüklerinin bir şartnamesi olarak değerlendirilebilir.

Düşük karbon ekonomisi, üretilen bir değerin, tüketiciye ulaştırılmasında ve tüketim sonrasındaki aşamalarda atmosfere en az miktarda sera gazı (karbondioksit) salımı verecek şekildeki bir ekonomik yapının oluşturulmasıdır.

Açıklama:

Ekvator Prensipleri büyük altyapı ve endüstriyel projelerin toplum ile çevre üzerindeki
olumsuz etkilerini azaltmaya çalışan sosyal sorumluluk ve çevre yönetimi odaklı girişimdir. Prensipleri benimseyen finansman ve danışman kurumları müşterileriyle eş güdümlü bir şekilde projelerin sosyal ve çevresel riskinin süreklilik arz eden bir yapıda tanımlamak, ölçmek ve yönetmeye çalışmaktadır. Finans kurumu ve proje sahibi işletme arasında sağlanan işbirlilğinin çevresel sürdürülebilirlik ve sosyal performans düzeyini yükseltmesi ve bu yolla proje çıktılarının finansal, çevresel ve sosyal açıdan gelişeceği düşünülmektedir.

Doğru Cevap: A

Soru 94

Disiplinler arası öncelikleri arasında iklim değişiklikliği, afet ve çatışma, ekosistem yönetimi gibi konuların bulunduğu program aşağıdakilerden hangisidir?

Ekvatop prensipleri

Sorumlu yatırım ilkeleri

Düşük karbon ekonomisi

Birleşmiş milletler çevre programı

Kyoto protokoli

Açıklama:

Birleşmiş Milletler Çevre Programı - United Nations Environment Programme (UNEP)
Birleşmiş Milletler’de çevre konusunun eşgüdümünü, çevrenin durumunun küresel düzeyde sürekli gözden geçirilmesini, çevre sorunları hakkında uluslararası toplumun dikkatinin çekilmesini, uluslararası ve ulusal çevre politikasının ve hukukunun gelişiminin sağlanmasını amaçlamaktadır.Bilimsel verilerden hareketle, küresel ve bölgesel düzeyde öne çıkan konulara odaklanıp, UNEP’in hangi alanlarda fark yaratabileceği değerlendirilmiş ve sonuçta UNEP’in 7 disiplinler arası önceliği belirlenmiştir. Söz konusu öncelikler;
1. İklim Değişikliği,
2. Afet ve Çatışma,
3. Ekosistem Yönetimi,
4. Çevresel Yönetim,
5. Kimyasallar ve Atıklar,
6. Kaynak Verimliliği ve
7. Çevresel Değerlendirme şeklinde sıralanmaktadır

Doğru Cevap: D

Soru 95

Üçlü sorumluluk veya üçlü kâr hanesi işletmelerin amaçlarının çeşitlenmesi ve sorumluluklarının artışına ilişkin en önemli göstergelerden birisidir. Buna göre bu üç sprumluluk aşağıdak seçeneklerden hangisinde doğru verilmiştir?

Ekonomi-Siyaset-Toplum

Sosyal sorumluluk-Ekonomi-Kar

Ekonomi-Ekoloji-Toplum

İşveren-Çalışanlar-Ücretler

Yatırım-Genişleme-Toplum

Açıklama:

Üçlü sorumluluk veya üçlü kâr hanesi işletmelerin amaçlarının çeşitlenmesi ve sorumluluklarının artışına ilişkin en önemli göstergelerden birisidir. Birçok tüketici örgütlerin belli düzeyde sosyal sorumlu davranması konusunda hem fikirdir. Genel olarak belirtmek gerekirse örgütlerin, özellikle de büyük örgütleri, elde ettikleri finansal başarıyı tüketicilere ve faaliyet gösterdikleri topluma borçludur. Bu nedenle örgütler iyi niyetin ve adaletin bir gereği olarak topluma karşı duyarlı olmalıdır. Ayrıca birçok örgütün uygun reklamcılık faaliyetleriyle, ürün geliştirme çabalarıyla, toplumla giriştikleri çeşitli işbirlikleri aracılığyla sosyal kalkınmayı tetikleyecek etki güçlerinin ve kaynaklarının varlığı oldukça açıktır. Sosyal sorumluluk girşimlerinin savunucuları genelde örgütlerin sorumluluklarının üç başlık altında toplanması gerektiğini ileri sürmektedir. Üçlü sorumluluk örgütün sosyal (toplumsal), ekolojik (çevresel) ve ekonomik sorumlulukları olduğu ve sorumluluklarının tümünü dengeli bir şekilde yerine getirmesi anlamına gelmektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 96

"Sosyal sorumluluk yöneticilerin katlanmaması gereken bir maliyettir" diyen ekonomist aşağıdakilerden hangisinde yer almaktadır?

Frederich Hayek

Ludvig von Mises

Adam Smith

Bill Gates

Milton Friedman

Açıklama:

Acaba sosyal sorumluluk faaliyetleri gerekli mi? sorusu gündemdeki yerini her zaman
korumuştur. Örgütlerin sosyal sorumlu olmaları toplumsal düzeyde kabul görse de konuya ilişkin karşıt görüşler de yok değildir. Örneğin Adam Smith, Ludvig von Mises, Frederich Hayek ve Milton Friedman gibi birçok iktisatçı sosyal sorumluluğun yöneticilerin karar verme sürecinin bir bileşeni olarak düşünülmemesi gerektiğini ileri sürmektedir. Ekonomist Milton Friedman’a göre sosyal sorumluluk yöneticilerin katlanmaması gereken bir maliyettir.

Doğru Cevap: E

Soru 97

Aşağıdakilerden hangisi sürdürebilirlik'te ana temayı vermektedir?

Sosyal sorumluluk çabalarının uzun dönemli olarak devam ettirilebilmesi

İşletmecilik faaliyetlerinin sürdürülebilirliğinin sağlanması

Dünyanın gelecek nesillere iletilmek üzere bize verilmiş bir emanet olarak algılanması

İklim değişikliği gibi konuların işletme yöneticilerinin gündeminde giderek daha fazla yer işgal etmeye başlaması

Kârlılık, üretkenlik ve yenilikçilik açısından örgütlere önemli açılımlar sağlaması

Açıklama:

Sosyal sorumluluk çabalarının uzun dönemli olarak devam ettirilebilmesi, işletmecilik
faaliyetlerinin sürdürülebilirdliğiyle doğru orantılıdır. Günümüzde sürdürebilirlik kaçınılması mümkün olmayan önemli bir işletmecilik konusu halini almıştır. Sürdürülebilirlik kapsamında işletmelerin doğal kaynakları nasıl koruyarak faaliyet gösterecekleri, örgütsel atıkları nasıl en aza indirmeleri gerektiği, geri kazanım, soyu tükenmekte olan bitki ve hayvanları koruyarak çevrenin korunması çabalarına nasıl katkı sağlayacakları ele alınan alt başlıklar arasındadır. Sürdürülebilirlikte ana tema dünyanın gelecek nesillere iletilmek üzere bize verilmiş bir emanet olarak algılanmasıdır.

Doğru Cevap: C

Soru 98

Aşağıdakilerden hangisi yeşil işletmecilik hareketi için yanlış bir ifadedir?

Yeşil işletmecilik hareketi kavramındaki “yeşil” sürdürülebirliğin çevresel boyutunu ifade
etmektedir.

Yeşil pazarlama faaliyetleri, ürün portföylerinde yaşanan değişim, sermaye hareketleri ekonomininde yeşil hareketi kabul ettiğini teyit eder nitelikte gelişmelerdir.

1960’ların sonuna dek, kararlarının ve eylemlerinin çevresel sonuçları hakkında kafa
yoran birey sayısı oldukça azdır.

Yeşil hareket gelecek dönemde dünyanın nasıl ve ne yönde gelişeceğinin önemli bir
belirleyicisidir

Çevreye duyarlı işletmecilik girişimlerinin etkisi ekonomiyi kapsayan ve
aşan düzeyde dönüşüme neden olması beklenmemelidir.

Açıklama:

Yeşil işletmecilik hareketi kavramındaki “yeşil” sürdürülebirliğin çevresel boyutunu ifade
etmektedir. Sürdürülebilirliğin, iş dünyasını değiştirdiği ve değiştirmeye devam edeceği
oldukça açıktır. Yeşil pazarlama faaliyetleri (Örn. tüketim ürünleri), ürün portföylerinde
yaşanan değişim (Örn. düşük karbon emisyonlu araçlara daha fazla yer verme), sermaye hareketleri (Örn. yenilenebilir enerji üreten şirket hisselerine yapılan yatırım) ekonominin de yeşil hareketi kabul ettiğini teyit eder nitelikte gelişmelerdir. Yeşil hareket gelecek dönemde dünyanın nasıl ve ne yönde gelişeceğinin önemli bir belirleyicisidir. Çevreye duyarlı işletmecilik girişimlerinin etkisi ekonomiyi kapsayan ve aşan düzeyde dönüşüme neden olmaktadır.

Doğru Cevap: E

Soru 99

Yeşil işletmeler karbondioksit ve sera gazı salınımı düşük ürünler üreterek olumsuz etkileri engelleyebilir. Bu ifadeye yeşil işletmecilik hareketinin hangi tetikleyicisiyle ilgilidir?

Nüfus

İklim değişikliği

Şehirleşme

Küreselleşme

Siyaset

Açıklama:

İklim değişikliği yeşil işletmecilik hareketinin bir başka tetikleyicisidir. İklim değişiminde insan etkisi tartışmalı bir konu olsa da otomobillerin, evlerin ve fabrikaların atmosferi ısıttığı ve bu yolla iklim değişimini hızlandırdırdığı oldukça açıktır. Eldeki veriler dünyanın daha fazla ısınmaması için sera etkisi yaratan gazların kullanımının sınırlandırılması gerektiğini göstermektedir. Bilim insanları gezegenimiz ısınmaya devam ederse çarpıcı iklim değişikliklerinin görülebileceği konusunda bizleri uyarmaktadır. Yeşil işletmeler karbondioksit ve sera gazı salınımı düşük ürünler üreterek iklim değişiminin olumsuz etkilerini frenleyebilir. Yenilenebilir enerji istasyanonları ve karbon bazlı olmayan yeni materyaller yeşil teknoloji yatırımlarıyla hayata geçirlip küresel ısınmanın ivmesi düşürülmeye çalışabilir

Doğru Cevap: B

Soru 100

İşletmelerin çevre konusunda takındıkları tavır “yeşilin tonları” şeklinde sınıflandırılmaktadır. Buna göre aşağıdakilerden hangisi açık yeşil işletmeleri anlatmaktadır?

Çevreye ilişkin duyarlılık düzeyi düşük seviyede olan işletmeler

Farklı paydaşların çevreye ilişkin taleplerini karşılamaya çalışan işletmeler

Çevresel konularda proaktif bir tutum sergileyen işletmeler

Çevreye ilişkin duyarlılığı yönetime göre değişen işletmeler

Çevre ile ilgili konularla hiç ilgilenmeyen işletmeler

Açıklama:

Örgütler yeşil olmak, bir başka ifadeyle çevreci olmak için çeşitli eylemlerde bulunmaktadır. Bazı örgütler çevrecilik hareketine yasal gereklilikler kadar katılım gösterirken, bazıları ürün ve üretim süreçlerinde köklü değişimler yaparak yasaların gerekli kıldığından daha yoğun bir çevrecilik faaliyetine girişebilir. İşletmelerin çevre konusunda takındıkları tavır “yeşilin tonları” şeklinde sınıandırılmakta ve dört farklı yoğunlukta olabilmektedir.Çevreye ilişkin duyarlılık düzeyi düşük seviyede olan işletmeler, bir başka ifadeyle açık yeşil işletmeler, çevre konusunda yasal olarak gerekeni yapan işletmelerdir. Yasal yaklaşım olarak adlandırılan bu yaklaşımı benimseyen işletmeler çevresel duyarlılık düzeyi düşük, sosyal gereklilikler nedeniyle çevre hareketine katkı sağlayan örgütlerdir. Çevre konusundaki yasa, kural ve yönetmeliklere uyumlu olarak hareket eden “açık yeşil” işletmeler, çevreye ilişkin yükümlülüklerini yapılması gerekeni yaparak yerine getirmektedir.

Doğru Cevap: A

Soru 101

Sosyal sorumluluğa ilişkin klasik yaklaşıma göre işletme tedarikçilerinin hangi sahip olması gereken sorumluluk aşağıdakilerden hangisidir?

İşletmenin sosyal sorumluluk borcu

İşletme değerini arttırmak

Adil bir şekilde çalışmak

Yasalara uyum

Güvenilir ürünler üretmek

Açıklama:

Tedarikçiler: Adil bir şekilde çalışmak

Doğru Cevap: C

Soru 102

Aşağıdakilerden hangisi "işletmeler sosyal sorumlu olmamalıdır" için doğru bir seçenektir?

Yetenek açığı

Halkın beklentileri

Uzun dönemli kâr

Güç ve sorumluluk dengesi

Hissedarlar

Açıklama:

Yetenek açığı: İşletme yöneticilerinin sosyal konulara ilişkin yetkinlikleri sınırlıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 103

Aşağıdakilerden hangisi "İşletmeler Sosyal Sorumlu Olmalıdır!" için doğru bir seçenektir?

Hesap verebilirlik:

Hissedarlar

Yetenek açığı

Daha fazla güç

Kâr maksimizasyonu

Açıklama:

Hissedarlar: Sosyal sorumlu işletmelerin hisse senedi değeri uzun dönemde artış
gösterecektir.

Doğru Cevap: B

Soru 104

Aşağıdakilerden hangisi sürdürülebilirlik için doğru bir ifade değildir?

Sosyal sorumluluk çabalarının uzun dönemli olarak devam ettirilebilmesi, işletmecilik faaliyetlerinin sürdürülebilirliğiyle doğru orantılıdır

İklim değişimi ve beraberindeki potansiyel etkilerin medyada, siyasi arenada ve kamuoyunda oldukça yoğun bir şekilde yer alması, iklim değişikliği ve sürdürülebilirlik gibi konuların işletme yöneticilerinin gündeminde giderek daha fazla yer işgal etmeye başlamasına neden olmuştur.

işletmeler giderek artan oranda sürdürülebilirlik faaliyetlerini rekabet üstünlüğü elde etmenin ve ekonomik değer yaratmanın önemli bir kaynağı olarak görmektedir.

Artan ilgiye ek olarak sürdürülebilirlik artık işletmeler için olumsuz anlamda bir risk faktörü olmaya başlamıştır.

Sürdürülebilirlik artık hayırseverlik faaliyeti olarak da algılanmamaktadır.

Açıklama:

SÜRDÜREBİLİRLİK
Sosyal sorumluluk çabalarının uzun dönemli olarak devam ettirilebilmesi, işletmecilik faaliyetlerinin sürdürülebilirliğiyle doğru orantılıdır. Günümüzde sürdürebilirlik kaçınılması mümkün olmayan önemli bir işletmecilik konusu halini almıştır. Sürdürülebilirlik kapsamında işletmelerin doğal kaynakları nasıl koruyarak faaliyet gösterecekleri, örgütsel atıkları nasıl en aza indirmeleri gerektiği, geri kazanım, soyu tükenmekte olan bitki ve hayvanları koruyarak çevrenin korunması çabalarına nasıl katkı sağlayacakları ele alınan alt başlıklar arasındadır (Certo ve Certo, 2014: 86).
İklim değişimi ve beraberindeki potansiyel etkilerin medyada, siyasi arenada ve kamuoyunda oldukça yoğun bir şekilde yer alması, iklim değişikliği ve sürdürülebilirlik gibi konuların işletme yöneticilerinin gündeminde giderek daha fazla yer işgal etmeye başlamasına neden olmuştur. Artan ilgiye ek olarak sürdürülebilirlik artık işletmeler için olumsuz anlamda bir risk faktörü olmaktan çıkmıştır. Sürdürülebilirlik artık hayırseverlik faaliyeti olarak da algılanmamaktadır. Bunun aksine işletmeler giderek artan oranda sürdürülebilirlik faaliyetlerini rekabet üstünlüğü elde etmenin ve ekonomik değer yaratmanın önemli bir kaynağı olarak görmektedir

Doğru Cevap: D

Soru 105

Aşağıdakilerden hangisi yeşil hareketin temel tetikleyicileri dışında kalır?

Küreselleşme

Şehirleşme

İklim değişikliği

Ekonomi

Nüfus

Açıklama:

Nüfus, iklim değişikliği, şehirleşme ve küreselleşme yeşil hareketin temel tetikleyicilerindendir.

Doğru Cevap: D

Soru 106

Aşağıdakilerden hangisi ISO 14001’in Temel Faydaları dışındadır?

Şimdiki ve gelecekteki yasal düzenlemlere uyumlu bir şekilde faaliyet gösterebilme

Liderin desteği ve çalışanların katılımını sağlama

Çevresel konuları işletme yönetimiyle ilişkilendirerek stratejik amaçlara erişim

Stratejik iletişim faaliyetleri yoluyla işletmenin itibarını geliştirme ve paydaşların
güvenini kazanma

Yüksek maliyet ve artan verimlilik dolayısıyla sağlanan rekabet ve finsansal üstünlük

Açıklama:

ISO 14001’in Temel Faydaları
Örgütlerin çevresel performans düzeylerini geliştirmelerinin çeşitli nedenleri olabilir. ISO 14001 kullanıcıları gelişme sağladıkları alanlar arasında;
• Şimdiki ve gelecekteki yasal düzenlemlere uyumlu bir şekilde faaliyet gösterebilme,
• Liderin desteği ve çalışanların katılımını sağlama,
• Stratejik iletişim faaliyetleri yoluyla işletmenin itibarını geliştirme ve paydaşların güvenini kazanma,
• Çevresel konuları işletme yönetimiyle ilişkilendirerek stratejik amaçlara erişim,
• Düşük maliyet ve artan verimlilik dolayısıyla sağlanan rekabet ve finsansal üstünlük ile
• Tedarikçileri işletmenin faaliyet sistemine dâhil ederek onların da çevresel performans düzeylerini geliştirmelerini sağlama gibi alanlar yer almaktadır (ISO, 2015: 3).

Doğru Cevap: E

Soru 107

İklim Değişikliği

Ekonomi Yönetimi

Afet ve Çatışma

Ekosistem Yönetimi

Çevresel Yönetim

Açıklama:

Bilimsel verilerden hareketle, küresel ve bölgesel düzeyde öne çıkan konulara odaklanıp, UNEP’in hangi alanlarda fark yaratabileceği değerlendirilmiş ve sonuçta UNEP’in 7 disiplinler arası önceliği belirlenmiştir. Söz konusu öncelikler;
1. İklim Değişikliği,
2. Afet ve Çatışma,
3. Ekosistem Yönetimi,
4. Çevresel Yönetim,
5. Kimyasallar ve Atıklar,
6. Kaynak Verimliliği ve
7. Çevresel Değerlendirme şeklinde sıralanmaktadır

Doğru Cevap: B

Soru 108

Aşağıdakilerden hangisi Sorumlu Yatırım İlkeleri (PRI) adı altında ortaya konan altı temel prensibin dışındadır?

İnceleme ve Kategorilere Ayırma

Çevresel, toplumsal ve yönetişimsel konuların yatırım analizleri ve karar verme
süreçleri ile bütünleştirmesi

Hissedarlık faaliyetlerinde aktif rol oynamak; çevresel, toplumsal ve yönetişimsel
hissedarlık politikaları ve uygulamaları ile bu rolün bütünleştirilmesi

Yatırım yapılan şirketlerden çevresel, toplumsal ve yönetişimsel etki konusunda
gerekli bilgilendirmenin yapılmasını talep etmek

İlkelerin etkili bir şekilde uygulanabilmesi için işbirliği içinde çalışılması

Açıklama:

Sorumlu Yatırım İlkeleri (PRI) adı altında ortaya konan altı temel prensip (PRI, 2015: 4):
1. Çevresel, toplumsal ve yönetişimsel konuların yatırım analizleri ve karar verme süreçleri ile bütünleştirmesi,
2. Hissedarlık faaliyetlerinde aktif rol oynamak; çevresel, toplumsal ve yönetişimsel hissedarlık politikaları ve uygulamaları ile bu rolün bütünleştirilmesi,
3. Yatırım yapılan şirketlerden çevresel, toplumsal ve yönetişimsel etki konusunda gerekli bilgilendirmenin yapılmasını talep etmek,
4. Yatırım sektöründe PRI’nin kabul görme ve uygulanma alanının geliştirilmesine
yönelik tutundurma faaliyetlerini yürütmek,
5. İlkelerin etkili bir şekilde uygulanabilmesi için işbirliği içinde çalışılması ve
6. Her katılımcının uygulama ve gelişme sürecinde gerçekleştirdiği faaliyetlerin raporlanması, bir başka ifadeyle duyurulmasıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 109

Kyoto Protokolü kaç yılında yürürlüğe girmiştir?

1990

1991

1992

1993

1994

Açıklama:

Kyoto Protokolü
Kyoto Protokolü 1992’de Rio de Janeiro’da imzalanarak 1994’te yürürlüğe giren Birleşmiş Milletler İklim Değisimi Çerceve Sözlesmesi’nde (Framework Convention on Climate Change, FCCC - BMİDÇS) yer alan hedeflerin ve somut azaltım yükümlülüklerinin bir şartnamesi olarak değerlendirilebilir. BMİDÇS, iklim değişikliği sorununu kabul eden ve insanlarla çevreye verilen yoğun zararı önlemek adına iklim sistemini stabilize etmek üzere harekete geçilmesini öngören genel bir deklarasyondur

Doğru Cevap: E

Soru 110

Aşağıdakilerden hangisi Avrupa Komisyonu’nun açıkladığı düşük karbon ekonomisine geçiş sürecinin politika bildirgesinde yer alan başlıkların dışındadır?

2050 itibariyle karbon salınım oranının 1990 yılı oranlarına kıyasla %80 düşürmek

Avrupa Birliği’nden petrol ve doğal gaz alımını arttırmak

Söz konusu oranlarda 2030’da %40, 2040’ta %60 düşüş sağlamak

Süreci tüm sektörlerin desteğini alarak yürütmek

Düşük karbon ekonomisine geçişi yapılabilir ve kabul edilebilir bir maliyetle gerçekleştirmek

Açıklama:

Avrupa Komisyonu da 2050’de Avrupa ekonomisinin daha çevre dostu ve enerji verimliğili yüksek bir yapıya dönüştürülmesi için çaba sarf etmektedir. Avrupa Komisyonu’nun açıkladığı düşük karbon ekonomisine geçiş sürecinin politika bildirgesinde yer alan başlıklar (Avrupa Komisyonu, 2011);
• 2050 itibariyle karbon salınım oranının 1990 yılı oranlarına kıyasla %80 düşürmek,
• Söz konusu oranlarda 2030’da %40, 2040’ta %60 düşüş sağlamak,
• Süreci tüm sektörlerin desteğini alarak yürütmek,
• Düşük karbon ekonomisine geçişi yapılabilir ve kabul edilebilir bir maliyetle gerçekleştirmek şeklindedir.
Avrupa Komisyonu tarafından sunulan yol haritası; yapılabilirlik, düşük maliyet kısıtlarıyla dikkat çekerken, sürecin yoğun bir yatırım ve yenilikçililik gerektirdiği göz ardı edilmemelidir. Geçiş sürecinin Avrupa ekonomisinde yeşil teknoloji, düşük veya sıfır karbonlu enerji, büyüme ve istihdam yoluyla önemli bir gelişme sağlaması beklenmektedir. Süreç kaynak verimliliği artışına destek olacak, Avrupa Birliği’ni petrol ve doğal gaz gibi dışa bağımlı ve pahalı enerji kaynakları karşısında daha esnek kılacak, toplum sağlığının gelişimine katkı sağlayacaktır.

Doğru Cevap: B

Ünite 5

Soru 1

Aşağıdakilerden hangisi bilgi güvenliği konusundaki temel standartlardan biri değildir?

Yetki kontrolü

Kimliğin gizliliği

İzlenme

Kişisel gizlilik

Verinin bütünlüğünün korunması

Açıklama:

Uygulamada farklılıklar bulunmakla birlikte bilgi güvenliği konusunda temel standartlar aynıdır:
• Kimliğin doğruluğu: İşlemleri tam olarak kimin yaptığı bilinmelidir.
• Yetki kontrolü: Kişinin yetkisine uygun işler yapmasıdır.
• Kimliğin gizliliği: Kişinin e-posta veya diğer bilgilerine istenmeyen kişilerin erişimlerinin engellenmesidir.
• Kişisel gizlilik: Kimin hangi işi yaptığı veya müşterinin hangi malı satın aldığı gibi bilgiler kimseyle paylaşılmamalıdır.
• Verinin bütünlüğünün korunması: Gerçek hayatta fatura ve resmi belge gibi varlıklar elektronik ortamda parçalara bölünerek saklanır. Bu parçalardan herhangi biri bozulursa yapılmak istenen işlem farklı bir anlam kazanır.
• İzleme: Yetkisiz erişim durumunda bunun kimin tarafından yapıldığı ve sistemin nerelerini etkilediğini tespit etmek için sistem sürekli izlenmeli ve izlenme sonuçları kaydedilmelidir.
Yukarıdaki standartlar arasında İzlenme yer almadığından Doğru Cevap C seçeneği olur.

Doğru Cevap: C

Soru 2

Yayılmak için başka bir programa veya insan etkileşimine ihtiyaç duymayan, kendi kendini çoğaltan bir yapı arz eden kötü amaçlı yazılım aşağıdakilerden hangisidir?

Virüs

Solucan

Truva atları

Casus yazılım

Pop-up

Açıklama:

Kötü amaçlı yazılım programları bilgisayar virüsleri, solucanlar ve Truva atları gibi birçok tehdit içermektedir. Virüsler, en tehlikeli ve en eski kötü amaçlı yazılımlar olarak kabul edilmektedirler. Organizmalardaki hücrelere bulaşan küçük parçacıklar olarak tanımlanan biyolojik virüslerden esinlenerek adlandırılan bilgisayar virüsleri, kendi kopyalarını çalıştırılabilir diğer kodlara veya belgelere yerleştirilerek yayılan ve kendi kendine çoğalan programlardır. Truva atları saldırganlara ağ portu üzerinden yasal olmayan erişim sağlayabilecekleri arka kapı açan yazılımlardır. Casus yazılım, kullanıcılara ait önemli bilgilerin ve kullanıcının yaptığı işlemlerin, kullanıcının bilgisi olmadan toplanmasını ve bu bilgilerin kötü niyetli kişilere gönderilmesini sağlayan yazılım olarak tanımlanır. Bilgisayar virüslerine benzer bir yapıda olan solucanlar, virüsler gibi bir başka çalıştırılabilir programa kendisini iliştirmez veya bu programın parçası olmazlar. Solucanlar, yayılmak için başka bir programa veya virüslerde olduğu gibi insan etkileşimine ihtiyaç duymayan, kendi kendini çoğaltan bir yapı arz ederler. Bu bilgilere göre Doğru Cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 3

Bilgisayar suçu “ceza hukukunun bir bilgisayar teknolojisi içeren her türlü ihlali” olarak tanımlanmaktadır. Buna göre aşağıdakilerden hangisinde suçun hedefi olarak bilgisayarlar kullanılmaktadır?

Tehdit ve taciz için e-posta kullanma

Ticari sırların hırsızlığı

Kasten elektronik iletişimi engelleme girişimi

Telifli entelektüel sermayenin yetkisiz kopyalanması

İzinsiz olarak bir bilgisayar sistemine erişmek

Açıklama:

Bilgi Teknolojisi Profesyonelleri Birliği'ne göre aşağıda hem hedef hem de suç aracı olarak bilgisayarın örneklerini verilmiştir.
Suçun Hedefi Olarak Bilgisayarlar
Korunan verilerin gizliliğini ihlal etmek
İzinsiz olarak bir bilgisayar sistemine erişmek
Korunan bir bilgisayara dolandırmak için bilerek erişmek
Korunan bir bilgisayara kasten erişmek ve bilerek veya dikkatsizce bir zarara sebep olmak
Korunan bir bilgisayara kasten zarar veren bir programı, program kodunu veya bir komutu bilerek iletmek
Korunan bir bilgisayara zarar vermek için tehdit etmek
Suç Aracı Olarak Bilgisayarlar
Ticari sırların hırsızlığı
Telifli entelektüel sermayenin yetkisiz kopyalanması
Dolandırma planları
Tehdit ve taciz için e-posta kullanma
Kasten elektronik iletişimi engelleme girişimi
Saklanan e-posta ve sesli postayı içeren elektronik iletişimlere yasa dışı olarak erişilmesi
Bir bilgisayar kullanarak çocuk pornografisi dağıtmak veya sahip olmak
Bu bilgilere göre Doğru Cevap E seçeneği olur.

Doğru Cevap: E

Soru 4

Aşağıdakilerden hangisi bir şirket için güvenlik tehdidi oluşturan dış kaynaklardan biri değildir?

Hackerler

Rakipler

Müşteriler

Bilgi brokerları

Yerel istihbarat teşkilatı

Açıklama:

Bir şirket için güvenlik tehditi oluşturan dış kaynaklar; Teröristler, organize suç, bilgi brokerları, rakipler, yabancı girişimler ve işletmeler, yabancı ulus-devletler, yerel istihbarat teşkilatı, hackerlar olarak ifade edilebilir. Seçenekler arasında yer alan müşteriler ise bir şirket için güvenlik tehditi oluşturan iç kaynaklar arasında yer alır. Dolayısıyla Doğru Cevap C seçeneği olur.

Doğru Cevap: C

Soru 5

İnsan kaynağı istihdamı,
Zararı en aza indirme,
Risklerin tespit edilmesi,

Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri güvenlik alt yapısı oluşturma aşamaları arasında yer alır?

Yalnız III

I ve II

I ve III

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Bilgi sisteminin tüm parçalarını kapsayan bütünleşik bir koruma politika ve stratejileri geliştirilmelidir. Temel aşamalar;

Risklerin tespit edilmesi (III. öncül Doğru olur)
Farkındalık
İnsan kaynağı istihdamı (I. öncül Doğru olur)
Önleme
Yakalama
Zararı en aza indirme (II. öncül Doğru olur)
Kurtarma
Düzenleme
Güvenlik standartlarına uyum

biçiminde sıralanabilir. Bu bilgilere göre tüm öncüller doğrudur. Dolayısıyla Doğru Cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 6

El yazısı,
Avuç içi tarama,
Göz retinası,

Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri biyometrik kimlik tanıma sistemlerinde uygulanan yöntemler arasında yer alır?

Yalnız III

I ve II

I ve III

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Biyometrik kimlik tanıma sistemi her bir bireyi eşsiz yapan fiziksel veya davranışsal özelliklerin ölçülmesine dayalıdır. Parmak izi, göz retinası (III. öncül Doğru olur), yüz gibi bir kişinin eşsiz özelliklerini bu özellikler ile depolanan profil arasında farklılıklar olup olmadığına karar vermek için karşılaştırır. İki profil eşleşirse erişime izin verilir. Parmak izi ve yüz tanıma sistemleri birçok bilgisayarda var olan parmak izi tanıma cihazları ve birçok çeşit Web kamerası içine yerleştirilmiş yüz tanıma yazılımları ile güvenlik uygulamalarında kullanılmaya başlanmıştır. Parmak izi, göz retinası ve ses tanıma yanında avuç içi tarama (II. öncül Doğru olur) ve imza ve el yazısı (I. öncül Doğru olur) da biyometrik kontrol için kullanılan yöntemler arasında sayılabilir. Bu bilgilere göre tüm öncüller doğrudur. Dolayısıyla Doğru Cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 7

İşletmenin intranetini ve diğer bilgisayar ağlarını, bir filtre ve İnternete ve diğer ağlara bir erişim için güvenli bir transfer noktası sağlayarak ihlallerden koruyan bir ağ geçidi denetçisi sistemi aşağıdakilerden hangisidir?

Şifreleme sistemi

Güvenlik duvarı

Kimlik tanıma sistemi

Anti-virüs yazılımları

Bilişim sistemleri

Açıklama:

Verilerin şifrelenmesi bilgilerin ve özellikle İnternet, intranet ve extranetteki diğer ağ kaynaklarının korunması için önemli bir yol haline gelmektedir. Kimlik tanıma sistemi girecek kişinin kimliğinin anlaşılmasını sağlar ve yetkisiz girişlere engel olur. Güvenlik duvarı, işletmenin intranetini ve diğer bilgisayar ağlarını, bir filtre ve İnternete ve diğer ağlara bir erişim için güvenli bir transfer noktası sağlayarak ihlallerden koruyan bir ağ geçidi denetçisi sistemi olarak hizmet eder. Dolayısıyla Doğru Cevap B seçeneği olur.

Doğru Cevap: B

Soru 8

Aşağıdakilerden hangisi Federal Ticaret Komisyonu Adil Bilgi Uygulama Prensipleri arasında yer almaz?

Bildirim/farkındalık

Seçim/onay

Mahremiyet

Erişim/katılım

Güvenlik

Açıklama:

Federal Ticaret Komisyonu Adil Bilgi Uygulama Prensipleri aşağıdaki şekilde verilmiştir.

Bu şekle göre Federal Ticaret Komisyonu Adil Bilgi Uygulama Prensipleri arasında Mahremiyet yer almamaktadır. Dolayısıyla Doğru Cevap C seçeneği olur.

Doğru Cevap: C

Soru 9

Bilgi,
Personel,
Yazılım varlıkları,

Varlıkların envanterini çıkartılması ve bu varlıkları etkin bir şekilde korunmasını sağlar. Tüm bilgi varlıklarını içeren bir varlık envanteri tutulmalıdır. Buna göre envanter hazırlanırken yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri göz önünde bulundurulmalıdır?

Yalnız III

I ve II

I ve III

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Varlıkların envanterini çıkartılması ve bu varlıkları etkin bir şekilde korunmasını sağlar. Tüm bilgi varlıklarını içeren bir varlık envanteri tutulmalıdır. Bu envanter hazırlanırken aşağıda belirtilen varlık türleri göz önünde bulundurulmalıdır.
• Bilgi: Veri tabanı, sözleşme ve anlaşmalar, sistem dokümantasyonu vb. (I. öncül Doğru olur)
• Yazılım varlıkları: Uygulama yazılımları, sistem yazılımları ve yazılım geliştirme araçları. (I. öncül Doğru olur)
• Fiziksel varlıklar: Bilgisayarlar ve iletişim araçları.
• Hizmete dönük varlıklar: Bilgisayar ve iletişim hizmetleri, ısıtma, aydınlatma,
güç vb.
• Personel: Nitelik ve tecrübeleri ile birlikte. (II. öncül Doğru olur)
• Soyut varlıklar: Kuruluşun itibarı ve imajı gibi.
Varlık envanteri herhangi bir afetten sonra normal çalışma şartlarına dönmek için gereken (varlığın türü, formatı, konumu, değeri gibi) tüm bilgileri içermelidir. Bu bilgilere göre tüm öncüller doğru olur. Dolayısıyla Doğru Cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 10

ISO/IEC 27001

ISO/IEC 27002

ISO/IEC 27004

ISO/IEC 27007

ISO/IEC 27011

Açıklama:

ISO/IEC 27000, bilgi güvenliği yönetimi sistemi ailesi standartlarına referans vererek bilgi güvenliği yönetimi sistemlerini genel olarak açıklar, tanım ve terimleri verir. ISO/IEC 27000 Standart-Ailesi Bilgi Güvenliği ve Bilgi Güvenliği Yönetim Sistemi ile ilgilidir. Aşağıda sayılan standartlar bilgilendirici ve normatif dokümanlardır:
• ISO/IEC 27000: BGYS Genel Bilgiler ve Tanımlar: Bilgi Güvenliği konusuna genel bir bakış açısı içeren standart, 46 anahtar tanım ve terimi açıklamaktadır.
• ISO/IEC 27001: BGYS Gereksinimleri: Bilgi Güvenliği Standartları arasında çekirdek doküman hükmünde olan bu doküman Bilgi Güvenliği Yönetim Sistemi için gerekli olan gereksinimleri içermektedir. Dokümanın Ek kısmında da gerekli kontroller ve amaçları listelenmiştir.
• ISO/IEC 27002: Uygulama Pratikleri ve Kontrolleri: 27001 EK-A kısmındaki kontrollerinin iyi uygulamaları için bir kılavuz görevi gören bu standart tamamlayıcı açıklamalar içermektedir.
• ISO/IEC 27003 : BGYS Risk Yönetimi Uygulama Rehberi; bu standart Bilgi Güvenliği Yönetimi Sistemi’nin uygulanması için rehberlik etmeyi amaçlayan bir dizi resmi yeni standarttır.
• ISO/IEC 27004: BGYS Etkinlik Ölçüm Rehberi
• ISO/IEC 27005: BGYS Risk Yönetimi Rehberi
• ISO/IEC 27006: BGSY Belgelendirme Kurumları için Rehber
• ISO/IEC 27007: BGYS Denetim Rehberi
• ISO/IEC 27011: Telekomünikasyon Kuruluşları için BGYS
• ISO/IEC 27799: Sağlık Kuruluşları için BGYS Rehberi
Yukarıdaki bilgilere göre Telekomünikasyon Kuruluşları için BGYS standardı "ISO/IEC 27011" olup, Doğru Cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 11

Büyük altyapı ve endüstriyel projelerin toplumsal ve çevresel düzeydeki olumsuz etkilerini en aza indirmeyi amaçlayan küresel ilkeler bütünü aşağıdakilerden hangisidir?

Sorumlu yatırım ilkeleri

Ekvator prensipleri

Düşük karbon ekonomisi

Kyoto protokolü

Sürdürebilirlik ilkesi

Açıklama:

PricewaterhouseCoopers’ın Bilgi Güvenliğinin Küresel Durumu Araştırması’na (2015) göre güvenlik kazalarının medya raporları, hava durumu raporları gibi medyada yer bulmaya başlamıştır ve neredeyse dünyadaki her endüstri bazı siber saldırı türleri ile karşılaşmıştır. Küresel olarak 2014 yılında siber güvenlik arızaları kaynaklı beklenen raporlanmış ortalama finansal kayıp 2013 yılına göre %34 artarak 2,7 milyon dolara ulaşmıştır. Finansal etki gelirlerin azalmasını, iş sistemlerinin zarar görmesini, düzenleyici cezaları ve müşteri kaybını içermektedir. Finansal olmayan zararlar ise imaj zedelenmesi, ürünlerin yağmalanması, araştırma ve geliştirme bilgisinin saptırılması, inovasyona etkileri, çalınan iş ve üretim süreçleri yanında üst düzey plan ve kurumsal stratejiler gibi hassas bilgilerin kaybıdır.

Doğru Cevap: B

Soru 12

Kendi kopyalarını çalıştırılabilir diğer kodlara veya belgelere yerleştirilerek yayılan ve kendi kendine çoğalan programlara ne ad verilir?

Güvenlik duvarı

Solucan

Truva atı

Casus yazılım

Virüs

Açıklama:

Virüsler, en tehlikeli ve en eski kötü amaçlı yazılımlar olarak kabul edilmektedirler. Organizmalardaki hücrelere bulaşan küçük parçacıklar olarak tanımlanan biyolojik virüslerden esinlenerek adlandırılan bilgisayar virüsleri, kendi kopyalarını çalıştırılabilir diğer kodlara veya belgelere yerleştirilerek yayılan ve kendi kendine çoğalan programlardır.

Doğru Cevap: E

Soru 13

Aşağıdakilerden hangisi bilgi güvenliği konusunda temel standartlardan "Kimin hangi işi yaptığı veya müşterinin hangi malı satın aldığı gibi bilgiler kimseyle paylaşılmamalı" ilkesidir?

Kimliğin doğruluğu

Kimliğin gizliliği

Kişisel gizlilik

Verinin bütünlüğünün korunması

İzleme

Açıklama:

Uygulamada farklılıklar bulunmakla birlikte bilgi güvenliği konusunda temel standartlar aynıdır (Nizam, 2014:308): • Kimliğin doğruluğu: İşlemleri tam olarak kimin yaptığı bilinmelidir. • Yetki kontrolü: Kişinin yetkisine uygun işler yapmasıdır. • Kimliğin gizliliği: Kişinin e-posta veya diğer bilgilerine istenmeyen kişilerin erişimlerinin engellenmesidir. • Kişisel gizlilik: Kimin hangi işi yaptığı veya müşterinin hangi malı satın aldığı gibi bilgiler kimseyle paylaşılmamalıdır. • Verinin bütünlüğünün korunması: Gerçek hayatta fatura ve resmi belge gibi varlıklar elektronik ortamda parçalara bölünerek saklanır. Bu parçalardan herhangi biri bozulursa yapılmak istenen işlem farklı bir anlam kazanır. • İzleme: Yetkisiz erişim durumunda bunun kimin tarafından yapıldığı ve sistemin nerelerini etkilediğini tespit etmek için sistem sürekli izlenmeli ve izlenme sonuçları kaydedilmelidir.

Doğru Cevap: C

Soru 14

Aşağıdakilerden hangisi ABD Adalet Bakanlığı tarafından “ceza hukukunun bir bilgisayar teknolojisi içeren her türlü ihlali” olarak tanımlanan bilgisayar suçlarından biridir?

Kimliğin gizliliği

Bilginin izinsiz dağıtılması

Kişisel gizlilik

İzleme

Verinin bütünlüğünün korunması

Açıklama:

Birçok hacker faaliyeti suç teşkil etmektedir. ABD Adalet Bakanlığı bilgisayar suçunu “ceza hukukunun bir bilgisayar teknolojisi içeren her türlü ihlali” olarak tanımlamaktadır. Bilgisayar suçu Bilgi Teknolojisi Profesyonelleri Birliği (Association of Information Technology Professionals-AITP) tarafından şu şekilde tanımlanmaktadır: • Donanım, yazılım, veri veya ağ kaynaklarının izinsiz kullanımı, erişimi, değiştirilmesi ve tekrar yapılandırılması • Bilginin izinsiz dağıtılması • Yazılımın izinsiz kopyalanması • Bir son kullanıcının kendi donanımına, yazılımına, verilerine veya ağ kaynaklarına erişiminin engellenmesi • Bilgi veya maddi varlıklara yaşa dışı bir şekilde edinmek için bilgisayar ve ağ kaynaklarını kullanmak veya kullanmaya çalışmak

Doğru Cevap: B

Soru 15

Bilgisayarınızın bir veya daha çok kişi tarafından sizin haberiniz olmadan kontrol edilmesi aşağıdakilerden hangisidir?

Dos saldırı

Casus saldırı

Zombi bilgisayar

Truva atları

Solucanlar

Açıklama:

Bilgisayarınızın “zombi” hale gelmesi, onun bir veya daha çok kişi tarafından sizin haberiniz olmadan kontrol edilmesi, örneğin istenmeyen e-postaların gönderilmesi veya İnternetteki diğer PC’lere saldırılar düzenlenmesi anlamına geliyor

Doğru Cevap: C

Soru 16

Aşağıdakilerden hangisi "suçun hedefi olan bilgisayarlar"ın özelliklerindendir?

Ticari sırların hırsızlığı

Yazılımın veya kitaplar, makaleler, müzik ve video gibi telifli entelektüel sermayenin yetkisiz kopyalanması

Korunan bir bilgisayara zarar vermek için tehdit etmek

Dolandırma planları

Tehdit ve taciz için e-posta kullanma
Kasten elektronik iletişimi engelleme girişimi

Açıklama:

Suçun Hedefi Olarak Bilgisayarlar;
Korunan verilerin gizliliğini ihlal etmek
İzinsiz olarak bir bilgisayar sistemine erişmek
Korunan bir bilgisayara dolandırmak için bilerek erişmek
Korunan bir bilgisayara kasten erişmek ve bilerek veya dikkatsizce bir zarara sebep olmak
Korunan bir bilgisayara kasten zarar veren bir programı, program kodunu veya bir komutu bilerek iletmek
Korunan bir bilgisayara zarar vermek için tehdit etmek

Doğru Cevap: C

Soru 17

Aşağıdakilerden hangisi İşletmelerdeki iç güvenlik tehditlerinin kaynaklarından biridir?

Hackerlar

Teröristler

Eylemciler

Tedarikçiler

Rakipler

Açıklama:

Güvenlik Tehditlerinin Kaynakları: Şirketin İçindekiler;
• Mevcut çalışanlar %35
• Eski çalışanlar %30
• Mevcut hizmet sağlayıcıları/ danışmanlar %18
• Eski hizmet sağlayıcıları/danışmanlar %15
• Tedarikçiler/iş ortakları %13
• Müşteriler %11

Doğru Cevap: D

Soru 18

Aşağıdakilerden hangisi güvenlik altyapısı oluşturma aşamaları içeresinde "işletme çalışanlarını bilinçlendirmeye yönelik eğitimler" verilmesini açıklayan kavramdır?

Farkındalık

Önleme

Yakalama

Kurtarma

Düzenleme

Açıklama:

Farkındalık: İşletmenin tüm üyeleri çıkabilecek sorunlara karşı uyanık, eğitimli ve bilgi sahibi olmalıdır. İşletme çalışanlarını bilinçlendirmeye yönelik eğitimler bu kapsamdadır. Güvenlik konusunda tolerans olmadığı bilinmelidir.

Doğru Cevap: A

Soru 19

ISO/IEC 27000:2013 Standart Ailesi Bilgi Güvenliği ve BGYS (Bilgi Güvenliği Yönetim Sistemi)'nin ilk sürümü aşağıdakilerden hangisidir?

ISO/IEC 27005:2005

ISO/IEC JTC 1

BS 7799-2

ISO 27000

ISO/IEC 27001:2005

Açıklama:

Bilgi Güvenliği Yönetim Sistemi Standardı’nın 25.09.2013 tarihinde yeni sürümü yayınlandı. İkinci sürüm olan ISO/IEC 27001:2013 teknik olarak gözden geçirilerek ilk sürüm olan ISO/IEC 27001:2005’i iptal etmiş ve yerine geçmiştir

Doğru Cevap: E

Soru 20

Aşağıdakilerden hangisi BGYS Etkinlik Ölçüm Rehberi'dir?

ISO/IEC 27005

ISO/IEC 27006

ISO/IEC 27007

ISO/IEC 27004

ISO/IEC 27011

Açıklama:

ISO/IEC 27000: BGYS Genel Bilgiler ve Tanımlar: Bilgi Güvenliği konusuna genel bir bakış açısı içeren standart, 46 anahtar tanım ve terimi açıklamaktadır.
• ISO/IEC 27001: BGYS Gereksinimleri: Bilgi Güvenliği Standartları arasında çekirdek doküman hükmünde olan bu doküman Bilgi Güvenliği Yönetim Sistemi için gerekli olan gereksinimleri içermektedir. Dokümanın Ek kısmında da gerekli kontroller ve amaçları listelenmiştir.
• ISO/IEC 27002: Uygulama Pratikleri ve Kontrolleri: 27001 EK-A kısmındaki kontrollerinin iyi uygulamaları için bir kılavuz görevi gören bu standart tamamlayıcı açıklamalar içermektedir.
• ISO/IEC 27003 : BGYS Risk Yönetimi Uygulama Rehberi; bu standart Bilgi Güvenliği Yönetimi Sistemi’nin uygulanması için rehberlik etmeyi amaçlayan bir dizi resmi yeni standarttır.
• ISO/IEC 27004: BGYS Etkinlik Ölçüm Rehberi
• ISO/IEC 27005: BGYS Risk Yönetimi Rehberi
• ISO/IEC 27006: BGSY Belgelendirme Kurumları için Rehber
• ISO/IEC 27007: BGYS Denetim Rehberi
• ISO/IEC 27011: Telekomünikasyon Kuruluşları için BGYS
• ISO/IEC 27799: Sağlık Kuruluşları için BGYS Rehberi

Doğru Cevap: D

Soru 21

Aşağıdakilerden hangisi bilgi güvenliği konusundaki temel standartlardan biri değildir?

Kimliğin açıklığı

Yetki kontrolü

Kişisel gizlilik

İzleme

Verinin bütünlüğünün korunması

Açıklama:

Kimliğin açıklığı değil doğruluğu esastır. İşlemleri tam olarak kimin yaptığı bilinmelidir.

Doğru Cevap: A

Soru 22

Bir bilgisayar sistemine yetkisiz erişim elde etmeye çalışan kişiye ne ad verilir?

Broker

Hacker

Teknisyen

Hırsız

Sistem uzmanı

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 23

Aşağıdakilerden hangisi kötü amaçlı kişilerin, veri paketleri network cihazları vasıtasıyla ağ üzerinden aktarılırken bu cihazlardaki bilgileri ele geçirme yöntemlerinden biridir?

Paket koklama

Veri aktarma

Veri takibi

Hizmet dışı bırakma

Kimlik hızsızlığı

Açıklama:

Veri paketleri network cihazları vasıtasıyla ağ üzerinden aktarılırken, kötü amaçlı kişiler bu cihazları ve bilgisayarları paket koklama (sniffleyerek) ya da aldatma (spoofing) işlemleri yaparak bilgileri ele geçirebilirler.

Doğru Cevap: A

Soru 24

Bir Web servisi veya Web uygulaması üzerinde altyapının cevap veremeyeceği derecede aşırı istek veya trafik yükü oluşturarak onu hizmet veremez duruma düşürme amaçlı saldırıya ne ad verilir?

Kimlik hırsızlığı

Aldatma

Paket koklama

Hizmet dışı bırakma

İzinsiz kopyalama

Açıklama:

Hizmet dışı bırakma (DoS Saldırısı /Denial-of-Service) bir Web servisi veya Web uygulaması üzerinde altyapının cevap veremeyeceği derecede aşırı istek veya trafik yükü oluşturarak onu hizmet veremez duruma düşürme amaçlı saldırılardır. Genellikle virüsten etkilenmiş zombi bilgisayarların oluşturduğu robot ağları vasıtasıyla yapılır

Doğru Cevap: D

Soru 25

Bir sahtekârın bir başkasını taklit etmek için sosyal güvenlik kimlik numarasını, sürücü ehliyeti numarası veya kredi kartı numaraları gibi önemli kişisel bilgileri elde etmesi suçuna aşağıdakilerden hangisidir?

Siber terör

Veri tabanı hırsızlığı

Aldatma

Kimlik hırsızlığı

Siber savaş

Açıklama:

İnternetin ve elektronik ticaretin gelişmesi ile kimlik hırsızlığı büyük bir sorun haline gelmiştir. Kimlik hırsızlığı bir sahtekârın bir başkasını taklit etmek için sosyal güvenlik kimlik numarasını, sürücü ehliyeti numarası veya kredi kartı numaraları gibi önemli kişisel bilgileri elde etmesi suçudur. Bilgi, kredi almak, ticaret yapmak veya mağdurun adına hizmet almak veya hırsıza ehliyet sağlamak için kullanılabilir (Laudon ve Laudon, 2014:332).

Doğru Cevap: D

Soru 26

Aşağıdakilerden hangisi dünyanın kötü amaçlı yazılımlarının çoğunun kaynağını oluşturan ülkelerden biridir?

Güney Kore

Türkiye

Japonya

Tayland

Almanya

Açıklama:

Kötü amaçlı yazılım yaymak, hizmet dışı bırakma (DoS saldırıları) gibi siber suç faaliyetleri sınırsızdır. Çin, ABD, Güney Kore, Rusya ve Tayvan dünyanın kötü amaçlı yazılımlarının çoğunun kaynağıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 27

Aşağıdakilerden hangisi şirketin içindeki olası tehdit unsurlarından biri değildir?

Mevcut çalışanlar

Eski çalışanlar

Müşteriler

Rakipler

Danışmanlar

Açıklama:

Rakipler bir dış tehdit unsurudur.

Doğru Cevap: D

Soru 28

İşletmenin tüm üyelerinin çıkabilecek sorunlara karşı uyanık, eğitimli ve bilgi sahibi olması durumunu hangi kavram doğru bir şekilde ifade etmektedir?

Önleme

Anlama

Yakalama

Kavrama

Farkındalık

Açıklama:

Farkındalık, işletmenin tüm üyeleri çıkabilecek sorunlara karşı uyanık, eğitimli ve bilgi sahibi olmasıdır. İşletme çalışanlarını bilinçlendirmeye yönelik eğitimler bu kapsamdadır. Güvenlik konusunda tolerans olmadığı bilinmelidir.

Doğru Cevap: E

Soru 29

Sisteme girecek kişinin kimliğinin anlaşılmasını sağlayan ve yetkisiz girişlere engel olan aracın adı nedir?

Kimlik saptama sistemi

Kimlik tanıma sistemi

Profil eşleştirme sistemi

Yüz tarama sistemi

Parmak tarama sistemi

Açıklama:

Kimlik tanıma sistemi girecek kişinin kimliğinin anlaşılmasını sağlar ve yetkisiz girişlere engel olur. Kimlik tanıma sistemlerinde sadece isim ve şifre yeterli olmayabilir. İleri düzey güvenlik için elektronik imza veya iki yönlü doğrulama kullanılabilir.

Doğru Cevap: B

Soru 30

Bireylerin yalnız bırakılma, diğer bireylerin veya devleti de içeren kurumların gözetim ve müdahalesinden uzak olabilme talebine ne ad verilir?

Mahremiyet

Gizlilik

İnziva

Yabancılaşma

Bütünlük

Açıklama:

Mahremiyet (gizlilik) bireylerin yalnız bırakılma, diğer bireylerin veya devleti de içeren kurumların gözetim ve müdahalesinden uzak olabilme talebidir. Mahremiyet talebi iş yerinde de geçerlidir

Doğru Cevap: A

Soru 31

Internet ve Internet erişiminin hızla artmasıyla işletmelerde bazı değişimler olmuştur, aşağıdakilerden hangisi bu değişimlerden birisi değildir?

İşletmelerin en büyük sorunu güvenlik olmuştur.

İşletmeler bilgi sistemlerinin güvenliği ile ilgili pek çok tehdit ile karşılaşmıştır.

Kötü amaçlı yazılımlar konusu işletmenin diğer varlıkları gibi ortaya çıkmıştır.

İşletmelerin bilgi sistemleriyle ilgili tehditler için kullanmaları gereken pek çok yöntem ortaya çıkmıştır.

İşletmeler sadece bilgi sistemlerini değil donanımı, yazılımı, ağları ve bilgi kaynaklarını da korumak için ve daha faydalı olmalarını sağlamak için güvenlik araçları ile onları koruması gerekli olmuştur.

Açıklama:

İnternet erişiminin hızla artmasıyla aslında işletmelerin en büyük sorunu güvenlik olmuştur. İşletmeler bilgi sistemlerinin güvenliğine yönelik birçok önemli tehditle karşılaşabilmektedir. Bu ünitede bu tehditlerin neler oldukları, bu tehditlere karşılık işletmelerin güvenliklerini sağlamak için kullanabilecekleri yöntemler üzerinde durulacaktır. İşletmenin diğer varlıkları gibi donamım, yazılım, ağlar ve bilgi kaynakları da kalitelerini ve faydalı kullanılmalarını sağlamak için çeşitli güvenlik araçları ile korunmalıdır. Günümüzde teknolojinin hızlı gelişmesiyle beraber güvenlik açıkları da bir o kadar artmıştır. Veriler bir ortamdan diğer ortama aktarılırken her an çalınma, değişime uğrama ya da yok edilme tehlikesi ile karşı karşıyadır.

Doğru Cevap: C

Soru 32

Günümüzde Internet erişiminin hızla yayılmasıyla güvenlik araçları da bir o kadar artmış ve önemi de görülmüştür, aşağıdakilerden hangisi “verilerle” ilgili olarak bilgi sistemi güvenliğinin önemini vurgulamaktadır?

Geçen yıllarda LinkedIn’de 6,5 milyon şifre çalınarak hırsızlıklar olmuştur.

Çalınma ile oluşan sorunlar işletmeleri ve onlara bağlı kuruluşları zor durumda bırakmıştır

LinkedIn çeşitli Internet bağlantıları sorunları ve çalınmalar sebebiyle itibar kaybı yaşamıştır.

Internet erişimi ile ilgili güvenlik önlemleri alınmadığında işletmeler kötü amaçlı yazılımlar ile karşılaşmaktadır.

Veriler bir ortamdan diğer ortama aktarılırken her an çalınma, değişime uğrama ve yok edilme tehlikesi vardır.

Açıklama:

Veriler bir ortamdan diğer ortama aktarılırken her an çalınma, değişime uğrama ya da yok edilme tehlikesi ile karşı karşıyadır. Geçtiğimiz yıllarda LinkedIn’de 6,5 milyon şifrenin çalınması ile oluşan sorunlar işletmelerin bilgi sistemi güvenliğine özel önem vermesi gerektiğine örnek olarak verilebilir.

Doğru Cevap: E

Soru 33

Kötü amaçlı yazılımların işletmelere getirdiği sorunlarla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

İşletmenin etkinliğini azaltmaktadır.

İşletmelerin maliyetleri artmaktadır.

Çalışanların etkinliğini azaltmaktadır.

Şirketlerin operasyonel maliyetlerini artırmaktadır.

İşletmelerin varlıkları ve muhasebe kayıtları elde tutulamamaktadır.

Açıklama:

Kötü amaçlı yazılımları temizleme zorlukları veya kimlik hırsızlığının neden olduğu hasarı onarma, işletmelerin operasyonel maliyetlerini arttırmakta ve hem bireylerin hem de işletmelerin etkinliğini azaltmaktadır

Doğru Cevap: E

Soru 34

Internet bağlantılı pek çok araç insan hayatında kullanılmaktadır ve bu cihazlar temel güvenlik önlemlerine sahip değildir, aşağıdakilerden hangisi bu araçlardan birisi değildir?

Askeri silahlar

Bebek monitörleri

Ev termometreleri

Çeşitli tüketici cihazları

Dış dünya ile kablosuz iletişim kuran bilgisayarlı otomobiller

Açıklama:

İnternet bağlantılı bazı cihazlar temel güvenlik önemlerine
sahip olmadığından saldırıya açıktır. Bebek monitörleri, ev termostatları ve televizyonlar gibi tüketici cihazları üzerinden yapılan saldırıların da arttığı görülmektedir. HP çok yaygın kullanılan İnternet bağlantılı cihazların 10’unu incelemiş ve yüzde 70’inin ciddi açıkları olduğunu bulmuştur. Bir dizi bilgisayar içeren, sıklıkla birbirlerine bağlı olan ve bazı durumlarda dış dünya ile kablosuz iletişim kuran otomobiller de frenleri, direksiyonu ve hatta motoru kontrol etmek için hacklenebilirler. Sonuç olarak siber güvenlik günümüzde
kalıcı bir işletme riskidir.

Doğru Cevap: A

Soru 35

Büyük işletmeler daha gelişmiş güvenlik süreçleri ve teknolojileri kullanırlar bu durum daha çok saldırıya sebep olmaktadır bunun sonucunda büyük işletmeler daha büyük ve daha etkili güvenlik koruyucuları kullanmaya başlamışlardır bunun sonucu ne olmuştur?

İşletmeler daha çok Internet ve teknik arızayı çözebilir hale gelmiştir.

Tehditler ağırlıklı olarak orta ölçekli işletmelere kaymaya başlamıştır.

Küçük işletmeler bilgi güvenliğine daha az yatırım yapmaya başlamışlardır.

Müşterileri ilgilendiren zengin bilgiler ve bunların sunulması uygulaması kaldırılmıştır.

Ürün tasarımı, strateji belgeleri ve daha pek çok belge Internet ortamından kaldırılmıştır.

Açıklama:

Büyük işletmeler daha etkili güvenlik koruyucuları kullanmaya devam ettikçe, tehditler orta ölçekteki işletmelere (100 milyon ile 1 milyar dolar arasında geliri olanlar) kaymaya başlamıştır. Bu işletmelerin birçoğunun büyük işletmelere göre çok daha az güvenlik uygulaması olabilir. 100 milyondan az geliri olan küçük işletmeler 2014 yılında %5 daha az tehdit yakalamıştır.

Doğru Cevap: B

Soru 36

Büyük işletmeler bilgi güvenliğine daha fazla bütçe ayırmaktadır arızalar büyük işletmelerde daha fazla maliyet yaratmaktadır aşağıdakilerden hangisi bu maliyetlerden birisi değildir?

İmaj zedelenmesi

Ürünlerin yağmalanması

Yöneticilerin inovasyondan uzaklaşması

Araştırma ve geliştirme bilgisinin saptırılması

Üst düzey plan ve kurumsal stratejiler gibi hassas bilgilerin kaybı

Açıklama:

Büyük işletmeler bilgi güvenliğine daha fazla bütçe ayırmakta, buna karşın arızalar büyük işletmelere daha fazla maliyet yaratmaktadır. Küresel olarak 2014 yılında siber güvenlik arızaları kaynaklı beklenen raporlanmış ortalama finansal kayıp 2013 yılına göre %34 artarak 2,7 milyon dolara ulaşmıştır. Finansal etki gelirlerin azalmasını, iş sistemlerinin zarar görmesini, düzenleyici cezaları ve müşteri kaybını içermektedir. Finansal olmayan zararlar ise imaj zedelenmesi, ürünlerin yağmalanması, araştırma ve geliştirme bilgisinin saptırılması, inovasyona etkileri, çalınan iş ve üretim süreçleri yanında üst düzey plan ve kurumsal stratejiler gibi hassas bilgilerin kaybıdır

Doğru Cevap: C

Soru 37

Aşağıdakilerden hangisi bilgi güvenliği konusundaki temel standartlardan birisi değildir?

İzleme

Kişisel gizlilik

Yetki kontrolü

E-posta sınırlaması

Verinin bütünlüğünün korunması

Açıklama:

Uygulamada farklılıklar bulunmakla birlikte bilgi güvenliği konusunda temel standartlar aynıdır:
• Kimliğin doğruluğu: İşlemleri tam olarak kimin yaptığı bilinmelidir.
• Yetki kontrolü: Kişinin yetkisine uygun işler yapmasıdır.
• Kimliğin gizliliği: Kişinin e-posta veya diğer bilgilerine istenmeyen kişilerin erişimlerinin engellenmesidir.
• Kişisel gizlilik: Kimin hangi işi yaptığı veya müşterinin hangi malı satın aldığı gibi bilgiler kimseyle paylaşılmamalıdır.
• Verinin bütünlüğünün korunması: Gerçek hayatta fatura ve resmi belge gibi varlıklar elektronik ortamda parçalara bölünerek saklanır. Bu parçalardan herhangi biri bozulursa yapılmak istenen işlem farklı bir anlam kazanır.
• İzleme: Yetkisiz erişim durumunda bunun kimin tarafından yapıldığı ve sistemin nerelerini etkilediğini tespit etmek için sistem sürekli izlenmeli ve izlenme sonuçları kaydedilmelidir.

Doğru Cevap: D

Soru 38

Aşağıdakilerden hangisi bilgi güvenliği ile ilgili temel standartlardan birisi olan “kimliğin doğruluğu” standardının tanımıdır?

Müşterilerin hangi malı aldığı bilinmelidir.

Yetkisiz erişimi kimlerin yaptığı bilinmelidir.

İşlemleri tam olarak kimin yaptığı bilinmelidir.

Gerçek hayattaki fatura ve resmi belgeler bozulmamalıdır.

Sistem sürekli izlenmeli ve izleme sonuçları raporlanmalıdır.

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 39

Güvenlik açısından bilgi sistemleri, izinsiz erişim, değiştirme, hırsızlık ve fiziksel zarardan korumak için kullanılan politikalara ve prosedürlere ilaveten bir husus daha vardır, bu nedir?

İletişim ağları

Teknik önlemler

Erişim noktaları

Potansiyel bağlar

Konum kontrolleri

Açıklama:

Günümüz iş dünyasında faaliyet gösteren işletmeler, güvenliği ve kontrolü en büyük öncelik haline getirmelidir. Bir saldırı durumunda çok miktarda veri zarar görmüşse veya deşifre olmuşsa işletme bir daha faaliyet bile gösteremeyebilir. Güvenlik, bilgi sistemlerini izinsiz erişim, değiştirme, hırsızlık veya fiziksel zarardan korumak için kullanılan politikalar, prosedürler ve teknik önlemlerdir. Kontroller işletmenin varlıklarının güvenliği, kayıtlarının doğruluğu ve güvenirliğini ve yönetim standartlarına operasyonel uyum sağlayan yöntemler, politikalar ve prosedürlerdir

Doğru Cevap: B

Soru 40

Akıllı telefonların da diğer İnternet cihazları ile sahip olduğu benzer güvenlik zafiyetleri aşağıdakilerden hangisidir?

Yanlış kurulum veya izinsiz (yetkisiz) değişiklikler telefon yazılımının çökmesine neden olabilir.

Akıllı telefon, suç teşkil eden eylemler veya yanlış kullanım yüzünden zarar görürse sistem arızalanır.

Enerji arızaları, seller, yangınlar veya diğer doğal afetler telefon sistemlerinin bozulmasına yol açabilir.

Akıllı telefonlarda bulunan satış verileri, müşteri isimleri, telefon numaraları ve e-posta adresleri gibi verilerle iç kurumsal sistemlere erişim sağlanabilir.

Akıllı telefondaki radyasyon da bir ağın birçok noktada bozulmasına yol açabilir ve verilerin çalınması veya izinsiz olarak mesajların değiştirilmesi mümkündür.

Açıklama:

Akıllı telefonlar da diğer İnternet cihazları ile aynı güvenlik zafiyetlerine sahiptir ve zararlı yazılımlara ve davetsiz misafirlerin sızmasına açıktır. Kurumsal çalışanlar tarafından kullanılan akıllı telefonlar sıklıkla satış verileri, müşteri isimleri, telefon numaraları ve e-posta adresleri gibi hassas verileri içermektedir. Davetsiz misafirler bu cihazlar ile iç kurumsal sistemlere erişim sağlayabilirler.

Doğru Cevap: D

Soru 41

Aşağıdakilerden hangisi İnternet erişiminin hızla artması sonucu işletmelerin en büyük sorunu haline gelmiştir?

Rekabet

Pazarlama

Maliyet

Güvenlik

Personel

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 42

Kimin hangi işi yaptığı veya müşterinin hangi malı satın aldığı gibi bilgilerin kimseyle paylaşılmamasını gerektiren bilgi güvenliği temel standardı aşağıdakilerden hangisidir?

Kimliğin doğruluğu

Yetki kontrolü

İzleme

Kimliğin gizliliği

Kişisel gizlilik

Açıklama:

Kişisel gizlilik: Kimin hangi işi yaptığı veya müşterinin hangi malı satın aldığı gibi bilgiler kimseyle paylaşılmamalıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 43

Yayılmak için başka bir programa veya insan etkileşimine ihtiyaç duymayan, kendi kendini çoğaltan bir yapı arz eden yazılım aşağıdakilerden hangisidir?

Solucanlar

Truva Atları

Virüsler

Casus Yazılımlar

Çerezler

Açıklama:

Bilgisayar virüslerine benzer bir yapıda olan solucanlar, virüsler gibi bir başka çalıştırılabilir programa kendisini iliştirmez veya bu programın parçası olmazlar. Solucanlar, yayılmak için başka bir programa veya virüslerde olduğu gibi insan etkileşimine ihtiyaç duymayan, kendi kendini çoğaltan bir yapı arz ederler. Bu da solucanların neden bilgisayar virüslerinden daha hızlı yayıldığını açıklamaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 44

Aşağıdakilerden hangisi suçun aracı olarak bilgisayar kullanımına örnektir?

Korunan verilerin gizliliğini ihlal etmek

Kasten elektronik iletişimi engelleme girişimi

Korunan bir bilgisayara dolandırmak için bilerek erişmek

Korunan bir bilgisayara zarar vermek için tehdit etmek

İzinsiz olarak bir bilgisayar sistemine erişmek

Açıklama:

Kasten elektronik iletişimi engelleme girişimi, suçun aracı olarak bilgisayar kullanımına örnektir. Diğer seçenekler suçun hedefi olarak bilgisayar kullanımına örnektir.

Doğru Cevap: B

Soru 45

Yetkisiz kullanıcıların özel ağlara girmesini engelleyen, ağ trafiğini kontrol eden yazılım ve donanım birleşimi aşağıdakilerden hangisi ile ifade edilir?

Biyometrik kimlik tanıma sistemi

Şifreleme

Güvenlik Duvarı

Bilgi sistemi kontrolü

Kimlik tanıma sistemi

Açıklama:

Güvenlik duvarı, yetkisiz kullanıcıların özel ağlara girmesini engeller. Giren ve çıkan ağ trafiğini kontrol eden yazılım ve donanımım bir birleşimidir.

Doğru Cevap: C

Soru 46

Kullanıcı web sitelerini ziyaret ettiğinde bilgisayarın sabit diskine yerleşen ve kullanıcının web tarayıcı yazılımını tanımlayarak web sitesine ziyaretlerini izleyen küçük yazı dosyalarına ne ad verilir?

Virüs

Truva Atı

Solucan

Çerez

Aldatma

Açıklama:

Çerezler kullanıcı web sitelerini ziyaret ettiğinde bilgisayarın sabit diskine yerleşen küçük yazı dosyalarıdır. Çerezler kullanıcının web tarayıcı yazılımını tanımlar ve web sitesine ziyaretleri izler. Ziyaretçi bir çerez saklamış siteye geri döndüğünde, web sitesi yazılımı kullanıcının bilgisayarını araştıracak, çerezi bulacak ve kişinin geçmişte ne yaptığını öğrenecektir.

Doğru Cevap: D

Soru 47

Dünyada 2014 yılında en çok ISO/IEC 27001 sertifikası edinen bölge aşağıdakilerden hangisidir?

Doğu Asya ve Pasifik

Avrupa

Güney Asya

Türkiye

Japonya

Açıklama:

2014 yılında alınan ISO/IEC 27001 sertifikaları göz önüne alındığında 2014 yılında en çok sertifika edinen bölge 11.303 ile Doğu Asya ve Pasifik olmuştur. Bunu Avrupa (8710) ile Merkez ve Güney Asya (2.253) izlemektedir. Türkiye’de ise 2006 yılında 10 ISO/IEC 27001 sertifikasından 2014 yılında 224 sertifikanın alındığı bir artış süreci görülmektedir.

Doğru Cevap: A

Soru 48

Aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Uluslararası standartlar işlerin yürümesini sağlar

ISO/IEC 27001 Bilgi Güvenliği Yönetimi Standardı, ISO yönetim sistemi standartlarından biridir

Tüm ISO standartları gibi uluslararası uzman uzlaşmasının sonucudur

Bir işletme veya organizasyon ancak ISO tarafından sertifikalandırılır

ISO standartları bu standartlara ihtiyaç duyan insanlar tarafından bir uzlaşma süreciyle geliştirilir.

Açıklama:

ISO’da Uluslararası Standartlar geliştirilir ancak ISO sertifikalandırma süreci içinde yer almaz ve sertifika yayınlamaz. Bu hizmet dış sertifikalandırma kuruluşları tarafından gerçekleştirilmektedir. Yani bir işletme veya organizasyon ISO tarafından sertifikalandırılmaz.

Doğru Cevap: D

Soru 49

Aşağıdakilerden hangisi dış tehditlerden biri değildir?

Eylemciler

Rakipler

Yerel istihbarat teşkilatı

Hackerlar

Müşteriler

Açıklama:

Müşteriler, işletmenin içindeki tehdit unsurlarıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 50

Ağ üzerinde iletilen verilerin çalınması işlemine ne ad verilir?

DoS Saldırısı

Paket Koklama

Aldatma

Kimlik hırsızlığı

Tıklama Sahtekarlığı

Açıklama:

Paket koklama, ağ üzerinde iletilen verilerin çalınması işlemine denir. Bir paket koklayıcı ağ üzerindeki tüm trafiği kontrol etmek için bilgisayar içerisine yerleşir ve kendi kendine çalışır. Bunlar yazılımsal ya da donanımsal olabilir.

Doğru Cevap: B

Soru 51

Aşağıda verilenlerden hangisi “İşlemleri tam olarak kimin yaptığının bilinmesi” anlamına karşılık gelen bilgi güvenliğinin temel standartlarından biridir?

Yetki kontrolü

Kimliğin gizliliği

Kimliğin doğruluğu

Verinin bütünlüğünün korunması

Kişisel gizlilik

Açıklama:

Uygulamada farklılıklar bulunmakla birlikte bilgi güvenliği konusunda temel standartlar aynıdır:

Kimliğin doğruluğu: İşlemleri tam olarak kimin yaptığı bilinmelidir.
Yetki kontrolü: Kişinin yetkisine uygun işler yapmasıdır.
Kimliğin gizliliği: Kişinin e-posta veya diğer bilgilerine istenmeyen kişilerin erişimlerinin engellenmesidir.
Kişisel gizlilik: Kimin hangi işi yaptığı veya müşterinin hangi malı satın aldığı gibi bilgiler kimseyle paylaşılmamalıdır.
Verinin bütünlüğünün korunması: Gerçek hayatta fatura ve resmi belge gibi varlıklar elektronik ortamda parçalara bölünerek saklanır. Bu parçalardan herhangi biri bozulursa yapılmak istenen işlem farklı bir anlam kazanır.
İzleme: Yetkisiz erişim durumunda bunun kimin tarafından yapıldığı ve sistemin nerelerini etkilediğini tespit etmek için sistem sürekli izlenmeli ve izlenme sonuçları kaydedilmelidir.

Doğru Cevap: C

Soru 52

Yayılmak için başka bir programa veya insan etkileşimine ihtiyaç duymayan, kendi kendini çoğaltan bir yapı arz eden kötü amaçlı yazılım programı aşağıdakilerden hangisidir?

Virüs

Solucan

Truva atları

Bakteri

Bilgisayar korsanı

Açıklama:

Solucanlar, yayılmak için başka bir programa veya virüslerde olduğu gibi insan etkileşimine ihtiyaç duymayan, kendi kendini çoğaltan bir yapı arz ederler.

Doğru Cevap: B

Soru 53

Kullanıcılara ait önemli bilgilerin ve kullanıcının yaptığı işlemlerin, kullanıcının bilgisi olmadan toplanmasını ve bu bilgilerin kötü niyetli kişilere gönderilmesini sağlayan yazılım olarak tanımlanır?

Casus yazılım

Bilgisayar virüsü

Bilgisayar korsanı

Paket koklama

Aldatma

Açıklama:

Casus yazılımların da bazı türleri kötü amaçlı yazılım gibi hareket eder. Casus yazılım, kullanıcılara ait önemli bilgilerin ve kullanıcının yaptığı işlemlerin, kullanıcının bilgisi olmadan toplanmasını ve bu bilgilerin kötü niyetli kişilere gönderilmesini sağlayan yazılım olarak tanımlanır.

Doğru Cevap: A

Soru 54

I. Bir bilgisayar sistemine yetkisiz erişim elde etmeye çalışan bir bireydir.
II. Sisteme izinsiz giremez.
III. Web siteleri ve bilgisayar sistemlerinin uyguladığı güvenlik korumalarındaki zayıflıkları bulur.
IV. Kurumsal bilgi sistemine zarar veremezler.
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri bilgisayar korsanlarının özelliklerindendir?

Yalnız II

I, II ve IV

I ve II

II ve IV

I ve III

Açıklama:

Bir bilgisayar korsanı (hacker) bir bilgisayar sistemine yetkisiz erişim elde etmeye çalışan bir bireydir. Hackerlar Web siteleri ve bilgisayar sistemlerinin uyguladığı güvenlik korumalarındaki zayıflıkları bularak sıklıkla açık bir sistem yaratan ve kolay kullanılan İnternetin çeşitli özelliklerinden faydalanarak yetkisiz erişim elde ederler. Hacker faaliyetleri sadece sisteme izinsiz girmenin ötesinde ürün ve bilgi hırsızlığına, bunun yanında sistem zararı ve siber barbarlık (cybervandalism), bilinçli engelleme, içerik bozma ve hatta bir Web sitesinin veya kurumsal bilgi sisteminin çökertilmesine kadar genişlemiştir.

Doğru Cevap: E

Soru 55

Üçüncü tarafların denetimini ele geçirdiği bilgisayarı tanımlamakta kullanılan ifadeye ne ad verilir?

Aldatma

Paket Koklama

Bilgisayar korsanı

Truva Atları

Zombi bilgisayar

Açıklama:

Zombi bilgisayar, üçüncü tarafların denetimini ele geçirdiği bilgisayarı tanımlamakta kullanılan bir terimdir. Bu ele geçirme işi ise genellikle zararlılar yoluyla yapılmaktadır. Bilgisayarınızın “zombi” hale gelmesi, onun bir veya daha çok kişi tarafından sizin haberiniz olmadan kontrol edilmesi, örneğin istenmeyen e-postaların gönderilmesi veya İnternetteki diğer PC’lere saldırılar düzenlenmesi anlamına geliyor.

Doğru Cevap: E

Soru 56

I. Ticari sırların hırsızlığı
II. İzinsiz olarak bir bilgisayar sistemine erişmek
III. Tehdit ve taciz için e-posta kullanma
IV. Kasten elektronik iletişimi engelleme girişimi
V. Korunan bir bilgisayara zarar vermek için tehdit etmek
Yukarıda verilenlerden hangisi yada hangileri suç aracı olarak bilgisayar örneğidir?

I, II, III

I, III, V

I,II,III, IV

I, III, IV

II, V

Açıklama:

Suçun Hedefi Olarak Bilgisayarlar Korunan verilerin gizliliğini ihlal etmek, İzinsiz olarak bir bilgisayar sistemine erişmek, Korunan bir bilgisayara dolandırmak için bilerek erişmek, Korunan bir bilgisayara kasten erişmek ve bilerek veya dikkatsizce bir zarara sebep olmak, Korunan bir bilgisayara kasten zarar veren bir programı, program kodunu veya bir komutu bilerek iletmek, Korunan bir bilgisayara zarar vermek için tehdit etmek.
Suç Aracı Olarak Bilgisayarlar Ticari sırların hırsızlığı Yazılımın veya kitaplar, makaleler, müzik ve video gibi telifli entelektüel sermayenin yetkisiz kopyalanması, Dolandırma planları Tehdit ve taciz için e-posta kullanma, Kasten elektronik iletişimi engelleme girişimi Saklanan e-posta ve sesli postayı içeren elektronik iletişimlere yasa dışı olarak erişilmesi, Bir bilgisayar kullanarak çocuk pornografisi dağıtmak veya sahip olmak.

Doğru Cevap: D

Soru 57

Aşağıda verilenlerden hangisi güvenlik altyapısı oluşturma aşamalarından biri değildir?

Risklerin tespit edilmesi

İnsan kaynağı istihdamı

Zararı en aza indirme

Bilginin izinsiz dağıtılması

Farkındalık

Açıklama:

Güvenlik altyapısı oluşturma aşamaları: Risklerin tespit edilmesi, Farkındalık, İnsan kaynağı istihdamı, Önleme, Yakalama, Zararı en aza indirme, Kurtarma, Düzenleme ve Güvenlik standartlarına uyumdur.

Doğru Cevap: D

Soru 58

Adil Bilgi Uygulamaları online (çevrim içi) mahremiyetin korunması için yayınlanan kılavuzda verilen prensiplerle ilgili doğru olan aşağıdakilerden hangisidir?

Bildirim/farkındalık (temel prensip): Adil Bilgi Uygulamalarının uygulanması için bir mekanizma kurulmalıdır.

Seçim/onay (temel prensip): Web siteleri veri toplamadan önce bilgi uygulamalarını açıklamak zorundadır.

Erişim/katılım: : Müşterilere bilgilerinin iç kullanım ve üçüncü taraflara dağıtımını da içerecek şekilde ikincil amaçlarla işlemi desteklemek dışında nasıl kullanılacağını seçmelerine izin veren bir seçim rejimi olmalıdır.

Uygulama: : Müşteriler kendileri hakkında toplanan verilerin doğruluğunu ve eksiksizliğini düzenli, uygun maliyetli bir süreçte inceleyebilmeli ve itiraz edebilmelidir.

Güvenlik: Veri toplayıcıları müşteri bilgisinin yetkisiz kullanımdan uzak ve güvenli olmasını sağlayacak adımlar atmalıdırlar.

Açıklama:

ABD’de Federal Ticaret Komisyonu tarafından orijinal hali (1973) geliştirilen Adil Bilgi Uygulamaları online (çevrim içi) mahremiyetin korunması için bir kılavuz sağlamaktadır. Bu prensipler aşağıda verilmektedir.
Bildirim/farkındalık (temel prensip): Web siteleri veri toplamadan önce bilgi uygulamalarını açıklamak zorundadır. Bilgiyi toplayanın kimliği; verinin kullanımı; toplamanın yapısı (aktif/pasif); gönüllü veya zorunlu durumu; reddetmenin sonuçları ve verinin gizliliğini, bütünlüğünü ve kalitesini korumak için atılması gereken adımları içermelidir.
Seçim/onay (temel prensip): Müşterilere bilgilerinin iç kullanım ve üçüncü taraflara dağıtımını da içerecek şekilde ikincil amaçlarla işlemi desteklemek dışında nasıl kullanılacağını seçmelerine izin veren bir seçim rejimi olmalıdır.
Erişim/katılım: Müşteriler kendileri hakkında toplanan verilerin doğruluğunu ve eksiksizliğini düzenli, uygun maliyetli bir süreçte inceleyebilmeli ve itiraz edebilmelidir.
Güvenlik. Veri toplayıcıları müşteri bilgisinin yetkisiz kullanımdan uzak ve güvenli olmasını sağlayacak adımlar atmalıdırlar.
Uygulama: Adil Bilgi Uygulamalarının uygulanması için bir mekanizma kurulmalıdır. Uygulama, öz denetim, müşterilere ihlallere karşı hukuki çözüm veren düzenlemeler veya kanunları içermelidir.

Doğru Cevap: E

Soru 59

Aşağıdakilerden hangisi Bilgi Güvenliği Yönetimi Sistemi kapsamında kullanılan modelin aşamalarından biri değildir?

Planla

Uygula

Hazırla

Kontrol et

Önlem al

Açıklama:

BGYS süreçlerine uygulanan PUKÖ modeli aşamaları su şekilde özetlenebilir:

Planla (BGYS’nin kurulması): BGYS politikası, amaçlar, hedefler, süreçler ve prosedürlerin geliştirilmesidir.
Uygula (BGYS’nin gerçekleştirilmesi ve işletilmesi): BGYS politikası, kontroller, süreçler ve prosedürlerin gerçekleştirilip işletilmesidir.
Kontrol et (BGYS’nin izlenmesi ve gözden geçirilmesi): BGYS politikası, amaçlar ve süreç performansının değerlendirilmesi, uygulanabilen yerlerde ölçülmesi ve sonuçların rapor edilmesidir. 134 İş Hayatında Standartlar
Önlem al (BGYS’nin sürekliliğinin sağlanması ve iyileştirilmesi): Yönetimin gözden geçirme sonuçlarına dayalı olarak, düzeltici ve önleyici faaliyetlerin gerçekleştirilmesidir. Bilgi güvenliği yönetimi, sürekli devam eden bir gelişim süreci olarak düşünülmelidir. PUKÖ modelinde gösterildiği gibi bir döngü içinde durmaksızın sürekli devam etmelidir. PUKÖ modeli özet olarak ne yapılacağına karar verilmesi, kararların gerçekleştirilmesi, çalıştığının kontrol edilmesi hedefine uygun çalışmayan kontroller için önlemlerin alınmasıdır.

Doğru Cevap: C

Soru 60

Bilgi Güvenliği Yönetim Sistemi’ni uygulamak isteyen bir kurumda yapılması gereken aşamalardan biri olan İletişim ve operasyonel yönetim ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Bilgi isleme donanımlarının yeterli ve güvenilir olduğunun kontrolünü sağlar.

Kurum içindeki bilgi güvenliği yönetimini kolaylaştırır.

İnsan hatası, hırsızlık, dolandırıcılık ya da ekipmanın amacı dışında kullanılması gibi riskleri en aza indirmesini sağlar.

Saldırıyı, kalite kaybını ya da endüstriyel vasıtaların ve verinin bozulmasını engeller.

Bilgi güvenliğini arttırıcı kurallar ve yönetim tavsiyelerini içerir.

Açıklama:

Güvenlik politikası: Bilgi güvenliğini arttırıcı kurallar ve yönetim tavsiyelerini içerir.
Bilgi güvenliği organizasyonu: Kurum içindeki bilgi güvenliği yönetimini kolaylaştırır.
İnsan kaynakları güvenliği: İnsan hatası, hırsızlık, dolandırıcılık ya da ekipmanın amacı dışında kullanılması gibi riskleri en aza indirmesini sağlar.
Fiziksel ve çevresel güvenlik: Saldırıyı, kalite kaybını ya da endüstriyel vasıtaların ve verinin bozulmasını engeller.
İletişim ve operasyonel yönetim: Bilgi isleme donanımlarının yeterli ve güvenilir olduğunun kontrolünü sağlar.

Doğru Cevap: A

Soru 61

Bilgi sistemlerini izinsiz erişim, değiştirme, hırsızlık veya fiziksel zarardan korumak için kullanılan politikalar, prosedürler ve teknik önlemlere ne ad verilir?

İnternet Açıkları

Aldatma

Güvenlik

Paket Koklama

Truva atı

Açıklama:

Güvenlik, bilgi sistemlerini izinsiz erişim, değiştirme, hırsızlık veya fiziksel zarardan korumak için kullanılan politikalar, prosedürler ve teknik önlemlerdir.

Doğru Cevap: C

Soru 62

Programlamadaki hatalar, yanlış kurulum veya izinsiz (yetkisiz) değişiklikler aşağıdakilerden hangisine neden olur?

Bilgisayar yazılımının çökmesine

Sistem arızasına

Web sitelerinin işleyişini bozulmasına

Sisteminin tehditlere daha açık hale gelmesine

Ağın birçok noktada bozulmasına

Açıklama:

Programlamadaki hatalar, yanlış kurulum veya izinsiz (yetkisiz) değişiklikler bilgisayar yazılımının çökmesine neden olur.

Doğru Cevap: A

Soru 63

Hangisi bilgi güvenliği konusunda temel standartlar arasında yer almaz?

Kimliğin doğruluğu

Yetki kontrolü

Kişisel gizlilik

İzleme

Veri akışkanlığı

Açıklama:

Uygulamada farklılıklar bulunmakla birlikte bilgi güvenliği konusunda temel standartlar: Kimliğin doğruluğu, yetki kontrolü, kimliğin gizliliği, kişisel gizlilik, verinin bütünlüğünün korunması ve izleme olarak sıralanabilir. Bu bilgiler çerçevesinde bilgi güvenliği konusunda veri akışkanlığı gibi bir standart olmadığından doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 64

Yayılmak için başka bir programa ve insan etkileşimine ihtiyaç duymayan, kendi kendini çoğaltan bir yapı arz eden kötü amaçlı yazılımlar hangileridir?

Virüsler

Truva Atları

Solucanlar

Trojenler

Keylogger

Açıklama:

Solucanlar, yayılmak için başka bir programa veya virüslerde olduğu gibi insan etkileşimine ihtiyaç duymayan, kendi kendini çoğaltan bir yapı arz ederler. Bu bilgiler çerçevesinde doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 65

Saldırganlara ağ portu üzerinden yasal olmayan erişim sağlayabilecekleri arka kapı açan yazılımlara ne ad verilmektedir?

Virüs

Truva atı

Spoofing

Sniffing

Solucan

Açıklama:

Truva atları saldırganlara ağ portu üzerinden yasal olmayan erişim sağlayabilecekleri
arka kapı açan yazılımlardır.

Doğru Cevap: B

Soru 66

Üçüncü taraflar tarafından denetiminin ele geçirdiği bilgisayarı tanımlamakta kullanılan terim hangisidir?

Zombi Bilgisayar

Korsan Bilgisayar

Casus Bilgisayar

Keşif Bilgisayarı

Denetimsiz Bilgisayar

Açıklama:

Üçüncü tarafların denetimini ele geçirdiği bilgisayarı tanımlamakta kullanılan terime, zombi bilgisayar denir. Bu bilgiler ışığında doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 67

I. Bilginin izinsiz dağıtılması
II. Donanım, yazılım, veri veya ağ kaynaklarının izinsiz kullanımı, erişimi, değiştirilmesi ve tekrar yapılandırılması
III. Bir son kullanıcının kendi donanımına, yazılımına, verilerine veya ağ kaynaklarına
erişiminin engellenmesi
IV. Yazılımın izinsiz kopyalanması
V. Bilgi veya maddi varlıkları yasal bir şekilde edinmek için bilgisayar ve ağ kaynaklarını kullanmak
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Bilgi Teknolojisi Profesyonelleri Birliği tarafından 'Bilgisayar Suçu' olarak tanımlanmamıştır?

Yalnız I

I ve II

III ve IV

IV ve V

Yalnız V

Açıklama:

Bilgisayar suçu, Bilgi Teknolojisi Profesyonelleri Birliği (Association of Information Technology Professionals-AITP) tarafından şu şekilde tanımlanmaktadır: Donanım, yazılım, veri veya ağ kaynaklarının izinsiz kullanımı, erişimi, değiştirilmesi ve tekrar yapılandırılması, bilginin izinsiz dağıtılması, yazılımın izinsiz kopyalanması, bir son kullanıcının kendi donanımına, yazılımına, verilerine veya ağ kaynaklarına erişiminin engellenmesi, bilgi veya maddi varlıklara yaşa dışı bir şekilde edinmek için bilgisayar ve ağ kaynaklarını kullanmak veya kullanmaya çalışmak. Verilen bu bilgiler ışığında 'Bilgi veya maddi varlıkları yasal bir şekilde edinmek için bilgisayar ve ağ kaynaklarını kullanmak' bilgisayar suçu olmadığından doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 68

Aşağıdakilerden hangisi yazılımın seri numarasını çalmak, İnternet saldırıları yapmak, e-posta hesaplarına erişim elde etmek, korunan bilgisayar sistemlerinin şifrelerini elde etmek veya kredi kartı numarası gibi kişisel bilgileri almak için bilgisayarda yapılan her tuş darbesini kaydeder.

Zombi bilgisayar

Tıklama sahtekarlığı

Paket koklama

Tuş kaydedici

Kimlik Hırsızlığı

Açıklama:

Tuş kaydediciler, yazılımın seri numarasını çalmak, İnternet saldırıları yapmak,
e-posta hesaplarına erişim elde etmek, korunan bilgisayar sistemlerinin şifrelerini elde
etmek veya kredi karı numarası gibi kişisel bilgileri almak için bilgisayarda yapılan her
tuş darbesini kaydederler.

Doğru Cevap: D

Soru 69

Aşağıdakilerden hangisi 'Suçun Hedefi Olarak Bilgisayarlara' örnek teşkil eder?

Korunan verilerin gizliliğini ihlal etmek

Ticari sırların hırsızlığı

Tehdit ve taciz için e-posta kullanma

Dolandırma planları

Saklanan e-posta ve sesli postayı içeren elektronik iletişimlere yasa dışı olarak erişilmesi

Açıklama:

Suçun Hedefi Olarak Bilgisayarlara örnek teşkil eden durumlar şu şekildedir: Korunan verilerin gizliliğini ihlal etmek, izinsiz olarak bir bilgisayar sistemine erişmek, korunan bir bilgisayara dolandırmak için bilerek erişmek, korunan bir bilgisayara kasten erişmek ve bilerek veya dikkatsizce bir zarara sebep olmak, korunan bir bilgisayara kasten zarar veren bir programı, program kodunu veya bir komutu bilerek iletmek, korunan bir bilgisayara zarar vermek için tehdit etmek. Bu bağlamda doğru cevap A'dır. Diğer seçeneklerde yer alan ögeler 'Suç Aracı Olarak Bilgisayarlara' örnek teşkil etmektedir.

Doğru Cevap: A

Soru 70

Aşağıdaki ülkelerden hangisi dünyada kötü amaçlı yazılımların çoğunun kaynağı olarak gösterebilir?

İngiltere

Rusya

Finlandiya

Brezilya

Japonya

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 71

İşletmeler, bilgi ve sistemlerinin karşı karşıya kaldığı riskler hakkında bilgi sahibi olmalı, verilerin güvenlik düzeyini değerlendirmeli, kendi çalışanlarını ve diğer işletmelerinin yaşanmış tecrübelerinden ders almalıdır. Yukarıda açıklama, bilgi sisteminin tüm parçalarını kapsayan bütünleşik bir koruma için geliştirilen temel aşamalardan hangisine aittir?

Farkındalık

İnsan kaynağı istihdamı

Önleme

Yakalama

Risklerin tespit edilmesi

Açıklama:

Risklerin tespit edilmesi: İşletmeler, bilgi ve sistemlerinin karşı karşıya kaldığı
riskler hakkında bilgi sahibi olmalı, verilerin güvenlik düzeyini değerlendirmeli,
kendi çalışanlarını ve diğer işletmelerinin yaşanmış tecrübelerinden ders almalıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 72

I. Risklerin tespit edilmesi
II. Farkındalık
III. Önleme
IV. Yakalama
V. Kurtarma
V. Saldırma
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri bütünleşik koruma politikaları ve stratejileri geliştirilirken uygulanacak temel aşamalardan değildir?

Yalnız I

I ve III

II ve IV

III ve IV

Yalnız V

Açıklama:

Bütünleşik koruma politikaları ve stratejileri geliştirilirken uygulanacak temel aşamalar şu şekilde sıralanabilir. Bunlar: Risklerin tespit edilmesi, farkındalık, insan kaynağı istihdamı, önleme, yakalama, zararı en aza indirme, kurtarma, düzenleme ve güvenlik standartlarına uyumdur. Bu bilgiler çerçevesinde doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 73

İnternette kontrol, güvenlik için kullanılan ve yetkisiz kullanıcıların özel ağlara girmesini engelleyen yönteme ne ad verilir?

Portal

Sunucu

Tarayıcı

Güvenlik Duvarı

Çerez

Açıklama:

İnternette kontrol ve güvenlik için kullanılan yöntemlerden birisi güvenlik duvarlarıdır. Güvenlik duvarı yetkisiz kullanıcıların özel ağlara girmesini engeller. Giren ve çıkan ağ trafiğini kontrol eden yazılım ve donanımım bir birleşimidir. Bu bilgiler çerçevesinde doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 74

İşletmenin İntranetini ve diğer bilgisayar ağlarını, bir filtre ve İnternete ve diğer ağlara erişim için güvenli bir transfer noktası sağlayarak ihlallerden koruyan bir ağ geçidi denetçisi sistemi olarak hizmet eden aşağıdakilerden hangisidir?

Şifreleme

Güvenlik duvarı

Kimlik tanıma sistemi

Anti virüs yazılım sistemi

kimlik yönetimi

Açıklama:

Güvenlik duvarı, işletmenin İnternetini ve diğer bilgisayar ağlarını, bir filtre ve İnternete ve diğer ağlara erişim için güvenli bir transfer noktası sağlayarak ihlallerden koruyan bir ağ geçidi denetçisi sistemi olarak hizmet eder.

Doğru Cevap: B

Soru 75

Bilginin doğruluğunun ve tamlığının sağlanmasıdır. Bilginin içeriğinin değiştirilmemiş ve hiçbir bölümünün silinmemiş ya da yok edilmemiş olmasıdır. Yukarıdaki açıklama üç temel güvenlik öğesinden hangisine aittir?

Gizlilik

Planlama

Erişebilirlik

Bütünlük

Uygulama

Açıklama:

Bütünlük (Integrity): Bilginin doğruluğunun ve tamlığının sağlanmasıdır. Bilginin içeriğinin değiştirilmemiş ve hiçbir bölümünün silinmemiş ya da yok edilmemiş olmasıdır.

Doğru Cevap: D

Soru 76

Hangisi bilgi güvenliğinde zafiyet oluşmaması için zarar görmemesi gereken üç temel güvenlik öğesinden biridir?

Erişilebilirlik

Kodlama

Zamanlama

Dışlama

Bölünmüşlük

Açıklama:

Bilgi güvenliğini sağlamak için gerekli olan üç temel unsur, Gizlilik (Confidentiality), Bütünlük (Integrity) ve Erişilebilirlik (Availability) olarak sıralanabilir. Bu bağlamda değerlendirildiğinde doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 77

Bilgi Güvenliği Yönetimi Sistemi gereksinimlerini tanımlayan tek uluslararası denetlenebilir standart aşağıdakilerden hangisidir?

ISO/IEC 27000

ISO/IEC 27001

ISO/IEC 270002

ISO/IEC 27003

ISO/IEC 270004

Açıklama:

ISO/IEC 27001, Bilgi Güvenliği Yönetimi Sistemi gereksinimlerini tanımlayan tek uluslararası denetlenebilir standarttır.

Doğru Cevap: B

Soru 78

Bir varlık türü olarak bilginin izinsiz veya yetkisiz bir biçimde erişim, kullanım, değiştirilme, ifşa edilme, ortadan kaldırılma, el değiştirme ve hasar verilmesini önlemek olarak tanımlanan kavram hangisidir?

Bilgi Çatışması

Bilgi Yozlaşması

Bilgi Güvenliği

Bilgi Tehlikesi

Bilgi Yönetimi

Açıklama:

Bilgi güvenliği, bir varlık türü olarak bilginin izinsiz veya yetkisiz bir biçimde erişim, kullanım, değiştirilme, ifşa edilme, ortadan kaldırılma, el değiştirme ve hasar verilmesini önlemek olarak tanımlanır ve “gizlilik”, “bütünlük” ve “erişilebilirlik” olarak isimlendirilen üç temel unsurdan meydana gelir. Bu çerçevede doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 79

Varlık envanteri hazırlanırken aşağıdakilerden hangisi göz önünde bulundurulmaz?

Bilgi

Yazılım varlıkları

Fiziksel varlıklar

Hizmete dönük varlıklar

Tüketim

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 80

Ülkemizde hangi alanda hizmet sunan kuruluşlara ISO 27001 sertifikasyonu zorunlu kılınmaktadır?

İletişim

Gıda

Bilişim

Yazılım

Eğitim

Açıklama:

Ülkemizde sadece İletişim sektöründe hizmet sunan kuruluşlara ISO 27001 sertifikasyonu zorunlu kılınmaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 81

Aşağıdakilerden hangileri bilgi güvenliği konusunda temel standartlar ile ilgili olarak doğrudur?

Kimliğin doğruluğu: İşlemleri tam olarak kimin yaptığı bilinmelidir.
Yetki kontrolü: Kişinin yetkisine uygun işler yapmasıdır.
Kimliğin gizliliği: Kişinin e-posta veya diğer bilgilerine istenmeyen kişilerin erişimlerinin engellenmesidir.
Kişisel gizlilik: Kimin hangi işi yaptığı veya müşterinin hangi malı satın aldığı gibi bilgiler kimseyle paylaşılmamalıdır.

I-II

II-III

III-IV

I-II-IV

I-II-III-IV

Açıklama:

Uygulamada farklılıklar bulunmakla birlikte bilgi güvenliği konusunda temel stan- dartlar aynıdır (Nizam, 2014:308):
• Kimliğin doğruluğu: İşlemleri tam olarak kimin yaptığı bilinmelidir.
• Yetki kontrolü: Kişinin yetkisine uygun işler yapmasıdır.
• Kimliğin gizliliği: Kişinin e-posta veya diğer bilgilerine istenmeyen kişilerin eri-
şimlerinin engellenmesidir.
• Kişisel gizlilik: Kimin hangi işi yaptığı veya müşterinin hangi malı satın aldığı gibi
bilgiler kimseyle paylaşılmamalıdır.
• Verinin bütünlüğünün korunması: Gerçek hayatta fatura ve resmi belge gibi var-
lıklar elektronik ortamda parçalara bölünerek saklanır. Bu parçalardan herhangi
biri bozulursa yapılmak istenen işlem farklı bir anlam kazanır.
• İzleme: Yetkisiz erişim durumunda bunun kimin tarafından yapıldığı ve sistemin nerelerini etkilediğini tespit etmek için sistem sürekli izlenmeli ve izlenme sonuç-
ları kaydedilmelidir.

Doğru Cevap: E

Soru 82

Aşağıdakilerden hangileri uygulamada farklılıklar bulunmakla birlikte bilgi güvenliği konusunda temel standartlar için doğrudur?

Kişisel gizlilik: Kimin hangi işi yaptığı veya müşterinin hangi malı satın aldığı gibi bilgiler kimseyle paylaşılmamalıdır.
Verinin bütünlüğünün korunması: Gerçek hayatta fatura ve resmi belge gibi varlıklar elektronik ortamda parçalara bölünerek saklanır. Bu parçalardan herhangi biri bozulursa yapılmak istenen işlem farklı bir anlam kazanır.
Izleme: Yetkisiz erişim durumunda bunun kimin tarafından yapıldığı ve sistemin nerelerini etkilediğini tespit etmek için sistem sürekli izlenmeli ve izlenme sonuçları kaydedilmelidir.

Yalnız I

Yalnız II

I-II

II-III

I-II-III

Açıklama:

Uygulamada farklılıklar bulunmakla birlikte bilgi güvenliği konusunda temel standartlar aynıdır (Nizam, 2014:308):
• Kimliğin doğruluğu: İşlemleri tam olarak kimin yaptığı bilinmelidir.
• Yetki kontrolü: Kişinin yetkisine uygun işler yapmasıdır.
• Kimliğin gizliliği: Kişinin e-posta veya diğer bilgilerine istenmeyen kişilerin erişimlerinin engellenmesidir.
• Kişisel gizlilik: Kimin hangi işi yaptığı veya müşterinin hangi malı satın aldığı gibi
bilgiler kimseyle paylaşılmamalıdır.
• Verinin bütünlüğünün korunması: Gerçek hayatta fatura ve resmi belge gibi varlıklar elektronik ortamda parçalara bölünerek saklanır. Bu parçalardan herhangi
biri bozulursa yapılmak istenen işlem farklı bir anlam kazanır.
• İzleme: Yetkisiz erişim durumunda bunun kimin tarafından yapıldığı ve sistemin nerelerini etkilediğini tespit etmek için sistem sürekli izlenmeli ve izlenme sonuçları kaydedilmelidir.

Doğru Cevap: E

Soru 83

Aşağıdakilerden hangisi bilgi güvenliği konusundaki temel standartlardan biri değildir?

Kimliğin doğruluğu

Yetki kontrolü

Kişisel açıklık

Verinin bütünlüğünün korunması

İzleme

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 84

Aşağıdakilerden hangisi Kötü Amaçlı Yazılımlara bir örnek değildir?

Virüsler

Solucanlar

Truva Atları

Casus Yazılımlar

Kelebekler

Açıklama:

Kötü amaçlı yazılım programları bilgisayar virüsleri, solucanlar ve Truva atları gibi birçok tehdit içermektedir.

Doğru Cevap: E

Soru 85

En tehlikeli ve en eski kötü amaçlı yazılımlar olarak kabul edilen yazılım aşağıdakilerden hangisidir?

Virüsler

Solucanlar

Truva Atları

Casus Yazılımlar

Akrepler

Açıklama:

Virüsler, en tehlikeli ve en eski kötü amaçlı yazılımlar olarak kabul edilmektedirler. Organizmalardaki hücrelere bulaşan küçük parçacıklar olarak tanımlanan biyolojik virüslerden esinlenerek adlandırılan bilgisayar virüsleri, kendi kopyalarını çalıştırılabilir diğer kodlara veya belgelere yerleştirilerek yayılan ve kendi kendine çoğalan programlardır.

Doğru Cevap: A

Soru 86

Saldırganlara ağ portu üzerinden yasal olmayan erişim sağlayabilecekleri arka kapı açan yazılımlara ne ad verilir?

Virüsler

Solucanlar

Truva Atları

Casus Yazılımlar

Akrepler

Açıklama:

Truva atları saldırganlara ağ portu üzerinden yasal olmayan erişim sağlayabilecekleri arka kapı açan yazılımlardır.

Doğru Cevap: C

Soru 87

Aşağıdakilerden hangileri Hacker (bilgisayar korsanı) faaliyetleri arasında yer alır?

sisteme izinsiz girme
sistem zararı
siber barbarlık (cybervandalism)
bilinçli engelleme
içerik bozma

I-II-IV

II-IV-V

I-II-III-IV

I-III-IV-V

I-II-III-IV-IV

Açıklama:

Hacker faaliyetleri sadece sisteme izinsiz girmenin ötesinde ürün ve bilgi hırsızlığına, bunun yanında sistem zararı ve siber barbarlık (cybervandalism), bilinçli engelleme, içerik bozma ve hatta bir Web sitesinin veya kurumsal bilgi sisteminin çökertilmesine kadar genişlemiştir.

Doğru Cevap: E

Soru 88

Aşağıdakilerden hangisi hacker (bilgisayar korsanı) faaliyetleri arasında yer almaz?

sisteme izinsiz girme

ürün ve bilgi hırsızlığı

sistem yararı

bilinçli engelleme

içerik bozma

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 89

Web servisi veya Web uygulaması üzerinde altyapının cevap veremeyeceği derecede aşırı istek veya trafik yükü oluşturarak onu hizmet veremez duruma düşürme amaçlı saldırılara ne ad verilir?

Siber Terör

Tıklama Sahtekârlığı

Kimlik Hırsızlığı

Hizmet dışı bırakma (DoS Saldırısı /Denial-of-Service)

Aldatma (Spoofing)

Açıklama:

Hizmet dışı bırakma (DoS Saldırısı /Denial-of-Service) bir Web servisi veya Web uy- gulaması üzerinde altyapının cevap veremeyeceği derecede aşırı istek veya trafik yükü oluşturarak onu hizmet veremez duruma düşürme amaçlı saldırılardır. Genellikle virüsten etkilenmiş zombi bilgisayarların oluşturduğu robot ağları vasıtasıyla yapılır

Doğru Cevap: D

Soru 90

Aşağıdakilerden hangileri bilgisayar suçu arasında sayılır?

Donanım, yazılım, veri veya ağ kaynaklarının izinsiz kullanımı, erişimi, değiştirilmesi ve tekrar yapılandırılması
Bilginin izinsiz dağıtılması
Yazılımın izinsiz kopyalanması
Bir son kullanıcının kendi donanımına, yazılımına, verilerine veya ağ kaynaklarına . erişiminin engellenmesi

I-III

II-IV

III-IV

I-II-IV

I-II-III-IV

Açıklama:

Bilgisayar suçu Bilgi Teknolojisi Profesyonelleri Birliği (Association of Information Technology Professionals-AITP) tarafından şu şekilde tanımlanmaktadır (www.aitp.org):

Donanım, yazılım, veri veya ağ kaynaklarının izinsiz kullanımı, erişimi, değiştirilmesi ve tekrar yapılandırılması
Bilginin izinsiz dağıtılması
Yazılımın izinsiz kopyalanması
Bir son kullanıcının kendi donanımına, yazılımına, verilerine veya ağ kaynaklarına
erişiminin engellenmesi
Bilgi veya maddi varlıklara yaşa dışı bir şekilde edinmek için bilgisayar ve ağ kaynaklarını kullanmak veya kullanmaya çalışmak

Doğru Cevap: E

Soru 91

Kimin hangi işi yaptığı veya müşterinin hangi malı satın aldığı gibi bilgilerin kimseyle paylaşılmaması gerekliliği bilgi güvenliği konusundaki hangi standartla ilgilidir?

İzleme

Kişisel gizlilik

Kimliğin doğruluğu

Yetki kontrolü

Kişisel gizlilik

Açıklama:

Kişisel gizlilik: Kimin hangi işi yaptığı veya müşterinin hangi malı satın aldığı gibi bilgiler kimseyle paylaşılmamalıdır.
Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 92

İşlemleri tam olarak kimin yaptığının bilinmesi bilgi güvenliği konusundaki temel standartlardan hangisi ile ilgilidir?

Yetki kontrolü

Verilerin bütünlüğünün korunması

Kimliğin gizliliği

Kimliğin doğruluğu

İzleme

Açıklama:

Kimliğin doğruluğu: İşlemleri tam olarak kimin yaptığı bilinmelidir.
Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 93

Kişinin e-posta veya diğer bilgilerine istenmeyen kişilerin erişimlerinin engellenmesi bilgi güvenliği konusundaki temel standartlardan hangisi ile ilgilidir?

Kimliğin gizliliği

İzleme

Kişisel gizlilik

Yetki kontrolü

Kimliğin doğruluğu

Açıklama:

Kimliğin gizliliği: Kişinin e-posta veya diğer bilgilerine istenmeyen kişilerin erişimlerinin engellenmesidir.
Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 94

"........ ........, üçüncü tarafların denetimini ele geçirdiği bilgisayarı tanımlamakta kullanılan bir terimdir."
Yukarıda verilen tanımdaki boşluğa aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?

Kişisel bilgisayar

İş bilgisayarı

Zombi bilgisayar

Korsan bilgisayar

Diz üstü bilgisayar

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 95

Aşağıdakilerden hangisi Bilgi Teknolojisi Profesyonelleri Birliği'nin tanımladığı bilgisayar suçlarından biri değildir?

Bilginin izinsiz dağıtılması

Bir son kullanıcının kendi donanımına, yazılımına, verilerine veya ağ kaynaklarına erişiminin engellenmesi

Bilgi veya maddi varlıklara yaşa dışı bir şekilde edinmek için bilgisayar ve ağ kaynaklarını kullanmak veya kullanmaya çalışmak

Donanım, yazılım, veri veya ağ kaynaklarının izinsiz kullanımı, erişimi, değiştirilmesi ve tekrar yapılandırılması

Yazılımın izinli kopyalanması

Açıklama:

Birçok hacker faaliyeti suç teşkil etmektedir. ABD Adalet Bakanlığı bilgisayar suçunu “ceza hukukunun bir bilgisayar teknolojisi içeren her türlü ihlali” olarak tanımlamaktadır. Bilgisayar suçu Bilgi Teknolojisi Profesyonelleri Birliği (Association of Information Technology Professionals-AITP) tarafından şu şekilde tanımlanmaktadır:
• Donanım, yazılım, veri veya ağ kaynaklarının izinsiz kullanımı, erişimi, değiştirilmesi ve tekrar yapılandırılması
• Bilginin izinsiz dağıtılması
• Yazılımın izinsiz kopyalanması
• Bir son kullanıcının kendi donanımına, yazılımına, verilerine veya ağ kaynaklarına erişiminin engellenmesi
• Bilgi veya maddi varlıklara yaşa dışı bir şekilde edinmek için bilgisayar ve ağ kaynaklarını kullanmak veya kullanmaya çalışmak
Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 96

İşletmenin tüm üyelerinin çıkabilecek sorunlara karşı uyanık, eğitimli ve bilgi sahibi olması gerekliliği güvenlik altyapısı oluşturma aşamalarından hangisi ile ilgilidir?

Farkındalık

Önleme

Yakalama

Zararı en aza indirme

Kurtarma

Açıklama:

Farkındalık: İşletmenin tüm üyeleri çıkabilecek sorunlara karşı uyanık, eğitimli ve
bilgi sahibi olmalıdır. İşletme çalışanlarını bilinçlendirmeye yönelik eğitimler bu
kapsamdadır. Güvenlik konusunda tolerans olmadığı bilinmelidir.
Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 97

İşletmelerin, bilgi ve sistemlerinin karşı karşıya kaldığı riskler hakkında bilgi sahibi olması, verilerin güvenlik düzeyini değerlendirmesi, kendi çalışanlarını ve diğer işletmelerinin yaşanmış tecrübelerinden ders alması gerekliliği güvenlik altyapısı oluşturma aşamalarından hangisi ile ilgilidir?

Düzenleme

Güvenlik standartlarına uyum

İnsan kaynağı istihdamı

Zararı en aza indirme

Risklerin tespit edilmesi

Açıklama:

Risklerin tespit edilmesi: İşletmeler, bilgi ve sistemlerinin karşı karşıya kaldığı riskler hakkında bilgi sahibi olmalı, verilerin güvenlik düzeyini değerlendirmeli, kendi çalışanlarını ve diğer işletmelerinin yaşanmış tecrübelerinden ders almalıdır.
Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 98

"......... yetkisiz kullanıcıların özel ağlara girmesini engeller. Giren ve çıkan ağ trafiğini kontrol eden yazılım ve donanımım bir birleşimidir."
Yukarıda verilen tanımdaki boşluğa aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?

Gizlilik

Virüs programı

Güvenlik duvarı

Koruma kalkanı

Tespit programı

Açıklama:

Güvenlik duvarı yetkisiz kullanıcıların özel ağlara girmesini engeller. Giren ve çıkan ağ trafiğini kontrol eden yazılım ve donanımım bir birleşimidir.
Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 99

“Müşterilerin kendileri hakkında toplanan verilerin doğruluğunu ve eksiksizliğini düzenli, uygun maliyetli bir süreçte inceleyebilmesi ve itiraz edebilmesi” Federal Ticaret Komisyonu’nun çevrim içi mahremiyetin korunması için oluşturduğu Adil Bilgi Uygulama Prensiplerinden hangisi ile ilgilidir?

Güvenlik

Erişim/katılım

Uygulama

Bildirim/farkındalık

Seçim/onay

Açıklama:

Erişim/katılım: Müşteriler kendileri hakkında toplanan verilerin doğruluğunu ve eksiksizliğini düzenli, uygun maliyetli bir süreçte inceleyebilmeli ve itiraz edebilmelidir.
Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 100

“Veri toplayıcılarının müşteri bilgisinin yetkisiz kullanımdan uzak ve güvenli olmasını sağlayacak adımlar atması” Federal Ticaret Komisyonu’nun çevrim içi mahremiyetin korunması için oluşturduğu Adil Bilgi Uygulama Prensiplerinden hangisi ile ilgilidir?

Uygulama

Seçim/onay

Bildirim/farkındalık

Güvenlik

Erişim/katılım

Açıklama:

Güvenlik: Veri toplayıcıları müşteri bilgisinin yetkisiz kullanımdan uzak ve güvenli olmasını sağlayacak adımlar atmalıdırlar.
Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 101

Aşağıdakilerden hangisi bilgi güvenliği konusunda temel standartların dışındadır?

Kimliğin doğruluğu

Kimliğin gizliliği

Verinin bütünlüğünün korunması

Açık sistem

İzleme

Açıklama:

Uygulamada farklılıklar bulunmakla birlikte bilgi güvenliği konusunda temel standartlar aynıdır (Nizam, 2014:308):
• Kimliğin doğruluğu: İşlemleri tam olarak kimin yaptığı bilinmelidir.
• Yetki kontrolü: Kişinin yetkisine uygun işler yapmasıdır.
• Kimliğin gizliliği: Kişinin e-posta veya diğer bilgilerine istenmeyen kişilerin erişimlerinin engellenmesidir.
• Kişisel gizlilik: Kimin hangi işi yaptığı veya müşterinin hangi malı satın aldığı gibi bilgiler kimseyle paylaşılmamalıdır.
• Verinin bütünlüğünün korunması: Gerçek hayatta fatura ve resmi belge gibi varlıklar elektronik ortamda parçalara bölünerek saklanır. Bu parçalardan herhangi biri bozulursa yapılmak istenen işlem farklı bir anlam kazanır.
• İzleme: Yetkisiz erişim durumunda bunun kimin tarafından yapıldığı ve sistemin
nerelerini etkilediğini tespit etmek için sistem sürekli izlenmeli ve izlenme sonuçları kaydedilmelidir

Doğru Cevap: D

Soru 102

Aşağıdakilerden hangisi internet açıkları ile ilgili doğru bir ifade değildir?

İnternet gibi büyük kamu ağları sanal olarak herkese açık olduklarından iç ağlardan daha fazla saldırıya açıktırlar.

İnternet öyle büyüktür ki kötüye kullanımlar olduğunda etkisi çok yaygın olabilir.

İnternet kurumsal bir ağın parçası olduğunda işletmenin bilgi sistemi
dışarıdan gelen etkilere daha da açık hale gelir.

Tüketiciler için popüler anlık mesajlaşma yazılı mesajlar için güvenli bir ortam kullanmaktadır.

E-posta, anlık mesajlaşma ve denkler arası paylaşım programlarının yaygın kullanımı tehditlere açık olma durumunu arttırmıştır.

Açıklama:

Tüketiciler için popüler anlık mesajlaşma yazılı mesajlar için güvenli bir ortam kullanmamaktadır, bu yüzden genel İnternet üzerinden aktarım yaparken
engellenebilir ve dışarıdan okunabilir.

Doğru Cevap: D

Soru 103

Aşağıdakilerden hangisi kötü amaçlı yazılımların dışındadır?

Aldatma

Truva atları

Virüsler

Solucanlar

Casus yazılımlar

Açıklama:

Aldatma hackerlardır yazılım değildir.

Doğru Cevap: A

Soru 104

Uygulama kontrolleri ödeme veya sipariş süreçleri gibi her bir bilgisayarlı uygulamaya özel kontrollerdir ve sınıflandırılmıştır. Aşağıdakilerden hangisi bu sınıflandırma dışındadır?

Girdi kontrolleri

İşleme kontrolleri

Çıktı kontrolleri

Depolama kontrolleri

İşletme kontrolleri

Açıklama:

Bilgi Sistemi Kontrolü
Bilgi sistemi kontrolleri hem manuel hem de otomatik olarak yapılır ve genel ve uygulama kontrollerini içerir. Genel kontroller bilgisayar programlarının tasarımını, güvenliğini ve kullanımını ve işletmenin bilgi teknolojileri altyapısı boyunca veri dosyalarının güvenliğini yönetir. Genel kontroller tüm bilgisayar uygulamalarına uygulanır ve genel bir kontrol
çevresi yaratan donanım, yazılım ve manuel prosedürlerin bir birleşimini içerir. Genel kontroller yazılım kontrolleri, fiziksel donanım kontrolleri, bilgisayar operasyonları kontrolü, veri güvenliği kontrolü, sistem süreçlerinin kontrolleri ve yönetsel kontrolleri içerir. Uygulama kontrolleri ödeme veya sipariş süreçleri gibi her bir bilgisayarlı uygulamaya özel kontrollerdir. Girdi kontrolleri, işleme kontrolleri, çıktı kontrolleri ve depolama kontrolleri olarak sınıflandırılır

Doğru Cevap: E

Soru 105

" Tüm saldırılar önlenemez. Ancak izleme sistemi ile erkenden fark edilerek mücadele kolaylaşır ve zararlar azaltılabilir" ifadesi güvenlik altyapısı oluşturma aşamalarından hangisi için geçerlidir?

Risklerin tespit edilmesi

Yakalama

Farkındalık

Zararı en aza indirme

İnsan kaynağı istihdamı

Açıklama:

Yakalama: Tüm saldırılar önlenemez. Ancak izleme sistemi ile erkenden fark edilerek mücadele kolaylaşır ve zararlar azaltılabilir.

Doğru Cevap: B

Soru 106

Kimlik Yönetimi ve Kimlik Tanıma Sistemi için aşağıdaki ifadelerden hangisi doğru olan ifadelerin dışında kalır?

Kimlik tanıma sistemi girecek kişinin kimliğinin anlaşılmasını sağlar ve yetkisiz girişlere engel olur.

Kimlik tanıma sistemlerinde sadece isim ve şifre yeterli olmayabilir. İleri düzey
güvenlik için elektronik imza veya iki yönlü doğrulama kullanılabilir.

Dört yönlü uygulamada şifre ve kullanıcı adı biyometrik sistemlerle desteklenir.

İnternet bankacılığı kullanımında cep telefonlarına gönderilen doğrulama mesajı da bu kategoride değerlendirilebilir.

Biyometrik kimlik tanıma sistemi her bir bireyi eşsiz yapan fiziksel veya davranışsal özelliklerin ölçülmesine dayalıdır.

Açıklama:

İki yönlü uygulamada şifre ve kullanıcı adı biyometrik sistemlerle desteklenir.

Doğru Cevap: C

Soru 107

Federal Ticaret Komisyonu Adil Bilgi Uygulama Prensiplerine göre aşağıdakilerden hangisi erişim/katılım için doğrudur?

Adil Bilgi Uygulamalarının uygulanması için bir mekanizma kurulmalıdır.

Veri toplayıcıları müşteri bilgisinin yetkisiz kullanımdan uzak ve güvenli
olmasını sağlayacak adımlar atmalıdırlar.

Müşterilere bilgilerinin iç kullanım ve üçüncü taraflara dağıtımını da içerecek şekilde ikincil amaçlarla işlemi desteklemek dışında nasıl kullanılacağını seçmelerine izin veren bir seçim rejimi olmalıdır.

Web siteleri veri toplamadan önce bilgi uygulamalarını açıklamak zorundadır.

Müşteriler kendileri hakkında toplanan verilerin doğruluğunu ve eksiksizliğini düzenli, uygun maliyetli bir süreçte inceleyebilmeli ve itiraz edebilmelidir.

Açıklama:

Erişim/katılım: Müşteriler kendileri hakkında toplanan verilerin doğruluğunu ve
eksiksizliğini düzenli, uygun maliyetli bir süreçte inceleyebilmeli ve itiraz edebilmelidir.

Doğru Cevap: E

Soru 108

Aşağıdakilerden hangisi İnternet Kaynaklı Mahremiyet Sorunları arasında sayılmaz?

Ağlar üzerinden gönderilen bilgiler son varış yerine ulaşmadan önce birçok
farklı bilgisayar sisteminden geçebilir.

Bu sistemlerin her biri geçen bu bilgileri izleme, yakalama ve depolama yetisine sahiptir.

Web üzerinden incelediği ya da satın
aldığı ürünleri içeren birçok online faaliyeti kaydetmek mümkündür.

Çerezler kullanıcı web sitelerini ziyaret ettiğinde bilgisayarın sabit diskine yerleşen küçük yazılımlardır.

Çerez teknolojisini kullanan web siteleri doğrudan kullanıcıların
isimlerini ve adreslerini elde edemezler

Açıklama:

Çerezler kullanıcı web sitelerini ziyaret ettiğinde bilgisayarın sabit diskine yerleşen küçük yazı dosyalarıdır.

Doğru Cevap: D

Soru 109

Uluslararası Standardizasyon Örgütü (International Organization for Standardization-ISO) kaç ulusal standart kurumun üyeliğiyle oluşmuş bağımsız, uluslararası sivil bir organizasyondur?

155

162

170

175

182

Açıklama:

Uluslararası Standardizasyon Örgütü (International Organization for Standardization-ISO) 162 ulusal standart kurumun üyeliğiyle oluşmuş bağımsız, uluslararası sivil bir organizasyondur

Doğru Cevap: B

Soru 110

Bilgi Güvenliği Yönetim Sistemi’ni uygulamak isteyen bir kurumda yapılması gereken aşamalardan biri olan varlık yönetimi için hazırlanması gereken envanterde göz önünde bulundurulacakların dışında kalır?

Şifreleme

Soyut varlıklar

Yazılım varlıkları

Hizmete dönük varlıklar

Bilgi

Açıklama:

Varlık yönetimi: Varlıkların envanterini çıkartılması ve bu varlıkları etkin bir şekilde korunmasını sağlar. Tüm bilgi varlıklarını içeren bir varlık envanteri tutulmalıdır. Bu envanter hazırlanırken aşağıda belirtilen varlık türlerinin tamamı göz önünde bulundurulmalıdır.
• Bilgi: Veri tabanı, sözleşme ve anlaşmalar, sistem dokümantasyonu vb.
• Yazılım varlıkları: Uygulama yazılımları, sistem yazılımları ve yazılım geliştirme araçları.
• Fiziksel varlıklar: Bilgisayarlar ve iletişim araçları.
• Hizmete dönük varlıklar: Bilgisayar ve iletişim hizmetleri, ısıtma, aydınlatma,
güç vb.
• Personel: Nitelik ve tecrübeleri ile birlikte.
• Soyut varlıklar: Kuruluşun itibarı ve imajı gibi.
Varlık envanteri herhangi bir afetten sonra normal çalışma şartlarına dönmek için
gereken (varlığın türü, formatı, konumu, değeri gibi) tüm bilgileri içermelidir.

Doğru Cevap: A

Soru 111

Bilgi güvenliği konusunda bazı standartlar bulunmaktadır. Aşağıdakilerden hangisi kimin hangi işi yaptığı veya müşterinin hangi malı satın aldığı gibi bilgilerin kimseyle paylaşılmamasını açıklar?

Kişisel gizlilik

Yetki kontrolü

İzleme

Verinin bütünlüğünün korunması

Kimliğin doğruluğu

Açıklama:

Kişisel gizlilik: Kimin hangi işi yaptığı veya müşterinin hangi malı satın aldığı gibi bilgiler kimseyle paylaşılmamalıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 112

Hangisi yayılmak için başka bir programa veya virüslerde olduğu gibi insan etkileşimine ihtiyaç duymayan, kendi kendini çoğaltan bir yapı arz eden kötü yazılımdır?

Truva atları

Solucanlar

Zombi bilgisayar

Casus yazılım

Paket koklama

Açıklama:

Birçok güncel saldırı solucanlardan gelmektedir. Bilgisayar virüslerine benzer bir yapıda olan solucanlar, virüsler gibi bir başka çalıştırılabilir programa kendisini iliştirmez veya bu programın parçası olmazlar. Solucanlar, yayılmak için başka bir programa veya virüslerde olduğu gibi insan etkileşimine ihtiyaç duymayan, kendi kendini çoğaltan bir yapı arz ederler.

Doğru Cevap: B

Soru 113

Hangisi kullanıcılara ait önemli bilgilerin ve kullanıcının yaptığı işlemlerin, kullanıcının bilgisi olmadan toplanmasını ve bu bilgilerin kötü niyetli kişilere gönderilmesini sağlayan yazılımdır?

Solucanlar

Paket koklama

Casus yazılım

Aldatma

Bilgisayar korsanları

Açıklama:

Casus yazılım, kullanıcılara ait önemli bilgilerin ve kullanıcının yaptığı işlemlerin, kullanıcının bilgisi olmadan toplanmasını ve bu bilgilerin kötü niyetli kişilere gönderilmesini sağlayan yazılım olarak tanımlanır.

Doğru Cevap: C

Soru 114

Hangisi ağ üzerinde iletilen verilerin çalınması işlemine verilen addır?

Aldatma

Zombi bilgisayar

Casus yazılım

Paket koklama

Hizmet dışı bırakma

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 115

Aşağıdaki terimlerden hangisi üçüncü tarafların denetimini ele geçirdiği bilgisayarı tanımlamakta kullanılır?

Casus yazılım

Solucan

Truva atı

Bilgisayar korsanı

Zombi bilgisayar

Açıklama:

Zombi bilgisayar, üçüncü tarafların denetimini ele geçirdiği bilgisayarı tanımlamakta kullanılan bir terimdir. Bu ele geçirme işi ise genellikle zararlılar yoluyla yapılmaktadır. Bilgisayarınızın “zombi” hale gelmesi, onun bir veya daha çok kişi tarafından sizin haberiniz olmadan kontrol edilmesi, örneğin istenmeyen e-postaların gönderilmesi veya
İnternetteki diğer PC’lere saldırılar düzenlenmesi anlamına gelmektedir.

Doğru Cevap: E

Soru 116

Hangisi suç aracı olarak bilgisayar kullanımına örnektir?

Kasten elektronik iletişimi engelleme girişimi

Korunan verilerin gizliliğini ihlal etmek

İzinsiz olarak bir bilgisayar sistemine erişmek

Korunan bir bilgisayara zarar vermek için tehdit etmek

Korunan bir bilgisayara dolandırmak için bilerek erişmek

Açıklama:

Suç aracı olarak bilgisayarların kullanımına örnekler şu şekildedir;

Ticari sırların hırsızlığı
Yazılımın veya kitaplar, makaleler, müzik ve video gibi telifli entelektüel sermayenin yetkisiz kopyalanması
Dolandırma planları
Tehdit ve taciz için e-posta kullanma
Kasten elektronik iletişimi engelleme girişimi
Saklanan e-posta ve sesli postayı içeren elektronik iletişimlere yasa dışı olarak erişilmesi
Bir bilgisayar kullanarak çocuk pornografisi dağıtmak veya sahip olmak

Doğru Cevap: A

Soru 117

Hangisi bir başkasını taklit etmek için sosyal güvenlik kimlik numarasını, sürücü ehliyeti numarası veya kredi kartı numaraları gibi önemli kişisel bilgileri elde etmesi suçudur?

Paket koklama

Kimlik hırsızlığı

Tıklama sahtekarlığı

Hizmet dışı bırakma

Siber savaş

Açıklama:

Kimlik hırsızlığı bir sahtekârın bir başkasını taklit etmek için sosyal güvenlik kimlik numarasını, sürücü ehliyeti numarası veya kredi kartı numaraları gibi önemli kişisel bilgileri elde etmesi suçudur.

Doğru Cevap: B

Soru 118

Bir birey ya da bilgisayar programı, bir online reklama, reklamcı hakkında daha fazla öğrenmek amacı olmaksızın veya bir satın alma yapmaksızın hileli olarak tıkladığında gerçekleşen duruma ne denir?

Kimlik hırsızlığı

Aldatma

Tıklama sahtekarlığı

Siber terör

Siber savaş

Açıklama:

Tıklama sahtekarlığı bir birey ya da bilgisayar programı, bir online reklama, reklamcı hakkında daha fazla öğrenmek amacı olmaksızın veya bir satın alma yapmaksızın hileli olarak tıkladığında gerçekleşir.

Doğru Cevap: C

Soru 119

Hangisi bilgi güvenliği altyapısı oluşturmanın temel aşamalarından değildir?

Risklerin tespit edilmesi

Farkındalık

İnsan kaynağı istihdamı

Hizmet kalitesi

Güvenlik standartlarına uyum

Açıklama:

Bilgi sisteminin tüm parçalarını kapsayan bütünleşik bir koruma politika ve stratejileri
geliştirilmelidir. Temel aşamalar; Risklerin tespit edilmesi, Farkındalık, İnsan kaynağı istihdamı, Önleme, Zararı en aza indirme, Kurtarma, Düzenleme, Güvenlik standartlarına uyum şeklinde sıralanabilir.

Doğru Cevap: D

Soru 120

Hangisi yetkisiz kullanıcıların özel ağlara girmesini engellemekle birlikte giren ve çıkan ağ trafiğini kontrol eden yazılım ve donanımım bir birleşimidir?

Güvenlik duvarı

Şifreleme

Anti virüs yazılımlar

Kimlik yönetimi

Kimlik tanıma sistemi

Açıklama:

Güvenlik duvarı yetkisiz kullanıcıların özel ağlara girmesini engeller. Giren ve çıkan ağ
trafiğini kontrol eden yazılım ve donanımım bir birleşimidir.

Doğru Cevap: A

Soru 121

Kimin hangi işi yaptığı veya müşterinin hangi malı satın aldığı gibi bilgilerin kimseyle paylaşılmaması olarak nitelendirilen ve bilgi güvenliği konusunda temel standartlardan biri olan uygulamaya verilen isim aşağıdaki seçeneklerden hangisinde yer alır?

Kimliğin doğruluğu

Yetki kontrolü

Kimliğin gizliliği

Kişisel gizlilik

İzleme

Açıklama:

Kişisel gizlilik: Kimin hangi işi yaptığı veya müşterinin hangi malı satın aldığı gibi bilgiler kimseyle paylaşılmamalıdır.

Doğru Cevap: D

Soru 122

Kişinin e-posta veya diğer bilgilerine istenmeyen kişilerin erişimlerinin engellenmesi olarak tanımlanan ve bilgi güvenliği konusunda temel standartlardan biri olan uygulamaya verilen isim aşağıdaki seçeneklerden hangisinde yer alır?

Verinin bütünlüğünün korunması

Kişisel gizlilik

Yetki kontrolü

Kimliğin doğruluğu

Kimliğin gizliliği

Açıklama:

Kimliğin gizliliği: Kişinin e-posta veya diğer bilgilerine istenmeyen kişilerin erişimlerinin engellenmesidir.

Doğru Cevap: E

Soru 123

Bir bilgisayar sistemine yetkisiz erişim elde etmeye çalışan birey olarak tanımlanan kavram aşağıdaki seçenklerden hangisinde yer alır?

Hacker

Truva atları

Casus yazılımlar

Virüsler

Solucanlar

Açıklama:

Bir bilgisayar korsanı (hacker) bir bilgisayar sistemine yetkisiz erişim elde etmeye çalışan bir bireydir.

Doğru Cevap: A

Soru 124

Ağ üzerinde iletilen verilerin çalınması işlemi olarak tanımlanan bilgi sistemi açığı ve kötüye kullanma kavramına verilen isim aşağıdaki seçeneklerden hangisinde yer alır?

Aldatma

Paket koklama

Hizmet dışı bırakma

Tıklama sahtekârlığı

Casus yazılımlar

Açıklama:

Paket koklama ise ağ üzerinde iletilen verilerin çalınması işlemine denir. Bir paket koklayıcı ağ üzerindeki tüm trafiği kontrol etmek için bilgisayar içerisine yerleşir ve kendi kendine çalışır.

Doğru Cevap: B

Soru 125

Güvenlik altyapısı oluşturma aşamalarından biri olan ve şletmenin tüm üyeleri çıkabilecek sorunlara karşı uyanık, eğitimli ve bilgi sahibi olmalıdır olarak açıklanan aşama aşağıdaki seçeneklerden hangisinde yer alır?

İnsan kaynağı istihdamı

Risklerin tespit edilmesi

Farkındalık

Yakalama

Zararı en aza indirme

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 126

Uygulama kontrolleri kapsamında olan ve güncelleme süresince doğru ve tam veriler kurar olarak tanımlanan kontrol sınıflandırmasına verilen isim aşağıdaki seçeneklerden hangisinde yer alır?

Girdi kontrolleri

Çıktı kontrolleri

Depolama kontrolleri

İşleme kontrolleri

Genel kontroller

Açıklama:

Uygulama kontrolleri ödeme veya sipariş süreçleri gibi her bir bilgisayarlı uygulamaya özel kontrollerdir. Girdi kontrolleri, işleme kontrolleri, çıktı kontrolleri ve depolama kontrolleri olarak sınıflandırılır. Girdi kontrolleri sisteme girdiklerinde verinin doğruluğunu ve eksiksizliğini kontrol eder. İşleme kontrolleri güncelleme süresince doğru ve tam veriler kurar. Çıktı kontrolleri bilgisayar işlemesinin sonucunun doğru, tam ve uygun bir şekilde dağıtılmış olmasını sağlar.

Doğru Cevap: D

Soru 127

Bilgi kaynaklarını korumak için, dijital veriyi aktarmadan önce koda dönüştürmeyi ve sonra alındığında kod açmak için özel matematiksel algoritmaları veya anahtarları kullanmayı içeren teknolojiye verilen isim aşağıdaki seçeneklerden hangisinde yer alır?

Kimlik yönetimi sistemi

Kimlik tanıma sistemi

Güvenlik duvarları

İzinsiz giriş tespit sistemleri

Şifreleme

Açıklama:

Şifreleme, dijital veriyi aktarmadan önce şifrelenmiş koda dönüştürmek ve sonra alındığında kod açmak için özel matematiksel algoritmaları veya anahtarları kullanmayı içerir.

Doğru Cevap: E

Soru 128

Yetkisiz kullanıcıların özel ağlara girmesini engelleyen, giren ve çıkan ağ trafiğini kontrol eden yazılım ve donanımın bir birleşimi olarak tanımlanan kavram aşağıdaki seçeneklerden hangisinde yer alır?

Şifreleme

Güvenlik duvarı

Kimlik Yönetimi

Kimlik tanıma sistemi

Güvenlik standartlarına uyum

Açıklama:

Güvenlik duvarı yetkisiz kullanıcıların özel ağlara girmesini engeller. Giren ve çıkan ağ trafiğini kontrol eden yazılım ve donanımım bir birleşimidir.

Doğru Cevap: B

Soru 129

Federal Ticaret Komisyonu Adil Bilgi Uygulama Prensipleri'nden biri olan ve Müşteriler kendileri hakkında toplanan verilerin doğruluğunu ve eksiksizliğini düzenli, uygun maliyetli bir süreçte inceleyebilmeli ve itiraz edebilmelidir'i vurgulayan prensibe verilen isim aşağıdaki seçeneklerden hangisinde yer alır?

Bildirim/farkındalık

Seçim/onay

Güvenlik

Erişim/katılım

Uygulama

Açıklama:

Erişim/katılım: Müşteriler kendileri hakkında toplanan verilerin doğruluğunu ve eksiksizliğini düzenli, uygun maliyetli bir süreçte inceleyebilmeli ve itiraz edebilmelidir

Doğru Cevap: D

Soru 130

Bilgi Güvenliği Yönetim Sistemi kapsamında, güvenlik ile ilintili kontroller 11 ana çalışma alanından biri olan ve herhangi bir yasal ihlal ve güvenlik koşulları ile ilgili ihlallerden kaçınılmasına yardımcı olan konun alanı aşağıdaki seçeneklerden hangisinde yer alır?

Uygunluk

İş sürekliliği yönetimi

Bilgi güvenliği olay yönetimi

Erişim kontrolü

İletişim ve operasyonel yönetim

Açıklama:

Uygunluk (Uyum): Herhangi bir yasal ihlal ve güvenlik koşulları ile ilgili ihlallerden kaçınmasına yardımcı olur. Her bir bilgi sistemi için ilgili bütün yasal, düzenleyici ve sözleşmeye bağlı gereksinimler ve gereksinimleri sağlamak için kullanılacak kurumsal yaklaşım açık şekilde tanımlanmış ve belgelenmiş olmalı ve bu gereksinimleri karşılamak amacıyla kontroller ve bireysel sorumluluklar tanımlanmalı ve belgelenmelidir.

Doğru Cevap: A

Soru 131

Aşağıdakilerden hangisi “Kişinin yetkisine uygun işler yapması ilkesi” standardı olarak geçer?

Yetki kontrolü

Yetki serbestliği

Yetki doğruluğu

Yetkinlik

Yetkin izleme

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 132

Aşağıdakilerden hangisi kötü amaçlı yazılımlardan değildir?

Casus yazılımlar

Truva atları

Solucanlar

Bakteriler

Virüsler

Açıklama:

Kötü Amaçlı Yazılım: Virüsler, Solucanlar, Truva Atları ve Casus Yazılımlar
Kötü amaçlı yazılım programları bilgisayar virüsleri, solucanlar ve Truva atları gibi birçok tehdit içermektedir. Virüsler, en tehlikeli ve en eski kötü amaçlı yazılımlar olarak kabul edilmektedirler. Organizmalardaki hücrelere bulaşan küçük parçacıklar olarak tanımlanan biyolojik virüslerden esinlenerek adlandırılan bilgisayar virüsleri, kendi kopyalarını çalıştırılabilir diğer kodlara veya belgelere yerleştirilerek yayılan ve kendi kendine çoğalan programlardır. Ekranda rahatsız edici, çalışmaya kısa süreliğine de olsa mani olan mesajlar göstermek gibi zararsız sayılabilecek türlerinin de bulunmasına karşın, çoğu virüs programlarının, önemli dosyaları silmek veya konak (host) sistemini tamamen çalışmaz hale getirmek gibi yıkıcı etkileri bulunmaktadır .
Birçok güncel saldırı solucanlardan gelmektedir. Bilgisayar virüslerine benzer bir yapıda olan solucanlar, virüsler gibi bir başka çalıştırılabilir programa kendisini iliştirmez veya bu programın parçası olmazlar. Solucanlar, yayılmak için başka bir programa veya virüslerde olduğu gibi insan etkileşimine ihtiyaç duymayan, kendi kendini çoğaltan bir yapı arz ederler. Bu da solucanların neden bilgisayar virüslerinden daha hızlı yayıldığını açıklamaktadır. Solucanlar verilere ve programlara zarar vermenin yanında bilgisayar ağlarının çalışmasını engelleyebilir hatta durdurabilirler . Solucanlar ve virüsler genellikle İnternet üzerinde indirilen yazılım dosyalarından, e-postalara eklenen dosyalardan veya e-posta mesajlarından, online reklamlardan veya anlık mesajlaşmalardan yayılırlar. Mobil cihazları hedefleyen kötü amaçlı yazılımlar bilgisayarları hedefleyenler kadar yaygın olmamakla birlikte e-posta, yazılı mesajlar, Bluetooth ve Web’den Wi-Fi veya cep bağlantıları ile indirilen dosyaları kullanarak yayılmaktadır. Bloglar, wikiler ve Facebook gibi sosyal ağ siteleri kötü amaçlı yazılımlar ve casus yazılımlar için yeni bir kanal haline gelmiştir.
Solucanlar, yayılmak için başka bir programa veya virüslerde olduğu gibi insan etkileşimine ihtiyaç duymayan, kendi kendini çoğaltan bir yapı arz ederler. Bu da solucanların neden bilgisayar virüslerinden daha hızlı yayıldığını açıklamaktadır.

Doğru Cevap: D

Soru 133

Risk tespiti, farkındalık, insan kaynağı istihdamı, kurtarma gibi aşamalardan oluşan politika ve stratejiler bütününe ne ad verilir?

Bilgi kaynakları oluşturma

Kimlik yönetimi yapma

Güvenlik alt yapısı oluşturma

İç tehdit yok etme

Dış tehditlere engel koyma

Açıklama:

Güvenlik Altyapısı Oluşturma Aşamaları
Bilgi sisteminin tüm parçalarını kapsayan bütünleşik bir koruma politika ve stratejileri geliştirilmelidir. Temel aşamalar şu şekildedir.
• Risklerin tespit edilmesi: İşletmeler, bilgi ve sistemlerinin karşı karşıya kaldığı riskler hakkında bilgi sahibi olmalı, verilerin güvenlik düzeyini değerlendirmeli, kendi çalışanlarını ve diğer işletmelerinin yaşanmış tecrübelerinden ders almalıdır.
• Farkındalık: İşletmenin tüm üyeleri çıkabilecek sorunlara karşı uyanık, eğitimli ve bilgi sahibi olmalıdır. İşletme çalışanlarını bilinçlendirmeye yönelik eğitimler bu kapsamdadır. Güvenlik konusunda tolerans olmadığı bilinmelidir.
• İnsan kaynağı istihdamı: Güvenlik konusunda tecrübeli insan kaynağının istihdam edilmesi gerekmektedir. Güvenlik işletmeler için çok önemli bir konu olduğundan bu konuda görevlendirilecek insan kaynağı hakkında çok ayrıntılı bir ön araştırma yapılması faydalı olacaktır.
• Önleme: Öncelikle veri ve sistemlere yetkisiz kişilerin erişimi ve saldırıları önlenmelidir.
• Yakalama: Tüm saldırılar önlenemez. Ancak izleme sistemi ile erkenden fark edilerek mücadele kolaylaşır ve zararlar azaltılabilir.
• Zararı en aza indirme: Çökmenin zararlarını en aza indirme. Bu işlem için örneğin İnternet siteleri ayrı bir ağda tutulur. Bu sayede İnternet siteleri çökse dahi içerideki sistemler etkilenmez.

Doğru Cevap: C

Soru 134

“Çöken sistemlerin en kısa zamanda ve en az zararlara ayağa kaldırılması” bilgisayar bağlamında aşağıdakilerden hangisini tanımlamaktadır?

Düzenleme

Kurtarma

Güvenlik standartlarına uyum

Zararı en aza indirme

Önleme

Açıklama:

Güvenlik Altyapısı Oluşturma Aşamaları
Bilgi sisteminin tüm parçalarını kapsayan bütünleşik bir koruma politika ve stratejileri geliştirilmelidir. Temel aşamalar şu şekildedir:
• Risklerin tespit edilmesi: İşletmeler, bilgi ve sistemlerinin karşı karşıya kaldığı riskler hakkında bilgi sahibi olmalı, verilerin güvenlik düzeyini değerlendirmeli, kendi çalışanlarını ve diğer işletmelerinin yaşanmış tecrübelerinden ders almalıdır.
• Farkındalık: İşletmenin tüm üyeleri çıkabilecek sorunlara karşı uyanık, eğitimli ve bilgi sahibi olmalıdır. İşletme çalışanlarını bilinçlendirmeye yönelik eğitimler bu kapsamdadır. Güvenlik konusunda tolerans olmadığı bilinmelidir.
• İnsan kaynağı istihdamı: Güvenlik konusunda tecrübeli insan kaynağının istihdam edilmesi gerekmektedir. Güvenlik işletmeler için çok önemli bir konu olduğundan bu konuda görevlendirilecek insan kaynağı hakkında çok ayrıntılı bir ön araştırma yapılması faydalı olacaktır.
• Önleme: Öncelikle veri ve sistemlere yetkisiz kişilerin erişimi ve saldırıları önlenmelidir.
• Yakalama: Tüm saldırılar önlenemez. Ancak izleme sistemi ile erkenden fark edilerek mücadele kolaylaşır ve zararlar azaltılabilir.
• Zararı en aza indirme: Çökmenin zararlarını en aza indirme. Bu işlem için örneğin İnternet siteleri ayrı bir ağda tutulur. Bu sayede İnternet siteleri çökse dahi içerideki sistemler etkilenmez.
• Kurtarma: Çöken sistemlerin en kısa zamanda ve en az zararlara ayağa kaldırılması. Yakın bir noktaya alınan ve çabuk dönülebilen bir yedek zor durumlarda çok işe yarar.
• Düzenleme: Sistemde aynı sorunun ortaya çıkmasını engelleyen düzenlemeler yapmak.
• Güvenlik standartlarına uyum: Milli ve uluslararası güvenlik standartlarını bilme ve uygulama.

Doğru Cevap: B

Soru 135

Aşağıdakilerden hangisi bilgi kaynaklarını korumak için kullanılan teknoloji veya araçlara örnektir?

Truva atları

Solucanlar

Çalışanlar

Virüsler

Güvenlik duvarları

Açıklama:

Güvenlik Duvarları, İzinsiz Giriş Tespit Sistemleri ve Anti-Virüs Yazılımları
İnternette kontrol ve güvenlik için kullanılan bir başka yöntem ise bilgisayar ve yazılım güvenlik duvarlarıdır. Bir ağ güvenlik duvarı, güvenlik duvarı yazılımı ile birlikte bir iletişim işlemcisi, sıklıkla bir router veya server olabilir. Güvenlik duvarı, işletmenin intranetini ve diğer bilgisayar ağlarını, bir filtre ve İnternete ve diğer ağlara bir erişim için güvenli bir transfer noktası sağlayarak ihlallerden koruyan bir ağ geçidi denetçisi sistemi olarak hizmet eder. Tüm ağ trafiğini doğru şifreler veya diğer güvenlik kodları için izler ve ağa sadece izni olan iletimlerin geçmesine izin verir. Güvenlik duvarı yazılımları İnternete DSL veya modemlerle bağlanan kullanıcılar için bilgisayar sisteminin önemli bir bileşenidir. Bir işletmenin ağında İnternet ve intranet güvenlik duvarı şu şekilde çalışmaktadır: Dış
güvenlik duvarı izinsiz İnternet kullanıcılarının içeri girmesini engeller. İç güvenlik duvarı kullanıcıların hassas insan kaynakları veya finansal verilere ulaşmasını engeller. Şifreler ve browser güvenlik özellikleri özel intranet kaynaklarına erişimi kontrol eder. İntranet server özellikleri kimlik doğrulama ve gerektiğinde şifreleme sağlar. Ağ arayüzü yazılımları arka plandaki kaynaklarda güvenlik boşlukları oluşmasını engellemek için dikkatlice tasarlanır.
Güvenlik duvarı yetkisiz kullanıcıların özel ağlara girmesini engeller. Giren ve çıkan ağ trafiğini kontrol eden yazılım ve donanımım bir birleşimidir.

Doğru Cevap: E

Soru 136

Bilgi güvenliği yönetim sistemleri ve standartlarıyla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

ISO yönetim standartları büyük ya da küçük, hangi ürün ve hizmet olursa olsun ve faaliyet sektörüne bakılmaksızın her işletmede uygulanabilir.

ISO’da Uluslararası Standartlar geliştirilir ve ISO sertifikalandırma süreci içinde yer alır.

ISO/IEC 27004, BGYSdenetim rehberidir.

ISO/IEC 27007, BGYS etkinlik ölçüm rehberidir.

Erişilebilirlik (Availability),bilgiye yetkisiz kişilerce erişilememesidir.

Açıklama:

Cevap:Sf. 130-132-133.
ISO’da Uluslararası Standartlar geliştirilir ancak ISO sertifikalandırma süreci içinde yer almaz ve sertifika yayınlamaz. Bu hizmet dış sertifikalandırma kuruluşları tarafından gerçekleştirilmektedir. Yani bir işletme veya organizasyon ISO tarafından sertifikalandırılmaz.“ISO/IEC 27004”, BGYS Etkinlik Ölçüm Rehberidir.“ISO/IEC 27007”, BGYS Denetim Rehberidir.“Erişilebilirlik (Availability)”,Bilginin bilgiye erişim yetkisi olanlar tarafından istenildiği anda ulaşılabilir, kullanılabilir olmasıdır.Bilgiye yetkisiz kişilerce erişilememesi “Gizlilik (Confidentiality)” olarak geçer.

Doğru Cevap: A

Soru 137

Güvenlik tehdit kaynaklarından hangisi bilgisayar sistemlerini dıştan tehdit eden unsurlardan birisi değildir?

Bilgi brokerları

Tedarikçiler/iş ortakları

Eylemci organizasyonlar

Yerel istihbarat teşkilatı

Rakipler

Açıklama:

İç Tehditler: Çalışanlar
Güvenlik tehditlerinin işletme dışından kaynaklandığını düşünme eğilimindeyizdir ancak gerçekte iç tehditler ciddi güvenlik sorunları yaratır. Çalışanların ayrıcalıklı bilgilere erişimi vardır ve özensiz iç güvenlik prosedürlerinin olması durumunda sıklıkla bir iz bırakmadan işletmenin sisteminde dolaşabilirler. Kurum içi çalışanların yaptıkları yolsuzluk, hata ve güvenlik prosedürleri ihlalleri birçok güvenlik sorununun temel nedenidir.
Bu çok tehlikeli ve yüksek zararlara yol açan bir saldırı şeklidir. Çünkü kurum içindeki bir kişi için kurumu dış tehditlere karşı koruyan güvenlik duvarları ve kapılarda yapılan fiziksel kontrol geçerli değildir. Kaleyi içten fethetme gibi bir durum söz konusudur.
İşletmelerin mevcut ve eski çalışanları siber suçun en çok konuşulan suçlularından olmuştur. Tabii ki bu tüm çalışanların zararlı davranışlarda bulunduğunu göstermez. Birçok durumda mobil cihazlarını kaybederek veya hedefli e-dolandırıcılığa maruz kalarak farkında olmadan verileri tehlikeye atarlar. 2014’te ABD siber suçun durumu araştırmasında katılımcıların üçte biri iç tehditlerin, dışarıdan gelen tehditlerden daha maliyetli olduğunu ve daha çok zarar verdiğini belirtmektedirler. Birçok işletmenin mevcut iç tehdit
programları yoktur ve bu sebeple iç tehditleri engellemeye, belirlemeye ve onlara cevap vermeye hazırlıklı değillerdir. Çalışanlar iç tehditlerin yükselen tek kaynağı değildir. Hizmet sağlayıcıları ve diğer işletme ortakları da şirket içindeki tehditlerden biridir.
Şirketin İçindekiler
• Mevcut çalışanlar %35
• Eski çalışanlar %30
• Mevcut hizmet sağlayıcıları/ danışmanlar %18
• Eski hizmet sağlayıcıları/danışmanlar %15
• Tedarikçiler/iş ortakları %13
• Müşteriler %11
Dıştakiler
• Teröristler %10
• Organize suç %15
• Eylemciler / Eylemci organizasyonlar/ Politik amaçlı hackerler (hactivists) %16
• Bilgi brokerları %16
• Rakipler %24
• Yabancı girişimler ve işletmeler %9
• Yabancı ulus-devletler %7
• Yerel istihbarat teşkilatı %6
• Hackerlar %24
• Bilinmeyen %18

Doğru Cevap: B

Soru 138

Örneğin bir kişi ile arkadaş olup ondan şirketin güvenlik kodları ile ilgili bilgiyi öğrenmek ve bilgisayar korsanlarının aslında masum olan kişileri suçlarında kullanması gibi uygulamalara ne ad verilir?

Kimlik değiştirme

İç tehdit

Sosyal mühendislik

Bilgisayar mühendisliği

Hackerlık

Açıklama:

Sistem erişimi arayan kötü amaçlı kişiler, işletmenin bilgi ihtiyacındaki meşru bir üyesi gibi davranarak bazen çalışanları bilgisayar sistemlerine giriş şifrelerini açığa çıkarma konusunda kandırırlar. Bu uygulamaya sosyal mühendislik denmektedir. Diğer bir deyişle bilgisayar korsanlarının aslında masum olan kişileri suçlarında kullanmasına sosyal mühendislik denir. Örneğin bir kişi ile arkadaş olup ondan şirketin güvenlik kodları ile ilgili bilgiyi öğrenmek veya sanki kurumun bilgi işleminden bir kişi gibi çalışanları arayıp onlardan bir şifre ve önemli güvenlik kodlarını istemek bu tür saldırılardır.

Doğru Cevap: C

Soru 139

Aşağıdakilerden hangisi Bilgi Güvenliği Yönetim Sistemi kapsamında, tüm bilgi varlıklarını içeren bir varlık envanteri hazırlanırken göz önünde bulundurulan varlık türlerinden değildir?

Yazılım varlıkları

Fiziksel varlıklar

Soyut varlıklar

Hizmete dönük varlıklar

Çevresel varlıklar

Açıklama:

ISO/IEC 27001:2013 Bilgi Güvenliği Yönetim Sistemi
Bilgi Güvenliği Yönetim Sistemi kapsamında, güvenlik ile ilintili kontroller 11 ana çalışma alanı altında toplanmıştır.
a. Güvenlik politikası
b. Bilgi güvenliği organizasyonu
c. Varlık yönetimi
d. İnsan kaynakları güvenliği
e. Fiziksel ve çevresel güvenlik
f. İletişim ve operasyonel yönetim
g. Erişim kontrolü
h. Bilgi sistemleri tedariki, geliştirme ve bakımı
i. Bilgi güvenliği olay yönetimi
j. İş sürekliliği yönetimi
k. Uygunluk (Uyum)
Varlık yönetimi: Varlıkların envanterini çıkartılması ve bu varlıkları etkin bir şekilde korunmasını sağlar. Tüm bilgi varlıklarını içeren bir varlık envanteri tutulmalıdır. Bu envanter hazırlanırken aşağıda belirtilen varlık türlerinin tamamı göz önünde bulundurulmalıdır.
• Bilgi: Veri tabanı, sözleşme ve anlaşmalar, sistem dokümantasyonu vb.
• Yazılım varlıkları: Uygulama yazılımları, sistem yazılımları ve yazılım geliştirme araçları.
• Fiziksel varlıklar: Bilgisayarlar ve iletişim araçları.
• Hizmete dönük varlıklar: Bilgisayar ve iletişim hizmetleri, ısıtma, aydınlatma, güç vb.
• Personel: Nitelik ve tecrübeleri ile birlikte.
• Soyut varlıklar: Kuruluşun itibarı ve imajı gibi.
Varlık envanteri herhangi bir afetten sonra normal çalışma şartlarına dönmek için gereken (varlığın türü, formatı, konumu, değeri gibi) tüm bilgileri içermelidir

Doğru Cevap: E

Soru 140

Aşağıdakilerden hangisi “Suçun aracı olarak” bilgisayar kullanımına örnektir?

Korunan bir bilgisayara zarar vermek için tehdit etmek

İzinsiz olarak bir bilgisayar sistemine erişmek

Korunan verilerin gizliliğini ihlal etmek

Saklanan e-posta ve sesli postayı içeren elektronik iletişimlere yasa dışı olarak erişilmesi

Korunan bir bilgisayara kasten zarar veren bir programı, program kodunu veya bir komutu bilerek iletmek

Açıklama:

Diğer şıkları suçun hedefi olarak bilgisayar kullanımına örnektir.
Suçun Hedefi Olarak Bilgisayarlar
Korunan verilerin gizliliğini ihlal etmek
İzinsiz olarak bir bilgisayar sistemine erişmek
Korunan bir bilgisayara dolandırmak için bilerek erişmek
Korunan bir bilgisayara kasten erişmek ve bilerek veya dikkatsizce bir zarara sebep olmak
Korunan bir bilgisayara kasten zarar veren bir programı, program kodunu veya bir komutu
bilerek iletmek
Korunan bir bilgisayara zarar vermek için tehdit etmek
Suç Aracı Olarak Bilgisayarlar
Ticari sırların hırsızlığı Yazılımın veya kitaplar, makaleler, müzik ve video gibi telifli entelektüel sermayenin yetkisiz kopyalanması
Dolandırma planları
Tehdit ve taciz için e-posta kullanma
Kasten elektronik iletişimi engelleme girişimi
Saklanan e-posta ve sesli postayı içeren elektronik iletişimlere yasa dışı olarak erişilmesi
Bir bilgisayar kullanarak çocuk pornografisi dağıtmak veya sahip olmak

Doğru Cevap: D

Soru 141

Kimin hangi işi yaptığı veya müşterinin hangi malı satın aldığı gibi bilgiler kimseyle paylaşılmamalıdır.
Yukarıdaki tanımın karşılığı aşağıdaki seçeneklerin hangisinde verilmiştir?

Kimliğin doğruluğu

Yetki kontrolü

Kişisel gizlilik

İzleme

Verinin bütünlüğünün korunması

Açıklama:

Kişisel gizlilik: Kimin hangi işi yaptığı veya müşterinin hangi malı satın aldığı gibi
bilgiler kimseyle paylaşılmamalıdır.

Doğru Cevap: C

Soru 142

Ürün ve bilgi hırsızlığı
Sistem zararı ve siber barbarlık
Bilinçli engelleme
İçerik bozma

Yukarıdakilerden hangisi hacker faaliyetleri arasında yer almaktadır?

I ve II

II ve III

I,II,III

II,III,IV

I,II,III,IV

Açıklama:

Hacker faaliyetleri sadece sisteme izinsiz girmenin ötesinde ürün ve bilgi hırsızlığına, bunun yanında sistem zararı ve siber barbarlık (cybervandalism), bilinçli engelleme, içerik bozma ve hatta bir Web sitesinin veya kurumsal bilgi sisteminin çökertilmesine kadar genişlemiştir.

Doğru Cevap: E

Soru 143

Saldırganlar bu cihazların IP/MAC tablolarının tutulduğu ...................belleklerini zehirleyerek, kısacası kandırarak paketlerin kendilerine ulaşmasını sağlayabilirler.
Yukarıdaki tanımda boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

ARP

PROM

EPROM

ROM

ACG

Açıklama:

Saldırganlar bu cihazların IP/MAC tablolarının tutulduğu ARP (Adres Çözümleme Protokolü) belleklerini zehirleyerek, kısacası kandırarak paketlerin kendilerine ulaşmasını sağlayabilirler.

Doğru Cevap: A

Soru 144

Aşağıdakilerden hangisi bilgisayar suçları örneklerinden ''Suç Aracı Olarak Bilgisayarlar'' grubuna ait değildir?

Ticari sırların hırsızlığı

Dolandırma planları

Korunan verilerin gizliliğini ihlal etmek

Tehdit ve taciz için e-posta kullanma

Kasten elektronik iletişimi engelleme girişimi

Açıklama:

Suç Aracı Olarak Bilgisayarlar
Ticari sırların hırsızlığı
Yazılımın veya kitaplar, makaleler, müzik ve video gibi telifli entelektüel sermayenin yetkisiz kopyalanması
Dolandırma planları
Tehdit ve taciz için e-posta kullanma
Kasten elektronik iletişimi engelleme girişimi
Saklanan e-posta ve sesli postayı içeren elektronik iletişimlere yasa dışı olarak erişilmesi
Bir bilgisayar kullanarak çocuk pornografisi dağıtmak veya sahip olmak

Doğru Cevap: C

Soru 145

Gelişmiş ülkelerde büyük işletmeler siber suçlardan kendilerini korumak için çeşitli teknolojiler kullanmaktadır. Güvenlik gelişmiş ülkelerde bilgi teknolojileri bütçesinin yaklaşık yüzde kaçını oluşturmaktadır?

4-6

6-8

10-12

14-16

18-20

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 146

Kötü amaçlı yazılım yaymak, hizmet dışı bırakma (DoS saldırıları) gibi siber suç faaliyetleri sınırsızdır. Aşağıdaki ülkelerden hangisi dünyada kötü amaçlı çoğu yazılımın kaynağı olarak gösterilen ülkelerden biri değildir?

Rusya

ABD

Tayvan

Güney Kore

İsviçre

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 147

Güvenlik tehditlerinin kaynakları arasında yer alan ''Şirket İçindekiler'' grubunda en yüksek tehdit aşağıdakilerden hangisine aittir?

Mevcut çalışanlar

Eski çalışanlar

Eski hizmet sağlayıcıları/danışmanlar

Müşteriler

Tedarikçiler/iş ortakları

Açıklama:

• Mevcut çalışanlar %35
• Eski çalışanlar %30
• Mevcut hizmet sağlayıcıları/ danışmanlar %18
• Eski hizmet sağlayıcıları/danışmanlar %15
• Tedarikçiler/iş ortakları %13
• Müşteriler %11

Doğru Cevap: A

Soru 148

Yetkisiz kullanıcıların özel ağlara girmesini engeller. Giren ve çıkan ağ trafiğini kontrol eden yazılım ve donanımım bir birleşimidir.
Yukarıdaki tanımın karşılığı aşağıdaki seçeneklerden hangisinde verilmiştir?

Güvenlik ağı

Güvenlik zarı

Güvenlik duvarı

Güvenlik şeridi

Güvenlik engeli

Açıklama:

Güvenlik duvarı: yetkisiz kullanıcıların özel ağlara girmesini engeller. Giren ve çıkan ağ
trafiğini kontrol eden yazılım ve donanımım bir birleşimidir

Doğru Cevap: C

Soru 149

........................: BGYS Etkinlik Ölçüm Rehberi
Yukarıdaki boşluğa aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

ISO/IEC 27004

ISO/IEC 27005

ISO/IEC 27006

ISO/IEC 27007

ISO/IEC 270011

Açıklama:

ISO/IEC 27004: BGYS Etkinlik Ölçüm Rehberi

Doğru Cevap: A

Soru 150

ISO/IEC 27799'un tanımı aşağıdaki seçeneklerin hangisinde verilmiştir?

Sağlık Kuruluşları için BGYS Rehberi

Telekomünikasyon Kuruluşları için BGYS

BGYS Denetim Rehberi

BGSY Belgelendirme Kurumları için Rehber

BGYS Risk Yönetimi Rehberi

Açıklama:

ISO/IEC 27799: Sağlık Kuruluşları için BGYS Rehberi

Doğru Cevap: A

Ünite 6

Soru 1

Aşağıdakilerden hangisi örgütler için sorumluluk kavramının kapsadığı alanlardan biri değildir?

Çevre

Çalışma ortamı

Çalışanlar

Toplum

Kaynaklar

Açıklama:

Örgütler için sorumluluk kavramı çevre, çalışma ortamı, çalışanlar, toplum ve pazar piyasası gibi farklı alanları kapsamaktadır. Kaynaklar bu kapsamda doğrudan ele alınan bir alan değildir. Doğru yanıt E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 2

Toplumun değerleriyle uyumlu bir şekilde faaliyet göstermesi üzerine odaklanan beklentilerin tümü işletmelerin hangi sosyal sorumluluk boyutuna işaret etmektedir?

Sosyal Sorumluluğun Ahlaki Boyutu

Sosyal Sorumluluğun Gönüllü (Yardımseverlik) Sorumluluklar Boyutu

Sosyal Sorumluluğun Hukuki Boyutu

Sosyal Sorumluluğun Ekonomik Boyutu

Sosyal Sorumluluğun Zorunlu Boyutu

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 3

Aşağıdakilerden hangisi sosyal sorumluluk alanında karşılaşılan standartlar arasında yer almaz?

SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı

Küresel İlkeler Sözleşmesi (Global Compact)

ISO 9001 Kalite Yönetim Sistemi

Sullivan İlkeleri

AA1000 Standartları,

Açıklama:

Sosyal sorumluluk standartları ile ilgili yapılan literatür taramasında en
çok karşılaşılan standartlardan bahsedilecektir. Bu standartlar ele alınış sırası ile aşağıdaki şekildedir:
• SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı,
• Küresel İlkeler Sözleşmesi (Global Compact),
• Adil İş gücü Örgütü Düzenlemeleri (FLA),
• Sullivan İlkeleri,
• AA1000 Standartları,
• ISO26000 Standartları
Doğru yanıt C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 4

Aşağıdakilerden hangisi SA8000 standardının anahtar elemanlarından biridir?

Yönetim Sorumluluğu

Tedarikçi ve Üreticilerin Kontrolü

Kaynak Yönetimi

Ürün Farkındalığı

Ölçümler, Analizler ve Geliştirme

Açıklama:

Tablo 6.1 incelendiğinde tedarikçi üreticilerin kontrolü dışındaki seçeneklerin ISO9000 standardı ile ilgili olduğu görülecektir. Doğru yanıt B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 5

Aşağıdakilerden hangisi Küresel İlkeler Sözleşmesinin insan hakları ilkelerinden biridir?

İşletmeler, her türlü zorla çalıştırma ve mecburi çalışmanın durdurulmasını sağlamalıdırlar.

İşletmeler, çocuk işçi çalıştırmaya son vermelidirler.

İşletmeler, çalışma yaşamında ayrımcılığın kaldırılmasını desteklemelidirler.

İşletmeler insan hakları suistimallerine iştirak etmediklerinden emin olmalıdırlar.

İşletmeler, serbest sendikalaşma ve toplu iş sözleşme hakkının etkin bir biçimde tanınmasını sağlamalıdırlar.

Açıklama:

Küresel ilkeler sözleşmesi on temel ilkeden oluşmaktadır. Bu ilkelerden insan hakları ilkeleri aşağıda sıralanmıştır:
İnsan Hakları
İlke 1: İşletmeler evrensel düzeyde insan haklarının korunmasını desteklemeli ve
saygı göstermelidirler.
İlke 2: İşletmeler insan hakları suistimallerine iştirak etmediklerinden emin olmalıdırlar.
Buna göre doğru yanıt D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 6

Adil İşgücü Örgütü düzenlemeleri çerçevesinde, "bütün çalışanlara saygılı ve onurlu davranılmalıdır. Hiçbir çalışan fiziksel, cinsel, psikolojik veya sözlü taciz ve kötü davranışa tabi tutulamaz" işletmelerin uyması gereken işyeri davranış kurallarından hangisini kapsar?

İstihdam İlişkisi

Ayrımcılık

Zorla Çalıştırma

Taciz ve Kötü Davranış

Çocuk İşçiliği

Açıklama:

Taciz ve Kötü Davranış: Bütün çalışanlara saygılı ve onurlu davranılmalıdır. Hiçbir çalışan fiziksel, cinsel, psikolojik veya sözlü taciz ve kötü davranışa tabi tutulamaz. Doğru yanıt D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 7

Aşağıdakilerden hangisi Sullivan'ın sosyal sorumluluk ilkelerinden biridir?

Tüm yemek, tesis ve tesislerin konforunda ırk ayrımı olmamalı

Tüm çalışanlara eşit ve adil istihdam uygulanmalı

İşletmeler, evrensel insan haklarına saygı göstermeli ve özellikle çalışanların haklarının korunmasına özen göstermelidirler.

Denetleyici idari, teknik işleri için de hazırlamalı ve eğitim programları geliştirmeli,

Sosyal, ekonomik ve siyasal adaleti engelleyen kanun ve adetleri ortadan kaldırmak için çalışılmalıdır.

Açıklama:

C dışındaki seçenekler 1984 yılında, çalışanların şirketlerde talep ettiği yedi temel gereksinim kapsamındadır. Doğru yanıt C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 8

Aşağıdakilerden hangisi AA1000 standartlarının, kurum ve paydaşları için sağlayabileceği faydalardan biri değildir?

Dış Paydaşlarla İşbirliği

Risk Yönetimi

Yatırımcılar

Devlet ve Öz Denetim İlişkileri

Pazar payı

Açıklama:

AA1000 standartlarının, kurum ve paydaşları için sağlayabileceği faydalar kapsamında İlgili ünitede pazar payından doğrudan bahsedilmediği için doğru yanıt E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 9

Bir örgütün sürdürülebilirlik sorunlarını tanımlama, öncelikli hale getirme ve yanıt vermesi için bir çerçeve sunan standart aşağıdakilerden hangisidir?

AA1000 Hesap Verebilirlik İlkeleri Standardı (AA1000APS)

AA1000 Hissedar Standartları (AA1000SES)

AA1000 Teminat Standardı (AA1000AS)

ISO 9000

ISO14000

Açıklama:

AA1000 Hesap Verebilirlik İlkeleri Standardı (AA1000APS): Bir örgütün sürdürülebilirlik sorunlarını tanımlama, öncelikli hale getirme ve yanıt vermesi için bir çerçeve sunan bu standart 2008 yılında düzenlenmiştir. Doğru yanıt A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 10

Aşağıda ISO26000 Standardı ile ilgili verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Literatürde ISO 26000 Sosyal Sorumluluk Rehberi olarak geçer

ISO26000 şirketler, hükümetler, tüketiciler ve sivil toplum kuruluşlarından geniş kapsamlı paydaş katılımı sağlanarak geliştirilmiştir.

“ISO14001” ve “ISO9001” gibi sertifikasyona tabi bir standart değildir.

Örgütlerin amaç yönelimli, sağlam ve sonuca götürür şekilde hissedar katılımını güvenceye almak için bir çerçeve sunar.

Kamu kurumlarından sivil toplum kuruluşlarına, gelişmiş ülkelerden gelişmekte olan ülkelere tüm kurumların yararlanabileceği bir kılavuzdur.

Açıklama:

D seçeneğindeki bilgi, AA1000 Hissedar Standartları (AA1000SES) ile ilgilidir.

Doğru Cevap: D

Soru 11

Seçeneklerden hangisi sosyal sorumluluğun ekonomik boyutu kapsamındadır?

Hissedar kazançlarının maksimizasyonunu sağlamalı

Devamlılık için yasal ve kanuni düzenlemelere uygun hareket edilmeli

Ulusal ve yerel kurumların hukuki düzenlemelerine uyulmalı

Çalışanlara yasalara uygun faaliyette bulunmaları konusunda öz güven verilmeli

Yasal yükümlülükler tanımlanmalı ve bu prensipler çalışanlara duyurulmalı

Açıklama:

Sosyal Sorumluluğun Ekonomik Boyutu: İşletmelerin öncelikli sorumluluğunun kârlılık olduğu ilkesi üzerinde durur. Ürünlerin ve hizmetlerin üretiminde kullanılan kaynakların, sosyal sistem içinde nasıl bir dağılımı olduğu ile ilgilenir. Sosyal sorumluluk, işletmelerin finansal desteği ölçüsünde;
• Hissedar kazançlarının maksimizasyonunu sağlamalı, • Mümkün olan en yüksek kazancı gerçekleştirme çabasında olunmalı, • Rekabetçi pozisyon sürdürebilmeli, • Verimli çalışma koşulları sürekli kılınmalı, • Şirket imajını devam ettirebilmek için kazançlarda süreklilik sağlamalıdır.
Sosyal sorumluluk, işletmelerin finansal desteği ölçüsünde hissedar kazançlarının maksimizasyonunu sağlamalıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 12

Seçeneklerden hangisi sosyal sorumluluğun hukuki boyutu kapsamındadır?

Toplumun belirlediği norm ve kurallara uyulmalı

Ulusal ve yerel kurumların hukuki düzenlemelerine uyulmalı

Toplumun işletmelerden beklemiş olduğu saygıyı göstermeli

Ahlaki norm ve kurallardan fedakârlık edilmemeli

Ahlaki açıdan toplumun işletmeden beklentileri açık bir şekilde tanımlanmalı

Açıklama:

Sosyal Sorumluluğun Hukuki Boyutu: İşletme faaliyetlerinin tümünün, kanuni ve yasal düzenlemeler çerçevesinde yürütülmesini ifade etmektedir. Toplum, işletmelerin tüketici güvenliği ve çevre koruması gibi bazı alanlarda kendi başına yeterli duyarlılığa sahip olmayacağını düşünerek hükümetlerde sosyal sorumluluk uygulamalarını garanti altına alacak kanunların çıkarılmasını ve uygulanmaya konmasını beklemektedir. Sosyal sorumlulukların yasal bileşenleri ile ilgili;
• Devamlılık için yasal ve kanuni düzenlemelere uygun hareket edilmeli, • Ulusal ve yerel kurumların hukuki düzenlemelerine uyulmalı,• Çalışanlara yasalara uygun faaliyette bulunmaları konusunda öz güven verilmeli, • Yasal yükümlülükler tanımlanmalı ve bu prensipler çalışanlara duyurulmalı, • Üretilen mal ve hizmet için yasal garanti şartlarına güvence vermelidir.
Sosyal sorumlulukta, ulusal ve yerel kurumların hukuki düzenlemelerine uyulmalıdır.

Doğru Cevap: B

Soru 13

"Tüketicilerin ihtiyacına uygun ürün ve hizmeti sağlamak, kaliteli ürün sunmak, yeterli ve düzenli mal akışı, makul fiyatlandırma, doğru bilgilendirme, saygılı hizmet, tüketici şikayetleri ile hemen ve nezaketle ilgilenme vb. konuları kapsamaktadır". Paragrafta anlatılan kurumsal sosyal sorumluluk alanı aşağıdakilerden hangisidir?

Çalışanlara Karşı Sorumluluklar

Hissedarlara/Sahiplere/Yatırımcılara Karşı Sorumluluklar

Tüketicilere karşı sorumluluklar

Topluma Karşı Sorumluluklar

Devlete Karşı Sorumluluklar

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 14

Ayırımcılık ve Disiplin Uygulamaları, Çocuk İşgören, Zorla Çalıştırılan İşgören, Sendika Kurma ve Toplu Pazarlık Hakkı, Çalışma Saatleri, Maaş ve Ücretler, Sağlık ve Güvenlik, Ayırımcılık ve Disiplin Uygulamaları hangi sosyal sorumluluk standardı içinde yer almaktadır?

SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı

Küresel İlkeler Sözleşmesi (Global Compact)

Adil İş gücü Örgütü Düzenlemeleri (FLA)

Sullivan İlkeleri

AA1000 Standartları

Açıklama:

Az gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerdeki çalışma koşullarının kötülüğü, insan hakları konusunda duyarlı gelişmiş ülkelerin bazı adımlar atmasını zorunlu hale getirmesi ile ortaya çıkan SA8000 standartları aşağıda sıralanmıştır (Aydemir,1999, s.2):
• Çocuk İşgören: 15 yaşın altında çocuk işgören çalıştırılamaz. Bu yaşın üzerindeki çocuk işgören eğer okula da devam ediyorsa iş için harcayacağı toplam zaman, günde (iş+okul+ulaşım dâhil) 10 saati geçemez. • Zorla Çalıştırılan İşgören: İşletme zorla işgören çalıştıramaz veya işgörenlerin kimliklerini ya da belli bir “deposit”i işletmeye bırakmalarını isteyemez. • Sendika Kurma ve Toplu Pazarlık Hakkı: İşgörenler sendika kurma, sendikaya katılma ve toplu pazarlık hakkına sahiptirler. • Çalışma Saatleri: İşgörenler haftalık 48 saatten fazla çalıştırılamaz ve (kısa dönemli olağan üstü iş koşulları hariç) fazla mesailer, haftalık 12 saati geçemez. • Maaş ve Ücretler: Ücretler en azından ülkenin “asgari ücret” seviyesinde ve personelin temel ihtiyaçlarını k
Ayırımcılık ve Disiplin Uygulamaları, Çocuk İşgören, Zorla Çalıştırılan İşgören, Sendika Kurma ve Toplu Pazarlık Hakkı, Çalışma Saatleri, Maaş ve Ücretler, Sağlık ve Güvenlik, Ayırımcılık ve Disiplin Uygulamaları, SA8000 standartları içindedir.

Doğru Cevap: A

Soru 15

4 farklı kategori içinde yer alan on temel ilkeden oluşan, ikisi insan hakları ile, dört tanesi işgücü ile, üç tanesi çevre ile ve bir tanesi de yolsuzlukla mücadele ile ilgili olan sosyal sorumluluk standardı aşağıdakilerden hangisidir?

SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı

Adil İş gücü Örgütü Düzenlemeleri (FLA)

Sullivan İlkeleri

AA1000 Standartları

Küresel İlkeler Sözleşmesi (Global Compact)

Açıklama:

İnsan Hakları İlke 1: İşletmeler evrensel düzeyde insan haklarının korunmasını desteklemeli ve saygı göstermelidirler. İlke 2: İşletmeler insan hakları suistimallerine iştirak etmediklerinden emin olmalıdırlar. İşgücü İlke 3: İşletmeler, serbest sendikalaşma ve toplu iş sözleşme hakkının etkin bir biçimde tanınmasını sağlamalıdırlar. İlke 4: İşletmeler, her türlü zorla çalıştırma ve mecburi çalışmanın durdurulmasını sağlamalıdırlar. İlke 5: İşletmeler, çocuk işçi çalıştırmaya son vermelidirler. İlke 6: İşletmeler, çalışma yaşamında ayrımcılığın kaldırılmasını desteklemelidirler. Çevre İlke 7: İşletmeler, çevresel zorluklara karşı tedbir olarak başlatılan yaklaşımları desteklemelidirler. İlke 8: İşletmeler, daha fazla çevre sorumluluğunu desteklemek için inisiyatifler üstlenmelidirler. İlke 9: İşletmeler, çevre dostu teknolojilerin gelişmesini ve yayılmasını teşvik etmelidirler. Yolsuzlukla Mücadele İlke 10:İşletmeler, fahiş fiyatlandırma ve rüşvet de dahil olmak üzere her türlü yolsuzluğa karşı mücadele et
Küresel İlkeler Sözleşmesi 4 farklı kategori içinde yer alan on temel ilkeden oluşmaktadır. Bu ilkelerden ikisi insan hakları ile, dört tanesi işgücü ile, üç tanesi çevre ile ve bir tanesi de yolsuzlukla mücadele ile ilgilidir. Bu ilkelerin içinde yer aldığı 4 kategorinin her biri işletmelerin en önemli temel sorumlulukları arasında yer almaktadır. Bu sorumluluklar sadece işletmelerin bulunduğu yerel çalışma alanı açısından değil, tüm dünya ülkeleri açısından da önceliği olan konuların başında gelmektedir. Küreselleşme ile birlikte işletmelerin faaliyetlerini tüm dünya yönelimli olarak düşünmesi adeta bir zorunluluk haline gelmiştir. Bu nedenle gerek insan hakları, gerek işgücüne yönelik düzenlemeler, gerek çevreye yönelik alınan tedbirler ve gerekse yolsuzlukların önüne geçmek için uygulanan stratejiler gittikçe işletmeler için daha da önemli olmaya başlamıştır.

Doğru Cevap: E

Soru 16

"Kurulduğundan bu yana, tüm dünyada milyonlarca çalışanın çalışma koşullarının geliştirilmesine yardımcı olmuştur. Sosyal sorumluluk şirketlerinin, üniversite ve liseler ile sivil toplum kuruluşlarının ortak çalışması ile işletmelere sundukları bazı araç ve kaynaklar vasıtasıyla kötü çalışma koşullarını ortadan kaldırmak, fabrika çalışanlarına ve yönetime eğitim vermek, bağımsız denetim yoluyla gerekli özeni göstermek ve küresel arz zinciri içine dahil olan şirketler, imalatçılar, fabrikalar ve diğerlerinden daha fazla hesap verebilirlik ve şeffaflık istemek gibi bazı temel amaçları bulunmaktadır". Paragrafta bahsedilen sosyal sorumluluk standartı aşağıdakilerden hangisidir?

ISO26000 Standartları

Sullivan İlkeleri

Küresel İlkeler Sözleşmesi (Global Compact)

Adil İşgücü Örgütü

SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı

Açıklama:

Adil İşgücü Örgütü, yeni gelişen ve endüstrileşen ülkelerde işletme uygulamalarında uluslararası işgücü örgütünün temel işgücü standartlarının uygulanmasına yardımcı olmaktadır. Bu birlik, Apparel Endüstri ortaklığı ve Clinton hükümetinin girişimi ile tüm dünya genelindeki çalışanları korumak ve tüketicilere kamu bilgilendirmesi sağlamak amacıyla kurulmuştur. Adil İşgücü Örgütü, giyim ve ayakkabı firmaları, insan hakları grupları, işgücü örgütleri, dini kuruluşlar ve tüketicileri destekleyenlerden oluşturulmuş bir ortaklıktır (Marx, 2008, 225). Adil İşgücü Örgütü, kurulduğundan bu yana, tüm dünyada milyonlarca çalışanın çalışma koşullarının geliştirilmesine yardımcı olmuştur.
Adil İşgücü Örgütü’nün, sosyal sorumluluk şirketlerinin, üniversite ve liseler ile sivil toplum kuruluşlarının ortak çalışması ile işletmelere sundukları bazı araç ve kaynaklar vasıtasıyla kötü çalışma koşullarını ortadan kaldırmak, fabrika çalışanlarına ve yönetime eğitim vermek, bağımsız denetim yoluyla gerekli özeni gösterme
Adil İşgücü Örgütü, kurulduğundan bu yana, tüm dünyada milyonlarca çalışanın çalışma koşullarının geliştirilmesine yardımcı olmuştur. Adil İşgücü Örgütü’nün, sosyal sorumluluk şirketlerinin, üniversite ve liseler ile sivil toplum kuruluşlarının ortak çalışması ile işletmelere sundukları bazı araç ve kaynaklar vasıtasıyla kötü çalışma koşullarını ortadan kaldırmak, fabrika çalışanlarına ve yönetime eğitim vermek, bağımsız denetim yoluyla gerekli özeni göstermek ve küresel arz zinciri içine dahil olan şirketler, imalatçılar, fabrikalar ve diğerlerinden daha fazla hesap verebilirlik ve şeffaflık istemek gibi bazı temel amaçları bulunmaktadır.

Doğru Cevap: D

Soru 17

"İşverenler, işçilere saygılı olarak ve en azından ulusal ve uluslararası iş ve sosyal güvenlik mevzuat ve düzenlemeleri altında haklarını güvenceye alacak şekilde istihdam kuralları ve şartlarına uymalı ve bunlara bağlı kalmalıdır" ifadesinde bahsedilen kural, Adil İşgücü Örgütü düzenlemeleri çerçevesinde işletmelerin uyması gereken işyeri davranış kurallarından hangisidir?

Çalışma Saatleri

Örgütlenme Özgürlüğü ve Toplu İş Sözleşmesi

İstihdam ilişkisi

Taciz ve Kötü Davranış

Ayrımcılık

Açıklama:

Adil İşgücü Örgütü düzenlemeleri çerçevesinde işletmelerin uyması gereken işyeri davranış kuralları aşağıda kısaca özetlenmiştir (FLA, 2011: 3):
• İstihdam İlişkisi: İşverenler, işçilere saygılı olarak ve en azından ulusal ve uluslararası iş ve sosyal güvenlik mevzuat ve düzenlemeleri altında haklarını güvenceye alacak şekilde istihdam kuralları ve şartlarına uymalı ve bunlara bağlı kalmalıdır. • Ayrımcılık: Hiç kimseye, istihdam edildiği süre boyunca, işe alınma, ücret ve diğer haklar, terfi, disiplin, işten çıkarılma veya emeklilik konuları dahil olmak üzere, cinsiyet, ırk, din, yaş, bedensel engel, cinsel tercih, uyruk, siyasi tercih veya sosyal grup ve etnik kökenlerine dayanılarak ayrımcılık yapılamaz. • Taciz ve Kötü Davranış: Bütün çalışanlara saygılı ve onurlu davranılmalıdır. Hiçbir çalışan fiziksel, cinsel, psikolojik veya sözlü taciz ve kötü davranışa tabi tutulamaz. • Zorla Çalıştırma: Hükümlü çalıştırma, borç karşılığında çalıştırma, senede bağlı olarak ya da herhangi başka şekillerde z

Doğru Cevap: C

Soru 18

İlkelerinin amacı, insan hakları ve Güney Afrika’da faaliyet gösteren şirketlere fırsat eşitliği sağlamak, normatif davranış kuralları geliştirmek, ırk ayrım reformu için uluslararası bir kampanya başlatmayla ilgili ortak amaçlar çerçevesinde çalışmalarını sağlamak olan sosyal sorumluluk standardı aşağıdakilerden hangisidir?

Sullivan İlkeleri

SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı

Küresel İlkeler Sözleşmesi (Global Compact)

AA1000 Standartları

ISO26000 Standartları

Açıklama:

Sullivan’ın sosyal sorumluluk ilkelerinin amacı, şirketlerin insan hakları ve sosyal adalet ile ilgili ortak amaçlar çerçevesinde çalışmalarını sağlamaktır. Bu ilkeler aşağıda sıralanan işgücü, iş ahlakı ve çevresel uygulamalar ile ilgili konularda düzenlenmiş sekiz ilkeden oluşmaktadır (Aktan ve Vural, 2007: 15): İlke 1: İşletmeler, evrensel insan haklarına saygı göstermeli ve özellikle çalışanların haklarının korunmasına özen göstermelidirler. İlke 2: İşletmeler, her seviyedeki çalışanların renk, ırk, cinsiyet, yaş, etnik ya da dini inanç bakımından ayrımcılığa maruz kalmamasını temin etmeli ve fırsat eşitliğini teşvik etmelidir. İşletmeler, çocuk istismarı, fiziksel cezalandırma, kadın istismarı, istek dışında çalıştırma gibi kabul edilemez davranış ve eylemelere izin vermemelidirler. İlke 3: İşletmeler, çalışanların isteğe bağlı örgütlenme hakkına saygı duymalıdırlar. İlke 4: İşletmeler, çalışanlara en az temel ihtiyaçlarını karşılayacak düzeyde ödeme yapmalı ve sosyal ve ekonomik fırsatlarını arttırma
Leon Sullivan’a göre bu ilkelerin amacı, insan hakları ve Güney Afrika’da faaliyet gösteren şirketlere aşağıda sıralanan temel kriterleri kazandırmaktır (Baraz, 2014, 74): • Fırsat eşitliği sağlamak, • Normatif davranış kuralları geliştirmek, • Irk Ayrım Reformu için uluslararası bir kampanya başlatmayla ilgili ortak amaçlar çerçevesinde çalışmalarını sağlamaktır.

Doğru Cevap: A

Soru 19

"İngiltere’de 1999 yılı sonlarında Sosyal ve Etiksel Sorumluluk Enstitüsü tarafından oluşturulmuştur. İşletmenin performansının arttırılmasında, sosyal ve etiksel sorumluluğun geliştirilmesinde, bireysel yeteneklerin ortaya çıkarılmasında ve sürekli gelişimin sağlanmasında önemli roller oynamaktadır" bahsedilen sosyal sorumluluk standardı aşağıdakilerden hangisidir?

SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı

Küresel İlkeler Sözleşmesi (Global Compact)

Adil İş gücü Örgütü Düzenlemeleri (FLA)

AA1000 Standartları

ISO26000 Standartları

Açıklama:

AA1000 standartları, İngiltere’de 1999 yılı sonlarında Sosyal ve Etiksel Sorumluluk Enstitüsü tarafından oluşturulmuştur. AA1000 standartları işletmenin performansının arttırılmasında, sosyal ve etiksel sorumluluğun geliştirilmesinde, bireysel yeteneklerin ortaya çıkarılmasında ve sürekli gelişimin sağlanmasında önemli roller oynamaktadır.
AA1000 standartlarının, kurum ve paydaşları için sağlayabileceği faydaların bazılarını aşağıdaki şekilde sıralamak mümkündür (Yıldız, 2012: 87-88): • Ölçme: Çekirdek performans göstergelerinin paydaşlara danışarak tanımlandığı bir süreç sunar. • Kalite Yönetimi: Sosyal ve etik performansın ölçülmesi, bildirilmesi ve bu konuda geri bildirim alınması, kurumun paydaşlarının ihtiyaçlarını daha iyi anlamasına ve bu beklentilere de hitap eden hedefler belirlemesine yardımcı olur. • Dış Paydaşlarla İşbirliği: Bir kurumun dış paydaşlarıyla ilişki kurmasında köprü işlevi görür. Bu, kurumun karar alma sürecine temel oluşturacak doğru bilgiye ulaşmasını ve bu kararları uygul

Doğru Cevap: D

Soru 20

İçeriği;
• Kavramlar, terimler ve sosyal sorumluluk ile ilgili tanımlar,
• Arka plan, eğilimler ve sosyal sorumluluk özellikleri,
• Sosyal sorumlulukla ilgili ilkeler ve uygulamalar,
• Sosyal sorumluluk ile ilgili temel konular ve sorunlar,
• Sosyal sorumluluk konularının paydaşlar ile belirlenmesi,
• Kurumun etki alanı içinde, kendi politikaları ve uygulamalarıyla sosyal sorumluluk davranışını teşvik etmek,
• İletişim taahhütleri, performans ve sosyal sorumluluk ile ilgili diğer bilgilerdir" gibi maddelerden oluşan sosyal sorumluluk standardı aşağıdakilerden hangisidir?

SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı

Küresel İlkeler Sözleşmesi (Global Compact)

Adil İş gücü Örgütü Düzenlemeleri (FLA)

Sullivan İlkeleri

ISO26000 Standartları

Açıklama:

ISO26000, her türlü kuruluşa boyutu, faaliyet veya konumu ne olursa olsun, rehberlik sağlayarak sosyal açıdan sorumlu bir şekilde çalıştırmak için yardımcı olacaktır. ISO26000’in içeriği aşağıda sıralandığı gibidir (Pusak, 2014, 49):
• Kavramlar, terimler ve sosyal sorumluluk ile ilgili tanımlar, • Arka plan, eğilimler ve sosyal sorumluluk özellikleri, • Sosyal sorumlulukla ilgili ilkeler ve uygulamalar, • Sosyal sorumluluk ile ilgili temel konular ve sorunlar, • Sosyal sorumluluk konularının paydaşlar ile belirlenmesi, • Kurumun etki alanı içinde, kendi politikaları ve uygulamalarıyla sosyal sorumluluk davranışını teşvik etmek, • İletişim taahhütleri, performans ve sosyal sorumluluk ile ilgili diğer bilgilerdir. ISO26000 işletmelerin ve örgütlerin sosyal sorumlu bir biçimde nasıl faaliyet gösterebilecekleri konusunda kılavuzluk yapmaktadır. Bunun anlamı toplumun sağlık ve refahına katkı sağlayacak etik ve şeffaf bir şekilde faaliyet göstermek demektir.

Doğru Cevap: E

Soru 21

I. Hissedar kazançlarının maksimizasyonunu sağlamalı,
II. Mümkün olan en yüksek kazancı gerçekleştirme çabasında olunmalı,
III. Rekabetçi pozisyon sürdürebilmeli,
IV. Verimli çalışma koşulları sürekli kılınmalı,
V. Şirket imajını devam ettirebilmek için kazançlarda süreklilik sağlamalı
Sosyal sorumluluk, işletmelerin finansal desteği ölçüsünde yukarıdakilerden hangilerini sağlamalıdır?

I-II-III-IV-V

I-II-V

III-IV-V

I-II-IV-V

I-II-III-IV

Açıklama:

Sosyal Sorumluluğun Ekonomik Boyutu: İşletmelerin öncelikli sorumluluğunun kârlılık olduğu ilkesi üzerinde durur. Ürünlerin ve hizmetlerin üretiminde kulla- nılan kaynakların, sosyal sistem içinde nasıl bir dağılımı olduğu ile ilgilenir. Sosyal sorumluluk, işletmelerin finansal desteği ölçüsünde;
• Hissedar kazançlarının maksimizasyonunu sağlamalı,
• Mümkün olan en yüksek kazancı gerçekleştirme çabasında olunmalı,
• Rekabetçi pozisyon sürdürebilmeli,
• Verimli çalışma koşulları sürekli kılınmalı,
• Şirket imajını devam ettirebilmek için kazançlarda süreklilik sağlamalıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 22

I.Toplumun belirlediği norm ve kurallara uyulmalı,
II. Toplumun işletmelerden beklemiş olduğu saygıyı göstermeli,
III. Ahlaki norm ve kurallardan fedakârlık edilmemeli,
IV. Ahlaki açıdan toplumun işletmeden beklentileri açık bir şekilde tanımlanmalı
Yukarıdakilerden hangileri Sosyal Sorumluluğun ahlaki boyutlarındandır?

I-II-III

I-II-III-IV

II-III-IV

I-IV

I-III-IV

Açıklama:

Sosyal Sorumluluğun Ahlaki Boyutu: Ahlaki sorumluluklar, işletmelerin toplu- mun değerleriyle uyumlu bir şekilde faaliyet göstermesi üzerine odaklanan beklen- tilerin tümünü ifade etmektedir. Bu kapsamda işletmelerin sosyal sorumluluklara ilişkin ahlaki bileşenleri aşağıdaki şekilde ifade edilmektedir:
• Toplumun belirlediği norm ve kurallara uyulmalı,
• Toplumun işletmelerden beklemiş olduğu saygıyı göstermeli,
• Ahlaki norm ve kurallardan fedakârlık edilmemeli,
• Ahlaki açıdan toplumun işletmeden beklentileri açık bir şekilde tanımlanmalı, • Çalışma hayatının ahlaki davranış kurallarının, yasal düzenlemelerin daha üs-
tünde olduğu kabul edilmelidir.

Doğru Cevap: B

Soru 23

Aşağıdakilerden hangisi hayırsever yaklaşımın sosyal sorumluluk bileşenlerinden biri değildir?

toplumun işletmelerden hayırsever yardımlar konusunda beklenti içerisinde olduğu unutulmamalı

Talep edilen gönüllü yardımlar, işletmeler tarafından en iyi şekilde karşılanmalı,

Gönüllü projelerde sadece kendisine iyi bir imaj kazandıracağı için destek vermemeli,

Yönetici ve çalışanlar ile birlikte toplumsal çevreye de yardım yapılmalı

Özel ve kamuya ait eğitim kurumlarına maddi olarak destek verilmeli

Açıklama:

Hayırsever yaklaşımın sosyal sorumlulukbileşenleri aşağıdaki şekilde ifade edilmektedir:
- Toplumun işletmelerden hayırsever yardımlar konusunda beklenti içerisindeolduğu unutulmamalı,
- Talep edilen gönüllü yardımlar, işletmeler tarafından en iyi şekilde karşılanmalı,
- Yönetici ve çalışanlar ile birlikte toplumsal çevreye de yardım yapılmalı,
- Özel ve kamuya ait eğitim kurumlarına maddi olarak destek verilmeli,
- Gönüllü projelere, kendisine iyi bir imaj kazandıracağı için destek vermelidirler.

Doğru Cevap: C

Soru 24

I. SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı,
II. Küresel İlkeler Sözleşmesi (Global Compact), III.Adil İş gücü Örgütü Düzenlemeleri (FLA),
IV. Sullivan İlkeleri,
V. AA1000 Standartları,
VI.ISO26000 Standartları.
Yukarıdakilerden hangileri sosyal sorumluluk standartlarındandır?

I-III-IV-V

II-III-V-VI

I-III-V

I-II-III-IV-V-VI

I-II-III-IV-V

Açıklama:

Bu bölümde sosyal sorumluluk standartları ile ilgili yapılan literatür taramasında en çok karşılaşılan standartlardan bahsedilecektir. Bu standartlar ele alınış sırası ile aşağıdaki şekildedir:
• SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı,
• Küresel İlkeler Sözleşmesi (Global Compact),
• Adil İş gücü Örgütü Düzenlemeleri (FLA),
• Sullivan İlkeleri,
• AA1000 Standartları,
• ISO26000 Standartları.

Doğru Cevap: D

Soru 25

Aşağıdakilerden hangisi az gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerdeki çalışma koşullarının kötülüğü, insan hakları konusunda duyarlı gelişmiş ülkelerin bazı adımlar atmasını zorunlu hale getirmesi ile ortaya çıkan SA8000 standartlarından biri değildir?

Maaş ve Ücretler

Çocuk İşgören

Ayırımcılık ve Disiplin Uygulamaları

Zorla Çalıştırılan İşgören

Yaşlı işgören

Açıklama:

Az gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerdeki çalışma koşullarının kötülüğü, insan hak- ları konusunda duyarlı gelişmiş ülkelerin bazı adımlar atmasını zorunlu hale getirmesi ile ortaya çıkan SA8000 standartları aşağıda sıralanmıştır (Aydemir,1999, s.2):

Çocuk İşgören: 15 yaşın altında çocuk işgören çalıştırılamaz. Bu yaşın üzerindeki çocuk işgören eğer okula da devam ediyorsa iş için harcayacağı toplam zaman, günde (iş+okul+ulaşım dâhil) 10 saati geçemez.
Zorla Çalıştırılan İşgören: İşletme zorla işgören çalıştıramaz veya işgörenlerin kimliklerini ya da belli bir “deposit”i işletmeye bırakmalarını isteyemez.
Sendika Kurma ve Toplu Pazarlık Hakkı: İşgörenler sendika kurma, sendikaya katılma ve toplu pazarlık hakkına sahiptirler.
Çalışma Saatleri: İşgörenler haftalık 48 saatten fazla çalıştırılamaz ve (kısa dö- nemli olağan üstü iş koşulları hariç) fazla mesailer, haftalık 12 saati geçemez.
Maaş ve Ücretler: Ücretler en azından ülkenin “asgari ücret” seviyesinde ve perso- nelin temel ihtiyaçlarını karşılamaya yetecek kadar olmak zorundadır.
Sağlık ve Güvenlik: İşletme, sağlıklı bir çalışma ortamı sunmak, kaza ve yaralanmaları önleyici tedbirleri almak, sağlık ve güvenlik eğitimi vermek, temiz sağlık
tesisleri ve içilebilir su sağlamak zorundadır.
• Ayırımcılık ve Disiplin Uygulamaları: İşgörenler cinsiyet, etnik köken vb neden-
lerden dolayı farklı muameleye tabi tutulamaz ve işgörenlere dayak, küfür vb. fizik- sel ve psikolojik baskı uygulanamaz.

Doğru Cevap: E

Soru 26

Sosyal sorumluluk ile ilgili bir diğer standart ya da diğer bir ifadeyle uluslararası örgütler tarafından başlatılan ve sürdürülen bir diğer girişimde yabancı literatürde global compact, yerli literatürde ise ................. olarak ifade edilen çalışmalardır.
yukarıdaki boşluğa aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Küresel İlkeler Sözleşmesi

Uluslararası Sözleşme Kuralları

Global Anlaşma Kurulları

Toplumsal Sözleşme İlkeleri

Uluslararası Örgüt Sözleşmeleri

Açıklama:

Sosyal sorumluluk ile ilgili bir diğer standart ya da diğer bir ifadeyle uluslararası örgütler tarafından başlatılan ve sürdürülen bir diğer girişimde yabancı literatürde global compact, yerli literatürde ise Küresel İlkeler Sözleşmesi olarak ifade edilen çalışmalardır.

Doğru Cevap: A

Soru 27

.........., işçilerin haklarını korumak ve uluslararası çalışma standartlarına uyumu teşvik ederek dünya çapında çalışma koşullarının iyileştirilmesi için sektörü, sivil toplum kuruluşlarını ve üniversiteleri bir araya getirmek için çalışan bir örgüttür.
Yukarıda açıklaması verilen örgüt aşağıdakilerden hangisidir?

Adil İşgücü Örgütü

Yasal İşgücü Örgütü

Eşit Toplum İşgücü Örgütü

Demokratik İşgücü Örgütü

Evrensel İşgücü Örgütü

Açıklama:

Adil İşgücü Örgütü, işçilerin haklarını korumak ve uluslararası çalışma standartlarına uyumu teşvik ederek dünya çapında çalışma koşullarının iyileştirilmesi için sektörü, sivil toplum kuruluşlarını ve üniversiteleri bir araya getirmek için çalışan bir ör- güttür

Doğru Cevap: A

Soru 28

Bu ilkeler ırk ayrımcılığının olduğu dönemlerde Güney Afrika’da faaliyette bulunan işletmeler için bazı öneriler getirmiştir. İşletmeler, bu ilkeleri kendi faaliyetlerine entegre edeceklerine dair halka açıkça taahhütte bulunarak benimserler.
Yukarıda sözü geçen ilkeler aşağıdakilerden hangisidir?

Irkçılık Karşıtı İlkeler

Sullivan İlkeleri

Afrika İlkeleri

Afrika işgücü ilkeleri

Taahhüt İlkeleleri

Açıklama:

Sullivan İlkeleri 1999 yılında ırkçılık karşıtı din adamı (rahip) Leon Sullivan tara- fından geliştirilmiştir. Bu ilkeler ırk ayrımcılığının olduğu dönemlerde Güney Afrika’da faaliyette bulunan işletmeler için bazı öneriler getirmiştir. İşletmeler, bu ilkeleri kendi faaliyetlerine entegre edeceklerine dair halka açıkça taahhütte bulunarak benimserler. İş- letmelerin bu ilkelere bağlılıklarını ve sağladıkları ilerlemeyi anlatan bir mektubu her yıl Sullivan’a sunarlar

Doğru Cevap: B

Soru 29

I. Fırsat eşitliği sağlamak,
II. Normatif davranış kuralları geliştirmek,
III. Irk Ayrım Reformu için uluslararası bir kampanya başlatmak
IV. Kadın işgücünü artırmak
Leon Sullivan'a göre insan hakları ve Güney Afrika’da faaliyet gösteren şirketlere yukarıdakilerden hangilerini kazandırmak amaçlanmıştır?

II-III-IV

I-III

I-II-III

II-III-IV

I-IV

Açıklama:

Leon Sullivan’a göre bu ilkelerin amacı, insan hakları ve Güney Afrika’da faaliyet göste- ren şirketlere aşağıda sıralanan temel kriterleri kazandırmaktır (Baraz, 2014, 74):
• Fırsat eşitliği sağlamak,
• Normatif davranış kuralları geliştirmek,
• Irk Ayrım Reformu için uluslararası bir kampanya başlatmayla ilgili ortak amaçlar
çerçevesinde çalışmalarını sağlamaktır.

Doğru Cevap: C

Soru 30

...................; “tüm paydaşlara karşı sosyal sorumluluğu temel alan, gönüllülük ilkesine dayanan, iş ahlakına ve sosyal sorumluluklara uygun muhasebe, denetim ve raporlama için geliştirilmiş bir standart” olarak ifade etmek mümkündür.
Yukarıda sözü geçen standart aşağıdakilerden hangisidir?

Sullivan İlkeleri

FLA standardı

SA8000 standardı

ISO26000 standartları

AA1000 standartları

Açıklama:

Diğer bir deyişle AA1000 standartlarını; “tüm paydaşlara karşı sosyal sorumluluğu temel alan, gönüllülük ilkesine dayanan, iş ahlakına ve sosyal sorumluluklara uygun muhasebe, denetim ve raporlama için geliştirilmiş bir standart” olarak ifade etmek mümkündür

Doğru Cevap: E

Soru 31

Toplumun belirlediği norm ve kurallara uyulması gerekliliği sosyal sorumluluğun hangi boyutunu oluşturur?

Ekonomik

Yardımseverlik boyutu

Ahlaki boyutu

Hukuki

Sosyal etik boyutu

Açıklama:

Ahlaki sorumluluklar, işletmelerin toplumun değerleriyle uyumlu bir şekilde faaliyet göstermesi üzerine odaklanan beklentilerin tümünü ifade etmektedir. Bu kapsamda toplumun belirlediği norm ve kurallara uyulması gerekliliği sosyal sorumluluğun ahlaki boyutunu oluşturur. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 32

Aşağıdakilerden hangisi kurumsal sosyal sorumluluklarını yerine getiren işletmelerin elde edeceği faydalardan birisi değildir?

Marka değerinde artış

Verimlilik artışı

Daha kaliteli personeli cezbetme

Riskin sıfırlanması

Borçlanma maliyetinde düşüş

Açıklama:

Kurumsal sosyal sorumluluklarını yerine getiren işletmelerde risk sıfırlanmamakta ancak risk yönetimi daha etkin hale gelmektedir. Bu doğrultuda doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 33

Faaliyet alanı sosyal politika olan SA8000 standardının temel misyonu aşağıdakilerden hangisidir?

Performans artışı

İtibar artışı

Çalışanların insan haklarını iyileştirme

Müşteri memnuniyetini artırma

Örgüte bağlılığı temin etme

Açıklama:

Faaliyet alanı sosyal politika olan SA8000 standardının temel misyonu, tüm dünyada çalışanların insan haklarını geliştirmektir. İş yaşamında çalışanların
hak ve çıkarlarını korumak, işletmelerin en temel sorumlulukları arasındadır. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 34

SA8000 standardının ISO standartlarından temel farklılığı aşağıdakilerden hangisidir?

Daha spesifik olması

Hedeflerin farklılığı

Etik yaklaşımdaki görüş farklılıkları

Sistem gerekliliklerini de kapsaması

Ortak yönetim prensipleri

Açıklama:

SA8000, kalite denetim standardı olan ISO9000 ve çevre standardı olan ISO14000 standardını örnek almıştır. Bununla birlikte, SA8000 standardının ISO standartlarından temel farklılığı, performans ve bunun yanında sistem gerekliliklerini de kapsamasıdır. Doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 35

Aşağıdakilerden hangisi Küresel İlkeler Sözleşmesinin kategorilerinden birisi değildir?

Çevre

Yolsuzlukla mücadele

İş gücü

İnsan hakları

Etik

Açıklama:

Küresel İlkeler Sözleşmesi 4 farklı kategori içinde yer alan on temel ilkeden oluşmaktadır. Bu ilkelerden ikisi insan hakları ile, dört tanesi işgücü ile, üç tanesi çevre ile ve bir tanesi de yolsuzlukla mücadele ile ilgilidir. Bu ilkelerin içinde yer aldığı 4 kategorinin her biri işletmelerin en önemli temel sorumlulukları arasında yer almaktadır. Bu doğrultuda doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 36

Adil İş Gücü Örgütüne göre normal haftalık çalışma saati kaç saati geçmemelidir?

Açıklama:

Adil İş Gücü Örgütüne göre normal haftalık çalışma süresi 48 saati geçmeyecektir. İşverenler, işçilerinin her yedi günlük süre boyunca 24 saat kesintisiz dinlenmelerine olanak sağlayacaklardır. Bütün fazla mesai çalışmaları çalışanın rızası ile olmalıdır. İşverenler, fazla mesai çalışmalarını düzenli olarak talep etmeyecek ve fazla mesai çalışmalarını yüksek ücretten ödeyeceklerdir. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 37

AA1000 Standardının temel noktası aşağıdakilerden hangisidir?

Performans takibi

Şeffaflık

İşçi hakları

Hesap verebilirlik

Finans yönetimi

Açıklama:

İşletmelerin sosyal sorumlulukları kapsamında uyguladığı bir diğer standart AA1000
Standardı’dır. Orijinal adı Accountability 1000 olan bu standartlar, tüm paydaşlara karşı
olan sorumlulukları temel almaktadır. Orijinal adından (accountability) anlaşılacağı üzere temel noktası hesap verebilirliktir. Doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 38

Sullivan İlkeleri ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Tüm çalışanlara eşit ve adil istihdam uygulanmasını hedefler.

Şirketlerin insan hakları ve sosyal adalet ile ilgili ortak amaçlar çerçevesinde çalışmaları amaçlanır.

Başlangıçta İngiltere'de faaliyet gösteren şirketler için tasarlanmıştır.

Irk ayrımcılığını her platformda reddeder.

Çalışanlar isteğe bağlı örgütlenme hakkına sahiptir.

Açıklama:

Sullivan İlkeleri işletmelerin çalışanlara karşı sosyal sorumlulukların yerine getirilmesi ile doğrudan ilişkilidir. Sullivan İlkeleri 1999 yılında ırkçılık karşıtı din adamı (rahip) Leon Sullivan tarafından geliştirilmiştir. Bu ilkeler ırk ayrımcılığının olduğu dönemlerde Güney Afrika’da faaliyette bulunan işletmeler için bazı öneriler getirmiştir. Bu doğrultuda doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 39

ISO26000 standartlarının temel felsefesi aşağıdakilerden hangisidir?

İşletmelerin sürdürülebilir olması

İşletmelerin sosyal sorumluluklarını yerine getirmesi

İşletmelerde müşteri memnuniyeti

İşletmelerin çevreci bilinçle davranması

İşletmelerin uygun finans yönetimi

Açıklama:

SO26000 standartlarının temel felsefesi, işletmelerin sosyal sorumluluklarını yerine getirmesidir. Bu standart işletmeler için sosyal sorumluluklarla ilgili adeta bir rehber gibidir. Bu noktada önemli olan, işletmelerin sosyal sorumluluklar konusunda farkındalıklarının ve sosyal sorumluluklarını yerine getirme istek ve çabalarının yüksek olmasıdır. Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 40

AA1000 standartlarının yönetişim açısından faydası aşağıdakilerden hangisidir?

Çekirdek performans göstergelerinin paydaşlara danışarak tanımlandığı bir süreç sunar.

Bir kurumun dış paydaşlarıyla ilişki kurmasında köprü işlevi görür.

Kalifiye ve deneyimli hizmet sağlayıcıların tanımlanması ve eğitimi aşamalarında yardımcı olur.

Bir kurumun tedarik zincirinde ve diğer ortaklık süreçlerinde değer tabanlı ilişkilerin güçlenmesini sağlar.

Kurumun değerleri ve stratejisiyle davranış ve davranışlarından doğan sonuçlar arasında tutarlılık sağlar.

Açıklama:

AA1000 standartları yönetişim açısından kurumun değerleri ve stratejisiyle davranış ve davranışlarından doğan sonuçlar arasında tutarlılık sağlar. Böylelikle kurumun kontrol süreçlerini daha etkili hale getirir. Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 41

Aşağıdakilerden hangisi sosyal sorumluluğun Ekonomik Boyutunda yer alan faktörlerdendir?

Verimli çalışma koşulları sürekli kılınmalı

Ahlaki norm ve kurallardan fedakârlık edilmemeli

Özel ve kamuya ait eğitim kurumlarına maddi olarak destek verilmeli

Devamlılık için yasal ve kanuni düzenlemelere uygun hareket edilmeli

Gönüllü projelere, kendisine iyi bir imaj kazandıracağı için destek vermelidirler

Açıklama:

Hissedar kazançlarının maksimizasyonunu sağlamalı,
Mümkün olan en yüksek kazancı gerçekleştirme çabasında olunmalı,
Rekabetçi pozisyon sürdürebilmeli,
Verimli çalışma koşulları sürekli kılınmalı,
Şirket imajını devam ettirebilmek için kazançlarda süreklilik sağlamalıdır.

Doğru cevap A’dır.

Doğru Cevap: A

Soru 42

Aşağıdakilerden hangisi sosyal sorumluluğun Ahlaki Boyutunda yer alan faktörlerdendir?

Rekabetçi pozisyon sürdürebilmeli

Hissedar kazançlarının maksimizasyonunu sağlamalı

Toplumun işletmelerden beklemiş olduğu saygıyı göstermeli

Devamlılık için yasal ve kanuni düzenlemelere uygun hareket edilmeli

Talep edilen gönüllü yardımlar, işletmeler tarafından en iyi şekilde karşılanmalı

Açıklama:

Sosyal Sorumluluğun Ahlaki Boyutu: Ahlaki sorumluluklar, işletmelerin toplumun değerleriyle uyumlu bir şekilde faaliyet göstermesi üzerine odaklanan beklentilerin tümünü ifade etmektedir. Bu kapsamda işletmelerin sosyal sorumluluklara ilişkin ahlaki bileşenleri aşağıdaki şekilde ifade edilmektedir:

Toplumun belirlediği norm ve kurallara uyulmalı,
Toplumun işletmelerden beklemiş olduğu saygıyı göstermeli,
Ahlaki norm ve kurallardan fedakârlık edilmemeli,
Ahlaki açıdan toplumun işletmeden beklentileri açık bir şekilde tanımlanmalı,
Çalışma hayatının ahlaki davranış kurallarının, yasal düzenlemelerin daha üstünde olduğu kabul edilmelidir.

Doğru cevap C’dir.

Doğru Cevap: C

Soru 43

Aşağıdakilerden hangisi Adil Çalışma Örgütü’nün (FLA-Fair Labor Association) kurulduğu tarihtir?

1995

1996

1997

1998

1999

Açıklama:

1996 yılında ABD Başkanı Clinton Beyaz Saray’da gerçekleştirdiği bir toplantı ile çok uluslu işletmeleri ve sivil toplum kuruluşlarını giyim ve ayakkabı sektöründe iyileştirme çalışmalarının yapılması için bir araya getirmiştir. Daha sonra bu grup başlatılan bu çalışmaların devamında 1999 yılında, Adil Çalışma Örgütü’nü (FLA-Fair Labor Association) kurmuştur. Doğru cevap E’dir.

Doğru Cevap: E

Soru 44

AA1000 standartlarına göre kurumun değerleri ve stratejisiyle davranış ve davranışlarından doğan sonuçlar arasında tutarlılık sağlayıp, kurumun kontrol süreçlerini daha etkili hale getiren fayda aşağıdakilerden hangisidir?

Ölçme

Ortaklık

Yönetişim

Risk Yönetimi

Dış Paydaşlarla İşbirliği

Açıklama:

AA1000 standartlarının, kurum ve paydaşları için sağlayabileceği faydaların bazılarını aşağıdaki şekilde sıralamak mümkündür (Yıldız, 2012: 87-88):

Ölçme: Çekirdek performans göstergelerinin paydaşlara danışarak tanımlandığı bir süreç sunar.
Kalite Yönetimi: Sosyal ve etik performansın ölçülmesi, bildirilmesi ve bu konuda geri bildirim alınması, kurumun paydaşlarının ihtiyaçlarını daha iyi anlamasına ve bu beklentilere de hitap eden hedefler belirlemesine yardımcı olur.
Dış Paydaşlarla İşbirliği: Bir kurumun dış paydaşlarıyla ilişki kurmasında köprü işlevi görür. Bu, kurumun karar alma sürecine temel oluşturacak doğru bilgiye ulaşmasını ve bu kararları uygulama aşamasında gerekli olan güven ortamının oluşmasını sağlar.
Ortaklık: Bir kurumun tedarik zincirinde ve diğer ortaklık süreçlerinde değer tabanlı ilişkilerin güçlenmesini sağlar.
Risk Yönetimi: Bir kurumun kendi etkilerinin ve paydaşlarla ilişkilerinin yarattığı riskleri tanımlamasına, değerlendirmesine ve daha iyi yönetmesine yardımcı olur. Bu risklerden bazıları; kurum itibarının ve markanın zedelenmesi, müşteri ve çalışanların güvenilirliğine ilişkin sorunlar vb. dir.
Yatırımcılar: Kurumun sosyal ve çevresel performansına, paydaşların algılama biçimlerine ve beklentilerine ilişkin açık ve doğrulanabilir bilgi sunar. Bu durum yatırımcıların kurumun yönetim kalitesine ve pazardaki konumuna ilişkin değerlendirmelerinde önemli bir rol oynar.
Yönetişim: Kurumun değerleri ve stratejisiyle davranış ve davranışlarından doğan sonuçlar arasında tutarlılık sağlar. Böylelikle kurumun kontrol süreçlerini daha etkili hale getirir.
Devlet ve Öz Denetim İlişkileri: Özel sektör kurumlarının AA1000 çerçevesini benimseyerek hesap sorulabilirliklerini ve performanslarını arttırmaları, devlet kurumlarının da öz denetim süreçlerine yönelmelerini sağlayabilir.
Eğitim: Kalifiye ve deneyimli hizmet sağlayıcıların tanımlanması ve eğitimi aşamalarında yardımcı olur.

Doğru cevap C’dir.

AA1000 standartlarının, kurum ve paydaşları için sağlayabileceği faydaların bazılarını aşağıdaki şekilde sıralamak mümkündür (Yıldız, 2012: 87-88):

Ölçme: Çekirdek performans göstergelerinin paydaşlara danışarak tanımlandığı bir süreç sunar.
Kalite Yönetimi: Sosyal ve etik performansın ölçülmesi, bildirilmesi ve bu konuda geri bildirim alınması, kurumun paydaşlarının ihtiyaçlarını daha iyi anlamasına ve bu beklentilere de hitap eden hedefler belirlemesine yardımcı olur.
Dış Paydaşlarla İşbirliği: Bir kurumun dış paydaşlarıyla ilişki kurmasında köprü işlevi görür. Bu, kurumun karar alma sürecine temel oluşturacak doğru bilgiye ulaşmasını ve bu kararları uygulama aşamasında gerekli olan güven ortamının oluşmasını sağlar.
Ortaklık: Bir kurumun tedarik zincirinde ve diğer ortaklık süreçlerinde değer tabanlı ilişkilerin güçlenmesini sağlar.
Risk Yönetimi: Bir kurumun kendi etkilerinin ve paydaşlarla ilişkilerinin yarattığı riskleri tanımlamasına, değerlendirmesine ve daha iyi yönetmesine yardımcı olur. Bu risklerden bazıları; kurum itibarının ve markanın zedelenmesi, müşteri ve çalışanların güvenilirliğine ilişkin sorunlar vb. dir.
Yatırımcılar: Kurumun sosyal ve çevresel performansına, paydaşların algılama biçimlerine ve beklentilerine ilişkin açık ve doğrulanabilir bilgi sunar. Bu durum yatırımcıların kurumun yönetim kalitesine ve pazardaki konumuna ilişkin değerlendirmelerinde önemli bir rol oynar.
Yönetişim: Kurumun değerleri ve stratejisiyle davranış ve davranışlarından doğan sonuçlar arasında tutarlılık sağlar. Böylelikle kurumun kontrol süreçlerini daha etkili hale getirir.
Devlet ve Öz Denetim İlişkileri: Özel sektör kurumlarının AA1000 çerçevesini benimseyerek hesap sorulabilirliklerini ve performanslarını arttırmaları, devlet kurumlarının da öz denetim süreçlerine yönelmelerini sağlayabilir.
Eğitim: Kalifiye ve deneyimli hizmet sağlayıcıların tanımlanması ve eğitimi aşamalarında yardımcı olur.

Doğru cevap C’dir.

Doğru Cevap: C

Soru 45

Aşağıdakilerden hangisi Küresel İlkeler Sözleşmesi gönüllü girişimi ülkeler bağlamında incelendiğinde en fazla organizasyonun iştiraki ile birinci sırada yer alan ülkedir?

İspanya

Almanya

Türkiye

Fransa

ABD

Açıklama:

Küresel İlkeler Sözleşmesi’ne imza atan örgütler, kamuya karşı sorumlu, şeffaf, çevreye ve insan haklarına saygılı çalışacaklarını ve sürdürülebilirliği sağlayacaklarını beyan etmiş olurlar. Bu gönüllü girişim ülkeler bağlamında incelendiğinde 1.439 organizasyonun iştiraki ile İspanya’nın birinci sırada yer aldığı görülmektedir. Doğru cevap A’dır.

Doğru Cevap: A

Soru 46

Aşağıdakilerden hangisi ilk orijinal Sullivan İlkelerinin kabul gördüğü yıldır?

1977

1979

1981

1983

1985

Açıklama:

İlk orijinal Sullivan İlkeleri ilk defa 1977 yılında ABD merkezli şirketler arasında geniş kabul görmüştür. 1984 yılında, çalışanların şirketlerde talep ettiği yedi temel gereksinim aşağıdaki şekilde belirlenmiştir (Baraz, 2014, ss.73-74):

Tüm yemek, tesis ve tesislerin konforunda ırk ayrımı olmamalı,
Tüm çalışanlara eşit ve adil istihdam uygulanmalı,
Aynı zaman ve dönem içinde benzer iş yapanlara eşit ücret ödenmeli,
Denetleyici idari, teknik işleri için de hazırlamalı ve eğitim programları geliştirmeli,
Siyahların ve beyaz olmayanların yönetim ve denetim konumlarındaki (beyaz yaka) sayısı artmalı,
Konut, ulaşım, okul ve sağlık birimleri vb. alanlarda siyahlar ve diğer beyaz olmayanlar için yaşam kalitesi arttırılmalı,
Sosyal, ekonomik ve siyasal adaleti engelleyen kanun ve adetleri ortadan kaldırmak için çalışılmalıdır.

Doğru cevap A’dır.

Doğru Cevap: A

Soru 47

Aşağıdakilerden hangisi ISO 14000 standardının Anahtar elemanlarındandır?

Ürün Farkındalığı

Çevresel Politikalar

Kalite Yönetim Sistemi

Planlama ve Yerine Getirme

Tedarikçi ve Üreticilerin Kontrolü

Açıklama:

ISO 14000 standardının Anahtar elemanları:

Çevresel Politikalar
Planlama
Yerine Getirme ve Çalıştırma
Kontroller
Yönetim İncelemeleri
Kayıtları Doğrulamak İçin Dışarıyla İletişimler

Doğru cevap B’dir.

Doğru Cevap: B

Soru 48

Aşağıdakilerden hangisi SA 8000 standardının Prensipleri arasında yer alır?

Sürekli Gelişme

Süreç Yaklaşımı

İnsan İlişkileri

Kapsamlar

Liderlik

Açıklama:

Tablo 6.1’e göre doğru cevap D’dir.

Doğru Cevap: D

Soru 49

Aşağıdakilerden hangisi literatür taramasında en çok karşılaşılan standartlardan değildir?

SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı

ISO26000 Standartları

ISO9001 Standartları

AA1000 Standartları

Sullivan İlkeleri

Açıklama:

SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı,
Küresel İlkeler Sözleşmesi (Global Compact),
Adil İş gücü Örgütü Düzenlemeleri (FLA),
Sullivan İlkeleri,
AA1000 Standartları,
ISO26000 Standartları.

Doğru cevap C’dir.

Doğru Cevap: C

Soru 50

Aşağıdakilerden hangisi literatürde en çok karşılaşılan kurumsal sosyal sorumluluk alanları arasında yer almaz?

Çevreye Karşı Sorumluluklar

Topluma Karşı Sorumluluklar

Rakiplere Karşı Sorumluluklar

Tüketicilere Karşı Sorumluluklar

Hayvanlara Karşı Sorumluluklar

Açıklama:

Literatürde en çok karşılaşılan kurumsal sosyal sorumluluk alanları aşağıda özetlenmiştir (Sert, 2012, 25-27):

Tüketicilere Karşı Sorumluluklar
Hissedarlara/Sahiplere/Yatırımcılara Karşı Sorumluluklar
Çalışanlara Karşı Sorumluluklar
Topluma Karşı Sorumluluklar
Devlete Karşı Sorumluluklar
Tedarikçilere Karşı Sorumluluklar
Rakiplere Karşı Sorumluluklar
Çevreye Karşı Sorumluluklar

Doğru cevap E’dir.

Doğru Cevap: E

Soru 51

Aşağıdakilerden hangisi, sosyal sorumluluğun, işletmelerin finansal desteği ölçüsünde sahip olması gereken unsurlardan biri değildir?

Hissedar kazançlarının minimasyonu sağlamalı.

Mümkün olan en yüksek kazancı gerçekleştirme çabasında olunmalı.

Rekabetçi pozisyon sürdürebilmeli.

Verimli çalışma koşulları sürekli kılınmalı.

Şirket imajını devam ettirebilmek.

Açıklama:

"Hissedar kazançlarının minimasyonu sağlamalı" ilkesi sosyal sorumluluğun, işletmelerin finansal desteği ölçüsünde sahip olması gereken unsurlardan biri değildir.

Doğru Cevap: A

Soru 52

Aşağıdakilerden hangisi, işletmelerin sosyal sorumluluklara ilişkin ahlaki bileşenlerinden biri değildir?

Toplumun belirlediği norm ve kurallara uyulmalı.

Yasal düzenlemelerin, çalışma hayatının ahlaki davranış kurallarından daha üstünde olduğu kabul edilmeli.

Toplumun işletmelerden beklemiş olduğu saygıyı göstermeli.

Ahlaki norm ve kurallardan fedakârlık edilmemeli.

Ahlaki açıdan toplumun işletmeden beklentileri açık bir şekilde tanımlanmalı.

Açıklama:

"Yasal düzenlemelerin, çalışma hayatının ahlaki davranış kurallarından daha üstünde olduğu kabul edilmeli" ilkesi, işletmelerin sosyal sorumluluklara ilişkin ahlaki bileşenlerinden biri değildir.

Doğru Cevap: B

Soru 53

Aşağıdakilerden hangisi, kurumsal sosyal sorumluluklarını yerine getiren işletmelerin elde ettiği faydalardan biri değildir?

Şirketlerin marka değerleri ve dolayısıyla piyasa değerleri artmaktadır.

Daha nitelikli personeli cezbetme, motive etme ve elde tutma imkânı doğmaktadır.

Kurumsal öğrenme ve yaratıcılık potansiyeli artmaktadır.

Verimlilik ve kalite azalmaları yaşanmaktadır.

Özellikle bu konularda hassas yatırımcılara ulaşma imkânı oluştuğundan, hisse değerleri artmakta ve borçlanma maliyetleri düşmektedir.

Açıklama:

"Verimlilik ve kalite azalmaları yaşanmaktadır" şıkkı kurumsal sosyal sorumluluklarını yerine getiren işletmelerin elde ettiği faydalardan biri değildir.

Doğru Cevap: D

Soru 54

Aşağıdakilerden hangisi kurumsal sorumluluk alanlarından biri değildir?

Tüketicilere Karşı Sorumluluklar

Hissedarlara/Sahiplere/Yatırımcılara Karşı Sorumluluklar

Geleceğe Karşı Sorumluluklar

Çalışanlara Karşı Sorumluluklar

Topluma Karşı Sorumluluklar

Açıklama:

"Geleceğe karşı sorumluluklar", kurumsal sorumluluk alanlarından biri değildir.

Doğru Cevap: C

Soru 55

Aşağıdakilerden hangisi, Kalite Yönetim Sistem Standardı'nın anahtar elemanlarından biri değildir?

Kalite Yönetim Sistemi

Yönetim Sorumluluğu

Kaynak Yönetimi

Ürün Farkındalığı

Kalite Kurulum Sistemi

Açıklama:

"Kalite Kurulum Sistemi" Kalite Yönetim Sistem Standardı'nın anahtar elemanlarından biri değildir.

Doğru Cevap: E

Soru 56

Aşağıdakilerden hangisi, SA8000 belgelendirme süreci'nin aşamalarından biri değildir?

Planlama

Uygulama

Kontrol

Periyodik Kontrol

Geliştirme

Açıklama:

Geliştirme, SA8000 belgelendirme süreci'nin aşamalarından biri değildir.

Doğru Cevap: E

Soru 57

Küresel ilkeler sözleşmesi kaç temel ilkeden oluşmaktadır?

Açıklama:

Küresel ilkeler sözleşmesi on temel ilkeden oluşmaktadır.

Doğru Cevap: D

Soru 58

Aşağıdakilerden hangisi, Küresel İlkeler Sözleşmesi’nin hayata geçtiği yıldır?

1996

1998

2000

2002

2004

Açıklama:

2000, Küresel İlkeler Sözleşmesi’nin hayata geçtiği yıldır.

Doğru Cevap: C

Soru 59

Aşağıdakilerden hangisi, Adil İşgücü Örgütü düzenlemeleri çerçevesinde işletmelerin uyması gereken işyeri davranış kuralları'ndan biri değildir?

İstihdam İlişkisi

Sonuç Odaklılık

Ayrımcılık

Taciz ve Kötü Davranış

Zorla Çalıştırma

Açıklama:

"Sonuç Odaklılık" Adil İşgücü Örgütü düzenlemeleri çerçevesinde işletmelerin uyması gereken işyeri davranış kuralları'ndan biri değildir.

Doğru Cevap: B

Soru 60

İlk orijinal Sullivan İlkeleri ilk defa kaç yılında ABD merkezli şirketler arasında geniş kabul görmüştür?

1977

1978

1979

1980

1981

Açıklama:

İlk orijinal Sullivan İlkeleri ilk defa 1977 yılında ABD merkezli şirketler arasında geniş kabul görmüştür.

Doğru Cevap: A

Soru 61

İşletmelerin sosyal sorumluluklarını yerine getirirken dünya çapında kabul görmüş bazı standartlara uygun şekilde faaliyetlerini sürdürmesi bir yandan kurumsal .............. diğer yandan da kurumsal ............. olumlu yönde etkilemektedir.
Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yerleri aşağıdakilerden hangisi doğru olarak tamamlar?

sorumluluğu - yapısı

performansı - itibarı

saygısı - hassasiyeti

misyonu - vizyonu

kültürü - duyarlılığı

Açıklama:

İşletmelerin sosyal sorumluluklarını yerine getirirken dünya çapında kabul görmüş bazı standartlara uygun şekilde faaliyetlerini sürdürmesi bir yandan kurumsal performansı diğer yandan da kurumsal itibarı olumlu yönde etkilemektedir.

Doğru Cevap: B

Soru 62

I. Sosyal sorumluluğun ekonomik boyutu
II. Sosyal sorumluluğun ahlaki boyutu
III. Sosyal sorumluluğun hukuki boyutu
IV. Sosyal sorumluluğun demokratik boyutu
V. Sosyal sorumluluğun zorunlu sorumluluklar boyutu
Yukarıdakilerden hangileri Carroll'un belirttiği işletmelerin sosyal sorumluluğun boyutları arasında yer almaktadır?

I, II ve III

II, III ve IV

I, III ve V

II, IV ve V

II, III ve IV

Açıklama:

Archie B. Carroll (1991), “İşletmelerin sosyal sorumluluk gereği yapmak zorunda oldukları hizmetleri toplumun, devletin ve insanlığın lehine ise bu durum, ahlaki bir davranışın sonucudur.” şeklinde ifade ederek işletmelerin sosyal sorumluluğunu dört grupta toplamıştır (Top ve Öner, 2008, 103-104):
• Sosyal Sorumluluğun Ekonomik Boyutu
• Sosyal Sorumluluğun Hukuki Boyutu
• Sosyal Sorumluluğun Ahlaki Boyutu
• Sosyal Sorumluluğun Gönüllü (Yardımseverlik) Sorumluluklar Boyutu

Doğru Cevap: A

Soru 63

I. Toplumun işletmelerden hayırsever yardımlar konusunda beklenti içerisinde
olduğu unutulmamalı.
II. Talep edilen gönüllü yardımlar, işletmeler tarafından en iyi şekilde karşılanmalı.
III. Yönetici ve çalışanlar ile birlikte toplumsal çevreye de yardım yapılmalı.
IV. Özel ve kamuya ait eğitim kurumlarına sadece manevi olarak destek verilmeli.
V. Gönüllü projelere, kendisine iyi bir imaj kazandıracağı için destek vermemelidirler.
Yukarıda sosyal sorumluluğun yardımseverlik boyutu ile ilgili verilen maddelerin hangileri doğrudur?

I, III ve V

II, III ve IV

I, II ve III

IV ve V

I ve V

Açıklama:

Hayırsever yaklaşımın sosyal sorumluluk bileşenleri aşağıdaki şekilde ifade edilmektedir:
• Toplumun işletmelerden hayırsever yardımlar konusunda beklenti içerisinde
olduğu unutulmamalı,
• Talep edilen gönüllü yardımlar, işletmeler tarafından en iyi şekilde karşılanmalı,
• Yönetici ve çalışanlar ile birlikte toplumsal çevreye de yardım yapılmalı,
• Özel ve kamuya ait eğitim kurumlarına maddi olarak destek verilmeli,
• Gönüllü projelere, kendisine iyi bir imaj kazandıracağı için destek vermelidirler

Doğru Cevap: C

Soru 64

Kurumsal Sosyal Sorumluluk (KSS) kavramı ilk kez hangi yılda bir kitapta yer almıştır?

1942

1948

1950

1953

1960

Açıklama:

Kurumsal sosyal sorumluluk (KSS) kavramı ilk kez Amerikalı iktisatçı Howard
Bowen’ın 1953 tarihli Social Responsibilities of the Businessmen (İşadamının Sosyal Sorumlulukları) adlı kitabında yer almıştır

Doğru Cevap: D

Soru 65

Aşağıdakilerden hangisi kurumsal sosyal sorumluluklarını yerine getiren işletmelerin elde ettiği faydalardan biri değildir?

Şirketlerin marka değerleri ve dolayısıyla piyasa değerleri artmaktadır.

Toplumun ve kural koyucuların şirketin görüşlerine göre hareket etmesi sağlanmaktadır.

Daha nitelikli personeli cezbetme, motive etme ve elde tutma imkânı doğmaktadır.

Yeni pazarlara girmekte ve müşteri sadakati sağlamada önemli avantajlar elde edilmektedir.

Özellikle bu konularda hassas yatırımcılara ulaşma imkânı oluştuğundan, hisse değerleri artmaktadır.

Açıklama:

Kurumsal sosyal sorumluluklarını yerine getiren işletmeler, bu uygulamalarından bir takım faydalar elde etmektedirler. Elde edilen faydalar aşağıda sıralanmıştır (Argüden, 2002,12):
• Şirketlerin marka değerleri ve dolayısıyla piyasa değerleri artmaktadır.
• Daha nitelikli personeli cezbetme, motive etme ve elde tutma imkânı doğmaktadır.
• Kurumsal öğrenme ve yaratıcılık potansiyeli artmaktadır.
• Özellikle bu konularda hassas yatırımcılara ulaşma imkânı oluştuğundan, hisse değerleri artmakta ve borçlanma maliyetleri düşmektedir.
• Yeni pazarlara girmekte ve müşteri sadakati sağlamada önemli avantajlar elde edilmektedir.
• Verimlilik ve kalite artışları yaşanmaktadır.
• Risk yönetimi daha etkin hale gelmektedir.
• Toplumun ve kural koyucuların şirketin görüşlerine önem vermesi sağlanmaktadır

Doğru Cevap: B

Soru 66

I. Tüketicilere karşı sorumluluklar
II. Üreticilere karşı sorumluluklar
III. Tedarikçilere karşı sorumluluklar
IV. Rakiplere karşı sorumluluklar
V. Gençlere karşı sorumluluklar
Aşağıdakilerden hangileri literatürde karşılaşılan kurumsal sosyal
sorumluluk alanları arasında yer almaktadır?

I, III ve IV

I, II ve III

III, IV ve V

II, III ve V

I, II ve IV

Açıklama:

Literatürde en çok karşılaşılan kurumsal sosyal sorumluluk alanları aşağıda özetlenmiştir (Sert, 2012, 25-27):

Tüketicilere Karşı Sorumluluklar
Hissedarlara/Sahiplere/Yatırımcılara Karşı Sorumluluklar
Çalışanlara Karşı Sorumluluklar
Topluma Karşı Sorumluluklar
Devlete Karşı Sorumluluklar
Tedarikçilere Karşı Sorumluluklar
Rakiplere Karşı Sorumluluklar
Çevreye Karşı Sorumluluklar

Doğru Cevap: A

Soru 67

Aşağıdakilerden hangisi sosyal sorumluluk standartlarından biri değildir?

SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı

ISO2600 Standartları

Sullivan İlkeleri

AA1000 Standartları

Küresel İlkeler Sözleşmesi

Açıklama:

Bu bölümde sosyal sorumluluk standartları ile ilgili yapılan literatür taramasında en çok karşılaşılan standartlardan bahsedilecektir. Bu standartlar ele alınış sırası ile aşağıdaki şekildedir:
• SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı,
• Küresel İlkeler Sözleşmesi (Global Compact),
• Adil İş gücü Örgütü Düzenlemeleri (FLA),
• Sullivan İlkeleri,
• AA1000 Standartları,
• ISO26000 Standartları.

Doğru Cevap: B

Soru 68

I. İşgörenler sendika kurma, sendikaya katılma ve toplu pazarlık hakkına sahiptirler.
II. İşgörenler haftalık 54 saatten fazla çalıştırılamaz ve fazla mesailer, haftalık 18 saati geçemez.
III. Ücretler en azından ülkenin “asgari ücret” seviyesinde ve personelin
temel ihtiyaçlarını karşılamaya yetecek kadar olmak zorundadır.
IV. 15 yaşın altında çocuk işgören çalıştırılamaz. Bu yaşın üzerindeki
çocuk işgören eğer okula da devam ediyorsa iş için harcayacağı toplam zaman,
günde (iş+okul+ulaşım dâhil) 12 saati geçemez.
V. İşletme zorla işgören çalıştıramaz veya işgörenlerin kimliklerini ya da belli bir “deposit”i işletmeye bırakmalarını isteyemez.
Yukarıdakilerden hangileri SA8000 standartları arasında yer almaktadır?

II, III ve IV

I, IV ve V

I, II ve III

I, III ve V

I, II ve IV

Açıklama:

Az gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerdeki çalışma koşullarının kötülüğü, insan hakları konusunda duyarlı gelişmiş ülkelerin bazı adımlar atmasını zorunlu hale getirmesi ile ortaya çıkan SA8000 standartları aşağıda sıralanmıştır (Aydemir,1999, s.2):
• Çocuk İşgören: 15 yaşın altında çocuk işgören çalıştırılamaz. Bu yaşın üzerindeki çocuk işgören eğer okula da devam ediyorsa iş için harcayacağı toplam zaman, günde (iş+okul+ulaşım dâhil) 10 saati geçemez.
• Zorla Çalıştırılan İşgören: İşletme zorla işgören çalıştıramaz veya işgörenlerin
kimliklerini ya da belli bir “deposit”i işletmeye bırakmalarını isteyemez.
• Sendika Kurma ve Toplu Pazarlık Hakkı: İşgörenler sendika kurma, sendikaya
katılma ve toplu pazarlık hakkına sahiptirler.
• Çalışma Saatleri: İşgörenler haalık 48 saatten fazla çalıştırılamaz ve (kısa dönemli olağan üstü iş koşulları hariç) fazla mesailer, haalık 12 saati geçemez.
• Maaş ve Ücretler: Ücretler en azından ülkenin “asgari ücret” seviyesinde ve personelin temel ihtiyaçlarını karşılamaya yetecek kadar olmak zorundadır.

Doğru Cevap: D

Soru 69

Adil çalışma örgütü hangi yılda kurulmuştur?

1960

1980

1982

1987

1999

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 70

I. Kalite Yönetimi
II. Kontrol Yönetimi
III. Risk Yönetimi
IV. Devlet ve Öz Denetim İlişkileri
Yukarıdakilerden hangileri AA1000 standartlarının, kurum ve paydaşları için sağlayabileceği faydalar arasında yer almaktadır?

I, II ve III

II ve III

I ve IV

I, III ve IV

II, III ve IV

Açıklama:

AA1000 standartlarının, kurum ve paydaşları için sağlayabileceği faydaların bazılarını aşağıdaki şekilde sıralamak mümkündür (Yıldız, 2012: 87-88):
• Ölçme
• Kalite Yönetimi
• Dış Paydaşlarla İşbirliği
• Ortaklık
• Risk Yönetimi
• Yatırımcılar
• Yönetişim
• Devlet ve Öz Denetim İlişkileri
• Eğitim

Doğru Cevap: D

Soru 71

Aşağıdakilerden hangisi sosyal sorumluluğun ekonomik boyutu kapsamında ele alınabilir?

Hissedar kazançlarının maksimizasyonunu sağlamalı

Toplumun belirlediği norm ve kurallara uyulmalı

Toplumun işletmelerden beklemiş olduğu saygıyı göstermeli

Ahlaki norm ve kurallardan fedakârlık edilmemeli

Ahlaki açıdan toplumun işletmeden beklentileri açık bir şekilde tanımlanmalı

Açıklama:

A şıkkı sosyal sorumluluğun ekonomik boyutu ile ilgiliyken diğer şıklarda verilen ifadeler sosyal sorumluluğun ahlaki boyutuyla ilgilidir.

Doğru Cevap: A

Soru 72

I. Etik
II. Yasal
III. Ekonomik
IV. Ahlaki
V. İhtiyari
Yukarıdakilerden hangileri Caroll'un yapmış olduğu, işletmelerin sosyal sorumluluk sınıflandırması içerisinde değerlendirilir?

I, III

II, IV

III, IV, V

II, III, V

I, II, III, IV, V

Açıklama:

İşletmelerin paydaşlarına karşı olan sosyal sorumluluklarını yerine getirirken; ekonomik, yasal, ahlaki, etik ve ihtiyari yani gönüllü olarak isteğe bağlı yapacakları yardımlara odaklanması gerekmektedir.

Doğru Cevap: E

Soru 73

Aşağıdakilerden hangisi kurumsal sosyal sorumluluk görevini yerine getiren işletmelerin bu uygulamalardan elde ettiği yararlardan biri değildir?

Verimlilik ve kalite artışları

Risk yönetiminin daha etkin hale gelmesi

Borçlanma maliyetlerinin artması

Toplumun ve kural koyucuların şirketin görüşlerine önem vermesi

Yeni pazarlara girmek

Açıklama:

Özellikle kurumsal sosyal sorumluluk konusunda hassas yatırımcılara ulaşma imkânı oluştuğundan, hisse değerleri artmakta ve borçlanma maliyetleri düşmektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 74

"Karşılıklı işbirliği içinde olma ve sağlıklı bir rekabet ortamının sağlanması" kurumsal sosyal sorumluluk alanlarından hangisine girmektedir?

Tüketicilere karşı sorumluluk

Çalışanlara karşı sorumluluk

Topluma karşı sorumluluk

Rakiplere karşı sorumluluk

Tedarikçilere karşı sorumluluk

Açıklama:

Rakiplere Karşı Sorumluluklar: Karşılıklı işbirliği içinde olma, sağlıklı bir rekabet ortamının sağlanması, haksız rekabetin önlenmesi, piyasa rekabet kurallarına saygılı hareket etme, maddi ve fikri mülkiyet haklarına saygılı olma vb. konuları kapsamaktadır.

Doğru Cevap: D

Soru 75

Sosyal sorumluluk standartlarından "Adil İş gücü Örgütü Düzenlemeleri" nin kısaltması aşağıdakilerden hangisidir?

SAI

FLA

ISO

Açıklama:

Uluslararası Sosyal Sorumluluk/Hesapverebilirlik Örgütü SAI
Adil İş gücü Örgütü Düzenlemeleri (FLA)
Uluslararası Standartlar Örgütü (ISO)
SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı
AA1000 Standartları

Doğru Cevap: B

Soru 76

Aşağıdakilerden hangisi ISO14000 Çevresel Yönetim Standardı kapsamında değerlendirilebilir?

Kalite Yönetim Sistemi

Çevresel Politikalar

Yönetim Sorumluluğu

Kaynak Yönetimi

Ürün Farkındalığı

Açıklama:

Çevresel politikalar ISO14000 Çevresel Yönetim Standartı kapsamında değerlendirilebilirken, diğer şıklarda yer alan unsurlar ISO 9000 Kalite Yönetim Sistem Standardı kapsamındadır.

Doğru Cevap: B

Soru 77

SA8000 standartlarına göre aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

İşgörenler haftada 25 saatten fazla çalıştırılamaz.

15 yaşın altında çocuk işgören çalıştırılamaz.

İşletme zorla işgören çalıştıramaz.

İşgörenler cinsiyetten dolayı farklı muameleye tabi tutulamaz.

İşletme, işgörenlerin kimliklerini işletmeye bırakmalarını isteyemez.

Açıklama:

İşgörenler haftalık 48 saatten fazla çalıştırılamaz ve (kısa dönemli
olağan üstü iş koşulları hariç) fazla mesailer, haftalık 12 saati geçemez.

Doğru Cevap: A

Soru 78

Aşağıdaki küresel ilkeler sözleşmesinde yer alan ilkelerden hangisi işgücüyle ilgilidir?

İşletmeler insan hakları suistimallerine iştirak etmediklerinden emin olmalıdırlar.

İşletmeler, çevresel zorluklara karşı tedbir olarak başlatılan yaklaşımları desteklemelidirler.

İşletmeler, çocuk işçi çalıştırmaya son vermelidirler.

İşletmeler, daha fazla çevre sorumluluğunu desteklemek için inisiyatifler üstlenmelidirler.

İşletmeler, fahiş fiyatlandırma ve rüşvet de dahil olmak üzere her türlü yolsuzluğa karşı mücadele etmelidirler.

Açıklama:

A şıkkı insan hakları
B ve D şıkları çevre
E şıkkı ise yolsuzlukla mücadeleyi kapsamaktadır. C şıkkında yer alan ifade ise küresel ilkeler sözleşmesinin işgücüyle ilgili ilkelerinden bir tanesidir.

Doğru Cevap: C

Soru 79

"Hiç kimseye, istihdam edildiği süre boyunca, cinsiyet, ırk, din, yaş, bedensel engel, cinsel tercih, uyruk, siyasi tercih veya sosyal grup ve etnik kökenlerine dayanılarak farklı davranılamaz."
Yukarıda verilen ifade, Adil İşgücü Örgütü düzenlemelerindeki hangi başlık kapsamında değerlendirilebilir?

İstihdam ilişkisi

Taciz ve Kötü davranma

Ayrımcılık

Zorla çalıştırma

Örgütlenme Özgürlüğü

Açıklama:

Ayrımcılık: Hiç kimseye, istihdam edildiği süre boyunca, işe alınma, ücret ve diğer haklar, terfi, disiplin, işten çıkarılma veya emeklilik konuları dahil olmak üzere,cinsiyet, ırk, din, yaş, bedensel engel, cinsel tercih, uyruk, siyasi tercih veya sosyal grup ve etnik kökenlerine dayanılarak ayrımcılık yapılamaz.

Doğru Cevap: C

Soru 80

Örgütlerin amaç yönelimli, sağlam ve sonuca götürür şekilde hissedar katılımını güvenceye almak için bir çerçeve sunan standart aşağıdakilerden hangisidir?

AA1000 Hissedar Standartları (AA1000SES)

AA1000 Hesap Verebilirlik İlkeleri Standardı (AA1000APS)

AA1000 Teminat Standardı (AA1000AS)

SA8000 Denetleme Standartı

ISO26000 Standardı

Açıklama:

AA1000 Hissedar Standartları (AA1000SES): Örgütlerin amaç yönelimli, sağlam
ve sonuca götürür şekilde hissedar katılımını güvenceye almak için bir çerçeve sunan bu standart 2005 yılında düzenlenmiştir.

Doğru Cevap: A

Soru 81

Hangisi örgütler için sosyal sorumluluk alanı içinde yer almaz?

Çevre

Reklam

Çalışma ortamı

Toplum

Çalışanlar

Açıklama:

Örgütler için sorumluluk kavramı çevre, çalışma ortamı, çalışanlar, toplum ve pazar piyasası gibi farklı alanları kapsamaktadır. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 82

Hangisi sosyal sorumluluğun ahlaki boyutu içinde yer alır?

Hissedar kazançlarının maksimizasyonunu sağlamak

Toplumun belirlediği norm ve standartlara uymak

Mümkün olan en büyük kazancı gerçekleştirme çabasında olmak

Rekabetçi pozisyonu sürdürmek

Verimli çalışma koşullarını sürekli kılmak

Açıklama:

Toplumun belirlediği norm ve standartları uymak sosyal sorumluluğun ahlaki boyutu içinde yer alır. Diğer seçenekler sosyal sorumluluğun ekonomik boyutunun amaçlarıdır. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 83

Kurumsal sosyal sorumluluk uygulamalarında esas olması beklenir?

Gönüllülük

Paydaşların memnuniyeti

Tanıtım

Hukuk

Teknoloji

Açıklama:

Kurumsal sosyal sorumluluk uygulamalarında gönüllülüğün olması esastır. İşletmelerin paydaşları için önemli olan kurumların sosyal sorumluluklarını yerine getirmede, istekli, hevesli ve gönüllü olmasıdır. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 84

İş güvenliği, iyi çalışma koşulları ve iş memnuniyeti aşağıdaki kurumsal sosyal sorumluluk alanlarından hangisinin kapsamına girer?

Tüketicilere karşı sorumluluklar

Topluma karşı sorumluluklar

Devlete karşı sorumluluklar

Çalışanlara karşı sorumluluklar

Rakiplere karşı sorumluluklar

Açıklama:

Çalışanlara karşı sorumluluklar iş güvenliği, iyi çalışma koşulları, iş memnuniyeti, kişisel gelişim ve terfi fırsatı, adil ve eşit muamele, bireysel farklılıkları saygılı olma, çalışanların yönetime katılımı, sosyal güvenlik olanaklarının sağlanması, adil ücretlendirme, çalışan şikayetlerinin zamanında çözülmesi vb. gibi konuları kapsar. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 85

Aşağıdakilerdem hangisi sosyal sorumluluk standartlarının amaçlarından biri değildir?

Etik davranışı artırmak

Şirketlerin ekonomik faaliyetlerinin sürdürülebilirliğini sağlamak

Şirketlerin çevresel faaliyetlerinin sürdürülebilirliğini sağlamak

Şeffaflık

Kötü çalışma koşullarının sürmesini sağlamak

Açıklama:

Geliştirilen standartların ve girişimlerin ortak amacı, etik davranışı artırmak, şirketlerin ekonomik, sosyal ve çevresel faaliyetlerinin sürdürülebilirliğini sağlamak, şeffaflığı ve hesap verebilirliğin geliştirilmesine katkıda bulunmaktır. Kötü çalışma koşulları ise bu standartların geliştirilmesine yol açan etkenlerden biridir. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 86

SA8000 standardının, işletmelerin içilebilir su sağlaması zorunluluğuna ilişkin maddesi hangisidir?

Çocuk işgören

Sendika kurma ve toplu pazarlık hakkı

Çalışma saatleri

Sağlık ve güvenlik

Zorla çalıştırılan işgören

Açıklama:

İşletme, sağlıklı bir çalışma ortamı sunmak, kaza ve yaralanmaları önleyici tedbirleri almak, sağlık ve güvenlik eğitimi vermek, temiz sağlık tesisleri ve içilebilir su sağlamak zorundadır. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 87

Küresel İlkeler Sözleşmesi'nin kaç maddesi işgücü ile ilgilidir?

Açıklama:

Küresel İlkeler Sözleşmesi, 4 farklı kategori içinde yer alan on temel ilkeden oluşmaktadır. Bu ilkelerden ikisi insan hakları ile, dört tanesi işgücü ile, üç tanesi çevre ile ve bir tanesi de yolsuzlukla mücadele ile ilgilidir. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 88

Adil İşgücü Örgütü'nün, işverenlerin uyması gereken yaş ve eğitim konusundaki kural hangisidir?

Ayrımcılık

Taciz ve kötü davranış

İstihdam ilişkisi

Zorla çalıştırma

Çocuk işçiliği

Açıklama:

Adil İşgücü Örgütü düzenlemeleri çerçevesinde 15 yaşının veya zorunlu eğitimi tamamlama yaşının altında (hangisi daha yüksekse) hiç kimse çalıştırılamaz. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 89

Hangisi, Sullivan İlkeleri'nin birincisidir?

İşletmeler, çalışanların isteğe bağlı örgütlenme hakkına saygı duymalıdırlar.

İşletmeler adil rekabeti desteklemeli, fikri ve sınai haklara saygı göstermelidirler.

İşletmeler, evrensel insan haklarına saygı göstermeli ve özellikle çalışanların haklarının özen göstermelidirler.

İşletmeler, hükümetlerle ve iş yaptıkları yerlerdeki topluluklarla yaşam kalitesini -eğitim, sağlık vb - iyileştirme yönünde işbirliği içerisinde olmalıdırlar.

İşletmeler, iş yaptıkları kişi, grup ve kurumlar yoluyla bu ilkelerin uygulanması teşvik etmelidirler.

Açıklama:

Sullivan İlkeleri'nin birincisine göre işletmeler, evrensel insan haklarına saygı göstermeli ve özellikle çalışanların haklarının özen göstermelidirler. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 90

Aşağıdakilerden hangisi, örgütlerin ve işletmelerin sosyal ve ahlaki açıdan daha hesap verebilir, sorumlu ve sürdürülebilir olmasını diğerlerine göre daha fazla vurgulamaktadır?

Sullivan İlkeleri

AA1000 Standartları

Adil İşgücü Örgütü Düzenlemeleri

Küresel İlkeler Sözleşmesi

SA8000 Standardı

Açıklama:

AA1000 Standartları işletmelerin sosyal ve ahlaki açıdan hesap verebilirlikleri konusunda genel ilkeler sağlar. AA1000 Standartları örgütlerin daha hesap verebilir, sorumlu ve sürdürülebilir olmalarına yardım eden prensip-temelli standartlardır. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 91

Sosyal sorumluluğun ekonomik boyutu, işletmelerin öncelikli sorumluluğunun kârlılık olduğu ilkesi üzerinde durur. Sosyal sorumluluk, işletmelerin finansal desteği ölçüsünde aşağıdaki seçeneklerden hangisini sağlamaz?

Kazanölarda süreklilik sağlanmalı

Verimli çalışma koşulları sürekli kılınmalı

Hissedar kazançlarının maksimizasyonunu sağlamalı

Rekabetçi pozisyondan kaçınmalı

Mümkün olan en yüksek kazancı gerçekleştirme çabasında olunmalı

Açıklama:

Sosyal Sorumluluğun Ekonomik Boyutu: İşletmelerin öncelikli sorumluluğunun kârlılık olduğu ilkesi üzerinde durur. Ürünlerin ve hizmetlerin üretiminde kullanılan
kaynakların, sosyal sistem içinde nasıl bir dağılımı olduğu ile ilgilenir. Sosyal sorumluluk, işletmelerin finansal desteği ölçüsünde;
• Hissedar kazançlarının maksimizasyonunu sağlamalı,
• Mümkün olan en yüksek kazancı gerçekleştirme çabasında olunmalı,
• Rekabetçi pozisyon sürdürebilmeli,
• Verimli çalışma koşulları sürekli kılınmalı,
• Şirket imajını devam ettirebilmek için kazançlarda süreklilik sağlamalıdır.

Doğru Cevap: D

Soru 92

Kurumsal sosyal sorumluluklarını yerine getiren işletmeler, bu uygulamalarından bir takım faydalar elde etmektedirler. Aşağıdakilerden hangisi elde edilen faydalardan birisi değildir?

Borçlanma maliyetleri artmaktadır.

Şirketlerin marka değerleri ve dolayısıyla piyasa değerleri artmaktadır.

Daha nitelikli personeli cezbetme, motive etme ve elde tutma imkânı doğmaktadır.

Kurumsal öğrenme ve yaratıcılık potansiyeli artmaktadır.

Verimlilik ve kalite artışları yaşanmaktadır.

Açıklama:

Kurumsal sosyal sorumluluklarını yerine getiren işletmeler, bu uygulamalarından bir takım faydalar elde etmektedirler. Elde edilen faydalar aşağıda sıralanmıştır
• Şirketlerin marka değerleri ve dolayısıyla piyasa değerleri artmaktadır.
• Daha nitelikli personeli cezbetme, motive etme ve elde tutma imkânı doğmaktadır.
• Kurumsal öğrenme ve yaratıcılık potansiyeli artmaktadır.
• Özellikle bu konularda hassas yatırımcılara ulaşma imkânı oluştuğundan, hisse değerleri
artmakta ve borçlanma maliyetleri düşmektedir.
• Yeni pazarlara girmekte ve müşteri sadakati sağlamada önemli avantajlar elde edilmektedir.
• Verimlilik ve kalite artışları yaşanmaktadır.
• Risk yönetimi daha etkin hale gelmektedir.
• Toplumun ve kural koyucuların şirketin görüşlerine önem vermesi sağlanmaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 93

Kurumsal sosyal sorumluluk (KSS) kavramı ile ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?

Kavramı ilk kullanan Amerikalıdır.

Kavramı ilk kullanan Howard Bowen'dir.

Kavramı ilk kullanan iktisatçıdır.

Kavram ilk defa 1990 yılında kullanılmıştır.

Kavramın kullanıldığı kitap sosyal sorumluluklarla ilgilidir.

Açıklama:

Bu kitapta Bowen işletmelerin, toplumun değerleriyle
örtüşen politikaları izlemeleri gerektiğini vurgulamaktadır (Aydede, 2007:23).
Dünya Sürdürülebilir Kalkınma İş Konseyi (WBCSD) kurumsal sosyal sorumluluğu, iş dünyasının etik davranmak, işgücünün ve ailelerinin aynı zamanda yerel halkın ve toplumun genelinin yaşam kalitesini arttırarak ekonomik gelişmeye katkıda bulunmak üzere taahhüdü olarak tanımlamaktadır.
Kurumsal sosyal sorumluluk (KSS) kavramı ilk kez Amerikalı iktisatçı Howard Bowen’ın 1953 tarihli Social Responsibilities of the Businessmen (İşadamının Sosyal Sorumlulukları)
adlı kitabında yer almıştır.

Doğru Cevap: D

Soru 94

Aşağıdakilerden hangisi hayırsever yaklaşımın sosyal sorumluluk bileşenlerinden birisi değildir?

Talep edilen gönüllü yardımlar, işletmeler tarafından en iyi şekilde karşılanmalı

Yönetici ve çalışanlar ile birlikte toplumsal çevreye yardım yapılmalı

Özel ve kamuya ait eğitim kurumlarına maddi olarak destek verilmeli

Devletin onlardan beklentisi olduğunu bilmeli

Gönüllü projelere destek verilmeli

Açıklama:

Toplum tarafından işletmeden temenni edilen ve işletmenin zorunlu olmadığı halde isteyerek yerine getirebileceği düşünülen sorumluluklar olarak ifade edilmektedir.
Bu tür yardımlar, toplum içinde işletmeye olumlu bir imaj kazandırarak, uzun vadede kârlı çalışmasına ve yaşamını sürdürmesine de olanak sağlayacağı ifade edilen yardımlar olarak düşünülmektedir.
Hayırsever yaklaşımın sosyal sorumluluk bileşenleri aşağıdaki şekilde ifade edilmektedir:
• Toplumun işletmelerden hayırsever yardımlar konusunda beklenti içerisinde olduğu unutulmamalı,
• Talep edilen gönüllü yardımlar, işletmeler tarafından en iyi şekilde karşılanmalı,
• Yönetici ve çalışanlar ile birlikte toplumsal çevreye de yardım yapılmalı,
• Özel ve kamuya ait eğitim kurumlarına maddi olarak destek verilmeli,
• Gönüllü projelere, kendisine iyi bir imaj kazandıracağı için destek vermelidirler.

Doğru Cevap: D

Soru 95

Kurumsal sosyal sorumluluklarını yerine getiren işletmeler, bu uygulamalarından bir takım faydalar elde etmektedirler. Aşağıdakilerden hangisi elde edilen faydalardan birisi değildir?

Şirketlerin marka değerleri ve dolayısıyla piyasa değerleri artmaktadır.

Daha nitelikli personeli cezbetme, motive etme ve elde tutma imkânı doğmaktadır.

Şirketlerin giderleri artmakta ve zarar etmektedir.

Verimlilik ve kalite artışları yaşanmaktadır.

Risk yönetimi daha etkin hale gelmektedir.

Açıklama:

Kurumsal sosyal sorumluluklarını yerine getiren işletmeler, bu uygulamalarından bir takım faydalar elde etmektedirler. Elde edilen faydalar aşağıda sıralanmıştır
• Şirketlerin marka değerleri ve dolayısıyla piyasa değerleri artmaktadır.
• Daha nitelikli personeli cezbetme, motive etme ve elde tutma imkânı doğmaktadır.
• Kurumsal öğrenme ve yaratıcılık potansiyeli artmaktadır.
• Özellikle bu konularda hassas yatırımcılara ulaşma imkânı oluştuğundan, hisse değerleri artmakta ve borçlanma maliyetleri düşmektedir.
• Yeni pazarlara girmekte ve müşteri sadakati sağlamada önemli avantajlar elde edilmektedir.
• Verimlilik ve kalite artışları yaşanmaktadır.
• Risk yönetimi daha etkin hale gelmektedir.
• Toplumun ve kural koyucuların şirketin görüşlerine önem vermesi sağlanmaktadır.

Doğru Cevap: C

Soru 96

Sosyal sorumluluk standartları ile ilgili yapılan literatür taramasında en çok karşılaşılan standartlar bulunmaktadır.Aşağıdaki seçeneklerden hangisi bu standartlardan birisi değildir?

İnsan hakları standardı

SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı,

ISO26000 Standartları.

Adil İş gücü Örgütü Düzenlemeleri (FLA),

AA1000 Standartları

Açıklama:

Paydaşlara karşı olan sosyal sorumlulukları yerine getirmek, iş etiğine uygun davranışlarda bulunmak, yaptıkları faaliyetlerde şeaığı sağlayarak hesap verebilir olmak, bu şekilde sürdürülebilirliğe katkı sağlamak, ayrımcı uygulamalardan kaçınmak ve insan haklarına saygılı olmak bu standartlara uymakla büyük ölçüde mümkün olabilmektedir.
Sosyal sorumluluk standartları ile ilgili yapılan literatür taramasında en
çok karşılaşılan standartlardan bahsedilecektir. Bu standartlar ele alınış sırası ile aşağıdaki
şekildedir:
• SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı,
• Küresel İlkeler Sözleşmesi (Global Compact),
• Adil İş gücü Örgütü Düzenlemeleri (FLA),
• Sullivan İlkeleri,
• AA1000 Standartları,
• ISO26000 Standartları.

Doğru Cevap: A

Soru 97

SAI (Social Accountibility International) Uluslararası Sosyal Sorumluluk/Hesapverebilirlik Örgütünün merkezi hangi ülkededir?

Fransa

İtalya

ABD

Japonya

Meksika

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 98

"Sürekli rekabet içindeki iş dünyasına ortak bir kalkınma kültürü oluşturmak üzere evrensel ilkeler öneren yenilikçi bir kurumsal sorumluluk yaklaşımıdır." Bu tanım aşağıdaki seçeneklerden hangisine aittir?

Adil İş gücü Örgütü Düzenlemeleri (FLA)

Küresel İlkeler Sözleşmesi (Global Compact)

Sullivan İlkeleri

AA1000 Standartları

ISO26000 Standartları

Açıklama:

Küresel İlkeler Sözleşmesi, sürekli rekabet içindeki iş dünyasına ortak bir kalkınma kültürü oluşturmak üzere evrensel ilkeler öneren yenilikçi bir kurumsal sorumluluk yaklaşımıdır.
Vizyonu, “Sürdürülebilir ve kapsamlı küresel ekonomi” olan Küresel İlkeler
Sözleşmesi’ne taraf olmak tamamen gönüllülük esasına dayanmaktadır

Doğru Cevap: B

Soru 99

Küresel ilkeler sözleşmesi on temel ilkeden oluşmaktadır. Aşağıdaki ilkelerden hangisi İnsan Hakları ile ilgili değildir?

İşletmeler, serbest sendikalaşma ve toplu iş sözleşme hakkının etkin bir biçimde tanınmasını sağlamalıdırlar.

İşletmeler, her türlü zorla çalıştırma ve mecburi çalışmanın durdurulmasını sağlamalıdırlar.

İşletmeler, çocuk işçi çalıştırmaya son vermelidirler.

İşletmeler, her türlü yolsuzluğa karşı mücadele etmelidirler.

İşletmeler, çalışma yaşamında ayrımcılığın kaldırılmasını desteklemelidirler.

Açıklama:

Küresel İlkeler Sözleşmesi 4 farklı kategori
içinde yer alan on temel ilkeden oluşmaktadır.
Küresel ilkeler sözleşmesi on temel ilkeden oluşmaktadır. Bu ilkeler aşağıda sıralanmıştır
İnsan Hakları
İlke 1: İşletmeler evrensel düzeyde insan haklarının korunmasını desteklemeli ve
saygı göstermelidirler.
İlke 2: İşletmeler insan hakları suistimallerine iştirak etmediklerinden emin olmalıdırlar.
İşgücü
İlke 3: İşletmeler, serbest sendikalaşma ve toplu iş sözleşme hakkının etkin bir biçimde tanınmasını sağlamalıdırlar.
İlke 4: İşletmeler, her türlü zorla çalıştırma ve mecburi çalışmanın durdurulmasını sağlamalıdırlar.
İlke 5: İşletmeler, çocuk işçi çalıştırmaya son vermelidirler.
İlke 6: İşletmeler, çalışma yaşamında ayrımcılığın kaldırılmasını desteklemelidirler.
Çevre
İlke 7: İşletmeler, çevresel zorluklara karşı tedbir olarak başlatılan yaklaşımları desteklemelidirler.
İlke 8: İşletmeler, daha fazla çevre sorumluluğunu desteklemek için inisiyatifler üstlenmelidirler.
İlke 9: İşletmeler, çevre dostu teknolojilerin gelişmesini ve yayılmasını teşvik etmelidirler.
Yolsuzlukla Mücadele
İlke 10:İşletmeler, fahiş fiyatlandırma ve rüşvet de dahil olmak üzere her türlü yolsuzluğa
karşı mücadele etmelidirler.

Doğru Cevap: D

Soru 100

Bu girişimde temel odak noktası çalışanların hak ve çıkarlarını korumak ve onlara daha iyi çalışma koşulları hazırlamaktır. İşletmelerin sosyal sorumluluklarını yerinde getirme yükümlülükleri sürecinde karşımıza çıkan bu standart aşağıdaki seçeneklerden hangisidir?

SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı,

Küresel İlkeler Sözleşmesi (Global Compact),

Sullivan İlkeleri,

AA1000 Standartları,

Adil İşgücü Örgütü Düzenlemeleri
FLA (Fair Labor Association)

Açıklama:

Adil İşgücü Örgütü, yeni gelişen ve endüstrileşen ülkelerde işletme uygulamalarında uluslararası işgücü örgütünün temel işgücü standartlarının uygulanmasına yardımcı olmaktadır.
İşletmelerin sosyal sorumluluklarını yerinde getirme yükümlülükleri sürecinde karşımıza çıkan bir diğer standart, yabancı literaürde FLA (Fair Labor Association) yerli literatürde ise Adil İşgücü Örgütü Düzenlemeleri, Adil Çalışma Anlaşması İlkeleri, Adil Çalışma Birliği şeklinde ifade edilen girişimdir. Bu girişimde de temel odak noktası çalışanların hak ve çıkarlarını korumak ve onlara daha iyi çalışma koşulları hazırlamaktır.

Doğru Cevap: E

Soru 101

Aşağıdakilerden hangisi sosyal sorumluluğun ekonomik boyutunu ifade eden şıklardan birisidir?

Devamlılık için yasal ve kanuni düzenlemelere uygun hareket edilmeli.

Ulusal ve yerel kurumların hukuki düzenlemelerine uyulmalı.

Çalışanlara yasalara uygun faaliyette bulunmaları konusunda öz güven verilmeli.

Rekabetçi pozisyon sürdürebilmeli.

Yasal yükümlülükler tanımlanmalı ve bu prensipler çalışanlara duyurulmalı.

Açıklama:

Hissedar kazançlarının maksimizasyonunu sağlamalı,
Mümkün olan en yüksek kazancı gerçekleştirme çabasında olunmalı,
Rekabetçi pozisyon sürdürebilmeli,
Verimli çalışma koşulları sürekli kılınmalı,
Şirket imajını devam ettirebilmek için kazançlarda süreklilik sağlamalıdır.

Doğru Cevap: D

Soru 102

Aşağıdakilerden hangisi sosyal sorumluluğun hukuki boyutunu ifade eden şıklardan birisidir?

Hissedar kazançlarının maksimizasyonunu sağlamalı.

Mümkün olan en yüksek kazancı gerçekleştirme çabasında olunmalı.

Üretilen mal ve hizmet için yasal garanti şartlarına güvence vermelidir.

Verimli çalışma koşulları sürekli kılınmalı.

Şirket imajını devam ettirebilmek için kazançlarda süreklilik sağlamalıdır.

Açıklama:

Devamlılık için yasal ve kanuni düzenlemelere uygun hareket edilmeli,
Ulusal ve yerel kurumların hukuki düzenlemelerine uyulmalı,
Çalışanlara yasalara uygun faaliyette bulunmaları konusunda öz güven verilmeli,
Yasal yükümlülükler tanımlanmalı ve bu prensipler çalışanlara duyurulmalı,
Üretilen mal ve hizmet için yasal garanti şartlarına güvence vermelidir.

Doğru Cevap: C

Soru 103

'Şirketlerin toplum içinde hangi temel işlevleri ve amaçları yerine getirdikleri' şeklindeki soruyu karşılayan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Kurumsal

Sosyal

Sorumluluk

Sürdürülebilir gelişme

Kurumsal sürdürülebilirlik

Açıklama:

“Sorumluluk” şirketlerin toplum içinde hangi temel işlevleri ve amaçları yerine getirdikleri şeklindeki soruyu ifade etmektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 104

Aşağıdakilerden hangisi Dünya Bankası’nın kurumsal sosyal sorumluluk tanımıdır?

Kurumsal Sosyal Sorumluluğu girişimler ile temel paydaşlar arasındaki ilişkiler, değer perspektiflieri, yasa ve düzenlemelere riayet etme ve insan, topluluk ve çevreye saygı ile ilgili politika ve uygulamalar bütünü olarak tanımlar.

Kurumsal sosyal sorumluluğu, iş dünyasının etik davranmak, işgücünün ve ailelerinin aynı zamanda yerel halkın ve toplumun genelinin yasam kalitesini arttırarak ekonomik gelişmeye katkıda bulunmak üzere taahhüdü olarak tanımlamaktadır

Kurumsal sosyal sorumluluğu; kurumsal, sosyal ve çevresel kaygıları kendi faaliyetlerini hissedarlar ile kaynaklara dayalı etkileşimleriyle bütünleştirir.

Kurumsal sosyal sorumluluğu, idaresel olarak, hem toplumun hem de şirketin çıkarlarını koruyacak kararları alma sorumluluğu olarak tanımlamaktadırlar.

Sürdürülebilir gelişme ve kurumsal sürdürülebilirliğin başarılmasında önemli rol oynayan temel dayanaklardan birisidir.

Açıklama:

Dünya Bankası, Kurumsal Sosyal Sorumluluğu girişimler ile temel paydaşlar arasındaki ilişkiler, değer perspektiflieri, yasa ve düzenlemelere riayet etme ve insan, topluluk ve çevreye saygı ile ilgili politika ve uygulamalar bütünü olarak tanımlar. Dünya Sürdürülebilir Kalkınma İş Konseyi (WBCSD) kurumsal sosyal sorumluluğu, iş dünyasının etik davranmak, işgücünün ve ailelerinin aynı zamanda yerel halkın ve toplumun genelinin yasam kalitesini arttırarak ekonomik gelişmeye katkıda bulunmak üzere taahhüdü olarak tanımlamaktadır. Avrupa Birliği kurumsal sosyal sorumluluğu; kurumsal, sosyal ve çevresel kaygıları kendi faaliyetlerini hissedarlar ile kaynaklara dayalı etkileşimleriyle bütünleştirir. Bazı yazarlar kurumsal sosyal sorumluluğu, idaresel olarak, hem toplumun hem de şirketin çıkarlarını koruyacak kararları alma sorumluluğu olarak tanımlamaktadırlar. Kurumsal sosyal sorumluluk anlayışı; sürdürülebilir gelişme ve kurumsal sürdürülebilirliğin başarılmasında önemli rol oynayan temel dayanaklardan birisidir.

Doğru Cevap: A

Soru 105

Yerel problemlerin çözümünde ve yeni endüstri alanlarının kurulmasında devlete yardım etme, ekonomik güç ve tekelleşmeye olan eğilimlerin önüne geçme, adil ticari uygulamaları teşvik etme, vergileri zamanında ve dürüstçe ödeme, yasalara uygun hareket etme, ülkenin vatandaşlarına ve ülkedeki topluluklara saygılı davranma vb. konular hangi kurumsal sosyal sorumluluk alanına girmektedir?

Tüketicilere karşı sorumluluklar

Hissedarlara/Sahiplere/Yatırımcılara karşı sorumluluklar

Çalışanlara karşı sorumluluklar

Topluma karşı sorumluluklar

Devlete karşı sorumluluklar

Açıklama:

Devlete Karsı Sorumluluklar: Yerel problemlerin çözümünde ve yeni endüstri alanlarının kurulmasında devlete yardım etme, ekonomik güç ve tekelleşmeye olan eğilimlerin önüne geçme, adil ticari uygulamaları teşvik etme, vergileri zamanında ve dürüstçe ödeme, yasalara uygun hareket etme, ülkenin vatandaşlarına ve ülkedeki topluluklara saygılı davranma vb. konuları kapsamaktadır.

Doğru Cevap: E

Soru 106

Kurumun işleyişi ve finansal durumu hakkında güncel, doğru ve düzenli bilgilendirme, sermayenin korunması, planlı büyüme, kaynakların optimum kullanımı, makul kazanç, aidatların zamanında ödenmesi vb. konular hangi kurumsal sosyal sorumluluk alanına girmektedir?

Çalışanlara karşı sorumluluklar

Rakiplere karşı sorumluluklar

Hissedarlara/Sahiplere/Yatırımcılara karşı sorumluluklar

Tedarikçilere karşı sorumluluklar

Çevreye karşı sorumluluklar

Açıklama:

Hissedarlara/Sahiplere/Yatırımcılara Karsı Sorumluluklar: Kurumun işleyişi ve finansal durumu hakkında güncel, doğru ve düzenli bilgilendirme, sermayenin korunması, planlı büyüme, kaynakların optimum kullanımı, makul kazanç, aidatların zamanında ödenmesi vb. konuları kapsamaktadır.

Doğru Cevap: C

Soru 107

Perakendecilerin, tedarikçilerin kısaca tüm çıkar ortaklarının çalışma koşullarının iyi bir düzeyde olmasının sağlamak amacıyla 1997 yılı Ekim ayında yayınlanmış olan standart aşağıdakilerden hangisidir?

SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı

Küresel İlkeler Sözleşmesi (Global Compact)

Adil İş gücü Örgütü Düzenlemeleri (FLA)

Sullivan İlkeleri

AA1000 Standartları

Açıklama:

Merkezi Newyork’ta bulunan SAI (Social Accountibility International) Uluslararası Sosyal Sorumluluk/Hesapverebilirlik Örgütü, çalışma ortamlarının ve şartlarının iyileştirilmesi ve bunlar ile ilgili olarak gönüllülük esasına bağlı dış taraiarca denetlenebilir bir standart geliştirme, uygulama ve gözetme amacıyla kurulmuş, kâr amacı gütmeyen bir kuruluştur. SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı ilk olarak bu kurum tarafından 1997 yılı Ekim ayında, çalışanların temel haklarını garanti altına almayı amaçlayarak yayınlanmıştır. Standardın ilk ve bugüne kadar olan tek revizyonu 2001 yılında gerçekleştirilmiştir. SA8000 standardı perakendecilerin, tedarikçilerin, kısaca tüm çıkar ortaklarının çalışma koşullarının iyi bir düzeyde olmasını sağlamak amacıyla oluşturulmuş (Tütüncü, 2008:176) ve tüm çalışanların çalışma koşullarının iyi düzeyde olmasını sağlamak amacıyla bazı ILO sözleşmeleri, Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi ve Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Sözleşmesi temel alınarak işçi sendikaları, insan hakları ve çocuk hakları örgütleri, akademisyenler ve işverenlerin oluşturduğu bir çalışma grubu tarafından hazırlanmıştır.

Doğru Cevap: A

Soru 108

Tüm yemek, tesis ve tesislerin konforunda ırk ayrımı olmamalı,
Tüm çalışanlara eşit ve adil istihdam uygulanmalı,
Aynı zaman ve dönem içinde benzer iş yapanlara eşit ücret ödenmeli,
Denetleyici idari, teknik işleri için de hazırlamalı ve eğitim programları geliştirmeli,
Siyahların ve beyaz olmayanların yönetim ve denetim konumlarındaki (beyaz yaka) sayısı artmalı,
Konut, ulaşım, okul ve sağlık birimleri vb. alanlarda siyahlar ve diğer beyaz olmayanlar için yasam kalitesi arttırılmalı,
Sosyal, ekonomik ve siyasal adaleti engelleyen kanun ve adetleri ortadan kaldırmak için çalışılmalıdır.

Yukarıdaki 7 temel gereksinimin hepsi ilk olarak hangi standartlar içerisinde yer almıştır?

SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı

Küresel İlkeler Sözleşmesi (Global Compact)

Adil İş gücü Örgütü Düzenlemeleri (FLA)

Sullivan İlkeleri

AA1000 Standartları

Açıklama:

Tüm yemek, tesis ve tesislerin konforunda ırk ayrımı olmamalı,
Tüm çalışanlara eşit ve adil istihdam uygulanmalı,
Aynı zaman ve dönem içinde benzer iş yapanlara eşit ücret ödenmeli,
Denetleyici idari, teknik işleri için de hazırlamalı ve eğitim programları geliştirmeli,
Siyahların ve beyaz olmayanların yönetim ve denetim konumlarındaki (beyaz yaka) sayısı artmalı,
Konut, ulaşım, okul ve sağlık birimleri vb. alanlarda siyahlar ve diğer beyaz olmayanlar için yasam kalitesi arttırılmalı,
Sosyal, ekonomik ve siyasal adaleti engelleyen kanun ve adetleri ortadan kaldırmak için çalışılmalıdır.

İlk yıllarda bu ilkeler, ayrılıkçı rejimin baskısı altında bunalan ve Güney Afrika’dan çekilmeye niyetli 12 uluslararası büyük şirket tarafından imzalanmıştır. 1977-1982 yılları arasında ilkeleri uygulayan şirket sayısı 12’den yaklaşık olarak 150’ye çıkmıştır. 2002 itibariyle; Coca-Cola, Ford Motor Company, Pfizer gibi büyük üreticilerin yanı sıra hizmet sektöründeki British Airways, Kentucky Fried Chicken gibi yaklaşık 300 organizasyon bu ilkeleri onaylamışlardır. Bu süre zarfında, Güney Afrika’daki şirket yöneticileri siyah Afrikalılara burs imkânları yaratmış, şirketlerindeki beyaz-olmayan üst denetçi ve müdürlerin sayısını arttırmış ve sağlık, eğitim, konut projelerine fon sağlamışlardır. İlkeler tüm sektörlerdeki ve her boyuttaki şirket ve organizasyonu, işlerini yürütürken ekonomik, sosyal ve politik adalet, insan hakları, ırk ve cinsiyet eşitliği konularında saygılı ve farkında olmaları için gelişme çerçevesi ortaya koymaktadır.

Doğru Cevap: D

Soru 109

AA1000 standartlarından, kurumun sosyal ve çevresel performansına, paydaşların algılama biçimlerine ve beklentilerine ilişkin açık ve doğrulanabilir bilgi sunması kime ya da neye fayda sağlamaktadır?

Ölçme

Dış paydaşlarla işbirliği

Ortaklık

Yatırımcılar

Risk yönetimi

Açıklama:

AA1000 standartlarından yatırımcılara sağlayabileceği faydalar; kurumun sosyal ve çevresel performansına, paydaşların algılama biçimlerine ve beklentilerine ilişkin açık ve doğrulanabilir bilgi sunmasıdır. Bu durum yatırımcıların kurumun yönetim kalitesine ve pazardaki konumuna ilişkin değerlendirmelerinde önemli bir rol oynar.

Doğru Cevap: D

Soru 110

Aşağıdakilerden hangisi SA8000 standartları arasında yer almaktadır?

17 yasın altında çocuk işgören çalıştırılamaz.

17 yasın üzerindeki çocuk işgören eğer okula da devam ediyorsa iş için harcayacağı toplam zaman, günde (iş + okul + ulaşım dâhil) 10 saati geçemez.

İşletme zorla işgören çalıştıramaz veya işgörenlerin kimliklerini ya da belli bir “deposit”i işletmeye bırakmalarını isteyemez.

İşgörenler haftalık 40 saatten fazla çalıştırılamaz.

Fazla mesailer, haftalık 10 saati geçemez.

Açıklama:

Çocuk İşgören: 15 yasın altında çocuk isgören çalıştırılamaz. Bu yaşın üzerindeki çocuk işgören eğer okula da devam ediyorsa is için harcayacağı toplam zaman, günde (iş + okul + ulaşım dâhil) 10 saati geçemez.
Zorla Çalıştırılan İşgören: İşletme zorla işgören çalıştıramaz veya işgörenlerin kimliklerini ya da belli bir “deposit”i işletmeye bırakmalarını isteyemez.
Sendika Kurma ve Toplu Pazarlık Hakkı: İşgörenler sendika kurma, sendikaya katılma ve toplu pazarlık hakkına sahiptirler.
Çalışma Saatleri: İşgörenler haftalık 48 saatten fazla çalıştırılamaz ve (kısa dönemli olağan üstü is koşulları hariç) fazla mesailer, haftalık 12 saati geçemez.
Maaş ve Ücretler: Ücretler en azından ülkenin “asgari ücret” seviyesinde ve personelin temel ihtiyaçlarını karşılamaya yetecek kadar olmak zorundadır.
Sağlık ve Güvenlik: İşletme, sağlıklı bir çalışma ortamı sunmak, kaza ve yaralanmaları önleyici tedbirleri almak, sağlık ve güvenlik eğitimi vermek, temiz sağlık tesisleri ve içilebilir su sağlamak zorundadır.
Ayırımcılık ve Disiplin Uygulamaları: İşgörenler cinsiyet, etnik köken vb nedenlerden dolayı farklı muameleye tabi tutulamaz ve işgörenlere dayak, küfür vb. fiziksel ve psikolojik baskı uygulanamaz.

Doğru Cevap: C

Soru 111

İşletmeler açısından bakıldığında örgüt faaliyetlerinin toplumsal değerlerle uyumuna ne ad verilmelidir?

Sosyal sorumluluk

Kurumsal itibar

Örgütün sosyal sorumluluğu

Kurumsal etik

Sosyal sorumluluk standartları

Açıklama:

Sosyal sorumluluk kavramı çevre, çalışma ortamı, çalışanlar, toplum ve pazar piyasası gibi farklı alanları kapsamaktadır. Örgütler bu alanlardaki sorumluluklarına göre faaliyetlerini sürdürmektedirler. Örgütün sosyal sorumluluğu kavramı, kısaca örgüt faaliyetlerinin toplumsal değerlere uyumu olarak ifade edilebilir. Bu nedenle doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 112

Archie B. Carroll'a göre işletmeleri sosyal sorumluluklarını kaç grupta toplayabiliriz?

Açıklama:

Archie B. Carroll işletmelerin sosyal sorumluluk gereği yapma zorunda oldukları hizmetleri toplumun, devletin ve insanlığın lehine ise, bu durum ahlaki bir davranışın sonucudur şeklinde ifade ederek işletmelerin sosyal sorumluluklarını dört grupta toplamıştır. Bunlar; sosyal sorumluluğun ekonomik boyutu, hukuki boyutu,ahlaki boyutu, gönüllülük boyutu. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 113

Bir işletme özel ve kamuya ait eğitim kurumlarına maddi olarak destek verdiğinde sosyal sorumluluklarından hangisini yerine getirmiş olur?

Ekonomik boyutu

Gönüllülük boyutu

Hukuki boyutu

Ahlaki boyutu

Kurumsal itibar

Açıklama:

Sosyal sorumluluğun gönüllü sorumluluklar boyutu toplum tarafından işletmeden temenni edilen ve işletmenin zorunlu olmadığı halde isteyerek yerine getirebileceği sorumluluklarıdır. Bu tür yardımlar işletmeye olumlu bir imaj kazandıracak uzun vadeli bir çalışmadır. Yönetici ve çalışanlar toplumsal çevreye de destek vermeli, özel ve kamuya ait eğitim kurumlarına maddi destek verilmelidir. Bu nedenle doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 114

Kurumsal sosyal sorumluluk kavramı ilk kez aşağıdaki tarihlerden hangisinde kullanılmıştır?

1968

1965

1963

1956

1953

Açıklama:

Kurumsal sosyal sorumluluk kavramı ilk kez Amerikalı iktisatçı Howerd Bowen'in 1953 tarihli Social Resporsibities of the Businessmen ( İş adamının sosyal sorumlulukları ) adlı kitabında yer almıştır. Bu kitapta Bowen işletmelerin toplumun değerleriyle örtüşen politikaları izlemeleri gerektiğini vurgulamıştır. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 115

Literatürde en çok karşılaşılan kurumsal sosyal sorumluluk alanlarını kaç maddede toplayabiliriz?

Açıklama:

Literatürde en çok karşılaşılan kurumsal sosyal sorumluluk alanlarını 8 maddede toplayabiliriz:Tüketicilere karşı sorumluluklar, hissedarlara / sahiplere / yatırımcılara karşı sorumluluklar, çalışanlara karşı sorumluluklar, topluma karşı sorumluluklar, devlete karşı sorumluluklar, devlete karşı sorumluluklar, tedarikçilere karşı sorumluluklar, rakiplere karşı sorumluluklar, çevreye karşı sorumluluklardır. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 116

Az gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerdeki koşulların kötülüğü nedeniyle duyarlı gelişmiş ülkelerin bazı adımları atmasını zorunlu hale getirmesiyle ortaya çıkan standart aşağıdakilerden hangisidir?

ISO 9000

SA 8000

ISO 14000

AA 1000

ISO 9001

Açıklama:

Az gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerde koşulların kötülüğü ve insan hakları konusunda duyarlı gelişmiş ülkelerdeki bazı adımları atmayı zorunlu hale getirmesi ile ortaya çıkan SA 8000 standartı çocuk iş gören, zorla çalıştırılan iş gören, sendika kurma ile toplu pazarlık hakkı, çalıma saatleri, maaş ve ücretler, sağlık ve güvenlik, ayrımcılık ve disiplin uygulamalarını kapsamaktadır. Bu nedenle doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 117

Aşağıdakilerden hangisi SA 8000 belgelendirme sürecinin aşamalarından biri değildir?

Periyodik kontrol aşaması

Planlama aşaması

Uygulama aşaması

Örgütlenme aşaması

Kontrol aşaması

Açıklama:

SA 8000 belgelendirme süreci 4 aşamadan oluşmaktadır. Planlama aşaması yönetim sistemleri denetimi konusunda deneyimli ve üst yönetim desteğine bir yönetici bu aşamada görevlendirilmelidir. Uygulama aşaması SA 8000 standardı maddelerinin uygulandığına dair kayıtlar tutulur. Kontrol aşaması kesin başvuru öncesi denetimden yararlanılır. Periyodik kontrol aşaması belgeler 3 yıl geçerli olup standartlara uyup uymadığı kontrol edilmelidir. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 118

Küresel ilkeler sözleşmesi aşağıdaki tarihlerden hangisinde başlatılmıştır?

2003

2001

2000

1999

1996

Açıklama:

Küresel ilkeler sözleşmesi, Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Kofi Annan tarafından ilk olarak 31 ocak 1999 tarihinde Dünya Ekonomik Forumu'nda yaptığı konuşma sırasında önerilmiş ve 26 temmuz 2000 tarihinde Birleşmiş Milletler merkezinde başlatılmıştır. doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 119

Aşağıdaki gruplardan hangisi Adil İş gücü örgütü içinde yer alamaz?

Borç karşılığı işçi çalıştıran firmalar

Giyim ve ayakkabı firmaları

İnsan hakları grupları

Dini kuruluşlar

İş gücü örgütleri

Açıklama:

Adil iş gücü örgütü, yeni gelişen ve endüstrileşen ülkelerde işletme uygulamalarına yardımcı olmaktadır. Adil iş gücü örgütü, giyim ve ayakkabı firmaları, insan hakları grupları, iş gücü örgütleri, dini kuruluşlar, tüketicileri destekleyenlerden oluşturulmuş bir ortaklıktır. Bu nedenle örgüt düzenlemelerine göre borç karşılığı senet vb. şekilde çalıştırma koşullarını benimseyen gruplar vb. örgüt içinde yer alamaz. Bu nedenle doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 120

AA 1000 standartları kim tarafından oluşturulmuştur?

Birleşmiş Milletler

Küresel Sullivan ilkeleri

FLA

Global Compact

Sosyal ve Etiksel Sorumluluk Enstitüsü

Açıklama:

AA 1000 standartları işletmelerin sosyal ve ahlaki açıdan hesap hesap verebilirlikleri konusunda genel ilkeler sağlar. AA 1000 standartları, İngiltere'de 1999 yılı sonlarında Sosyal ve Etiksel Sorumluluk Enstitüsü tarafından oluşturulmuştur. AA 1000 standartları işletmenin performansının arttırılmasında, sosyal ve etiksel srululuğun geliştirilmesinde, bireysel yeteneklerin ortaya çıkarılmasında ve sürekli gelişimin sağlanmasında önemli roller oynamaktadır. Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 121

Adil İşgücü Örgütü düzenlemeleri çerçevesinde işletmelerin uyması gereken bazı işyeri davranış kuralları vardır. Aşağıdakilerden hangisi bu kurallardan değildir?

Normal haftalık çalışma süresi en fazla 60 saattir.

Bütün fazla mesai çalışmaları çalışanın rızası ile olmalıdır.

15 yaşının altında hiç kimse çalıştırılamaz.

Bütün çalışanlara saygılı ve onurlu davranılmalıdır.

İşverenler, çalışanların örgütlenme özgürlüğü hakkını tanımalıdır.

Açıklama:

Adil İşgücü Örgütü düzenlemeleri çerçevesinde işletmelerin uyması gereken işyeri davranış kuralları aşağıda kısaca özetlenmiştir (FLA, 2011: 3):
Taciz ve Kötü Davranış: Bütün çalışanlara saygılı ve onurlu davranılmalıdır. Hiçbir
çalışan fiziksel, cinsel, psikolojik veya sözlü taciz ve kötü davranışa tabi tutulamaz.
• Zorla Çalıştırma: Hükümlü çalıştırma, borç karşılığında çalıştırma, senede bağlı
olarak ya da herhangi başka şekillerde zorla çalıştırma yaptırılamaz.
• Çocuk İşçiliği: 15 yaşının veya zorunlu eğitimi tamamlama yaşının altında (hangisi daha yüksekse) hiç kimse çalıştırılamaz.
• Örgütlenme Özgürlüğü ve Toplu İş Sözleşmesi: İşverenler, çalışanların örgütlenme özgürlüğü ve toplu iş sözleşmesi haklarını tanımalı ve saygı duymalıdır.
Çalışma Saatleri: Normal haftalık çalışma süresi 48 saati geçmeyecektir.

Doğru Cevap: A

Soru 122

Rekabet
Değişim
Sosyal sorumluluk

Roma rakamıyla verilenler dikkate alındığında işletmelerin temel amacı hangi seçenekte verilmiştir?

Yalnız I

Yalnız II

Yalnız III

I ve II

II ve III

Açıklama:

Tamamlandı.
Roma rakamlı seçenekler değerlendirildiğinde I ve II’nin son yıllarda işletmeler için öne çıkan iki kavram olduğu; III’üncü seçeneğin ise günümüzde işletmelerin temel amaçları arasında bulunan etik ve sosyal sorumluluk olduğu anlaşılmaktadır. Buna göre yanıt C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 123

Aşağıda verilen seçeneklerden hangisi sosyal sorumluluğun ekonomik boyutu ile ilgili bir ifadedir?

Toplumun belirlediği norm ve kurallara uyulmak

Toplumun işletmelerden beklemiş olduğu saygıyı göstermek

Özel ve kamuya ait eğitim kurumlarına maddi olarak destek vermek

Yönetici ve çalışanlar ile birlikte toplumsal çevreye de yardımcı olmak

Rekabetçi pozisyon sürdürebilmeli

Açıklama:

Tamamlandı.
Seçenekler değerlendirildiğinde A ve B seçeneğin sosyal sorumluluğun “Ahlaki”; C ve D seçeneklerinin ise “Gönüllü (Yardımseverlik) Sorumluluklar” boyutu ile ilgili olduğu E seçeneğinin ise “Ekonomik” boyutla ilgili olduğu görülmektedir. Buna göre yanıt E seçeneği olmalıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 124

Bir işletmenin iş güvenliği ve çalışma koşullarının iyileştirilmesine önem vermesi aşağıdaki sorumluluk alanlarından hangisiyle ilgilidir?

Çalışanlara karşı sorumluluklar

Topluma karşı sorumluluklar

Tedarikçilere karşı sorumluluklar

Hissedarlara karşı sorumluluklar

Tüketicilere karşı sorumluluklar

Açıklama:

Tamamlandı.
İş güvenliği, iyi çalışma koşulları, iş memnuniyeti, kişisel gelişim ve terfi fırsatı, adil ve eşit muamele, bireysel farklılıklara saygılı olma, çalışanların yönetime katılımı, sosyal güvenlik olanaklarının sağlanması, adil ücretlendirme, çalışan şikayetlerinin zamanında çözülmesi vb. konular işletmelerin “Çalışanlara Karşı Sorumlulukları” arasında yer almaktadır. Buna göre yanıt A seçeneğidir

Doğru Cevap: A

Soru 125

Aşağıdakilerden hangisi SA8000 belgelendirme sürecinin aşamaları arasında yer alır?

Ayırımcılık ve Disiplin Uygulamaları

Sağlık ve Güvenlik

Sendika Kurma ve Toplu Pazarlık Hakkı

Periyodik Kontrol

Çalışma Saatleri

Açıklama:

Tamamlandı.
Verilenler değerlendirildiğinde A, B, C ve E seçeneklerinin SA8000 standartları arasında yer alan ifadeler olduğu diğer taraftan D seçeneğinin ise SA8000 dördüncü aşaması olduğu görülmektedir. Buna göre yanıt D seçeneği olmalıdır.

Doğru Cevap: D

Soru 126

SA8000 belgelendirme surecinin aşamaları;

Uygulama
Planlama
Periyodik Kontrol
Kontrol

Roma rakamıyla verilen SA8000 belgelendirme süreci aşamalarının doğru sıralanışı aşağıdaki seçeneklerden hangisidir?

I-II-III-IV

II-I-IV-III

II-I-III-IV

III-IV-I-II

III-I-II-IV

Açıklama:

Tamamlandı.
SA8000 belgelendirme sureci sırasıyla Planlama - Uygulama -Kontrol -Periyodik kontrol olmak üzere dört aşamadan oluşmaktadır. Buna göre yanıt B seçeneği olmalıdır.

Doğru Cevap: B

Soru 127

Aşağıdaki ilkelerden hangisi Küresel İlkeler Sözleşmesi’nin iş gücü haklarıyla ilgilidir?

İşletmeler, serbest sendikalaşma ve toplu iş sözleşme hakkının etkin bir biçimde tanınmasını sağlamalıdırlar

İşletmeler evrensel düzeyde insan haklarının korunmasını desteklemeli ve saygı göstermelidirler

İşletmeler insan hakları suiistimallerine iştirak etmediklerinden emin olmalıdırlar

İşletmeler, çevresel zorluklara karşı tedbir olarak başlatılan yaklaşımları desteklemelidirler

İşletmeler, fahiş fiyatlandırma ve rüşvet de dahil olmak üzere her turlu yolsuzluğa karşı mücadele etmelidirler

Açıklama:

Tamamlandı.
Küresel İlkeler Sözleşmesi (Global Compact) on temel ilkeden oluşmaktadır. Bu ilkeler ise İnsan Hakları, İş gücü, Çevre ve Yolsuzlukla Mücadele kapsamında kategorize edilmiştir. Buna göre B ve C seçenekleri “İnsan Hakları”, D seçeneği “Çevre”, E seçeneği ise “Yolsuzlukla Mücadele” ilkeleriyle ilgilidir. A seçeneği ise “İş gücü” ilkesiyle ilgilidir. Buna göre yanıt A seçeneği olmalıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 128

Aşağıdakilerden hangisi Adil İşgücü Örgütü Düzenlemeleri ve SA8000’in uyması gereken ortak standartlardan biri değildir?

Çocuk işçiliği

Sağlık ve güvenlik

İstihdam ilişkisi

Zorla çalıştırma

Çalışma saatleri

Açıklama:

Tamamlandı.
A, B, C ve E seçenekleri hem “Adil İşgücü Örgütü Düzenlemeleri (FLA)” hem de SA8000 standartlarının ortak kuralları içerisinde yer alırken; C seçeneği yalnızca FLA standartları kapsamında uyulması zorunlu kurallardan biridir.

Doğru Cevap: C

Soru 129

Sosyal sorumluluk standartlarından hangisi ırkçılık karşıtı bir din adamı tarafından geliştirilmiştir?

Küresel İlkeler Sözleşmesi

Adil İş gücü Örgütü Düzenlemeleri

AA1000 Standartları

Sullivan İlkeleri

SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı

Açıklama:

Tamamlandı.
Sullivan ilkeleri standardı rahip Leon Sullivan tarafından geliştirilmiştir. Bu standart adından da anlaşılacağı üzere geliştiricisinden almıştır. Yanıt D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 130

Aşağıdakilerden hangisi AA1000 standartlarının kurum ve paydaşları için sağlayabileceği faydalardan biri değildir?

Risk yönetimi

Siyasal adaleti desteklemek

Ölçme

Yönetişim

Eğitim

Açıklama:

Tamamlandı.
A, C, D ve E seçenekleri AA1000 standartlarının kurum ve paydaşları için sağlayabileceği faydalar arasında yer alırken B seçeneği Sullivan ilkeleri hedeflerinden biridir. Bu nedenle doğru cevap seçeneği B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 131

Aşağıdakilerden hangisi İşletmelerin sosyal sorumlulukları ile ilgili gerçekleştirdiği son standarttır?

ISO26000 Standardı

Küresel İlkeler Sözleşmesi

AA1000 Standartları

Sullivan İlkeleri

SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı

Açıklama:

Tamamlandı.
İşletmelerin sosyal sorumlulukları ile ilgili gerçekleştirdiği son standart da IS026000’ dir. Buna göre yanıt A seçeneği olmalıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 132

Kurumsal sosyal sorumluluk (KSS) kavramına ilk kez 1953 yılında kitabında yer veren iktisatçı kimdir?

Howard Bowen

Archie B. Carroll

Alan Greenspan

Milton Friedman

Leonid Hurwicz

Açıklama:

Kurumsal sosyal sorumluluk (KSS) kavramı ilk kez Amerikalı iktisatçı Howard Bowen’ın 1953 tarihli Social Responsibilities of the Businessmen (İşadamının Sosyal Sorumlulukları) adlı kitabında yer almıştır. Bu sebeple cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 133

Aşağıdakilerden hangisi kurumsal sosyal sorumluluk alanlarından biri değildir?

Tüketicilere Karşı Sorumluluklar

Rakiplere Karşı Sorumluluklar

Topluma Karşı Sorumluluklar

Devlete Karşı Sorumluluklar

Çalışanların Ailelerine Karşı Sorumluluklar

Açıklama:

Kurumsal sosyal sorumluluk alanları; Tüketicilere Karşı Sorumluluklar, Rakiplere Karşı Sorumluluklar, Topluma Karşı Sorumluluklar ve Devlete Karşı Sorumluluklardır. Bu sebeple cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 134

"Sürekli rekabet içindeki iş dünyasına ortak bir kalkınma
kültürü oluşturmak üzere evrensel ilkeler öneren yenilikçi bir kurumsal sorumluluk yaklaşımıdır." yukarıdaki ifade aşağıdakilerden hangisini en iyi şekilde tanımlar?

SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı

Küresel İlkeler Sözleşmesi

AA1000 Standartları

Adil İşgücü Örgütü

ISO26000 Standartları

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 135

"..............., işçilerin haklarını korumak ve uluslararası çalışma standartlarına uyumu teşvik ederek dünya çapında çalışma koşullarının iyileştirilmesi için
sektörü, sivil toplum kuruluşlarını ve üniversiteleri bir araya getirmek için çalışır." ifadesinin doğru olması için boşluk hangi kelime ile tamamlanmalıdır?

Kurumsal Sosyal Sorumluluk

Dünya Sürdürülebilir Kalkınma İş Konseyi

Adil İşgücü Örgütü

Sullivan İlkeleri

Kalite Yönetim Sistemi

Açıklama:

Adil İşgücü Örgütü, işçilerin haklarını korumak ve uluslararası çalışma standartlarına uyumu teşvik ederek dünya çapında çalışma koşullarının iyileştirilmesi için
sektörü, sivil toplum kuruluşlarını ve üniversiteleri bir araya getirmek için çalışan bir örgüttür. Bu sebeple cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 136

Adil İşgücü Örgütü düzenlemeleri çerçevesinde işletmelerin uyması gereken işyeri davranış kurallarından çalışma saatleri ile ilgili olan normal haftalık çalışma süresi kaç saati geçmemelidir?

Açıklama:

Adil İşgücü Örgütü düzenlemeleri çerçevesinde işletmelerin uyması gereken işyeri davranış kurallarından çalışma saatleri ile ilgili olan normal haftalık çalışma süresi 48 saati geçmemelidir. Bu sebeple cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 137

Genel çerçevesi, çalışanlar arasındaki ayrımcılığı ortadan kaldırmak ve çalışanlar için güvenli ve rahat çalışma koşulları oluşturmak olan ilkeler aşağıdakilerden hangisidir?

AA1000 İlkeleri

ISO26000 İlkeleri

Küresel İlkeler

Kurumsal İlkeler

Sullivan İlkeleri

Açıklama:

Sullivan ilkeleri’nin genel çerçevesi, çalışanlar arasındaki ayrımcılığı ortadan kaldırmak ve çalışanlar için güvenli ve rahat çalışma koşulları oluşturmaktır. Bu sebeple cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 138

Temel noktası hesap verebilirlik olan standart aşağıdakilerden hangisidir?

ISO26000

AA1000

SA8000

ISO9000

ISO14001

Açıklama:

Temel noktası hesap verebilirlik olan standart AA1000 standardıdır. Bu sebeple cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 139

İşletmelerin sosyal sorumlulukları ile ilgili gerçekleştirdiği son standart olan ISO26000, literatürde hangi isimle ele alınmaktadır?

Sosyal Sorumluluk Rehberi

Accountability

Küresel Sullivan İlkeleri

Global Compact

Sosyal Hesap Verebilirlik

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 140

Küresel İlkeler Sözleşmesi 4 farklı kategori içinde yer alan on temel ilkeden oluşmaktadır. Aşağıdakilerden hangisi bu kategorilerden biri değildir?

İnsan Hakları

İşgücü

Sağlık ve Güvenlik

Çevre

Yolsuzlukla Mücadele

Açıklama:

Küresel İlkeler Sözleşmesi 4 farklı kategori içinde yer alan on temel ilkeden oluşmaktadır. Bu ilkeler İnsan Hakları, İşgücü, Çevre ve Yolsuzlukla Mücadeledir. Bu sebeple cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 141

Belgeler 3 yıl için geçerli olup, standarda uyulup
uyulmadığı belli aralıklarla kontrol edilen SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı aşaması aşağıdakilerden hangisidir?

Planlama Aşaması

Uygulama Aşaması

Kontrol Aşaması

Periyodik Kontrol Aşaması

Sonuç Aşaması

Açıklama:

Periyodik Kontrol Aşaması: Belgeler 3 yıl için geçerli olup, standarda uyulup uyulmadığı belli aralıklarla kontrol edilmektedir. Bu sebeple cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 142

Aşağıda sosyal sorumluluk ile ilgili verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Sosyal sorumluluk ve etik artık işletmelerin temel amaçları arasında yer almaktadır.

İşletmelerin paydaşlarına karşı sosyal sorumluluklarını yerine getirmesi bir yandan itibarlarının artmasına bir yandan da rakipleri karşısında güçlenmesine neden olmaktadır.

Ülkemizdeki işletmelerin sosyal sorumluluk standartlarını uygulama bakımından diğer gelişmiş dünya ülkeleri ile kıyaslandığında oldukça ileride olduğu görülmektedir.

Kurumsal sosyal sorumluluk çerçevesinde yürütülen gönüllü çalışmaların da işletmelerin sürdürülebilirliği açısından büyük katkısı bulunmaktadır.

Açıklama:

Ülkemizdeki işletmelerin sosyal sorumluluk standartlarını uygulama bakımından diğer gelişmiş dünya ülkeleri ile kıyaslandığında daha gerilerde olduğu görülmektedir. Buna göre “C” seçeneği yanlıştır.

Doğru Cevap: C

Soru 143

“Toplumun bir parçası olan işletmelerin etik değerlere uygun şekilde davranma yükümlülüğü” biçiminde tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Sosyal Standartlar

Sosyal İtibar

Sosyal Etik

İşletme Sosyal Sorumluluğu

Kurumsal İtibar

Açıklama:

Bazı araştırmalara göre, işletmelerin sosyal sorumluluğu, “toplumun bir parçası olan işletmelerin etik değerlere uygun şekilde davranma yükümlülüğü” olarak ifade edilmektedir. Buna göre cevap “D” seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 144

I-Sosyal Sorumluluğun Ekonomik Boyutu
II- Sosyal Sorumluluğun Hukuki Boyutu
III- Sosyal Sorumluluğun Zorunluluk Boyutu
Yukarıda verilen maddelerden hangisi ya da hangileri Archie B. Carroll (1991)’ın sosyal sorumluluğu ifade ettiği dört boyut içerisinde yer almaktadır?

Yalnız I

I ve II

I ve III

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Archie B. Carroll (1991), “İşletmelerin sosyal sorumluluk gereği yapmak zorunda oldukları hizmetleri toplumun, devletin ve insanlığın lehine ise bu durum, ahlaki bir davranışın sonucudur.” şeklinde ifade ederek işletmelerin sosyal sorumluluğunu dört grupta toplamıştır (Top ve Öner, 2008, 103-104): Sosyal Sorumluluğun Ekonomik Boyutu, Sosyal Sorumluluğun Hukuki Boyutu, Sosyal Sorumluluğun Ahlaki Boyutu, Sosyal Sorumluluğun Gönüllü (Yardımseverlik) Sorumluluklar Boyutu. Buna göre cevap “B” seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 145

Aşağıdakilerden hangisi literatürde yer alan sosyal sorumluluk standartlarından biri değildir?

Basel İlkeleri

SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı

Küresel İlkeler Sözleşmesi

ISO26000 Standartları

Sullivan İlkeleri

Açıklama:

Sosyal sorumluluk standartları ile ilgili yapılan literatür taramasında en çok karşılaşılan standartlar şu şekildedir: • SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı, • Küresel İlkeler Sözleşmesi (Global Compact), • Adil İş gücü Örgütü Düzenlemeleri (FLA), • Sullivan İlkeleri, • AA1000 Standartları, • ISO26000 Standartları. Buna göre cevap “A” seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 146

Bazı kaynaklarda sosyal hesap verebilirlik standardı olarak da ifade edilen sosyal sorumluluk standartı aşağıdakilerden hangisidir?

AA1000 Standartları

Küresel İlkeler Sözleşmesi

ISO26000 Standartları

Sullivan İlkeleri

SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı

Açıklama:

Sosyal sorumluluk standartlarından ilki literatürde de yaygın bir şekilde kullanılan SA8000 sosyal sorumluluk standartlarıdır. Bu standartların bazı kaynaklarda sosyal hesap verebilirlik standardı olarak da ifade edildiği görülmektedir. Buna göre cevap “E” seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 147

Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Kofi Annan tarafından ilk olarak 31 Ocak 1999 tarihinde önerilen sürekli rekabet içindeki iş dünyasına ortak bir kalkınma kültürü oluşturmak üzere evrensel ilkeler öneren yenilikçi bir kurumsal sorumluluk yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

Adil İş gücü Örgütü Düzenlemeleri

Küresel İlkeler Sözleşmesi

ISO26000 Standartları

Sullivan İlkeleri

SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı

Açıklama:

Küresel İlkeler Sözleşmesi, sürekli rekabet içindeki iş dünyasına ortak bir kalkınma kültürü oluşturmak üzere evrensel ilkeler öneren yenilikçi bir kurumsal sorumluluk yaklaşımıdır. Küresel İlkeler Sözleşmesi, Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Kofi Annan tarafından ilk olarak 31 Ocak 1999 tarihinde Dünya Ekonomik Forumu’nda yaptığı konuşma sırasında önerilmiş ve 26 Temmuz 2000 tarihinde Birleşmiş Milletler merkezinde başlatılmıştır. Buna göre cevap “B” seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 148

İşçilerin haklarını korumak ve uluslararası çalışma standartlarına uyumu teşvik ederek dünya çapında çalışma koşullarının iyileştirilmesi için sektörü, sivil toplum kuruluşlarını ve üniversiteleri bir araya getirmek için çalışan, yabancı literatürde “Fair Labor Association” olarak isimlendirilen örgütün ortaya koyduğu standartlar aşağıdakilerden hangisidir?

Küresel İlkeler Sözleşmesi

ISO26000 Standartları

Adil İş gücü Örgütü Düzenlemeleri

AA1000 Standartları

SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı

Açıklama:

Adil İşgücü Örgütü, işçilerin haklarını korumak ve uluslararası çalışma standartlarına uyumu teşvik ederek dünya çapında çalışma koşullarının iyileştirilmesi için sektörü, sivil toplum kuruluşlarını ve üniversiteleri bir araya getirmek için çalışan bir örgüttür (Baraz, 2014, 69). Buna göre cevap “C” seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 149

1999 yılında ırkçılık karşıtı din adamı (rahip) tarafından ırk ayrımcılığının olduğu dönemlerde Güney Afrika’da faaliyette bulunan işletmeler için bazı ilkeler içere ve iİşletmelerin bu ilkelere bağlılıklarını ve sağladıkları ilerlemeyi anlatan bir mektubu her yıl sundukları sosyal sorumluluk standartları aşağıdakilerden hangisidir?

Adil İş gücü Örgütü Düzenlemeleri

Küresel İlkeler Sözleşmesi

ISO26000 Standartları

Sullivan İlkeleri

SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı

Açıklama:

Sullivan İlkeleri 1999 yılında ırkçılık karşıtı din adamı (rahip) Leon Sullivan tarafından geliştirilmiştir. Bu ilkeler ırk ayrımcılığının olduğu dönemlerde Güney Afrika’da faaliyette bulunan işletmeler için bazı öneriler getirmiştir. İşletmeler, bu ilkeleri kendi faaliyetlerine entegre edeceklerine dair halka açıkça taahhütte bulunarak benimserler. İşletmelerin bu ilkelere bağlılıklarını ve sağladıkları ilerlemeyi anlatan bir mektubu her yıl Sullivan’a sunarlar (Gordon, 2001, 3-9). Buna göre cevap “D” seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 150

İngiltere’de 1999 yılı sonlarında Sosyal ve Etiksel Sorumluluk Enstitüsü tarafından oluşturulan, “tüm paydaşlara karşı sosyal sorumluluğu temel alan, gönüllülük ilkesine dayanan, iş ahlakına ve sosyal sorumluluklara uygun muhasebe, denetim ve raporlama için geliştirilmiş bir standart” olarak ifade edilen sosyal sorumluluk standartlar aşağıdakilerden hangisidir?

Küresel İlkeler Sözleşmesi

ISO26000 Standartları

AA1000 Standartları

Adil İş gücü Örgütü Düzenlemeleri

SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı

Açıklama:

AA1000 standartları, İngiltere’de 1999 yılı sonlarında Sosyal ve Etiksel Sorumluluk Enstitüsü tarafından oluşturulmuştur. AA1000 standartlarını; “tüm paydaşlara karşı sosyal sorumluluğu temel alan, gönüllülük ilkesine dayanan, iş ahlakına ve sosyal sorumluluklara uygun muhasebe, denetim ve raporlama için geliştirilmiş bir standart” olarak ifade etmek mümkündür (Gürsoy, 2015: 20). Buna göre cevap “C” seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 151

Diğer standartlardan daha sonra, günümüze yakın bir zamanda ortaya çıkan 2010 yılında, 450’den fazla uzmanın, 99 ülke ve 42 organizasyondan 210 gözlemcinin katılımıyla hazırlanan sosyal sorumluluğa global anlamda ve herkes tarafından kabul gören bir tanımlama getirmeyi ve sosyal sorumluluk bilincini tüm organizasyonlarda ve bireylerde yerleştirmeyi hedefleyen sosyal sorumluluk standartları aşağıdakilerden hangisidir?

Küresel İlkeler Sözleşmesi

AA1000 Standartları

Adil İş gücü Örgütü Düzenlemeleri

SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı

ISO26000 Standartları

Açıklama:

Diğer standartlarla karşılaştırıldığında ISO26000 standardının diğer standartlardan daha sonra, günümüze yakın bir zamanda ortaya çıktığı görülmektedir. Son yıllarda sosyal sorumluluk raporlaması adına atılmış en önemli adımlardan birisi de ISO tarafından 2010 yılında, 450’den fazla uzmanın, 99 ülke ve 42 organizasyondan 210 gözlemcinin katılımıyla hazırlanan “ISO 26000 Sosyal Sorumluluk Rehberi” olmuştur. ISO26000 standardı; sosyal sorumluluğa global anlamda ve herkes tarafından kabul gören bir tanımlama getirmeyi ve sosyal sorumluluk bilincini tüm organizasyonlarda ve bireylerde yerleştirmeyi hedeflemektedir (Topçu ve Korkmaz, 2015: 11). Buna göre cevap “E” seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 152

Sosyal sorumluluk kavramının aşağıdaki seçeneklerden yer alan boyutlarından hangisi işletmelerin toplumun değerleriyle uyumlu bir şekilde faaliyet göstermesi üzerine odaklanan beklentilerin tümünü ifade etme ile ilikilendirilen boyuttur?

Sosyal sorumluluğun ahlaki boyutu

Sosyal sorumluluğun gönüllü sorumluluklar boyutu

Sosyal sorumluluğun ekonomik boyutu

Sosyal sorumluluğun hukuki boyutu

Sosyal sorumluluğun teknolojik boyutu

Açıklama:

Ahlaki sorumluluklar, işletmelerin toplumun değerleriyle uyumlu bir şekilde faaliyet göstermesi üzerine odaklanan beklentilerin tümünü ifade etmektedir.

Doğru Cevap: A

Soru 153

İş güvenliği, iyi çalışma koşulları, iş memnuniyeti ve kişisel gelişim gibi konulara odaklanan kurumsal sosyal sorumluluk alanı aşağıdaki seçeneklerden hangisinde yer alır?

Tüketicilere karşı sorumluluklar

Çalışanlara karşı sorumluluklar

Devlete karşı sorumluluklar

Rakiplere karşı sorumluluklar

Çevreye karşı sorumluluklar

Açıklama:

Çalışanlara Karşı Sorumluluklar: İş güvenliği, iyi çalışma koşulları, iş memnuniyeti, kişisel gelişim ve terfi fırsatı, adil ve eşit muamele, bireysel farklılıklara saygılı olma, çalışanların yönetime katılımı, sosyal güvenlik olanaklarının sağlanması, adil ücretlendirme, çalışan şikayetlerinin zamanında çözülmesi vb. konuları kapsamaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 154

Bir kurumun sosyal sorumluluk standartlarını yerine getirmesiyle büyük ölçüde elde edebileceği durumlar ve faydalar ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Ayrımcı uygulamalar desteklenir.

Hesap verilebilirliği azaltır.

Sürdürülebilirliğe katkı sağlar.

Paydaşlara karşı olan sorumlulukların yerine getirilmesini engeller.

Şeffaflığı azaltır.

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 155

Perakendecilerin, tedarikçilerin, yani tüm çıkar ortaklarının çalışma koşullarının iyi bir düzeyde olmasını sağlamak amacıyla oluşturulmuş ve tüm çalışanların çalışma koşullarının iyi düzeyde olmasını sağlama amacı taşıyan sosyal sorumluluk standartına verilen isim aşağıdaki seçeneklerden hangisinde yer alır?

Küresel ilkeler sözleşmesi

Adil işgücü örgütü düzenlemeleri

Sullivan ilkeleri

AA1000 standartları

SA8000 sosyal sorumluluk standartı

Açıklama:

SA8000 standardı perakendecilerin, tedarikçilerin, kısacası tüm çıkar ortaklarının çalışma koşullarının iyi bir düzeyde olmasını sağlamak amacıyla oluşturulmuş ve tüm çalışanların çalışma koşullarının iyi düzeyde olmasını sağlamak amacıyla bazı ILO sözleşmeleri, Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi ve Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Sözleşmesi temel alınarak işçi sendikaları, insan hakları ve çocuk hakları örgütleri, akademisyenler ve işverenlerin oluşturduğu bir çalışma grubu tarafından hazırlanmış standartlardır.

Doğru Cevap: E

Soru 156

Çevresel yönetim standardı olarak nitelendirilen ve çevresel politikalar oluşturmayı amaçlayan standarta verilen isim aşağıdaki seçeneklerden hangisinde yer alır?

ISO 9000

ISO14000

SA8000

AA1000

ISO26000

Açıklama:

ISO14000; Çevresel Yönetim Standarddır.Anahtar elemanları; Çevresel Politikalar, Planlama, Yerine Getirme ve Çalıştırma, Kontroller, Yönetim İncelemeleri ve Kayıtları Doğrulamak İçin Dışarıyla İletişimler'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 157

Küresel ilkeler sözleşmesinin ilkelerinden biri olan "İşletmeler, çalışma yaşamında ayrımcılığın kaldırılmasını desteklemelidirler" ilkesi küresel ilkeler sözleşmelerinin gruplandığı 4 kategoriden biri olan ve aşağıdaki seçeneklerde yer alan hangi kategori kapsamında sınıflandırılır?

İnsan hakları

Çevre

Yolsuzlukla mücadele

Ekonomi

İşgücü

Açıklama:

"İşletmeler, çalışma yaşamında ayrımcılığın kaldırılmasını desteklemelidirler" ilkesi yapılan sınıflandırmaya göre İşgücü kategorisinde yer alır.

Doğru Cevap: E

Soru 158

Adil İşgücü Örgütü düzenlemeleri çerçevesinde işletmelerin uyması gereken işyeri davranış kurallarından biri olan ve "İşverenler, işçilere saygılı olarak ve en azından ulusal ve uluslararası iş ve sosyal güvenlik mevzuat ve düzenlemeleri altında haklarını güvenceye alacak şekilde davranmalıdır" diyen kurala verilen isim aşağıdaki seçeneklerden hangisinde yer alır?

Taciz ve kötü davranış

Zorla çalıştırma

Örgütlenme özgürlüğü ve toplu iş sözleşmesi

İstihdam ilişkisi

Çalışma saatleri

Açıklama:

İstihdam İlişkisi: İşverenler, işçilere saygılı olarak ve en azından ulusal ve uluslararası iş ve sosyal güvenlik mevzuat ve düzenlemeleri altında haklarını güvenceye alacak şekilde istihdam kuralları ve şartlarına uymalı ve bunlara bağlı kalmalıdır.

Doğru Cevap: D

Soru 159

İşletmelerin çalışanlara karşı sosyal sorumluluklarını yerine getirmesiyle doğrudan ilişkili olan ve 1999 yılında ırkçılık karşıtı bir din adamı tarafından geliştirilen sosyal sorumluluk yaklaşımına verilen isim aşağıdaki seçeneklerden hangisinde yer alır?

Adil işgücü örgütü düzenlemeleri

Sullivan ilkeleri

AA1000 standartları

Küresel ilkeler sözleşmesi

SA8000 sosyal sorumluluk standardı

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 160

Aşağıdaki seçeneklerden hangisinde, tüm paydaşlara karşı sosyal sorumluluğu temel alan, gönüllülük ilkesine dayanan, iş ahlakına ve sosyal sorumluluklara uygun muhasebe, denetim ve raporlama için geliştirilmiş olarak nitelenen standarta verilen isim yer alır?

ISO26000 standardı

SA8000 Sosyal sorumluluk standardı

AA1000 standartları

ISO14000

ISO 9000

Açıklama:

AA1000 standartlarını; “tüm paydaşlara karşı sosyal sorumluluğu temel alan, gönüllülük ilkesine dayanan, iş ahlakına ve sosyal sorumluluklara uygun muhasebe, denetim ve raporlama için geliştirilmiş bir standart” olarak ifade etmek mümkündür

Doğru Cevap: C

Soru 161

Literatürde sosyal sorumluluk rehberi olarak da ele alınan ve diğer standartlardan daha sonra, günümüze yakın bir zamanda ortaya çıkan standarta verilen isim aşağıdaki seçeneklerden hangisinde yer alır?

SA8000 sosyal sorumluluk standardı

AA1000 standartları

ISO 9000

ISO14000

ISO26000 standardı

Açıklama:

İşletmelerin sosyal sorumlulukları ile ilgili gerçekleştirdiği son standart da ISO26000’ dir. Bu standart literatürde sosyal sorumluluk rehberi olarak da ele alınmaktadır. Diğer standartlarla karşılaştırıldığında ISO26000 standardının diğer standartlardan daha sonra, günümüze yakın bir zamanda ortaya çıktığı görülmektedir.

Doğru Cevap: E

Soru 162

Sosyal sorumluluğun, işletmelerin finansal desteği ölçüsünde hangisinin sağlanması beklenemez?

Hissedar kazançlarının maksimizasyonunu sağlamalı

Mümkün olan en yüksek kazancı gerçekleştirme çabasında olunmalı

Rekabetçi pozisyon sürdürebilmeli

Verimli çalışma koşulları sürekli kılınmalı

Üretilen mal ve hizmet için yasal garanti şartlarına güvence vermeli

Açıklama:

• Sosyal Sorumluluğun Ekonomik Boyutu: İşletmelerin öncelikli sorumluluğunun
kârlılık olduğu ilkesi üzerinde durur. Ürünlerin ve hizmetlerin üretiminde kullanılan kaynakların, sosyal sistem içinde nasıl bir dağılımı olduğu ile ilgilenir. Sosyal
sorumluluk, işletmelerin finansal desteği ölçüsünde;
• Hissedar kazançlarının maksimizasyonunu sağlamalı,
• Mümkün olan en yüksek kazancı gerçekleştirme çabasında olunmalı,
• Rekabetçi pozisyon sürdürebilmeli,
• Verimli çalışma koşulları sürekli kılınmalı,
• Şirket imajını devam ettirebilmek için kazançlarda süreklilik sağlamalıdır

Doğru Cevap: E

Soru 163

-Çevreye Karşı Sorumluluklar
-Rakiplere Karşı Sorumluluklar
-Tedarikçilere Karşı Sorumluluklar
-Devlete Karşı Sorumluluklar
-Hissedarlara/Sahiplere/Yatırımcılara Karşı Sorumluluklar
Yukarıdakilerden hangileri en çok karşılaşılan kurumsal sosyal sorumluluk alanlarının içinde yeralmaktadır?

I, II, IV, V

I, III,IV, V

I, II, III, IV, V

I, IV

I, IV, V

Açıklama:

Kurumsal sosyal sorumluluk kapsamı alanındaki konuların farklı kaynaklarda benzer başlıklar altında toplandığı görülmektedir. Literatürde en çok karşılaşılan kurumsal sosyal sorumluluk alanları aşağıda özetlenmiştir:
• Tüketicilere Karşı Sorumluluklar: Tüketicilerin ihtiyacına uygun ürün ve hizmeti sağlamak, kaliteli ürün sunmak, yeterli ve düzenli mal akışı, makul fiyatlandırma, doğru bilgilendirme, saygılı hizmet, tüketici şikayetleri ile hemen ve nezaketle ilgilenme vb. konuları kapsamaktadır.
• Hissedarlara/Sahiplere/Yatırımcılara Karşı Sorumluluklar: Kurumun işleyişi ve finansal durumu hakkında güncel, doğru ve düzenli bilgilendirme, sermayenin korunması, planlı büyüme, kaynakların optimum kullanımı, makul kazanç, aidatların zamanında ödenmesi vb. konuları kapsamaktadır.
• Çalışanlara Karşı Sorumluluklar: İş güvenliği, iyi çalışma koşulları, iş memnuniyeti, kişisel gelişim ve terfi fırsatı, adil ve eşit muamele, bireysel farklılıklara saygılı olma, çalışanların yönetime katılımı, sosyal güvenlik olanaklarının sağlanması, adil ücretlendirme, çalışan şikayetlerinin zamanında çözülmesi vb. konuları kapsamaktadır.
• Topluma Karşı Sorumluluklar: Yerel çevrenin iyileştirilmesi, istihdam olanakları sağlanması, insan haklarına saygı, insanların yaşam standartlarının gelişmesi için eğitim, kültür ve sağlık alanlarına katkıda bulunmak, toplumun geri kalmış bölgelerinin gelişimi için çalışmalar yürütme, kaynakların verimli kullanımı, toplumsal refahın iyileştirilmesine yönelik faaliyetler vb. konuları kapsamaktadır.
• Devlete Karşı Sorumluluklar: Yerel problemlerin çözümünde ve yeni endüstri alanlarının kurulmasında devlete yardım etme, ekonomik güç ve tekelleşmeye olan eğilimlerin önüne geçme, adil ticari uygulamaları teşvik etme, vergileri zamanında ve dürüstçe ödeme, yasalara uygun hareket etme, ülkenin vatandaşlarına ve ülkedeki topluluklara saygılı davranma vb. konuları kapsamaktadır.
• Tedarikçilere Karşı Sorumluluklar: Mal için tedarikçilere adil bir ücret ödeme, ödemeleri düzenli yapma, tüketicilerin tercihleri konusunda onları bilgilendirme vb. konuları kapsamaktadır.
• Rakiplere Karşı Sorumluluklar: Karşılıklı işbirliği içinde olma, sağlıklı bir rekabet ortamının sağlanması, haksız rekabetin önlenmesi, piyasa rekabet kurallarına
saygılı hareket etme, maddi ve fikri mülkiyet haklarına saygılı olma vb. konuları kapsamaktadır.
• Çevreye Karşı Sorumluluklar: İş faaliyetlerinin çevreye zarar vermeyecek şekilde yürütülmesi, atık üretimin asgari düzeye indirilmesi ve atıkların yeniden kullanımı, doğal kaynakların tahrip edilmemesi, hayvan ve bitki türlerinin korunması, çevre kirliğinin önlenmesi, ortaya çıkabilecek çevresel sorunlara karşı önlem alınması, çevre bilincinin oluşmasına yönelik faaliyetlerde bulunma vb. konuları kapsamaktadır.
Yukarıdaki açıklamalardan da görüleceği üzere kurumların sorumlu oldukları birçok farklı alan bulunmaktadır. Her alanın kendine has özellikleri ve tarafları bulunmaktadır.
Bu noktada işletmelerin üstlendiği misyon çok önemlidir. Kurumların paydaşlar için ve paydaşlar olduğu sürece var olabileceğini ve sürekliliğini sağlayabileceğini bilmesi ve bunun için paydaşlarının kimler olduğunu bilerek ve bu paydaşların kendilerinden neler beklediklerini ortaya koyarak aynı sorumlu bir vatandaş gibi davranması esastır. Bunu gerçekleştiren işletmelerin kârlılık, verimlilik, üretkenlik gibi bazı temel ilkeler ile büyüme ve süreklilik gibi bazı temel hedefleri gerçekleştirmesi, rekabet üstünlüğü sağlayarak toplum nezdinde itibar kazanması ve bundan daha da önemlisi kazandığı bu itibarı koruması mümkün olabilecektir.

Doğru Cevap: C

Soru 164

Aşağıdakilerden hangisi bazı kaynaklarda “Hesap verebilirlik standardı” olarak da geçmektedir?

Adil İşgücü Örgütü

ISO 9000

ISO 14000

ISO 26000

SA 8000

Açıklama:

Paydaşlara karşı olan sosyal sorumlulukları yerine getirmek, iş etiğine uygun davranışlarda bulunmak, yaptıkları faaliyetlerde şeffaflığı sağlayarak hesap verebilir olmak, bu şekilde sürdürülebilirliğe katkı sağlamak, ayrımcı uygulamalardan kaçınmak ve insan haklarına saygılı olmak bu standartlara uymakla büyük ölçüde mümkün olabilmektedir.
• SA8000 Sosyal Sorumluluk Standardı,
• Küresel İlkeler Sözleşmesi (Global Compact),
• Adil İş gücü Örgütü Düzenlemeleri (FLA),
• Sullivan İlkeleri,
• AA1000 Standartları,
• ISO26000 Standartları.
İngilizce “accountability” sözcüğünün karşılığı sorumluluk olmasına karşın bu sözcük içerisinde hesap verebilirlik anlamını da içermektedir. SA8000’in ortaya çıkma nedenlerinden birisi, işletmelerin paydaşlarına hesap verebilmelerini sağlamasıdır. Sorumlu olmak, “birtakım faaliyetleri yerine getirebilmek için otoriteye sahip olmak, gücü kontrol edebilmek, karar verme özgürlüğüne sahip bulunmak ve doğru ve yanlış arasında ayrım yapabilmek” anlamlarını taşır. Hesap verebilir olmak ise herhangi bir kişinin sorumluluk alanı içindeki davranışlardan dolayı açıklama yapmak, rapor vermek ve cevap vermekle ilgilidir. Sorumluluk, faaliyetlere yön verebilme, takdir yetkisini kullanabilme yetkisini içerirken; hesap verebilirlik, yerine getirilen faaliyetleri kontrol edebilme gücü olmaktadır. Bu açıdan hesap verebilirlik ile sorumluluğun, bir bütünün iki farklı yönü olduğunu söylemek mümkündür. Çünkü her kim birtakım kararların alınması ve faaliyetlerin yürütülmesinden sorumlu ise bu sorumluluk alanı içinde yerine getirdiği faaliyetlerden ötürü de hesap vermelidir.

Doğru Cevap: E

Soru 165

Aşağıdakilerden hangisi “SA8000” ile “ISO 9000 ve ISO 14000” arasındaki temel farklılığıdır?

Performans ve bunun yanında sistem gerekliliklerini de kapsaması

Devlet bazındaki yaptırım gücü

Desteklediği konuların bağlamlarının farklı olması

Desteklediği konuların farklı olması

Çıkış sebeplerinin farklı olması

Açıklama:

Faaliyet alanı sosyal politika olan SA8000 standardının temel misyonu, tüm dünyada çalışanların insan haklarını geliştirmektir (Hoştut, 2015: 119). İş yaşamında çalışanların hak ve çıkarlarını korumak, işletmelerin en temel sorumlulukları arasındadır. İşletmeler bu sorumlulukları yerine getirmekle bir yandan toplum gözünde iyi bir itibara sahip olma ve bu itibarı koruma amacını gerçekleştirirken diğer yandan da çalışanlarının örgüte bağlılıklarını ve performanslarını arttırmaktadır.
SA8000, kalite denetim standardı olan ISO9000 ve çevre standardı olan ISO14000 standardını örnek almıştır. Bununla birlikte, SA8000 standardının ISO standartlarından temel farklılığı, performans ve bunun yanında sistem gerekliliklerini de kapsamasıdır. Örneğin bir işletme çocuk işgücünden yararlanmıyor olabilir ama yine de çocuk işgücünü kullanmayı azaltacak politika ve süreçleri kurmalı, bunları sürdürmeli ve çevresine anlatmalıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 166

SA 8000 belgelendirme aşamaları aşağıdakilerden hangisindeki gibi olmalıdır?

Planlama Aşaması, Uygulama Aşaması, Kontrol Aşaması, Periyodik Kontrol Aşaması

Kontrol Aşaması, Planlama Aşaması, Uygulama Aşaması

İhbar Aşaması, Uyarı Aşaması, Kontrol Aşaması, Uygulama Aşaması

Tebligat Aşaması, Kontrol Aşaması,Uygulama Aşaması,Kontrol Aşaması

Bildiri Aşaması, Planlama Aşaması,Uygulama Aşaması, Kontrol Aşaması

Açıklama:

SA8000 kapsamına giren konular açısından Türkiye’nin durumunun pek de parlak olduğu söylenemez. Özellikle, çocuk işgören çalıştırma konusunda ülkemizin notu çok düşüktür. Ülkemizde çocuklar, ucuz işgücü olarak görülmekte ve bu nedenle de özellikle kırsal bölgelerde, yaygın olarak çalıştırılmaktadırlar. Bununla birlikte gerek yasal düzenlemelerdeki gelişmeler gerekse SA8000 vb. standartlara artan ilgi, Türkiye’de ümit verici bazı gelişmelerin de yaşandığını göstermektedir. SA8000 belgelendirme süreci planlama, uygulama, kontrol, periyodik kontrol olmak
üzere dört aşamadan oluşmaktadır:
• Planlama Aşaması: Yönetim sistemleri denetimi konusunda bilgili, deneyimli ve üst yönetimin desteğine sahip bir yönetici belgelendirilme süreci için görevlendirilmelidir. Bu konuda danışman şirketlerden de yararlanılabilir.
• Uygulama Aşaması: SA8000 standardı maddelerinin uygulandığına dair kayıtlar tutulur.
• Kontrol Aşaması: Kesin başvuru öncesi bir ön denetim yararlı olabilir. Ön denetimin belgelendirme açısından olumsuz bir etkisi yoktur. Koşulların yerine getirildiğine inanılıyorsa doğrudan gerçek denetim için de başvurulabilir. Denetimler sonucunda bir eksiklik görülmüşse düzeltme istenecektir.
• Periyodik Kontrol Aşaması: Belgeler 3 yıl için geçerli olup, standarda uyulup uyulmadığı belli aralıklarla kontrol edilmektedir. Bu tür kontrollerle, sistemin sürekli geliştirilmesi ve işletmelerin standarda uyma konusunda mükemmelleşmeleri hedeflenmektedir.

Doğru Cevap: A

Soru 167

SA 8000 belgelesini almak isteyen işletmelerin katlanmaları gereken maliyetler değişkenlik göstermekle beraber aşağıdakilerden hangisi bu süreçte en az gidere sebep olmaktadır?

Mevcut durumun tespiti için sistem politikalarının, prosedürlerinin, kontrollerinin ve kayıtlarının oluşturulması için harcanan zamanın maliyet karşılığı

Dış yardım alınması için kullanılan maliyet

Düzeltici faaliyetler için katlanılan maliyet

Belgelendirme ve denetleme maliyeti

Çocuk işgören var ise bunların okula devam etmeleri için işten uzaklaştırılmaları ve eğitimleri için gereken fonun ayrılması gibi maliyetler

Açıklama:

SA8000 belgesini almak isteyen işletmelerin, üç türlü maliyete katlanmaları gerekmektedir. Ancak maliyet miktarları işletmenin yapısı, büyüklüğü, ulusal ya da uluslararası olması, örgütün karmaşıklığı gibi faktörlere göre değişmektedir. İlk maliyet unsuru, mevcut durumun tespiti için sistem politikalarının, prosedürlerinin, kontrollerinin ve kayıtlarının oluşturulması için harcanan zamandır. Bu aşamada dış yardım alınması tavsiye edilmektedir. İkinci maliyet ise düzeltici faaliyetler için katlanılan maliyettir. Örneğin işletmede çocuk işgören var ise bunların okula devam etmeleri için işten uzaklaştırılmaları ve eğitimleri için gereken fonun ayrılması gibi maliyetlerdir. Üçüncü maliyet unsuru ise diğer iki unsurdan daha az maliyetli olan belgelendirme ve denetlemedir. Bağımsız bir kuruluş tarafından denetlenen işletme, eğer şartlara uyduğu görülürse belgelendirilmektedir. Belgelendiren firmaya belirli bir miktar ödeme yapılmaktadır.

Doğru Cevap: D

Soru 168

Küresel İlkeler Sözleşmesi’ni imzalamanın tek zorunluluğu her sene kurumun bu ilkeler çerçevesinde yaptıklarını kamuoyuna açık bir rapor ile duyurmasıdır. Bu gerekliliği yerine getirmeyenler için uygulanan yaptırım aşağıdakilerden hangisidir?

Bir sonraki seneye hedeflerini yüzde 80 oranında arttırması

Listeden çıkarılmak

Takip eden ilk üç ay içerisinde buna ilişkin bir kamuoyu açıklaması ve resmi bir özür yayınlaması

Geçirdikleri yıla ilişkin çalışan memnuniyeti konusunda bir anket raporu ve bunun halka ifşası

Resmi bir özür ve sosyal sorumluluk projelerinden birinin mali destekçisi olmak

Açıklama:

Küresel İlkeler Sözleşmesi, Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Kofi Annan tarafından ilk olarak 31 Ocak 1999 tarihinde Dünya Ekonomik Forumu’nda yaptığı konuşma sırasında önerilmiş ve 26 Temmuz 2000 tarihinde Birleşmiş Milletler merkezinde başlatılmıştır. Küresel İlkeler Sözleşmesi’nin 10 ilkesi insan hakları, işgücü, çevre ve yolsuzlukla mücadele alanında evrensel olarak kabul görmüş beyannamelerden alınmış olup, küresel ilkeler sözleşmesi şirketlerden bu ilkeleri kavramalarını, desteklemelerini ve uygulamalarını beklemektedir. Küresel İlkeler Sözleşmesi’ni imzalamanın tek zorunluluğu her sene kurumunbu ilkeler çerçevesinde yaptıklarını kamuoyuna açık bir rapor ile duyurmasıdır. Bu gerekliliği yerine getirmeyenler için tek bir yaptırım vardır, o da listeden çıkarılmaktır.
Küresel İlkeler Sözleşmesi’ni imzalamanın tek zorunluluğu her sene kurumun bu ilkeler çerçevesinde yaptıklarını kamuoyuna açık bir rapor ile duyurmasıdır. Bu gerekliliği yerine getirmeyenler için tek bir yaptırım vardır, o da listeden çıkarılmaktır. Çok basit ve etkinliği düşük gözüken bir yaklaşım olmasına rağmen bu sözleşmeyi imzalayan şirketlerin bu ilkeler çerçevesindeki faaliyetlerini disiplin altına almalarına, ölçmelerine, her sene kendilerini geliştirecek yeni hedefler belirlemelerine ve kamuoyunun önüne sunmaları nedeniyle aykırı olabilecek davranışlardan daha büyük bir dikkatle kaçınmalarına neden olmaktadır. Bu nedenle Küresel İlkeler Sözleşmesi dünyadaki en yaygın gönüllü
sorumluluk projesi haline gelmektedir. Küresel ilkeler sözleşmesi on temel ilkeden oluşmaktadır. Bu ilkeler aşağıda sıralanmıştır:
İnsan Hakları
İlke 1: İşletmeler evrensel düzeyde insan haklarının korunmasını desteklemeli ve saygı göstermelidirler.
İlke 2: İşletmeler insan hakları suistimallerine iştirak etmediklerinden emin olmalıdırlar.
İşgücü
İlke 3: İşletmeler, serbest sendikalaşma ve toplu iş sözleşme hakkının etkin bir biçimde tanınmasını sağlamalıdırlar.
İlke 4: İşletmeler, her türlü zorla çalıştırma ve mecburi çalışmanın durdurulmasını sağlamalıdırlar.
lke 5: İşletmeler, çocuk işçi çalıştırmaya son vermelidirler.
İlke 6: İşletmeler, çalışma yaşamında ayrımcılığın kaldırılmasını desteklemelidirler.
Çevre
İlke 7: İşletmeler, çevresel zorluklara karşı tedbir olarak başlatılan yaklaşımları desteklemelidirler.
İlke 8: İşletmeler, daha fazla çevre sorumluluğunu desteklemek için inisiyatifler üstlenmelidirler.
İlke 9: İşletmeler, çevre dostu teknolojilerin gelişmesini ve yayılmasını teşvik etmelidirler.

Doğru Cevap: B

Soru 169

Aşağıdakilerden hangisi Adil İşgücü Örgütü ve SA 8000 arasındaki farktır?

Çalışanlarına kademeli olarak zam yapılması ve yapılmaması

B-Tedarikçilerin, aynı kurumun belgelerinin alınması için işleme başlamasının,o tedarikçiyle iş yapması için yeterli olması ve olmaması

Daha önce kurumun bilir kişiler tarafından denetlenmiş olması zorunluğunun bulunması ve bulunmaması

Herhangi bir sosyal sorumluluk projesinde aktif olarak görev almaları şartı ve böyle bir şartın bulunmaması

Çalışan haklarının insan haklarıyla çelişmesi ve çelişmemesi

Açıklama:

Cevap: “Adil İşgücü Örgütü düzenlemelerine göre tedarikçiler de işletmenin uyduğu kurallara uymak zorundadır. SA8000 ile aradaki fark ise şudur: Adil İşgücü Örgütü Düzenlemelerine göre tedarikçilerin standarda veya ilkelere uymuş olmaları, işletmenin bu tedarikçilerle iş yapması için bir ön şart değildir. Tedarikçilerin zamanla ilkeleri benimseyecek adımları atmaları yeterlidir. Halbuki SA8000’e göre kurallara henüz tam uymamış, SA8000 için gerekli düzenlemeleri yapmakta olan tedarikçilerle dahi çalışamamaktadır. SA8000 belgesini almak, o tedarikçi ile iş yapmak için bir ön koşuldur.

Doğru Cevap: B

Soru 170

Aşağıdakilerden hangisi AA1000 standartları ilgili yanlış bir bilgi ihtiva etmektedir?

Kurumun kontrol süreçlerini daha az etkili hale getirir.

Sosyal ve etik performansın ölçülmesi, bildirilmesi ve bu konuda geri bildirim alınması, kurumun paydaşlarının ihtiyaçlarını daha iyi anlamasına ve bu beklentilere de hitap eden hedefler belirlemesine yardımcı olur.

Bir kurumun dış paydaşlarıyla ilişki kurmasında köprü işlevi görür. Bu, kurumun karar alma sürecine temel oluşturacak doğru bilgiye ulaşmasını ve bu kararları uygulama aşamasında gerekli olan güven ortamının oluşmasını sağlar.

Bir kurumun tedarik zincirinde ve diğer ortaklık süreçlerinde değer tabanlı ilişkilerin güçlenmesini sağlar.

Bir kurumun kendi etkilerinin ve paydaşlarla ilişkilerinin yarattığı riskleri tanımlamasına, değerlendirmesine ve daha iyi yönetmesine yardımcı olur. Bu risklerden bazıları; kurum itibarının ve markanın zedelenmesi, müşteri ve çalışanların güvenilirliğine ilişkin sorunlar vb. dir

Açıklama:

Yönetişim: Kurumun değerleri ve stratejisiyle davranış ve davranışlarından doğan sonuçlar arasında tutarlılık sağlar. Böylelikle kurumun kontrol süreçlerini daha etkili hale getirir.

Doğru Cevap: A

Soru 171

Aşağıdakilerden hangisi bir örgütün sürdürülebilirlik sorunlarını tanımlama, öncelikli hale getirme ve yanıt vermesi için bir çerçeve sunan, 2008 yılında düzenlen standarttır?

AA1000SES

AA1000AS

AA1000APS

Adil İşgücü Örgütü

ISO26000

Açıklama:

AA1000 standartları; örgütlerin daha hesap verebilir, sorumlu ve sürdürülebilir olmalarına yardım eden prensip-temelli standartlardır. Bu standartlar yönetişim, işletme modelleri ve örgütsel stratejileri etkiler, sürdürülebilirlik güvencesi ve hissedar katılımına dair işlemsel bir kılavuz görevi görür. AA1000 standartları düşük karbon ve yeşil ekonominin gerektirdiği bütünleştirilmiş bir akıl yürütme için tasarlanmıştır ve yine bütünleştirilmiş raporlama ve teminatlandırmayı destekler. AA1000 standartlar serisi aşağıda sıralanan üç standardın birleşimi ile oluşmuştur:
• AA1000 Hissedar Standartları (AA1000SES): Örgütlerin amaç yönelimli, sağlam ve sonuca götürür şekilde hissedar katılımını güvenceye almak için bir çerçeve sunan bu standart 2005 yılında düzenlenmiştir.
• AA1000 Hesap Verebilirlik İlkeleri Standardı (AA1000APS): Bir örgütün sürdürülebilirlik sorunlarını tanımlama, öncelikli hale getirme ve yanıt vermesi için bir çerçeve sunan bu standart 2008 yılında düzenlenmiştir.
• AA1000 Teminat Standardı (AA1000AS): Hesap verebilirlik ilkelerini benimseyen bir organizasyonun bunu ne kadar başardığını, sürdürülebilirlik performansına dair halka sunduğu bilgilerin kalitesini ve bu organizasyonun doğasını değerlendirecek çerçeveyi sağlayan bu standart da 2008 yılında düzenlenmiştir

Doğru Cevap: C

Ünite 7

Soru 1

I. Bireyin yaşı ve aile çevresi ile ilişkilidir.
II. İyi, doğru insan olmanın getirdiği özellikler ile ilgilenir.
III. İnsan davranışlarındaki doğrulara odaklanır. Dolayısıyla yanlışlarla ilgilenmez.
IV. Bireyi temel aldığı için toplumsal değerler ve kültür odağının dışındadır.
Etik ile ilgili yukarıdakilerden hangileri doğrudur?

I ve II

I ve III

I ve IV

II ve IV

I, II ve IV

Açıklama:

Etik davranışta konu; neyin değerli, neyin değersiz olduğu; neyin erdem olduğu, neyin
erdem olmadığı; hangi türden eylemlerin yapılmasının doğru, hangilerinin yapılmamasının yanlış olduğuna ilişkin sorulardır. Bireyin etik davranışlarını belirleyen unsurlar ise
aşağıdaki gibi sıralanabilir:
• Bireyin ahlaki gelişim düzeyi,
• Ahlaki davranışı yönlendiren şartlar,
• Bireyin yaşı, aile çevresi ve ekonomik durumu,
• Normlar ve görgü kuralları,
• Toplumsal kültür ve değerler
Etik iki temel konu ile ilgilenir:
• İyi, doğru insan olmanın getirdiği özellikler ve
• Bireyin davranışlarını belirleyen kurallar

Doğru Cevap: A

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi etiğin uygulama alanlarından biri değildir?

Meslek etiği

Kişisel etik

İşlevsel etik

İş etiği

Toplumsal etik

Açıklama:

Etik standartların uygulandıkları alanları etki alanlarına göre kişisel etik, meslek etiği, iş etiği, toplumsal etik ve global etik uygulama alanlarına ayrılabilir.

Doğru Cevap: C

Soru 3

Etik liderlik ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Tek yönlü iletişim esastır.

Normatif olarak uygun faaliyetler sergilenmesi gerekir.

Etik liderler çalışanlara sadece etik rol model olmayı benimsemelidir.

Etik liderlik diğer liderlik tarzlarına etik içeriği bakımından benzemektedir.

Liderin etik veya ahlaki bakış açısı iyi/ kötü, doğru/yanlış temelli olarak liderin ne yapmaması gerektiği üzerinde durmaktadır.

Açıklama:

ETİK LİDERLİK
Lider ve etik arasındaki ilişki oldukça uzun kabul edilecek bir zamandır tartışılmakta, tartışmalar ve yapılan çalışmalar daha yoğun olarak normatif etik kapsamında ele alınmaktadır. Normatif etik neyin ahlaki bakımdan doğru neyin yanlış, neyin iyi neyin kötü olduğunu ortay koyan bunun için belirli ölçütler sunup bu ölçütleri haklı kılma ve temellendirme ile uğraşan uygulamalı bir etik tarzıdır. Liderin etik veya ahlaki bakış açısı iyi/kötü, doğru/yanlış temelli olarak liderin ne yapması gerektiği üzerinde durmaktadır.
Etik liderlik kişisel faaliyetlerinde ve kişiler arası ilişkilerinde normatif olarak uygun faaliyetler sergileyen ve sergilemiş olduğu bu tarz faaliyetleri artırmayı hedefleyen bunu yaparken de iki yönlü iletişim, güçlendirme ve etkin düşünme yöntemlerini kullanan liderlik tarzıdır. Etik lider standartları oluşturur, dile getirir, anlaşılmasını sağlar, uygulama konusunda destekler, bu konuda takipçilerini sorumlu tutar ve etik davranışlarıyla takipçileri için aynı zamanda rol model teşkil eder. Rol model olarak takipçilerini/çalışanlarını doğruluk, dürüstlük, güvenilirlik, adalet vb. olgular çerçevesinde yönlendirirler. Bu yönüyle etik lider, liderlik faaliyetleriyle ilgili olarak etik ve etik olmayan davranışlarıyla takipçilerini etkileyerek proaktif bir çaba içerisindedir. Etik liderler çalışanlara sadece etik rol model değil, aynı zamanda çalışanların kendilerini rahatlıkla ifade etmelerine olanak sunan, bunu da yaparken belirli kuralların oluşmasını sağlayan kişiler olarak ortaya çıkarlar. Etik davranışlar sergileyen liderlerin, bireyin ihtiyaçlarını göz önünde bulundurarak, çalışanların haklarını dikkate alarak ve adil davranarak aslında bir nevi dönüşümcü liderlik özellikleri sergileyerek çalışanların örgütsel bağlılığı üzerinde olumlu etkiler bıraktığı ifade edilmektedir. Ancak bunun için etik liderlerin kişisel ve mesleki yaşamlarında da etik konusunda tutarlı olması ve süreklilik sağlaması önemlidir. Etik liderlik diğer liderlik tarzlarından etik içeriği bakımından ayrılmaktadır. Örneğin dönüşümcü liderlik tarzının da etik içeriği mevcuttur. Bu liderlik tarzı etiği sadece bir boyutta ve ikinci planda ele almaktadır. Etik liderlik ise tek boyut yerine etik kavramını bir bütün olarak ele almaktadır. Bu tarz liderlik diğer liderlik tarzlarından farklı olarak sosyal öğrenme teorisini de içine alarak bireylerin ödül ve ceza kavramıyla öğrenmelerine katkı sağlamaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 4

İşletmelerin giriştiği faaliyetlerde birey ve topluma zarar vermeyecek iş görmeleri için yol gösterici kurallar bütünü aşağıdaki kavramlardan hangisinin açıklamasıdır?

Etik hizmeti

Normatif etik

Etik kodlama

Etik yapısalcılık

Etik standartlar

Açıklama:

ETİK STANDARTLAR
Etik standartlar, iş dünyasının belirsizlikleri en düşük düzeye indirerek işletmelerin giriştiği faaliyetlerde birey ve topluma zarar vermeyecek iş görmeleri için yol gösterici kurallar bütünüdür.

Doğru Cevap: E

Soru 5

Aşağıdakilerden hangisi etik standartlara olumsuz etki yapan faktörlerden birisidir?

Sosyal baskılar

İşletme duyarlılığı

Yasalar ve mahkemeler

Aşırı iyimser toplum

Hükümet düzenlemeleri

Açıklama:

Etik Standartlara Katkı Yapan Faktörler
Bir toplumda etik standartların yükselmesine katkı sağlayan faktörler; daha iyi bilgilendirilmiş kamuoyu, sosyal baskılar, medyanın olayları sürekli takibi, işletmelerin sosyal sorumluluk duygusuna çok önem vermesi, işletmelerin duyarlılığı, üst yönetim kademesinin ahlaki eyleme verdiği önem, hükümet düzenlemeleri, yasalar ve mahkemeler, işletme yöneticilerinin profesyonellik anlayış ve eğilim düzeyinin artması şeklinde ifade edilebilir.
Etik Standartlara Olumsuz Etki Yapan Faktörler
Bir toplumda etik standartların gelişmemesine ya da olumsuz etkilenmesine neden olan
faktörler; toplumun standartlarının çok düşük olması, sosyal çözülme, aşırı iyimser toplum, dini kurumlar ve ailenin etkisinin azalması, düşük kalite, aşırı niceliksel istekler, işletmedekilere yöneticiler ve hissedarlardan gelen kâr baskısı, şirket politikaları, mevcut ekonomik koşullar, iş yapma maliyetleri, başarıya ilişkin stres, politik yozlaşma, hükümetlere olan güvenin çok düşük olması, açgözlülük, başarının ölçüsü olarak parayı görme ve paraya tapma, bireyin bencilliği, kişisel dürüstlük ve ahlaki karakterden yoksun olma, çok sayıda işletmenin düşük rekabet gücüne sahip olması ve çok sayıda işletmenin yarışması
şeklinde ifade edilebilir.

Doğru Cevap: D

Soru 6

Bir işletmenin yerine getirmek üzere yola çıktığı hedeflere varması aşağıdakilerden hangisinin tanımıdır?

Gerçek kalite

Algılanan kalite

Hizmet kalitesi

Müşteri kalitesi

Güvenirlik kalitesi

Açıklama:

Gerçek kalite, bir işletmenin yerine getirmek üzere yola çıktığı hedeflere varmasıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 7

Aşağıdakilerden hangisi hizmet kalitesi bileşenlerinden biri değildir?

Güvenlik

Fiziksel varlıklar

Ekonomiklik

Güvenilirlik

İletişim

Açıklama:

Hizmet kalitesinin temelde on bileşenden oluştuğu ifade edilmektedir. Bunlar:
Güvenilirlik: Performans tutarlılığın içermektedir. Hizmetin güvenilir ve doğru biçimde, verilen sözler doğrultusunda yapılması anlamına gelmektedir.
Duyarlılık/Karşılık Vermek: Çalışanların, müşterilere anında hizmet vermek ve yardım etmeye istekli olmalarını ifade etmektedir. Hizmetin zamanında olmasını içerir.
Yeterlilik: Hizmet sunmak için gerek firmanın gerekse de çalışan personelin gerekli bilgi ve beceriye sahip olmaları anlamına gelmektedir.
Erişebilirlik: Yaklaşılabilir olma ve ilişki kurma kolaylığını içermektedir. Hizmete kolay ulaşmayı, bekleme zamanının kısa olmasını, faaliyet saatlerinin uygun olmasını ifade
etmektedir.Nezaket: Müşteriyle ilişkide bulunan personelin kibarlığı, saygınlığı ve dostluğunu içerir.
İletişim: Müşterileri anlayabilecekleri dilde bilgilendirmek ve onların dinlemek anlamına gelir. Firma farklı müşteriler için dilini uydurabilmeli ve farklılaştırabilmelidir.
İtibar: Firmanın; inanılırlığı, güvenirliliği, dürüstlüğü ve müşteri çıkarlarını kalben hissetmeyi içermektedir. Firmanın ismi, ünü, çalışanlarının kişisel özellikleri itibarı oluşturan unsurlardır.
Güvenlik: Şüphe, tehlike ve riskten uzak olma. Fiziksel ve finansal güvenlik ile mahremiyet güvenliği oluşturan unsurlardır.
Müşteriyi Bilmek ve Anlamak: Müşteriyi ve müşteriye ilişkin ihtiyaçları bilmek için çaba sarf etmeyi içerir.
Fiziksel Varlıklar:Hizmetin fiziksel yanının içermektedir. Fiziksel tesisler, personelin, görünüşü, hizmet sunmak için kullanılan araç ve ekipmanlar fiziksel unsurları oluşturmaktadır.

Doğru Cevap: C

Soru 8

I. İnternet üzerinde iletişimde bulunurken kabul edilebilir ya da edilemez davranışları belirleyen kurallardır.
II. Günümüzde belli bir standart oluşmuştur.
III. Birey ve internet etkileşiminde ortaya çıkan çok boyutlu bir kavramdır.
İnternet etiği ile ilgili yukarıdakilerden hangileri doğrudur?

Yalnız III

I, II ve III

II ve III

I ve II

I ve III

Açıklama:

İnternet Kullanımında Etik Kurallar: İnternet Etiği
İnternet kullanımında etik ise birey ve internet etkileşiminde ortaya çıkan çok boyutlu bir
kavramdır. İnternet üzerinde iletişimde bulunurken kabul edilebilir ya da edilemez davranışları belirleyen kurallara internet görgü kuralları (netiquette) ya da dilimizdeki kullanımıyla internet etiği denilmektedir. Günümüzde internet etiği ile ilgili kural oluşturma çabaları devam etmekle birlikte belli bir standart oluşmuş değildir.

Doğru Cevap: E

Soru 9

IETF’nin (Internet Engineering Task Force) 1995 yılının Ekim ayında yayınladığı, “resmi olmayan netiquette kılavuzu”dur. Kılavuzun birebir iletişim ve çoklu iletişime ait bölümlerinde tavsiye edilen bazı davranış biçimleriyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Maillerde sadece büyük harf kullanılmalıdır.

Bir mesaja duygusal yanıt vermeden önce aradan bir gece geçmesini beklemeliyiz.

Başka bir kişiye bize gelmiş metni iletirken içeriğini değiştirmeliyiz.

E postaya zincirleme mektuplar gönderilmelidir.

Bir mesaj ya da mail gönderirken liberal davranmalıyız.

Açıklama:

Bu konudaki çabaların ilk ve en önemlilerinden biri
IETF’nin (Internet Engineering Task Force) 1995 yılının Ekim ayında yayınladığı, “resmi olmayan netiquette kılavuzu”dur. Kılavuzun birebir iletişim ve çoklu iletişime ait bölümlerinde tavsiye edilen bazı davranış biçimleri aşağıdaki gibi özetlenebilir:
• Eğer size gelmiş bir mesajı bir başka kişiye ya da bir gruba yönlendiriyorsanız
(“forward” ediyorsanız) orijinal mesajın metnini değiştirmeyin. Eğer mesaj kişisel
nitelikte ise ve siz mesajı bir başka kişiye ya da bir gruba yönlendirecekseniz öncelikle sahibinden izin alın. Bir mesajı kısaltabilir ve sadece ilgili kısımlarını aktarabilirsiniz ancak bunu yaparken gerekli özeni göstermelisiniz.
• E-posta ile asla zincirleme mektuplar göndermeyiniz. Zincirleme mektuplar İnternette yasaktır.
• Bir şey gönderirken muhafazakâr, alırken liberal olun. Provoke edilseniz bile “ateşli” mesajlar göndermemelisiniz. Diğer taraftan ateşli mesajlar almaya şaşırmamalısınız. Ateşli yazılara yanıt vermemek basiretli bir davranıştır.
• Göndereceğiniz bir mesajın alıcısının kültürünün, dilinin, eğlence anlayışının sizinkinden farklı olabileceğini aklınızda tutun. Özellikle alaycılık konusunda dikkatli olun.
• Büyük ve küçük harfleri birlikte kullanın. SADECE BÜYÜK HARF KULLANIMI
SANKİ BAĞIRIYORMUŞSUNUZ GİBİ ANLAŞILIR.
• Bir mesaja duygusal yanıt vermeden önce aradan bir gece geçmesini bekleyin.

Doğru Cevap: B

Soru 10

Bilgisayar ve ağ sistemleri kullanılarak işlenen suçlar internet etiği ile ilgili kaygılardan hangisi içerisinde yer almaktadır?

Gizli ağ endişesi

Bilgisayar ihlalleri

Entellektüel mülkiyet hakkı ihlalleri

Siber suçlar

Mahremiyet ihlalleri

Açıklama:

İnternet Etiği ile İlgili Kaygılar
Küresel boyutta bir iletişim ağı olan internetin belli bir merkezden kontrol edilmesi güçlüğü mahremiyet ihlalleri, fikri mülkiyet haklarının ihlali ve siber suçlar gibi bazı etik kaygıları da beraberinde getirmektedir.
Siber Suçlar: İnternetin yaygın olarak kullanılmadığı dönemlerde bilişim ortamında işlenen suçları ifade etmek için bilgisayar suçları (computer crimes) ve bilgisayar ihlalleri (computer abuse) gibi kavramlar kullanılmaktaydı. Daha sonra internetin etkinliğini arttırarak kullanımının yaygınlaşmasıyla birlikte, internet ve ona bağlı sistemler aracılığıyla işlenen suçları da kapsayacak şekilde söz konusu kavramlar, tek bir kavram altında birleştirilmiş ve “siber suç” (cyber crimes) kavramı kullanılmaya başlanmıştır

Doğru Cevap: D

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi bireyin etik davranışlarını belirleyen unsurlar arasında yer almaz?

Ahlaki gelişim

Yasalar

Ekonomik durum

Normlar

Kültür

Açıklama:

Bireyin etik davranışlarını belirleyen unsurlar:

Bireyin ahlaki gelişim düzeyi,
Ahlaki davranışı yönlendiren şartlar,
Bireyin yaşı, aile çevresi ve ekonomik durumu,
Normlar ve görgü kuralları,
Toplumsal kültür ve değerler. Doğru cevap B’dir.

Doğru Cevap: B

Soru 12

Evrensel etikten söz edebilmek için genelde tüm toplumlarda üç temel unsurun kalitesi önem taşır. Aşağıdakilerden hangisinde üst düzeyde olması gereken bu unsurlar doğru olarak sıralanmıştır?

İnsan, Sanat, Eğitim

Kültür, Sistem,Yönetim

Toplum, Sanat, Siyaset

İnsan, Eğitim,Yönetim

İnsan, Sistem,Yönetim

Açıklama:

Evrensel etik ilkelerin varlığından söz edebilmek için ise genel olarak tüm toplumlarda temel unsurun üst düzeyde var olması gerekir. Bunlar:

İnsan kalitesi,
Sistem kalitesi,
Yönetim kalitesidir.

Doğru cevap E’dir.

Doğru Cevap: E

Soru 13

İnsan davranışlarını etkileyen alanlar hangi üç temel grupta incelenir?

Özgür seçim alanı - Yönetim Alanı - Evrensel Alan

Evrensel alan - Kontrol alanı - Etik alan

Kanun ve yasalar alanı - Özgür seçim alanı - Etik alan

Yönetim Alanı - Kanun ve yasalar alanı- Evrensel Alan

Kontrol Alanı - Yönetim Alanı - Evrensel Alan

Açıklama:

İnsan davranışlarını etkileyen alanları üç grupta incelemek mümkündür.
Kanun ve yasalar alanı: Bu alanda kanun koyucular, kurumların veya kişilerin yıl içinde kazandığı gelirlerden vergi öderken, bir taşınmaz alırken veya otomobil ehliyeti almak için başvuru yapıldığında yapılması gereken işlemleri ve davranış biçimlerini kurallara bağlarlar.
Özgür seçim alanı: Kişi ya da kuruluşların kendi istekleriyle yaptıkları ve yasal sınırlama olmayan davranış standartlarıyla ilgilidir. Bireyin meslek veya dinsel seçimi ya da bir işletmenin kaç tane televizyon veya çamaşır makinesi üreteceği özgür seçime birer örnektir.
Etik alan: Bu iki alanın arasında etik alan yer alır. Bu bölgede yasalar yoktur. Onun yerine bireye ya da şirkete yol gösteren paylaşılan ilke ve değerler, ahlaki davranışlar vardır. Örneğin işletme, kamu da işlerini hallederken, personeline sosyal haklar verirken veya müşterilerine karşı belli bir tutum sergilerken bu alan içinde değerlendirilebilir. Doğru cevap C’dir.

Doğru Cevap: C

Soru 14

Aşağıdakilerden hangisinde kişisel etiğin özelliği doğru olarak verilmiştir?

Birey bir grupta yer aldığı için haksızlığa göz yummaz.

Toplumsal baskılar ile birey etik standartlarını geliştirir

Kişi gerçek ve doğruyu ancak zekâsı ile bulur.

Doğruluk ve etik davranışlar herkesin içinde bulunmaz.

Birey sadece eğitimle ile kusursuzluğa erişir.

Açıklama:

Kişisel etiğin özellikleri aşağıdaki gibi özetlenebilir:

Kişisel etik, gerçeğin doğrunun sadece zekâdan değil bireyin içinden geldiğini savunur.
Doğruluk ve etik davranışlar herkesin içinde vardır.
Kişisel etik bireyin kendisine dönmesini sağlar.
Bireyin karşılaştığı durumlarda doğru ve yanlış kararlar vermesi kendi vicdanına bağlıdır.
Bireyi amacına ulaştıracak davranış etik olmalıdır. Burada Mahcivelle’nin düşüncesine terstir.
Yaşamda belli kuralların olamayacağı pek çok durum söz konusudur.
Birey bir grupta yer aldığı için haksızlığa göz yummaz.
Birey özgürleştikçe kendi etik standartlarını geliştirir.
Birey sadece kendi çabaları ile kusursuzluğa erişir. Başkaları bunu kişi adına yapamaz.
Bireyler hayatları boyunca geliştikleri için yeni değerler edinirler. Doğru cevap A’dır.

Doğru Cevap: A

Soru 15

İş hayatındaki davranışları yönlendiren, onlara rehberlik eden etik prensipler ve standartların toplamıdır. Belirli bir meslek grubunu kurallarla davranmaya zorlayan, kişisel eğilimlerini sınırlayan, rekabeti düzenleyen ve hizmet ideallerini korumayı amaçlayan ilkelerdir. Bu davranış kuralları dünyanın neresinde olursa olsun geçerlidir. Tanımlanan etik türü hangisidir?

İş etiği

Betimleyici iş etiği

Normatif iş etiği

Meslek etiği

Rekabet Etiği

Açıklama:

Meslek Etiği: İş hayatındaki davranışları yönlendiren, onlara rehberlik eden etik prensipler ve standartların toplamına meslek etiği denilmektedir. Belirli bir meslek grubunun, meslek üyelerine emreden, onları belli kurallarla davranmaya zorlayan kişisel eğilimlerini sınırlayan, yetersiz ve ilkesiz üyeleri meslekten dışlayan, mesleki rekabeti düzenleyen ve hizmet ideallerini korumayı amaçlayan mesleki ilkelerdir. Meslek etiğinin en önemli özelliği, meslekle ilgili davranış kurallarının dünyanın neresinde olursa olsun geçerli olduğudur. Doğru cevap D’dir.

Doğru Cevap: D

Soru 16

Ulusal etik bilincinin ötesinde, tüm insanları kapsayan etik bir duyarlılığı ve sorumluluğu ifade eden; bireyin eylemlerinde kendini tüm insanlığa karşı görevli ve sorumlu bilmesi, aile, kavim ve ulus sınırlarını aşmasıdır. Tüm insanlığın mutluluğunu hesaba katan etik anlayışı aşağıdakilerden hangisidir?

Betimleyici Etik

Global Etik

Toplumsal Etik

Tarafsız Etik

Bilişim Etiği

Açıklama:

Global Etik: Global etik, bireysel ve ulusal etik bilincini aşan, dünyadaki tüm insanları kapsayan etik bir duyarlılığı ve sorumluluğu ifade eder. Yani bireyin eylemlerinde kendisini tüm insanlığa karşı görevli ve sorumlu bilmesi, aile, kavim ve ulus sınırlarını aşmasıdır. Böyle bir etik anlayış ütopik görünebilir. Ancak bugünkü dünyamızda önemli mevkilerde bulunan bazı fertlerin toplumla veya doğayı kullanım ile ilgili bazı kararları, dünyada yaşayan insanların büyük bölümünü, iyilik veya kötülük bakımından ilgilendiriyorsa global etik bilinci global nitelik taşıyan kararlarda yeterli bir şart haline gelmiştir denilebilir. Başka bir deyişle eğer eylemlerimizin etkileri, yakın çevre ve ulus sınırlarını aşıp başka ülkelerdeki insanları ilgilendiriyorsa bu durum, yakın çevre ve ülke sınırlarının ötesinde tüm insanlığın mutluluğunu hesaba katan evrensel bir etik anlayışını gerektirir. Doğru cevap B’dir.

Doğru Cevap: B

Soru 17

Önemli uluslararası danışmanlık şirketlerinden Ernst & Young “Global etik kuralları”nı davranışlarına yön veren çerçeve kurallar olarak ifade etmiştir. Bu kurallar beş maddede sıralanır. Aşağıdakilerden hangisi bu ana maddelerde yer almaz?

Serbest ticaret ve kalkınma

Müşteri ve diğer paydaşlarla çalışma ilkeleri

Dürüstlük

Tarafsızlık ve bağımsızlığın korunması

Entelektüel sermayenin korunması

Açıklama:

Önde gelen uluslararası danışmanlık şirketlerinden biri olan Ernst & Young web sayfasında ilan ettiği “global etik kuralları”nı davranışlarına yön veren çerçeve kurallar olarak ifade etmiştir. Bu kurallar beş maddede şu şekilde sıralanmıştır:

Ernst & Young ekibinin birlikte çalışma ilkeleri
Müşteri ve diğer paydaşlarla çalışma ilkeleri
Dürüstlük
Tarafsızlık ve bağımsızlığın korunması
Entelektüel sermayeye değer verilmesi ve korunması Doğru cevap A’dır

Doğru Cevap: A

Soru 18

Takipçilerinin memnuniyetlerini ve performanslarını onların değer ve ihtiyaçlarını etkileyerek arttırmaya çalışan, örgütte değişimi etkin bir biçimde gerçekleştirebilen liderlik türü aşağıdakilerden hangisidir?

Örgütsel liderlik

Değişimsel liderlik

Performans liderliği

Etkin liderlik

Dönüşümcü liderlik

Açıklama:

Takipçilerinin memnuniyetlerini ve performanslarını onların değer ve ihtiyaçlarını etkileyerek arttırmaya çalışan liderlik türü dönüşümcü liderlik olarak ifade edilir. Dönüşümcü liderler örgütte değişimi etkin bir biçimde gerçekleştirebilen liderlerdir. Doğru cevap E’dir.

Doğru Cevap: E

Soru 19

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerde etik standartlara katkı yapan faktörler arasında yer alır?

Çok sayıda işletmenin yarışması

Paranın başarı ölçüsü olması

Çoğu işletmenin düşük rekabet gücü

Medyanın olayları sürekli takibi

Toplumun fazlasıyla iyimser olması

Açıklama:

Etik Standartlara Katkı Yapan Faktörler: Daha iyi bilgilendirilmiş kamuoyu, sosyal baskılar, medyanın olayları sürekli takibi, işletmelerin sosyal sorumluluk duygusuna çok önem vermesi, işletmelerin duyarlılığı, üst yönetim kademesinin ahlaki eyleme verdiği önem, hükümet düzenlemeleri, yasalar ve mahkemeler, işletme yöneticilerinin profesyonellik anlayış ve eğilim düzeyinin artması şeklinde ifade edilebilir.
Etik Standartlara Olumsuz Etki Yapan Faktörler: Toplumun standartlarının çok düşük olması, sosyal çözülme, aşırı iyimser toplum, dini kurumlar ve ailenin etkisinin azalması, düşük kalite, aşırı niceliksel istekler, işletmedekilere yöneticiler ve hissedarlardan gelen kâr baskısı, şirket politikaları, mevcut ekonomik koşullar, iş yapma maliyetleri, başarıya ilişkin stres, politik yozlaşma, hükümetlere olan güvenin çok düşük olması, açgözlülük, başarının ölçüsü olarak parayı görme ve paraya tapma, bireyin bencilliği, kişisel dürüstlük ve ahlaki karakterden yoksun olma, çok sayıda işletmenin düşük rekabet gücüne sahip olması ve çok sayıda işletmenin yarışması şeklinde ifade edilebilir. Doğru cevap D’dir.

Doğru Cevap: D

Soru 20

Çalışanların, müşterilere anında hizmet vermek ve yardım etmeye istekli olmaları ve hizmetin zamanında olması gibi özelliklerinden oluşan hizmet kalitesi bileşeni aşağıdakilerden hangisi ile ilgilidir?

Güvenilirlik

Erişebilirlik

Duyarlılık

Nezaket

Yeterlilik

Açıklama:

Duyarlılık/Karşılık Vermek: Çalışanların, müşterilere anında hizmet vermek ve yardım etmeye istekli olmalarını ifade etmektedir. Hizmetin zamanında olmasını içerir. Doğru cevap C’dir.

Doğru Cevap: C

Soru 21

Aşağıdakilerden hangisi bir bireyin etik davranışlarını belirleyen unsurlardan biri değildir?

Toplumsal kültür ve değerler

Normlar ve görgü kuralları

Bireyin yaşı, aile çevresi ve ekonomik durumu

Bireyin ahlaki gelişim düzeyi

Bireyin yaptığı iş

Açıklama:

Bireyin etik davranışlarını belirleyen unsurlar
aşağıdaki gibi sıralanabilir:
• Bireyin ahlaki gelişim düzeyi,
• Ahlaki davranışı yönlendiren şartlar,
• Bireyin yaşı, aile çevresi ve ekonomik durumu,
• Normlar ve görgü kuralları,
• Toplumsal kültür ve değerler. Doğru yanıt E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 22

Kişi ya da kuruluşların kendi istekleriyle yaptıkları ve yasal sınırlama olmayan davranış standartlarıyla ilgilidir. Bireyin meslek veya dinsel seçimi ya da bir işletmenin kaç tane televizyon veya çamaşır makinesi üreteceği bu alana ilişkin örneklerdir. Yukarıdaki paragrafta İnsan davranışlarını etkileyen alanlardan hangisi açıklanmaktadır?

Kanun ve yasalar alanı

Özgür seçim alanı

Etik alan

Sistem kalitesi alanı

Yönetim kalitesi alanı

Açıklama:

İnsan davranışlarını etkileyen alanları üç grupta incelemek mümkündür.
Kanun ve yasalar alanı: Bu alanda kanun koyucular, kurumların veya kişilerin yıl içinde kazandığı gelirlerden vergi öderken, bir taşınmaz alırken veya otomobil ehliyeti almak için başvuru yapıldığında yapılması gereken işlemleri ve davranış biçimlerini kurallara bağlarlar.
Özgür seçim alanı: Kişi ya da kuruluşların kendi istekleriyle yaptıkları ve yasal sınırlama olmayan davranış standartlarıyla ilgilidir. Bireyin meslek veya dinsel seçimi ya da bir işletmenin kaç tane televizyon veya çamaşır makinesi üreteceği özgür seçime birer örnektir.
Etik alan: Bu iki alanın arasında etik alan yer alır. Bu bölgede yasalar yoktur. Onun yerine bireye ya da şirkete yol gösteren paylaşılan ilke ve değerler, ahlaki davranışlar vardır. Örneğin işletme, kamu da işlerini hallederken, personeline sosyal haklar verirken veya müşterilerine karşı belli bir tutum sergilerken bu alan içinde değerlendirilebilir. Doğru yanıt B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 23

İş hayatındaki davranışları yönlendiren, onlara rehberlik eden etik prensipler ve standartların toplamına ne denir?

İş Etiği

Toplumsal Etik

Meslek Etiği

Global Etik

Kişisel Etik

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 24

I. Gerçek ve doğrunun sadece zekadan gelidiğini savunur. II. Doğruluk ve etik davranışlar herkesin içinde vardır. III. Kişisel etik bireyin kendisine dönmesini sağlar. Yukarıdakilerden hangileri kişisel etiğin özellikleri arasındadır?

I ve II

II ve III

Yalnız II

Yalnız III

I, II ve III

Açıklama:

Kişisel etiğin özellikleri aşağıdaki gibi özetlenebilir:
• Kişisel etik, gerçeğin doğrunun sadece zekâdan değil bireyin içinden geldiğini savunur.
• Doğruluk ve etik davranışlar herkesin içinde vardır.
• Kişisel etik bireyin kendisine dönmesini sağlar.
• Bireyin karşılaştığı durumlarda doğru ve yanlış kararlar vermesi kendi vicdanına bağlıdır.
• Yaşamda belli kuralların olamayacağı pek çok durum söz konusudur.
• Birey bir grupta yer aldığı için haksızlığa göz yummaz.
• Birey özgürleştikçe kendi etik standartlarını geliştirir.
• Birey sadece kendi çabaları ile kusursuzluğa erişir. Başkaları bunu kişi adına yapamaz.
• Bireyler hayatları boyunca geliştikleri için yeni değerler edinirler. Doğru yanıt B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 25

Aşağıdakilerden hangisi etik liderin özelliklerinden biri değildir?

Tek yönlü iletişim kurar.

Etkin düşünür.

Standartları oluşturur.

Etik davranışlarıyla rol model olur.

Çalışanlarının kendilerini rahatlıkla ifade edebileceği bir ortam sağlar.

Açıklama:

Etik liderlik kişisel faaliyetlerinde ve kişiler arası ilişkilerinde normatif olarak uygun faaliyetler sergileyen ve sergilemiş olduğu bu tarz faaliyetleri artırmayı hedefleyen bunu yaparken de iki yönlü iletişim, güçlendirme ve etkin düşünme yöntemlerini kullanan liderlik tarzıdır. Etik lider standartları oluşturur, dile getirir, anlaşılmasını sağlar, uygulama konusunda destekler, bu konuda takipçilerini sorumlu tutar ve etik davranışlarıyla takipçileri için aynı zamanda rol model teşkil eder. Rol model olarak takipçilerini/çalışanlarını doğruluk, dürüstlük, güvenilirlik, adalet vb. olgular çerçevesinde yönlendirirler. Bu yönüyle etik lider, liderlik faaliyetleriyle ilgili olarak etik ve etik olmayan davranışlarıyla takipçilerini etkileyerek proaktif bir çaba içerisindedir. Etik liderler çalışanlara sadece etik rol model değil, aynı zamanda çalışanların kendilerini rahatlıkla ifade etmelerine olanak sunan, bunu da yaparken belirli kuralların oluşmasını sağlayan kişiler olarak ortaya çıkarlar. Doğru yanıt A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 26

Etik davranışlar sergileyen liderler bireyin ihtiyaçlarını göz önünde bulundurması,
çalışanların haklarını dikkate alması ve adil davranması yönüyle hangi liderlik türüne benzer davranışlar sergilemektedirler?

Dönüşümcü liderlik

Dağıtımcı liderlik

Karizmatik liderlik

Vizyoner liderlik

Kültürel liderlik

Açıklama:

Takipçilerinin memnuniyetlerini ve performanslarını onların değer ve ihtiyaçlarını etkileyerek arttırmaya çalışan liderlik türü dönüşümcü liderlik olarak ifade edilir. Dönüşümcü liderler örgütte değişimi etkin bir biçimde gerçekleştirebilen liderlerdir. Etik davranışlar sergileyen liderlerin, bireyin ihtiyaçlarını göz önünde bulundurarak, çalışanların haklarını dikkate alarak ve adil davranarak aslında bir nevi dönüşümcü liderlik özellikleri sergileyerek çalışanların örgütsel bağlılığı üzerinde olumlu etkiler bıraktığı ifade edilmektedir. Doğru yanıt A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 27

I. Medyanın olayları sürekli takibi II. Sosyal çözülme III. Toplumun standartlarının çok düşük olması Yukarıdakilerden hangileri bir toplumda etik standartların gelişmesine olumsuz etki yapan faktörlerdendir?

Yalnız I

I ve II

I ve III

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Bir toplumda etik standartların gelişmemesine ya da olumsuz etkilenmesine neden olan
faktörler; toplumun standartlarının çok düşük olması, sosyal çözülme, aşırı iyimser toplum, dini kurumlar ve ailenin etkisinin azalması, düşük kalite, aşırı niceliksel istekler, işletmedekilere yöneticiler ve hissedarlardan gelen kâr baskısı, şirket politikaları, mevcut ekonomik koşullar, iş yapma maliyetleri, başarıya ilişkin stres, politik yozlaşma, hükümetlere olan güvenin çok düşük olması, açgözlülük, başarının ölçüsü olarak parayı görme ve paraya tapma, bireyin bencilliği, kişisel dürüstlük ve ahlaki karakterden yoksun olma, çok sayıda işletmenin düşük rekabet gücüne sahip olması ve çok sayıda işletmenin yarışması şeklinde ifade edilebilir. Doğru yanıt D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 28

Çalışanların, müşterilere anında hizmet vermek ve yardım etmeye istekli olmalarını ifade etmektedir. Hizmetin zamanında olmasını içerir. Yukarıdaki paragrafta hizmet kalitesi bileşenlerinden hangisi açıklanmaktadır?

İletişim

Nezaket

Erişebilirlik

Yeterlilik

Duyarlılık/Karşılık Vermek

Açıklama:

Duyarlılık/Karşılık Vermek: Çalışanların, müşterilere anında hizmet vermek ve yardım etmeye istekli olmalarını ifade etmektedir. Hizmetin zamanında olmasını içerir.
İletişim: Müşterileri anlayabilecekleri dilde bilgilendirmek ve onların dinlemek anlamına gelir. Firma farklı müşteriler için dilini uydurabilmeli ve farklılaştırabilmelidir.
Nezaket: Müşteriyle ilişkide bulunan personelin kibarlığı, saygınlığı ve dostluğunu
içerir.
Yeterlilik: Hizmet sunmak için gerek firmanın gerekse de çalışan personelin gerekli
bilgi ve beceriye sahip olmaları anlamına gelmektedir.
Erişebilirlik: Yaklaşılabilir olma ve ilişki kurma kolaylığını içermektedir. Hizmete kolay ulaşmayı, bekleme zamanının kısa olmasını, faaliyet saatlerinin uygun olmasını ifade
etmektedir. Doğru yanıt E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 29

I. Fiziksel Varlıklar II. Güvenlik III. Erişebilirlik IV. Güvenilirlik Yukarıdakilerden hangileri hizmet kalitesi bileşenlerindendir?

I ve II

I, II ve III

I, III ve IV

I, II ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

Hizmet kalitesinin temelde on bileşenden oluştuğu ifade edilmektedir. Bunlar:
Güvenilirlik: Performans tutarlılığın içermektedir. Hizmetin güvenilir ve doğru biçimde, verilen sözler doğrultusunda yapılması anlamına gelmektedir.
Duyarlılık/Karşılık Vermek: Çalışanların, müşterilere anında hizmet vermek ve yardım etmeye istekli olmalarını ifade etmektedir. Hizmetin zamanında olmasını içerir.
Yeterlilik: Hizmet sunmak için gerek firmanın gerekse de çalışan personelin gerekli
bilgi ve beceriye sahip olmaları anlamına gelmektedir.
Erişebilirlik: Yaklaşılabilir olma ve ilişki kurma kolaylığını içermektedir. Hizmete kolay ulaşmayı, bekleme zamanının kısa olmasını, faaliyet saatlerinin uygun olmasını ifade
etmektedir. Nezaket: Müşteriyle ilişkide bulunan personelin kibarlığı, saygınlığı ve dostluğunu
içerir.
İletişim: Müşterileri anlayabilecekleri dilde bilgilendirmek ve onların dinlemek anlamına gelir. Firma farklı müşteriler için dilini uydurabilmeli ve farklılaştırabilmelidir.
İtibar: Firmanın; inanılırlığı, güvenirliliği, dürüstlüğü ve müşteri çıkarlarını kalben
hissetmeyi içermektedir. Firmanın ismi, ünü, çalışanlarının kişisel özellikleri itibarı oluşturan unsurlardır.
Güvenlik: Şüphe, tehlike ve riskten uzak olma. Fiziksel ve finansal güvenlik ile mahremiyet güvenliği oluşturan unsurlardır.
Müşteriyi Bilmek ve Anlamak: Müşteriyi ve müşteriye ilişkin ihtiyaçları bilmek için
çaba sarf etmeyi içerir.
Fiziksel Varlıklar:Hizmetin fiziksel yanının içermektedir. Fiziksel tesisler, personelin, görünüşü, hizmet sunmak için kullanılan araç ve ekipmanlar fiziksel unsurları oluşturmaktadır. Doğru yanıt E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 30

I. Mahremiyet ihlalleri II. Siber suçlar III. Geçiş ihlalleri Yukarıdakilerden hangileri internet etiğiyle ilgili yaygın olan kaygılardandır?

Yalnız I

I ve II

I ve III

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 31

Aşağıdakilerden hangisi bireyin etik davranışlarını belirleyen unsurlardandır?

Bireyin ahlaki gelişim düzeyi

Bireyin sosyal gelişim düzeyi

Sosyal davranışı yönlendiren şartlar

Bireyin sosyal hayatı, hobileri

Bireysel kültür ve değerler

Açıklama:

Etik davranışta konu; neyin değerli, neyin değersiz olduğu; neyin erdem olduğu, neyin erdem olmadığı; hangi türden eylemlerin yapılmasının doğru, hangilerinin yapılmamasının yanlış olduğuna ilişkin sorulardır. Bireyin etik davranışlarını belirleyen unsurlar ise aşağıdaki gibi sıralanabilir:
• Bireyin ahlaki gelişim düzeyi, • Ahlaki davranışı yönlendiren şartlar, • Bireyin yaşı, aile çevresi ve ekonomik durumu, • Normlar ve görgü kuralları, • Toplumsal kültür ve değerler.

Doğru Cevap: A

Soru 32

"Bu alanda kanun koyucular, kurumların veya kişilerin yıl içinde kazandığı gelirlerden vergi öderken, bir taşınmaz alırken veya otomobil ehliyeti almak için başvuru yapıldığında yapılması gereken işlemleri ve davranış biçimlerini kurallara bağlarlar". Paragrafta bahsedilen insan davranışlarını etkileyen hangi alandır?

Özgür seçim alanı

Kanun ve yasalar alanı

Etik alan

İlkeler alanı

Özel durumlar alanı

Açıklama:

Bireyin davranışlarını yasalar tarafından yönlendirilen, özgür iradesi ile aldığı kararları etkiler. Etik kavramı özgür iradeyle ve yasalarla yönlendirilen davranışlarla karşılaştırıldığında daha iyi anlaşılmaktadır. İnsan davranışlarını etkileyen alanları üç grupta incelemek mümkündür. Bunlardan biri, kanun ve yasalar alanıdır. Bu alanda kanun koyucular, kurumların veya kişilerin yıl içinde kazandığı gelirlerden vergi öderken, bir taşınmaz alırken veya otomobil ehliyeti almak için başvuru yapıldığında yapılması gereken işlemleri ve davranış biçimlerini kurallara bağlarlar.
Kanun ve yasalar alanı: Bu alanda kanun koyucular, kurumların veya kişilerin yıl içinde kazandığı gelirlerden vergi öderken, bir taşınmaz alırken veya otomobil ehliyeti almak için başvuru yapıldığında yapılması gereken işlemleri ve davranış biçimlerini kurallara bağlarlar.

Doğru Cevap: B

Soru 33

"Kişi ya da kuruluşların kendi istekleriyle yaptıkları ve yasal sınırlama olmayan davranış standartlarıyla ilgilidir. Bireyin meslek veya dinsel seçimi ya da bir işletmenin kaç tane televizyon veya çamaşır makinesi üreteceği özgür seçime birer örnektir". Paragrafta bahsedilen insan davranışlarını etkileyen hangi alandır?

Etik alan

Kanun ve yasalar alanı

Özgür seçim alanı

İlkeler alanı

Özel durumlar alanı

Açıklama:

Bireyin davranışlarını yasalar tarafından yönlendirilen, özgür iradesi ile aldığı kararları etkiler. Etik kavramı özgür iradeyle ve yasalarla yönlendirilen davranışlarla karşılaştırıldığında daha iyi anlaşılmaktadır. İnsan davranışlarını etkileyen alanları üç grupta incelemek mümkündür. Bunlardan biri, özgür seçim alanıdır.
Özgür seçim alanı: Kişi ya da kuruluşların kendi istekleriyle yaptıkları ve yasal sınırlama olmayan davranış standartlarıyla ilgilidir. Bireyin meslek veya dinsel seçimi ya da bir işletmenin kaç tane televizyon veya çamaşır makinesi üreteceği özgür seçime birer örnektir.

Doğru Cevap: C

Soru 34

Aşağıdakilerden hangisi kişisel etiğin özelliklerinden değildir?

Kişisel etik, gerçeğin doğrunun sadece zekâdan değil bireyin içinden geldiğini savunur.

Doğruluk ve etik davranışlar herkesin içinde vardır.

Kişisel etik bireyin kendisine dönmesini sağlar.

Bireyin karşılaştığı durumlarda doğru ve yanlış kararlar vermesi toplumun vicdanına bağlıdır.

Bireyi amacına ulaştıracak davranış etik olmalıdır.

Açıklama:

Kişisel Etik: Kişisel etik sisteminin en önemli temsilcilerinden olan Martin Buber, kişisel etiğin kaynağının bireyin içinden gelen ses (vicdan) olduğunu savunur. Bireyin giriştiği her eylemde, yaptığı her işte ve aldığı her kararda doğru ve yanlışı ayırıp, kendine göre doğru kararı vermesini sağlayan ahlaki değerleri, içinden gelen ses olan “vicdanı”dır. Kişisel etik, kişinin toplum içerisindeki bireysel duruşunu belirler. Bu etik anlayış bireyin ahlaki altyapısını temel alır. Bireyin yaşadığı ve çevresinde yaşanan olaylar karşısında gösterdiği tepkiler ya da koyduğu tavırdır. Bireyin kendine dönmesi ve kendini kusursuzlaştırmak için gereksinim duyduğu gücü, kendi vicdanından almasını sağlayarak, bireyin karşılaştığı özel durumlarda doğru kararlar vermesinde yarar sağlayabilir.
Kişisel etiğin özellikleri aşağıdaki gibi özetlenebilir:
• Kişisel etik, gerçeğin doğrunun sadece zekâdan değil bireyin içinden geldiğini savunur. • Doğruluk ve etik davranışlar herkesin içinde vardır. • Kişisel etik bireyin kendisine dönmesini sağlar. • Bireyin karşılaştığı durumlarda doğru ve yanlış kararlar vermesi kendi vicdanına bağlıdır. • Bireyi amacına ulaştıracak davranış etik olmalıdır. Burada Mahcivelle’nin düşüncesine terstir. • Yaşamda belli kuralların olamayacağı pek çok durum söz konusudur. • Birey bir grupta yer aldığı için haksızlığa göz yummaz. • Birey özgürleştikçe kendi etik standartlarını geliştirir. • Birey sadece kendi çabaları ile kusursuzluğa erişir. Başkaları bunu kişi adına yapamaz. • Bireyler hayatları boyunca geliştikleri için yeni değerler edinirler.

Doğru Cevap: D

Soru 35

"İş hayatındaki davranışları yönlendiren, onlara rehberlik eden etik prensipler ve standartların toplamına meslek etiği denilmektedir. Belirli bir meslek grubunun, meslek üyelerine emreden, onları belli kurallarla davranmaya zorlayan kişisel eğilimlerini sınırlayan, yetersiz ve ilkesiz üyeleri meslekten dışlayan, mesleki rekabeti düzenleyen ve hizmet ideallerini korumayı amaçlayan mesleki ilkelerdir". Paragrafta hangi tür etikten bahsedilmektedir?

Kişisel etik

Global etik

Toplumsal etik

İş etiği

Meslek etiği

Açıklama:

Meslek Etiği: İş hayatındaki davranışları yönlendiren, onlara rehberlik eden etik prensipler ve standartların toplamına meslek etiği denilmektedir. Belirli bir meslek grubunun, meslek üyelerine emreden, onları belli kurallarla davranmaya zorlayan kişisel eğilimlerini sınırlayan, yetersiz ve ilkesiz üyeleri meslekten dışlayan, mesleki rekabeti düzenleyen ve hizmet ideallerini korumayı amaçlayan mesleki ilkelerdir. Meslek etiğinin en önemli özelliği, meslekle ilgili davranış kurallarının dünyanın neresinde olursa olsun geçerli olduğudur. Tarihsel süreç içerisinde, insanoğlunun ihtiyaç duyduğu her türden mal ya da hizmet üretimi çeşitli meslek gruplarının doğmasına neden olmuştur. Bu meslek grupları zamanla örgütlenip bir takım ilkeler belirlemiştir. Bu ilkelerin arasında, etik-ahlaki değerler önemli bir yer tutmuştur. Osmanlı döneminde kurulan ahi birlikleri bu yönde oldukça katı kuralları olan bir örgütlenmedir. Bunlara örnek vermek gerekirse bu birliklerden etik-ahlaki sebeplerle atılan bir esnaf, bir daha

Doğru Cevap: E

Soru 36

Aşağıdakilerden hangisi etik liderlerin özellikleri arasında sayılamaz?

Muhalefet mekanizmasını oluşturma

Düşüncelerine ilgi gösterme, söz hakkı verme, teşvik edici yaklaşım sergileme

İşin her aşamasında inisiyatif kullanma yetkisi verebilme

Çalışanlarına veya kendisine bağlı olan kişilere değer verme

En değerli çalışan olarak kendine değer verme

Açıklama:

Etik liderlerin özelliklerinin arasında çalışanlarına veya kendisine bağlı olan kişilere değer verme, işin her aşamasında inisiyatif kullanma yetkisi verebilme, düşüncelerine ilgi gösterme, söz hakkı verme, teşvik edici yaklaşım sergileme, muhalefet mekanizmasını oluşturma, en iyi personeli bularak onu yetiştirme, iletişime açık olma, kişisel egodan sıyrılıp ekip başarısına odaklanma, kendi çıkarları yerine toplumun çıkarlarını düşünerek hareket edebilme sayılabilir.
Etik liderlerin özellikleri arasında en değerli çalışan olarak kendine değer verme özelliği yoktur.

Doğru Cevap: E

Soru 37

Seçeneklerden hangisi bir toplumda etik standartların yükselmesine katkı sağlayan faktörlerdendir?

Sosyal baskılardan uzaklaşma

Medyanın farklı bakış açıları

İşletmelerin sosyal sorumluluk duygusunu göz ardı etmesi

İşletmelerin duyarlılığı

Üst yönetim kademesinin ahlaki eylemleri göz ardı etmesi

Açıklama:

Bir toplumda etik standartların yükselmesine katkı sağlayan faktörler; daha iyi bilgilendirilmiş kamuoyu, sosyal baskılar, medyanın olayları sürekli takibi, işletmelerin sosyal sorumluluk duygusuna çok önem vermesi, işletmelerin duyarlılığı, üst yönetim kademesinin ahlaki eyleme verdiği önem, hükümet düzenlemeleri, yasalar ve mahkemeler, işletme yöneticilerinin profesyonellik anlayış ve eğilim düzeyinin artması şeklinde ifade edilebilir.
Bir toplumda etik standartların yükselmesine katkı sağlayan faktörlerden biri işletmelerin duyarlılığıdır.

Doğru Cevap: D

Soru 38

Seçeneklerden hangisi bir toplumda etik standartların gelişmemesine ya da olumsuz etkilenmesine neden olan faktörlerdendir?

Toplumun standartlarının çok yüksek olması

Sosyal birleşme

Aşırı iyimser toplum

Yüşük kalite, aşırı niteliksel istekler

Kişisel dürüstlük ve ahlaki karakterden özelliklerinin olması

Açıklama:

Bir toplumda etik standartların gelişmemesine ya da olumsuz etkilenmesine neden olan faktörler; toplumun standartlarının çok düşük olması, sosyal çözülme, aşırı iyimser toplum, dini kurumlar ve ailenin etkisinin azalması, düşük kalite, aşırı niceliksel istekler, işletmedekilere yöneticiler ve hissedarlardan gelen kâr baskısı, şirket politikaları, mevcut ekonomik koşullar, iş yapma maliyetleri, başarıya ilişkin stres, politik yozlaşma, hükümetlere olan güvenin çok düşük olması, açgözlülük, başarının ölçüsü olarak parayı görme ve paraya tapma, bireyin bencilliği, kişisel dürüstlük ve ahlaki karakterden yoksun olma, çok sayıda işletmenin düşük rekabet gücüne sahip olması ve çok sayıda işletmenin yarışması şeklinde ifade edilebilir.
Aşırı iyimser toplum, bir toplumda etik standartların gelişmemesine ya da olumsuz etkilenmesine neden olan faktörlerdendir.

Doğru Cevap: C

Soru 39

"Firmanın; inanılırlığı, güvenirliliği, dürüstlüğü ve müşteri çıkarlarını kalben hissetmeyi içermektedir" ifadesi hizmet kalitesinin temelindeki on bileşenden hangisidir?

Güvenilirlik

İtibar

Duyarlılık/Karşılık Vermek

Yeterlilik

Erişilebilirlik

Açıklama:

Hizmet kalitesinin temelde on bileşenden oluştuğu ifade edilmektedir. Bunlardan biri:
İtibar: Firmanın; inanılırlığı, güvenirliliği, dürüstlüğü ve müşteri çıkarlarını kalben hissetmeyi içermektedir. Firmanın ismi, ünü, çalışanlarının kişisel özellikleri itibarı oluşturan unsurlardır.

Doğru Cevap: B

Soru 40

Aşağıdakilerden hangisi IETF’nin (Internet Engineering Task Force) 1995 yılının Ekim ayında yayınladığı, “resmi olmayan netiquette kılavuzu”ndaki kurallardandır?

Size gelmiş bir mesajı bir başka kişiye ya da bir gruba yönlendiriyorsanız (“forward” ediyorsanız) orijinal mesajın metnini değiştirmeyin.

E-posta ile zincirleme mektuplar gönderebilirsiniz.

Alaycılık ifadeler kullanabilirsiniz.

Sadece büyük harfler kullanın.

Kişilerin kendi adlarına konuştuklarını ve (aksi açıkça belirtilmemişse) sözlerinin kurumlarının görüşü de olduğunu düşünün.

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 41

Etik kavramının literatürümüze yerleşmesi hangi yıllarda olmuştur?

1980’li yılların sonlarında

1990’lı yılların sonlarında

2000’li yılların sonlarında

2500 yıl önce

1900'lü yılların sonlarında

Açıklama:

Etik sözcüğünün kökenleri 2500 yıl öncesine kadar uzanır. Buna karşılık, etik kavramının literatürümüze yerleşmesi 1980’li yılların sonlarında olmuştur.

Doğru Cevap: A

Soru 42

Bireyin etik davranışlarını belirleyen unsurlar ele alındığında aşağıda belirtilen ifadelerden hangisi (hangileri) doğrudur?
i. Bireyin ahlaki gelişim düzeyi,
ii. Toplumsal kültür ve değerler,
iii. Bireyin yaşı, aile çevresi ve ekonomik durumu,

Sadece i'nci ifade

Sadece ii'nci ifade

Sadece iii'nci ifade

i ve ii'nci ifade

Hepsi

Açıklama:

Bireyin etik davranışlarını belirleyen unsurlar aşağıdaki gibi sıralanabilir:
• Bireyin ahlaki gelişim düzeyi,
• Ahlaki davranışı yönlendiren şartlar,
• Bireyin yaşı, aile çevresi ve ekonomik durumu,
• Normlar ve görgü kuralları,
• Toplumsal kültür ve değerler

Doğru Cevap: E

Soru 43

Bir işletmenin personeline sosyal haklar tanımasına yönelik tutumu aşağıdaki alanlardan hangisi ile ilgilidir?

Özgür Seçim Alanı

Kanun Alanı

Yasa Alanı

Etik Alan

Kişisel Standartlar

Açıklama:

Etik alanda yasalar yoktur. Onun yerine bireye ya da şirkete yol gösteren paylaşılan ilke ve değerler, ahlaki davranışlar vardır. Örneğin işletme, kamu da işlerini hallederken, personeline sosyal haklar verirken veya müşterilerine karşı belli bir tutum sergilerken bu alan içinde değerlendirilebilir.

Doğru Cevap: D

Soru 44

AICPA (The American Institute of CPAs-Amerikan Yeminli Mali Müşavirler Enstitüsü) tarafından ortaya konulan muhasebe etik kurallarında göre, birey davranışlarını etkileyen alanlar piramidinin ilk basamağında aşağıdakilerden hangisi yer almaktadır?

Birey Davranışı

İlkeler

Belirli Kurallarla İlgili Kararlar

Kurallar

Özel Durumlar İçin Verilmiş Kararlar

Açıklama:

AICPA (The American Institute of CPAs-Amerikan Yeminli Mali Müşavirler Enstitüsü) tarafından ortaya konulan muhasebe etik kurallarında birey davranışlarını etkileyen alanlar piramidinde ilk basamağı ilkeler oluşturmaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 45

Gerçeğin, doğrunun sadece zekâdan değil bireyin içinden geldiğini savunan etik kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Kişisel Etik

Global Etik

Meslek Etiği

Toplumsal Etik

İş Etiği

Açıklama:

Kişisel etik, gerçeğin doğrunun sadece zekâdan değil bireyin içinden geldiğini savunur.

Doğru Cevap: A

Soru 46

Takipçilerinin memnuniyetlerini ve performanslarını onların değer ve ihtiyaçlarını etkileyerek arttırmaya çalışan liderlik türü aşağıdakilerden hangisidir?

Etik Liderlik

Dönüşümcü Liderlik

Rol Model

Sosyal Liderlik

Örgütsel Liderlik

Açıklama:

Takipçilerinin memnuniyetlerini ve performanslarını onların değer ve ihtiyaçlarını etkileyerek arttırmaya çalışan liderlik türü dönüşümcü liderlik olarak ifade edilir.

Doğru Cevap: B

Soru 47

Aşağıdakilerden hangisi işletmelerde etik standart ve davranışların oluşabilmesinde önemli olan unsurlardan biri olan yöneticilerin kişiliği ile doğrudan ilgili değildir?

Kişisel ihtiyaçlar

Ailenin etkisi

Kurumsal kültür

Dinsel değerler

Kendine güven gibi faktörler

Açıklama:

İşletmelerde etik standart ve davranışların oluşabilmesi, temelde iki unsura bağlıdır: yöneticilerin kişiliği ve kurumsal kültür. Yöneticilerin görevlerini yerine getirme biçimlerini etkileyen çeşitli kişisel özellikleri varıdır. Kişisel ihtiyaçlar, aile etkisi, dinsel değerler, kendine güven gibi faktörler, kişinin değerini ve etik davranışlarını yönlendirebilmektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 48

Çalışanların, müşterilere anında hizmet vermek ve yardım etmeye istekli olmaları aşağıdakilerden hangisi ile ifade edilir?

Güvenilirlik

Yeterlilik

Erişebilirlik

Duyarlılık

Nezaket

Açıklama:

Duyarlılık/Karşılık Vermek: Çalışanların, müşterilere anında hizmet vermek ve yardım etmeye istekli olmalarını ifade etmektedir. Hizmetin zamanında olmasını içerir

Doğru Cevap: D

Soru 49

IETF’nin (Internet Engineering Task Force) 1995 yılının Ekim ayında yayınladığı, “resmi olmayan netiquette kılavuzu” na göre internet etiğinde aşağıdaki ifadelerden hangisi (hangileri) doğrudur?
i. E-posta ile asla zincirleme mektuplar göndermeyin.
ii. Büyük ve küçük harfleri birlikte kullanın.
iii. Bir mesaja duygusal yanıt vermeden önce aradan bir hafta geçmesini bekleyin.

Sadece i

Sadece ii

Sadece iii

i ve ii

Hepsi

Açıklama:

IETF’nin “resmi olmayan netiquette kılavuzu” nda "Bir mesaja duygusal yanıt vermeden önce aradan bir gece geçmesini bekleyin." demektedir.

Doğru Cevap: D

Soru 50

Hangisi, dijital ortamların varlığı ile ortaya çıkan ve mevcut hukuk sisteminde tanımlanmamış suçlardandır?

Ağ sistemini tahrip etmek için virüs bulaştırmak

Bilgisayar ortamında dolandırıcılık

Bilgisayar ortamında hakaret

Bilgisayar ortamında Devlet aleyhine yürütülen faaliyetler

Bilgisayar ortamında pornografik yayınlar

Açıklama:

Dijital ortamların varlığı ile ortaya çıkan ve mevcut hukuk sisteminde tanımlanmamış suçlara örnek olarak başkasına ait bilgisayar sistemlerine izinsiz
girişleri ve ağ sistemini tahrip etmek için virüs bulaştırmayı verebilir. Bu suçlar nitelikleri itibarıyla tamamen internete özgü eylemlerdir.

Doğru Cevap: A

Soru 51

Aşağıdaki terimlerden hangisi; toplumsal düzenin reçetesini düzenleyip, ahlaki tutumların kaynağını araştırarak bunlar üzerine düşünme etkinliğini geliştirme ilkelerine sahiptir?

Ahlak

Etik

Felsefe

Teorik akıl

Gelenek

Açıklama:

Gerek etiğin arka planını gerekse günümüz boyutu incelendiğinde görülür ki bu alanda çalışan tüm filozoflar iyi-kötü, doğru-yanlış gibi konuların üzerinde yoğunlaşmışlardır. Dolayısıyla etik ilkeler, toplumsal düzenin reçetesini düzenleyip, ahlaki tutumların kaynağını araştırarak bunlar üzerine düşünme etkinliğini geliştirmektedir.

Doğru Cevap: B

Soru 52

Aşağıdakilerden hangisi bireyin etik davranışlarını belirleyen unsurlardan biri değildir?

Bireyin ahlaki gelişim düzeyi

Bireyin yaşı, aile çevresi ve ekonomik durumu

Ahlaki davranışı yönlendiren şartlar

Bireysel değerler

Normlar ve görgü kuralları

Açıklama:

Bireyin etik davranışlarını belirleyen unsurlar ise aşağıdaki gibi sıralanabilir:
• Bireyin ahlaki gelişim düzeyi,
• Ahlaki davranışı yönlendiren şartlar,
• Bireyin yaşı, aile çevresi ve ekonomik durumu,
• Normlar ve görgü kuralları,
• Toplumsal kültür ve değerler.

Doğru Cevap: D

Soru 53

I. Gerçeğin doğrunun sadece zekâdan geldiğini savunur
II. Doğruluk ve etik davranışlar herkesin içinde vardır
III.Kişisel etik bireyin kendisine dönmesini sağlar
IV. Birey özgürleştikçe kendi etik standartlarını geliştirir
V. Birey sadece toplum ile birlikte kusursuzluğa erişir
Yukarıdakilerden hangileri kişisel etiğin özellikleriyle ilgili doğru bilgi vermektedir?

I, III ve V

III, IV ve V

II, III ve IV

II, III ve V

I, II ve III

Açıklama:

Kişisel etiğin özellikleri aşağıdaki gibi özetlenebilir:
• Kişisel etik, gerçeğin doğrunun sadece zekâdan değil bireyin içinden geldiğini savunur.
• Doğruluk ve etik davranışlar herkesin içinde vardır.
• Kişisel etik bireyin kendisine dönmesini sağlar.
• Bireyin karşılaştığı durumlarda doğru ve yanlış kararlar vermesi kendi vicdanına bağlıdır.
• Bireyi amacına ulaştıracak davranış etik olmalıdır. Burada Mahcivelle’nin düşüncesine terstir.
• Yaşamda belli kuralların olamayacağı pek çok durum söz konusudur.
• Birey bir grupta yer aldığı için haksızlığa göz yummaz.
• Birey özgürleştikçe kendi etik standartlarını geliştirir.
• Birey sadece kendi çabaları ile kusursuzluğa erişir. Başkaları bunu kişi adına yapamaz.
• Bireyler hayatları boyunca geliştikleri için yeni değerler edinirler

Doğru Cevap: C

Soru 54

Örgütte değişimi etkin bir biçimde gerçekleştirebilen, takipçilerinin memnuniyetlerini ve performanslarını onların değer ve ihtiyaçlarını etkileyerek arttırmaya çalışan liderlik türü hangisidir?

Mesleki davranış ilkeleri

Meslek etiği

İş etiği

Etik liderlik

Dönüşümcü liderlik

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 55

Her ülke ve toplumda farklılık gösteren, iş dünyasının belirsizliklerini en düşük düzeye indirerek işletmelerin giriştiği faaliyetlerde birey ve topluma zarar vermeyecek iş görmeleri için yol gösterici kurallar bütününe ne ad verilir?

Etik standartlar

Meslek etiği

Global etik kuralları

İş etiği

Toplumsal etik

Açıklama:

Etik standartlar, iş dünyasının belirsizlikleri en düşük düzeye indirerek işletmelerin giriştiği faaliyetlerde birey ve topluma zarar vermeyecek iş görmeleri için yol gösterici kurallar bütünüdür. Etik standartlar her ülke ve toplumda farklıdır. Bazı ülke ve toplumlarda etik sayılan bir eylem davranış, diğerlerinde doğru ve etik davranış olarak kabul edilmeyebilir.

Doğru Cevap: A

Soru 56

Aşağıdaki şıklardan hangisi etik standartlara katkı sağlayan faktörlerden biridir?

Çok sayıda işletmenin yarışması

Sosyal çözülme

Politik yozlaşma

Sosyal baskılar

Aşırı iyimser toplum

Açıklama:

Etik Standartlara Katkı Yapan Faktörler
Bir toplumda etik standartların yükselmesine katkı sağlayan faktörler; daha iyi bilgilendirilmiş kamuoyu, sosyal baskılar, medyanın olayları sürekli takibi, işletmelerin sosyal sorumluluk duygusuna çok önem vermesi, işletmelerin duyarlılığı, üst yönetim kademesinin ahlaki eyleme verdiği önem, hükümet düzenlemeleri, yasalar ve mahkemeler, işletme yöneticilerinin profesyonellik anlayış ve eğilim düzeyinin artması şeklinde ifade edilebilir.
Etik Standartlara Olumsuz Etki Yapan Faktörler
Bir toplumda etik standartların gelişmemesine ya da olumsuz etkilenmesine neden olan faktörler; toplumun standartlarının çok düşük olması, sosyal çözülme, aşırı iyimser toplum, dini kurumlar ve ailenin etkisinin azalması, düşük kalite, aşırı niceliksel istekler, işletmedekilere yöneticiler ve hissedarlardan gelen kâr baskısı, şirket politikaları, mevcut ekonomik koşullar, iş yapma maliyetleri, başarıya ilişkin stres, politik yozlaşma, hükümetlere olan güvenin çok düşük olması, açgözlülük, başarının ölçüsü olarak parayı görme ve paraya tapma, bireyin bencilliği, kişisel dürüstlük ve ahlaki karakterden yoksun olma, çok sayıda işletmenin düşük rekabet gücüne sahip olması ve çok sayıda işletmenin yarışması şeklinde ifade edilebilir.

Doğru Cevap: D

Soru 57

Aşağıdakilerden hangisi performans tutarlılığını içeren hizmet kalitesi bileşenidir?

Fiziksel varlıklar

Erişebilirlik

İtibar

Yeterlilik

Güvenilirlik

Açıklama:

Hizmet kalitesinin temelde on bileşenden oluştuğu ifade edilmektedir. Bunlar:
Güvenilirlik: Performans tutarlılığın içermektedir. Hizmetin güvenilir ve doğru biçimde, verilen sözler doğrultusunda yapılması anlamına gelmektedir.
Duyarlılık/Karşılık Vermek: Çalışanların, müşterilere anında hizmet vermek ve yardım etmeye istekli olmalarını ifade etmektedir. Hizmetin zamanında olmasını içerir.
Yeterlilik: Hizmet sunmak için gerek firmanın gerekse de çalışan personelin gerekli bilgi ve beceriye sahip olmaları anlamına gelmektedir. Erişebilirlik: Yaklaşılabilir olma ve ilişki kurma kolaylığını içermektedir. Hizmete kolay ulaşmayı, bekleme zamanının kısa olmasını, faaliyet saatlerinin uygun olmasını ifade etmektedir.
Nezaket: Müşteriyle ilişkide bulunan personelin kibarlığı, saygınlığı ve dostluğunu içerir.
İletişim: Müşterileri anlayabilecekleri dilde bilgilendirmek ve onların dinlemek anlamına gelir. Firma farklı müşteriler için dilini uydurabilmeli ve farklılaştırabilmelidir.
İtibar: Firmanın; inanılırlığı, güvenirliliği, dürüstlüğü ve müşteri çıkarlarını kalben hissetmeyi içermektedir. Firmanın ismi, ünü, çalışanlarının kişisel özellikleri itibarı oluşturan unsurlardır.
Güvenlik: Şüphe, tehlike ve riskten uzak olma. Fiziksel ve finansal güvenlik ile mahremiyet güvenliği oluşturan unsurlardır.
Müşteriyi Bilmek ve Anlamak: Müşteriyi ve müşteriye ilişkin ihtiyaçları bilmek için çaba sarf etmeyi içerir.
Fiziksel Varlıklar:Hizmetin fiziksel yanının içermektedir. Fiziksel tesisler, personelin, görünüşü, hizmet sunmak için kullanılan araç ve ekipmanlar fiziksel unsurları oluşturmaktadır

Doğru Cevap: E

Soru 58

IETF’nin (Internet Engineering Task Force) 1995 yılının Ekim ayında yayınladığı, “resmi olmayan netiquette kılavuzunda" birebir iletişim ve çoklu iletişime ait bölümlerinde tavsiye edilen bazı davranış biçimlerine göre sadece sadece büyük harf kullanımı ne anlama gelmektedir?

Vurgulama için kullanılır

Bağırılıyormuş gibi algılanır

Resmi yazışmalarda kullanılır

Özel mesajlaşmalarda kullanılır

Kişilerin kendi adlarına konuştukları algılanır

Açıklama:

Büyük ve küçük harfleri birlikte kullanın. SADECE BÜYÜK HARF KULLANIMI SANKİ BAĞIRIYORMUŞSUNUZ GİBİ ANLAŞILIR.

Doğru Cevap: B

Soru 59

Bireylerin, devletin ve diğer kişilerin müdahalesinden muaf olarak hareket edebileceği, yaşamsal faaliyetlerini sürdürebileceği bir alanın ve kişilik haklarına bağlı olan tüm unsurların bütününe ne ad verilir?

Normatif etik

Etik alan

Mahremiyet

Etik

Ahlak

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 60

Bir sinema filminin çoğaltılıp internet üzerinden paylaşılıyor olması durumunda aşağıdakilerden hangisi gerçekleşmiş olur?

Entellektüel mülkiyet hakkı ihlali

Siber suç

Mahremiyet ihlali

İnternet görgü kurallarının ihlali

İnsan hakları ihlali

Açıklama:

Fikri mülkiyet hakları, fikri bir çalışmanın neticesinde ortaya çıkmış müzikten edebiyata, endüstriyel tasarımdan bilimsel buluşlara kadar uzanan, geniş bir yelpazedeki düşünce ve ürünleri kapsar. Bilgi teknolojisindeki gelişmeler, fikri mülkiyet hakkı ihlallerine yönelik etik kaygıları da arttırmıştır. Özellikle internet, fikri mülkiyet haklarının korunmasını ve kontrol edilmesini oldukça zorlaştırmıştır. Bugün yazılı metinler, müzik dosyaları, sinema filmleri, bilgisayar oyunları gibi her türlü bilginin e-posta ile binlerce kişiye gönderilmesi ya da internet üzerinden herkesin erişimine açılması mümkündür.

Doğru Cevap: A

Soru 61

Nesne ve olgulara yönelik olarak, bilen, seyreden, bağlantı kuran akıl nedir?

Teorik

Uygulamalı

nesnel

Farazi

İzafi

Açıklama:

Teorik akıl, nesne ve olgulara yönelik olarak, bilen, seyreden, bağlantı kuran akıldır.

Doğru Cevap: A

Soru 62

Tasarımlar yapan amaçlar koyan akıl nedir?

Sorgusuz akıl

Pratik akıl

Teorik akıl

Durağan akıl

Atak akıl

Açıklama:

Pratik akıl ise tasarımlar yapan amaçlar koyan, seçim ve tercihlerde bulunan, koyduğu amaca uygun araçlar yapan ve tüm bunlarla ilişki içinde eylemi yönlendiren akıldır.

Doğru Cevap: B

Soru 63

________________, insanın alet yapmasını, çevresini düzenlemesini ve doğaya egemen olmasını sağlayan araçsal akıl olma yanında eylemlerimizi yönlendiren bir yetidir?

Güncel akıl

Farazi akıl

Teorik Akıl

Eski akıl

Pratik akıl

Açıklama:

Pratik akıl yetisi, yalnızca teknik ve araçsal yönde kendisinden yararlanılan bir yeti değildir. Pratik akıl, insanın alet yapmasını, çevresini düzenlemesini ve doğaya egemen olmasını sağlayan araçsal akıl olma yanında eylemlerimizi yönlendiren bir yetidir.

Doğru Cevap: E

Soru 64

Etik sözcüğünün kökeni Yunanca sözcük nedir?

Ethol

Ethon

Ethos

Etionos

Ethionous

Açıklama:

Etik sözcüğünün kökeni Yunanca bir sözcük olan ethos’tur. Yunancada ethos, ikili bir anlam yapısına sahiptir.

Doğru Cevap: C

Soru 65

Etik sözcüğünün kökenleri kaç yıl öncesine uzanır?

100

500

1500

2500

5000

Açıklama:

Etik sözcüğünün kökenleri 2500 yıl öncesine kadar uzanır. Sokrates, Plato ve Aristo gibi filozoflar etikle ilgili çeşitli görüşler ileri sürmüşlerdir. Buna karşılık, etik kavramının literatürümüze yerleşmesi 1980’li yılların sonlarında olmuştur.

Doğru Cevap: D

Soru 66

Etik alanında çalışan tüm filozoflar _____-kötü, _____-yanlış gibi konular üzerinde yoğunlaşmıştır?

Bilgi, Doğru

Doğru, Daha kötü

Doğru, gerçek

İyi, Doğru

Gerçek, Sanal

Açıklama:

Gerek etiğin arka planını gerekse günümüz boyutu incelendiğinde görülür ki bu alanda çalışan tüm filozoflar iyi-kötü, doğru-yanlış gibi konuların üzerinde yoğunlaşmışlardır. Dolayısıyla etik ilkeler, toplumsal düzenin reçetesini düzenleyip, ahlaki tutumların kaynağını araştırarak bunlar üzerine düşünme etkinliğini geliştirmektedir.

Doğru Cevap: D

Soru 67

Seçeneklerden hangisi bireyin etik davranışlarını belirleyen unsurlar arasında yer almayabilir?

Ahlaki davranışı yönlendiren şartlar

Normlar

Değerler

Toplumsal kültür

Coğrafi koşullar

Açıklama:

Bireyin etik davranışlarını belirleyen unsurlar ise aşağıdaki gibi sıralanabilir:
• Bireyin ahlaki gelişim düzeyi,
• Ahlaki davranışı yönlendiren şartlar,
• Bireyin yaşı, aile çevresi ve ekonomik durumu,
• Normlar ve görgü kuralları,
• Toplumsal kültür ve değerler.

Doğru Cevap: E

Soru 68

Evrensel etik ilkelerin varlığından söz edebilmek için genel olarak tüm toplumlarda üç temel unsurun üst düzeyde var olması gerekir. Seçeneklerden hangisi bu üç unsurdan bir tanesidir?

İnsan kalitesi

Coğrafya koşulları

Aile ortamı

Toplum kültürü

Ahlaki gelişim düzeyi

Açıklama:

Etik ilkelerin kişiden kişiye, toplumdan topluma farklılaşmasına karşılık, evrensel etik ilkeler söz konusu olduğunda bir kişi ya da toplum için doğru olarak kabul edilen etik ilkelerin bir başka kişi ya da toplum için de aynı şekilde doğru olarak kabul edilmesi söz konusu olmaktadır. Evrensel etik ilkelerin varlığından söz edebilmek için ise genel olarak tüm toplumlarda üç temel unsurun üst düzeyde var olması gerekir. Bunlar
• İnsan kalitesi,
• Sistem kalitesi,
• Yönetim kalitesidir.

Doğru Cevap: A

Soru 69

Seçeneklerden hangisi bireyin davranış alanları içerisinde sayılmayabilir?

Yasalar alanı

Yasal standartlar

Kişisel Standartlar

Etik alan

Statü verileri

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 70

AICPA tarafından ortaya konulan muhasebe etik kuralları piramidinin en tepesinde ne yer alır?

Özel durumlar için verilmiş kararlar

İlkelerden daha spesifik kurallar

Kuralların kavramsal çerçeve

Kurallarla ilgili kararlar

Birey davranışı

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 71

İş hayatındaki davranışları yönlendiren, onlara rehberlik eden etik prensipler
ve standartların toplamına ne ad verilmektedir?

Etik

Kişisel Etik

Ahlak

Mesleki Etik

İş Etiği

Açıklama:

Meslek Etiği: İş hayatındaki davranışları yönlendiren, onlara rehberlik eden etik prensipler ve standartların toplamına denir. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 72

Etik ile ilgili olarak verilen ifadelerden hangisi veya hangileri doğrudur?
I-Betimleyici etik, nasıl davranılması gerektiği üzerinde durur.
II-Bireyin yaşı, aile çevresi ve ekonomik durumu,etik davranışını belirleyen unsurlardandır.
III-Etik bireyin davranışlarını belirleyen kurallar ile ilgilenir.
IV-Normatif etik insanların hâlihazırda nasıl davrandıkları ve bunların nedenleri üzerinde durur.

II-III

I-II-III-IV

I-IV

Yanlız III

II-III-IV

Açıklama:

Normatif etik, nasıl davranılması gerektiği üzerinde durur. Betimleyici etik insanların hâlihazırda nasıl davrandıkları ve bunların nedenleri üzerinde durur. Bireyin yaşı, aile çevresi ve ekonomik durumu,etik davranışını belirleyen unsurlardandır. Etik bireyin davranışlarını belirleyen kurallar ile ilgilenir. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 73

Aşağıda verilen ifadelerden hangisi etiğin uygulama alanlarından biri değildir?

Global Etik

Toplumsal Etik

İş Etiği

Kişisel Etik

Hukuki Etik

Açıklama:

Etik uygulama alanları:

Global etik
Toplumsal Etik
İş Etiği
Meslek Etiği
Kişisel Etiktir: Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 74

Kişisel etiğin kaynağı nedir?

Yasalar

Örf ve Adetler

Zeka

Vicdan

Dini İnanışlar

Açıklama:

Kişisel etiğin kaynağı bireyin içinden gelen ses diğer bir ifade ile vicdandır. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 75

Kişisel faaliyetlerinde ve kişiler arası ilişkilerinde normatif olarak uygun faaliyetler sergileyen ve sergilemiş olduğu bu tarz faaliyetleri artırmayı hedefleyen bunu yaparken de iki yönlü iletişim, güçlendirme ve etkin düşünme yöntemlerini kullanan liderlik tarzına ne ad verilmektedir?

Baskıcı Lider

Babacan Lider

Etik Lider

İşlemsel Lider

Demokratik Lider

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 76

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi "bir toplumda etik standartların gelişmemesine ya da olumsuz etkilenmesine neden olan faktörler" arasında sayılamaz?

Toplumun standartlarının düşük olması

İşletmelerin sosyal sorumluluk duygusuna çok önem vermesi

İşletme yönetici ve paydaşların kar baskısı

Dini kurumlar ve aile etkisinin azalması

Hükümetlere olan güvenin çok düşük olması

Açıklama:

Bir toplumda etik standartların gelişmemesine ya da olumsuz etkilenmesine neden olan
faktörler; toplumun standartlarının çok düşük olması, sosyal çözülme, aşırı iyimser toplum, dini kurumlar ve ailenin etkisinin azalması, düşük kalite, aşırı niceliksel istekler, işletmedekilere yöneticiler ve hissedarlardan gelen kâr baskısı, şirket politikaları, mevcut
ekonomik koşullar, iş yapma maliyetleri, başarıya ilişkin stres, politik yozlaşma, hükümetlere olan güvenin çok düşük olması, açgözlülük, başarının ölçüsü olarak parayı görme ve paraya tapma, bireyin bencilliği, kişisel dürüstlük ve ahlaki karakterden yoksun olma, çok sayıda işletmenin düşük rekabet gücüne sahip olması ve çok sayıda işletmenin yarışması şeklinde ifade edilebilir. İşletmelerin sosyal sorumluluk duygusuna çok önem vermesi etik standartlara katkı yapan faktörlerdendir. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 77

Kişilik

Özgüven

Mahremiyet

Toplumsal alan

Bireysellik

Açıklama:

Mahremiyet; Bireylerin, devletin ve diğer kişilerin müdahalesinden muaf olarak hareket edebileceği, yaşamsal faaliyetlerini sürdürebileceği bir alanın ve kişilik haklarına bağlı olan tüm unsurların bütünüdür. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 78

İnternet etiği kaygıları ile ilgili verilen ifadelerden hangisi veya hangileri doğrudur?
I-İnternet üzerinden mahremiyetin ihlali; kişisel verilerin istismarı ve kişisel iletişime izinsiz giriş olarak iki şekilde ortaya çıkar.
II-İnternet ve ona bağlı sistemler aracılığıyla işlenen suçlara siber suç adı verilmektedir.
III-Kişisel verilerin internet üzerinden herkesin erişimine açılması mahremiyet ihlali kapsamındadır.
IV-ECHELON, ABD öncülüğünde beş ülkenin (ABD, İngiltere, Kanada, Avustralya ve Yeni Zelanda) ortaklaşa çalışması sonucu kurulmuş olup, aralarında Türkiye’nin de bulunduğu dünyanın çeşitli ülkelerine yerleştirilen gelişmiş antenler aracılığıyla dünyadaki tüm internet ve telefon iletişimini izlediği sistemdir.

I-II-III-IV

I-II

I-II-IV

Yanlız IV

III-IV

Açıklama:

Küresel boyutta bir iletişim ağı olan internetin belli bir merkezden kontrol edilmesi güçlüğü mahremiyet ihlalleri, fikri mülkiyet haklarının ihlali ve siber suçlar gibi bazı etik
kaygıları da beraberinde getirmektedir. ECHELON sistemi, ABD öncülüğünde beş ülkenin (ABD, İngiltere, Kanada, Avustralya ve Yeni Zelanda) ortaklaşa çalışması sonucu kurulmuş olup, aralarında Türkiye’nin de bulunduğu dünyanın çeşitli ülkelerine yerleştirilen gelişmiş antenler aracılığıyla dünyadaki tüm internet ve telefon iletişimini izlemektedir. Bu sistem, güvenliği sağlamak amacıyla kurulmuş olmasına rağmen son zamanlarda elde edilen bilgilerin ticari amaçlarla kullanıldığı ortaya çıkmıştır. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 79

Aşağıdaki hizmet kalitesi bileşenlerinden hangisi çalışanların, müşterilere anında hizmet vermek ve yardım etmeye istekli olma anlamına gelmektedir?

Güvenilirlik

Duyarlılık

Erişilebilirlik

Güvenlik

Müşteriyi bilmek ve anlamak

Açıklama:

Duyarlılık/Karşılık Vermek: Çalışanların, müşterilere anında hizmet vermek ve yardım
etmeye istekli olmalarını ifade etmektedir. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 80

Takipçilerinin memnuniyetlerini ve performanslarını onların değer ve ihtiyaçlarını etkileyerek arttırmaya çalışan liderlik türüne ne ad verilmektedir?

Dönüşümcü liderlik

Ahlaki liderlik

Etik liderlik

Demokratik liderlik

Entellektüel liderlik

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 81

Tek kişinin veya bir insan topluluğunun belirli bir tarihsel dönemde belli türden eğilim, düşünce, inanç, töre, alışkanlık, görenek ve bunlarda içerilmiş olan değer, buyruk, norm ve yasaklara göre düzenlenmiş ve bu haliyle gelenekleşmiş, yerleşmiş yaşama biçimine ne ad verilir?

Ahlak

Özyaşam

İhtiram

Doğru yaşam

Kalıp yaşam

Açıklama:

Tek kişinin veya bir insan topluluğunun belirli bir tarihsel dönemde belli türden eğilim, düşünce, inanç, töre, alışkanlık, görenek vd. ve bunlarda içerilmiş olan değer, buyruk, norm ve yasaklara göre düzenlenmiş ve bu haliyle gelenekleşmiş, yerleşmiş yaşama biçimine ahlak (moral) denir.

Doğru Cevap: A

Soru 82

Bireyin zeka düzeyi
Toplumun refahı ve gelişimi
Bireyin yaşı, aile çevresi ve ekonomik durumu
Normlar ve görgü kuralları
Toplumsal kültür ve değerler

Bireyin etik davranışlarını belirleyen unsurlar arasında yukarıdakilerden hangileri yer alır?

I, II ve III

I, IV ve V

II, III ve IV

II, IV ve V

III, IV ve V

Açıklama:

Bireyin etik davranışlarını belirleyen unsurlar ise aşağıdaki gibi sıralanabilir:

Bireyin ahlaki gelişim düzeyi,
Ahlaki davranışı yönlendiren şartlar,
Bireyin yaşı, aile çevresi ve ekonomik durumu,
Normlar ve görgü kuralları,
Toplumsal kültür ve değerler.

Doğru Cevap: E

Soru 83

İş dünyasında var olan ilişkilerin ahlaki boyutunu ve sorunlarını inceleyen, tutum ve davranışlarını ortaya çıkarmaya çalışan etik türü aşağıdakilerden hangisidir?

Mesleki etik

Betimleyici iş etiği

Kişisel etik

Normatif iş etiği

Sorgulayıcı iş etiği

Açıklama:

Etik gibi, iş etiği de “normatif ” ve “ betimleyici” olarak ikiye ayrılır. Normatif iş etiği, etik değerler-ilkeler çerçevesinde iş etiğine uygun kararların, eylemlerin ve davranışların neler olması gerektiğini irdeler ve bu kapsamda iş etiği kurallarını belirlemeye çalışır. Bu niteliği ile reçetesel bir yaklaşım içerir. Öte yandan betimleyici iş etiği, iş dünyasında var olan ilişkilerin ahlaki boyutunu ve sorunlarını inceler, tutum ve davranışlarını ortaya çıkarmaya çalışır. Yani mevcut ve yaygın olan etik içerikli davranış türleri üzerinde durur. Bunların olası nedenlerini incelemeye çalışır. Bu yönü ile çözümleyici (analitik) bir yaklaşım içerir.

Doğru Cevap: B

Soru 84

Takipçilerinin memnuniyetlerini ve performanslarını onların değer ve ihtiyaçlarını etkileyerek arttırmaya çalışan liderlik türü aşağıdakilerden hangisidir?

Karizmatik liderlik

Öğretim liderliği

Dönüşümcü liderlik

Dağıtımcı liderlik

Etik liderlik

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 85

Aşağıdakilerden hangisinde etik liderlerin özelliklerine yer verilmiştir?

Örgütte değişimi etkin bir biçimde gerçekleştirmek için çalışanların memnuniyetlerini ve performanslarını onların
değer ve ihtiyaçlarını etkileyerek arttırmaya çalışır.

Rol model olarak çalışanlarını doğruluk, dürüstlük, güvenilirlik, adalet gibi olgular çerçevesinde yönlendirir.

Güçlü öngörüleriyle geleceğe yönelik etkin değişimler sağlar.

Çalışanlara daha fazla sorumluluk vererek onların potansiyellerini etkin biçimde ortaya koymaya çalışır.

İş yerinin geleneğini korurken iklimini ve insan ilişkilerini belirler.

Açıklama:

Etik lider standartları oluşturur, dile getirir, anlaşılmasını sağlar, uygulama konusunda destekler, bu konuda takipçilerini sorumlu tutar ve etik davranışlarıyla takipçileri için aynı zamanda rol model teşkil eder. Rol model olarak takipçilerini/çalışanlarını doğruluk, dürüstlük, güvenilirlik, adalet vb. olgular çerçevesinde yönlendirirler.

Doğru Cevap: B

Soru 86

İş dünyasının belirsizlikleri en düşük düzeye indirerek işletmelerin giriştiği faaliyetlerde birey ve topluma zarar vermeyecek iş görmeleri için yol gösterici kurallar bütününe ne ad verilir?

Normatif iş etiği

Betimleyici iş etiği

Toplumsal kültür ve değerler

Meslek etiği

Etik standartlar

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 87

Sağlamlık
Nezaket
Eş zamanlılık
Güvenlik
Fiziksel varlıklar

Yukarıda yer alanlar ifadelerden hizmet kalitesinin bileşenleri olanlar, aşağıdaki seçeneklerden hangisinde bir arada verilmiştir?

I, II ve III

I, IV ve V

II, III ve IV

II, IV ve V

III, IV ve V

Açıklama:

Hizmet kalitesinin temelde on bileşenden oluştuğu ifade edilmektedir. Hizmet kalitesinin bileşenleri ise güvenilirlik, duyarlılık/karşılık vermek, yeterlilik, erişebilirlik, nezaket, iletişim, itibar, güvenlik, müşteriyi bilmek ve anlamak, fiziksel varlıklar olarak sıralanır.

Doğru Cevap: D

Soru 88

Hizmet kalitesinde temel olarak algılanan kalite ------- ile değerlendirilmektedir.
Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi doğru olarak tamamlar?

Hizmetin maliyeti

Beklenen performans

Beklenen gelir

Kişinin değer yargılarıyla

Hizmetin süresi

Açıklama:

Hizmet kalitesinde temel olarak algılanan kalite beklenen performans ile değerlendirilmektedir.

Doğru Cevap: B

Soru 89

E-posta ile zincirleme mektuplar gönderirken alıcıların adlarını kapatınız.
Bir şey gönderirken muhafazakar, alırken liberal olun.
Büyük ve küçük harfleri birlikte kullanın.
Bir mesaja duygusal yanıt vermeden önce aradan bir gece geçmesini bekleyin.
Eğer kendinizi bir tartışma içinde bulursanız, tartışmanın içeriğinin tartışan kişilere odaklanmasını sağlayın.

Yukarıdaki ifadelerden hangileri IETF’nin (Internet Engineering Task Force) 1995 yılının Ekim ayında yayınladığı resmi olmayan netiquette kılavuzunda yer almaktadır?

I, II ve III

I, III ve V

II, III ve IV

II, IV ve V

III, IV ve V

Açıklama:

Eğer size gelmiş bir mesajı bir başka kişiye ya da bir gruba yönlendiriyorsanız (“forward” ediyorsanız) orijinal mesajın metnini değiştirmeyin. Eğer mesaj kişisel nitelikte ise ve siz mesajı bir başka kişiye ya da bir gruba yönlendirecekseniz öncelikle sahibinden izin alın. Bir mesajı kısaltabilir ve sadece ilgili kısımlarını aktarabilirsiniz ancak bunu yaparken gerekli özeni göstermelisiniz.
E-posta ile asla zincirleme mektuplar göndermeyiniz. Zincirleme mektuplar İnternette yasaktır.
Bir şey gönderirken muhafazakâr, alırken liberal olun. Provoke edilseniz bile “ateşli” mesajlar göndermemelisiniz. Diğer taraftan ateşli mesajlar almaya şaşırmamalısınız. Ateşli yazılara yanıt vermemek basiretli bir davranıştır.
Göndereceğiniz bir mesajın alıcısının kültürünün, dilinin, eğlence anlayışının sizinkinden farklı olabileceğini aklınızda tutun. Özellikle alaycılık konusunda dikkatli olun.
Büyük ve küçük harfleri birlikte kullanın. SADECE BÜYÜK HARF KULLANIMI SANKİ BAĞIRIYORMUŞSUNUZ GİBİ ANLAŞILIR.
Bir mesaja duygusal yanıt vermeden önce aradan bir gece geçmesini bekleyin.
Göndereceğiniz mesajın konu başlığında içeriği ile ilgili bir ifade yer alsın.
Bir e-posta listesine ya da haberleşme grubuna herhangi bir mesaj göndermeden önce o listedeki mesajları bir iki ay süreyle takip edin. Böylece o grubun kültürüne aşina olursunuz.
Yazdıklarınızın geniş bir kitle tarafından görüleceğini dikkate alın. Bu kişiler arasında şu anki ya da gelecekteki patronunuz da yer alabilir. Ne yazdığınıza dikkat edin. Ayrıca aklınızda tutun ki e-posta listeleri ve haberleşme listeleri çoğunlukla arşivlenirler ve sözleriniz uzun süre diğer kişilerin erişebileceği halde tutulabilirler.
Kişilerin kendi adlarına konuştuklarını ve (aksi açıkça belirtilmemişse) sözlerinin kurumlarının görüşü olmadığını farz edin.
Bir mesaja yanıt verirken (“reply” ederken) dikkatli olun. Çoğunlukla yanıtlar asıl mesajın geldiği adrese giderler ve çoğu zaman bu bir listenin veya grubun adresi olabilir. Kazara kişisel bir mesajı büyük bir topluluğa gönderebilirsiniz. En iyi yol “reply” düğmesini tıklamak yerine alıcının adresini elle yazmaktır.
Eğer kişisel bir mesajı kazara bir liste veya gruba gönderirseniz hemen ilgili kişi ve gruba birer özür mesajı gönderin.
Eğer bir kişi ile anlaşmazlığa düşerseniz yazışmalarınızı liste ya da grup üzerinden değil, doğrudan birbirinize e-posta göndererek yapın. Eğer üzerinde konuştuğunuz konu tüm grubu ilgilendiriyorsa sonradan gruba bir özet metin yollayabilirsiniz.
Ateşli mesajlar savaşlarına karışmayın. Tahrik edici içerik göndermeyin. Böylelerine yanıt vermeyin.
Genellikle siz bir mesajı gönderdikten sonra onu geri almak mümkün olmaz. Sistem yöneticiniz bile gönderdiğiniz bir mesajı geri almanızı sağlayamayabilir. O sebeple bir mesajı göndermeden önce gerçekten de göndermek istediğinizden emin olun.
Eğer kendinizi bir tartışma içinde bulursanız, tartışmanın içeriğinin tartışan kişilere değil tartışmanın konusuna odaklanmasını sağlayın.

Eğer size gelmiş bir mesajı bir başka kişiye ya da bir gruba yönlendiriyorsanız (“forward” ediyorsanız) orijinal mesajın metnini değiştirmeyin. Eğer mesaj kişisel nitelikte ise ve siz mesajı bir başka kişiye ya da bir gruba yönlendirecekseniz öncelikle sahibinden izin alın. Bir mesajı kısaltabilir ve sadece ilgili kısımlarını aktarabilirsiniz ancak bunu yaparken gerekli özeni göstermelisiniz.
E-posta ile asla zincirleme mektuplar göndermeyiniz. Zincirleme mektuplar İnternette yasaktır.
Bir şey gönderirken muhafazakâr, alırken liberal olun. Provoke edilseniz bile “ateşli” mesajlar göndermemelisiniz. Diğer taraftan ateşli mesajlar almaya şaşırmamalısınız. Ateşli yazılara yanıt vermemek basiretli bir davranıştır.
Göndereceğiniz bir mesajın alıcısının kültürünün, dilinin, eğlence anlayışının sizinkinden farklı olabileceğini aklınızda tutun. Özellikle alaycılık konusunda dikkatli olun.
Büyük ve küçük harfleri birlikte kullanın. SADECE BÜYÜK HARF KULLANIMI SANKİ BAĞIRIYORMUŞSUNUZ GİBİ ANLAŞILIR.
Bir mesaja duygusal yanıt vermeden önce aradan bir gece geçmesini bekleyin.
Göndereceğiniz mesajın konu başlığında içeriği ile ilgili bir ifade yer alsın.
Bir e-posta listesine ya da haberleşme grubuna herhangi bir mesaj göndermeden önce o listedeki mesajları bir iki ay süreyle takip edin. Böylece o grubun kültürüne aşina olursunuz.
Yazdıklarınızın geniş bir kitle tarafından görüleceğini dikkate alın. Bu kişiler arasında şu anki ya da gelecekteki patronunuz da yer alabilir. Ne yazdığınıza dikkat edin. Ayrıca aklınızda tutun ki e-posta listeleri ve haberleşme listeleri çoğunlukla arşivlenirler ve sözleriniz uzun süre diğer kişilerin erişebileceği halde tutulabilirler.
Kişilerin kendi adlarına konuştuklarını ve (aksi açıkça belirtilmemişse) sözlerinin kurumlarının görüşü olmadığını farz edin.
Bir mesaja yanıt verirken (“reply” ederken) dikkatli olun. Çoğunlukla yanıtlar asıl mesajın geldiği adrese giderler ve çoğu zaman bu bir listenin veya grubun adresi olabilir. Kazara kişisel bir mesajı büyük bir topluluğa gönderebilirsiniz. En iyi yol “reply” düğmesini tıklamak yerine alıcının adresini elle yazmaktır.
Eğer kişisel bir mesajı kazara bir liste veya gruba gönderirseniz hemen ilgili kişi ve gruba birer özür mesajı gönderin.
Eğer bir kişi ile anlaşmazlığa düşerseniz yazışmalarınızı liste ya da grup üzerinden değil, doğrudan birbirinize e-posta göndererek yapın. Eğer üzerinde konuştuğunuz konu tüm grubu ilgilendiriyorsa sonradan gruba bir özet metin yollayabilirsiniz.
Ateşli mesajlar savaşlarına karışmayın. Tahrik edici içerik göndermeyin. Böylelerine yanıt vermeyin.
Genellikle siz bir mesajı gönderdikten sonra onu geri almak mümkün olmaz. Sistem yöneticiniz bile gönderdiğiniz bir mesajı geri almanızı sağlayamayabilir. O sebeple bir mesajı göndermeden önce gerçekten de göndermek istediğinizden emin olun.
Eğer kendinizi bir tartışma içinde bulursanız, tartışmanın içeriğinin tartışan kişilere değil tartışmanın konusuna odaklanmasını sağlayın.

Doğru Cevap: C

Soru 90

Siber suçları kısaca, bilgisayar ve ağ sistemleri kullanılarak işlenen suçlar diye tanımlayabiliriz. Bu çerçevede siber suçlar, bilinen suçların ağ ortamında işlenmesinin yanı sıra bilgisayar ağlarına ve İnternet'e özgü yeni suçları da kapsamaktadır. Bu çerçevede siber suçları ikiye ayırmak mümkündür. Birincisi, mevcut hukuk sisteminde tanımlanmış ve belirli yaptırım kurallarına bağlanmıştır suçlardır. Bu tür suçlara örnek olarak dolandırıcılık, hakaret, devlet aleyhine yürütülen faaliyetler ve pornografik yayınları verebiliriz. Bugün bu tür suçlar İnternet üzerinden gerçekleştirilmektedir. İkincisi ise, dijital ortamların varlığı ile ortaya çıkan ve mevcut hukuk sisteminde tanımlanmamış suçlardır. Bu tür suçlara örnek olarak başkasına ait bilgisayar sistemlerine izinsiz girişleri ve ağ sistemini tahrip etmek için virüs bulaştırmayı verebiliriz. Bu suçlar nitelikleri itibarıyla tamamen İnternet'e özgü eylemlerdir.
Aşağıdakilerden hangisi dijital ortamların varlığı ile ortaya çıkan ve mevcut hukuk sisteminde tanımlanmamış siber suçlardan biridir?

Dolandırıcılık

Pornografik yayın

Hakaret

Devlet aleyhine yürütülen faaliyetler

Bilgisayar sistemlerine izinsiz giriş

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 91

Aşağıdaki seçeneklerden hangisi insanların nasıl davranması gerektiği üzerinde duran bir etik yaklaşımı ifade eder?

Ahlak

Huy

Alışkanlık

Normatif etik

Betimleyici etik

Açıklama:

Tamamlandı.
Nasıl davranılması gerektiği üzerinde duran bir yaklaşım “Normatif Etik”tir.

Doğru Cevap: D

Soru 92

Aşağıdakilerden hangisi etiğin ilgilendiği temel konulardan biridir?

Bireyin ahlaki gelişim düzeyi

Ahlaki davranışı yönlendiren şartlar

Bireyin yaşı, aile çevresi ve ekonomik durumu

Toplumsal kültür ve değerler

İyi, doğru insan olmanın getirdiği özellikler

Açıklama:

Tamamlandı.
Seçenekler değerlendirildiğinde A, B, C ve D seçenekleri bireyin etik davranışlarını belirleyen unsurlar; E seçeneğinin ise etiğin ilgilendiği iki temel konudan biri olduğu görülmektedir. Buna göre yanıt E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 93

Aşağıdakilerden hangisi kuralların kavramsal çerçevesinin çizildiği alandır?

Birey davranışı

Özel durumlar için verilmiş kararlar

Belirli kurallarla ilgili kararlar

Kurallar

İlkeler

Açıklama:

Tamamlandı.
İlkeler kurallar çerçevesinin çizildiği alandır.

Doğru Cevap: E

Soru 94

Etiğin uygulama alanlarından hangisi tüm insanları kapsayan etik bir duyarlılığı ve sorumluluğu ifade eder?

Global etik

Toplumsal etik

İş etiği

Meslek etiği

Kişisel etik

Açıklama:

Tamamlandı.
Seçenekler içinde tüm insanları kapsayan etik bir duyarlılığı ve sorumluluğu ifade tek uygulama alanı “A” yani Global etiktir.

Doğru Cevap: A

Soru 95

Müşterileri anlayabilecekleri dilde bilgilendirmek ve onların dinlemek anlamına gelen hizmet kalitesi bileşeni aşağıdakilerden hangisidir?

Erişilebilirlik

Nezaket

İletişim

Müşteriyi bilmek ve anlamak

Duyarlılık/Karşılık vermek

Açıklama:

Tamamlandı.
Hizmet kalitesi bileşenlerinin verildiği seçenekler değerlendirildiğinde Müşterileri anlayabilecekleri dilde bilgilendirmek ve onların dinlemek anlamına gelen hizmet kalitesi bileşeni “İletişim”dir.

Doğru Cevap: C

Soru 96

Aşağıdakilerden hangisi hizmet kalitesinin bileşenlerinden biri değildir?

Güvenilirlik

Mahremiyet

Nezaket

İtibar

Fiziksel varlıklar

Açıklama:

Tamamlandı.
A, C, D ve E seçeneklerinde yer alan ifadeler hizmet kalitesi bileşenleri arasında yer almaktadır. Ancak B seçeneği bu bileşenlerden biri değildir. Yanıt B seçeneği olmalıdır.

Doğru Cevap: B

Soru 97

Aşağıdakilerden hangisi bireylerin, devletin ve diğer kişilerin müdahalesinden muaf olarak hareket edebileceği, yaşamsal faaliyetlerini sürdürebileceği bir alanın ve kişilik haklarına bağlı tüm unsurlara verilen addır?

Mahremiyet

Entelektüel mülkiyet

Siber suç

Güvenilirlik

Nezaket

Açıklama:

Tamamlandı.
Soru belirtilen kavram tanımlaması “Mahremiyet” sözcüğüne aittir. Yanıt A seçeneği olmalıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 98

İyi ve kötü hakkında bir bilim, belirli bir grup veya her insan için geçerli eylem kurallarının geneli olarak ifade edilen kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Etik

Ahlak

Töre

Gelenek

Seciye

Açıklama:

Tamamlandı.
Etik; İyi ve kotu hakkında bir bilim ya da belirli bir grup veya her insan için geçerli eylem kurallarının genelidir.

Doğru Cevap: A

Soru 99

Evrensel etik ilkelerin varlığından söz edebilmek için genel olarak tüm toplumlarda üst düzeyde var olması gerekenler;

İnsan kalitesi
Sistem kalitesi
Yönetim kalitesi
Yasal standartlar
Sosyal standartlar

Tüm toplumlarda üst düzeyde var olması gereken evrensel etik ilkeleriyle ilgili roma rakamıyla verilenlerden hangileri doğrudur?

I-II-IV

I-II-III

IV-V

III-IV-V

Açıklama:

Tamamlandı.
Tüm toplumlarda üst düzeyde var olması gereken evrensel etik ilkeleri; insan kalitesi, sistem kalitesi ve yönetim kalitesidir.

Doğru Cevap: C

Soru 100

Etik kavramının literatürümüze yerleşmesi hangi yılları kapsar?

1960

1970

1980

1990

2000

Açıklama:

Tamamlandı.
Kökenleri 2500 yıl öncesine dayanan etik kavramının literatürümüze yerleşmesi 1980’li yılların sonlarını kapsamaktadır. Buna göre yanıt C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 101

Toplumda hazır bulunduğu töre, alışkanlık ve görenekleri aynen uygulamayıp, bunların üzerine düşünerek, sorgulayarak, eleştirerek içselleştirme ve bunu kişiliğin belirleyici özelliği haline getirme kavramı aşağıdakilerden hangisidir?

Norm

Etik

Örf

Değer

Davranış

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 102

Bireyin meslek ve din seçimi, ahlaki davranışı yönlendiren standartlardan hangi alana girmektedir?

Kanun ve yasalar alanı

Etik alanı

İş ahlakı alanı

Özgür seçim alanı

Sosyal alan

Açıklama:

Kişi ya da kuruluşların kendi istekleriyle yaptıkları ve yasal sınırlama
olmayan davranış standartlarıyla ilgilidir. Bireyin meslek veya dinsel seçimi ya da
bir işletmenin kaç tane televizyon veya çamaşır makinesi üreteceği özgür seçime birer
örnektir.

Doğru Cevap: D

Soru 103

İşletmelerin ürün ve hizmet üretme ve dağıtma aşamalarının etik boyutlarıyla ilgilenen etik alanı aşağıdakilerden hangisidir?

İş etiği

Meslek etiği

Kişisel etik

Toplumsal etik

Global etik

Açıklama:

İş etiği, etiğin bir alt kümesi olup, iş dünyasındaki etik sorunları inceler, davranışlara
rehberlik etmek üzere kurallar geliştirmeye çalışır. İş etiği, işletmelerin ürün ve
hizmet üretme ve dağıtma aşamalarında gerek örgüt gerekse birey/çalışan düzeyinde davranışların
etik boyutları ile ilgilenir ve bu davranışlara ilişkin yol gösteren kuralları kapsar.

Doğru Cevap: A

Soru 104

Global etiğin kaynağı aşağıdakilerden hangisi olarak açıklanabilir?

Kanun koyucular

Ulusal yasalar

İnsan aklı

Vicdani hürriyet

Grup seçimleri

Açıklama:

Global etiğin kaynağı insan aklının kendisidir. Yani insan aklının bağımsız bir biçimde
ortaya koyduğu değerlerdir.

Doğru Cevap: C

Soru 105

Algılanan kalitenin gerçek kaliteden farkı aşağıdakilerden hangisidir?

İşletmenin hedeflerinden yola çıkması

Etik liderin belirlediği yolun izlenmesi

Dönüşümcü liderliğe ışık tutması

Toplumsal gelenekleri yansıtması

Müşterinin beklentisini artırması

Açıklama:

Gerçek kalite, bir işletmenin yerine getirmek üzere yola çıktığı hedeflere varması, algılanan
kalite ise müşterinin beklediği kaliteyi almasıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 106

Firmanın; inanılırlığı, güvenirliliği, dürüstlüğü ve müşteri çıkarlarını kalben hissetme hizmet kalitesinin hangi bileşenidir?

Duyarlılık

Güvenilirlik

İtibar

İletişim

Nezaket

Açıklama:

Firmanın; inanılırlığı, güvenirliliği, dürüstlüğü ve müşteri çıkarlarını kalben hissetme itibar özelliğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 107

İnternet üzerindeki verilere ilişkin mahremiyet ihlallerine örnek aşağıdakilerden hangisi olabilir?

Bilgilerin ticari amaçla kullanılması

Basılı kitapların taranarak izinsiz yayımlanması

Sinema filmlerinin yayımlanması

Tasarım fotoğraflarının paylaşılması

E-posta ile verilerin paylaşımı

Açıklama:

Türkiye’nin de bulunduğu dünyanın çeşitli ülkelerine yerleştirilen gelişmiş antenler
aracılığıyla dünyadaki tüm internet ve telefon iletişimini izlemektedir. Bu sistem, güvenliği
sağlamak amacıyla kurulmuş olmasına rağmen son zamanlarda elde edilen bilgilerin
ticari amaçlarla kullanıldığı ortaya çıkmıştır. Bu durum mahremiyet ihlalleri kapsamında ele alınmaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 108

İnternet ve ona bağlı sistemler aracılığıyla işlenen suçları ifade etmek için hangi kavram kullanılmaktadır?

İnternet etiği

Siber suçlar

Entelektüel hak ihlali

Mahremiyet ihlali

İletişim ihlali

Açıklama:

İnternetin yaygın olarak kullanılmadığı dönemlerde bilişim ortamında
işlenen suçları ifade etmek için bilgisayar suçları (computer crimes) ve bilgisayar ihlalleri
(computer abuse) gibi kavramlar kullanılmaktaydı. Daha sonra internetin etkinliğini arttırarak
kullanımının yaygınlaşmasıyla birlikte, internet ve ona bağlı sistemler aracılığıyla
işlenen suçları da kapsayacak şekilde söz konusu kavramlar, tek bir kavram altında birleştirilmiş ve “siber suç” (cyber crimes) kavramı kullanılmaya başlanmıştır.

Doğru Cevap: B

Soru 109

Takipçilerinin memnuniyetlerini ve performanslarını onların değer ve ihtiyaçlarını etkileyerek
arttırmaya çalışan liderlik türü aşağıdakilerden hangisidir?

Dönüşümcü liderlik

Etik liderlik

Güçlü liderlik

Etik rol model

Etik standartlar

Açıklama:

Takipçilerinin memnuniyetlerini ve performanslarını onların değer ve ihtiyaçlarını etkileyerek
arttırmaya çalışan liderlik türü dönüşümcü liderliktir.

Doğru Cevap: A

Soru 110

Çalışanların, müşterilere anında hizmet vermek ve yardım etmeye istekli olmaları aşağıdakilerden hangisiyle açıklanmaktadır?

Nezaket

İletişim

İtibar

Yeterlilik

Duyarlılık

Açıklama:

Çalışanların, müşterilere anında hizmet vermek ve yardım etmeye istekli olmalarını açıklayan kavram duyarlılıktırç

Doğru Cevap: E

Soru 111

Etik kavramı günümüzde hangi bilimsel alanda değerlendirilmektedir?

Ahlak felsefesi

Sosyal psikoloji

Din felsefesi

Sosyoloji

Antropoloji

Açıklama:

Daha önceleri kavramsal anlamda ahlak sözcüğü ile tanımlanmaya çalışılan etik kavramının günümüzde “ahlak felsefesi” olarak incelenmesi gerektiği kabul edilmiştir.

Doğru Cevap: A

Soru 112

Aşağıdaki kavramlardan hangisi bir toplum içinde kişilerin benimsedikleri, uymak
zorunda bulundukları davranış biçimleri ve kurallardır?

Gelenek

Ahlak

Kültür

Toplumsal normlar

Hukuk

Açıklama:

Ahlak, “bir toplum içinde kişilerin benimsedikleri, uymak zorunda bulundukları davranış biçimleri ve kurallar olarak ifade edilebilir.

Doğru Cevap: B

Soru 113

Ahlaki davranışı yönlendiren standartlar düşünüldüğünde hangisi, kişi ya da kuruluşların kendi istekleriyle yaptıkları ve yasal sınırlama olmayan davranış standartlarıyla ilgilidir?

Kanun ve yasalar alanı

Etik alan

Özgür seçim alanı

Davranış alanı

Sosyal mesafe alanı

Açıklama:

Özgür seçim alanı: Kişi ya da kuruluşların kendi istekleriyle yaptıkları ve yasal sınırlama olmayan davranış standartlarıyla ilgilidir.

Doğru Cevap: C

Soru 114

Hangisi toplumun örf ve adetleri, gelenekleri, kültürü, dini inanışları, değer yargıları ve
ahlak anlayışı ve hukuk sistemini temelinde barındıran toplumsal olarak kabul görmüş doğru yanlış, iyi-kötü ile ilgili yargılardır?

Global Etik

Kişisel Etik

Meslek Etiği

Toplumsal Etik

İş Etiği

Açıklama:

Bir toplumun örf ve adetleri, gelenekleri, kültürü, dini inanışları, değer yargıları ve ahlak anlayışı ve hukuk sistemini temelinde barındıran toplumsal olarak kabul görmüş doğru yanlış, iyi-kötü ile ilgili yargılara toplumsal etik denir.

Doğru Cevap: D

Soru 115

Aşağıdakilerden hangisi global etik ile ilgili değildir?

Ernst & Young ekibinin birlikte çalışma ilkeleri

Müşteri ve diğer paydaşlarla çalışma ilkeleri

Dürüstlük

Tarafsızlık ve bağımsızlığın korunması

Özgür seçim alanı

Açıklama:

Global etik kuralları beş maddede sıralanmaktadır:
• Ernst & Young ekibinin birlikte çalışma ilkeleri
• Müşteri ve diğer paydaşlarla çalışma ilkeleri
• Dürüstlük
• Tarafsızlık ve bağımsızlığın korunması
• Entelektüel sermayeye değer verilmesi ve korunması

Doğru Cevap: E

Soru 116

Hangisi takipçilerinin memnuniyetlerini ve performanslarını onların değer ve ihtiyaçlarını etkileyerek arttırmaya çalışan liderlik türüdür?

Dönüşümcü liderlik

Karizmatik liderlik

Etik liderlik

Otokratik liderlik

Demokratik liderlik

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 117

Hangisi bir işletmenin yerine getirmek üzere yola çıktığı hedeflere varmasını tanımlamaktadır?

Algılanan kalite

Gerçek kalite

Fonksiyonel kalite

Kullanım kalitesi

Tasarım kalitesi

Açıklama:

Gerçek kalite, bir işletmenin yerine getirmek üzere yola çıktığı hedeflere varmasıdır. Gerçek kalite bir anlamda ürün veya hizmetin gereken şartlara uygunluğudur.

Doğru Cevap: B

Soru 118

Hizmete kolay ulaşmayı, bekleme zamanının kısa olmasını, faaliyet saatlerinin uygun olmasını ifade eden hizmet kalitesi bileşeni hangisidir?

Güvenilirlik

Yeterlilik

Erişebilirlik

Müşteriyi Bilmek ve Anlamak

Fiziksel Varlıklar

Açıklama:

Erişebilirlik: Yaklaşılabilir olma ve ilişki kurma kolaylığını içermektedir. Hizmete kolay ulaşmayı, bekleme zamanının kısa olmasını, faaliyet saatlerinin uygun olmasını ifade etmektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 119

Hangisi fikri bir çalışmanın neticesinde ortaya çıkmış müzikten edebiyata, endüstriyel tasarımdan bilimsel buluşlara kadar uzanan, geniş bir yelpazedeki düşünce ve ürünleri kapsar?

Mahremiyet

Toplumsal Etik

Kişisel Özgürlük

Entelektüel Mülkiyet Hakkı

Denetim Alanı

Açıklama:

Entelektüel Mülkiyet Hakkı İhlalleri: Fikri mülkiyet hakları, fikri bir çalışmanın neticesinde ortaya çıkmış müzikten edebiyata, endüstriyel tasarımdan bilimsel buluşlara
kadar uzanan, geniş bir yelpazedeki düşünce ve ürünleri kapsar.

Doğru Cevap: D

Soru 120

Hangisi bilgisayar ve ağ sistemleri kullanılarak işlenen suçlar açıklamak için kullanılan kavramdır?

Siber suç

Paket koklama

Aldatma

Tıklama sahtekarlığı

Bilgisayar korsanlığı

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 121

Aşağıdakilerden hangisi etik ile ilgili doğru bir bilgidir?

Etik kuralların; sanat etiği, siyaset etiği, tıp etiği, yönetim etiği vb. belirli alana ilişkin yazılı kuralları bulunmaktadır.

Etik yazısız kurallardan oluşmaktadır.

Bireyin etik davranışlarını belirleyen tek unsur normlar ve görgü kurallarıdır.

Etik sadece iyi, doğru insan olmanın getirdiği özellikler ile ilgilenir.

“Evrensel etik” ten bahsedebilmek için Sistem kalitesinin üst düzeyde olması yeterlidir.

Açıklama:

Cevap:Sf.178-179.
B---)Etik kuralların; sanat etiği, siyaset etiği, tıp etiği, yönetim etiği vb. belirli alana ilişkin yazılı kuralları bulunmaktadır.
C---)Bireyin etik davranışlarını belirleyen unsurlar ise aşağıdaki gibi sıralanabilir: • Bireyin ahlaki gelişim düzeyi, • Ahlaki davranışı yönlendiren şartlar, • Bireyin yaşı, aile çevresi ve ekonomik durumu, • Normlar ve görgü kuralları, • Toplumsal kültür ve değerler
D---)Etik iki temel konu ile ilgilenir: • İyi, doğru insan olmanın getirdiği özellikler ve • Bireyin davranışlarını belirleyen kurallar
E ---)Evrensel etik ilkelerin varlığından söz edebilmek için ise genel olarak tüm toplumlarda üç temel unsurun üst düzeyde var olması gerekir. Bunlar • İnsan kalitesi, • Sistem kalitesi, • Yönetim kalitesidir.

Doğru Cevap: A

Soru 122

Hizmetin güvenilir ve doğru biçimde, verilen sözler doğrultusunda yapılması” hangi hizmet kalitesi bileşinini tanımlamaktadır?

Müşteriyi Bilmek ve Anlamak

Yeterlilik

Güvenlik

Güvenilirlik

İletişim

Açıklama:

HİZMET KALİTESİ STANDARTLARI
Kalite, herkesin hakkında bir fikri olduğu fakat tüm bakış açılarını içine alabilecek bir tanıma sahip olmayan bir kavramdır. Dolayısıyla kalite dendiğinde herkes farklı anlamlar çıkarabilmektedir. Müşteriler, hizmet sağlayıcıları, üreticiler, çalışanlar ve tedarikçilerin kalite anlayışları çok farklı olabilir. Örneğin bir yaklaşıma göre kalite, gerçek ve algılanan kalite olarak ikiye ayrılır. Gerçek kalite, bir işletmenin yerine getirmek üzere yola çıktığı hedeflere varmasıdır. Gerçek kalite bir anlamda ürün veya hizmetin gereken şartlara uygunluğudur. Algılanan kalite, müşterinin beklediği kaliteyi almasıdır. Fakat gerçek kalite, algılanan kalite olmadan bir etkiye sahip değildir. Ürün veya hizmet işletmenin belirlediği şartlara ne kadar uyarsa uysun müşteri açısından yetersiz ise düşük kaliteli bir algılama kaçınılmazdır.
Kalite gibi hizmet kalitesinin de kesin ve net tanımını yapmak oldukça güçtür. Ancak genel olarak hizmet kalitesi, gerçek ve algılanan hizmet kalitesi arasındaki fark olarak tanımlanabilir. Somut bir takım ölçütlerle değerlendirilebilecek ürün kalitesinden farklı olarak hizmet kalitesi daha karmaşık ve daha fazla bileşenden oluşan bir kavramdır. Hizmet kalitesinin temelde on bileşenden oluştuğu ifade edilmektedir. Bunlar:
Güvenilirlik: Performans tutarlılığını içermektedir. Hizmetin güvenilir ve doğru biçimde, verilen sözler doğrultusunda yapılması anlamına gelmektedir.
Duyarlılık/Karşılık Vermek: Çalışanların, müşterilere anında hizmet vermek ve yardım etmeye istekli olmalarını ifade etmektedir. Hizmetin zamanında olmasını içerir.
Yeterlilik: Hizmet sunmak için gerek firmanın gerekse de çalışan personelin gerekli bilgi ve beceriye sahip olmaları anlamına gelmektedir.
Erişebilirlik: Yaklaşılabilir olma ve ilişki kurma kolaylığını içermektedir. Hizmete kolay ulaşmayı, bekleme zamanının kısa olmasını, faaliyet saatlerinin uygun olmasını ifade etmektedir.
Nezaket: Müşteriyle ilişkide bulunan personelin kibarlığı, saygınlığı ve dostluğunu içerir.
İletişim: Müşterileri anlayabilecekleri dilde bilgilendirmek ve onların dinlemek anlamına gelir. Firma farklı müşteriler için dilini uydurabilmeli ve farklılaştırabilmelidir.
İtibar: Firmanın; inanılırlığı, güvenirliliği, dürüstlüğü ve müşteri çıkarlarını kalben hissetmeyi içermektedir. Firmanın ismi, ünü, çalışanlarının kişisel özellikleri itibarı oluşturan unsurlardır.
Güvenlik: Şüphe, tehlike ve riskten uzak olma. Fiziksel ve finansal güvenlik ile mahremiyet güvenliği oluşturan unsurlardır.
Müşteriyi Bilmek ve Anlamak: Müşteriyi ve müşteriye ilişkin ihtiyaçları bilmek için çaba sarf etmeyi içerir.
Fiziksel Varlıklar:Hizmetin fiziksel yanının içermektedir. Fiziksel tesisler, personelin, görünüşü, hizmet sunmak için kullanılan araç ve ekipmanlar fiziksel unsurları oluşturmaktadır. Hizmetler somut mallardan farklı olarak değerlendirileceği için aynı kaliteyi sağlayan kesin üretim özelliklerinin hizmetler için oluşturulması çoğu durumda güçtür. Hizmet kalitesi bir imalat ortamında oluşturulup, eksiksiz bir biçimde müşteriye ulaştırılamaz. Sunulan pek çok hizmet, kaliteli bir hizmet sunulmasını garantilemek için satıştan önce sayılamaz, ölçülemez, stoklanamaz, test edilemez ve doğrulanamaz. Bunun da ötesinde hizmet performansı iş görenlere ve müşterilere göre ve günden güne değişiklik gösterebilir. Birçok hizmette kalite hizmetin ulaştırılması esnasında, genellikle de müşteri ve hizmet personelinin etkileşimi esnasında oluşur. Bu nedenle kurumda çalışan kişilerin müşteriler ile ilişkileri kaliteyi büyük ölçüde belirler.

Doğru Cevap: D

Soru 123

E-posta ile zincirleme mektuplar İnternette yasaktır.

Size karşı uygulanan sert bir tavır karşısında ateşli mesajlar veya tahrik edici içerik gönderebilirsiniz.

Göndereceğiniz bir mesajın alıcısının kültürünün, dilinin, eğlence anlayışının sizinkinden farklı olabileceğini aklınızda tutun.

Büyük ve küçük harfleri birlikte kullanın. SADECE BÜYÜK HARF KULLANIMI SANKİ BAĞIRIYORMUŞSUNUZ GİBİ ANLAŞILIR.

Eğer kendinizi bir tartışma içinde bulursanız, tartışmanın içeriğinin tartışan kişilere değil tartışmanın konusuna odaklanmasını sağlayın.

Açıklama:

Günümüzde internet etiği ile ilgili kural oluşturma çabaları devam etmekle birlikte belli bir standart oluşmuş değildir. Bu konudaki çabaların ilk ve en önemlilerinden biri IETF’nin (Internet Engineering Task Force) 1995 yılının Ekim ayında yayınladığı, “resmi olmayan netiquette kılavuzu”dur. Kılavuzun birebir iletişim ve çoklu iletişime ait bölümlerinde tavsiye edilen bazı davranış biçimleri aşağıdaki gibi özetlenebilir:
• Eğer size gelmiş bir mesajı bir başka kişiye ya da bir gruba yönlendiriyorsanız (“forward” ediyorsanız) orijinal mesajın metnini değiştirmeyin. Eğer mesaj kişisel nitelikte ise ve siz mesajı bir başka kişiye ya da bir gruba yönlendirecekseniz öncelikle sahibinden izin alın. Bir mesajı kısaltabilir ve sadece ilgili kısımlarını aktarabilirsiniz ancak bunu yaparken gerekli özeni göstermelisiniz.
• E-posta ile asla zincirleme mektuplar göndermeyiniz. Zincirleme mektuplar İnternette yasaktır.
• Bir şey gönderirken muhafazakâr, alırken liberal olun. Provoke edilseniz bile “ateşli” mesajlar göndermemelisiniz. Diğer taraftan ateşli mesajlar almaya şaşırmamalısınız. Ateşli yazılara yanıt vermemek basiretli bir davranıştır.
• Göndereceğiniz bir mesajın alıcısının kültürünün, dilinin, eğlence anlayışının sizinkinden farklı olabileceğini aklınızda tutun. Özellikle alaycılık konusunda dikkatli olun.
• Büyük ve küçük harfleri birlikte kullanın. SADECE BÜYÜK HARF KULLANIMI SANKİ BAĞIRIYORMUŞSUNUZ GİBİ ANLAŞILIR.
• Bir mesaja duygusal yanıt vermeden önce aradan bir gece geçmesini bekleyin.
• Göndereceğiniz mesajın konu başlığında içeriği ile ilgili bir ifade yer alsın.
• Bir e-posta listesine ya da haberleşme grubuna herhangi bir mesaj göndermeden önce o listedeki mesajları bir iki ay süreyle takip edin. Böylece o grubun kültürüne aşina olursunuz.
• Yazdıklarınızın geniş bir kitle tarafından görüleceğini dikkate alın. Bu kişiler arasında şu anki ya da gelecekteki patronunuz da yer alabilir. Ne yazdığınıza dikkat edin. Ayrıca aklınızda tutun ki e-posta listeleri ve haberleşme listeleri çoğunlukla arşivlenirler ve sözleriniz uzun süre diğer kişilerin erişebileceği halde tutulabilirler.
• Kişilerin kendi adlarına konuştuklarını ve (aksi açıkça belirtilmemişse) sözlerinin kurumlarının görüşü olmadığını farz edin.
• Bir mesaja yanıt verirken (“reply” ederken) dikkatli olun. Çoğunlukla yanıtlar asıl mesajın geldiği adrese giderler ve çoğu zaman bu bir listenin veya grubun adresi olabilir. Kazara kişisel bir mesajı büyük bir topluluğa gönderebilirsiniz. En iyi yol “reply” düğmesini tıklamak yerine alıcının adresini elle yazmaktır.
• Eğer kişisel bir mesajı kazara bir liste veya gruba gönderirseniz hemen ilgili kişi ve gruba birer özür mesajı gönderin.
• Eğer bir kişi ile anlaşmazlığa düşerseniz yazışmalarınızı liste ya da grup üzerinden değil, doğrudan birbirinize e-posta göndererek yapın. Eğer üzerinde konuştuğunuz konu tüm grubu ilgilendiriyorsa sonradan gruba bir özet metin yollayabilirsiniz.
• Ateşli mesajlar savaşlarına karışmayın. Tahrik edici içerik göndermeyin. Böylelerine yanıt vermeyin.
• Genellikle siz bir mesajı gönderdikten sonra onu geri almak mümkün olmaz. Sistem yöneticiniz bile gönderdiğiniz bir mesajı geri almanızı sağlayamayabilir. O sebeple bir mesajı göndermeden önce gerçekten de göndermek istediğinizden emin olun.
• Eğer kendinizi bir tartışma içinde bulursanız, tartışmanın içeriğinin tartışan kişilere değil tartışmanın konusuna odaklanmasını sağlayın.

Doğru Cevap: B

Soru 124

“Başkasına ait bilgisayar sistemlerine izinsiz giriş ve ağ sistemini tahrip etmek için virüs bulaştırma” aşağıdakilerden hangisinin bir örneğidir?

Entellektüel Mülkiyet Hakkı İhlali

Mahremiyet İhlali

Siber Suç

Telif hakkı ihlali

Özel durum ihlali

Açıklama:

Dijital ortamdaki eserlerin telif haklarının korunması için şifreleme, dijital imza gibi bazı yöntemler kullanılmaktadır. Ancak bu hakkın korunması için hukuki altyapısının oluşturulması gerekmektedir. Gelişmiş birçok ülkede bu yönde yeni düzenlemelere gidilmekte ve çalışmalar yapılmaktadır.
Siber Suçlar: İnternetin yaygın olarak kullanılmadığı dönemlerde bilişim ortamında işlenen suçları ifade etmek için bilgisayar suçları (computer crimes) ve bilgisayar ihlalleri (computer abuse) gibi kavramlar kullanılmaktaydı. Daha sonra internetin etkinliğini arttırarak kullanımının yaygınlaşmasıyla birlikte, internet ve ona bağlı sistemler aracılığıyla işlenen suçları da kapsayacak şekilde söz konusu kavramlar, tek bir kavram altında birleştirilmiş ve “siber suç” (cyber crimes) kavramı kullanılmaya başlanmıştır.
Siber suçları kısaca, bilgisayar ve ağ sistemleri kullanılarak işlenen suçlar diye tanımlayabiliriz. Bu çerçevede siber suçlar, bilinen suçların ağ ortamında işlenmesinin yanı sıra bilgisayar ağlarına ve internete özgü yeni suçları da kapsamaktadır.

Doğru Cevap: C

Soru 125

Kapsadıkları konular bakımından büyükten küçüğe etik sıralaması nasıl olmalıdır?

Kişisel, Meslek, İş, Toplumsal, Global

Global, Toplumsal, Sosyal, Entellektüel, Kişisel

Kişisel, Entellektüel, Eosyal, Toplumsal, Global

Evrensel, Global, Local, Toplumsal, Kişisel

Global, Toplumsal, İş, Meslek, Kişisel.

Açıklama:

Etiğin Uygulama Alanları
Etik standartların uygulandıkları alanları etki alanlarına göre kişisel etik, meslek etiği, iş etiği, toplumsal etik ve global etik uygulama alanlarına ayrılabilir (bk. Şekil 7.3).
Kişisel Etik: Kişisel etik sisteminin en önemli temsilcilerinden olan Martin Buber, kişisel etiğin kaynağının bireyin içinden gelen ses (vicdan) olduğunu savunur. Bireyin giriştiği her eylemde, yaptığı her işte ve aldığı her kararda doğru ve yanlışı ayırıp, kendine göre doğru kararı vermesini sağlayan ahlaki değerleri, içinden gelen ses olan “vicdanı”dır. Kişisel etik, kişinin toplum içerisindeki bireysel duruşunu belirler. Bu etik anlayış bireyin ahlaki altyapısını temel alır. Bireyin yaşadığı ve çevresinde yaşanan olaylar karşısında gösterdiği tepkiler ya da koyduğu tavırdır. Bireyin kendine dönmesi ve kendini kusursuzlaştırmak için gereksinim duyduğu gücü, kendi vicdanından almasını sağlayarak, bireyin karşılaştığı özel durumlarda doğru kararlar vermesinde yarar sağlayabilir.
Kişisel etiğin özellikleri aşağıdaki gibi özetlenebilir:
• Kişisel etik, gerçeğin doğrunun sadece zekâdan değil bireyin içinden geldiğini savunur.
• Doğruluk ve etik davranışlar herkesin içinde vardır.
• Kişisel etik bireyin kendisine dönmesini sağlar.
• Bireyin karşılaştığı durumlarda doğru ve yanlış kararlar vermesi kendi vicdanına bağlıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 126

Etik değerler-ilkeler çerçevesinde iş etiğine uygun kararların, eylemlerin ve davranışların neler olması gerektiğini irdeleyen ve bu kapsamda iş etiği kurallarını belirlemeye çalışan disipline ne ad verilir?

Normatif iş etiği

İş etiği

Betimleyici iş etiği

Toplumsal etik

Kişisel etik

Açıklama:

Etik gibi, iş etiği de “normatif ” ve “ betimleyici” olarak ikiye ayrılır. Normatif iş etiği, etik değerler-ilkeler çerçevesinde iş etiğine uygun kararların, eylemlerin ve davranışların neler olması gerektiğini irdeler ve bu kapsamda iş etiği kurallarını belirlemeye çalışır. Bu niteliği ile reçetesel bir yaklaşım içerir. Öte yandan betimleyici iş etiği, iş dünyasında var olan ilişkilerin ahlaki boyutunu ve sorunlarını inceler, tutum ve davranışlarını ortaya çıkarmaya çalışır. Yani mevcut ve yaygın olan etik içerikli davranış türleri üzerinde durur.
Bunların olası nedenlerini incelemeye çalışır. Bu yönü ile çözümleyici (analitik) bir yaklaşım içerir.

Doğru Cevap: A

Soru 127

Aşağıdakilerden hangisi önde gelen uluslararası danışmanlık şirketlerinden biri olan Ernst & Young’ın web sayfasında ilan ettiği “global etik kuralları”nın davranışlarına yön veren çerçeve kurallarından birisidir?

Tarafların kendi çıkarlarına göre hareket etmesinin özgür bırakılması

Samimiyet

Sermaye bazlı yardımlaşma

Sosyal sorumluluğun gerçekleştirilmesi ve özendirilmesi

Dürüstlük

Açıklama:

Uluslararası şirketlerin nasıl bir etik uygulaması içinde olmaları gerektiği konusunda kesin bir fikir birliği bulunmamaktadır. Bazı uluslararası şirketlerin “global etik kuralları” olarak ifade ettikleri ilkelere faaliyette bulundukları her ekonomide bağlı kalacakları taahhüdünde bulundukları görülmektedir. Örneğin önde gelen uluslararası danışmanlık şirketlerinden biri olan Ernst & Young web sayfasında ilan ettiği “global etik kuralları”nı davranışlarına yön veren çerçeve kurallar olarak ifade etmiştir. Bu kurallar beş maddede şu şekilde sıralanmıştır:
• Ernst & Young ekibinin birlikte çalışma ilkeleri
• Müşteri ve diğer paydaşlarla çalışma ilkeleri
• Dürüstlük
• Tarafsızlık ve bağımsızlığın korunması
• Entelektüel sermayeye değer verilmesi ve korunması
Uluslararası şirketlerin bireysel olarak global etik kurallar oluşturmaları ve kendilerinin bu kurallarla bağlı olduklarını ilan etmelerinin yanında, global etik standartlar oluşturulması ve uygulanması konusunda Avrupa Birliği, Dünya Ticaret Örgütü, Asya Pasifik Ekonomik İş Birliği Forumu, Kuzey Amerika Serbest Ticaret Anlaşması ve Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Teşkilatı bünyesinde de çalışmalar yapılmaktadır.

Doğru Cevap: E

Soru 128

Takipçilerinin memnuniyetlerini ve performanslarını onların değer ve ihtiyaçlarını etkileyerek arttırmaya çalışan liderlik türü “......” liderlik olarak ifade edilir. Boşluklu alana gelecek kelime aşağıdakilerden hangisidir?

Sosyal

Gİrişimci

Dönüşümcü

Yeterli

Verimci

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 129

” ...... kalite, bir işletmenin yerine getirmek üzere yola çıktığı hedeflere varması, ....... kalite ise müşterinin beklediği kaliteyi almasıdır.” Hizmet kalitesi standartları çerçevesinde boşluklara sırasıyla aşağıdakilerden hangileri getirilmelidir?

Standart-Tahmini

Ham-Elde edilen

Standart-Elde Edilen

Gerçek-Algılanan

Gerçek-Elde Edilen

Açıklama:

Kalite, herkesin hakkında bir fikri olduğu fakat tüm bakış açılarını içine alabilecek bir tanıma sahip olmayan bir kavramdır. Dolayısıyla kalite dendiğinde herkes farklı anlamlar çıkarabilmektedir. Müşteriler, hizmet sağlayıcıları, üreticiler, çalışanlar ve tedarikçilerin kalite anlayışları çok farklı olabilir. Örneğin bir yaklaşıma göre kalite, gerçek ve algılanan kalite olarak ikiye ayrılır. Gerçek kalite, bir işletmenin yerine getirmek üzere yola çıktığı hedeflere varmasıdır. Gerçek kalite bir anlamda ürün veya hizmetin gereken şartlara uygunluğudur. Algılanan kalite, müşterinin beklediği kaliteyi almasıdır. Fakat gerçek kalite, algılanan kalite olmadan bir etkiye sahip değildir. Ürün veya hizmet işletmenin belirlediği şartlara ne kadar uyarsa uysun müşteri açısından yetersiz ise düşük kaliteli bir algılama kaçınılmazdır.
Gerçek kalite, bir işletmenin yerine getirmek üzere yola çıktığı hedeflere varması, algılanan kalite ise müşterinin beklediği kaliteyi almasıdır.

Doğru Cevap: D

Soru 130

Aşağıdakilerden hangisi bir toplumda etik standartların gelişmesine olumsuz etki yapan faktörlerden değildir?

Politik yozlaşma

Açgözlülük

Bireyin bencilliği

Çok sayıda işletmenin düşük rekabet gücüne sahip olması

Medyanın olayları sürekli takibi

Açıklama:

Etik Standartlara Olumsuz Etki Yapan Faktörler
Bir toplumda etik standartların gelişmemesine ya da olumsuz etkilenmesine neden olan faktörler; toplumun standartlarının çok düşük olması, sosyal çözülme, aşırı iyimser toplum, dini kurumlar ve ailenin etkisinin azalması, düşük kalite, aşırı niceliksel istekler, işletmedekilere yöneticiler ve hissedarlardan gelen kâr baskısı, şirket politikaları, mevcut ekonomik koşullar, iş yapma maliyetleri, başarıya ilişkin stres, politik yozlaşma, hükümetlere olan güvenin çok düşük olması, açgözlülük, başarının ölçüsü olarak parayı görme ve paraya tapma, bireyin bencilliği, kişisel dürüstlük ve ahlaki karakterden yoksun olma, çok sayıda işletmenin düşük rekabet gücüne sahip olması ve çok sayıda işletmenin yarışması şeklinde ifade edilebilir.

Doğru Cevap: E

Ünite 8

Soru 1

Aşağıdakilerden hangisi muhasebenin fonksiyonlarından biri değildir?

Yorumlama

Sınıflandırma

Ön plana çıkarma

Raporlama

Özetleme

Açıklama:

Muhasebe fonksiyonları, kaydetme, sınıflandırma, özetleme (rapor etme) ve yorumlamadır. Doğru yanıt C’dir.

Doğru Cevap: C

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi muhasebe standartlarının taşıması istenen özelliklerinden biri değildir?

Güvenilir ölçümler üretmeli

Gerçekçi ölçümler üretmeli

Uygulanması isteğe bağlı olmalı

Benzer ve ilgili kalemler için yeterince kesin olmalı

Piyasalarda uygulanabilir olmalı

Açıklama:

Muhasebe standartları uygun ve anlamlı muhasebe bilgileri üretmelidir, gerçekçi ölçümler üretmeli, güvenilir ölçümler üretmeli, aşırı derecede karmaşık olmamalı, yeterince kesin ve kapsamlı olmalı, piyasalarda uygulanabilir olmalı, alternatif muamele şekillerine izin vermemelidir. Uygulanmasının isteğe bağlı olması, muhasebe standartlarının taşıması gereken özelliklerinden biri değildir. Doğru yanıt C’dir.

Doğru Cevap: C

Soru 3

Muhasebe standartlarının oluşturulmasında ileri sürülen görüşlerin hangisinde muhasebe düzenlemelerini yasama organlarından daha hızlı ve etkin olarak gerçekleştirme ve yaptırım gücü avantajı mevcuttur?

Kanunlar yoluyla belirlenmesi

Yönetmelikler yoluyla belirlenmesi

Özel sektör tarafından belirlenmesi

Özerk bir kurum tarafından belirlenmesi

En büyük sermayeli şirket tarafından belirlenmesi

Açıklama:

Kamu adına muhasebe standartları düzenleme yetkisinin özerk bir kuruma devredilmesi; Muhasebe standartları belirleme yetkisinin hükümet desteği bulunan bir kuruluşa devredilmesi yöntemidir. Bu yöntemin avantajı, yargı ile her zaman pekiştirilebilecek olan yaptırım gücünün bulunması ve özerk kuruluşların muhasebe düzenlemelerini yasama organlarından daha hızlı ve etkin olarak gerçekleştirebilecek olmalarıdır. Doğru yanıt D’dir.

Doğru Cevap: D

Soru 4

Aşağıdakilerden hangisi uluslararası muhasebe standartlarının sağladığı faydalardan biri değildir?

Ulusal muhasebe standartlarını teşvik etmesi

Küresel bakış açısına sahip olunması

Uluslararası şirketlerde uyum maliyetlerinin azalması

Uluslararası şirketlerin yabancı piyasalara girişini arttırma

Uluslararası para ve sermaye piyasalarında kolaylıkla veri karşılaştırması yapılabilmesi

Açıklama:

Uluslararası muhasebe standartlarının, sağladığı çeşitli faydalar; muhasebe problemleri konusunda ulusal bakış açısından ziyade küresel bakış açısına sahip olunması, uluslararası şirketlerde uyum maliyetlerinin azalması, şeffaflık probleminin azaltılması, uluslararası para ve sermaye piyasalarında kolaylıkla veri karşılaştırması yapılabilmesi, yüksek kaliteli muhasebe standartları ve uygulamalarının geniş alana yayılması, sınır ötesi finansman ve ticaret ile menkul kıymet borsalarına kayıtlı şirket sayısındaki artış, işletmelerin, uluslararası şirketlerin yabancı piyasalara girişini arttırmasını sayabiliriz. böylece düşük maliyetle finansal raporlama ve muhasebe standartları temin edilmiş, ulusal muhasebe standartları oluşturulması için çaba harcanmasını önlemiş ve ulusal muhasebe standartlarını teşvik etmemiştir. Doğru yanıt A’dır.

Doğru Cevap: A

Soru 5

Aşağıdakilerden hangisinde bankaların sermayelerinin, riskli aktiflere oranının %8’den az olmaması, yani sermaye yeterlilik oranının oluşturulması önerilmiştir?

Basel-I

USGAAP

Basel-II

IFRS

Basel-III

Açıklama:

Basel-I 1988 yılında deklare ederek bankaların mali bünyelerinin ekonomide oluşacak krizlere karşı dayanıklılığını sağlamayı amaçlamıştır. Bankaların sermayelerinin, riskli aktiflere oranının %8’den az olmamasını bu sayede sermaye yeterlilik oranının oluşmasını önermiştir. Bu deklarasyonla, tüm dünyadaki bankaların ortak standartlarda çalışmasını sağlamak yönünde alınmış bir karardır. Doğru yanıt A’dır.

Doğru Cevap: A

Soru 6

Aşağıdakilerden hangisi 2008 yılındaki küresel krizde uygulamalara ilişkin eksikliklerin ortadan kaldırılması amacıyla düzenlenmiştir?

Basel-I

Basel-II

Basel-III

IFRS

USGAAP

Açıklama:

Basel-III kararları, Basel-II’nin tamamen ortadan kaldırılması amacıyla değil ama 2008 yılındaki küresel krizde ortaya çıkan Basel-II uygulamalarına ilişkin eksikliklerin bertaraf edilmesi amacıyla düzenlenmiştir. Basel-III kapsamında yapılan en önemli değişikliklerden birisi bankaların sermaye yeterliliği hesaplamalarında kullandıkları sermaye tanımının değişmesidir. Doğru yanıt C’dir.

Doğru Cevap: C

Soru 7

Türkiye’de muhasebe standartları oluşturma çalışmaları aşağıdaki hangi kurul ile başlatılmıştır?

TMSK

TMUDESK

TÜRMOB

KGK

Merkez Bankası

Açıklama:

Türkiye’de muhasebe standartları oluşturma çalışmaları Türkiye Muhasebe ve Denetim Standartları Kurulu ile başlamış, Türkiye Muhasebe Standartları Kurulu bir süre sürdürülmüş ve Kamu Gözetimi Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu ile sürmektedir. Doğru yanıt B’dir.

Doğru Cevap: B

Soru 8

2005 yılından itibaren Türkiye’de TMS ve TFRS’leri hazırlayan ve yayımlayan kurul aşağıdakilerden hangisidir?

KGK

TMSK

TMUDESK

IASB

IFRS

Açıklama:

TMSK, 2005 yılı başından itibaren UMS ve UFRS Standartlarını Türkçeye çevirerek ve aynı numaraları oluşturacak şekilde Türkiye Muhasebe Standartları (TMS) ve Türkiye Finansal Raporlama Standartları (TFRS) şeklinde hazırlayıp ve seri olarak Resmi Gazete’de yayımlamıştır. Doğru yanıt B’dir.

Doğru Cevap: B

Soru 9

Türkiye’de 2011 yılından itibaren denetim standartlarını (TDS) oluşturmak ve yayımlamak görevi aşağıdaki hangi kurumun görev kapsamındadır?

TMSK

TMUDESK

Maliye Bakanlığı

Merkez Bankası

KGK

Açıklama:

KGK’nın görevleri; Uluslararası Denetim Standartları’yla uyumlu Türkiye Denetim Standartları’nı (TDS) oluşturmak ve yayımlamak, bağımsız denetçiler ve bağımsız denetim kuruluşlarını yetkilendirmek, bağımsız denetim alanında kamu gözetimi yapmak ve böylece bağımsız denetimde uygulama birliğini, gerekli güveni ve kaliteyi sağlamak. Uluslararası Muhasebe Standartlarıyla uyumlu Türkiye Muhasebe Standartları’nı (TMS) oluşturmak ve yayımlamak. Doğru yanıt E’dir.

Doğru Cevap: E

Soru 10

Türkiye’de IFRS’lere uyumlu standartların mevzuata kazandırılması için aşağıdakilerden hangisi ile telif anlaşması yapılmıştır?

IFAC

USGAAP

IASC

IFRS Foundation

SEC

Açıklama:

IFRS’lere uyumlu standartların mevzuatımıza kazandırılması amacıyla, Uluslararası Muhasebe Standartları Vakfı (IFRS Foundation) ile telif anlaşması imzalanmış ve bu çerçevede KGK, IASB tarafından yayımlanan IFRS’lerin Türkçe tercümesini gerçekleştirerek “TMS/ TFRS ve Yorumlar” adı altında Resmi Gazete’de yayımlamıştır. Doğru yanıt D’dir.

Doğru Cevap: D

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi muhasebenin fonksiyonlarından biri değildir?

Tahmin etme

Yorumlama

Rapor etme

Sınıflandırma

Kaydetme

Açıklama:

Muhasebe, fonksiyonları göz önünde tutularak, “mali nitelikteki işlemleri ve olayları para ile ifade edilmiş şekilde kaydetme, sınıflandırma, özetleyerek rapor verme ve sonuçları yorumlama bilim ve san’atır.” şeklinde tanımlanmıştır. Tanımda geçen muhasebe fonksiyonları aşağıdaki gibi sıralanabilir:
• Kaydetme,
• Sınıflandırma,
• Rapor etme ve
• Yorumlama. Doğru yanıt A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 12

I. Uygun ve anlamlı muhasebe bilgileri üretme II. Sadece sağlam bir teorik temele sahip olma III. Aşırı derecede karmaşık olma Yukarıdakilerden hangileri muhasebe standartlarının özellikleri arasındadır?

Yalnız I

Yalnız II

Yalnız III

I ve III

I, II ve III

Açıklama:

Muhasebe standartlarının özellikleri aşağıdaki gibi olmalıdır:
• Muhasebe standartları uygun ve anlamlı muhasebe bilgileri üretmelidir.
• Muhasebe standartları mali pozisyon ve performansa ilişkin ihtiyatlı ve gerçekçi
ölçümler üretmelidir.
• Muhasebe standartları, mali pozisyon ve performansa ilişkin güvenilir ölçümler
üretmelidir.
• Muhasebe standartları, sadece sağlam bir teorik temele sahip olmakla kalmamalı,
aynı zamanda pratikte işler mahiyet taşımalıdır.
• Muhasebe standartları, ele alınan konu ile ilgili olarak aşırı derecede karmaşık olmamalıdır.
• Muhasebe standartları, benzer veya ilgili kalemler için yeterince kesin olmalıdır.
• Muhasebe standartları tutarlı uygulamayı sağlamak için yeterince kesin olmalıdır.
• Tercihen, muhasebe standartları, alternatif muamele şekillerine izin vermemelidir. Alternatif muamele şekillerine müsaade edildiğinde veya muhasebe ilkelerinin
uygulanmasında hüküm vermek gerekli olduğunda, dengeli açıklamalar talep edilmelidir.
• Açıklamalar, bir işletmenin mali pozisyonu ve performansına, riske açıklık derecelerine ve risk yönetim faaliyetlerine ilişkin bir değerlendirme için yeterince kapsamlı olmalıdır.
• Muhasebe standartları, sadece en ileri mali piyasalarda değil, aynı zamanda gelişmekte olan piyasalarda uygulanabilir olmalıdır. Doğru yanıt A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 13

Muhasebe verilerinin ve bilgilerinin üretilmesi ve kullanılması sürecinde uyulmasıgereken kurallar bütününe ne ad verilir?

Muhasebe standardı

Muhasebe bilgi sistemleri

Muhasebe işlemleri

Muhasebe mevzuatı

Muhasebe protokolü

Açıklama:

Muhasebe verilerinin ve bilgilerinin üretilmesi ve kullanılması sürecinde uyulması
gereken kurallar bütününe muhasebe standardı denir. Doğru yanıt A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 14

I. Yasama yoluyla belirleme II. Özel sektör düzenleyici kurulaşlarınca belirleme III. Özerk bir kurum aracılığıyla belirleme Yukarıdakilerden hangileri muhasebe standartlarının oluşturulması konusunda ileri sürülen görüşler arasındadır?

Yalnız I

I ve II

I ve III

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Muhasebe standartlarının oluşturulması konusunda ileri sürülen görüşler:

Muhasebe Standartlarının Yasama Yoluyla Belirlenmesi

Muhasebe Standartlarının Özel Sektör Düzenleyici Kuruluşlarınca Belirlenmesi

Kamu Adına Muhasebe Standartları Düzenleme Yetkisinin Özerk Bir Kuruma Devredilmesi. Doğru yanıt E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 15

I. Basın toplantısı ile kamuya duyurma II. Tartışma metni hazırlama III. Nihai metnin hazırlanması IV. Ön çalışma grubu oluşturma Yukarıda karışık olarak verilen ABD’de muhasebe standartları oluşturulurken izlenen aşamaların doğru sıralaması aşağıdakilerden hangisidir?

III-II-I-IV

IV-II-I-III

IV-III-II-I

III-II-IV-I

I-IV-III-II

Açıklama:

ABD’de muhasebe standartları oluşturulurken izlenen yöntem ve aşamalar aşağıdaki
gibidir:
• Düzenleme yapılacak konuların FASB gündemine alınması
• Standart oluşturma süreci:
• Ön çalışma grubunun oluşturulması,
• Çalışma grubunun oluşturulması,
• Tartışma metninin hazırlanması,
• Basın toplantısı ile kamuya duyurma,
• Sözlü ve yazılı önerilerin değerlendirilmesi,
• FASB toplantıları,
• Son taslağın hazırlanması,
• Nihai metnin hazırlanması. Doğru yanıt B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 16

İngiltere’de muhasebe ile ilgili ilk düzenleme kaç yılında yapılmıştır?

1725

1756

1844

1890

1910

Açıklama:

İngiltere’de muhasebe ile ilgili ilk düzenleme 1844 yılında Şirketler Kanunu ile başlamış ve 1900 yılında yeni bir kanunla denetim konusu düzenlenmiş ve 1947 yılında Şirketler Kanunu tekrar değiştirilmiştir. Doğru yanıt C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 17

2001'de ABD'de gerçekleşen hangi olay uluslararası muhasebe ve denetim standartlarının gelişimine katkı sağlamıştır?

New York Skandalı

Sneak Peek Skandalı

Musk Skandalı

Enron skandalı

Westwood skandalı

Açıklama:

Enron skandalı, Ekim 2001’de bir Amerikan enerji şirketi olan Enron ve denetçisi Arthur
Andersen’in iflasını ifade eder. Enron skandalı, para ve sermaye piyasalarındaki etkisinin yanında, birbirlerinden farklı ulusal muhasebe standartlarının yerine, yatırımcıların şirketleri daha iyi değerlendirebilecekleri ve karşılaştırma yapabilecekleri uluslararası muhasebe ve denetim standartları çalışmalarının yoğunlaşmasına neden olmuştur. Doğru yanıt D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 18

İlk uluslararası muhasebe standartları kaç yılında yayınlanmıştır?

1960

1975

1978

1980

1989

Açıklama:

Ekim 1972’de Sydney’de toplanan 10. Dünya Muhasebe Kongresi’nde, İngiltere, Galler
ve Amerika Birleşik Devletleri’nin oluşturduğu “Muhasebecilerin Uluslararası Çalışma
Grubu’nun (AISG)” girişimiyle uluslararası muhasebe standartlarını düzenlemek amacıyla bir uluslararası komite kurulması önerisi ortaya atılmıştır. Bu önerinin sonucunda Avustralya, Kanada, Fransa, Almanya, Japonya, Meksika, Hollanda, ABD ve İngiltere (ve İrlanda, İngiltere ile tek bir ülke olarak sayılmıştır.) Londra’da 1973 yılında Uluslararası Muhasebe Standartları Komitesi’ni (International Accounting Standards CommitteeIASC) kurmuştur. IASC’nin amacı uluslararası muhasebe standartlarını (International Accounting Standards-IAS) üretmek ve kullanımını yaygınlaştırarak, muhasebe mesleğinin uluslararası platformda sağlıklı bilgiler üreten yapıya kavuşmasını sağlamaktır. IASC’nin kurulduğu 1973 yılından ve bu komitenin 1975’te yayınladığı ilk muhasebe standardından bu yana, profesyonel muhasebeciler arasındaki uluslararası işbirliği, muhasebe standartlarının dünya genelinde uygulanması doğrultusunda devam etmiştir. Komitenin öncelikli amacı uluslararası standartların oluşturulması olmuştur. Bu kapsamda standart taslaklarını hazırlamış ve mesleki örgütler aracılığıyla paydaşlardan görüş almıştır. Görüşleri, önerileri ve teklif edilen değişiklikleri bir araya getirmiş, nihai standart tasarısını oluşturmuş ve yayınlamıştır. Bugün UMS-1 ve UMS-2 olarak adlandırılan ilk iki standart komite tarafından bu çalışmaları sonucunda 1975’te yayınlanmıştır. Doğru yanıt B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 19

I. Sınır ötesi bankacılık kurallarının geliştirilmesi II. Asgari sermayenin kantitatif ve kalitatif yönden arttırılması III. Asgari likidite oranlarına ilişkin düzenlemeler yapılması Yukarıdakilerden hangileri Basel-III ile bankacılık sistemine ilişkin yapılan düzenlemeler arasındadır?

Yalnız II

Yalnız III

I ve II

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Basel-III ile yapılan düzenlemelerle birlikte; Bankacılık-finans sisteminin finansal ve ekonomik şoklara karşı direncinin arttırılması, risk yönetimi uygulamalarının geliştirilmesi, kurumsal yönetimin etkinleştirilmesi, bankaların açık ve şeffaf bir şekilde kamuoyunu bilgilendirme özelliklerinin arttırılması amaçlanmaktadır. Bu amaç doğrultusunda yapılan düzenlemeler ise şunlardır:
• Asgari sermayenin kantitatif ve kalitatif yönden arttırılması, asgari sermaye ihtiyacı standardının getirilmesi ve gerektiğinde sıkıntılı dönemlerde karşılık oranının
arttırılması,
• Asgari likidite oranlarına ilişkin düzenlemeler yapılması,
• Alım-satım hesaplarıyla ilgili sermaye yeterliliği hesaplamalarında değişiklik yapılması,
• Karşı taraf kredi riskinin hesaplanmasına ilişkin değişiklik yapılması,
• Sınır ötesi bankacılık kurallarının geliştirilmesi,
• Etkin bankacılık denetiminin yeniden gözden geçirilmesi ve standart denetim uygulamalarının geliştirilmesi. Doğru yanıt E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 20

Aşağıdakilerden hangisi Türkiye Muhasebe ve Denetim Standartları Kurulu'nun muhasebe standartlarını saptama amaçlarından biri değildir?

Uluslararası Muhasebe Standartları'ndan bağımsız standartlar geliştirmek

Türk ekonomisinin yapısı ile gereksinimlerini göz önünde bulundurmak

Ülke muhasebe uygulamalarında genel kabul görmüş muhasebe kavram ve terimlerinden yararlanmak

Finansal tabloların düzenlenmesi ve sunulmasına temel alınacak muhasebe standartları geliştirmek

Finansal tabloların düzenlenmesi ve sunulmasına ilişkin mevzuat ile muhasebe
standartları ve yöntemlerinin uyumlaştırılmasına ilişkin çalışmalar yapmak

Açıklama:

TMUDESK’in muhasebe standartlarının saptama ile ilgili amaçları şu şekilde ifade
edilebilir:
• Finansal tabloların düzenlenmesi ve sunulmasına temel alınacak muhasebe standartları geliştirmek ve yayınlamak. Bu standartların ülke genelinde kabulünü ve
uygulamasını sağlamak.
• Türkiye Muhasebe Standartlarının, Uluslararası Muhasebe Standartları ile uyumlu
olmasını sağlamak,
• Türk ekonomisinin yapısı ile gereksinimlerinin göz önünde bulundurulması,
• Finansal tabloların düzenlenmesi ve sunulmasına ilişkin mevzuat ile muhasebe
standartları ve yöntemlerinin uyumlaştırılmasına ilişkin çalışmalar yapmak,
• Ülke muhasebe uygulamalarında genel kabul görmüş muhasebe kavram ve terimlerinden, muhasebe standartlarının geliştirilmesinde yararlanmak. Doğru yanıt A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 21

Aşağıdakilerden hangisi muhasebe standartlarının özelliklerinden biri değildir?

uygun ve anlamlı muhasebe bilgileri üretmelidir

mali pozisyon ve performansa ilişkin ihtiyatlı ve gerçekçi ölçümler üretmelidir

mali pozisyon ve performansa ilişkin güvenilir ölçümler üretmelidir

sağlam bir teorik temele sahip olması yeterlidir

sadece en ileri mali piyasalarda değil, aynı zamanda gelişmekte olan piyasalarda uygulanabilir olmalıdır

Açıklama:

Muhasebe standartları, sadece sağlam bir teorik temele sahip olmakla kalmamalı, aynı zamanda pratikte işler mahiyet taşımalıdır. Doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 22

"Mali nitelikteki işlemleri ve olayları para ile ifade edilmiş şekilde ..., ..., ... ve ... bilim ve sanatıdır."
Yukarıdaki tanım, hangi kavrama aittir ve aşağıdaki kavramlardan hangileri ile tamamlanmalıdır?

Muhasebe; sınıflandırma, rapor etme, yorumlama, paylaşma

Muhasebe Bilgi Sistemi; kaydetme, rapor etme, yorumlama, paylaşma

Muhasebe; sınıflandırma, rapor etme, yorumlama, paylaşma

Muhasebe Bilgi Sistemi; kaydetme, sınıflandırma, standart belirleme, rapor etme

Muhasebe; kaydetme, sınıflandırma, rapor etme, yorumlama

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 23

Muasebe standartları oluşturulurken farklı yöntemlere başvurulabilmektedir. Aşağıda yer alan "seçilen yöntem ve bu yönteme getirilen eleştiri" eşleştirmelerinden hangisi doğrudur?

Yasama Yoluyla - uzlaşma sürecinin uzaması

Özel Sektör Düzenleyici Kuruluşları Tarafından - politik baskılara açık olma

Özel Sektör Düzenleyici Kuruluşları Tarafından - yaptırım gücü noksanlığı

Kamu Adına Özerk Bir Kurum Tarafından - yaptırım gücü noksanlığı

Kamu Adına Özerk Bir Kurum Tarafından - uzlaşma sürecinin uzaması

Açıklama:

Yasama youyla belirlenen muhasebe standartlarında, düzenlemelerin siyasi partilerin politik etkilerinin muhasebeye yansıması eleştirilir. Muhasebe standartalrını Özel Sektör Düzenleyici Kuruluşlar belirlediğinde karşılaşılabilecek önemli sorunlar olarak özel sektör düzenleyici kuruluşlarda yaptırım gücü noksanlığı ve uzun uzlaşma süreci sayılabilir. Kamu Adına Muhasebe Standartları Düzenleme Yetkisinin Özerk Bir Kuruma Devredilmesi durumunda ise getirilen eleştiriler şöyledir: yapı itibariyle özel sektör düzenleyici kuruluşları yöntemine kıyasla daha güçlü bir otoriteye sahip olması nedeniyle yapılacak düzenlemelerde keyfi davranılması ihtimalini arttırmakta ve bu kuruluşların politik baskılara ve bağımsızlıklarını sınırlandıran üst kuruluşların baskılarına açık olmaları ve bu baskılardan kolayca etkilenebilmeleridir. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 24

Muhasebe ile ilgili ilk düzenleme 1844 yılında Şirketler Kanunu ile başlamış ve 1900 yılında yeni bir kanunla denetim konusu düzenlenmiş ve 1947 yılında Şirketler Kanunu tekrar değiştirilmiştir.
Yukarıda muhasebe standartları ile ilgili bilgi verilen ülke aşağıdakilerden hangisidir?

Almanya

Amerika Birleşik Devletleri

Avustralya

Fransa

İngiltere

Açıklama:

Doğru Cevap: E

Soru 25

I. Sözlü ve yazılı önerilerin değerlendirilmesi.
II. Çalışma grubunun oluşturulması.
III. Düzenleme yapılacak konuların FASB (Financial Accounting Standarts Board) gündemine alınması.
IV. FASB toplantılarının gerçekleştirilmesi.
V. Basın toplantısı ile kamuoyuna duyurma.
Yukarıda numaralandırılmış ifadeler ABD’de muhasebe standartları oluşturulurken izlenen yöntem ve aşamalara aittir. Aşağıdaki seçeneklerden hangisinde ifadeler doğru şekilde sıralanmıştır?

I- III - II - V - IV

II - III - IV - V - I

III - II- V - I - IV

IV - I - III - II - V

V - III - II - I - IV

Açıklama:

ABD’de muhasebe standartları oluşturulurken izlenen yöntem ve aşamalar aşağıdaki gibidir:
• Düzenleme yapılacak konuların FASB gündemine alınması
• Standart oluşturma süreci:
• Ön çalışma grubunun oluşturulması,
• Çalışma grubunun oluşturulması,
• Tartışma metninin hazırlanması,
• Basın toplantısı ile kamuya duyurma,
• Sözlü ve yazılı önerilerin değerlendirilmesi,
• FASB toplantıları,
• Son taslağın hazırlanması,
• Nihai metnin hazırlanması.
Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 26

Aşağıdakilerden hangisi uluslararası muhasebe standartlarının sağladığı faydalardan biri değildir?

Muhasebe problemleri konusunda ulusal bakış açısına sahip olunması

şeffaflık probleminin azaltılması

düşük maliyetle finansal raporlama

uluslararası şirketlerde uyum maliyetlerinin azalması

uluslararası şirketlerin yabancı piyasalara girişini arttırma

Açıklama:

Uluslararası muhasebe standartlarının, sağladığı çeşitli faydalar söz konusudur. Bunlar şu şekilde özetlenebilir:
• Ulusal muhasebe standartları oluşturulması için çaba harcanmasının önlenmesi, böylece düşük maliyetle finansal raporlama ve muhasebe standartları temin edilmesi,
• Muhasebe problemleri konusunda ulusal bakış açısından ziyade küresel bakış açısına sahip olunması,
• Uluslararası şirketlerde uyum maliyetlerinin azalması,
• Farklı ülkelerde faaliyette bulunsalar bile işletmeler arasında karşılaştırma yapabilme olanağının bulunması böylece şeffaflık probleminin azaltılması,
• Uluslararası para ve sermaye piyasalarında kolaylıkla veri karşılaştırması yapılabilmesi,
• Yüksek kaliteli muhasebe standartları ve uygulamalarının geniş alana yayılması,
• Sınır ötesi finansman ve ticaret ile menkul kıymet borsalarına kayıtlı şirket sayısındaki artış,
• İşletmelerin, uluslararası şirketlerin yabancı piyasalara girişini arttırma,
• İşletmelerin uluslararası piyasalarda tüketicilerce tanınma oranının yükseltmesi ve
• Farklı bir ülkede ekonomik faaliyette bulunulmasının siyasi maliyetlerinin azaltılması.
Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 27

I. Uluslararası Muhasebe Standartları (IFRS), Muhasebe Standartları Kurulu (Financial Accounting Standards
Board-FASB) tarafından yayınlanmıştır.
II. IFRS standartları, 2003 yılında yayınlanmıştır.
III. Avrupa Birliği ülkeleri IFRS standartlarını kabul etmiş ya da bu standartlar temelinde geliştirilen ulusal standartları kullanmaya başlamışlardır.
IV. Uluslararası muhasebe standartlarının kullanımı artmıştır.
Yukarıdakilerden hangisi Norwalk Anlaşması'nın ardından meydana gelmiş gelişmelerdir?

I ve II

III ve IV

I, II ve III

II, III ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

Uluslararası Muhasebe Standartları (IFRS), Uluslararası Muhasebe Standartları Kurulu (International Accounting Standards Board-IASB) tarafından, 2013 yılında yayınlanmıştır. Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 28

Aşağıdakilerden hangisi Basel - III düzenlemeleri arasında yer almaz?

Asgari sermayenin yalnızca kantitatif yönden arttırılması

Alım-satım hesaplarıyla ilgili sermaye yeterliliği hesaplamalarında değişiklik

Asgari likidite oranlarına ilişkin düzenlemeler

Karşı taraf kredi riskinin hesaplanmasına ilişkin değişiklik

Sınır ötesi bankacılık kurallarının geliştirilmesi

Açıklama:

Basel-II uygulamalarının zayıf kaldığı likidite yeterliliği ve risk bazlı olmayan kaldıraç oranları gibi risk noktalarında, Basel-III ile yeni düzenlemeler yapılmıştır. Bu düzenlemelerle birlikte; Bankacılık-finans sisteminin finansal ve ekonomik şoklara karşı direncinin arttırılması, risk yönetimi uygulamalarının geliştirilmesi, kurumsal yönetimin etkinleştirilmesi, bankaların açık ve şeffaf bir şekilde kamuoyunu bilgilendirme özelliklerinin arttırılması amaçlanmaktadır. Bu amaç doğrultusunda yapılan düzenlemeler ise şunlardır:
• Asgari sermayenin kantitatif ve kalitatif yönden arttırılması, asgari sermaye ihtiyacı standardının getirilmesi ve gerektiğinde sıkıntılı dönemlerde karşılık oranının arttırılması,
• Asgari likidite oranlarına ilişkin düzenlemeler yapılması,
• Alım-satım hesaplarıyla ilgili sermaye yeterliliği hesaplamalarında değişiklik yapılması,
• Karşı taraf kredi riskinin hesaplanmasına ilişkin değişiklik yapılması,
• Sınır ötesi bankacılık kurallarının geliştirilmesi,
• Etkin bankacılık denetiminin yeniden gözden geçirilmesi ve standart denetim uygulamalarının geliştirilmesi.
Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 29

Aşağıdakilerden hangisi Türkiye’de ilk kez muhasebe standartları oluşturma çalışmaları yürütmüştür?

Türkiye Muhasebe Standartları Kurulu

Türkiye Muhasebe ve Denetim Standartları Kurulu

Kamu Gözetimi Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu

Uluslararası Muhasebe Standartları Kurulu

Uluslararası Menkul Değerler Örgütü

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 30

Aşağıdakilerden hangisi diğerlerinden farklı bir kurulun görevidir?

Bağımsız denetçiler ve bağımsız denetim kuruluşlarını yetkilendirmek

Uluslararası Muhasebe Standartlarıyla uyumlu Türkiye Muhasebe Standartları’nı oluşturmak

Uluslararası Denetim Standartları’yla uyumlu Türkiye Denetim Standartları’nı yayımlamak

Türkiye Muhasebe Standartlarının, Uluslararası Muhasebe Standartları ile uyumlu olmasını sağlamak

Uluslararası Denetim Standartları’yla uyumlu Türkiye Denetim Standartları’nı oluşturmak

Açıklama:

Kamu Gözetimi Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu'nun görevleri şunlardır:

Bağımsız denetçiler ve bağımsız denetim kuruluşlarını yetkilendirmek. Bağımsız denetim alanında kamu gözetimi yapmak ve böylece bağımsız denetimde uygulama birliğini, gerekli güveni ve kaliteyi sağlamak.
Uluslararası Muhasebe Standartlarıyla uyumlu Türkiye Muhasebe Standartları’nı (TMS) oluşturmak ve yayımlamak.
Uluslararası Denetim Standartları’yla uyumlu Türkiye Denetim Standartları’nı (TDS) oluşturmak ve yayımlamak.

Türkiye Muhasebe Standartlarının, Uluslararası Muhasebe Standartları ile uyumlu olmasını sağlamak ise Türkiye Muhasebe ve Denetim Standartları Kurulu'nun görevleri arasındadır. Doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 31

Temel kavramlar
Genel kabul görmüş muhasebe ilkeleri,
Ulusal ve uluslararası muhasebe standartları
Mevzuat

Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri muhasebe bilgi sisteminin kriterlerinden biridir?

Yalnız I

I ve II

II ve III

I, II ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

Muhasebe bilgi sisteminin bilgi üretim sürecinde veri toplama işleminden bilginin üretilmesi hatta kullanılması aşamasına kadar uyulması gereken pek çok kriter ve ölçüler bulunmaktadır. Bu kriter ve ölçüler aşağıda sayılmıştır:
• Temel kavramlar,
• Genel kabul görmüş muhasebe ilkeleri,
• Ulusal ve uluslararası muhasebe standartları,
• Mevzuat ve
• Ticaret hayatının gelenekleri ve prensipleri.

Doğru Cevap: E

Soru 32

Aşağıdakilerden hangisi muhasebe standartlarının özelliklerinden biri olamaz?

Uygun ve anlamlı muhasebe bilgileri üretmelidir

Mali pozisyon ve performansa ilişkin ihtiyatlı ve gerçekçi ölçümler üretmelidir

Benzer veya ilgili kalemler için yeterince kesin olmalıdır.

Genel olarak alternatif muamele şekillerine izin vermelidir

Ele alınan konu ile ilgili olarak aşırı derecede karmaşık olmamalıdır

Açıklama:

Muhasebe standartlarının özellikleri aşağıdaki gibi olmalıdır:
• Muhasebe standartları uygun ve anlamlı muhasebe bilgileri üretmelidir.
• Muhasebe standartları mali pozisyon ve performansa ilişkin ihtiyatlı ve gerçekçi ölçümler üretmelidir.
• Muhasebe standartları, mali pozisyon ve performansa ilişkin güvenilir ölçümler üretmelidir.
• Muhasebe standartları, sadece sağlam bir teorik temele sahip olmakla kalmamalı, aynı zamanda pratikte işler mahiyet taşımalıdır.
• Muhasebe standartları, ele alınan konu ile ilgili olarak aşırı derecede karmaşık olmamalıdır.
• Muhasebe standartları, benzer veya ilgili kalemler için yeterince kesin olmalıdır.
• Muhasebe standartları tutarlı uygulamayı sağlamak için yeterince kesin olmalıdır.
• Tercihen, muhasebe standartları, alternatif muamele şekillerine izin vermemelidir. Alternatif muamele şekillerine müsaade edildiğinde veya muhasebe ilkelerinin uygulanmasında hüküm vermek gerekli olduğunda, dengeli açıklamalar talep edilmelidir.
• Açıklamalar, bir işletmenin mali pozisyonu ve performansına, riske açıklık derecelerine ve risk yönetim faaliyetlerine ilişkin bir değerlendirme için yeterince kapsamlı olmalıdır.
• Muhasebe standartları, sadece en ileri mali piyasalarda değil, aynı zamanda gelişmekte olan piyasalarda uygulanabilir olmalıdır

Doğru Cevap: D

Soru 33

Kongre muhasebe yükümlülüklerini belirleme yetkisini Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu’na devretmiş olan ülke hangisidir?

İngiltere

ABD

Türkiye

Almanya

Japonya

Açıklama:

ABD’de muhasebe standartlarının oluşturulmasında kamu ve özel sektör düzenlemelerinin karışımı esasına dayalı bir sistem geçerlidir. Kongre muhasebe yükümlülüklerini belirleme yetkisini Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu’na (Securities Exchange Commission - SEC) devretmiştir. SEC muhasebe standartları belirlemedeki rolünü denetim ve gözetim fonksiyonu ile sınırlandırmış, muhasebe ve bağımsız denetim için kuralların belirlenmesinde özel sektör düzenleyici kuruluşlarının etkili olmasına izin vermiştir.

Doğru Cevap: B

Soru 34

Ulusal muhasebe standartları oluşturulması için çaba harcanmasının önlenmesi
Muhasebe problemleri konusunda küresel bakış açısına sahip olunması
Uluslararası şirketlerde uyum maliyetlerinin artması
Uluslararası para ve sermaye piyasalarında kolaylıkla veri karşılaştırması yapılabilmesi

Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri uluslararası muhasebe standartlarının sağladığı çeşitli faydalardandır?

Yalnız I

I ve II

II ve III

I, II ve IV

I, III ve IV

Açıklama:

Uluslararası muhasebe standartlarının, sağladığı çeşitli faydalar söz konusudur. Bunlar şu şekilde özetlenebilir:

Ulusal muhasebe standartları oluşturulması için çaba harcanmasının önlenmesi,böylece düşük maliyetle finansal raporlama ve muhasebe standartları temin edilmesi,
Muhasebe problemleri konusunda ulusal bakış açısından ziyade küresel bakış açısına sahip olunması,
Uluslararası şirketlerde uyum maliyetlerinin azalması,
Farklı ülkelerde faaliyette bulunsalar bile işletmeler arasında karşılaştırma yapabilme olanağının bulunması böylece şeffaflık probleminin azaltılması,
Uluslararası para ve sermaye piyasalarında kolaylıkla veri karşılaştırması yapılabilmesi,
Yüksek kaliteli muhasebe standartları ve uygulamalarının geniş alana yayılması,
Sınır ötesi finansman ve ticaret ile menkul kıymet borsalarına kayıtlı şirket sayısındaki artış,
İşletmelerin, uluslararası şirketlerin yabancı piyasalara girişini arttırma,
İşletmelerin uluslararası piyasalarda tüketicilerce tanınma oranının yükseltmesi ve
Farklı bir ülkede ekonomik faaliyette bulunulmasının siyasi maliyetlerinin azaltılması.

Doğru Cevap: D

Soru 35

Denetçisi Arthur Andersen'dir
Bir enerji şirketi olarak 1985 yılında kurulmuştur
Muhasebe raporlarında düşük karlar göstermiştir
ABD tarihindeki en büyük iflastır

Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Enron şirketi ile ilgili doğru bilgilerdir?

Yalnız I

I ve II

II ve IV

I, II ve IV

II, III ve IV

Açıklama:

Enron skandalı, Ekim 2001’de bir Amerikan enerji şirketi olan Enron ve denetçisi ArthurAndersen’in iflasını ifade eder. Bir enerji şirketi olarak 1985 yılında kurulan ve internet teknolojisindeki gelişmeleri gayet iyi yakalayarak 1990’ların sonunda en gözde şirketlerden birisi haline gelen Enron, 1999 yılı başında 20 ABD Doları civarında olan hisse senedi fiyatlarını 2000 yılında 90,75 ABD Doları’na kadar yükseltmeyi başarmıştı. Enron’un çok“sağlıklı kârlar” elde ettiğini düşünen yatırımcılar bu şirketin piyasa değerini yükseltmekte hiç tereddüt etmiyorlardı. Enron da yayınladığı, dünyanın en büyük beş denetleme şirket lerinden birisi olan Arthur Andersen’in denetiminden geçen muhasebe raporlarında şişkin kârlar göstererek yatırımcılara güven veriyordu. Ancak 2001 yılında, Enron’un enerjipiyasasından çok büyük zararlar elde ettiği ve bu zararları çeşitli finansal türev araçları kullanarak ve muhasebe hilelerine başvurarak kapattığı ortaya çıktı. Enron, sermayesinin muhasebeleştirdiğinden çok daha az olduğunu itiraf etmek zorunda kaldı. Bunun sonucunda 2000 yılında 90,75 ABD Doları düzeyinde olan hisse senedi fiyatları Kasım 2001’de1 ABD Doları’nın altına düştü. Böylece, Enron’un en değerli yedi Amerikan şirketinden biri olması nedeniyle o tarihe kadar ABD tarihindeki en büyük iflas gerçekleşmiş oldu.

Doğru Cevap: D

Soru 36

Aşağıdakilerden hangisi "Uluslararası Muhasebe Standartları Komitesi" kurucularından biridir?

Avusturya

Türkiye

İran

İsviçre

Meksika

Açıklama:

Ekim 1972’de Sydney’de toplanan 10. Dünya Muhasebe Kongresi’nde, İngiltere, Galler ve Amerika Birleşik Devletleri’nin oluşturduğu “Muhasebecilerin Uluslararası ÇalışmaGrubu’nun (AISG)” girişimiyle uluslararası muhasebe standartlarını düzenlemek amacıyla bir uluslararası komite kurulması önerisi ortaya atılmıştır. Bu önerinin sonucunda Avustralya, Kanada, Fransa, Almanya, Japonya, Meksika, Hollanda, ABD ve İngiltere (veİrlanda, İngiltere ile tek bir ülke olarak sayılmıştır.) Londra’da 1973 yılında Uluslararası Muhasebe Standartları Komitesi’ni (International Accounting Standards CommitteeIASC) kurmuştur. IASC’nin amacı uluslararası muhasebe standartlarını (International Accounting Standards-IAS) üretmek ve kullanımını yaygınlaştırarak, muhasebe mesleğinin uluslararası platformda sağlıklı bilgiler üreten yapıya kavuşmasını sağlamaktır.

Doğru Cevap: E

Soru 37

Uluslararası Takas Bankası (Bank of International Settlements-BIS) hangi ülkede kurulmuştur?

İsviçre

Almanya

Türkiye

İtalya

Danimarka

Açıklama:

Uluslararası Takas Bankası (Bank of International Settlements-BIS), 1930 yılında İsviçre’nin Basel şehrinde gelişmiş ülkelerin merkez bankaları tarafından kurulmuştur.BIS’i kuran ülkeler, 1974 yılında kısa adı Basel Komitesi olan Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Komitesi’ni oluşturmuşlardır.

Doğru Cevap: A

Soru 38

Muhasebe standartlarının gelişimi özel sektör öncülüğünde gerçekleşmiştir
İsviçre ve Danimarka mevzuatları etkisinde kalmıştır
1950'den sonra ABD sisteminin etkisine girmiştir
1987 yılından sonra Avrupa Birliği etkisi görüşmüştür

Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri Türkiye'deki muhasebe standartları ile ilgili doğru bilgidir?

Yalnız I

I ve II

II ve III

III ve IV

I, II ve IV

Açıklama:

Türkiye’de muhasebe standartlarının gelişimi devlet öncülüğünde gerçekleşmiş, ekonomik ve siyasi olarak ilişkilerimizin yoğun olduğu ülkeler örnek alınarak aktarılan yasalar ile bu ülke uygulamalarının etkileri görülmüştür. Muhasebe uygulamalarında önce Fransız ve Alman mevzuatları etkisinde kalınmıştır. 1950 yılından sonra ABD ile olan ilişkilerin ekonomik ve kültürel alanda gelişmesiyle Amerikan sisteminin etkisine girilmiştir. 1987 yılından sonra Avrupa Birliği ile olan ilişkilerin yoğunlaşmasıyla Avrupa Birliği düzenlemelerinin etkisi görülmüştür. Daha sonra da uluslararası muhasebe standartlarına tam uyum sağlanmıştır. Türkiye’de muhasebe standartları oluşturma çalışmaları Türkiye Muhasebe ve Denetim Standartları Kurulu ile başlamış, Türkiye Muhasebe Standartları Kurulu bir süre sürdürülmüş ve Kamu Gözetimi Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu ile sürmektedir
206

Doğru Cevap: D

Soru 39

Uluslararası Muhasebeciler Federasyonu(IFAC)'ın kurulma kararı hangi ülkede alınmıştır?

İngiltere

ABD

Almanya

Japonya

Danimarka

Açıklama:

1977’de Münih’te düzenlenen XI. Dünya Muhasebe Kongresi’nde Uluslararası Muhasebeciler Federasyonu (International Federation of Accountants-IFAC) kurulmuştur. Muhasebe mesleğinin dünyadaki en üst kurumu olan IFAC’ın günümüzde 130 ülkeden fazla ülkede özel ve kamu kesiminde birçok sektörde faaliyette bulunan 3 milyondan fazla muhasebeciyi temsil eden 175 meslek örgütü üyesi bulunmaktadır. IFAC’ın temel amacı; kamu çıkarlarına hizmet etmek, dünya genelinde muhasebe mesleğini güçlendirmek ve güçlü uluslararası ekonomilerin gelişmesine katkıda bulunmaktır.

Doğru Cevap: C

Soru 40

I. Finansal tabloların düzenlenmesi ve sunulmasına temel alınacak muhasebe standartları geliştirmek ve yayınlamak.
II. Türkiye Muhasebe Standartlarının, Uluslararası Muhasebe Standartları ile uyumlu olmasını sağlamak.
III. Ülke muhasebe uygulamalarında genel kabul görmüş muhasebe kavram ve terimlerinden, muhasebe standartlarının geliştirilmesinde yararlanmak.
IV. Türk ekonomisinin yapısı ile gereksinimlerinin göz önünde bulundurulması.
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri TMUDESK’in muhasebe standartlarının saptama ile ilgili amaçlarındandır?

Yalnız I

Yalnız I ve II

Yalnız II ve IV

Yalnız I,II ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

TMUDESK, Ulusal Muhasebe Standartları’nın saptanmasında aşağıdaki ilkeleri benimsemiştir:

Saptanan muhasebe standartları uluslararası muhasebe standartları ile uyumlu olmalıdır.

Türk ekonomisi ve işletmelerinin yapısı ve gereksinimleri göz önünde bulundurulmalıdır.

TMUDESK’in muhasebe standartlarının saptama ile ilgili amaçları şu şekilde ifade edilebilir:

Finansal tabloların düzenlenmesi ve sunulmasına temel alınacak muhasebe standartları geliştirmek ve yayınlamak. Bu standartların ülke genelinde kabulünü ve uygulamasını sağlamak.

Türkiye Muhasebe Standartlarının, Uluslararası Muhasebe Standartları ile uyumlu olmasını sağlamak,

Türk ekonomisinin yapısı ile gereksinimlerinin göz önünde bulundurulması,

Finansal tabloların düzenlenmesi ve sunulmasına ilişkin mevzuat ile muhasebe
standartları ve yöntemlerinin uyumlaştırılmasına ilişkin çalışmalar yapmak,

Ülke muhasebe uygulamalarında genel kabul görmüş muhasebe kavram ve terimlerinden, muhasebe standartlarının geliştirilmesinde yararlanmak.

Doğru Cevap: E

Soru 41

Aşağıdakilerden hangisi Ulusal Muhasebe Standartlarının özelliklerinden biri değildir?

Uygun ve anlamlı muhasebe bilgileri üretmelidir

Mali pozisyon ve performansa ilişkin ihtiyatlı ve gerçekçi ölçümler üretmelidir

Muhasebe standartları, benzer veya ilgili kalemler için yeterince kesin olmalıdır

Standartlar, sadece sağlam bir temele dayalı olmakla kalmayıp aynı zamanda pratik işler mahiyetinde olmalıdır

Standartlar ele alınan konular ile ilgili aşırı derecede karışık olmalıdır

Açıklama:

Muhasebe standartlarının özellikleri aşağıdaki gibi olmalıdır: • Muhasebe standartları uygun ve anlamlı muhasebe bilgileri üretmelidir. • Muhasebe standartları mali pozisyon ve performansa ilişkin ihtiyatlı ve gerçekçi ölçümler üretmelidir. • Muhasebe standartları, mali pozisyon ve performansa ilişkin güvenilir ölçümler üretmelidir. • Muhasebe standartları, sadece sağlam bir teorik temele sahip olmakla kalmamalı, aynı zamanda pratikte işler mahiyet taşımalıdır. • Muhasebe standartları, ele alınan konu ile ilgili olarak aşırı derecede karmaşık olmamalıdır. • Muhasebe standartları, benzer veya ilgili kalemler için yeterince kesin olmalıdır. • Muhasebe standartları tutarlı uygulamayı sağlamak için yeterince kesin olmalıdır. • Tercihen, muhasebe standartları, alternatif muamele şekillerine izin vermemelidir. Alternatif muamele şekillerine müsaade edildiğinde veya muhasebe ilkelerinin uygulanmasında hüküm vermek gerekli olduğunda, dengeli açıklamalar talep edilmelidir. • Açıklamalar, bir işletmenin mali pozisyonu ve performansına, riske açıklık derecelerine ve risk yönetim faaliyetlerine ilişkin bir değerlendirme için yeterince kapsamlı olmalıdır. • Muhasebe standartları, sadece en ileri mali piyasalarda değil, aynı zamanda gelişmekte olan piyasalarda uygulanabilir olmalıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 42

Aşağıdakilerden hangisi muhasebe fonksiyonlarından biri değildir?

Rapor etme

Sınıflandırma

Oynatma

Yorumlama

Kaydetme

Açıklama:

Muhasebe, fonksiyonları göz önünde tutularak, “mali nitelikteki işlemleri ve olayları para ile ifade edilmiş şekilde kaydetme, sınıflandırma, özetleyerek rapor verme ve sonuçları yorumlama bilim ve san’atır.” şeklinde tanımlanmıştır. Tanımda geçen muhasebe fonksiyonları aşağıdaki gibi sıralanabilir: • Kaydetme, • Sınıflandırma, • Rapor etme ve • Yorumlama.

Doğru Cevap: C

Soru 43

Aşağıdakilerden hangisi "muhasebe bilgilerinin geliştirilmesi ve bu bilgilerin karar vericilere iletilmesi amaçlarına yönelik olarak işletme organizasyonu tarafından kullanılan personel, yönerge, araç ve kayıtların bütününe" verilen isimdir?

Muhasebe standartı

Ulusal muhasebe standartları

Muhasebe bilgi sistemi

Uluslararası muhasebe standartları

Finansal raporlama

Açıklama:

Muhasebe bilgilerinin geliştirilmesi ve bu bilgilerin karar vericilere iletilmesi amaçlarına yönelik olarak işletme organizasyonu tarafından kullanılan personel, yönerge, araç ve kayıtların bütününe muhasebe bilgi sistemi denir.

Doğru Cevap: C

Soru 44

Aşağıdakilerden hangisi "muhasebe verilerinin ve bilgilerinin üretilmesi ve kullanılması sürecinde uyulması gereken kurallar bütününe" verilen isimdir?

Finansal raporlama

Muhasebe sistemi

Uluslararası muhasebe standartları

Ulusal muhasebe standartları

Muhasebe standardı

Açıklama:

Muhasebe verilerinin ve bilgilerinin üretilmesi ve kullanılması sürecinde uyulması gereken kurallar bütününe muhasebe standardı denir.

Doğru Cevap: E

Soru 45

Anayasa ile belirlenmesi
Yasama Yoluyla Belirlenmesi
Özel Sektör Düzenleyici Kuruluşlarınca Belirlenmesi
Özerk Bir Kuruma Devredilmesi

Türkiye'de Muhasebe standartlarının oluşturulmasında yukarıda yer alan yöntemlerden hangisi veya hangileri kullanılmaktadır?

I ve II

II ve III

I ve III

I ve IV

II, III ve IV

Açıklama:

Muhasebe standartlarının oluşturulması konusunda izlenebilecek yöntemler genelde üç başlık altında incelenir. Bunlar; yasama yoluyla oluşturma, özel sektör düzenleyici kuruluşlarınca oluşturma ve kamu adına özerk bir kurum tarafından belirlenmesidir. Yasama yoluyla oluşturmada muhasebe standartlarının kanunlar, yönetmelikler ve benzeri yöntemlerle devlet tarafından belirlenmesi durumudur. Muhasebe standartlarının bu şekilde belirlenmesi durumunda, muhasebe düzenlemelerinin başka olgulara uyumu konusunda herhangi bir yaptırım sorunu yaşanmamaktadır. Özel sektör düzenleyici kuruluşlarınca oluşturma durumunda standartların yasama yoluyla belirlenmesi durumunda karşılaşılan sorunların önüne geçileceği, muhasebe ilgi gruplarının standart oluşum sürecine daha etkin katılacağı ileri sürülmektedir. Bu yöntemde karşılaşılabilecek önemli sorunlar olarak da özel sektör düzenleyici kuruluşlarda yaptırım gücü noksanlığı ve uzun “uzlaşma” süreci sayılabilir. Standartların kamu adına özerk bir kurum tarafından belirlenmesi durumu ise standartların belirleme yetkisinin hükümet desteği bulunan bir kuru
luşa devredilmesidir. Bu yöntemin avantajı, yargı ile her zaman pekiştirilebilecek olan yaptırım gücünün bulunmasıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 46

Aşağıdakilerden hangisi ABD’de muhasebe standartları oluşturulurken izlenen yöntem ve aşamalardan biri değildir?

Standart oluşturma süreci

Uzlaşma süreci başlatılması

Tartışma metninin hazırlanması

Basın toplantısı ile kamuya duyurma

Sözlü ve yazılı önerilerin değerlendirilmesi

Açıklama:

ABD’de muhasebe standartları oluşturulurken izlenen yöntem ve aşamalar aşağıdaki gibidir: • Düzenleme yapılacak konuların FASB gündemine alınması • Standart oluşturma süreci: • Ön çalışma grubunun oluşturulması, • Çalışma grubunun oluşturulması, • Tartışma metninin hazırlanması, • Basın toplantısı ile kamuya duyurma, • Sözlü ve yazılı önerilerin değerlendirilmesi, • FASB toplantıları, • Son taslağın hazırlanması, • Nihai metnin hazırlanması.

Doğru Cevap: B

Soru 47

Aşağıdakilerden hangisi uluslararası muhasebe standartlarının sağladığı çeşitli faydalarından bir değildir?

Muhasebe problemleri konusunda ulusal bakış açısından ziyade küresel bakış açısına sahip olunması

Farklı ülkelerde faaliyette bulunsalar bile işletmeler arasında karşılaştırma yapabilme olanağının bulunması böylece şeffaflık probleminin azaltılması

Sınır ötesi finansman ve ticaret ile menkul kıymet borsalarına kayıtlı şirket sayısındaki artış

İşletmelerin uluslararası piyasalarda tüketicilerce tanınma oranının azalması

Farklı bir ülkede ekonomik faaliyette bulunulmasının siyasi maliyetlerinin azaltılması

Açıklama:

Uluslararası muhasebe standartlarının, sağladığı çeşitli faydalar söz konusudur. Bunlar şu şekilde özetlenebilir: • Ulusal muhasebe standartları oluşturulması için çaba harcanmasının önlenmesi, böylece düşük maliyetle finansal raporlama ve muhasebe standartları temin edilmesi, • Muhasebe problemleri konusunda ulusal bakış açısından ziyade küresel bakış açısına sahip olunması, • Uluslararası şirketlerde uyum maliyetlerinin azalması, • Farklı ülkelerde faaliyette bulunsalar bile işletmeler arasında karşılaştırma yapabilme olanağının bulunması böylece şeffaflık probleminin azaltılması, • Uluslararası para ve sermaye piyasalarında kolaylıkla veri karşılaştırması yapılabilmesi, • Yüksek kaliteli muhasebe standartları ve uygulamalarının geniş alana yayılması, • Sınır ötesi finansman ve ticaret ile menkul kıymet borsalarına kayıtlı şirket sayısındaki artış, • İşletmelerin, uluslararası şirketlerin yabancı piyasalara girişini arttırma, • İşletmelerin uluslararası piyasalarda tüketicilerce tanınma oranının yükseltmesi ve • Farklı bir ülkede ekonomik faaliyette bulunulmasının siyasi maliyetlerinin azaltılması.

Doğru Cevap: D

Soru 48

Enron skandalı hangi ülkede ve hangi tarihte gerçekleşmiştir?

Amerika-2001

Almanya-1998

İngiltere-2001

Amerika-1998

Avustralya-2001

Açıklama:

Enron skandalı, Ekim 2001’de bir Amerikan enerji şirketi olan Enron ve denetçisi Arthur Andersen’in iflasını ifade eder.

Doğru Cevap: A

Soru 49

Aşağıdakilerden hangisi Uluslararası Muhasebe Standartları Kurulu'nun kısaltmasıdır?

IASC

IASB

IFRS

USGAAP

UFRS

Açıklama:

1 Nisan 2001 tarihinde de IASC, uluslararası muhasebe standardı belirleme görevini Uluslararası Muhasebe Standartları Kurulu’na (IASB) devretmiştir. IASB’nin amacı, uluslararası alanda kabul görmüş muhasebe standartları üretmektir. IASB, bazı uluslararası muhasebe standartlarında değişiklikler ve düzenlemeler yapmakta, bu standartları UFRS olarak adlandırılan Uluslararası Finansal Raporlama Standartları ile değiştirmiş ve yeni standartlar hazırlamıştır. Gerek IASC gerekse IASB aynı misyona sahip olmuştur.

Doğru Cevap: B

Soru 50

Aşağıdakilerden hangisi gelişmiş ülkelerin merkez bankaları tarafından kurulmuş Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Komitesi’dir?

Norwalk Anlaşması

Enron skandalı

Sarbanes-Oxley Yasası

Basel Komitesi

Arthur-Okun Yasası

Açıklama:

Uluslararası Takas Bankası (Bank of International Settlements-BIS), 1930 yılında İsviçre’nin Basel şehrinde gelişmiş ülkelerin merkez bankaları tarafından kurulmuştur. BIS’i kuran ülkeler, 1974 yılında kısa adı Basel Komitesi olan Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Komitesi’ni oluşturmuşlardır.

Doğru Cevap: D

Soru 51

“Muhasebe verilerinin ve bilgilerinin üretilmesi ve kullanılması sürecinde uyulması gereken kurallar bütününe ………………………..……… denir.”
Boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi getirilirse cümle doğru tamamlanmış olur?

Muhasebe bilgi sistemi

Muhasebe bilgi standartları

Muhasebe standardı

Muhasebe bilgi sistemi

Muhasebe raporlama sistemi

Açıklama:

Muhasebe verilerinin ve bilgilerinin üretilmesi ve kullanılması sürecinde uyulması gereken kurallar bütününe muhasebe standardı denir.

Doğru Cevap: C

Soru 52

Muhasebe bilgi sisteminin bilgi üretim sürecinde veri toplama işleminden bilginin üretilmesi hatta kullanılması aşamasına kadar uyulması gereken pek çok kriter ve ölçü bulunmaktadır.
Aşağıdakilerden hangisi sözü edilen kriter ve ölçüler arasında sayılamaz?

Temel kavramlar

Genel kabul görmüş muhasebe ilkeleri

Ulusal ve uluslararası muhasebe standartları

Muhasebe bilgi sistemi

Mevzuat ve ticaret hayatının gelenekleri ve prensipleri

Açıklama:

Muhasebe bilgi sisteminin bilgi üretim sürecinde veri toplama işleminden bilginin üretilmesi hatta kullanılması aşamasına kadar uyulması gereken pek çok kriter ve ölçü bulunmaktadır. Bu kriter ve ölçüler aşağıda sayılmıştır:

Temel kavramlar,
Genel kabul görmüş muhasebe ilkeleri,
Ulusal ve uluslararası muhasebe standartları,
Mevzuat ve ticaret hayatının gelenekleri ve prensipleri.

Doğru Cevap: D

Soru 53

Muhasebe bilgi sistemi ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi doğrudur?

Yönetim bilgi sisteminin alt sistemlerinden birini oluşturmaktadır.

İşletme dışı eylemlerle oluşan nakit akışı ile ilgilidir.

Bilgi sisteminin ürettiği bilgiler taraflara sözel olarak sunulur.

Mali nitelikteki işlemler ile ilgilenmektedir.

Muhasebe standartlarının ölçülerinden biridir.

Açıklama:

Muhasebe bilgi sistemi, yönetim bilgi sisteminin alt sistemlerinden birini oluşturmakla birlikte, genellikle işletme içi eylemlerle yani işletmede oluşan nakit akışı ile ilgilidir. Muhasebe bilgi sistemi; işletmenin varlıkları üzerinde koruyuculuk işlevini yerine getirmek ve varlıklarda zamanla meydana gelen değişmeleri belirlemek ile işletmenin finansal durumu ve eylemlerinin sonucuyla ilgili taraflara bilgi sağlamak olmak üzere iki temel amacı bulunmaktadır. İşletme eylemlerinin sonucuyla ilgili taraflar; işletmenin yöneticileri, işletme sahipleri ve ortakları, kredi verenler, çalışanlar, kamuoyu ve devlettir. Muhasebe bilgi sisteminin ürettiği bilgiler taraflara “mali tablo” denilen raporlarla sunulur.

Doğru Cevap: A

Soru 54

Muhasebe standartlarının yasama yoluyla belirlenmesine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi söylenebilir?

Standartların risklere dayalı belirlenmesi durumudur.

Standartların yönetmeliklerle belirlenmesi durumudur.

Sadece ileri mali piyasalarla gelişmektedir.

Yönetmeliklerin kim tarafından belirleneceği tartışma konusu olmaktadır.

Alternatif maliye standartlarına izin vermeden gelişmektedir.

Açıklama:

Muhasebe standartlarının bu şekilde belirlenmesi durumunda, muhasebe düzenlemelerinin başka olgulara uyumu konusunda herhangi bir yaptırım sorunu yaşanmamaktadır. Bu yolla yapılacak muhasebe düzenlemelerinin; ilgili çıkar gruplarının baskılarına karşı daha güçlü olması beklenmektedir. Bu usule yapılan eleştiriler ise düzenlemelerin siyasi partilerin politik etkilerinin muhasebeye yansıdığı yolundaki eleştirilerdir.

Doğru Cevap: B

Soru 55

Aşağıdakilerden hangisi ABD’de muhasebe standardı oluşturma süreçlerinden biri değildir?

Çalışma grubunun oluşturulması

Tartışma metninin hazırlanması

Basın toplantısı ile kamuya duyurma

Sözlü ve yazılı önerilerin değerlendirilmesi

Son taslağın tamamlanması

Açıklama:

ABD’de muhasebe standartları oluşturulurken izlenen yöntem ve aşamalar aşağıdaki gibidir:

Düzenleme yapılacak konuların FASB gündemine alınması
Standart oluşturma süreci:
Ön çalışma grubunun oluşturulması,
Çalışma grubunun oluşturulması,
Tartışma metninin hazırlanması,
Basın toplantısı ile kamuya duyurma,
Sözlü ve yazılı önerilerin değerlendirilmesi,
FASB toplantıları,
Son taslağın hazırlanması,
Nihai metnin hazırlanması.

Doğru Cevap: E

Soru 56

Aşağıdakilerden hangisi uluslararası muhasebe standartlarının sağladığı çeşitli faydalardan biridir?

Uluslararası şirketlerde uyum maliyetlerinin arttırılması

İşletmelerin, uluslararası şirketlerin yabancı piyasalara girişini azaltılması

Yüksek kaliteli muhasebe standartları ve uygulamalarının geniş alana yayılması

Muhasebe problemleri konusunda ulusal bakış açısına sahip olunması

Sınır ötesi finansman ve ticaret ile menkul kıymet borsalarına kayıtlı şirket sayısındaki düşüş

Açıklama:

Uluslararası muhasebe standartlarının, sağladığı çeşitli faydalar söz konusudur. Bunlar şu şekilde özetlenebilir:

Ulusal muhasebe standartları oluşturulması için çaba harcanmasının önlenmesi, böylece düşük maliyetle finansal raporlama ve muhasebe standartları temin edilmesi,
Muhasebe problemleri konusunda ulusal bakış açısından ziyade küresel bakış açısına sahip olunması,
Uluslararası şirketlerde uyum maliyetlerinin azalması,
Farklı ülkelerde faaliyette bulunsalar bile işletmeler arasında karşılaştırma yapabilme olanağının bulunması böylece şeffaflık probleminin azaltılması,
Uluslararası para ve sermaye piyasalarında kolaylıkla veri karşılaştırması yapılabilmesi,
Yüksek kaliteli muhasebe standartları ve uygulamalarının geniş alana yayılması,
Sınır ötesi finansman ve ticaret ile menkul kıymet borsalarına kayıtlı şirket sayısındaki artış,
İşletmelerin, uluslararası şirketlerin yabancı piyasalara girişini arttırma,
İşletmelerin uluslararası piyasalarda tüketicilerce tanınma oranının yükseltmesi ve
Farklı bir ülkede ekonomik faaliyette bulunulmasının siyasi maliyetlerinin azaltılması.

Doğru Cevap: C

Soru 57

“……………….……….., para ve sermaye piyasalarındaki etkisinin yanında, birbirlerinden farklı ulusal muhasebe standartlarının yerine, yatırımcıların şirketleri daha iyi değerlendirebilecekleri ve karşılaştırma yapabilecekleri uluslararası muhasebe ve denetim standartları çalışmalarının yoğunlaşmasına neden olmuştur.” Yukarı verilen cümleye aşağıdaki seçeneklerden hangisi getirilmelidir?

Basel Standartları

Enron Skandalı

Dünya Bankasının kuruluşu

Türkiye Muhasebe ve Denetim Standartları Kurulu çalışmaları

Kamu Gözetimi Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu çalışmaları

Açıklama:

Enron Skandalı, para ve sermaye piyasalarındaki etkisinin yanında, birbirlerinden farklı ulusal muhasebe standartlarının yerine, yatırımcıların şirketleri daha iyi değerlendirebilecekleri ve karşılaştırma yapabilecekleri uluslararası muhasebe ve denetim standartları çalışmalarının yoğunlaşmasına neden olmuştur.

Doğru Cevap: B

Soru 58

Bankacılık-finans sisteminin finansal ve ekonomik şoklara karşı direncinin arttırılması
Risk yönetimi uygulamalarının geliştirilmesi
Kurumsal yönetimin etkinleştirilmesi
Bankaların açık ve şeffaf bir şekilde kamuoyunu bilgilendirme özelliklerinin arttırılması

Yukarı verilen amaçlar hangi standartlar kapsamında karara bağlanmıştır?

Basel-I Kararları

Basel-II Kararları

Basel-III Kararları

Enron Skandalı

Türkiye Muhasebe ve Denetim Standartları Kurulu çalışmaları

Açıklama:

Özellikle son finansal krizde Basel-II uygulamalarının zayıf kaldığı likidite yeterliliği ve risk bazlı olmayan kaldıraç oranları gibi risk noktalarında Basel-III ile yeni düzenlemeler yapılmıştır. Bu düzenlemelerle birlikte; Bankacılık-finans sisteminin finansal ve ekonomik şoklara karşı direncinin arttırılması, risk yönetimi uygulamalarının geliştirilmesi, kurumsal yönetimin etkinleştirilmesi, bankaların açık ve şeffaf bir şekilde kamuoyunu bilgilendirme özelliklerinin arttırılması amaçlanmaktadır.

Doğru Cevap: C

Soru 59

Türkiye’de Muhasebe Standartlarının gelişim süreci bazı ülkelerin sistemlerinin etkisi altında gerçekleşir. Hangi seçenekte bu sistemler doğru bir sırayla verilmiştir?

ABD - Avrupa Birliği - Rusya

Fransız ve Alman - ABD - Avrupa Birliği

Rusya - ABD - Avrupa Birliği

Avrupa Birliği - ABD - Fransız ve Alman

İtalya - ABD - Çin

Açıklama:

Muhasebe uygulamalarında önce Fransız ve Alman mevzuatları etkisinde kalınmıştır. 1950 yılından sonra ABD ile olan ilişkilerin ekonomik ve kültürel alanda gelişmesiyle Amerikan sisteminin etkisine girilmiştir. 1987 yılından sonra Avrupa Birliği ile olan ilişkilerin yoğunlaşmasıyla Avrupa Birliği düzenlemelerinin etkisi görülmüştür. Daha sonra da uluslararası muhasebe standartlarına tam uyum sağlanmıştır.

Doğru Cevap: B

Soru 60

Aşağıdakilerden hangisi Kamu Gözetimi Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu (KGK)’nun görevlerinden biri değildir?

Bağımsız denetim kuruluşlarını yetkilendirmek

Bağımsız denetim alanında kamu gözetimi yapmak

Ulusal muhasebe ilkelerinin gelişmesi ve benimsenmesini sağlayacak ve kamu yararı için uygulanacak ulusal muhasebe standartlarını saptamak ve yayınlamak

Uluslararası Muhasebe Standartlarıyla uyumlu Türkiye Muhasebe Standartları’nı (TMS) oluşturmak ve yayımlamak

Uluslararası Denetim Standartları’yla uyumlu Türkiye Denetim Standartları’nı (TDS) oluşturmak ve yayımlamak

Açıklama:

Kamu Gözetimi Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu (KGK)’nun görevleri aşağıdaki gibidir:

Bağımsız denetçiler ve bağımsız denetim kuruluşlarını yetkilendirmek. Bağımsız

denetim alanında kamu gözetimi yapmak ve böylece bağımsız denetimde uygulama
birliğini, gerekli güveni ve kaliteyi sağlamak.

Uluslararası Muhasebe Standartlarıyla uyumlu Türkiye Muhasebe Standartları’nı

(TMS) oluşturmak ve yayımlamak.

Uluslararası Denetim Standartları’yla uyumlu Türkiye Denetim Standartları’nı

(TDS) oluşturmak ve yayımlamak.

Doğru Cevap: C

Soru 61

Muhasebe verilerinin ve bilgilerinin üretilmesi ve kullanılması sürecinde uyulması gereken kurallar bütününe ne denir?

Muhasebe standartı

Muhasebe bilgi sistemi

Bilgi

Kaydetme

Raporlama

Açıklama:

Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 62

Aşağıdakilerden hangisi ya da hangileri muhasebe fonksiyonlarındandır?

Kaydetme
Özetleme
Yorumlama

Yalnız 1

Yalnız 2

1-2

1-3

1-2-3

Açıklama:

Doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 63

Muhasebe bilgi sisteminin ürettiği bilgiler taraflara hangi raporla sunar?

Bilgi tablosu

Maliyet raporu

Mali rapor

İşletme tablosu

Mali tablo

Açıklama:

Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 64

Muhasebe standartlarının kanunlar yönetmelikler ve benzeri yöntemlerle devlet tarafından belirlenmesi durumuna ne denir?

Muhasebe standartlarının özel sektör düzenleyici kuruluşunca belirlenmesi

Muhasebe standartlarının yasama yoluyla belirlenmesi

Muhasebe standartlarının yargı yoluyla belirlenmesi

Muhasebe standartlarının devlet belirlenmesi yoluyla

Muhasebe standartlarının özerk bir kurum tarandan belirlenmesi

Açıklama:

Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 65

ABD 'de SEC muhasebe standartlarının belirlenmesindeki rolünü ne ile sınırlandırmıştır?

Raporlama fonksiyonu

Yorumlama fonksiyonu

Gözetim fonksiyonu

Kaydetme fonksiyonu

Sınıflandırma fonksiyonu

Açıklama:

Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 66

Aşağıdakilerden hangisi ya da hangileri ABD'de muhasebe standartları oluşturulurken izlenen yöntem ve aşamalardandır?

Ön çalışma grubunun oluşturulması
Çalışma grubunun oluşturulması
FASB toplantıları
Nihai metnin hazırlanması

Yalnız 1

Yalnız 3

1-2

1-2-3

1-2-3-4

Açıklama:

Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 67

İngiltere'de İngiltere ve Galler Yeminli Muhasebeciler Enstitüsü'nün kısaltmasıdır?

SEC

ICAEW

FASB

SSAP

SORP

Açıklama:

Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 68

Muhasebe işletmedeki olayları kendine özgü bir şekilde yansıttığı için ne olarak nitelendirilmektedir?

İşaret Dili

Muhasebe Dili

Uygulama Dili

İşletme Dili

Raporlama Dili

Açıklama:

Doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 69

Uluslararası takas bankası kimler tarafından kurulmuştur?

Basel şehrindeki bankalar tarafından

Londra şehrindeki bankalar tarafından

ABD'deki bankalar tarafından

Türkiye'deki bankalar tarafından

Berlin şehrindeki bankalar tarafından

Açıklama:

Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 70

Denetlenmiş finansal tabloların sunumunda finansal tabloların ihtiyaca uygun, gerçek, güvenilir, dengeli,karşılaştırılabilir ve anlaşılabilir nitelikte olmaları için ulusal muhasebe ilkelerinin gelişmesi ve benimsenmesini sağlayacak ve kamu yararı için uygulanacak ulusal muhasebe standartlarını saptamak ve yayınlamak Türkiye'de hangi kurulun görevidir?

SGK

KGK

BİMER

TMUDESK

TMSK

Açıklama:

Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 71

Aşağıdakilerden hangisi ülkeler arası muhasebe uygulamalarındaki farklılıkların nedenleri arasında yer almaz?

Ülkelerin ekonomik sistemleri

Kültürel faktörler

Ülkelerin yönetim biçimleri

İşletmelerin ortaklık anlayışı

Devletin yapısal düzenlemeleri

Açıklama:

Tamamlandı.
Ülkelerin ekonomik sistemleri, kültürel faktörler, işletmelerin ortaklık anlayışı, devletin yapısal düzenlemeleri, muhasebe mesleğinin örgütlenmesi, hukuk düzeni, finansal sağlayıcılar (sermeye sahipleri), ülkeler arası muhasebe uygulamalarındaki farklılıkların nedenlerinden bazılarıdır.

Doğru Cevap: C

Soru 72

Aşağıdakilerden hangisi muhasebe standartları oluşturulmasında Almanya ile ilgilidir?

Kamu ve özel sektör düzenlemelerinin karışımı esasına dayalı bir sistem geçerlidir.

Muhasebe yükümlülüklerini belirleme yetkisini Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu'ndadır.

FASB toplantıları halka açık olarak yapılmaktadır.

Muhasebe ile ilgili ilk düzenleme 1844 yılında Şirketler Kanunu ile başlamıştır.

Muhasebe düzenlemelerini 1985 yılından itibaren yapmaya başlamıştır.

Açıklama:

Tamamlandı.
Almanya: 1985 yılından itibaren AB direktifleri doğrultusunda muhasebe düzenlemelerini yapan Almanya’nın son zamanlara kadar resmi olarak genel kabul görmüş muhasebe ilkelerini düzenleme yetkisi ve sorumluluğu olan bir kurum oluşturulmamış, yalnızca Almanya Muhasebeciler Enstitüsü muhasebe konuları ve ilgili kanunlar üzerine yorumlar ve açıklamalar yayımlamıştır.

Doğru Cevap: E

Soru 73

FASB toplantıları,
Son taslağın hazırlanması,
Tartışma metninin hazırlanması,
Çalışma grubunun oluşturulması,
Basın toplantısı ile kamuya duyurma,
Sözlü ve yazılı önerilerin değerlendirilmesi,
Nihai metnin hazırlanması.

Roma rakamı ile karışık verilen ABD’de muhasebe standartlarını oluşturma sürecinin aşamaları aşağıdakilerden hangisinde doğru sıralamada verilmiştir?

IV-III-V-VI-I-II-VII

I-II-III-IV-V-VI-VII

I-III-V-VI-IV-II-VII

III-V-VI-IV-I-II-VII

V-VI-IV-III-I-II-VII

Açıklama:

Tamamlandı.
ABD’de muhasebe standartları oluşturulurken izlenen yöntem ve aşamalar aşağıdaki gibidir:
Standart oluşturma süreci:

Ön çalışma grubunun oluşturulması,
Çalışma grubunun oluşturulması,
Tartışma metninin hazırlanması,
Basın toplantısı ile kamuya duyurma,
Sözlü ve yazılı önerilerin değerlendirilmesi,
FASB toplantıları,
Son taslağın hazırlanması,
Nihai metnin hazırlanması.

Doğru Cevap: A

Soru 74

İngiltere’de muhasebe ile ilgili ilk düzenleme hangi yılda başlamıştır?

1840

1844

1848

1944

1948

Açıklama:

Tamamlandı.
İngiltere’de muhasebe ile ilgili ilk düzenleme 1844 yılında Şirketler Kanunu ile başlamıştır.

Doğru Cevap: B

Soru 75

Aşağıdakilerden hangisi Enron skandalının sonuçları arasında yer almaz?

Enron ve denetçisi Arthur Andersen’in iflas etmesi

Hisse senetleri fiyatlarının 1doların altına düşmesi

Uluslararası muhasebe ve denetim standartları çalışmalarının yoğunlaşması

Birbirlerinden farklı ulusal muhasebe standartlarının oluşturulması

Muhasebe ve denetim standartlarının gelişmesi

Açıklama:

Tamamlandı.
Enron skandalı, para ve sermaye piyasalarındaki etkisinin yanında, birbirlerinden farklı ulusal muhasebe standartlarının yerine, yatırımcıların şirketleri daha iyi değerlendirebilecekleri ve karşılaştırma yapabilecekleri uluslararası muhasebe ve denetim standartları çalışmalarının yoğunlaşmasına neden olmuştur.

Doğru Cevap: D

Soru 76

Aşağıdakilerden hangisi Uluslararası Muhasebe Standartları Kurulu'nun (IASB) ve Muhasebe Standartları Komitesi’nin (IASC) ortak misyonudur?

Küresel muhasebe standartlarının uyumlaştırılması

Uluslararası şirketlerde uyum maliyetlerinin azaltılması

Yüksek kaliteli muhasebe standartları ve uygulamalarının genişletilmesi

İşletmelerin, uluslararası şirketlerin yabancı piyasalara girişini arttırması

Ulusal muhasebe standartları oluşturulması için çaba harcanmasının önlenmesi

Açıklama:

Tamamlandı.
IASB, bazı uluslararası muhasebe standartlarında değişiklikler
ve düzenlemeler yapmakta, bu standartları UFRS olarak adlandırılan Uluslararası Finansal Raporlama Standartları ile değiştirmiş ve yeni standartlar hazırlamıştır. Gerek IASC gerekse IASB aynı misyona sahip olmuştur. Her ikisi de küresel muhasebe standartlarının uyumlaştırılması amacını taşımıştır; bu dünya piyasalarında katılımcıların ve diğer kullanıcıların zamanında ekonomik karar alabilmeleri için finansal raporlamada kullanılabilen yüksek kalitede, şeffaf ve karşılaştırmalı bilgiyi gerekli kılan tek tip, yüksek kalitede, anlaşılır, küresel muhasebe standartlarının oluşturulmasıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 77

Aşağıdakilerden hangisi Basel Komitesi tarafından oluşturulan Basel III düzenlemelerinin amaçları arasında yer almaz?

Bankacılık-finans sisteminin finansal ve ekonomik şoklara karşı direncinin arttırılması

Risk yönetimi uygulamalarının geliştirilmesi

Kurumsal yönetimin etkinleştirilmesi

Bankaların açık ve şeffaf bir şekilde kamuoyunu bilgilendirmesi

Asgari likidite oranlarına ilişkin düzenlemeler yapılması

Açıklama:

Tamamlandı.
A, B, C, D şıkları Basel III düzenlemelerinin amaçları arasında yer alırken, E şıkkı söz konusu amaçlar doğrultusunda yapılan düzenlemelerdendir.

Doğru Cevap: E

Soru 78

Türkiye Muhasebe ve Denetim Standartları Kurulu hangi yılda kurulmuştur?

1974

1984

1994

2004

2014

Açıklama:

Tamamlandı.
Türkiye Muhasebe ve Denetim Standartları Kurulu (TMUDESK) 9 Şubat 1994 tarihinde kurulmuştur.

Doğru Cevap: C

Soru 79

Aşağıdakilerden hangisi TMUDESK tarafından hazırlanan standartların beklenen amaca ulaşmasını engelleyen faktördür?

Saptanan muhasebe standartları uluslararası muhasebe standartları ile uyumlu olmaması

Türk ekonomisi ve işletmelerinin yapısı ve gereksinimleri göz önünde bulundurulmaması

Türkiye Muhasebe Standartlarının, Uluslararası Muhasebe Standartları ile uyumlu olmaması

Standartların uygulanmasına yönelik herhangi bir yasal yaptırımın öngörülmemesi

Türk ekonomisinin yapısı ile gereksinimlerinin göz önünde bulundurulmaması

Açıklama:

Tamamlandı.
TMUDESK tarafından hazırlanan standartların uygulanmasına yönelik herhangi bir yasal müeyyidenin öngörülmemesi, özellikle uluslararası muhasebe standartlarıyla uyum sağlanması açısından önem arz eden bu çalışmaların beklenen amaca ulaşmasını engellemiştir.

Doğru Cevap: D

Soru 80

Temel amacı, yatırımcıların çıkarlarını ve denetim raporlarının doğru ve bağımsız olarak hazırlanmasına ilişkin kamu yararını korumak ile doğru, güvenilir ve karşılaştırılabilir finansal bilginin sunumunu sağlamak olan üst kurul aşağıdakilerden hangisidir?

Kamu Gözetimi Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu

Uluslararası Muhasebe Standartları Vakfı

Türkiye Muhasebe Standartları Kurulu

Türkiye Muhasebe ve Denetim Standartları Kurulu

Uluslararası Muhasebe Standartları Komitesi

Açıklama:

Tamamlandı.
Kamu Gözetimi Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu (KGK), Başbakanlıkla ilişkili, idari özerkliğe sahip bir Üst Kurul’dur. KGK’nın temel amacı, yatırımcıların çıkarlarını ve denetim raporlarının doğru ve bağımsız olarak hazırlanmasına ilişkin kamu yararını korumak ile doğru, güvenilir ve karşılaştırılabilir finansal bilginin sunumunu sağlamaktır. Bu doğrultuda başta borsa şirketleri, bankalar, sigorta şirketleri olmak üzere belirlenen büyük ölçekli şirketlerin denetimlerini gözetmek ve izlemek için kurulmuştur.

Doğru Cevap: A

Soru 81

Aşağıdakilerden hangisi muhasebenin tanımında geçen fonksiyonlardan biri değildir?

Kaydetme

Analiz

Sınıflandırma

Rapor Etme

Yorumlama

Açıklama:

Muhasebe, fonksiyonları göz önünde tutularak, “mali nitelikteki işlemleri ve olayları para ile ifade edilmiş şekilde kaydetme, sınıflandırma, özetleyerek rapor verme ve sonuçları yorumlama bilim ve san’atır.” şeklinde tanımlanmıştır. Tanımda geçen muhasebe fonksiyonları aşağıdaki gibi sıralanabilir: • Kaydetme, • Sınıflandırma, • Rapor etme ve • Yorumlama. Buna göre cevap “B” seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 82

Muhasebe verilerinin ve bilgilerinin üretilmesi ve kullanılması sürecinde uyulması gereken kurallar bütününe ne denir?

Muhasebe mevzuatı

Muhasebe ilkeleri

Muhasebe standartı

Ticaret mevzuatı

Ticaret gelenekleri

Açıklama:

Muhasebe verilerinin ve bilgilerinin üretilmesi ve kullanılması sürecinde uyulması gereken kurallar bütününe muhasebe standardı denir. Buna göre cevap “C” seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 83

Muhasebe standartlarının özellikleri ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Muhasebe standartları uygun ve anlamlı muhasebe bilgileri üretmelidir.

Muhasebe standartları, mali pozisyon ve performansa ilişkin güvenilir ölçümler üretmelidir.

Muhasebe standartları, sadece sağlam bir teorik temele sahip olmakla kalmamalı, aynı zamanda pratikte işler mahiyet taşımalıdır.

Muhasebe standartları, ele alınan konu ile ilgili olarak aşırı derecede karmaşık olmamalıdır.

Muhasebe standartları, sadece en ileri mali piyasalarda uygulanabilir olmalıdır.

Açıklama:

Muhasebe standartları, sadece en ileri mali piyasalarda değil, aynı zamanda gelişmekte olan piyasalarda uygulanabilir olmalıdır. Buna göre “E” seçeneği yanlıştır.

Doğru Cevap: E

Soru 84

I-Muhasebe Standartlarının Yasama Yoluyla
II- Muhasebe Standartlarının Özel Sektör Düzenleyici Kuruluşlarınca
III- Kamu Adına Muhasebe Standartları Düzenleme Yetkisinin Özerk Bir Kuruma Devredilmesi
Muhasebe standartları yukarıda verilen yollardan hangisi ya da hangileri ile oluşturulabilir?

Yalnız I

I ve II

I ve III

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Muhasebe Standartlarının Yasama Yoluyla Belirlenmesi: Muhasebe standartlarının kanunlar, yönetmelikler ve benzeri yöntemlerle devlet tarafından belirlenmesi durumudur. Muhasebe Standartlarının Özel Sektör Düzenleyici Kuruluşlarınca Belirlenmesi: Muhasebe standartlarının özel sektör düzenleyici kuruluşları tarafından belirlenmesi durumunda, standartların yasama yoluyla belirlenmesi durumunda karşılaşılan sorunların önüne geçileceği, muhasebe ilgi gruplarının standart oluşum sürecine daha etkin katılacağı ileri sürülmektedir. Kamu Adına Muhasebe Standartları Düzenleme Yetkisinin Özerk Bir Kuruma Devredilmesi: Muhasebe standartları belirleme yetkisinin hükümet desteği bulunan bir kuruluşa devredilmesi yöntemidir. Buna göre cevap “E” seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 85

Muhasebe Standartları oluşturulmasında ABD uygulamaları ile ilgili verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

ABD’de muhasebe standartlarının oluşturulmasında kamu adına muhasebe standartları düzenleme yetkisinin özerk bir kuruma devredilmesine dayalı bir sistem kullanılmaktadır.

Kongre muhasebe yükümlülüklerini belirleme yetkisini Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu’na (Securities Exchange Commission - SEC) devretmiştir.

SEC muhasebe standartları belirlemedeki rolünü denetim ve gözetim fonksiyonu ile sınırlandırmış, muhasebe ve bağımsız denetim için kuralların belirlenmesinde özel sektör düzenleyici kuruluşlarının etkili olmasına izin vermiştir.

1973 yılında kurulan ve şu anda Amerika’da muhasebe standartları yapma fonksiyonunu yerine getiren FASB (Financial Accounting Standarts Board) ile devam etmektedir.

ASB 7 üyeden oluşmakta ve üyeler tam zamanlı çalışmaktadır. Üyelerin muhasebe kökenli olup olmaması önemli olmayıp yıllık bütçesi 11 milyon ABD Dolarıdır.

Açıklama:

ABD’de muhasebe standartlarının oluşturulmasında kamu ve özel sektör düzenlemelerinin karışımı esasına dayalı bir sistem geçerlidir. Buna göre “A” seçeneği yanlıştır.

Doğru Cevap: A

Soru 86

I- Uluslararası şirketlerde uyum maliyetlerinin artması
II- Uluslararası para ve sermaye piyasalarında kolaylıkla veri karşılaştırması yapılabilmesi
III- Ulusal muhasebe standartları oluşturulması için çaba harcanmasının önlenmesi, böylece düşük maliyetle finansal raporlama ve muhasebe standartları temin edilmesi
Yukarıda verilen maddelerden hangisi ya da hangileri uluslararası muhasebe standartlarının faydalarındandır?

Yalnız I

I ve II

I ve III

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Uluslararası muhasebe standartları uluslararası şirketlerde uyum maliyetlerinin azaltmaktadır. Buna göre “I” numaralı madde yanlış olduğundan cevap “D” seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 87

I-Enron skandalı, Ekim 2001’de bir Amerikan enerji şirketi olan Enron ve denetçisi Arthur Andersen’in iflasını ifade eder.
II-Enron skandalı, uluslararası muhasebe ve denetim standartları çalışmalarının yoğunlaşmasına neden olmuştur.
III- Enron sonrasında ABD’de uygulayıcı kurul durumundaki Sermaye Piyasası ve Menkul Kıymetler Komisyonu (SEC-Securities and Exchange Commission) tarafından gündeme getirilen Sarbanes-Oxley Yasası uluslararası muhasebe ve denetim standartlarının gelişimine etki etmiştir.
Yukarıda Enron Skandalı ve uluslararası muhasebe standartlarının oluşumuna etkisi ile ilgili verilen bilgilerden hangisi ya da hangileri doğrudur?

Yalnız I

I ve II

I ve III

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Enron skandalı, para ve sermaye piyasalarındaki etkisinin yanında, birbirlerinden farklı ulusal muhasebe standartlarının yerine, yatırımcıların şirketleri daha iyi değerlendirebilecekleri ve karşılaştırma yapabilecekleri uluslararası muhasebe ve denetim standartları çalışmalarının yoğunlaşmasına neden olmuştur. Enron sonrasında ABD’de uygulayıcı kurul durumundaki Sermaye Piyasası ve Menkul Kıymetler Komisyonu (SEC-Securities and Exchange Commission) tarafından gündeme getirilen Sarbanes-Oxley Yasası ulusla3 8. Ünite - Finansal Raporlama rarası muhasebe ve denetim standartlarının gelişimine etki etmiştir. Yasanın üzerinde yoğunlaştığı kurumsal yönetim (corporate governance), şeffaflık, karşılaştırılabilirlik, hesap verilebilirlik ve rekabet edilebilirlik gibi ilkelerin etkisi ve sermaye arttırma vb. amaçlarla, küresel finansal piyasalar; küresel standartlara göre hazırlanan finansal tablolara daha fazla muhtaç hale gelmiştir. Buna göre cevap “E” seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 88

Türkiye’de muhasebe standartları ve gelişimi ile ilgili verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Türkiye’de muhasebe standartlarının gelişimi devlet öncülüğünde gerçekleşmiştir.

Muhasebe uygulamalarında önce İngiliz mevzuatları etkisinde kalınmıştır.

1950 yılından sonra ABD ile olan ilişkilerin ekonomik ve kültürel alanda gelişmesiyle Amerikan sisteminin etkisine girilmiştir.

1987 yılından sonra Avrupa Birliği ile olan ilişkilerin yoğunlaşmasıyla Avrupa Birliği düzenlemelerinin etkisi görülmüştür.

Son olarak uluslararası muhasebe standartlarına tam uyum sağlanmıştır.

Açıklama:

Türkiye’de muhasebe standartlarının gelişimi devlet öncülüğünde gerçekleşmiş, ekonomik ve siyasi olarak ilişkilerimizin yoğun olduğu ülkeler örnek alınarak aktarılan yasalar ile bu ülke uygulamalarının etkileri görülmüştür. Muhasebe uygulamalarında önce Fransız ve Alman mevzuatları etkisinde kalınmıştır. 1950 yılından sonra ABD ile olan ilişkilerin ekonomik ve kültürel alanda gelişmesiyle Amerikan sisteminin etkisine girilmiştir. 1987 yılından sonra Avrupa Birliği ile olan ilişkilerin yoğunlaşmasıyla Avrupa Birliği düzenlemelerinin etkisi görülmüştür. Daha sonra da uluslararası muhasebe standartlarına tam uyum sağlanmıştır. Buna göre “B” seçeneği yanlıştır.

Doğru Cevap: B

Soru 89

Aşağıdakilerden hangisi Türkiye Muhasebe ve Denetim Standartları Kurulu (TMUDESK) muhasebe standartlarının saptama ile ilgili amaçlarından biri değildir?

Standartların geliştirilmesinde yerel ihtiyaçlara değil uluslararası ihtiyaçlara odaklanmak.

Finansal tabloların düzenlenmesi ve sunulmasına temel alınacak muhasebe standartları geliştirmek ve yayınlamak.

Standartların ülke genelinde kabulünü ve uygulamasını sağlamak.

Türkiye Muhasebe Standartlarının, Uluslararası Muhasebe Standartları ile uyumlu olmasını sağlamak.

Finansal tabloların düzenlenmesi ve sunulmasına ilişkin mevzuat ile muhasebe standartları ve yöntemlerinin uyumlaştırılmasına ilişkin çalışmalar yapmak.

Açıklama:

Türkiye Muhasebe ve Denetim Standartları Kurulu’nun amaçlarından biri de standartların belirlenmesinde Türk ekonomisinin yapısı ile gereksinimlerinin göz önünde bulundurulmasıdır. Buna göre “A” seçeneği yanlıştır.

Doğru Cevap: A

Soru 90

2002

2005

2008

2011

2014

Açıklama:

Kamu Gözetimi Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu (KGK), Kamu Gözetimi alanında uluslararası gelişmelerin gereği olarak yeni Türk Ticaret Kanunu uyarınca öngörülen bağımsız denetim alanını düzenlemek üzere 660 sayılı Kanun Hükmünde Kararname (KHK) ile 2 Kasım 2011 tarihinde kurulmuştur. Buna göre cevap “D” seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 91

Aşağıdakilerden hangisi ülkeler arası muhasebe uygulamalarındaki farklılıkların nedenlerindendir?

Muhasebe mesleğinin örgütlenmemesi

Devletin yapısal düzenlemelere karışmaması

Global etik

Hukuk düzeni

İş etiği

Açıklama:

Ülkelerin ekonomik sistemleri, kültürel faktörler, işletmelerin ortaklık anlayışı, devletin yapısal düzenlemeleri, muhasebe mesleğinin örgütlenmesi, hukuk düzeni, finansal sağlayıcılar (sermeye sahipleri), ülkeler arası muhasebe uygulamalarındaki farklılıkların nedenlerinden bazılarıdır.

Doğru Cevap: D

Soru 92

İşletmenin varlıkları üzerinde koruyuculuk işlevini yerine getirmek ve varlıklarda zamanla meydana gelen değişmeleri belirlemek ile işletmenin finansal durumu ve eylemlerinin sonucuyla ilgili taraflara bilgi sağlamak olmak üzere iki temel amacı bulunan sisteme ne ad verilir?

Ulusal bilgi sistemi

Ulusal muhasebe sistemi

Muhasebe bilgi sistemi

Basel Standartları

Yönetim sistemi

Açıklama:

Doğru Cevap: C

Soru 93

Aşağıdakilerden hangisi muhasebe standartlarının özelliklerinden biri değildir?

Muhasebe standartları uygun ve anlamlı muhasebe bilgileri üretmeli

Muhasebe standartları mali pozisyon ve performansa ilişkin ihtiyatlı ve gerçekçi ölçümler üretmeli

Muhasebe standartları, mali pozisyon ve performansa ilişkin güvenilir ölçümler üretmeli

Muhasebe standartları, benzer veya ilgili kalemler için yeterince kesin olmalı

Muhasebe standartları sadece en ileri mali piyasalarda uygulanabilir olmalı

Açıklama:

Ulusal muhasebe standartları uygulandıkları ülkelerdeki kurum ve işletmelerde muhasebe birliğini sağlamaktadırlar. Söz konusu kurum ve işletmeler bu standartlar çerçevesinde yetkili kurumlara hesap vermektedirler. Finansal bilginin ilgili finansal tablo kullanıcılarına iletilmesinde birden çok alternatif sunan, uluslararası bazda raporlamaya olanak veren, işletmelere kendilerine uygun olan en iyi politikaları seçme imkânı sunan kurallar bütününe uluslararası muhasebe standartları denir.
Muhasebe standartlarının özellikleri aşağıdaki gibi olmalıdır:
• Muhasebe standartları uygun ve anlamlı muhasebe bilgileri üretmelidir.
• Muhasebe standartları mali pozisyon ve performansa ilişkin ihtiyatlı ve gerçekçi ölçümler üretmelidir.
• Muhasebe standartları, mali pozisyon ve performansa ilişkin güvenilir ölçümler üretmelidir.
• Muhasebe standartları, sadece sağlam bir teorik temele sahip olmakla kalmamalı, naynı zamanda pratikte işler mahiyet taşımalıdır.
• Muhasebe standartları, ele alınan konu ile ilgili olarak aşırı derecede karmaşık olmamalıdır.
• Muhasebe standartları, benzer veya ilgili kalemler için yeterince kesin olmalıdır.
• Muhasebe standartları tutarlı uygulamayı sağlamak için yeterince kesin olmalıdır.
• Tercihen, muhasebe standartları, alternatif muamele şekillerine izin vermemelidir. Alternatif muamele şekillerine müsaade edildiğinde veya muhasebe ilkelerinin uygulanmasında hüküm vermek gerekli olduğunda, dengeli açıklamalar talep edilmelidir.
• Açıklamalar, bir işletmenin mali pozisyonu ve performansına, riske açıklık derecelerine ve risk yönetim faaliyetlerine ilişkin bir değerlendirme için yeterince kapsamlı olmalıdır.
• Muhasebe standartları, sadece en ileri mali piyasalarda değil, aynı zamanda gelişmekte olan piyasalarda uygulanabilir olmalıdır

Doğru Cevap: E

Soru 94

Amerika,Kongre muhasebe yükümlülüklerini belirleme yetkisini hangi birime devretmiştir?

FAF

Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu

FSAB

AICPA

IOSCO

Açıklama:

ABD: ABD’de muhasebe standartlarının oluşturulmasında kamu ve özel sektör düzenlemelerinin karışımı esasına dayalı bir sistem geçerlidir. Kongre muhasebe yükümlülüklerini belirleme yetkisini Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu’na (Securities Exchange Commission - SEC) devretmiştir

Doğru Cevap: B

Soru 95

Aşağıdakilerden hangisi 1973 yılında kurulan ve şu anda Amerika’da muhasebe standartları yapma fonksiyonunu yerine getiren ve en sonuncusu Nisan 2002’de olmak üzere 145 adet standart yayınlayan kuruluştur?

AICPA

FASB

FAF

SEC

IOSCO

Açıklama:

Cevap:200-201
Muhasebe Standartları Oluşumunda Bazı Ülke Uygulamaları
Muhasebe Standartları oluşturulmasında izlenen yol ve süreç konusunda bazı ülkelerin
uygulamaları şu şekilde özetlenebilir:
ABD: ABD’de muhasebe standartlarının oluşturulmasında kamu ve özel sektör düzenlemelerinin karışımı esasına dayalı bir sistem geçerlidir. Kongre muhasebe yükümlülüklerini belirleme yetkisini Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu’na (Securities Exchange Commission - SEC) devretmiştir. SEC muhasebe standartları belirlemedeki rolünü denetim ve gözetim fonksiyonu ile sınırlandırmış, muhasebe ve bağımsız denetim için kuralların belirlenmesinde özel sektör düzenleyici kuruluşlarının etkili olmasına izin vermiştir.
Bu kuruluşlardan AICPA (American Institute of Certified Public Accountants) ile 1939 yılında başlayan süreç, 1973 yılında kurulan ve şu anda Amerika’da muhasebe standartları yapma fonksiyonunu yerine getiren FASB (Financial Accounting Standarts Board) ile devam etmektedir. FASB 7 üyeden oluşmakta ve üyeler tam zamanlı çalışmaktadır. Üyelerin muhasebe kökenli olup olmaması önemli olmayıp yıllık bütçesi 11 milyon ABD Dolarıdır.
Atanma, bağımsız bir organ olan Finansal Muhasebe Vakfı FAF (Financial Accounting Foundation) tarafından yapılmakta olup üyeler 5 yıl için seçilmektedir. Üyelerin ikinci kez seçilmelerinin mümkün olduğu sistemde, FAF, FSAB ile iş dünyası iletişimin sağlanması için bir danışma konseyi de atamaktadır. FASB toplantıları halka açık olarak yapılmaktadır.
ABD’de muhasebe standartları oluşturulurken izlenen yöntem ve aşamalar aşağıdaki gibidir:
• Düzenleme yapılacak konuların FASB gündemine alınması
• Standart oluşturma süreci:
• Ön çalışma grubunun oluşturulması,
• Çalışma grubunun oluşturulması,
• Tartışma metninin hazırlanması,
• Basın toplantısı ile kamuya duyurma,
• Sözlü ve yazılı önerilerin değerlendirilmesi,
• FASB toplantıları,
• Son taslağın hazırlanması,
• Nihai metnin hazırlanması.
FASB, en sonuncusu Nisan 2002’de olmak üzere 145 adet standart yayınlamıştır.

Doğru Cevap: B

Soru 96

Aşağıdakilerden hangisi Serbanes-Oxley Yasasının üzerinde durduğu konulardan biridir?

Karşılaştırılabilirlik

Uzay borsası

Üstün gelme

Başarı oranı düşük olan girişimlerin reddi

Yapılabilirlik

Açıklama:

Yasanın üzerinde yoğunlaştığı kurumsal yönetim (corporate governance), şeffaflık, karşılaştırılabilirlik, hesap verilebilirlik ve rekabet edilebilirlik gibi ilkelerin etkisi ve sermaye arttırma vb. amaçlarla, küresel finansal piyasalar; küresel standartlara göre hazırlanan finansal tablolara daha fazla muhtaç hale gelmiştir.

Doğru Cevap: A

Soru 97

Aşağıdakilerden hangisi Uluslararası Takas Bankasının, 2008 küresel finansal krizi ile birlikte ortaya çıkan ciddi finansal riskler yüzünden, Basel-III ile yapılan yeni düzenlemelerden değildir?

Alım-satım hesaplarıyla ilgili sermaye yeterliliği hesaplamalarında değişiklik yapılması

B- Sınır ötesi bankacılık kurallarının geliştirilmesi

Karşı taraf kredi riskinin hesaplanmasına ilişkin değişiklik yapılması,

Asgari sermayenin kantitatif yönden azaltılması

Etkin bankacılık denetiminin yeniden gözden geçirilmesi ve standart denetim uygulamalarının geliştirilmesi

Açıklama:

Asgari sermayenin kantitatif ve kalitatif yönden arttırılması, asgari sermaye ihtiyacı standardının getirilmesi ve gerektiğinde sıkıntılı dönemlerde karşılık oranının arttırılması yapılan düzenlemelerdendir.

Doğru Cevap: D

Soru 98

Türkiye Muhasebe ve Denetim Standartları Kurulu (TMUDESK) hangi tarihte kurulmuştur?

1975

1989

1994

2002

2007

Açıklama:

Türkiye Muhasebe ve Denetim Standartları Kurulu
(TMUDESK) Tarafından Sürdürülmüş Çalışmalar Türkiye Muhasebe ve Denetim Standartları Kurulu (TMUDESK) 9 Şubat 1994 tarihinde kurulmuştur. TMUDESK’in amacı, Türkiye’de faaliyette bulunan işletmelerin finansal tabloların düzenlenmesini esas almak, muhasebe ilkelerinde tekdüzeni gerçekleştirmek ve finansal tabloların bağımsız denetiminde esas alacakları denetim standartlarını saptamak olarak belirlenmiştir. TMUDESK, Türkiye Muhasebe Standartlarını(TMS) hazırlayıp yayınlamaya başlamış ve 1 Ocak 2002 tarihine kadar 19 adet muhasebe standardını hazırlayıp yayımlamıştır.

Doğru Cevap: C

Soru 99

Aşağıdakilerden hangisi Uluslararası muhasebe standartlarının, sağladığı çeşitli faydalardan biridir?

Yüksek kaliteli muhasebe standartları ve uygulamalarının geniş alana yayılması

Uluslararası şirketlerde uyum maliyetlerinin artması

Farklı ülkelerde faaliyette bulunsalar bile işletmeler arasında karşılaştırma yapabilme olanağının bulunmaması

Sınır ötesi finansman ve ticaret ile menkul kıymet borsalarına kayıtlı şirket sayısındaki azalma

İşletmelerin uluslararası piyasalarda tüketicilerce tanınma oranının değişmemesi

Açıklama:

Ulusal muhasebe standardı, bir ülkenin muhasebe kararlarına yön veren kurallar bütünü olarak tanımlandığında; ulusal muhasebe standardı o ülkenin muhasebe dili olarak ifade edilebilir. Eğer her ülkenin kendine has bir muhasebe standardı varsa uluslararası yatırımcıların sağlıklı finansal kararlar verebilmesi için yatırım yaptıkları bütün ülkelerin muhasebe dillerine, başka bir anlatımla muhasebe ve finansal raporlama standartlarına hakim olmaları anlamında gelir ki bu durum yüksek işlem maliyeti ve riskleri beraberinde getirir. Bu bakımdan ülkelerin farklı ekonomik, siyasal ve hukuki sistemlere sahip olması nedeniyle birbirlerinden farklı biçimlerde şekillenen ulusal muhasebe standartları arasında uyum sağlanması zorunluluk olmuştur.
Uluslararası muhasebe standartlarının, sağladığı çeşitli faydalar söz konusudur. Bunlar şu şekilde özetlenebilir:
• Ulusal muhasebe standartları oluşturulması için çaba harcanmasının önlenmesi, böylece düşük maliyetle finansal raporlama ve muhasebe standartları temin edilmesi,
• Muhasebe problemleri konusunda ulusal bakış açısından ziyade küresel bakış açısına sahip olunması,
• Uluslararası şirketlerde uyum maliyetlerinin azalması,
• Farklı ülkelerde faaliyette bulunsalar bile işletmeler arasında karşılaştırma yapabilme olanağının bulunması böylece şeffaflık probleminin azaltılması,
• Uluslararası para ve sermaye piyasalarında kolaylıkla veri karşılaştırması yapılabilmesi,
• Yüksek kaliteli muhasebe standartları ve uygulamalarının geniş alana yayılması,
• Sınır ötesi finansman ve ticaret ile menkul kıymet borsalarına kayıtlı şirket sayısındaki artış,
• İşletmelerin, uluslararası şirketlerin yabancı piyasalara girişini arttırma,
• İşletmelerin uluslararası piyasalarda tüketicilerce tanınma oranının yükseltmesi ve
• Farklı bir ülkede ekonomik faaliyette bulunulmasının siyasi maliyetlerinin azaltılması.

Doğru Cevap: A

Soru 100

Basel-II’nin yeterliliğinin sorgulanmasına neden olan olay aşağıdakilerden hangisidir?

Basel-I in faydacı yaklaşımı

Birleşen ülke bankalarının standartları arasındaki uçurum

Atom bombasının Asya üzerindeki olumsuz etkileri

Enron Skandalı

2008 küresel finansal krizi ile birlikte ortaya çıkan ciddi finansal riskler

Açıklama:

Basel-I kararları, piyasaların değişken tutum sergilemeleri, yeni geliştirilen ürünlerin farklı riskler içermesi, ön görülemeyen bazı risklerle birlikte birkaç bankanın iflas etmesi nedeniyle Basel Komitesi, 2002 yılında “Basel-II Standartları”nı taslak olarak yayınlamıştır. 2004 yılında da bu taslak kesinleşerek standart halini aldı ve2007 yılından itibaren uygulanmaya başlandı. Basel-II asgari sermaye yeterliliği, sermaye yeterliliğinin denetimi ve piyasa disiplini olmak üzere üç temel unsur üzerine kurulmuştur. Bu unsurlar Basel Komitesi tarafından birinci, ikinci ve üçüncü yapısal bloklar olarak adlandırılmıştır.
Basel Komitesi, IASB tarafından geliştirilen UFRS çalışmalarını desteklemektedir.
Basel-II kurallarının uygulanmaya başlaması ile birlikte UFRS’ye göre finansal tablo hazırlayan şirketlerin sayısı hızlı bir şekilde yükselmiştir. 2008 küresel finansal krizi ile birlikte ortaya çıkan ciddi finansal riskler, Basel-II’nin yeterliliğinin sorgulanmasına neden olmuştur. Bu nedenle de Basel-III kriterlerinin gerekliliği gündeme gelmiş ve bu kararlara ilişkin olarak öncelikle Basel Bankacılık Denetim Komitesi tarafından taslak hazırlanmış, 12.09.2010 tarihinde ise Merkez Bankası Başkanları ve Denetim Otoritesi Başkanları Toplantısı’nda kabul edilerek nihai uygulama kararları yayımlanmıştır. Basel-III kararları, Basel-II’nin tamamen ortadan kaldırılması amacıyla değil ama 2008 yılındaki küresel krizde ortaya çıkan Basel-II uygulamalarına ilişkin eksikliklerin bertaraf edilmesi amacıyla düzenlenmiştir. Basel-III kapsamında yapılan en önemli değişikliklerden birisi bankaların sermaye yeterliliği hesaplamalarında kullandıkları sermaye tanımının değişmesidir. Yani Basel-III kararları kapsamında bankaların riskli işlemlerine paralel sermayelerinin de arttırılması gerekmektedir. Bu da Basel-II’ye göre daha fazla sermaye arttırımını beraberinde getirecektir. Özellikle son finansal krizde Basel-II uygulamalarının zayıf kaldığı likidite yeterliliği ve risk bazlı olmayan kaldıraç oranları gibi risk noktalarında Basel-III ile yeni düzenlemeler yapılmıştır. Bu düzenlemelerle birlikte; Bankacılık-finans sisteminin finansal ve ekonomik şoklara karşı direncinin arttırılması, risk yönetimi uygulamalarının geliştirilmesi, kurumsal yönetimin etkinleştirilmesi, bankaların açık ve şeffaf bir şekilde kamuoyunu bilgilendirme özelliklerinin arttırılması amaçlanmaktadır. Bu amaç doğrultusunda yapılan düzenlemeler ise şunlardır:
• Asgari sermayenin kantitatif ve kalitatif yönden arttırılması, asgari sermaye ihtiyacı standardının getirilmesi ve gerektiğinde sıkıntılı dönemlerde karşılık oranının arttırılması,
• Asgari likidite oranlarına ilişkin düzenlemeler yapılması,
• Alım-satım hesaplarıyla ilgili sermaye yeterliliği hesaplamalarında değişiklik yapılması,
• Karşı taraf kredi riskinin hesaplanmasına ilişkin değişiklik yapılması,
• Sınır ötesi bankacılık kurallarının geliştirilmesi,
• Etkin bankacılık denetiminin yeniden gözden geçirilmesi ve standart denetim uygulamalarının geliştirilmesi
Söz konusu düzenlemelerin Basel-II uygulama esaslarını ortadan kaldırmadığı, bununla birlikte Basel-II’de önemli sapmalar göstermeyen ve yükümlülükleri daha da arttıran bir özellik gösterdiği, bankacılık sisteminin bu düzenlemelere tam anlamıyla adapte
olabilmesinin ise 2019 yılına kadar devam edebileceği öngörülmektedir.

Doğru Cevap: E

Soru 101

"Muhasebe verilerinin ve bilgilerinin üretilmesi ve kullanılması sürecinde uyulması gereken kurallar bütünü" olarak tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Muhasebe standardı

Muhasebe bilgi sistemi

Ulusal muhasebe standartları

Uluslararası muhasebe standartları

Finansal raporlama

Açıklama:

Muhasebe standartları, muhasebe verilerinin ve bilgilerinin üretilmesi ve kullanılması sürecinde uyulması gereken kurallar bütünü olarak karşımıza çıkmaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 102

i. Muhasebe standartları, sadece sağlam bir teorik temele sahip olmakla kalmamalı, aynı zamanda pratikte işler mahiyet taşımalıdır.
ii. Muhasebe standartları, sadece gelişmekte olan piyasalarda uygulanabilir olmalıdır.
iii. Muhasebe standartları, benzer veya ilgili kalemler için yeterince kesin olmalıdır.
Yukarıda belirtilen ifadelerden hangisi ya da hangileri muhasebe standartlarının özelliklerini ifade etmektedir?

Sadece i

Sadece ii

i ve ii

i ve iii

ii ve iii

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 103

Aşağıdakilerden hangisi muhasebe standartlarının oluşturulması sürecinde "yargı ile her zaman pekiştirilebilecek olan yaptırım gücünün bulunması" avantajını taşır?

Muhasebe Standartlarının Yasama Yoluyla Belirlenmesi

Kamu Adına Muhasebe Standartları Düzenleme Yetkisinin Özerk Bir Kuruma Devredilmesi

Muhasebe Standartlarının Özel Sektör Düzenleyici Kuruluşlarınca Belirlenmesi

Muhasebe Standartlarının Kamu Sektörü Düzenleyici Kuruluşlarınca Belirlenmesi

Muhasebe Standartlarının Devlet Tarafından Belirlenmesi

Açıklama:

Kamu Adına Muhasebe Standartları Düzenleme Yetkisinin Özerk Bir Kuruma Devredilmesi: Muhasebe standartları belirleme yetkisinin hükümet desteği bulunan bir kuruluşa devredilmesi yöntemidir. Bu yöntemin avantajı, yargı ile her zaman pekiştirilebilecek olan yaptırım gücünün bulunmasıdır.

Doğru Cevap: B

Soru 104

Finansal Muhasebe Vakfı FAF (Financial Accounting Foundation) aşağıdaki ülkelerden hangisinde muhasebe standartları yapma fonksiyonunu yerine getirmektedir?

İngiltere

Kanada

ABD

Almanya

Hİndistan

Açıklama:

1973 yılında kurulan ve şu anda Amerika’da muhasebe standartları yapma fonksiyonunu yerine getiren FASB (Financial Accounting Standarts Board) ile devam etmektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 105

i. Uluslararası şirketlerde uyum maliyetlerinin azalması
ii. Ulusal muhasebe standartları oluşturulması için çaba harcanmasının önlenmesi
iii. İşletmelerin, uluslararası şirketlerin yabancı piyasalara girişini önleme
Yukarıda belirtilen ifadelerden hangisi ya da hangileri uluslararası muhasebe standartlarının, sağladığı faydalardandır?

Sadece i

Sadece ii

Sadece iii

ii ve iii

i ve ii

Açıklama:

Uluslararası muhasebe standartlarının, sağladığı çeşitli faydalar söz konusudur. Bunlar şu şekilde özetlenebilir:
• Ulusal muhasebe standartları oluşturulması için çaba harcanmasının önlenmesi,
böylece düşük maliyetle finansal raporlama ve muhasebe standartları temin edilmesi,
• Muhasebe problemleri konusunda ulusal bakış açısından ziyade küresel bakış açısına sahip olunması,
• Uluslararası şirketlerde uyum maliyetlerinin azalması,
• Farklı ülkelerde faaliyette bulunsalar bile işletmeler arasında karşılaştırma yapabilme olanağının bulunması böylece şeffaflık probleminin azaltılması,
• Uluslararası para ve sermaye piyasalarında kolaylıkla veri karşılaştırması yapılabilmesi,
• Yüksek kaliteli muhasebe standartları ve uygulamalarının geniş alana yayılması,
• Sınır ötesi finansman ve ticaret ile menkul kıymet borsalarına kayıtlı şirket sayısındaki artış,
• İşletmelerin, uluslararası şirketlerin yabancı piyasalara girişini arttırma,
• İşletmelerin uluslararası piyasalarda tüketicilerce tanınma oranının yükseltmesi ve
• Farklı bir ülkede ekonomik faaliyette bulunulmasının siyasi maliyetlerinin azaltılması

Doğru Cevap: E

Soru 106

Uluslararası muhasebe standartlarının tarihsel gelişimi düşünüldüğünde "uluslararası muhasebe standartlarının kullanımı artması" hangi olaydan sonra gerçekleşmiştir?

Enron skandalı

1977’de Münih’te düzenlenen XI. Dünya Muhasebe Kongresi

1999 yılında G7 ülkelerinin Maliye Bakanları ile IMF, IASC’nin standartlarının desteklenmesi konusunda fikir birliğine girmesi

2000' de Edinburgh’ta yapılan IASC ve IFAC genel kurulunda IASC,IFAC’dan ayrılarak bağımsız bir kuruluş haline gelmesi

Norwalk Anlaşması

Açıklama:

Norwalk Anlaşması, UFRS’nin küresel standart haline gelmesi bakımından Avrupa Muhasebe Federasyonu’nun UFRS’yi uygulama kararı alışının ardından gerçekleşen ikinci
büyük adım olmuştur. Bu aşamadan sonra, uluslararası muhasebe standartlarının kullanımı artmış, 2013 yılında Avrupa Birliği ülkeleri ve aralarında Çin ve Japonya’nın da
bulunduğu yaklaşık 100 ülke IASB tarafından yayınlanan IFRS standartlarını kabul etmiş ya da bu standartlar temelinde geliştirilen ulusal standartları kullanmaya başlamışlardır.

Doğru Cevap: E

Soru 107

Basel-III kapsamında yapılan en önemli değişikliklerden birisi aşağıdakilerden hangisidir?

Bankaların sermaye yeterliliği hesaplamalarında kullandıkları sermaye tanımının değişmesi

Bankaların uluslararası standartlarda çalışmalarının sağlanması

Yeni geliştirilen ürünlerin farklı risklere göre düzenlenmesi

Sermaye yeterliliğinin denetimi

Sınır ötesi bankacılık kuralları

Açıklama:

Basel-III kapsamında yapılan en önemli değişikliklerden birisi bankaların sermaye yeterliliği hesaplamalarında kullandıkları sermaye tanımının değişmesidir. Yani Basel-III kararları kapsamında bankaların riskli işlemlerine paralel sermayelerinin de arttırılması gerekmektedir

Doğru Cevap: A

Soru 108

9 Şubat 1994 tarihinde kurulan ve amacı, "Türkiye’de faaliyette bulunan işletmelerin finansal tabloların düzenlenmesini esas almak, muhasebe ilkelerinde tekdüzeni gerçekleştirmek ve finansal tabloların bağımsız denetiminde esas alacakları denetim standartlarını saptamak" olarak tanımlanan kurum aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye Muhasebe Standartları Kurulu

Türkiye Muhasebe ve Denetim Standartları Kurulu

Kamu Gözetimi Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu

Kamu Gözetimi Muhasebe Standartları Kurumu

Kamu Gözetimi ve Denetim Standartları Kurumu

Açıklama:

Türkiye Muhasebe ve Denetim Standartları Kurulu (TMUDESK) 9 Şubat 1994 tarihinde kurulmuştur. TMUDESK’in amacı, Türkiye’de faaliyette bulunan işletmelerin finansal
tabloların düzenlenmesini esas almak, muhasebe ilkelerinde tekdüzeni gerçekleştirmek ve finansal tabloların bağımsız denetiminde esas alacakları denetim standartlarını saptamak olarak belirlenmiştir

Doğru Cevap: B

Soru 109

Aşağıdakilerden hangisi TMUDESK'in , Ulusal Muhasebe Standartları’nın saptanmasında benimsediği ilkelerden bir tanesidir?

Ülke muhasebe uygulamalarında genel kabul görmüş muhasebe kavram ve terimlerinden, muhasebe standartlarının geliştirilmesinde yararlanmak

Finansal tabloların düzenlenmesi ve sunulmasına temel alınacak muhasebe standartları geliştirmek ve yayınlamak

Türk ekonomisi ve işletmelerinin yapısı ve gereksinimleri göz önünde bulundurmak

Türkiye Muhasebe Standartlarının, Uluslararası Muhasebe Standartları ile uyumlu olmasını sağlamak

Ülke muhasebe uygulamalarında genel kabul görmüş muhasebe kavram ve terimlerinden, muhasebe standartlarının geliştirilmesinde yararlanmak

Açıklama:

TMUDESK, Ulusal Muhasebe Standartları’nın saptanmasında aşağıdaki ilkeleri benimsemiştir:
• Saptanan muhasebe standartları uluslararası muhasebe standartları ile uyumlu olmalıdır.
• Türk ekonomisi ve işletmelerinin yapısı ve gereksinimleri göz önünde bulundurulmalıdır.
TMUDESK’in muhasebe standartlarının saptama ile ilgili amaçları şu şekilde ifade
edilebilir:
• Finansal tabloların düzenlenmesi ve sunulmasına temel alınacak muhasebe standartları geliştirmek ve yayınlamak. Bu standartların ülke genelinde kabulünü ve
uygulamasını sağlamak.
• Türkiye Muhasebe Standartlarının, Uluslararası Muhasebe Standartları ile uyumlu
olmasını sağlamak,
• Türk ekonomisinin yapısı ile gereksinimlerinin göz önünde bulundurulması,
• Finansal tabloların düzenlenmesi ve sunulmasına ilişkin mevzuat ile muhasebe
standartları ve yöntemlerinin uyumlaştırılmasına ilişkin çalışmalar yapmak,
• Ülke muhasebe uygulamalarında genel kabul görmüş muhasebe kavram ve terimlerinden, muhasebe standartlarının geliştirilmesinde yararlanmak.

Doğru Cevap: C

Soru 110

Temel amacı, "yatırımcıların çıkarlarını ve denetim raporlarının doğru ve bağımsız olarak hazırlanmasına ilişkin kamu yararını korumak ile doğru, güvenilir ve karşılaştırılabilir finansal bilginin sunumunu sağlamak" olan kurumun kısaltılmış ismi aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?

TDS

TMS

TSE

KGK

TFRS

Açıklama:

KGK’nın temel amacı, yatırımcıların çıkarlarını ve denetim raporlarının doğru ve bağımsız olarak hazırlanmasına ilişkin kamu yararını korumak ile doğru, güvenilir ve karşılaştırılabilir finansal bilginin sunumunu sağlamaktır.

Doğru Cevap: D

İş Hayatında Standartlar - Tüm Sorular

Ünite 1

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler