Bilişim Hukuku - Tüm Sorular
Ünite 1
Soru 1
BİT olarak adlandırılan sistemin açılımı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Bilgi ve İletişim Teknolojileri
B
Bilgisayar İşletme Teknikleri
C
Bilgi İşlem Toplumu
D
Basın İşletim Transferi
E
Bölgesel İletişim Tekniği
Açıklama:
“Bilgi ve iletişim teknolojileri” (BİT) olarak adlandırılan sistemlerdir. Doğru cevap A'dır.
Soru 2
Kamu kurum ve kuruluşlarında bilgisayarların kullanılmasına ilişkin sorunlar veya e-devlet, Ulusal Yargı Ağı Projesi (UYAP) gibi yazılımlardan doğan problemler hangi hukukunun alanına girmektedir?
Seçenekler
A
Medeni Usul Hukuku
B
Ceza Hukuku
C
İdare hukuku
D
Bilişim Hukuku
E
Kamu hukuku
Açıklama:
Kamu kurum ve kuruluşlarında bilgisayarların kullanılmasına ilişkin sorunlar veya e-devlet, Ulusal Yargı Ağı Projesi (UYAP) gibi yazılımlardan doğan problemler idare hukukunun alanına girmektedir. Doğru cevap C'dir.
Soru 3
İnternet ortamı üzerinden kullanıcılara sunulan her türlü bilgi veya veriyi üreten, değiştiren ve sağlayan gerçek veya tüzel kişilere .............. denir.
Yukarıda boş bırakılan yere aşağıdaki kavramlardan hangisi getirilmelidir?
Yukarıda boş bırakılan yere aşağıdaki kavramlardan hangisi getirilmelidir?
Seçenekler
A
İçerik sağlayıcı
B
Birlik
C
İnternet sağlayıcı
D
Kurum
E
Erişim sağlayıcı
Açıklama:
İçerik sağlayıcı; İnternet ortamı üzerinden kullanıcılara sunulan her türlü bilgi veya veriyi üreten, değiştiren ve sağlayan gerçek veya tüzel kişilerdir. Doğru cevap A'dır.
Soru 4
İçerik sağlayıcılara ilişkin verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
İnternet ortamında kullanıma sunduğu her türlü içerikten sorumludur.
B
Bağlantı sağladığı başkasına ait içerikten sorumlu değildir.
C
Yer sağladığı içeriği kontrol etmekle yükümlü değildir.
D
BTK'nın talep ettiği bilgileri talep edilen şekilde teslim eder.
E
BTK tarafından bildirilen tedbirleri alır.
Açıklama:
Yer sağlayıcı, yer sağladığı içeriği kontrol etmek veya hukuka aykırı bir faaliyetin söz konusu olup olmadığını araştırmakla yükümlü değildir. Verilen açıklama içerik sağlayıcı ile ilgili değil yer sağlayıcı ile ilgilidir. Doğru cevap C'dir.
Soru 5
Yer sağlayıcı, yer sağladığı hizmetlere ilişkin ............ bilgilerini bir yıldan az ve iki yıldan fazla olmamak üzere yönetmelikte belirlenecek süre kadar saklamakla ve bu bilgilerin doğruluğunu, bütünlüğünü ve gizliliğini sağlamakla yükümlüdür.
Yukarıdaki boşluğa aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Yukarıdaki boşluğa aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Seçenekler
A
Kişi
B
Suç
C
Yer
D
Trafik
E
Olay
Açıklama:
Yer sağlayıcı, yer sağladığı hizmetlere ilişkin trafik bilgilerini bir yıldan az ve iki yıldan fazla olmamak üzere yönetmelikte belirlenecek süre kadar saklamakla ve bu bilgilerin doğruluğunu, bütünlüğünü ve gizliliğini sağlamakla yükümlüdür. Doğru cevap D'dir.
Soru 6
Koruma tedbiri olarak öngörülen erişimin engellenmesi 8. maddede düzenlenmiştir. Buna göre internet ortamında yapılan ve içeriği katalog suçlardan birini oluşturduğu yönünde yeterli şüphe bulunan bir internet sitesine erişim, hakim veya mahkeme tarafından engellenebilir.
Aşağıdakilerden hangisi söz konusu maddedeki katalog suçlardan biri değildir?
Aşağıdakilerden hangisi söz konusu maddedeki katalog suçlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Dolandırıcılık
B
Müstehcenlik
C
Fuhuş
D
İntihara yönlendirme
E
Çocukların cinsel istismarı
Açıklama:
Koruma tedbiri olarak öngörülen erişimin engellenmesi 8. maddede düzenlenmiştir. Buna göre internet ortamında yapılan ve içeriği katalog suçlardan birini [bunlar 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda düzenlenmiş olan intihara yönlendirme (madde 84), çocukların cinsel istismarı (madde 103/1), uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanılmasını kolaylaştırma (madde 190), sağlık için tehlikeli madde temini (madde 194), müstehcenlik (madde 226), fuhuş (madde 227), kumar oynanması için yer ve imkân sağlama (madde 228) suçları ve 25.7.1951 tarihli ve 5816 sayılı Atatürk Aleyhine İşlenen Suçlar Hakkında Kanunda yer alan suçlardır] oluşturduğu yönünde yeterli şüphe bulunan bir internet sitesine erişim, hakim veya mahkeme tarafından engellenebilir. Doğru cevap A'dır.
Soru 7
İdari tedbir olarak erişimin engellenmesi kararını re'sen aşağıdakilerden hangisi verebilir?
Seçenekler
A
Adalet Bakanı
B
Radyo ve Televizyon Üst Kurulu
C
İdare Mahkemeleri
D
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu Başkanı
E
Hizmet Sağlayıcı
Açıklama:
İnternet yayını katalog halinde sunulan suçlardan birini oluşturduğu ve ilgili yayının içerik veya yer sağlayıcısı yurt dışında bulunması durumunda veyahut yer sağlayıcısı yurt içinde bulunsa bile, internet yayını çocukların cinsel istismarı, müstehcenlik veya fuhuş suçlarını oluşturduğu durumlarında, erişimin engellenmesi kararı re’sen Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu Başkanı tarafından verilmektedir. Buna idari tedbir olarak erişimin engellenmesi de denilmektedir. Doğru cevap D'dir.
Soru 8
Cumhurbaşkanlığı veya ilgili Bakanlıkların talebi üzerine Başkan tarafından verilen içeriğin çıkarılması ve/veya erişimin engellenmesi kararı, Başkan tarafından, kaç saat içinde Sulh Ceza hâkiminin onayına sunulur?
Seçenekler
A
48
B
36
C
24
D
12
E
1
Açıklama:
Cumhurbaşkanlığı veya ilgili Bakanlıkların talebi üzerine Başkan tarafından verilen içeriğin çıkarılması ve/veya erişimin engellenmesi kararı, Başkan tarafından, yirmi dört saat içinde sulh ceza hâkiminin onayına sunulur. Doğru cevap C'dir.
Soru 9
"İnternet içindeki bilişim sistemlerinin birbirleriyle iletişim kurabilmeleri ve veri aktarımında bulunabilmeleri için birtakım kurallara uygun hareket etmeleri gerekmektedir. Bu kurallar, iletişimdeki eşler arasında veri trafiğinin kurallarını oluşturup daha etkin bir iletişim sağlanmasını gerçekleştirirler".
Yukarıda açıklaması verilen kurallara ne ad verilir?
Yukarıda açıklaması verilen kurallara ne ad verilir?
Seçenekler
A
TCP/IP
B
Backbone
C
HTML
D
WEB Tarayıcısı
E
ARPANET
Açıklama:
İnternet içindeki bilişim sistemlerinin birbirleriyle iletişim kurabilmeleri ve veri aktarımında bulunabilmeleri için birtakım kurallara uygun hareket etmeleri gerekmektedir. Bu kurallar, iletişimdeki eşler arasında veri trafiğinin kurallarını oluşturup daha etkin bir iletişim sağlanmasını gerçekleştirirler. Bu kurallara, internet protokolleri ya da TCP/IP protokoller ailesi denir. Doğru cevap A'dır.
Soru 10
İnternet Geliştirme Kurulu kararlarının icrası hangi kurum tarafından yerine getirilmektedir?
Seçenekler
A
Devlet Denetleme Kurulu
B
Adalet Bakanlığı
C
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu
D
Radyo ve Televizyon Üst Kurulu
E
Kamu Denetçiliği Kurumu
Açıklama:
İnternet Geliştirme Kurulu kararlarının icrası Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu tarafından yerine getirilmektedir. Doğru cevap C'dir.
Soru 11
- E-ticaretin gelişmesi
- E-devlet gibi bilişim sistemlerinin kullanılması
- Bilişim sistemleri aracılığıyla içlenen suçların artması
- Sanal zorbalığın yayılması
Seçenekler
A
Sadece 3
B
1 ve 2
C
1, 2 ve 3
D
2, 3 ve 4
E
Hepsi
Açıklama:
Özellikle e-ticaretin gelişmesi, devletin vatandaşlarıyla olan ilişkilerinde e-devlet gibi bilişim sistemlerini kullanması ve bu sayade her kurum ve bireyin bilgi teknolojilerini kullanan sistemler ile kamu hizmetlerine ulaşabilmesi ya da bilişim sistemleri aracılığıyla işlenen sıçlardaki artışlar klasik hukuk normlarının gözden geçirilmesini zorunlu kılmıştır.
Soru 12
Aşağıdakilerden hangisi ülkelerin hukuk düzenlemelerinde bilişim sistemlerine yer vermesi ile yakından ilgili unsurlardan biridir?
Seçenekler
A
Ulusal ekonomileri
B
Kanunlardaki eksiklikler
C
Yapısal reformlara uygunluk
D
Kamuoyunda bu yönde bir talep oluşması
E
Teknolojik yerli - göçmen oranı
Açıklama:
Bilişim sistemlerine hukuk düzenlemelerinde yer verilmesi ülkelerin gelişmişlik düzeyleri, ulusal ekonomileri, bilim ve teknolojiyi hayata geçirme istemleri ile yakından ilgilidir.
Soru 13
İnternet üzerinden yapılan sözleşmelerin hangi şartlar altında hukuken taraflar açısından bağlayıcı olduğu, diğer bir ifadeyle İnternet ortamında hangi şartlar altında sözleşmenin kurulduğu aşağıdaki hukuk dallarından hangisinin konusudur?
Seçenekler
A
Borçlar hukuku ve tüketici hukuku
B
Fikri mülkiyet hukuku
C
Medeni usül hukuku
D
İcra ve iflas hukuku
E
Ticaret hukuku
Açıklama:
İnternet üzerinden yapılan sözleşmelerin hangi şartlar altında hukuken taraflar açısından bağlayıcı olduğu, diğer bir ifadeyle İnternet ortamında hangi şartlar altında sözleşmenin kurulduğu borçlar hukuku ve tüketici hukukunun konusudur.
Soru 14
Kamu kurum ve kuruluşlarında bilgisayarların kullanılmasına ilişkin sorunlar veya e-devlet, Ulusal Yargı Ağı Projesi (UYAP) gibi yazılımlardan doğan problemler aşağıdakilerden hangisinin alanına girmektedir?
Seçenekler
A
Anayasa hukuku
B
İdare hukuku
C
Ceza hukuku
D
Yargılama hukuku
E
Devletler genel hukuku
Açıklama:
Kamu kurum ve kuruluşlarında bilgisayarların kullanılmasına ilişkin sorunlar veya e-devlet, Ulusal Yargı Ağı Projesi (UYAP) gibi yazılımlardan doğan problemler idare hukukunun alanına girmektedir.
Soru 15
1. maddesine göre amaç ve kapsamı; içerik sağlayıcı, yer sağlayıcı, erişim sağlayıcı ve toplu kullanım sağlayıcıların yükümlülük ve sorumlulukları ile İnternet ortamında işlenen belirli suçlarla içerik, yer ve erişim sağlayıcıları üzerinden mücadeleye ilişkin esas ve usulleri düzenlemek olan kanun aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
4691 sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu
B
5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu
C
4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu
D
5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun
E
6533 sayılı Avrupa Siber Suç Sözleşmesini iç hukukumuza aktaran Sanal Ortamda İşlenen Suçlar Sözleşmesinin Uygun Bulunduğuna Dair Kanun
Açıklama:
5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun'un 1. maddesine göre bu yasanın amaç ve kapsamı; içerik sağlayıcı, yer sağlayıcı, erişim sağlayıcı ve toplu kullanım sağlayıcıların yükümlülük ve sorumlulukları ile İnternet ortamında işlenen belirli suçlarla içerik, yer ve erişim sağlayıcıları üzerinden mücadeleye ilişkin esas ve usulleri düzenlemektir.
Soru 16
Aşağıdakilerden hangisi 5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun'un 2. maddesinde verilen "bilgi" kavramının tanımıdır?
Seçenekler
A
İnternet ortamında yer alan ve içeriğine belirsiz sayıda kişilerin ulaşabileceği veriler
B
Verinin ham hâli
C
Bir İnternet ortamına bağlanarak kullanım olanağı kazanılması
D
Kullanıcılarına İnternet ortamına erişim olanağı sağlayan her türlü gerçek veya tüzel kişi
E
Verilerin anlam kazanmış biçimi
Açıklama:
Bilgi kavramı, 5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun'un 2. maddesinde "Verilerin anlam kazanmış biçimi" olarak tanımlanmaktadır.
Soru 17
5651 sayılı Kanun'un 2. maddesine göre Hizmet ve içerikleri barındıran sistemleri sağlayan veya işleten gerçek veya tüzel kişiler tanımını karşılayan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
İçerik sağlayıcı
B
Erişim sağlayıcı
C
Yer sağlayıcı
D
Başkan
E
Birlik
Açıklama:
5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun'un 2. maddeesine göre yer sağlayıcılar, hizmet ve içerikleri barındıran sistemleri sağlayan veya işleten gerçek veya tüzel kişilerdir.
Soru 18
- İçerik sağlayıcılar
- Yer sağlayıcılar
- Erişim sağlayıcılar
- Veri
- Bilgi
- URL adresi
Seçenekler
A
4 ve 5
B
4, 5 ve 6
C
1 ve 3
D
1, 2 ve 3
E
Hepsi
Açıklama:
İçerik, yer ve erişim sağlayıcılarına genel olarak İnternet süjeleri denmektedir.
Soru 19
İnternet kafe gibi ticarethaneler aşağıdaki kavramlardan hangisi kapsamında değerlendirilmektedir?
Seçenekler
A
Yer sağlayıcı
B
İçerik sağlayıcı
C
Erişim sağlayıcı
D
Kurum
E
Toplu kullanım sağlayıcı
Açıklama:
İnternet kafeler, klasik anlamda bir İnternet süjesi olarak değil, ticari amaçla toplu kullanım sağlayıcılar olarak kabul edilmektedir.
Soru 20
Telekomünikasyon İletişim Başkanlığı (TİB) kaç yılında kapatılmıştır?
Seçenekler
A
2012
B
2014
C
2015
D
2016
E
2017
Açıklama:
Telekomünikasyon İletişim Başkanlığı (TİB) 2016 yılında kapatılmıştır.
Soru 21
Bilişim hukuku hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Seçenekler
A
Bilişim sistemlerine hukuk düzenlemelerinde yer verilmesi ülkelerin gelişmişlik düzeyleri, ulusal ekonomileri, bilim ve teknolojiyi hayata geçirme istemleri ile yakından ilgilidir.
B
Bilişim hukukunu, bilişim teknolojilerindeki gelişmeler ve yenilikler sebebiyle mevcut yasal düzenlemelerin yetersiz kalması ile ortaya çıkmış bir hukuk dalı olarak tanımlamak doğru değildir.
C
Bilişim hukukunun ilk ortaya çıkış sürecinde savunulan “öz düzenleme” (self regulation) ve “iş birliğine dayalı düzenleme” (co-regulation) yöntemleriyle düzenlenmesine ilişkin düşünceler, bugün için kabul edilmektedir.
D
Bilişim Hukukunun temel nedenlerinden biri, “bilgi toplumunun” oluşturulması ve geliştirilmesi yönünde devletlere yüklenen negatif ödevdir.
E
Bilişim hukukunun yeni bir hukuk dalı olması, bilişim hukukunu esas olarak ulusal alanda yapılan düzenlemelerin konusu olmaktan çıkarmaktadır.
Açıklama:
bilişim hukukunu, bilişim teknolojilerindeki gelişmeler ve yenilikler sebebiyle mevcut yasal düzenlemelerin yetersiz kalması ile ortaya çıkmış bir hukuk dalı olarak tanımlamak yanlış olmayacaktır.
bilişim hukukunun ilk ortaya çıkış sürecinde savunulan ve bu hukuk dalının devletler tarafından değil de kullanıcılar ve sistem operatörleri tarafından kendiliğinden or- taya konan ve “netiket” olarak isimlendirilen bir kısım kuralların toplanarak, merkezileştirilmeden; “öz düzenleme” (self regulation) ve “iş birliğine dayalı düzenleme” (co-regulation) yöntemleriyle düzenlenmesine ilişkin düşünceler, bugün için kabul edilmemektedir.
Bütün bunların altında yatan neden, çeşitli biçimlerdeki bilgiyi oluşturmak, saklamak, düzenlemek, yönetmek, taşımak, görüntülemek, aktarmak, değiştirmek, iletmek veya almak için kullanılan bütün teknolojileri içeren her türlü donanım ya da bağlantı sistemi olarak kabul edilen ve “bilgi teknolojileri” (BT) veya “bilgi ve iletişim teknolojileri” (BİT) olarak adlandırılan sistemleri yaygın biçimde kullanan, büyük miktarlarda bilgi ve iletişim ürünleri ve hizmetleri üreten, çeşitlendirilmiş içerik endüstrisine sahip gelişmiş toplumu, yani “bilgi toplumunun” oluşturulması ve geliştirilmesi yönünde devletlere yüklenen pozitif ödev- dir.
Bilişim hukukunun yeni bir hukuk dalı olması, bilişim hukukunu esas olarak ulusal alanda yapılan düzenlemelerin konusu olmaktan çıkarmamaktadır.
bilişim hukukunun ilk ortaya çıkış sürecinde savunulan ve bu hukuk dalının devletler tarafından değil de kullanıcılar ve sistem operatörleri tarafından kendiliğinden or- taya konan ve “netiket” olarak isimlendirilen bir kısım kuralların toplanarak, merkezileştirilmeden; “öz düzenleme” (self regulation) ve “iş birliğine dayalı düzenleme” (co-regulation) yöntemleriyle düzenlenmesine ilişkin düşünceler, bugün için kabul edilmemektedir.
Bütün bunların altında yatan neden, çeşitli biçimlerdeki bilgiyi oluşturmak, saklamak, düzenlemek, yönetmek, taşımak, görüntülemek, aktarmak, değiştirmek, iletmek veya almak için kullanılan bütün teknolojileri içeren her türlü donanım ya da bağlantı sistemi olarak kabul edilen ve “bilgi teknolojileri” (BT) veya “bilgi ve iletişim teknolojileri” (BİT) olarak adlandırılan sistemleri yaygın biçimde kullanan, büyük miktarlarda bilgi ve iletişim ürünleri ve hizmetleri üreten, çeşitlendirilmiş içerik endüstrisine sahip gelişmiş toplumu, yani “bilgi toplumunun” oluşturulması ve geliştirilmesi yönünde devletlere yüklenen pozitif ödev- dir.
Bilişim hukukunun yeni bir hukuk dalı olması, bilişim hukukunu esas olarak ulusal alanda yapılan düzenlemelerin konusu olmaktan çıkarmamaktadır.
Soru 22
Bilişim hukukunun yapısı ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Seçenekler
A
Bilişim hukuku bünyesinde birçok farklı hu- kuk dalını barındırması ve/veya birçok hukuk da- lıyla iç içe geçmesi nedeniyle, multi-disipliner bir hukuk dalı olarak tanımlanmaktadır.
B
Kamu kurum ve kuruluşlarında bilgisayarların kullanılması- na ilişkin sorunlar veya e-devlet, Ulusal Yargı Ağı Projesi (UYAP) gibi yazılımlardan doğan problemler idare hukukunun alanına girmek- tedir.
C
Satıcının internet aracılığıyla hileli davranışlar sonucu tüketiciyi dolandırmasının ceza hukuku boyutu yoktur.
D
Genel olarak internetin yönetiminde hangi kurumların yetkili ve görevli olduğunun belirlenmesi temelde idare hukukunun konusu olmakla birlikte, bu kurumların yapmış olduk- ları idari tasarrufların temel hak ve özgürlükler çerçevesinde değerlendirilmesi ise insan hakları hukuku ve anayasa hukuku ile ilintilidir.
E
Devletlerin siber savaşa karşı hazırlıklı olduklarını bildirmeleri ve siber saldırıyı savaş nedeni sa- yacaklarını açıklamaları göstermiştir ki, bilişim hukukunun uluslararası hukukla da bağlantısı vardır.
Açıklama:
Satıcının internet aracılığıyla hileli davranış- lar sonucu tüketiciyi dolandırması ceza hukuku- nun ilgi alanında bulunurken, satıcı hakkındaki soruşturma ve kovuşturma işlemleri ceza usul hu- kuku normlarıyla ile düzenlenmektedir.
Soru 23
Bilişim hukuku mevzuatı ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Bilişim hukukunu düzenleyen tek bir kanun mevcuttur.
B
Ülkemizde çok az sayıda kanun bilişim hukukuna ilişkin normlar içermektedir.
C
Bünyesinde doğrudan internet ortamını veya bilişim alanını düzenlemeye yönelik normlar bulun- duran mevzuatın genel özelliği, bunların esas olarak başka hukuk dallarını düzenlemeleri, ancak yine de bünyelerinde bilişim hukukunun ilgi alanına giren normlara yer vermeleridir.
D
Bünyesinde bilişim hukukunu ilgilendiren normlar bulunduran mevzuatın genel özelliği, bunların bünyelerinde doğrudan internet ortamını veya bilişim alanını düzenlemeye yönelik normlar bulundurmalarıdır.
E
Bilişim hukuku mevzuatını; bünyesinde bilişim hukukunu ilgilendiren normlar bulunduran mevzuat” ve “bünyesinde doğrudan internet ortamını veya bilişim alanını düzenlemeye yönelik normlar bulunduran mevzuat” olarak ayırmak mümkündür.
Açıklama:
Bilişim hukukunun irtibatlı olduğu hukuk dallarının çok olması nedeniyle, bilişim hukukunu düzenleyen tek bir kanun ve buna bağlı tali mevzuat bulunmamaktadır.
Ülkemizde birçok kanun bilişim hukukuna ilişkin normlar içermektedir.
Bünyesinde doğrudan internet ortamını veya bilişim alanını düzenlemeye yönelik normlar bulun- duran mevzuatın genel özelliği ise, bunların bünyelerinde doğrudan internet ortamını veya bilişim alanını düzenlemeye yönelik normlar bulundurmalarıdır.
Bünyesinde bilişim hukukunu ilgilendiren normlar bulunduran mevzuatın genel özelliği, bunların esas olarak başka hukuk dallarını düzenlemeleri, ancak yine de bünyelerinde bilişim hukukunun ilgi alanına giren normlara yer vermeleridir.
Ülkemizde birçok kanun bilişim hukukuna ilişkin normlar içermektedir.
Bünyesinde doğrudan internet ortamını veya bilişim alanını düzenlemeye yönelik normlar bulun- duran mevzuatın genel özelliği ise, bunların bünyelerinde doğrudan internet ortamını veya bilişim alanını düzenlemeye yönelik normlar bulundurmalarıdır.
Bünyesinde bilişim hukukunu ilgilendiren normlar bulunduran mevzuatın genel özelliği, bunların esas olarak başka hukuk dallarını düzenlemeleri, ancak yine de bünyelerinde bilişim hukukunun ilgi alanına giren normlara yer vermeleridir.
Soru 24
5369 Sayılı Evrensel Hizmet Kanunu ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Seçenekler
A
Kanun’un 1. maddesine göre, bu yasanın amacı; kamu hizmeti niteliğini haiz, ancak işletmeciler tarafından karşılanmasında mali güçlük bulunan evrensel hizmetin sağlanması, yürütülmesi ve elektronik haberleşme sektörü ile bu Kanun kapsamında belirlenen diğer alanlarda evrensel hizmet yükümlülüğünün yerine getirilmesine ilişkin usul ve esasları belirlemektir.
B
Bu kanuna göre evrensel hizmet; elektronik haberleşme sektöründe, ilgili mevzuatına göre Kurumca yetkilendirilmiş ve bu Kanun kapsamındaki hizmetleri sağlamakla yükümlü kılınan işletmeciyi ifade eder.
C
Bu kanuna göre evrensel hizmetin net maliyeti: Bir işletmecinin, evrensel hizmet yükümlülüğünün gereklerini yerine getirmek için sağladığı durum ile hiç yükümlü olmasaydı içinde bulunacağı durum arasındaki net maliyet farkını ifade eder.
D
Bu kanuna göre alt yapı evrensel hizmetin sağlanmasını teminen hizmetin verilebilmesi için gerektiğinde öncelikle fiziki ortamın oluşturulmasına yönelik her türlü teçhizat, ekipman, bilgisayar, yazılım ve donanımı ifade eder.
E
Evrensel hizmetin sağlanmasında ve bu hususta yapılacak düzenlemelerde esas alınacak ilkelerden biri "Evrensel hizmet, fert başına gayrisafi yurt içi hasıla tutarı da göz önünde bulundurularak karşılanabilir ve makul fiyat seviyesinde sunulur." ilkesidir.
Açıklama:
Evrensel hizmet: Türkiye Cumhuriyeti sınırları içinde coğrafi konumlarından bağımsız olarak herkes tarafından erişilebilir, önceden belirlenmiş kalitede ve herkesin karşılayabileceği makul bir bedel karşılığında asgari standartlarda sunulacak olan, internet erişimi de dahil elektronik haberleşme hizmetleri ile bu Kanun kapsamında belirlenecek olan diğer hizmetleri ifade eder.
Soru 25
Bilişim kavramı ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Seçenekler
A
Bilgi ve iletişim sözcüklerinin bir araya getirilerek kullanılmasıyla ortaya çıkan “bilişim” terimi, Türk Dil Kurumu’nca “insanoğlunun teknik, ekonomik ve toplumsal alanlardaki iletişiminde kullandığı ve bilimin dayanağı olan bilginin özellikle elektronik makineler aracılığıyla düzenli ve akla uygun bir bi- çimde işlenmesi bilimi” olarak tanımlamıştır.
B
Bilişim terimi “enformasyon” ve “otomasyon” kelimelerinin bir araya getirilmesinden türetilmiş olan Fransızca kökenli “enformatik” terimine karşılık gelmektedir ve genel olarak enformasyonun otomatik makineler aracılığıyla işlenmesi anlamında kullanılmıştır.
C
Bilgisayar ve bilişim sözcükleri zaman zaman birbirleri yerine kullanılagelmişlerdir. Fakat her ikisi de farklı anlamlara sahiptirler. Zira bilişim bir bilim dalını, bilgisayar ise ana işlemci, salt okunur bellek, rastgele erişilen bellek, çevre giriş çıkış birimleri, iş- letim yazılımı ve uygulama yazılımı gibi donanım- lardan oluşan bir makineyi ifade eder.
D
Bilgisayar, kullanıcılardan aldığı bilgi ve komutlarla aritmetik ve mantıksal işlemleri yapabilen ve yaptığı işlem- lerin sonuçlarını saklayabilen, saklanan bilgilere istenildiğinde ulaşılabilen elektronik bir makinedir. Bu bilgilere genel olarak “veri” adı verilmektedir.
E
Bilişim sözcüğü ise bilgisayara göre daha alt bir kavramı ifade etmek için kullanılmaktadır
Açıklama:
Bilişim sözcüğü ise bilgisayara göre daha üst bir kavramı ifade etmek için kullanılmaktadır
Soru 26
Elektronik ortamlarda, iletişim, bilgi ve belge paylaşımının sağlanmasının hukuki çerçevesi ve sonuçları ile bu ortamlarda vukuu bulan hukuka aykırı fiillere ilişkin yaptırımların öngörüldüğü mevzuatın oluşturduğu hukuk normlara ne ad verilir?
Seçenekler
A
Bilişim suçları
B
İnternet etiği
C
Bilişim etiği
D
Bilişim hukuku
E
Evrensel Hizmet Kanunu
Açıklama:
Bilişim hukuku, elektronik ortamlarda, iletişim, bilgi ve belge paylaşımının sağlanmasının hukuki çerçevesi ve sonuçları ile bu ortamlarda vukuu bulan hukuka aykırı fiillere ilişin yaptırımların öngörüldüğü mevzuatın (uluslararası antlaşmalar, kanun, yönetmelik vs.) oluşturduğu hukuk normlarının tamamına verilen bir isimdir. Bu anlamda, internet ve elektronik ortam ile bilgi ve iletişim teknolojilerine ilişkin mevzuat, bu hukuk alanının ana eksenini oluşturmaktadır.
Soru 27
Aşağıdakilerden hangisi bilişim hukukunun ortaya çıkış nedenlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Teknolojik gelişmeler karşısında yürürlükte bulunan hükümlerin yetersiz kalması
B
Sosyal medyanın çok kullanılması
C
Devletin vatandaşlarıyla olan ilişkilerinde e-devlet gibi bilişim sistemlerini kullanması ve bilişim sistemleri aracığıyla işlenen suçlardaki artışlar
D
Son yıllara kadar hem teknolojiyi hem de hukuku takip eden ve bunu kamuoyuna taşıyan hukukçuların yokluğu
E
Elektronik dokümanların ispat değerine sahip olma gereksinimi
Açıklama:
Özellikle son çeyrek asırda tüm dünyayı etkileyen ve baş döndürücü bir hızla ilerleyen teknolojik gelişmeler, bilişim hukukunun ortaya çıkış sürecinin nedeni olarak kabul edilmektedir; zira teknoloji alanındaki gelişmeler tarafların yüz yüze yaptıkları hukuksal işlemleri konu alan klasik yasal düzenlemelerin gözden geçirilmesini gerekli kılmıştır. Bu nedenle bilişim hukukunu, bilişim teknolojilerindeki gelişmeler ve yenilikler sebebiyle mevcut yasal düzenlemelerin yetersiz kalması ile ortaya çıkmış bir hukuk dalı olarak tanımlamak yanlış olmayacaktır. Gerçekten de eskiden yalnızca insanlara özgü olarak kabul edilen birçok eylem ve işlem, bugün bilişim sistemleri tarafından yapılmakta veyahut bu sistemler aracılığıyla insanlar tarafından çok hızlı bir şekilde tamamlanmaktadır. İnsanların günlük hayatında önemli bir yer tutan bilişim sistemleri aracılığıyla gerçekleştirilen işlemler neticesinde ise, zamanla hukuksal sorunlar baş göstermiştir. Özelikle e-ticaretin gelişmesi, devletin vatandaşlarıyla olan ilişkilerinde e-devlet gibi bilişim sistemlerini kullanması ve bu sayede her kurum ve bireyin bilgi teknolojilerini kullanan sistemler ile kamu hizmetlerine ulaşabilmesi ya da bilişim sistemleri aracığıyla işlenen suçlardaki artışlar klasik hukuk normlarının gözden geçirilmesini zorunlu kılmıştır. Bunun sonucunda da devletler, bireylerle bireyler ve bireylerle devlet arasındaki hukuk kurallarını bilişim sistemleri çerçevesinde yeniden ele almış ve bu sürecin sonunda da bilişim hukuku denilen yeni bir hukuk dalı ortaya çıkmıştır.
Soru 28
“Bir internet alışveriş sitesinde satıcı, korsan bir yazılım CD’sini gerçeğe aykırı beyanlarla, tüketiciye orijinal ürün olarak pazarlamış, tüketici de parayı satıcının belirttiği banka hesabına havale etmiştir. Satıcı ise parayı aldıktan sonra tüketiciye hiçbir ürün göndermemiştir.”
Yukarıda verilen örneğin hukuksal boyutu hakkında aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Yukarıda verilen örneğin hukuksal boyutu hakkında aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Taraflar arasında internet ortamında yapılan sözleşmenin hangi şartlar altında kurulduğu borçlar hukuku ve tüketici hukukunu ilgilendirir.
B
Yazılımların korunması, kullanılması fikri mülkiyet hukukunun konusunu ilgilendirir.
C
Tarafların mahkemede birbirleri aleyhine sundukları delillerin değerlendirilmesi ise medeni usul hukukunu ilgilendirir.
D
Satıcının internet aracılığıyla hileli davranışlar sonucu tüketiciyi dolandırması ceza hukukunu ilgilendirir.
E
Satıcı hakkındaki soruşturma ve kovuşturma işlemleri ile Evrensel Hizmet Kanunu ilgilenir.
Açıklama:
Bilişim hukuku bünyesinde birçok farklı hukuk dalını barındırması ve/veya birçok hukuk dalıyla iç içe geçmesi nedeniyle, multi-disipliner bir hukuk dalı olarak tanımlanmaktadır. Bu hususu bir örnekle açıklamak gerekirse; bir internet alışveriş sitesinde satıcı, korsan bir yazılım CD’sini gerçeğe aykırı beyanlarla, tüketiciye orijinal ürün olarak pazarlamış, tüketici de parayı satıcının belirttiği banka hesabına havale etmiştir. Satıcı ise parayı aldıktan sonra tüketiciye hiçbir ürün göndermemiştir. İşte günlük hayatta çok sık karşılan bu örnekte, internet üzerinde yapılan bu sözleşmenin hangi şartlar altında hukuken taraflar açısından bağlayıcı olduğu, diğer bir ifadeyle internet ortamında hangi şartlar altında sözleşmenin kurulduğu borçlar hukuku ve tüketici hukukunun konusuyken, yazılımların korunması, kullanılması fikri mülkiyet hukukunun konusunu teşkil etmektedir. Tarafların mahkemede birbirleri aleyhine sundukları delillerin değerlendirilmesi ise medeni usul hukukunu ilgilendirmektedir. Yine satıcının internet aracılığıyla hileli davranışlar sonucu tüketiciyi dolandırması ceza hukukunun ilgi alanında bulunurken, satıcı hakkındaki soruşturma ve kovuşturma işlemleri ceza usul hukuku normlarıyla ile düzenlenmektedir.
Bilişim hukukunun çok yönlü ilgi alanı sadece bunlarla da sınırlı değildir. Kamu kurum ve kuruluşlarında bilgisayarların kullanılmasına ilişkin sorunlar veya e-devlet, Ulusal Yargı Ağı Projesi (UYAP) gibi yazılımlardan doğan problemler idare hukukunun alanına girmektedir. Yine genel olarak internetin yönetiminde hangi kurumların yetkili ve görevli olduğunun belirlenmesi temelde idare hukukunun konusu olmakla birlikte, bu kurumların yapmış oldukları idari tasarrufların temel hak ve özgürlükler çerçevesinde değerlendirilmesi ise insan hakları hukuku ve anayasa hukuku ile ilintilidir.
Doğru Cevap E şıkkıdır.
Bilişim hukukunun çok yönlü ilgi alanı sadece bunlarla da sınırlı değildir. Kamu kurum ve kuruluşlarında bilgisayarların kullanılmasına ilişkin sorunlar veya e-devlet, Ulusal Yargı Ağı Projesi (UYAP) gibi yazılımlardan doğan problemler idare hukukunun alanına girmektedir. Yine genel olarak internetin yönetiminde hangi kurumların yetkili ve görevli olduğunun belirlenmesi temelde idare hukukunun konusu olmakla birlikte, bu kurumların yapmış oldukları idari tasarrufların temel hak ve özgürlükler çerçevesinde değerlendirilmesi ise insan hakları hukuku ve anayasa hukuku ile ilintilidir.
Doğru Cevap E şıkkıdır.
Soru 29
I. 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu
II. 6533 sayılı Avrupa Siber Suç Sözleşmesini iç hukukumuza aktaran Sanal Ortamda İşlenen Suçlar Sözleşmesinin Uygun Bulunduğuna Dair Kanun
III. 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun
IV. 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun
V. 5651 sayılı Internet Ortamın da Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun
VI. 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu
VII. 5369 sayılı Evrensel Hizmet Kanunu
VIII. 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu
Yukarıdaki kanunların hangilerinde bünyesinde doğrudan internet ortamını veya bilişim alanını düzenlemeye yönelik normlar bulunduran ve mevzuat kapsamında değerlendirilen kanunlardır?
II. 6533 sayılı Avrupa Siber Suç Sözleşmesini iç hukukumuza aktaran Sanal Ortamda İşlenen Suçlar Sözleşmesinin Uygun Bulunduğuna Dair Kanun
III. 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun
IV. 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun
V. 5651 sayılı Internet Ortamın da Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun
VI. 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu
VII. 5369 sayılı Evrensel Hizmet Kanunu
VIII. 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu
Yukarıdaki kanunların hangilerinde bünyesinde doğrudan internet ortamını veya bilişim alanını düzenlemeye yönelik normlar bulunduran ve mevzuat kapsamında değerlendirilen kanunlardır?
Seçenekler
A
I, III, IV, VII
B
II, IV, VI, VIII
C
II, VI, VII
D
III, IV, VIII
E
V, VI, VII
Açıklama:
Bilişim hukuku multi-disipliner bir hukuk dalı olarak tanımlanmaktadır. Bundan dolayı bilişim hukukunu düzenleyen tek bir kanun ve buna bağlı tali mevzuat bulunmamaktadır. Bilişim hukukunu oluşturan
mevzuat, birçok kanunun içine serpiştirilmiştir ve bu nedenle de dağınık bir görüntü sergilemektedir. Yine
de bu dağınık görüntüyü “bünyesinde bilişim hukukunu ilgilendiren normlar bulunduran mevzuat” ve
“bünyesinde doğrudan internet ortamını veya bilişim alanını düzenlemeye yönelik normlar bulunduran
mevzuat” olarak iki alt başlık altında toplamak mümkündür. Bünyesinde doğrudan internet ortamını veya
bilişim alanını düzenlemeye yönelik normlar bulunduran mevzuatın genel özelliği, bunların bünyelerinde
doğrudan internet ortamını veya bilişim alanını düzenlemeye yönelik normlar bulundurmalarıdır. Bunlar
5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla
Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun, 5369 sayılı Evrensel Hizmet Kanunu ve 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu’dur. sayfa 32
mevzuat, birçok kanunun içine serpiştirilmiştir ve bu nedenle de dağınık bir görüntü sergilemektedir. Yine
de bu dağınık görüntüyü “bünyesinde bilişim hukukunu ilgilendiren normlar bulunduran mevzuat” ve
“bünyesinde doğrudan internet ortamını veya bilişim alanını düzenlemeye yönelik normlar bulunduran
mevzuat” olarak iki alt başlık altında toplamak mümkündür. Bünyesinde doğrudan internet ortamını veya
bilişim alanını düzenlemeye yönelik normlar bulunduran mevzuatın genel özelliği, bunların bünyelerinde
doğrudan internet ortamını veya bilişim alanını düzenlemeye yönelik normlar bulundurmalarıdır. Bunlar
5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla
Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun, 5369 sayılı Evrensel Hizmet Kanunu ve 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu’dur. sayfa 32
Soru 30
Hizmet ve içerikleri barındıran sistemleri sağlayan veya işleten gerçek veya tüzel kişilere ne ad verilir?
Seçenekler
A
Erişim sağlayıcı
B
İçerik sağlayıcı
C
Yer sağlayıcı
D
Toplu kullanım sağlayıcı
E
Bakanlık
Açıklama:
Erişim sağlayıcı: Kullanıcılarına internet ortamına erişim olanağı sağlayan her türlü gerçek veya tüzel kişileri,
İçerik Sağlayıcı
İnternet ortamı üzerinden kullanıcılara sunulan her türlü bilgi veya veriyi üreten, değiştiren ve sağlayan gerçek veya tüzel kişilerdir.
Yer Sağlayıcı
Hizmet ve içerikleri barındıran sistemleri sağlayan veya işleten gerçek veya tüzel kişilerdir.
Toplu kullanım sağlayıcı: Kişilere belli bir yerde ve belli bir süre internet ortamı kullanım olanağı sağlayanı,
Bakanlık: Ulaştırma Bakanlığını
İçerik Sağlayıcı
İnternet ortamı üzerinden kullanıcılara sunulan her türlü bilgi veya veriyi üreten, değiştiren ve sağlayan gerçek veya tüzel kişilerdir.
Yer Sağlayıcı
Hizmet ve içerikleri barındıran sistemleri sağlayan veya işleten gerçek veya tüzel kişilerdir.
Toplu kullanım sağlayıcı: Kişilere belli bir yerde ve belli bir süre internet ortamı kullanım olanağı sağlayanı,
Bakanlık: Ulaştırma Bakanlığını
Soru 31
Aşağıdakilerden hangisi içerik sağlayıcının sorumluluklarındandır?
Seçenekler
A
Herhangi bir kullanıcısının yayınladığı hukuka aykırı içerikten, 5651 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat hükümlerine göre Başkanlıkça haberdar edilmesi halinde ve teknik olarak engelleme imkânı bulunduğu ölçüde erişimi engellemek.
B
Sağladığı hizmetlere ilişkin olarak, Başkanlığın Kanunla verilen görevlerini yerine getirebilmesi için; erişim sağlayıcı trafik bilgisini bir yıl saklamak. Bu bilgilerin doğruluğunu, bütünlüğünü oluşan verilerin dosya bütünlük değerlerini zaman damgası ile birlikte muhafaza etmek ve gizliliğini temin etmek.
C
Sunuş biçiminden, bağlantı sağladığı içeriği benimsediği ve kullanıcının söz konusu içeriğe ulaşmasını amaçladığı açıkça belli ise genel hükümlere göre sorumludur. Kurum’un bu kanun ve diğer kanunlarla verilen görevlerinin ifası kapsamında; talep ettiği bilgileri talep edilen şekilde Kuruma teslim eder ve Kurum tarafından bildirilen tedbirleri alır
D
Başkanlığın 5651 sayılı Kanunla verilen görevleri yerine getirebilmesi için yapacağı trafik izlemesinde başkanlığa gerekli yardım ve desteği sağlamak.
E
Faaliyet belgesinde yer alan Başkanlığın uygun gördüğü bilgileri talep edildiğinde bildirmekle ve ticari amaçla internet toplu kullanım sağlayıcılar için belirli bir IP bloğundan sabit IP adres planlaması yapmakla ve bu bloktan IP adresi vermek.
Açıklama:
İçerik sağlayıcı (m. 2/f), internet ortamında kullanıma sunduğu her türlü içerikten sorumludur. İçerik sağlayıcı, bağlantı sağladığı başkasına ait içerikten sorumlu değildir. Ancak, sunuş biçiminden, bağlantı sağladığı içeriği benimsediği ve kullanıcının söz konusu içeriğe ulaşmasını amaçladığı açıkça belli ise genel hükümlere göre sorumludur. İçerik sağlayıcı, Kurum’un bu kanun ve diğer kanunlarla verilen görevlerinin ifası kapsamında; talep ettiği bilgileri talep edilen şekilde Kuruma teslim eder ve Kurum tarafından bildirilen tedbirleri alır.
Soru 32
Aşağıdakilerden hangisi 5809 sayılı Elektronik Haberleşme kanununa göre elektronik haberleşme hizmetinin sunulmasında uyulması gereken ilkelerden değildir?
Seçenekler
A
Kişisel verilerin işlenmesinde başta özel hayatın gizliliği olmak üzere kişilerin temel hak ve özgürlüklerini korumak ve kişisel verileri işleyen gerçek ve tüzel kişilerin yükümlülükleri ile uyacakları kuralları düzenlemek.
B
Kalkınma planları ve Hükümet programlarındaki hedefler ile Bakanlık tarafından belirlenen strateji ve politikaların gözetmek
C
Herkesin, makul bir ücret karşılığında elektronik haberleşme şebeke ve hizmetlerinden yararlanmasını sağlayacak uygulamaların teşvik etmek
D
Bu Kanunda aksi belirtilmedikçe ya da objektif nedenler aksini gerektirmedikçe, niteliksel ve niceliksel devamlılık, düzenlilik, güvenilirlik, verimlilik, açıklık, şeffaflık ve kaynakların verimli kullanılmasını gözetmek
E
Milli güvenlik ile kamu düzeni gereklerine ve acil durum ihtiyaçlarına öncelik vermek
Açıklama:
Elektronik haberleşme hizmetinin sunulmasında ve bu hususta yapılacak düzenlemelerde aşağıdaki ilkeler göz önüne alınır:
- Serbest ve etkin rekabet ortamının sağlanması ve korunması
- Tüketici hak ve menfaatlerinin gözetilmesi
- Kalkınma planları ve Hükümet programlarındaki hedefler ile Bakanlık tarafından belirlenen strateji ve politikaların gözetilmesi
- Herkesin, makul bir ücret karşılığında elektronik haberleşme şebeke ve hizmetlerinden yararlanmasını sağlayacak uygulamaların teşvik edilmesi
- Aksini gerektiren objektif nedenler bulunmadıkça veya toplumdaki ihtiyaç sahibi kesimlere özel, kapsamı açık ve sınırları belirlenmiş kolaylıklar sağlanması halleri dışında, eşit şartlardaki aboneler, kullanıcılar ve işletmeciler arasında ayrım gözetilmemesi ve hizmetlerin benzer konumdaki kişiler tarafından eşit şartlarla ulaşılabilir olması
- Bu Kanunda aksi belirtilmedikçe ya da objektif nedenler aksini gerektirmedikçe, niteliksel ve niceliksel devamlılık, düzenlilik, güvenilirlik, verimlilik, açıklık, şeffaflık ve kaynakların verimli kullanılmasının gözetilmesi
- Elektronik haberleşme sistemlerinin uluslararası normlara uygun olması
- Teknolojik yeniliklerin uygulanması ile araştırma-geliştirme faaliyet ve yatırımlarının teşvik edilmesi
- Hizmet kalitesi artırımının teşvik edilmesi
- Milli güvenlik ile kamu düzeni gereklerine ve acil durum ihtiyaçlarına öncelik verilmesi.
- Bu Kanunda, ilgili mevzuatta ve yetkilendirmelerde açıkça belirlenen durumlar haricinde, işletmecilerin, ara bağlantı da dahil olmak üzere erişim ücretleri ile hat ve devre kiralarını da kapsayacak biçimde, elektronik haberleşme hizmeti sunulması karşılığı alacakları ücretleri serbestçe belirlemesi
- Elektronik haberleşme cihaz ve sistemlerinin kurulması, kullanılması ve işletilmesinde insan sağlığı, can ve mal güvenliği, çevre ve tüketicinin korunması açısından asgarî uluslararası normların dikkate alınması
- Elektronik haberleşme hizmetlerinin sunulmasında ve bu hususlarda yapılacak düzenlemelerde tarafsızlığın sağlanması
- Teknolojik yeniliklerin kullanılması da dahil olmak üzere engelli, yaşlı ve sosyal açıdan korunmaya muhtaç diğer kesimlerin özel ihtiyaçlarının dikkate alınması
- Bilgi güvenliği ve haberleşme gizliliğinin gözetilmesi.
Soru 33
Aşağıdaki TCP ve IP protokolleri ile ilgili açıklamalardan hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
TCP/IP protokolünü oluşturan TCP verilerin doğru yere ulaştırılmasından; IP ise adresleme sisteminden sorumludur
B
IP adresi, internetin teknik alt yapısını kuran internet servis sağlayıcıları tarafından internet kullanıcılarına verilen kimlik numarasıdır..
C
İnternette vukuu bulan hukuka aykırılıkların sorumlularının bulunmasında kullanılan en sık yöntem IP numarasının tespitidir. Burada kast edilen IP numarası dinamik IP numarasıdır
D
Internet protokol takımı, internetin çalışmasını sağlayan iletişim protokollerinin bütünü için kullanılan bir kavramdır. Bu protokol takımı TCP/IP protokol takımı olarak da adlandırılmaktadır.
E
TCP ve IP protokollerinin dışında internet protokol takımında yer alan protokollere HTLM ve FTP protokolleri örnek verilebilir.
Açıklama:
TCP/IP Protokolü: İnternet içindeki bilişim sistemlerinin birbirleriyle iletişim kurabilmeleri ve veri aktarımında bulunabilmeleri için birtakım kurallara uygun hareket etmeleri gerekmektedir. Bu kurallar, iletişimdeki eşler arasında veri trafiğinin kurallarını oluşturup daha etkin bir iletişim sağlanmasını gerçekleştirirler. Bu kurallara, internet protokolleri ya da TCP/IP (Transmission Control Protocol/Internet Protocol) protokoller ailesi denir. Bu protokoller adeta birbirleriyle iletişim kuran milyonlarca bilgisayardan oluşan bir ağda yer alan farklı yapıdaki bilgisayarların birbirleriyle iletişim kurabilmeleri için oluşturulan bir anlaşma dilidir. TCP/IP protokolünü oluşturan TCP verilerin doğru yere ulaştırılmasından; IP ise adresleme sisteminden sorumludur (Avşar ve Öngören, 2010: 32; Dülger, 2015: 88). Bu noktada IP adresinin ne olduğu biraz daha açıklanmalıdır. IP adresi, internetin teknik alt yapısını kuran internet servis sağlayıcıları tarafından internet kullanıcılarına verilen kimlik numarasıdır. Bunlar 0 ile 255 sayıları arasında değişen, genellikle noktalı onluk (desimal) formatta gösterilen sayılardır (örneğin 155.212.56.73). IP adresleri “dinamik” ve “statik” olmak üzere ikiye ayrılır. İnternet servis sağlayıcısı (ISS) tarafından internete bağlanmak isteyen bilgisayara geçici olarak atanan IP adresleri dinamiktir. Statik IP adresleri ise, değişmeyen adreslerdir. Sunucu bilgisayarda statik IP kullanılır (Dülger, 2015: 802). Bu nedenle genellikle bir web sayfasının statik IP’si bulunurken, bu sayfayı ziyaret eden son kullanıcının internete bağlanırken kullandığı IP dinamiktir. Bu noktada yeri gelmişken belirtilmesi gereken bir husus da şudur: İnternette vukuu bulan hukuka aykırılıkların sorumlularının bulunmasında kullanılan en sık yöntem IP numarasının tespitidir. Burada kast edilen IP numarası dinamik IP numarasıdır.
TCP/IP protokolünün dışında bazı anlaşma dilleri oluşturulmuşsa da genel olarak kabul görmediğinden şu an için internet ağında en çok kullanılan anlaşma dili TCP/IP protokolüdür. İnternet hizmetlerini kullanabilmek için gerekli olan tüm yazılımlar ve bağlantı yazılımları, TCP/IP protokolüne uygun olarak iletişim kurarlar ve işlev görürler. Bu protokollere örnek olarak, internet üzerindeki bilgisayarlar arasında dosya alma/gönderme protokolü (FTP/File Transfer Protocol), elektronik posta iletişim protokolü (SMTP/Simple Mail Transfer Protocol), TELNET protokolü (internet üzerindeki başka bir bilgisayarda etkileşimli çalışma için geliştirilen login protokolü) veyahut internette birbirine bağlanmış farklı türden objelerin karşı tarafa iletilmesini sağlayan Hyper Text Transfer Protocol (HTTP) verilebilir.
TCP/IP protokolünün dışında bazı anlaşma dilleri oluşturulmuşsa da genel olarak kabul görmediğinden şu an için internet ağında en çok kullanılan anlaşma dili TCP/IP protokolüdür. İnternet hizmetlerini kullanabilmek için gerekli olan tüm yazılımlar ve bağlantı yazılımları, TCP/IP protokolüne uygun olarak iletişim kurarlar ve işlev görürler. Bu protokollere örnek olarak, internet üzerindeki bilgisayarlar arasında dosya alma/gönderme protokolü (FTP/File Transfer Protocol), elektronik posta iletişim protokolü (SMTP/Simple Mail Transfer Protocol), TELNET protokolü (internet üzerindeki başka bir bilgisayarda etkileşimli çalışma için geliştirilen login protokolü) veyahut internette birbirine bağlanmış farklı türden objelerin karşı tarafa iletilmesini sağlayan Hyper Text Transfer Protocol (HTTP) verilebilir.
Soru 34
Bilişim teknolojileri konusunda ülkemizdeki en yetkili kurum aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu
B
Erişim sağlayıcıları Birliği
C
İçerik sağlayıcıları Birliği
D
Anayasa Mahkemesi
E
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı
Açıklama:
Ülkemizde, bilişim ve bilgisayar denilince ilk akla gelen kurum Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı’dır. 655 sayılı Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname’ye göre haberleşme hizmetlerinin geliştirilmesi, kurulması, kurdurulması, işletilmesi ve işlettirilmesi hususlarında, ilgili kurum ve kuruluşlarla koordinasyon içerisinde, milli politika, strateji ve hedefleri belirlemek ve uygulamak, gerektiğinde güncellemek; evrensel hizmet politikalarını ilgili kanunların hükümleri dahilinde ülkenin sosyal, kültürel, ekonomik ve teknolojik şartlarına göre belirlemek, evrensel hizmetin yürütülmesini sağlayacak esasları tespit etmek, uygulanmasını takip etmek ve net maliyetiyle ilgili hesapları onaylamak; bilgi toplumu politika, hedef ve stratejileri çerçevesinde ilgili kamu kurum ve kuruluşlarıyla gerekli işbirliği ve koordinasyonu sağlayarak e-Devlet hizmetlerinin kapsamı ve yürütülmesine ilişkin usul ve esasları belirlemek, bu hizmetlere ilişkin eylem planları yapmak, koordinasyon ve izleme faaliyetlerini yürütmek, gerekli düzenlemeleri yapmak ve bu kapsamda ilgili faaliyetleri koordine etmek; haberleşme, posta, havacılık ve uzay teknolojileri iş ve hizmetlerinin gerektirdiği uluslararası ilişkileri yürütmek, anlaşmalar yapmak ve bu alanlarda uluslararası mevzuatın gerektirmesi halinde mevzuat uyumunu sağlamak görevleri Bakanlık tarafından yerine getirilecektir (md. 2).
Soru 35
İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanunun numarası nedir?
Seçenekler
A
5651
B
5237
C
6533
D
4721
E
5816
Açıklama:
5651 sayılı İnternet Ortamında
Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve
Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla
Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun
Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve
Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla
Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun
Soru 36
İçerik, yer ve erişim sağlayıcılarına genel olarak verilen ad hangisidir.
Seçenekler
A
İnternet ortamı
B
İnternet süjeleri
C
İnternet ortamında yapılan yayın
D
Erişimin engellenmesi
E
URL adresi
Açıklama:
İçerik, yer ve erişim sağlayıcılarına genel olarak
internet süjeleri denilmektedir
internet süjeleri denilmektedir
Soru 37
İlgili içeriğin internette bulunduğu tam internet adresini hangisi tanımlar.
Seçenekler
A
İnternet ortamı
B
İnternet erişimi
C
URL adresi
D
Yayın
E
Veri
Açıklama:
URL adresi: İlgili içeriğin internette bulunduğu tam internet adresini, tanımlar.
Soru 38
Hizmet ve içerikleri barındıran sistemleri sağlayan veya işleten gerçek
veya tüzel kişileri, hangisi tanımlar.
veya tüzel kişileri, hangisi tanımlar.
Seçenekler
A
İnternet süjeleri
B
İnternet ortamı
C
İnternet erişimi
D
Yer sağlayıcı
E
Yayın
Açıklama:
Yer sağlayıcı: Hizmet ve içerikleri barındıran sistemleri sağlayan veya işleten gerçek
veya tüzel kişileri, tanımlar
veya tüzel kişileri, tanımlar
Soru 39
Telekomünikasyon İletişim Başkanlığı (TİB)
kaç yılında kapatılmıştır.
kaç yılında kapatılmıştır.
Seçenekler
A
2016
B
2017
C
2019
D
2018
E
2020
Açıklama:
Telekomünikasyon İletişim Başkanlığı (TİB)
2016 yılında kapatılmıştır.
2016 yılında kapatılmıştır.
Soru 40
5809 sayılı kanun aşağıdakilerden hangisidir.
Seçenekler
A
Türk medeni kanunu
B
Avrupa süper suç sözleşmesi kanunu
C
Türk ceza kanunu
D
Evrensel Hizmet Kanunu
E
Elektronik haberleşme kanunu
Açıklama:
5809 sayılı Elektronik Haberleşme
Kanunu
Kanunu
Soru 41
Evrensel Hizmet Kanunu hangi sayılı kanundur.
Seçenekler
A
5651
B
5816
C
5369
D
6533
E
5237
Açıklama:
5369 Sayılı Evrensel Hizmet Kanunu
Soru 42
İnternetin ortaya çıkışı soğuk savaş döneminde ABD ve Sovyetler Birliği arasında yaşanan
rekabete dayanmaktadır. Sovyetler Birliği’nin,
hangi yılda Sputnik uydusunu uzaya göndermesinden sonra ABD’de bulunan ve Amerikalıların “think-tank” olarak adlandırdıkları askeri
ve politik strateji geliştirme düşünce kuruluşu
RAND Corporation tarafından tek bilgisayardan bağımsız olarak çalışabilen bir ağ kurma fikri
ulusal güvenlik gerekçesiyle ortaya atılmıştır
rekabete dayanmaktadır. Sovyetler Birliği’nin,
hangi yılda Sputnik uydusunu uzaya göndermesinden sonra ABD’de bulunan ve Amerikalıların “think-tank” olarak adlandırdıkları askeri
ve politik strateji geliştirme düşünce kuruluşu
RAND Corporation tarafından tek bilgisayardan bağımsız olarak çalışabilen bir ağ kurma fikri
ulusal güvenlik gerekçesiyle ortaya atılmıştır
Seçenekler
A
1960
B
1957
C
1959
D
1961
E
1971
Açıklama:
İnternetin ortaya çıkışı soğuk savaş döneminde ABD ve Sovyetler Birliği arasında yaşanan
rekabete dayanmaktadır. Sovyetler Birliği’nin,
1957 yılında Sputnik uydusunu uzaya göndermesinden sonra ABD’de bulunan ve Amerikalıların “think-tank” olarak adlandırdıkları askeri
ve politik strateji geliştirme düşünce kuruluşu
RAND Corporation tarafından tek bilgisayardan bağımsız olarak çalışabilen bir ağ kurma fikri
ulusal güvenlik gerekçesiyle ortaya atılmıştır
rekabete dayanmaktadır. Sovyetler Birliği’nin,
1957 yılında Sputnik uydusunu uzaya göndermesinden sonra ABD’de bulunan ve Amerikalıların “think-tank” olarak adlandırdıkları askeri
ve politik strateji geliştirme düşünce kuruluşu
RAND Corporation tarafından tek bilgisayardan bağımsız olarak çalışabilen bir ağ kurma fikri
ulusal güvenlik gerekçesiyle ortaya atılmıştır
Soru 43
İnternet ağının tamamını kontrol eden tek bir
yetkili otorite bulunmamaktadır. Bunlardan ilki internetin yönetim ve gelişme
politikalarını belirleyen Internet Corporation for
Assigned Names and Numbers (ICANN/İnternet
Tahsisli Sayılar ve İsimler Kurumu) kurumudur. Bu kurum kaç yılında kurulmuştur.
yetkili otorite bulunmamaktadır. Bunlardan ilki internetin yönetim ve gelişme
politikalarını belirleyen Internet Corporation for
Assigned Names and Numbers (ICANN/İnternet
Tahsisli Sayılar ve İsimler Kurumu) kurumudur. Bu kurum kaç yılında kurulmuştur.
Seçenekler
A
1957
B
1988
C
1967
D
1998
E
1978
Açıklama:
Bunlardan ilki internetin yönetim ve gelişme
politikalarını belirleyen Internet Corporation for
Assigned Names and Numbers (ICANN/İnternet
Tahsisli Sayılar ve İsimler Kurumu) kurumudur.
ICANN 1998 yılında kurulmuştur ve merkezi
Marina Del Rey, Kaliforniya’dadır
politikalarını belirleyen Internet Corporation for
Assigned Names and Numbers (ICANN/İnternet
Tahsisli Sayılar ve İsimler Kurumu) kurumudur.
ICANN 1998 yılında kurulmuştur ve merkezi
Marina Del Rey, Kaliforniya’dadır
Soru 44
İçerik sağlayıcısı, hangi sayılı Kanun’un 2.
maddesinde, internet kullanıcılarına her
türlü bilgi veya veriyi üreten, değiştiren
ve sağlayan gerçek veya tüzel kişiler olarak
tanımlanmıştır.
maddesinde, internet kullanıcılarına her
türlü bilgi veya veriyi üreten, değiştiren
ve sağlayan gerçek veya tüzel kişiler olarak
tanımlanmıştır.
Seçenekler
A
5651
B
6533
C
4721
D
5816
E
5237
Açıklama:
İçerik sağlayıcısı, 5651 sayılı Kanun’un 2.
maddesinde, internet kullanıcılarına her
türlü bilgi veya veriyi üreten, değiştiren
ve sağlayan gerçek veya tüzel kişiler olarak
tanımlanmıştır.
maddesinde, internet kullanıcılarına her
türlü bilgi veya veriyi üreten, değiştiren
ve sağlayan gerçek veya tüzel kişiler olarak
tanımlanmıştır.
Ünite 2
Soru 1
Birleşmiş Milletler, internete erişimi bir insan hakkı olarak hangi yılda tanımlamıştır?
Seçenekler
A
1999
B
2002
C
2010
D
2011
E
2013
Açıklama:
Birleşmiş Milletler, 2011 yılında internete erişimi bir insan hakkı olarak tanımlamıştır. Doğru cevap D şıkkıdır.
Soru 2
Bilişim ile doğrudan ilgili ilk hukuksal düzenleme hangi yılda ve hangi ülkede gerçekleştirilmiştir?
Seçenekler
A
1970 yılında Almanya'da
B
1975 yılında Almanya'da
C
1970 yılında Amerika Birleşik Devletleri'nde
D
1975 yılında Amerika Birleşik Devletleri'nde
E
1962 yılında Çin'de
Açıklama:
Bilişim ile doğrudan ilgili ilk hukuksal düzenleme 1970 yılında Almanya'da gerçekleştirilmiştir. Doğru cevap A şıkkıdır.
Soru 3
Belirli ya da belirlenebilir bir kişiye ilişkin her türlü bilgiye ne ad verilir?
Seçenekler
A
Kişisel bilgi
B
Özel bilgi
C
Kişisel veri
D
Özel veri
E
Fonksiyonel veri
Açıklama:
Belirli ya da belirlenebilir bir kişiye ilişkin her türlü bilgii kişisel veridir.
Soru 4
Aşağıdakilerden hangisine ilişkin bilgi kişisel bilgi olarak kabul edilebilir?
Seçenekler
A
Ankara Üniversitesi rektörü
B
Anadolu Üniversitesi Hukuk Fakültesi öğrencisi
C
Kırmızı renkte atkıya sahip olan yirmi beş yaşındaki kadın
D
Ankara'da ikamet eden Ayşe
E
Pembe gözlük takan Fatma
Açıklama:
Ad ve soyadı bilgisi, kişisel veri niteliğindedir; ancak bazı durumlarda tek başına yeterli olmayabilir. Örneğin, yaygın bir adı ve soyadı olan bir kişiye ilişkin yalnızca bu bilgiye sahip olmak o kişiyi belirlenebilir kılmaz. Aynı şekilde bazen bir kişinin, adı ve soyad belirtilmese de belirlenebilir olduğu görülür. Bu bağlamda Ankara Üniversitesi'nin rektörünün kim olduğu belirlenebilir. Dolayısıyla bu kişiye dair veri, kişisel veridir. Doğru cevap A şıkkıdır.
Soru 5
- Veri toplama
- Veri kaydetme
- Veriyi silme
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Verilerin işlenmesi ile kastedilen yalnızca ilgili bilgilerin toplanması, kaydedilmesi ya da kullanılması değildir. Kişisel verileri değiştirme, silme, yok etme gibi işlemler de verileri işleme manasına gelir. Doğru cevap E şıkkıdır.
Soru 6
Kişisel verilerin toplanması ve işlenmesi ile ilgili olarak aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Kişisel veriler hukuka ve dürüstlük kuralına uygun olarak işlenmesi lazımdır.
B
Kişisel verilerin işlenmesi için verisi işlenen kişinin rızası aranmaz.
C
Kişisel verilerin toplanma amacının da meşru, açık ve belirli olması lazımdır.
D
Kişisel veriler, toplanma amacının gerektirdiğinden daha uzun süre tutulmamalıdır.
E
Veri güvenliği ilkesi, kişisel verilerin toplanması kapsamında dikkat edilmesi gereken ilkelerdendir.
Açıklama:
Kişisel verilerin toplanması ve işlenmesi konusunda ortaya çıkabilecek tehlikeleri bertaraf etmek amacıyla çeşitli ilkeler kabul edilmiştir. Bu ilkeler, kişisel verilerin hukuka ve dürüstlük kurallarına uygun işlenmesi, verilerin toplanma amacının meşru, açık ve belirli olması, amacın gerektirdiğinden daha uzun süre tutulmaması, ilgilinin rızasının bulunması, veri güvenliğinin sağlanmasıdır. Doğru cevap B şıkkıdır.
Soru 7
Kişisel verilerin korunması hakkı ilk olarak hangi hakla ilişkilendirilmiştir?
Seçenekler
A
Basın hürriyeti
B
Kişiliğin serbestçe geliştirilmesi hakkı
C
Unutulma hakkı
D
Haberleşme hürriyeti
E
Seyahat hürriyeti
Açıklama:
Kişisel verilerin korunması hakkı ilk olarak insan onuruna ve bu bağlamda kişiliğin serbestçe geliştirilmesi hakkına dayandırılmıştır. Doğru cevap B şıkkıdır.
Soru 8
Kişinin belirli kimselerle ve belirli ölçüde paylaştığı yaşam parçalarına ne ad verilir?
Seçenekler
A
Kamusal alan
B
Genel yaşam alanı
C
Kısmî gizli alan
D
Özel yaşam alanı
E
Sır alanı
Açıklama:
Kişinin belirli kimselerle ve belirli ölçüde paylaştığı yaşam parçaları kişinin özel yaşam alanını oluşturur. Doğru cevap D şıkkıdır.
Soru 9
Prosser, özel yaşamın gizliliği hakkının dört tür haksız fiile karşı dört tür çıkarı korduğunu savunur. Buna göre aşağıdaki şıklardan hangisinde haksız fiil ile korunan çıkar eşleştirmesi doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
Kişinin topluma yanlış tanıtılması - Kişinin şeref ve onuru
B
Kişinin topluma yanlış tanıtılması - Kişinin manevi bütünlüğü
C
Kişinin adının veya resminin çıkar sağlamak amacıyla kullanılması - kişinin şeref ve onuru
D
Kişinin özel yaşamına ilişkin utanç verici durumların kamuya açıklanması - kişinin şöhreti ve adı
E
Kişinin sükunetinin, yalnızlığının, gizlerinin ve özel yaşamının ihlali - kişinin manevi bütünlüğü
Açıklama:
Prosser'ın yaptığı eşleşme şu şekildedir:
Doğru cevap E şıkkıdır.
- Kişinin özel yaşamına ilişkin utanç verici durumların kamuya açıklanması - Kişinin şeref ve onuru
- Kişinin topluma yanlış tanıtılması - Kişinin şöhreti ve adı
- Kişinin adının veya resminin çıkar sağlamak amacıyla kullanılması - Kişinin adından ve resminden doğan maddi çıkarları
- Kişinin sükunetinin, yalnızlığının, gizlerinin ve özel yaşamının ihlali - Kişinin manevi bütünlüğü
Doğru cevap E şıkkıdır.
Soru 10
- Kişisel verilerin korunması gereksinimi internet teknolojisinin yaygınlaşması ile ortaya çıkmıştır.
- Kişisel verilerin korunması alanında birey, teknoloji ve devlet ilişkisinde dengeyi sağlayıcı kanuni düzenlemeler yapılmalıdır.
- Kişisel veri yalnızca kişinin fiziksel özelliklerine ilişkin bilgileri kapsar.
Seçenekler
A
I ve II
B
I ve III
C
II ve III
D
I, II ve III
E
Yalnız III
Açıklama:
İnternet yalnızca bir araç değil, insanların yaşamlarında yeni bir alandır. Bu durum eşitlik ve insan onuru gibi insan haklarının eksen kavramlarından, düşünceyi açıklama özgürlüğü, örgütlenme hakkı, özel yaşamın gizliliği hakkı gibi pek çok geleneksel hakka ilişkin de yeni olanakların ve yeni sorunların ortaya çıkmasına neden olmaktadır. Bilişim teknolojilerindeki gelişim İnternet’e erişim hakkı ve kişisel verilerin korunması hakkı başta olmak üzere yeni hak kategorilerinin filizlenmesini ve hızla gelişmesini de sağlamıştır. İnternet’in önümüzdeki dönemde denetim ve sınırlama ile değil, insan hak ve özgürlükleri ile anılmaya devam etmesi ise temel insan haklarını merkeze alan bir bakış açısının uluslararası iş birliği içerisinde kabul edilmesine bağlıdır. Bu yaklaşım birey, devlet ve teknoloji ilişkisinde dengeyi sağlayan hukuksal düzenlemelerin geliştirilmesini gerektirir. Kişisel veri, en genel tanımıyla, belirli ya da belirlenebilir bir kişiye ilişkin her türlü bilgidir. Doğru cevap A'dır.
Soru 11
Kişisel verilerin işlenmesi kavramı hangi seçenekte doğru biçimde tanımlanmıştır?
Seçenekler
A
Kişisel verilerin işlenmesinden yalnızca kişisel verilerin saklanması anlaşılır.
B
Kişisel verilerin işlenmesinden yalnızca kişisel verilerin izinsiz olarak kullanılması anlaşılır.
C
Kişisel verilerin silinmesi, kişisel verilen işlenmesi kapsamında değerlendirilemez.
D
Kişisel verilerin işlenmesinden otomatik olarak yapılan saklama ve kullanımlar anlaşılır.
E
Kişisel veriler üstünde yapılan her türlü işlem veya işlem dizisi kişisel verilerin işlenmesi kapsamındadır.
Açıklama:
Kişisel verilerin, üzerinde gerçekleştirilen her türlü işlem kişisel verilerin işlenmesi kapsamındadır. Verilerin işlenmesi ile kastedilen yalnızca bu bilgilerin kayıt
edilmesi ya da kullanılması değildir. Kişisel verileri değiştirme, silme, yok etme gibi işlemlerin de veri koruma hukuku açısından “işleme” olarak nitelendirilen etkinliğin kapsamında olduğuna şüphe yoktur. Kişisel verilerin otomatik olan veya olmayan araçlarla işlenmesi arasında da bir fark yoktur. Ne tür bir araçla işlenirse işlensin kişisel veriler üzerinde yapılan her türlü işlem kişisel verilerin işlenmesi kapsamındadır. Doğru cevap E'dir.
edilmesi ya da kullanılması değildir. Kişisel verileri değiştirme, silme, yok etme gibi işlemlerin de veri koruma hukuku açısından “işleme” olarak nitelendirilen etkinliğin kapsamında olduğuna şüphe yoktur. Kişisel verilerin otomatik olan veya olmayan araçlarla işlenmesi arasında da bir fark yoktur. Ne tür bir araçla işlenirse işlensin kişisel veriler üzerinde yapılan her türlü işlem kişisel verilerin işlenmesi kapsamındadır. Doğru cevap E'dir.
Soru 12
I. Kişisel verilerin korunması, devlete karşı bireyin korunmasına hizmet eder.
II. Kişisel verilerin korunması, özel hayatın gizliliğinin korunmasına hizmet eder.
III. Kişisel verilerin işlenmesi her ne amaçla olursa olsun ve kim tarafından yapılırsa yapılsın yasaktır.
Kişisel verilerin korunmasına ilişkin yukarıdaki ifadelerden hangisi ya da hangileri doğrudur?
II. Kişisel verilerin korunması, özel hayatın gizliliğinin korunmasına hizmet eder.
III. Kişisel verilerin işlenmesi her ne amaçla olursa olsun ve kim tarafından yapılırsa yapılsın yasaktır.
Kişisel verilerin korunmasına ilişkin yukarıdaki ifadelerden hangisi ya da hangileri doğrudur?
Seçenekler
A
I, II ve III
B
I ve II
C
II ve III
D
Yalnız I
E
Yalnız II
Açıklama:
Kişisel verilerin korunması devlete karşı bireyin korunmasına ve özel hayatın gizliliğinin korunmasına hizmet eder. Ancak kişisel verilerin işlenmesinden tam bir yasakla kaçınmak mümkün değil. Kişisel verilerin işlenmesi bazı alanlarda kaçınılmazdır ve bazen de işlevseldir. Kişisel verilerin hukuka ve dürüstlük kurallarına
uygun işlenmesi, verilerin toplanma amacının meşru, açık ve belirli olması, amacın gerektirdiğinden daha uzun süre tutulmaması, ilgilinin rızasının bulunması, veri güvenliği gibi ilkelerle, hukuka aykırı bir şekilde veri işlenmesinin önüne geçilebilir. Doğru cevap B'dir.
uygun işlenmesi, verilerin toplanma amacının meşru, açık ve belirli olması, amacın gerektirdiğinden daha uzun süre tutulmaması, ilgilinin rızasının bulunması, veri güvenliği gibi ilkelerle, hukuka aykırı bir şekilde veri işlenmesinin önüne geçilebilir. Doğru cevap B'dir.
Soru 13
İnternet kullanımı dünya genelinde 2000-2015 yılları arasında yüzde kaç oranında artış göstermiştir?
Seçenekler
A
%753 (Yüzde Yediyüzelliüç)
B
%540 (Yüzde Beşyüzkırk)
C
%290 (Yüzde İkiyüzdoksan)
D
%180 (Yüzde Yüzseksen)
E
%100 (Yüzde Yüz)
Açıklama:
İnternet kullanımı geçen 15 yıl içerisinde (2000-2015) dünya genelinde yüzde 753 oranında artmıştır. Bugün dünyada üç milyarın üzerinde İnternet kullanıcısı olduğu tahmin edilmektedir. Doğru cevap A'dır.
Soru 14
Almanya'da bilişim ile doğrudan ilgili ilk hukuksal düzenleme ne zaman yapılmıştır?
Seçenekler
A
2001
B
1996
C
1993
D
1989
E
1970
Açıklama:
Bilişim ile doğrudan ilgili ilk hukuksal düzenleme 1970 yılında Almanya’nın Hessen eyaletinde kişisel verilerin korunmasına ilişkin olarak gerçekleştirilmiştir. Doğru cevap E'dir.
Soru 15
Kişisel verilerin korunmasına hakkına ilişkin olarak verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Kişisel verilerin korunması, bilişim teknolojilerindeki gelişmeler ile ortaya çıkan bir insan hakkıdır.
B
Dünyada 100’ün üzerinde devlette kişisel verilerin korunmasına yönelik düzenleme vardır.
C
Kişisel verilerin korunması, özel yaşamın gizliliği hakkı ile yakından ilişkilidir.
D
Kişisel verilerin korunması görevini kolluk kuvvetleri üstlenir.
E
Kişi hak ve özgürlüklerinin korunması amacıyla çeşitli ilkeler benimsenmiştir.
Açıklama:
Kolluk kuvvetleri kişisel verilerin korunması görevini değil, kişilerin beden ve malvarlığı bütünlüğünün korunmasına yönelik çalışırlar. Kişisel verilerin korunması konusunda görevli değillerdir. Doğru cevap D'dir.
Soru 16
Kişisel verilerin korunması hakkı ile aşağıdaki hak ve özgürlüklerden hangisi arasında bir bağ kurulamaz?
Seçenekler
A
Özel yaşamın gizliliği
B
Düşünceyi açıklama özgürlüğü
C
Özel haberleşmenin gizliliği
D
Ayrımcılık yasağı
E
Seyahat özgürlüğü
Açıklama:
Kişisel verilerin korunması hakkı pek çok hak ve özgürlükle ilintilidir. Bunlara; özel yaşamın gizliliği, özel haberleşmenin gizliliği, düşünceyi açıklama özgürlüğü, ayrımcılık yasağı da dahildir. Ancak seyahat özgürlüğü ile kişisel verilerin korunması hakkı arasında bir bağlantı yoktur. Doğru cevap E'dir.
Soru 17
I. İnternet üzerinden yapılan bir alışverişte, tüketicinin kredi kartı bilgilerinin kopyalanması II. İşçiye kıdem tazminatının verilmemesi III. Sosyal medya hesaplarındaki kişisel paylaşımların işyeri sahibince depolanması Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri bilişim teknolojilerindeki gelişmeyle insan hakları alanında ortaya çıkabilecek ihlallerden biri olarak değerlendirilebilir?
Seçenekler
A
I, II ve III
B
I ve II
C
I ve III
D
II ve III
E
Yalnız I
Açıklama:
I, ve III. önermelerde verilen olaylar teknolojinin insan hayatına girmesi ile ortaya çıkabilecek hak ihlallerine örnek teşkil eder. Doğru cevap C'dir.
Soru 18
Özel kategorideki bazı kişisel verilerin daha güçlü bir şekilde korunması gerekir. Aşağıdakilerden hangisi bu kapsamda yer alan kişisel verilerden biridir?
Seçenekler
A
Kişinin fiziksel görüntüsü
B
Kişinin parmak izi
C
Kişinin ırksal veya etnik kökeni
D
Kişinin maddi gelirine ilişkin bilgiler
E
Kişinin internet kullanımına ilişkin bilgiler
Açıklama:
Özel kategorideki verilerin nitelikli korunması ilkesi ile ilgili kişi açısından “hassas” sayılan bazı veri türlerinin daha güçlü bir şekilde korunması hedeflenmektedir. AB Yönergeleri, AK Sözleşmesi, BM Rehber İlkeleri gibi pek çok uluslararası metinde ve ulusal düzenlemelerde hassas verilerin özel olarak korunması yaklaşımı benimsenmiştir. Bu kategoride yer alan veri türleri bazı farklılıklar gösterse de genel olarak ilgili kişinin,
• ırksal veya etnik kökenine,
• siyasal görüşüne,
• dinsel ya da felsefi inancına,
• sendika üyeliğine,
• sağlık ya da cinsel yaşamına ilişkin bilgiler
bu kategoride sayılmaktadır.
Bu bilgilerin işlenmesi kural olarak yasaktır, ancak bazı sınırlı durumlarda ve veri koruma ilkelerini güçlü bir biçimde uygulayarak işlenmeleri olanaklıdır. Doğru cevap C'dir.
• ırksal veya etnik kökenine,
• siyasal görüşüne,
• dinsel ya da felsefi inancına,
• sendika üyeliğine,
• sağlık ya da cinsel yaşamına ilişkin bilgiler
bu kategoride sayılmaktadır.
Bu bilgilerin işlenmesi kural olarak yasaktır, ancak bazı sınırlı durumlarda ve veri koruma ilkelerini güçlü bir biçimde uygulayarak işlenmeleri olanaklıdır. Doğru cevap C'dir.
Soru 19
Aşağıdakilerden hangisi ilgili kişinin kişisel verilerin işlenmesi sürecine ilişkin haklardan değildir?
Seçenekler
A
İlgilinin veri işlemeye itiraz hakkı
B
İlgilinin bilgilendirilmesi
C
İlgilinin kendisi ile ilgili bilgilere erişim hakkı
D
Kişisel verilerin amacın gerektirdiğinden daha uzun süre tutulmaması
E
İlgilinin kendisine ilişkin bilgileri düzeltme hakkı
Açıklama:
İlgili kişinin katılım ve denetimine yönelik ilkeler çok çeşitlidir. Bu kapsamda kişiye bazı haklar tanındığı, veri işleyenlere ise yükümlülük yüklendiği görülür. Bu hak ve yükümlülüklere örnek olarak şunlar verilebilir:
• İlgilinin bilgilendirilmesi
• İlgilinin kendisine ilişkin bilgilere erişim
hakkı
• İlgilinin kendisine ilişkin bilgileri düzeltme
hakkı
• İlgilinin veri işlemeye itiraz hakkı
• İlgilinin otomatik kararların konusu olmama hakkı
Kişisel verilerin amacından daha uzun süre tutulmaması ise kişisel verilerin niteliğine ilişkin temel ilkelerdendir. Doğru cevap D'dir.
• İlgilinin bilgilendirilmesi
• İlgilinin kendisine ilişkin bilgilere erişim
hakkı
• İlgilinin kendisine ilişkin bilgileri düzeltme
hakkı
• İlgilinin veri işlemeye itiraz hakkı
• İlgilinin otomatik kararların konusu olmama hakkı
Kişisel verilerin amacından daha uzun süre tutulmaması ise kişisel verilerin niteliğine ilişkin temel ilkelerdendir. Doğru cevap D'dir.
Soru 20
Bir kişi ya da grubun görüş ve düşüncelerini kimliğini ortaya çıkarmadan açıklaması ve yayması olarak tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Anonimlik
B
Kişisellik
C
Düşünce hürriyeti
D
Özel hayat
E
Takma isimlilik
Açıklama:
Hem düşünceyi açıklama özgürlüğü, hem de özel yaşamın gizliliği hakkı ekseninde tartışılan anonimlik genel olarak, bir kişi ya da grubun görüş ve düşüncelerini kimliğini ortaya çıkarmadan açıklaması ve yayması olarak tanımlanabilir. İhbarcılar, muhalifler, utangaç kişiler, görüşlerini açıklamalarının kendilerini olumsuz bir şekilde etkileyeceğini düşünenler, kişisel verilerinin toplanmamasını ve hareketlerinin izlenmesini istemeyenler için anonimlik oldukça yararlıdır. anonimliğin temelde iki çeşidi bulunur. Birincisi ilgilinin kimliğinin ortaya çıkarılma olanağının bulunmadığı tam anlamıyla anonimliktir (complete anonymity). İkincisi ise daha çok takma isimlilik (pseudonymity) olarak adlandırılır. Doğru cevap A'dır.
Soru 21
Özel yaşamın gizliliği hakkı ve kişisel verilerin korunması hakkı aşağıdakilerden hangisine hizmet etmez?
Seçenekler
A
Kişinin manevi bütünlüğünün korunması
B
Kişinin şeref ve onurunun korunması
C
Kişinin şöhretinin ve adının korunması
D
Kişinin adından doğan maddi çıkarlarının korunması
E
Suçluların bilgilerinin gizlenmesi
Açıklama:
Son dönemde güvenlik gerekçesi ile veri işleme teknolojilerinin neredeyse sınırsız bir şekilde kullanılmasını “Saklayacak bir şeyin yoksa korkacak bir şeyin de yoktur.” sloganı ile savunulmaktadır. Unutulmamalıdır ki özel yaşamın gizliliği hakkı ve kişisel verilerin korunması hakkı suçluların bilgilerini gizleyerek onların korunmasına hizmet etmemektedir. Bu iki önemli hak alanı “insan”ın yalnızca insan olması dolayısıyla sahip olduğu değerleri korumaya yönelmiştir ve bu şekliyle insanların kendileri hakkındaki bilgilere ilişkin bir denetim sağlar. Doğru cevap E'dir.
Soru 22
Kişisel verilerin korunmasında, "veri" deyimi ile temel olarak korunmak istenen aşağıdakilerden aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Rakam
B
Boyut
C
Kişi
D
Görüntü
E
Ses
Açıklama:
Konunun teknik boyutu ve “veri” deyiminin kendisinin teknoloji ile ilişkili bir deyim olması, kimi zaman bu korumanın temel amacının unutulmasına neden olabilmektedir. Şu hususun altını çizmek gerekir ki bu ilkelerin benimsenmesindeki temel gaye,“veri”lerin, yani herhangi bir rakamın, herhangi bir bilginin, herhangi bir görüntünün, korunması değildir. Burada hedeflenen kişilerin korunmasıdır. Doğru cevap C'dir.
Soru 23
Aşağıda verilenlerden hangisi kişisel veri olarak kabul edilemez?
Seçenekler
A
Pasaport numarası
B
Dini inançlar
C
Cinsiyet tercihi
D
Sahip olunan hobiler
E
Çalışılan kurumun adresi
Açıklama:
Kişiyi doğrudan ya da dolaylı olarak belirlenebilir kılan bütün bilgiler kişisel veridir. Bir kişinin adresi, telefon numarası, pasaport numarası, resmi, ses kaydı, genetik bilgileri, cinsel tercihleri, dini inançları, sabıka kaydı, hobileri, ziyaret ettiği İnternet siteleri gibi bilgiler bu kapsamda değerlendirilecektir. Çalışılan kurum gerçek kişiye ait bilgi iken, kurumun adresi tüzel kişiye ilişkin bir bilgidir. Bu yüzden doğru cevap E'dir.
Soru 24
Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi hangi yıl yürürlüğe girmiştir?
Seçenekler
A
1948
B
1953
C
1961
D
1972
E
1985
Açıklama:
Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi, 1950 yılında kabul edilmiş 1953 yılında ise yürürlüğe girmiştir. Doğru cevap B'dir.
Soru 25
Aşağıdakilerden hangisi kişinin "sır alanı" içerisinde yer almakta ve hassas veri olarak kabul edilmektedir?
Seçenekler
A
Irksal köken
B
Yapılan meslek
C
Yerleşim yeri
D
Kimlik numarası
E
Sosyal güvenlik bilgisi
Açıklama:
Kişinin özel yaşamının çevreye açıklık derecesinin yararlanacağı korumanın oranı ve şekliyle ilgili olduğu söylenebilir. Nitekim kişinin "sır alanı" içerisinde yer alan, cinsel yaşamı, dinsel tercihleri, ırksal kökeni gibi konulara ilişkin veriler, hassas veri olarak kabul edilmekte ve daha özel bir korumaya tabi tutulmaktadır. Doğru cevap A'dır.
Soru 26
"En genel tanımıyla, belirli ya da belirlenebilir bir kişiye ilişkin her türlü bilgidir" biçiminde tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kişilik hakkı
B
Kişisel bilgi
C
Özel hayat
D
Kişisel alan
E
Kişisel veri
Açıklama:
Verilen tanım kişisel veri kavramına aittir. Cevap E dir.
Soru 27
I. Bir kişiye ilişkin olması
II. Bu kişinin de belirli ya da belirlenebilir nitelikte olması
III. Kişinin özel alanına ilişkin olması
Yukarıdakilerden hangileri kişisel veri kavramının unsurlarındandır?
II. Bu kişinin de belirli ya da belirlenebilir nitelikte olması
III. Kişinin özel alanına ilişkin olması
Yukarıdakilerden hangileri kişisel veri kavramının unsurlarındandır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız III
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Kişisel veri, en genel tanımıyla, belirli ya da belirlenebilir bir kişiye ilişkin her türlü bilgidir. O halde kişisel veriden söz edebilmek için, verinin (i) bir kişiye ilişkin ve (ii) bu kişinin de belirli ya da belirlenebilir nitelikte olması gerekir. Cevap C dir.
Soru 28
Aşağıdakilerden hangisi kişisel verilerin ihlali sayılmaz?
Seçenekler
A
Kişinin fotoğrafının internette yayılması
B
Kişinin sırlarının açıklanması
C
Kişinin T.C. kimlik numarasının yayımlanması
D
Kişinin adına bir internet sitesi açılması
E
Süpermarkette kişinin güvenlik kamerasıyla kayıt edilmeden izlenmesi
Açıklama:
Kişinin kamusal alandaki etkinliklerinin özel yaşamın gizliliği hakkının dışında olduğunu düşünmek olanaklı değildir. Bu temel hak, belirli düzeyde kamusal etkinlikleri de koruma kapsamına almaktadır. Konuya kamera ile yapılan gözetim açısından yaklaştığımızda ise bir ayrım yapmak gerekir. Buna göre, kamusal alanların kişilerin görüntülerini alan araçlarla izlenmesi ancak bu görüntülerin kayıt edilmemesi durumunda özel yaşama müdahale sayılmaz. Cevap E dir.
Soru 29
Aşağıdakilerden hangisi Posser'in tanımladığı özel hayatın gizliliği hakkına ilişkin dört tür haksız fiilden biri değildir?
Seçenekler
A
Kişinin utanç verici özel durumlarının açıklanması
B
Kişinin topluma yanlış ve kötü biçimde tanıtılması
C
Kişinin isminin ve resminin çıkar amaçlı kullanılması
D
Kişinin hüküm giydiği suçların toplumla paylaşılması
E
Kişinin sükunetinin ve yalnızlığının ihlal edilmesi
Açıklama:
Kişinin özel yaşamına ilişkin utanç verici durumların kamuya açıklanması, Kişinin topluma yanlış tanıtılması, Kişinin adının veya resminin çıkar sağlamak amacıyla kullanılması, Kişinin sükunetinin, yalnızlığının, gizlerinin ve özel yaşamının ihlali Prosser'in tanımladığı ve özel hayatın gizliliği hakkını ihlal eden dört haksiz fiil türüdür. D şıkkı ise bunlardan biri değildir. Doğru cevap D'dir.
Soru 30
Kişinin sükunetinin, yalnızlığının, gizlerinin ve özel yaşamının ihlali, haksız fiil olarak kişinin hangi çıkarının zedelendiğini göstermektedir?
Seçenekler
A
Kişinin adından ve resminden doğan maddi çıkarları
B
Kişinin şeref ve onuru
C
Kişinin manevi bütünlüğü
D
Kişinin şöhreti ve adı
E
Kişinin ifade özgürlüğü
Açıklama:
Kişinin sükunetinin, yalnızlığının, gizlerinin ve özel yaşamının ihlali ; kişinin manevi bütünlüğünün zedelendiğinin göstergesidir. Doğru cevap C'dir.
Soru 31
Aşağıdakilerden hangisi kişisel veri değildir?
Seçenekler
A
Kişinin adı
B
Kişinin adresi
C
Kişinin telefon numarası
D
Kişinin fotoğrafı
E
Bir şirketin ticaret unvanı
Açıklama:
Tüzel kişilerin bilgileri belirlenebilir dahi olsa kişisel veri sayılmaz. Cevap E dir.
Soru 32
Kişisel verilerin korunmasına ilişkin pek çok hukuksal metinde, işleme sırasında belirli bir niteliğin karşılaması gerektiğine yönelik ilkeler belirlenmiştir.
Aşağıdakilerden hangisi “Verilerin kaliteli olması ilkesi” olarak da ifade edilebilecek bu gerekliliğin içeriğindeki beş alt başlıktan biri değildir?
Aşağıdakilerden hangisi “Verilerin kaliteli olması ilkesi” olarak da ifade edilebilecek bu gerekliliğin içeriğindeki beş alt başlıktan biri değildir?
Seçenekler
A
Toplanma ve sonrasında işlenme amaçlarına uygun olmama
B
Hukuka ve dürüstlük kurallarına uygun işleme
C
Belirli, açık ve meşru amaçlar için toplanma
D
Doğru ve eğer gerekli ise güncel olarak tutulma
E
Amacın gerektirdiğinden daha uzun süre tutulmama
Açıklama:
“Verilerin kaliteli olması ilkesi” olarak da ifade edilebilecek bu gerekliliğin içeriği beş alt başlıktan oluşur: Hukuka ve dürüstlük kurallarına uygun işleme; Belirli, açık ve meşru amaçlar için toplanma; Toplanma ve sonrasında işlenme amaçlarına uygun, ilgili olma, ancak aşırı olmama; Doğru ve eğer gerekli ise güncel olarak tutulma; Amacın gerektirdiğinden daha uzun süre tutulmamadır. Doğru cevap A'dır.
Soru 33
Bilişim ile doğrudan ilgili ilk olma özelliği taşıyan, kişisel verilerin korunmasına ilişkin hukuksal düzenleme 1970 yılında hangi ülkede yapılmıştır?
Seçenekler
A
ABD
B
Fransa
C
İngiltere
D
Almanya
E
Hollanda
Açıklama:
Bilişim ile doğrudan ilgili ilk hukuksal düzenleme 1970 yılında Almanya’nın Hessen eyaletinde kişisel verilerin korunmasına ilişkin olarak gerçekleştirilmiştir. Kişisel verilerin korunması hakkı, teknolojinin
sağladığı olanakları güçlendirmek ile değil, yarattığı yan etkiler ile ilişkilidir. Bilişim ile insan hakları arasında dengenin kurulması açısından da kırk yıldan uzun bir süre içerisinde gelişen, çeşitlenen, yaygınlaşan hukuksal düzenlemelerden ulusal ve uluslararası düzeyde çok çeşitli örnekler sunmaktadır.
sağladığı olanakları güçlendirmek ile değil, yarattığı yan etkiler ile ilişkilidir. Bilişim ile insan hakları arasında dengenin kurulması açısından da kırk yıldan uzun bir süre içerisinde gelişen, çeşitlenen, yaygınlaşan hukuksal düzenlemelerden ulusal ve uluslararası düzeyde çok çeşitli örnekler sunmaktadır.
Soru 34
I. Kişinin adı-soyadı
II. Kişinin ikametgah adresi
III. Kişinin MOBESSE kaydındaki görüntüsü
IV. Kişinin cinsel eğilimi
Yukarıda sayılan bilgilerden hangisi veya hangileri kişisel veri niteliğindedir?
II. Kişinin ikametgah adresi
III. Kişinin MOBESSE kaydındaki görüntüsü
IV. Kişinin cinsel eğilimi
Yukarıda sayılan bilgilerden hangisi veya hangileri kişisel veri niteliğindedir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I-II
C
I-II-IV
D
I-III-IV
E
I-II-III-IV
Açıklama:
Kişisel veri, en genel tanımıyla, belirli ya da belirlenebilir bir kişiye ilişkin her türlü bilgidir. O halde kişisel veriden söz edebilmek için, verinin (i) bir kişiye ilişkin ve (ii) bu kişinin de belirli ya da belirlenebilir nitelikte olması gerekir. Bu tanımda “her türlü” bilgi ifadesinin kullanılması oldukça geniş bir alanın hedeflendiğinin işaretidir. Burada bilginin türüne ilişkin herhangi bir ayrım yapılmamaktadır. Sayı, yazı, ses ya da görüntüden oluşan bir bilgi bu kapsamda yer alabilir. Ancak bu noktada her türlü bilginin önünde yer alan tanımlamayı unutmamak gerekir. Buna göre her türlü bilgi, mutlaka belirli ya da belirlenebilir bir kişiye ilişkin olmalıdır. Bir başka anlatımla bu bilginin, bir gerçek kişiyle ilişkisinin kurulabiliyor olması gerekir. Bu ilişkinin kurulmasının olanaklı olmadığı bir durumda, tanımda yer alan asgari koşullar gerçekleşmediği için, bu bilgiyi kişisel veri olarak nitelendirmek olanaklı olmayacak, dolayısıyla da kişisel verilerin korunmasında hâkim olan temel ilkeler uygulanmayacaktır. Bu kapsamda hangi bilgilerin kişisel veri olarak kabul edileceği, hangilerinin bu kapsamın dışında kalacağını birkaç örnek üzerinden açıklamaya çalışalım. Bir kişinin adı ve soyadı onu belirli kılan, bir başka anlatımla onu diğer herkesten ayıran bilgiler
arasında ilk akla gelendir.
Örneğin kapalı devre televizyon sistemlerine ya da genel olarak kameralara yansıyan görüntüler kişisel veri olarak kabul edilecek midir?
Bu görüntünün bir kişiyi belirlenebilir kılması olasılığı söz konusu olduğu durumlarda kişisel veri olarak kabul edileceği hususunda şüphe yoktur. Burada kamera ile yapılan izlemenin, kamusal alanda, örneğin bir meydanda, caddede, otogarda rastlantısal olarak yanımızdan geçip giden insanlarla karşılaşmamızdan bir farkı bulunmamaktadır. Ancak görüntülerin kayıt edilmesi ve bu kaydın sistemli ya da kalıcı olarak yapılması bu durumu değiştirir. Çünkü yapılan kayıt ile o anda görüntülerin belirli bir kişiyle bağlantısı kurulmamış olsa bile ileride bu bağlantının kurulması olanaklı duruma gelmekte, dolayısıyla görüntüsü kayıt edilen kişi “belirlenebilir” olmaktadır.
Kişiyi doğrudan ya da dolaylı olarak belirlenebilir kılan bütün bilgiler kişisel veridir. Bir kişinin adresi, telefon numarası, pasaport numarası, resmi, ses kaydı, genetik bilgileri, cinsel tercihleri, dini inançları, sabıka kaydı, hobileri, ziyaret ettiği İnternet siteleri gibi bilgiler bu kapsamda değerlendirilecektir. Dolayısıyla bu kapsamdaki bilgiler, kişisel verilerin korunmasında hâkim olan temel ilkelere göre işlenmelidir.
arasında ilk akla gelendir.
Örneğin kapalı devre televizyon sistemlerine ya da genel olarak kameralara yansıyan görüntüler kişisel veri olarak kabul edilecek midir?
Bu görüntünün bir kişiyi belirlenebilir kılması olasılığı söz konusu olduğu durumlarda kişisel veri olarak kabul edileceği hususunda şüphe yoktur. Burada kamera ile yapılan izlemenin, kamusal alanda, örneğin bir meydanda, caddede, otogarda rastlantısal olarak yanımızdan geçip giden insanlarla karşılaşmamızdan bir farkı bulunmamaktadır. Ancak görüntülerin kayıt edilmesi ve bu kaydın sistemli ya da kalıcı olarak yapılması bu durumu değiştirir. Çünkü yapılan kayıt ile o anda görüntülerin belirli bir kişiyle bağlantısı kurulmamış olsa bile ileride bu bağlantının kurulması olanaklı duruma gelmekte, dolayısıyla görüntüsü kayıt edilen kişi “belirlenebilir” olmaktadır.
Kişiyi doğrudan ya da dolaylı olarak belirlenebilir kılan bütün bilgiler kişisel veridir. Bir kişinin adresi, telefon numarası, pasaport numarası, resmi, ses kaydı, genetik bilgileri, cinsel tercihleri, dini inançları, sabıka kaydı, hobileri, ziyaret ettiği İnternet siteleri gibi bilgiler bu kapsamda değerlendirilecektir. Dolayısıyla bu kapsamdaki bilgiler, kişisel verilerin korunmasında hâkim olan temel ilkelere göre işlenmelidir.
Soru 35
I. Düşünceyi açıklama özgürlüğü
II. Özel yaşamın gizliliği hakkı
III. Aleni haberleşmenin korunması
Yukarıdakilerden hangileri kişisel verilerin korunması hakkı kapsamındadır?
II. Özel yaşamın gizliliği hakkı
III. Aleni haberleşmenin korunması
Yukarıdakilerden hangileri kişisel verilerin korunması hakkı kapsamındadır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız III
C
I ve II
D
I ve III
E
II ve III
Açıklama:
Kişisel verilerin korunması, kendisinden daha köklü bir tarihe sahip başka hak alanları ile yakından ilişkilidir. Bunların başında özel yaşamın gizliliği hakkı gelir. Ayrıca, kişisel verilerin korunması; düşünceyi açıklama özgürlüğü, bilgi edinme hakkı, haberleşme özgürlüğü gibi başka bazı değerlerle de kimi zaman karşılıklı destekleme, kimi zaman çatışma halindedir. Haberleşmenin korunması ise haberleşmenin özel olması yani gizli olması halinde söz konusudur. Cevap C dir.
Soru 36
Kişisel verileri korunması hakkı kapsamında aşağıdaki hak ve özgürlüklerden hangisinin korunması söz konusu değildir?
Seçenekler
A
Bilgilerin geleceğini belirleme hakkı
B
Özel yaşamın gizliliği hakkı
C
Mülkiyet hakkı
D
Düşünceyi açıklama özgürlüğü
E
Özel haberleşmenin gizliliği
Açıklama:
Kişisel verilerin korunması, kendisinden daha köklü bir tarihe sahip başka hak alanları ile yakından ilişkilidir. Bunların başında özel yaşamın gizliliği hakkı gelir. Ayrıca, kişisel verilerin korunması; düşünceyi açıklama özgürlüğü, bilgi edinme hakkı, haberleşme özgürlüğü gibi başka bazı değerlerle de kimi zaman karşılıklı destekleme, kimi zaman çatışma halindedir. Öte yandan kişisel verilerin ekonomik bir değerinin bulunduğu da tartışmasızdır. Özellikle ticarî işlemler söz konusu olduğunda bu değer daha açık bir şekilde hissedilebilir. Bu anlamda bireylerin, başka çıkarlarının yanında, ekonomik çıkarlarının korunması gerekir. Ancak bu kişisel verilerin üzerindeki hakkın mülkiyet hakkı üzerinden kurulabileceği anlamına gelmez. Gerçekten taşınır ya da taşınmaz mallara uygulanan kuralları elle ya da otomatik olarak işlenen kişisel verilere uygulamak, örneğin seçme hakkını ya da düşünceyi açıklama özgürlüğünü mal haline getirmekten farksızdır. Bir başka anlatımla mülkiyet hakkı ve benzeri yaklaşımlar yalnızca korumada yetersiz kalmaları, bu sistemlerin işlemesinin zor olması ya da iki hak alanı arasında ortak paydaların bulunmaması gibi nedenlerle değil, etik açıdan da yanlıştır. Bireyin özel yaşamının gizliliği hakkının temel amacı, duygusal ve psikolojik yapısını kişisel bilgilerinin istenmeyen şekilde yayılmasını önleyerek korumaktır ve hiçbir zaman, bilginin yasal adını tanımlamak ya da ticarî kullanım hakkına kimin sahip olduğunu belirlemek için bir araç olarak düşünülmemiştir. Oysa bunlar, mülkiyet hukukunun temel işlevlerini oluşturur
Soru 37
Kişinin herkesle paylaşabileceği, kamuya açık yaşam alanına ne ad verilir?
Seçenekler
A
Sır alanı
B
Genel yaşam alanı
C
Şeref ve onur
D
Manevi bütünlük
E
Özle yaşam alanı
Açıklama:
özel yaşam, tanınması kolay, tanımlanması güç bir olgudur. Bu güçlüğü aşabilmek için, bireyin çevresi ile ilişkileri iç içe geçmiş alanlara, çemberlere benzetilmiş ve bu şekilde özel yaşamın sınırlarını belirlemeye çalışılmıştır. Bu çemberler ortak özellikleri bakımından üç grupta toplanabilir. “Genel yaşam alanı” olarak adlandırılabilecek dış çember, kişinin herkesle paylaşabileceği, kamuya açık yaşam alanlarını içerir. İkinci olarak “kişinin özel yaşam alanı”, belirli kimselerle ve belirli ölçüde paylaştığı yaşam parçalarını kapsar. En içte kalan “sır alanı” ise kişinin yalnızca kendine saklamak istediği alanı oluşturur ve özel yaşam içinde değerlendirilir
Soru 38
I. İkametgah
II. Dinsel inanç
III. Genetik bilgiler
IV. HIV durumu
V. Etnik köken
Yukarıda sayılan bilgilerden hangileri kişiye ilişkin hassas veri niteliğine sahiptir?
II. Dinsel inanç
III. Genetik bilgiler
IV. HIV durumu
V. Etnik köken
Yukarıda sayılan bilgilerden hangileri kişiye ilişkin hassas veri niteliğine sahiptir?
Seçenekler
A
I-III-V
B
II-III-V
C
I-IV
D
III-IV-V
E
II-III-IV-V
Açıklama:
Özellikle, “hassas kişisel veriler” olarak adlandırılan ve özel koruma gerektiren bazı veri türlerinin, kökenleri oldukça eskiye dayanan bazı
ilkelerle korunduğu görülmektedir. Hassas kişisel verilerin özel olarak korunmasında hareket noktası, bu verilerin hukuka aykırı ve keyfi bir şekilde toplanmasının, saklanmasının, işlenmesinin ve yayılmasının doğurabileceği zararın daha büyük olduğu düşüncesidir. Bu noktada ilk akla gelen “ayrımcılık yasağı”dır. Kişilerin ırkları, etnik kökenleri, cinsel tercihleri dolayısıyla bu kimselere ayrımcılık yapılamayacağı ilkesi, insan haklarının eksen kavramlarından “eşitlik”in bir gereğidir. Bu ilke, pek çok devlette anayasal düzeyde korunmaktadır. Özellikle genetik araştırmaların hız kazanması ve kişilerin genetik yapılarına ilişkin bilgilerin toplandığı gen bankalarının kurulması ile ayrımcılık yasağının yeni bir boyutta tartışılmaya başlandığını da belirtmek gerekir.
Özel kategorideki verilerin nitelikli korunması ilkesi ile ilgili kişi açısından “hassas” sayılan bazı veri türlerinin daha güçlü bir şekilde korunması hedeflenmektedir. AB Yönergeleri, AK Sözleşmesi, BM Rehber İlkeleri gibi pek çok uluslararası metinde ve ulusal düzenlemelerde hassas verilerin özel olarak korunması yaklaşımı benimsenmiştir. Bu kategoride yer alan veri türleri bazı farklılıklar gösterse de genel olarak ilgili kişinin,
• ırksal veya etnik kökenine,
• siyasal görüşüne,
• dinsel ya da felsefi inancına,
• sendika üyeliğine,
• sağlık ya da cinsel yaşamına ilişkin bilgiler
bu kategoride sayılmaktadır. Bu bilgilerin işlenmesi kural olarak yasaktır, ancak bazı sınırlı durumlarda ve veri koruma ilkelerini güçlü bir biçimde uygulayarak işlenmeleri olanaklıdır.
ilkelerle korunduğu görülmektedir. Hassas kişisel verilerin özel olarak korunmasında hareket noktası, bu verilerin hukuka aykırı ve keyfi bir şekilde toplanmasının, saklanmasının, işlenmesinin ve yayılmasının doğurabileceği zararın daha büyük olduğu düşüncesidir. Bu noktada ilk akla gelen “ayrımcılık yasağı”dır. Kişilerin ırkları, etnik kökenleri, cinsel tercihleri dolayısıyla bu kimselere ayrımcılık yapılamayacağı ilkesi, insan haklarının eksen kavramlarından “eşitlik”in bir gereğidir. Bu ilke, pek çok devlette anayasal düzeyde korunmaktadır. Özellikle genetik araştırmaların hız kazanması ve kişilerin genetik yapılarına ilişkin bilgilerin toplandığı gen bankalarının kurulması ile ayrımcılık yasağının yeni bir boyutta tartışılmaya başlandığını da belirtmek gerekir.
Özel kategorideki verilerin nitelikli korunması ilkesi ile ilgili kişi açısından “hassas” sayılan bazı veri türlerinin daha güçlü bir şekilde korunması hedeflenmektedir. AB Yönergeleri, AK Sözleşmesi, BM Rehber İlkeleri gibi pek çok uluslararası metinde ve ulusal düzenlemelerde hassas verilerin özel olarak korunması yaklaşımı benimsenmiştir. Bu kategoride yer alan veri türleri bazı farklılıklar gösterse de genel olarak ilgili kişinin,
• ırksal veya etnik kökenine,
• siyasal görüşüne,
• dinsel ya da felsefi inancına,
• sendika üyeliğine,
• sağlık ya da cinsel yaşamına ilişkin bilgiler
bu kategoride sayılmaktadır. Bu bilgilerin işlenmesi kural olarak yasaktır, ancak bazı sınırlı durumlarda ve veri koruma ilkelerini güçlü bir biçimde uygulayarak işlenmeleri olanaklıdır.
Soru 39
I. Kişinin özel yaşamına ilişkin utanç verici durumların kamuya açıklanması - Kişinin şöhreti ve adı
II. Kişinin topluma yanlış tanıtılması - Kişinin şeref ve onuru
III. Kişinin adının veya resminin çıkar sağlamak amacıyla kullanılması - Kişinin adından ve resminden doğan maddi çıkarları
Özel yaşamın gizliliği hakkı kapsamında yukarıda verilen haksız fiil - korunan çıkar eşleştirmelerinden hangileri doğrudur?
II. Kişinin topluma yanlış tanıtılması - Kişinin şeref ve onuru
III. Kişinin adının veya resminin çıkar sağlamak amacıyla kullanılması - Kişinin adından ve resminden doğan maddi çıkarları
Özel yaşamın gizliliği hakkı kapsamında yukarıda verilen haksız fiil - korunan çıkar eşleştirmelerinden hangileri doğrudur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I ve II
E
II ve III
Açıklama:
Kişinin özel yaşamına ilişkin utanç verici durumların kamuya açıklanması - Kişinin şeref ve onuru
Kişinin topluma yanlış tanıtılması - Kişinin şöhreti ve adı
Kişinin adının veya resminin çıkar sağlamak amacıyla kullanılması - Kişinin adından ve resminden doğan maddi çıkarları
Kişinin sükunetinin, yalnızlığının, gizlerinin ve özel yaşamının ihlali - Kişinin manevi bütünlüğü
şeklinde sıralanan dörtlü bir tablo söz konusudur. Görüldüğü gibi haksız fiil ve korunan çıkar eşleştirmelerinden I ve II yanlış; III doğrudur. Cevap C dir.
Kişinin topluma yanlış tanıtılması - Kişinin şöhreti ve adı
Kişinin adının veya resminin çıkar sağlamak amacıyla kullanılması - Kişinin adından ve resminden doğan maddi çıkarları
Kişinin sükunetinin, yalnızlığının, gizlerinin ve özel yaşamının ihlali - Kişinin manevi bütünlüğü
şeklinde sıralanan dörtlü bir tablo söz konusudur. Görüldüğü gibi haksız fiil ve korunan çıkar eşleştirmelerinden I ve II yanlış; III doğrudur. Cevap C dir.
Soru 40
Verilerin kaliteli olması ilkesi gereğince kişisel verilerin işlenmesine dair aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Seçenekler
A
Belirli, açık ve meşru amaçlar için toplanma
B
Hukuka ve dürüstlük kuralına uygun işleme
C
Amacın gerektirdiğinden daha uzun süre tutulmama
D
Doğru ve eğer gerekli ise güncel olarak tutulma
E
Toplanma ve sonrasında işlenme amacı dışında da kullanılabilme
Açıklama:
Kişisel verilerin korunmasına ilişkin pek çok hukuksal metinde, işleme sırasında belirli bir niteliğin karşılaması gerektiğine yönelik ilkeler belirlenmiştir. “Verilerin kaliteli olması ilkesi” olarak da ifade edilebilecek bu gerekliliğin içeriği beş alt
başlıktan oluşur:
• Hukuka ve dürüstlük kurallarına uygun işleme
• Belirli, açık ve meşru amaçlar için toplanma
• Toplanma ve sonrasında işlenme amaçlarına uygun, ilgili olma, aşırı olmama
• Doğru ve eğer gerekli ise güncel olarak tutulma
• Amacın gerektirdiğinden daha uzun süre tutulmama
Kişisel veriler toplanırken amacın açık olması ve hukuk sisteminde benimsenen meşru bir temele dayanması son derece önemlidir. Bu durum daha sonraki aşamalarda verinin başka amaçlarla işlenmesini önleme ve bu noktada bir hukuka aykırılık söz konusu olursa onu saptama açısından da önemlidir. Amacın gerektirdiğinden daha fazla verinin toplanmaması ve gerekli olan süre kadar tutulması ise kişisel verilerin korunması açısından kritik öneme sahiptir.
başlıktan oluşur:
• Hukuka ve dürüstlük kurallarına uygun işleme
• Belirli, açık ve meşru amaçlar için toplanma
• Toplanma ve sonrasında işlenme amaçlarına uygun, ilgili olma, aşırı olmama
• Doğru ve eğer gerekli ise güncel olarak tutulma
• Amacın gerektirdiğinden daha uzun süre tutulmama
Kişisel veriler toplanırken amacın açık olması ve hukuk sisteminde benimsenen meşru bir temele dayanması son derece önemlidir. Bu durum daha sonraki aşamalarda verinin başka amaçlarla işlenmesini önleme ve bu noktada bir hukuka aykırılık söz konusu olursa onu saptama açısından da önemlidir. Amacın gerektirdiğinden daha fazla verinin toplanmaması ve gerekli olan süre kadar tutulması ise kişisel verilerin korunması açısından kritik öneme sahiptir.
Soru 41
Ayrımcılık yasağı insan haklarının kavramlarından hangisinin bir gereğidir?
Seçenekler
A
Din ve inanç özgürlüğü
B
Seyahat özgürlüğü
C
İfade özgürlüğü
D
Eşitlik
E
Eğitim hakkı
Açıklama:
Özellikle, “hassas kişisel veriler” olarak adlandırılan ve özel koruma gerektiren bazı veri türlerinin, kökenleri oldukça eskiye dayanan bazı ilkelerle korunduğu görülmektedir. Hassas kişisel verilerin özel olarak korunmasında hareket noktası, bu verilerin hukuka aykırı ve keyfi bir şekilde toplanmasının, saklanmasının, işlenmesinin ve yayılmasının doğurabileceği zararın daha büyük
olduğu düşüncesidir. Bu noktada ilk akla gelen “ayrımcılık yasağı”dır. Kişilerin ırkları, etnik kökenleri, cinsel tercihleri dolayısıyla bu kimselere ayrımcılık yapılamayacağı ilkesi, insan haklarının eksen kavramlarından “eşitlik”in bir gereğidir. Cevap D dir.
olduğu düşüncesidir. Bu noktada ilk akla gelen “ayrımcılık yasağı”dır. Kişilerin ırkları, etnik kökenleri, cinsel tercihleri dolayısıyla bu kimselere ayrımcılık yapılamayacağı ilkesi, insan haklarının eksen kavramlarından “eşitlik”in bir gereğidir. Cevap D dir.
Soru 42
Aşağıdakilerden hangisi kişisel verilerin niteliğiyle ilgili ilkelerden biri değildir?
Seçenekler
A
Hukuka ve dürüstlük kurallarına uygun işleme
B
Belirli, açık ve meşru amaçlar için toplanma
C
Toplanma ve sonrasında işlenme amaçlarına uygun, ilgili olma, aşırı olmama
D
Doğru ve eğer gerekli ise güncel olarak tutulma
E
İlgilinin kendisine ilişkin bilgilere erişim hakkı
Açıklama:
E şıkkı "İlgili Kişinin Katılımı ve Denetimine Yönelik İlkeler" den bir tanesidir. Cevap E dir.
Soru 43
Aşağıdakilerden hangisi özel kategorideki kişisel verilerin nitelikli korunması ile ilgili bir kavramdır?
Seçenekler
A
İlgilinin kendisine ilişkin bilgileri düzeltme hakkı
B
Belirli, açık ve meşru amaçlar için toplanma
C
İlgilinin otomatik kararların konusu olmama hakkı
D
Doğru ve eğer gerekli ise güncel olarak tutulma
E
Dinsel ya da felsefi inancın korunması
Açıklama:
E şıkkı özel kategorideki kişisel verilerin nitelikli korunması kavramlarından bir tanesidir. Cevap E dir.
Soru 44
Kişisel verilerin kazara veya hukuka aykırı tahribine, kaybolmasına, değiştirilmesine, yetkisiz yayımı veya erişimine ve bunlara benzer diğer güvenlik açıklarına karşı teknik ve örgütsel önlemlerin alınmasını öngören ilke aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Bağımsız organlarca denetim
B
İlgili kişinin katılımı ve denetimine yönelik ilkeler
C
Veri güvenliğinin sağlanması
D
Özel kategorideki verilerin nitelikli korunması
E
Kişisel verilerin niteliğine ilişkin ilkeler
Açıklama:
Kimi yerlerde veri güvenliğinin veri korumayı niteleyecek şekilde, sanki her iki kavram eş anlamlıymış gibi kullanıldığı görülmektedir. Oysa her ikisi arasında açık bir ayrım bulunur. Verilerin korunması, “veri”lerin değil, bu verilerin ilişkili olduğu gerçek kişilerin korunmasına yönelmiştir. Veri güvenliği ise doğrudan verilerin korunmasını hedefler. Bu açıdan amaç, kişilerin değil, verilerin korunmasıdır. Ancak bu veriler, kişilerle ilgili olduğu ölçüde, veri güvenliği, kişisel verilerin korunmasına da hizmet edecektir. Kişisel verilerin korunmasına ilişkin pek çok hukuksal düzenlemede veri güvenliğinin temel ilkeler arasında yer alması da bu nedenledir. Veri güvenliği ilkesi çerçevesinde kişisel verilerin;
• kazara veya hukuka aykırı tahribine,
• kaybolmasına,
• değiştirilmesine,
• yetkisiz yayımı veya erişimine ve bunlara benzer diğer güvenlik açıklarına karşı teknik ve örgütsel önlemleri alması öngörülmektedir
• kazara veya hukuka aykırı tahribine,
• kaybolmasına,
• değiştirilmesine,
• yetkisiz yayımı veya erişimine ve bunlara benzer diğer güvenlik açıklarına karşı teknik ve örgütsel önlemleri alması öngörülmektedir
Soru 45
I. Gazetecilik amacıyla
II. Sanatsal amaçlarla
III. Edebi amaçlarla
IV. Kamu kurumu tarafından işlenme
Yukarıdakilerden hangileri kişisel verilerin işlenmesinin hukuka uygun olduğu hallerden değildir?
II. Sanatsal amaçlarla
III. Edebi amaçlarla
IV. Kamu kurumu tarafından işlenme
Yukarıdakilerden hangileri kişisel verilerin işlenmesinin hukuka uygun olduğu hallerden değildir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız IV
C
II ve IV
D
I ve III
E
II ve III
Açıklama:
Sadece işleyenin bir kamu kurumu olması tek başına kişisel verilerin işlenmesini hukuka uygun hale getirmez. Bunun için, temel bir insan hakkı olan kişisel verilerin korunması hakkını sınırlandıran ve amacıyla ölçülü olan bir kanun bulunması ve mevcut olayın da bu kanun kapsamıyla uyumlu olması gerekir. Cevap B dir.
Soru 46
Bilişim ile doğrudan ilgili ilk hukuksal düzenleme hangi ülkede gerçekleştirilmiştir?
Seçenekler
A
Fransa
B
Türkiye
C
Amerika Birleşik Devletleri
D
Almanya
E
İngiltere
Açıklama:
Bilişim ile doğrudan ilgili ilk hukuksal düzenleme 1970 yılında Almanya'da gerçekleştirilmiştir. Doğru cevap D'dir.
Soru 47
Bilişim alanında gerçekleştirilen ilk hukuksal düzenleme, hangi konuya ilişkindir?
Seçenekler
A
İnternet kullanımının yaygınlaşması
B
Kişisel verilerin işlenmesi
C
Kişisel verilerin korunması
D
Dijitalleşmenin sağlanması
E
İnternet kullanımının sınırlanması
Açıklama:
Bilişim ile doğrudan ilgili ilk hukuksal düzenleme 1970 yılında Almanya’nın Hessen eyaletinde kişisel verilerin korunmasına ilişkin olarak gerçekleştirilmiştir. Doğru cevap C'dir.
Soru 48
"Kişisel verilerin ......... hakkı, teknolojinin sağladığı olanakları güçlendirmek ile değil, yarattığı yan etkiler ile ilişkilidir." Bilişim hukuku alanında kişisel verilerin önemi göz önüne alındığında, yukarıdaki boşluk nasıl doldurulmalıdır?
Seçenekler
A
işlenmesi
B
korunması
C
sınırlandırılması
D
yaygınlaştırılması
E
değiştirilmesi
Açıklama:
Bilişim hukuku ve kişisel veriler arasındaki ilişki değerlendirildiğinde, yukarıdaki boşluğa "korunması" kelimesinin getirilmesi, en uygun seçenek olarak görünmektedir. Buna göre, "Kişisel verilerin korunması hakkı, teknolojinin sağladığı olanakları güçlendirmek ile değil, yarattığı yan etkiler ile ilişkilidir." Doğru cevap B'dir.
Soru 49
I. Devletler, kişisel verilerin korunmasını fırsat bilerek, özgür bilgi akışı önünde bariyerler kurmayı amaçlamaktadır.
II. Kişisel verilerin korunması, veri işleme teknolojileri ile temel hak ve özgürlükler arasında denge kurmayı hedefler.
III. Kişisel verilerin işlenmesi, meşru temellere ve hukuksal ilkelere dayalı olarak gerçekleştirilmelidir.
Kişisel veriler ile ilgili yukarıdaki önermelerden hangisi doğrudur?
II. Kişisel verilerin korunması, veri işleme teknolojileri ile temel hak ve özgürlükler arasında denge kurmayı hedefler.
III. Kişisel verilerin işlenmesi, meşru temellere ve hukuksal ilkelere dayalı olarak gerçekleştirilmelidir.
Kişisel veriler ile ilgili yukarıdaki önermelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I - II
D
I - III
E
II - III
Açıklama:
Kişisel verilerin korunması ile özgür bilgi akışı önünde bariyerler kurmanın amaçlanmadığını belirtmek gerekir. Kişisel verilerin korunması, veri işleme teknolojileri ile temel hak ve özgürlükler arasında denge kurmayı hedefler. Bu denge veri işlemenin meşru temellerinin ve uyulması gereken ilkelerin hukuksal güvence altına alınmasını gerektirir. Doğru cevap E'dir.
Soru 50
Kişisel veriler ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Kişisel verilerin korunması hakkı, insan hakkı olarak kabul edilmektedir.
B
Kişisel veri kavramının doğrudan kişi ile ilgili olması şart değildir.
C
Kişisel verilerin korunmasındaki temel gaye, “veri”lerin, yani herhangi bir rakamın, herhangi bir bilginin, herhangi bir görüntünün korunmasıdır.
D
Kişisel verilerin konusunu sadece yazılı bilgiler oluşturabilir.
E
Dünyada kişisel verilerin korunmasına yönelik hukuksal düzenlemelerin az sayıda ve oldukça yeni şekilde gerçekleştiği söylenebilir.
Açıklama:
Öncelikle kişisel verilerin korunması hakkı, bir insan hakkı olarak kabul edilmektedir. Dolayısıyla doğru cevap A'dır. Bunun yanında diğer cevapların yanlış kısımlarının belirtilmesi faydalı olacaktır. Kişisel veri kavramının doğrudan kişi ile ilgili olması gerekir. Kişisel verilerin korunmasındaki temel gaye, “veri”lerin, yani herhangi bir rakamın, herhangi bir bilginin, herhangi bir görüntünün, korunması değildir. Burada hedeflenen kişilerin korunmasıdır. Kişisel verilerin konusunu sadece yazılı değil, farklı biçimdeki bilgiler de oluşturabilir. Dünyada 100'ün üzerinde devlette kişisel verilerin korunmasına yönelik hukuksal düzenlemelerin kabul edildiği dikkate alındığında, az sayıda düzenlemenin yapıldığı söylenemeyecektir. Doğru cevap A'dır.
Soru 51
I. Verinin bir kişiye ilişkin olması gerekir.
II. İlgili kişinin belirli ya da belirlenebilir nitelikte olması gerekir.
III. İlgili verinin, kişiyi küçük düşürecek/zor durumda bırakacak nitelikte olması gerekir.
Yukarıdakilerden hangisi/hangileri, kişisel veriden söz edebilmek için aranan ölçütlerden değildir?
II. İlgili kişinin belirli ya da belirlenebilir nitelikte olması gerekir.
III. İlgili verinin, kişiyi küçük düşürecek/zor durumda bırakacak nitelikte olması gerekir.
Yukarıdakilerden hangisi/hangileri, kişisel veriden söz edebilmek için aranan ölçütlerden değildir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I - II
E
I - III
Açıklama:
Kişisel veri, en genel tanımıyla, belirli ya da belirlenebilir bir kişiye ilişkin her türlü bilgidir. O halde kişisel veriden söz edebilmek için, verinin (i) bir kişiye ilişkin ve (ii) bu kişinin de belirli ya da belirlenebilir nitelikte olması gerekir. Bu tanımda “her türlü” bilgi ifadesinin kullanılması oldukça geniş bir alanın hedeflendiğinin işaretidir. Dolayısıyla verinin kişiyi küçük düşürecek/zor durumda bırakacak nitelikte olması, aranan bir ölçüt değildir.
Soru 52
"Toplama, kaydetme, düzenleme, saklama, uyarlama veya değiştirme, geri alma, danışma, kullanma, ileti ile açığa çıkarma, yayma veya başka bir şekilde oluşturma, sıraya koyma veya birleştirme, engelleme, silme veya yok etme gibi otomatik olan veya olmayan araçlarla kişisel veri üzerinde uygulanan her türlü işlem veya işlem dizisi” şeklinde tanımlanan kavram, aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kişisel verilerin korunması
B
Kişisel verilerin işlenmesi
C
Kişisel verilerin imhası
D
Kişisel verilerin saklanması
E
Kişisel verilerin onaylanması
Açıklama:
Soruda verilen tanım, kişisel verilerin işlenmesine ilişkin olarak, AB Yönergesinde kabul edilen tanımdır. Türkiye’de konuya ilişkin hukuksal düzenlemeler kapsamında incelenecek olan Veri Koruma Kanun Tasarısı’nda da benzer bir tanımın benimsendiğini belirtmek gerekir. Doğru cevap B'dir.
Soru 53
II. Dünya savaşı sırasında Naziler trafik analizini, gözaltındaki kişilerin telefon faturalarını inceleyerek, iletişim halinde bulundukları kişilerin tespiti için kullanmışlardır. Bu örnekte kişisel verilerin korunması hakkı ile olan ilişkisi açısından, hangi temel hak ve özgürlüğe dikkat çekilmek istenmektedir?
Seçenekler
A
Ayrımcılık yasağı
B
Eşitlik
C
Mülkiyet hakkı
D
Bilgilerin geleceğini belirleme hakkı
E
Özel haberleşmenin gizliliği
Açıklama:
Özel haberleşmenin gizliliği ile kişilerin telefon, telgraf, mektup, elektronik posta gibi araçlarla gerçekleştirdikleri özel iletişiminin gizliliğini ve güvenilirliğini korumak hedeflenmektedir. Soruda verilen örnekte de dikkat çekilmek istenen temel hak ve özgürlük, "özel haberleşmenin gizliliği" olarak karşımıza çıkmaktadır. Doğru cevap E'dir.
Soru 54
Prosser'a göre özel yaşamın gizliliği hakkı, "kişinin topluma yanlış tanıtılması" haksız fiiline karşı, hangi tür çıkarı korumaktadır?
Seçenekler
A
Kişinin şöhret ve adı
B
Kişinin şeref ve onuru
C
Kişinin adından doğan maddi çıkarları
D
Kişinin resminden doğan maddi çıkarları
E
Kişinin manevi bütünlüğü
Açıklama:
Prosser’a göre özel yaşamın gizliliği hakkı dört tür haksız fiile karşı, dört tür çıkarı korumaktadır. Kişinin topluma yanlış tanıtılması şeklindeki haksız fiile karşılık gelen çıkar ise, kişinin şöhreti ve adı olarak karşımıza çıkmaktadır. Doğru cevap A'dır.
Soru 55
“İnsanın serbestçe düşünce ve bilgilere ulaşabilmesi, edindiği düşünce ve kanaatlerden dolayı kınanmaması ve bunları tek başına ya da başkalarıyla birlikte (dernek, toplantı, sendika vb.) çeşitli yollarla (söz, basın, sinema, tiyatro vb.) serbestçe açıklayabilmesi, savunabilmesi, başkalarına aktarabilmesi ve yayabilmesi" şeklinde tanımlanan temel hak ve özgürlük, aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
İnsan onuru
B
Bireysel özerklik
C
Bilgilerin geleceğini belirleme hakkı
D
Özel yaşamın gizliliği hakkı
E
Düşünceyi açıklama özgürlüğü
Açıklama:
Düşünceyi açıklama özgürlüğü, “insanın serbestçe düşünce ve bilgilere ulaşabilmesi, edindiği düşünce ve kanaatlerden dolayı kınanmaması ve bunları tek başına ya da başkalarıyla birlikte (dernek, toplantı, sendika vb.) çeşitli yollarla (söz, basın, sinema, tiyatro vb.) serbestçe açıklayabilmesi, savunabilmesi, başkalarına aktarabilmesi ve yayabilmesi anlamına gelir."
Ünite 3
Soru 1
Kişisel verilerin korunmasının normatif temelini oluşturan ve Anayasa'da yer alan temel hak ve özgürlük aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kişinin yaşama hakkı
B
Kişinin maddi ve manevi varlığını geliştirme hakkı
C
Kişinin çalışma hakkı
D
Kişinin ifade özgürlüğü
E
Kişinin bilgi edinme hakkı
Açıklama:
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nda kişisel verilerin korunmasının normatif temelini oluşturacak çeşitli hükümler bulunur. Bu kapsamda ilk olarak kişinin maddi ve manevi varlığını geliştirme hakkı dikkate alınmalıdır. Anayasa’nın başlangıç 6. paragrafında ve 17/1 hükmünde kişinin maddi ve manevi varlığını koruma ve geliştirme hakkı hüküm altına alınmıştır. Bunun yanında Anayasa uyarınca “Devletin temel amaç ve görevleri” arasında “insanın maddi ve manevi varlığının gelişmesi için gerekli şartları hazırlamaya çalışmak” (m.5) yer alır.
Soru 2
Türkiye İstatistik Kanunu’nun ilgili hükümleri uyarınca istatistik amacıyla gerçek kişilerin de dâhil olduğu “istatistikî birimler”den her türlü bilgi istenebileceği, bu isteğin istenilen şekil, süre ve standartlarda ücretsiz olarak karşılanmasının zorunlu olacağı ve bu zorunluluğu yerine getirmeyenlerin idari para cezası yaptırımı ile karşılaşacağına yönelik hükmü Anayasa Mahkemesi iptal ederken kişisel verilerin korunmasını hangi kapsamda görmüştür?
Seçenekler
A
Yaşama hakkı ve sağlığa ulaşım hakkı
B
Seyahat özgürlüğü ve eşitlik ilkesi
C
İfade özgürlüğü ve özel yaşamın gizliliği
D
Özel yaşamın gizliliği ve düşünce özgürlüğü
E
Çalışma hakkı ve izin hakkı
Açıklama:
Mahkemenin 2008 yılında verdiği bir karar, kişisel verilerin korunmasının özel yaşamın gizliliği ve düşünce özgürlüğü çerçevesinde gördüğünü açıkça ortaya koymaktadır. Bu karara konu olan Türkiye İstatistik Kanunu’nun ilgili hükümleri uyarınca istatistik amacıyla gerçek kişilerin de dâhil olduğu “istatistikî birimler”den her türlü bilgi istenebilir. Bu isteğin istenilen şekil, süre ve standartlarda ücretsiz olarak karşılanması zorunludur. Bu zorunluluğu yerine getirmeyenler ise idari para cezası yaptırımı ile karşılaşacaklardır. Anayasa Mahkemesi ilgili hükümleri, “kişilerin bilgi toplama, saklama, işleme tekeline sahip idareye ve diğer kişilere karşı korumasız bırakılması ve veri toplamanın sınırlarına yasal düzenlemelerde yer verilmemesi” nedeniyle Anayasaya aykırı bulmuştur
Soru 3
I. Demokratik bir toplum ölçüsü
II. Suç işlenmesinin önlenmesi amacı
III. Yasada öngörülmesi
IV. Başkalarının hak ve özgürlüklerinin korunması amacı
Yukarıda sayılardan hangileri kişisel verilerin korunması için dikkate alınan AİHS'in 8. maddesinde bir kamu otoritesinin hakka müdahalesi için aranan şartlardandır?
II. Suç işlenmesinin önlenmesi amacı
III. Yasada öngörülmesi
IV. Başkalarının hak ve özgürlüklerinin korunması amacı
Yukarıda sayılardan hangileri kişisel verilerin korunması için dikkate alınan AİHS'in 8. maddesinde bir kamu otoritesinin hakka müdahalesi için aranan şartlardandır?
Seçenekler
A
I, III
B
I,II,IV
C
II,IV
D
III,IV
E
I,II,III,IV
Açıklama:
AİHS’de Anayasa’da olduğu gibi kişisel verilerin korunmasının ayrı bir hak alanı olarak düzenlenmediği görülür. Sözleşme’nin 1950 yılında kabul edildiği düşünüldüğünde bu oldukça doğaldır. Ancak AİHM verdiği kararlarla, kişisel verilerin korunmasında temel ilkelerin büyük bir bölümünü Sözleşme’nin 8. maddesi kapsamında tanımaktadır. Sözleşme hükümlerinin sınır ve kapsamlarını belirleyebilmek için AİHM’in yorumlarının önemi açıktır. O hâlde hem Anayasa’nın 90. madde hükmünün bir gereği olarak hem de bu konuda geliştirilen içtihatlara aykırı uygulamaların AİHM önünde ihlal kararı ile sonuçlanacağı düşünüldüğünde bu kararların incelenmesi gerektiği açıktır.
AİHS’nin “Özel ve aile yaşamına saygı hakkı” kenar başlıklı 8. maddesi şu hükmü içerir:
“1. Herkes özel ve aile yaşamına, konutuna ve haberleşmesine saygı gösterilmesi hakkına sahiptir.
2. Bu hakkın kullanılmasına bir kamu otoritesinin müdahalesi, ancak ulusal güvenlik, kamu emniyeti, ülkenin ekonomik refahı, dirlik ve düzenin korunması, suç işlenmesinin önlenmesi, sağlığın veya ahlakın veya başkalarının hak ve özgürlüklerinin korunması için, demokratik bir toplumda gerekli olan ölçüde ve yasayla öngörülmüş olmak koşuluyla söz konusu olabilir”.
AİHM, özellikle 1980’li yılların ortalarından beri ve gittikçe artan bir yoğunlukta, kişisel verilerin korunmasını, Sözleşme’nin sağladığı güvenceler kapsamında değerlendirmiştir. Nitekim Mahkemenin bireysel özerkliği ve bilgilerin geleceğini belirleme hakkını, 8. madde ile getirilen güvencelerin yorumlanmasında önemli bir temel ilke olarak belirlediği görülür. Bu bağlamda AİHM, bireylerin kişisel verilerinin kullanımı ve kaydı konusunda denetim hakkının bulunduğunu kabul etmektedir.
AİHS’nin “Özel ve aile yaşamına saygı hakkı” kenar başlıklı 8. maddesi şu hükmü içerir:
“1. Herkes özel ve aile yaşamına, konutuna ve haberleşmesine saygı gösterilmesi hakkına sahiptir.
2. Bu hakkın kullanılmasına bir kamu otoritesinin müdahalesi, ancak ulusal güvenlik, kamu emniyeti, ülkenin ekonomik refahı, dirlik ve düzenin korunması, suç işlenmesinin önlenmesi, sağlığın veya ahlakın veya başkalarının hak ve özgürlüklerinin korunması için, demokratik bir toplumda gerekli olan ölçüde ve yasayla öngörülmüş olmak koşuluyla söz konusu olabilir”.
AİHM, özellikle 1980’li yılların ortalarından beri ve gittikçe artan bir yoğunlukta, kişisel verilerin korunmasını, Sözleşme’nin sağladığı güvenceler kapsamında değerlendirmiştir. Nitekim Mahkemenin bireysel özerkliği ve bilgilerin geleceğini belirleme hakkını, 8. madde ile getirilen güvencelerin yorumlanmasında önemli bir temel ilke olarak belirlediği görülür. Bu bağlamda AİHM, bireylerin kişisel verilerinin kullanımı ve kaydı konusunda denetim hakkının bulunduğunu kabul etmektedir.
Soru 4
Kişisel verinin tanımı konusunda mevzuatımızda açıklayıcı hükümlerin son derece sınırlı olması ve temel ilkelerin düzenlememesi nedeniyle TCK kapsamında suçun unsurları içinde aşağıdakilerden hangisinin belirlenmesinde zorluk yaşanmaktadır?
Seçenekler
A
Fail
B
Kusur
C
Nedensellik bağı
D
Hukuka aykırılık
E
Mağdur
Açıklama:
TCK’de konuya ilişkin olarak belirtilen suçlara ve yaptırımlara yer verilmiş olmasına karşın, bu eylemlerin tanımlandığı ve kişisel verilerin korunmasında temel ilkelerin belirlendiği bir düzenlemenin bulunmaması önemli bir eksiklik olarak hissedilmektedir. Bu kapsamda özellikle “kişisel veri”nin tanımı konusunda mevzuatımızda açıklayıcı hükümlerin son derece sınırlı olması ve temel ilkelerin düzenlememesi nedeniyle “hukuka aykırılık”ın belirlenmesinde yaşanan güçlükler özellikle dikkat çekicidir.
Soru 5
Kişisel verilerin korunması bakımından çerezlerin (cookie) kullanımına getirilen sınırlamanın yer aldığı kanun aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Elektronik ticaret kanunu
B
Kişisel verilerin korunması kanunu
C
Elektronik haberleşme kanunu
D
Borçlar Kanunu
E
Medeni Kanun
Açıklama:
Elektronik Haberleşme Kanunu’ndaki düzenlemenin dikkat çeken bir diğer yönü “çerez”lerin (cookie) kullanımına getirilen sınırlamadır. Çerez, kullanıcı bir İnternet sitesini ziyaret ettiğinde bağlantı kurduğu cihazın sabit diskine kaydedilen bir tür tanımlama dosyası olarak tarif edilebilir. Bu dosyalarda kişilerin ziyaret ettiği siteler gibi bazı bilgiler saklanabilmektedir. 51. maddenin 3. fıkrası uyarınca:
“Elektronik haberleşme şebekeleri, haberleşmenin sağlanması dışında abonelerin/kullanıcıların terminal cihazlarında bilgi saklamak veya saklanan bilgilere erişim sağlamak amacıyla işletmeciler tarafından ancak ilgili abonelerin/kullanıcıların
verilerin işlenmesi hakkında açık ve kapsamlı olarak bilgilendirilmeleri ve açık rızalarının alınması kaydıyla kullanılabilir”.
“Elektronik haberleşme şebekeleri, haberleşmenin sağlanması dışında abonelerin/kullanıcıların terminal cihazlarında bilgi saklamak veya saklanan bilgilere erişim sağlamak amacıyla işletmeciler tarafından ancak ilgili abonelerin/kullanıcıların
verilerin işlenmesi hakkında açık ve kapsamlı olarak bilgilendirilmeleri ve açık rızalarının alınması kaydıyla kullanılabilir”.
Soru 6
Kişisel verilerin korunması kanunu hangi yılda yasalaşmıştır?
Seçenekler
A
2008
B
2010
C
2012
D
2014
E
2016
Açıklama:
Geçen süre içerisinde veri koruma alanında temel ilkeleri belirlemeye yönelik yasa hazırlıkları ise 1989 yılında başlamıştır. 2008 yılında TBMM’ye bir tasarı sevk edilmiş, ancak kadük olmuştur. 2010 yılı Anayasa değişiklikleri kapsamında kişisel verilerin korunmasını isteme hakkının anayasal bir hak olarak açıkça düzenlenmesi ile veri koruma alanında çerçeve nitelikte bir yasal düzenleme bir beklenti olmaktan öte anayasal bir zorunluluk hâline gelmiştir. 2012 yılında Adalet Bakanlığı bünyesinde yeni bir komisyon kurulmuş ve bu komisyonun çalışmaları neticesinde şekillenen yeni taslak üzerinde çeşitli değişiklik ve düzenlemelerin yapılmasının ardından 26 Aralık 2014 tarihinde hâlen gündemde bulunan Kişisel Verilerin Korunması Kanun Tasarısı Meclise sevk edilmiştir. Tasarı metninden ve madde gerekçelerinden çıkan bir sonuç, bu metnin hazırlanması aşamasında veri koruma alanında AB’de genel çerçeveyi belirleyen 95/46/AT sayılı Yönergeden yararlanıldığıdır. Ancak tasarıdaki geniş istisna hükümleri ve AB bünyesinde bu yıl yürürlüğe girmesi beklenen ve bütüncül olarak Veri Koruma Reformu olarak adlandırılan yeni düzenlemelerin dikkate alınmadığını belirtmek gerekir.
Kişisel Verilerin Korunması Kanun Tasarısı ihlallerin asgari ve denetlenebilir bir düzeye indirilmesi için yeni bir fırsat doğmuştur. Kişisel Verilerin Korunması Kanunu 2016 yılında yasalaşmıştır.
Kişisel Verilerin Korunması Kanun Tasarısı ihlallerin asgari ve denetlenebilir bir düzeye indirilmesi için yeni bir fırsat doğmuştur. Kişisel Verilerin Korunması Kanunu 2016 yılında yasalaşmıştır.
Soru 7
Türk Borçlar Kanunu'nda işçilerin kişisel verilerinin korunmasına ilişkin düzenleme kapsamında aşağıdaki önermelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
İşçinin birçok bilgisine işverenin iş akdi süresince ulaşabilmesi dezavantajlı bir durumdur.
B
İşçiye ait kişisel veriler hizmet sözleşmesinin ifası için zorunlu olduğu ölçüde kullanılabilir.
C
İşçinin kişisel verileri ancak işe yatkınlığıyla ilgili bilgiler ise kullanılabilir.
D
Türk Borçlar Kanunu'daki düzenleme asgari oranda veri tutulması ilkesi ile uyumludur.
E
İşçinin kişisel verilerinin korunması ILO'nun özel bir sözleşmesi bulunmaktadır.
Açıklama:
Yakın tarihte yürürlüğe giren Türk Borçlar Kanunu’nda işçinin kişisel verilerinin korunmasına yönelik bir hüküm yer almaktadır. Yeni Borçlar Kanunu’nun 419. maddesi uyarınca “İşveren, işçiye ait kişisel verileri, ancak işçinin işe yatkınlığıyla ilgili veya hizmet sözleşmesinin ifası için zorunlu olduğu ölçüde kullanabilir”. Belirtmek gerekir ki iş hukuku alanında kişisel verilerin korunması özel ve öncelikli bir konuyu oluşturur. Kişisel öncelikler belirlenirken iş, sağlık ve aile yaşamı sonrasında belki de en önde gelen konudur. İş bulmak, işsiz kalmamak, huzurlu bir iş yaşamı sürdürmek bireysel tatmin açısından oldukça önemlidir. Ayrıca sosyal bir varlık olan insan, başkalarıyla ilişki kurmada önemli bir fırsata iş yaşamında kavuşmaktadır. Bu derece önemli bir alanda kişinin korumasız bırakılması ise düşünülemez.
İşe alım sürecinden iş akdinin feshi sonrasına uzanan süreç içerisinde işverenin işçi ile ilgili pek çok bilgiye ulaşabildiği dikkatten kaçmamalıdır. İş ilişkisi niteliği gereği işçinin dezavantajlı olduğu bir durum yaratmaktadır. Bu nedenle işçinin kişisel verilerinin yasal düzenlemeler uyarınca korunması son derece önemlidir. Ayrıca gelişen bilişim ürünlerinin işyerinde artan oranda kullanımı bu gerekliliği daha da artırmaktadır. Bütün bunlar, işçinin kişisel verilerinin korunmasının yakından incelenmesine ve kimi yerlerde özel düzenlemelerin konusu olmasına neden olmuştur. Uluslararası düzenlemelere bakıldığında ise Uluslararası Çalışma Örgütünün (International Labour Organization -ILO) konuya ilişkin bir sözleşme kabul etmediği ancak işçinin kişisel verilerinin korunmasına ilişkin uygulama ilkelerini belirlediği görülmektedir.
İşe alım sürecinden iş akdinin feshi sonrasına uzanan süreç içerisinde işverenin işçi ile ilgili pek çok bilgiye ulaşabildiği dikkatten kaçmamalıdır. İş ilişkisi niteliği gereği işçinin dezavantajlı olduğu bir durum yaratmaktadır. Bu nedenle işçinin kişisel verilerinin yasal düzenlemeler uyarınca korunması son derece önemlidir. Ayrıca gelişen bilişim ürünlerinin işyerinde artan oranda kullanımı bu gerekliliği daha da artırmaktadır. Bütün bunlar, işçinin kişisel verilerinin korunmasının yakından incelenmesine ve kimi yerlerde özel düzenlemelerin konusu olmasına neden olmuştur. Uluslararası düzenlemelere bakıldığında ise Uluslararası Çalışma Örgütünün (International Labour Organization -ILO) konuya ilişkin bir sözleşme kabul etmediği ancak işçinin kişisel verilerinin korunmasına ilişkin uygulama ilkelerini belirlediği görülmektedir.
Soru 8
I. Kişisel verilerin, temel hak ve özgürlüklere uygun şekilde işlenmesini sağlamak
II. Özel nitelikli kişisel verilerin işlenmesi için aranan yeterli önlemleri belirlemek
III. Veri güvenliğine ilişkin yükümlülükleri belirlemek amacıyla düzenleyici işlem yapmak
Yukarıdakilerden hangisi veya hangileri Kişisel Verileri Koruma Kurulu'nun görev ve yetkileri arasındadır?
II. Özel nitelikli kişisel verilerin işlenmesi için aranan yeterli önlemleri belirlemek
III. Veri güvenliğine ilişkin yükümlülükleri belirlemek amacıyla düzenleyici işlem yapmak
Yukarıdakilerden hangisi veya hangileri Kişisel Verileri Koruma Kurulu'nun görev ve yetkileri arasındadır?
Seçenekler
A
Yalnızca I
B
Yalnızca III
C
I-II
D
I-III
E
I-II-III
Açıklama:
Avrupa mevzuatı uyarınca denetim organı “tam bağımsız” olmalıdır. Avrupa Adalet Divanı da sırasıyla Almanya, Avusturya ve Macaristan uygulamalarının bazı yönleriyle tam bağımsızlık koşulunu karşılamadığına ilişkin kararlarında konunun kritik önemine işaret etmiştir.
Kurulun görev ve yetkileri şunlardır:
a) Kişisel verilerin, temel hak ve özgürlüklere uygun şekilde işlenmesini sağlamak.
b) Kişisel verilerle ilgili haklarının ihlal edildiğini ileri sürenlerin şikâyetlerini karara bağlamak.
c) Şikâyet üzerine veya ihlal iddiasını öğrenmesi durumunda resen görev alanına giren konularda kişisel verilerin kanunlara uygun olarak işlenip işlenmediğini incelemek ve gerektiğinde bu konuda geçici önlemler almak.
ç) Özel nitelikli kişisel verilerin işlenmesi için aranan yeterli önlemleri belirlemek.
d) Veri Sorumluları Sicilinin tutulmasını sağlamak.
e) Kurulun görev alanı ile Kurumun işleyişine ilişkin konularda gerekli düzenleyici işlemleri yapmak.
f) Veri güvenliğine ilişkin yükümlülükleri belirlemek amacıyla düzenleyici işlem yapmak.
g) Veri sorumlusunun ve temsilcisinin görev, yetki ve sorumluluklarına ilişkin düzenleyici işlem yapmak.
ğ) Bu Kanunda öngörülen idari yaptırımlara karar vermek.
Kurulun görev ve yetkileri şunlardır:
a) Kişisel verilerin, temel hak ve özgürlüklere uygun şekilde işlenmesini sağlamak.
b) Kişisel verilerle ilgili haklarının ihlal edildiğini ileri sürenlerin şikâyetlerini karara bağlamak.
c) Şikâyet üzerine veya ihlal iddiasını öğrenmesi durumunda resen görev alanına giren konularda kişisel verilerin kanunlara uygun olarak işlenip işlenmediğini incelemek ve gerektiğinde bu konuda geçici önlemler almak.
ç) Özel nitelikli kişisel verilerin işlenmesi için aranan yeterli önlemleri belirlemek.
d) Veri Sorumluları Sicilinin tutulmasını sağlamak.
e) Kurulun görev alanı ile Kurumun işleyişine ilişkin konularda gerekli düzenleyici işlemleri yapmak.
f) Veri güvenliğine ilişkin yükümlülükleri belirlemek amacıyla düzenleyici işlem yapmak.
g) Veri sorumlusunun ve temsilcisinin görev, yetki ve sorumluluklarına ilişkin düzenleyici işlem yapmak.
ğ) Bu Kanunda öngörülen idari yaptırımlara karar vermek.
Soru 9
Aşağıdakilerden hangisi "Herkes özel ve aile yaşamına, konutuna ve haberleşmesine saygı gösterilmesi hakkına sahiptir" hükmünün yer aldığı AİHS'teki sözleşmenin maddesidir?
Seçenekler
A
Özgürlük ve güvenlik hakkı
B
Adil yargılanma hakkı
C
Özel ve aile yaşamına saygı hakkı
D
Düşünce, vicdan ve din özgürlüğü
E
Evlenme hakkı
Açıklama:
AİHS’nin “Özel ve aile yaşamına saygı hakkı” kenar başlıklı 8. maddesi şu hükmü içerir:
“1. Herkes özel ve aile yaşamına, konutuna ve haberleşmesine saygı gösterilmesi hakkına sahiptir.
2. Bu hakkın kullanılmasına bir kamu otoritesinin müdahalesi, ancak ulusal güvenlik, kamu emniyeti, ülkenin ekonomik refahı, dirlik ve düzenin korunması, suç işlenmesinin önlenmesi, sağlığın veya ahlakın veya başkalarının hak ve özgürlüklerinin korunması için, demokratik bir toplumda gerekli olan ölçüde ve yasayla öngörülmüş olmak koşuluyla söz konusu olabilir”.
“1. Herkes özel ve aile yaşamına, konutuna ve haberleşmesine saygı gösterilmesi hakkına sahiptir.
2. Bu hakkın kullanılmasına bir kamu otoritesinin müdahalesi, ancak ulusal güvenlik, kamu emniyeti, ülkenin ekonomik refahı, dirlik ve düzenin korunması, suç işlenmesinin önlenmesi, sağlığın veya ahlakın veya başkalarının hak ve özgürlüklerinin korunması için, demokratik bir toplumda gerekli olan ölçüde ve yasayla öngörülmüş olmak koşuluyla söz konusu olabilir”.
Soru 10
Aşağıdakilerden hangisi AİHS 8/2 hükmü uyarınca özel ve aile yaşamına müdahale kapsamında yer almaz?
Seçenekler
A
Sınırlı sayımla belirtilmiş amaçlardan bir ya da bir kaçına yönelik olması
B
Demokratik toplum için gerekli olması
C
Yasada öngörülmüş olması
D
Öngörülen amaç ile orantılı olması
E
Kamu otoritesinin müdahalesinin olması
Açıklama:
AİHS 8/2 hükmü uyarınca özel ve aile yaşamına müdahale:
burada sınırlı sayımla belirtilmiş amaçlardan bir ya da bir kaçına yönelik;
yasada öngörülmüş ve
demokratik toplum için gerekli ve öngörülen
amaç ile orantılı olması durumunda meşrudur
burada sınırlı sayımla belirtilmiş amaçlardan bir ya da bir kaçına yönelik;
yasada öngörülmüş ve
demokratik toplum için gerekli ve öngörülen
amaç ile orantılı olması durumunda meşrudur
Soru 11
I. Kayıt etme
II. Toplama
III. Kullanma
Yukarıdakilerden hangisi kişisel verilerin işlenmesi kapsamında gerçekleştirilen eylemlerden biri kabul edilir?
II. Toplama
III. Kullanma
Yukarıdakilerden hangisi kişisel verilerin işlenmesi kapsamında gerçekleştirilen eylemlerden biri kabul edilir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I, III
E
I, II, III
Açıklama:
Kişisel verilerin işlenmesi yalnızca kayıt etmeyi değil, toplanma, kullanma, aktarma gibi çeşitli eylemleri içeren bir süreçtir.
Soru 12
Kişisel verileri, hukuka aykırı olarak bir başkasına veren, yayan veya ele geçiren kişilere verilen ceza süresi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası ile
B
Bir yıldan dört yıla kadar hapis cezası ile
C
Altı aydan dört yıla kadar hapis cezası ile
D
İki yıldan dört yıla kadar hapis cezası ile
E
Altı aydan bir yıla kadar hapis cezası ile
Açıklama:
“Kişisel verileri, hukuka aykırı olarak bir başkasına veren, yayan veya ele geçiren kişi, iki yıldan dört yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır”.
Soru 13
Yakın tarihte yürürlüğe giren ve işçinin kişisel verilerinin korunmasına yönelik bir hükmün yer aldığı kanun aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Türk Medeni Kanunu
B
Türk Ceza Kanunu
C
Türk Borçlar Kanunu
D
İcra ve İflas Kanunu
E
Sosyal Güvenlik Kanunu
Açıklama:
Yakın tarihte yürürlüğe giren Türk Borçlar Kanunu’nda işçinin kişisel verilerinin korunmasına yönelik bir hüküm yer almaktadır.
Soru 14
Aşağıdakilerden hangisi Kişisel Verilerin Korunması Kuruluna üye olabilmek için aranan şartlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Üyelerin üye çoğunluğuyla seçilmiş olması
B
Kurumun görev alanındaki konularda bilgi ve deneyim sahibi olması
C
Herhangi bir siyasi parti üyesi olmaması
D
En az dört yıllık lisans düzeyinde yüksek öğrenim görmüş olması
E
14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 48 inci maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinin (1), (4), (5), (6) ve (7) numaralı alt bentlerinde belirtilen nitelikleri taşıması
Açıklama:
Kurula üye olabilmek için aşağıdaki şartlar aranır:
Kurumun görev alanındaki konularda bilgi ve deneyim sahibi olmak.
14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 48 inci maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinin (1), (4), (5), (6) ve (7) numaralı alt bentlerinde belirtilen nitelikleri taşımak.
Herhangi bir siyasi parti üyesi olmamak.
En az dört yıllık lisans düzeyinde yüksek öğrenim görmüş olmak.
Kurumun görev alanındaki konularda bilgi ve deneyim sahibi olmak.
14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 48 inci maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinin (1), (4), (5), (6) ve (7) numaralı alt bentlerinde belirtilen nitelikleri taşımak.
Herhangi bir siyasi parti üyesi olmamak.
En az dört yıllık lisans düzeyinde yüksek öğrenim görmüş olmak.
Soru 15
Kişisel Verilerin Korunması Kurulunu oluşturan üye sayısı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
On
B
Yüz
C
Kırkbir
D
Altı
E
Dokuz
Açıklama:
Kurul, dokuz üyeden oluşur. Kurulun beş üyesi Türkiye Büyük Millet Meclisi, dört üyesi Cumhurbaşkanı tarafından seçilir.
Soru 16
Bir kullanıcıya İnternet üzerinden bir hizmet ya da ürün edinirken en güçlü gizlilik ayarlarının uygulandığı gizlilik ayarı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Dizayn aracılılığıyla gizlilik
B
Varsayılanlar aracılılığıyla gizlilik
C
Veri korunması aracılığıyla gizlilik
D
Model aracılılığıyla gizlilik
E
Basamaklandırılan gizlilik
Açıklama:
“Varsayılanlar aracılılığıyla gizlilik” ise bir kullanıcıya İnternet üzerinden bir hizmet ya da ürün edinirken en güçlü gizlilik ayarlarının uygulanmasıdır.
Soru 17
Aşağıdakilerden hangisi Kişisel Verilerin Korunması Kurulunun görev ve yetkileri arasında değildir?
Seçenekler
A
Kişisel verilerin, temel hak ve özgürlüklere uygun şekilde işlenmesini sağlamak
B
Kişisel verilerle ilgili haklarının ihlal edildiğini ileri sürenlerin şikâyetlerini karara bağlamak
C
Veri Sorumluları Sicilinin tutulmasını sağlamak
D
Kurumun görev alanındaki konularda bilgi ve deneyim sahibi olmak
E
Veri güvenliğine ilişkin yükümlülükleri belirlemek amacıyla düzenleyici işlem yapmak
Açıklama:
Kurulun görev ve yetkileri şunlardır:
a) Kişisel verilerin, temel hak ve özgürlüklere uygun şekilde işlenmesini sağlamak.
b) Kişisel verilerle ilgili haklarının ihlal edildiğini ileri sürenlerin şikâyetlerini karara bağlamak.
c) Şikâyet üzerine veya ihlal iddiasını öğrenmesi durumunda resen görev alanına giren konularda kişisel verilerin kanunlara uygun olarak işlenip işlenmediğini incelemek ve gerektiğinde bu konuda geçici önlemler almak.
ç) Özel nitelikli kişisel verilerin işlenmesi için aranan yeterli önlemleri belirlemek.
d) Veri Sorumluları Sicilinin tutulmasını sağlamak.
e) Kurulun görev alanı ile Kurumun işleyişine ilişkin konularda gerekli düzenleyici işlemleri yapmak.
f) Veri güvenliğine ilişkin yükümlülükleri belirlemek amacıyla düzenleyici işlem yapmak.
g) Veri sorumlusunun ve temsilcisinin görev, yetki ve sorumluluklarına ilişkin düzenleyici işlem yapmak.
ğ) Bu Kanunda öngörülen idari yaptırımlara karar vermek.
a) Kişisel verilerin, temel hak ve özgürlüklere uygun şekilde işlenmesini sağlamak.
b) Kişisel verilerle ilgili haklarının ihlal edildiğini ileri sürenlerin şikâyetlerini karara bağlamak.
c) Şikâyet üzerine veya ihlal iddiasını öğrenmesi durumunda resen görev alanına giren konularda kişisel verilerin kanunlara uygun olarak işlenip işlenmediğini incelemek ve gerektiğinde bu konuda geçici önlemler almak.
ç) Özel nitelikli kişisel verilerin işlenmesi için aranan yeterli önlemleri belirlemek.
d) Veri Sorumluları Sicilinin tutulmasını sağlamak.
e) Kurulun görev alanı ile Kurumun işleyişine ilişkin konularda gerekli düzenleyici işlemleri yapmak.
f) Veri güvenliğine ilişkin yükümlülükleri belirlemek amacıyla düzenleyici işlem yapmak.
g) Veri sorumlusunun ve temsilcisinin görev, yetki ve sorumluluklarına ilişkin düzenleyici işlem yapmak.
ğ) Bu Kanunda öngörülen idari yaptırımlara karar vermek.
Soru 18
Aşağıdakilerden hangisi Kişisel Verileri Koruma Kuruluna üye olabilmek içingereken şartlar arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Kurumun görev alanındaki konularda bilgi ve deneyim sahibi olmak.
B
14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 48 inci maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinin (1), (4), (5), (6) ve (7) numaralı alt bentlerinde belirtilen nitelikleri taşımak.
C
Herhangi bir siyasi parti üyesi olmamak.
D
İlgili alana yönelik araştırma ve çalışmalar yapmış olmak.
E
En az dört yıllık lisans düzeyinde yükseköğrenim görmüş olmak.
Açıklama:
Kurula üye olabilmek için aşağıdaki şartlar aranır:
a) Kurumun görev alanındaki konularda bilgi ve deneyim sahibi olmak.
b) 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 48 inci maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinin (1), (4), (5), (6) ve (7) numaralı alt bentlerinde belirtilen nitelikleri taşımak.
c) Herhangi bir siyasi parti üyesi olmamak.
ç) En az dört yıllık lisans düzeyinde yükseköğrenim görmüş olmak.
Doğru cevap D.
a) Kurumun görev alanındaki konularda bilgi ve deneyim sahibi olmak.
b) 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 48 inci maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinin (1), (4), (5), (6) ve (7) numaralı alt bentlerinde belirtilen nitelikleri taşımak.
c) Herhangi bir siyasi parti üyesi olmamak.
ç) En az dört yıllık lisans düzeyinde yükseköğrenim görmüş olmak.
Doğru cevap D.
Soru 19
Aşağıdakilerden hangisi Kişisel Verileri Koruma Kurulunun görevleri arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Kişisel verilerin, temel hak ve özgürlüklere uygun şekilde işlenmesini sağlamak.
B
Kişisel verilerle ilgili haklarının ihlal edildiğini ileri sürenlerin şikâyetlerini karara bağlamak.
C
Özel nitelikli kişisel verilerin işlenmesi için aranan yeterli önlemleri belirlemek.
D
Veri Sorumluları Sicilinin tutulmasını sağlamak ve onu düzenli aralıklarla kamu ile paylaşmak.
E
Kurul görev alanı ile Kurumun işleyişine dair konularda gerekli düzenleyici işlemleri yapmak.
Açıklama:
Kurulun görev ve yetkileri şunlardır:
a) Kişisel verilerin, temel hak ve özgürlüklere uygun şekilde işlenmesini sağlamak.
b) Kişisel verilerle ilgili haklarının ihlal edildiğini ileri sürenlerin şikâyetlerini karara bağlamak.
c) Şikâyet üzerine veya ihlal iddiasını öğrenmesi durumunda resen görev alanına giren
konularda kişisel verilerin kanunlara uygun olarak işlenip işlenmediğini incelemek ve gerektiğinde bu konuda geçici önlemler almak.
ç) Özel nitelikli kişisel verilerin işlenmesi için aranan yeterli önlemleri belirlemek.
d) Veri Sorumluları Sicilinin tutulmasını sağlamak.
e) Kurulun görev alanı ile Kurumun işleyişine ilişkin konularda gerekli düzenleyici işlemleri yapmak.
f) Veri güvenliğine ilişkin yükümlülükleri belirlemek amacıyla düzenleyici işlem yapmak.
g) Veri sorumlusunun ve temsilcisinin görev, yetki ve sorumluluklarına ilişkin düzenleyici işlem yapmak.
ğ) Bu Kanunda öngörülen idari yaptırımlara karar vermek.
Doğru cevap D.
a) Kişisel verilerin, temel hak ve özgürlüklere uygun şekilde işlenmesini sağlamak.
b) Kişisel verilerle ilgili haklarının ihlal edildiğini ileri sürenlerin şikâyetlerini karara bağlamak.
c) Şikâyet üzerine veya ihlal iddiasını öğrenmesi durumunda resen görev alanına giren
konularda kişisel verilerin kanunlara uygun olarak işlenip işlenmediğini incelemek ve gerektiğinde bu konuda geçici önlemler almak.
ç) Özel nitelikli kişisel verilerin işlenmesi için aranan yeterli önlemleri belirlemek.
d) Veri Sorumluları Sicilinin tutulmasını sağlamak.
e) Kurulun görev alanı ile Kurumun işleyişine ilişkin konularda gerekli düzenleyici işlemleri yapmak.
f) Veri güvenliğine ilişkin yükümlülükleri belirlemek amacıyla düzenleyici işlem yapmak.
g) Veri sorumlusunun ve temsilcisinin görev, yetki ve sorumluluklarına ilişkin düzenleyici işlem yapmak.
ğ) Bu Kanunda öngörülen idari yaptırımlara karar vermek.
Doğru cevap D.
Soru 20
Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanunu 6. maddesi uyarınca aşağıdakilerden hangisinin yapılması kanuna aykırıdır?
Seçenekler
A
Ticari elektronik iletileri, alıcılara ancak önceden onayları alınmak kaydıyla göndermek
B
Onayları, yazılı olarak veya her türlü elektronik iletişim araçlarıyla almak
C
Alıcının iletişime geçmek amacıyla bilgilerini vermesi hâlinde, ticari elektronik iletiler için ayrıca almamak.
D
Esnaf ve tacirlere önceden onay alınmaksızın ticari elektronik iletiler gönderilebilir.
E
Pazarlama ve reklam amaçlı olan iletileri onay almaksızın mesaj göndermek.
Açıklama:
Türk hukuk mevzuatında kişisel verilerin korunmasına ilişkin oldukça yeni bir düzenleme de
6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanunu’nda yer almaktadır. Nitekim bu kanun 2014 yılında kabul edilmiştir. Kanun’un 6. maddesi uyarınca:
(1) Ticari elektronik iletiler, alıcılara ancak önceden onayları alınmak kaydıyla gönderilebilir.
Bu onay, yazılı olarak veya her türlü elektronik iletişim araçlarıyla alınabilir. Kendisiyle iletişime geçilmesi amacıyla alıcının iletişim bilgilerini vermesi hâlinde, temin edilen mal veya hizmetlere ilişkin değişiklik, kullanım ve bakıma yönelik ticari elektronik iletiler için ayrıca onay alınmaz.
(2) Esnaf ve tacirlere önceden onay alınmaksızın ticari elektronik iletiler gönderilebilir”
Doğru cevap E.
6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanunu’nda yer almaktadır. Nitekim bu kanun 2014 yılında kabul edilmiştir. Kanun’un 6. maddesi uyarınca:
(1) Ticari elektronik iletiler, alıcılara ancak önceden onayları alınmak kaydıyla gönderilebilir.
Bu onay, yazılı olarak veya her türlü elektronik iletişim araçlarıyla alınabilir. Kendisiyle iletişime geçilmesi amacıyla alıcının iletişim bilgilerini vermesi hâlinde, temin edilen mal veya hizmetlere ilişkin değişiklik, kullanım ve bakıma yönelik ticari elektronik iletiler için ayrıca onay alınmaz.
(2) Esnaf ve tacirlere önceden onay alınmaksızın ticari elektronik iletiler gönderilebilir”
Doğru cevap E.
Soru 21
Kişisel Verilerin Korunması Kanunu hangi yılda yasalaşmıştır?
Seçenekler
A
2014
B
2015
C
2016
D
2017
E
2018
Açıklama:
Kişisel Verilerin Korunması Kanun Tasarısı ilegeç kalınmış da olsa-ihlallerin asgari ve denetlenebilir bir düzeye indirilmesi için yeni bir fırsat doğmuştur. Kişisel Verilerin Korunması Kanunu 2016 yılında yasalaşmıştır. Doğru cevap C.
Soru 22
Kişisel Verilerin Korunması Kanunu kaç bölümden oluşmaktadır?
Seçenekler
A
6
B
7
C
8
D
9
E
10
Açıklama:
Kişisel Verilerin Korunması Kanunu Yedi bölümden oluşmaktadır. Doğru cevap B.
Soru 23
I. kişisel verilerin hukuka aykırı kayıt etmek
II. verileri hukuka aykırı verme, yayma veya ele geçirmek
III. gereken sürelerin geçmesine karşın verileri yok etmemek
1 Haziran 2005 tarihinde yürürlüğe giren yeni Türk Ceza Kanunu uyarınca yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri suç olarak kabul edilmektedir?
II. verileri hukuka aykırı verme, yayma veya ele geçirmek
III. gereken sürelerin geçmesine karşın verileri yok etmemek
1 Haziran 2005 tarihinde yürürlüğe giren yeni Türk Ceza Kanunu uyarınca yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri suç olarak kabul edilmektedir?
Seçenekler
A
I
B
II
C
III
D
I ve III
E
I, II, ve III
Açıklama:
Özellikle son yıllarda kabul edilen yasal düzenlemelerde kişisel verilerin korunmasına yönelik hükümlere yer verildiği görülmektedir. Bunlar içerisinde şüphesiz en dikkat çekici olan, 1 Haziran 2005 tarihinde yürürlüğe giren yeni Türk Ceza Kanunu uyarınca kişisel verilerin hukuka aykırı kayıt edilmesi, verileri hukuka aykırı verme, yayma veya ele geçirme ile gereken sürelerin geçmesine karşın verileri yok etmemenin suç olarak düzenlenmesidir. Bu açıdan Türk hukuk sisteminde yasal düzeyde konuya ilişkin en kapsamlı korumanın Türk Ceza Kanunu’nda (TCK) yer aldığı söylenebilir. Doğru cevap E.
Soru 24
Öncelikle TCK’nin 135. maddesi uyarınca kişisel verileri hukuka aykırı olarak kayıt eden kimse için ne kadar süreyle hapis cezasının verilmesi öngörülmüştür?
Seçenekler
A
1 - 2 ay
B
3 - 4 ay
C
1 - 3 yıl
D
4 - 5 yıl
E
6 - 7 yıl
Açıklama:
Öncelikle TCK’nin 135. maddesi uyarınca kişisel verilerin hukuka aykırı olarak kaydedilmesi suçtur. Buna göre kişisel verileri hukuka aykırı olarak kayıt eden kimseye bir yıldan üç yıla kadar hapis cezasının verilmesi öngörülmüştür. Doğru cevap C.
Soru 25
“İşveren, işçiye ait kişisel verileri, ancak işçinin işe yatkınlığıyla ilgili veya hizmet sözleşmesinin ifası için zorunlu olduğu ölçüde kullanabilir”. hükmü hangi kanunda yer almaktadır?
Seçenekler
A
Türk Ceza Kanunu
B
Türk Medeni Kanunu
C
Elektronik Haberleşme Kanunu
D
Türk Borçlar Kanunu
E
Elektronik Ticaret Kanunu
Açıklama:
Yakın tarihte yürürlüğe giren Türk Borçlar Kanunu’nda işçinin kişisel verilerinin korunmasına yönelik bir hüküm yer almaktadır. Yeni Borçlar Kanunu’nun 419. maddesi uyarınca “İşveren, işçiye ait kişisel verileri, ancak işçinin işe yatkınlığıyla ilgili veya hizmet sözleşmesinin ifası için zorunlu olduğu ölçüde kullanabilir”. Belirtmek gerekir ki iş hukuku alanında kişisel verilerin korunması özel ve öncelikli bir konuyu oluşturur. Kişisel öncelikler belirlenirken iş, sağlık ve aile yaşamı sonrasında belki de en önde gelen konudur. İş bulmak, işsiz kalmamak, huzurlu bir iş yaşamı sürdürmek bireysel tatmin açısından oldukça önemlidir. Ayrıca sosyal bir varlık olan insan, başkalarıyla ilişki kurmada önemli bir fırsata iş yaşamında kavuşmaktadır. Bu derece önemli bir alanda kişinin korumasız bırakılması ise düşünülemez. Doğru cevap D.
Soru 26
“Çerez”lerin (cookie) kullanımına sınırlama getiren düzenleme hangi kanun kapsamındadır?
Seçenekler
A
Türk Medeni Kanunu
B
Türk Ceza Kanunu
C
Elektronik Haberleşme Kanunu
D
Türk Borçlar Kanunu
E
Elektronik Ticaret Kanunu
Açıklama:
Elektronik Haberleşme Kanunu’ndaki düzenlemenin dikkat çeken bir diğer yönü “çerez”lerin (cookie) kullanımına getirilen sınırlamadır. Doğru cevap C.
Soru 27
I. Kurul 10 üyeden oluşur.
II. Kurulun 5 üyesini Türkiye Büyük Miller Meclisi seçer.
III. Kurulun 3 üyesini halk seçer.
IV. Kurula üye olabilmek için 4 yıllık lisans mezunu olmak gerekir.
Kişisel Verilerin Korunması Kurulu ile ilgili olarak yukarıdaki bilgilerin hangisi ya da hangileri doğrudur?
II. Kurulun 5 üyesini Türkiye Büyük Miller Meclisi seçer.
III. Kurulun 3 üyesini halk seçer.
IV. Kurula üye olabilmek için 4 yıllık lisans mezunu olmak gerekir.
Kişisel Verilerin Korunması Kurulu ile ilgili olarak yukarıdaki bilgilerin hangisi ya da hangileri doğrudur?
Seçenekler
A
I ve II
B
I ve III
C
II ve III
D
II ve IV
E
I, II ve IV
Açıklama:
Kurul, bu Kanunla ve diğer mevzuatla verilen görev ve yetkilerini kendi sorumluluğu altında, bağımsız olarak yerine getirir ve kullanır. Görev alanına giren konularla ilgili olarak hiçbir organ, makam, merci veya kişi, Kurula emir ve talimat veremez, tavsiye veya telkinde bulunamaz. (2) Kurul, dokuz üyeden oluşur. Kurulun beş üyesi Türkiye Büyük Millet Meclisi, dört üyesi Cumhurbaşkanı tarafından seçilir. (3) Kurula üye olabilmek için aşağıdaki şartlar aranır: En az dört yıllık lisans düzeyinde yükseköğrenim görmüş olmak. Doğru cevap D.
Soru 28
Türk hukukunda kişisel verilerin korunmasının normatif temeli aşağıdakilerden hangisinde bulunur?
Seçenekler
A
Anayasa
B
Kanun
C
Tüzük
D
Yönetmelik
E
Genelge
Açıklama:
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nda kişisel verilerin korunmasının normatif temelini oluşturacak çeşitli hükümler bulunur.
Soru 29
Türk hukuk sisteminde kişisel verilerin korunması hususunda aşağıdakilerden hangisi yasal düzeyde en kapsamlı korumaya yer vermiştir?
Seçenekler
A
Türk Medeni Kanunu
B
Türk Borçlar Kanunu
C
Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun
D
İskan Kanunu
E
Türk Ceza Kanunu
Açıklama:
Türk hukuk sisteminde yasal düzeyde konuya ilişkin en kapsamlı korumanın Türk Ceza Kanunu’nda (TCK) yer aldığı söylenebilir.
Soru 30
Türk hukuk sisteminde yasal düzeyde, kişisel verilerin korunmasına ilişkin en kapsamlı koruma aşağıdakilerden hangisinde yer alır?
Seçenekler
A
Türk Ceza Kanunu
B
Medeni Kanun
C
İskan Kanunu
D
Anayasa
E
Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi
Açıklama:
Türk hukuk sisteminde yasal düzeyde konuya ilişkin en kapsamlı korumanın Türk Ceza Kanunu’nda (TCK) yer aldığı söylenebilir.
Soru 31
TCK'nın 138. maddesine göre, "Kanunların belirlediği sürenin geçmiş olmasına karşın verileri sistem içinde yok etmekle yükümlü olanlara görevlerini yerine getirmediklerinde bir yıldan iki yıla kadar hapis cezası verilir." Bu madde kişisel verilerin korunması alanındaki hangi ilkeyi yansıtmaktadır?
Seçenekler
A
Verilerin süresiz olarak tutulmaması gerekliliği
B
Açıklık ilkesini
C
Şeffaflık ilkesini
D
Özel hayatın gizliliği ilkesini
E
Kamu yararı ilkesini
Açıklama:
TCK’nin 138.maddesi ile, kişisel verilerin korunması alanında temel ilkelerden biri olan verilerin süresiz olarak tutulmaması gerekliliğinin karşılandığı söylenebilir
Soru 32
Kişisel verilerin korunması ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi medeni hukuk kapsamında yer almamaktadır?
Seçenekler
A
Kişinin onur ve saygınlığı korunmaktadır.
B
Kişinin adı ve resmi üzerindeki hakları korunmaktadır
C
Kişiliğe yönelik saldırılara karşı koruma
D
Kişiliğe yönelik saldırılara karşı hukuksal yollar
E
Kişisel veriyi hukuka aykırı kullanana karşı hapis cezası
Açıklama:
Hapis cezası TCK'da düzenlenmektedir.
Soru 33
Anayasa Mahkemesi kaç yılından itibaren bireysel başvuruları da kabul etmeye
başlamıştır?
başlamıştır?
Seçenekler
A
2010
B
2011
C
2012
D
2013
E
2014
Açıklama:
Anayasa Mahkemesi, 2012 Eylül ayından itibaren bireysel başvuruları kabul etmeye başlamıştır. Doğru cevap C’dir.
Soru 34
“Usulüne göre yürürlüğe konulmuş Milletlerarası antlaşmalar kanun hükmündedir” Anayasanın kaçıncı maddesidir?
Seçenekler
A
90
B
91
C
92
D
93
E
94
Açıklama:
“Usulüne göre yürürlüğe konulmuş Milletlerarası antlaşmalar kanun hükmündedir” Anayasanın 90. maddesidir. Doğru cevap A’dir.
Soru 35
Türk Ceza Kanunu’nun kaçıncı maddesi uyarınca kişisel verilerin hukuka aykırı olarak kaydedilmesi suçtur?
Seçenekler
A
130
B
135
C
140
D
145
E
150
Açıklama:
TCK’nin 135. maddesi uyarınca kişisel verilerin hukuka aykırı olarak kaydedilmesi suçtur. Doğru cevap B’dir.
Soru 36
Türk Ceza Kanunu’nun kaçıncı maddesi uyarınca kişisel verileri hukuka aykırı olarak başkasına vermek, yaymak ve ele geçirmek suçu düzenlenmiştir?
Seçenekler
A
132
B
133
C
134
D
135
E
136
Açıklama:
TCK’nin 136. maddesinde ise kişisel verileri hukuka aykırı olarak başkasına
vermek, yaymak ve ele geçirmek suçu düzenlenmiştir. Doğru cevap E’dir.
vermek, yaymak ve ele geçirmek suçu düzenlenmiştir. Doğru cevap E’dir.
Soru 37
Türk Ceza Kanunu’nun kaçıncı maddesi ile, kişisel verilerin korunması alanında temel ilkelerden biri olan verilerin süresiz olarak tutulmaması gerekliliğinin karşılandığı söylenebilir?
Seçenekler
A
135
B
136
C
137
D
138
E
139
Açıklama:
TCK’nin 138.maddesi ile, kişisel verilerin korunması alanında temel ilkelerden biri olan verilerin süresiz olarak tutulmaması gerekliliğinin karşılandığı söylenebilir. Doğru cevap D’dir.
Soru 38
Yeni Borçlar Kanunu’nun kaçıncı maddesi uyarınca “İşveren, işçiye ait kişisel verileri, ancak işçinin işe yatkınlığıyla ilgili veya hizmet sözleşmesinin ifası için zorunlu olduğu ölçüde kullanabilir” ibaresi geçerlidir?
Seçenekler
A
418
B
419
C
420
D
421
E
422
Açıklama:
Yeni Borçlar Kanunu’nun 419. maddesi uyarınca “İşveren, işçiye ait kişisel verileri, ancak işçinin işe yatkınlığıyla ilgili veya hizmet sözleşmesinin ifası için zorunlu olduğu ölçüde kullanabilir” ibaresi geçerlidir. Doğru cevap B’dir.
Soru 39
Elektronik Haberleşme Kanunu’nun “kişisel verilerin işlenmesi ve gizliliğinin korunması” kenar başlıklı 51. maddesi kaç yılından itibaren veri işleme süreçlerine ilişkin kuralları belirleyen bir hüküm hâlini aldı?
Seçenekler
A
2012
B
2013
C
2014
D
2015
E
2016
Açıklama:
Elektronik Haberleşme Kanunu’nun “kişisel verilerin işlenmesi ve gizliliğinin korunması” kenar başlıklı 51. maddesi 2015 yılından itibaren veri işleme süreçlerine ilişkin kuralları belirleyen bir hüküm hâlini aldı. Doğru cevap D’dir.
Soru 40
Soruşturma, inceleme, denetleme veya uzlaşmazlığa konu olan kişisel veriler ilgili süreç tamamlanıncaya kadar kişisel verilere ve ilişkili diğer sistemlere yapılan erişimlere ilişkin işlem kayıtları kaç yıl asgari olarak abonelik süresince saklanacağı hüküm altına alınmıştır?
Seçenekler
A
1
B
2
C
3
D
4
E
5
Açıklama:
Soruşturma, inceleme, denetleme veya uzlaşmazlığa konu olan kişisel veriler ilgili süreç tamamlanıncaya kadar kişisel verilere ve ilişkili diğer sistemlere yapılan erişimlere ilişkin işlem kayıtları iki yıl, kişisel verilerin işlenmesine yönelik abonelerin/kullanıcıların rızalarını gösteren kayıtlar asgari olarak abonelik süresince saklanacağı hüküm altına alınmıştır. Doğru cevap B’dir.
Soru 41
Türkiye Avrupa Konseyi Kişisel Verilerin Korunması Sözleşmesi’ni hangi yılda imzalamıştır?
Seçenekler
A
1980
B
1981
C
1982
D
1983
E
1984
Açıklama:
Türkiye Avrupa Konseyi Kişisel Verilerin Korunması Sözleşmesi’ni 28 Ocak 1981’de imzalamıştır. Doğru cevap B’dir.
Soru 42
Aşağıdakilerden hangisi söz konusu ise, Anayasaya göre kişisel verilerin işlenmesi mümkündür?
Seçenekler
A
Kamusal yarar
B
İlgilinin yararı
C
İlgilinin açık rızası
D
Tüzükle buna izin verilmiş olması
E
Kamusal menfaat
Açıklama:
İlgilinin açık rızası olması varsa, Anayasaya göre kişisel verileri işlenebilir.
Soru 43
Aşağıdaki düzenlemelerden hangisinde kişisel verilerin korunmasına ilişkin düzenleme yer almamaktadır?
Seçenekler
A
Türk Medeni Kanunu
B
Türk Ceza Kanunu
C
Türk Borçlar Kanunu
D
Elektronik Ticaret Kanunu
E
İskan Kanunu
Açıklama:
İskan Kanununda kişisel verilerin korunmasına dair herhangi bir düzenleme bulunmamaktadır.
Soru 44
Türk Ceza Kanununa göre, kişisel verilerin korunmasını hukuka aykırı bir şekilde ihlal eden bir kişinin karşılaşacağı yaptırım aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
İdari para cezası
B
Uyarma
C
Kınama
D
Yükselmenin durdurulması
E
Hapis
Açıklama:
TCK’nin 135. maddesi uyarınca kişisel verilerin hukuka aykırı olarak kaydedilmesi suçtur. Buna göre kişisel verileri hukuka aykırı olarak kayıt eden kimseye bir yıldan üç yıla kadar hapis cezasının verilmesi öngörülmüştür.
Soru 45
Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 8. maddesine göre özel yaşama müdahale hukuka uygun kabul edilebilir. Aşağıdakilerden hangisi bunun şartlarından birisi değildir?
Seçenekler
A
Orantılı olması
B
İdarenin karar vermesi
C
Veri işlemenin kanunen düzenlenmiş olması
D
Demokratik toplum koşullarına uygun olması
E
AİHS'nin m. 8/f. 2'de yer alan nedenlere dayanması
Açıklama:
AİHS’nin “Özel ve aile yaşamına saygı hakkı” kenar başlıklı 8. maddesi şu hükmü içerir:
“1. Herkes özel ve aile yaşamına, konutuna ve haberleşmesine saygı gösterilmesi hakkına sahiptir.
2. Bu hakkın kullanılmasına bir kamu otoritesinin müdahalesi, ancak ulusal güvenlik, kamu emniyeti, ülkenin ekonomik refahı, dirlik ve düzenin korunması, suç işlenmesinin önlenmesi, sağlığın veya ahlakın veya başkalarının hak ve özgürlüklerinin korunması için, demokratik bir toplumda gerekli olan ölçüde ve yasayla öngörülmüş olmak koşuluyla söz konusu olabilir”
“1. Herkes özel ve aile yaşamına, konutuna ve haberleşmesine saygı gösterilmesi hakkına sahiptir.
2. Bu hakkın kullanılmasına bir kamu otoritesinin müdahalesi, ancak ulusal güvenlik, kamu emniyeti, ülkenin ekonomik refahı, dirlik ve düzenin korunması, suç işlenmesinin önlenmesi, sağlığın veya ahlakın veya başkalarının hak ve özgürlüklerinin korunması için, demokratik bir toplumda gerekli olan ölçüde ve yasayla öngörülmüş olmak koşuluyla söz konusu olabilir”
Soru 46
Aşağıdakilerden hangisi elektronik ticaret ve elektronik haberleşme sektörlerinde kişisel veriler işlenirken uyulacak temel kuralların düzenlendiği kanunlardan birisidir?
Seçenekler
A
Elektronik Ticaret Kanunu
B
İskan Kanunu
C
Türk Vatandaşlık Kanunu
D
Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu
E
Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun
Açıklama:
Diğer seçeneklerde verilen kanunların kişisel verilerin korunması ile ilgisi bulunmamaktadır.
Soru 47
Aşağıdakilerden hangisi Türkiye’de kişisel verilerin korunması alanında yaşanan sorunlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Kişisel verilerin güvenliğine ilişkin eksiklikler
B
Çerçeve niteliğinde bir yasal düzenlemenin bulunması
C
Konuya ilişkin bazı düzenlemelerde yaptırım sistemindeki eksiklikler
D
Kolay ulaşılabilir bazı anahtar bilgiler aracılığıyla başka bilgilere erişilebilmesi
E
Kişisel verilerin hukuka aykırı ele geçirilmesine karşı herhangi bir yaptırımın öngörülmemesi
Açıklama:
Öncelikle TCK’nin 135. maddesi uyarınca kişisel verilerin hukuka aykırı olarak kaydedilmesi suçtur. Buna göre kişisel verileri hukuka aykırı olarak kayıt eden kimseye bir yıldan üç yıla kadar hapis cezasının verilmesi öngörülmüştür.
Soru 48
Aşağıdakilerden hangisi kişisel verilerin işlenmesinin Anayasa ile belirlenmiş meşru temelidir?
Seçenekler
A
İlgili kişinin açık rızası
B
Yönetmelikle öngörülmüş olma
C
İlgili kişinin eşinin onay vermesi
D
Veri işleme gereksiniminin ortaya çıkması
E
İdarenin veri işlemenin gerekliliğine karar vermesi
Açıklama:
Kişisel verilerin korunmasına yönelik Türk hukuk mevzuatındaki en önemli düzenleme yine Anayasada yer alır. Anayasa’nın 20. maddesine 2010 Anayasa değişiklikleri ile eklenmiş olan son fıkra şöyledir: “Herkes, kendisiyle ilgili kişisel verilerin korunmasını isteme hakkına sahiptir. Bu hak, kişinin kendisiyle ilgili kişisel veriler hakkında bilgilendirilme, bu verilere erişme, bunların düzeltilmesini veya silinmesini talep etme ve amaçları doğrultusunda kullanılıp kullanılmadığını öğrenmeyi de kapsar. Kişisel veriler, ancak kanunda öngörülen hallerde veya kişinin açık rızasıyla işlenebilir. Kişisel verilerin korunmasına ilişkin esas ve usuller kanunla düzenlenir”.
Soru 49
Kişisel Verilerin Korunması Kanunu uyarınca Kişisel Verileri Koruma Kurulu üyeleri nasıl belirlenir?
Seçenekler
A
TBMM ve Cumhurbaşkanı tarafından seçilir.
B
Bakanlar Kurulu ve Cumhurbaşkanı tarafından seçilir.
C
Yüksek Öğretim Kurulu (YÖK) seçer.
D
Türkiye Barolar Birliği tarafından seçilir.
E
Halk seçer.
Açıklama:
Kurul, dokuz üyeden oluşur. Kurulun beş üyesi Türkiye Büyük Millet Meclisi, dört üyesi Cumhurbaşkanı tarafından seçilir.
Soru 50
Aşağıdakilerden hangisi Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 8. maddesi uyarınca özel yaşama müdahalenin hukuka uygun kabul edilebilmesi için gerçekleşmesi gerekli olan koşullardan biri değildir?
Seçenekler
A
Veri işleme koşullarının yasa ile belirlenmiş olması
B
Veri işlemenin 8. maddenin 2. fıkrasında belirlenen nedenlerden birine yönelik olması
C
Müdahalenin demokratik bir toplumda gerekli olması
D
Müdahalenin orantılı olması
E
Müdahalenin idarenin bir kararına dayanması
Açıklama:
AİHS 8/2 hükmü uyarınca özel ve aile yaşamına müdahale:
- burada sınırlı sayımla belirtilmiş amaçlardan bir ya da bir kaçına yönelik;
- yasada öngörülmüş ve
- demokratik toplum için gerekli ve öngörülen amaç ile orantılı olması durumunda meşrudur. Sınırlı sayımla belirlenen ve özel ve aile yaşamına saygı hakkına istisna getiren meşru amaçlar ise şunlardır: ulusal güvenlik, kamu güvenliği, ülkenin ekonomik refahı, dirlik ve düzenin korunması, suç işlenmesinin önlenmesi, sağlığın veya ahlakın veya başkalarının haklarının korunması. Görüldüğü gibi meşru amaçlar oldukça geniş bir şekilde belirlenmiştir. O kadar ki herhangi bir müdahalenin burada belirlenen meşru amaçları karşılayamaması oldukça zordur. Ancak bir müdahalenin Sözleşme’de belirlenen ilkelere uygun olması için meşru bir amaca yönelik olması ve yasa ile öngörülmesi yeterli değildir. Bunların yanında ayrıca ve mutlaka demokratik bir toplum için gerekli ve orantılı olması da gerekir. Bu, kişisel verilerin korunması ile hedeflenen denge yaklaşımı ile de uyumludur.
Soru 51
Aşağıdakilerden hangisi kişisel verilerin etkin korunmasını destekleyici unsurlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Çerçeve nitelikte bir yasal düzenleme
B
Veri korumayı destekleyici teknik önlemlerin alınması
C
Veri korumaya yönelik bireysel önlemlerin alınması
D
Veri koruma alanında farkındalık arttırıcı çalışmaların yapılması
E
Kişisel verilerin sınırsız şekilde işlenmesini sağlayıcı hukuksal düzenlemelerin yapılması
Açıklama:
kişisel verilerin korunmasının bir insan hakkı olduğu ve yarışan çıkarlar arasında dengenin sağlanması gerekliliği her zaman göz önünde tutulmalıdır. Veri işleme teknolojilerinin yaygın bir biçimde kullanıldığı Türkiye’de bu temel ilkeden hareket eden ve etkin koruma sağlayabilecek güçte bir yasal düzenlemenin bulunmaması dengenin insan hakları aleyhine bozulmasına neden olmaktadır ve her geçen dakika bu alandaki kayıplar artmaktadır. Kişisel verilerin korunması hakkı, özellikle teknolojide yaşanan hızlı gelişmeler dolayısıyla temel hak ve özgürlükler içerisinde her geçen gün biraz daha önemli bir hale gelmektedir. Türkiye’de ise konuya ilişkin basın yayın kuruluşlarına yansıyan haberler ve gündelik yaşamda karşılaşılan çeşitli uygulamalar veri korumaya duyulan ihtiyacın açık göstergeleridir. Öte yandan şu hususa da işaret etmek gerekir: Hukuksal güvenceler, bilişim teknolojileri ile temel hak ve özgürlükler arasındaki dengenin kurulabilmesi için en önemli araçtır. Ancak bunun yanında konuya ilişkin farkındalığın arttırılması ve kişisel önlemlerin alınması gerekir. Pek çok devlette benimsenen bağımsız veri koruma otoritelerinin görevlerinden birinin yurttaşların tehlikeler ve alınabilecek önlemler konusunda bilgilendirilmesi olmasının nedeni de budur. Bunun yanında sivil toplum örgütleri de konuya ilişkin çalışmalar yürütmektedir. Etkin veri koruması sağlanması yönündeki çalışmalar içerisinde teknolojideki gelişmelerden yardım almak ise son yıllarda dikkat çeken bir önem kazanmıştır.
Soru 52
Türk Ceza Kanunu’nda göre aşağıdaki eylemlerden hangisi suç olarak düzenlenmemiştir?
Seçenekler
A
Kişisel verilerin hukuka aykırı olarak kayıt edilmesi
B
Kişisel verilerin hukuka aykırı olarak yok edilmesi
C
Kişisel verilerin hukuka aykırı olarak yayılması
D
Kişisel verilerin hukuka aykırı olarak ele geçirilmesi
E
Kişisel verilerin kanunda belirlenen süre geçmiş olmasına karşın sistem içerisinde yok edilmemesi
Açıklama:
1 Haziran 2005 tarihinde yürürlüğe giren yeni Türk Ceza Kanunu uyarınca kişisel verilerin hukuka aykırı kayıt edilmesi, verileri hukuka aykırı verme, yayma veya ele geçirme ile gereken sürelerin geçmesine karşın verileri yok etmemenin suç olarak düzenlenmesidir.
Soru 53
Kişisel verilerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Türkiye’de çerçeve nitelikte kapsayıcı bir Kişisel Verilerin Korunması Kanunu yürürlüktedir.
B
Türkiye, kişisel verilerin korunmasına ilişkin Avrupa Konseyi Kişisel Verilerin Korunması Sözleşmesini imzalamış ancak onaylamamıştır.
C
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası uyarınca Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi yasa hükmündedir.
D
Türk Medeni Kanunu’nun kişilik haklarının korunmasına ilişkin 24 ve 25. madde hükümleri bazı konularda kişisel verilerin korunmasını destekleyici niteliktedir.
E
Elektronik Ticaret Kanunu uyarınca hizmet sağlayıcı elektronik ticaret işlemleri dolayısıyla elde ettiği kişisel verilerin güvenliğinden sorumludur.
Açıklama:
Türkiye, taraf devletlerin metinde yer alan ilkeleri mevzuatlarına yansıtmalarını zorunlu kılan Avrupa Konseyi Kişisel Verilerin Korunması Sözleşmesi’ni 28 Ocak 1981’de imzalamıştır. Belirtmek gerekir ki bu gereklilik hâlen yerine getirilmediği için Türkiye, bugün 46 devletin taraf olduğu bu Sözleşme’yi imzalayıp onaylamayan Avrupa Konseyi üyesi tek devlettir.
Soru 54
İşçinin kişisel verilerinin korunması ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
İşveren işçinin kişisel verilerini dilediği gibi işleyebilir.
B
İşveren işçiye ilişkin olarak iş yerinde topladığı verileri dilediği gibi aktarabilir.
C
İşveren işçinin kişisel verilerini hizmet sözleşmesinin ifası için zorunlu olduğu ölçüde kullanabilir.
D
İşveren işçinin kişisel verilerini hiç bir durumda işleyemez.
E
İşveren işçinin verilerini gerekçe göstermek kaydıyla her durumda işleyebilir.
Açıklama:
Yeni Borçlar Kanunu’nun 419. maddesi uyarınca “İşveren, işçiye ait kişisel verile-ri, ancak işçinin işe yatkınlığıyla ilgili veya hizmet sözleşmesinin ifası için zorunlu olduğu ölçüde kullanabilir”.
Soru 55
Türk Ceza Kanunu’nda kişisel verilerin korunmasına yönelik hükümlerde aşağıdaki yaptırımlardan hangisi öngörülmüştür?
Seçenekler
A
Uyarma
B
İdari para cezası
C
Para cezası
D
Hapis cezası
E
Meslekten men etme
Açıklama:
TCK’nin 136. maddesinde ise kişisel verileri hukuka aykırı olarak başkasına vermek, yaymak ve ele geçirmek suçu düzenlenmiştir. Buna göre; “Kişisel verileri, hukuka aykırı olarak bir başkasına veren, yayan veya ele geçiren kişi, iki yıldan dört yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır”.
Soru 56
Aşağıdaki yasa kanunlardan hangisinde kişisel verilerin korunmasına yönelik düzenlemelere yer verilmemiştir?
Seçenekler
A
Türk Ceza Kanunu
B
Türk Borçlar Kanunu
C
Elektronik Ticaret Kanunu
D
Elektronik Haberleşme Kanunu
E
Karayolları Trafik Kanunu
Açıklama:
Karayolları Trafik Kanununda kişisel verilerin korunmasına yönelik düzenlemelere yer verilmemiştir.
Soru 57
Anayasa Mahkemesi, kaç yılından itibaren bireysel başvuruları da kabul etmeye başlamıştır?
Seçenekler
A
2010
B
2011
C
2012
D
2013
E
2014
Açıklama:
Anayasa Mahkemesi, 2012 Eylül
ayından itibaren bireysel başvuruları da kabul etmeye başlamıştır.
ayından itibaren bireysel başvuruları da kabul etmeye başlamıştır.
Soru 58
AİHM verdiği kararlarla, kişisel verilerin korunmasında temel ilkelerin büyük bir bölümünü Sözleşme’nin kaçıncı maddesi kapsamında tanımaktadır?
Seçenekler
A
4
B
5
C
6
D
7
E
8
Açıklama:
AİHM verdiği kararlarla, kişisel verilerin korunmasında temel ilkelerin büyük bir bölümünü Sözleşme’nin 8. maddesi kapsamında tanımaktadır.
Soru 59
Kişisel verileri, hukuka aykırı olarak bir başkasına veren, yayan veya ele geçiren kişi ne kadar süre ile hapis cezası ile cezalandırılır?
Seçenekler
A
İki yıldan dört yıla
B
Dört yıldan altı yıla
C
Altı yıldan sekiz yıla
D
Sekiz yıldan on yıla
E
On yıldan on iki yıla
Açıklama:
Kişisel verileri, hukuka aykırı olarak bir başkasına veren, yayan veya ele geçiren kişi, iki yıldan dört yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
Soru 60
Kanunların belirlediği sürenin geçmiş olmasına karşın verileri sistem içinde yok etmekle yükümlü olanlara görevlerini yerine getirmediklerinde ne kadar hapis cezası verilir?
Seçenekler
A
Bir yıldan iki yıla kadar
B
İki yıldan üç yıla kadar
C
Üç yıldan dört yıla kadar
D
Dört yıldan beş yıla kadar
E
Beş yıldan altı yıla kadar
Açıklama:
Kanunların belirlediği sürenin geçmiş olmasına
karşın verileri sistem içinde yok etmekle yükümlü
olanlara görevlerini yerine getirmediklerinde bir yıldan iki yıla kadar hapis cezası verilir
karşın verileri sistem içinde yok etmekle yükümlü
olanlara görevlerini yerine getirmediklerinde bir yıldan iki yıla kadar hapis cezası verilir
Soru 61
Türk Medeni Kanunu'nun kaçıncı maddesinde kişiliğe yönelik saldırılara
karşı temel ilkeye yer verilmiştir?
karşı temel ilkeye yer verilmiştir?
Seçenekler
A
24
B
25
C
26
D
27
E
28
Açıklama:
Türk Medeni Kanunu'nun 24. maddesinde kişiliğe yönelik saldırılara
karşı temel ilkeye yer verilmiştir
karşı temel ilkeye yer verilmiştir
Soru 62
"İşveren, işçiye ait kişisel verileri, ancak işçinin işe yatkınlığıyla ilgili veya hizmet sözleşmesinin ifası için zorunlu olduğu ölçüde kullanabilir." hükmü nerede düzenlenmiştir?
Seçenekler
A
Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi
B
Türk Ceza Kanunu
C
Türk Borçlar Kanunu
D
Türk Medeni Kanunu
E
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası
Açıklama:
Yeni Borçlar Kanunu’nun 419. maddesi uyarınca “İşveren, işçiye ait kişisel verileri, ancak işçinin işe yatkınlığıyla ilgili veya hizmet sözleşmesinin ifası için zorunlu olduğu ölçüde kullanabilir”
Soru 63
Aşağıdakilerden hangisi AİHS 8/2 hükmü uyarınca özel ve aile yaşamına müdahalede sınırlı sayımla belirlenen ve özel ve aile yaşamına saygı hakkına istisna getiren meşru amaçlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Ulusal güvenlik
B
Kamu güvenliği
C
Ülkenin ekonomik refahı
D
Dirlik ve düzenin korunması
E
Suç işlenmesinin önlenmemesi
Açıklama:
Suç işlemenin önlenmemesi, AİHS 8/2 hükmü uyarınca özel ve aile yaşamına müdahalede sınırlı sayımla belirlenen ve özel ve aile yaşamına saygı hakkına istisna getiren meşru amaçlardan biri değildir.
Soru 64
İşçinin kişisel verilerinin korunmasının yakından incelenmesine ve kimi yerlerde
özel düzenlemelerin konusu olmasına neden olmuştur. Uluslararası düzenlemelere bakıldığında aşağıdakilerden hangisinin konuya ilişkin bir sözleşme kabul etmediği ancak işçinin kişisel verilerinin korunmasına ilişkin uygulama ilkelerini belirlediği görülmektedir?
özel düzenlemelerin konusu olmasına neden olmuştur. Uluslararası düzenlemelere bakıldığında aşağıdakilerden hangisinin konuya ilişkin bir sözleşme kabul etmediği ancak işçinin kişisel verilerinin korunmasına ilişkin uygulama ilkelerini belirlediği görülmektedir?
Seçenekler
A
Gıda ve Tarım Örgütü
B
Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü
C
Uluslararası Çalışma Örgütü
D
Uluslararası Tarımsal Kalkınma Fonu
E
Uluslararası Sivil Havacılık Örgütü
Açıklama:
Uluslararası düzenlemelere bakıldığında ise Uluslararası Çalışma Örgütünün (International Labour Organization -ILO) konuya ilişkin bir sözleşme kabul
etmediği ancak işçinin kişisel verilerinin korunmasına ilişkin uygulama ilkelerini belirlediği görülmektedir.
etmediği ancak işçinin kişisel verilerinin korunmasına ilişkin uygulama ilkelerini belirlediği görülmektedir.
Soru 65
6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanunu kaç yılında kabul edilmiştir?
Seçenekler
A
2012
B
2013
C
2014
D
2015
E
2016
Açıklama:
Türk hukuk mevzuatında kişisel verilerin korunmasına ilişkin oldukça yeni bir düzenleme de 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi
Hakkında Kanunu’nda yer almaktadır. Nitekim bu kanun 2014 yılında kabul edilmiştir.
Hakkında Kanunu’nda yer almaktadır. Nitekim bu kanun 2014 yılında kabul edilmiştir.
Soru 66
Kişisel Verilerin Korunması Kanunu kaç yılında yasalaşmıştır?
Seçenekler
A
2014
B
2015
C
2016
D
2017
E
2018
Açıklama:
Kişisel Verilerin Korunması Kanunu 2016 yılında yasalaşmıştır.
Soru 67
- Genel kolluk kuvvetlerinin bilgisayarlarında otel motel, yurt, misafirhane gibi konaklama yerlerinde kalan kişilerin kişisel verilerinin toplanması zorunluluğu.
- Türkiye İstatistik Kanunu’nun ilgili hükümleri uyarınca istatistik amacıyla gerçek kişilerin de dâhil olduğu “istatistikî birimler”den her türlü bilgi istenebilir.
- Hastane ve polikliniklerde kimlik doğrulaması amacıyla biyometrik yöntemlerin kullanılması.
- Nüfus cüzdanlarında din hanesinin bulunması.
Seçenekler
A
I-II-III
B
II-III-IV
C
I-III-IV
D
Yalnızca II
E
Hepsi
Açıklama:
Anayasa Mahkemesinin kişisel verilerin korunmasına ilişkin oldukça tartışmalı kararlarının bulunduğunu da belirtmek gerekir. 2000’li yıllara gelinceye kadar Anayasa Mahkemesi konuya ilişkin üç önemli karar vermiştir. Bunlardan ilk ikisi nüfus cüzdanlarında din hanesinin bulunmasına ilişkindir. Anayasa Mahkemesi yaptığı her iki incelemede de aile kütüklerinde ve nüfus cüzdanlarında din hanesinin bulunma zorunluluğunun Anayasaya aykırı olmadığına karar vermiştir. Her ne kadar bu kararlarda ve kararlara ilişkin tartışmalarda din ve vicdan özgürlüğü ekseninde bir değerlendirme yapılsa da aslında bu kararların dolaylı olarak kişisel verilerin korunması hakkı ile ilişkili olduğu da belirtilmelidir. Anayasa Mahkemesi’nin bir diğer önemli kararı ise Kimlik Bildirme Kanunu’na eklenen bir hükme ilişkindir. İlgili hüküm uyarınca genel kolluk kuvvetlerinin bilgisayarlarında otel motel, yurt, misafirhane gibi konaklama yerlerinde kalan kişilerin kişisel verilerinin toplanması zorunluluğu getirilmektedir. Ancak bu zorunluluk getirirken kolluk kuvvetlerinin uyacakları esaslar yasada belirlenmemiştir. Anayasa Mahkemesinin karardaki değerlendirmesinden kişisel verilerin korunmasını özel yaşamın gizliliği hakkının bir parçası olarak kabul ettiği anlaşılsa da Anayasaya aykırılık iddiasının reddine karar vermesi düşündürücüdür. Bunun yanında Mahkemenin 2008 yılında verdiği bir karar, kişisel verilerin korunmasının özel yaşamın gizliliği ve düşünce özgürlüğü çerçeve-sinde gördüğünü açıkça ortaya koymaktadır. Bu karara konu olan Türkiye İstatistik Kanunu’nun ilgili hükümleri uyarınca istatistik amacıyla gerçek kişilerin de dâhil olduğu “istatistikî birimler”den her türlü bilgi istenebilir. Bu isteğin istenilen şekil, süre ve standartlarda ücretsiz olarak karşılanması zorunludur. Bu zorunluluğu yerine getirmeyenler ise idari para cezası yaptırımı ile karşılaşacaklardır. Anayasa Mahkemesi ilgili hükümleri, “kişilerin bilgi toplama, saklama, işleme tekeline sahip idareye ve diğer kişilere karşı korumasız bırakılması ve veri toplamanın sınırlarına yasal düzenlemelerde yer verilmemesi” nedeniyle Anayasaya aykırı bulmuştur. İptal edilen hükümden kaynaklı boşluğu doldurmak amacıyla kabul edilen yeni düzenlemede ise bazı ufak değişiklikler yapılmış, bu yükümlülüğün “Anayasa’da belirlenen temel haklar ve ödevler çerçevesinde” gerçekleştirileceği belirtilmiştir. Tekrar Anayasa Mahkemesinin önüne giden hüküm, bu kez oy çokluğu ile Anayasa’ya aykırı bulunmamıştır. Anayasa Mahkemesi’nin başta sağlık verilerinin korunması ile ilişkili olmak üzere yakın zamanda verdiği başka bazı kararlar da bulunmaktadır. Anayasa Mahkemesi, hastane ve polikliniklerde kimlik doğrulaması amacıyla biyometrik yöntemlerin kullanılmasına ilişkin hükmü değerlendirmiş ancak Anayasa’ya aykırı bulmamıştır. Doğru yanıt E'dir.
Soru 68
- Ulusal güvenlik
- Kamu güvenliği
- Ülkenin ekonomik refahı
Yukarıdakilerden hangisi AİHS m.8/2'de özel ve aile yaşamına saygı hakkına istisna getiren meşru amaçlardandır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I, II
E
I, II, III
Açıklama:
AİHS 8/2 hükmü uyarınca özel ve aile yaşamına müdahale:(I) burada sınırlı sayımla belirtilmiş amaçlardan bir ya da birkaçına yönelik; (V) yasada öngörülmüş ve (II) demokratik toplum için gerekli ve öngörülen amaç ile orantılı olması durumunda meşrudur.
Sınırlı sayımla belirlenen ve özel ve aile yaşamına saygı hakkına istisna getiren meşru amaçlar ise şunlardır: ulusal güvenlik, kamu güvenliği, ülkenin ekonomik refahı, dirlik ve düzenin korunması, suç işlenmesinin önlenmesi, sağlığın veya ahlakın veya başkalarının haklarının korunması. Görüldüğü gibi meşru amaçlar oldukça geniş bir şekilde belirlenmiştir. O kadar ki herhangi bir müdahalenin burada belirlenen meşru amaçları karşılayamaması oldukça zordur. Ancak bir müdahalenin Sözleşme’de belirlenen ilkelere uygun olması için meşru bir amaca yönelik olması ve yasa ile öngörülmesi yeterli değildir. Bunların yanında ayrıca ve mutlaka demokratik bir toplum için gerekli ve orantılı olması da gerekir.
Sınırlı sayımla belirlenen ve özel ve aile yaşamına saygı hakkına istisna getiren meşru amaçlar ise şunlardır: ulusal güvenlik, kamu güvenliği, ülkenin ekonomik refahı, dirlik ve düzenin korunması, suç işlenmesinin önlenmesi, sağlığın veya ahlakın veya başkalarının haklarının korunması. Görüldüğü gibi meşru amaçlar oldukça geniş bir şekilde belirlenmiştir. O kadar ki herhangi bir müdahalenin burada belirlenen meşru amaçları karşılayamaması oldukça zordur. Ancak bir müdahalenin Sözleşme’de belirlenen ilkelere uygun olması için meşru bir amaca yönelik olması ve yasa ile öngörülmesi yeterli değildir. Bunların yanında ayrıca ve mutlaka demokratik bir toplum için gerekli ve orantılı olması da gerekir.
Soru 69
Aşağıdakilerden hangisi Türk hukuk sisteminde kişisel verilerin korunmasına yönelik en kapsamlı korumayı sağlamaktadır?
Seçenekler
A
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası
B
Türk Medeni Kanunu
C
Türk Borçlar Kanunu
D
Türk Ceza Kanunu
E
Elektronik Haberleşme Kanunu
Açıklama:
Özellikle son yıllarda kabul edilen yasal düzenlemelerde kişisel verilerin korunmasına yönelik hükümlere yer verildiği görülmektedir. Bunlar içerisinde şüphesiz en dikkat çekici olan, 1 Haziran 2005 tarihinde yürürlüğe giren yeni Türk Ceza Kanunu uyarınca kişisel verilerin hukuka aykırı kayıt edilmesi, verileri hukuka aykırı verme, yayma veya ele geçirme ile gereken sürelerin geçmesine karşın verileri yok etmemenin suç olarak düzenlenmesidir. Bu açıdan Türk hukuk sisteminde yasal düzeyde konuya ilişkin en kapsamlı korumanın Türk Ceza Kanunu’nda (TCK) yer aldığı söylenebilir. Doğru yanıt D'dir.
Soru 70
Türk Ceza Kanunu’nda göre aşağıdaki eylemlerden hangisi suç olarak düzenlenmemiştir?
Seçenekler
A
Kişisel verilerin hukuka aykırı olarak kayıt edilmesi
B
Kişisel verilerin hukuka aykırı olarak yayılması
C
Kişisel verilerin hukuka aykırı olarak yok edilmesi
D
Kişisel verilerin hukuka aykırı olarak ele geçirilmesi
E
Kişisel verilerin kanunda belirlenen süre geçmiş olmasına karşın sistem içerisinde yok edilmemesi
Açıklama:
Türk Ceza Kanunu uyarınca kişisel verilerin hukuka aykırı kayıt edilmesi, verileri hukuka aykırı verme, yayma veya ele geçirme ile gereken sürelerin geçmesine karşın verileri yok etmemenin suç olarak düzenlenmesidir. Doğru yanıt C'dir.
Soru 71
Türk Ceza Kanunu'nda aşağıdaki eylemlerden hangisine yönelik düzenlemeye yer verilmemiştir?
Seçenekler
A
Kişisel verileri hukuka aykırı olarak kaydetme
B
Kişisel verileri hukuka aykırı olarak verme
C
Kişisel verileri hukuka aykırı olarak yayma
D
Kişisel verileri hukuka aykırı olarak ele geçirme
E
Kişisel verileri hukuka aykırı olarak toplama
Açıklama:
TCK m. 135 ve 136 kişisel verileri kaydetme, verme, yayma ve ele geçirmeyi yaptırım altına almıştır. Kanunda toplamadan ise bahsedilmemiştir.
Soru 72
- Haberleşmenin dinlenmesi
- Haberleşmenin kaydedilmesi
- Haberleşmenin saklanması
- Haberleşmenin kesilmesi
- Haberleşmenin takip edilmesi
Seçenekler
A
I-II-III
B
I-III-V
C
II-III-V
D
II-III-IV
E
Hepsi
Açıklama:
Elektronik Haberleşme Kanunu'nda, haberleşmeye taraf olanların tamamının rızası olmaksızın haberleşmenin dinlenmesi, kaydedilmesi, saklanması, kesilmesi ve takip edilmesi yasaklanmıştır. Doğru yanıt E'dir.
Soru 73
Kişisel verilerin korunmasıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası uyarınca Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi yasa hükmündedir.
B
Elektronik Ticaret Kanunu uyarınca hizmet sağlayıcı elektronik ticaret işlemleri dolayısıyla elde ettiği kişisel verilerin güvenliğinden sorumludur.
C
Türkiye, kişisel verilerin korunmasına ilişkin Avrupa Konseyi Kişisel Verilerin Korunması Sözleşmesi imzalamış ancak onaylanmamıştır.
D
Türk Medeni Kanunu’nun kişilik haklarının korunmasına ilişkin 24 ve 25. madde hükümleri bazı konularda kişisel verilerin korunmasını destekleyici niteliktedir.
E
Türkiye'de Kişisel Verilerin Korunması Kanunu 2008 yılında yasalaşmıştır.
Açıklama:
Medeni hukukta, kişisel verilerin korunması ile yakından ilişkili olan, kişinin onur ve saygınlığı, adı ve resmi üzerindeki hakları ile sır alanı kişilik haklarının alanı içerisinde değerlendirilmektedir. Bu doğrultuda konuya ilişkin hukuksal korumanın ise Türk Medeni Kanunu’nun (MK) 24. ve 25. maddelerinde getirildiği görülmektedir. Elektronik Ticaret Kanunu’nun 10. maddesi ise doğrudan kişisel veri-lerin korunmasına yöneliktir. Buna göre: “(1) Hizmet sağlayıcı ve aracı hizmet sağlayıcı: a)Bu Kanun çerçevesinde yapmış olduğu işlemler nedeniyle elde ettiği kişisel verilerin saklanmasın-dan ve güvenliğinden sorumludur. b) Kişisel veri-leri ilgili kişinin onayı olmaksızın üçüncü kişilere iletemez ve başka amaçlarla kullanamaz.” Türkiye’de kişisel verilerin korunmasına yönelik temel ilkeleri belirleyerek önleyici koruma sağlayacak Kişisel Verilerin Korunması Kanunu uzun zamandır beklenmektedir. Bu beklentiyi 1981 yılına kadar geriye götürmek olanaklıdır. Nitekim Türkiye, taraf devletlerin metinde yer alan ilkeleri mevzuatlarına yansıtmalarını zorunlu kılan Avrupa Konseyi Kişisel Verilerin Korunması Sözleşmesi’ni 28 Ocak 1981’de imzalamıştır. Belirtmek gerekir ki bu gereklilik hâlen yerine getirilmediği için Türki-ye, bugün 46 devletin taraf olduğu bu Sözleşme’yi imzalayıp onaylamayan Avrupa Konseyi üyesi tek devlettir. Kişisel Verilerin Korunması Kanun Tasarısı ile -geç kalınmış da olsa- ihlallerin asgari ve denetlenebilir bir düzeye indirilmesi için yeni bir fırsat doğmuştur. Kişisel Verilerin Korunması Kanunu 2016 yılında yasalaşmıştır. Doğru yanıt E'dir.
Soru 74
Kişisel Verilerin Korunması Kanunu'na göre, aşağıdakilerden hangisi özel nitelikli kişisel veri olarak kabul edilmektedir?
Seçenekler
A
Irk
B
Cinsiyet
C
Yaş
D
Dil
E
Eğitim
Açıklama:
Kişisel Verilerin Korunması Kanunu kapsamında kişilerin “ırkı, etnik kökeni, siyasi düşüncesi, felsefi inancı, dini, mezhebi veya diğer inançları, kılık ve kıyafeti, dernek, vakıf ya da sendika üyeliği, sağlığı, cinsel hayatı, ceza mahkûmiyeti ve güvenlik tedbirleriyle ilgili verileri ile biyometrik ve genetik verileri” özel nitelikli (hassas) kişisel veri olarak kabul edilmiş ve işlenmesi yasaklanmıştır. Doğru yanıt A'dır.
Soru 75
Kişisel Verilerin Korunması Kurulu ile ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Kurul, Kanunun 18. maddesi ile görev ve yetkilerini görev alanına giren konularla ilgili kurumlara bağlı olarak yerine getirir.
B
Görev alanına giren konularla ilgili olarak organ, makam, merci veya kişi, Kurula tavsiye veya telkinde bulunabilir.
C
Kurula üye olabilmek için kurumun görev alanındaki konularda bilgi ve deneyim sahibi olmak yeterlidir.
D
Kurulun üyeleri Türkiye Büyük Millet Meclisi ve Cumhurbaşkanı tarafından seçilir.
E
Kurul, on üyeden oluşur.
Açıklama:
Kanunun 18. maddesi ile “görev ve yetkilerini kendi sorumluluğu altında, bağımsız olarak” yerine getireceği belirtilen bir Kişisel Verileri Koruma Kurulu oluşturulması öngörülmektedir. Kurul, bu Kanunla ve diğer mevzuatla verilen görev ve yetkilerini kendi sorumluluğu altında, bağımsız olarak yerine getirir ve kullanır. Görev alanına giren konularla ilgili olarak hiçbir organ, makam, merci veya kişi, Kurula emir ve talimat veremez, tavsiye veya telkinde bulunamaz. Kurul, dokuz üyeden oluşur. Kurulun beş üyesi Türkiye Büyük Millet Meclisi, dört üyesi Cumhurbaşkanı tarafından seçilir. Kurula üye olabilmek için aşağıdaki şartlar aranır: (a) Kurumun görev alanındaki konularda bilgi ve deneyim sahibi olmak. (b) 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 48 inci maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinin (1), (4), (5), (6) ve (7) numaralı alt bentlerinde belirtilen nitelikleri taşımak. (c) Herhangi bir siyasi parti üyesi olmamak. (ç) En az dört yıllık lisans düzeyinde yükseköğrenim görmüş olmak. Doğru yanıt D'dir.
Soru 76
Aşağıdakilerden hangisi Türkiye’de kişisel verilerin korunması alanında yaşanan sorunlardan biridir?
Seçenekler
A
Kişisel verilerin korunmasının bir insan hakkı olduğu ve yarışan çıkarlar arasında dengenin sağlanması gerekliliği temelinde yasal düzenlemenin bulunmaması
B
Kişisel verilerin korunmasına yönelik temel ilkeleri belirleyerek önleyici koruma sağlayacak yasal düzenlemenin bulunmaması
C
Elektronik haberleşme sektöründe kişisel verilerin korunmasına yönelik düzenlemelerde yaptırımların bulunmaması
D
Kişisel verilerin hukuka aykırı ele geçirilmesine karşı herhangi bir yaptırımın öngörülmemesi
E
Elektronik ticaret sektöründe kişisel veriler işlenirken uyulacak temel kuralların düzenlenmemesi
Açıklama:
Konuyu bütüncül olarak düzenleyen Kanunda yer alan yaptırım sistemi olmak üzere değerlendirilmesi ve düzenlenmesi gereken başka hükümleri de bulunmaktadır. Bu değerlendirmeler yapılarken kişisel verilerin korunmasının bir insan hakkı olduğu ve yarışan çıkarlar arasında dengenin sağlanması gerekliliği her zaman göz önünde tutulmalıdır. Veri işleme teknolojilerinin yaygın bir biçimde kullanıldığı Türkiye’de bu temel ilkeden hareket eden ve etkin koruma sağlayabilecek güçte bir yasal düzenlemenin bulunmaması dengenin insan hakları aleyhine bozulmasına neden olmaktadır ve her geçen dakika bu alandaki kayıplar artmaktadır. Doğru yanıt A'dır.
Ünite 4
Soru 1
Dekoder (şifre çözücü) isimli cihazların TCK anlamında bilgisayar kapsamında kabul edilmemesinin nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Bilişim sistemi niteliğine sahip olması
B
İnternet aracılığıyla çalışmaması
C
Tek amaçlı çalışma özelliğine sahip olmaları
D
Sahip olduğu verileri yeterince hızlı işleyememesi
E
Enformatik özelliğe sahip olmaları
Açıklama:
Yayıncılık alanındaki gelişmelerin ülkemizdeki son örneği, şifreli kanal olarak ifade edilen ve yayınları şifrelerle bozarak yayınlayıp, abonelere dağıtılan şifre çözücülerle bu şifreleri kaldırıp yayınların sadece abonelerce izlenmesine olanak tanıyan yayın sistemleri olmuştur. Şifreli yayınların izlenmesinde kullanılan dekoder (şifre çözücü) isimli cihazların, bilgileri otomatik işleme tabi tutmuş sistem kavramı içinde değerlendirilip değerlendirilemeyeceği ise, önceki TCK döneminde ülkemizdeki yoğun tartışma konularından birini oluşturmuştur.
Bu konuda doktrinde ve uygulamada baskın olan görüş, dekoderin bilgisayar kapsamında olmadığı ve bu sebeple de, bu cihaz aracılığı ile gerçekleştirilen eylemlerin eski TCK’nın 11. bab hükümlerine göre değerlendirilemeyeceği yönündeydi. Nitekim bu cihazlar, bilgisayarın temel özelliği olan enformatik (genel amaçlı kullanılabilme) özelliğine sahip olmayıp tek amaçlı çalışma özelliğine sahiptirler.
Bu konuda doktrinde ve uygulamada baskın olan görüş, dekoderin bilgisayar kapsamında olmadığı ve bu sebeple de, bu cihaz aracılığı ile gerçekleştirilen eylemlerin eski TCK’nın 11. bab hükümlerine göre değerlendirilemeyeceği yönündeydi. Nitekim bu cihazlar, bilgisayarın temel özelliği olan enformatik (genel amaçlı kullanılabilme) özelliğine sahip olmayıp tek amaçlı çalışma özelliğine sahiptirler.
Soru 2
Verileri toplayıp yerleştirdikten sonra bunları otomatik işlemlere tâbi tutma olanağını veren manyetik sistemlere ne ad verilir?
Seçenekler
A
Şifreli yayın
B
Veri
C
Program
D
Bilişim sistemi
E
İnternet
Açıklama:
Verileri toplayıp yerleştirdikten sonra bunları otomatik işlemlere tâbi tutma olanağını veren manyetik sistemlere bilişim sistemi denir.
Soru 3
Kişi şifrelemeksizin internet ortamına konulan bazı verilere erişilmesi durumunda aşağıdaki önermelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Verileri yok etme veya değiştirme suçu işlenmiştir.
B
Veri nakillerini izleme suçu işlenmiştir.
C
Bilişim sistemine girme suçu işlenmiştir.
D
Sistemi engelleme veya bozma suçu işlenmiştir.
E
Herhangi bir suç oluşmamıştır.
Açıklama:
Hukuka aykırılık bakımından, bu suça ilişkin özellikle üzerinde durulması gereken bir başka konu ise bir bilişim sistemine bağlı olarak internet üzerinden erişilebilen internet sayfalarına ilişkindir. Nitekim bazı internet sayfalarında kişilere ait bir takım bilgiler bulunmakta ya da bireylere bir takım hizmetler sunulmaktadır. Herhangi bir şifreli koruma olmaksızın bu tür sayfalara erişim sağlanması halinde de, bu fiillerin suç teşkil edip etmeyeceği düşünülebilir. Eğer sadece belirli kimselerin sayfaya giriş yapabilmesine yönelik belirli bir şifreleme yöntemi kullanılmamışsa, bu durumda söz konusu sayfalara giriş yapılması ve içeriğinin öğrenilmesi bu suçu oluşturmaz. Nitekim sanal ortamda bir sayfa oluşturup hiçbir şifreleme yapmaksızın bunun içeriğine hiç kimse tarafından erişilmemesini istemek, sokağa bir ilan asıp bunu kimsenin okumamasını talep etmek gibidir. Söz konusu kimse zaten bu verileri şifrelemeksizin internet ortamına koymakla, aleniyetini sağlamış ve kamunun bilgisine/hizmetine sunmuş olmaktadır. Bu nedenle bu tür erişimler söz konusu suçu oluşturmaz
Soru 4
Bir kişi, arkadaşının gizlice kişisel bilgisayarına girip onun bilgisayarda tuttuğu günlüğünü okur ve özel resimlerine bakarsa söz konusu halde aşağıdakilerden hangisinden bahsedilebilir?
Seçenekler
A
Teşebbüs
B
İçtima
C
İştirak
D
Hukuka uygunluk
E
Tipik manevi unsur
Açıklama:
Bilişim sistemine girme suçunun zincirleme suç şeklinde işlenmesi mümkündür. Örneğin tek suç işleme kararının icrası kapsamında aynı kimseye ait değişik bilişim sistemlerine veya aynı kimseye ait tek bir bilişim sisteminin değişik parçalarına giren veya orada kalan kimse bakımından zincirleme suça ilişkin düzenlemeler uygulama alanı bulacaktır.
Ayrıca tek davranışla hem bilişim sistemine girme suçu hem de başka bir suçun vücut bulması halinde fikri içtimaya ilişkin hükümlerin uygulanması söz konusu olacaktır. Örneğin bir arkadaşının gizlice kişisel bilgisayarına girip onun bilgisayarda tuttuğu günlüğünü okuyan veya özel resimlerine bakan kimse bakımından tek bir davranışla, birden fazla hükmün ihlal edilmesi söz konusu olacaktır. Çünkü sisteme girilmesi ve içeriğin incelenmesi davranışın tekliği kapsamında değerlendirilmelidir kanaatindeyiz. Fail sisteme girmekle söz konusu verilerin içeriğine neredeyse eş zamanlı olarak ulaşmaktadır. Bu bağlamda faile sadece daha ağır cezayı gerektiren hüküm olan TCK m.134’de öngörülen cezanın verilmesi gerekecektir. Ancak sisteme girildiğinde sistem içerisinde ayrıca şifrelenmiş dosyalara ulaşılması ve bu surette özel hayatın gizliğinin ihlali söz konusu olursa, artık fiilin tekliğinden söz edilemeyecek ve faile her iki suçtan da ayrı ayrı ceza verilecektir.
Ayrıca tek davranışla hem bilişim sistemine girme suçu hem de başka bir suçun vücut bulması halinde fikri içtimaya ilişkin hükümlerin uygulanması söz konusu olacaktır. Örneğin bir arkadaşının gizlice kişisel bilgisayarına girip onun bilgisayarda tuttuğu günlüğünü okuyan veya özel resimlerine bakan kimse bakımından tek bir davranışla, birden fazla hükmün ihlal edilmesi söz konusu olacaktır. Çünkü sisteme girilmesi ve içeriğin incelenmesi davranışın tekliği kapsamında değerlendirilmelidir kanaatindeyiz. Fail sisteme girmekle söz konusu verilerin içeriğine neredeyse eş zamanlı olarak ulaşmaktadır. Bu bağlamda faile sadece daha ağır cezayı gerektiren hüküm olan TCK m.134’de öngörülen cezanın verilmesi gerekecektir. Ancak sisteme girildiğinde sistem içerisinde ayrıca şifrelenmiş dosyalara ulaşılması ve bu surette özel hayatın gizliğinin ihlali söz konusu olursa, artık fiilin tekliğinden söz edilemeyecek ve faile her iki suçtan da ayrı ayrı ceza verilecektir.
Soru 5
TCK md. 244'te yer alan sistemi engelleme, bozma, verileri yok etme veya değiştirme suçunun UYAP gibi kamu kurumlarının kullanımındaki sistemlerde işlenmesi nasıl nitelendirilmektedir?
Seçenekler
A
Ağırlaştırıcı sebep
B
İştirak
C
İçtima
D
Şekli suç
E
Teşebbüs
Açıklama:
Düzenlemenin üçüncü fıkrasında gerek birinci gerekse de ikinci fıkrada düzenlenen suçlar bakımında ortak bir nitelikli hale yer verilmiştir. Bu bağlamda bahsedilen fiillerin, bir banka veya kredi kurumuna ya da bir kamu kurum veya kuruluşuna ait bilişim sistemi üzerinde işlenmesi cezayı arttıran bir neden olarak kabul edilmiştir. Böyle bir arttırıma yer verilmesinin temel nedeni, gerçekleştirilecek eylemler nedeniyle bu kurum ve kuruluşların hizmetlerinin aksamasının, toplumdaki diğer bireyler bakımından da zararlı sonuçlar ortaya çıkartabilecek olmasıdır. Örneğin UYAP ya da MERNİS gibi kamu kurumlarının kullanımında olan sistemler üzerinde söz konusu fiillerin gerçekleştirilmesi bu ağırlaştırıcı sebebin varlığına vücut verecektir.
Soru 6
I. Bilişim sisteminin işleyişini engelleme veya bozma suçu
II. Başkasına ait banka veya kredi kartını kullanarak yarar sağlama suçu
III. Sahte banka veya kredi kartı kullanarak yarar sağlama suçu
IV. Bilişim sistemi aracılığıyla haksız çıkar sağlama suçu
Yukarıda belirtilen suçlardan hangisi ile korunan hukuki değer sadece bireylerin malvarlığıdır?
II. Başkasına ait banka veya kredi kartını kullanarak yarar sağlama suçu
III. Sahte banka veya kredi kartı kullanarak yarar sağlama suçu
IV. Bilişim sistemi aracılığıyla haksız çıkar sağlama suçu
Yukarıda belirtilen suçlardan hangisi ile korunan hukuki değer sadece bireylerin malvarlığıdır?
Seçenekler
A
Yalnızca II
B
Yalnızca III
C
I-III-IV
D
I-III
E
I-II-III-IV
Açıklama:
TCK m.244/1 ve 2’de hükme bağlanan suçlar ile bilişim sisteminin soyut unsurları koruma altına alınmıştır. Dolayısıyla bu suçlar ile korunan hukuki menfaat bilişim sisteminin işlerliğini sağlayan yazılımlardır. Bununla birlikte ilk iki fıkradaki fiillerin işlenmesi suretiyle haksız yarar sağlanmasını yaptırıma tabi kılan m.244/4’deki suç ise gerek 1. ve 2. fıkrada hükme bağlanan suçlarla korunan hukuki menfaati gerekse de bireylerin malvarlığını koruma altına almaktadır. Dolayısıyla 4. fıkradaki suç ile korunan hukuki menfaat bilişim sisteminin işleyişini sağlayan soyut varlıklar ve bireylerin malvarlığı değerleridir. Doktrinde söz konusu suçların, bilişim sistemlerine özgü, özel mala zarar verme suçları olduğu ifade edilmektedir. Ancak kanaatimizce burada sadece malvarlığı değerleri değil; onunla birlikte aynı zamanda sistemin güvenliği de koruma altına alınmıştır. Bu nedenle suçun özel bir mala zarar verme türü olduğunu söylemek eksik olacaktır.
TCK md. 244'te yer alan suçlar ile korunması amaçlanan hukuksal değere ilişkin ipuçları madde gerekçesinde verilmiştir. Buna göre suç tipi, banka veya kredi kartlarının hukuka aykırı olarak kullanılması suretiyle bankaların veya kredi sahiplerinin zarara sokulmasını, bu yolla çıkar sağlanmasını önlemek ve failleri cezalandırmak amacıyla kaleme alınmıştır. Dolayısıyla suçlarla korunan hukuki değer karma bir niteliktedir. Birinci fıkradaki suç ile bireylerin malvarlığı koruma altına alınırken, ikinci ve üçüncü fıkradaki suçlarla ise malvarlığının yanında, banka ve kredi kartlarının sahihliğine ilişkin kamu güveninin devamlılığı koruma altına alınmıştır.
TCK md. 244'te yer alan suçlar ile korunması amaçlanan hukuksal değere ilişkin ipuçları madde gerekçesinde verilmiştir. Buna göre suç tipi, banka veya kredi kartlarının hukuka aykırı olarak kullanılması suretiyle bankaların veya kredi sahiplerinin zarara sokulmasını, bu yolla çıkar sağlanmasını önlemek ve failleri cezalandırmak amacıyla kaleme alınmıştır. Dolayısıyla suçlarla korunan hukuki değer karma bir niteliktedir. Birinci fıkradaki suç ile bireylerin malvarlığı koruma altına alınırken, ikinci ve üçüncü fıkradaki suçlarla ise malvarlığının yanında, banka ve kredi kartlarının sahihliğine ilişkin kamu güveninin devamlılığı koruma altına alınmıştır.
Soru 7
TCK md. 245/ f.1'de yer alan başkasına ait banka veya kredi kartını kullanarak yarar sağlama suçu kapsamında kayınpederinin kartını bilgisi dahilinde kullanan damadın durumunda aşağıdakilerden hangisi söz konusudur?
Seçenekler
A
Kusurluluk
B
İştirak
C
Şahsi cezasızlık sebebi
D
Etkin pişmanlık
E
İçtima
Açıklama:
Kanunkoyucu TCK m.245/1’deki suç bakımından bazı şahsi cezasızlık sebeplerine yer vermiştir. Bu bağlamda söz konusu cezasızlık sebepleri sadece fiilin birinci fıkra kapsamında kalması halinde geçerlidir. Eğer gerçekleştirilen fiil diğer fıkralar kapsamındaysa, cezasızlık söz konusu olmayacaktır. Buna göre; birinci fıkra kapsamında suçun, a) Haklarında ayrılık kararı verilmemiş eşlerden birinin, b) Üstsoy veya altsoyunun veya bu derecede kayın hısımlarından birinin veya evlat edinen veya evlatlığın, c) Aynı konutta beraber yaşayan kardeşlerden birinin zararına olarak işlenmesi halinde, ilgili akraba hakkında cezaya hükmolunmaz. Eğer eşler hakkında boşanmasalar bile ayrılık kararı verilmiş ise şahsi cezasızlık sebebi geçerli değildir. Bunun yanında anne babanın kredi kartını izinsiz kullanan çocuk bakımından cezasızlık sebebi söz konusu olacağı gibi, kayın validesinin kartını rızası dışında kullanan damat bakımından da aynı cezasızlık sebebi geçerlidir. Son olarak belirtmek gerekir ki, kardeşler bakımından şahsi cezasızlık sebebinin geçerli olması için kardeşlerin aynı evde yaşıyor olması zorunludur. Ayrı evlerde yaşayan kardeşlerden birisi diğerinin kredi kartını rızası olmaksızın kullandığında, şahsi cezasızlık sebebi geçerli olmaz.
Soru 8
Yasak cihaz ve programlar suçu aşağıdaki niteliklerden hangisine sahip değildir?
Seçenekler
A
Mağduru belirli olmayan suç
B
Özgü suç
C
Şekli suç
D
Kasten işlenebilen suç
E
Seçimlik hareketli suç
Açıklama:
Suçun faili herkes olabilir. Bu bakımdan suçun özgü suç niteliği söz konusu değildir. Ayrıca bu suç, herhangi bir tüzel kişinin yararına işlenir ve tüzel kişiye haksız menfaat sağlanırsa, TCK m.246 uyarınca tüzel kişi hakkında bunlara özgü güvenlik tedbiri uygulanacaktır (Bkz. TCK m.60).
Soru 9
I. Kuvvetli şüphenin bulunması
II. Başka surette delil bulunmaması
III. Bilgisayarın şüphelinin kullanımından alınması
Yukarıdakilerden hangisi bilgisayarda, bilgisayar programlarında ve kütüklerinde arama ve kopyalama tedbirinin uygulanması açısından söz konusu değildir?
II. Başka surette delil bulunmaması
III. Bilgisayarın şüphelinin kullanımından alınması
Yukarıdakilerden hangisi bilgisayarda, bilgisayar programlarında ve kütüklerinde arama ve kopyalama tedbirinin uygulanması açısından söz konusu değildir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız III
C
I-II
D
II-III
E
I-II-III
Açıklama:
Cumhuriyet savcısının istemi üzerine şüphelinin kullandığı bilgisayar ve bilgisayar programları ile bilgisayar kütüklerinde arama yapılmasına, bilgisayar kayıtlarından kopya çıkarılmasına, bu kayıtların çözülerek metin haline getirilmesine hakim tarafından karar verilir (CMK m.134/1). Ancak bazen şifreleme nedeniyle söz konusu işlemlerin gerçekleştirilmesi mümkün olmayabilir. Kanunkoyucu bu ihtimale binaen ilgili araç ve gereçler üzerinde elkoyma işleminin yapılmasına cevaz vermiştir. Buna göre; “bilgisayar, bilgisayar programları ve bilgisayar kütüklerine şifrenin çözülememesinden dolayı girilememesi veya gizlenmiş bilgilere ulaşılamaması halinde çözümün yapılabilmesi ve gerekli kopyaların alınabilmesi için, bu araç ve gereçlere el konulabilir. Şifrenin çözümünün yapılması ve gerekli kopyaların alınması halinde, elkonulan cihazlar gecikme olmaksızın iade edilir (CMK m.134/2).” Bilgisayarların ticari ve gündelik yaşamda giderek daha fazla yer almaları ve önem arzetmeleri dolayısıyla, kanun koyucu öncelikle bunlar üzerinde elkoyma işlemi yapılmaksızın, gerekli arama, kopya çıkarma ve metin haline getirme işlemlerinin yapılmasını öngörmüştür. Bu şekilde söz konusu bilgisayarın şüphelinin kullanımından alınması söz konusu olmayacaktır. Ancak şifreleme nedeniyle bu işlemler yapılamazsa, mecburen el koymaya cevaz verilmiştir.
Soru 10
Verileri toplayıp yerleştirdikten sonra bunları otomatik işlemlere tâbi tutma olanağını veren manyetik sistemlere ne ad verilir?
Seçenekler
A
Bilişim alanı
B
Bilişim hukuku
C
Bilişim sistemi
D
Bilgisayar sistemi
E
Bilişim programı
Açıklama:
Bilişim sistemleri, verileri toplayıp yerleştirdikten sonra bunları otomatik işlemlere tâbi
tutma olanağını veren manyetik sistemlerdir. Cevap C dir.
tutma olanağını veren manyetik sistemlerdir. Cevap C dir.
Soru 11
"İnternet" kelimesi hangi iki kelimenin hecelerinin birleşiminden türetilmiştir?
Seçenekler
A
International ve netting
B
Inside ve network
C
Interactive ve worknet
D
International ve network
E
Interact ve netscape
Açıklama:
“International” ve “Network” kelimelerinin başlangıç kısımlarının birleştirilmesi suretiyle oluşturulan “İnternet” terimi, dünya üzerine yayılmış milyonlarca bilgisayarın birbirine bağlanması ile oluşan ağların yine birbirine bağlanması ile oluşan çok geniş yapıdaki bir ağı ifade etmektedir. Cevap D dir.
Soru 12
Bilişim sistemine izinsiz girme suçu kapsamında suçla korunan hukuki değer aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Kamunun itimadı
B
Kişinin malvarlığı
C
Kişinin adı ve resmi üzerindeki hakkı
D
Kişinin şerefi
E
Kişinin dijital ortamdaki özel alanı
Açıklama:
Bilişim sistemine izinsiz girme suçu kapsamında gerek 1. fıkrada gerekse 4. fıkrada düzenlenen suçlarla, bireyin sanal ya da bir başka deyişle dijital ortamdaki özel alanı koruma altına alınmaktadır. Bireye ait bu alanı korumanın farklı gerekçeleri olabilir. Ancak neticede hangi gerekçeyle olursa olsun, üst başlık olarak bu suçlar ile korunan hukuki menfaatin dijital ortamdaki özel alan olarak ifade edilebileceği kanaatindeyiz. Cevap E dir.
Soru 13
Aşağıdakilerden hangisi bilişim sistemlerine izinsiz girme suçunun manevi unsurudur?
Seçenekler
A
Kast
B
Taksir
C
Bilinçli taksir
D
Olası kast
E
İhmal
Açıklama:
Suçun manevi unsuru gerek 1. fıkradaki gerekse de 4. fıkradaki suç bakımından kasttır. Suçu oluşturan fiillerin hangi amaçla gerçekleştirildiğinin bir önemi yoktur. Bu bağlamda suçların gerçekleşmesi bakımından özel kast aranmaz. Cevap A dır.
Soru 14
I. Bilişim sistemine girme suçunun zincirleme suç şeklinde işlenmesi mümkündür.
II. Suçun üçüncü fıkrasında daha fazla cezayı gerektiren nitelikli hal olarak kabul edilen durumun gerçekleşmesine bağlı olarak, faile verilecek ceza altı aydan on sekiz aya kadar olarak kabul edilmiştir.
III. Suçun temel halinin cezası sadece bir yıl hapis cezasıdır.
Bilişim sistemine girme suçuyla ilgili yukarıda verilenlerden hangileri doğrudur?
II. Suçun üçüncü fıkrasında daha fazla cezayı gerektiren nitelikli hal olarak kabul edilen durumun gerçekleşmesine bağlı olarak, faile verilecek ceza altı aydan on sekiz aya kadar olarak kabul edilmiştir.
III. Suçun temel halinin cezası sadece bir yıl hapis cezasıdır.
Bilişim sistemine girme suçuyla ilgili yukarıda verilenlerden hangileri doğrudur?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız III
C
I ve II
D
II ve III
E
I ve III
Açıklama:
Nitelikli hali 6 aydan 2 yıladır. Temel hali ise 1 yıl hapis ya da para cezasıdır. Cevap A dır.
Soru 15
Bilişim sistemindeki verilerin bozulması, yok edilmesi, değiştirilmesi, erişilmez kılınması, sisteme veri yerleştirilmesi veya mevcut verilerin başka yere gönderilmesi suçunun cezası ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Altı aydan iki yıla kadar hapis
B
Altı aydan üç yıla kadar hapis
C
Üç aydan beş yıla kadar hapis
D
Üç aydan iki yıla kadar hapis
E
İki yıldan altı yıla kadar hapis
Açıklama:
Failin fiili ikinci fıkra kapsamındaysa (Bilişim sistemindeki verilerin bozulması, yok edilmesi, değiştirilmesi, erişilmez kılınması, sisteme veri yerleştirilmesi veya mevcut verilerin başka yere gönderilmesi) bu durumda faile altı aydan üç yıla kadar hapis cezası verilmesi hükme bağlanmıştır. Cevap B dir.
Soru 16
Banka ve kredi kartlarının kötüye kullanılması suçları bakımından mağdurun rızasının niteliği nedir?
Seçenekler
A
Hukuka uygunluk sebebi
B
Tipikliği kaldıran unsur
C
Kusuru kaldıran unsur
D
Şahsi cezasızlık sebebi
E
Teşebbüs
Açıklama:
Söz konusu suçlar bakımından hukuka uygunluk nedenleri koşulları oluştuğu ölçüde uygulama alanı bulacaktır. Bu bağlamda önem arzeden ayrıksı bir durum bulunmamaktadır. Bununla birlikte ayrıca vurgulamak gerekir ki; TCK m.245/1’de
ilgilinin rızası tipik düzenlemede açıkça zikredildiğinden, ilgilinin rızasının varlığı durumunda artık hukuka uygunluk sebebi; bilakis tipikliği kaldıran bir rıza söz konusu olacaktır. Cevap B dir.
ilgilinin rızası tipik düzenlemede açıkça zikredildiğinden, ilgilinin rızasının varlığı durumunda artık hukuka uygunluk sebebi; bilakis tipikliği kaldıran bir rıza söz konusu olacaktır. Cevap B dir.
Soru 17
Aşağıdakilerden hangisi yasak cihaz ve programlar suçunda hukuka aykırılığı ortadan kaldırır?
Seçenekler
A
Taksir
B
İhmal
C
Meşru savunma
D
Kusurun olmaması
E
Tehdit altında işleme
Açıklama:
Meşru savunmada kullanılmaya yönelik böyle bir program yapılması, TCK m.245/A kapsamındaki suçun hukuka aykırılık unsurunu ortadan kaldırarak suçun oluşmasını engeller. Cevap C dir.
Soru 18
Bilgisayarlarda, bilgisayar programlarında ve kütüklerinde arama, kopyalama ve el koyma tedbirine kim karar verebilir?
Seçenekler
A
Sulh ceza hakimi
B
BTK
C
Cumhurbaşkanı
D
Cumhuriyet savcısı
E
Asliye ceza mahkemesi
Açıklama:
Tedbire Cumhuriyet savcısının istemi üzerine sulh ceza hakimi tarafından karar verilir. Kovuşturma sırasında tedbire başvurma imkânı bulunmadığı için mahkemenin bu yönde bir karar alma yetkisi bulunmamaktadır. Ayrıca soruşturma sırasında görevli yargılama makamı olan sulh ceza hakiminden başka bir adli merciin de herhangi bir koşula bağlı olarak bu tedbire karar vermesi söz konusu değildir. Temel hakları kısıtlayıcı nitelikte bir işlem olması sebebiyle, tedbirin uygulanma alanının kovuşturmayı da kapsar şekilde kıyasen genişletilmesi de mümkün değildir. Cevap A dır.
Soru 19
Verileri toplayıp yerleştirdikten sonra bunları otomatik işlemlere tâbi tutma olanağını veren manyetik sistemlere ne ad verilir?
Seçenekler
A
Bilişim sistemleri
B
Bilgisayar sistemleri
C
Veri sistemleri
D
Yazılım sistemleri
E
Oyun sistemleri
Açıklama:
verileri toplayıp yerleştir- dikten sonra bunları otomatik işlemlere tâbi tutma olanağını veren manyetik sistemlere bilişim sistemleri denir
Soru 20
Bilgisayarın ya da diğer ifadeyle bilişim sisteminin soyut yanını oluşturan, sistemin istenilen şekilde çalışmasına yardımcı olan ve yerine göre kullanıcı ile sistem arasındaki bağlantıyı sağlayan unsurlara ne ad verilir?
Seçenekler
A
Program ve veriler
B
Yazılım sistemleri
C
Bilişim varyasyonları
D
Yazılım çözücüler
E
Sistem araçları
Açıklama:
Bilgisayarın ya da diğer ifadeyle bilişim sisteminin soyut yanını oluşturan, sistemin istenilen şekilde çalışmasına yardımcı olan ve yerine göre kullanıcı ile sistem arasındaki bağlantıyı sağlayan unsurlara program ve veriler denir
Soru 21
Bir seri bilginin, sistemin belli bir yönde çalışmasını sağlamak için bir araya gelmiş şekline ne ad verilir?
Seçenekler
A
Program
B
Veri
C
İnternet
D
Yazı
E
Gereksinim
Açıklama:
bir seri bilginin, sistemin belli bir yönde çalışmasını sağlamak için bir araya gelmiş şekline program denir.
Soru 22
TCK Madde 243 - (1) Bir bilişim sisteminin bütünü- ne veya bir kısmına, hukuka aykırı olarak giren veya orada kalmaya devam eden kimseye bir yıla kadar hapis veya adlî para cezası verilir.
Bu suç nedir?
Bu suç nedir?
Seçenekler
A
Bilişim sistemine girme
B
Bilişim sistemini ihlal
C
Bilişim sistemini koruma
D
Bilişim sistemini bozma
E
Bilişim sistemlerinin yazılım ihlalleri
Açıklama:
Madde 243 - (1) Bir bilişim sisteminin bütünü- ne veya bir kısmına, hukuka aykırı olarak giren veya orada kalmaya devam eden kimseye bir yıla kadar hapis veya adlî para cezası verilir. bilişim sistemine girme
Soru 23
Bilişim sistemine girme suçu kapsamında "bireyin sanal ya da bir başka deyişle dijital ortamdaki özel alanı koruma altına alınma" ile ilgili olarak suçun hangi unsuruna değinilmektedir?
Seçenekler
A
Korunan hukuki değer
B
Maddi unsur
C
Manevi unsur
D
Suçun konusu
E
Suçun cezası
Açıklama:
bireyin sanal ya da bir başka deyişle dijital ortamdaki özel alanı koruma altına alınma ile suçta korunan hukuki değer ele alınmaktadır.
Soru 24
TCK’nın 244. maddesinde sistemi engelleme, bozma, verileri yok etme veya değiştirmeye ilişkin düzenlemede korunan hukuki değer nedir?
Seçenekler
A
bilişim sisteminin işlerliğini sağlayan yazılım
B
bilişim sisteminin işlerliğini sağlayan görüntü
C
bilişim sisteminin işlerliğini sağlayan sistem
D
bilişim sisteminin işlerliği
E
bilişim sisteminin virüs koruması
Açıklama:
bilişim sisteminin işlerliğini sağlayan yazılım
Soru 25
TCK’nın 244. maddesinde yer alan sistemi engelleme, bozma, verileri yok etme veya değiştirme suçuna ilişkin düzenlemeye göre aşağıdakilerden hangisi cezayı arttırıcı unsurlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Fiilin bankaya ait bilişim sistemi üzerinde işlenmesi
B
Fiilin kredi kurumuna ait bilişim sistemi üzerinde işlenmesi
C
Fiilin kamu kurumuna ait bilişim sistemi üzerinde işlenmesi
D
Fiilin kamu kuruluşuna ait bilişim sistemi üzerinde işlenmesi
E
Fiilin anonim şirkete ait bilişim sistemi üzerinde işlenmesi
Açıklama:
Düzenlemenin üçüncü fıkrasında gerek birinci gerekse de ikinci fıkrada düzenlenen suçlar bakımında ortak bir nitelikli hale yer verilmiştir. Bu bağlamda bahsedilen fiillerin, bir banka veya kredi kurumuna ya da bir kamu kurum veya kuruluşuna
ait bilişim sistemi üzerinde işlenmesi cezayı arttıran bir neden olarak kabul edilmiştir. Böyle bir arttırıma yer verilmesinin temel nedeni, gerçekleştirilecek eylemler nedeniyle bu kurum ve kuruluşların hizmetlerinin aksamasının, toplumdaki diğer bireyler
bakımından da zararlı sonuçlar ortaya çıkartabilecek olmasıdır
ait bilişim sistemi üzerinde işlenmesi cezayı arttıran bir neden olarak kabul edilmiştir. Böyle bir arttırıma yer verilmesinin temel nedeni, gerçekleştirilecek eylemler nedeniyle bu kurum ve kuruluşların hizmetlerinin aksamasının, toplumdaki diğer bireyler
bakımından da zararlı sonuçlar ortaya çıkartabilecek olmasıdır
Soru 26
Banka ve kredi kartlarının kötüye kullanılması suçunda hangisi şahsi cezasızlık sebebi değildir?
Seçenekler
A
Suçun haklarında ayrılık kararı verilmemiş eşlerden birinin zararına olarak işlenmesi
B
Suçun üstsoy veya altsoyunun veya bu derecede kayın hısımlarından birinin zararına olarak işlenmesi
C
Suçun evlat edinen veya evlatlığın birinin zararına olarak işlenmesi
D
Suçun aynı konutta beraber yaşayan kardeşlerden birinin zararına olarak işlenmesi
E
Suçun aynı konutta beraber yaşayan eşin zararına olarak işlenmesi
Açıklama:
Kanun koyucu TCK m.245/1’deki suç bakımından bazı şahsi cezasızlık sebeplerine yer vermiştir.
Bu bağlamda söz konusu cezasızlık sebepleri sadece fiilin birinci fıkra kapsamında kalması halinde
geçerlidir. Eğer gerçekleştirilen fiil diğer fıkralar kapsamındaysa, cezasızlık söz konusu olmayacaktır. Buna göre; birinci fıkra kapsamında suçun, a) Haklarında ayrılık kararı verilmemiş eşlerden birinin, b) Üstsoy veya altsoyunun veya bu derecede kayın hısımlarından birinin veya evlat edinen veya evlatlığın, c) Aynı konutta beraber yaşayan kardeşlerden birinin zararına olarak işlenmesi halinde, ilgili akraba hakkında cezaya hükmolunmaz. Eğer eşler hakkında boşanmasalar bile ayrılık kararı
verilmiş ise şahsi cezasızlık sebebi geçerli değildir. Bunun yanında anne babanın kredi kartını izinsiz kullanan çocuk bakımından cezasızlık sebebi söz konusu olacağı gibi, kayın validesinin kartını rızası dışında kullanan damat bakımından da aynı cezasızlık sebebi geçerlidir. Son olarak belirtmek gerekir ki, kardeşler bakımından şahsi cezasızlık sebebinin geçerli olması için kardeşlerin aynı evde yaşıyor olması zorunludur. Ayrı evlerde yaşayan kardeşlerden birisi diğerinin kredi kartını rızası olmaksızın kullandığında, şahsi cezasızlık sebebi geçerli olmaz.
Bu bağlamda söz konusu cezasızlık sebepleri sadece fiilin birinci fıkra kapsamında kalması halinde
geçerlidir. Eğer gerçekleştirilen fiil diğer fıkralar kapsamındaysa, cezasızlık söz konusu olmayacaktır. Buna göre; birinci fıkra kapsamında suçun, a) Haklarında ayrılık kararı verilmemiş eşlerden birinin, b) Üstsoy veya altsoyunun veya bu derecede kayın hısımlarından birinin veya evlat edinen veya evlatlığın, c) Aynı konutta beraber yaşayan kardeşlerden birinin zararına olarak işlenmesi halinde, ilgili akraba hakkında cezaya hükmolunmaz. Eğer eşler hakkında boşanmasalar bile ayrılık kararı
verilmiş ise şahsi cezasızlık sebebi geçerli değildir. Bunun yanında anne babanın kredi kartını izinsiz kullanan çocuk bakımından cezasızlık sebebi söz konusu olacağı gibi, kayın validesinin kartını rızası dışında kullanan damat bakımından da aynı cezasızlık sebebi geçerlidir. Son olarak belirtmek gerekir ki, kardeşler bakımından şahsi cezasızlık sebebinin geçerli olması için kardeşlerin aynı evde yaşıyor olması zorunludur. Ayrı evlerde yaşayan kardeşlerden birisi diğerinin kredi kartını rızası olmaksızın kullandığında, şahsi cezasızlık sebebi geçerli olmaz.
Soru 27
Bir cihazın, bilgisayar programının, şifrenin veya sair güvenlik kodunun; münhasıran bu Bölümde yer alan suçlar ile bilişim sistemlerinin araç olarak kullanılması suretiyle işlenebilen diğer suçların işlenmesi için yapılması veya oluşturulması durumunda, bunları imal eden, ithal eden, sevk eden, nakleden, depolayan, kabul eden, satan, satışa arz eden, satın alan, başkalarına veren veya bulunduran kişi, bir yıldan üç yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır.
Söz konusu suç tipi nedir?
Söz konusu suç tipi nedir?
Seçenekler
A
Yasak cihaz veya programlar suçu
B
Yasak yazılımlar kullanma suçu
C
Yazılım korsanı suçu
D
Yazılım programları bozma suçu
E
Şifre bozma suçu
Açıklama:
Yasak cihaz veya programlar suçu
Soru 28
Bilgisayarlarda, bilgisayar programlarında ve kütüklerinde arama, kopyalama ve elkoyma tedbi- rinin uygulanabileceği muhakeme safhası ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Yalnızca soruşturma sırasında başvurulabilen bir tedbirdir.
B
Yalnızca duruşma sırasında başvurulabilen bir tedbirdir.
C
Yalnızca iddianamenin değerlendirilmesi aşamasında başvurulabilir.
D
Yalnızca kanunyolu aşamasında başvurulabilir.
E
Hem soruşturma hem de kovuşturma da başvurulabilir.
Açıklama:
Yalnızca soruşturma sırasında başvurulabilen bir tedbirdir.
Soru 29
Bilişim alanındaki Türkiye’deki gelişmelerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
3756 sayılı kanunla 765 sayılı TCK’nın ikinci kitabına bazı bilişim suçlarını öngören “Bilişim Alanında Suçlar” başlıklı 11. Bap ilave edilmiştir.
B
1995 yılında, 4110 sayılı kanunla Fikir ve Sanat Eserleri Kanununda bilgisayar programlarının da eser sayılacağına ilişkin bir değişiklik yapılmış; bilgisayar programlarına karşı gerçekleştirilen birtakım eylemler de yaptırım altına alınmıştır.
C
E-ticaret kavramının ortaya çıkmasına bağlı olarak sözleşme onaylamalarında işlemleri çabuklaştırmak için dünyada hızla kullanılmaya başlayan elektronik imzaya ilişkin düzenlemede Elektronik İmza Kanunu adı altında 2004 yılında kanunlaşmıştır. Bu kanunda da bilişim alanında bazı suçlar öngörülmüştür.
D
5237 sayılı TCK’da hırsızlık, dolandırıcılık gibi bazı suçların bilişim sistemleri vasıtasıyla işlenmesi hali de söz konusu suçların nitelikli hali olarak ayrıca hükme bağlanmıştır.
E
2007 yılında 6698 sayılı kanunla İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun TBMM tarafından kabul edilip yürürlüğe konulmuştur.
Açıklama:
TCK’da ise bilişim alanında işlenen suçlara, önceki 765 sayılı kanundan daha ayrıntılı düzenlemeler yapılarak yer verilmiştir. Kanunda söz konusu suçlara, özel hükümlerin yer aldığı TCK’nın 2. kitabının topluma karşı suçların düzenlendiği 3. kısmının 10. bölümünde “Bilişim Alanında Suçlar” başlığı altında yer verilmiştir. Bununla birlikte 5237 sayılı TCK’da hırsızlık, dolandırıcılık gibi bazı suçların bilişim sistemleri vasıtasıyla işlenmesi hali de söz konusu suçların nitelikli hali olarak ayrıca hükme bağlanmıştır. Ayrıca Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu ile Elektronik İmza Kanunu’nda düzenlenen bilişim suçları da bulunmaktadır.
2007 yılında 5651 sayılı kanunla İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun TBMM tarafından kabul edilip yürürlüğe konulmuştur.
2007 yılında 5651 sayılı kanunla İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun TBMM tarafından kabul edilip yürürlüğe konulmuştur.
Soru 30
Aşağıdaki bilişim suçları ile ilgili verilmiş olan kavramlardan hangisi yanlış tanımlanmıştır?
Seçenekler
A
Bilgilerin otomatik olarak işleme tabi tutuldukları sisteme ilişkin alana bilişim alanı denir.
B
Verileri toplayıp yerleştirdikten sonra bunları otomatik işlemlere tâbi tutma olanağını veren manyetik sistemlere bilişim sistemi denir.
C
Program, bir seri bilginin, sistemin belli bir yönde çalışmasını sağlamak için bir araya gelmiş şeklidir.
D
Veri, bilgilerin soyut halde belirli bir formata dönüştürülmüş halidir.
E
Elektronik ortamlarda, iletişim, bilgi ve belge paylaşımının sağlanmasının hukuki çerçevesi ve sonuçları ile bu ortamlarda vukuu bulan hukuka aykırı fiillere ilişkin yaptırımların öngörüldüğü mevzuatın oluşturduğu hukuk normlarına bilişim suçu denir.
Açıklama:
Bilişim alanı, bilgilerin otomatik olarak işleme tabi tutuldukları sisteme ilişkin alan
Bilişim sisteminden maksat, verileri toplayıp yerleştirdikten sonra bunları otomatik işlemlere tâbi tutma olanağını veren manyetik sistemlerdir.
Program, bir seri bilginin, sistemin belli bir yönde çalışmasını sağlamak için bir araya gelmiş şeklidir.
Veri, bilgilerin soyut halde belirli bir formata dönüştürülmüş halidir.
Bilişim hukuku, elektronik ortamlarda, iletişim, bilgi ve belge paylaşımının sağlanmasının hukuki çerçevesi ve sonuçları ile bu ortamlarda vukuu bulan hukuka aykırı fiillere ilişkin yaptırımların öngörüldüğü mevzuatın oluşturduğu hukuk normlardır.
Bilişim sisteminden maksat, verileri toplayıp yerleştirdikten sonra bunları otomatik işlemlere tâbi tutma olanağını veren manyetik sistemlerdir.
Program, bir seri bilginin, sistemin belli bir yönde çalışmasını sağlamak için bir araya gelmiş şeklidir.
Veri, bilgilerin soyut halde belirli bir formata dönüştürülmüş halidir.
Bilişim hukuku, elektronik ortamlarda, iletişim, bilgi ve belge paylaşımının sağlanmasının hukuki çerçevesi ve sonuçları ile bu ortamlarda vukuu bulan hukuka aykırı fiillere ilişkin yaptırımların öngörüldüğü mevzuatın oluşturduğu hukuk normlardır.
Soru 31
I. Otamatik çamaşır makinesi II. Hesap makinesi III. Bilgisayar IV. Uzaktan kumandalı televizyon Yukardakilerden hangisi ya da hangileri verileri işleyebilme özelliğine sahiptir?
Seçenekler
A
Yalnız I B
I ve II C
II ve III D
Yalnız III E
I, II ve IV
Açıklama:
Bilgisayarı diğer otomatik işlem yapan araçlardan ayırt eden özellik, bilgileri otomatik olarak işleme tabi tutmasının yanında, genel kapsamlı olarak verileri işleyebilme ve kullanabilmesidir. Zira otomatik çamaşır makinesi, hesap makinesi ve uzaktan kumandalı televizyonlarda da bilgileri otomatik işleme tabi tutma özelliği bulunmaktadır. Ancak bunlar genel kapsamlı olarak verileri işleyebilme özelliğine sahip olmadıklarından ve sadece tek bir amaca yönelik işlem yapabildiklerinden bilgisayar ya da bilişim sistemi sayılmazlar.Soru 32
- Bir bilişim sisteminin bütününe veya bir kısmına, hukuka aykırı olarak giren veya orada kalmaya devam eden kimseye bir yıla kadar hapis veya adli para cezası verilir.
- Yukarıdaki fıkrada tanımlanan fiillerin bedeli karşılığı yararlanılabilen sistemler hakkında işlenmesi hâlinde, verilecek ceza yarı oranına kadar indirilir.
- Bu fiil nedeniyle sistemin içerdiği veriler yok olur veya değişirse, altı aydan iki yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.
- Bir bilişim sisteminin kendi içinde veya bilişim sistemleri arasında gerçekleşen veri nakillerini, sisteme girmeksizin teknik araçlarla hukuka aykırı olarak izleyen kişi, bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
Seçenekler
A
243
B
244
C
245
D
491
E
521
Açıklama:
Bilişim sistemine girmenin düzenlendiği 5237 sayılı TCK’nın 243. maddesinin metni şu şekildedir:
Madde 243 - (1) Bir bilişim sisteminin bütününe veya bir kısmına, hukuka aykırı olarak giren veya orada kalmaya devam eden kimseye bir yıla kadar hapis veya adlî para cezası verilir. (1)
(2) Yukarıdaki fıkrada tanımlanan fiillerin bedeli karşılığı yararlanılabilen sistemler hakkında işlenmesi halinde, verilecek ceza yarı oranına kadar indirilir.
(3) Bu fiil nedeniyle sistemin içerdiği veriler yok olur veya değişirse, altı aydan iki yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.
(4) Bir bilişim sisteminin kendi içinde veya bilişim sistemleri arasında gerçekleşen veri nakillerini, sisteme girmeksizin teknik araçlarla hukuka aykırı olarak izleyen kişi, bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
Bilindiği üzere bir suçun temel şekline kanun koyucu tarafından eklenen bazı hususların varlığı halinde suçun daha az veya daha fazla ceza ile müeyyidelendirilmesini hükme bağlamış olabilir. Bu tür hallere nitelikli haller denir.
Madde 243 - (1) Bir bilişim sisteminin bütününe veya bir kısmına, hukuka aykırı olarak giren veya orada kalmaya devam eden kimseye bir yıla kadar hapis veya adlî para cezası verilir. (1)
(2) Yukarıdaki fıkrada tanımlanan fiillerin bedeli karşılığı yararlanılabilen sistemler hakkında işlenmesi halinde, verilecek ceza yarı oranına kadar indirilir.
(3) Bu fiil nedeniyle sistemin içerdiği veriler yok olur veya değişirse, altı aydan iki yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.
(4) Bir bilişim sisteminin kendi içinde veya bilişim sistemleri arasında gerçekleşen veri nakillerini, sisteme girmeksizin teknik araçlarla hukuka aykırı olarak izleyen kişi, bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
Bilindiği üzere bir suçun temel şekline kanun koyucu tarafından eklenen bazı hususların varlığı halinde suçun daha az veya daha fazla ceza ile müeyyidelendirilmesini hükme bağlamış olabilir. Bu tür hallere nitelikli haller denir.
Soru 33
Bir bilişim sisteminin bütününe veya bir kısmına, hukuka aykırı olarak girmek veya orada kalmaya devam etme aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Fail
B
Mağdur
C
Maddi fiil
D
İştirak
E
Teşebbüs
Açıklama:
Fail: Suçun faili tipik eylemleri gerçekleştiren kişidir. Söz konusu suçlar bakımından fail olmanın gerektirdiği herhangi bir özellik söz konusu değildir. Herkes 243/1 ve 243/4’deki suçların faili olabilir.
Mağdur: Suçla korunan hukuki değerin ait olduğu kimse mağdur olarak nitelendirilir. Girilen bilişim sistemini kullanan kimse m.243/1’deki sisteme izinsiz girme veya orada kalma suçunun mağdurudur. Nakli izlenen verilerin sahibi ise m.243/4’teki veri nakillerini izleme suçunun mağduru konumundadır.
Maddi fiil, bir bilişim sisteminin bütününe veya bir kısmına, hukuka aykırı olarak girmek veya orada kalmaya devam etmektir. Sisteme hukuka aykırı olarak girmekle veya izinli girdikten sonra çıkmayarak izinsiz kalmaya devam etmekle suç oluşur.
Tek kişi tarafından işlenebilen bir suçun, birden fazla kimse tarafından bir iş birliği içerisinde işlenmesine iştirak denir.
Teşebbüs kişinin işlemeyi kastettiği bir suçu elverişli hareketlerle doğrudan doğruya icraya başlayıp da elinde olmayan nedenlerle tamamlayamamasıdır.
Mağdur: Suçla korunan hukuki değerin ait olduğu kimse mağdur olarak nitelendirilir. Girilen bilişim sistemini kullanan kimse m.243/1’deki sisteme izinsiz girme veya orada kalma suçunun mağdurudur. Nakli izlenen verilerin sahibi ise m.243/4’teki veri nakillerini izleme suçunun mağduru konumundadır.
Maddi fiil, bir bilişim sisteminin bütününe veya bir kısmına, hukuka aykırı olarak girmek veya orada kalmaya devam etmektir. Sisteme hukuka aykırı olarak girmekle veya izinli girdikten sonra çıkmayarak izinsiz kalmaya devam etmekle suç oluşur.
Tek kişi tarafından işlenebilen bir suçun, birden fazla kimse tarafından bir iş birliği içerisinde işlenmesine iştirak denir.
Teşebbüs kişinin işlemeyi kastettiği bir suçu elverişli hareketlerle doğrudan doğruya icraya başlayıp da elinde olmayan nedenlerle tamamlayamamasıdır.
Soru 34
Bilişim sistemini engelleme, bozma, verileri yok etme veya değiştirmeye ilişkin düzenlemeye 5237 sayılı TCK’nın hangi maddesinde ile yer verilmiştir?
Seçenekler
A
243
B
244
C
245
D
491
E
521
Açıklama:
TCK’nın 244. maddesinde sistemi engelleme, bozma, verileri yok etme veya değiştirmeye ilişkin düzenlemeye yer verilmiştir. Söz konusu maddede üç ayrı suç tipi bulunmaktadır. Bu bağlamda m.244/1’de bilişim sisteminin işleyişini engelleme ve bozma; m.244/2’de bilişim sistemindeki verilerin bozulması, yok edilmesi, değiştirilmesi, erişilmez kılınması, sisteme veri yerleştirilmesi veya mevcut verilerin başka yere gönderilmesi; m.244/4’de ise haksız çıkar sağlama suçu hükme bağlanmıştır. m.244/3’de ise 1. ve 2. fıkradaki suçlar bakımından ortak bir nitelikli hal düzenlemesine yer verilmiştir.
Madde 244- (1) Bir bilişim sisteminin işleyişini engelleyen veya bozan kişi, bir yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
(2) Bir bilişim sistemindeki verileri bozan, yok eden, değiştiren veya erişilmez kılan, sisteme veri yerleştiren, var olan verileri başka bir yere gönderen kişi, altı aydan üç yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
(3) Bu fiillerin bir banka veya kredi kurumuna ya da bir kamu kurum veya kuruluşuna ait bilişim sistemi üzerinde işlenmesi halinde, verilecek ceza yarı oranında artırılır.
(4) Yukarıdaki fıkralarda tanımlanan fiillerin işlenmesi suretiyle kişinin kendisinin veya başkasının yararına haksız bir çıkar sağlamasının başka bir suç oluşturmaması halinde, iki yıldan altı yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adlî para cezasına hükmolunur.
Madde 244- (1) Bir bilişim sisteminin işleyişini engelleyen veya bozan kişi, bir yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
(2) Bir bilişim sistemindeki verileri bozan, yok eden, değiştiren veya erişilmez kılan, sisteme veri yerleştiren, var olan verileri başka bir yere gönderen kişi, altı aydan üç yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
(3) Bu fiillerin bir banka veya kredi kurumuna ya da bir kamu kurum veya kuruluşuna ait bilişim sistemi üzerinde işlenmesi halinde, verilecek ceza yarı oranında artırılır.
(4) Yukarıdaki fıkralarda tanımlanan fiillerin işlenmesi suretiyle kişinin kendisinin veya başkasının yararına haksız bir çıkar sağlamasının başka bir suç oluşturmaması halinde, iki yıldan altı yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adlî para cezasına hükmolunur.
Soru 35
TCK’nın hangi maddesinde başkasına ait banka veya kredi kartını kullanmak suretiyle yarar sağlama; sahte banka veya kredi kartı üretme, satma, satın alma ve kabul etme; sahte banka veya kredi kartı kullanarak yarar sağlama suçları hükme bağlanmıştır?
Seçenekler
A
243
B
244
C
245
D
491
E
521
Açıklama:
Toplum içerisinde yaygınlaşmasına bağlı olarak bu kartların kötüye kullanılmasını özel düzenlemeye tabi tutarak bu tür suçlulukla etkin şekilde mücadele etmeyi ve böylelikle kartlara olan güvenin devamlılığını teminat altına almayı amaçlayan kanunkoyucu da TCK m.245’te banka ve kredi kartlarının kötüye kullanılmasını hüküm altına almıştır.
Söz konusu düzenleme şu şekildedir;
Madde 245 - (1) Başkasına ait bir banka veya kredi kartını, her ne suretle olursa olsun ele geçiren veya elinde bulunduran kimse, kart sahibinin veya kartın kendisine verilmesi gereken kişinin rızası olmaksızın bunu kullanarak veya kullandırtarak kendisine veya başkasına yarar sağlarsa, üç yıldan altı yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adlî para cezası ile cezalandırılır.
(2) Başkalarına ait banka hesaplarıyla ilişkilendirilerek sahte banka veya kredi kartı üreten, satan, devreden, satın alan veya kabul eden kişi üç yıldan yedi yıla kadar hapis ve onbin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır.
(3) Sahte oluşturulan veya üzerinde sahtecilik yapılan bir banka veya kredi kartını kullanmak suretiyle kendisine veya başkasına yarar sağlayan kişi, fiil daha ağır cezayı gerektiren başka bir suç oluşturmadığı takdirde, dört yıldan sekiz yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adlî para cezası ile cezalandırılır.
(4) Birinci fıkrada yer alan suçun;
Söz konusu düzenleme şu şekildedir;
Madde 245 - (1) Başkasına ait bir banka veya kredi kartını, her ne suretle olursa olsun ele geçiren veya elinde bulunduran kimse, kart sahibinin veya kartın kendisine verilmesi gereken kişinin rızası olmaksızın bunu kullanarak veya kullandırtarak kendisine veya başkasına yarar sağlarsa, üç yıldan altı yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adlî para cezası ile cezalandırılır.
(2) Başkalarına ait banka hesaplarıyla ilişkilendirilerek sahte banka veya kredi kartı üreten, satan, devreden, satın alan veya kabul eden kişi üç yıldan yedi yıla kadar hapis ve onbin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır.
(3) Sahte oluşturulan veya üzerinde sahtecilik yapılan bir banka veya kredi kartını kullanmak suretiyle kendisine veya başkasına yarar sağlayan kişi, fiil daha ağır cezayı gerektiren başka bir suç oluşturmadığı takdirde, dört yıldan sekiz yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adlî para cezası ile cezalandırılır.
(4) Birinci fıkrada yer alan suçun;
- a) Haklarında ayrılık kararı verilmemiş eşlerden birinin,
- b) Üstsoy veya altsoyunun veya bu derecede kayın hısımlarından birinin veya evlat edinen veya evlâtlığın,
- c) Aynı konutta beraber yaşayan kardeşlerden birinin zararına olarak işlenmesi halinde, ilgili akraba hakkında cezaya hükmolunmaz.
Soru 36
Ceza muhakemesi sırasında bireysel menfaatle kamusal menfaat arasındaki dengeyi sağlamanın en zorlu olduğu kurumlardan birisi de koruma tedbirleridir. Bilgisayarlarda, bilgisayar programlarında ve kütüklerinde yapılacak arama, kopyalama ve el koyma faaliyetlerini CMK’nın (Ceza Muhakeme Kanunu) hangi maddesiyle düzenlenmiştir?
Seçenekler
A
CMK 134
B
CMK 135
C
CMK 148
D
CMK 160
E
CMK 217
Açıklama:
Bilişim sistemlerinin ve dolayısıyla bilgisayarların sosyal ve ticari alanda giderek yaygınlaşması ve bireysel yaşamda da giderek daha fazla önem arzetmesine bağlı olarak kanun koyucu bilgisayarlarda, bilgisayar programlarında ve kütüklerinde yapılacak arama, kopyalama ve el koyma faaliyetlerini ayrıca düzenleme ihtiyacı hissetmiştir. Bu bağlamda söz konusu tedbir, CMK’nın birinci kitap, dördüncü kısım, dördüncü bölümünde, “arama ve el koyma” başlığı altında, m.134’te hükme bağlanmıştır.
Soru 37
Hangi merci, bilgisayarlarda, bilgisayar programlarında ve kütüklerinde arama, kopyalama ve el koyma tedbirine karar vermeye yetkilidir?
Seçenekler
A
Cumhuriyet savcısı
B
Hakim
C
Yargıtay Başsavcısı
D
Anayasa Mahkemesi
E
Siber Suçlar Daire Başkanlığı
Açıklama:
Cumhuriyet savcısının istemi üzerine şüphelinin kullandığı bilgisayar ve bilgisayar programları ile bilgisayar kütüklerinde arama yapılmasına, bilgisayar kayıtlarından kopya çıkarılmasına, bu kayıtların çözülerek metin haline getirilmesine hakim tarafından karar verilir (CMK m.134/1).
Soru 38
Başkasına ait banka kartından çok kısa aralıklarla birden fazla defa para çekme eylemi gerçekleştirilmesi aşağıdakilerden hangisi gerçekleşmiştir?
Seçenekler
A
Fail
B
Mağdur
C
İctima
D
İştirak
E
Teşebbüs
Açıklama:
İçtima
TCK m.245/1 kapsamında; fail başkasına ait kredi kartını alır ve birden fazla kez kullanırsa, TCK m.43/1 kapsamında zincirleme suç hükümleri uygulama alanı bulacaktır. Bununla birlikte başkasına ait banka kartından çok kısa aralıklarla birden fazla defa para çekme eylemi gerçekleştirilmesini Yargıtay tek suç saymıştır.
Fail kullandığı başkasına ait kredi kartını başka bir suç, örneğin yağma suçu, işlemek suretiyle ele geçirmişse, gerçek içtima hükümleri uygulanacak ve hem yağmadan hem de TCK m.245/1 kapsamında cezai sorumluluğa sahip olacaktır.
TCK m.245/1 kapsamında; fail başkasına ait kredi kartını alır ve birden fazla kez kullanırsa, TCK m.43/1 kapsamında zincirleme suç hükümleri uygulama alanı bulacaktır. Bununla birlikte başkasına ait banka kartından çok kısa aralıklarla birden fazla defa para çekme eylemi gerçekleştirilmesini Yargıtay tek suç saymıştır.
Fail kullandığı başkasına ait kredi kartını başka bir suç, örneğin yağma suçu, işlemek suretiyle ele geçirmişse, gerçek içtima hükümleri uygulanacak ve hem yağmadan hem de TCK m.245/1 kapsamında cezai sorumluluğa sahip olacaktır.
Soru 39
Bilişim suçlarına ilişkin ilk düzenleme TCK’ya kaç yılında girmiştir?
Seçenekler
A
1990
B
1991
C
1992
D
1993
E
1994
Açıklama:
Bilişim suçlarına ilişkin ilk düzenleme TCK’ya 1991 yılında girmiş ve 3756 sayılı kanunla 765 sayılı TCK’nın ikinci kitabına bazı bilişim suçlarını öngören “Bilişim Alanında Suçlar” başlıklı 11. Bap ilave edilmiştir.
Soru 40
"................., verileri toplayıp yerleştirdikten sonra bunları otomatik işlemlere tâbi tutma olanağını veren manyetik sistemlerdir."
Yukarıdaki boşluğa aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Yukarıdaki boşluğa aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?
Seçenekler
A
İşletim sistemi
B
Veriler
C
Bilişim sistemleri
D
İnternet
E
Bilişim alanı
Açıklama:
5237 sayılı yeni TCK’da ise bilişim sisteminden bahsedilmiş ve 243. maddenin gerekçesinde “Bilişim sisteminden maksat, verileri toplayıp yerleştirdikten sonra bunları otomatik işlemlere tâbi tutma olanağını veren manyetik sistemlerdir.” denilerek konuya açıklık getirilmeye çalışılmıştır. Dolayısıyla boşluğa getirilmesi gereken ifade "bilişim sistemleri"dir.
Soru 41
Bilgilerin soyut halde belirli bir formata dönüştürülmüş hali aşağıdakilerden hangisi ile ifade edilir?
Seçenekler
A
Program
B
Bilgisayar
C
İnternet
D
Veri
E
Döküman
Açıklama:
Verinin ne olduğuna ilişkin kanuni bir düzenlemeye, 5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun’da da rastlanmaktadır. Söz konusu kanunun 2. maddesinin 1. fıkrasının (k) bendinde veri, bilgisayar tarafından üzerinde işlem yapılabilen her türlü değer olarak tanımlanmıştır. Yine aynı zamanda veri, bilgilerin soyut halde belirli bir formata dönüştürülmüş halidir.
Soru 42
Hukuk sistemimizde, Avrupa Siber Suç Sözleşmesi’nin 2. maddesinde öngörülen hukuka aykırı erişim düzenlemesiyle paralellik sağlayan suç tip düzenlemesi hangisidir?
Seçenekler
A
Bilişim sistemini engelleme
B
Bilişim sistemini bozma
C
Bilişim sistemine girme
D
Yasak cihaz veya programlar
E
Verileri yok etme veya değiştirme
Açıklama:
5237 sayılı TCK’da izinsiz bilişim sistemine girme düzenlemesiyle birlikte, hukuk sistemimizde, Avrupa Siber Suç Sözleşmesi’nin 2. maddesinde öngörülen hukuka aykırı erişim düzenlemesiyle de paralellik sağlanmıştır.
Soru 43
I. Özel hayatın korunmasına ilişkin yararlar
II. Kamu malının korunmasına ilişkin yararlar
III. Kişinin malvarlığının korunmasına ilişkin yararlar
IV. Kamu güveninin korunmasına ilişkin yararlar
V. Devletin korunmasına ilişkin yararlar
Yukarıdakilerden hangisi/hangileri bilişim suçları ile korunana değerler arasında yer alır?
II. Kamu malının korunmasına ilişkin yararlar
III. Kişinin malvarlığının korunmasına ilişkin yararlar
IV. Kamu güveninin korunmasına ilişkin yararlar
V. Devletin korunmasına ilişkin yararlar
Yukarıdakilerden hangisi/hangileri bilişim suçları ile korunana değerler arasında yer alır?
Seçenekler
A
I, IV ve V
B
II, IV ve V
C
III, IV ve V
D
II, III ve IV
E
I, III ve IV
Açıklama:
Bilişim alanındaki suçlara ilişkin düzenlemelerde ise, bilgisayar ortak özelliği teşkil etmek üzere, birden fazla hukuki yarar korunmaya çalışılmaktadır. Bu bağlamda bilişim suçları ile hem kişinin malvarlığına ilişkin hem de kamunun itimadına ve özel hayatın korunmasına ilişkin yararlar koruma altına alınmaktadır.
Soru 44
Bilişim sistemine girme suçu bakımından aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Bilişim sistemine girme suçu, davranışın şekli bakımından yapılacak bir sınıflamada şekli suçlar arasında yer alır.
B
Bu suçun oluşumu suç tipinde öngörülen davranışların gerçekleştirilmesi ive bunun sonucunda bir zararın ortaya çıkmasıyla tamamlanmış olur.
C
Davranışın devamlılığı bakımından da suç kesintisiz (mütemadi) bir suçtur.
D
Suçun maddi unsurunun oluşabilmesi bakımından kanunkoyucu sadece sisteme girmeyi değil; izinli girse bile izin ortadan kalktıktan sonra izinsiz olarak orada kalmaya devam etmesini de cezai yaptırıma tabi tutmuştur.
E
Suçun maddi unsurunun gerçekleşmesi bakımından sisteme doğrudan doğruya girilebileceği gibi, örneğin internet gibi bir vasıtayı kullanmak suretiyle de girilebilir.
Açıklama:
Bilişim sistemine girme suçu, davranışın şekli bakımından yapılacak bir sınıflamada şekli suçlar arasında yer alır. Bir başka deyişle bu suçun oluşumu suç tipinde öngörülen davranışların gerçekleştirilmesi ile tamamlanmış olur. Bunun dışında ayrıca bir zarar veya başkaca bir takım sonuçların gerçekleşmesi gerekmez.
Soru 45
Bilişim sisteminin somut yapısına, donanımına zarar verilerek işleyişi engellenirse fail hangi suçtan dolayı ceza almalıdır?
Seçenekler
A
Bilişim Sisteminin İşleyişini Engelleme veya Bozma
B
Mala zarar verme
C
Dolandırıcılık
D
Bilişim sistemine girme
E
Verileri yok etme veya değiştirme
Açıklama:
Suçun bilişim sisteminin soyut yapısına, yazılımına müdahale ile gerçekleştirilmesi gerekir. Aksi takdirde sisteminin somut yapısına, donanımına zarar verilerek işleyişi engellenirse Bilişim Sisteminin İşleyişini Engelleme veya Bozma kapsamında değil; mala zarar vermeye ilişkin hükümler kapsamında cezai sorumluluk doğacaktır.
Soru 46
Başkasına Ait Banka veya Kredi Kartını Kullanarak Yarar Sağlama Suçu bakımından aşağıdaki bilgilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Suçun oluşması için öncelikle sahte olmayan, gerçek bir banka veya kredi kartının bulunması gereklidir.
B
Başkasına ait banka veya kredi kartının fail tarafından ele geçirilmiş olması da gereklidir.
C
Ele geçirmenin, kartın asıl sahibinin rızası dışında gerçekleşmiş olması gerekmektedir.
D
Buradaki ele geçirme başka bir suçu oluşturuyorsa, bu durumda fail söz konusu suçtan ayrıca cezalandırılacaktır.
E
Suçun oluşumu bakımından kredi kartının fiziken ele geçirilmesi gerekli değildir.
Açıklama:
Başkasına ait banka veya kredi kartının fail tarafından ele geçirilmiş olması da gereklidir. Ancak ele geçirmenin ne şekilde olduğunun bir önemi yoktur. Kartın ele geçmesi asıl sahibinin rızasıyla olabileceği gibi, rızası dışında da olabilir.
Soru 47
I. Olası kast
II. Doğrudan kast
III. Bilinçli taksir
IV. Dolaylı kast
V. Bilinçsiz taksir
Yukarıdakilerden hangisi Yasak cihaz ve programlar suçunun manevi unsurunu oluşturur?
II. Doğrudan kast
III. Bilinçli taksir
IV. Dolaylı kast
V. Bilinçsiz taksir
Yukarıdakilerden hangisi Yasak cihaz ve programlar suçunun manevi unsurunu oluşturur?
Seçenekler
A
Yalnız II
B
I, II ve IV
C
II ve IV
D
II, III ve IV
E
III, IV ve V
Açıklama:
Suç kasten işlenebilen bir suçtur. Kanunda taksirli haline yer verilmediğinden bahsi geçen eylemlerin taksirle yapılması suça vücut vermeyecektir. Dolayısıyla kastın türleri olan, doğrudan, dolaylı ve olası kastla bu suç işlenebilecektir.
Soru 48
Bilgisayarlarda, Bilgisayar Programlarında Ve Kütüklerinde Arama, Kopyalama ve Elkoyma Tedbirine karar verecek makam hangisidir?
Seçenekler
A
Mağdur
B
Cumhuriyet Savcısı
C
Asliye Ceza Mahkemesi
D
Sulh Ceza Hakimi
E
İcra Mahkemesi
Açıklama:
Tedbire Cumhuriyet savcısının istemi üzerine sulh ceza hakimi tarafından karar verilir. Kovuşturma sırasında tedbire başvurma imkânı bulunmadığı için mahkemenin bu yönde bir karar alma yetkisi bulunmamaktadır. Ayrıca soruşturma sırasında görevli yargılama makamı olan sulh ceza hakiminden başka bir adli merciin de herhangi bir koşula bağlı olarak bu tedbire karar vermesi söz konusu değildir.
Soru 49
Bilişim suçlarında mevcut kuralların kıyasen uygulanamamasının sebebi nedir?
Seçenekler
A
Kıyas yasağının olması
B
Yorum yasağı
C
Aksi ile kanıt
D
Evleviyet
E
Kesin karine yasağı
Açıklama:
Kıyasın mümkün olduğu hukuk alanlarında, mevcut kuralların kıyasen uygulanması suretiyle, hukuki boşluk nedeniyle ortaya çıkan sorunların çözüme kavuşturulması belli oranda mümkün olabileceğinden, bilişim alanında ortaya çıkan yeni gelişmeler en çok ceza hukuku alanında uygulamacıyı çaresiz bırakmaktadır.
Soru 50
Bilişim suçlarına ilişkin ilk düzenleme Türk Ceza Kanunu'na hangi sene yapılmıştır?
Seçenekler
A
1991
B
1995
C
2004
D
2005
E
2007
Açıklama:
Bilişim suçlarına ilişkin ilk düzenleme TCK’ya 1991 yılında girmiş ve 3756 sayılı kanunla 765 sayılı TCK’nın ikinci kitabına bazı bilişim suçlarını öngören “Bilişim Alanında Suçlar” başlıklı 11. Bap ilave edilmiştir.
Soru 51
Verileri toplayıp yerleştirdikten sonra bunları otomatik işlemlere tâbi tutma olanağını veren manyetik sistemler şeklinde tanımlanan ifade aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Bilişim sistemi
B
Şifreli yayınlar
C
Program
D
Veri
E
İnternet
Açıklama:
5237 sayılı yeni TCK’da ise bilişim sisteminden bahsedilmiş ve 243. maddenin gerekçesinde “Bilişim sisteminden maksat, verileri toplayıp yerleştirdikten sonra bunları otomatik işlemlere tâbi tutma olanağını veren manyetik sistemlerdir.” denilerek konuya açıklık getirilmeye çalışılmıştır. Tanımı verilen ifade bilişim sistemidir.
Soru 52
Bilgisayar tarafından üzerinde işlem yapılabilen her türlü değer olarak tanımlanan bilişim alanı ifadesi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Program
B
Veri
C
Bilişim
D
İnternet
E
Şifreli yayın
Açıklama:
Verinin ne olduğuna ilişkin kanuni bir düzenlemeye, 5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun’da da rastlanmaktadır. Söz konusu kanunun 2. maddesinin 1. fıkrasının (k) bendinde veri, bilgisayar tarafından üzerinde işlem yapılabilen her türlü değer olarak tanımlanmıştır.
Soru 53
Verileri toplayıp yerleştirdikten sonra bunları otomatik işlemlere tâbi tutma olanağını veren manyetik sistemlere ne ad verilmektedir?
Seçenekler
A
Bilişim sistemi
B
Veri
C
Program
D
İnternet
E
Şifreli Yayın
Açıklama:
5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 243. Maddenin gerekçesinde “Bilişim sisteminden maksat, verileri toplayıp yerleştirdikten sonra bunları otomatik işlemlere tâbi tutma olanağını veren manyetik sistemlerdir.” denilerek konuya açıklık getirilmeye çalışılmıştır.
Soru 54
TCK m. 243/1’de düzenlenen bilişim sistemine girme suçunun konusu aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Bilişim sistemi veya ona ait parçalardan herhangi birisi
B
Sistem içinde veya bir bilişim sisteminden diğerine aktarılan veriler
C
Bilişim suçlarını işlemek amacıyla yapılmış cihaz ve programlar
D
Üzerinde eylemlerin gerçekleştirildiği banka veya kredi kartı
E
Haksız çıkarın olaya göre somutlaştığı varlıklar
Açıklama:
Suçun konusu, suçun üzerinde gerçekleştirildiği eşya veya kişi olarak ifade edilebilir. Ancak bu, failin fiziki faaliyetinin somut olarak üzerinde gerçekleştiği her kişi ya da eşya değil; sadece suçu düzenleyen normdaki tanımda söz konusu olan kişi veya eşyadır. Bu bağlamda izinsiz bilişim sistemine girme suçunun konusu, bilişim sistemi veya ona ait parçalardan herhangi birisidir. Nitekim suç tipiyle yasaklanan davranışlar bir bilişim sistemi veya onun parçaları üzerinde gerçekleştirilmelidir ki, bilişim sistemine girme suçu oluşabilsin.
Soru 55
Fiziken banka kartının ele geçirilmeksizin sadece banka kartı numarasının ele geçirilmesi suretiyle yarar sağlanması durumunda aşağıdaki suçlardan hangisi oluşur?
Seçenekler
A
Bilişim yoluyla hırsızlık suçu
B
Başkasına ait banka veya kredi kartını kullanarak yarar sağlama suçu
C
Sahte banka veya kredi kartı kullanarak yarar sağlama suçu
D
Bilişim sistemi aracılığıyla haksız çıkar sağlama suçu
E
Yasak cihaz veya programlar suçu
Açıklama:
TCK m.245/1’de düzenlenen başkasına ait banka veya kredi kartını kullanarak yarar sağlama suçunun oluşması için öncelikle başkasına ait sahte olmayan, gerçek bir banka veya kredi kartının fail tarafından ele geçirilmiş olması da gereklidir. Ayrıca kartın kullanılması suretiyle yarar sağlanması da bu suçun oluşması için zorunludur.
Suçun oluşumu bakımından kredi kartının fiziken ele geçirilmesi gerekli değildir. Nitekim kredi kartları, 5464 s. Banka ve Kredi Kartları Kanununda fiziki varlığı bulunmayan kart numarasını da içine alacak şekilde tanımlanmıştır. Ancak bu durum sadece kredi kartları bakımından geçerlidir. Banka kartları bakımından benzer bir ifadeye kanunda yer verilmediğinden, sadece banka kartı numarasının ele geçirilmesi suretiyle yarar sağlanması halinde bu suç oluşmayacaktır. Yargıtay da banka kart numarası ele geçirilerek internet ortamında işlem yapılması ve yarar elde edilmesi halinde, bu suçun değil, bilişim yoluyla hırsızlık suçunun oluşacağına hükmetmiştir.
Suçun oluşumu bakımından kredi kartının fiziken ele geçirilmesi gerekli değildir. Nitekim kredi kartları, 5464 s. Banka ve Kredi Kartları Kanununda fiziki varlığı bulunmayan kart numarasını da içine alacak şekilde tanımlanmıştır. Ancak bu durum sadece kredi kartları bakımından geçerlidir. Banka kartları bakımından benzer bir ifadeye kanunda yer verilmediğinden, sadece banka kartı numarasının ele geçirilmesi suretiyle yarar sağlanması halinde bu suç oluşmayacaktır. Yargıtay da banka kart numarası ele geçirilerek internet ortamında işlem yapılması ve yarar elde edilmesi halinde, bu suçun değil, bilişim yoluyla hırsızlık suçunun oluşacağına hükmetmiştir.
Soru 56
TCK m.244/3’de düzenlenen “bir banka veya kredi kurumuna ya da bir kamu kurum veya kuruluşuna ait bilişim sistemi üzerinde işlenmesi” fiili aşağıdaki suçlardan hangisi bakımından nitelikli hal olarak öngörülmüştür?
Seçenekler
A
Bilişim sistemine girme suçu
B
Veri nakillerini izleme suçu
C
Bilişim sisteminin işleyişini engelleme veya bozma suçu
D
Bilişim sistemi aracılığıyla haksız çıkar sağlama suçu
E
Sahte banka veya kredi kartı kullanarak yarar sağlama suçu
Açıklama:
Türk Ceza Kanunu’nun 244’üncü maddesinin üçüncü fıkrasında gerek birinci (bilişim sisteminin işleyişini engelleme veya bozma suçu) gerekse de ikinci fıkrada (bilişim sistemindeki verilerin bozulması, yok edilmesi, değiştirilmesi, erişilmez kılınması, sisteme veri yerleştirilmesi veya mevcut verilerin başka yere gönderilmesi suçu) düzenlenen suçlar bakımında ortak bir nitelikli hale yer verilmiştir. Bu bağlamda bahsedilen fiillerin, bir banka veya kredi kurumuna ya da bir kamu kurum veya kuruluşuna ait bilişim sistemi üzerinde işlenmesi cezayı arttıran bir neden olarak kabul edilmiştir.
Bilişim sisteminin işleyişini engelleme ve bozma suçu
Bilişim sisteminin işleyişini engelleme ve bozma suçu
Soru 57
Aşağıdaki durumlardan hangisinde kişiye, “başkasına ait banka veya kredi kartını kullanarak yarar sağlama suçu” nedeniyle ceza verilir?
Seçenekler
A
Çocuğun, aynı evde yaşamadığı annesinin kredi kartını izinsiz kullanması
B
Damadın, kayın validesinin banka kartını rızası olmaksızın kullanması
C
Haklarında ayrılık kararı verilmemiş eşlerden birisinin diğerinin kredi kartını izinsiz kullanması
D
Evlat edinenin evlatlığın kredi kartını rızası olmaksızın kullanması
E
Ayrı evlerde yaşayan kardeşlerden birisinin diğerinin kredi kartını izinsiz kullanması
Açıklama:
Kanunkoyucu TCK m.245/1’deki suç bakımından bazı şahsi cezasızlık sebeplerine yer vermiştir. Bu bağlamda söz konusu cezasızlık sebepleri sadece fiilin birinci fıkra kapsamında kalması halinde geçerlidir. Eğer gerçekleştirilen fiil diğer fıkralar kapsamındaysa, cezasızlık söz konusu olmayacaktır. Buna göre; birinci fıkra kapsamında suçun,
ilgili akraba hakkında cezaya hükmolunmaz.
Dikkat edilmelidir ki, kardeşler bakımından şahsi cezasızlık sebebinin geçerli olması için kardeşlerin aynı evde yaşıyor olması zorunludur. Ayrı evlerde yaşayan kardeşlerden birisi diğerinin kredi kartını rızası olmaksızın kullandığında, şahsi cezasızlık sebebi geçerli olmaz.
Ayrı evlerde yaşayan kardeşlerden birisinin diğerinin kredi kartını izinsiz kullanması
- a) Haklarında ayrılık kararı verilmemiş eşlerden birinin,
- b) Üstsoy veya altsoyunun veya bu derecede kayın hısımlarından birinin veya evlat edinen veya evlatlığın,
- c) Aynı konutta beraber yaşayan kardeşlerden birinin zararına olarak işlenmesi halinde,
ilgili akraba hakkında cezaya hükmolunmaz.
Dikkat edilmelidir ki, kardeşler bakımından şahsi cezasızlık sebebinin geçerli olması için kardeşlerin aynı evde yaşıyor olması zorunludur. Ayrı evlerde yaşayan kardeşlerden birisi diğerinin kredi kartını rızası olmaksızın kullandığında, şahsi cezasızlık sebebi geçerli olmaz.
Ayrı evlerde yaşayan kardeşlerden birisinin diğerinin kredi kartını izinsiz kullanması
Soru 58
Aşağıdaki bilişim suçlarından hangisi bakımından seçenekli bir yaptırım öngörülmüştür?
Seçenekler
A
Veri nakillerini izleme suçu
B
Yasak cihaz veya programlar suçu
C
Bilişim sisteminin işleyişini engelleme veya bozma suçu
D
Bilişim sistemine girme suçu
E
Sahte banka veya kredi kartı kullanarak yarar sağlama suçu
Açıklama:
Veri nakillerini izleme suçu (TCK m. 243/4) bakımından ise bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası öngörülmüştür.
Yasak cihaz veya programlar suçu (TCK m. 245/A) karşılığında uygulanacak yaptırım olarak gerek hapis gerekse de adli para cezası öngörülmüştür. Bu bağlamda söz konusu eylemleri gerçekleştiren kimsenin bir yıldan üç yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılması hükme bağlanmıştır.
Bilişim sisteminin işleyişini engelleme veya bozma suçunu (TCK m. 244/1) işleyen fail için bir yıldan beş yıla kadar hapis cezası öngörülmüştür.
Sahte banka veya kredi kartı kullanarak yarar sağlama suçuna (TCK m. 245/3) ilişkin fiili gerçekleştiren kişi dört yıldan sekiz yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır.
Ancak Kanunkoyucu bilişim sistemine girme suçunun (TCK m. 243/1) temel şeklinin gerçekleştirilmesi halinde faile seçenekli bir yaptırım öngörmüştür. Bu bağlamda fail bir yıla kadar hapis cezasıyla veya adli para cezası il
Yasak cihaz veya programlar suçu (TCK m. 245/A) karşılığında uygulanacak yaptırım olarak gerek hapis gerekse de adli para cezası öngörülmüştür. Bu bağlamda söz konusu eylemleri gerçekleştiren kimsenin bir yıldan üç yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılması hükme bağlanmıştır.
Bilişim sisteminin işleyişini engelleme veya bozma suçunu (TCK m. 244/1) işleyen fail için bir yıldan beş yıla kadar hapis cezası öngörülmüştür.
Sahte banka veya kredi kartı kullanarak yarar sağlama suçuna (TCK m. 245/3) ilişkin fiili gerçekleştiren kişi dört yıldan sekiz yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır.
Ancak Kanunkoyucu bilişim sistemine girme suçunun (TCK m. 243/1) temel şeklinin gerçekleştirilmesi halinde faile seçenekli bir yaptırım öngörmüştür. Bu bağlamda fail bir yıla kadar hapis cezasıyla veya adli para cezası il
Soru 59
Bilgisayarlarda, bilgisayar programlarında ve kütüklerinde yapılacak arama, kopyalama ve elkoyma tedbirine ceza yargılamasının hangi aşamasında başvurulabilir?
Seçenekler
A
Temyiz
B
Kovuşturma
C
İstinaf
D
Soruşturma
E
Denetim
Açıklama:
Bilgisayarlarda, bilgisayar programlarında ve kütüklerinde yapılacak arama, kopyalama ve elkoyma tedbiri, sadece soruşturma sırasında başvurulabilen bir tedbirdir. Kanunkoyucunun bu tedbirin uygulanmasına kovuşturma bakımından da cevaz verdiğine ilişkin bir düzenleme kanunda bulunmamaktadır. Temel haklara sınırlama getiren bir muhakeme işlemini düzenliyor olması nedeniyle, CMK m.134’teki hükmü kıyasen kovuşturmaya da uygulamak mümkün değildir.
Soru 60
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nda bilgisayarlarda, bilgisayar programlarında ve kütüklerinde yapılacak arama, kopyalama ve elkoyma tedbirine başvurulabilmesi için aşağıdaki şüphe türlerinden hangisinin varlığı aranmıştır?
Seçenekler
A
Basit şüphe
B
Yeterli şüphe
C
Kuvvetli şüphe
D
Makul şüphe
E
Şiddetli şüphe
Açıklama:
Tedbire başvurulabilmesi bakımından kanunkoyucu iki koşul öngörmüştür. Buna göre tedbire başvurulabilmesi için ilk olarak somut delillere dayanan kuvvetli şüphe sebeplerinin varlığı aranmıştır. Kuvvetli şüphe soruşturma konusu suçun muhtemelen şüpheli tarafından işlendiğini gösterir delillerin bulunması halinde söz konusu olabilir. Bu bağlamda ceza muhakemesinde şüphenin derecesini elde olan deliller belirler. Elde basit delil varsa basit şüphe, yeterli delil varsa yeterli şüphe, kuvvetli delil varsa da kuvvetli şüphe söz konusudur. Söz konusu tedbire başvurulabilmesi bakımından CMK’da öngörülen en yüksek şüphe derecesinin varlığı aranmıştır.
Soru 61
Bilgisayarlarda, bilgisayar programlarında ve kütüklerinde yapılacak arama, kopyalama ve elkoyma tedbirine karar vermeye yetkili merci aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Ağır ceza mahkemesi hâkimi
B
Asliye ceza mahkemesi hâkimi
C
Cumhuriyet başsavcısı
D
Sulh ceza hâkimi
E
İl emniyet müdürü
Açıklama:
Tedbire Cumhuriyet savcısının istemi üzerine sulh ceza hâkimi tarafından karar verilir. Kovuşturma sırasında tedbire başvurma imkânı bulunmadığı için mahkemenin bu yönde bir karar alma yetkisi bulunmamaktadır. Ayrıca soruşturma sırasında görevli yargılama makamı olan sulh ceza hâkiminden başka bir adli merciin de herhangi bir koşula bağlı olarak bu tedbire karar vermesi söz konusu değildir.
Soru 62
Bilgisayarlarda, bilgisayar programlarında ve kütüklerinde yapılacak arama, kopyalama ve elkoyma tedbirinin uygulanması ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Bilgisayar, bilgisayar programları ve bilgisayar kütüklerine şifrenin çözülememesinden dolayı girilememesi veya gizlenmiş bilgilere ulaşılamaması halinde çözümün yapılabilmesi ve gerekli kopyaların alınabilmesi için, bu araç ve gereçlere elkonulabilir
B
Şifrenin çözümünün yapılması ve gerekli kopyaların alınması halinde, elkonulan cihazlar gecikme olmaksızın iade edilir
C
Bilgisayar veya bilgisayar kütüklerine elkoyma işlemi sırasında, sistemdeki bütün verilerin yedeklemesi yapılır
D
Yalnızca talep etmeleri halinde alınan yedekten bir kopya çıkarılarak şüpheliye veya vekiline verilir ve bu husus tutanağa geçirilerek imza altına alınır
E
Bilgisayar veya bilgisayar kütüklerine elkoymaksızın da sistemdeki verilerin tamamının veya bir kısmının kopyası alınabilir
Açıklama:
21.02.2014 tarihli ve 6526 sayılı Kanunun 11’inci maddesiyle, 5721 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 134’üncü maddesinin dördüncü fıkrasında yer alan “İstemesi halinde, bu” ibaresi “Üçüncü fıkraya göre alınan” şeklinde değiştirilmiştir. Değişiklik sonrasındaki fıkra metni şu şekildedir: “Alınan yedekten bir kopya çıkarılarak şüpheliye veya vekiline verilir ve bu husus tutanağa geçirilerek imza altına alınır” (CMK m.134/4). Nitekim kendisinden alınıp elkonulan donanımdaki veriler üzerinde sonradan değişiklik yapılması ihtimaline binaen, bir kopyanın şüpheliye verilmesi onun bakımından önemli bir güvence oluşturmaktadır.
Talep etmeleri halinde alınan yedekten bir kopya çıkarılarak şüpheliye veya vekiline verilir ve bu husus tutanağa geçirilerek imza altına alınır ifadesi yanlıştır; alınan yedekten bir kopya çıkarılarak şüpheliye veya vekiline verilir.
Talep etmeleri halinde alınan yedekten bir kopya çıkarılarak şüpheliye veya vekiline verilir ve bu husus tutanağa geçirilerek imza altına alınır ifadesi yanlıştır; alınan yedekten bir kopya çıkarılarak şüpheliye veya vekiline verilir.
Soru 63
Suçun hukuki konusu olarak da ifade edilen suçla korunan hukuki değer nedir?
Seçenekler
A
Hukuki menfaat
B
Malvarlığı
C
Kamu yararı
D
Kamu menfaati
E
Bireysel menfaat
Açıklama:
Suçun hukuki konusu olarak da ifade edilen suçla korunan hukuki değer; suçla ihlal edilen hukuki varlık veya menfaattir.
Soru 64
Bilişim sistemine girme suçunun manevi unsuru nedir?
Seçenekler
A
Kast
B
Özel kast
C
Taksir
D
Bilinçli taksir
E
Basit taksir
Açıklama:
Suçun manevi unsuru gerek 1. fıkradaki gerekse de 4. fıkradaki suç bakımından kasttır. Suçu oluşturan fiillerin hangi amaçla gerçekleştirildiğinin bir önemi yoktur. Bu bağlamda suçların gerçekleşmesi bakımından özel kast aranmaz.
Soru 65
Bir arkadaşının gizlice kişisel bilgisayarına girip onun bilgisayarda tuttuğu günlüğünü okuyan veya özel resimlerine bakan kimse bakımından hangisi söz konusu olur?
Seçenekler
A
Fikri içtima
B
İştirak
C
Teşebbüs
D
Taksir
E
Kusurluluk
Açıklama:
Ayrıca tek davranışla hem bilişim sistemine girme suçu hem de başka bir suçun vücut bulması halinde fikri içtimaya ilişkin hükümlerin uygulanması söz konusu olacaktır. Bir arkadaşının gizlice kişisel bilgisayarına girip onun bilgisayarda tuttuğu günlüğünü okuyan veya özel resimlerine bakan kimse bakımından tek bir davranışla, birden fazla
hükmün ihlal edilmesi söz konusu olacaktır.
hükmün ihlal edilmesi söz konusu olacaktır.
Soru 66
Sistemi engelleme, bozma, verileri yok etme veya değiştirme suçlarında korunan hukuki menfaat nedir?
Seçenekler
A
Yazılımlar
B
Veriler
C
Programlar
D
İnternet
E
Bilişim sistemi
Açıklama:
TCK m.244/1 ve 2’de hükme bağlanan suçlar ile bilişim sisteminin soyut unsurları koruma altına alınmıştır. Dolayısıyla bu suçlar ile korunan hukuki menfaat bilişim sisteminin işlerliğini sağlayan yazılımlardır.
Soru 67
Banka ve kredi kartlarının kötüye kullanılması suçu ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Seçenekler
A
Hem adli para cezası hem de hapis cezası öngörülmüştür
B
Üç yıldan altı yıla kadar hapis cezası düzenlenmiştir
C
Beş bin güne kadar adli para cezası düzenlenmiştir
D
Tüzel kişiler için ayrı bir düzenleme yer almamaktadır
E
İkinci fıkra kapsamındaki fiillerin faili, üç yıldan yedi yıla kadar hapis ve on bin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılacaktır
Açıklama:
Söz konusu suçun işlenmesi suretiyle yararına haksız menfaat sağlanan tüzel kişiler hakkında bunlara özgü güvenlik tedbirlerine de hükmolunacaktır.
Soru 68
Bilgisayarlarda, bilgisayar programlarında ve kütüklerinde uygulanan tedbir ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Seçenekler
A
Sadece kovuşturma sırasında başvurulabilir
B
Kuvvetli şüphe sebeplerinin varlığı gerekir
C
Başka surette delil elde etme imkânının bulunmaması gerekir
D
Cumhuriyet savcısı tarafından talep edilir
E
Kararı sulh ceza hakimi verir
Açıklama:
Tedbir sadece soruşturma sırasında başvurulabilen bir tedbirdir. Kanunkoyucunun bu tedbirin uygulanmasına kovuşturma bakımından da cevaz verdiğine ilişkin bir düzenleme kanunda bulunmamaktadır.
Soru 69
Bilişim suçunun kişinin kendisinin veya başkasının yararına haksız bir çıkar sağlamasının başka bir suç oluşturmaması halinde ne kadara kadar adli para cezası verilir?
Seçenekler
A
Bin gün
B
İki bin gün
C
Beş bin gün
D
Altı bin gün
E
Yedi bin gün
Açıklama:
Bilişim suçunun kişinin kendisinin veya başkasının yararına haksız bir çıkar sağlamasının başka bir suç oluşturmaması halinde iki yıldan altı yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adli para cezasına hükmolunacağı düzenlenmiştir.
Soru 70
Bilişim suçunun kişinin kendisinin veya başkasının yararına haksız bir çıkar sağlamasının başka bir suç oluşturmaması halinde öngörülen hapis cezasının üst sınırı nedir?
Seçenekler
A
2 yıla
B
3 yıla
C
4 yıla
D
5 yıla
E
6 yıla
Açıklama:
Bilişim suçunun kişinin kendisinin veya başkasının yararına haksız bir çıkar sağlamasının başka bir suç oluşturmaması halinde iki yıldan altı yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adli para cezasına hükmolunacağı düzenlenmiştir.
Soru 71
Başkalarına ait banka hesaplarıyla ilişkilendirilerek sahte banka veya kredi kartı üreten, satan, devreden, satın alan veya kabul eden kişiye kaç yıla kadar hapis cezası verilebilir?
Seçenekler
A
2 yıla
B
3 yıla
C
4 yıla
D
5 yıla
E
7 yıla
Açıklama:
Başkalarına ait banka hesaplarıyla ilişkilendirilerek sahte banka veya kredi kartı üreten, satan, devreden, satın alan veya kabul eden kişi üç yıldan yedi yıla kadar hapis ve onbin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır.
Soru 72
Başkalarına ait banka hesaplarıyla ilişkilendirilerek sahte banka veya kredi kartı üreten, satan, devreden, satın alan veya kabul eden kişiye kaç güne kadar adli para cezası verilir?
Seçenekler
A
Bin gün
B
Üç bin gün
C
Beş bin gün
D
Yedi bin gün
E
On bin gün
Açıklama:
Başkalarına ait banka hesaplarıyla ilişkilendirilerek sahte banka veya kredi kartı üreten, satan, devreden, satın alan veya kabul eden kişi üç yıldan yedi yıla kadar hapis ve onbin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır.
Soru 73
Sahte oluşturulan veya üzerinde sahtecilik yapılan bir banka veya kredi kartını kullanmak suretiyle kendisine veya başkasına yarar sağlayan kişi, fiil daha ağır cezayı gerektiren başka bir suç oluşturmadığı takdirde kaç yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır?
Seçenekler
A
2 yıla kadar
B
4 yıla kadar
C
6 yıla kadar
D
8 yıla kadar
E
10 yıla kadar
Açıklama:
Sahte oluşturulan veya üzerinde sahtecilik yapılan bir banka veya kredi kartını kullanmak suretiyle kendisine veya başkasına yarar sağlayan kişi, fiil daha ağır cezayı gerektiren başka bir suç oluşturmadığı takdirde, dört yıldan sekiz yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adlî para cezası ile cezalandırılır.
Soru 74
Sahte oluşturulan veya üzerinde sahtecilik yapılan bir banka veya kredi kartını kullanmak suretiyle kendisine veya başkasına yarar sağlayan kişi, fiil daha ağır cezayı gerektiren başka bir suç oluşturmadığı takdirde kaç güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır?
Seçenekler
A
Beş bin gün
B
Dört bin gün
C
Üç bin gün
D
İki bin gün
E
Bin gün
Açıklama:
Sahte oluşturulan veya üzerinde sahtecilik yapılan bir banka veya kredi kartını kullanmak suretiyle kendisine veya başkasına yarar sağlayan kişi, fiil daha ağır cezayı gerektiren başka bir suç oluşturmadığı takdirde, dört yıldan sekiz yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adlî para cezası ile cezalandırılır.
Soru 75
Bir bilgisayar programının, bilişim sistemlerinin araç olarak kullanılması suretiyle işlenebilen diğer suçların işlenmesi için yapılması bunları imal eden kişi kaç yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılır?
Seçenekler
A
1 yıla kadar
B
2 yıla kadar
C
3 yıla kadar
D
4 yıla kadar
E
5 yıla kadar
Açıklama:
Bir cihazın, bilgisayar programının, şifrenin veya sair güvenlik kodunun; münhasıran bu Bölümde yer alan suçlar ile bilişim sistemlerinin araç olarak kullanılması suretiyle işlenebilen diğer suçların işlenmesi için yapılması veya oluşturulması durumunda, bunları imal eden, ithal eden, sevk eden, nakleden, depolayan, kabul eden, satan, satışa arz eden, satın alan, başkalarına veren veya bulunduran kişi, bir yıldan üç yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır.
Soru 76
Bir bilgisayar programının, bilişim sistemlerinin araç olarak kullanılması suretiyle işlenebilen diğer suçların işlenmesi için yapılması bunları imal eden kişi kaç güne kadar adli para cezası ile cezalandırılabilir?
Seçenekler
A
İki bin güne
B
Üç bin güne
C
Dört bin güne
D
Beş bin güne
E
Altı bin güne
Açıklama:
Bir cihazın, bilgisayar programının, şifrenin veya sair güvenlik kodunun; münhasıran bu Bölümde yer alan suçlar ile bilişim sistemlerinin araç olarak kullanılması suretiyle işlenebilen diğer suçların işlenmesi için yapılması veya oluşturulması durumunda, bunları imal eden, ithal eden, sevk eden, nakleden, depolayan, kabul eden, satan, satışa arz eden, satın alan, başkalarına veren veya bulunduran kişi, bir yıldan üç yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır.
Soru 77
Bilişim suçlarında tedbire hangi aşamada başvurulur?
Seçenekler
A
Soruşturma
B
Kovuşturma
C
Yargılama
D
İstinaf
E
Temyiz
Açıklama:
Tedbir sadece soruşturma sırasında başvurulabilen bir tedbirdir. Kanunkoyucunun bu tedbirin uygulanmasına kovuşturma bakımından da cevaz verdiğine ilişkin bir düzenleme kanunda bulunmamaktadır.
Soru 78
Tedbire başvurulabilmesini için kuvvetli şüphenin yanında, ikinci olarak hangi şart aranır?
Seçenekler
A
Başka surette delil elde etme imkânının bulunmaması
B
Kovuşturma aşaması olması
C
Yargılamanın başlamış olması
D
Temyiz aşamasına geçilmemiş olması
E
Hükmün kesinleşmemesi
Açıklama:
Tedbire başvurulabilmesini için kuvvetli şüphenin yanında, ikinci olarak, başka surette delil elde etme imkânının bulunmaması koşulu aranmıştır.
Ünite 5
Soru 1
Aşağıdakilerden hangisinde, İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun'un yürürlüğe girme tarihi ile sayısı doğru olarak verilmiştir?
Seçenekler
A
22.04.2009 tarihli ve 5671 sayılı kanun
B
24.06.2006 tarihli ve 5451 sayılı kanun
C
23.05.2007 tarihli ve 5651 sayılı kanun
D
21.07.2008 tarihli ve 5253 sayılı kanun
E
23.08.2005 tarihli ve 5311 sayılı kanun
Açıklama:
İnternet yoluyla işlenen suçlarla mücadele adına kanun koyucunun da birtakım özel düzenlemeler yapması kaçınılmazdır. Bu gereklilikler karşısında kanun koyucumuz da internet yayınları yoluyla işlenen suçlarla mücadele adına özel bir kanun düzenlemesi yapmıştır. 23.05.2007 tarihli ve 5651 sayılı bu kanunun ismi; İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanundur.
Soru 2
5651 sayılı kanunun ikinci maddesinde, internet ortamındaki verilere etki etmeksizin bilgi ve verilerin takip edilmesine ne ad verilmiştir?
Seçenekler
A
İzleme
B
Erişim
C
Bilgi
D
Veri
E
Yayın
Açıklama:
Söz konusu kanuna göre izleme, internet ortamındaki verilere etki etmeksizin bilgi ve verilerin takip edilmesi olarak tanımlanmıştır.
Soru 3
5651 sayılı kanunda, kişilere belli bir yerde ve belli bir süre internet ortamı kullanım olanağı sağlayana ne ad verilir?
Seçenekler
A
İçerik sağlayıcı
B
Erişim sağlayıcı
C
Kurum
D
Toplu kullanım sağlayıcı
E
Yer sağlayıcı
Açıklama:
5651 sayılı kanunda, kişilere belli bir yerde ve belli bir süre internet ortamı kullanım olanağı sağlayana, toplu kullanım sağlayıcı adı verilir.
Soru 4
Aşağıdakilerden hangisi, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumunun görevlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
İnternetin güvenli kullanımını sağlamak
B
Bilişim şuurunu geliştirmeye yönelik çalışmalar yapmak
C
İnternet yayınlarının içeriklerindeki suçları tespit etmek
D
Suç tespit edilirse, yayınlara erişimin engellenmesine yönelik tedbirleri almak.
E
8. madde kapsamına girmeyen erişimin engellenmesi kararlarını uygulamak
Açıklama:
8. madde kapsamına girmeyen erişimin engellenmesi kararlarını uygulamak, Erişim Sağlayıcıları Birliğinin görevleri arasındadır.
Soru 5
İnternet ortamındaki yayınlarda düzenin sağlanması bakımından kanun koyucu, aşağıdakilerden hangisine bilgilendirme yükümlülüğü getirmiştir?
Seçenekler
A
Kurum
B
Yer sağlayıcı
C
Toplu kullanım sağlayıcı
D
Başkan
E
Birlik
Açıklama:
İnternet ortamındaki yayınlarda düzenin sağlanması bakımından kanun koyucu içerik, yer ve erişim sağlayıcılarına bilgilendirme yükümlülüğü getirmiştir.
Soru 6
Aşağıdakilerden hangisi, yer sağlayıcının yükümlülüklerinden biridir?
Seçenekler
A
İnternet ortamına koyduğu içeriğin denetim sorumluluğunu taşımak
B
Sağladığı içeriği kontrol etmek
C
İçerikte hukuka aykırı bir faaliyetin söz konusu olup olmadığını araştırmak
D
Sağladığı içeriğin hukuka aykırı olduğu bildirilince, bu içeriği yayından çıkarmak
E
Haberdar edilmesi halinde, hukuka aykırı içeriğe erişimi engellemek
Açıklama:
Kanun koyucu yer sağlayıcının, kural olarak yer sağladığı içerik bakımından denetim sorumluluğunun olmadığını kabul etmiştir. Bu bağlamda yer sağlayıcı, yer sağladığı içeriği kontrol etmek veya hukuka aykırı bir faaliyetin söz konusu olup olmadığını araştırmakla yükümlü değildir. Erişimi engellemek, erişim sağlayıcıların yükümlülüklerindendir. Yer sağlayıcılarının ise, 5651 s.K’nın 8. ve 9. maddelerine uygun olarak, yer sağladığı içeriğin hukuka aykırı olduğundan haberdar edilmesi üzerine, söz konusu içeriği yayından çıkarma yükümlülüğü vardır.
Soru 7
İl merkezinde internet cafe açmak isteyen bir toplu kullanım sağlayıcısının nereden izin alması gerekmektedir?
Seçenekler
A
Valilik
B
Kaymakamlık
C
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu
D
Erişim Sağlayıcılar Birliği
E
Ulaştırma Bakanlığı
Açıklama:
Ticari amaçlı toplu kullanım sağlayıcıların mahalli mülki amirden izin belgesi almaları zorunlu tutulmuştur. Dolayısıyla il merkezlerinde validen, ilçelerde ise kaymakamdan izin alınmadan bu tür faaliyetlerin yürütülmesi hukuka aykırı olacaktır.
Soru 8
Erişimin engellenmesi ve/veya içeriğin çıkartılmasıyla ilgili tedbirler kapsamında, şüpheli veya sanığı ya da bir delili elde etmek, duruşmanın yapılmasını yahut hükmün infazını teminat altına almak amacıyla başvurulan muhakeme işlemlerine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Önleme amaçlı olarak erişimin engellenmesi tedbiri
B
Kişilik haklarının ihlaline bağlı olarak içeriğin yayından çıkartılması tedbiri
C
Özel hayatın gizliliğinin ihlali nedeniyle içeriğe erişimin engellenmesi tedbiri
D
Önleme amaçlı olarak içeriğin çıkartılması tedbiri
E
Erişimin engellenmesi koruma tedbiri
Açıklama:
Bu tanımda açıklanan tedbir, erişimin engellenmesi koruma tedbiridir.
Soru 9
Suç işlemek amacıyla kurulmuş bir örgüt adına kişilerin bir internet sitesi üzerinden suç işlemeye yönelik haberleştiklerine dair makul sebepler varsa, henüz işlenmiş bir suç olmamasına rağmen internet sitesine erişimin engellenmesi kararının verilmesine olanak sağlayan tedbir aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Erişimin engellenmesi koruma tedbiri
B
Kişilik haklarının ihlaline bağlı olarak erişimin engellenmesi tedbiri
C
Özel hayatın gizliliğinin ihlali nedeniyle içeriğe erişimin engellenmesi tedbiri
D
Önleme amaçlı olarak içeriğin çıkartılması ve/veya erişimin engellenmesi tedbiri
E
İçeriğin çıkartılması koruma tedbiri
Açıklama:
Önleme amaçlı olarak içeriğin çıkartılması ve/veya erişimin engellenmesi tedbiri, söz konusu kararın alınmasına imkan sağlar.
Soru 10
I. İçerik sağlayıcısı
II. Ulaştırma Bakanlığı
III. Sulh ceza hakimi
IV. Yer sağlayıcısı
İnternet ortamında yapılan yayın içeriği nedeniyle kişilik haklarının ihlal edildiğini iddia eden gerçek ve tüzel kişiler ile kurum ve kuruluşlar, yukarıdakilerden hangisine veya hangilerine başvurarak içeriğin kaldırılmasını talep edebilirler?
II. Ulaştırma Bakanlığı
III. Sulh ceza hakimi
IV. Yer sağlayıcısı
İnternet ortamında yapılan yayın içeriği nedeniyle kişilik haklarının ihlal edildiğini iddia eden gerçek ve tüzel kişiler ile kurum ve kuruluşlar, yukarıdakilerden hangisine veya hangilerine başvurarak içeriğin kaldırılmasını talep edebilirler?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I, II ve IV
D
I, II, III ve IV
E
I, III ve IV
Açıklama:
Kişilik haklarının ihlal edildiğini iddia eden gerçek ve tüzel kişiler ile kurum ve kuruluşlar, içerik sağlayıcısına, buna ulaşamaması halinde yer sağlayıcısına başvurarak uyarı yöntemi ile içeriğin yayından çıkarılmasını isteyebileceği gibi doğrudan sulh ceza hakimine başvurarak içeriğe erişimin engellenmesini de isteyebilir.
Soru 11
Kullanıcılarına internet ortamına erişim olanağı sağlayan her türlü gerçek veya tüzel kişilere ne ad verilir?
Seçenekler
A
İçerik Sağlayıcı
B
Erişim Sağlayıcı
C
Yer Sağlayıcı
D
Toplu Kullanım Sağlayıcı
E
Servis Sağlayıcı
Açıklama:
TEMEL KAVRAMLAR, KURUMUN GÖREVLERİ VE ERİŞİM SAĞLAYICILAR BİRLİĞİ
Erişim sağlayıcı; Kullanıcılarına internet ortamına erişim olanağı sağlayan her türlü gerçek veya tüzel kişilere denir.
Erişim sağlayıcı; Kullanıcılarına internet ortamına erişim olanağı sağlayan her türlü gerçek veya tüzel kişilere denir.
Soru 12
Hizmet ve içerikleri barındıran sistemleri sağlayan veya işleten gerçek veya tüzel kişilere ne ad verilir?
Seçenekler
A
İçerik Sağlayıcı
B
Erişim Sağlayıcı
C
Yer Sağlayıcı
D
Veri Sağlayıcı
E
Toplu Kullanım Sağlayıcı
Açıklama:
TEMEL KAVRAMLAR, KURUMUN GÖREVLERİ VE ERİŞİM SAĞLAYICILAR BİRLİĞİ
Hizmet ve içerikleri barındıran sistemleri sağlayan veya işleten gerçek veya tüzel kişilere yer sağlayıcı denir.
Hizmet ve içerikleri barındıran sistemleri sağlayan veya işleten gerçek veya tüzel kişilere yer sağlayıcı denir.
Soru 13
5651 sayılı kanunda belirtilen internet ortamında herkese açık çeşitli servislerde yapılacak filtreleme, perdeleme ve izleme esaslarına göre donanım üretilmesi veya yazılım yapılmasına ilişkin asgari kriterleri belirlemek görevini aşağıdaki kurumlardan hangisi yerine getirmektedir?
Seçenekler
A
Ulaştırma Bakanlığı
B
Erişim Sağlayıcılar Birliği
C
Elektronik Haberleşme Birimi
D
Bilgi Teknolojileri Ve İletişim Kurumu
E
İnternet Geliştirme Kurumu
Açıklama:
TEMEL KAVRAMLAR, KURUMUN GÖREVLERİ VE ERİŞİM SAĞLAYICILAR BİRLİĞİ
5651 sayılı kanunla verilen görevler, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu tarafından yerine getirilir (5651 s.K. m.10/1). Kanunlarla verilen diğer yetki ve görevleri saklı kalmak kaydıyla, Kurumun bu Kanun kapsamındaki görev ve yetkilerinden bir de internet ortamında herkese açık çeşitli servislerde yapılacak filtreleme, perdeleme ve izleme esaslarına göre donanım üretilmesi veya yazılım yapılmasına ilişkin asgari kriterleri belirlemektir.
5651 sayılı kanunla verilen görevler, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu tarafından yerine getirilir (5651 s.K. m.10/1). Kanunlarla verilen diğer yetki ve görevleri saklı kalmak kaydıyla, Kurumun bu Kanun kapsamındaki görev ve yetkilerinden bir de internet ortamında herkese açık çeşitli servislerde yapılacak filtreleme, perdeleme ve izleme esaslarına göre donanım üretilmesi veya yazılım yapılmasına ilişkin asgari kriterleri belirlemektir.
Soru 14
Ticari amaçlı kişilere belli bir yerde belli süre internet ortamı sağlayan ve bunun için mülki amirden izin alması gereken gerçek ya da tüzel kişilere ne ad verilir?
Seçenekler
A
İçerik Sağlayıcılar
B
Yer Sağlayıcılar
C
Erişim Sağlayıcılar
D
Toplu Kullanım Sağlayıcılar
E
Erişim Sağlayıcılar Birliği
Açıklama:
İÇERİK, YER VE ERİŞİM SAĞLAYICILAR BAKIMINDAN ÖNGÖRÜLEN BİLGİLENDİRME YÜKÜMLÜLÜĞÜ
5651 s. K.’da özellikle internet cafeler gibi ticari amaçlı olanlarının giderek yaygınlaştıkları görülen toplu kullanım sağlayıcılara da birtakım yükümlülükler getirilmiştir. Bu doğrultuda ticari amaçlı toplu kullanım sağlayıcıların mahalli mülki amirden izin belgesi almaları zorunlu tutulmuştur. Dolayısıyla il merkezlerinde validen ilçelerde ise kaymakamdan izin alınmadan bu tür faaliyetlerin yürütülmesi hukuka aykırı olacaktır. Bununla birlikte izne ilişkin bilgiler otuz gün içinde mahalli mülki amir tarafından Kuruma bildirilir. Bunların denetimi mahalli mülki amirler tarafından yapılır. İzin belgesinin verilmesine ve denetime ilişkin esas ve usuller, yönetmelikle düzenlenir.
5651 s. K.’da özellikle internet cafeler gibi ticari amaçlı olanlarının giderek yaygınlaştıkları görülen toplu kullanım sağlayıcılara da birtakım yükümlülükler getirilmiştir. Bu doğrultuda ticari amaçlı toplu kullanım sağlayıcıların mahalli mülki amirden izin belgesi almaları zorunlu tutulmuştur. Dolayısıyla il merkezlerinde validen ilçelerde ise kaymakamdan izin alınmadan bu tür faaliyetlerin yürütülmesi hukuka aykırı olacaktır. Bununla birlikte izne ilişkin bilgiler otuz gün içinde mahalli mülki amir tarafından Kuruma bildirilir. Bunların denetimi mahalli mülki amirler tarafından yapılır. İzin belgesinin verilmesine ve denetime ilişkin esas ve usuller, yönetmelikle düzenlenir.
Soru 15
Aşağıda verilen bilgilerden hangisi içerik, yer ve erişim sağlayıcıların yükümlülükleri arasında yer almaz?
Seçenekler
A
İçerik sağlayıcısı bağlantı sağladığı başkasına ait içeriği açıkça benimsediği belli ise bu içerikten sorumludur.
B
Yer sağlayıcısı yer sağladığı içeriğin denetiminde sorumluluğu yoktur.
C
Erişim sağlayıcı erişimine aracılık ettiği içeriğin denetiminden sorumludur.
D
Yer sağlayıcısı trafik bilgilerini bir yıldan az iki yıldan fazla olmamak koşulu ile saklamak ile yükümlüdür.
E
Erişim sağlayıcılar erişimi engelleme kararı verilen yayınlar ile ilgili olarak alternatif erişim yollarını engelleyici tedbirleri almakla yükümlüdür.
Açıklama:
İÇERİK, YER VE ERİŞİM SAĞLAYICILAR BAKIMINDAN ÖNGÖRÜLEN BİLGİLENDİRME YÜKÜMLÜLÜĞÜ
Yer sağlayıcı da olduğu gibi, erişim sağlayıcının da erişimine aracılık ettiği içeriklerin hukuka uygun olup olmadığını denetleme yükümlülüğünün bulunmadığı 5651 s.K.’da açıkça hükme bağlamıştır. Bu bağlamda, erişim sağlayıcı, kendisi aracılığıyla erişilen bilgilerin içeriklerinin hukuka aykırı olup olmadıklarını ve sorumluluğu gerektirip gerektirmediğini kontrol etmekle yükümlü değildir.
Yer sağlayıcı da olduğu gibi, erişim sağlayıcının da erişimine aracılık ettiği içeriklerin hukuka uygun olup olmadığını denetleme yükümlülüğünün bulunmadığı 5651 s.K.’da açıkça hükme bağlamıştır. Bu bağlamda, erişim sağlayıcı, kendisi aracılığıyla erişilen bilgilerin içeriklerinin hukuka aykırı olup olmadıklarını ve sorumluluğu gerektirip gerektirmediğini kontrol etmekle yükümlü değildir.
Soru 16
- İntihara yönlendirme,
- Sağlık için tehlikeli madde temini,
- Müstehcenlik,
- Kumar oynanması için yer ve imkân sağlama,
- Atatürk Aleyhine İşlenen Suçlar,
Seçenekler
A
II VE III
B
I, III VE V
C
I, II, III
D
III, IV, V
E
I, II, III, IV, V
Açıklama:
İÇERİĞİN ÇIKARTILMASI VEYA ERİŞİMİN ENGELLENMESİ TEDBİRLERİNE İLİŞKİN GENEL AÇIKLAMALAR
İnternet ortamında yapılan ve içeriği aşağıdaki suçları oluşturduğu hususunda yeterli şüphe sebebi bulunan yayınlarla ilgili olarak erişimin engellenmesine karar verilir:
İnternet ortamında yapılan ve içeriği aşağıdaki suçları oluşturduğu hususunda yeterli şüphe sebebi bulunan yayınlarla ilgili olarak erişimin engellenmesine karar verilir:
- İntihara yönlendirme,
- Çocukların cinsel istismarı,
- Uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanılmasını kolaylaştırma,
- Sağlık için tehlikeli madde temini,
- Müstehcenlik,
- Fuhuş,
- Kumar oynanması için yer ve imkân sağlama suçları.
- 25/7/1951 tarihli ve 5816 sayılı Atatürk Aleyhine İşlenen Suçlar Hakkında Kanunda yer alan suçlar.
Soru 17
Aşağıda katalog suçlarından hangi ikisi erişimin engellenmesi tedbirini belirli koşullarda Başkan tarafından re’sen karar verilmesine imkan sağlamıştır?
Seçenekler
A
İntihar-Sağlık için tehlikeli madde temini
B
Çoçukların cinsel istismarı-Fuhuş
C
Müstehcenlik-İntihar
D
Uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanımını kolaylaştırma-Fuhuş
E
Fuhuş-İntihar
Açıklama:
İÇERİĞİN ÇIKARTILMASI VEYA ERİŞİMİN ENGELLENMESİ TEDBİRLERİNE İLİŞKİN GENEL AÇIKLAMALAR
Kanunda belirli hallerde erişimin engellenmesi tedbirinin idari bir merci olan Başkanın kararıyla uygulanmasına da imkân tanınmıştır. Buna göre, içeriği katalog suçları oluşturan yayınların içerik veya yer sağlayıcısının yurt dışında bulunması halinde veya içerik veya yer sağlayıcısı yurt içinde bulunsa bile, içeriği çocuğun cinsel istismarı (TCK m.103/1), müstehcenlik (TCK m.226) ve fuhuş (TCK m.227) suçları oluşturan yayınlara ilişkin olarak erişimin engellenmesi kararı re’sen Başkan tarafından verilir. Bu karar, erişim sağlayıcısına bildirilerek gereğinin yerine getirilmesi istenir.
Kanunda belirli hallerde erişimin engellenmesi tedbirinin idari bir merci olan Başkanın kararıyla uygulanmasına da imkân tanınmıştır. Buna göre, içeriği katalog suçları oluşturan yayınların içerik veya yer sağlayıcısının yurt dışında bulunması halinde veya içerik veya yer sağlayıcısı yurt içinde bulunsa bile, içeriği çocuğun cinsel istismarı (TCK m.103/1), müstehcenlik (TCK m.226) ve fuhuş (TCK m.227) suçları oluşturan yayınlara ilişkin olarak erişimin engellenmesi kararı re’sen Başkan tarafından verilir. Bu karar, erişim sağlayıcısına bildirilerek gereğinin yerine getirilmesi istenir.
Soru 18
Önleme amaçlı olarak içeriğin çıkarılması ya da erişimin engellenmesinde tedbire karar verecek merci aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Cumhuriyet Savcısı
B
Haberleşme Genel Müdürü
C
Hakim
D
Cumhurbaşkanı
E
Başkan
Açıklama:
İÇERİĞİN ÇIKARTILMASI VEYA ERİŞİMİN ENGELLENMESİ TEDBİRLERİNE İLİŞKİN GENEL AÇIKLAMALAR
Tedbire karar vermeye yetkili merci olarak hakim gösterilmiştir. Dolayısıyla kural olarak önleme amaçlı içeriğin çıkartılmasına ve/veya erişimin engellenmesine hakim karar verebilecektir.
Tedbire karar vermeye yetkili merci olarak hakim gösterilmiştir. Dolayısıyla kural olarak önleme amaçlı içeriğin çıkartılmasına ve/veya erişimin engellenmesine hakim karar verebilecektir.
Soru 19
Kanun koyucu özel hayatın gizliliğine ilişkin hakkın ihlalini diğer kişilik haklarından ayırarak, ihlaline özel bir tedbir getirmeyi tercih etmiştir. Özel hayatın ihlal edildiğini iddia eden kişi erişimin engellenmesi için direk kuruma başvurduğunda aşağıdaki belgelerden hangisini ibraz etmek zorunda değildir?
Seçenekler
A
URL bilgileri
B
Hangi açılardan hakkın ihlal edildiğine ilişkin açıklama
C
Kimlik bilgileri
D
Trafik bilgisi
E
Tam internet adresi
Açıklama:
İnternet ortamında yapılan yayın içeriği nedeniyle özel hayatının gizliliğinin ihlal edildiğini iddia eden kişiler, kuruma doğrudan başvurarak içeriğe erişimin engellenmesi tedbirinin uygulanmasını isteyebilir. Yapılan bu istekte; hakkın ihlaline neden olan yayının tam adresi (URL), hangi açılardan hakkın ihlal edildiğine ilişkin açıklama ve kimlik bilgilerini ispatlayacak bilgilere yer verilir. Bu bilgilerde eksiklik olması hâlinde talep işleme konulmaz. Tam internet adresi, URL bilgilerinin aynısıdır.
Trafik bilgisi: Taraflara ilişkin IP adresi, verilen hizmetin başlama ve bitiş zamanı, yararlanılan hizmetin türü, aktarılan veri miktarı ve varsa abone kimlik bilgilerini içerir.
Trafik bilgisi: Taraflara ilişkin IP adresi, verilen hizmetin başlama ve bitiş zamanı, yararlanılan hizmetin türü, aktarılan veri miktarı ve varsa abone kimlik bilgilerini içerir.
Soru 20
- Yaşam hakkının korunması,
- Sanığı ya da bir delili elde etmek,
- Milli güvenlik ve kamu düzenini korunması,
- Hükmün infazını teminat altına almak,
Seçenekler
A
I VE II
B
YALNIZ I
C
III VE IV
D
I VE III
E
II, III, IV
Açıklama:
İÇERİĞİN ÇIKARTILMASI VEYA ERİŞİMİN ENGELLENMESİ TEDBİRLERİNE İLİŞKİN GENEL AÇIKLAMALAR
Kanun koyucu söz konusu önleme amaçlı tedbire sadece belirli hallerde başvurulmasına imkan tanımıştır. Bu bağlamda tedbir, yaşam hakkı ile kişilerin can ve mal güvenliğinin korunması, milli güvenlik ve kamu düzeninin korunması, suç işlenmesinin önlenmesi veya genel sağlığın korunması sebeplerinden bir veya birkaçına bağlı olarak verilebilecektir. Koruma tedbirleri vasıtasıyla soruşturma organlarına etkin takibat gerçekleştirebilme imkanı tanınırken; bu tedbirlerin uygulanmasını belirli koşulların varlığına bağlamak suretiyle de temel haklara müdahalenin orantılı şekilde gerçekleşmesi teminat altına alınmaya çalışılmaktadır. Bu ön açıklamalar ışığında koruma tedbirlerine ilişkin doktrinde birçok yazarca büyük ölçüde paylaşılan bir tanım yapmak gerekirse; şüpheli veya sanığı ya da bir delili elde etmek, duruşmanın yapılmasını yahut hükmün infazını teminat altına almak amacıyla başvurulan, her birisi bir veya birden fazla temel hakka müdahale teşkil eden muhakeme işlemlerine koruma tedbirleri denilmektedir.
Kanun koyucu söz konusu önleme amaçlı tedbire sadece belirli hallerde başvurulmasına imkan tanımıştır. Bu bağlamda tedbir, yaşam hakkı ile kişilerin can ve mal güvenliğinin korunması, milli güvenlik ve kamu düzeninin korunması, suç işlenmesinin önlenmesi veya genel sağlığın korunması sebeplerinden bir veya birkaçına bağlı olarak verilebilecektir. Koruma tedbirleri vasıtasıyla soruşturma organlarına etkin takibat gerçekleştirebilme imkanı tanınırken; bu tedbirlerin uygulanmasını belirli koşulların varlığına bağlamak suretiyle de temel haklara müdahalenin orantılı şekilde gerçekleşmesi teminat altına alınmaya çalışılmaktadır. Bu ön açıklamalar ışığında koruma tedbirlerine ilişkin doktrinde birçok yazarca büyük ölçüde paylaşılan bir tanım yapmak gerekirse; şüpheli veya sanığı ya da bir delili elde etmek, duruşmanın yapılmasını yahut hükmün infazını teminat altına almak amacıyla başvurulan, her birisi bir veya birden fazla temel hakka müdahale teşkil eden muhakeme işlemlerine koruma tedbirleri denilmektedir.
Soru 21
5651 sayılı kanundaki temel kavramların anlamına ilişkin olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
5651 s. kanun uygulamasında, Bakanlık: İç İşleri Bakanlığını, ifade etmektedir.
B
5651 s. kanun uygulamasında, Kurum: Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumunu, Toplu kullanım sağlayıcı: Kişilere belli bir yerde ve belli bir süre internet ortamı kullanım olanağı sağlayanı, ifade etmektedir.
C
5651 s. kanun uygulamasında, Erişim: Kullanıcılarına internet ortamı- na erişim olanağı sağlayan her türlü gerçek veya tüzel kişileri, ifade etmektedir.
D
5651 s. kanun uygulamasında, Erişim sağlayıcı: Bir internet ortamına bağlanarak kulla- nım olanağı kazanılmasını
Kurum: Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumunu,
Toplu kullanım sağlayıcı: Kişilere belli bir yerde ve belli bir süre internet ortamı kullanım olanağı sağlayanı, ifade etmektedir.
Kurum: Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumunu,
Toplu kullanım sağlayıcı: Kişilere belli bir yerde ve belli bir süre internet ortamı kullanım olanağı sağlayanı, ifade etmektedir.
E
5651 s. kanun uygulamasında, Veri: Bilgisayar tarafından üzerinde işlem yapılabilen bazı değerleri, ifade etmektedir.
Açıklama:
Bakanlık: Ulaştırma Bakanlığını,
Erişim: Bir internet ortamına bağlanarak kulla- nım olanağı kazanılmasını,
Erişim sağlayıcı: Kullanıcılarına internet ortamı- na erişim olanağı sağlayan her türlü gerçek veya tüzel kişileri,
Veri: Bilgisayar tarafından üzerinde işlem yapıla- bilen her türlü değeri,
Erişim: Bir internet ortamına bağlanarak kulla- nım olanağı kazanılmasını,
Erişim sağlayıcı: Kullanıcılarına internet ortamı- na erişim olanağı sağlayan her türlü gerçek veya tüzel kişileri,
Veri: Bilgisayar tarafından üzerinde işlem yapıla- bilen her türlü değeri,
Soru 22
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu'nun Görevleri hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Seçenekler
A
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu'nun, İnternet ortamında herkese açık çeşitli servislerde yapılacak filtreleme, perdeleme ve izleme esaslarına göre donanım üretilmesi veya yazılım yapılmasına ilişkin asgari kriterleri belirleme yetkisi yoktur.
B
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu'nun; "5651 sayılı kanunla verilen görevler, Bilgi Tek- nolojileri ve İletişim Kurumu tarafından yerine getirilir." şeklinde görevi vardır.
C
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu'nun; "İnternet ortamında yapılan yayınların içeriklerinin izlenmesinin hangi seviye, zaman ve şekilde yapılacağını belirlemek." şeklinde görevi vardır.
D
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu'nun; "İnternet ortamında yapılan yayınların içeriklerini izleyerek, bu Kanun kapsamına giren suçların işlendiğinin tespiti halinde, bu yayınlara erişimin engellenmesine yönelik olarak bu Kanunda öngörülen gerekli tedbirleri almak." görevi vardır.
E
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu'nun; "Bakanlık, kolluk kuvvetleri, ilgili kamu kurum ve kuruluşları ile içerik, yer ve erişim sağlayıcılar ve ilgili sivil toplum kuruluşları arasında koordinasyon oluşturarak internet ortamında yapılan ve bu Kanun kapsamına giren suçları oluşturan içeriğe sahip faaliyet ve yayınları önlemeye, internetin güvenli kullanımını sağlamaya, bilişim şuurunu geliştirmeye yönelik çalışmalar yapmak, bu amaçla, gerektiğinde, her türlü giderleri yönetmelikle belirlenecek esas ve usuller dahilinde Kurumca karşılanacak çalışma kurulları oluşturmak" şeklinde görevi vardır.
Açıklama:
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu'nun, İnternet ortamında herkese açık çeşitli servislerde yapılacak filtreleme, perdeleme ve izleme esaslarına göre donanım üretilmesi veya yazılım yapılmasına ilişkin asgari kriterleri belirleme yetki ve görevi vardır.
Soru 23
Erişim Sağlayıcılar Birliği ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Seçenekler
A
Tüzel kişiliği yoktur.
B
Merkezi İstanbul'dadır.
C
Birlik, 5/11/2008 tarihli ve 5809 sa- yılı Elektronik Haberleşme Kanunu kapsamında yetkilendirilen tüm internet servis sağlayıcıları ile internet erişim hizmeti veren diğer işletmecilerin katılmasıyla oluşan ve koordinasyonu sağlayan bir kuruluştur.
D
5651 s. K.’nın 8. maddesi kapsamı dışındaki erişimin engellen- mesi kararları erişim sağlayıcılar tarafından yerine getirilemez.
E
Söz konusu erişimin engellenmesi kararları, gereği için Birliğe gönderilir. Bu kapsamda Birliğe yapılan tebligat erişim sağlayıcılara yapılmış sayılır. Birlik, kendisine gönderilen mevzuata uygun olmadığı- nı düşündüğü kararlara itiraz edemez.
Açıklama:
Söz konusu birlik, özel hukuk tüzel kişiliğini haizdir ve birliğin merkezi Ankara’dır (5651 s.K. m.6/A/2).
5651 s. K.’nın 8. maddesi kapsamı dışındaki erişimin engellen- mesi kararları erişim sağlayıcılar tarafından yerine getirilir.
Söz konusu erişimin engellenmesi kararları, gereği için Birliğe gönderilir. Bu kapsamda Birliğe yapılan tebligat erişim sağlayıcılara yapılmış sayılır. Birlik, kendisine gönderilen mevzuata uygun olmadığı- nı düşündüğü kararlara itiraz edebilir (5651 s.K. m.6/A/7, 8).
5651 s. K.’nın 8. maddesi kapsamı dışındaki erişimin engellen- mesi kararları erişim sağlayıcılar tarafından yerine getirilir.
Söz konusu erişimin engellenmesi kararları, gereği için Birliğe gönderilir. Bu kapsamda Birliğe yapılan tebligat erişim sağlayıcılara yapılmış sayılır. Birlik, kendisine gönderilen mevzuata uygun olmadığı- nı düşündüğü kararlara itiraz edebilir (5651 s.K. m.6/A/7, 8).
Soru 24
İçerik, yer ve erişim sağlayıcılar bakımından öngörülen bilgilendirme yükümlülüğü ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Seçenekler
A
İnternet ortamındaki yayınlarda düzenin sağ- lanması bakımından kanun koyucu içerik, yer ve erişim sağlayıcılarına bilgilendirme yükümlülüğü getirmiştir.
B
Söz konusu sağlayıcılar, yönetmelikle belirlenen esas ve usuller çerçevesinde tanıtıcı bil- gilerini kendilerine ait internet ortamında kullanı- cıların ulaşabileceği şekilde ve güncel olarak bulun- durmakla yükümlüdür.
C
Belirtilen yükümlülüğü yerine getirmeyen sağlayıcılar bakımından iki bin TL’den elli bin TL’ye kadar idari para cezası verilmesi öngörülmüştür.
D
Kanun koyucu 5651 s. Kanun kapsamındaki faaliyetleri yurt içi veya yurt dışından yürütenlere, internet sayfalarındaki iletişim araçları, alan adı, IP adresi ve benzeri kaynaklarla elde edilen bilgi- ler üzerinden elektronik posta veya diğer iletişim araçları ile bildirim yapılabileceğini de hükme bağlamıştır.
E
Başkanın idari para cezasına karşı 6/1/1982 tarihli ve 2577 sayılı İdarî Yargılama Usulü Kanunu hükümlerine kanun yoluna başvurulması da mümkün değildir.
Açıklama:
Başkanın idari para cezasına karşı 6/1/1982 tarihli ve 2577 sayılı İdarî Yargılama Usulü Kanunu hükümlerine kanun yoluna başvurulması da müm- kündür (5651 s.K. m.8/12).
Soru 25
İçerik sağlayıcının kullanıma sunduğu içerikten sorumluluğu ve yükümlülükleri ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Kanun koyucu içerik sağlayıcının internet ortamında kullanıma sunduğu yalnızca bazı içerikten sorumlu olacağını hükme bağlamıştır.
B
Kanun koyucu 5651 s.K m.4/1'de, sadece sorumluluktan bahsettiği için ve cezai sorumluluğu ayrıca vurgulamadığından, cezai alan dışındaki hukuki sorumluluk anlaşılmalıdır.
C
İçeriğin yayınının aynı zamanda suç teşkil etmesi halinde, suçun kast veya taksirle işlenmesine göre, içerik sağlayıcın bu fiili gerçekleştirmekte kast ve taksirinin olup olmadığına bakılmasına gerek yoktur. Zira cezai sorumluluk gündeme gelemez.
D
Bununla birlikte kanun koyucu içerik sağlayıcının, bağlantı sağladığı başkasına ait içerikten de sorumlu olacağını hüküm altına almıştır.
E
İçerik sağlayıcının bağlantı sağladığı içeriği benimsediği ve kullanıcıların söz konusu içeriğe ulaşmasını amaçladığı, bağlantıyı sunuş biçiminden açıkça belli ise dahi genel hükümlere göre bağlantı sağladığı içerikten sorumluluk gündeme gelmez.
Açıklama:
Kanun koyucu içerik sağlayıcının internet or- tamında kullanıma sunduğu her türlü içerikten sorumlu olacağını hükme bağlamıştır (5651 s.K. m.4/1). İçeriğin yayınının aynı zamanda suç teşkil etmesi halinde, suçun kast veya taksirle işlenmesine göre, içerik sağlayıcın bu fiili gerçekleştirmekte kast ve taksirinin olup olmadığına bakılmalıdır.
Bununla birlikte kanun koyucu içerik sağlayıcı- nın, bağlantı sağladığı başkasına ait içerikten sorum- lu olmayacağını da hüküm altına almıştır.
Bununla birlikte kanun koyucu içerik sağlayıcı- nın, bağlantı sağladığı başkasına ait içerikten sorum- lu olmayacağını da hüküm altına almıştır.
Bununla birlikte, içerik sağlayıcının bağlantı sağladığı içeriği benimsediği ve kullanıcıların söz konusu içeriğe ulaşmasını amaçladığı, bağlantıyı sunuş biçiminden açıkça belli ise bu durumda genel hükümlere göre bağlantı sağladığı içerikten de sorumlu olacaktır.
Bununla birlikte kanun koyucu içerik sağlayıcı- nın, bağlantı sağladığı başkasına ait içerikten sorum- lu olmayacağını da hüküm altına almıştır.
Bununla birlikte kanun koyucu içerik sağlayıcı- nın, bağlantı sağladığı başkasına ait içerikten sorum- lu olmayacağını da hüküm altına almıştır.
Bununla birlikte, içerik sağlayıcının bağlantı sağladığı içeriği benimsediği ve kullanıcıların söz konusu içeriğe ulaşmasını amaçladığı, bağlantıyı sunuş biçiminden açıkça belli ise bu durumda genel hükümlere göre bağlantı sağladığı içerikten de sorumlu olacaktır.
Soru 26
Yer Sağlayıcının Yükümlülükleri hakkında aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
anun koyucu yer sağlayıcının, kural olarak yer sağladığı içerik bakımından denetim sorumluluğunun olduğunu kabul etmiştir.
B
5651 s.K’nın 8. ve 9. maddelerine uygun olarak, yer sağladığı içeriğin hukuka aykırı olduğundan haberdar edilmesi üze- rine, söz konusu içeriği yayından çıkarma yüküm- lülüğü vardır.
C
Yer sağlayıcı, yer sağladığı hizmetlere iliş- kin trafik bilgilerini bir yıldan az ve iki yıldan faz- la olmamak üzere yönetmelikte belirlenecek süre kadar saklamakla ve bu bilgilerin doğruluğunu, bütünlüğünü ve gizliliğini sağlamakla da yükümlü kılınmıştır (5651 s.K. m.5/3).
D
Yer sağlayıcı, kuru- mun talep ettiği bilgileri talep edilen şekilde kuru- ma teslim etmekle ve kurumca bildirilen tedbirleri almakla yükümlüdür.
E
Yer sağlayıcılık bildiriminde bulunmayan veya 5651 s.K.’da öngö- rülen diğer yükümlülüklerini yerine getirmeyen yer sağlayıcı hakkında, Başkan tarafından on bin Türk Lirasından yüz bin Türk Lirasına kadar idari para cezası verilmesi de hükme bağlanmıştır.
Açıklama:
Kanun koyucu yer sağlayıcının, kural olarak yer sağladığı içerik bakımından denetim sorumluluğunun olmadığını kabul etmiştir.
Soru 27
Erişim Sağlayıcının Yükümlülükleri hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Seçenekler
A
erişim sağlayıcı, kendisi aracılı- ğıyla erişilen bilgilerin içeriklerinin hukuka aykırı olup olmadıklarını ve sorumluluğu gerektirip ge- rektirmediğini kontrol etmekle yükümlüdür.
B
İçeriği denetim yükümlülüğü olmamakla birlik- te kullanıcıların internet ortamına girebilmelerine imkân sağlayan erişim sağlayıcılar bakımından da kanun koyucu birtakım yükümlülükler getirmiştir.
C
Erişim sağlayıcı (5651 s.K. m.6/1); Herhangi bir kullanıcısının yayınladığı hu- kuka aykırı içerikten, bu Kanun hükümle- rine uygun olarak haberdar edilmesi halin- de erişimi engellemekle yükümlü değildir.
D
Erişim sağlayıcı (5651 s.K. m.6/1); Sağladığı hizmetlere ilişkin, yönetmelikte belirtilen trafik bilgilerini altı aydan az ve iki yıldan fazla olmamak üzere yönetme- likte belirlenecek süre kadar saklamakla ve bu bilgilerin doğruluğunu, bütünlüğünü ve gizliliğini sağlamakla yükümlü değildir.
E
Erişim sağlayıcı (5651 s.K. m.6/1); Faaliyetine son vereceği tarihten en az üç ay önce durumu Kuruma, içerik sağlayıcıları- na ve müşterilerine bildirmek ve trafik bil- gilerine ilişkin kayıtları yönetmelikte belir- tilen esas ve usullere uygun olarak Kuruma teslim etmekle, yükümlü değildir.
Açıklama:
erişim sağlayıcı, kendisi aracılı- ğıyla erişilen bilgilerin içeriklerinin hukuka aykırı olup olmadıklarını ve sorumluluğu gerektirip ge- rektirmediğini kontrol etmekle yükümlü değildir (5651 s.K. m.6/2).
Bu doğrultuda erişim sağlayıcı (5651 s.K. m.6/1);
a. Herhangi bir kullanıcısının yayınladığı hu- kuka aykırı içerikten, bu Kanun hükümle- rine uygun olarak haberdar edilmesi halin- de erişimi engellemekle,
b. Sağladığı hizmetlere ilişkin, yönetmelikte belirtilen trafik bilgilerini altı aydan az ve iki yıldan fazla olmamak üzere yönetme- likte belirlenecek süre kadar saklamakla ve bu bilgilerin doğruluğunu, bütünlüğünü ve gizliliğini sağlamakla,
c. Faaliyetine son vereceği tarihten en az üç ay önce durumu Kuruma, içerik sağlayıcıları- na ve müşterilerine bildirmek ve trafik bil- gilerine ilişkin kayıtları yönetmelikte belir- tilen esas ve usullere uygun olarak Kuruma teslim etmekle, yükümlüdür.
Bu doğrultuda erişim sağlayıcı (5651 s.K. m.6/1);
a. Herhangi bir kullanıcısının yayınladığı hu- kuka aykırı içerikten, bu Kanun hükümle- rine uygun olarak haberdar edilmesi halin- de erişimi engellemekle,
b. Sağladığı hizmetlere ilişkin, yönetmelikte belirtilen trafik bilgilerini altı aydan az ve iki yıldan fazla olmamak üzere yönetme- likte belirlenecek süre kadar saklamakla ve bu bilgilerin doğruluğunu, bütünlüğünü ve gizliliğini sağlamakla,
c. Faaliyetine son vereceği tarihten en az üç ay önce durumu Kuruma, içerik sağlayıcıları- na ve müşterilerine bildirmek ve trafik bil- gilerine ilişkin kayıtları yönetmelikte belir- tilen esas ve usullere uygun olarak Kuruma teslim etmekle, yükümlüdür.
Soru 28
Toplu Kullanım Sağlayıcının Yükümlülükleri hakkında hangisi söylenemez?
Seçenekler
A
5651 s. K.’da özellikle internet cafeler gibi ti- cari amaçlı olanlarının giderek yaygınlaştıkları görülen toplu kullanım sağlayıcılara da birtakım yükümlülükler getirilmiştir.
B
Ticari amaçlı toplu kullanım sağlayıcıların mahalli mülki amirden izin belgesi almaları zorunlu tutulmuştur.
C
İzne ilişkin bilgiler otuz gün içinde mahalli mülki amir tarafından Kuruma bildirilir. Bunların denetimi mahalli mülki amirler tarafından yapı- lır. İzin belgesinin verilmesine ve denetime ilişkin esas ve usuller, yönetmelikle düzenlenir.
D
Ticari amaçla olup olmadığına ba- kılmaksızın bütün internet toplu kullanım sağlayıcılar, konusu suç oluşturan içeriklere erişimin engellenmesi ve kullanıma ilişkin erişim kayıtları- nın tutulması hususlarında yönetmelikle belirlenen tedbirleri almakla yükümlüdür.
E
Ticari amaçla toplu kullanım sağlayıcıların, ailenin ve çocukların korunması, suçun önlenme- si ve suçluların tespiti kapsamında tedbir alma yükümlülüğü yoktur.
Açıklama:
Ticari amaçla toplu kullanım sağlayıcılar, ailenin ve çocukların korunması, suçun önlenme- si ve suçluların tespiti kapsamında usul ve esasları yönetmelikte belirlenen tedbirleri almakla yüküm- lüdür (5651 s.K. m.7/3).
Soru 29
Erişimin Engellenmesi Koruma Tedbiri ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Koruma tedbirlerinin uygulanmasını belirli koşulların varlığına bağlamak temel hakların korunması için gerekli değildir.
B
Koruma tedbirlerinin ilk göze çarpan özelliği bunların temel haklara müdahale oluşturmamalarıdır.
C
Şüpheli veya sanığı ya da bir delili elde etmek, duruşmanın ya- pılmasını yahut hükmün infazını teminat altına almak amacıyla başvurulan, her birisi bir veya birden fazla temel hakka müdahale teşkil eden mu- hakeme işlemlerine koruma tedbirleri denilmektedir.
D
Kanun koyucu 5651 s.K.’da da internet yayınları yoluyla işlenen suçlarla mücadele adına erişimin engellenmesi koruma tedbirine yer vermemiştir.
E
İnternet yayınları yoluyla işlenen suçlarla mücadele adına erişimin engellenmesi koruma tedbirinin klasik bir koruma tedbiridir.
Açıklama:
Koru- ma tedbirleri vasıtasıyla soruşturma organlarına etkin takibat gerçekleştirebilme imkânı tanınırken; bu tedbirlerin uygulanmasını belirli koşulların var- lığına bağlamak suretiyle de temel haklara müda- halenin orantılı şekilde gerçekleşmesi teminat altı- na alınmaya çalışılmaktadır.
Koruma tedbirlerinin ilk göze çarpan özelliği bunların temel haklara müdahale oluşturmalarıdır.
kanun koyu- cu 5651 s.K.’da da internet yayınları yoluyla işle- nen suçlarla mücadele adına erişimin engellenmesi koruma tedbirine yer vermiştir.
İnternet yayınları yoluyla işlenen suçlarla mücadele adına erişimin engellenmesi koruma tedbirinin klasik bir koruma tedbiri olma- dığı da aşikardır. Nitekim söz konusu tedbir diğer koruma tedbirlerinin aksine, sanığı veya bir delili elde etme, sanığı duruşmada hazır bulundurma ya da hükmün infazını teminat altına alma amaçlarına hizmet etmemektedir.
Koruma tedbirlerinin ilk göze çarpan özelliği bunların temel haklara müdahale oluşturmalarıdır.
kanun koyu- cu 5651 s.K.’da da internet yayınları yoluyla işle- nen suçlarla mücadele adına erişimin engellenmesi koruma tedbirine yer vermiştir.
İnternet yayınları yoluyla işlenen suçlarla mücadele adına erişimin engellenmesi koruma tedbirinin klasik bir koruma tedbiri olma- dığı da aşikardır. Nitekim söz konusu tedbir diğer koruma tedbirlerinin aksine, sanığı veya bir delili elde etme, sanığı duruşmada hazır bulundurma ya da hükmün infazını teminat altına alma amaçlarına hizmet etmemektedir.
Soru 30
Önleme Amaçlı Olarak İçeriğin Çıkartılması ve/veya Erişimin Engellenmesi Tedbiri ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Kanun koyucu belirli durumlarda önleme amaçlı olarak içeriğin çıkartılması ve/veya erişimin engellenmesi kararı verilebilmesine de imkân tanı- mıştır.
B
Belirli durumlarda önleme amaçlı olarak içeriğin çıkartılması ve/veya erişimin engellenmesi kararı verilebilmesine kapsamında sadece içeriğin çıkartılmasına veya sadece erişimin engellenmesi- ne karar verilebileceği gibi, aynı anda hem içeriğin çıkartılması hem de erişimin engellenmesi kararı verilebilmesi mümkündür.
C
Tedbirin önleme amaçlı uygulanabiliyor olması, yukarıda incelediğimiz erişimin adli amaçlı engellenme- si tedbirinden bu kurumu ayırmaktadır.
D
Örneğin suç işlemek amacıyla ku- rulmuş bir örgüt adına kişilerin bir internet sitesi üzerinden suç işlemeye yönelik haberleştiklerine dair makul sebepler varsa, henüz ortada işlenmiş bir suç olmadığından internet sitesine erişi- min engellenmesine ve/veya bazı içeriklerin çıkar- tılmasına karar verilemez.
E
İnternet sitesi üzerinden halkı kin ve düşmanlığa tahrik ederek, suç teşkil edecek eylemlerde bulun- ma çağrısı yapılıyorsa; hem halkı kin ve düşmanlığa tahrik suçu işlenmiş hem de ileride başka suçların işlenecek olması tehlikesi ortaya çıkmış olacaktır.
Açıklama:
Örneğin suç işlemek amacıyla ku- rulmuş bir örgüt adına kişilerin bir internet sitesi üzerinden suç işlemeye yönelik haberleştiklerine dair makul sebepler varsa, henüz ortada işlenmiş bir suç olmamasına rağmen internet sitesine erişi- min engellenmesine ve/veya bazı içeriklerin çıkar- tılmasına karar verilebilecektir.
Soru 31
İnternet yayınları yoluyla işlenen suçlarla mücadele adına çıkarılan kanunun aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
6533 sayılı kanun
B
6698 sayılı kanun
C
4982 sayılı kanun
D
6563 sayılı kanun
E
5651 sayılı kanun
Açıklama:
23.05.2007 tarihli ve 5651 sayılı bu kanunun ismi; Internet Ortamın da Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkın da Kanundur (5651 s.K.).
6533 sayılı kanun: Avrupa Siber Suç Sözleşmesini iç hukukumuza aktaran Sanal Ortamda İşlenen Suçlar Sözleşmesinin Uygun Bulunduğuna Dair Kanun;
6698 sayılı kanun: Kişisel Verilerin Korunması Kanunu;
4982 sayılı kanun: Bilgi Edinme Hakkı Kanunu;
6563 sayılı kanun: Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun;
5651 sayılı kanun: Internet Ortamın da Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkın da Kanundur.
6533 sayılı kanun: Avrupa Siber Suç Sözleşmesini iç hukukumuza aktaran Sanal Ortamda İşlenen Suçlar Sözleşmesinin Uygun Bulunduğuna Dair Kanun;
6698 sayılı kanun: Kişisel Verilerin Korunması Kanunu;
4982 sayılı kanun: Bilgi Edinme Hakkı Kanunu;
6563 sayılı kanun: Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun;
5651 sayılı kanun: Internet Ortamın da Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkın da Kanundur.
Soru 32
Aşağıdakilerden hangisi 5651 sayılı Internet ortamın da yapılan yayınların düzenlenmesi ve bu yayınlar yoluyla işlenen suçlarla mücadele edilmesi hakkın da çıkarılmış olan kanunun amacıdır?
Seçenekler
A
Kişisel verilerin işlenmesinde başta özel hayatın gizliliği olmak üzere kişilerin temel hak ve özgürlüklerini korumak ve kişisel verileri işleyen gerçek ve tüzel kişilerin yükümlülükleri ile uyacakları kuralları düzenlemek.
B
İçerik sağlayıcı, yer sağlayıcı, erişim sağlayıcı ve toplu kullanım sağlayıcıların yükümlülük ve sorumlulukları ile internet ortamında işlenen belirli suçlarla içerik, yer ve erişim sağlayıcıları üzerinden mücadeleye ilişkin esas ve usulleri düzenlemek.
C
Elektronik haberleşme sektöründe düzenleme ve denetleme yoluyla etkin rekabetin tesisi, tüketici haklarının gözetilmesi, ülke genelinde hizmetlerin yaygınlaştırılması, kaynakların etkin ve verimli kullanılması, haberleşme alt yapı, şebeke ve hizmet alanında teknolojik gelişimin ve yeni yatırımların teşvik edilmesi ve bunlara ilişkin usul ve esaslarını belirlemek.
D
Kamu hizmeti niteliğini haiz, ancak işletmeciler tarafından karşılanmasında mali güçlük bulunan evrensel hizmetin sağlanması, yürütülmesi ve elektronik haberleşme sektörü ile bu Kanun kapsamında belirlenen diğer alanlarda evrensel hizmet yükümlülüğünün yerine getirilmesine ilişkin usul ve esasları belirlemek.
E
Demokratik ve şeffaf yönetimin gereği olan eşitlik, tarafsızlık ve açıklık ilkelerine uygun olarak kişilerin bilgi edinme hakkını kullanmalarına ilişkin esas ve usulleri düzenlemek.
Açıklama:
5651 sayılı kanunun amacı: 1. maddede; içerik sağlayıcı, yer sağlayıcı, erişim sağlayıcı ve toplu kullanım sağlayıcıların yükümlülük ve sorumlulukları ile internet ortamında işlenen belirli suçlarla içerik, yer ve erişim sağlayıcıları üzerinden mücadeleye ilişkin esas ve usulleri düzenlemek olarak belirlenmiştir.
Soru 33
Hizmet ve içerikleri barındıran sistemleri sağlayan veya işleten gerçek veya tüzel kişilere ne ad verilir?
Seçenekler
A
Erişim sağlayıcı
B
İçerik sağlayıcı
C
Yer sağlayıcı
D
Toplu kullanım sağlayıcı
E
Bakanlık
Açıklama:
Erişim sağlayıcı: Kullanıcılarına internet ortamına erişim olanağı sağlayan her türlü gerçek veya tüzel kişileri,
İçerik Sağlayıcı
İnternet ortamı üzerinden kullanıcılara sunulan her türlü bilgi veya veriyi üreten, değiştiren ve sağlayan gerçek veya tüzel kişilerdir.
Yer Sağlayıcı
Hizmet ve içerikleri barındıran sistemleri sağlayan veya işleten gerçek veya tüzel kişilerdir.
Toplu kullanım sağlayıcı: Kişilere belli bir yerde ve belli bir süre internet ortamı kullanım olanağı sağlayanı,
Bakanlık: Ulaştırma Bakanlığını
İçerik Sağlayıcı
İnternet ortamı üzerinden kullanıcılara sunulan her türlü bilgi veya veriyi üreten, değiştiren ve sağlayan gerçek veya tüzel kişilerdir.
Yer Sağlayıcı
Hizmet ve içerikleri barındıran sistemleri sağlayan veya işleten gerçek veya tüzel kişilerdir.
Toplu kullanım sağlayıcı: Kişilere belli bir yerde ve belli bir süre internet ortamı kullanım olanağı sağlayanı,
Bakanlık: Ulaştırma Bakanlığını
Soru 34
Taraflara ilişkin IP adresi, verilen hizmetin başlama ve bitiş zamanı, yararlanılan hizmetin türü, aktarılan veri miktarı ve varsa abone kimlik bilgilerini, aşağıdakilerden hangi tanım içinde yer almaktadır?
Seçenekler
A
Erişim sağlayıcı
B
İçerik sağlayıcı
C
Trafik bilgisi
D
Toplu kullanım sağlayıcı
E
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu
Açıklama:
Taraflara ilişkin IP adresi, verilen hizmetin başlama ve bitiş zamanı, yararlanılan hizmetin türü, aktarılan veri miktarı ve varsa abone kimlik bilgileri trafik bilgisinde tanımlanmaktadır.
Soru 35
Aşağıdakilerden hangisi Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumunun görevleri arasında yer almaz?
Seçenekler
A
İnternet ortamında yapılan ve bu Kanun kapsamına giren suçları oluşturan içeriğe sahip faaliyet ve yayınları önlemeye, internetin güvenli kullanımını sağlamaya, bilişim şuurunu geliştirmeye yönelik çalışmalar yapmak,
B
İnternet ortamında yapılan yayınların içeriklerini izleyerek, bu Kanun kapsamına giren suçların işlendiğinin tespiti halinde, bu yayınlara erişimin engellenmesine yönelik olarak bu Kanunda öngörülen gerekli tedbirleri almak.
C
Kurum tarafından işletmecilerin yetkilendirilmeleri ile mülkî idare amirlerince ticarî amaçlı toplu kullanım sağlayıcılara verilecek izin belgelerinde filtreleme ve bloke etmede kullanılacak sistemlere ve yapılacak düzenlemelere yönelik esas ve usûlleri belirlemek.
D
Yer sağlanan hizmetlere ilişkin trafik bilgilerini bir yıldan az ve iki yıldan fazla olmamak üzere yönetmelikte belirlenecek süre kadar saklamakla ve bu bilgilerin doğruluğunu, bütünlüğünü ve gizliliğini sağlamak.
E
İnternet ortamında herkese açık çeşitli servislerde yapılacak filtreleme, perdeleme ve izleme esaslarına göre donanım üretilmesi veya yazılım yapılmasına ilişkin asgari kriterleri belirlemek.
Açıklama:
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumunun Görevleri:
- Bakanlık, kolluk kuvvetleri, ilgili kamu kurum ve kuruluşları ile içerik, yer ve erişim sağlayıcılar ve ilgili sivil toplum kuruluşları arasında koordinasyon oluşturarak internet ortamında yapılan ve bu Kanun kapsamına giren suçları oluşturan içeriğe sahip faaliyet ve yayınları önlemeye, internetin güvenli kullanımını sağlamaya, bilişim şuurunu geliştirmeye yönelik çalışmalar yapmak, bu amaçla, gerektiğinde, her türlü giderleri yönetmelikle belirlenecek esas ve usuller dahilinde Kurumca karşılanacak çalışma kurulları oluşturmak.
- İnternet ortamında yapılan yayınların içeriklerini izleyerek, bu Kanun kapsamına giren suçların işlendiğinin tespiti halinde, bu yayınlara erişimin engellenmesine yönelik olarak bu Kanunda öngörülen gerekli tedbirleri almak.
- İnternet ortamında yapılan yayınların içeriklerinin izlenmesinin hangi seviye, zaman ve şekilde yapılacağını belirlemek.
- Kurum tarafından işletmecilerin yetkilendirilmeleri ile mülkî idare amirlerince ticarî amaçlı toplu kullanım sağlayıcılara verilecek izin belgelerinde filtreleme ve bloke etmede kullanılacak sistemlere ve yapılacak düzenlemelere yönelik esas ve usûlleri belirlemek.
- İnternet ortamındaki yayınların izlenmesi suretiyle bu Kanunun 8 inci maddesi ile 8/A maddesinde sayılan suçların işlenmesini önlemek için izleme ve bilgi ihbar merkezi dahil, gerekli her türlü teknik altyapıyı kurmak veya kurdurmak, bu altyapıyı işletmek veya işletilmesini sağlamak.
- İnternet ortamında herkese açık çeşitli servislerde yapılacak filtreleme, perdeleme ve izleme esaslarına göre donanım üretilmesi veya yazılım yapılmasına ilişkin asgari kriterleri belirlemek.
- Bilişim ve internet alanındaki uluslararası kurum ve kuruluşlarla işbirliği ve koordinasyonu sağlamak.
- Bu Kanunun 8 inci maddesinin birinci fıkrasında sayılan suçların, internet ortamında işlenmesini konu alan her türlü temsili görüntü, yazı veya sesleri içeren ürünlerin tanıtımı, ülkeye sokulması, bulundurulması, kiraya verilmesi veya satışının önlenmesini teminen yetkili ve görevli kolluk kuvvetleri ile soruşturma mercilerine, teknik imkânları dahilinde gereken her türlü yardımda bulunmak ve koordinasyonu sağlamak.
Soru 36
5651 s. Kanunun 8. Maddesi kapsamı dışındaki erişimin engellenmesi kararlarının uygulanmasını sağlayan aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Erişim sağlayıcılar
B
Erişim sağlayıcıları Birliği
C
İçerik sağlayıcılar
D
İçerik sağlayıcıları Birliği
E
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu
Açıklama:
Erişim Sağlayıcılar Birliği, 5/11/2008 tarihli ve 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu kapsamında yetkilendirilen tüm internet servis sağlayıcıları ile internet erişim hizmeti veren diğer işletmecilerin katılmasıyla oluşan ve koordinasyonu sağlayan bir kuruluştur (5651 s.K. m.6/A/5). 5651 s. K.’nın 8. maddesi kapsamı dışındaki erişimin engellenmesi kararları erişim sağlayıcılar tarafından yerine getirilir. Kararların uygulanması amacıyla gerekli her türlü donanım ve yazılım erişim sağlayıcıların kendileri tarafından sağlanır (5651 s.K. m.6/A)
Soru 37
Aşağıdakilerden hangisi Erişim sağlayıcının yükümlülükleri arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Herhangi bir kullanıcısının yayınladığı hukuka aykırı içerikten, 5651 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat hükümlerine göre Başkanlıkça haberdar edilmesi halinde ve teknik olarak engelleme imkânı bulunduğu ölçüde erişimi engellemek.
B
Sağladığı hizmetlere ilişkin olarak, Başkanlığın Kanunla verilen görevlerini yerine getirebilmesi için; erişim sağlayıcı trafik bilgisini bir yıl saklamak. Bu bilgilerin doğruluğunu, bütünlüğünü oluşan verilerin dosya bütünlük değerlerini zaman damgası ile birlikte muhafaza etmek ve gizliliğini temin etmek.
C
Başkanlığın 5651 sayılı Kanunla verilen görevleri yerine getirebilmesi için yapacağı trafik izlemesinde başkanlığa gerekli yardım ve desteği sağlamak.
D
Faaliyet belgesinde yer alan Başkanlığın uygun gördüğü bilgileri talep edildiğinde bildirmekle ve ticari amaçla internet toplu kullanım sağlayıcılar için belirli bir IP bloğundan sabit IP adres planlaması yapmakla ve bu bloktan IP adresi vermek.
E
Başkanlık tarafından onaylanan içerik filtreleme yazılımını kullanmak.
Açıklama:
- Herhangi bir kullanıcısının yayınladığı hukuka aykırı içerikten, 5651 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat hükümlerine göre Başkanlıkça haberdar edilmesi halinde ve teknik olarak engelleme imkânı bulunduğu ölçüde erişimi engellemekle,
- Sağladığı hizmetlere ilişkin olarak, Başkanlığın Kanunla verilen görevlerini yerine getirebilmesi için; erişim sağlayıcı trafik bilgisini bir yıl saklamakla, bu bilgilerin doğruluğunu, bütünlüğünü oluşan verilerin dosya bütünlük değerlerini zaman damgası ile birlikte muhafaza etmek ve gizliliğini temin etmekle, Başkanlığın 5651 sayılı Kanunla verilen görevleri yerine getirebilmesi için yapacağı trafik izlemesinde Başkanlığa gerekli yardım ve desteği sağlamakla, faaliyet belgesinde yer alan Başkanlığın uygun gördüğü bilgileri talep edildiğinde bildirmekle ve ticari amaçla internet toplu kullanım sağlayıcılar için belirli bir IP bloğundan sabit IP adres planlaması yapmakla ve bu bloktan IP adresi vermekle,
- Faaliyetine son vereceği tarihten en az üç ay önce, durumu Kuruma, içerik sağlayıcılarına ve müşterilerine bildirmekle, Kuruma bildirilen kapanma tarihinden geriye doğru bir yıllık süredeki trafik bilgilerine ilişkin bütün kayıtları metin dosyası olarak, log formatlarını açıklamalarıyla birlikte, abone kütük bilgilerini Başkanlığa cd, dvd gibi optik medya ortamında teslim etmekle,
- Faaliyete başlamasından itibaren her ay düzenli olarak, her erişim yöntemine ilişkin kullanacağı erişim numaralarını ve toptan hizmet verdiği abonelere ilişkin bilgileri Başkanlığa göndermekle,
- Başkanlık ile aralarındaki bağlantıdan erişimi engellenecek adreslere ilişkin gönderilecek bilgileri kendi sistemlerinde derhal uygulanabilmesi için, gerekli olan donanım ve yazılımı kurarak lazım olan düzenlemeleri yapmakla yükümlüdür.
- Erişim sağlayıcı, verdiği hizmeti kullananlara ilişkin bilgilerin başkaları tarafından elde edilmesini ilgili mevzuatta belirlenen esas ve usullere uygun olarak engeller.
- Erişim sağlayıcı, kendisi aracılığıyla erişilen bilgilerin içeriklerinin hukuka aykırı olup olmadıklarını ve sorumluluğu gerektirip gerektirmediğini kontrol etmekle yükümlü değildir.
Soru 38
- İntihara yönlendirme
- Çocukların cinsel istismarı
- Uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanılmasını kolaylaştırma
- Sağlık için tehlikeli madde temini
- Müstehcenlik
- Fuhuş
- Kumar oynanması için yer ve imkân sağlama
Seçenekler
A
I, II, IV, VI
B
I, III, V, VII
C
I, II, III, IV, V, VI, VII
D
II, IV, VI
E
III, V, VII
Açıklama:
5651 sayılı kanunda sayılan belirli hallerde siteye erişim tamamen engellenebilir. Bu haller;
- İntihara yönlendirme (TCK madde 84),
- Çocukların cinsel istismarı (TCK madde 103, birinci fıkra),
- Uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanılmasını kolaylaştırma (TCK madde 190),
- Sağlık için tehlikeli madde temini (TCK madde 194),
- Müstehcenlik (TCK madde 226),
- Fuhuş (TCK madde 227),
- Kumar oynanması için yer ve imkân sağlama ( TCK madde 228),
- 25/07/1951 tarihli ve 5816 sayılı Atatürk Aleyhine İşlenen Suçlar Hakkında Kanunda yer alan suçlar
Soru 39
Erişimin engellenmesi kararını hangi merciler vermektedir?
Seçenekler
A
Hakim/Cumhuriyet Baş Savcısı
B
Kurum/Bakanlık
C
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu Başkanı/Hakim
D
Siber Suçlar Daire Başkanlığı/Hakim
E
Yargıtay Başsavcısı/Anayasa Mahkemesi
Açıklama:
Erişimin engellenmesi kararı, soruşturma evresinde hâkim, kovuşturma evresinde ise mahkeme tarafından verilir. Soruşturma evresinde, gecikmesinde sakınca bulunan hallerde Cumhuriyet savcısı tarafından da erişimin engellenmesine karar verilebilir. Bu durumda Cumhuriyet savcısı kararını yirmi dört saat içinde hâkimin onayına sunar ve hâkim kararını en geç yirmi dört saat için de verir. Bu süre içinde kararın onaylanmaması halinde tedbir Cumhuriyet savcısı tarafından derhal kaldırılır.
Erişimin engellenmesi kararı, amacı gerçekleştirecek nitelikte görülürse belirli bir süreyle sınırlı olarak da verilebilir. Koruma tedbiri olarak verilen erişimin engellenmesine ilişkin karara 4/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu hükümlerine göre itiraz edilebilir.
Hâkim, mahkeme veya Cumhuriyet savcısı tarafından verilen erişimin engellenmesi kararının birer örneği, gereği yapılmak üzere Başkanlığa gönderilir.
İçeriği birinci fıkrada belirtilen suçları oluşturan yayınların içerik veya yer sağlayıcısının yurt dışında bulunması halinde veya içerik veya yer sağlayıcısı yurt içinde bulunsa bile, içeriği birinci fıkranın (a) bendinin (2), (5) ve (6) numaralı alt bentlerinde yazılı suçları oluşturan yayınlara ilişkin olarak erişimin engellenmesi kararı re’sen Başkanlık tarafından verilir. Bu karar, erişim sağlayıcısına bildirilerek gereğinin yerine getirilmesi istenir.
Erişimin engellenmesi kararının gereği, derhal ve en geç kararın bildirilmesi anından itibaren yirmi dört saat içinde yerine getirilir.
Erişimin engellenmesi kararı, amacı gerçekleştirecek nitelikte görülürse belirli bir süreyle sınırlı olarak da verilebilir. Koruma tedbiri olarak verilen erişimin engellenmesine ilişkin karara 4/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu hükümlerine göre itiraz edilebilir.
Hâkim, mahkeme veya Cumhuriyet savcısı tarafından verilen erişimin engellenmesi kararının birer örneği, gereği yapılmak üzere Başkanlığa gönderilir.
İçeriği birinci fıkrada belirtilen suçları oluşturan yayınların içerik veya yer sağlayıcısının yurt dışında bulunması halinde veya içerik veya yer sağlayıcısı yurt içinde bulunsa bile, içeriği birinci fıkranın (a) bendinin (2), (5) ve (6) numaralı alt bentlerinde yazılı suçları oluşturan yayınlara ilişkin olarak erişimin engellenmesi kararı re’sen Başkanlık tarafından verilir. Bu karar, erişim sağlayıcısına bildirilerek gereğinin yerine getirilmesi istenir.
Erişimin engellenmesi kararının gereği, derhal ve en geç kararın bildirilmesi anından itibaren yirmi dört saat içinde yerine getirilir.
Soru 40
Özel hayatın gizliliğinin ihlali nedeniyle içeriğe erişimin engellenmesi tedbirinin uygulanması bakımından emir verme yetkisi kime aittir?
Seçenekler
A
Başkan
B
Ulaştırma Bakanı
C
Erişim Sağlayıcılar Birliği
D
Cumhuriyet Savcısı
E
Hakim
Açıklama:
Özel hayatın gizliliğinin ihlaline bağlı olarak gecikmesinde sakınca bulunan hallerde doğrudan Başkanın emri üzerine erişimin engellenmesinin kurum tarafından yapılacağı da hükme bağlanmıştır. Bu kapsamda Başkan tarafından verilen erişimin engellenmesi kararı, yirmi dört saat içinde sulh ceza hâkiminin onayına sunulur. Hakim, kararını kırk sekiz saat içinde açıklar (5651 s.K. m.9/A/8,9).
Soru 41
5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun’da ifade edilen "Bakanlık" terimiyle hangi Bakanlık kast edilmiştir?
Seçenekler
A
İç İşleri Bakanlığı
B
Ulaştırma Bakanlığı
C
Adalet Bakanlığı
D
Ekonomi Bakanlığı
E
Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı
Açıklama:
Bu bağlamda 5651 s. kanun uygulamasında (5651 s. K. m.2); Bakanlık: Ulaştırma Bakanlığını ifade etmektedir. Doğru cevap B'dir.
Soru 42
İnternet ortamı üzerinden kullanıcılara sunulan her türlü bilgi veya veriyi üreten, değiştiren ve sağlayan gerçek veya tüzel kişiler aşağıdakilerden hangisi ile ifade edilir?
Seçenekler
A
İçerik Sağlayıcı
B
Bilgi Sağlayıcı
C
Yer Sağlayıcı
D
Tedarik Edici
E
Toplu kullanım sağlayıcı
Açıklama:
İçerik Sağlayıcı İnternet ortamı üzerinden kullanıcılara sunulan her türlü bilgi veya veriyi üreten, değiştiren ve sağlayan gerçek veya tüzel kişilerdir. Doğru cevap A'dır.
Soru 43
I. İnternet ortamında yapılan yayınların içeriklerini izlemek.
II. Bilişim ve internet alanındaki uluslararası kurum ve kuruluşlarla işbirliği ve koordinasyonu sağlamak.
III. İnternet ortamında herkese açık çeşitli servislerde yapılacak filtreleme, perdeleme ve izleme esaslarına göre donanım üretilmesi veya yazılım yapılmasına ilişkin asgari kriterleri belirlemek.
IV. İnternetin güvenli kullanımını sağlamaya, bilişim şuurunu geliştirmeye yönelik çalışmalar yapmak.
Yukarıdakilerden hangisi veya hangileri Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu tarafından yerine getirilen görevlerdendir?
II. Bilişim ve internet alanındaki uluslararası kurum ve kuruluşlarla işbirliği ve koordinasyonu sağlamak.
III. İnternet ortamında herkese açık çeşitli servislerde yapılacak filtreleme, perdeleme ve izleme esaslarına göre donanım üretilmesi veya yazılım yapılmasına ilişkin asgari kriterleri belirlemek.
IV. İnternetin güvenli kullanımını sağlamaya, bilişim şuurunu geliştirmeye yönelik çalışmalar yapmak.
Yukarıdakilerden hangisi veya hangileri Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu tarafından yerine getirilen görevlerdendir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
II, IV
C
I, III, IV
D
I, II, III
E
Hepsi
Açıklama:
5651 s.K. m.10/4'de Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu tarafından yerine getirilen görevler sayılmıştır. Maddelerde sayılan görevlerin hepsi buna dahildir. Doğru cevap E'dir.
Soru 44
Aşağıda Erişim Sağlayıcılar Birliği hakkında verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
5651 s.K.’nın 8. maddesi kapsamı dışındaki erişimin engellenmesi kararlarının uygulanmasını sağlamaya yönelik bir birliktir.
B
Söz konusu birlik, özel hukuk tüzel kişiliğini haizdir.
C
Söz konusu birliğin merkezi İstanbul'dadır.
D
Birliğin gelirleri, üyeleri tarafından ödenecek ücretlerden oluşur.
E
Bu birliğe üye olmayan internet servis sağlayıcıları faaliyette bulunamaz.
Açıklama:
Söz konusu birlik, özel hukuk tüzel kişiliğini haizdir ve birliğin merkezi Ankara’dır (5651 s.K. m.6/A/2). Doğru cevap C'dir.
Soru 45
Yer sağlayıcı, yer sağladığı hizmetlere ilişkin trafik bilgilerini ne kadar süre ile saklamakla yükümlüdür?
Seçenekler
A
1 yıldan az ve 2 yıldan fazla olmamak üzere
B
6 aydan az 2 yıldan fazla olmamak üzere
C
18 aydan az 3 yıldan fazla olmamak üzere
D
2 yıldan az 3 yıldan fazla olmamak üzere
E
3 yıldan az 5 yıldan fazla olmamak üzere
Açıklama:
yer sağlayıcı, yer sağladığı hizmetlere ilişkin trafik bilgilerini bir yıldan az ve iki yıldan fazla olmamak üzere yönetmelikte belirlenecek süre kadar saklamakla ve bu bilgilerin doğruluğunu, bütünlüğünü ve gizliliğini sağlamakla da yükümlü kılınmıştır (5651 s.K. m.5/3). Doğru cevap A'dır.
Soru 46
Erişim sağlayıcı faaliyetine son vereceği tarihten en az kaç ay önce durumu Kuruma, içerik sağlayıcılarına ve müşterilerine bildirmek ve trafik bilgilerine ilişkin kayıtları yönetmelikte belirtilen esas ve usullere uygun olarak Kuruma teslim etmekle yükümlüdür?
Seçenekler
A
Bir ay
B
İki ay
C
Üç ay
D
Dört ay
E
Beş ay
Açıklama:
Erişim sağlayıcı faaliyetine son vereceği tarihten en az üç ay önce durumu Kuruma, içerik sağlayıcılarına ve müşterilerine bildirmek ve trafik bilgilerine ilişkin kayıtları yönetmelikte belirtilen esas ve usullere uygun olarak Kuruma teslim etmekle yükümlüdür (5651 s.K. m.6/1). Doğru cevap C'dir.
Soru 47
Ticari amaçlı toplu kullanım sağlayıcıların hangi merciiden izin belgesi almaları zorunlu tutulmuştur?
Seçenekler
A
Erişim Sağlayıcılar Birliği'nden
B
Ulaştırma Bakanlığı'ndan
C
Muhtardan
D
Mahalli mülki amirden
E
Emniyet Müdürlüğünden
Açıklama:
Ticari amaçlı toplu kullanım sağlayıcıların mahalli mülki amirden izin belgesi almaları zorunlu tutulmuştur. Dolayısıyla il merkezlerinde validen ilçelerde ise kaymakamdan izin alınmadan bu tür faaliyetlerin yürütülmesi hukuka aykırı olacaktır. Doğru cevap D'dir.
Soru 48
Aşağıdakilerden hangisi erişimin engellenmesi tedbirinin uygulanabilmesi için gereken katalog suçlar arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Sağlık için tehlikeli madde temini
B
İntihara yönlendirme
C
Hırsızlık
D
Kumar oynanması için yer ve imkân sağlama
E
Müstehcenlik
Açıklama:
Bu bağlamda, internet ortamında yapılan ve içeriği aşağıdaki suçları oluşturduğu hususunda yeterli şüphe sebebi bulunan yayınlarla ilgili olarak erişimin engellenmesine karar verilir (5651 s.K. m.8/1):
a. 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda yer alan;
1. İntihara yönlendirme (madde 84),
2. Çocukların cinsel istismarı (madde 103, birinci fıkra),
3. Uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanılmasını kolaylaştırma (madde 190),
4. Sağlık için tehlikeli madde temini (madde 194),
5. Müstehcenlik (madde 226),
6. Fuhuş (madde 227),
7. Kumar oynanması için yer ve imkân sağlama (madde 228) suçları.
b. 25/7/1951 tarihli ve 5816 sayılı Atatürk
Aleyhine İşlenen Suçlar Hakkında Kanunda yer alan suçlar. Doğru cevap C'dir.
a. 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda yer alan;
1. İntihara yönlendirme (madde 84),
2. Çocukların cinsel istismarı (madde 103, birinci fıkra),
3. Uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanılmasını kolaylaştırma (madde 190),
4. Sağlık için tehlikeli madde temini (madde 194),
5. Müstehcenlik (madde 226),
6. Fuhuş (madde 227),
7. Kumar oynanması için yer ve imkân sağlama (madde 228) suçları.
b. 25/7/1951 tarihli ve 5816 sayılı Atatürk
Aleyhine İşlenen Suçlar Hakkında Kanunda yer alan suçlar. Doğru cevap C'dir.
Soru 49
Erişimin engellenmesi kararının gereği, derhal ve en geç kararın bildirilmesi anından itibaren kaç saat içinde yerine getirilir?
Seçenekler
A
2 saat
B
4 saat
C
8 saat
D
12 saat
E
24 saat
Açıklama:
Erişimin engellenmesi kararının gereği, derhal ve en geç kararın bildirilmesi anından itibaren dört saat içinde yerine getirilir. Doğru cevap B'dir.
Soru 50
Aşağıdakilerden hangisi önleme amaçlı olarak içeriğin çıkartılması ve/veya erişimin engellenmesi kararı verilebilmesi tedbirine başvuru sebeplerinin arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Yaşam hakkı
B
Kişilerin can ve mal güvenliğinin korunması
C
Millî güvenlik ve kamu düzeninin korunması
D
Suç işlenmesinin önlenmesi veya genel sağlığın korunması
E
Kişinin ifade özgürlüğünün ihlal edilmesi
Açıklama:
Kanun koyucu söz konusu önleme amaçlı tedbire sadece belirli hallerde başvurulmasına imkân tanımıştır. Bu bağlamda tedbir, yaşam hakkı ile kişilerin can ve mal güvenliğinin korunması, millî güvenlik ve kamu düzeninin korunması, suç işlenmesinin önlenmesi veya genel sağlığın korunması sebeplerinden bir veya birkaçına bağlı olarak verilebilecektir (5651 s.K. m.8/A/1). Doğru cevap E'dir.
Soru 51
5651 sayılı “İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun” uygulamasında “Bakanlık” kavramı aşağıdakilerden hangisini ifade eder?
Seçenekler
A
Ulaştırma Bakanlığı
B
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı
C
Ticaret Bakanlığı
D
Kültür ve Turizm Bakanlığı
E
İçişleri Bakanlığı
Açıklama:
5651 s. Kanunun ikinci maddesinde kanunda geçen bazı kavramların tanımlanması yoluna gidilmiştir. Böylelikle kanun koyucu içeriği konusunda tereddüte düşülebilecek bazı kavram ve terimlerden ne anlaşılması gerektiğini açıklığa kavuşturmak istemiştir. Bu bağlamda 5651 s. kanun uygulamasında (5651 s. K. m.2); Bakanlık: Ulaştırma Bakanlığını ifade etmektedir.
Soru 52
5651 sayılı Kanun’da yer alan “hizmet ve içerikleri barındıran sistemleri sağlayan veya işleten gerçek veya tüzel kişiler” ifadesi aşağıdaki kavramlardan hangisini tanımlamaktadır?
Seçenekler
A
Erişim sağlayıcı
B
İçerik sağlayıcı
C
Toplu kullanım sağlayıcı
D
Yer sağlayıcı
E
Veri sağlayıcı
Açıklama:
5651 s. Kanunun ikinci maddesinde kanunda geçen bazı kavramların tanımlanması yoluna gidilmiştir. Böylelikle kanun koyucu içeriği konusunda tereddüte düşülebilecek bazı kavram ve terimlerden ne anlaşılması gerektiğini açıklığa kavuşturmak istemiştir. Bu bağlamda 5651 s. kanun uygulamasında; “hizmet ve içerikleri barındıran sistemleri sağlayan veya işleten gerçek veya tüzel kişiler” yer sağlayıcı olarak tanımlanmaktadır (5651 s. K. m.2).
Soru 53
5651 sayılı Kanun’a göre erişim sağlayıcılar birliğinin kuruluş amacı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Bilişim ve internet alanındaki uluslararası kurum ve kuruluşlarla işbirliği ve koordinasyonu sağlamak
B
İnternet ortamında yapılan yayınların içeriklerinin izlenmesinin hangi seviye, zaman ve şekilde yapılacağını belirlemek
C
İnternet ortamında herkese açık çeşitli servislerde yapılacak filtreleme, perdeleme ve izleme esaslarına göre donanım üretilmesi veya yazılım yapılmasına ilişkin asgari kriterleri belirlemek
D
Kanunun 8 inci maddesi kapsamı dışındaki erişimin engellenmesi kararlarının uygulanmasını sağlamak
E
Kurum tarafından işletmecilerin yetkilendirilmeleri ile mülkî idare amirlerince ticarî amaçlı toplu kullanım sağlayıcılara verilecek izin belgelerinde filtreleme ve bloke etmede kullanılacak sistemlere ve yapılacak düzenlemelere yönelik esas ve usulleri belirlemek
Açıklama:
5651 s.K.’nın 6/A/1. maddesi şu şekildedir: Kanunun 8 inci maddesi kapsamı dışındaki erişimin engellenmesi kararlarının uygulanmasını sağlamak üzere Erişim Sağlayıcıları Birliği kurulmuştur.
Soru 54
Aşağıdakilerden hangisi erişim sağlayıcılarının yükümlülüklerinden birisi değildir?
Seçenekler
A
Herhangi bir kullanıcısının yayınladığı hukuka aykırı içerikten, bu Kanun hükümlerine uygun olarak haberdar edilmesi halinde erişimi engellemek
B
Kendisi aracılığıyla erişilen bilgilerin içeriklerinin hukuka aykırı olup olmadıklarını ve sorumluluğu gerektirip gerektirmediğini kontrol etmek
C
Erişimi engelleme kararı verilen yayınlarla ilgili olarak alternatif erişim yollarını engelleyici tedbirleri almak
D
Kurumun talep ettiği bilgileri talep edilen şekilde kuruma teslim etmek ve kurumca bildirilen tedbirleri almak
E
Sağladığı hizmetlere ilişkin, yönetmelikte belirtilen trafik bilgilerini altı aydan az ve iki yıldan fazla olmamak üzere yönetmelikte belirlenecek süre kadar saklamak
Açıklama:
Yer sağlayıcı da olduğu gibi, erişim sağlayıcının da erişimine aracılık ettiği içeriklerin hukuka uygun olup olmadığını denetleme yükümlülüğünün bulunmadığı 5651 s.K.’da açıkça hükme bağlamıştır. Bu bağlamda, erişim sağlayıcı, kendisi aracılığıyla erişilen bilgilerin içeriklerinin hukuka aykırı olup olmadıklarını ve sorumluluğu gerektirip gerektirmediğini kontrol etmekle yükümlü değildir (5651 s.K. m.6/2).
İçeriği denetim yükümlülüğü olmamakla birlikte kullanıcıların internet ortamına girebilmelerine imkân sağlayan erişim sağlayıcılar bakımından da kanun koyucu birtakım yükümlülükler getirmiştir. Bu doğrultuda erişim sağlayıcı (5651 s.K. m.6/1);
İçeriği denetim yükümlülüğü olmamakla birlikte kullanıcıların internet ortamına girebilmelerine imkân sağlayan erişim sağlayıcılar bakımından da kanun koyucu birtakım yükümlülükler getirmiştir. Bu doğrultuda erişim sağlayıcı (5651 s.K. m.6/1);
- Herhangi bir kullanıcısının yayınladığı hukuka aykırı içerikten, bu Kanun hükümlerine uygun olarak haberdar edilmesi halinde erişimi engellemekle,
- Sağladığı hizmetlere ilişkin, yönetmelikte belirtilen trafik bilgilerini altı aydan az ve iki yıldan fazla olmamak üzere yönetmelikte belirlenecek süre kadar saklamakla ve bu bilgilerin doğru
Soru 55
5651 sayılı Kanun, erişimin engellenmesi tedbirine karar verilebilmesi bakımından hangi şüphe derecesini gerekli görmüştür?
Seçenekler
A
Basit şüphe
B
Yeterli şüphe
C
Kuvvetli şüphe
D
Makul şüphe
E
Şiddetli şüphe
Açıklama:
Kanun koyucu erişimin engellenmesi tedbirine karar verilebilmesi bakımından yeterli şüphe derecesini gerekli görmüştür. Yeterli şüphe, internet ortamında yapılan yayınlarla, kanunda sayılan katalog suçların işlendiği hususunda olmalıdır (5651 s.K. m.8/1). Söz konusu suçların işlenme ihtimali, işlenmemiş olma ihtimalinden fazlaysa, bu durumda söz konusu tedbire başvurulabilmesi bakımından gerekli olan yeterli şüphe derecesine ulaşılmış demektir.
Soru 56
Aşağıdaki suçlardan hangisini oluşturduğu hususunda yeterli şüphe sebebi bulunan yayınlarla ilgili olarak erişimin engellenmesine karar verilemez?
Seçenekler
A
İntihara yönlendirme
B
Müstehcenlik
C
Fuhuş
D
Çocukların cinsel istismarı
E
Şantaj
Açıklama:
Erişimin engellenmesi tedbirinin uygulanabilmesi, tüm suçlarla ilgili muhakemeler bakımından kabul edilmemiştir. Bu bağlamda, internet ortamında yapılan ve içeriği aşağıdaki suçları oluşturduğu hususunda yeterli şüphe sebebi bulunan yayınlarla ilgili olarak erişimin engellenmesine karar verilir (5651 s.K. m.8/1):
a. 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda yer alan;
b. 25/7/1951 tarihli ve 5816 sayılı Atatürk Aleyhine İşlenen Suçlar Hakkında Kanunda yer alan suçlar.
Şantaj
a. 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda yer alan;
- İntihara yönlendirme (madde 84),
- Çocukların cinsel istismarı (madde 103, birinci fıkra),
- Uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanılmasını kolaylaştırma (madde 190),
- Sağlık için tehlikeli madde temini (madde 194),
- Müstehcenlik (madde 226),
- Fuhuş (madde 227),
- Kumar oynanması için yer ve imkân sağlama (madde 228) suçları.
b. 25/7/1951 tarihli ve 5816 sayılı Atatürk Aleyhine İşlenen Suçlar Hakkında Kanunda yer alan suçlar.
Şantaj
Soru 57
Kişilik haklarının ihlaline bağlı olarak içeriğin yayından çıkartılması ve erişimin engellenmesi kararını verebilecek olan mercii aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Cumhuriyet Savcısı
B
Sulh Ceza Hâkimi
C
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu Başkanı
D
Ulaştırma Bakanı
E
Emniyet Müdürü
Açıklama:
İnternet ortamında yapılan yayın içeriği nedeniyle kişilik haklarının ihlal edildiğini iddia eden gerçek ve tüzel kişiler ile kurum ve kuruluşlar, içerik sağlayıcısına, buna ulaşamaması halinde yer sağlayıcısına başvurarak uyarı yöntemi ile içeriğin yayından çıkarılmasını isteyebileceği gibi doğru doğrudan sulh ceza hâkimine başvurarak içeriğe erişimin engellenmesini de isteyebilir (5651 s.K. m.9/1).
Soru 58
5651 sayılı Kanun’a göre aşağıdakilerden hangisi “önleme amaçlı olarak içeriğin çıkartılması ve/veya erişimin engellenmesi” tedbirine başvurulmasına imkân tanıyan hallerden birisi değildir?
Seçenekler
A
Yaşam hakkı ile kişilerin can ve mal güvenliğinin korunması
B
Millî güvenlik ve kamu düzeninin korunması
C
Suç işlenmesinin önlenmesi
D
Genel sağlığın korunması
E
Genel ahlâkın korunması
Açıklama:
Kanun koyucu söz konusu önleme amaçlı tedbire sadece belirli hallerde başvurulmasına imkân tanımıştır. Bu bağlamda tedbir, yaşam hakkı ile kişilerin can ve mal güvenliğinin korunması, millî güvenlik ve kamu düzeninin korunması, suç işlenmesinin önlenmesi veya genel sağlığın korunması sebeplerinden bir veya birkaçına bağlı olarak verilebilecektir (5651 s.K. m.8/A/1).
Genel ahlâkın korunması
Genel ahlâkın korunması
Soru 59
Aşağıdaki suçlardan hangisini oluşturan yayınlara ilişkin olarak erişimin engellenmesi kararı re’sen Başkan tarafından verilebilir?
Seçenekler
A
İntihara yönlendirme
B
Çocukların cinsel istismarı
C
Uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanılmasını kolaylaştırma
D
Sağlık için tehlikeli madde temini
E
Kumar oynanması için yer ve imkân sağlama
Açıklama:
Kanunda belirli hallerde erişimin engellenmesi tedbirinin idari bir merci olan Başkanın kararıyla uygulanmasına da imkân tanınmıştır. Buna göre, içeriği katalog suçları oluşturan yayınların içerik veya yer sağlayıcısının yurt dışında bulunması halinde veya içerik veya yer sağlayıcısı yurt içinde bulunsa bile, içeriği çocuğun cinsel istismarı (TCK m.103/1), müstehcenlik (TCK m.226) ve fuhuş (TCK m.227) suçları oluşturan yayınlara ilişkin olarak erişimin engellenmesi kararı re’sen Başkan tarafından verilir.
Çocukların cinsel istismarı
Çocukların cinsel istismarı
Soru 60
Hâkim, mahkeme veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde Cumhuriyet savcısı tarafından verilen erişimin engellenmesi kararının gereği, en geç kaç saat içinde yerine getirilmelidir?
Seçenekler
A
Bir
B
Dört
C
Sekiz
D
Oniki
E
Yirmidört
Açıklama:
Hâkim, mahkeme veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde Cumhuriyet savcısı tarafından verilen erişimin engellenmesi kararının birer örneği, gereği yapılmak üzere kuruma gönderilir. Erişimin engellenmesi kararının gereği, derhal ve en geç kararın bildirilmesi anından itibaren dört saat içinde yerine getirilir. Başkan tarafından verilen erişimin engellenmesi kararının konusunu oluşturan yayını yapanların kimliklerinin belirlenmesi halinde, Başkan tarafından, Cumhuriyet başsavcılığına suç duyurusunda bulunulur (5651 s.K. m.8/3, 5, 6).
Dört.
Dört.
Soru 61
"İnternet ortamı üzerinden kullanıcılara sunulan her türlü bilgi veya veriyi üreten, değiştiren ve sağlayan gerçek veya tüzel kişilerdir."
Yukarıda tanımlanan hangisidir?
Yukarıda tanımlanan hangisidir?
Seçenekler
A
Alan adı
B
İçerik sağlayıcı
C
Erişim sağlayıcı
D
Yer sağlayıcı
E
Toplu kullanım sağlayıcı
Açıklama:
İçerik Sağlayıcı: İnternet ortamı üzerinden kullanıcılara sunulan her türlü bilgi veya veriyi üreten, değiştiren ve sağlayan gerçek veya tüzel
kişilerdir.
kişilerdir.
Soru 62
"Hizmet ve içerikleri barındıran sistemleri sağlayan veya işleten gerçek veya tüzel kişilerdir."
Yukarıda tanımlanan hangisidir?
Yukarıda tanımlanan hangisidir?
Seçenekler
A
URL adresi
B
İçerik sağlayıcı
C
Erişim sağlayıcı
D
Yer sağlayıcı
E
Toplu kullanım sağlayıcı
Açıklama:
- Yer Sağlayıcı: Hizmet ve içerikleri barındıran sistemleri sağlayan veya işleten gerçek veya tüzel kişilerdir.
Soru 63
"5651 s. Kanunun ikinci maddesinde kanunda geçen bazı kavramların tanımlanması yoluna gidilmiştir."
Buna göre aşağıdaki tanımlardan hangisi yanlıştır?
Buna göre aşağıdaki tanımlardan hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Bakanlık: Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı
B
Başkan: Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu Başkanı
C
Erişim sağlayıcı: Kullanıcılarına internet ortamına erişim olanağı sağlayan her türlü gerçek veya tüzel kişiler
D
Trafik bilgisi: Taraflara ilişkin IP adresi, verilen hizmetin başlama ve bitiş zamanı, yararlanılan hizmetin türü, aktarılan veri miktarı ve varsa abone kimlik bilgileri
E
Birlik: Erişim Sağlayıcıları Birliği
Açıklama:
Bu bağlamda 5651 s. kanun uygulamasında (5651 s. K. m.2);
Bakanlık: Ulaştırma Bakanlığını ifade etmektedir.
Bakanlık: Ulaştırma Bakanlığını ifade etmektedir.
Soru 64
"Ayrıca Kurum; Bakanlık bünyesinde 26/9/2011 tarihli ve 655 sayılı Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname hükümleri uyarınca oluşturulan İnternet Geliştirme Kurulunca internetin yaygınlaştırılması, geliştirilmesi, yaygın ve güvenli kullanılması gibi konularda yapılacak öneriler ile ilgili gerekli her türlü tedbir veya kararları alır (5651 s.K. m.10/5). Bunun dışında ulusal siber güvenlik faaliyetleri kapsamında, siber saldırıların tespiti ve önlenmesi konusunda, içerik, yer, erişim sağlayıcılar ve ilgili diğer kurum ve kuruluşlarla koordinasyon sağlar, gerekli tedbirlerin aldırılması konusunda faaliyet yürütür ve ihtiyaç duyulan çalışmaları yapar (5651 s.K. m.10/6)."
Sözü edilen kurum hangisidir?
Sözü edilen kurum hangisidir?
Seçenekler
A
Kişisel Verileri Koruma Kurumu
B
Basın İlan Kurumu
C
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu
D
Güvenli İnternet Kurumu
E
Bilgi Teknolojileri ve Haberleşme Kurumu
Açıklama:
5651 sayılı kanunla verilen görevler, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu tarafından yerine getirilir (5651 s.K. m.10/1).
Soru 65
Erişim Sağlayıcıları Birliği'nin kuruluş amacı hangisidir?
Seçenekler
A
İnternet kullanım eğitimleri ile halkı bilinçlendirmek.
B
İnternet erişimim yaygınlaştırılması
C
Siber suçlara yönelik önlemleri almak
D
İnternet güvenliğine yönelik önlemler üretmek
E
8. madde kapsamına girmeyen erişimin engellenmesi kararlarının uygulanması
Açıklama:
5651 s.K.’nın 6/A/1. maddesi şu şekildedir: Kanunun 8 inci maddesi kapsamı dışındaki erişimin engellenmesi kararlarının uygulanmasını sağlamak üzere Erişim Sağlayıcıları Birliği kurulmuştur.
Soru 66
İnternet ortamındaki yayınlarda düzenin sağlanması bakımından kanun koyucu içerik, yer ve erişim sağlayıcılarına bilgilendirme yükümlülüğü getirmiştir.
Bununla birlikte belirtilen yükümlülüğü yerine getirmeyen sağlayıcılar bakımından ne kadarlık bir miktarda idari para cezası verilmesi öngörülmüştür?
Bununla birlikte belirtilen yükümlülüğü yerine getirmeyen sağlayıcılar bakımından ne kadarlık bir miktarda idari para cezası verilmesi öngörülmüştür?
Seçenekler
A
1000-10000 ₺ arası
B
2000-20000 ₺ arası
C
1000-50000 ₺ arası
D
2000-50000 ₺ arası
E
5000-100000 ₺ arası
Açıklama:
İnternet ortamındaki yayınlarda düzenin sağlanması bakımından kanun koyucu içerik, yer ve erişim sağlayıcılarına bilgilendirme yükümlülüğü getirmiştir. Söz konusu sağlayıcılar, yönetmelikle belirlenen esas ve usuller çerçevesinde tanıtıcı bilgilerini kendilerine ait internet ortamında kullanıcıların ulaşabileceği şekilde ve güncel olarak bulundurmakla yükümlüdür. Bu bağlamda bahsi geçenler bakımından hem söz konusu bilgileri kullanıcıların ulaşabileceği şekilde bulundurma hem de bunlarda bir değişiklik olursa güncelleme yükümlülüğü getirilmiştir (5651 s. K. m.3/1). Bununla birlikte belirtilen yükümlülüğü yerine getirmeyen sağlayıcılar bakımından iki bin TL’den elli bin TL’ye kadar idari para cezası verilmesi öngörülmüştür.
Soru 67
Yer sağlayıcının yükümlülükleri bakımından hangisi doğru değildir?
Seçenekler
A
Yer sağladığı içeriği kontrol etmek veya hukuka aykırı bir faaliyetin söz konusu olup olmadığını araştırmakla yükümlüdür.
B
Yer sağladığı hizmetlere ilişkin trafik bilgilerini bir yıldan az ve iki yıldan fazla olmamak üzere yönetmelikte belirlenecek süre kadar saklamakla ve bu bilgilerin doğruluğunu, bütünlüğünü ve gizliliğini sağlamakla da yükümlüdür.
C
Yer sağlayıcılık bildiriminde bulunmayan veya 5651 s.K.’da öngörülen diğer yükümlülüklerini yerine getirmeyen yer sağlayıcı hakkında, Başkan tarafından on bin Türk Lirasından yüz bin Türk Lirasına kadar idari para cezası verilmesi de hükme bağlanmıştır.
D
Kanun koyucu yer sağlayıcının, kural olarak yer sağladığı içerik bakımından denetim sorumluluğunun olmadığını kabul etmiştir.
E
Yer sağladığı içeriğin hukuka aykırı olduğundan haberdar edilmesi üzerine, söz konusu içeriği yayından çıkarma yükümlülüğü vardır.
Açıklama:
Kanun koyucu yer sağlayıcının, kural olarak yer sağladığı içerik bakımından denetim sorumluluğunun olmadığını kabul etmiştir. Bu bağlamda yer sağlayıcı, yer sağladığı içeriği kontrol etmek veya hukuka aykırı bir faaliyetin söz konusu olup olmadığını araştırmakla yükümlü değildir (5651 s.K. m.5/1).
Soru 68
Aşağıdakilerden hangisi toplu kullanım sağlayıcı yükümlülükleri arasında gösterilebilir?
Seçenekler
A
İnternet kullanımının yaygınlaşmasını sağlamak.
B
Konusu suç oluşturan içeriklere erişimin engellenmesi konusunda tedbir almak.
C
İçeriğe hangi IP numarasından ulaşıldığı, ne kadar süreyle
içeriğe erişimin devam ettiği gibi hususları içeren
trafik bilgileri belirtilen süre kadar saklanmak.
içeriğe erişimin devam ettiği gibi hususları içeren
trafik bilgileri belirtilen süre kadar saklanmak.
D
Kendisi aracılığıyla erişilen bilgilerin içeriklerinin hukuka aykırı olup olmadıklarını ve sorumluluğu gerektirip gerektirmediğini kontrol etmek.
E
Herhangi bir kullanıcısının yayınladığı hukuuka aykırı içerikten, bu Kanun hükümlerine uygun olarak haberdar edilmesi halinde erişimi engellemek.
Açıklama:
Ticari amaçla olup olmadığına bakılmaksızın bütün internet toplu kullanım sağlayıcılar, konusu suç oluşturan içeriklere erişimin engellenmesi ve kullanıma ilişkin erişim kayıtlarının tutulması hususlarında yönetmelikle belirlenen tedbirleri almakla yükümlüdür (5651 s.K. m.7/2).
Soru 69
İnternet ortamında yapılan ve içeriği bir takım suçları oluşturduğu hususunda yeterli şüphe sebebi bulunan yayınlarla ilgili olarak erişimin engellenmesine karar verilir (5651 s.K. m.8/1)
Buna göre aşağıdakilerden hangisi bu suçlar arasında yer almaz?
Buna göre aşağıdakilerden hangisi bu suçlar arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Halkı kin ve nefrete sürükleme
B
İntihara yönlendirme
C
Çocukların cinsel istismarı
D
Müstehcenlik
E
Fuhuş
Açıklama:
a. 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda yer alan;
1. İntihara yönlendirme (madde 84),
2. Çocukların cinsel istismarı (madde 103, birinci fıkra),
3. Uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanılmasını kolaylaştırma (madde 190),
4. Sağlık için tehlikeli madde temini (madde 194),
5. Müstehcenlik (madde 226),
6. Fuhuş (madde 227),
7. Kumar oynanması için yer ve imkân sağlama (madde 228) suçları.
b. 25/7/1951 tarihli ve 5816 sayılı Atatürk Aleyhine İşlenen Suçlar Hakkında Kanunda yer alan suçlar.
1. İntihara yönlendirme (madde 84),
2. Çocukların cinsel istismarı (madde 103, birinci fıkra),
3. Uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanılmasını kolaylaştırma (madde 190),
4. Sağlık için tehlikeli madde temini (madde 194),
5. Müstehcenlik (madde 226),
6. Fuhuş (madde 227),
7. Kumar oynanması için yer ve imkân sağlama (madde 228) suçları.
b. 25/7/1951 tarihli ve 5816 sayılı Atatürk Aleyhine İşlenen Suçlar Hakkında Kanunda yer alan suçlar.
Soru 70
Özel Hayatın Gizliliğinin İhlali Nedeniyle İçeriğe Erişimin Engellenmesi, diğer erişim engellerinden hangisi kapsamında değerlendirilebilir?
Seçenekler
A
Müstehcenlik nedeniyle içeriğe erişimin engellenmesi
B
Halkı kim ve düşmanlığa sürükleme nedeniyle içeriğe erişimin engellenmesi
C
İntihara yönlendirme nedeniyle içeriğe erişimin engellenmesi
D
Önleme Amaçlı Olarak İçeriğin Çıkartılması ve/veya Erişimin Engellenmesi Tedbiri
E
Kişilik Haklarının İhlaline Bağlı Olarak İçeriğin Yayından Çıkartılması ve Erişimin Engellenmesi
Açıklama:
Aslında özel hayatın gizliliğinin ihlali de, yukarıda incelediğimiz kişilik hakları ihlalini oluşturur. Bir başka deyişle özel hayatın gizliliği de kişilik hakları kapsamında yer alır. Ancak kanun koyucu özel hayatın gizliliğine ilişkin hakkın ihlalini diğer kişilik haklarından ayırarak, ihlaline özel bir tedbir getirmeyi tercih etmiştir.
Ünite 6
Soru 1
Aşağıdakilerden hangisi elektronik ortamda sözleşmelerin avantajlarından biri değildir?
Seçenekler
A
Kolay karşılaştırma
B
Mal ve hizmetlere kolay ulaşım
C
İletişim kurma eksikliği/ yetersizliği
D
Zamandan tasarruf
E
Mesafelerin engel olmaktan çıkması
Açıklama:
Elektronik ortamda sözleşmelerin avantajları şunlardır:
1. Zamandan tasarruf
2. Kolay karşılaştırma
3. Mal ve hizmetlere kolay ulaşım
4. Mesafelerin engel olmaktan çıkması
1. Zamandan tasarruf
2. Kolay karşılaştırma
3. Mal ve hizmetlere kolay ulaşım
4. Mesafelerin engel olmaktan çıkması
Soru 2
Aşağıdakilerden hangisi elektronik ortamda yapılan sözleşmelerin yasal çerçevesinden biri değildir?
Seçenekler
A
İş kanunu
B
Elektronik İmza Kanunu
C
Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun
D
Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve Yönetmelikler
E
Borçlar Kanunu
Açıklama:
İş kanunu
Soru 3
Bizler tarafından hazırlanan web sayfalarının kesintisiz olarak sunulması ve ulaşılabilirliğinin sağlanmasını sağlayan misafir eden bilgisayar türü aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Mobil bilgisayar
B
Web misafir
C
Konuk ağı
D
Web network
E
Web host
Açıklama:
Web host: Bizler tarafından hazırlanan web sayfalarının kesintisiz olarak sunulması ve ulaşılabilirliğinin sağlanmasını sağlayan misafir eden bilgisayarlar.
Soru 4
Elektronik dokümanların ispat değerinin asıl tartışıldığı alan aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Ceza hukuku
B
Özel hukuk
C
Medeni hukuk
D
İş ve sosyal güvenlik hukuku
E
Şirketler ve ticaret hukuku
Açıklama:
Elektronik dokümanların ispat değerinin asıl tartışıldığı alan ise özel hukuk alanıdır.
Soru 5
Aşağıdakilerden hangisi elektronik imzanın güvenli elektronik imza sayılabilmesi
için gerekli olan özelliklerden biri değildir?
için gerekli olan özelliklerden biri değildir?
Seçenekler
A
Münhasıran imza sahibine bağlı olması
B
Sadece imza sahibinin tasarrufunda bulunan güvenli elektronik imza oluşturma amacı ile oluşturulması
C
Nitelikli elektronik sertifikaya dayanarak imza sahibinin kimliğinin tespitini sağlaması
D
Vekaletle münhasıran imza verilebilmesi ve imzanın vekil sahibine bağlı olması
E
İmzalanmış elektronik veride sonradan herhangi bir değişiklik yapılıp yapılmadığının tespitinin sağlanması
Açıklama:
EİK’de sadece elektronik imza tanımlanmamış aynı zamanda güvenli elektronik imza da bir tanıma kavuşturulmuştur. Buna göre bir elektronik imzanın güvenli elektronik imza sayılabilmesi için münhasıran imza sahibine bağlı olması, sadece imza sahibinin tasarrufunda bulunan güvenli elektronik imza oluşturma amacı ile oluşturulması, nitelikli elektronik sertifikaya dayanarak imza sahibinin kimliğinin tespitini sağlaması ve imzalanmış elektronik veride sonradan herhangi bir değişiklik yapılıp yapılmadığının tespitinin sağlanması şarttır (EİK.m. 4).
Soru 6
Elektronik ticaret faaliyetinde bulunan gerçek ya da tüzel kişileri ifade eden kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Bilgi verici
B
Sağlayıcı
C
Hizmet sağlayıcı
D
Satıcı
E
Yükümlü
Açıklama:
ETK m.2/ç: Hizmet Sağlayıcı: Elektronik ticaret faaliyetinde bulunan gerçek ya da tüzel kişileri ifade eder.
Soru 7
Aşağıdakilerden hangisi internet mecrasında yapılan reklamları, diğer mecralarda yapılan reklamlardan ayıran yönlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Ekonomik değildir
B
Maliyetler diğer mecralara göre son derece ucuzdur
C
İki taraflılık vardır
D
Reklamın muhatapları, İnternet mecrasında aktiftir
E
Reklamın etkisi bu mecrada daha kolay ölçülebilmektedir
Açıklama:
İnternet mecrasında yapılan reklamlar, diğer mecralarda yapılan reklamlardan birçok bakımdan ayrılır. Bir kere başka hiçbir mecrada olmayan iki taraflılık, İnternet mecrasında vardır. Maliyetler diğer mecralara göre son derece ucuzdur ve reklamın etkisi bu mecrada daha kolay ölçülebilmektedir. Reklamın muhatapları, İnternet mecrasında aktiftir. Genellikle, reklamı bulan muhataplardır. Ya bir arama motorundan ya da bir reklam banner’ini tıklayarak reklama ulaşırlar. Yahut da ilgilendiği konuların takibi sebebiyle bu muhataplara ilgilendiği mal ya da ürünlerin reklamları gelmektedir.
Soru 8
Reklam ve tanıtım amaçlı hazırlanan, web siteleri ile gazetelerde başlık ya da alt kısmında yer alabilecek ölçülerde ya da afiş olarak, tasarlanmış kurumsal iletişim öğesi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Poster
B
Reklam
C
Afiş
D
Arayüz
E
Banner
Açıklama:
Banner: Reklam ve tanıtım amaçlı hazırlanan, web siteleri ile gazetelerde başlık ya da alt kısmında yer alabilecek ölçülerde ya da afiş olarak, tasarlanmış kurumsal iletişim öğesidir.
Soru 9
Aşağıdakilerden hangisi elektronik ortamda yapılacak reklamlara ilişkin genel ilkelerden biri değildir?
Seçenekler
A
Reklamların aldatıcı, yanıltıcı ve haksız rekabete yol açar nitelikte olmaması
B
Reklamı yapılan mal ve hizmetlerin toplam bedeli hakkında yanıltıcı bilgilerin verilmesi
C
Sayısal verilere dayanan reklam unsurlarının bilimsel test ve raporlara dayanması
D
Rakiplerin kötülenmemesi, karalanmaması
E
Rakiplerin itibarından haksız yararlanmaya yol açılmaması
Açıklama:
Reklamı yapılan mal ve hizmetlerin toplam bedeli hakkında yanıltıcı bilgilerin verilmemesi,
Soru 10
İnternet üzerinde bulunan bilgisayar veya İnternet sitelerinin adresini belirlemek için kullanılan İnternet protokol adresini tanımlayan ad aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Banner
B
Meta-Tag
C
Reklam
D
Alan adı
E
Web
Açıklama:
Alan Adı: İnternet Alan Adları Yönetmeliği m. 3’e göre, İnternet üzerinde bulunan bilgisayar veya İnternet sitelerinin adresini belirlemek için kullanılan İnternet protokol adresini tanımlayan adları ifade eder.
Soru 11
Belirli bir hukuki sonuç doğurmaya yönelmiş olan iki veya daha fazla tarafın birbirine uygun karşılıklı irade beyanlarından oluşan hukuki işlemlere ne denir?
Seçenekler
A
Sözleşme
B
Ticari işlem
C
İhtilaf
D
Müzakere
E
Tasdikname
Açıklama:
Sözleşme, belirli bir hukuki sonuç doğurmaya yönelmiş olan iki veya daha fazla tarafın birbirine uygun karşılıklı irade beyanlarından oluşan hukuki bir işlemdir. Doğru cevap A'dır.
Soru 12
Aşağıdakilerden hangisi elektronik ortamda sözleşmelerin avantajlarından biri değildir?
Seçenekler
A
Zamandan tasarruf
B
Kolay karşılaştırma
C
Mal ve hizmetlere kolay ulaşım
D
Sadece yüz yüze kurulabilmesi
E
Mesafelerin engel olmaktan çıkması
Açıklama:
Elektronik ortamda sözleşmelerin avantajları şunlardır: Zamandan tasarruf, Kolay karşılaştırma, Mal ve hizmetlere kolay ulaşım, Mesafelerin engel olmaktan çıkmasıdır. Sadece yüz yüze kurulabilmesi is yanlıştır. Doğru cevap D'dir.
Soru 13
Aşağıdaki düzenlemelerden hangisi elektronik ortamda yapılan sözleşmelerin yasal çerçevesini oluşturmaz?
Seçenekler
A
Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun
B
Türk Ceza Kanunu
C
Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun
D
Elektronik İmza Kanunu
E
Borçlar Kanunu
Açıklama:
Türk Ceza Kanunu elektronik ortamda yapılan sözleşmelerin yasal çerçevesini oluşturan düzenlemelerden biri değildir. Doğru cevap B'dir.
Soru 14
Aşağıdakilerden hangisi elektronik ortamda yapılan irade açıklaması araçlarından biri değildir?
Seçenekler
A
Facebook sohbeti
B
Chat
C
Skype
D
Elektronik posta
E
Islak imza
Açıklama:
Bir kimsenin sözleşme kurmaya yönelmiş olan irade açıklaması, chat, skype, facebook sohbeti veya elektronik posta ile yapılabilir. Doğru cevap E'dir.
Soru 15
İrade açıklamasına ilişkin olarak aşağıda verilen ifadelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
İrade beyanı açık olsa bile yoruma ihtiyaç vardır.
B
İrade beyanı yorumlanırken subjektif ölçütler esas alınır.
C
Bilgisayar kullanıcılarının irade açıklamalarında hatalar olabilir.
D
Bilgisayar kullanıcılarının beyanları hiç bir zaman iptal edilemez.
E
Bilgisayarla yapılan irade açıklamalarının objektif ölçütlenmesi gerekmez.
Açıklama:
Bilgisayar kullanıcısının irade açıklamasında tıpkı bir daktilo kullanımında olduğu gibi bir hata söz konusu olabilir, bu takdirde BK m. 31/1-1 uygulama alanı bulur ve ortada bir beyan hatasının olduğuna hükmedilir. Bilgisayar kullanıcısı beyanını iptal edebilir. Doğru cevap C'dir.
Soru 16
Sözleşmenin tarafları sözleşme yaparken diledikleri şekli seçmekte serbest oldukları gibi kural olarak sözleşmenin kurulması da kanunen herhangi bir şekle tabi tutulmamıştır.
Yukarıda ifade edilen ilke aşağıdakilerden hangisidir?
Yukarıda ifade edilen ilke aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Hukukun üstünlüğü ilkesi
B
Şekil serbestisi ilkesi
C
İfade özgürlüğü ilkesi
D
Kanun önünde eşitlik ilkesi
E
Hukuk güvenliği ilkesi
Açıklama:
İrade açıklamaları ve sözleşmelerin kurulması kural olarak şekil serbestisi ilkesine tabidir. Sözleşmenin tarafları sözleşme yaparken diledikleri şekli seçmekte serbest oldukları gibi kural olarak sözleşmenin kurulması da kanunen herhangi bir şekle tabi tutulmamıştır. Doğru cevap B'dir.
Soru 17
Aşağıdaki sözleşmelerden hangisi şekil serbestisi ilkesine tabidir ve İnternet üzerinden yapılması mümkündür?
Seçenekler
A
Evlilik sözleşmesi
B
Taşınmaz satışı sözleşmesi
C
Eser sözleşmesi
D
Miras sözleşmesi
E
Tapu devir sözleşmesi
Açıklama:
AB Direktifleri’nde kural, şekil serbestisidir. Ancak bununla birlikte resmî bir makamın katılması gereken sözleşmeler (taşınmaz satımları) istisna tutulmuştur. Ayrıca aile ve miras hukuku ile ilgili sözleşmeler de şekil serbestisi ilkesine tabi değildir ve İnternet üzerinden yapılmaları mümkün değildir. Doğru cevap C'dir.
Soru 18
Aşağıdakilerden hangisi "merasimli şekil şartı" olan ve sözleşme serbestisi ilkesinin istisnalarından olan sözleşmelere bir örnektir?
Seçenekler
A
Kefalet sözleşmesi
B
Tapunun devri sözleşmesi
C
Taşınmaz satış vaadi sözleşmesi
D
Noterde yapılan sözleşmeler
E
Evlilik sözleşmesi
Açıklama:
Türk hukukunda kural, sözleşmelerin akdinde şekil serbestisi olsa da bazı sözleşmeler için kanun koyucu özel şekil şartları öngörmüştür. Bu şekil şartları, kendi içinde merasimli şekil şartı (evlilik gibi), resmi şekil şartı (tapu ve noterde yapılan sözleşmeler gibi) ve yazılı şekil şartı şeklinde üç ana başlıkta toplanabilir. Doğru cevap E'dir.
Soru 19
Borçlar Kanununa göre yazılı şekil şartının en önemli unsuru aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Daktilo ile yazılmış olması
B
İnternet ortamında yapılması
C
En az 3 tarafın olması
D
Islak imzalanması
E
Metnin 3.kişi tarafından yazılması
Açıklama:
Borçlar Kanununa göre, yazılı şekil şartının en önemli unsuru, iradesini yazılı olarak açıklayan kimsenin irade açıklamasının altına ıslak imzasını koymasıdır (BK m. 14). Doğru cevap D'dir.
Soru 20
I. Bono
II. Poliçe
III. Çek
Yukarıda verilenlerden hangisinin elektronik imza ile şekil şartının tamamlanması mümkün olmaz?
II. Poliçe
III. Çek
Yukarıda verilenlerden hangisinin elektronik imza ile şekil şartının tamamlanması mümkün olmaz?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I, II
E
I, II, III
Açıklama:
Güvenli elektronik imza ile imzalanan belgenin yazılı şekil şartını yerine getirebildiği şekil, adi yazılı şekildir. Buna karşın resmî yazılı şeklin öngörüldüğü sözleşmeler ve tabii olarak irade beyanları ile merasimli şekil şartına tabi sözleşmeler (evlilik sözleşmeleri gibi), elektronik imza yolu ile de olsa yapılamazlar. Yine bono, poliçe ya da çekin de elektronik imza ile şekil şartının tamamlanması mümkün olmaz.
Soru 21
Aşağıdakilerden hangisi elektronik sözleşmenin avantajlarından değildir?
Seçenekler
A
Zamandan tasarruf sağlar
B
Sitenin web sayfasında diğer mallar ile kolay karşılaştırma yapmayı sağlar
C
Mal ve hizmetlere kolay ulaşım imkanı sağlar
D
Mesafelerin engel olmaktan çıkar
E
Daha güvenilirdir.
Açıklama:
Gündelik hayatta ‘bir tık ötede sloganı’ ile elektronik ortamda sözleşme kurulması için teşvik edilmekteyiz. Ürün ya da hizmete ilişkin bütün özellikleri web sayfasında görmek, hatta yorumları okumak, elektronik ortamdaki sözleşmelerin kurulmasını kolaylaştırmaktadır. Hatta sözleşme kurmak isteyenlere yardımcı olmak ve mal ve hizmet sunanları derecelemek ve puanlamak için yeni sivil kurumlar ortaya çıkmaktadır. Yine sözleşmelerin kurulmasında ya da ifa aşamasında şikâyetlerimizi iletebileceğimiz birçok yeni kurumla karşılaşmaktayız. Bütün bu açıklamalarımız, esasen yeni dönemin, yani diğer deyişle sanal alemin yeni kavram ve kurumlarını daha görünür kılmak içindir.
Soru 22
- Ürün/Müşteri
- İradenin Oluşumu/irade beyanı
- Sözleşmenin kurulması
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I, II ve III
D
II ve III
E
Yalnız III
Açıklama:
Bizler, bir ürünü ya da hizmeti bir web sayfasında ya da bir online markette beğeniriz. Ancak hâlen bizler bu sayfanın ve bu sayfada yapılan ticaretin güvenilirliği konusunda tereddütler yaşarız. Bu durumda irademizin oluşumunda bize yardımcı olacak iki farklı açıklama bulunur. Bunlardan ilki, ürünün reklamının ya da sunumunun yapıldığı sayfanın açıklamaları, diğeri ise bunlardan bağımsız kullanıcı yorumları, şikâyet sitesinde yazılanlar yahut bazı sivil derecelendirme ya da puanlama kuruluşlarıdır. İrademiz bu şekilde ürün ve hizmetin niteliği ve fiyatı hakkında oluştuktan sonra irademizi beyan da etmemiz gerekir ki bunun akabinde sözleşme kurulmuş olur. Sözleşme kurulduktan sonra, mal ya da hizmetin ifa edilmemesi, vaat edildiği gibi çıkmaması ya da gecikme hâlinde devreye yasalardaki koruyucu düzenlemeler ya da şikâyet siteleri girer. Esasen bu sistemlerde eksik olan, online uyuşmazlık çözüm merkezleridir. Bu merkezler mahkemeye gitmeksizin taraflar arasında meydana gelen uyuşmazlıkların daha dostane çözümlenmesi uğraşısıdır. Sözleşme kurmaya yönelmiş irade beyanlarının birbiri ile uyuşması gerekir. Sözleşme hukukunda öneri ve kabul şeklinde tanımlanan iki irade beyanı, birbirine yönelmiş irade beyanlarının genel tanımıdır.
Soru 23
Aşağıdakilerden hangisi Elektronik Ortamda Yapılan Sözleşmelerin Yasal Çerçevesi içinde yer almaz?
Seçenekler
A
Borçlar kanunu
B
Elektronik İmza Kanunu
C
Elektronik Haberleşme Kanunu
D
Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun
E
Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve Yönetmelikler
Açıklama:
Elektronik ortamda kurulan bir sözleşmeye uygulanacak olan çok sayıda yasal düzenleme bulunmaktadır. Sözleşmenin kurulmasına ilişkin temel düzenlemeler Borçlar Kanunu’nda yer almakla birlikte, başkaca düzenlemeler de sözleşmenin kuruluşunda göz önünde bulundurulmalıdır.
Adi yazılı şekil şartı varsa elektronik ortamda kurulan sözleşmelerde şekil şartının tamamlanabilmesi için güvenli elektronik imzaya ihtiyaç duyulacaktır. Güvenli elektronik imzaya ilişkin düzenlemeler ise Elektronik İmza Kanunu’nda düzenlenmiştir. Sözleşmenin taraflarından birinin tüketici olması durumunda, sözleşmenin kurulması ve sözleşmeden caymaya ilişkin özel düzenlemeler ise Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve ilgili Yönetmeliklerde yer almaktadır. Elektronik ortamda sözleşmeleri etkileyen bir diğer düzenleme ise Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun’dur. Bu düzenlemeler yanında sözleşmelerin türüne göre farklı yasal düzenlemelerin uygulama alanı bulabilmesi de mümkündür.
Adi yazılı şekil şartı varsa elektronik ortamda kurulan sözleşmelerde şekil şartının tamamlanabilmesi için güvenli elektronik imzaya ihtiyaç duyulacaktır. Güvenli elektronik imzaya ilişkin düzenlemeler ise Elektronik İmza Kanunu’nda düzenlenmiştir. Sözleşmenin taraflarından birinin tüketici olması durumunda, sözleşmenin kurulması ve sözleşmeden caymaya ilişkin özel düzenlemeler ise Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve ilgili Yönetmeliklerde yer almaktadır. Elektronik ortamda sözleşmeleri etkileyen bir diğer düzenleme ise Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun’dur. Bu düzenlemeler yanında sözleşmelerin türüne göre farklı yasal düzenlemelerin uygulama alanı bulabilmesi de mümkündür.
Soru 24
Elektronik sözleşmenin kurulması için gerekli irade açıklamaları, irade açıklamalarının sonuçları, irade açıklamalarından dönebilme imkânları, irade açıklamalarındaki sakatlıklar hangi kanunda düzenlenmiştir?
Seçenekler
A
Borçlar kanunu
B
Elektronik İmza Kanunu
C
Elektronik Haberleşme Kanunu
D
Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun
E
Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve Yönetmelikler
Açıklama:
Sözleşmenin kurulması için gerekli irade açıklamaları, irade açıklamalarının sonuçları, irade açıklamalarından dönebilme imkânları, irade açıklamalarındaki sakatlıklar Borçlar Kanunu’nda düzenlenmiştir. Kanunlarda sözleşmelerin şekil şartına tabi tutulabilmesi mümkündür.
Soru 25
İrade açıklamaları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
İnternet üzerinden bir uçak biletinin alımında Irade açıklaması doğrudan bir yazılım tarafından oluşturulmaktadır.
B
Bilişim sisteminde sadece ekrandaki teklifin belli bir zaman içinde reddedilmemesi irade açıklaması olarak kabul edilemez.
C
Elektronik ortamda irade açıklamasında bulunanların irade açıklamasında hata kabul edilemez.
D
Bir kimsenin sözleşme kurmaya yönelmiş olan irade açıklaması, chat, skype, facebook sohbeti veya elektronik posta ile yapılabilir.
E
Bir web sayfasında ‘fare’ yardımı ile bir sözleşmenin kabul edilmesindeki irade açıklamalarında elektronik ortam, sadece bir aracıdır.
Açıklama:
Elektronik ortamda gerçeklesen irade açıklamaları kendi içinde ikiye ayrılarak incelenmiştir. Bunlardan ilkinde elektronik ortam sadece bir aracıdır. Diğerinde ise iradenin oluşumunda bir insan iradesi olmaksızın bir bilgisayar yazılımı tarafından irade açıklaması yapılmaktadır. İkinci tür elektronik irade açıklamasını diğer irade açıklamalarından ayıran husus, öncelikle irade açıklamasının yapılması ile onun karsı tarafa ulaşması sırasında aktif bir insani eylemin bulunmayışıdır. Bir web sayfasında sözleşmenin kurulması için adım adım yapılan işlemlerden sonra, örneğin bir uçak biletinin satın alınmasında, hava yolu şirketinin sistemi, bir insan yardımı olmaksızın bileti oluşturmakta ve kredi kartımızdan da parayı tahsil etmektedir. İşte hava yolu şirketinin açıklamaları, bir insan iradesi mi yoksa bir makine iradesi midir? Ancak belirtelim ki bilgisayar açıklaması ya da otomatik irade açıklaması olarak da isimlendirilebilecek elektronik irade açıklaması, aslında irade açıklamasının usulü ile ilgilidir. Bilgisayar yazılımını oraya koyan ve yerleştiren irade, genel olarak irade beyanı bulunmak arzu ve niyetindedir. Yani diğer bir ifade ile bilgisayar yazılımını hazırlayan sunucu, genel nitelikteki bir fiili iradesini ortaya koymuştur. Burada sadece bilgisayarın kullanıcısı, makinesini irade açıklamalarının aracı olarak kullanmaktadır. Aslında klasik anlamda elektronik irade açıklaması, sadece bir bilgisayar programı veya bir diğer iletişim aracı vasıtası ile yapılmış bir irade açıklamasından başka bir şey değildir.
Soru 26
- Teknolojik gelişmeler karşısında yürürlükte bulunan hükümlerin yetersiz kalması
- Son yıllara kadar hem teknolojiyi hem de hukuku takip eden ve bunu kamuoyuna taşıyan hukukçuların yokluğu
- Mevcut hukuk sisteminde elektronik dokümanların ispat gücü
- Elektronik dokümanların ispat değerine sahip olma gereksinimi
- Güvenli elektronik imza ve ispat gücü
Seçenekler
A
I, II ve III
B
I, II, III ve IV
C
I, II, III, IV, ve V
D
I, III ve V
E
II ve IV
Açıklama:
Teknolojik gelişmeler karşısında yürürlükte bulunan hükümlerin yetersiz kalmasıSon yıllara kadar hem teknolojiyi hem de hukuku takip eden ve bunu kamuoyuna taşıyan hukukçuların yokluğu
Senedin altında bulunması gereken imza nasıl atılacak, noterde yapılması gereken sözleşmeler nasıl akdedilecektir? Yazılı şeklin arandığı sözleşmelerin yerini, bilgisayar ekranındaki bir görüntü doldurabilecek midir? Uluslararası sözleşmelerde şekil şartının katı kurallara bağlı olması ticari hayatın önünde ciddi bir engel teşkil etmektedir. Bu sebeple elektronik işlemlerin ispat hukuku bakımından yeni ve uluslararası normlara uygun hükümlerle düzenlenmesi gerekir.
Mevcut Hukuk Sisteminde Elektronik
Dokümanların İspat Gücü
Elektronik Dokümanların İspat Değerine Sahip Olma Gereksinimi
Güvenli Elektronik İmza ve İspat Gücü
Senedin altında bulunması gereken imza nasıl atılacak, noterde yapılması gereken sözleşmeler nasıl akdedilecektir? Yazılı şeklin arandığı sözleşmelerin yerini, bilgisayar ekranındaki bir görüntü doldurabilecek midir? Uluslararası sözleşmelerde şekil şartının katı kurallara bağlı olması ticari hayatın önünde ciddi bir engel teşkil etmektedir. Bu sebeple elektronik işlemlerin ispat hukuku bakımından yeni ve uluslararası normlara uygun hükümlerle düzenlenmesi gerekir.
Mevcut Hukuk Sisteminde Elektronik
Dokümanların İspat Gücü
Elektronik Dokümanların İspat Değerine Sahip Olma Gereksinimi
Güvenli Elektronik İmza ve İspat Gücü
Soru 27
Mesafeli sözleşmelerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Ön bilgilendirme formunda buluna bilgilerin yanı sıra ilave bilgileri de içeren, geniş kapsamlı bir sözleşmedir.
B
Mesafeli sözleşmelerin en önemli kapsamları tarafların detaylı iletişim bilgileri, satışa konu mal ve hizmet ile ilgili detaylar, iade ve cayma prosedürleri ile ilgilidir.
C
E-ticarette satış ancak mesafeli satış sözleşmesinin alıcı tarafından onaylanması ile tamamlanabilir.
D
Mal ya da hizmetin sağlanması için de mesafeli satışlarda azami süre 15 günü geçemez.
E
Mesafeli sözleşme, satıcı veya sağlayıcı ile tüketicinin eş zamanlı fiziksel varlığı olmaksızın, mal veya hizmetlerin uzaktan pazarlanmasına yönelik olarak oluşturulmuş bir sistem çerçevesinde, taraflar arasında sözleşmenin kurulduğu ana kadar ve kurulduğu an da dâhil olmak üzere uzaktan iletişim araçlarının kullanılması suretiyle kurulan sözleşmelerdir.
Açıklama:
Ön bilgilendirme formunda buluna bilgilerin yanı sıra ilave bilgileri de içeren, geniş kapsamlı bir sözleşmedir.
Mesafeli sözleşmelerin en önemli kapsamları tarafların detaylı iletişim bilgileri, satışa konu mal ve hizmet ile ilgili detaylar, iade ve cayma prosedürleri ile ilgilidir.
E-ticarette satış ancak mesafeli satış sözleşmesinin alıcı tarafından onaylanması ile tamamlanabilir.
Mal ya da hizmetin sağlanması için de mesafeli satışlarda azami süre 30 günü geçemez.
Mesafeli sözleşme, satıcı veya sağlayıcı ile tüketicinin eş zamanlı fiziksel varlığı olmaksızın, mal veya hizmetlerin uzaktan pazarlanmasına yönelik olarak oluşturulmuş bir sistem çerçevesinde, taraflar arasında sözleşmenin kurulduğu ana kadar ve kurulduğu an da dâhil olmak üzere uzaktan iletişim araçlarının kullanılması suretiyle kurulan sözleşmelerdir.
Mesafeli sözleşmelerin en önemli kapsamları tarafların detaylı iletişim bilgileri, satışa konu mal ve hizmet ile ilgili detaylar, iade ve cayma prosedürleri ile ilgilidir.
E-ticarette satış ancak mesafeli satış sözleşmesinin alıcı tarafından onaylanması ile tamamlanabilir.
Mal ya da hizmetin sağlanması için de mesafeli satışlarda azami süre 30 günü geçemez.
Mesafeli sözleşme, satıcı veya sağlayıcı ile tüketicinin eş zamanlı fiziksel varlığı olmaksızın, mal veya hizmetlerin uzaktan pazarlanmasına yönelik olarak oluşturulmuş bir sistem çerçevesinde, taraflar arasında sözleşmenin kurulduğu ana kadar ve kurulduğu an da dâhil olmak üzere uzaktan iletişim araçlarının kullanılması suretiyle kurulan sözleşmelerdir.
Soru 28
Mesafeli satışlarda tüketicinin cayma hakkı kaç gün içinde yapması gerekir?
Seçenekler
A
21 gün
B
14 gün
C
Bir hafta
D
Bir ay
E
Bir yıl
Açıklama:
Mesafeli satışlarda tüketici, satın aldığı mal ya da hizmeti kontrol etme imkânına sahip değildir. Bu nedenle görmediği ya da sadece görsellerini gördüğü bir mal ya da hizmeti şartsız bir şekilde almaktan vazgeçebilir, yani cayabilir. Kanun, tüketiciye hiçbir gerekçe göstermeksizin 14 günlük bir cayma hakkı tanımıştır (m. 48/4). Ayrıca tüketici cayma hakkının varlığı konusunda bilgilendirilmelidir. Eğer bu bilgilendirme yapılmamışsa bu hâlde bu 14 günlük süre ile de sınırlı değildir. Ancak tüketiciye verilen bu cayma hakkı sonsuza kadar da devam etmez, her hâlükârda cayma hakkının bittiği ilk 14 günlük süreden bir yıl sonra sona erer.
Soru 29
Reklam ve tanıtım amaçlı hazırlanan, web siteleri ile gazetelerde başlık ya da alt kısmında yer alabilecek ölçülerde ya da afiş olarak, tasarlanmış kurumsal iletişim öğesi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Web host
B
Banner
C
Blog
D
Sözleşme
E
e-mail
Açıklama:
Banner
Reklam ve tanıtım amaçlı hazırlanan, web siteleri ile gazetelerde başlık ya da alt kısmında yer alabilecek ölçülerde ya da afiş olarak, tasarlanmış kurumsal iletişim öğesidir.
Reklam ve tanıtım amaçlı hazırlanan, web siteleri ile gazetelerde başlık ya da alt kısmında yer alabilecek ölçülerde ya da afiş olarak, tasarlanmış kurumsal iletişim öğesidir.
Soru 30
- Türk Ticaret Kanunu/
- Borçlar kanunu
- Elektronik İmza Kanunu
- Elektronik Haberleşme Kanunu
- Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun
- Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve Yönetmelikler
Seçenekler
A
I ve II
B
Yalnız I
C
Yalnız II
D
III ve IV
E
V ve VI
Açıklama:
Haksız rekabete ilişkin düzenlemeler Türk hukukunda iki Kanun’da düzenlenmiştir. Bunlardan ilki Türk Ticaret Kanunu diğeri ise Borçlar Kanunu’dur. Ancak temel ve ayrıntılı düzenlemelerin Türk Ticaret Kanunu düzenlemeleri olduğu söylenebilir. Türk Ticaret Kanunu’nun 54. maddesinde haksız rekabete ilişkin çok sayıda örnek verilmiştir.
Soru 31
Aşağıdakilerden hangisi sözleşme için söylenemez?
Seçenekler
A
Gelecekte var olmayacaktır
B
Yüzyıllar öncesinden beri vardır
C
Devletin kuruluşu sözleşmelere dayanır
D
Devletin meşruiyeti sözleşmelere dayanır
E
İnsanoğlunun hayatını devam ettirmek için yaptığı ilk işlemlerdendir
Açıklama:
İnsanoğlunun var olduğu günden bu yana hayatını devam ettirmek için yaptığı ilk işlemlerin sözleşme olduğu kabul edilir. Sözleşme kavramı öylesine derin ve güçlü bir anlama sahiptir ki bazı düşünürler, devletin kuruluşunu ve meşruiyetini dahi sözleşmelere dayandırır. Sözleşme, yüzyıllar öncesinde var olduğu gibi yüzyıllar sonrasında dahi var olacak en tipik bir hukuki işlemdir. Sözleşme, hayatın vazgeçilmez unsuru olduğu gibi hukukun da vazgeçilmez kavramıdır.
Soru 32
Aşağıdakilerden hangisi elektronik ortamdaki sözleşmeler için söylenemez?
Seçenekler
A
İnternetten yemek veya çiçek sipariş edebilirsiniz
B
Bu ortam çoktan gündelik hayatın bir parçası olmuştur
C
Sözleşmeler kitle iletişim araçları ile de kurulabilmektedir
D
Tatile gideceğiniz yer ile ilgili gerekli bilgiye sahip olabilirsiniz
E
Elektronik ortamda kurulan bu sözleşmelerin sayısı giderek artacaktır
Açıklama:
“Tatile gideceğiniz yer ile ilgili gerekli bilgiye sahip olabilirsiniz” ifadesi elektronik ortamdaki hukuki bir işlem değildir. Sadece tatil ile ilgili bilgi edinmeyi söylemektedir. Elektronik ortam, insan hayatının vazgeçilmezi olan sözleşmeler alanını da etkilemiştir. Daha önce yüzyüze kurulan sözleşmeler, kitle iletişim araçları ile de kurulabilmeye başlanmıştır. İnsana, zaman kazandıran daha karşılaştırılabilir sözleşme seçenekleri sunan bu ortam çoktan gündelik hayatın bir parçası olmuştur. İnternetten yemek veya çiçek sipariş etmek, seyahat ya da konser bileti almak sıklıkla yapılan bir hukuki işlemdir, yani sözleşmedir. Elektronik ortamda kurulan bu sözleşmelerin sayısının giderek artacağını söylemek hiç yanlış olmaz.
Soru 33
Aşağıdakilerden hangisi elektronik ortamdaki sözleşmelerin avantajları ile ilgili değildir?
Seçenekler
A
Kolay karşılaştırma
B
Zamandan tasarruf
C
Sayısı giderek artacak
D
Mal ve hizmetlere kolay ulaşım
E
Mesafelerin engel olmaktan çıkması
Açıklama:
İnternetten yemek veya çiçek sipariş etmek, seyahat ya da konser bileti almak sıklıkla yapılan bir hukuki işlemdir, yani sözleşmedir. Elektronik ortamda kurulan bu sözleşmelerin sayısının giderek artacağını söylemek hiç yanlış olmaz. Bu durum elektronik ortamdaki sözleşmenin avantajı değil gelecekte olabilecek durumu ile ilgili bir çıkarımdır.
Soru 34
Elektronik ortamda bir sözleşmenin kurulması sırasında bazı aşamalar yaşanır: ürün ve müşteri/biz, iradenin oluşumu/irade beyanı , sözleşmenin kurulması.
Aşağıdakilerden hangisi “sözleşmenin kurulması” ile ilgilidir?
Aşağıdakilerden hangisi “sözleşmenin kurulması” ile ilgilidir?
Seçenekler
A
Web sayfası
B
Online marketler
C
Özel şikayet siteleri
D
Ürüne ilişkin kullanıcı yorumları
E
Ürüne ilişkin kurum açıklamaları
Açıklama:
Ürün ve Müşteri/Biz
-Web sayfası
-online marketler
İradenin Oluşumu/İrade Beyanı
- Ürüne ilişkin kurum açıklamaları
- Ürüne ilişkin kullanıcı yorumları/şikayet siteleri/derecelendirme sivil kuruluşları
Sözleşmenin Kurulması
- Yasal düzenlemeler
- Özel şikayet siteleri
- Uyuşmazlık çözüm merkezleri

-Web sayfası
-online marketler
İradenin Oluşumu/İrade Beyanı
- Ürüne ilişkin kurum açıklamaları
- Ürüne ilişkin kullanıcı yorumları/şikayet siteleri/derecelendirme sivil kuruluşları
Sözleşmenin Kurulması
- Yasal düzenlemeler
- Özel şikayet siteleri
- Uyuşmazlık çözüm merkezleri

Soru 35
Elektronik ortamda bir sözleşmenin kurulması sırasında bazı aşamalar yaşanır: 1. "Ürün ve müşteri/biz", 2. "İradenin oluşumu/irade beyanı", 3. "Sözleşmenin kurulması".
Aşağıdakilerden hangisi “İradenin oluşumu/irade beyanı” ile ilgilidir?
Aşağıdakilerden hangisi “İradenin oluşumu/irade beyanı” ile ilgilidir?
Seçenekler
A
Web sayfası
B
Online marketler
C
Özel şikayet siteleri
D
Uyuşmazlık çözüm merkezleri
E
Ürüne ilişkin kullanıcı yorumları
Açıklama:
Bizler, bir ürünü ya da hizmeti bir web sayfasında ya da bir online markette beğeniriz. Ancak hâlen bizler
bu sayfanın ve bu sayfada yapılan ticaretin güvenilirliği konusunda tereddütler yaşarız. Bu durumda irademizin oluşumunda bize yardımcı olacak iki farklı açıklama bulunur. Bunlardan ilki, ürünün reklamının ya
da sunumunun yapıldığı sayfanın açıklamaları, diğeri ise bunlardan bağımsız kullanıcı yorumları, şikâyet sitesinde yazılanlar yahut bazı sivil derecelendirme ya da puanlama kuruluşlarıdır. İrademiz bu şekilde ürün ve
hizmetin niteliği ve fiyatı hakkında oluştuktan sonra irademizi beyan da etmemiz gerekir ki bunun akabinde
sözleşme kurulmuş olur. Sözleşme kurulduktan sonra, mal ya da hizmetin ifa edilmemesi, vaat edildiği gibi
çıkmaması ya da gecikme hâlinde devreye yasalardaki koruyucu düzenlemeler ya da şikâyet siteleri girer. Esasen bu sistemlerde eksik olan, online uyuşmazlık çözüm merkezleridir. Bu merkezler mahkemeye gitmeksizin
taraflar arasında meydana gelen uyuşmazlıkların daha dostane çözümlenmesi uğraşısıdır. Sözleşme kurmaya
yönelmiş irade beyanlarının birbiri ile uyuşması gerekir. Sözleşme hukukunda öneri ve kabul şeklinde tanımlanan iki irade beyanı, birbirine yönelmiş irade beyanlarının genel tanımıdır.
bu sayfanın ve bu sayfada yapılan ticaretin güvenilirliği konusunda tereddütler yaşarız. Bu durumda irademizin oluşumunda bize yardımcı olacak iki farklı açıklama bulunur. Bunlardan ilki, ürünün reklamının ya
da sunumunun yapıldığı sayfanın açıklamaları, diğeri ise bunlardan bağımsız kullanıcı yorumları, şikâyet sitesinde yazılanlar yahut bazı sivil derecelendirme ya da puanlama kuruluşlarıdır. İrademiz bu şekilde ürün ve
hizmetin niteliği ve fiyatı hakkında oluştuktan sonra irademizi beyan da etmemiz gerekir ki bunun akabinde
sözleşme kurulmuş olur. Sözleşme kurulduktan sonra, mal ya da hizmetin ifa edilmemesi, vaat edildiği gibi
çıkmaması ya da gecikme hâlinde devreye yasalardaki koruyucu düzenlemeler ya da şikâyet siteleri girer. Esasen bu sistemlerde eksik olan, online uyuşmazlık çözüm merkezleridir. Bu merkezler mahkemeye gitmeksizin
taraflar arasında meydana gelen uyuşmazlıkların daha dostane çözümlenmesi uğraşısıdır. Sözleşme kurmaya
yönelmiş irade beyanlarının birbiri ile uyuşması gerekir. Sözleşme hukukunda öneri ve kabul şeklinde tanımlanan iki irade beyanı, birbirine yönelmiş irade beyanlarının genel tanımıdır.
Soru 36
Elektronik ortamda yapılan sözleşmelerin yasal çerçevesi yukarıdaki şemada gösterilmiştir. Bu şemaya göre aşağıdakilerden hangisi elektronik ticaretin düzenlenmesi ile ilgilidir?


Seçenekler
A
İrade açıklamalarındaki sakatlıklar
B
İrade açıklamalarından dönebilme imkânları
C
Sözleşmelerin türüne göre farklı yasal düzenlemeler uygulama alanı bulabilir
D
Sözleşmenin kurulması ve sözleşmeden caymaya ilişkin özel düzenlemeler yer almaktadır
E
Elektronik ortamda kurulan sözleşmelerde şekil şartının tamamlanabilmesi için gereklidir
Açıklama:
Elektronik ortamda sözleşmeleri etkileyen bir diğer düzenleme ise Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun’dur. Bu düzenlemeler yanında sözleşmelerin türüne göre farklı yasal düzenlemelerin uygulama alanı bulabilmesi de mümkündür.
Soru 37
Sözleşmelerin kurulmasında yer alan irade açıklamaları ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi sözleşme ile ilgili yanlış bilgi içermektedir?
Seçenekler
A
İrade açıklamalarının elektronik ortamda yapılması mümkün değildir
B
Sözleşme tarafların birbirine uygun ve karşılıklı irade açıklamaları ile kurulur
C
Elektronik ortamda yapılan irade açıklamalarına hukukun ne tür sonuçlar bağladığı önem kazanmaktadır
D
İrade beyanının elektronik ortamda yapılmış olması, sözleşmelerin Borçlar Kanunu’nda düzenlenen prensiplerden daha farklı prensiplere tabi kılınmasını gerektirmez
E
İrade açıklamalarının elektronik ortamda yapılması, seçilen iletişim yolunun farklılaşmasının getirdiği birtakım farklı hukuki sonuçların olması tabiidir
Açıklama:
Bilindiği üzere BK m. 1’e göre sözleşme, tarafların birbirine uygun ve karşılıklı irade açıklamaları ile kurulur. İrade açıklamalarının elektronik ortamda yapılması mümkündür. İrade beyanının elektronik ortamda yapılmış olması, sözleşmelerin Borçlar Kanunu’nda düzenlenen prensiplerden daha farklı prensiplere tabi kılınmasını gerektirmez. İrade açıklamalarının elektronik ortamda yapılması, seçilen iletişim yolunun farklılaşmasının getirdiği birtakım farklı hukuki sonuçların olması tabiidir. Elektronik ortamda yapılan irade açıklamalarına hukukun ne tür sonuçlar bağladığı önem kazanmaktadır. Bu nedenle bu tür işlemlerin yakından ele alınıp değerlendirilmesi gerekmektedir. Bilindiği üzere BK m. 1’e göre sözleşme, tarafların birbirine uygun ve karşılıklı irade açıklamaları ile kurulur. İrade açıklamalarının elektronik ortamda yapılması mümkündür. İrade beyanının elektronik ortamda yapılmış olması, sözleşmelerin Borçlar Kanunu’nda düzenlenen prensiplerden daha farklı prensiplere tabi kılınmasını gerektirmez. İrade açıklamalarının elektronik ortamda yapılması, seçilen iletişim yolunun farklılaşmasının getirdiği birtakım farklı hukuki sonuçların olması tabiidir. Elektronik ortamda yapılan irade açıklamalarına hukukun ne tür sonuçlar bağladığı önem kazanmaktadır. Bu nedenle bu tür işlemlerin yakından ele alınıp değerlendirilmesi gerekmektedir.
Soru 38
Bir kimsenin sözleşme kurmaya yönelmiş olan irade açıklaması sadece bir aracı olan elektronik ortamda yer alabilir. Aşağıdakilerden hangisi elektronik ortam bakımında diğerlerinden farklıdır?
Seçenekler
A
Chat
B
Skype
C
Telefon
D
Facebook sohbeti
E
Elektronik posta
Açıklama:
Bir kimsenin sözleşme kurmaya yönelmiş olan irade açıklaması, chat, skype, facebook sohbeti veya elektronik posta ile yapılabilir. Ya da bir web sayfasında ‘fare’ yardımı ile bir sözleşmenin kabul edilmesi gibi. Bu tür irade beyanlarında elektronik ortam, sadece bir aracıdır. Esasen bu türden yapılan irade açıklamalarının benzerleri, önceki teknolojide telefon ya da telsiz aracılığı ile yapılan irade açıklamasından pek de farklı değildir.
Soru 39
Elektronik ortamda yapılacak reklamlara ilişkin birtakım genel ilkeler mevcuttur. Bu ilkeler reklam mecralarına göre değişiklik gösterebilecek olmakla birlikte ortak ilkeler olduğu söylenebilir. Bu ilkeler, Türk Ticaret Kanunu ve Borçlar Kanunu’nda bulunan haksız rekabet kurallarından ve tüketicilere ilişkin mevzuat esas alınarak belirlenmiştir. Aşağıdakilerden hangisi bu ortak ilkelerden biri değildir?
Seçenekler
A
Rakiplerin kötülenmemesi, karalanmaması
B
Reklamların aldatıcı, yanıltıcı ve haksız rekabete yol açar nitelikte olmaması
C
Sayısal verilere dayanan reklam unsurlarının yapılan anketlere dayanması
D
Reklamı yapılan mal ve hizmetlerin toplam bedeli hakkında yanıltıcı bilgilerin verilmemesi
E
Karşılaştırmalı reklam yapılıyor ise karşılaştırılan ürünlerin aynı nitelikte olması ve müşteriye yarar karşılaştırmaların yapılması, karşılaştırılan hususların ölçülebilir olması
Açıklama:
Sayısal verilere dayanan reklam unsurlarının bilimsel test ve raporlara dayanması
Soru 40
Bazı meslekler için reklam yasakları vardır. Bu mesleklerde reklam yasaklarının getirilmesinin nedeni, bu mesleklerin hayati öneme sahip olması ve reklam yolu ile bu hizmete ihtiyaç duyanların yanıltılması endişesidir. Aşağıdakilerden hangisi bu meslek gruplarından biri değildir?
Seçenekler
A
Eczacılar
B
Avukatlar
C
Doktorlar
D
Eğitmenler
E
Mali müşavirler
Açıklama:
Normal mesleki hayatlarında reklam yasağına tabi olan meslek grupları, avukatlar, doktorlar, eczacılar ve mali müşavirlerdir. Bu meslek grupları kendi mevzuatları gereğince reklam yapamazlar.
Soru 41
Aşağıdakilerden hangisi elektronik sözleşmenin avantajlarından değildir?
Seçenekler
A
Zamandan tasarruf sağlar
B
Sitenin web sayfasında diğer mallar ile kolay karşılaştırma yapmayı sağlar
C
Mal ve hizmetlere kolay ulaşım imkanı sağlar
D
Mesafelerin engel olmaktan çıkar
E
Daha güvenilirdir.
Açıklama:
Gündelik hayatta ‘bir tık ötede sloganı’ ile elektronik ortamda sözleşme kurulması için teşvik edilmekteyiz. Ürün ya da hizmete ilişkin bütün özellikleri web sayfasında görmek, hatta yorumları okumak, elektronik ortamdaki sözleşmelerin kurulmasını kolaylaştırmaktadır. Hatta sözleşme kurmak isteyenlere yardımcı olmak ve mal ve hizmet sunanları derecelemek ve puanlamak için yeni sivil kurumlar ortaya çıkmaktadır. Yine sözleşmelerin kurulmasında ya da ifa aşamasında şikâyetlerimizi iletebileceğimiz birçok yeni kurumla karşılaşmaktayız. Bütün bu açıklamalarımız, esasen yeni dönemin, yani diğer deyişle sanal alemin yeni kavram ve kurumlarını daha görünür kılmak içindir.
Soru 42
- Ürün/Müşteri
- İradenin Oluşumu/irade beyanı
- Sözleşmenin kurulması
Seçenekler
A
Yalnız I
B
I ve II
C
I, II ve III
D
II ve III
E
Yalnız III
Açıklama:
Bizler, bir ürünü ya da hizmeti bir web sayfasında ya da bir online markette beğeniriz. Ancak hâlen bizler bu sayfanın ve bu sayfada yapılan ticaretin güvenilirliği konusunda tereddütler yaşarız. Bu durumda irademizin oluşumunda bize yardımcı olacak iki farklı açıklama bulunur. Bunlardan ilki, ürünün reklamının ya da sunumunun yapıldığı sayfanın açıklamaları, diğeri ise bunlardan bağımsız kullanıcı yorumları, şikâyet sitesinde yazılanlar yahut bazı sivil derecelendirme ya da puanlama kuruluşlarıdır. İrademiz bu şekilde ürün ve hizmetin niteliği ve fiyatı hakkında oluştuktan sonra irademizi beyan da etmemiz gerekir ki bunun akabinde sözleşme kurulmuş olur. Sözleşme kurulduktan sonra, mal ya da hizmetin ifa edilmemesi, vaat edildiği gibi çıkmaması ya da gecikme hâlinde devreye yasalardaki koruyucu düzenlemeler ya da şikâyet siteleri girer. Esasen bu sistemlerde eksik olan, online uyuşmazlık çözüm merkezleridir. Bu merkezler mahkemeye gitmeksizin taraflar arasında meydana gelen uyuşmazlıkların daha dostane çözümlenmesi uğraşısıdır. Sözleşme kurmaya yönelmiş irade beyanlarının birbiri ile uyuşması gerekir. Sözleşme hukukunda öneri ve kabul şeklinde tanımlanan iki irade beyanı, birbirine yönelmiş irade beyanlarının genel tanımıdır.
Soru 43
Aşağıdakilerden hangisi Elektronik Ortamda Yapılan Sözleşmelerin Yasal Çerçevesi içinde yer almaz?
Seçenekler
A
Borçlar Kanunu
B
Elektronik İmza Kanunu
C
Elektronik Haberleşme Kanunu
D
Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun
E
Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve Yönetmelikler
Açıklama:
Elektronik ortamda kurulan bir sözleşmeye uygulanacak olan çok sayıda yasal düzenleme bulunmaktadır. Sözleşmenin kurulmasına ilişkin temel düzenlemeler Borçlar Kanunu’nda yer almakla birlikte, başkaca düzenlemeler de sözleşmenin kuruluşunda göz önünde bulundurulmalıdır.
Adi yazılı şekil şartı varsa elektronik ortamda kurulan sözleşmelerde şekil şartının tamamlanabilmesi için güvenli elektronik imzaya ihtiyaç duyulacaktır. Güvenli elektronik imzaya ilişkin düzenlemeler ise Elektronik İmza Kanunu’nda düzenlenmiştir. Sözleşmenin taraflarından birinin tüketici olması durumunda, sözleşmenin kurulması ve sözleşmeden caymaya ilişkin özel düzenlemeler ise Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve ilgili Yönetmeliklerde yer almaktadır. Elektronik ortamda sözleşmeleri etkileyen bir diğer düzenleme ise Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun’dur. Bu düzenlemeler yanında sözleşmelerin türüne göre farklı yasal düzenlemelerin uygulama alanı bulabilmesi de mümkündür.
Adi yazılı şekil şartı varsa elektronik ortamda kurulan sözleşmelerde şekil şartının tamamlanabilmesi için güvenli elektronik imzaya ihtiyaç duyulacaktır. Güvenli elektronik imzaya ilişkin düzenlemeler ise Elektronik İmza Kanunu’nda düzenlenmiştir. Sözleşmenin taraflarından birinin tüketici olması durumunda, sözleşmenin kurulması ve sözleşmeden caymaya ilişkin özel düzenlemeler ise Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve ilgili Yönetmeliklerde yer almaktadır. Elektronik ortamda sözleşmeleri etkileyen bir diğer düzenleme ise Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun’dur. Bu düzenlemeler yanında sözleşmelerin türüne göre farklı yasal düzenlemelerin uygulama alanı bulabilmesi de mümkündür.
Soru 44
Elektronik sözleşmenin kurulması için gerekli irade açıklamaları, irade açıklamalarının sonuçları, irade açıklamalarından dönebilme imkânları, irade açıklamalarındaki sakatlıklar hangi kanunda düzenlenmiştir?
Seçenekler
A
Borçlar kanunu
B
Elektronik İmza Kanunu
C
Elektronik Haberleşme Kanunu
D
Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun
E
Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve Yönetmelikler
Açıklama:
Sözleşmenin kurulması için gerekli irade açıklamaları, irade açıklamalarının sonuçları, irade açıklamalarından dönebilme imkânları, irade açıklamalarındaki sakatlıklar Borçlar Kanunu’nda düzenlenmiştir. Kanunlarda sözleşmelerin şekil şartına tabi tutulabilmesi mümkündür.
Soru 45
İrade açıklamaları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
İnternet üzerinden bir uçak biletinin alımında Irade açıklaması doğrudan bir yazılım tarafından oluşturulmaktadır.
B
Bilişim sisteminde sadece ekrandaki teklifin belli bir zaman içinde reddedilmemesi irade açıklaması olarak kabul edilemez.
C
Elektronik ortamda irade açıklamasında bulunanların irade açıklamasında hata kabul edilemez.
D
Bir kimsenin sözleşme kurmaya yönelmiş olan irade açıklaması, chat, skype, facebook sohbeti veya elektronik posta ile yapılabilir.
E
Bir web sayfasında ‘fare’ yardımı ile bir sözleşmenin kabul edilmesindeki irade açıklamalarında elektronik ortam, sadece bir aracıdır.
Açıklama:
Elektronik ortamda gerçeklesen irade açıklamaları kendi içinde ikiye ayrılarak incelenmiştir. Bunlardan ilkinde elektronik ortam sadece bir aracıdır. Diğerinde ise iradenin oluşumunda bir insan iradesi olmaksızın bir bilgisayar yazılımı tarafından irade açıklaması yapılmaktadır. İkinci tür elektronik irade açıklamasını diğer irade açıklamalarından ayıran husus, öncelikle irade açıklamasının yapılması ile onun karsı tarafa ulaşması sırasında aktif bir insani eylemin bulunmayışıdır. Bir web sayfasında sözleşmenin kurulması için adım adım yapılan işlemlerden sonra, örneğin bir uçak biletinin satın alınmasında, hava yolu şirketinin sistemi, bir insan yardımı olmaksızın bileti oluşturmakta ve kredi kartımızdan da parayı tahsil etmektedir. İşte hava yolu şirketinin açıklamaları, bir insan iradesi mi yoksa bir makine iradesi midir? Ancak belirtelim ki bilgisayar açıklaması ya da otomatik irade açıklaması olarak da isimlendirilebilecek elektronik irade açıklaması, aslında irade açıklamasının usulü ile ilgilidir. Bilgisayar yazılımını oraya koyan ve yerleştiren irade, genel olarak irade beyanı bulunmak arzu ve niyetindedir. Yani diğer bir ifade ile bilgisayar yazılımını hazırlayan sunucu, genel nitelikteki bir fiili iradesini ortaya koymuştur. Burada sadece bilgisayarın kullanıcısı, makinesini irade açıklamalarının aracı olarak kullanmaktadır. Aslında klasik anlamda elektronik irade açıklaması, sadece bir bilgisayar programı veya bir diğer iletişim aracı vasıtası ile yapılmış bir irade açıklamasından başka bir şey değildir.
Soru 46
- Teknolojik gelişmeler karşısında yürürlükte bulunan hükümlerin yetersiz kalması
- Son yıllara kadar hem teknolojiyi hem de hukuku takip eden ve bunu kamuoyuna taşıyan hukukçuların yokluğu
- Mevcut hukuk sisteminde elektronik dokümanların ispat gücü
- Elektronik dokümanların ispat değerine sahip olma gereksinimi
- Güvenli elektronik imza ve ispat gücü
Seçenekler
A
I ve II
B
I, II, III, V
C
I, II, III, IV, V
D
II, III, IV
E
II, III, IV, V
Açıklama:
- Teknolojik gelişmeler karşısında yürürlükte bulunan hükümlerin yetersiz kalması
- Son yıllara kadar hem teknolojiyi hem de hukuku takip eden ve bunu kamuoyuna taşıyan hukukçuların yokluğu
- Mevcut hukuk sisteminde elektronik dokümanların ispat gücü
- Elektronik dokümanların ispat değerine sahip olma gereksinimi
- Güvenli elektronik imza ve ispat gücü
Soru 47
Mesafeli sözleşmelerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Ön bilgilendirme formunda buluna bilgilerin yanı sıra ilave bilgileri de içeren, geniş kapsamlı bir sözleşmedir.
B
Mesafeli sözleşmelerin en önemli kapsamları tarafların detaylı iletişim bilgileri, satışa konu mal ve hizmet ile ilgili detaylar, iade ve cayma prosedürleri ile ilgilidir.
C
E-ticarette satış ancak mesafeli satış sözleşmesinin alıcı tarafından onaylanması ile tamamlanabilir.
D
Mal ya da hizmetin sağlanması için de mesafeli satışlarda azami süre 15 günü geçemez.
E
Mesafeli sözleşme, satıcı veya sağlayıcı ile tüketicinin eş zamanlı fiziksel varlığı olmaksızın, mal veya hizmetlerin uzaktan pazarlanmasına yönelik olarak oluşturulmuş bir sistem çerçevesinde, taraflar arasında sözleşmenin kurulduğu ana kadar ve kurulduğu an da dâhil olmak üzere uzaktan iletişim araçlarının kullanılması suretiyle kurulan sözleşmelerdir.
Açıklama:
Ön bilgilendirme formunda buluna bilgilerin yanı sıra ilave bilgileri de içeren, geniş kapsamlı bir sözleşmedir.
Mesafeli sözleşmelerin en önemli kapsamları tarafların detaylı iletişim bilgileri, satışa konu mal ve hizmet ile ilgili detaylar, iade ve cayma prosedürleri ile ilgilidir.
E-ticarette satış ancak mesafeli satış sözleşmesinin alıcı tarafından onaylanması ile tamamlanabilir.
Mal ya da hizmetin sağlanması için de mesafeli satışlarda azami süre 30 günü geçemez.
Mesafeli sözleşme, satıcı veya sağlayıcı ile tüketicinin eş zamanlı fiziksel varlığı olmaksızın, mal veya hizmetlerin uzaktan pazarlanmasına yönelik olarak oluşturulmuş bir sistem çerçevesinde, taraflar arasında sözleşmenin kurulduğu ana kadar ve kurulduğu an da dâhil olmak üzere uzaktan iletişim araçlarının kullanılması suretiyle kurulan sözleşmelerdir.
Mesafeli sözleşmelerin en önemli kapsamları tarafların detaylı iletişim bilgileri, satışa konu mal ve hizmet ile ilgili detaylar, iade ve cayma prosedürleri ile ilgilidir.
E-ticarette satış ancak mesafeli satış sözleşmesinin alıcı tarafından onaylanması ile tamamlanabilir.
Mal ya da hizmetin sağlanması için de mesafeli satışlarda azami süre 30 günü geçemez.
Mesafeli sözleşme, satıcı veya sağlayıcı ile tüketicinin eş zamanlı fiziksel varlığı olmaksızın, mal veya hizmetlerin uzaktan pazarlanmasına yönelik olarak oluşturulmuş bir sistem çerçevesinde, taraflar arasında sözleşmenin kurulduğu ana kadar ve kurulduğu an da dâhil olmak üzere uzaktan iletişim araçlarının kullanılması suretiyle kurulan sözleşmelerdir.
Soru 48
Mesafeli satışlarda tüketicinin cayma hakkı kaç gün içinde yapması gerekir?
Seçenekler
A
21 gün
B
14 gün
C
Bir hafta
D
Bir ay
E
Bir yıl
Açıklama:
Mesafeli satışlarda tüketici, satın aldığı mal ya da hizmeti kontrol etme imkânına sahip değildir. Bu nedenle görmediği ya da sadece görsellerini gördüğü bir mal ya da hizmeti şartsız bir şekilde almaktan vazgeçebilir, yani cayabilir. Kanun, tüketiciye hiçbir gerekçe göstermeksizin 14 günlük bir cayma hakkı tanımıştır (m. 48/4). Ayrıca tüketici cayma hakkının varlığı konusunda bilgilendirilmelidir. Eğer bu bilgilendirme yapılmamışsa bu hâlde bu 14 günlük süre ile de sınırlı değildir. Ancak tüketiciye verilen bu cayma hakkı sonsuza kadar da devam etmez, her hâlükârda cayma hakkının bittiği ilk 14 günlük süreden bir yıl sonra sona erer.
Soru 49
Reklam ve tanıtım amaçlı hazırlanan, web siteleri ile gazetelerde başlık ya da alt kısmında yer alabilecek ölçülerde ya da afiş olarak, tasarlanmış kurumsal iletişim öğesi aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Web host
B
Banner
C
Blog
D
Sözleşme
E
e-mail
Açıklama:
Banner
Reklam ve tanıtım amaçlı hazırlanan, web siteleri ile gazetelerde başlık ya da alt kısmında yer alabilecek ölçülerde ya da afiş olarak, tasarlanmış kurumsal iletişim öğesidir.
Reklam ve tanıtım amaçlı hazırlanan, web siteleri ile gazetelerde başlık ya da alt kısmında yer alabilecek ölçülerde ya da afiş olarak, tasarlanmış kurumsal iletişim öğesidir.
Soru 50
- Türk Ticaret Kanunu/
- Borçlar kanunu
- Elektronik İmza Kanunu
- Elektronik Haberleşme Kanunu
- Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun
- Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve Yönetmelikler
Seçenekler
A
I ve II
B
I, III, V
C
II, IV, VI
D
III ve V
E
V ve VI
Açıklama:
Haksız rekabete ilişkin düzenlemeler Türk hukukunda iki Kanun’da düzenlenmiştir. Bunlardan ilki Türk Ticaret Kanunu diğeri ise Borçlar Kanunu’dur. Ancak temel ve ayrıntılı düzenlemelerin Türk Ticaret Kanunu düzenlemeleri olduğu söylenebilir. Türk Ticaret Kanunu’nun 54. maddesinde haksız rekabete ilişkin çok sayıda örnek verilmiştir.
Soru 51
Taraf iradelerinin elektronik ortamda yani yüz yüze gelmeksizin karşılaştığı ve uyuştuğu elektronik ortamda kurulmuş sözleşmelere ne ad verilir?
Seçenekler
A
Atipik sözleşme
B
Vekalet sözleşmesi
C
Eser sözleşmesi
D
E-sözleşme
E
Mesafeli satış sözleşmesi
Açıklama:
Taraf iradelerinin elektronik ortamda yani yüz yüze gelmeksizin karşılaştığı ve uyuştuğu elektronik ortamda kurulmuş sözleşmeler E-sözleşmeler olarak adlandırılır.
Soru 52
Aşağıdaki örneklerden hangisinde elektronik ortam sözleşmenin kurulması için gerekli irade beyanı açısından bir aracı niteliğindedir?
Seçenekler
A
E-posta ile yazışmak suretiyle bir miktar mal sipariş etmek.
B
Bir hava yolu firmasının internet sitesinden bilet almak.
C
Bir online yayın platformunun internet sitesinden üyelik satın almak
D
Bir cep telefonu uygulaması yolu ile oyun satın almak
E
Bir e-posta hizmet sağlayıcısının internet sitesinden depolama alanı satın almak.
Açıklama:
B, C, D ve E seçeneklerinde sözleşme elektronik ortam sözleşme için müzakere eden iki gerçek yahut tüzel kişi için aracılık yapmamakta, sözleşme elektronik ortamdaki bir yazılım aracılığıyla kurulmaktadır. İrade beyanları sürecinde bir tarafta verili anlıkta aktif olarak nitelendirilebilecek bir irade beyanı bulunmamaktadır. A seçeneğinde ise e-posta sözleşme müzakerelerinde aracı niteliktedir ve sözleşme verili anlıkta aktif karşılıklı irade beyanları ile kurulmaktadır.
Soru 53
Aşağıdakilerden hangisinde kural olarak hazırlar arası bir irade beyanı söz konusudur?
Seçenekler
A
Web sayfasındaki arayüzden ürünün temel özelliklerine ulaşılması
B
Web sayfasından emlak satışı için randevu alınması.
C
Doğrudan mesajlaşma esnasında irade açıklanması
D
Web sayfasında, ilgili ürünün satıcısının adresine ulaşılması
E
Şahsi e-posta adresine mesaj atma yoluyla ürün siparişi
Açıklama:
Kanun koyucu, etkili bir irade beyanını, hazır olanlar ve hazır olmayanlar arasında yapılmasına göre farklı hükümlere tabi tutmuştur. BK m.4/2, telefon, bilgisayar gibi iletişim sağlayabilen araçlarla doğrudan iletişim sırasında yapılan öneriyi, hazır olanlar arasında yapılmış bir öneri olarak saymaktadır. Ancak bu hükümde dikkat edilmesi gereken husus, doğrudan iletişimdir. Yoksa bilgisayar marifetiyle yapılmakla birlikte e-posta yazışmaları hazır olanlar arasında bir irade açıklaması olarak kabul edilemez.
BK. m. 4/2 gereğince, telefon, bilgisayar gibi iletişim sağlayabilen araçlarla doğrudan iletişim sırasında yapılan öneri, hazır olanlar arasında yapılmış sayılır. MSN, IRC (Internet Relay Chat), Gmail ya da Facebook sohbet odalarında arada herhangi bir kaydedici sistem olmaksızın irade beyanları internet altyapısı ya da telefon hattı sayesinde ekranda zaman farkı olmadan görülebilmektedir. Bu arada belirtelim ki ses ya da görüntünün birkaç saniyelik gecikmesi, kanun koyucu bakımından dikkate alınmamıştır. Bu hâlde hazır olanlar arasında bir irade açıklaması vardır. Buna karşılık gönderici, alıcının e-posta kutusuna bir haber bıraktığında bu telesekretere benzer bir durum arz eder. Burada alıcı, gönderenin irade beyanını e-posta kutusunu açtığında görecek ve öğrenecektir. Doğrudan bağlantının olduğu hâller hazır olanlar, diğer durumlar ise hazır olmayanlar arasındaki hukuki ilişkiye benzerlik göstermektedir. Burada Doğrudan mesajlaşma uygulamasına kural olarak doğrudan bağlantı var iken diğer seçeneklerde doğrudan bağlantı mevcut değildir.
BK. m. 4/2 gereğince, telefon, bilgisayar gibi iletişim sağlayabilen araçlarla doğrudan iletişim sırasında yapılan öneri, hazır olanlar arasında yapılmış sayılır. MSN, IRC (Internet Relay Chat), Gmail ya da Facebook sohbet odalarında arada herhangi bir kaydedici sistem olmaksızın irade beyanları internet altyapısı ya da telefon hattı sayesinde ekranda zaman farkı olmadan görülebilmektedir. Bu arada belirtelim ki ses ya da görüntünün birkaç saniyelik gecikmesi, kanun koyucu bakımından dikkate alınmamıştır. Bu hâlde hazır olanlar arasında bir irade açıklaması vardır. Buna karşılık gönderici, alıcının e-posta kutusuna bir haber bıraktığında bu telesekretere benzer bir durum arz eder. Burada alıcı, gönderenin irade beyanını e-posta kutusunu açtığında görecek ve öğrenecektir. Doğrudan bağlantının olduğu hâller hazır olanlar, diğer durumlar ise hazır olmayanlar arasındaki hukuki ilişkiye benzerlik göstermektedir. Burada Doğrudan mesajlaşma uygulamasına kural olarak doğrudan bağlantı var iken diğer seçeneklerde doğrudan bağlantı mevcut değildir.
Soru 54
- Borçlar Kanunu
- Elektronik İmza Kanunu
- Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun
- Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve Yönetmelikler
Seçenekler
A
I
B
II
C
I-II
D
I-III-IV
E
I-II-III-IV
Açıklama:

Soru 55
Sözleşmenin kurulması için gerekli irade açıklamaları, irade açıklamalarının sonuçları, irade açıklamalarından dönebilme imkânları, irade açıklamalarındaki sakatlıklar aşağıda verilenlerden hangisinde düzenlenmiştir?
Seçenekler
A
Sözleşme
B
Borçlar Kanunu
C
Elektronik İmza Kanunu
D
Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun
E
Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun
Açıklama:
Sözleşmenin kurulması için gerekli irade açıklamaları, irade açıklamalarının sonuçları, irade açıklamalarından dönebilme imkânları, irade açıklamalarındaki sakatlıklar Borçlar Kanunu’nda düzenlenmiştir. Kanunlarda sözleşmelerin şekil şartına tabi tutulabilmesi mümkündür.
Soru 56
Sözleşmenin taraflarından birinin tüketici olması durumunda, sözleşmenin kurulması ve sözleşmeden caymaya ilişkin özel düzenlemeler aşağıdakilerden hangisinde yer almaktadır?
Seçenekler
A
Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve ilgili Yönetmelikler
B
Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun
C
Elektronik sözleşme
D
Elektronik İmza Kanunu
E
Borçlar Kanunu
Açıklama:
Sözleşmenin taraflarından birinin tüketici olması durumunda, sözleşmenin kurulması ve sözleşmeden caymaya ilişkin özel düzenlemeler ise Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve ilgili Yönetmeliklerde yer almaktadır.
Soru 57
Elektronik ortamda açık ve örtülü irade açıklaması ile ilgili aşağıdaki verilenlerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Borçlar Kanunu, irade açıklamasının açık ya da örtülü olabileceğini söylemektedir
B
Bilişim sistemlerinde bir irade açıklamasından bahsedebilmek için kural olarak açık bir irade açıklamasına ihtiyaç olduğu söylenebilir
C
Borçlar Kanunu, örtülü kabulü, belirli bir süre susmaya veya başka bir deyişle reddetmeme hâlinde kabul etmiş ve sözleşmenin kurulacağını hükme bağlamıştır.
D
Bilişim ortamlarında istisnai durumlar haricinde örtülü kabule yer vermemek gerekir.
E
Bir bilişim sisteminde sadece ekrandaki teklifin belli bir zaman içinde reddedilmemesi irade açıklaması olarak kabul edilebilir.
Açıklama:
Borçlar Kanunu, irade açıklamasının açık ya da örtülü olabileceğini söylemektedir (m. 1/2). Ancak bilişim sistemlerinde bir irade açıklamasından bahsedebilmek için kural olarak açık bir irade açıklamasına ihtiyaç olduğu söylenebilir. Borçlar Kanunu, örtülü kabulü, belirli bir süre susmaya veya başka bir deyişle reddetmeme hâlinde kabul etmiş ve sözleşmenin kurulacağını hükme bağlamıştır (BK m. 6). Oysa, bilişim ortamlarında istisnai durumlar haricinde örtülü kabule yer vermemek gerekir. Yani bir bilişim sisteminde sadece ekrandaki teklifin belli bir zaman içinde reddedilmemesi irade açıklaması olarak kabul edilemez.
Soru 58
Türk usul hukuk sisteminde senet kesin deliller arasında sayılmıştır. HMK m. 200’e göre bir hakkın değeri, kaç Türk Lira' sını geçtiği takdirde senetsiz ispat artık mümkün değildir.
Seçenekler
A
2.500 TL
B
5.000 TL
C
7.500 TL
D
10.000 TL
E
15.000 TL
Açıklama:
Türk usul hukuk sisteminde senet kesin deliller arasında sayılmıştır. HMK m. 200’e göre bir hakkın değeri, ikibinbeşyüz (2.500) Türk lirasını geçtiği takdirde senetsiz ispat artık mümkün değildir.
Soru 59
Satıcı veya sağlayıcı ile tüketicinin eş zamanlı fiziksel varlığı olmaksızın, mal veya hizmetlerin uzaktan pazarlanmasına yönelik olarak oluşturulmuş bir sistem çerçevesinde, taraflar arasında sözleşmenin kurulduğu ana kadar ve kurulduğu an da dâhil olmak üzere uzaktan iletişim araçlarının kullanılması suretiyle kurulan sözleşmelere ne ad verilir?
Seçenekler
A
Tüketici sözleşmesi
B
Mesafeli sözleşme
C
Senet
D
Elektronik imza
E
İrade beyanı
Açıklama:
Mesafeli sözleşme (TKHK m.28/1), satıcı veya sağlayıcı ile tüketicinin eş zamanlı fiziksel varlığı olmaksızın, mal veya hizmetlerin uzaktan pazarlanmasına yönelik olarak oluşturulmuş bir sistem çerçevesinde, taraflar arasında sözleşmenin kurulduğu ana kadar ve kurulduğu an da dâhil olmak üzere uzaktan iletişim araçlarının kullanılması suretiyle kurulan sözleşmelerdir.
Soru 60
Mesafeli satışlarda tüketici, satın aldığı mal ya da hizmeti kontrol etme imkânına sahip değildir.
Bu nedenle görmediği ya da sadece görsellerini gördüğü bir mal ya da hizmeti şartsız bir şekilde almaktan vazgeçebilir, yani cayabilir. Kanun, tüketiciye kaç gün içerisinde hiçbir gerekçe göstermeksizin cayma hakkı tanımıştır?
Bu nedenle görmediği ya da sadece görsellerini gördüğü bir mal ya da hizmeti şartsız bir şekilde almaktan vazgeçebilir, yani cayabilir. Kanun, tüketiciye kaç gün içerisinde hiçbir gerekçe göstermeksizin cayma hakkı tanımıştır?
Seçenekler
A
7 gün
B
10 gün
C
14 gün
D
20 gün
E
30 gün
Açıklama:
Mesafeli satışlarda tüketici, satın aldığı mal ya da hizmeti kontrol etme imkânına sahip değildir.
Bu nedenle görmediği ya da sadece görsellerini gördüğü bir mal ya da hizmeti şartsız bir şekilde
almaktan vazgeçebilir, yani cayabilir. Kanun, tüketiciye hiçbir gerekçe göstermeksizin 14 günlük bir
cayma hakkı tanımıştır.
Bu nedenle görmediği ya da sadece görsellerini gördüğü bir mal ya da hizmeti şartsız bir şekilde
almaktan vazgeçebilir, yani cayabilir. Kanun, tüketiciye hiçbir gerekçe göstermeksizin 14 günlük bir
cayma hakkı tanımıştır.
Soru 61
Hizmet sağlayıcı, elektronik iletişim araçlarıyla bir sözleşmenin yapılmasından önce aşağıdaki bilgilerden hangisini sunmak durumunda değildir?
Seçenekler
A
Sözleşmenin kurulabilmesi için izlenecek teknik adımlara ilişkin bilgileri.
B
Alıcıların kolayca ulaşabileceği şekilde ve güncel olarak tanıtıcı bilgilerini.
C
Hizmet sağlayıcı tarafından saklanıp saklanmayacağı ile bu sözleşmeye alıcının daha sonra erişiminin mümkün olup olmayacağı bilgisini.
D
Tüketicilerin kullanıcı yorum bilgilerini.
E
Veri girişindeki hataların açık ve anlaşılır bir şekilde belirlenmesine ve düzeltilmesine ilişkin teknik araçlara ilişkin bilgileri.
Açıklama:
Hizmet sağlayıcı, elektronik iletişim araçlarıyla bir sözleşmenin yapılmasından önce; alıcıların kolayca ulaşabileceği şekilde ve güncel olarak tanıtıcı bilgilerini, sözleşmenin kurulabilmesi için izlenecek teknik adımlara ilişkin bilgileri, sözleşme metninin sözleşmenin kurulmasından sonra, hizmet sağlayıcı tarafından saklanıp saklanmayacağı ile bu sözleşmeye alıcının daha sonra erişiminin mümkün olup olmayacağı ve bu erişimin ne kadar süreyle sağlanacağına ilişkin bilgileri, veri girişindeki hataların açık ve anlaşılır bir şekilde belirlenmesine ve düzeltilmesine ilişkin teknik araçlara ilişkin bilgileri ve uygulanan gizlilik kuralları ve varsa alternatif uyuşmazlık çözüm mekanizmalarına ilişkin bilgileri sunar. Yine hizmet sağlayıcı, varsa mensubu olduğu meslek odası ile meslekle ilgili davranış kurallarını ve bunlara elektronik olarak ne şekilde ulaşılabileceğini belirtir.
Soru 62
Aşağıdakilerden hangisi elektronik ortamdaki reklamların hukuki çerçevesini oluşturan öğelerden biri değildir?
Seçenekler
A
Reklam yapılacak mesleklerle ilgili mevzuat
B
Elektronik Ticaret Kanunu
C
Tüketicinin Korunması Mevzuatı
D
Borçlar kanunu
E
Haksız Rekabete İlişkin Düzenlemeler
Açıklama:

Soru 63
- İçerik sağlayıcı (content provider)
- Misafir eden sağlayıcı (content provider)
- Aracı hizmet sağlayıcı
- İnternet servis sağlayıcısı (internet provider)
Seçenekler
A
I
B
II
C
II-III
D
I-III-IV
E
I-II-III-IV
Açıklama:
İnternet ortamında yapılan faaliyete göre birden fazla sıfat/aktör vardır;
- İçerik sağlayıcı (content provider): Bilişim ortamında içeriği hazırlayan kimsedir. Haksız rekabet eylemini yapan, örneğin rakibi karalayan yazıyı kaleme alan kişidir.
- Misafir eden sağlayıcı (content provider): Bilişim ortamında başkasının hazırladığı içeriği tutan kimsedir.
- Aracı hizmet sağlayıcı: Başkalarına ait iktisadi ve ticari faaliyetlerin yapılmasına elektronik ticaret ortamını sağlayan gerçek ve tüzel kişilerdir.
- İnternet servis sağlayıcısı (internet provider): Bilişim sisteminin altyapısını hazırlayan kişi ya da kurumdur.
Soru 64
Bizler tarafından hazırlanan web sayfalarının kesintisiz olarak sunulması ve ulaşılabilirliğinin sağlanmasını sağlayan misafir
eden bilgisayarlara ne ad verilir?
eden bilgisayarlara ne ad verilir?
Seçenekler
A
Domain
B
TCP/IP
C
Server
D
Web host
E
Mainframe
Açıklama:
Bizler tarafından hazırlanan web sayfalarının kesintisiz olarak sunulması ve ulaşılabilirliğinin sağlanmasını sağlayan misafir eden bilgisayarlara web host adı verilir.
Soru 65
Aşağıdakileden hangisinde güvenli elektronik imza şekil şartını karşılar
Seçenekler
A
Resmi yazılı şekil
B
Adi yazılı şekil
C
Çek
D
Bono
E
Poliçe
Açıklama:
Güvenli elektronik imza ile imzalanan belgenin yazılı şekil şartını yerine getirebildiği şekil, adi yazılı şekildir. Buna karşın resmî yazılı şeklin öngörüldüğü sözleşmeler ve tabii olarak irade beyanları ile merasimli şekil şartına tabi sözleşmeler, elektronik imza yolu ile de olsa yapılamazlar. Yine bono, poliçe ya da çekin de elektronik imza ile şekil şartının tamamlanması mümkün olmaz.
Soru 66
Satıcı veya sağlayıcı ile tüketicinin eş zamanlı fiziksel varlığı olmaksızın, mal veya hizmetlerin uzaktan pazarlanmasına yönelik olarak oluşturulmuş bir sistem çerçevesinde, taraflar arasında sözleşmenin kurulduğu ana kadar ve kurulduğu an da dâhil olmak üzere uzaktan iletişim araçlarının kullanılması suretiyle kurulan sözleşmelere ne ad verilir?
Seçenekler
A
Atipik sözleşmeler
B
Yazılı sözleşme
C
Vekalet sözleşmesi
D
Mesafeli sözleşme
E
Eser sözleşmesi
Açıklama:
Mesafeli sözleşme (TKHK m.28/1), satıcı veya sağlayıcı ile tüketicinin eş zamanlı fiziksel varlığı olmaksızın, mal veya hizmetlerin uzaktan pazarlanmasına yönelik olarak oluşturulmuş bir sistem çerçevesinde, taraflar arasında sözleşmenin kurulduğu ana kadar ve kurulduğu an da dâhil olmak üzere uzaktan iletişim araçlarının kullanılması suretiyle kurulan sözleşmelerdir.
Soru 67
Elektronik ticaret faaliyetinde bulunan gerçek ya da tüzel kişileri hukuk düzeni içinde kavramsal bir yere oturtmak için aşağıdaki kavramlardan hangisi kullanılmaktadır?
Seçenekler
A
Web host
B
Server
C
Satıcı
D
Borçlu
E
Hizmet sağlayıcı
Açıklama:
ETK m.2/ç: Hizmet Sağlayıcı: Elektronik ticaret faaliyetinde bulunan gerçek ya da tüzel kişileri ifade eder.
Soru 68
Reklam ve tanıtım amaçlı hazırlanan, web siteleri ile gazetelerde başlık ya da alt kısmında yer alabilecek ölçülerde ya da afiş olarak, tasarlanmış kurumsal iletişim öğesine ne ad verilir?
Seçenekler
A
Server
B
Pop up
C
Banner
D
Web host
E
Application
Açıklama:
Banner Reklam ve tanıtım amaçlı hazırlanan, web siteleri ile gazetelerde başlık ya da alt kısmında yer alabilecek ölçülerde ya da afiş olarak, tasarlanmış kurumsal iletişim öğesidir. Bannerlar genelde logo ile bütünleşik olarak kullanılır. Siteyi görsel açıdan zenginleştirdiği gibi ziyaretçileri de olumlu yönde yönlendirmek için kullanılır. Hareketli bannerlar genelde .gif veya .swf (flash) uzantılarına sahip olurlar. Bannerların kullanımını düzenlemek için dünya genelinde bazı standartlar belirlenmiştir.
Soru 69
Elektronik ortamda yapılan reklamlara ilişkin aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Elektronik ortamda reklam yapmak izne tabidir.
B
Reklamların aldatıcı, yanıltıcı ve haksız rekabete yol açar nitelikte olmaması gerekir.
C
Rakiplerin kötülenmemesi, karalanmaması gereklidir.
D
Kişisel hesaplara istenmeyen reklam içeriklerinin gönderilmemelidir.
E
Bir başkasına ait fikri ya da sınai hakkın kullanımına riayet edilmelidir.
Açıklama:
Elektronik ortamda reklam yapmak için özel bir izne ihtiyaç bulunmaz. Radyo ya da televizyon mecrasında olduğu gibi elektronik
mecraya özgü belirli kısıtlamalar da bulunmamaktadır. Bu nedenle İnternet ortamında reklam yapmak serbesttir. Ancak bu durum, İnternet ortamındaki reklamlar için hiçbir kuralın ya da sınırlamanın bulunmadığı anlamına da gelmemelidir. İnternet ortamında reklam faaliyetleri için serbesti esası yanında riayet edilmesi gereken genel ilkeler ve reklam yasakları da vardır.
mecraya özgü belirli kısıtlamalar da bulunmamaktadır. Bu nedenle İnternet ortamında reklam yapmak serbesttir. Ancak bu durum, İnternet ortamındaki reklamlar için hiçbir kuralın ya da sınırlamanın bulunmadığı anlamına da gelmemelidir. İnternet ortamında reklam faaliyetleri için serbesti esası yanında riayet edilmesi gereken genel ilkeler ve reklam yasakları da vardır.
Soru 70
İnternet ortamında en yaygın görülen haksız rekabet türü aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Alan adı kullanımı yolu ile haksız rekabet
B
Yanlış ve yanıltıcı beyanlar yolu ile haksız rekabet
C
Dialer program kullanımı ile haksız rekabet
D
Başlık tekniği ile haksız rekabet
E
Ziyaretçi giriş sayısının maniple edilmesi yolu ile haksız rekabet
Açıklama:
Alan adı haksız rekabetin tipik hâlleri söz konusu olmaktadır. Haksız rekabet hükümlerinin uygulanması, özellikle tescil edilmemiş ancak fiili olarak kullanılan ticari isimlerin hak sahibinden başkası tarafından kullanılmasında söz konusu olur. Bir başka haksız rekabet hâli ise cins ve meslek isimlerinin veya tanınmış diğer isimlerin alan adı olarak kullanılması hâlidir. Bu tür haksız rekabet hâlleri uygulamada en yaygın görülenidir.
Soru 71
Elektronik ortamda bir sözleşmenin kurulması sırasında bazı aşamalar yaşanır: ürün ve müşteri/biz, iradenin oluşumu/irade beyanı, sözleşmenin kurulması. Aşağıdakilerden hangisi “iradenin oluşumu/irade beyanı” ile ilgilidir?
Seçenekler
A
Web sayfası
B
Online marketler
C
Özel şikayet siteleri
D
Uyuşmazlık çözüm merkezleri
E
Ürüne ilişkin kullanıcı yorumları
Açıklama:

Soru 72
Elektronik ortamda bir sözleşmenin kurulması sırasında bazı aşamalar yaşanır: ürün ve müşteri/biz, iradenin oluşumu/irade beyanı, sözleşmenin kurulması. Aşağıdakilerden hangisi “ürün ve müşteri/biz” ile ilgilidir?
Seçenekler
A
Web sayfası
B
Özel şikayet siteleri
C
Yasal düzenlemeler
D
Uyuşmazlık çözüm merkezleri
E
Ürüne ilişkin kurum açıklamaları
Açıklama:

Ünite 7
Soru 1
Aşağıdakilerden hangisi internetin eser sahibine sağladığı olumlu imkanlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Eserini geniş kitlelere duyurma
B
Eseri için iyi bir reklam yolu olma
C
Eserini daha ucuz yolla tanıtabilme
D
Eserini dijital ortamda yayınlayabilme
E
Eseri sınırsız kopyalama
Açıklama:
Eseri sınırsız kopyalama eser sahibinin hakkını olumsuz yönde etkileyecek bir durumdur
Soru 2
Aşağıdakilerden hangisi eserin dijitalleşmesinin tehlikelerinden biri değildir?
Seçenekler
A
Yanıltılabilmesi
B
Kopyalanabilmesi
C
Taklit edilebilmesi
D
Telif hakkı ihlalinin kolaylaşabilmesi
E
Kitlelere ucuz yolla ulaşabilmesi
Açıklama:
Kitlelere ucuz yolla ulaşabilmesi eserin dijitalleşmesinin tehlikelerinden biri değildir
Soru 3
Link verilen sayfanın bağımsız bir sayfa olarak kullanıcının karşısına geçmesi halinde hangi tür link söz konusu olur?
Seçenekler
A
Deeplink
B
Surface link
C
İnline link
D
İntern link
E
Extern link
Açıklama:
Link verilen sayfanın bağımsız bir sayfa olarak kullanıcının karşısına geçmesi halinde surface link söz konusu olur.
Soru 4
Bir web sayfasında birbirinden bağımsız bölümlerde birden çok döküman görülmesi, başkasına ait web sayfasını kendi sayfası içine monte etme haline ne denir?
Seçenekler
A
Surface link verme
B
Frame verme
C
Link verme
D
Bağlantı kopyalama
E
İntern link verme
Açıklama:
Bir web sayfasında birbirinden bağımsız bölümlerde birden çok döküman görülmesi, başkasına ait web sayfasını kendi sayfası içine monte etme haline frame verme denir
Soru 5
Aşağıdakilerden hangisinde eser sahibinin kendi sayfasına başkalarının link vermesini zımmen kabul ettiği varsayılır?
Seçenekler
A
Ekstern link
B
Frame verme
C
Dahili link
D
İntern link
E
İntern Frame
Açıklama:
Ekstern linkte eser sahibinin kendi sayfasına başkalarının link vermesini zımmen kabul ettiği varsayılır
Soru 6
Aşağıdakilerden hangisinde eser sahibinin manevi haklarından biri yer alır?
Seçenekler
A
İşleme hakkı
B
Çoğaltma hakkı
C
Değişiklik yapılmasını yasaklama hakkı
D
Umuma iletim hakkı
E
Dijital kopyaları dağıtma hakkı
Açıklama:
Eserinde değişim yapılmasını yasaklama hakkı eser sahibinin manevi haklarındandır.
Soru 7
Aşağıdakilerden hangisinde işleme bir eser vardır?
Seçenekler
A
Bir tablonun değişik ışıklar altında sergilenmesi
B
Senaryonun yönetmen tarafından kısaltılması
C
Bir müzik eserine yeni bir güfte yazılması
D
Link verilen sitenin belirli kısımları ile yeni bir görünüm elde etmesi
E
Bir müzik eserinin bir tiyatro oyununda kullanılması
Açıklama:
Link verilen sitenin belirli kısımları ile yeni bir görünüm elde etmesi işleme eserdir
Soru 8
FSEK kapsamında koruma için bir web sayfasında aşağıdaki eser türlerinden hangisinin kullanılması aranmaz?
Seçenekler
A
İlmi eser olarak bir metin
B
Edebi eser olarak bir kitap
C
Güzel sanat eseri olarak bir resim
D
Sinema eseri olarak bir film
E
Spor eseri olarak bir beyzbol maçı
Açıklama:
FSEK kapsamında koruma için bir web sayfasında spor eseri olarak bir beyzbol maçının kullanılması aranmaz
Soru 9
Aşağıdakilerden hangisinde eser sahibinin çoğaltma hakkının ihlali söz konusu olabilir?
Seçenekler
A
Eserin aslından taklidinin çıkarılması
B
Eserin kopyasının taklidinin çıkarılması
C
Hangi sayfanın görüntülendiğinin bilindiği durumda frame verilmesi
D
Hangi sayfanın görüntülendiğinin bilindiği durumda link verilmesi
E
Bir bilgisayar programının ekranda sürekli olarak görüntülenmesi
Açıklama:
Bir bilgisayar programının ekranda sürekli olarak görüntülenmesi halinde çoğaltma hakkının ihlali söz konusu olabilir.
Soru 10
Aşağıdakilerden hangisinde eser sahibinin eser üzerindeki mali ve manevi haklarından biri yer almaz?
Seçenekler
A
Adın belirtilmesini isteme hakkı
B
Çoğaltma hakkı
C
Umuma iletme hakkı
D
İşleme hakkı
E
Dijitalleşmesini talep etme hakkı
Açıklama:
Dijitalleşmesini talep etme hakkı eser sahibinin eser üzerindeki mali ve manevi hakları arasında yer almaz.
Soru 11
Sinema filmi, müzik ve resmi içeren değişik medya ürünlerinin bir arada sunulmasına ne ad verilir?
Seçenekler
A
Fikri eser
B
Birlikte eser
C
Multimedya eser
D
Dijital eser
E
Toplu eser
Açıklama:
Multimedya eser, sinema filmi, müzik ve resmi içeren değişik medya ürünlerinin bir arada sunulmasıdır. Doğru cevap C şıkkıdır.
Soru 12
- Eserin umuma arz edilmesi hakkı
- Eserin işlenmesi hakkı
- Eserin çoğaltılması hakkı
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Eser sahibi, eseri üzerinde eserinin umuma arz edilmesi, eserinde değişiklik yapılması, eserinin işlenmesi, çoğaltılması ve yayınlanması konusunda münhasıran hak sahibidir. Doğru cevap E şıkkıdır.
Soru 13
"Kullanıcıya doğrudan ziyaret ettiği sayfa üzerinden bir diğer kimsenin sayfasındaki bilgilere giriş sayfasını kullanmaksızın ulaşabilme imkânı veren" link türü aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Surface link
B
Deeplinks
C
Intern link
D
Ekstern link
E
Framelink
Açıklama:
Deeplinks, kullanıcı, doğrudan ziyaret ettiği sayfa üzerinden bir diğer kimsenin sayfasındaki bilgilere giriş sayfasını kullanmaksızın ulaşabilme imkânı veren link türüdür.
Soru 14
Aşağıdakilerdne hangisi eser sahibinin sahip olduğu manevi haklardandır?
Seçenekler
A
Eser sahibinin adının belirtilmesi hakkı
B
İşleme hakkı
C
Çoğaltma hakkı
D
Umuma iletim hakkı
E
Yayımlama hakkı
Açıklama:
Eser sahibinin eseri üzerinde sahip olduğu manevi haklar, eser sahibinin adının belirtilmesi hakkı ile eserde değişiklik yapılmasını yasaklama hakkıdır. Doğru cevap A şıkkıdır.
Soru 15
Bir romanın kısaltılarak yayımlanmasına ne ad verilir?
Seçenekler
A
Sadeleştirme
B
Kısaltma
C
İşleme
D
Çoğaltma
E
Yayım
Açıklama:
Bir eserin boyutlarında ya da uzunluğunda yapılan değişiklikler işleme değil, çoğaltmadır. Doğru cevap D şıkkıdır.
Soru 16
Aşağıdaki durumlardan hangisinde işleme eser söz konusudur?
Seçenekler
A
Kısaltılmış roman
B
Çevrilmiş roman
C
Bir tiyatro temsilinde müzik eseri kullanılması
D
Bir müzik eserine yeni bir güfte yazılması
E
Bir tablonun kadife kumaşlı bir kutu içinde sergilenmesi
Açıklama:
Bir eserin işleme eser olarak kabul edilebilmesi için eseri dönüştüren kimsenin de esere katkısının bulunması gerekmektedir. Bu bağlamda çeviri romanda çevirmenin katkısının olduğu açıktır. Doğru cevap B şıkkıdır.
Soru 17
Aşağıdaki şıklarda işleme ve çoğaltmaya ilişkin verilen bilgilerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Bir eserin kısaltılması ya da genişletilmesi işleme kapsamında değerlendirilir.
B
Bir esere yapılan ilaveler o eseri işleme eser haline getirir.
C
Çoğaltma, eserin herhangi bir yolla aynen kopyalanmasıdır.
D
Bir eserin aslından taklidinin çıkarılması çoğaltma kapsamında değerlendirilir.
E
Çoğaltma hakkı münhasıran eser sahibine aittir ve bu konuda kanuni bir istisna öngörülmemiştir.
Açıklama:
Şıklar tek tek incelenecek olursa yalnızca C şıkkındaki ifadenin doğru olduğu görülür. Zira bir eserin kısaltılması ya da genişletilmesi çoğaltmadır. Benzer şekilde bir esere yapılan ilaveler eser beraberliğini meydana getirir. Bir eserin aslından taklidinin çıkarılması çoğaltma olarak kabul edilemez. Çoğaltma hakkı kural olarak münhasıran sahibine aittir; ancak FSEK m. 38 bu konuda bir istisna niteliğindedir. Doğru cevap C şıkkıdır.
Soru 18
Bir müzik eserinin eser sahibinin izni olmaksızın bir internet sitesinde mp3 olarak paylaşılması hangi hakkı zedeler niteliktedir?
Seçenekler
A
Çoğaltma
B
Umuma iletim
C
İşleme
D
Değiştirme
E
Yükleme
Açıklama:
Bir web sayfasına müzik yükleme, müzik değişim programı için hazır bulundurma
bir çoğaltmadır ve bu eser sahibinin münhasır haklarındandır (FSEK m.22). FSEK. m.38 anlamında şahsi kullanım amacıyla bir çoğaltma kabul edilemez. Zira şahsi kullanım amacıyla çoğaltma ilişkinin bulunduğu tabii ve dar bir alanı kapsar. Sınırları belli olmayan ve adeta bütün bir dünyaya kopyalama imkânı veren bir çoğaltma FSEK m.38 anlamında bir çoğaltma sayılamaz. Bu tür eylemler, FSEK m.25 anlamında bir ‘umuma iletim’ olarak kabul edilmelidir. Doğru cevap B şıkkıdır.
bir çoğaltmadır ve bu eser sahibinin münhasır haklarındandır (FSEK m.22). FSEK. m.38 anlamında şahsi kullanım amacıyla bir çoğaltma kabul edilemez. Zira şahsi kullanım amacıyla çoğaltma ilişkinin bulunduğu tabii ve dar bir alanı kapsar. Sınırları belli olmayan ve adeta bütün bir dünyaya kopyalama imkânı veren bir çoğaltma FSEK m.38 anlamında bir çoğaltma sayılamaz. Bu tür eylemler, FSEK m.25 anlamında bir ‘umuma iletim’ olarak kabul edilmelidir. Doğru cevap B şıkkıdır.
Soru 19
Bir eser sahibinin dijital ortamda haklarını ihlal ettiği gerekçesiyle içerik sağlayıcıya başvurmasından itibaren ne kadar süre içinde içeriğin kaldırılması gerekir?
Seçenekler
A
3 gün
B
1 hafta
C
15 gün
D
1 ay
E
3 ay
Açıklama:
Eser sahiplerinin ya da bağlantılı hak sahiplerinin haklarının dijital ortamda ihlal edilmesi halinde, hak sahiplerinin başvuruları halinde söz konusu eserler içerikten çıkarılır. Bunun için hak sahiplerinin içerik sağlayıcıya başvurması gerekir. Başvurudan itibaren üç gün içinde içerikten çıkarma gerçekleştirilmelidir. Doğru cevap A şıkkıdır.
Soru 20
Alan adı hangi bağlamda koruma kapsamındadır?
Seçenekler
A
İsim
B
Sayı
C
Ticaret unvanı
D
Patent
E
Marka
Açıklama:
Alan adları markalar bağlamında koruma kapsamındadır. Doğru cevap E şıkkıdır.
Soru 21
Aşağıdakilerden hangisinde dahili link ve framelerde eser sahibinin manevi hakları verilmiştir?
Seçenekler
A
Eser sahibinin adının belirtilmesi - Eserde değişiklik yapılmasını yasaklama hakkı
B
İşleme hakkı - Çoğaltma hakkı
C
Umuma iletim hakkı - Eser sahibinin adının belirtilmesi
D
Çoğaltma hakkı - Eserde değişiklik yapılmasını yasaklama hakkı
E
İşleme hakkı - Umuma iletim hakkı
Açıklama:
Eser sahibinin hakları manevi ve mali haklar olarak ikiye ayrılabilir. İşleme hakkı, çoğaltma hakkı ve umuma iletim hakkı mali haklardır. Eser sahibinin adının belirtilmesi ve eserde değişiklik yapılmasını yasaklama hakkı da manevi haklardır.
Soru 22
Aşağıdakilerden hangisinde Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu anlamında bir işlemeden bahsedilebilir?
Seçenekler
A
Bir hikâyenin kısaltılması
B
Bir tablonun değişik ışıklandırılmalar altında sergilenmesi
C
Bir müzik parçasına yeni bir güftenin yazılmas
D
Link verilen sitenin sadece belirli kısımları ile yeni bir görünümün elde edilebilmesi
E
Bir şiirin tiyatro temsilinde okunması
Açıklama:
Dahili linklerde eser sahibinin yani link verilen sitenin sadece belirli kısımları ile yeni bir görünümün elde edilebilmesi de mümkündür. Bu durumda ise eser sahibinin işleme hakkının ihlali söz konusudur. İşleme hakkı da münhasıran eser sahibine aittir (FSEK. m. 21).
Soru 23
Eserde değişiklik yapılma hakkı ile ilgili olarak hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Eser sahibinin eserinde zorunlu hallerde değişiklik yapılabilmektedir.
B
Zorunlu haller dışında eserinde değişikliklere izin verme yetkisi sadece eser sahibinindir.
C
Eser sahibi eserde değişiklik yapma hakkını her durumda üçüncü şahıslara devredebilir.
D
Fikir ve sanat eserleri, eser sahibinin adı, eserin adı ve muhteva ile şekil olarak bir bütün teşkil eder.
E
Eserde değişiklik yapılmasını yasaklama hakkı manevi haklar arasında yer alır.
Açıklama:
Fikir ve sanat eserleri, eser sahibinin adı, eserin adı ve muhteva ile şekil olarak bir bütün teşkil eder. Bu bütünlüğün korunmasında eser sahibinin manevi bir menfaati bulunmaktadır. Eser sahibinin eserinde zorunlu hallerde değişiklik yapılabilmektedir. Bu zorunluluk halleri, onarım, ihtiyaca uygun hale getirmek, halkın ve çevrenin güvenliği zorunlu hallere örnek olarak verilebilir. Eser sahibinin zorunlu haller dışında eserinde değişikliklere izin verme yetkisi sadece onun tarafından kullanılabilmektedir ve miras yolu ile intikale yahut üçüncü şahıslara devredilmeye elverişli bulunmamaktadır.
Soru 24
Bilişim sisteminde eser sahipleri ile ilgili temel düzenleme aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Fikri ve Sanat Eserleri Kanunu
B
Marka Hakkında KHK
C
Sınai Mülkiyet Kanunu
D
Türk Medeni Kanunu
E
Türk Borçlar Kanunu
Açıklama:
Bilişim sisteminde eser sahipleri ile ilgili temel düzenleme, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanununda (FSEK) yer almaktadır
Soru 25
Aşağıdakilerden hangisi fikir ve sanat ürünlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
İlim ve edebiyat eserleri
B
Sinema eserleri
C
Güzel sanat eserleri
D
Patent
E
Musiki eserleri
Açıklama:
Fikir ve sanat ürünleri Kanunda, “sahibinin hususiyetini taşıyan ve ilim, edebiyat, güzel sanatlar veya sinema eserleri sayılan her nevi fikir ve sanat mahsulü” olarak tanımlanmaktadır (FSEK.m.1/A). Ayrıca Kanunda bu tanım altında değerlendirilmesi gereken fikir ve sanat eserlerinin çeşitleri ayrıntılı olarak düzenlenmiştir (FSEK.m.2-7). Bu ayrıntılı sayım şu başlıklar altında toplanmaktadır:
• İlim ve edebiyat eserleri
• Musiki eserleri
• Güzel sanat eserleri
• Sinema eserleri
Cevap D dir.
• İlim ve edebiyat eserleri
• Musiki eserleri
• Güzel sanat eserleri
• Sinema eserleri
Cevap D dir.
Soru 26
Aşağıdaki multimedya yayınlarından hangileri çevrimdışıdır?
Seçenekler
A
CD
B
Kablolu yayın
C
Radyo
D
İnternet üzerinden yayın yapan TV
E
Televizyon
Açıklama:
Multimedya ürünleri çevrimdışı (offline) kullanım ve çevrimiçi (online) kullanım olarak öncelikle ikiye ayrılabilir. Çevrimdışı-kullanım, CD gibi veri taşıyıcılarla kullanımı anlatırken, çevrimiçi-kullanım radyo, kablolu yayın ve internet ortamındaki kullanımı anlatmaktadır. Cevap A dır.
Soru 27
Kullanıcının, doğrudan ziyaret ettiği sayfa üzerinden bir diğer kimsenin sayfasındaki bilgilere giriş sayfasını kullanmaksızın ulaşabilme imkanına kavuştuğu linklere ne ad verilir?
Seçenekler
A
Ekstern link
B
Surface link
C
Inline link
D
Frame link
E
Deeplink
Açıklama:
Linkler, uygulanan tekniklere göre farklı isimler alabilmektedir. Öncelikle linkler, deeplinks, surface links ve inline link olarak adlandırılmaktadır. ‘Surface link’in verilmesi hâlinde web sayfası ziyaretçisi, bu linki seçmesi ile birlikte bir başka sayfayı açmaya başlayacaktır. Bu tür linklerde link verilen sayfa bağımsız bir sayfa olarak kullanıcının karşısına gelecektir. Buna karşılık ‘Deeplinks’te kullanıcı, doğrudan ziyaret ettiği sayfa üzerinden bir diğer kimsenin sayfasındaki bilgilere giriş sayfasını kullanmaksızın ulaşabilme imkanına kavuşmuştur. Nihayetinde aslında ‘deeplinks’ bir dahili link olarak kabul edilmektedir.
Soru 28
I. İşleme
II. Çoğaltma
III. Eser sahibinin adının belirtilmesi
Yukarıdakilerden hangileri bilişim hukukunda eser sahibinin mali haklarındandır?
II. Çoğaltma
III. Eser sahibinin adının belirtilmesi
Yukarıdakilerden hangileri bilişim hukukunda eser sahibinin mali haklarındandır?
Seçenekler
A
Yalnız II
B
I ve II
C
II ve III
D
I ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Adının belirtilmesi hakkı manevi haklarındandır. Diğerleri mali haklarındandır. Cevap B dir.
Soru 29
I. Miras yoluyla geçmez
II. Sadece kendisi kullanabilir
III. Başkasına devredilebilir
Yukarıdakilerden hangileri eser sahibinin eserde değişiklik yapılmasını yasaklama hakkının özelliklerindendir?
II. Sadece kendisi kullanabilir
III. Başkasına devredilebilir
Yukarıdakilerden hangileri eser sahibinin eserde değişiklik yapılmasını yasaklama hakkının özelliklerindendir?
Seçenekler
A
Yalnız III
B
I ve III
C
II ve III
D
I ve II
E
I, II ve III
Açıklama:
Eser sahibinin zorunlu haller dışında eserinde değişikliklere izin verme yetkisi sadece onun tarafından kullanılabilmektedir ve miras yolu ile intikale yahut üçüncü şahıslara devredilmeye elverişli bulunmamaktadır. Cevap D dir.
Soru 30
"Eserin büyüklüğünde veya boyutlarında değişiklik yapılması işleme değil, .............dır/dir/tir"
Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yere aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Seçenekler
A
Çoğaltma
B
Eserde değişiklik
C
Adın belirtilmesi
D
Umuma iletim
E
İntihal
Açıklama:
Eserin büyüklüğünde veya boyutlarında değişiklik yapılması işleme değil, çoğaltmadır. Hatta mekanik vasıtaların kullanımı ile de bunun yapılması sonucu değiştirmez. Cevap A dır.
Soru 31
I. Mp3
II. DivX
III. Filesharing
Yukarıdakilerden hangileri "sıkıştırma teknikleri" arasında yer alır?
II. DivX
III. Filesharing
Yukarıdakilerden hangileri "sıkıştırma teknikleri" arasında yer alır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız III
C
I ve II
D
I ve III
E
II ve III
Açıklama:
Dijitalleşme sonrasında, özellikle büyük hacimli müzik ve sinema eserlerinin internet ortamında nakledilmesi yine de çok zordu ve nakli ve download edilmesi saatler, hatta günler sürebiliyordu. Fakat geliştirilen sıkıştırma teknolojileriyle büyük hacimli müzik ve sinema eserleri de internette kolaylıkla nakledilebilmeye başlandı. Alman Frauenhofen Enstitüsünde geliştirilen ve Mp3 adı verilen bir teknoloji ile eserler 10-12 kat küçültülmeye başlandı. Böylece bir CD’ye daha önceleri 10-12 müzik parçası kaydedilebilirken, bu teknoloji ile 100-150 müzik parçası kaydedilmeye başlandı. Benzeri teknoloji film eserleri alanında DivX veya DVD teknolojileri ile gerçekleştirildi. Bir müzik eseri artık kalite kaybı olmadan internette yayılabilmekte ve birkaç dakika içinde kopyalanabilmektedir. Cevap C dir.
Soru 32
Upload'un fikir ve sanat eserlerinin korunması bakımından niteliği aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
İşleme
B
Ölçme
C
Çoğaltma
D
Adın kullanılması
E
Değişiklik yasağı
Açıklama:
Bir web sayfasına müzik yükleme (upload), müzik değişim programı için hazır bulundurma bir çoğaltmadır ve bu eser sahibinin münhasır haklarındandır (FSEK m.22). Cevap C dir.
Soru 33
Sosyal paylaşım programlarında bir eser izinsiz paylaşılırsa bunun niteliği ne olur?
Seçenekler
A
Umuma iletim
B
Çoğaltma
C
İşleme
D
Adın kullanılması
E
Değişiklik yasağı
Açıklama:
Paylaşım programları, günümüzün en popüler programlarındandır. Kişisel paylaşım programları ve genel paylaşım programları olarak kendi içinde tasnif edilebilir. Paylaşım programlarında kişiler, kendilerine ait bilgileri, yazıları ve fotoğrafları paylaşabildiği gibi fikri hukuk bakımından korunan eserler de paylaşılabilmektedir. Yine değişik internet platformlarında da sadece müzik, video, film ya da fotoğraf paylaşılabilmektedir. Bu platformlarda eserlerin paylaşımı hali, FSEK bakımından umuma iletim sayılmalıdır
(FSEK.m.25). Bu nedenle umuma iletim için mutlaka eser sahibinden izin alınmalıdır. Burada platform kullanıcılarının fikri hak ihlallerinden sorumluluğu konusu ele alınmalıdır. Cevap A dır.
(FSEK.m.25). Bu nedenle umuma iletim için mutlaka eser sahibinden izin alınmalıdır. Burada platform kullanıcılarının fikri hak ihlallerinden sorumluluğu konusu ele alınmalıdır. Cevap A dır.
Soru 34
I. Bir eserin dijitalleşmesi ile telif hakkı ihlal edilmiş olmaktadır. II. Serial Copy Manegement System (SCMS) “Seri Kopya Yönetim Sistemi” ile dijital hâldeki eserlerin sadece bir defa kopyalanmasını sağlayan teknoloji ile korunmaya çalışılmaktadır. III. Fikri haklar için dijitalleşme, bir eserin ortaya çıkarılmasından sonra sayısal hâle getirilmesidir. Dijitalleşme ile ilgili olarak verilenlerden hangisi/ hangileri doğrudur?
Seçenekler
A
I -II
B
I-III
C
II-III
D
I-II-III
E
Sadece III
Açıklama:
Fikri haklar için dijitalleşme, bir eserin ortaya çıkarılmasından sonra sayısal hâle getirilmesinden başka bir şey değildir. Teknik bir yenilenmenin mevcut olmasına rağmen telif hakları bakımından olaya bakıldığında yeni bir nitelik değişmesi söz konusu değildir. Eserlerin dijitalleşmesinde gözden kaçırılmaması gereken husus, bir eserin dijitalleşmesi ile telif hakkının ihlalinin kolaylaşmasıdır. Serial Copy Manegement System (SCMS) “Seri Kopya Yönetim Sistemi” ile dijital hâldeki eserlerin sadece bir defa kopyalanmasını sağlayan teknoloji ile korunmaya çalışılmaktadır.
Soru 35
Bir malı diğerlerinden ayırt etmeye yarayan, ferdileştiren ve özelliklerini belirten işaretlere ne isim verilir?
Seçenekler
A
Alan adı
B
Marka
C
Ticaret unvanı
D
İşletme adı
E
IP adresi
Açıklama:
Marka, bir malı diğerlerinden ayırt etmeye yarayan, ferdileştiren ve özelliklerini belirten işaretlerdir. Markaların mahreç gösterme fonksiyonunun yanında, garanti fonksiyonu, malın belirli bir yapımcı tarafından üretildiğini ve belirli bir kaliteye sahip olduğunu gösteren reklam fonksiyonu da bulunmaktadır.
Soru 36
Tescil edilmeyen bir markanın veya ticari isimlerin alan adı olarak seçilmesi halinde hangi hükümlere dayanarak koruma sağlanacaktır?
Seçenekler
A
Haksız rekabet hükümleri
B
Haksız fiil hükümleri
C
Hakkaniyet hükümleri
D
İyiniyet hükümleri
E
Telif hakları hükümleri
Açıklama:
Tescil edilmemiş olan bir markanın KHK’nin hükümleri ile korunması mümkün değildir. Tescil edilmeyen bir markanın ve yine diğer ticari isimlerin alan adı olarak seçilmesi halinde ancak haksız rekabet hükümlerine göre korunması mümkündür.
Soru 37
Bilgisayarların birbirlerini tanıyabilmeleri için geliştirilmiş adresler bulunmakta ve bunlara IP (İnternet Protocol) adresi denilmektedir. Bu sistemde kullanılan her bir web sayfasının birbirinden farklı isimleri bulunmaktadır. Bu isimleri ne ad verilir?
Seçenekler
A
Marka
B
Ticaret unvanı
C
Alan adı
D
İşletme adı
E
Takma ad
Açıklama:
Bu isimler alan isimleri (Domain Name) olarak adlandırılmaktadır. İnternete bağlanan kullanıcı, adres kısmına bu isimleri yazdığında bilgisayar, kullanıcıyı istediği sayfalara ulaştırmaktadır.
Soru 38
Aynı iş kolunda çalışan kimselerin kullandığı alan isimlerine karşı Tescilli Markaların Korunmasının KHK ile sağlanabilmesi için aşağıdaki unsurlardan hangisi aranmaz?
Seçenekler
A
Tescil edilmiş olan markaların hak sahibinden başka biri tarafından alan ismi olarak kullanılması
B
Bir markanın alan adı olarak kullanılmasında meşru bir menfaatinin bulunması gerekir.
C
Markayı alan adı olarak seçmiş olan kimsenin bir ticari amaç taşımasıdır.
D
Koruma, markanın aynen kullanımı ile benzer ve çağrıştırıcı işaretlerin kullanılması hallerinde söz konusu olmaktadır.
E
Marka tescil ettirenin iyiniyetli olması
Açıklama:
Tescil edilmiş olan markaların hak sahibinden başka biri tarafından alan ismi olarak kullanılması, KHK.’nin 9’uncu maddesi ile engellenebilir. Bu hükümde, ‘işareti kullanan kişinin, işaretin kullanımına ilişkin hakkı veya meşru bir bağlantısı olmaması koşuluyla, işaretin aynı veya benzerinin internet ortamında ticari etki yaratacak biçimde, alan adı, yönlendirici kod, anahtar sözcük veya benzeri biçimlerde kullanılması’ yasaklanmıştır. Tescil ettirenin iyiniyetli olması aranmaz.
Soru 39
Türkiye’de ilk dönemlerde alan adı tahsis yetkisi hangi kuruluşa verilmiştir?
Seçenekler
A
İçişleri Bakanlığı
B
Tübitak
C
Başbakanlık
D
Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ)
E
Yükseköğretim Kurulu (YÖK)
Açıklama:
Türkiye’de ilk dönemlerde ODTÜ tarafından yapılan alan adı tahsisi daha sonra kurulan başka ‘nic.tr’ isimli kuruluşa devredilmiştir.
Soru 40
I. Alan adlarının tekelleştirici ve kısıtlayıcı özelliği bulunmaktadır. II. Alan isimleri ticari hükümlere göre ticaret unvanı hukuki statüsündedir. III. Herhangi bir alan adını ilk kaydettiren kimsenin bu ismi kullanmaya hak sahibi olmasına öncelik ilkesi denir. Yukarıda alan adı ile ilgili olarak verilenlerden hangi/hangileri doğrudur?
Seçenekler
A
Sadece I
B
I-II
C
I-III
D
II-III
E
I-II-III
Açıklama:
Alan adı teknik olarak bir kere alınabilmektedir, yani bir alan adından dünyada sadece bir tane bulunabilmektedir. Alan adlarının tekelleştirici ve kısıtlayıcı özelliği bulunmaktadır. Öncelik ilkesi, herhangi bir alan adını ilk kaydettiren kimsenin bu ismi kullanmaya hak sahibi olduğunu ifade etmektedir.
Ticari (ticaret unvanı, işletme adı vs.) ve gerçek kişilere ait isimlerin hukuki statüsü ile alan adlarının hukuki statüsü birbirinden farklıdır.
Ticari (ticaret unvanı, işletme adı vs.) ve gerçek kişilere ait isimlerin hukuki statüsü ile alan adlarının hukuki statüsü birbirinden farklıdır.
Soru 41
Bilişim sisteminde eser sahipleri ile ilgili temel düzenleme aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Türk Borçlar Kanunu
B
Telife Tabi Eserler Kanunu
C
Türk Ticaret Kanunu
D
Haksız Rekabet Kanunu
E
Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu
Açıklama:
Bahsi geçen düzenleme Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu (FSEK)'tir.
Soru 42
Aşağıdakilerden hangisi FSEK'te fikir ve sanat eseri olarak sayılan eser türlerinden biri değildir?
Seçenekler
A
İlim ve edebiyat eserleri
B
Musiki eserleri
C
Kişisel veriler
D
Güzel sanat eserleri
E
Sinema eserleri
Açıklama:
Kişisel veriler kanunda sayılan eser gruplarından biri değildir.
Soru 43
Aşağıdakilerden hangisi bir çevrimiçi kullanım vasıtasıdır?
Seçenekler
A
CD
B
DVD
C
Harici bellek
D
Kablolu yayın
E
Harici hard disk
Açıklama:
Multimedya ürünleri çevrimdışı (offline) kullanım ve çevrimiçi (online) kullanım olarak öncelikle
ikiye ayrılabilir. Çevrimdışı-kullanım, CD gibi veri
taşıyıcılarla kullanımı anlatırken, çevrimiçi-kullanım radyo, kablolu yayın ve internet ortamındaki
kullanımı anlatmaktadır.
ikiye ayrılabilir. Çevrimdışı-kullanım, CD gibi veri
taşıyıcılarla kullanımı anlatırken, çevrimiçi-kullanım radyo, kablolu yayın ve internet ortamındaki
kullanımı anlatmaktadır.
Soru 44
Özel bir bilgisayar programı ile gerçekleştirilen ve bir web sayfasından diğerine geçişi mümkün kılan tekniğin ismi nedir?
Seçenekler
A
Link verme
B
Frame
C
Çerez
D
İşleme
E
Çevrimiçi kullanım
Açıklama:
Link, Türkçe’de “çengel” veya bağlantı olarak
adlandırılmaktadır. Link verme veya çengel atma,
özel bir bilgisayar programı ile gerçekleştirilen ve
bir web sayfasından diğerine geçişi mümkün kılan
tekniğin ismidir.
adlandırılmaktadır. Link verme veya çengel atma,
özel bir bilgisayar programı ile gerçekleştirilen ve
bir web sayfasından diğerine geçişi mümkün kılan
tekniğin ismidir.
Soru 45
I. İşleme
II. Çoğaltma
III. Eser sahibinin adının belirtilmesi
Yukarıdakilerden hangileri eser sahibinin manevi haklarından değildir?
II. Çoğaltma
III. Eser sahibinin adının belirtilmesi
Yukarıdakilerden hangileri eser sahibinin manevi haklarından değildir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız III
C
I ve II
D
II ve III
E
I ve III
Açıklama:
Eser sahibinin adının belirtilmesi manevi haklarındandır.
Soru 46
"World Wide Web, birbirine bağlı milyonlarca bilgisayardan oluşmaktadır. Bu bilgisayarlar arasında internet erişiminde bir bilgi, diğer bilgisayara giderken birden fazla yol takip etmektedir. Takip edilen bu yolda bilgisayarlardan oluşan birçok durak bulunmaktadır."
Yukarıdaki paragrafta bahsedilen duraklara ne ad verilir?
Yukarıdaki paragrafta bahsedilen duraklara ne ad verilir?
Seçenekler
A
Link
B
Frame
C
Router
D
İnternet
E
Çengel
Açıklama:
World Wide Web, birbirine bağlı
milyonlarca bilgisayardan oluşmaktadır. Bu bilgisayarlar arasında internet erişiminde bir bilgi, diğer
bilgisayara giderken birden fazla yol takip etmektedir. Takip edilen bu yolda bilgisayarlardan oluşan
birçok durak bulunmaktadır. Bu duraklardaki bilgisayarlar ‘router’ ismini almaktadır ve kendisine gelen
bilgileri gideceği hedef bilgisayara aktarmaktadır.
milyonlarca bilgisayardan oluşmaktadır. Bu bilgisayarlar arasında internet erişiminde bir bilgi, diğer
bilgisayara giderken birden fazla yol takip etmektedir. Takip edilen bu yolda bilgisayarlardan oluşan
birçok durak bulunmaktadır. Bu duraklardaki bilgisayarlar ‘router’ ismini almaktadır ve kendisine gelen
bilgileri gideceği hedef bilgisayara aktarmaktadır.
Soru 47
Web sayfalarını oluşturmak için kullanılan standart metin işaretleme diline ne ad verilir?
Seçenekler
A
Flash
B
HTML
C
WWW
D
Router
E
C++
Açıklama:
HTML kodları, Hypertext Markup Language, ks. HTML) web sayfalarını oluşturmak için kullanılan standart metin işaretleme dilidir.
Soru 48
İnternete giren kişinin istediği sayfaları onun sayfasına getiren küçük programcıklara ne ad verilir?
Seçenekler
A
Router
B
Frame
C
Veritabanı
D
ASP
E
Widget
Açıklama:
İnternet kullanıcılarının, sürekli olarak internette ziyaret ettikleri sayfalar vardır. Bu sayfalar,
değişik sayfalar oldukları için bunların tek tek
aranması ve ziyaret edilmesi oldukça uzun bir vakit almaktadır. İnternet kullanıcılarını ziyaret ettiği bu sayfaları tek tek arayıp bulmaktan kurtaran
yeni programlar geliştirilmiştir. Bu programlar,
widget programları olarak adlandırılmaktadır. Bu
programlar, internete giren kişinin istediği sayfaları
onun sayfasına getiren küçük programcıklardır.
değişik sayfalar oldukları için bunların tek tek
aranması ve ziyaret edilmesi oldukça uzun bir vakit almaktadır. İnternet kullanıcılarını ziyaret ettiği bu sayfaları tek tek arayıp bulmaktan kurtaran
yeni programlar geliştirilmiştir. Bu programlar,
widget programları olarak adlandırılmaktadır. Bu
programlar, internete giren kişinin istediği sayfaları
onun sayfasına getiren küçük programcıklardır.
Soru 49
Fikrî mülkiyete ilişkin hakların korunmasında, hangi ülkenin hukukuna göre koruma talep ediliyorsa o hukuka tabi olacağı ilkesine ne ad verilir?
Seçenekler
A
lex loci protectionis
B
lex specialis
C
lex superior
D
lex posterior
E
rebus sic stantibus
Açıklama:
Bilişim sisteminde meydana gelen eser ve bağlantılı hak sahiplerinin haklarının ihlalinde çoğunlukla yabancılık unsuru bulunabilir. Bu durumda
hakimin önüne gelen uyuşmazlıkta hangi hukuku
uygulayacağı sorunu karşımıza çıkmaktadır. Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun’un (MÖHUK) 23. maddesinde fikrî
mülkiyete ilişkin hakların korunmasında, hangi
ülkenin hukukuna göre koruma talep ediliyorsa o
hukuka tabi olacağı, ancak tarafların ihlalden sonra
mahkemenin hukukunun uygulanmasını da kararlaştırabilecekleri düzenlenmiştir.
Belirtmek gerekir ki koruma talep edilen ülke
hukuku (lex loci protectionis) bağlama kuralının
temelinde ülkesellik prensibi vardır. Bu ilke hem
milletlerarası sözleşmelerde hem de milli hukuklarda kabul edilmiştir. Bu durumda fikri hakkın
kullanıldığı veya ihlal edildiği iddia edilen eylemin
ortaya çıktığı ülkenin hukukuna göre ‘korumanın
talep edildiği yer’ olarak tespiti gerekecektir.
hakimin önüne gelen uyuşmazlıkta hangi hukuku
uygulayacağı sorunu karşımıza çıkmaktadır. Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun’un (MÖHUK) 23. maddesinde fikrî
mülkiyete ilişkin hakların korunmasında, hangi
ülkenin hukukuna göre koruma talep ediliyorsa o
hukuka tabi olacağı, ancak tarafların ihlalden sonra
mahkemenin hukukunun uygulanmasını da kararlaştırabilecekleri düzenlenmiştir.
Belirtmek gerekir ki koruma talep edilen ülke
hukuku (lex loci protectionis) bağlama kuralının
temelinde ülkesellik prensibi vardır. Bu ilke hem
milletlerarası sözleşmelerde hem de milli hukuklarda kabul edilmiştir. Bu durumda fikri hakkın
kullanıldığı veya ihlal edildiği iddia edilen eylemin
ortaya çıktığı ülkenin hukukuna göre ‘korumanın
talep edildiği yer’ olarak tespiti gerekecektir.
Soru 50
Tanınmış marka ve işletme veya gerçek kişilerin isimlerinin hakkı olmayan üçüncü kişiler tarafından haksız olarak kullanılabilmesi imkânına ne ad verilir?
Seçenekler
A
Cybersquatting
B
Domain
C
WIPO
D
Interface
E
Adwords
Açıklama:
Tescil sistemindeki uyumsuzluk, ticari ve gerçek kişilere ait isimlerle alan adlarının statülerinin farklılığı, tanınmış marka ve işletme veya gerçek kişilerin isimlerinin hakkı olmayan üçüncü kişiler tarafından haksız olarak kullanılabilmesi imkânını (cybersquatting) ortaya çıkarmıştır. Alan adlarının korunması her ülkenin hukuk sistemlerinde farklı kanun ve hükümlerle sağlanmaktadır.
Soru 51
Bilişim sisteminde eser sahipleri ile ilgili temel düzenleme hangi Kanunda yer almaktadır?
Seçenekler
A
Türk Medeni Kanunu
B
Türk Borçlar Kanunu
C
Türk Ticaret Kanunu
D
Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu
E
Basın Kanunu
Açıklama:
Bilişim sisteminde eser sahipleri ile ilgili temel düzenleme, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanununda (FSEK) yer almaktadır. Bunun yanında çok sayıda uluslararası anlaşma da fikri hukukun kaynağını teşkil eder.
Soru 52
I. Atıf hakkı
II. Telif hakkı
III. Kullanım hakkı
IV. Kaynak gösterme hakkı
V. Dipnot verme hakkı
Ekstern link verme, kural olarak yukarıda sayılan haklardan hangisi ya da hangileri ile karşılaştırılmaktadır?
II. Telif hakkı
III. Kullanım hakkı
IV. Kaynak gösterme hakkı
V. Dipnot verme hakkı
Ekstern link verme, kural olarak yukarıda sayılan haklardan hangisi ya da hangileri ile karşılaştırılmaktadır?
Seçenekler
A
I ve II
B
II ve III
C
I ve IV
D
II ve IV
E
III ve IV
Açıklama:
Doktrinde ekstern link verme, kural olarak atıf hakkı ve kaynak gösterme hakkı ile karşılaştırılmaktadır.
Soru 53
I. İşleme Hakkı
II. Eserde Değişiklik Yapılmasını Yasaklama Hakkı
III. Çoğaltma Hakkı
IV. Eser sahibinin adının belirtilmesi
V. Umuma İletim Hakkı
Yukarıdakilerden hangisi eser sahibinin manevi hakları içinde yer alır?
II. Eserde Değişiklik Yapılmasını Yasaklama Hakkı
III. Çoğaltma Hakkı
IV. Eser sahibinin adının belirtilmesi
V. Umuma İletim Hakkı
Yukarıdakilerden hangisi eser sahibinin manevi hakları içinde yer alır?
Seçenekler
A
I, II ve III
B
II ve IV
C
II, III ve IV
D
II, IV ve V
E
III, IV ve V
Açıklama:
Eser sahibinin eserinden kaynaklanan mali ve manevi hakları mevcuttur. Manevi hakları ise şunlardır: Eser Sahibinin Adının Belirtilmesi ve Eserde Değişiklik Yapılmasını Yasaklama Hakkı. Diğer anılan haklar mali haklar arasında yer almaktadır.
Soru 54
I. Alan adı
II. İşletme adı
III. Ticaret unvanı
IV. Patent
V. Marka
Yukarıda sayılanlardan hangisi sınai hak olarak internet ortamında korunmaktadır?
II. İşletme adı
III. Ticaret unvanı
IV. Patent
V. Marka
Yukarıda sayılanlardan hangisi sınai hak olarak internet ortamında korunmaktadır?
Seçenekler
A
II ve III
B
II, III ve V
C
I, II ve III
D
I, III ve IV
E
I, III ve V
Açıklama:
Bilişim sistemlerinde sınai hak olarak nitelendirilen hakların korunması da özel bir öneme sahiptir. Ticaret unvanının, markanın ve alan adının kullanımı ve korunması gerekir.
Soru 55
Herhangi bir alan adını ilk kaydettiren kimsenin bu ismi kullanmaya hak sahibi olduğunu ifade eden ilke hangisidir?
Seçenekler
A
Birincilik
B
Liderlik
C
Öncelik
D
Üstünlük
E
Çoğunluk
Açıklama:
Öncelik ilkesi, herhangi bir alan adını ilk kaydettiren kimsenin bu ismi kullanmaya hak sahibi olduğunu ifade etmektedir. Kullanılan isimler arasında meydana çıkabilecek uyuşmazlıklarda adın birinin öncelik hakkına sahip olduğu belirlenir veya diğer isim yanıltma tehlikesi dolayısıyla bu yanılmayı giderme ile yükümlü bulunursa bu takdirde alan adları arasındaki uyuşmazlık da buna göre çözümlenebilmektedir.
Soru 56
Markalar hangi Kanunla korunmaktadır?
Seçenekler
A
TMK
B
TBK
C
FSEK
D
TTK
E
MKHK
Açıklama:
Türk hukukunda markalar, 556 sayılı ‘Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname’ hükümleri ile korunmaktadır. Tescil edilmiş olan markaların hak sahibinden başka biri tarafından alan ismi olarak kullanılması, KHK.’nin 9’uncu maddesi ile engellenebilir.
Soru 57
Tescil edilmemiş olan bir marka hangi hükümlere göre korunacaktır?
Seçenekler
A
Sebepsiz zenginleşme
B
Haksız rekabet
C
Haksız fiil
D
Vekaletsiz iş görme
E
El atmanın önlenmesi
Açıklama:
Tescil edilmemiş olan bir markanın KHK’nin hükümleri ile korunması mümkün değildir. Tescil edilmeyen bir markanın ve yine diğer ticari isimlerin alan adı olarak seçilmesi halinde ancak haksız rekabet hükümlerine göre korunması mümkündür.
Soru 58
Aşağıdakilerden hangisi marka ihlali sayılmaz?
Seçenekler
A
Hotpoint markasının Beko şirketi tarafından meta-tag olarak kullanımı
B
Bellona markasının bir web sayfasında asıl unsur olarak kullanılması
C
Arçelik markasının Profilo olarak alan adı olarak kullanımı
D
Bosch tamircisinin,boschtamircisimehmet.com şeklinde bir alan adı alması.
E
AEG tarafından Grundig markasının adwords reklamlarda kullanımı
Açıklama:
KHK’nin tescilli markaların korunması hakkında getirdiği sınırlamalar, alan adları için de geçerlidir. KHK.m. 12’ye göre; ‘dürüstçe ve ticari veya sanayi konularıyla ilgili olarak kullanılmaları koşuluyla üçüncü kişilerin, ad ve adresini mal veya hizmetlerle ilgili cins, kalite, miktar, kullanım amacı, değer, coğrafi kaynak, üretim veya sunuluş zamanı veya diğer niteliklere ilişkin açıklamaları kullanmaları marka sahibi tarafından engellenemez’. Örneğin; alan ismi olarak seçilen ‘bmw-tamircisi.com’ gibi.
Soru 59
Alan adları yönetimi (ICANN) tarafından her ülke resmi ya da resmi olmayan sözleşmeli kurumlara ‘ülke üst düzey’ alan adları altında tahsis yapma imkânı açılmıştır. Türkiye ilk bu yetkiyi hangi üniversiteye tanımıştır?
Seçenekler
A
İstanbul Teknik Üniversitesi
B
Ortadoğu Teknik Üniversitesi
C
Yıldız Teknik Üniversitesi
D
Boğaziçi Üniversitesi
E
Karadeniz Teknik Üniversitesi
Açıklama:
Alan adları yönetimi (ICANN) tarafından her ülke resmi ya da resmi olmayan sözleşmeli kurumlara ‘ülke üst düzey’ alan adları altında tahsis yapma imkânı açılmıştır. Türkiye’de ilk dönemlerde ODTÜ tarafından alan adı tahsisi yapılmıştır.
Soru 60
I. İlim ve edebiyat eserleri
II. Musiki eserleri
III. Güzel sanat eserleri
Yukarıdakilerden hangisi veya hangileri Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’na göre fikir ve sanat eseri sayılır?
II. Musiki eserleri
III. Güzel sanat eserleri
Yukarıdakilerden hangisi veya hangileri Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’na göre fikir ve sanat eseri sayılır?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
I ve II
D
II ve III
E
I, II ve III
Açıklama:
Fikir ve sanat ürünleri Kanunda, “sahibinin hususiyetini taşıyan ve ilim, edebiyat, güzel sanatlar veya sinema eserleri sayılan her nevi fikir ve sanat mahsulü” olarak tanımlanmaktadır (FSEK.m.1/A). Ayrıca Kanunda bu tanım altında değerlendirilmesi gereken fikir ve sanat eserlerinin çeşitleri ayrıntılı olarak düzenlenmiştir (FSEK.m.2-7). Bu ayrıntılı sayım şu başlıklar altında toplanmaktadır:
I, II ve III
- İlim ve edebiyat eserleri
- Musiki eserleri
- Güzel sanat eserleri
- Sinema eserleri
I, II ve III
Soru 61
Aşağıdakilerden hangisi 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’nu kapsamında çoğaltma sayılmaz?
Seçenekler
A
Eserlerin aslından ikinci bir kopyasının çıkarılması
B
Eserin işaret, ses ve görüntü nakil ve tekrarına yarayan, bilinen ya da ileride geliştirilecek olan her türlü araca kayıt edilmesi
C
Her türlü müzik ve ses kayıtları ile mimarlık eserlerine ait plan, proje krokilerin uygulanması
D
Bir eserin aslından veya kopyasından taklidin çıkarılması
E
Eserin büyüklüğünde veya boyutlarında değişiklik yapılması
Açıklama:
FSEK 22. maddesinin II. fıkrasına göre, “Eserlerin aslından ikinci bir kopyasının çıkarılması ya da eserin işaret, ses ve görüntü nakil ve tekrarına yarayan, bilinen ya da ileride geliştirilecek olan her türlü araca kayıt edilmesi, her türlü müzik ve ses kayıtları ile mimarlık eserlerine ait plan, proje krokilerin uygulanması da çoğaltma sayılır.”
Yine eserin büyüklüğünde veya buutlarında değişiklik yapılması işleme değil, çoğaltmadır. Hatta mekanik vasıtaların kullanımı ile de bunun yapılması sonucu değiştirmez.
Ancak, bir eserin aslından veya kopyasından taklidin çıkarılması ise çoğaltma değildir. Çoğaltma, eserin herhangi bir yolla aynen kopyalanmasıdır.
Yine eserin büyüklüğünde veya buutlarında değişiklik yapılması işleme değil, çoğaltmadır. Hatta mekanik vasıtaların kullanımı ile de bunun yapılması sonucu değiştirmez.
Ancak, bir eserin aslından veya kopyasından taklidin çıkarılması ise çoğaltma değildir. Çoğaltma, eserin herhangi bir yolla aynen kopyalanmasıdır.
Soru 62
Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun’un 23. maddesine göre fikrî mülkiyete ilişkin hakların korunmasında uygulanacak hukuk aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Korumanın talep edildiği ülkenin hukuku
B
Fikri hakkın ihlal edildiği ülkenin hukuku
C
Hak sahibinin vatandaşı olduğu ülkenin hukuku
D
Hak sahibinin mutad meskeninin bulunduğu ülke hukuku
E
Zararın meydana geldiği ülke hukuku
Açıklama:
Bilişim sisteminde meydana gelen eser ve bağlantılı hak sahiplerinin haklarının ihlalinde çoğunlukla yabancılık unsuru bulunabilir. Bu durumda hakimin önüne gelen uyuşmazlıkta hangi hukuku uygulayacağı sorunu karşımıza çıkmaktadır. Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun’un (MÖHUK) 23. maddesinde fikrî mülkiyete ilişkin hakların korunmasında, hangi ülkenin hukukuna göre koruma talep ediliyorsa o hukuka tabi olacağı, ancak tarafların ihlalden sonra mahkemenin hukukunun uygulanmasını da kararlaştırabilecekleri düzenlenmiştir.
Korumanın talep edildiği ülkenin hukuku
Korumanın talep edildiği ülkenin hukuku
Soru 63
Bilişim sisteminde eser sahipleri ile ilgili temel düzenleme aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun
B
Türk Ticaret Kanunu
C
Türk Medeni Kanunu
D
Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu
E
Türk Ceza Kanunu
Açıklama:
Bilişim sisteminde eser sahipleri ile ilgili temel düzenleme, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanununda (FSEK) yer almaktadır. Bunun yanında çok sayıda uluslararası anlaşma da fikri hukukun kaynağını teşkil eder.
Soru 64
Frame verme ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Bir web sayfasında birbirinden bağımsız bölümlerde birden çok doküman görülmektedir
B
Frame veren ile frame verilen yabancı web sayfası, internet kullanıcısının ekranında birleşik olarak görülmektedir
C
Bir web sayfasının sadece belirli bir metni veya grafiği görüntülenmektedir
D
Web sayfası yapımcısı, bir başkasına ait web sayfasını kendi sayfası içine monte etme imkânını elde etmektedir
E
Her frame verilmesinde, internet kullanıcısının ekranında yabancı web sayfaları görüntülenebilmektedir
Açıklama:
Frame verme hâlinde ise bir web sayfasında birbirinden bağımsız bölümlerde birden çok doküman görülmektedir. Burada frame veren ile frame verilen yabancı web sayfası, internet kullanıcısının ekranında birleşik olarak görülmektedir. Modern internet browserları, kullanıcının ekranının bölünebilmesini sağlamaya elverişlidir. Frame tekniği ile web sayfası yapımcısı, bir başkasına ait web sayfasını kendi sayfası içine monte etme imkânını elde etmektedir. Her frame verilmesinde, internet kullanıcısının ekranında yabancı web sayfaları görüntülenebilmektedir. Frame, intern link vermeden farklıdır. İntern linklerde bir web sayfasının sadece belirli bir metni veya grafiği görüntülenmekte iken frame vermede link verilen tüm sayfa görüntülenmektedir.
Bir web sayfasının sadece belirli bir metni veya grafiği görüntülenmektedir
Bir web sayfasının sadece belirli bir metni veya grafiği görüntülenmektedir
Soru 65
İnternet kullanıcısının, link verilen sayfada bulunan linklerin tıklanması ile diğer sayfaya ulaşmasına ne ad verilmektedir?
Seçenekler
A
Harici (ekstern) link
B
Dâhili (intern) link
C
Asenkron kullanım
D
Frame
E
Çevrimdışı kullanım
Açıklama:
Çevrimdışı-kullanım, CD gibi veri taşıyıcılarla kullanımı anlatmaktadır. Çevrimiçi kullanım, kendi içinde eşzamanlı/senkron ve eşzamansız/asenkron kullanım olarak kendi arasında ikiye ayrılmaktadır. Asenkron kullanımda internet ortamında olduğu gibi eş zamanlı bir tüketim şart değildir. İnternet kullanıcıları, birbirinden farlı zamanlarda sunulanlara erişme ve onları tüketme imkânına sahiptir.
Frame verme hâlinde ise bir web sayfasında birbirinden bağımsız bölümlerde birden çok doküman görülmektedir. Burada frame veren ile frame verilen yabancı web sayfası, internet kullanıcısının ekranında birleşik olarak görülmektedir.
Dâhili (intern) linklerde internet kullanıcısı, bir başka sayfaya aktarılmamaktadır. Kullanıcı link veren sayfada kalmakta, ancak linkin verildiği sayfa, bu sayfa içinde görülebilmektedir.
Harici (ekstern) linklerde ise internet kullanıcısı, link verilen sayfada bulunan linklerin tıklanması ile diğer sayfaya ulaşmaktadır. Bu, doğrudan diğer web sitesinin ana sayfası ol
Frame verme hâlinde ise bir web sayfasında birbirinden bağımsız bölümlerde birden çok doküman görülmektedir. Burada frame veren ile frame verilen yabancı web sayfası, internet kullanıcısının ekranında birleşik olarak görülmektedir.
Dâhili (intern) linklerde internet kullanıcısı, bir başka sayfaya aktarılmamaktadır. Kullanıcı link veren sayfada kalmakta, ancak linkin verildiği sayfa, bu sayfa içinde görülebilmektedir.
Harici (ekstern) linklerde ise internet kullanıcısı, link verilen sayfada bulunan linklerin tıklanması ile diğer sayfaya ulaşmaktadır. Bu, doğrudan diğer web sitesinin ana sayfası ol
Soru 66
Aşağıdaki durumlardan hangisi Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu anlamında işleme sayılır?
Seçenekler
A
Bir roman veya hikâyenin kısaltılması
B
Bir tablonun değişik ışıklandırılmalar altında sergilenmesi
C
Bir müzik parçasına yeni bir güftenin yazılması
D
Bir şiirin tiyatro temsilinde okunması
E
Bir senaryonun bazı bölümlerinin rejisör tarafından değiştirilmesi
Açıklama:
Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu anlamında bir işlemeden bahsedilebilmesi için eseri dönüştüren kimsenin de esere katkısının bulunması gerekmektedir. İşleme eserde iki unsurun bulunması gerekir. Birincisi işleme eser, orijinal eserden bağımsız değildir, ikincisi ise onu işleyen kişilerin de esere bir katkısını taşımaktadır. Bu nedenle; bir roman veya hikâyenin kısaltılması, bir tablonun değişik ışıklandırılmalar altında sergilenmesi, bir müzik parçasına yeni bir güftenin yazılması ve bir şiirin tiyatro temsilinde okunması işleme değildir. Ancak bir senaryonun bazı bölümlerinin rejisör tarafından değiştirilmesi işleme sayılır.
Soru 67
Bir platforma (Youtube, Instagram) bir başkasının eserini izinsiz bir şekilde koyan kişinin fikri hukuk bakımından eser sahibinin aşağıdaki haklarından hangisini ihlal etmektedir?
Seçenekler
A
Eser sahibinin manevi haklarının tümü
B
Eserde değişiklik yapılmasını yasaklama hakkı
C
Eser sahibinin adının belirtilmesi hakkı
D
Umuma iletim ve çoğaltma hakları
E
İşleme ve çoğaltma hakları
Açıklama:
Paylaşım programları, günümüzün en popüler programlarındandır. Kişisel paylaşım programları ve genel paylaşım programları olarak kendi içinde tasnif edilebilir. Paylaşım programlarında kişiler, kendilerine ait bilgileri, yazıları ve fotoğrafları paylaşabildiği gibi fikri hukuk bakımından korunan eserler de paylaşılabilmektedir. Yine değişik internet platformlarında da sadece müzik, video, film ya da fotoğraf paylaşılabilmektedir.
Bir platforma (Youtube, Instagram) bir başkasının eserini izinsiz bir şekilde koyan kişinin fikri hukuk bakımından eser sahibinin umuma iletim ve çoğaltma haklarını ihlal etmektedir.
Bir platforma (Youtube, Instagram) bir başkasının eserini izinsiz bir şekilde koyan kişinin fikri hukuk bakımından eser sahibinin umuma iletim ve çoğaltma haklarını ihlal etmektedir.
Soru 68
Platform işletenin sorumluluğu ile ilgili düzenlemelere aşağıdaki kanunlardan hangisinde yer verilmiştir?
Seçenekler
A
Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu
B
Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun
C
Elektronik İmza Kanunu
D
Türk Borçlar Kanunu
E
Elektronik Haberleşme Kanunu
Açıklama:
Platform işleticileri için esasen Türk Hukukunda Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun’a kadar bir düzenleme bulunmamakta idi. Ancak Kanun ile, aracı hizmet sağlayıcı tanımı getirilmiş ve aracı hizmet sağlayıcılara ilişkin düzenlemeler yapılmıştır.
Soru 69
Aşağıdakilerden hangisi eser sahibinin, eserde değişiklik yapılmasını yasaklama hakkı ile ilgili yanlış bir ifadedir?
Seçenekler
A
Onarım, ihtiyaca uygun hale getirmek, halkın ve çevrenin güvenliği gibi zorunlu hallerde eserde değişiklik yapılabilmektedir
B
Zorunlu haller dışında eserde değişikliklere izin verme yetkisi eser sahibine ve onun mirasçılarına aittir
C
Eserde değişiklik yapılmasını yasaklama hakkı, eser sahibinin adı, eserin adı ve muhteva ile şekil olarak bütünlüğün korunmasını kapsamaktadır
D
Eserde değişiklik yapılmasını yasaklama hakkı, eser sahibinin manevi haklarından birisidir
E
Eserde değişiklik yapılmasını yasaklama hakkının kullanımının sözleşme ile üçüncü şahıslara devri mümkün değildir
Açıklama:
Eserde değişiklik yapılmasını yasaklama hakkı, eser sahibinin manevi haklarından birisidir.
Fikir ve sanat eserleri, eser sahibinin adı, eserin adı ve muhteva ile şekil olarak bir bütün teşkil eder. Bu bütünlüğün korunmasında eser sahibinin manevi bir menfaati bulunmaktadır. Eser sahibinin eserinde zorunlu hallerde değişiklik yapılabilmektedir. Bu zorunluluk halleri, onarım, ihtiyaca uygun hale getirmek, halkın ve çevrenin güvenliği zorunlu hallere örnek olarak verilebilir. Ancak eser sahibinin zorunlu haller dışında eserinde değişikliklere izin verme yetkisi sadece onun tarafından kullanılabilmektedir ve miras yolu ile intikale yahut üçüncü şahıslara devredilmeye elverişli bulunmamaktadır.
Zorunlu haller dışında eserde değişikliklere izin verme yetkisi eser sahibine ve onun mirasçılarına aittir
Fikir ve sanat eserleri, eser sahibinin adı, eserin adı ve muhteva ile şekil olarak bir bütün teşkil eder. Bu bütünlüğün korunmasında eser sahibinin manevi bir menfaati bulunmaktadır. Eser sahibinin eserinde zorunlu hallerde değişiklik yapılabilmektedir. Bu zorunluluk halleri, onarım, ihtiyaca uygun hale getirmek, halkın ve çevrenin güvenliği zorunlu hallere örnek olarak verilebilir. Ancak eser sahibinin zorunlu haller dışında eserinde değişikliklere izin verme yetkisi sadece onun tarafından kullanılabilmektedir ve miras yolu ile intikale yahut üçüncü şahıslara devredilmeye elverişli bulunmamaktadır.
Zorunlu haller dışında eserde değişikliklere izin verme yetkisi eser sahibine ve onun mirasçılarına aittir
Soru 70
Aşağıdakilerden hangisi Türkçe’de “çengel” veya bağlantı olarak adlandırılmaktadır?
Seçenekler
A
Link
B
Frame
C
Word
D
Senkron
E
Intern
Açıklama:
Link, Türkçe’de “çengel” veya bağlantı olarak adlandırılmaktadır.
Soru 71
Aşağıdakilerden hangisi web sayfalarını oluşturmak için kullanılan standart metin işaretleme dilidir?
Seçenekler
A
HTML kodları
B
Analog
C
World Wide Web
D
Dilbert
E
RAM
Açıklama:
HTML kodları, Hypertext Markup Language, ks. HTML) web sayfalarını oluşturmak için kullanılan standart metin işaretleme dilidir.
Soru 72
Aşağıdakilerden hangisi eser sahibinin manevi haklarındandır?
Seçenekler
A
Çoğaltma hakkı
B
Umuma iletim hakkı
C
Eser sahibinin adının belirtilmesi
D
Eser sahibinin maddi hakları
E
İşleme hakkı
Açıklama:
Eser sahibinin adının belirtilmesi manevi haklarındandır.
Soru 73
Aşağıdakilerden hangisi eser sahibinin mali haklarından biridir?
Seçenekler
A
İşleme hakkı
B
Manevi haklar
C
Yaşama hakkı
D
Adil yargılanma hakkı
E
Unutulma hakkı
Açıklama:
İşleme hakkı, eser sahibinin mali haklarından biridir.
Soru 74
Aşağıdakilerden hangisi webde yayınlanan bilgiyi aramak için kullanılan bir yazılım paketidir?
Seçenekler
A
Arama motoru
B
Meta Tag
C
Link
D
Frame
E
Alan adı
Açıklama:
Arama motoru, webde yayınlanan bilgiyi aramak için kullanılan bir yazılım paketidir.
Soru 75
Browserların hazırlanan sayfaya yöneltilebilmesi için arama mekanizmalarının hangi yöntemle manipüle edilmesi gerekmektedir?
Seçenekler
A
Meta-taging
B
Arama motoru
C
Frame
D
Link
E
Keyword advertising
Açıklama:
Browserların hazırlanan sayfaya yöneltilebilmesi için arama mekanizmalarının meta-taging denilen bir yöntemle maniple edilmesi gerekmektedir.
Soru 76
Aşağıdakilerden hangisi belirli bir çevre ile sınırlı olmayan, birbirine karşılıklı ilişkiler içinde bağlı bulunmayan veya bir organizasyonla birbirine bağlanmayan birden fazla kimse olarak tanımlanmaktadır_
Seçenekler
A
Umum
B
Link
C
Frame
D
Browser
E
Alan adı
Açıklama:
Umum, belirli bir çevre ile sınırlı olmayan, birbirine karşılıklı ilişkiler içinde bağlı bulunmayan veya bir
organizasyonla birbirine bağlanmayan birden fazla kimse olarak tanımlanmaktadır.
organizasyonla birbirine bağlanmayan birden fazla kimse olarak tanımlanmaktadır.
Soru 77
Aşağıdakilerden hangisi merkezi serveri olan ve kullanıcılarına müzik değişim imkânı sağlayan bir yazılımdır?
Seçenekler
A
Napster
B
Link
C
Frame
D
Browser
E
Alan adı
Açıklama:
Napster, merkezi serveri olan ve kullanıcılarına müzik değişim imkânı sağlayan bir yazılımdır.
Soru 78
Aşağıdakilerden hangisi internetin kalbi olarak nitelendirilmekte ve atıf hakkına benzetilmektedir?
Seçenekler
A
Harici link
B
Dahili link
C
Frame
D
Deeplink
E
Browser
Açıklama:
Harici linkler, internetin kalbi olarak nitelendirilmekte ve atıf hakkına benzetilmektedir.
Soru 79
Aşağıdakilerden hangisi özel bir bilgisayar programı ile gerçekleştirilen ve bir web sayfasından diğerine geçişi mümkün kılan tekniğin ismidir?
Seçenekler
A
Çengel atma
B
Browser
C
Frame
D
Deeplink
E
Harici link
Açıklama:
Çengel atma, özel bir bilgisayar programı ile gerçekleştirilen ve bir web sayfasından diğerine geçişi mümkün kılan tekniğin ismidir.
Soru 80
I. İlim ve edebiyat eserleri
II. Musiki eserleri
III. Güzel sanat eserleri
IV. Heykel eserleri
Yukarıdaki verilenlerden hangisi ya da hangileri Fikir ve sanat eserlerinin çeşitleri arasındadır?
II. Musiki eserleri
III. Güzel sanat eserleri
IV. Heykel eserleri
Yukarıdaki verilenlerden hangisi ya da hangileri Fikir ve sanat eserlerinin çeşitleri arasındadır?
Seçenekler
A
I, II, III, IV
B
I, II, III
C
II, III, IV
D
I, III, IV
E
I,II
Açıklama:
Fikir ve sanat ürünleri Kanunda, “sahibinin hususiyetini taşıyan ve ilim, edebiyat, güzel sanatlar veya sinema eserleri sayılan her nevi fikir ve sanat mahsulü” olarak tanımlanmaktadır (FSEK.m.1/A). Ayrıca Kanunda bu tanım altında değerlendirilmesi gereken fikir ve sanat eserlerinin çeşitleri ayrıntılı olarak düzenlenmiştir (FSEK.m.2-7). Bu ayrıntılı sayım şu başlıklar altında toplanmaktadır: • İlim ve edebiyat eserleri • Musiki eserleri • Güzel sanat eserleri • Sinema eserleri
Soru 81
I. Eser sahibinin adının belirtilmesi
II. Eserde değişiklik yapılmasını yasaklama hakkı
III. Mali haklar
Yukarıda verilenlerden hangisi ya da hangileri eser sahibinin manevi haklarındandır?
II. Eserde değişiklik yapılmasını yasaklama hakkı
III. Mali haklar
Yukarıda verilenlerden hangisi ya da hangileri eser sahibinin manevi haklarındandır?
Seçenekler
A
I, II, III
B
I,II
C
II, III
D
I,III
E
III
Açıklama:
Eser Sahibinin Adının Belirtilmesi ve Eserde Değişiklik Yapılmasını Yasaklama Hakkı eser sahibinin manevi haklarındandır.
Soru 82
I. Umuma iletim hakkı
II. İşleme hakkı
III. Çoğaltma hakkı
Yukarıda verilenlerden hangisi ya da hangileri eser sahibinin mali haklarındandır?
II. İşleme hakkı
III. Çoğaltma hakkı
Yukarıda verilenlerden hangisi ya da hangileri eser sahibinin mali haklarındandır?
Seçenekler
A
I, II
B
I,III
C
II,III
D
I,II,III
E
III
Açıklama:
İşleme hakkı, çoğaltma hakkı, umuma iletim hakkı eser sahibinin mali haklarındandır.
Soru 83
Web sayfalarını oluşturmak için kullanılan standart metin işaretleme diline verilen isim nedir?
Seçenekler
A
HTML
B
PHP
C
PTTP
D
URL
E
JAVA
Açıklama:
HTML kodları, Hypertext Markup Language, ks. HTML) web sayfalarını oluşturmak için kullanılan standart metin işaretleme dilidir.
Soru 84
Film eserleri alanında sıkıştırma tekniklerine ne ad verilir?
Seçenekler
A
DivX
B
P2P
C
MP3
D
MPEG
E
AVI
Açıklama:
Benzeri teknoloji film eserleri alanında DivX veya DVD teknolojileri ile gerçekleştirildi. Bir müzik eseri artık kalite kaybı olmadan internette yayılabilmekte ve birkaç dakika içinde kopyalanabilmektedir.
Soru 85
Türk hukukunda markalar hangi sayılı kararname ile korunmaktadır?
Seçenekler
A
557 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname
B
556 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname
C
558 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname
D
559 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname
E
560 sayılı Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname
Açıklama:
Türk hukukunda markalar, 556 sayılı ‘Markaların Korunması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname’ hükümleri ile korunmaktadır.
Soru 86
Her ülke resmi ya da resmi olmayan sözleşmeli kurumlara ‘ülke üst düzey’ alan adları altında tahsis yapma imkânı hangi kurum tarafından sağlanmaktadır?
Seçenekler
A
Alan adları idaresi
B
Alan adları yönetimi
C
Alan adları ikameti
D
Alan adları konumu
E
Alan adları niteliği
Açıklama:
Alan adları yönetimi (ICANN) tarafından her ülke resmi ya da resmi olmayan sözleşmeli kurumlara ‘ülke üst düzey’ alan adları altında tahsis yapma imkânı açılmıştır.
Soru 87
Tescilli markaların alan adı olarak seçilmesi hangi soruna örnektir?
Seçenekler
A
Alan adı sorunu
B
Marka hakkına tecavüz
C
Markasal kullanım sorunu
D
Fikri haklar sorunu
E
Yasal muvzuat sorunu
Açıklama:
Marka Hakkına tecavüzün en tipik örneklerinden birini tescilli markaların alan adı olarak seçilmesi teşkil eder.
Soru 88
İnternet ortamında eser ve bağlantılı hak sahiplerinin haklarının ihlalinde en fazla kullanılan ve çözümsüzlük arz eden problem aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Peer to peer
B
Sıkıştırma problemi
C
JAVA
D
Fikri hak ihlali
E
Active Server Pages
Açıklama:
İnternet ortamında eser ve bağlantılı hak sahiplerinin haklarının ihlalinde en fazla kullanılan ve çözümsüzlük arz eden problem ‘peer to peer’ veya ‘filesharing’ olarak adlandırılan müzik değişim programlarıdır.
Soru 89
Bir eserin aslının veya kopyalarının herhangi bir şekil veya yöntemle, tamamen veya kısmen, doğrudan veya dolaylı, geçici veya sürekli olarak çoğaltılması hangi fıkrayla yürürlüğe girmiştir?
Seçenekler
A
FSEK 22. madde 1. fıkra
B
TSEK 22. madde 1. fıkra
C
ÜSEK 22. madde 1. fıkra
D
RSEK 22. madde 1. fıkra
E
KSEK 22. madde 1. fıkra
Açıklama:
FSEK 22. maddesinin I. fıkrasına göre, bir eserin aslının veya kopyalarının herhangi bir şekil veya yöntemle, tamamen veya kısmen, doğrudan veya dolaylı, geçici veya sürekli olarak çoğaltılmasıdır.
Ünite 8
Soru 1
Aşağıdakilerden hangisi birinci kuşak haklardandır?
Seçenekler
A
Toplu sözleşme hakkı
B
Sosyal güvenlik hakkı
C
Sağlık hakkı
D
Konut dokunulmazlığı hakkı
E
Dinlenme hakkı
Açıklama:
Konut dokunulmazlığı hakkı birinci kuşak haklardandır
Soru 2
Unutulma hakkı hangi kuşak haklardandır?
Seçenekler
A
Birinci
B
Üçüncü
C
Dördüncü
D
İkinci
E
Beşinci
Açıklama:
Unutulma hakkı dördüncü kuşak haklardandır
Soru 3
İnternete erişim hakkı özellikle hangi kuşak hakları içerisinde tartışılmaktadır?
Seçenekler
A
Üçüncü
B
Birinci
C
Beşinci
D
İkinci
E
Dördüncü
Açıklama:
İnternete erişim hakkı özellikle üçüncü kuşak hakları içerisinde tartışılmaktadır
Soru 4
Unutulma hakkı ile birey kişiler verileri üzerinde hangi talepte bulunamaz?
Seçenekler
A
İzlenmeme
B
Görüntülenmeme
C
İndirilmeme
D
Kaydedilmeme
E
Düzeltilmeme
Açıklama:
Bir kişisel verinin düzeltilmemesine ilişkin talep unutulma hakkı kapsamında talep edilemez
Soru 5
Unutulma hakkının altında yatan en önemli faktör nedir?
Seçenekler
A
İnsan onuru
B
Kişiliğin geliştirilmesi
C
Kişisel verilerin güncellliği
D
Toplumsal hayatın devamlılığı
E
Kişisel özgürlükler
Açıklama:
Unutulma hakkının altında yatan en önemli faktör insan onurudur
Soru 6
Unutulma hakkı kişisel veriler üzerinde tasarruf hakkının bir uzantısı olması nedeniyle hangi haklar içerisinde yer alır?
Seçenekler
A
Pozitif haklar
B
Negatif haklar
C
Sosyal haklar
D
Birinci kuşak haklar
E
İkinci kuşak haklar
Açıklama:
Unutulma hakkı kişisel veriler üzerinde tasarruf hakkının bir uzantısı olması nedeniyle pozitif haklar arasında yer alır
Soru 7
Unutulma hakkının aşağıdaki özgürlüklerden hangisi ile bir bağlantısı yoktur?
Seçenekler
A
Haberleşme özgürlüğü
B
İfade özgürlüğü
C
İletişim özgürlüğü
D
Basın özgürlüğü
E
Vicdan özgürlüğü
Açıklama:
Unutulma hakkının vicdan özgürlüğü ile bir bağlantısı bulunmaz
Soru 8
Aşağıdakilerden hangisi Yargıtay'a göre kişisel veri olarak kabul edilen unsurlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Ahlaki eğilim
B
Doğum yeri ve tarihi
C
Bilgisayar IP numarası
D
Göz rengi
E
Geleceğe dair düşünceler
Açıklama:
Geleceğe dair düşünceler Yargıtay'a göre kişisel veri olarak kabul edilen unsurlardan değildir
Soru 9
Aşağıdakilerden hangisinde kişisel verilerde uygulanacak temel ilkelerden biri yer almaz?
Seçenekler
A
Adil ve yasal işleme
B
Amaç ile sınırlılık
C
İlgililik ve orantılılık
D
Süresizlik
E
Doğruluk ve güncellik
Açıklama:
Süresizlik kişisel verilerde uygulanacak bir temel ilke değildir.
Soru 10
Aşağıdakilerden hangisinde unutulma hakkı kapsamında göz önünde tutulacak bir mevzuat yer almaz?
Seçenekler
A
6698 sayılı Kanun
B
Tüketici Kanunu
C
Türk Medeni Kanunu
D
Türk Borçlar Kanunu
E
Türk Ceza Kanunu
Açıklama:
Tüketici Kanunu unutulma hakkı kapsamında göz önünde tutulacak bir mevzuat değildir?
Soru 11
Aşağıdakilerden hangisi ikinci kuşak haklar arasında yer alır?
Seçenekler
A
Yaşam hakkı
B
Kişi dokunulmazlığı
C
Sözleşme hakkı
D
Çevre hakkı
E
Gelişme hakkı
Açıklama:
A ve B şıkları birinci kuşak haklar; D ve E şıkları ise üçüncü kuşak haklar arasında yer alır. Sözleşme hakkı ikinci kuşak haklardandır. Doğru cevap C'dir.
Soru 12
Belirli bir grubun değil, bir toplumdaki tüm sosyal grupların ihtiyaçlarına cevap vermeyi amaçlayan haklar kaçıncı kuşak haklardır?
Seçenekler
A
1. kuşak haklar
B
2. kuşak haklar
C
3. kuşak haklar
D
4. kuşak haklar
E
5. kuşak haklar
Açıklama:
Üçüncü kuşak haklar, ilk iki kuşak haklardan farklı olarak belirli bir grubun değil, bir toplumdaki tüm sosyal grupların ihtiyaçlarına cevap vermeyi amaçlayan haklardır. Doğru cevap C'dir.
Soru 13
Üçüncü kuşak insan hakları bağlamında tartışılan “internete erişim hakkı” gibi hakların ortaya çıkması bize insan haklarının hangi özelliğini göstermektedir?
Seçenekler
A
Evrensel olması
B
Dinamik olması
C
Tartışılabilir olması
D
Eskimeyen olması
E
Vazgeçilemez olması
Açıklama:
İnsan haklarının her zaman yürürlükteki hukukun önünde koştuğu ve hukukun da ona ayak uydurduğu gerçeği unutulmamalıdır. Yakın zamanlarda üçüncü kuşak insan hakları bağlamında tartışılan “internete erişim hakkı” bu duruma güzel bir örnektir. Dolayısıyla insan hakları canlı, hareketli ve değişkendir. Doğru cevap B'dir.
Soru 14
Bilişim teknolojisindeki gelişmeler sayesinde kaçıncı kuşak haklardan bahsedilir olmuştur?
Seçenekler
A
2. kuşak
B
3. kuşak
C
4. kuşak
D
5. kuşak
E
6. kuşak
Açıklama:
Bilişim teknolojisindeki gelişmeler sayesinde 4. kuşak haklardan bahsedilir olmuştur. Doğru cevap C'dir.
Soru 15
Kişisel verilerin korunması hakkı kaçıncı kuşak haklar arasında yer alır?
Seçenekler
A
1. kuşak
B
2. kuşak
C
3. kuşak
D
4. kuşak
E
5. kuşak
Açıklama:
Dördüncü kuşak haklardan biri olarak kabul edilen kişisel verilerin korunması hakkı, ülkemizde de anayasal güvenceye bağlanmıştır. Doğru cevap D'dir.
Soru 16
Bireyin dijital hafızada yer alan kişisel verilerinin kendi talebi üzerine bir daha geri getirilemeyecek şekilde ortadan kaldırılması hakkı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Unutulma hakkı
B
Vazgeçme hakkı
C
Kaybolma hakkı
D
Silinme hakkı
E
Var olma hakkı
Açıklama:
Unutulma hakkı, bireyin dijital hafızada yer alan kişisel verilerinin kendi talebi üzerine bir daha geri getirilemeyecek şekilde ortadan kaldırılması şeklinde tanımlanmaktadır. Doğru cevap A'dır.
Soru 17
Aşağıdakilerden hangisi unutulma hakkının çatıştığı haklar arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Haberleşme özgürlüğü hakkı
B
İletişim özgürlüğü hakkı
C
İfade özgürlüğü hakkı
D
Kişisel verilerin korunması hakkı
E
Basın hürriyeti hakkı
Açıklama:
Unutulma hakkının pek çok başka hak ile ilişkisi mevcuttur. Bu ilişki kimi zaman kişisel verilerin korunması hakkında olduğu gibi kesişme ve birbirini tamamlama şeklindedir, kimi zaman ise haberleşme ve ifade özgürlüğü, iletişim özgürlüğü, basın hürriyetinde olduğu gibi çatışma şeklinde kendini gösterir. Doğru cevap D'dir.
Soru 18
I. Adil ve Yasal İşleme
II. Amaç ile Sınırlılık
III. İlgililik ve Orantılılık
IV. Süreyle Sınırlılık
Yukarıdakilerden hangisi veya hangilerin kişisel verilerin işlenmesi için gerekli olan temel ilkelerdendir?
II. Amaç ile Sınırlılık
III. İlgililik ve Orantılılık
IV. Süreyle Sınırlılık
Yukarıdakilerden hangisi veya hangilerin kişisel verilerin işlenmesi için gerekli olan temel ilkelerdendir?
Seçenekler
A
Yalnızca I
B
Yalnızca III
C
II, ve IV
D
I, II ve III
E
Hepsi
Açıklama:
Sayılanların hepsi gerekli ilkeler arasında yer almaktadır. Doğru cevap E'dir.
Soru 19
Aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Arama motoru işletmecisinin şirket merkezinin ülke dışında olması, şirketin bir şubesinin ülkede faaliyet göstermesi halinde, şirketin bu sorumluluktan kaçabilmesine olanak vermemektedir.
B
Bireyler kendilerine tanınan temel hak ve özgürlüklerden, özellikle mahremiyet hakkından, tam olarak faydalanabilmek için, arama motoru işletmecisine doğrudan başvuru yapabilmelidir.
C
İlgili kişi arama sonuçlarında yer alan linklerin kaldırılmasını, bu linklerin içeriğinde
kendisiyle ilgili gerçek bilgilerin bulunması halinde isteyemez.
kendisiyle ilgili gerçek bilgilerin bulunması halinde isteyemez.
D
Unutulma hakkı çerçevesinde yapılan başvurularda unutulma hakkı ile çatışan diğer temel hak ve özgürlükler arasında denge kurulmalıdır.
E
ilgili kişinin ilgili linkin kaldırılmasını isteyebilmesi için, kişinin linkin içeriğinden dolayı zarar görmesi veya böyle bir tehlikeyle karşı karşıya kalması gerekmemektedir.
Açıklama:
İlgili kişi arama sonuçlarında yer alan linklerin kaldırılmasını, bu linklerin içeriğinde kendisiyle ilgili gerçek bilgilerin bulunması halinde dahi isteyebilecektir. Doğru cevap C'dir.
Soru 20
I. Ahlaki eğilimleri
II. Evlatlık ilişkisi
III. Dini
IV. Mali durumu
Yukarıdakilerden hangisi veya hangileri kişisel veriler arasında yer alır?
II. Evlatlık ilişkisi
III. Dini
IV. Mali durumu
Yukarıdakilerden hangisi veya hangileri kişisel veriler arasında yer alır?
Seçenekler
A
Yalnızca I
B
II, III
C
I, IV
D
I, II, III
E
Hepsi
Açıklama:
Kişisel veri kavramı geniş yorumlanmalıdır. Yargıtay’a göre kişinin; Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, adı, soyadı, doğum tarihi, doğum yeri, nüfusa kayıtlı olunan yer, anne ve baba adı, medeni hali, nüfusa kayıtlı olduğu cilt ve aile sıra no, kan grubu, evlenme tarihi, boşanma tarihi ve mahkeme kararı bilgileri, adı-soyadı veya diğer kayıt düzeltmeleri, hakkında yapılan ceza yargılamaları, disiplin soruşturmaları, memuriyet bilgileri, vatandaşlıktan çıkarılma bilgileri, evlatlık ilişkisi, adresi, dini, bitirilen okullar, hastalıkları, hastalıkları ile ilgili tahlil sonuçları, mali durumu, ahlaki eğilimleri, zaafları, çevre ile ilişkileri, hatıra, anı ve günlükle ilgili defterindeki bilgileri, siyası görüşü, üye olduğu dernekler, alışkanlıkları, sevdiği kitaplar veya gazeteler, alışveriş eğilimleri, vergi numarası, e-posta adresi ve şifresi, banka bilgileri, bilgisayarının IP numarası, emeklilik ve kurum sicil numarası, aldığı ödüller, parmak izi, avuç içi izleri, mektupları, yazıları, kitapları, telefon numaraları, mesajları, fiziki kimliği (boy, kilo, engellilik durumu, ten rengi, göz rengi, saç rengi ve şekli), sesi, genel görünümü, ayak ve beden numarası ve daha birçok bilgi, kişisel veridir (YCGK, 17.06.2014, E. 2012/12-1510, k. 2014/331). Doğru cevap E'dir.
Soru 21
Devlete karışmama ödevi değil, aksine eylemde bulunma, harekete geçme yani hizmet sağlama ödevi yükleyen insan haklarına ne ad verilir?
Seçenekler
A
Birinci kuşak haklar
B
İkinci kuşak haklar
C
Üçüncü kuşak haklar
D
Dördüncü kuşak haklar
E
Beşinci kuşak haklar
Açıklama:
Birinci kuşak haklar, kişi haklarını yani medeni hakları ve siyasal hakları içerir. Bunlara örnek olarak, yaşam hakkı ve kişi dokunulmazlığı, kişi özgürlüğü ve kişi güvenliği, düşünce ve düşünceyi açıklama özgürlüğü, inanç ve ibadet özgürlüğü, konut dokunulmazlığı hakkı verilebilir. İkinci kuşak haklar ise, devlete karışmama ödevi değil, aksine eylemde bulunma, harekete geçme yani hizmet sağlama ödevi yüklemektedir. Bunlar genellikle sosyal haklar olarak adlandırılmaktadır. Bunlara örnek olarak toplu sözleşme hakkı, dinlenme hakkı, sosyal güvenlik hakkı, sağlık hakkı, korunmaya muhtaç toplumsal sınıfların (yaşlılar, engelliler, çocuklar vs.) korunmasına yönelik haklar verilebilir. Üçüncü kuşak haklar ise ilk iki kuşak haklardan farklı olarak belirli bir grubun değil, bir toplumdaki tüm sosyal grupların ihtiyaçlarına cevap vermeyi amaçlayan haklardır.
Soru 22
Bilişim teknolojisinin günümüzde eriştiği düzeyin ortaya çıkardığı, insan onurunu tehdit eden yeni tehlikelere karşı yeni hakların güvence altına alınması ve/veya mevcut hakların yeni durumları kapsayacak biçimde ek güvencelerle desteklenmesi hangi kuşak hakları ortaya çıkarmıştır?
Seçenekler
A
Birinci kuşak haklar
B
İkinci kuşak haklar
C
Üçüncü kuşak haklar
D
Dördüncü kuşak haklar
E
Beşinci kuşak haklar
Açıklama:
Bilişim teknolojisinin günümüzde eriştiği düzeyin ortaya çıkardığı, insan onurunu tehdit eden yeni tehlikelere karşı yeni hakların güvence altına alınması ve/ veya mevcut hakların yeni durumları kapsayacak biçimde ek güvencelerle desteklenmesi dördüncü kuşak hakların tanınmasına neden olmuştur.
Soru 23
Dördüncü kuşak haklardan biri olarak kabul edilen kişisel verilerin korunması hakkı, ülkemizde hangi yılda anayasal güvenceye alınmıştır?
Seçenekler
A
1982
B
1991
C
2000
D
2010
E
2017
Açıklama:
2010 Anayasa Referandumu ile kabul edilen 2010 değişikliğiyle, dördüncü kuşak haklardan biri olarak kabul edilen kişisel verilerin korunması hakkı, ülkemizde de anayasal güvenceye bağlanmıştır. Anayasa m. 20/3: “Herkes, kendisiyle ilgili kişisel verilerin korunmasını isteme hakkına sahiptir..." düzenlemesi bu güvencenin yer aldığı hükümdür.
Soru 24
Anayasaya göre kişisel verilerin korunmasıyla ilgili hangisi talep edilemez?
Seçenekler
A
Kişisel verilerle ilgili bilgilendirilme
B
Kişisel verilere erişme
C
Kişisel verilerin düzeltilmesini isteme
D
Kişisel verilerin silinmesini isteme
E
Kişisel verilerin gerçeğe aykırı uyarlanmasını isteme
Açıklama:
Sorunun yanıtı Anayasa m. 20/3'de yer almaktadır.Buna göre: “Herkes, kendisiyle ilgili kişisel verilerin korunmasını isteme hakkına sahiptir. Bu hak; kişinin kendisiyle ilgili kişisel veriler hakkında bilgilendirilme, bu verilere erişme, bunların düzeltilmesini veya silinmesini talep etme ve amaçları doğrultusunda kullanılıp kullanılmadığını öğrenmeyi de kapsar. Kişisel veriler, ancak kanunda öngörülen hallerde veya kişinin açık rızasıyla işlenebilir. Kişisel verilerin korunmasına ilişkin esas ve usuller kanunla düzenlenir.”
Soru 25
"Bireyin dijital hafızada yer alan kişisel verilerinin kendi talebi üzerine bir daha geri getirilemeyecek şekilde ortadan kaldırılması" şeklinde tanımlanan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Yaşama hakkı
B
İnanç özgürlüğü
C
Kişi dokunulmazlığı
D
Kişi özgürlüğü
E
Unutulma hakkı
Açıklama:
Bireyin dijital hafızada yer alan kişisel verilerinin kendi talebi üzerine bir daha
geri getirilemeyecek şekilde ortadan kaldırılması, "unutulma hakkı"dır.
geri getirilemeyecek şekilde ortadan kaldırılması, "unutulma hakkı"dır.
Soru 26
Ses sanatçısı A'nın, yıllar önce yaptığı ve kısa süren evliliği internette paylaşılan görüntülerle ortaya çıkmıştır. Buna ilişkin magazin basınında ortaya çıkan haberlerden dolayı A, maddi ve manevi sıkıntı çekmektedir. Bu durumun çözümlenmesinde A'nın hangi temel hakkı dikkate alınacaktır?
Seçenekler
A
Yaşama hakkı
B
İnanç özgürlüğü
C
Kişi dokunulmazlığı
D
Vatandaşlık hakkı
E
Unutulma hakkı
Açıklama:
Bilişim çağında veriler bir kere paylaşılmakla kayıt altına alınmakta, bireyin unutmak
istediği anıları, fotoğrafları diğer internet süjeleri tarafından kullanılmakta ve bireylerin kişisel verileri deyim yerindeyse ifşa olmaktadır. İşte her türlü kişisel verinin sınırsız biçimde kayıt altına alındığı ve bu verilerin bir kere kayıt altına alınmasından sonra hızlı ve geniş paylaşım nedeniyle ortadan kaldırılmasının oldukça zor olduğu günümüz teknolojisinde, bireyin üçüncü kişilerin gözetiminden kurtulma ve dolayısıyla yaşamını özgür biçimde sürdürebilme isteği unutulma hakkına olan ihtiyacı ortaya çıkarmaktadır.Sırf haber gerçek diyerek güncelliğini kaybettiği veya haber değerini yitirdiği bir dönemden sonra, habere konu kişinin, ailesinin ve çevresinin sürekli toplumsal dışlamaya tabi tutulması yani geçmişindeki hatadan dolayı sürekli
hedef alınması doğru değildir. Böylesi bir durum devletin koruma yükümlülüğü ile de çelişmektedir.
istediği anıları, fotoğrafları diğer internet süjeleri tarafından kullanılmakta ve bireylerin kişisel verileri deyim yerindeyse ifşa olmaktadır. İşte her türlü kişisel verinin sınırsız biçimde kayıt altına alındığı ve bu verilerin bir kere kayıt altına alınmasından sonra hızlı ve geniş paylaşım nedeniyle ortadan kaldırılmasının oldukça zor olduğu günümüz teknolojisinde, bireyin üçüncü kişilerin gözetiminden kurtulma ve dolayısıyla yaşamını özgür biçimde sürdürebilme isteği unutulma hakkına olan ihtiyacı ortaya çıkarmaktadır.Sırf haber gerçek diyerek güncelliğini kaybettiği veya haber değerini yitirdiği bir dönemden sonra, habere konu kişinin, ailesinin ve çevresinin sürekli toplumsal dışlamaya tabi tutulması yani geçmişindeki hatadan dolayı sürekli
hedef alınması doğru değildir. Böylesi bir durum devletin koruma yükümlülüğü ile de çelişmektedir.
Soru 27
Unutulma hakkı gereği kişi, kişisel verilerinin internet ortamından silinmesini talep edebilir. Bu durum unutulma hakkının hangi boyutuyla ilgilidir?
Seçenekler
A
Pozitif
B
Negatif
C
Aktif
D
Pasif
E
Durağan
Açıklama:
Unutulma hakkı pozitif ve negatif olmak üzere iki yönlüdür. Unutulma hakkı, kişisel veriler üzerindeki tasarruf hakkının bir uzantısı olması yönüyle pozitif bir hak içermektedir. Bu yönüyle unutulma hakkı ile bir kişinin kendisi hakkındaki bilgilerin kapsamlı ve geniş biçimde silinmesini talep edebileceği kabul edilmektedir.
Soru 28
Unutulma hakkı, verilen haklardan hangisiyle çatışmaz?
Seçenekler
A
İfade özgürlüğü
B
Haberleşme özgürlüğü
C
Basın hürriyeti
D
İletişim özgürlüğü
E
Kişisel verilerin korunması
Açıklama:
Unutulma hakkının pek çok başka hak ile ilişkisi mevcuttur. Bu ilişki kimi zaman kişisel verilerin korunması hakkında olduğu gibi kesişme ve birbirini tamamlama şeklindedir, kimi zaman ise haberleşme ve ifade özgürlüğü, iletişim özgürlüğü, basın hürriyetinde olduğu gibi çatışma şeklinde kendini gösterir.
Soru 29
Unutulma hakkı yakın bir zamana kadar normatif bir dayanağa sahip olmayan, ........... ile insan hakları teorisine kazandırılmış bir haktır.
Verilen boşluğa aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Verilen boşluğa aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?
Seçenekler
A
Kanunlar
B
Milletlerarası sözleşmeler
C
Tüzükler
D
Yargı kararları
E
AB Direktifleri
Açıklama:
Unutulma hakkı yakın bir zamana kadar normatif bir dayanağa sahip olmayan, yargı organlarının içtihatlarıyla insan hakları teorisine kazandırılmış bir haktır.
Soru 30
Doğrudan ya da dolaylı olarak bir gerçek kişi ile ilintili olabilecek ve onu belirlenebilir kılacak her türlü bilgiyi kapsayan kavram aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Unutulma hakkı
B
Kişisel veri
C
Özel alan
D
Kişi dokunulmazlığı
E
Özel yaşamın gizliliği
Açıklama:
Kişisel veri kavramı, İngilizce “personal data” kavramından gelmekte olup, doğrudan
ya da dolaylı olarak bir gerçek kişi ile ilintili olabilecek ve onu belirlenebilir kılacak her türlü bilgiyi kapsamaktadır. Görüldüğü üzere kişisel verilerin mutlaka gizli olması zorunlu olmayıp, herkes tarafından bilinen kişisel veriler de koruma altındadır.
ya da dolaylı olarak bir gerçek kişi ile ilintili olabilecek ve onu belirlenebilir kılacak her türlü bilgiyi kapsamaktadır. Görüldüğü üzere kişisel verilerin mutlaka gizli olması zorunlu olmayıp, herkes tarafından bilinen kişisel veriler de koruma altındadır.
Soru 31
Arama motorları internette üçüncü şahıslarca yayınlanmış bilgiyi
I) Konumlandırmakta,
II) Otomatik olarak indekslemekte,
III) Geçici olarak saklamakta ve
IV) Belirli bir tercih sırasına göre internet kullanıcılarına sunmaktadır.
Avrupa Birliği Adalet Divanı'na göre bu faaliyetlerden hangisi arama motorlarının sorumluluğunu doğurur?
I) Konumlandırmakta,
II) Otomatik olarak indekslemekte,
III) Geçici olarak saklamakta ve
IV) Belirli bir tercih sırasına göre internet kullanıcılarına sunmaktadır.
Avrupa Birliği Adalet Divanı'na göre bu faaliyetlerden hangisi arama motorlarının sorumluluğunu doğurur?
Seçenekler
A
I, II, III
B
I, III, IV
C
II, III, IV
D
I, II, IV
E
I. II. III. IV
Açıklama:
ABAD kararlarına göre, internette üçüncü şahıslarca yayınlanmış bilgiyi konumlandırma, otomatik olarak indeksleme, geçici olarak saklama ve son olarak belirli bir tercih sırasına göre internet kullanıcılarına sunulmasından oluşan arama motoru faaliyeti, kişisel verilerin işlenmesi olarak nitelendirilmeli ve arama motoru işletmecisi de veri sorumlusu olarak bu kişisel verilerin işlenmesinden sorumlu olmalıdır.
Soru 32
İnternet'e erişim hakkı ile aşağıdaki önermelerden hangisi doğrudur?
Seçenekler
A
Gelişme hakkının özel bir görünümüdür.
B
İnsanın maddi ve manevi varlığının gelişiminin bir parçasıdır.
C
Uzun bir süre daha Anayasa metinlerinde düzenlemeyeceği beklentisi hakimdir.
D
Üçüncü kuşak haklardandır.
E
Kendi başına tekil bir hak olarak tanınmamıştır.
Açıklama:
İnsan haklarının her zaman yürürlükteki hukukun önünde koştuğu ve hukukunda ona ayak uydurduğu gerçeği unutulmamalıdır. Yakın zamanlarda üçüncü kuşak insan hakları bağlamında tartışılan “internete erişim hakkı” bu duruma güzel bir örnektir; zira bu hak, hukukun bilişim çağında toplumsal dönüşümlere cevap vermesi zorunluluğu karşısında, uygarlığın gelişmesiyle ortaya çıkan nimetlerden herkesin, her topluluğun eşit ve dengeli biçimde faydalanmasını amaçlayan gelişme hakkının özel bir görünümü ya da Anayasa’nın 5. ve 17. maddelerinde güvence altına alınan insanın maddi ve manevi varlığının gelişiminin bir parçası olarak kabul edilebilecekken, kendi başına ayrı bir hak olarak kabul edilmiştir.
Gerçekten de internete erişim hakkının ülke anayasalarında yer almasını teklif eden birçok önemli metin bulunmaktadır. Ülkemiz açısından bunlardan en önemlisi Birleşmiş Milletlerin 2011 yılında internet erişimini temel insan hakkı olarak tanımladığı raporudur. Bu rapora göre “internet diğer insan haklarını destekleyen bir araç haline gelmiştir. İnternetin benzersiz ve dönüştürücü doğası, sadece bireylere düşünceyi açıklama özgürlüğünü sağlamakla kalmıyor, bunun yanında toplumun bütün olarak gelişmesini sağlayacak diğer insan haklarını da destekliyor. İnternet bir dizi insan hakkını destekleyen, gelişmeleri hızlandıran önemli bir araç haline gelmiştir. Bu nedenle internette global erişimi sağlamak bütün devletlerin en önemli önceliği olmalı ve her devlet internetin uygun fiyatlarla, geniş bir şekilde var olmasını, kullanımını temin edecek anlamlı ve güçlü bir yasal ortamı geliştirmelidir”. Türkiye de bu rapor doğrultusunda hazırlıklar yapmaya başlamıştır. Örneğin hazırlanan taslak
maddeye göre “herkes, bilgiye, internete ve diğer elektronik iletişim ortamlarına serbest erişim hakkına sahiptir. Devlet bu hakkın etkin ve adil biçimde kullanılabilmesi için gerekli düzenlemeyi yapar. İnternet aracılığı ile yapılan haberleşmenin gizliliği esastır. Herkes internet aracılığıyla paylaştığı kişisel verilerin korunmasını, düşünce ve kanaatlerin gizliliğine saygı gösterilmesini isteme hakkına sahiptir.” Bu veya benzeri bir metnin yakın gelecekte Anayasa’da yer alması hiç de şaşırtıcı olmayacaktır
Gerçekten de internete erişim hakkının ülke anayasalarında yer almasını teklif eden birçok önemli metin bulunmaktadır. Ülkemiz açısından bunlardan en önemlisi Birleşmiş Milletlerin 2011 yılında internet erişimini temel insan hakkı olarak tanımladığı raporudur. Bu rapora göre “internet diğer insan haklarını destekleyen bir araç haline gelmiştir. İnternetin benzersiz ve dönüştürücü doğası, sadece bireylere düşünceyi açıklama özgürlüğünü sağlamakla kalmıyor, bunun yanında toplumun bütün olarak gelişmesini sağlayacak diğer insan haklarını da destekliyor. İnternet bir dizi insan hakkını destekleyen, gelişmeleri hızlandıran önemli bir araç haline gelmiştir. Bu nedenle internette global erişimi sağlamak bütün devletlerin en önemli önceliği olmalı ve her devlet internetin uygun fiyatlarla, geniş bir şekilde var olmasını, kullanımını temin edecek anlamlı ve güçlü bir yasal ortamı geliştirmelidir”. Türkiye de bu rapor doğrultusunda hazırlıklar yapmaya başlamıştır. Örneğin hazırlanan taslak
maddeye göre “herkes, bilgiye, internete ve diğer elektronik iletişim ortamlarına serbest erişim hakkına sahiptir. Devlet bu hakkın etkin ve adil biçimde kullanılabilmesi için gerekli düzenlemeyi yapar. İnternet aracılığı ile yapılan haberleşmenin gizliliği esastır. Herkes internet aracılığıyla paylaştığı kişisel verilerin korunmasını, düşünce ve kanaatlerin gizliliğine saygı gösterilmesini isteme hakkına sahiptir.” Bu veya benzeri bir metnin yakın gelecekte Anayasa’da yer alması hiç de şaşırtıcı olmayacaktır
Soru 33
Bilişim teknolojisinde yaşanan gelişmelerin insan onurunun korunması bakımından yarattığı riskler nedeniyle ortaya çıkan insan hakları grubu aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
Beşinci kuşak haklar
B
Dördüncü kuşak haklar
C
Üçüncü kuşak haklar
D
İkinci kuşak haklar
E
Birinci kuşak haklar
Açıklama:
Bilişim teknolojisindeki gelişmeler sayesinde, kişilerin kişisel bilgilerini, görüntülerini, konuşmalarını, kişiler hakkında çıkan haberleri, söylentileri ve diğer birçok bilgiyi elde etme, saklama ve istenildiğinde bunlara anında ulaşma imkânı ortaya çıkmıştır. Bu veriler sayesinde kişinin faaliyetleri günün her saatinde izlenebilmekte, kişilik analizi yapılabilmekte, her türlü alışkanlığı öğrenilebilmektedir. Bu tür verilerin bir kısmının sağlık ve güvenlik gibi değerli amaçlar için saklanması ve kullanılmasında kuşkusuz kişisel ve toplumsal yarar bulunmaktadır. Ancak bu verilerin kişi özgürlüğünü ve mahremiyetini ihlal edecek biçimde kullanılma olasılığı da çok yüksektir. Bundan dolayı son yıllarda dördüncü kuşak insan haklarından bahsedilmektedir. Bunlar bilişim teknolojisinde yaşanan gelişmelerin insan onurunun korunması bakımından yarattığı riskler nedeniyle ortaya çıkmıştır. Bu bağlamda, dördüncü kuşak hakların bilimin ve teknolojinin olası kötüye kullanımına karşı insan onurunun korunması amacına dayandığı kabul edilmektedir.
Soru 34
Bireyin dijital hafızada yer alan kişisel verilerinin kendi talebi üzerine bir daha geri getirilemeyecek şekilde ortadan kaldırılması ne şekilde tanımlanmaktadır?
Seçenekler
A
Kişisel verileri koruma hakkı
B
Bilişim sistemine girme hakkı
C
Gözetlenmeme hakkı
D
Özel hayatın gizliliği hakkı
E
Unutulma hakkı
Açıklama:
Unutulma hakkı, bireyin dijital hafızada yer alan kişisel verilerinin kendi talebi üzerine bir daha geri getirilemeyecek şekilde ortadan kaldırılması şeklinde tanımlanmaktadır. Dijital dünyada kişilerin haklarında yer alan rahatsız edici içerikleri veya üzerinde hak sahibi oldukları kişisel verileri silme, daha fazla yayılmasını önleme hakkı veren unutulma hakkı; genel olarak bireyin üçüncü kişilerin elinde bulunan kişisel verilerini kontrol etme ve bunları silme ve/veya sildirme hakkı olarak ifade edilir.
Soru 35
Unutulma hakkı ile ilgili aşağıdaki önermelerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Kişi ile ilgili sosyal medyada yer alan rahatsız edici bir bilginin kaldırılması talebini içerir.
B
Kişisel verilerin belli bir süre sonra silinmesi gerektiğini savunan bir görüş mevcuttur.
C
Unutulma hakkının en önemli muhataplarından biri arama motorlarıdır.
D
Unutulma hakkı, kişilerin hayatlarında yeni bir sayfa açma hakkının kabulü ile doğmuştur.
E
Unutulma hakkı, kişinin kendi hakkındaki bilgilerin silinmesini talep edeceğinden yalnızca pozitif bir haktır.
Açıklama:
Unutulma hakkı pozitif ve negatif olmak üzere iki yönlüdür. Unutulma hakkı, kişisel veriler üzerindeki tasarruf hakkının bir uzantısı olması yönüyle pozitif bir hak içermektedir. Bu yönüyle unutulma hakkı ile bir kişinin kendisi hakkındaki bilgilerin kapsamlı ve geniş biçimde silinmesini talep edebileceği kabul edilmektedir. Söz konusu kişisel verilerin içeriği doğru olabileceği gibi yayınlamanın yasal dayanağı bulunabilir veya üçüncü kişi tarafından yayınlanmış olabilir. Bu hakkın; bireylerin fotoğraf, internet günlüğü gibi kendileri hakkındaki içerikleri silmek için üçüncü şahısları zorlamayı içermesinin yanında geçmişteki cezalarına ilişkin bilgilerin veya haklarında olumsuz yorumlara neden olabilecek bilgi ve fotoğraflarının kaldırılmasını isteme hakkını tanıdığı kabul edilmektedir. Unutulma hakkının negatif yönü ise bireylerin rahatsız edici bulduğu kişisel verilerin geleceklerini olumsuz etkilememesi için, bu verilerin bir daha geri getirilemeyecek biçimde ortandan kaldırılmasını isteyebilmeleri olarak tanımlanmaktadır. Dolayısıyla bu hak bireyin geçmişiyle ilgili belirli
verilerin hatırlanmaması için önlemler alınmasını da içermektedir.
verilerin hatırlanmaması için önlemler alınmasını da içermektedir.
Soru 36
Unutulma hakkı, aşağıdaki hak ve özgürlüklerden hangisi ile birbirini tamamlamaktadır?
Seçenekler
A
Basın özgürlüğü
B
İfade özgürlüğü
C
Kişisel verilerin korunması hakkı
D
Çalışma hakkı
E
İletişim özgürlüğü
Açıklama:
Unutulma hakkının pek çok başka hak ile ilişkisi mevcuttur. Bu ilişki kimi zaman kişisel verilerin korunması hakkında olduğu gibi kesişme ve birbirini tamamlama şeklindedir, kimi zaman ise haberleşme ve ifade özgürlüğü, iletişim özgürlüğü, basın hürriyetinde olduğu gibi çatışma şeklinde kendini gösterir. Öyleyse haberleşme ve ifade özgürlüğü, iletişim özgürlüğü, basın hürriyeti ile unutulma hakkı arasında adil bir dengenin kurulması gerektiği kuşkusuzdur. Ancak kamu için hayati önem taşıyan bir bilgi dışında, bireyin rızasına aykırı olarak kişisel verilerinin uzun süre İnternet ortamında yer alması haberleşme özgürlüğü ve ifade özgürlüğü çerçevesinde kabul edilemez. Aksi durumun bireyin hayatını özgür ve serbest biçimde sürdürememesine neden olacağı açıktır.
Soru 37
Unutulma hakkı, 1982 Anayasası'nın kaçıncı maddesinde düzenlenmiştir?
Seçenekler
A
4. madde
B
5. madde
C
17. madde
D
20. madde
E
Unutulma hakkı, 1982 Anayasası'nda düzenlenmemiştir.
Açıklama:
Unutulma hakkı Anayasa’mızda açıkça düzenlenmemiştir. Bununla birlikte Anayasa’nın “Devletin Temel Amaç Ve Ödevleri” başlığı altında düzenlenen 5. maddesinde “insanın maddi ve manevi varlığının gelişmesi için gerekli şartları hazırlamaya çalışmak” ifadesi ile devlete pozitif bir yükümlülük yüklenmiştir. Bu yükümlülük bağlamında Anayasa’nın 17. maddesinde düzenlenen kişinin manevi bütünlüğü bağlamında şeref ve itibarının korunması hakkı ve Anayasa’nın 20. maddesinin üçüncü fıkrasında güvence altına alınan kişisel verilerin korunmasını isteme hakkı ile birlikte düşünüldüğünde, devletin bireye geçmişte yaşadıklarının başkaları tarafından öğrenilmesi engellenerek “yeni bir sayfa açma” olanağı verme hususunda bir sorumluluğu olduğu açıktır
Soru 38
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun unutulma hakkını konu edindiği kararda cinsel saldırı suçu mağdurunun ismi rumuzlanmaksızın aşağıdakilerden hangisinde açıklanmıştır?
Seçenekler
A
Bir gazetenin İnternet sayfası
B
Sosyal medya
C
Ders kitabı
D
Günlük
E
Blog sayfası
Açıklama:
Karara konu olan olayda davacı 2006 yılında gerçekleşen mağduru olduğu cinsel saldırı eylemi nedeniyle şikayetçi olmuş, yapılan yargılama sonucunda yerel mahkemece verilen karar 2009 yılında Yargıtay tarafından onanmıştır. Mağdur davacı gerek hazırlık gerekse de yargılama aşamasında cinsel saldırının nasıl gerçekleştiğini açık bir şekilde anlatmış, bu anlatımlar doğal olarak karar metnine geçirilmiştir. Karar, mağdur ve sanığın ismi rumuzlanmaksızın 2010 yılında yayınlanan bir kitapta yer almıştır. Davacı bir ceza hukuku kitabında isminin rumuzlanmaksızın aynen kullanılması üzerine kişilik haklarının ihlal edildiği ve bu nedenle manevi zarara uğradığı iddiasıyla tazminat davası açmış; yerel mahkeme rumuzlanmaksızın kişinin ismine bir kitapta yer verilmesinin kişilik haklarını zedelediğini gerekçesiyle manevi tazminat talebinin kısmen kabulüne karar vermiştir.
Soru 39
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun unutulma hakkına ilişkin kararı uyarınca unutulma hakkı aşağıdakilerden hangisi karşısında arka planda yer alır?
Seçenekler
A
Üstün kamu yararı
B
Bilimsel özgürlük
C
İfade özgürlüğü
D
İletişim özgürlüğü
E
Kişisel veri sahibinin eşinin onayı
Açıklama:
HGK, yerel mahkemenin direnme kararını şu gerekçelerle haklı bulmuştur. “Unutulma hakkı ve bununla ilişkili olan gerektiği ölçüde ve en kısa süreliğine kişisel verilerin depolanması veya tutulması konuları, aslında kişisel verilerin korunması hakkının çatısını oluşturmaktadır. Her iki hakkın temelinde bireyin kişisel verileri üzerinde serbestçe tasarruf edebilmesini, geçmişin engeline takılmaksızın geleceğe yönelik plan yapabilmesini, kişisel verilerin kişi aleyhine kullanılmasının engellenmesini sağlamak yatmaktadır. Unutulma hakkı ile geçmişinde kendi iradesi ile veya üçüncü kişinin neden olduğu bir olay nedeni ile kişinin geleceğinin olumsuz bir şekilde etkilenmesinin engellenmesi sağlanmaktadır. Bireyin geçmişinde yaşadığı olumsuz etkilerden kurtularak geleceğini şekillendirebilmesi bireyin yararına olduğu gibi toplumun kalitesinin gelişmişlik seviyesinin yükselmesine etkisi de tartışılmazdır. Unutulma hakkı; üstün bir kamu yararı olmadığı sürece, dijital hafızada yer alan geçmişte yaşanılan olumsuz olayların bir süre sonra unutulmasını, başkalarının bilmesini istemediği kişisel verilerin silinmesini ve yayılmasının önlemesini isteme hakkı olarak ifade edilebilir. Ayrıca şunun da ifade edilmesi gereklidir ki; unutulma hakkı tanımlarına bakıldığında her ne kadar dijital veriler için düzenlenmiş ise de bu hakkın özellikleri ve bu hakkın insan haklarıyla arasındaki ilişkisi dikkate alındığında; yalnızca dijital ortamdaki kişisel veriler için değil, kamunun kolayca ulaşabileceği yerde tutulan kişisel verilere yönelik olarak da kabul edilmesi gerektiği açıktır.
Soru 40
Üç kuşak haklar teorisiyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Seçenekler
A
Bu sınıflandırma, bilişim çağının gereksinimlere göre dördüncü kuşak haklara ilişkin tartışmalara da olanak tanımaz.
B
Karel
Vasak’a göre ikinci kuşak hakların temel özelliği, kişilere, devletin karışmayacağı özel bir alan
yaratmasıdır.
Vasak’a göre ikinci kuşak hakların temel özelliği, kişilere, devletin karışmayacağı özel bir alan
yaratmasıdır.
C
Birinci kuşak haklar,
kişi haklarını yani medeni hakları ve siyasal hakları
içerir.
kişi haklarını yani medeni hakları ve siyasal hakları
içerir.
D
Birinci kuşak haklar ise, devlete karışmama ödevi değil, aksine eylemde bulunma,
harekete geçme yani hizmet sağlama ödevi yüklemektedir.
harekete geçme yani hizmet sağlama ödevi yüklemektedir.
E
İkinci kuşak haklar ise ilk iki kuşak haklardan farklı olarak belirli bir grubun değil, bir toplumdaki tüm sosyal
grupların ihtiyaçlarına cevap vermeyi amaçlayan
haklardır.
grupların ihtiyaçlarına cevap vermeyi amaçlayan
haklardır.
Açıklama:
bu
sınıflandırma, insan hakları öğretisinin tarihsel
gelişimi ile paralellik gösterdiği gibi bilişim çağının gereksinimlere göre dördüncü kuşak haklara
ilişkin tartışmalara da olanak tanımaktadır. arel
Vasak’a göre birinci kuşak hakların temel özelliği, kişilere, devletin karışmayacağı özel bir alan
yaratmasıdır. İkinci kuşak haklar ise, devlete karışmama ödevi değil, aksine eylemde bulunma,
harekete geçme yani hizmet sağlama ödevi yüklemektedir. Üçüncü kuşak
haklar ise ilk iki kuşak haklardan farklı olarak belirli bir grubun değil, bir toplumdaki tüm sosyal
grupların ihtiyaçlarına cevap vermeyi amaçlayan
haklardır.
sınıflandırma, insan hakları öğretisinin tarihsel
gelişimi ile paralellik gösterdiği gibi bilişim çağının gereksinimlere göre dördüncü kuşak haklara
ilişkin tartışmalara da olanak tanımaktadır. arel
Vasak’a göre birinci kuşak hakların temel özelliği, kişilere, devletin karışmayacağı özel bir alan
yaratmasıdır. İkinci kuşak haklar ise, devlete karışmama ödevi değil, aksine eylemde bulunma,
harekete geçme yani hizmet sağlama ödevi yüklemektedir. Üçüncü kuşak
haklar ise ilk iki kuşak haklardan farklı olarak belirli bir grubun değil, bir toplumdaki tüm sosyal
grupların ihtiyaçlarına cevap vermeyi amaçlayan
haklardır.
Soru 41
Dördüncü kuşak haklar ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Seçenekler
A
Verilerin bir kısmının sağlık ve güvenlik gibi değerli amaçlar için saklanması
ve kullanılmasında kuşkusuz kişisel ve toplumsal
yarar bulunmaktadır.
ve kullanılmasında kuşkusuz kişisel ve toplumsal
yarar bulunmaktadır.
B
Ancak bu verilerin kişi özgürlüğünü ve mahremiyetini ihlal edecek biçimde kullanılma olasılığı da çok yüksektir.
C
son yıllarda dördüncü kuşak insan haklarından
bahsedilmektedir. Bunlar bilişim teknolojisinde
yaşanan gelişmelerin insan onurunun korunması bakımından yarattığı riskler nedeniyle ortaya
çıkmıştır.
bahsedilmektedir. Bunlar bilişim teknolojisinde
yaşanan gelişmelerin insan onurunun korunması bakımından yarattığı riskler nedeniyle ortaya
çıkmıştır.
D
Üçüncü kuşak hakların
bilimin ve teknolojinin olası kötüye kullanımına
karşı insan onurunun korunması amacına dayandığı kabul edilmektedir.
bilimin ve teknolojinin olası kötüye kullanımına
karşı insan onurunun korunması amacına dayandığı kabul edilmektedir.
E
2010 değişikliğiyle, dördüncü kuşak
haklardan biri olarak kabul edilen kişisel verilerin
korunması hakkı, ülkemizde de anayasal güvenceye
bağlanmıştır.
haklardan biri olarak kabul edilen kişisel verilerin
korunması hakkı, ülkemizde de anayasal güvenceye
bağlanmıştır.
Açıklama:
Dördüncü kuşak hakların
bilimin ve teknolojinin olası kötüye kullanımına
karşı insan onurunun korunması amacına dayandığı kabul edilmektedir.
bilimin ve teknolojinin olası kötüye kullanımına
karşı insan onurunun korunması amacına dayandığı kabul edilmektedir.
Soru 42
Unutulma hakkının normatif dayanağı ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Seçenekler
A
Unutulma hakkının uzun süredir normatif dayanağı vardır.
B
95/46/EC sayılı Direktifin gözden geçirilmesine neden olan husus tek başına unutulma hakkına dair yapılan tartışmalardır.
C
Üye ülkelerin Direktife istinaden hazırladıkları kişisel verilerin korunmasına dair yasalarda ve bu yasaların uygulanmasında yeknesaklık mevcuttu.
D
ABAD, İrlanda Dijital Haklar Kararı'nda kararında 2006/24/EC sayılı Veri Saklama Direktifinin geçerli olduğunu ilan etmiştir.
E
ABAD, "Schrems Kararı"nda yaptığı incelemede, Komisyonun üçüncü bir ülkeyi yeterli koruma düzeyini
sağlar bulmasının ulusal veri koruma otoritelerinin
Veri Koruma Direktifi kapsamında inceleme ve
denetleme yapma gücünü azaltmaması gerektiğini,
Güvenli Liman Anlaşması’nın yalnızca ABD şirketleri bakımından bağlayıcı olduğunu buna karşın
kamu otoritelerini bağlamayacağını belirtmiştir.
sağlar bulmasının ulusal veri koruma otoritelerinin
Veri Koruma Direktifi kapsamında inceleme ve
denetleme yapma gücünü azaltmaması gerektiğini,
Güvenli Liman Anlaşması’nın yalnızca ABD şirketleri bakımından bağlayıcı olduğunu buna karşın
kamu otoritelerini bağlamayacağını belirtmiştir.
Açıklama:
unutulma hakkı yakın bir zamana kadar normatif dayanağı olmayan;
ABAD, AYM ve HGK gibi yüksek yargı organlarının içtihatlarıyla insan hakları teorisine kazandırılmış bir haktır. Hemen belirtilmelidir ki 95/46/EC sayılı Direktifin gözden geçirilmesine neden olan husus tek
başına unutulma hakkına dair yapılan tartışmalar
değildir. Yine benzer şekilde
üye ülkelerin Direktife istinaden hazırladıkları kişisel verilerin korunmasına dair yasalarda ve bu yasaların uygulanmasında bazı farklılıkların bulunduğu
gözlemlenmekteydi. İrlanda Dijital Haklar Kararı: ABAD bu kararında 2006/24/EC sayılı Veri Saklama Direktifini
geçersiz ilan etmiştir. ABAD, "Schrems Kararı"nda yaptığı incelemede, Komisyonun üçüncü bir ülkeyi yeterli koruma düzeyini
sağlar bulmasının ulusal veri koruma otoritelerinin
Veri Koruma Direktifi kapsamında inceleme ve
denetleme yapma gücünü azaltmaması gerektiğini,
Güvenli Liman Anlaşması’nın yalnızca ABD şirketleri bakımından bağlayıcı olduğunu buna karşın
kamu otoritelerini bağlamayacağını belirtmiştir.
ABAD, AYM ve HGK gibi yüksek yargı organlarının içtihatlarıyla insan hakları teorisine kazandırılmış bir haktır. Hemen belirtilmelidir ki 95/46/EC sayılı Direktifin gözden geçirilmesine neden olan husus tek
başına unutulma hakkına dair yapılan tartışmalar
değildir. Yine benzer şekilde
üye ülkelerin Direktife istinaden hazırladıkları kişisel verilerin korunmasına dair yasalarda ve bu yasaların uygulanmasında bazı farklılıkların bulunduğu
gözlemlenmekteydi. İrlanda Dijital Haklar Kararı: ABAD bu kararında 2006/24/EC sayılı Veri Saklama Direktifini
geçersiz ilan etmiştir. ABAD, "Schrems Kararı"nda yaptığı incelemede, Komisyonun üçüncü bir ülkeyi yeterli koruma düzeyini
sağlar bulmasının ulusal veri koruma otoritelerinin
Veri Koruma Direktifi kapsamında inceleme ve
denetleme yapma gücünü azaltmaması gerektiğini,
Güvenli Liman Anlaşması’nın yalnızca ABD şirketleri bakımından bağlayıcı olduğunu buna karşın
kamu otoritelerini bağlamayacağını belirtmiştir.
Soru 43
Unutulma hakkına ilişkin yargı kararları ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Seçenekler
A
AB içerisinde en üst mahkeme olan ve AB
hukukunun uygulanmasında son sözü söyleyen,
böylece AB hukukunun, hukuki denetim, yorum,
uyuşmazlık çözme, hukuk yaratma ve boşluk doldurma yollarıyla, AB içinde her yerde aynı şekilde
yorumlanmasını sağlayan ABAD’ın kararları her
ne kadar Türkiye için resmiyette bağlayıcı değilse
de; Google/Unutulma Hakkı kararı bu hakla ilgili uluslararası alanda verilmiş ilk karardır. Karar
95/46/EC sayılı Direktifin yorumlanmasını esas
almaktadır.
hukukunun uygulanmasında son sözü söyleyen,
böylece AB hukukunun, hukuki denetim, yorum,
uyuşmazlık çözme, hukuk yaratma ve boşluk doldurma yollarıyla, AB içinde her yerde aynı şekilde
yorumlanmasını sağlayan ABAD’ın kararları her
ne kadar Türkiye için resmiyette bağlayıcı değilse
de; Google/Unutulma Hakkı kararı bu hakla ilgili uluslararası alanda verilmiş ilk karardır. Karar
95/46/EC sayılı Direktifin yorumlanmasını esas
almaktadır.
B
Google/Unutulma Hakkı kararı 95/46/EC sayılı Direktifin yorumlanmasını esas almaktadır.
C
Direktifin 2018 yılında yürürlükten
kalkacak olması ve yerini 2016/679/EU sayılı Regülasyona bırakacak olması, kararın önemine zeval
vermemektedir; zira Regülasyonun 17. maddesi bu
kararda açıklanan temel ilkeler dikkate alınarak yazılmıştır.
kalkacak olması ve yerini 2016/679/EU sayılı Regülasyona bırakacak olması, kararın önemine zeval
vermemektedir; zira Regülasyonun 17. maddesi bu
kararda açıklanan temel ilkeler dikkate alınarak yazılmıştır.
D
Yine 95/46/EC ile getirilen genel ilkeler
bakımından Regülasyonla bir değişikliğin olmadığı
da Regülasyonun resital bölümünde, yani başlangıç bölümünde ifade edilmiştir. 6698 sayılı Kişisel
Verilerin Korunması Kanunu’nun, 95/46/EC sayılı
Direktifin dikkate alınarak hazırlandığının da bu
noktada altı çizilmelidir.
bakımından Regülasyonla bir değişikliğin olmadığı
da Regülasyonun resital bölümünde, yani başlangıç bölümünde ifade edilmiştir. 6698 sayılı Kişisel
Verilerin Korunması Kanunu’nun, 95/46/EC sayılı
Direktifin dikkate alınarak hazırlandığının da bu
noktada altı çizilmelidir.
E
ABAD’ın Google/Unutulma Hakkı kararı, ülkemizi sadece aday ülke sıfatıyla ilgilendirmektedir.
Açıklama:
ABAD’ın Google/Unutulma Hakkı
kararı, ülkemizi sadece aday ülke sıfatıyla değil,
aynı zamanda 6698 sayılı Kanun’un yorumlanması bakımından da ilgilendirmektedir.
kararı, ülkemizi sadece aday ülke sıfatıyla değil,
aynı zamanda 6698 sayılı Kanun’un yorumlanması bakımından da ilgilendirmektedir.
Soru 44
Unutulma Hakkının Kapsamı hakkında aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Google, kişisel verilerin korunması konusunda en
çok eleştirilen şirketlerden biridir ve hatta “gizlilik
muhalifi” olarak nitelendirilmiştir.
çok eleştirilen şirketlerden biridir ve hatta “gizlilik
muhalifi” olarak nitelendirilmiştir.
B
Unutulma hakkından yararlanabilmek
için, kişisel verinin içeriğinin yanlış olması
şarttır.
için, kişisel verinin içeriğinin yanlış olması
şarttır.
C
ABAD'a göre arama motoru işletmecisinin şirket merkezinin ülke dışında olması, şirketin bir şubesinin ülkede faaliyet göstermesi halinde,
şirketin bu sorumluluktan kaçabilmesine
olanak vermemektedir
şirketin bu sorumluluktan kaçabilmesine
olanak vermemektedir
D
ABAD'a göre bireyler kendilerine tanınan temel hak ve
özgürlüklerden, özellikle mahremiyet hakkından, tam olarak faydalanabilmek için,
arama motoru işletmecisine doğrudan başvuru yapabilmelidir.
özgürlüklerden, özellikle mahremiyet hakkından, tam olarak faydalanabilmek için,
arama motoru işletmecisine doğrudan başvuru yapabilmelidir.
E
ABAD'a göre kişinin genel olarak geçmişiyle bağlı kalmama hakkı mevcuttur.
Açıklama:
İlgili kişi arama sonuçlarında yer alan linklerin kaldırılmasını, bu linklerin içeriğinde
kendisiyle ilgili gerçek bilgilerin bulunması
halinde dahi isteyebilecektir. Diğer bir ifadeyle unutulma hakkından yararlanabilmek
için, kişisel verinin içeriğinin yanlış olması
şart değildir. Gerçeği yansıtan bir verinin de
kaldırılması talep edilebilir.
kendisiyle ilgili gerçek bilgilerin bulunması
halinde dahi isteyebilecektir. Diğer bir ifadeyle unutulma hakkından yararlanabilmek
için, kişisel verinin içeriğinin yanlış olması
şart değildir. Gerçeği yansıtan bir verinin de
kaldırılması talep edilebilir.
Soru 45
AYM'nin Unutulma Hakkı Kararı hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Seçenekler
A
ABAD, unutulma hakkını çok geniş çerçevede ele almıştır.
B
Mahkemeye göre bireyin kişisel şeref ve itibarı,
“maddi varlık” kapsamında yer almaktadır
“maddi varlık” kapsamında yer almaktadır
C
AYM, ABAD’dan farklı olarak haber
arşiv içeriğinin, dolayısıyla ilgili sayfanın kendisinin, unutulma hakkı çerçevesinde silinebileceğini belirtmiştir.
arşiv içeriğinin, dolayısıyla ilgili sayfanın kendisinin, unutulma hakkı çerçevesinde silinebileceğini belirtmiştir.
D
İnternet ortamında şeref ve itibara yönelik saldırıların, kişisel verilerin korunması hakkı ile bağlantılı
olarak değerlendirilmesi şart değildir.
olarak değerlendirilmesi şart değildir.
E
Kişisel verilerin ancak kanunla veya kişinin açık rızası ile işlenebileceği belirtildiğinden Anayasa’da tanımlanan ifade ve basın özgürlükleri kapsamında yapılan bir haber de anılan sınırlara tabidir.
Açıklama:
Mahkemeye göre bireyin kişisel şeref ve itibarı,
Anayasa’nın 17. maddesinde yer alan “manevi varlık” kapsamında yer almaktadır. Şeref ve itibarın
korunması hakkı ile kişisel veriler arasındaki bu ilişki internet ortamında şeref ve itibara yönelik saldırıların, kişisel verilerin korunması hakkı ile bağlantılı
olarak değerlendirilmesini gerektirmektedir. Her ne kadar kişisel verilerin ancak kanunla veya
kişinin açık rızası ile işlenebileceği belirtilmiş ise de
Anayasa’da tanımlanan ifade ve basın özgürlükleri
kapsamında yapılan bir haberin anılan sınırların istisnası olacağı açıktır.
Anayasa’nın 17. maddesinde yer alan “manevi varlık” kapsamında yer almaktadır. Şeref ve itibarın
korunması hakkı ile kişisel veriler arasındaki bu ilişki internet ortamında şeref ve itibara yönelik saldırıların, kişisel verilerin korunması hakkı ile bağlantılı
olarak değerlendirilmesini gerektirmektedir. Her ne kadar kişisel verilerin ancak kanunla veya
kişinin açık rızası ile işlenebileceği belirtilmiş ise de
Anayasa’da tanımlanan ifade ve basın özgürlükleri
kapsamında yapılan bir haberin anılan sınırların istisnası olacağı açıktır.
Soru 46
İnsan haklarınının sınıflandırılmasında internete erişim hakkı hangi kuşak haklar arasında kabul edilmektedir?
Seçenekler
A
Birinci kuşak haklar
B
İkinci kuşak haklar
C
Üçüncü kuşak haklar
D
Dördüncü kuşak haklar
E
Beşinci kuşak haklar
Açıklama:
Karel Vasak'a göre internete erişim hakkı üçüncü kuşak haklar arasında kabul edilmektedir. Bu hak, Anayasa'nın 5. ve 17. maddelerinde güvence altına alınan insanın maddi ve manevi varlığının gelişiminin bir parçası olarak kabul edilebilecekken kendi başına bir hak olarak da kabul edilmiştir.
Soru 47
A kişisi yıllar önce haberi yapılmış ve dijital hafızada yeri olan bir olayın artık başkaları tarafından bilinmemesini istemektedir. Bu durumda A kişisi, Karel Vasak'ın yaptığı insan hakları sınıflandırmasına göre hangi kuşak hakkına sahiptir?
Seçenekler
A
Birinci kuşak haklar
B
İkinci kuşak haklar
C
Üçüncü kuşak haklar
D
Dördüncü kuşak haklar
E
Beşinci kuşak haklar
Açıklama:
Unutulma hakkı, üstün bir kamu yararı olmadığı sürece, dijital hafızada yer alan geçmişte yaşanılan olayların bir süre sonra unutulmasını, başkaları tarafından bilinmesi istenmeyen bilgilerin silinmesini isteme hakkı olarak ifade edilir ve Karel Vasak'a göre bu hak dördüncü kuşak haklar arasında yer alır.
Soru 48
Unutulma hakkının güvenli normatif dayanaklarından biri olan Güvenli Liman Anlaşması'nın geçersiz ilan edilmesi hangi karardan sonra olmuştur?
Seçenekler
A
İrlanda Dijital Haklar Kararı
B
M.Schrems-Veri Koruma Komisyonu Kararı
C
ABAD'ın Google/Unutulma Hakkı Kararı
D
AYM'nin Unutulma Hakkı/NBB-Bireysel Başvuru Kararı
E
HGK'nın Kararı
Açıklama:
M.Schrems-Veri Koruma Komisyonu Kararı Avusturya vatandaşı Schrems'in İrlanda Veri Koruma Otoritesi'ni dava etmesiyle alınmış bir karardır. Mahkeme, ABD hukuk kurallarının incelenmesi sonucunda, AB vatandaşlarının başta kişisel verileri olmak üzere temel hakları bakımından tehlikeli sonuçların ortaya çıkabileceğini değerlendirmiş ve Güvenli Liman Anlaşmasını 6 Ekim 2015'te geçersiz ilan etmiştir.
Soru 49
Aşağıda kişisel veriler ve veri sorumluları ile ilgili olarak verilenlerden hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
Yargıtay'a göre, kişinin fiziki kimliği (boyu, kilosu, sesi) kişinin kişisel verisi olarak kabul edilebilir.
B
Kişisel verilerin işlenmesi, verilerin ilk defa elde edilmesinden başlayarak yapılan tüm işlemleri kapsar.
C
Veri sorumlusu ve veri işleyicisi aynı kişi olmayabilir.
D
Veri sorumlusu ve veri işleyicisi aynı kişi olabilir.
E
Veri sorumlusu gerçek kişilerden olmalıdır.
Açıklama:
Yargıtay'ın veri kavramı ve verilerin işlenmesi oldukça geniş kapsamlıdır. Veri sorumlusu ve veri işleyicisi farklı kişiler olabileceği gibi aynı kişiler de olabilirler. Fakat verileri sorumluları gerçek kişiler olabildiği gibi özel veya kamu kurumu tüzel kişiliğini haiz kişiler de olabilirler.
Soru 50
I- ABAD
II- AYM
III- HGK
Yukarıdakilerden hangisinin ya da hangilerinin unutulma hakkı kararı sadece internet ortamında yer alan kişisel veriler için değil, offline işlenen kişisel veriler için de geçerlidir?
II- AYM
III- HGK
Yukarıdakilerden hangisinin ya da hangilerinin unutulma hakkı kararı sadece internet ortamında yer alan kişisel veriler için değil, offline işlenen kişisel veriler için de geçerlidir?
Seçenekler
A
Yalnız I
B
Yalnız II
C
Yalnız III
D
I ve III
E
II ve III
Açıklama:
HGK, diğer yargı organlarından farklı olarak unutulma hakkını offline olarak da ele almaktadır.
Soru 51
Aşağıdakilerden hangisi AYM'nin unutulma kararını ABAD'ın kararından farklı olarak kapsamlı kılan etmendir?
Seçenekler
A
Haber arşiv içeriğini de kapsaması
B
Offline kişisel verileri de kapsaması
C
Arama motorlarındaki verileri kapsaması
D
Veri denetleyici ve sorumlularını da kapsaması
E
Veri işlenmesinin şartlarını da kapsaması
Açıklama:
Haber arşiv içeriğini unutulma kararına sunan AYM'dir. ABAD sadece arama motorlarında gösterilen sonuçlar çerçevesinde unutulma hakkını ele almaktadır. Offline verilerden bahseden ise HGK'dır.
Soru 52
Aşağıdakilerden hangisi ABAD Unutulma Kararlarının esaslarıyla ilgili verilen yanlış bir bilgidir?
Seçenekler
A
Arama motoru işletmecisi hem veri sorumlusu hem de verilerin işlenmesinden sorumludur.
B
Kişinin genel olarak geçmişiyle bağlı kalma hakkı mevcuttur.
C
Kişisel verilerin içeriğinin yanlış olması şart değildir.
D
Kişisel verilerin yayınlanmasının hukuka aykırı olmaması gerekir.
E
Arama motoru işletmecisine doğrudan başvurabilmek için web sitesi sahibine önceden veya eş zamanlı olarak başvuru gereklidir.
Açıklama:
ABAD Kararlarına göre; arama motoru işletmecisine doğrudan başvurabilmek için web sitesi sahibine önceden veya eş zamanlı olarak başvuru gerekli değildir. Aynı şekilde ilgili sayfanın webmasterına bu hususta bilgi vermesi de şart değildir.
Soru 53
5651 sayılı Kanun'un 9. maddesine göre, birlik tarafından erişim sağlayıcıya gönderilen içeriğe erişimin engellenmesi kararı erişim sağlayıcı tarafından en geç ne kadar süre içerisinde yerine getirilmelidir?
Seçenekler
A
4 saat
B
6 saat
C
8 saat
D
12 saat
E
24 saat
Açıklama:
5651 sayılı Kanun'un 9. maddesine göre, birlik tarafından erişim sağlayıcıya gönderilen içeriğe erişimin engellenmesi kararı erişim sağlayıcı tarafından en geç dört saat içinde erişim sağlayıcı tarafından yerine getirilir.
Soru 54
Dördüncü kuşak haklarından biri olarak kabul edilen kişisel verilerin korunması hakkı, ülkemizde anayasal güvenceye kaç yılında alınmıştır?
Seçenekler
A
2008
B
2009
C
2010
D
2011
E
2012
Açıklama:
2010 yılında Anayasa Referandumu ile kabul edilen değişiklik kişisel verilerin korunması hakkını ülkemizde anayasal güvenceye almıştır.
Anayasa m. 20/3: “Herkes, kendisiyle ilgili kişisel verilerin korunmasını isteme hakkına
sahiptir. Bu hak; kişinin kendisiyle ilgili kişisel veriler hakkında bilgilendirilme, bu verilere erişme, bunların düzeltilmesini veya silinmesini talep etme ve amaçları doğrultusunda kullanılıp kullanılmadığını öğrenmeyi de kapsar. Kişisel veriler, ancak kanunda öngörülen hallerde veya kişinin açık rızasıyla işlenebilir. Kişisel verilerin korunmasına ilişkin esas ve usuller kanunla düzenlenir.”
Anayasa m. 20/3: “Herkes, kendisiyle ilgili kişisel verilerin korunmasını isteme hakkına
sahiptir. Bu hak; kişinin kendisiyle ilgili kişisel veriler hakkında bilgilendirilme, bu verilere erişme, bunların düzeltilmesini veya silinmesini talep etme ve amaçları doğrultusunda kullanılıp kullanılmadığını öğrenmeyi de kapsar. Kişisel veriler, ancak kanunda öngörülen hallerde veya kişinin açık rızasıyla işlenebilir. Kişisel verilerin korunmasına ilişkin esas ve usuller kanunla düzenlenir.”
Soru 55
Üç Kuşak Haklar Teorisi aşağıdakilerden hangisi tarafından ortaya atılmıştır?
Seçenekler
A
Karel Vasak
B
Georg Jellinek
C
Hans Kelsen
D
Jean Bodin
E
Max Weber
Açıklama:
İnsan hakları öğretisinin oluşmaya başladığı tarihten bu yana, insan haklarını sayan ve sınıflandıran çok sayıda liste ortaya çıkmıştır. Bu sınıflandırmalardan en ünlüsü Karel Vasak tarafından ortaya konan “üç kuşak haklar” teorisidir.
Soru 56
Aşağıdakilerden hangisi bir toplumdaki tüm sosyal grupların ihtiyaçlarına cevap vermeyi amaçlayan 3.kuşak haklarından biridir?
Seçenekler
A
Gelişme hakkı
B
İbadet özgürlüğü
C
Konut dokunulmazlığı hakkı
D
Sosyal güvenlik hakkı
E
Sağlık hakkı
Açıklama:
Gelişme hakkı, 3.kuşak haklarından biridir.
Soru 57
Teknolojisinin günümüzde eriştiği düzeyin ortaya çıkardığı, insan onurunu tehdit eden yeni tehlikelere karşı yeni hakların güvence altına alınması ve/veya mevcut hakların yeni durumları kapsayacak biçimde ek güvencelerle desteklenmesi için tanınan haklar kaçıncı kuşak haklarıdır?
Seçenekler
A
Birinci kuşak
B
Dördüncü kuşak
C
Üçüncü kuşak
D
İkinci kuşak
E
Beşinci kuşak
Açıklama:
Bilişim teknolojisinin günümüzde eriştiği düzeyin ortaya
çıkardığı, insan onurunu tehdit eden yeni tehlikelere karşı yeni hakların güvence altına alınması ve/ veya mevcut hakların yeni durumları kapsayacak biçimde ek güvencelerle desteklenmesi dördüncü kuşak hakların tanınmasının temel nedenidir.
çıkardığı, insan onurunu tehdit eden yeni tehlikelere karşı yeni hakların güvence altına alınması ve/ veya mevcut hakların yeni durumları kapsayacak biçimde ek güvencelerle desteklenmesi dördüncü kuşak hakların tanınmasının temel nedenidir.
Soru 58
Unutma hakkının sadece dijital ortamda yer alan kişisel veriler için değil, kamunun kolayca ulaşabileceği yerde tutulan her türlü kişisel verilere yönelik olarak da kabul edilmesi gerektiğine vurgu yapan kurum aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
HGK
B
ABAD
C
AYM
D
İYM
E
UYM
Açıklama:
HGK unutulma hakkına yeni bir boyut getirerek, bu hakkın sadece dijital ortamda yer alan kişisel veriler için değil, kamunun kolayca ulaşabileceği yerde tutulan her türlü kişisel verilere yönelik olarak da kabul edilmesi gerektiğine vurgu yapmıştır.
Soru 59
Aşağıdaklerden hangisi dördüncü kuşak haklarından biridir?
Seçenekler
A
Unutulma hakkı
B
Düşünce ve düşünceyi açıklama özgürlüğü
C
Çevre hakkı
D
Tüketici hakları
E
Yaşam hakkı
Açıklama:
Unutulma hakkı dördüncü kuşak haklarından biridir.
Soru 60
Aşağıdakileden hangisi ABAD'ın unutulma hakkı çerçevesinde belirttiği sınır ve şartlardan biri değildir?
Seçenekler
A
Arama motoru faaliyeti, kişisel verilerin işlenmesi ve arama motoru işletmecisi de veri sorumlusu olarak kabul edilmesi.
B
Bireylerin kendilerine tanınan temel hak ve özgürlüklerden, özellikle mahremiyet hakkından, tam
olarak faydalanabilmek için, arama motoru işletmecisine doğrudan başvuru yapabilmesi.
olarak faydalanabilmek için, arama motoru işletmecisine doğrudan başvuru yapabilmesi.
C
İlgili kişi arama sonuçlarında yer alan linklerin kaldırılmasını, bu linklerin içeriğinde kendisiyle ilgili gerçek bilgilerin bulunması halinde dahi isteyebilmesi.
D
Unutulma hakkı çerçevesinde yapılan başvurularda unutulma hakkı ile çatışan diğer temel hak ve özgürlükler arasında denge kurulması.
E
Kişinin genel olarak geçmişiyle bağlı kalmama hakkının olmaması.
Açıklama:
Kişinin genel olarak geçmişiyle bağlı kalmama hakkı mevcuttur.
Soru 61
Aşağıdakilerden hangisi ''İçeriğin yayından çıkarılması ve engellenmesi” başlığını taşıyan 5651 sayılı Kanun’un 9. maddesinde yer alan hükümlerden biri değildir?
Seçenekler
A
İnternet ortamında yapılan yayın içeriği nedeniyle kişilik haklarının ihlal edildiğini iddia
eden gerçek ve tüzel kişiler ile kurum ve kuruluşlar, içerik sağlayıcısına, buna ulaşamaması halinde yer sağlayıcısına başvurarak uyarı yöntemi ile içeriğin
yayından çıkarılmasını isteyebileceği gibi doğrudan sulh ceza hâkimine başvurarak içeriğe erişimin engellenmesini de isteyebilir.
eden gerçek ve tüzel kişiler ile kurum ve kuruluşlar, içerik sağlayıcısına, buna ulaşamaması halinde yer sağlayıcısına başvurarak uyarı yöntemi ile içeriğin
yayından çıkarılmasını isteyebileceği gibi doğrudan sulh ceza hâkimine başvurarak içeriğe erişimin engellenmesini de isteyebilir.
B
İnternet ortamında yapılan yayın içeriği nedeniyle kişilik haklarının
ihlal edildiğini iddia eden kişilerin talepleri, içerik ve/veya yer sağlayıcısı tarafından en geç yirmi dört saat içinde cevaplandırılır.
ihlal edildiğini iddia eden kişilerin talepleri, içerik ve/veya yer sağlayıcısı tarafından en geç yirmi dört saat içinde cevaplandırılır.
C
İnternet ortamında yapılan yayın içeriği nedeniyle kişilik hakları ihlal edilenlerin talepleri doğrultusunda hakim bu maddede belirtilen kapsamda erişimin engellenmesine karar verebilir.
D
Hakimin bu madde kapsamında verdiği erişimin engellenmesi kararları doğrudan Birliğe gönderilir.
E
Hakim bu madde kapsamında yapılan başvuruyu en geç otuz altı saat içinde duruşma yapmaksızın karara bağlar. Bu karara karşı 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu hükümlerine göre itiraz yoluna gidilebilir.
Açıklama:
Hakim bu madde kapsamında yapılan başvuruyu en geç yirmi dört saat içinde duruşma yapmaksızın karara bağlar. Bu karara karşı 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu hükümlerine göre itiraz yoluna gidilebilir.
Soru 62
Aşağıdakilerden hangisi diğer yargı organlarından farklı olarak unutulma hakkını sadece internet ortamında yer alan kişisel veriler için değil, offline işlenen kişisel veriler için de kabul etmiştir?
Seçenekler
A
Hukuk Genel Kurulu (HGK)
B
Anayasa Mahkemesi (AYM)
C
İdari Yargı Mahkemeleri (İYM)
D
Yargıtay
E
Asliye Hukuk Mahkemesi (AHM)
Açıklama:
HGK, diğer yargı organlarından farklı olarak unutulma hakkını sadece internet ortamında yer alan kişisel veriler için değil, offline işlenen kişisel veriler için de kabul etmiştir.
Soru 63
Unutulma hakkı Anayasa’mızda açıkça düzenlenmemiştir. “insanın maddi ve manevi varlığının gelişmesi için gerekli şartları hazırlamaya çalışmak” ifadesi ile devlete pozitif bir yükümlülük yüklenmiştir. Anayasa’nın kaçıncı maddesinde “Devletin Temel Amaç Ve Ödevleri” başlığı altında düzenlenme yapılmıştır?
Seçenekler
A
Beşinci madde
B
Dördüncü madde
C
Üçüncü madde
D
Birinci madde
E
İkinci madde
Açıklama:
Unutulma hakkı Anayasa’mızda açıkça düzenlenmemiştir. Bununla birlikte Anayasa’nın
“Devletin Temel Amaç Ve Ödevleri” başlığı altında düzenlenen 5. maddesinde “insanın maddi
ve manevi varlığının gelişmesi için gerekli şartları
hazırlamaya çalışmak” ifadesi ile devlete pozitif
bir yükümlülük yüklenmiştir.
“Devletin Temel Amaç Ve Ödevleri” başlığı altında düzenlenen 5. maddesinde “insanın maddi
ve manevi varlığının gelişmesi için gerekli şartları
hazırlamaya çalışmak” ifadesi ile devlete pozitif
bir yükümlülük yüklenmiştir.
Soru 64
Anayasa'nın kaçıncı maddesi ve fıkrasında ''Herkesin kendisiyle ilgili kişisel verilerin korunmasını isteme hakkına sahip olduğu, bu hakkın kişinin kendisiyle ilgili kişisel veriler hakkında bilgilendirilme, bu verilere erişme, bunların düzeltilmesini veya silinmesini talep etme ve amaçları doğrultusunda kullanılıp kullanılmadığını öğrenmeyi de kapsadığı'' ifade edilmiştir?
Seçenekler
A
Anayasa’nın 20. maddesinin üçüncü fıkrasında
B
Anayasa’nın 20. maddesinin ikinci fıkrasında
C
Anayasa'nın 5.maddesinin birinci fıkrasında
D
Anayasa'nın 6.maddesi dördüncü fıkrasında
E
Anayasa’nın 20. maddesinin birinci fıkrasında
Açıklama:
Anayasa’nın 20. maddesinin üçüncü fıkrasında;
herkesin kendisiyle ilgili kişisel verilerin korunmasını isteme hakkına sahip olduğu, bu hakkın kişinin kendisiyle ilgili kişisel veriler hakkında bilgilendirilme, bu verilere erişme, bunların düzeltilmesini veya silinmesini talep etme ve amaçları doğrultusunda kullanılıp kullanılmadığını öğrenmeyi de kapsadığı ifade edilmiştir.
herkesin kendisiyle ilgili kişisel verilerin korunmasını isteme hakkına sahip olduğu, bu hakkın kişinin kendisiyle ilgili kişisel veriler hakkında bilgilendirilme, bu verilere erişme, bunların düzeltilmesini veya silinmesini talep etme ve amaçları doğrultusunda kullanılıp kullanılmadığını öğrenmeyi de kapsadığı ifade edilmiştir.
Soru 65
Aşağıdakilerden hangisi birinci kuşak haklar arasında yer almaz?
Seçenekler
A
Yaşam hakkı
B
Kişi dokunulmazlığı
C
Düşünce özgürlüğü
D
Toplu sözleşme hakkı
E
İnanç özgürlüğü
Açıklama:
Birinci kuşak haklar, kişi haklarını yani medeni hakları ve siyasal hakları içerir. Bunlara örnek olarak, yaşam hakkı ve kişi
dokunulmazlığı, kişi özgürlüğü ve kişi güvenliği, düşünce ve düşünceyi açıklama özgürlüğü, inanç ve ibadet özgürlüğü, konut dokunulmazlığı hakkı verilebilir. Buna göre doğru cevap D şıkıdır.
dokunulmazlığı, kişi özgürlüğü ve kişi güvenliği, düşünce ve düşünceyi açıklama özgürlüğü, inanç ve ibadet özgürlüğü, konut dokunulmazlığı hakkı verilebilir. Buna göre doğru cevap D şıkıdır.
Soru 66
Aşağıdakilerden hangisi ikinci kuşak haklar arasında yer alır?
Seçenekler
A
Sosyal güvenlik hakkı
B
Çevre hakkı
C
Gelişme hakkı
D
İnsanlığın ortak mal varlığına saygı hakkı
E
Tüketici hakları
Açıklama:
İkinci kuşak haklar, devlete karışmama ödevi değil, aksine eylemde bulunma, harekete geçme yani hizmet sağlama ödevi yüklemektedir. Bunlar genellikle sosyal haklar olarak adlandırılmaktadır. Bunlara örnek olarak toplu sözleşme hakkı, dinlenme hakkı, sosyal güvenlik hakkı, sağlık hakkı, korunmaya muhtaç toplumsal sınıfların (yaşlılar, engelliler, çocuklar vs.) korunmasına yönelik haklar verilebilir. Buna göre doğru cevap A şıkkıdır.
Soru 67
Unutulma hakkı kaçıncı kuşak haklardandır?
Seçenekler
A
Birinci kuşak
B
İkinci kuşak
C
Üçüncü kuşak
D
Dördüncü kuşak
E
Beşinci kuşak
Açıklama:
Unutulma hakkı dördüncü kuşak insan haklarından kabul edilmektedir. Buna göre doğru cevap D şıkkıdır.
Soru 68
İnternete erişim hakkı kaçıncı kuşak haklar arasında kabul edilmektedir?
Seçenekler
A
Birinci kuşak
B
İkinci kuşak
C
Üçüncü kuşak
D
Dördüncü kuşak
E
Beşinci kuşak
Açıklama:
İnternete erişim hakkı üçüncü kuşak haklar arasında kabul edilmektedir. Buna göre doğru cevap C şıkkıdır.
Soru 69
Avrupa Birliği Komisyonu tarafından unutma hakkı ilk kez kaç yılında önerilmiştir?
Seçenekler
A
2001
B
2005
C
2008
D
2010
E
2015
Açıklama:
Unutulma hakkının yazılı metinlerde yer almasına dair çalışmalar Avrupa Birliği (AB) Komisyonu’nun, 95/46/EC sayılı Direktifin yeniden gözden geçirilmesi yönündeki önerisinin ardından başlamıştır. Komisyon, 2010 yılının Kasım ayında unutulma hakkının kabul edilmesini önermiştir. Buna göre doğru cevap D şıkkıdır.
Soru 70
Anayasa Mahkemesi Genel Kurulu, bireysel bir başvuru sonucu bir gazetenin internet yayınının kaldırılması ile ilgili talebi doğrultusunda kaç yılında şeref ve itibarın korunması hakkının ihlal edildiğine karar vermiştir?
Seçenekler
A
2001
B
2005
C
2010
D
2016
E
2018
Açıklama:
Anayasa Mahkemesi Genel Kurulu, 3/3/2016 tarihinde N.B.B. tarafından yapılan bireysel başvu-
ruda (B. No: 2013/5653), Anayasa’nın 17. Maddesinde güvence altına alınan şeref ve itibarın korun-
ması hakkının ihlal edildiğine karar vermiştir. Buna göre doğru cevap D şıkkıdır.
ruda (B. No: 2013/5653), Anayasa’nın 17. Maddesinde güvence altına alınan şeref ve itibarın korun-
ması hakkının ihlal edildiğine karar vermiştir. Buna göre doğru cevap D şıkkıdır.
Soru 71
Aşağıdakilerden hangisi ya da hangileri Yargıtay'a göre bir bireyin kişisel veri olarak kabul edilmektedir?
I. TC kimlik numarası
II. Zaafları
III. Bilgisayarının IP numarası
IV. Memuriyet bilgileri
I. TC kimlik numarası
II. Zaafları
III. Bilgisayarının IP numarası
IV. Memuriyet bilgileri
Seçenekler
A
Yalnız I ve IV
B
Yalnız II ve III
C
Yalnız I ve II
D
Yalnız I, III ve IV
E
I, II, III ve IV
Açıklama:
Yargıtay’a göre kişinin; Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, adı, soyadı, doğum tarihi, doğum yeri, nüfusa kayıtlı olunan yer, anne ve baba adı, medeni hali, nüfusa kayıtlı olduğu cilt ve aile sıra no, kan grubu, evlenme tarihi, boşanma tarihi ve mahkeme kararı bilgileri, adı-soyadı veya diğer kayıt düzeltmeleri, hakkında yapılan ceza yargılamaları, disiplin soruşturmaları, memuriyet bilgileri, vatandaşlıktan çıkarılma bilgileri, evlatlık ilişkisi, adresi, dini, bitirilen okullar, hastalıkları, hastalıkları ile ilgili tahlil sonuçları, mali durumu, ahlaki eğilimleri, zaafları, çevre ile ilişkileri, hatıra, anı ve günlükle ilgili defterindeki bilgileri, siyası görüşü, üye olduğu dernekler, alışkanlıkları, sevdiği kitaplar veya gazeteler, alışveriş eğilimleri, vergi numarası, e-posta adresi ve şifresi, banka bilgileri, bilgisayarının IP numarası, emeklilik ve kurum sicil numarası, aldığı ödüller, parmak izi, avuç içi izleri, mektupları, yazıları, kitapları, telefon numaraları, mesajları, fiziki kimliği (boy, kilo, engellilik durumu, ten rengi, göz rengi, saç rengi ve şekli), sesi, genel görünümü, ayak ve
beden numarası ve daha birçok bilgi, kişisel veridir (YCGK, 17.06.2014, E. 2012/12-1510, k. 2014/331). Kişilerin Facebook, Twitter gibi sosyal paylaşım sitelerinde yazdığı ve paylaştığı yazı, fotoğraf, ses veya görüntü kayıtları da kişisel veridir. Buna göre doğru cevap E şıkkıdır.
beden numarası ve daha birçok bilgi, kişisel veridir (YCGK, 17.06.2014, E. 2012/12-1510, k. 2014/331). Kişilerin Facebook, Twitter gibi sosyal paylaşım sitelerinde yazdığı ve paylaştığı yazı, fotoğraf, ses veya görüntü kayıtları da kişisel veridir. Buna göre doğru cevap E şıkkıdır.
Soru 72
Aşağıdakilerden kişisel verilerin işlenmesi ilkelerinden hangisi, kişisel verilerin, toplama ve/veya müteakip olarak işleme amaçları için yeterli ve bu işlemlerle ilgili olması ve aşırı olmaması ile ilgilidir?
Seçenekler
A
Adil ve yasal işleme
B
Amaç ve sınırlılık
C
İlgililik ve orantılılık
D
Doğruluk ve güncellik
E
Süreyle sınırlılık
Açıklama:
İlgililik ve Orantılılık: Kişisel veriler, toplama ve/veya müteakip olarak işleme amaçları için yeterli ve bu işlemlerle ilgili olacak, aşırı olmayacaktır. Buna göre doğru cevap C şıkkıdır.
Soru 73
I. İki kuşak haklar teorisi
II. Üç kuşak haklar teorisi
III. Dördüncü kuşak haklar
Yukarıda verilenlerden hangisi ya da hangileri insan hakları teorileri arasındadır?
II. Üç kuşak haklar teorisi
III. Dördüncü kuşak haklar
Yukarıda verilenlerden hangisi ya da hangileri insan hakları teorileri arasındadır?
Seçenekler
A
I, II, III
B
I, II
C
I, III
D
II, III
E
II
Açıklama:
Anayasa’nın 12. maddesi “herkes, kişiliğine bağlı, dokunulmaz, devredilmez, vazgeçilmez haklara sahiptir” diyerek bu hakların niteliğini açıklamıştır. İnsan hakları teorilerini “Üç Kuşak Haklar Teorisi” ve “Dördüncü Kuşak Haklar” olmak üzere iki kısmıda inceleyebiliriz.
Soru 74
İlgili kişinin, arama motoru işletmecisinden, kendilerine ilişkin bilgileri içeren web sitelerine dair arama sonuçlarında yer alan linklerin kaldırılmasını isteyebilmesi için aşağıdaki şartlardan hangisi ya da hangilerinin gerçekleşmesi gerekir?
1. Kişisel veriler rızaya dayalı olarak yahut bir zorunluluk gereği paylaşılmasına rağmen hukuka ve dürüstlük kuralına uygun bir biçimde işlenmemişse
2. Kişisel veriler belirli, açık, ölçülü ve meşru amaçlarla toplanmamışsa
3. Kişisel veriler meşru amaçla toplanmasına rağmen bu amaçlarla bağdaşmayacak şekilde işlenmiş ve kullanılmışsa;
4. İşleme faaliyeti yeterli, ilgili ve amaca uygun nitelikte değilse;
5. Kişisel veriler doğru ve güncel olarak tutulmamışsa
1. Kişisel veriler rızaya dayalı olarak yahut bir zorunluluk gereği paylaşılmasına rağmen hukuka ve dürüstlük kuralına uygun bir biçimde işlenmemişse
2. Kişisel veriler belirli, açık, ölçülü ve meşru amaçlarla toplanmamışsa
3. Kişisel veriler meşru amaçla toplanmasına rağmen bu amaçlarla bağdaşmayacak şekilde işlenmiş ve kullanılmışsa;
4. İşleme faaliyeti yeterli, ilgili ve amaca uygun nitelikte değilse;
5. Kişisel veriler doğru ve güncel olarak tutulmamışsa
Seçenekler
A
Herhangi bir tanesi
B
1 ve 3
C
2 ve 5
D
Hiçbiri
E
Tamamı
Açıklama:
İlgili kişiler, arama motoru işletmecisinden, kendilerine ilişkin bilgileri içeren web sitelerine dair arama sonuçlarında yer alan linklerin kaldırılmasını isteyebilir. Bunun için şu şartlardan herhangi birinin gerçekleşmesi yeterlidir: (a) Kişisel veriler rızaya dayalı olarak yahut bir zorunluluk gereği paylaşılmasına rağmen hukuka ve dürüstlük kuralına uygun bir biçimde işlenmemişse; (b) Kişisel veriler belirli, açık, ölçülü ve meşru amaçlarla toplanmamışsa; (c) Kişisel veriler meşru amaçla toplanmasına rağmen bu amaçlarla bağdaşmayacak şekilde işlenmiş ve kullanılmışsa; (d) İşleme faaliyeti yeterli, ilgili ve amaca uygun nitelikte değilse; (e) Kişisel veriler doğru ve güncel olarak tutulmamışsa; (f) Kişisel verilerin toplanma veya işlenme amacı için gerekli olan süre aşılmışsa. Buna göre doğru cevap A şıkkıdır.
Soru 75
İnternete erişim hakkı kaçıncı kuşak haklar arasında kabul edilmektedir?
Seçenekler
A
İkinci kuşak haklar
B
Üçüncü kuşak insan hakları
C
Dördüncü kuşak insan hakları
D
Beşinci kuşak insan hakları
E
Altıncı kuşak insan hakları
Açıklama:
Bununla birlikte, insan haklarının her zaman yürürlükteki hukukun önünde koştuğu ve hukukun da ona ayak uydurduğu gerçeği unutulmamalıdır. Yakın zamanlarda üçüncü kuşak insan hakları bağlamında tartışılan “internete erişim hakkı” bu duruma güzel bir örnektir.
Soru 76
Kişisel verilerle ve unutma hakkı ile ilgili olarak HGK, ABAD ve AYM'nin kararlarından hangisi yanlıştır?
Seçenekler
A
HGK, unutulma hakkını internet ortamında yer alan kişisel veriler için kabul etmiştir
B
ABAD unutulma hakkı ile ilgil olarak offline işlenen kişisel verileri dikkate almamıştır
C
HGK, unutulma hakkını offline işlenen kişisel veriler için reddetmiştir
D
AYM, haber arşiv içeriğinin, dolayısıyla ilgili sayfanın kendisinin, unutulma hakkı çerçevesinde silinebileceğini belirtmiştir
E
ABAD, unutulma hakkını sadece arama motorunda gösterilen sonuçlar çerçevesinde ele almıştır
Açıklama:
HGK, diğer yargı organlarından farklı olarak unutulma hakkını sadece internet ortamında yer alan kişisel veriler için değil, offline işlenen kişisel veriler için de kabul etmiştir. Buna göre doğru cevap C şıkkıdır.
Soru 77
I.Kişisel verilerin belirli bir süre geçtikten sonra silinmesi gerektiği temelinden hareket eden görüş
II. “Beyaz sayfa” yaklaşımından yola çıkan ve eski tarihli olumsuz bilgilerin kişilere karşı kullanılmaması gerektiğini savunan sosyal perspektifli görüş
III. Beyaz sayfa temelinden hareket eden, fakat bireyin kendini geliştirme hakkını temel alan ve böylece kişilerin geçmişlerinden endişe etmeksizin kendilerini ifade edebilmeleri gerektiğini savunan görüş
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri unutulma hakkının gerekçelerindendir?
II. “Beyaz sayfa” yaklaşımından yola çıkan ve eski tarihli olumsuz bilgilerin kişilere karşı kullanılmaması gerektiğini savunan sosyal perspektifli görüş
III. Beyaz sayfa temelinden hareket eden, fakat bireyin kendini geliştirme hakkını temel alan ve böylece kişilerin geçmişlerinden endişe etmeksizin kendilerini ifade edebilmeleri gerektiğini savunan görüş
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri unutulma hakkının gerekçelerindendir?
Seçenekler
A
I, II, III
B
I, II
C
I, III
D
II, III
E
III
Açıklama:
Unutulma hakkının gerekçesine dair yaklaşımlar farklılık göstermekle birlikte, bu konuda üç temel anlayıştan bahsedilmektedir: (1) Kişisel verilerin belirli bir süre geçtikten sonra silinmesi gerektiği temelinden hareket eden görüş; (2) “Beyaz sayfa” yaklaşımından yola çıkan ve eski tarihli olumsuz bilgilerin kişilere karşı kullanılmaması gerektiğini savunan sosyal perspektifli görüş; (3) Yine beyaz sayfa temelinden hareket eden, fakat bireyin kendini geliştirme hakkını temel alan ve böylece kişilerin geçmişlerinden endişe etmeksizin kendilerini ifade edebilmeleri gerektiğini savunan görüş (Önok, 2017: 7738).
Soru 78
ABAD'ın hangi kararında 2006/24/EC sayılı Veri Saklama Direktifini geçersiz ilan etmiştir?
Seçenekler
A
İrlanda dijital haklar kararı
B
İzlanda dijital haklar kararı
C
Danimarka
D
Norveç
E
İsveç
Açıklama:
İrlanda Dijital Haklar Kararı: ABAD bu kararında 2006/24/EC sayılı Veri Saklama Direktifini geçersiz ilan etmiştir.2
Soru 79
“Kişisel Verilerin Silinmesi, Yok Edilmesi Veya Anonim Hale Getirilmesi Hakkında Yönetmelik” ne zaman yayınlanmıştır?
Seçenekler
A
2014
B
2015
C
2016
D
2017
E
2018
Açıklama:
28.10.2017 tarih ve 30224 sayılı Resmi Gazete’de “Kişisel Verilerin Silinmesi, Yok Edilmesi Veya Anonim Hale Getirilmesi Hakkında Yönetmelik” yayınlanmıştır. Yönetmeliğin 7 ve devamı maddelerinde kişisel bilgilerin silinmesi, yok edilmesi ve anonim hale getirilmesi ile ilgili esas ve usuller düzenlenmiştir.
Soru 80
Haber arşiv içeriğinin, dolayısıyla ilgili sayfanın kendisinin, unutulma hakkı çerçevesinde silinebileceğini belirten kurum aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
ABAD
B
AYM
C
AKM
D
ARM
E
ATM
Açıklama:
AYM, ABAD’dan farklı olarak haber arşiv içeriğinin, dolayısıyla ilgili sayfanın kendisinin, unutulma hakkı çerçevesinde silinebileceğini belirtmiştir. Buna karşın ABAD, unutulma hakkını sadece arama motorunda gösterilen sonuçlar çerçevesinde ele almıştır.
Soru 81
Diğer yargı organlarından farklı olarak unutulma hakkını sadece internet ortamında yer alan kişisel veriler için değil, offline işlenen kişisel veriler için de kabul eden yargı organı aşağıdakilerden hangisidir?
Seçenekler
A
ABAD
B
AYM
C
HGK
D
HSG
E
OSG
Açıklama:
HGK, diğer yargı organlarından farklı olarak unutulma hakkını sadece internet ortamında yer alan kişisel veriler için değil, offline işlenen kişisel veriler için de kabul etmiştir.
Soru 82
5651 sayılı Kanun’un 9. maddesi hangi yılda 6518 sayılı Kanun’un 93. maddesi ile önemli değişikliklere gitmiştir?
Seçenekler
A
2012
B
2013
C
2014
D
2015
E
2016
Açıklama:
5651 sayılı Kanun’un 9. maddesi 2014 yılında 6518 sayılı Kanun’un 93. maddesi ile önemli değişikler geçirmiştir.
Soru 83
I. Adil ve yasal işleme
II. Amaç ve sınırlılık
III. İlgililik ve orantılılık
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri kişisel verilerin işlenmesi için uygun ilkeler arasındadır?
II. Amaç ve sınırlılık
III. İlgililik ve orantılılık
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri kişisel verilerin işlenmesi için uygun ilkeler arasındadır?
Seçenekler
A
I, II, III
B
I
C
II
D
III
E
I,II
Açıklama:
Kişisel veriler ancak şu temel ilkelere uygun olarak işlenebilecektir: (1) Adil ve Yasal İşleme: Kişisel veriler adil ve yasalara uygun şekilde işlenecektir. (2) Amaç ile Sınırlılık: Kişisel veriler; kesin, belirlenmiş ve hukuka uygun amaçlara göre toplanmış olacak ve ilk toplandıkları amaca aykırı olarak daha sonradan işlemeye konu olmayacaktır. (3) İlgililik ve Orantılılık: Kişisel veriler, toplama ve/ veya müteakip olarak işleme amaçları için yeterli ve bu işlemlerle ilgili olacak, aşırı olmayacaktır. (4) Doğruluk ve Güncellik: Söz konusu veriler güncel ve doğru olarak tutulacak; böylece veri kalitesi korunacaktır. Toplanma amaçları veya daha sonraki işleme için yanlış veya eksik olan verinin silinmesi veya düzeltilebilmesi için gerekli tüm makul adımlar atılacaktır. (5) Süreyle Sınırlılık: Kişisel veriler, toplama amacının veya daha sonraki işlemenin gerektirdiğinden daha uzun süre saklanmayacaktır (6698 s.K. m. 4; Direktif m. 6).
Soru 84
"Kişisel veriler, toplama ve/veya müteakip olarak işleme amaçları için yeterli ve bu işlemlerle ilgili olacak, aşırı olmayacaktır."
Yukarıdaki ifade kişisel verilerle ilgili hangi ilkeyi ifade etmektedir?
Yukarıdaki ifade kişisel verilerle ilgili hangi ilkeyi ifade etmektedir?
Seçenekler
A
Adil ve Yasal İşleme
B
Amaç ile Sınırlılık
C
Doğruluk ve Güncellik
D
Süreyle Sınırlılık
E
İlgililik ve Orantılılık
Açıklama:
İlgililik ve Orantılılık: Kişisel veriler, toplama ve/ veya müteakip olarak işleme amaçları için yeterli ve bu işlemlerle ilgili olacak, aşırı olmayacaktır.