Temel Afet Bilgisi - Acil Durum ve Afet Yönetimi

Ünite 1

Soru 1

Doğa, teknoloji veya insan kaynaklı olan ve fiziksel, ekonomik, sosyal
kayıplara yol açabilecek tüm olayları ifade eden terim aşağıdakilerden hangisidir?

Tehlike

Maruziyet

Risk

Zarar görebilirlik

Afet

Açıklama:

Tehlike, belirli bir zaman veya coğrafyada ortaya çıkarak yaşamı tehdit eden, toplumun sosyo ekonomik düzen ve etkinliklerine, doğal çevreye, doğal, tarihi ve kültürel kaynaklara zarar verme potansiyeli olan doğa, teknoloji
ya da insandan kaynaklanan fiziki olay ve olgu şeklinde tanımlanmaktadır. Tehlike; doğa, teknoloji veya insan kaynaklı olan ve fiziksel, ekonomik, sosyal kayıplara yol açabilecek tüm olayları ifade eder.

Doğru Cevap: A

Soru 2

"Maruziyet" in tanımı aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak yer almaktadır?

Bir olay sonucunda ortaya çıkabilecek olumsuz sonuçların toplamıdır.

Olası bir tehlikenin etkisine alabileceği insan veya her türlü varlığın miktarı ve
sayısıdır.

Bir toplumun, bir yapının veya hizmetin, tehlike oluştuğunda görebileceği hasar veya zararın olası ölçüsüdür.

Belirli bir bölge için tehlikelerin büyüklüğü, tekrarlanma süresi, olma olasılığı gibi değişkenlerin belirlenmesine ilişkin çalışmalardır.

Gerçekleşme ihtimali bulunan fakat istenmeyen sakıncalı durum

Açıklama:

Maruziyet, olası bir tehlikenin etkisine alabileceği insan veya her türlü varlığın miktarı vesayısıdır. Maruziyet bileşenlerini belirleyebilmekiçin detaylı veri tabanları hazırlanmalı ve bunlar sürekli güncel tutulmalıdır. Maruziyetin varlığı, birtehlike ve bu tehlikenin etkileyebileceği alandaki insan ve kıymetlerin varlığı ile değerlendirilmelidir

Doğru Cevap: B

Soru 3

I-Kimyasal ve gaz sızıntılar
II-Salgın hastalıklar
III- Yangın
IV-Çevre Kirliliği
V-Deprem
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri ikincil afetler olarak adlandırıla bilinir?

I,II

II,III,V

I,II,III,IV

I,II,III,IV,V

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 4

Aşağıdakilerden hangisi afetlerin dolaylı etkileri arasında yer almaktadır?

Can kayıpları

Yaralanma ve sakat kalma

Üretim ve hizmet yetersizliği nedeniyle ortaya çıkan fiyat artışları

Aşırı talebin neden olduğu karaborsacılık

Yapı ve alt yapı hasarları

Açıklama:

Dolaylı etkiler şunlardır;
• Üretim, turizm, ticaret ve hizmet sektörlerinin kısa veya uzun süreli devre
dışı kalması nedeniyle uğranılan gelir kayıpları,
• Sağlık, eğitim, ulaştırma, enerji vb. sektörlerdeki hasarlar sonucu hizmetlerin kesilmesi veya aksaması nedeniyle uğranılan hizmet kayıpları,
• Üretim ve hizmet yetersizliği nedeniyle ortaya çıkan fiyat artışları,
• Kalkınma planlarındaki yatırımların askıya alınmasının doğuracağı alternatif
maliyetler,
• Tüm kaynakların, kurtarma, ilk yardım ve geçici barındırma çalışmalarına yoğunlaştırılması nedeniyle, diğer alanlarda görülen yatırım ve hizmet azalması ve bunların alternatif maliyetleri,
• İşsizlik, göç, sakat ve kimsesiz kalanlarla, psikolojik travma yaşayanların yol
açtığı sosyal maliyetler,

Doğru Cevap: C

Soru 5

Tehlike haritaları hazırlanırken aşağıdakilerden hangisi dikkate alınmaz?

Tehlikenin büyüklüğü,
ve belirli uzaklıkları etkileme
düzeylerini ortaya koymaya yönelik yapılan ölçüm

Tehlikenin gerçekleşme olasılığı

Tehlikenin belirli uzaklıkları etkileme düzeylerini ortaya koymaya yönelik yapılan ölçüm

Jeoistatistiksel analiz yöntemleri

Bölgenin ekonomik yapısı

Açıklama:

Tehlike haritaları envanter çalışmaları ve duyarlılık haritaları yapıldıktan sonraki aşamada hazırlanır. Bu haritalar zarar görebilirlik ve risk hakkında bilgi
vermezler. Tehlike haritaları tehlikenin büyüklüğü, gerçekleşme olasılığı ve belirli uzaklıkları etkileme düzeylerini ortaya koymaya yönelik yapılan ölçüm
ve hesaplamaların sayısal haritalar üzerine işlenmesi ve jeoistatistiksel analiz yöntemleri kullanılarak hazırlanır.

Doğru Cevap: E

Soru 6

I-Sonuçları
II-Oluş sıklığı
III-Etki süresi ve alanları
IV-Yaygınlık ve şiddet düzeylerinin derecesi
V-Olabilirliği
Yukarıdakilerden hangisi ya da hangileri doğa ve teknoloji kaynaklı olayların parametreleri kullanılarak afet riski haritası oluşturmada kullanılan ölçütler arasında yer almaktadır?

I,II

I,II,III

II,III,IV,V

I,III,IV,V

Açıklama:

Doğa ve teknoloji kaynaklı olayların;
• oluş sıklığı,
• etki süresi ve alanları,
• yaygınlık ve şiddet düzeylerinin derecesi ve
• olabilirliği
gibi parametreleri ortaya koyan, belirli ölçütlere göre hazırlanmış haritalara afet tehlikesi haritası denir.

Doğru Cevap: D

Soru 7

Afet Risk Azaltma Sistemi (ARAS) Projesi Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı tarafından hangi yıl başlanmıştır?

2016

2017

2018

2019

2020

Açıklama:

Afet Risk Azaltma Sistemi (ARAS) Projesi; Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı tarafından afet tehlike ve risk analizlerinde farklı yöntemlerin
kullanılabilmesi ve doğruya en yakın haritaların üretilebilmesi, analizlerin aynı ortamdan yapılarak aynı platformda tutulması ve paylaşımının sağlanabilmesi için 2017 yılında başlatılmıştır. Bu çalışmada amaç; tehlikelerin belirlenmesinden sonra istatistiki analizler kullanarak risk değerlendirmesi
yapmaktır.

Doğru Cevap: B

Soru 8

Dünya genelinde meydana gelen doğa kaynaklı afetlerin 2000-2019 yılları arasındaki sayılarına bakıldığında en yaygın görülen afet aşağıdakilerden hangisidir?

Sel

Fırtına

Deprem

Kırsal Yaygın

Heyelan

Açıklama:

Dünya genelinde meydana gelen doğa kaynaklı afetlerin türlerine göre dağılımına bakıldığında 2000- 2019 periyodunda meydana gelen sel, fırtına, aşırı (ekstrem) sıcaklık, kuraklık, kırsal yangın ve heyelan sayılarında 1980-1999 periyodunda meydana gelen afetlere göre önemli artışlar olduğu görülmektedir. Dünya genelinde meydana gelen doğa kaynaklı afetlerin türlerine göre sayılarına baktığımızda en yaygın olarak görülen afetin sel, ikinci yaygın olarak görülen afetin fırtına ve üçüncü en yaygın olarak görülen afetin ise deprem olduğu görülmektedir. 1980-1999 ve 2000-2019 yılları arasında meydana gelen sel sayılarını kıyasladığımızda son yirmi yılda bir önceki yirmi yıla kıyasla sel sayısında %234 artış olduğu görülmektedir. Bu artış oranı fırtına için %40 ve deprem için %24 olmuştur.

Doğru Cevap: A

Soru 9

2019 yılında başlayan İl Afet Risk Azaltma Planı (İRAP) için hangi ilimiz pilot olarak seçilmiştir?

Sakarya

Kocaeli

Kahramanmaraş

Denizli

Burdur

Açıklama:

İl Afet Risk Azaltma Planı ile ilgili çalışmalarına İçişleri Bakanlığı Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığının önderliğinde ve koordinasyonunda başlamıştır. Pilot il olarak seçilen Kahramanmaraş İli için İl Afet Risk Azaltma Planı (İRAP) için çalışmalara 2019 yılında başlanmış ve 2020 yılında bitirilmiştir.

Doğru Cevap: C

Soru 10

İRAP hazırlama süreci, birbirini tamamlayan beş bölüm/modül hâlinde tanımlanmıştır. Aşağıdakilerden hangisinde bu bölümlerin modül sırası ile eşleştirmesi doğrudur?

Modül 1 Afet Risk Azaltma Amaç, Hedef ve Eylemleri

Modül 2 İlin Genel Durumu

Modül 3 Mevcut Durum Analizi

Modül 4 İzleme ve Değerlendirme

Modül 5 Tehlike ve Risk Değerlendirmeleri

Açıklama:

İRAP hazırlama süreci, birbirini tamamlayan beş bölüm/modül hâlinde tanımlanmıştır. Bu bölümler sırasıyla;
• Modül 1 İlin Genel Durumu
• Modül 2 Tehlike ve Risk Değerlendirmeleri
• Modül 3 Mevcut Durum Analizi
• Modül 4 Afet Risk Azaltma Amaç, Hedef
ve Eylemleri
• Modül 5 İzleme ve Değerlendirme

Doğru Cevap: C

Soru 11

“Belirli bir bölge için tehlikelerin büyüklüğü, tekrarlanma süresi, olma olasılığı gibi değişkenlerin belirlenmesine ilişkin çalışmalardır”.
Soruda verilen tanıma uygun ifade aşağıda hangi seçenekte yer almaktadır?

Tehlike değerlendirmesi

Veri ve bilgilerin toplanması

Afetin etki düzeyinin anlaşılması

Geniş ölçekli alan araştırması

Bölgeden bağımsız örneklem edinme

Açıklama:

Tehlike değerlendirmesi: Belirli bir bölge için tehlikelerin büyüklüğü, tekrarlanma süresi,
olma olasılığı gibi değişkenlerin belirlenmesine ilişkin çalışmalardır.

Doğru Cevap: A

Soru 12

Ülkemizde AFAD tarafından işletilen “kuvvetli yer hareketi istasyonları” aşağıda yer alan hangi teknik terimle adlandırılmaktadır?

İvme ölçer

Sabit sismik yüklenici

Göreli hız ölçer

Merkezi kapasitör

Geniş ölçekli navigatör

Açıklama:

Bir depremin kaynağından farklı uzaklıklarda hangi büyüklükte yer ivmesi ve hangi şiddet ile yer
sarsıntısı oluşturabileceği, geçmişte meydana gelen deprem kayıtlarından yararlanarak ortaya çıkarılmış azalım ilişkileri kullanılarak hesaplanabilir. Bu nedenle deprem kayıtlarının alınması ve veri tabanında saklanması son derece önemlidir. Ülkemizde T.C. İçişleri Bakanlığı AFAD tarafından işletilen 850 adet ivme ölçer (kuvvetli yer hareketi) istasyonu ve 421 adet hız ölçer (zayıf yer hareketi) ölçüm istasyonu bulunmaktadır.

Doğru Cevap: A

Soru 13

Belli periyotlara bağlı olarak, bir bölgedeki tehlikenin gerçekleşme ihtimali, aşağıda verilen hangi yöntemler kullanılarak hesaplanır?

Olasılık ve deterministik

Genelleme ve ölçeklendirme

Kalıcı metodoloji süreçleri

Logaritmik artma ve azalma

Periyodik karşılaştırma ve modelleme

Açıklama:

Tehlikenin meydana gelme ihtimalleri..... 10 yıl, 25 yıl, 75 yıl, 150 yıl gibi istenilen veya merak edilen periyotlarda tehlikenin gerçekleşme ihtimali olasılık ve deterministik yöntem kullanılarak hesaplanır.

Doğru Cevap: A

Soru 14

Yoksulluk ve azgelişmişlik, hızlı nüfus artışı, denetimsiz kentleşme ve sanayileşme, ormanların ve çevrenin tahribi gibi çok sayıda faktör aşağıdakilerden hangisinin özellikle artmasına yol açar?

Zarar Görebilirlik

Tehlikenin Öngörülmesi

Gelecek Afet Belirsizliği

Durağanlığın (stabilitenin) Değişkenliği

Entropi Tahmin Edilemezliği

Açıklama:

Ergünay (2002)’a göre, insan topluluklarının ve yerleşim yerlerinin zarar görebilirliğini arttıran ana faktörler aşağıda listelenmiştir:
i. Yoksulluk ve azgelişmişlik,
ii. Hızlı nüfus artışı,
iii. Hızlı ve denetimsiz kentleşme ve sanayileşme,
iv. Ormanların ve çevrenin tahribi,
v. Bilgisizlik, bilinçsizlik ve eğitim eksikliği,
vi. Yaşam tarzında meydana gelen büyük değişimler,
vii. Savaşlar ve sivil kargaşalar.

Doğru Cevap: A

Soru 15

Bir olayın veya tehlikenin olması, mevcut varlıkların zarar görebilirliklerinin olması ve bu tehlikeden etkilenme olasılıklarının olması gerekliliği, aşağıdaki kavramlardan hangisinden söz etmemize yol açar?

Risk

Tehlike

Afet

Olağanüstü hal

Toplumsal kargaşa

Açıklama:

Risk, bir olayın belirli koşul ve ortamlarda doğurabileceği can, mal, ekonomik ve
çevresel gibi değerlerin/varlıkların kaybının gerçekleşme olasılığıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 16

Bilimsel açıdan yanlış bir ifade olan “doğal afet” kavramı yerine, aşağıdakilerden hangisinin kullanımı daha doğrudur?

Doğa kaynaklı tehlike

Yerbilimsel (jeolojik) risk

Çevresel yıkım etkisi

Öngörülemeyen risk

Afetsel yıkım

Açıklama:

Doğa olayları, insanların yaşamını olumsuz bir şekilde etkilediğinde genel olarak “doğal afet” olarak ifade edilir. Ancak doğal afet sözcüğünün kullanımı doğru bir ifade değildir. Bu ifadenin doğru biçimi, doğa ve çevre kaynaklı tehlike veya tehditler olabilir.

Doğru Cevap: A

Soru 17

“Bir afetin etkisi veya tetiklemesi ile meydana gelen yangın, heyelan, baraj yıkılması, patlama, salgın hastalıklar ve endüstriyel kaza gibi yeni afetler” Temel Afet Bilgisi açısından hangi terimle adlandırılır?

İkincil Afet

İzleyen Sonuç

Sürekliliği Olan Tehlike

Ardıl Risk

Halefi Yıkım

Açıklama:

Afete yol açan olaylar, zaman zaman başka tehlikeleri de tetikleyerek ikincil bir veya birkaç afetin arka arkaya meydana gelmesine neden olabilmektedir. İkincil afetler olarak adlandırılan bu olaylar; kimyasal ve gaz sızıntıları, salgın hastalıklar, yangın, patlama ve çevre kirliliği gibi başlıklar altında toplanmaktadır. Örneğin depremin tetiklemesi veya etkisi ile tsunami, heyelan, nükleer sızıntı veya kimyasal sızıntı, yangın, baraj yıkılması ve patlama gibi ikincil afetler meydana gelebilir. Sel nedeniyle salgın hastalıklar ortaya çıkabilir.

Doğru Cevap: A

Soru 18

Afetlerin büyüklüğü yaygın olarak aşağıdakilerden hangisine göre ölçülür?

Etkilenen insan sayısı

Bölgenin aldığı göç oranı

Toplumsal ömür indeksi

Bölgenin tehlike ve risk öyküsü

Etkilenen kesimin sosyo-ekonomik ölçütleri

Açıklama:

Afetlerin büyüklüğü yaygın olarak hayatını yitiren, yaralanan ve etkilenen insan sayısına göre ölçülmektedir.

Doğru Cevap: A

Soru 19

Afet Bilimi açısından “Mekansal Olabilirlik” olarak da adlandırılan kavram, aşağıda hangi seçenekte yer almaktadır?

Duyarlık haritaları

Doğal kaynaklı tehlikeler

Jeoistatistiksel analiz verileri

Afetin doğrudan etkileri

İnsan kaynaklı tehlikeler

Açıklama:

Duyarlılık haritaları; potansiyel tehlike alanlarını veya duyarlı herhangi bir alanı gösteren haritalardır. Mekânsal olabilirlik olarak ta ifade edilebilmektedir. Daha çok heyelanlarla ilgili yapılan çalışmalarda kullanılan bir kavramdır.

Doğru Cevap: A

Soru 20

Aşağıdakilerden hangisi İRAP hazırlama süreci içinde değerlendirilmez?

Kıtanın Genel Durumu

Tehlike ve Risk Değerlendirmeleri

Mevcut Durum Analizi

Afet Risk Azaltma Amaç, Hedef ve Eylemleri

İzleme ve Değerlendirme

Açıklama:

İl Afet Risk Azaltma Planı (İRAP), ilin afetselliğini ve afetlerin olası etkilerini ortaya koyan ve bu etkileri en aza indirebilmek için afetler olmadan yapılacak çalışmaları eylemler biçiminde gösteren, sorumluları tanımlayan bir plandır. İllerdeki kurum/kuruluş ve diğer ilgili tüm paydaşlarla birlikte üretilmesi gereken, üretilen bir yol haritasıdır. Herhangi bir kurum ve kuruluşun değil, tüm ilin sahiplenmesi gereken bir plandır. Kıtayla ilgili değildir.

Doğru Cevap: A

Soru 21

Yapılan çalışmalar, hazırlanan raporlar doğa kaynaklı afetler nedeniyle Türkiye’nin yıllık ekonomik kaybının Gayri Safi Milli Hasılanın (GSMH) yüzde kaçı kadar olduğunu göstermektedir?

% 3'ü

% 4'ü

% 5'i

% 7'si

% 10'u

Açıklama:

Yapılan çalışmalar, hazırlanan raporlar doğa kaynaklı afetler nedeniyle Türkiye’nin yıllık ekonomik kaybının Gayri Safi Milli Hasılanın (GSMH) % 3’ü
% 3'ü

Doğru Cevap: A

Soru 22

Farklı tür ve büyüklükteki tehlikeler karşısında, insanların ve yaşam çevrelerinin uğrayabileceği fiziksel, toplumsal, ekonomik veya çevresel zarar ve kayıpların ölçüsü aşağıdaki terimlerin hangisiyle tanımlanır?

Afet

Risk

Zarar görebilirlik

İkincil afet

Tehlike haritası

Açıklama:

Farklı tür ve büyüklükteki tehlikeler karşısında, insanların ve yaşam çevrelerinin uğrayabileceği fiziksel, toplumsal, ekonomik veya çevresel zarar
Zarar görebilirlik

Doğru Cevap: C

Soru 23

Kimyasal ve gaz sızıntıları, salgın hastalıklar, yangın, patlama ve çevre kirliliği gibi olaylar nasıl adlandırılır?

Birincil afet

İkincil Afet

Üçüncül afet

Birincil tehlike

İkincil tehlike

Açıklama:

kincil Afet: Bir afetin etkisi veya tetiklemesi ile meydana gelen yangın, heyelan, baraj yıkılması, patlama, salgın hastalıklar ve endüst- riyel kaza gibi yeni afetlerdir. İkincil afetler olarak ad- landırılan bu olaylar; kimyasal ve gaz sızıntıları, salgın hastalıklar, yangın, patlama ve çevre kirliliği gibi başlıklar altında toplanmaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 24

Aşağıdakilerden hangisi afetin doğrudan etkilerinden biri değildir?

Yapılardaki çeşitli hasarları onarım giderleri

Hayvan, tarım alanları ve tarım ürünleri kayıpları

Kültür mirası ve müzelerdeki kayıplar

Tedavi, beslenme ve yedirme, giydirme giderleri

Aşırı talebin neden olduğu karaborsacılık

Açıklama:

Aşırı talebin neden olduğu karaborsacılık afetin ikincil etkilerindendir.

Doğru Cevap: E

Soru 25

Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı tarafından yapılan açıklamalara göre yeni deprem tehlike haritasına göre Türkiye yüzölçümünün yüzde kaçı birinci derece deprem tehlikesi altındadır?

% 10'u

% 15'i

% 18'i

% 21'i

% 25'i

Açıklama:

Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı tarafından yapılan açıklamalara göre yeni deprem tehlike haritasına göre Türkiye yüzölçümünün % 18’i birinci derece deprem tehlikesi altında ve nüfusunun %27’si bu bölgede yaşamaktadır.
% 18'i

Doğru Cevap: C

Soru 26

Dünya genelinde meydana gelen doğa kaynaklı afetlerin türlerine göre sayılarına baktığımızda en yaygın olarak görülen afetin ..........., ikinci yaygın olarak görülen afetin ................ve üçüncü en yaygın olarak görülen afetin ise ............. olduğu görülmektedir.
Yukarıda boşluk bırakılan yerlere gelmesi gereken ifadeler aşağıdaki seçeneklerin hangisinde sırasıyla doğru olarak verilmiştir?

Deprem, sel, fırtına

Fırtına, sel, deprem

Sel, deprem, fırtına

Sel, fırtına, deprem

Kuraklık, deprem, fırtına

Açıklama:

Dünya genelinde meydana gelen doğa kaynaklı afetlerin türlerine göre sayılarına baktığımızda en yaygın olarak görülen afetin sel, ikinci yaygın olarak görülen afetin fırtına ve üçüncü en yaygın olarak görülen afetin ise deprem olduğu görülmektedir.
Sel, fırtına, deprem

Doğru Cevap: D

Soru 27

CRED&UNDRR raporuna göre Dünya genelinde 2000-2019 yılları arasında en fazla meydana gelen afet aşağıdakilerden hangisidir?

Tsunami

Deprem

Sıcak hava dalgası

Sel

Kuraklık

Açıklama:

2000-2019 yılları içinde en fazla can kaybına neden olan ve ilk ona giren doğa kaynaklı afetler görülmektedir. En fazla can kaybına neden olan afetlerin ilk ikisi deprem ve tsunami nedeniyle gerçekleşmiştir. Üçüncü en fazla can kaybına neden olan afet ise fırtına nedeniyle meydana gelmiştir.
Sel

Doğru Cevap: D

Soru 28

Türkiye'de deprem konusunda son yirmi yılın en aktif yılı aşağıdakilerden hangisidir?

1999

2004

2005

2011

2017

Açıklama:

u son on yılda ve bundan önceki on yılda meydana gelen deprem sayılarına baktığımızda yani 20 yıllık deprem istatistikleri incelen- diğinde Türkiye’de en fazla depremin 2011, 2017 ve 2020 yıllarında meydana geldiği görülmüştür. 2017 yılında meydana gelen 38.287 adet deprem ile son yirmi yılın en aktif yılı 2017 yılı olmuştur.

Doğru Cevap: E

Soru 29

Belirli bir bölge için tehlikelerin büyüklüğü, tekrarlanma süresi, olma olasılığı gibi değişkenlerin belirlenmesine ilişkin çalışmalara ne denir?

Zarar Görebilirlik

Tehlike değerlendirmesi

Risk

Afet haritası

Tehlike haritası

Açıklama:

Belirli bir bölge için tehlikelerin büyüklüğü, tekrarlanma süresi, olma olasılığı gibi değişkenlerin belirlenmesine ilişkin çalışmalara tehlike değerlendirmesi denir.

Doğru Cevap: B

Soru 30

Aşağıdakilerden hangisi İl Afet Risk Azaltma Planı temel ilkelerinden biri değildir?

Kurumsal yapılanma, sistematik yaklaşım ve kapasite artırımı konuları özellikle dikkate alınmalı

Belirli aralıklarla izleme, değerlendirme ve güncelleme yapılmasına olanak sağlayacak bir yapısı olmalı ve takibinin yapılması sağlanmalı

Afet risk azaltma planları, ayrıntılı, kapsamlı ve stratejik olarak hazırlanmalı

Planlar sabit olmalı, her olay ve durumda aynı şekilde yerine getirilmeli

Bütünleşik afet yönetim süreçleri dikkate alınmalı

Açıklama:

İl Afet Risk Azaltma Planı'nda planlar esnek, gerçekçi ve uygulanabilirliği
yüksek olmalıdır.
Planlar sabit olmalı, her olay ve durumda aynı şekilde yerine getirilmeli

Doğru Cevap: D

Ünite 2

Soru 1

Aşağıdakilerden hangisi sera gazıdır?

Azot (N₂)

Oksijen (O₂)

Metan (CH₄)

Hidrojen (H₂)

Asetilen (C₂H₂)

Açıklama:

Cevaplarda yeralan metan (CH₄) gazı sera gazlarından biridir.

Doğru Cevap: C

Soru 2

%99

%95

%80

%50

%35

Açıklama:

Hükümetlerarası İklim Değişikliği Paneli (Intergovernmetal Panel on Climate Change-IPCC) tarafından 2014 yılında yayımlanan 5. Değerlendirme Raporu’na göre çağımızda yaşanan iklim değişikliğinin nedeni % 95 kesinlik oranı ile insan faaliyetleridir.
Hükümetlerarası İklim Değişikliği Paneli (Intergovernmetal Panel on Climate Change-IPCC) tarafından 2014 yılında yayımlanan 5. Değerlendirme Raporu’nda ilk defa bilimsel kanıtlarıyla ortaya konulduğu üzere, çağımızda yaşanan iklim değişikliğinin nedeni, %95 kesinlik oranı ile, insan faaliyetleridir.

Doğru Cevap: B

Soru 3

Küresel atmosferde giderek artan sera gazları içinde iklim bilimciler tarafından değerlendirme ölçütü olarak özellikle hangisi ele alınmaktadır?

Perfloro karbonlar (PFC)

Metan (CH₄)

Nitröz oksit (N₂O)

Karbon dioksit (CO₂)

Hidroflorür karbonlar (HFC)

Açıklama:

Küresel atmosferde giderek artan sera gazları içinde iklim bilimciler tarafından değerlendirme ölçütü olarak özellikle CO₂’nin ele alındığı görülmektedir.

Doğru Cevap: D

Soru 4

Doğal sera etkisi sayesinde dünya, bu sürecin bulunmadığı ortam koşullarına göre yaklaşık kaç santigrat derece (°C) daha sıcaktır?

Açıklama:

Doğal sera etkisi sayesinde dünya, bu sürecin bulunmadığı ortam koşullarına göre yaklaşık 33 santigrat derece (°C) daha sıcaktır.

Doğru Cevap: E

Soru 5

Doğal sera etkisi olmasaydı yeryüzünün sıcaklığı kaç santigrat derece (°C) olurdu?

-18

-13

-8

+18

Açıklama:

Doğal sera etkisi olmasaydı yeryüzünün sıcaklığı -18 santigrat derece (°C) olurdu.

Doğru Cevap: A

Soru 6

Uzun süre boyunca iklimde gözlenen doğal değişimler ile doğrudan ya da dolaylı olarak insan faaliyetlerinin neticesinde ortaya çıkan ve küresel atmosferin kompozisyonunu bozan değişikliklere ne denir?

İklim sistemi

İklim değişikliği

Sera gazları

Küresel ısınma

Hava durumu

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 7

Aşağıdakilerden hangisi/hangileri atmosferdeki karbon dioksit emisyonuna kaynaklık eden başlıca insan faaliyetlerindendir?

Kömür, petrol ve gaz gibi yakıtlara dayalı enerji üretimi

Ormansızlaştırma faaliyetleri

Fosil yakıtların ulaşım, sanayi ve binalarda kullanılması

Elektrikli araç kullanımı

I ve III

II ve III

I, II ve III

II ve IV

I, III ve IV

Açıklama:

Sanayide florlu gazların (HFC) kullanılması, ozon tabakasının incelmesine neden olur. Atmosferdeki karbon dioksit emisyonuna kaynaklık eden başlıca insan faaliyetleri ise;
I. Fosil yakıtlara (kömür, petrol ve gaz gibi yakıtlar) dayalı enerji üretimi,
II. Fosil yakıtların ulaşım, sanayi ve binalarda kullanılması ve
III. ormansızlaşma faaliyetleridir.
Atmosferdeki karbon dioksit emisyonuna kaynaklık eden başlıca insan faaliyetleri;
I. Fosil yakıtlara (kömür, petrol ve gaz gibi yakıtlar) dayalı enerji üretimi,
II. Fosil yakıtların ulaşım, sanayi ve binalarda kullanılması ve
III. ormansızlaşma faaliyetleridir.

Doğru Cevap: C

Soru 8

Atmosferdeki CO₂ miktarı 2022 yılı Şubat ayında kaç ppm düzeyine ulaşmıştır?

280

350

418

430

450

Açıklama:

Atmosferdeki CO₂ miktarı, Sanayi Devrimi öncesi döneme kıyasla %50 artarak 2022 yılı Şubat ayında 418 ppm düzeyine ulaşmıştır.
Atmosferdeki CO₂ miktarı 2022 yılı Şubat ayında 418 ppm düzeyine ulaşmıştır.

Doğru Cevap: C

Soru 9

Aşağıdakilerden hangisi iklim ile ilişkili olan ve yıkıcı etkiye sahip klimatolojik afetler içerisinde yeralır?

Sel

Toprak kayması

Fırtına

Aşırı sıcaklıklar

Büyük orman yangınları

Açıklama:

İklim ile ilişkili olan ve yıkıcı etkiye sahip klimatolojik afetler içerisinde kuraklık ve büyük orman yangınları yeralır.

Doğru Cevap: E

Soru 10

Türkiye, Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi’ne kaç yılında taraf olmuştur?

1992

1995

2000

2004

2014

Açıklama:

Türkiye, Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi’ne 2004 yılında taraf olmuştur.

Doğru Cevap: D

Soru 11

BMİDÇS COP3 sonucunda kabul edilen ve sera gazı azaltımlarına ilişkin taahhütleri içeren protokol aşağıdakilerden hangisidir?

Kyoto Protokolü

Barselona Sözleşmesi

Montreal Protokolü

Viyana Sözleşmesi

Paris İklim Anlaşması

Açıklama:

Sera gazı azaltımlarına ilişkin taahhütleri içeren protokol Kyoto Protokolü olup, 1997 yılında BMİDÇS COP3 sonucunda kabul edilmiştir.

Doğru Cevap: A

Soru 12

Aşağıdakilerden hangisi sera gazı emisyonlarının azaltılmasına yönelik önemli strateji ve eylemlerden biri olarak ele alınamaz?

Enerji ihtiyacının karşılanmasında fosil yakıtların kullanılması

Düşük ve/veya sıfır karbonlu yeşil ulaşım sistemlerine geçilmesi

Kent ve bina ölçeğinde karbon nötr, su pozitif yaklaşımların geliştirilmesi

Sıfır atık doğrultusunda “azalt, yeniden kullan ve geri dönüştür” prensiplerinin uygulanması

Tarım sektöründen kaynaklanan sera gazı emisyonlarının azaltılması doğrultusunda sürdürülebilir arazi kullanımının sağlanması

Açıklama:

Enerji ihtiyacının karşılanmasında fosil yakıtların kullanılması sera gazı emisyonunu arttırır. Dolayısıyla enerji ihtiyacının karşılanmasında fosil yakıtların kullanılmaması gerekir. Fosil yakıtların yerine enerji ihtiyacının karşılanmasında yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanılması önemli strateji ve eylemlerden biridir.

Doğru Cevap: A

Soru 13

Kentlerde iklim değişikliğiyle mücadele ve uyum kapsamında aşağıdakilerden hangisi kentlilerin de sürece katılmaları ve iklim değişikliğiyle mücadeleye bireysel katkılarınından biri değildir?

Tüketim kalıplarının ve miktarının gözden geçirilmesi

Enerji tasarrufunun sağlanması

Özel araç kullanımı yerine toplu taşımanın veya paylaşımlı ulaşım türlerinin tercih edilmesi

Konutların yalıtım sistemlerinin geliştirilmesi

Kent tarımı uygulamaları yapılması

Açıklama:

Kent tarımı uygulamaları yapılması, kentsel ölçekte gerçekleştirilebilecek önlemlerden biridir. Kentsel ölçekte gerçekleşetirilecek önlemlerin yanı sıra, kentlilerin de sürece katılmaları ve iklim değişikliğiyle mücadeleye bireysel katkı sağlamaları önemlidir. Bu amaçla, tüketim kalıplarının ve miktarının gözden geçirilmesi, enerji tasarrufunun sağlanması, fosil yakıt kullanımını azaltmak doğrultusunda özel araç kullanımı yerine toplu taşımanın veya paylaşımlı ulaşım türlerinin tercih edilmesi, atıkların kaynağında ayrıştırılmasıyla sıfır atık yaklaşımının benimsenmesi, konutlarda suyun verimli kullanımının sağlanması, yeşil alanların artırılmasına katkı sağlanması, konutların yalıtım sistemlerinin geliştirilmesi, özetle bireysel davranış değişikliklerinin sağlanması gereklidir.

Doğru Cevap: E

Soru 14

Aşağıdakilerden hangisi, Türkiye’nin de içinde bulunduğu Akdeniz Havzası’nda iklim değişikliğinin önemli etkilerinden biri değildir?

Aşırı sıcaklık olaylarında artış

Yağışlarda artış

Tarımsal mahsülde azalma

Enerji üretim potansiyelinde düşüş

Hayvancılığın risk altına girmesi

Açıklama:

MGM’nin çalışmalarında yağışlara ilişkin yapılan değerlendirmelere göre, Ege, Akdeniz ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde yağışlarda düşüş eğiliminin söz konusu olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca 2021 yılında yayımlanan IPCC Raporunda Türkiye’nin de içinde bulunduğu Akdeniz Havzası’nda hidrolojik, tarımsal ve ekolojik kuraklığın, çoraklık ve yangın risklerinin artacağı belirtilmiştir. (IPCC, 2021). Dolayısıyla Akdeniz Havzası'nda iklim değişikliğinin önemli etkilerinden biri yağışlarda düşüştür.

Doğru Cevap: B

Soru 15

Türkiye hangi tarihten itibaren Paris Anlaşması’na taraf olmuştur?

30 Eylül 2015

22 Nisan 2016

16 Temmuz 2021

10 Kasım 2021

02 Şubat 2022

Açıklama:

Türkiye 22 Nisan 2016’da Paris Anlaşması’nı imzalamış, 10 Kasım 2021 tarihi itibariyle de Paris Anlaşması’na taraf olmuştur (ÇŞB, 2021).

Doğru Cevap: D

Soru 16

Türkiye kaç yılı için net sıfır karbon hedefi taahhütünde bulunmuştur?

2035

2045

2050

2053

2060

Açıklama:

Türkiye 2053 yılı için net sıfır karbon hedefi taahhütünde bulunmuştur.

Doğru Cevap: D

Soru 17

Aşağıdaki ülkelerden hangisinin net sıfır karbon emisyon hedefi taahhütü 2050 yılı içindir?

Finlandiya

İzlanda

İsveç

Almanya

Türkiye

Açıklama:

Almanya'nın net sıfır karbon emisyon hedefi taahhütü 2050 yılı içindir. Diğer ülkelerin net sıfır karbon emisyon hedefi taahhütü farklı yıllar içindir.

Doğru Cevap: D

Soru 18

İklim Değişikliği Paneli (Intergovernmetal Panel on Climate Change-IPCC) tarafından 2014 yılında
yayımlanan 5. Değerlendirme Raporuna göre çağımızda yaşanan iklim değişikliğinin nedeni insan faaliyetleridir, bu tür iklim değişikliğinin adı nedir?

Hava durumu

antropojenik

havaküre

sphere

IPCC raporu

Açıklama:

Ancak iklim değişikliği konusunda çalışmalar yapan Hükümetlerarası İklim Değişikliği Paneli (Intergovernmetal Panel on Climate Change-IPCC) tarafından 2014 yılında yayımlanan 5. Değerlendirme Raporu’nda ilk defa bilimsel kanıtlarıyla ortaya konulduğu üzere, çağımızda yaşanan iklim değişikliğinin nedeni (%95 kesinlik oranı ile) insan faaliyetleridir. Bu nedenle günümüzde iklim değişikliği antropojenik (insan kaynaklı) iklim değişikliği olarak da ifade edilmektedir.

Doğru Cevap: B

Soru 19

Atmosferin, kara yüzeyleri, kar ve buzullar okyanus ve diğer su kütleleri ve canlılarla ve bütün bu unsurların birbirleriyle karşılıklı etkileşimi sonucunda ortaya çıkan, karmaşık yapıdaki sisteme ne ad verilmektedir?

İklim sistemi

İklim değişikliği

Atmosfer

Sera Etkisi

Atmosferin katmanları

Açıklama:

İklim sistemi: Atmosferin (havaküre), kara yüzeyleri, kar ve buzullar okyanus ve diğer su kütleleri ve canlılarla ve bütün bu unsurların birbirleriyle karşılıklı etkileşimisonucunda ortaya çıkan, karmaşık yapıdaki sistemdir .

Doğru Cevap: A

Soru 20

Yüz milyonlarca yıldan beri dünyanın ısı dengesini canlıların varlıklarını sürdürmesine olanak verecek şekilde düzenleyen etkileşime ne ad verilmektedir?

Sera gazları

İklim değişikliği

İklim sistem

Doğal sera etkisi

Hava Durumu

Açıklama:

Doğal sera etkisi: Yüz milyonlarca yıldan beri dünyanın ısı dengesini canlıların varlıklarını sürdürmesine olanak verecek şekilde düzenleyen etkileşimdir

Doğru Cevap: D

Soru 21

İklim değişikliği sorunu çerçevesinde sera gazlarının atmosferdeki oranı da artmasına neden olan, bu süreci başlatan ve 18. ve 19. yüzyılda başlayan husus aşağıdakilerden hangisidir?

radyasyon

Atmosfer

buzullar

CO2

Sanayi Devrimi

Açıklama:

İklim Değişikliğinin Nedenleri
Dünyanın nüfusu arttıkça üretim ve tüketim faaliyetleri ve miktarları (Resim 2.1) büyüdükçe iklim
değişikliğinin nedeni olan sera gazlarının atmosferdeki oranı da artmaktadır. Esasen bu süreci başlatan
husus, 18 ve 19. yüzyılda başlayan Sanayi Devrimi’dir. Sanayi Devrimi İngiltere merkezli olarak başlamıştır ve uluslararası pazarların oluşumuyla tüketim artışına öncülük etmiştir. Bu süreçte kentleşmenin
hızlandığı ve kırsal alanda işsiz kalan nüfusun kentlere göç etmesiyle kentlerin kalabalıklaşması yanında,
kırdan göçen bu nüfusun kentlerdeki sanayi faaliyetleri için hazır iş gücünü oluşturduğu görülmektedir.
Bu dönemde fabrikalarda kömür başta olmak üzere fosil yakıtlara dayalı enerji kaynaklarının kullanıldığı
üretim faaliyetlerinin hiçbir emisyon kısıtlaması olmaksızın 24 saat kesintisiz sürdüğü görülmektedir.

Doğru Cevap: E

Soru 22

Atmosferdeki CO2 miktarı Sanayi Devrimi’nin henüz başında 1800’de bu değer 280 ppm iken 1990’da kaç olmuştur?

350 ppm

418 ppm

430 ppm

450 ppm

417 ppm

Açıklama:

İklim Değişikliğinin Sonuçları
Bilim insanları tarafından atmosferdeki CO2
miktarı, herhangi bir karışımdaki toplam madde miktarının milyonda bir birimi anlamına gelen ppm birimi ile ifade edilir. Sanayi Devrimi’nin henüz başında
1800’de bu değer 280 ppm iken 1990’da 350 ppm olmuş, günümüzde ise Sanayi Devrimi öncesi döneme
kıyasla %50 artarak 2022 yılı Şubat ayında 418 ppm düzeyine ulaşmıştır (Şekil 2.6). IPCC’nin çalışmalarına göre atmosferik CO2
miktarı 430 ppm’e ulaşırsa dünya 1,5°C, 450 ppm’e ulaşırsa 2°C ısınmış olacaktır

Doğru Cevap: A

Soru 23

Meteorolojik afetler

can ve mal kayıpların

Atmosferde daha fazla CO2

Sanayide florlu gazlar

Sanayi Devrimi

Açıklama:

İklim değişikliği ile ilişkili afetler konusunda Birleşmiş Milletler Afet Risklerini Azaltma Ofisi
(UNDRR) ve Afetlerin Epidemiyolojisini Araştırma Merkezi (CRED) tarafından 2020 yılında hazırlanan
raporda, iklim ile ilişkili olan ve yıkıcı etkiye sahip afetler sınıflandırılmıştır. Bu sınıflamada (UNDRR ve
CRED, 2020: 8);
1. Hidrolojik afetler (sel, toprak kayması, dalga hareketleri),
2. Meteorolojik afetler (fırtına, aşırı sıcaklıklar, sis),
3. Klimatolojik afetler (kuraklık, büyük orman yangınları) olarak belirtilmiştir.

Doğru Cevap: A

Soru 24

Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi’nin amacı aşağıdakilerden hangisidir?

tarihsel sorumluluk

gelişmişlik düzeyleri

iklim sistemine insan etkisinin önlenmesi

Sanayi Devrimi

teknoloji transferi

Açıklama:

İklim değişikliği politikalarının belirlenmesi ve
uluslararası iklim değişikliği müzakereleri doğrultusundaki dönüm noktası, Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi’nin (BMİDÇS)
1992 yılında Rio de Janeiro’da düzenlenen BM
Çevre ve Kalkınma Konferansı sonucunda kabul edilmesidir. Günümüzde 196 ülke ve Avrupa
Birliği (AB), BMİDÇS’yi onaylamış durumdadır.
Türkiye Sözleşme’ye 2004 yılında taraf olmuştur. Sözleşme’nin amacı, iklim sistemine insan
etkisinin önlenmesi olmakla birlikte, bu konuda
sadece genel prensiplerin belirtildiği, bu prensiplerin uygulanmasına ilişkin detayların söz konusu
olmadığı ve ülkelerin sera gazı azaltımı taahhütlerinin Sözleşme kapsamında yer almadığı görülmektedir. BMİDÇS’de yer alan söz konusu ilkeler

Doğru Cevap: C

Soru 25

Belirli bir süre boyunca bir topluluğun veya toplumun normal işleyişinde kırılgan sosyal koşullar ile etkileşimde bulunan tehlikeli fiziksel olaylar nedeniyle yaygın insani, ekonomik veya çevresel etkiler ve kritik insan ihtiyaçlarını karşılamak için acil durum müdahalesi ve kurtarma için harici destek gerektirebilen ciddi değişiklikler ortaya çıkma olasılığına ne ad verilmektedir?

Afet riski

iklim değişikliğine uyum

Sera gazı azaltımı

küresel sıcaklık artışı

Su yönetimi

Açıklama:

Afet riski: Belirli bir süre boyunca bir
topluluğun veya toplumun normal işleyişinde kırılgan sosyal koşullar ile etkileşimde bulunan tehlikeli fiziksel olaylar
nedeniyle yaygın insani, ekonomik veya
çevresel etkiler ve kritik insan ihtiyaçlarını
karşılamak için acil durum müdahalesi ve
kurtarma için harici destek gerektirebilen
ciddi değişiklikler ortaya çıkma olasılığıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 26

İklim değişikliğiyle mücadele kapsamında 16 Temmuz 2021 tarihinde Türkiye dokuz ana başlıkta 32 Hedef ve 81 Eylemden oluşan ve yayımlanan eylem planının adı nedir?

Ulusal İklim Değişikliği Eylem Planı

Avrupa Yeşil Mutabakat Eylem Planı

Türkiye İklim Değişikliği Uyum Stratejisi ve Eylem Planı

sera gazı envanterleri

Kyoto Protokolü

Açıklama:

İklim değişikliğiyle mücadeleye uluslararası
alanda verilen bu katkıların yanı sıra, Türkiye’de
üyelik sürecinin devam ettiği AB’nin iklim değişikliğiyle ilgili olarak geliştirdiği politikalar da önemle
değerlendirilmektedir. Bu kapsamda AB’nin 2050
yılında sera gazı emisyonlarını net olarak sıfırlayarak, karbon-nötr ilk kıta olmayı hedeflediği ve
2019 yılında yayımlanan Avrupa Yeşil Mutabakatı
kapsamında çalışmalar yapılmaktadır. Avrupa Yeşil
Mutabakatı aracılığıyla AB, enerji ve karbon yoğun ürünlere sınırda karbon vergisi uygulanacağını
açıklamıştır. Türkiye’nin ihracatının %42’si AB’ye
yapılmaktadır. Bu kapsamda 16 Temmuz 2021 tarihinde Türkiye dokuz ana başlıkta 32 Hedef ve 81
Eylemden oluşan Avrupa Yeşil Mutabakat Eylem
Planı yayımlanmıştır

Doğru Cevap: B

Soru 27

Türkiye aşağıdakilerden hangisi yolu ile yeşil kalkınma politikasını da hayat geçirmiş durumdadır?

Paris Anlaşması’na taraf olması

Yeşil Mutabakat Eylem Planı

İklim Değişikliğiyle Mücadele 2053 Vizyonu

yeşil teknoloji

2010 yılında Ulusal İklim Değişikliği Stratejisi

Açıklama:

Türkiye, Paris Anlaşması’na taraf olması ve net sıfır karbon hedefini açıklamak suretiyle yeşil kalkınma politikasını da hayat geçirmiş durumdadır

Doğru Cevap: A

Soru 28

iklim değişikliği

hava olayları

klimatoloji

meteoroloji

sera etkisi

Açıklama:

İfade edilen tanım; iklim değişikliğine aittir.
A şıkkı, İklim değişikliği doğrudur.

Doğru Cevap: A

Soru 29

Atmosferde sera gazı salınmasını başlatan faaliyet aşağıdakilerden hangisidir?

egzoz gazları

fosil yakıt tüketimi

fabrikalar

kentleşme

aşırı otlatma

Açıklama:

İklim Değişikliğinin Nedenleri
Sanayi Devrimiyle açılan fabrika bacalarından salınan sera gazları "ilk faaliyet" olmuştur.

Doğru Cevap: C

Soru 30

Atmosferde %99 oranında bulunan gazlar aşağıdakilerden hangileridir?

oksijen, argon

oksijen, karbondioksit

azot, karbondioksit, sülfür hegzaflorid

karbondioksit, metan, hidrokloroflorokarbon

oksijen, azot

Açıklama:

Atmosfer, Sera Gazları ve Sera Etkisi
atmosfer yapısının yaklaşık % 99 'u azot ve oksijen gazlarından oluşur.

Doğru Cevap: E

Soru 31

2000-2019 yılları arasında dünyada meydana gelen afetlerin dağılımına göre %28 oranla ikinci sırayı alan afet aşağıdakilerden hangisidir?

aşırı sıcaklık

kuraklık

sel

deprem

fırtına

Açıklama:

İklimle İlişkili Afetler
%28 fırtına 2. sıradadır.

Doğru Cevap: E

Soru 32

Aşağıdakilerden hangisi/hangileri sera gazları için yutak alan olarak kabul edilebilir?
I.troposfer katmanı
II.yağmur ormanı
III.Hint Okyanusu
IV.humuslu toprak
V.Güney Kutbu

Yalnız II

I,II

II,III,IV

III,IV

III,V

Açıklama:

Sera Gazı Azaltımı, İklim Değişikliğine Uyum ve Bütünleşik Afet Risk Yönetimi ve Uyum Kavramları
II.yağmur ormanı
III.Hint Okyanusu
IV.humuslu toprak
II,III,IV yutak alanlar içine dahildir.

Doğru Cevap: C

Soru 33

Birleşmiş Milletler Afet Risklerini Azaltma Ofisi (UNDRR) ve Afetlerin Epidemiyolojisini Araştırma Merkezi (CRED) tarafından 2020 yılında hazırlanan rapora göre; toprak kayması sebebiyle oluşan afetler hangi kategoride yer alır?

klimatolojik afet

jeolojik afet

meteorolojik afet

hidrolojik afet

jeomorfolojik afet

Açıklama:

İklimle İlişkili Afetler
toprak kayması sebebiyle oluşan afetler, hidrolojik afetlere girer.
D şıkkı doğrudur.

Doğru Cevap: D

Soru 34

Sera gazları atmosferin ne kadarlık bir kısmını oluşturur?

%10

%50

%1,5

Açıklama:

Atmosfer, Sera Gazları ve Sera Etkisi
sera gazları atmosferde %1 oranında yer alır.

Doğru Cevap: A

Soru 35

İklim değişikliğiyle ilişkili afetler karşısında işlevlerini devam ettirebilen ve ileriye dönük riskler için hazırlıklı, bunlar karşısında uyum ve dönüşüm geliştirebilen kentler ne şekilde ifade edilir?

dirençli kent

kalabalık kent

kentsel ısı adası

kentsel alan

hassas kent

Açıklama:

Kent Ölçeğinde İklim Değişikliğiyle Mücadele Yaklaşımları ve Bireysel Önlemler
Dirençli kent, tanımı karşılar. A şıkkı doğrudur.

Doğru Cevap: A

Soru 36

Aşağıdakilerden hangisi Türkiye’de iklim değişikliği sebebiyle ortaya çıkan değişimlere örnek olarak gösterilemez?
I.Akdeniz Bölgesinde yıllık yağış miktarında artış
II.Biyoçeşitlilikte azalış
III.Hastalık vektörü olan canlıların habitatlarının daralması
IV.Orman yangınlarında artış
V.Canlı türlerinin rakımı düşük yerlerde artışı
VI.Kayak turizminde artış

I,III,V

II,IV,VI

I,III,V,VI

II,IV

Yalnız I

Açıklama:

Türkiye’ye İklim Değişikliğinin Etkileri
C şıkkında yer alan, I,III,V,VI, doğrudur.
I.Akdeniz Bölgesinde yıllık yağış miktarında artış
III.Hastalık vektörü olan canlıların habitatlarının daralması
V.Canlı türlerinin rakımı düşük yerlerde artışı
VI.Kayak turizminde artış

Doğru Cevap: C

Soru 37

Aşağıda verilen ve Türkiye’de İklim Değişikliğiyle Mücadele ile ilgili ifadelerden hangisi/hangileri doğrudur?
I.Türkiye, küresel sera gazı emisyonları açısından düşük tarihsel sorumluluğa sahip, kişi başına düşen ortalama emisyon oranı yüksek bir ülkedir.
II.Türkiye, BMİDÇS’ye 2004 yılında taraf olmuştur.
III. Türkiye, uluslararası iklim değişikliği müzakereleri kapsamında bir gruba dâhil olmayan 5 ülkeden biridir.
IV.Türkiye Kyoto Protokolü’ne 2011 yılında taraf olmuştur.
V.Türkiye 22 Nisan 2013’de Paris Anlaşması’nı imzalamış, 10 Kasım 2000 tarihi itibariyle de Paris Anlaşması’na taraf olmuştur.
VI.Türkiye’de iklim değişikliği çalışmalarının genel koordinasyonu Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yürütülmektedir.

Yalnız VI

II,VI

I,III,VI

II,IV,V

I,II,III,IV,V,VI

Açıklama:

Türkiye’de İklim Değişikliğiyle Mücadele
II.Türkiye, BMİDÇS’ye 2004 yılında taraf olmuştur.
VI.Türkiye’de iklim değişikliği çalışmalarının genel koordinasyonu Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yürütülmektedir.
ifadeleri doğrudur.
B şıkkı

Doğru Cevap: B

Ünite 3

Soru 1

, fiziksel bedeni, doğal ortam, işyeri veya bir malzemeyi bozan, enfekte eden bir bileşen, safsızlık veya başka bir istenmeyen elementin varlığıdır.
Yukarıdaki cümlede boş bırakılan yeri aşağıdakilerden hangisi doğru olarak tamamlar?

Triyaj

Stabilizasyon

Sanitasyon

Kontamine

Morbidite

Açıklama:

Kontamine/Bulaşma, fiziksel bedeni, doğal ortam, işyeri veya bir malzemeyi bozan, enfekte eden bir bileşen, safsızlık veya başka bir istenmeyen elementin varlığıdır. Doğru cevap D’dir.

Doğru Cevap: D

Soru 2

Sarı
Yeşil
Kırmızı

Tıbbi tiriyajda öncelik sırasına uygun olarak hastalar en acil müdahale gerektirenden en az acil olana doğru renk kodlamasında sıralandığında yukarıdaki renkler aşağıdaki sıralamalardan hangisinde doğru olarak verilmiştir?

I-II-III

II-III-I

III-I-II

III-II-I

II-I-III

Açıklama:

Tıbbi triyaj, bir yaralı toplama yerinde veya sabit ve/veya seyyar hastanede mağdurların hızlı kategorize edilmesidir. Renk kodlaması kullanılabilir: • Kırmızı: Acil hayat kurtarıcı müdahale gerektiren yaralılar. • Sarı: Tedavisi gecikebilecek yaralılar. Bomba patlamalarının kurbanlarının gizli iç yaralanmalara maruz kalabileceği unutulmamalıdır. Bunlar, ilk değerlendirmelerde kolaylıkla gözden kaçabilir ve hastaya gereken öncelik verilmeyebilir. • Yeşil: Minimal veya hiç tıbbi bakım gerektirmeyen yaralılar. Doğru cevap C’dir.

Doğru Cevap: C

Soru 3

Tıbbi triyajda ölmüş ya da ölmesi beklenen mağdurlar hangi renk koduyla belirtilirler?

Siyah

Sarı

Kırmızı

Yeşil

Mavi

Açıklama:

Siyah: Ölmüş veya ölmesi beklenenler. Bu triyaj kategorisi, yaralanmaların ciddiyeti ve/veya kaynak eksikliği nedeniyle hayatta kalması beklenmeyen mağdurları içerir. Bazı triyaj şemaları, bekleyen kurbanları sarıya veya ayrı bir kategoriye yerleştirir. Doğru cevap A’dır.

Doğru Cevap: A

Soru 4

Aşağıdakilerden hangisi tıbbi bir cihazı, aleti veya çevresel yüzeyi işlemek için güvenli hale getiren bir süreci tanımlamaktadır?

Tularemi

Vesikant

Botulinum

Şelasyon

Dekontaminasyon

Açıklama:

Dekontaminasyon, tıbbi bir cihazı, aleti veya çevresel yüzeyi işlemek için güvenli hale getiren bir süreci veya tedaviyi tanımlamak için kullanılan bir terimdir. Sterilizasyon, dezenfeksiyon ve antisepsi, tüm dekontaminasyon biçimleridir. Doğru cevap E’dir.

Doğru Cevap: E

Soru 5

Aşağıdakilerden hangisi biyolojik ajanlardan biridir?

Vesikantlar

Siyanür

Veba

Sarin

Klor

Açıklama:

Biyoterörizm için en büyük potansiyele sahip olduğu düşünülen hastalık etmenleri şunlardır: • Şarbon (bakteri) • Tularemi (bakteri) • Veba (bakteri) • Çiçek hastalığı (virüs) • Viral hemorajik ateşler (virüs) • Botulinum (toksin) Doğru cevap C’dir.

Doğru Cevap: C

Soru 6

Aşağıdakilerden hangisi kimyasal ajanların temel sınıfı içinde yer almaz?

Pulmoner ajanlar

Vesikantlar

İsyan kontrol ajanları

Botulinum

Sinir ajanları

Açıklama:

Kimyasal ajanların beş temel sınıfı şunlardır: 1) Sinir ajanları 2) Vesikantlar (kabarcık yapıcı maddeler) 3) Kan ajanları 4) Pulmoner ajanlar 5) İsyan kontrol ajanları. Doğru cevap D’dir.

Doğru Cevap: D

Soru 7

Genellikle “göz yaşartıcı gaz” olarak adlandırılan kimyasal ajan aşağıdakilerden hangisidir?

İsyan kontrol ajanları

Kan ajanları

Vesikantlar

Pulmoner ajanlar

Sinir ajanları

Açıklama:

İsyan kontrol ajanları: Gözyaşı, hapşırma ve solunum sıkıntısına neden olarak kişileri geçici olarak etkisiz hâle getiren çeşitli isyan kontrol ajanları (Genellikle “göz yaşartıcı gaz” olarak adlandırılır.) vardır. Doğru cevap A’dır.

Doğru Cevap: A

Soru 8

Kitlesel zayiat olaylarında tıbbi tedavinin temel ilkelerinle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Asgari kabul edilebilir bakım

Tek yönlü hasta akışı

Gerektiğinde dekontaminasyon

Aralıklı triyaj

Titiz üçüncül muayene

Açıklama:

Kitlesel zayiat olaylarında tıbbi tedavinin temel ilkeleri şunlardır: 1) Gerektiğinde dekontaminasyon 2) Asgari kabul edilebilir bakım 3) Sürekli triyaj 4) Tek yönlü hasta akışı 5) Titiz üçüncül muayene. Doğru cevap D’dir.

Doğru Cevap: D

Soru 9

Hastaneler
İtfaiye
Kolluk kuvvetleri
Üniversiteler

Yukarıdakilerden hangileri tıbbi direktörün, hasta bakım zincirine yönelik işbirliği yapması gereken kurumlar arasında yer alır?

I ve II

II ve III

I ve IV

I-II-III

II-III-IV

Açıklama:

Tıbbi direktör, bölgesel hazırlık danışmanı rolünde, aşağıda belirtildiği gibi hasta bakım zincirinin her bileşenini belirlemeli ve bunlarla işbirliği yapmalıdır: • Hastaneler ve sağlık tesisleri • Halk sağlığı kurumları • Kamu güvenliği kurumları • İtfaiye • Kolluk kuvvetleri • Milli güvenlik kurumları • Hayvan kontrolü • Bölgesel sağlık ağları • Sağlık koalisyonları Doğru cevap D’dir.

Doğru Cevap: D

Soru 10

Yerel acil sağlık hizmetleri yönetir.

Olayda 10-50 hasta vardır.

Yönetimi daha zordur.

Yerel kaynaklar tarafından yönetilebilir.

Olayda 5-10 hasta vardır.

Yukarıdakilerden hangileri yüksek etkili kitlesel zaiyat olayının özellikleridir?

I-II-IV

I-III-V

II-III-IV

II-IV-V

III-IV-V

Açıklama:

KİTLESEL ZAYİAT OLAYLARI
KZO türleri 2 ye ayrılır. Düşük etkili (5-10 hasta) KZO’lar yerel acil sağlık hizmetleri (ASH) tarafından yönetilebilir. Diğeri Yüksek etkili (10-50 hasta) KZO’ların yönetimi daha zordur ve streslidir, ancak yerel kaynaklar (ASH, itfaiye ve polis) tarafından yönetilebilir.

Doğru Cevap: C

Soru 11

Olay komuta sistemi içerisinde eylem planlarının geliştirildiği alan aşağıdakilerden hangisidir?

Olay komutası

Operasyonlar

Planlama

Lojistik

Mali

Açıklama:

Olay Komuta Sistemi (OKS)
Olay komuta sistemi içinde planlama, eylem planları geliştirilmesi ve kaynakların durumunu korumaktan sorumludur.

Doğru Cevap: C

Soru 12

Bir kitlesel zaiyat olayında tıbbi triyaj sırasında tedavisi gecikebilecek yaralılar aşağıdaki renk kodlamasından hangisine girer?

Yeşil

Kırmızı

Sarı

Mavi

Siyah

Açıklama:

Triyaj ve İlk Stabilizasyon
Bir olayda tıbbi triyaj sırasında mağdurların hızlı kategorize edilmesi için renk kodlaması yapılır. Buna göre, Kırmızı: Acil hayat kurtarıcı müdahale gerektiren yaralılar. Sarı: Tedavisi gecikebilecek yaralılar. Bomba patlamalarının kurbanlarının gizli iç yaralanmalara maruz kalabileceği unutulmamalıdır. Bunlar, ilk değerlendirmelerde kolaylıkla gözden kaçabilir ve hastaya gereken öncelik verilmeyebilir. Yeşil: Minimal veya hiç tıbbi bakım gerektirmeyen yaralılar. Siyah: Ölmüş veya ölmesi beklenenler. Bu triyaj kategorisi, yaralanmaların ciddiyeti ve/veya kaynak eksikliği nedeniyle hayatta kalması beklenmeyen mağdurları içerir.

Doğru Cevap: C

Soru 13

Aşağıdakilerden hangisi sıcak bölge özelliklerinden biri değildir?

Tıbbi tedavi çok sınırlıdır.

İlk tıbbi müdahale yapılır.

Sadece kurtarma personeli girer.

Personel koruyucu ekipman kullanır.

Dekontamine alanıdır.

Açıklama:

Olay Yeri Güvenliği
İlk müdahale ekipleri, kontaminasyon alanını belirlemek için bir “sıcak bölge” oluşturmalıdır. Sıcak bölgeye erişim, uygun koruyucu donanıma sahip kurtarma personeli ile sınırlandırılmalıdır. Sıcak bölgede tıbbi tedavi çok sınırlıdır. Kurbanlar, uygun koruyucu giysi ve ekipmanlı kurtarıcılar tarafından öncelikle dekontaminasyon ve sınırlı tıbbi tedavinin (panzehir, kanama kontrolü, vb.) yapılabileceği sıcak alana (kontamine alan) taşınır. Ardından, dekontamine edilmiş kurbanlar, sıcak alandan uzakta ve rüzgarın ters yönünde oluşturulan temiz bir tedavi alanına yani soğuk alana (dekontamine alan) taşınır.

Doğru Cevap: E

Soru 14

Kitlesel zaiyet olayında hafif yaralanmaların daha uzak tesislere yüksek öncelikli mağdurların ise yakın tesislere gönderilmesi aşağıdaki süreçlerden hangisi kapsamında gerçekleşir?

Tahliye triyajı

Tıbbi triyaj

Sürekli triyaj

Alan triyaj

Stabilizasyon

Açıklama:

Afetlere Hastane Öncesi Tıbbi Müdahale
Tahliye triyajı: Afetzedelere tıbbi tesislere nakil için öncelik verilir. Mağdurlar mevcut kabul tesisleriyle eşleştirilir. Genellikle hafif yaralanmalı mağdurlar daha uzak tesislere gönderilebilir ve daha yakın tesisler daha yüksek öncelikli mağdurlar için kullanılabilir hâle getirilebilir.

Doğru Cevap: A

Soru 15

İlk kazazede akınının çok olduğu zaman triyaj hatalarını beklenerek bu hataları sürekli önceliklendirme ile azaltması işlemine ne ad verilir?

Tahliye triyajı

Tıbbi triyaj

Alan triyaj

Sürekli triyaj

Stabilizasyon

Açıklama:

Tıbbi Yönetim
Sürekli tiraj, ilk kazazede akınının kaotik durumunda triyaj hataları beklenmeli ve planlanmalıdır. Bu nedenle sistem “hata toleranslı” olmalı ve bu hataları sürekli önceliklendirme ile azaltmalıdır.

Doğru Cevap: D

Soru 16

Aşırı tükürük ve gözyaşı salgılama, idrara çıkma, gastrointestinal semptomlar, miyozis, halsizlik ve nöbetler gibi belirtilere neden olan kimyasal ajanlar aşağıdakilerden hangisidir?

Sinir ajanları

Vesikantlar

Kan ajanları

Pulmoner ajanlar

İsyan kontrol ajanları

Açıklama:

Kimyasal Ajanlar
Sinir ajanları: Sarin, Tabun, Soman, VX sinir ajanlarının örnekleridir. Bu ajanlara maruz kalma kolinerjik krizi içerir: Aşırı tükürük ve gözyaşı salgılama, idrara çıkma, gastrointestinal semptomlar, miyozis, halsizlik ve nöbetler. Maruziyet tipik olarak aerosol hâline getirilmiş sıvı yoluyladır. Toksisite cilt ile doğrudan temastan oluşabilir.

Doğru Cevap: A

Soru 17

Aşağıdakilerden hangisi, tıbbi direktörün eylem sonrasında inceleme yapmak için bilgi toplama veri kaynakları arasında yer almaz?

İlk OKS yapısı

Hasta aileleri bilgisi

Cihaz yanıtı

Hasta nakli ve dağıtımı

Sarf malzemelerin yeterliliği

Açıklama:

Eylem Sonrası İnceleme
Eylem sonrası gözden geçirme sürecini başlatırken, tıbbi direktör gerçekleri bulma ve bilgi toplama ile başlamalıdır. Aşağıdaki verileri toplamalı ve incelemelidir.

Tüm 112 ve telsiz iletişimleri
İlk OKS yapısı
Etkinlik boyunca OKS yapısındaki değişiklikler
Hasta temasları ve saatleri
Cihaz yanıtı
Hasta nakli ve dağıtımı
Sarf malzemelerinin yeterliliği
Hastane iletişimi

Doğru Cevap: B

Soru 18

Tahliye yapmak
Eğitim Tatbikatı
Tedavi yapmak
Triyaj yapmak
İnceleme yapmak
Protokoller yapmak

Aşağıdakilerden hangisinde kitlesel zaiyat olaylarının müdahale aşamasında gerçekleşmesi gereken faaliyetler birlikte verilmiştir?

I-III-IV

I-VI-VI

II-II-VI

III-IV-V

IV-V-VI

Açıklama:

Kitlesel zaiyat olaylarında müdahale aşamasında gerçekleşmesi gereken faaliyetler tahliye, triyaj ve tedavidir. İnceleme eylem sonrasında, protokoller oluşturmak ve eğitim tatbikatı ise eylem öncesinde yapılmalıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 19

Aşağıdakilerden hangisi “Yaralı sayısının kısa sürede yerel kaynakları ve yetenekleri büyük ölçüde aştığı yerel sağlık sistemini zorlayan bir olay” olarak tanımlanır?

Deprem

Kitlesel zayiat olayı

Kontamine

Sanitasyon

Triyaj

Açıklama:

Kitlesel zayiat olayı (KZO), “Yaralı sayısının kısa sürede yerel kaynakları ve yetenekleri büyük ölçüde aştığı yerel sağlık sistemini zorlayan bir olay” olarak tanımlanmaktadır. Herhangi bir KZO, sağlık tesislerinin rutin günlük operasyonları içerisinde yer alan mevcut kaynaklarını hızla tüketebilir. Yanıt B şıkkıdır.

Doğru Cevap: B

Soru 20

Sıralananlardan hangileri kitlesel zayiat olayı kategorisine girebilir?
I. Termal, mekanik, elektrik (yangınlar, elektrik yaralanmaları)
II. Mekanik/elektrik (motorlu araç kazaları)
III. Patlayıcılar/Şarapneller (kasıtlı olaylar)
IV. Toksik maruziyetler (konserler)
V. Kalabalık yönetimi/kontrolü (İnsan izdihamları/isyanları)

I, II ve III

I, III ve IV

I, II, III ve IV

III, IV ve V

I, II, III, IV ve V

Açıklama:

KZO kategorileri şu şekilde sıralanabilir:
Mekanik/elektrik (motorlu araç kazaları)
Patlayıcılar/Şarapneller (kasıtlı olaylar)
Toksik maruziyetler (konserler)
Kalabalık yönetimi/kontrolü (İnsan izdihamları/isyanları)
Bina veya yapısal sorunlar (bina çökmesi)
Termal, mekanik, elektrik (yangınlar, elektrik yaralanmaları). Doğru yanıt E şıkkıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 21

Düşük etkili kitlesel zayiat olaylarında hasta sayısı yaklaşık olarak aşağıdakilerden hangisi olabilir?

5-10

15-20

20-25

30-40

50 ve daha fazla

Açıklama:

Düşük etkili (5-10 hasta) KZO’lar yerel acil sağlık hizmetleri tarafından yönetilebilir. Yanıt A şıkkıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 22

Yüksek etkili kitlesel zayiat olaylarında hasta sayısı yaklaşık olarak aşağıdakilerden hangisi olabilir?

1-10

5-10

5-40

10-50

10-30

Açıklama:

Yüksek etkili (10-50 hasta) KZO’ların yönetimi daha zordur ve streslidir, ancak yerel kaynaklar (ASH, itfaiye ve polis) tarafından yönetilebilir. Yanıt D şıkkıdır.

Doğru Cevap: D

Soru 23

Sıralananlardan hangileri kitlesel zayiat olayı müdahalesiyle ilgili temel tıbbi endişeleri içerir?
I. Arama kurtarma
II. Triyaj ve ilk stabilizasyon
III. Tahliye
IV. Kesin tıbbi bakım

I ve II

II ve III

III ve IV

I, II ve III

I, II, III ve IV

Açıklama:

Kitlesel zayiat olayı müdahalesiyle ilgili temel tıbbi endişeler şunları içerir:
• Arama kurtarma
• Triyaj ve ilk stabilizasyon
• Tahliye
• Kesin tıbbi bakım. Yanıt E şıkkıdır.

Doğru Cevap: E

Soru 24

Aşağıdakilerden hangisi kitlesel zayiat olayıyla ilgili temel halk sağlığı sorunları arasında yer almaz?

Sanitasyon

Toplu taşıma

Eğitim

İletişim

Hastalık sürveyansı

Açıklama:

Kitlesel zayiat olayıyla ilgili temel halk sağlığı sorunları aşağıda listelenmiştir:
• Su
• Gıda
• Barınak
• Sanitasyon
• Güvenlik/güvenlik
• Toplu taşıma
• İletişim
• Hastalık sürveyansı
• Endemik/salgın hastalıklar. Yanıt C şıkkıdır.

Doğru Cevap: C

Soru 25

Sıralananlardan hangisi ya da hangileri olay komuta sisteminin anahtar kavramları arasında yer alır?
I. Komuta birliği
II. Yayılma ve kontrol
III. Hedeflerle ilgili görevler

II ve III

I, II ve III

II ve III

Açıklama:

Olay Komuta Sisteminin anahtar kavramları şunlardır:
• Komuta birliği: Bireysel yanıtlayıcı yalnızca bir süpervizöre rapor verir.
• Yayılma ve kontrol: Bir kişi YALNIZCA diğer üç ila yedi müdahaleciyi denetlemelidir. İdeal olan 5 kişidir.
• Hedeflerle ilgili görevler: Belirli hedefler sıralanır ve belirli görevler olarak atanır. Yanıt D şıkkıdır.

Doğru Cevap: D

Soru 26

Tıbbi bir cihazı, aleti veya çevresel yüzeyi işlemek için güvenli hale getiren bir süreci veya tedaviyi tanımlamak için kullanılan terim aşağıdakilerden hangisidir?

Dekontaminasyon

Selasyon

Triyaj

Tahliye

ilk stabilizasyon

Açıklama:

Dekontaminasyon , tıbbi bir cihazı, aleti veya çevresel yüzeyi işlemek için güvenli hale getiren bir süreci veya tedaviyi tanımlamak için kullanılan bir terimdir. Sterilizasyon, dezenfeksiyon ve antisepsi, tüm dekontaminasyon biçimleridir. Yanıt A şıkkıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 27

Bir yaralı toplama yerinde veya sabit ve/veya seyyar hastanede mağdurların hızlı kategorize edilmesi aşağıdakilerden hangisiyle adlandırılır?

Alan triyajı

Tıbbi triyaj

Tahliye triyajı

İlk stabilizasyon

Dekontaminasyon

Açıklama:

Tıbbi triyaj: Bir yaralı toplama yerinde veya sabit ve/veya seyyar hastanede mağdurların hızlı kategorize edilmesidir. Yanıt B şıkkıdır.

Doğru Cevap: B

Soru 28

Aşağıdakilerden hangisi kimyasal ajanlardan biridir?

Şarbon

Tularemi

Vesikantlar

Botilinum

Veba

Açıklama:

C şıkkı dışındaki seçeneklerde yer alanlar biyolojik ajanlardır. Yanıt C şıkkıdır.

Doğru Cevap: C

Ünite 4

Soru 1

Hangisi müdahale ekiplerinin uzun süreler boyunca ve çoğu zaman yeterince istirahat etmeden görev yaptıkları afet operasyonlarında karşı karşıya kaldıkları tehlike ve risklerden biri değildir?

Doğal afetleri izleyen ikincil olaylar

Yetersiz kişisel koruyucu ekipman

Küçük coğrafi ölçek, stabil enkaz

Uzun süreli aşırı yorgunluk, uyku eksikliği, yetersiz beslenme ve susuzluk

Olumsuz hava, hasarlı binaların ikincil çöküşü

Açıklama:

Afet Müdahalesiyle İlişkili Tehlikeler ve Riskler
Küçük coğrafi ölçek, stabil enkaz

Doğru Cevap: C

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi ‘tehlike ve risk’ depremlerde zarar gören alt yapıdan sızan zehirli gaz, radyoaktif madde, kimyasal madde ve yanıcı maddeler nedeniyle ortaya çıkan yangın, patlama, zehirlenme gibi durumları ifade eder?

Düşen veya uçan enkaz

Hasarlı binaların ikincil çöküşü

Makine ve ekipmanlardan kaynaklanan aşırı gürültü

Tehlikeli maddelere maruz kalma

Tehlikelere neden olan enkaz alanları

Açıklama:

Tehlikeli maddelere maruz kalma

Doğru Cevap: D

Soru 3

Her türlü afet durumunda yurt içi ve yurt dışında yeterli ve nitelikli sağlık hizmeti sunmak üzere gönüllü sağlık personelinden oluşan Sağlık Bakanlığı’na bağlı Ulusal Medikal Kurtarma Ekibi (UMKE) hangi sene kurulmuştur?

1999

2003

2008

2012

2015

Açıklama:

Yakınsak Gönüllüler
2003

Doğru Cevap: B

Soru 4

Hangisi olay güvenlik görevlisinin (OGG) rol tanımı içindeki yetkilerinden biri değildir?

Faaliyetlerin ne zaman güvenli olup olmadığını belirlemek.

Faaliyetlerin önemli bir tehlike oluşturduğunu belirlemek.

Faaliyetleri değiştirmek.

Faaliyetleri askıya almak veya sonlandırmak.

Eğitim sağlamak ve gönüllü müdahalecilerin hazırlıksız olma ve başkaları için risk oluşturma olasılığını azaltmak.

Açıklama:

Afet Sahasında Olay Yeri Güvenliği
Eğitim sağlamak ve gönüllü müdahalecilerin hazırlıksız olma ve başkaları için risk oluşturma olasılığını azaltmak.

Doğru Cevap: E

Soru 5

Hangisi hassas bilgileri koruyarak yanlış kişilere geçmesini önlemek için gerekli tedbirleri almakla ilişkili stratejileri ortaya koyan operasyon güvenliğinin (OPGÜV) güvenlik ve risk yönetimi sürecine ilişkin adımlarından biri değildir?

Kritik bilgilerin belirlenmesi

Tehditlerin ve güvenlik açıklarının analizi

Gönüllü müdahalecilerin eğitim süreçlerinin uygulanması

Risk değerlendirmesi

Uygun karşı önlemlerin uygulanması

Açıklama:

OPERASYON GÜVENLİĞİ, SAHA GÜVENLİĞİ VE OLAY MÜDAHALESİ
Gönüllü müdahalecilerin eğitim süreçlerinin uygulanması

Doğru Cevap: C

Soru 6

Hangisi bir kuruluşun faaliyetleri, planları veya yetenekleri ile ilgili bilgilerini korumak; olay yeri erişimini kontrol etmek, trafik kontrolü ve kanıt koruması eylemlerini ifade eder?

Saha güvenliği ve operasyon güvenliği

Olay yeri sahnesini boyutlandırma

Olay yerine teröristler tarafından yerleştirilen ikincil patlayıcılar ve tuzaklar

Düşme veya takılma tehlikelerine neden olan enkaz alanları

Büyük coğrafi ölçek ve bilinmeyen çevre

Açıklama:

OPERASYON GÜVENLİĞİ, SAHA GÜVENLİĞİ VE OLAY MÜDAHALESİ
Saha güvenliği ve operasyon güvenliği

Doğru Cevap: A

Soru 7

Hangi kavram aşağıdaki ifadeyi doğru olarak tamamlar?
“…………………… uygulaması, yakın geçmişte öğrenilen acı derslerin yeniden yaşanmasının önüne geçilmesi, geçmiş müdahalelerin doğasında var olan sorunların düzeltilmesi ile OPGÜV ve saha güvenliğine yönelik standartlar geliştirilebilmesi için çok önemlidir.”

Güvenlik için mürettebat kaynak yönetimi (MKY)

Olay komuta sistemi (OKS)

Olay güvenlik görevlisi (OGG)

Ulusal medikal kurtarma ekipleri (UMKE)

Kişisel koruyucu ekipman (KKK)

Açıklama:

Temel Olarak Olay Komuta Sistemi
Olay komuta sistemi (OKS)

Doğru Cevap: B

Soru 8

Örgütsel entegrasyon, birlikte çalışabilirlik ve iletişim sorunları hangisinin doğru uygulanmasıyla giderilebilecek unsurlardan biridir?

OPGÜV

MKY

UMKE

OGG

OKS

Açıklama:

Temel Olarak Olay Komuta Sistemi
OKS

Doğru Cevap: E

Soru 9

Hangisi birinci ve ikincil müdahale ekipleri, vasıflı destek personeli ve diğer işçi kategorileri dâhil olmak üzere afet müdahalesinde potansiyel olarak yer alabilecek tüm çalışanların almaları gereken olay öncesi eğitim ve “gerçek hayat” tatbikatları arasında görülemez?

Acil bir durumda özel işlevsel rolleri; acil müdahale sisteminin aktivasyonu

Kişisel koruyucu ekipman kullanımı; çıkış ve tahliye

Mevcut seçeneklerin analiz edilmesi ve kararların alınması

Tehditlerin/tehlikelerin tanınması

Olay komuta sistemi

Açıklama:

Planlama ve Eğitim
Mevcut seçeneklerin analiz edilmesi ve kararların alınması

Doğru Cevap: C

Soru 10

Hangisi aşağıdaki ifadeyi doğru olarak tamamlar?
“İlk müdahaleciler arasında görülen ……………………………, Paramedikleri, ATT’leri ve diğer hastane öncesi bakım sağlayıcılarını içerir. Bu müdahale grubu, Türkiye’de yılda yaklaşık 10 milyon hastayı tedavi etmektedir.”

polisler

gönüllüler

ambulans şoförleri

itfaiyeciler

acil sağlık hizmetleri personeli hekimleri

Açıklama:

acil sağlık hizmetleri personeli hekimleri

Doğru Cevap: E

Soru 11

Afet operasyonlarında, müdahale ekipleri uzun süreler boyunca ve çoğu zaman yeterince istirahat etmeden birden fazla tehlikeye ve riske maruz kalabilir. Aşağıdakilerden hangisi başlıca tehlike ve riskler arasında değildir?

Büyük coğrafi ölçek

Bilinmeyen ortamlar ve çevre

Düşen ve uçan enkaz

Hasarlı binaların ikincil çökmesi

Çevredeki canlılar

Açıklama:

Normal müdahale durumlarında, müdahale ekipleri genellikle çok kısa bir süre için minimum sayıda tehlike veya riske maruz kalabilir. Buna karşılık, afet operasyonlarında, müdahale ekipleri uzun süreler boyunca ve çoğu zaman yeterince istirahat etmeden birden fazla tehlikeye ve riske maruz kalabilir. Başlıca tehlike ve riskler şöyledir:
• Büyük coğrafi ölçek
• Bilinmeyen ortamlar ve çevre
• Düşen ve uçan enkaz
• Hasarlı binaların ikincil çökmesi
• Tehlikeli maddelere maruz kalma
• Makine ve ekipmanlardan kaynaklanan aşırı gürültü
• Olumsuz hava
• Yetersiz kişisel koruyucu ekipman (KKE)
• Düşme veya takılma tehlikelerine neden olan enkaz alanları
• Yakınsak gönüllüler
• Teröristler tarafından yerleştirilen ikincil patlayıcılar
• Doğal afetleri izleyen ikincil olaylar (depremin ardından Tsunami veya yangın fırtınası; kasırganın ardından su setinin yıkılması)
• Uzun süreli aşırı yorgunluk, uyku

Doğru Cevap: E

Soru 12

2005 yılında hangi ülkenin güneydoğusundaki Katrina Kasırgası’ndan kaynaklanan afet bölgesi, üç eyalette 235.000 km karelik bir alanı etkisi altına almıştır?

Amerika Birleşik Devletleri

Kanada

Avusturalya

Japonya

Almanya

Açıklama:

2005 yılında Amerika Birleşik Devletleri’nin güneydoğusundaki Katrina Kasırgası’ndan kaynaklanan afet bölgesi, üç eyalette 235.000 km karelik bir alanı etkisi altına almıştır.

Doğru Cevap: A

Soru 13

Tehlikeli koşullarda afet müdahalesi için “D seviye” kişisel koruyucu ekipman kullanılır. Aşağıdakilerden hangisi bunlardan biri değildir?

Uzun kollu gömlek

Düşen enkaz veya nesnelere karşı koruma sağlayabilecek koruyucu başlık

Yuvarlanma, düşme veya tabanı delme potansiyeli olan nesneler olduğunda su geçirmez botlar (Çelik burunlu botlar uzun süre giyildikten sonra kabarmaya neden olabilir.)

Müdahale edenlerin ellerini zararlı maddelerin, kesiklerin, sıyrılmaların, delinmelerin ve yanıkların emilmesinden koruyan eldivenler

Toza veya diğer zararlı parçacıklara maruz kalındığında baret

Açıklama:

Tehlikeli koşullarda afet müdahalesi için “D seviye” kişisel koruyucu ekipman kullanılır. Bunlar:
• Uzun kollu gömlek
• Düşen enkaz veya nesnelere karşı koruma sağlayabilecek koruyucu başlık
• Yuvarlanma, düşme veya tabanı delme potansiyeli olan nesneler olduğunda su geçirmez botlar (Çelik burunlu botlar uzun süre giyildikten sonra kabarmaya neden olabilir.)
• Müdahale edenlerin ellerini zararlı maddelerin, kesiklerin, sıyrılmaların, delinmelerin ve yanıkların emilmesinden koruyan eldivenler
• Toza veya diğer zararlı parçacıklara maruz kalındığında yan korumalı gözlük

Doğru Cevap: E

Soru 14

Türkiye'de Ulusal Medikal Kurtarma Ekipleri (UMKE) ne zaman kurulmuştur?

2000

2001

2002

2003

2004

Açıklama:

Türkiye’de Sağlık Bakanlığı’nın 30.12.2003 tarih ve 5442 sayılı oluruyla “Afetlerde Sağlık Organizasyonu Projesi” uygulamaya konulmuş ve Ulusal Medikal Kurtarma Ekipleri (UMKE) kurulmuştur (Resim 4.2).

Doğru Cevap: D

Soru 15

Wildland itfaiyeciler ve kentsel arama ve kurtarma teknisyenleri, acil durumlarda kullanılmak üzere havalı korna veya siren içeren bir acil durum uyarı sistemi kullanır. Buna göre "her biri bir saniyelik üç kısa patlama" ne anlama gelir?

İşlemleri durdurmak

Sessiz çalışmak

Tahliye

Devam etmek

Hızlanmak

Açıklama:

Wildland itfaiyeciler ve kentsel arama ve kurtarma teknisyenleri, acil durumlarda kullanılmak üzere havalı korna veya siren içeren bir acil durum uyarı sistemi kullanır:
• Her biri bir saniyelik üç kısa patlama tahliye için bir göstergedir.
• Bir uzun, 3 saniyelik patlama, işlemleri durdurmak veya sessiz çalışmak anlamına gelir.
• Bir uzun patlatma ve bir kısa patlatma, operasyonlara devam etmek anlamına gelir.

Doğru Cevap: C

Soru 16

Tahliye

İşlemleri durdurmak

Operasyonlara devam etmek

Hızlanmak

Yavaşlamak

Açıklama:

Doğru Cevap: B

Soru 17

Wildland itfaiyeciler ve kentsel arama ve kurtarma teknisyenleri, acil durumlarda kullanılmak üzere havalı korna veya siren içeren bir acil durum uyarı sistemi kullanır. Buna göre "Bir uzun patlatma ve bir kısa patlatma" ne anlama gelir?

Tahliye

İşlemleri durdurmak

Sessiz çalışmak

Operasyonlara devam etmek

Hızlanmak

Açıklama:

Doğru Cevap: D

Soru 18

Operasyon Güvenliği (OPGÜV) süreci beş adımdan oluşur. Aşağıdakilerden hangisi bu adımlardan biri değildir?

Kritik bilgilerin belirlenmesi

Uygun karşı önlemlerin uygulanması.

Tehditlerin analizi

Güvenlik açıklarının analizi,

Risklerin gözardı edilmesi

Açıklama:

operasyon güvenliği (OPGÜV) ve saha güvenliğidir. Operasyon güvenliği, hassas bilgileri koruyarak yanlış kişilere geçmesini önlemek için gerekli tedbirleri almakla ilişkili stratejileri ortaya koyan güvenlik ve risk yönetimi sürecidir. OPGÜV süreci, tüm planlama ve operasyonel süreçlere tam olarak entegre edildiğinde çok etkilidir. OPGÜV süreci beş adımdan oluşur:
1. Kritik bilgilerin belirlenmesi,
2. Tehditlerin analizi,
3. Güvenlik açıklarının analizi,
4. Risk değerlendirmesi,
5. Uygun karşı önlemlerin uygulanması.

Doğru Cevap: E

Soru 19

Operasyon güvenliği (OPGÜV) süreci beş adımdan oluşur. Beşinci adım aşağıdakilerden hangisidir?

Uygun karşı önlemlerin uygulanması

Kritik bilgilerin belirlenmesi

Risk değerlendirmesi

Tehditlerin analizi

Güvenlik açıklarının analizi

Açıklama:

Doğru Cevap: A

Soru 20

Tüm çalışanlar, aşağıdakilerden hangisinde, afet müdahalesinin belirli temel yönlerinde olay öncesi eğitim ve “gerçek hayat” tatbikatları almak zorunda değildir?

Çıkış ve tahliye

Kişisel sağlık koruma

Tehditlerin/tehlikelerin tanınması

Acil müdahale sisteminin aktivasyonu

Olay komuta sistemi

Açıklama:

Tüm çalışanlar, aşağıdakiler de dahil olmak üzere, afet müdahalesinin belirli temel yönlerinde olay öncesi eğitim ve “gerçek hayat” tatbikatları almalıdır:
• Çıkış ve tahliye
• Kişisel koruyucu ekipman kullanımı
• Tehditlerin/tehlikelerin tanınması
• Acil müdahale sisteminin aktivasyonu
• Olay komuta sistemi
• Acil bir durumda özel işlevsel rolleri

Doğru Cevap: B

Ünite 5

Soru 1

Türkiye Ulusal Coğrafi Bilgi Sistemi (TUCBS) kapsamında kaç coğrafi veri teması oluşturulmuştur?

Açıklama:

GİRİŞ
TUCBS kapsamında 32 veri teması oluşturulmuş ve bu veri temalarına ait tüm tanımlama dokümanları ve coğrafi veri sözlüğü oluşturulmuştur

Doğru Cevap: A

Soru 2

Hangisi Owyang’a göre dijitalleşmenin aşamaları arasında sayılamaz?

Yeni liberal ekonomik sistem (70’lerin ortası)

İnternet çağı (90’ların ortası)

İşbirlikçi ekonomi çağı (Şimdi)

Otonom dünya çağı (Test ediliyor)

Modern iyilik (Gelişiyor)

Açıklama:

DİJİTALLEŞME
Yeni liberal ekonomik sistem (70’lerin ortası)

Doğru Cevap: A

Soru 3

Hangisi tehlikenin kaynağı, büyüklüğü, olma olasılığı, oluş sıklığı, süresi ve olası etkileri ile ilgili bilgilerin toplanması ve belirlenmesine yönelik çalışmaları ifade eder?

Dijital dönüşüm

Birlikte çalışabilirlik

Sayısallaştırma

Tehlike analizi

Siber güvenlik

Açıklama:

AFETLERDE KULLANILAN İLERİ TEKNOLOJİLER VE BİLGİ TEKNOLOJİLERİ
Tehlike analizi

Doğru Cevap: D

Soru 4

Hangi alanda afet bilişimi çözümlerinden yararlanılmamaktadır?

Risk yönetimi evresinde veri yönetimi, bilgi sistemleri

İletişim ve haberleşme sistemleri, coğrafi bilgi sistemleri, ulaştırma sistemleri

Tehlike ve risk analizi araştırmaları, gözlem ve erken uyarı sistemleri

Afet sahasında gönüllülerin faaliyetlerinin askıya alınması veya sonlandırılması

Gerçek zamanlı hasar tespit ve acil müdahale sistemleri, uzaktan algılama

Açıklama:

AFETLERDE KULLANILAN İLERİ TEKNOLOJİLER VE BİLGİ TEKNOLOJİLERİ
Afet sahasında gönüllülerin faaliyetlerinin askıya alınması veya sonlandırılması

Doğru Cevap: D

Soru 5

Hangisi uydu görüntüleri kullanmanın avantajlarından biri olarak görülemez?

Kısa zaman aralıklarında hızlı ve uygun maliyetli sonuç elde edilir. Yapay zekâ uygulamalarıyla daha hızlı çözümler sunulabilir.

Yeryüzünün düzenli olarak takip edilebilmesine olanak tanır, ulaşımı zor olan coğrafi bölgelerde çalışabilme imkânı sunar.

Gündelik yaşantımızdaki sosyal işlemleri, yerel ve ulusal yönetim hizmetleri, iş yönetim ve yönetişim süreçleri ve diğer kamusal hizmetleri düzenler ve uygular.

Aynı bölgede, aynı zamanda farklı çalışmaların yapılmasına olanak sağlar.

Kullanıcılara zamanında karar verme fırsatı sağlar.

Açıklama:

Haberleşme ve Gözlem Uyduları
Gündelik yaşantımızdaki sosyal işlemleri, yerel ve ulusal yönetim hizmetleri, iş yönetim ve yönetişim süreçleri ve diğer kamusal hizmetleri düzenler ve uygular.

Doğru Cevap: C

Soru 6

Hangisi doğrudan veya dolaylı katkı sağlayan veri kaynaklarından biri olan uydu görüntülerinin kullanıldığı uygulamalar arasında sayılamaz?

Coğrafi Bilgi Sisteminde altlık sayısal haritaların üretilmesi

Mikrobölgeleme çalışmalarının planlanması, jeomorfolojik araştırmalar

Topoğrafyadaki zamansal değişimin izlenmesi

Mekansal Adres Kayıt Sisteminin (MAKS) uygulanması

Tarımsal verimin tespiti ve izlenmesi

Açıklama:

Uydu Görüntülerinin Afet Alanında Kullanım Örnekleri
Mekansal Adres Kayıt Sisteminin (MAKS) uygulanması

Doğru Cevap: D

Soru 7

Hangisi bir bilgi kaynağının açıklanmasını, kolaylıkla bulunup kullanılmasını ve yönetilmesini sağlayan yapısal bilgidir; ulaşılmak istenilen veriye daha kolay erişim sağlamanın yanı sıra veri işleme aşamasında gerekli olabilecek temel bilgileri özetleyerek verinin yönetimini kolaylaştırmayı ifade eder?

Metaveri

Dijitalleşme

Sosyal medya

İnovasyon

Sayısallaştırma

Açıklama:

Bilgi Sistemleri
Metaveri

Doğru Cevap: A

Soru 8

Hangisi paydaşlar arası işbirliği temelinde yapılandırılan, ileri teknolojileri yenilikçi yaklaşımlar ile kent ölçeğinde kullanabilen, veriye dayalı bilgi yönetimi sağlayarak gelecekteki karşılaşılabilecek problem ve ihtiyaçları öngören, daha yaşanabilir ve sürdürülebilir şehir anlayışını ifade eder?

AFAD acil mobil uygulaması

Coğrafi bilgi sistemi

Şehir planlama ve yönetim

Risk yönetimi

Akıllı şehir

Açıklama:

AKILLI ŞEHİRLER VE MOBİL UYGULAMALAR
Akıllı şehir

Doğru Cevap: E

Soru 9

Hangisi aşağıdaki ifadeyi doğru olarak tamamlar?
Afet risklerinin azaltılması ve önlenmesi için ortaya konulan ulusal stratejiler kapsamında, ……………………., erken uyarı, gerçek zamanlı hasar tespit ve acil müdahale sistemlerinin geliştirilmesi ve kullanımının yaygınlaştırılması temel hedeflerden biri olarak ortaya çıkmaktadır.

olay yeri sahnesini boyutlandırma

akıllı şehirleşme

küçük coğrafi ölçek

risk değerlendirmesi

olay yeri sahnesini boyutlandırma

Açıklama:

AKILLI ŞEHİRLER VE MOBİL UYGULAMALAR
akıllı şehirleşme

Doğru Cevap: B

Soru 10

Hangisi akıllı kentlerde verilen ve büyük bir bölümüne mobil uygulamalar ile diğer İnternet servisleri üzerinden erişilebilen e-hizmetlerin arasında yer almaz?

Erken uyarı sistemleri

e-yaşam boyu öğrenme

MHRS 182 Merkezi Hastane Randevu Sistemi

Ulaşım Bilgi Sistemi

e-Devlet

Açıklama:

AKILLI ŞEHİRLER VE MOBİL UYGULAMALAR
e-yaşam boyu öğrenme

Doğru Cevap: B

Soru 11

Aşağıdakilerden hangisi ya da hangileri afetin büyüklüğünü etkileyen faktör ve faktörlerdendir?
I.Hızlı nüfus artışı
II.Çarpık kentleşme
III.Olayın etkilediği yerleşim alanı büyüklüğü
IV. Yerleşimcilerin entellektüel durumları

Yalnız I

I ve II

II ve III

I, II, III

I, II, III, IV

Açıklama:

Giriş
Afetin büyüklüğünü etkileyen bazı faktörler ise fiziksel büyüklük, hızlı nüfus artışı ve çarpık kentleşme, olayın etkilediği yerleşim alanı büyüklüğü ve nüfus yoğunluğu, afet açısından tehlikenin yüksek olduğu bölgelerdeki hızlı ve denetimsiz kentleşme örnek olarak verilebilir. Doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 12

Aşağıdakilerden hangisi ya da hangileri Jeremiah Owyang’a göre dijital dönüşüm sürecinin çağlarındandır?
I.İnternet çağı
II.Sosyal medya çağı
III.İşbirlikçi ekonomi çağı
IV.Otonom dünya çağı
V.Modern iyilik çağı

Yalnız I

I ve II

I, II, III

I, II, III,IV

I, II, III, IV, V

Açıklama:

Dijitalleşme
Bu dijital dönüşüm çağları 1. İnternet çağı 2. Sosyal medya çağı 3. İşbirlikçi ekonomi çağı 4. Otonom dünya çağı 5. Modern iyilik çağı 6. Gezegen dışı çağ’dır. Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 13

Aşağıdakilerden hangisi Dijital Hizmetlerin Katmanlarından Platform katmanında bulunmaktadır?

Vatandaşlar

Finansal yönetim

Özel sektör hizmetleri

Devletin dijital hizmetleri

Açık veri

Açıklama:

Dijitalleşme
Platform katmanı; Bilgileri yönetmek için kullanılan tüm sistemleri ve süreçleri kapsayan katmandır. İçerik yönetimi sistemleri, web API ve uygulama geliştirme işlemlerini, insan kaynakları veya finansal yönetim gibi kritik bilgi teknoloji işlevlerini ve bilgiye erişmek için kullanılan donanımı (örneğin mobil cihazlar) kapsar. Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 14

Aşağıdakilerden hangisi ya da hangileri e-Devlet üzerinde afet ve acil durum yönetim süreciyle ilişkili verilen hizmetlerdendir?
I. Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı/Afetzede Hak Sahipliği Başvurusu
II. Doğal Afet Sigortaları Kurumu/Hasar İhbarı
III. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, Riskli Yapı Tespiti
IV. Sağlık Bakanlığı, e-Nabız Kişisel Sağlık Sistemi
V. Harita Genel Müdürlüğü/Harita Sunulması

Yalnız I

I ve II

I, II, III

I, II, III, IV

I, II, III, IV, V

Açıklama:

Dijitalleşme
e-Devlet üzerinde afet ve acil durum yönetim süreciyle ilişkili verilen bazı hizmetler aşağıda listelenmiştir: i. Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı/Afet ve Acil Durum Toplanma Alanı Sorgulama ii. Tarım ve Orman Bakanlığı/Tabii Afetlerden Zarar Gören Çiftçilerin Yardım Başvurusu iii. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı/Hasar Tespit Sorgulama ve İtiraz İşlemleri iv. Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı/Afetzede Hak Sahipliği Başvurusu v. Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı/Temel Afet Bilinci Farkındalık Eğitimi Başvurusu vi. Doğal Afet Sigortaları Kurumu/Hasar İhbarı vii. Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı/Türkiye Deprem Tehlike Haritaları viii. Sağlık Bakanlığı/e-Nabız Kişisel Sağlık Sistemi ix. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Kentsel Dönüşüm Uygulaması x. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, Riskli Yapı Tespiti xi. Sağlık Bakanlığı, e-Nabız Kişisel Sağlık Sistemi xii. Tarım ve Orman Bakanlığı, Tabii Afetlerden Zarar Gören Çiftçilerin Yardım Başvurusu xiii. Harita Genel Müdürlüğü/Harita Sunulması (HGM-Atlas) xiv. Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü/Yerbilimleri Harita Görüntüleyici ve Çizim Editörü . Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 15

Aşağıdakilerden hangisi ya da hangileri Ulusal Yapay Zekâ Stratejisi (UYZS)’nin odağında yer alan yetkinliklerdendir?
I.Beceri
II.Veri
III.Altyapı

Yalnız I

I ve II

II ve III

I ve III

I, II, III

Açıklama:

Dijital Dönüşüm
Ulusal Yapay Zekâ Stratejisi (UYZS), ülkemizin ulusal, sektörel ve tematik politika ve stratejileri dikkate alınarak belirlenen stratejik öncelikler çerçevesinde; “kurumsal yetkinlik”, “stratejik uyum” ve “yönetişim” boyutları etrafında tasarlanmıştır. Şekil 5.5’de gösterildiği gibi UYZS’nin odağında ise “beceri”, “veri” ve “altyapı” olarak belirlenen üç temel YZ yetkinliği yer almaktadır. Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 16

Aşağıdakilerden hangisi ya da hangileri uydu görüntüleri kullanmanın avantajlarındandır?
I.Kısa zaman aralıklarında hızlı ve uygun maliyetli sonuç elde edilir
II.Yeryüzünün düzenli olarak takip edilebilmesine olanak tanır
III.Ulaşımı zor olan coğrafi bölgelerde çalışabilme imkânı sunar
IV.Aynı bölgede, aynı zamanda farklı çalışmaların yapılmasına olanak sağlar.
V.Yapay zekâ uygulamalarıyla daha hızlı çözümler sunulabilir

Yalnız I

I ve II

I, II, III

I, II, III,IV

I, II, III, IV, V

Açıklama:

Haberleşme ve Gözlem Uyduları
Uydu Görüntüleri Kullanmanın Avantajları: • Kısa zaman aralıklarında hızlı ve uygun maliyetli sonuç elde edilir. • Yeryüzünün düzenli olarak takip edilebilmesine olanak tanır. • Ulaşımı zor olan coğrafi bölgelerde çalışabilme imkânı sunar. • Aynı bölgede, aynı zamanda farklı çalışmaların yapılmasına olanak sağlar. • Kullanıcılara zamanında karar verme fırsatı sağlar. • Yapay zekâ uygulamalarıyla daha hızlı çözümler sunulabilir. Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 17

Aşağıdakilerden hangisi ya da hangileri uydu görüntülerinin kullanıldığı bazı uygulamalardandır?
I.Mikrobölgeleme çalışmalarının planlanması
II.Jeomorfolojik araştırmalar
III. Kaya düşmesi duyarlık haritalarının hazırlanması
IV.Çevre kirliliğinin tespiti ve izlenmesi
V.Tarımsal verimin tespiti ve izlenmesi

Yalnız I

I ve II

I, II, III

I, II, III,I V

I, II, III, IV, V

Açıklama:

Uydu Görüntülerinin Afet Alanında Kullanım Örnekleri
Uydu görüntülerinin kullanıldığı bazı uygulamalar aşağıda listelenmiştir. Uydu görüntüleri, bu uygulamalara doğrudan veya dolaylı katkı sağlayan veri kaynaklarından biridir. 1. Coğrafi Bilgi Sisteminde altlık sayısal haritaların üretilmesi 2. Mikrobölgeleme çalışmalarının planlanması 3. Jeomorfolojik araştırmalar 4. Topoğrafyadaki zamansal değişimin izlenmesi 5. Heyelan duyarlık haritalarının hazırlanması 6. Çığ duyarlık haritalarının hazırlanması 7. Kaya düşmesi duyarlık haritalarının hazırlanması 8. Taşkın duyarlık haritalarının hazırlanması 9. Orman yangını alanlarının tespiti ve izlenmesi 10. Çevre kirliliğinin tespiti ve izlenmesi 11. Yer yüzeyi sıcaklığının tespiti ve izlenmesi 12. Tarımsal verimin tespiti ve izlenmesi 13. Deprem hasar tahmini. Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 18

Kaynak yönetimine yardımcı olacak bilgiler sağlayan metaveri aşağıdakilerden hangisisidr?

Tanımlayıcı metaveri

Yapısal metaveri

İdari metaveri

Görsel metaveri

İşitsel metaveri

Açıklama:

Bilgi sistemleri
Temel olarak metaveriyi üç temel tipe ayırmak mümkündür: i. Tanımlayıcı metaveri, kaynak veriyi tanımlama ve belirtme amaçları doğrultusunda betimlendirir. ii. Yapısal metaveri, veriyi oluşturan bileşenlerin nasıl bir araya geldiği hakkında bilgi verir. Örnek olarak bir bölümü oluşturmak için kaç sayfanın bir araya geldiği bilgisi verilebilir. iii. İdari olarak metaveri, kaynak yönetimine yardımcı olacak bilgiler sağlar. Bu tip metaveriye örnek olarak verinin üretim tarihi ve yöntemi, dosya türü ve diğer teknik bilgilerle birlikte veriye erişebilen kişiler verilebilir. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 19

Akıllı Şehir; mevcut tüm bilgilerin birlikte ele alınması ve kullanımı ile şehir faaliyetlerinin daha iyi anlaşılması, kontrol edilmesi ve sınırlı kaynağın etkin kullanılmasıdır. Aşağıdakilerden hangisi ya da hangileri İstanbul Büyükşehir Belediyesi Akıllı Şehir Stratejisi ve Eylem Planı hazırlama çalışmalarında yer alan alanlardandır?
I. Çevre
II. Enerji
III. Mobilite
IV. İnsan
V. Ekonomi

Yalnız I

I ve II

I, II, III

I, II, III, IV

I, II, III, IV, V

Açıklama:

Akıllı Şehirler ve Mobil Uygulamalar
İstanbul Büyükşehir Belediyesi Akıllı Şehir Stratejisi ve Eylem Planı hazırlama çalışmalarında Çevre, Enerji, Mobilite, Yaşam, İnsan, Ekonomi, Güvenlik ve Yönetişim olmak üzere 8 alan belirlemiştir. Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 20

T.C. İçişleri Bakanlığı AFAD tarafından geliştirilen AFAD Acil mobil uygulaması aşağıdaki hangi hizmetleri bünyesinde barındırmaktadır?
I.112 acil çağrı başlatma
II.112 ile mesajlaşma
III. Toplanma alanları ve yol tarifi
IV. Bilgilendirme mesajlarına anlık ulaşım
V. Eğitim malzemelerine erişim

Yalnız I

I ve II

I, II, III

I, II, III, IV

I, II, III, IV, V

Açıklama:

Akıllı Şehirler ve Mobil Uygulamalar
T.C. İçişleri Bakanlığı AFAD tarafından geliştirilen AFAD Acil mobil uygulaması, 112 acil çağrı başlatma, 112 ile mesajlaşma, toplanma alanları ve yol tarifi, bilgilendirme mesajlarına anlık ulaşım ve eğitim malzemelerine erişim gibi birçok hizmeti içinde barındırmaktadır. Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Ünite 6

Soru 1

Afet riski bağlamında bir toplumun, bir sistemin veya bir yapının var olan baş edebilme kapasitesine bağlı olarak tehlikeden etkilenme oranı veya görebileceği hasar, zarar veya kaybın bir ölçüsü olarak da tanımlanan, bazı yayınlarda, savunmasızlık, kırılganlık, hassasiyet gibi terimlerle ifade edilen aşağıdakilerden hangisidir?

Zarar görebilirlik

Afet yönetimi

Nüfusun hızlı artışı

azgelişmişlik

Uluslararası risk azaltma

Açıklama:

Zarar görebilirlik (İng. vulnerability)
Zarar görebilirlik “bir toplumun, bir sistemin veya bir yapının var olan baş edebilme kapasitesine bağlı olarak tehlikeden
etkilenme oranı veya görebileceği hasar,
zarar veya kaybın bir ölçüsü” olarak da
tanımlanabilir. Bazı yayınlarda, savunmasızlık, kırılganlık, hassasiyet gibi terimlerle
ifade edilmektedir.

Doğru Cevap: A

Soru 2

Aşağıdakilerden hangisi Teknolojik Afetler sınıfına girmektedir?

Hayvan kazası

Orman yangını

Gaz sızıntısı

Kütle hareketi

Böcek istilası

Açıklama:

Teknolojik Afetler
Kimyasal, petrol sızıntı
Çökme
Patlama
Ateş
Gaz sızıntısı
Zehirlenme
Radyasyon
Hava
Kara yolu
Tren yolu
Deniz yolu
Çöküş
Patlama
Yangın
Diğer

Doğru Cevap: C

Soru 3

Afet risklerinin ve kırılganlığın azaltılması için stratejik ve sistematik bir yaklaşımlar teşvik
edilmiştir. Ulusların ve toplumların afete karşı dirence olan ihtiyaçlarını, direnç yöntemlerini vurgulamış olan ulusal - uluslararası afet yönetimi politikası aşağıdakilerden hangisidir?

Avrupa Afet Risklerinin Azaltılması Forumu

Hyogo Eylem Çerçevesi

Sendai Afet Risk Azaltma Çerçevesi

Afet Azaltımı için Uluslararası Strateji

Johannesburg Eylem Planı

Açıklama:

Hyogo Eylem Çerçevesi (2005-2015), Afet
risklerinin ve kırılganlığın azaltılması için
stratejik ve sistematik bir yaklaşımlar teşvik
edilmiştir. Ulusların ve toplumların afete
karşı dirence olan ihtiyaçlarını, direnç yöntemlerini vurgulamış,

Doğru Cevap: B

Soru 4

Türkiye 11. Kalkınma Planı kaç yıllarını kapsamaktadır?

2019-2023

2015-2030

2005-2015

1990-2000

2019-2020

Açıklama:

Türkiye 11. Kalkınma Planı (2019-
2023)
Ülkemizin 2019 ve 2023 yılları arasında uygulanması öngörülen on birinci kalkınma planı, bu
yıllar arasındaki kalkınma öngörüsünü ve kararlılığını ortaya koymaktadır

Doğru Cevap: A

Soru 5

Bir ekonominin derin krizlerin büyüme olasılığını azaltma veya en azından bir krizin etkilerini azaltma yeteneği olarak tanımlanan direnç terimi aşağıdakilerden hangi disipline göre yapılmıştır?

Ekonomi

Lojistik

Fizik

Psikoloji

Sosyal Bilimler

Açıklama:

Disiplin Tanım Kaynak
Ekonomi
Bir ekonominin derin krizlerin büyüme olasılığını azaltma
veya en azından bir krizin etkilerini azaltma yeteneği olarak
tanımlanır.
(Aiginger, 20

Doğru Cevap: A

Soru 6

Dirençlilik için risk azaltmaya yönelik yatırımlar yapmak girişimciliği, büyümeyi, iş alanları yaratmayı, kalkınmada sürekliliği sağlayabilir yaklaşımı aşağıdakilerin hangisinin ana fikrini oluşturmaktadır?

Türkiye 11. Kalkınma Planı

Hyogo ve Sendai Çerçeveleri

Avrupa Afet Risklerinin Azaltılması Forumu

Avrupa Afet Risklerinin Azaltılması Forumu ve Hyogo Eylem Çerçevesi

Sendai Afet Risk Azaltma Çerçevesi ve Türkiye 11. Kalkınma Planı

Açıklama:

Dirençlilik için risk azaltmaya yönelik yatırımlar yapmak girişimciliği, büyümeyi, iş alanları yaratmayı,
kalkınmada sürekliliği sağlayabilir. Bu yaklaşım Hyogo ve Sendai Çerçevelerinin ana fikrini oluşturmaktadır.
Dirençliliğin oluşturulabilmesi için önemli bir nokta da arazi kullanım politikalarının geliştirilmesi
ve uygulanmasında, kent planlamasıdır. Yerleşim için güvenli alanların belirlenmesinde; afet riskinin haritalanarak ortaya konması, taşkın önleme alanlarının, kuraklık riski altındaki alanların, sulak bölgelerin
belirlenmesi, risk azaltmaya destek olacak ekosistemin korunmasını da dikkate alarak yapılması bölgenin
veya kentin dirençliliğini artıracaktır

Doğru Cevap: B

Soru 7

Dirençli kent planlama çerçevesine aşağıdakilerden hangisi girmektedir?

Fizik

acil durum

Duyarlılık

Zarar Görebilirlik Analizi Matrisi

Başa çıkma

Açıklama:

Kentlerde dirençlilik, kentlerin ve toplumların sorunlara, tehlikelere, afet ve risklere hazırlıklı olma, yanıt verme hızı, uyum sağlama kapasitesi (urban resilience) ile belirlenmektedir. Dirençli kent ancak iyi yönetilebilen kentleşme ile mümkündür (Tuğaç, 2019). Dirençli kent planlama çerçevesi Şekil 6.4’te verilmiştir.
Zarar
Görebilirlik
Analizi
Matrisi
1. Zarar Azaltma
2. Yeniden Yapılanma
3. Alternatif Ene

Doğru Cevap: D

Soru 8

“Kentsel sistemin ve onu oluşturan tüm sosyo-ekolojik ve sosyoteknik ağlarının, bir tehdit karşısında istenen işlevleri sürdürme veya hızla geri dönme, değişime uyum sağlama ve mevcut veya gelecekteki adapte olma kapasitesini sınırlayan sistemleri hızla dönüştürme yeteneğini
ifade eder" diyen Meerow v.d. aşağıdaki hangi kavramı anlatmak istemişleridir?

Ekonomik, sosyal ve kültürel avantajlar

Afet Öncesi Zarar Azaltma

Afet Sonrası Zarar Azaltma

Kentsel dayanıklılık

kentsel dirençlilik

Açıklama:

Meerow vd.’ne göre kentsel dirençlilik “Kentsel sistemin ve onu oluşturan tüm sosyo-ekolojik ve sosyoteknik ağlarının, bir tehdit karşısında istenen işlevleri sürdürme veya hızla geri dönme, değişime uyum sağlama ve mevcut veya gelecekteki adapte olma kapasitesini sınırlayan sistemleri hızla dönüştürme yeteneğini
ifade eder.” şeklinde uzlaşmacı ve esnek bir tanım olarak karşımıza çıkmaktadır

Doğru Cevap: E

Soru 9

Sürdürülebilir kentin sürdürülebilirliğin üç temel bileşeni aşağıdakilerden hangileridir?

Afetlere dirençli toplum/ Ekonomik kalkınma/Toplumsal adalet

Ekonomik kalkınma/Toplumsal adalet/Çevrenin korunması

planlama/risk azaltma/eğitim,

ulaşım/kritik altyapı/sağlık altyapısı

adil gelir dağılımı/ yönetişim/ulaşım

Açıklama:

Sürdürülebilir kent, sürdürülebilirliğin üç temel bileşeni olan
• Ekonomik kalkınma,
• Toplumsal adalet,
• Çevrenin korunması
hedefleri ile somut ve doğrudan ilişki kurabilen
yapısal özelliklere sahip bir kenttir.

Doğru Cevap: B

Soru 10

Değişimin, belirsizliğin, tahmin edilemeyen ve sürpriz durumların olduğu bir ortamda, toplumun ve toplumun üyelerinin varlığını koruması, gelişmesi ve birlikteliğin sağlanmasına ne ad verilmektedir?

Ekonomik kalkınma

Dirençli toplum

Toplumsal adalet

Çevrenin korunması

Çok Disiplinli Çalışmalar

Açıklama:

Dirençli Toplum
Dirençli toplum, değişimin, belirsizliğin, tahmin edilemeyen ve sürpriz durumların olduğu bir
ortamda, toplumun ve toplumun üyelerinin varlığını koruması, gelişmesi ve birlikteliğin sağlanmasıdır.

Doğru Cevap: B

Soru 11

Zarar görebilirlik kavramı kaç grupta sınıflandırılabilir?

İki

Üç

Dört

Beş

Altı

Açıklama:

Temel Afet Bilgisi
Zarar görebilirlik; fiziksel zarar görebilirlik, sosyal zarar görebilirlik ve ekonomik zarar görebilirlik olmak üzere 3 grupta sınıflandırılabilir (AFAD, 2014).

Doğru Cevap: B

Soru 12

Aşağıdaki terimlenden hangisi altyapı, gıda arzı ve yapısal ekonomik koşullarla ilgilidir?

Başa çıkma

Adaptasyon

Duyarlılık

Endeks Skoru

Risk Endeksi

Açıklama:

Temel Afet Bilgisi
Duyarlılık; altyapı, gıda arzı ve yapısal ekonomik koşullarla ilgilidir.

Doğru Cevap: C

Soru 13

Aşağıdaki terimlenden hangisi yönetişim, sağlık, sosyal ve fiziki güvenlikle ilgilidir?

Adaptasyon

Başa çıkma

Maruz Kalma

Endeks Skoru

Duyarlılık

Açıklama:

Afet ve Dirençlilik
Başa çıkma; yönetişim, sağlık, sosyal ve fiziki güvenlikle ilgilidir.

Doğru Cevap: B

Soru 14

Aşağıdaki terimlenden hangisi doğa kaynaklı muhtemel olaylar, iklim değişikliği ve benzeri zorluklarla ilgilidir?

Adaptasyon

Endeks Skoru

Başa Çıkma

Duyarlılık

Risk Endeksi

Açıklama:

Afet ve Dirençlilik
Adaptasyon; doğa kaynaklı muhtemel olaylar, iklim değişikliği ve benzeri zorluklarla ilgilidir.

Doğru Cevap: A

Soru 15

Yokohama Konferansında kaç yılında afet zararlarının azaltılması politikaları için yeni strateji ve ilkeler belirlenmiştir?

1990

1992

1994

1998

1999

Açıklama:

Afet ve Dirençlilik
Yokohama Konferansı (1994), afet zararlarının azaltılması politikaları için yeni strateji ve ilkeler belirlenmiştir.

Doğru Cevap: C

Soru 16

Sendai (2015) Konferansında devletler tarafından gerçekleştirilmesi gereken eylem planlarından biri değildir?

Afet riskini anlamak.

Ulusal ve yerel afet risk azaltma stratejileri olan ülkelerin sayısını 2020 yılına kadar önemli ölçüde çoğaltmak.

Afet riskini yönetmek için afet riski yönetişimin güçlendirilmesi.

Dirençlilik için afet risk azaltmaya yatırım yapmak.

Etkili müdahale için afete hazırlık çalışmalarını geliştirmek ve iyileştirme, rehabilitasyon ve yeniden inşa safhalarında “Öncekinden Daha İyisini İnşa Etmek”.

Açıklama:

Temel Afet Bilgisi
Sendai 2015 Konferansı sonucunda, devletler tarafından gerçekleştirilmesi gereken 4 adet eyleme ihtiyaç duyulduğu görülmüştür. Bunlar:
1. Afet riskini anlamak;2. Afet riskini yönetmek için afet riski yönetişimin güçlendirilmesi;3. Dirençlilik için afet risk azaltmaya yatırım yapmak;4. Etkili müdahale için afete hazırlık çalışmalarını geliştirmek ve iyileştirme, rehabilitasyon ve yeniden inşa safhalarında “Öncekinden Daha İyisini İnşa Etmek”.
......
Sendai 2015 kapsamında yedi küresel hedef belirlenmiştir. Bunlar:
1....
2....
3....
4....
5. Ulusal ve yerel afet risk azaltma stratejileri olan ülkelerin sayısını 2020 yılına kadar önemli ölçüde çoğaltmak.
6....
7.....

Doğru Cevap: B

Soru 17

Aşağıdakilerden hangisi Sendai (2015) Konferansı kapsamında küresel hedeflerden biridir?

Çoklu tehlike erken uyarı sistemlerinin, afet risk bilgisinin ve değerlendirmelerinin kullanımını ve bunların toplum tarafından ulaşılabilirliğini 2030 yılına kadar önemli ölçüde artırmak.

Etkili müdahale için afete hazırlık çalışmalarını geliştirmek ve iyileştirme, rehabilitasyon ve yeniden inşa safhalarında “Öncekinden Daha İyisini İnşa Etmek”.

Afet riskini anlamak.

Afet riskini yönetmek için afet riski yönetişimin güçlendirilmesi.

Dirençlilik için afet risk azaltmaya yatırım yapmak.

Açıklama:

Temel Afet Bilgisi
Sendai 2015 kapsamında yedi küresel hedef belirlenmiştir. Bunlar:
1....
2...
3....
5., 6.,
7. Çoklu tehlike erken uyarı sistemlerinin, afet risk bilgisinin ve değerlendirmelerinin kullanımını ve bunların toplum tarafından ulaşılabilirliğini 2030 yılına kadar önemli ölçüde artırmak.
..........................
Sendai 2015 Konferansı sonucunda, devletler tarafından gerçekleştirilmesi gereken 4 adet eyleme ihtiyaç duyulduğu görülmüştür. Bunlar:
1. Afet riskini anlamak;2. Afet riskini yönetmek için afet riski yönetişimin güçlendirilmesi;3. Dirençlilik için afet risk azaltmaya yatırım yapmak;4. Etkili müdahale için afete hazırlık çalışmalarını geliştirmek ve iyileştirme, rehabilitasyon ve yeniden inşa safhalarında “Öncekinden Daha İyisini İnşa Etmek”.

Doğru Cevap: A

Soru 18

Aşağıdakilerden hangisi afetlere karşı dirençliği artıracak temel ilkeleren biridir?

Afet riskini anlamak.

Afet riskini yönetmek için afet riski yönetişimin güçlendirilmesi.

Dirençlilik için afet risk azaltmaya yatırım yapmak.

Ticari kurumlar ileriye yönelik planlarında ve faaliyetlerinde dirençliliği hesaba katar.

Etkili müdahale için afete hazırlık çalışma-larını geliştirmek ve iyileştirme, rehabilitas-yon ve yeniden inşa safhalarında “Öncekin-den Daha İyisini İnşa Etmek”.

Açıklama:

Temel Afet Bilgisi
Afetlere karşı dirençliği artıracak temel ilkeler (Cutter, ve diğerleri, 2013);
3. Ticari kurumlar ileriye yönelik planlarında ve faaliyetlerinde dirençliliği hesaba katar.
...............
Sendai 2015 Konferansı sonucunda, devletler tarafından gerçekleştirilmesi gereken 4 adet eyleme ihtiyaç duyulduğu görülmüştür. Bunlar:
1. Afet riskini anlamak;2. Afet riskini yönetmek için afet riski yönetişimin güçlendirilmesi;3. Dirençlilik için afet risk azaltmaya yatırım yapmak;4. Etkili müdahale için afete hazırlık çalışmalarını geliştirmek ve iyileştirme, rehabilitasyon ve yeniden inşa safhalarında “Öncekinden Daha İyisini İnşa Etmek”.

Doğru Cevap: D

Soru 19

Aşağıdaki kavramlardan hangisi bilgi, enformasyon, sosyoloji ve duygusallık boyutlarından oluşmaktadır?

Belirsizlik Odaklı Planlama.

Afete Dirençli Şehir.

Kentsel Yönetişim.

Zarar Görebilirlik Analizi Matrisi.

Bireysel Afete Dirençlilik.

Açıklama:

Afet ve Dirençlilik
Bireysel afete dirençlilik; bilgi, enformasyon, sosyoloji ve duygusallık boyutlarından oluşmaktadır (DiTir-ro, 2018) (Yayla, 2020).
Belirsizlik Odaklı Planlama,
Afete Dirençli Şehir,
Kentsel Yönetişim,
Zarar Görebilirlik Analizi Matrisi.

Doğru Cevap: E

Soru 20

Aşağıdakilerden hangisi fizik disiplinindeki direnç tanımıdır?

Fizik

Risk Analizi

Lojistik

Ekolojik Sistem

Ekonomi

Açıklama:

Afet ve Dirençlilik
Tablo 6.3 Farklı Disiplinlerin Direnç Tanımı
Fizik; Kaç salınım gerektiğine bakılmaksızın, bir sistemin yerinden edildikten sonra dengeye geri dönme hızı

Doğru Cevap: A

Soru 21

Aşağıdakilerden hangisi doğa, teknoloji veya insan kaynaklı olan ve fiziksel, ekonomik, sosyal kayıplara yol açabilecek tüm olayları ifade eder?

Tehlike

Afet

Risk

Maruz kalma

Zarar görebilirlik

Açıklama:

Tehlike ise belirli bir zaman veya coğrafyada ortaya çıkarak yaşamı tehdit eden, toplumun sosyo ekonomik düzen ve etkinliklerine, doğal çevreye, doğal, tarihi ve kültürel kaynaklara zarar verme potansiyeli olan doğa, teknoloji ya da insandan kaynaklanan fiziki olay ve olgu Diğer bir deyişle tehlike; doğa, teknoloji veya insan kaynaklı olan ve fiziksel, ekonomik, sosyal kayıplara yol açabilecek tüm olayları ifade eder.
Doğru cevap a şıkkı

Doğru Cevap: A

Soru 22

Aşağıdakilerden hangisi/hangileri meteorolojik afetler arasında yer alır?
I. Aşırı sıcaklık
II. Sis
III. Fırtına
IV. Sel

I, II, III

I, II, III, IV

II, III, IV

I, II

III, IV

Açıklama:

Meteorolojik Afetler:
Aşırı sıcaklık, sis, fırtına
Doğru cevap a şıkkı

Doğru Cevap: A

Soru 23

Dünya Risk Endeksi Raporuna göre Türkiye'nin risk grubu aşağıdakilerden hangisidir?

Düşük

Çok düşük

Orta

Yüksek

Çok yüksek

Açıklama:

DRE raporunda risk gruplarına göre ülkelerin dağılım haritası Şekil 6.3’te verilmiştir. Bu haritaya göre Türkiye, düşük risk grubunda yer almaktadır.
Doğru cevap a şıkkı

Doğru Cevap: A

Soru 24

Aşağıdakilerden hangisi, herhangi bir sistemin karşı karşıya kaldığı beklenmedik durum ve şoklar karşısında ana işlevlerini
sürdürecek şekilde kendisini hızla yenileyebilme kapasitesi olarak ifade edilmektedir?

Dirençlilik

Risk

Afet

Tehlike

Maruz kalma

Açıklama:

Dirençlilik, herhangi bir sistemin karşı karşıya kaldığı beklenmedik durum ve şoklar karşısında ana işlevlerini sürdürecek şekilde kendisini hızla yenileyebilme kapasitesi olarak ifade edilmektedir.
Doğru cevap a şıkkı

Doğru Cevap: A

Soru 25

Aşağıdakilerden hangisi/hangileri dirençli kent planlama çerçevesi kapsamında Kentsel Yönetişim başlığı altında yer alır?
I. Eşitlikçi
II. Birleştirici
III. Ekonomik

I, II, III

I. II

I. III

II. III

III

Açıklama:

Dirençli kent planlama çerçevesi kapsamında Kentsel Yönetişim başlığı altında yer alanlar:
I. Eşitlikçi
II. Birleştirici
III. Ekonomik
Doğru cevap a şıkkı

Doğru Cevap: A

Soru 26

Aşağıdakilerden hangisi/hangileri Dirençli Kentin bileşenleri arasında yer alır?
I. Erişim sistemi
II. Emniyetli açık alanlar
III. Kültürel miras

I, II, III

I, II

I, III

II, III

III

Açıklama:

Dirençli Kent Bileşenleri:
-Emniyetli açık alanlar
-Stratejik binalar
-Üretim sistemleri
-Erişim sistemi
-Kültürel miras
-Hayati altyapı
Doğru cevap a şıkkı

Doğru Cevap: A

Soru 27

Aşağıdakilerden hangisi/hangileri İRAP hazırlama sürecinin bölümleri arasında yer alır?
I. İlin genel durumu
II. Mevcut durum analizi
III. İzleme ve deperlendirme

I, II, III

I, II

I, III

II, III

III

Açıklama:

İRAP hazırlama süreci, birbirini tamamlayan 5 BÖLÜM/MODÜL hâlinde tanımlanmıştır. Bu bölümler sırasıyla;
MODÜL 1 İlin Genel Durumu
MODÜL 2 Tehlike ve Risk Değerlendirmeleri
MODÜL 3 Mevcut Durum Analizi
MODÜL 4 Afet Risk Azaltma Amaç, Hedef ve Eylemleri
MODÜL 5 İzleme ve Değerlendirme
Doğru cevap a şıkkı

Doğru Cevap: A

Soru 28

Aşağıdakilerden hangisi/hangileri Sendai 2015 Konferansı sonucunda, devletler tarafından gerçekleştirilmesi gereken eylemler arsında yer alır?
I. Afet riskini anlamak
II. Afet riskini yönetmek için afet riski yönetişimin güçlendirilmesi
III. Dirençlilik için afet risk azaltmaya yatırım yapmak

I, II, III

I, II

I, III

II, III

Açıklama:

Sendai 2015 Konferansı sonucunda, devletler tarafından gerçekleştirilmesi gereken 4 adet eyleme ihtiyaç duyulduğu görülmüştür. Bunlar:
1. Afet riskini anlamak;
2. Afet riskini yönetmek için afet riski yönetişimin güçlendirilmesi;
3. Dirençlilik için afet risk azaltmaya yatırım yapmak;
4. Etkili müdahale için afete hazırlık çalışmalarını geliştirmek ve iyileştirme, rehabilitasyon ve yeniden inşa safhalarında “Öncekinden Daha İyisini İnşa Etmek”.
Doğru cevap a şıkkı

Doğru Cevap: A

Soru 29

Aşağıdakilerden hangisi bir toplumun yapısal özelliklerini tanımlamakta ve olağan dışı doğa olaylarında zarar görme olasılığını göstermektedir?

Duyarlılık

Başa çıkma

Adaptasyon

Farkındalık

Direnç

Açıklama:

Duyarlılık, bir toplumun yapısal özelliklerini tanımlar ve olağan dışı doğa olaylarında zarar görme olasılığını göstermektedir. Duyarlılık; altyapı, gıda arzı ve yapısal ekonomik koşullarla ilgilidir.
Doğru cevap şıkkı

Doğru Cevap: A

Soru 30

Aşağıdakilerden hangisi/hangileri afetin büyüklüğüne etki eden önemli faktörler arasında yer alır?
I. Tehlikenin fiziksel büyüklüğü
II. Tehlikenin etkilediği kişi sayısı
III. Ekonomik zorluklar
IV. Nüfusun hızlı artışı

I, II, III, IV

II, III, IV

I, II, III

II, III

III

Açıklama:

Plansız veya yanlış planlama kapsamında insan faaliyetleri, azgelişmişlik, aşırı ve yoğun nüfusla büyüyen kentlerin plansız gelişimi gibi koşullar doğa veya insan kaynaklı tehlikelerin afetlere dönüşmesinde son derece önemli etkenlerdir. Aşağıda
bu etkenlerin dışında afetin büyüklüğüne etki eden diğer önemli faktörler listelenmiştir:
1. Tehlikenin fiziksel büyüklüğü,
2. Tehlikenin etkilediği kişi sayısı,
3. Ekonomik zorluklar,
4. Nüfusun hızlı artışı,
5. Kontrolsüz şehirleşme/sanayileşme,
6. Ekolojik çevreye verilen zararlar,
7. Afet konusunda eğitim eksikliği,
8. Afetlere karşı kent ve bireylerin dirençlilik düzeyleri
Doğru cevap a şıkkı

Doğru Cevap: A

Soru 31

Aşağıdakilerden hangisi ya da afetin büyüklüğüne etki eden faktörlerdendir?
I. Tehlikenin fiziksel büyüklüğü
II. Tehlikenin etkilediği kişi sayısı
III. Ekonomik zorluklar
IV. Nüfusun hızlı artışı
V. Ekolojik çevreye verilen zararlar

Yalnız I

I ve II

I, II, III

I, II, III, IV

I, II, III, IV, V

Açıklama:

Giriş
Aşağıda bu etkenlerin dışında afetin büyüklüğüne etki eden diğer önemli faktörler: 1. Tehlikenin fiziksel büyüklüğü, 2. Tehlikenin etkilediği kişi sayısı, 3. Ekonomik zorluklar, 4. Nüfusun hızlı artışı, 5. Kontrolsüz şehirleşme/sanayileşme, 6. Ekolojik çevreye verilen zararlar, 7. Afet konusunda eğitim eksikliği, 8. Afetlere karşı kent ve bireylerin dirençlilik düzeyleri’dir. Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 32

Aşağıda afet ile verilen bilgilerden hangisi ya da hangileri doğrudur?
I.Sosyal zarar görebilirlik ölçülmesi kolay veya sayısal hâle getirilmesi mümkündür.
II.Tehlike afet riski çarpanlarından biridir.
III.Orta seviyeli hasarda hasarın büyüklüğü bir bölge ile sınırlıdır.

Yalnız I

Yalnız II

I ve II

II ve III

I, II, III

Açıklama:

Afet Riskini Anlamak
Sosyal zarar görebilirlik, ölçülmesi güç ve hatta imkânsız olan, hasar veya zarar görebilirlilik derecesidir.Tehlike afet riski çarpanlarından biridir ve Orta Seviyeli hasarın büyüklüğü bir bölge veya il ile sınırlıdır. Doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 33

EM-DAT afet sınıflandırmasına göre aşağıdakilerden hangisi hidrolojik afet tiplerindendir?

Orman yangını

Aşırı sıcaklık

Heyelan

Volkanik faaliyet

Salgın

Açıklama:

Afet Riskini Anlamak
EM-DAT afet sınıflandırmasına göre heyelan hidrolojik afet tiplerindendir. Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 34

EM-DAT afet sınıflandırmasına göre aşağıdakilerden hangisi klimatolojik afet tiplerindendir?

Dalga hareketi

Buzul gölünün patlaması

Sel

Volkanik Faaliyet

Sis

Açıklama:

Afet Riskini Anlamak
Buzul gölünün patlaması, klimatolojik afet tiplerindendir. Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 35

Aşağıdaki etkinliklerden hangisinde 2015-2030 yılları arasında risk azaltma uygulanması için taahhütlere dayalı işbirliği ve uygulamaların periyodik olarak gözden geçirilmesi için yöntemler belirlenmiştir?

Sendai Afet Risk Azaltma Çerçevesi

Hyogo Eylem Çerçevesi

ISDR tarafından düzenlenen Kobe Konferansı

Johannesburg Eylem Planı

Yokohama Konferansı

Açıklama:

Uluslararası Afet Yönetimi Politikaları
Sendai Afet Risk Azaltma Çerçevesi (2015)’de 2015-2030 yılları arasında risk azaltma uygulanması için taahhütlere dayalı işbirliği ve uygulamaların periyodik olarak gözden geçirilmesi için yöntemler belirlenmiştir. Doğru cevap A seçeneğidir

Doğru Cevap: A

Soru 36

Aşağıdakilerden hangisi ya da hangileri Sendai 2015 Konferansı sonucunda, devletler tarafından gerçekleştirilmesi gereken eylem planlarındandır?
I. Afet riskini anlamak
II. Afet riskini yönetmek için afet riski yönetişimin güçlendirilmesi
III. Etkili müdahale için afete hazırlık çalışmalarını geliştirmek ve iyileştirme
IV. Rehabilitasyon ve yeniden inşa safhalarında “Öncekinden Daha İyisini İnşa Etmek”

Yalnız I

I ve II

II ve III

I, II, III

I, II, III, IV

Açıklama:

Uluslararası Afet Yönetimi Politikaları
Sendai 2015 Konferansı sonucunda, devletler tarafından gerçekleştirilmesi gereken 4 adet eyleme ihtiyaç duyulduğu görülmüştür. Bunlar: 1. Afet riskini anlamak; 2. Afet riskini yönetmek için afet riski yönetişimin güçlendirilmesi; 3. Dirençlilik için afet risk azaltmaya yatırım yapmak; 4. Etkili müdahale için afete hazırlık çalışmalarını geliştirmek ve iyileştirme, rehabilitasyon ve yeniden inşa safhalarında “Öncekinden Daha İyisini İnşa Etmek”Dir. Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 37

Direnci “Organizasyonun temel operasyonel kapasitelerini etkileyen riske uyum sağlama yeteneği” olarak tanımlayan disiplin aşağıdakilerden hangisidir?

Psikoloji

Sosyal Bilimler

Lojistik

İşletme

Ekonomi

Açıklama:

Dirençlilik
Direnci “Organizasyonun temel operasyonel kapasitelerini etkileyen riske uyum sağlama yeteneği olarak tanımlayan disiplin” İşletmedir. Doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 38

Dirençli kent bileşenlerden hangisi stratejik binalardandır?

Benzin İstasyoları

Su rezervuarları

Ana gaz hatları

Okullar

Temel su şebeke hattı

Açıklama:

Dirençli kent bileşenlerden okullar stratejik binalardandır. Doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 39

Dirençlilik, kentsel alanların tehlikelere rağmen yaşanabilirliğini arttırarak bu alanda yaşayan toplum üzerinde pozitif etkiye sahiptir. Aşağıdaki hangi değiştirgenlerin iyi uygulama örneklerinin sayılarının artırılması gerekmektedir?
I. Ulaşım,
II. Kritik altyapı
III. Sağlık altyapısı
IV. Adil gelir dağılımı
V. Yönetişim

Yalnız I

I ve II

I,II,III

I,II,III, IV

I,II,III, IV, V

Açıklama:

Çok Disiplinli Çalışmalar
Dirençlilik, kentsel alanların tehlikelere rağmen yaşanabilirliğini arttırarak bu alanda yaşayan toplum üzerinde pozitif etkiye sahiptir. 1. planlama, 2. risk azaltma, 3. eğitim, 4. ulaşım, 5. kritik altyapı, 6. sağlık altyapısı, 7. adil gelir dağılımı, 8. yönetişim, gibi değiştirgenlerin iyi uygulama örneklerinin sayılarının artırılması gerekir. Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 40

Dünya Risk Endeksi 2021 raporunda, 180 ülke için hesaplanmış olan endekste Türkiye ülke riskler oranları sıralamasında kaçıncı sırada yer alır?

113

150

205

243

Açıklama:

Risk Değerlendirmeleri
Dünya Risk Endeksi 2021 raporunda, 180 ülke için hesaplanmış olan endekste Türkiye ülke riskler oranları sıralamasında 113., maruz kalma indeksinde 81., zarar görebilirlik indeksinde ise 67. sırada bulunmaktadır.Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Ünite 7

Soru 1

Bir yaralanma söz konusu değilse genel kabul görmüş bilgilere göre su içmeden yaşayabilir süre aşağıdakilerden hangisidir?

1 Gün

2 Gün

3 Gün

4 Gün

5 Gün

Açıklama:

Bir yaralanma söz konusu değilse genel kabul görmüş bilgilere göre; 3 gün susuz yaşayabiliriz.

Doğru Cevap: C

Soru 2

Bir yaralanma söz konusu değilse, genel kabul görmüş bilgilere göre insan vücudunun hiçbir şey yemeden dayanabileceği ortalama süre aşağıdakilerden hangisidir?

3 Gün

1 Hafta

2 Hafta

3 Hafta

4 Hafta

Açıklama:

Bir yaralanma söz konusu değilse genel kabul görmüş bilgilere göre; 3 dakika oksijensiz, 3 gün susuz ve 3 hafta hiçbir şey yemeden yaşayabiliriz.

Doğru Cevap: D

Soru 3

Aşağıdakilerden hangisi, aç kalındığında insan vücudunun enerji ihtiyacını karşılarken oluşan doğru tüketim sıralamasıdır?

Kandaki Şeker, Karbonhidratlar, Depolanmış Yağlar, Kaslar

Karbonhidratlar, Depolanmış yağlar, Kandaki Şeker, Kaslar

Depolanmış yağlar, Kandaki Şeker, Karbonhidratlar, Kaslar

Depolanmış yağlar, Karbonhidratlar, Kandaki Şeker, Kaslar

Karbonhidratlar, Kandaki Şeker, Depolanmış yağlar, Kaslar

Açıklama:

Aç kalındığında insan vücudunun enerji ihtiyacını karşılarken oluşan doğru tüketim sıralaması; kandaki şeker, karbonhidratlar, depolanmış yağlar, kaslardır.

Doğru Cevap: A

Soru 4

Aşağıdakilerden hangisi korkunun belirtilerinden biri değildir?

Kasların fazla gerilmesi

Ağız ve boğaz kuruması

Kekeleme

Nabzın yavaşlaması

Şaşkınlık ve unutkanlık

Açıklama:

Korkunun belirtileri aşağıdaki gibi sıralanabilir:
1. Nabzın hızlanması
2. Gözbebeklerinin büyümesi
3. Avuç içi, ayak tabanları ve koltuk altlarının
terlemesi
4. Kasların fazla gerilmesi ve yorgunluk
5. Ağız ve boğaz kuruması
6. Sesin yükselmesi
7. Kekeleme
8. İç ürpertisi, midede boşluk, bulantı
9. Bayılma
10. Aşırı hassaslık
11. Düşmanlık hissi duyma
12. Sinirlilik
13. Uyuşukluk
14. Önceleri çok sonradan hiç konuşmama
15. Şaşkınlık, unutkanlık

Doğru Cevap: D

Soru 5

Aşağıdakilerden hangisinde, bir afet ve acil durum koşulunda harekete geçmeden önce yapılması gereken 5 temel davranış sırası doğru olarak verilmiştir?

Farkına var, kabul et, sakin kal, düşün, karar ver

Düşün, farkına var, kabul et, sakin kal, karar ver

Kabul et, sakin kal, düşün, farkına var, karar ver

Sakin kal, düşün, kabul et, farkına var, karar ver

Düşün, sakin kal, kabul et, farkına var, karar ver

Açıklama:

Bir afet ve acil durum koşulunda harekete geçmeden önce yapılması gereken 5 temel davranış sırası;
1. Farkına var 2. Kabul et 3. Sakin kal 4. Düşün 5. karar ver aşamalarıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 6

Aşağıdakilerden hangisi kav çeşitlerinden biri değildir?

Kuru odun talaşı

Çıra tozu

Ağaç kozalakları

Kömür

Küçük ince ve kuru dallar

Açıklama:

Bazı kav çeşitleri:

ağaç kabukları

kuru odun talaşı

çıra tozu

kuru ağaç mantarları

kuş yuvaları ve tüyleri

kuru otlar, saman, yosun ve likenler

ağaç yaprakları

yanmış pamuk, pamuklu kumaş ve pamuk • vazelinli ve parafinli pamuk

kendir halat, keten kumaş tiftiği

peçete ve tuvalet kâğıdı

sargı bezi

petrol ürünleri

jeller

sıvılar

Küçük ince ve kuru dallar

Kalın ağaçlardan kıyılmış ince odunlar

Ağaç kozalakları

Sert mukavvalar

Doğru Cevap: D

Soru 7

İnsan vücudunun sağlıklı ve verimli bir şekilde çalışabilmesi için, soğuk iklimlerde bile gereksinim duyduğu asgari günlük su ihtiyacı aşağıdakilerden hangisidir?

0,5 Litre

1 Litre

1,5 Litre

2 Litre

3 Litre

Açıklama:

İnsan vücudunun sağlıklı ve verimli bir şekilde çalı- şabilmesi için, soğuk iklimlerde bile günlük en az 2 litre suya ihtiyacı vardır.

Doğru Cevap: D

Soru 8

Kaybedilen suyun yeterince yerine konulamaması sonucu oluşan dehidrasyon (su kaybı) ile ilgili olarak aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

%2 dehidrasyon; susuzluk hissi ile sonuçlanır.

%5 dehidrasyon; bunalmışlık ve yorgunluk hissi ile sonuçlanır.

%10 dehidrasyon; bulanık görmeyle sonuçlanır.

%15 dehidrasyon; verimlilikte azalma ağız kuruluğu hissedilir.

%20 dehidrasyon; ölümle sonuçlanır.

Açıklama:

Sıvı kaybının sonuçları aşağıda olduğu gibidir:
• %2 dehidrasyon; susuzluk hissi ile sonuçlanır.
• %5 dehidrasyon; bunalmış ve yorgun hissetmeye, güç ve dayanıklılıkta azalma.
• %10 dehidrasyon; delirme hissi ve bulanık görme.
• %20 dehidrasyon; ölümle sonuçlanır.

Doğru Cevap: D

Soru 9

Yeryüzündeki yaklaşık bitki çeşidi, aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?

100 000 çeşit

150 000 çeşit

200 000 çeşit

250 000 çeşit

300 000 çeşit

Açıklama:

Yeryüzünde yaklaşık 300.000 çeşit bitki vardır ve bunların yaklaşık 120.000 adedi yenilebilir bitkilerdir.

Doğru Cevap: E

Soru 10

Aşağıdakilerden hangisi, doğada yön bulma yöntemlerinden biri değildir?

Doğal yöntemlerle yön bulma

Güneş ve gölge yöntemi

Saati kullanarak yön bulma

Gece yıldızlardan yararlanarak yön bulma

Bilgisayar yardımıyla yön bulma

Açıklama:

Doğada yön bulma yöntemleri;
i. Doğal yöntemlerle yön bulma
ii. Güneş ve gölge yöntemi
iii. Saati kullanarak yön bulma
iv. Basit pusula yaparak yön bulma
v. Gece yıldızlardan yararlanarak yön bulma

Doğru Cevap: E

Soru 11

Aşağıdakilerden hangileri korkunun belirtileri arasında kabul edilmektedir?
I. Nabzın yavaşlaması
II. Kasların fazla gerilmesi ve yorgunluk
III. Kekeleme
IV. Ağız ve boğaz kuruması

I ve II

III ve IV

I, II ve III

II, III ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

Korkunun belirtileri aşağıdaki gibi sıralanabilir:
1. Nabzın hızlanması
2. Gözbebeklerinin büyümesi
3. Avuç içi, ayak tabanları ve koltuk altlarının terlemesi
4. Kasların fazla gerilmesi ve yorgunluk
5. Ağız ve boğaz kuruması
6. Sesin yükselmesi
7. Kekeleme
8. İç ürpertisi, midede boşluk, bulantı
9. Bayılma
10. Aşırı hassaslık
11. Düşmanlık hissi duyma
12. Sinirlilik
13. Uyuşukluk
14. Önceleri çok sonradan hiç konuşmama
15. Şaşkınlık, unutkanlık
16. Hayalperestlik
17. Panik hâli
Doğru cevap D seçeneğidir.

Doğru Cevap: D

Soru 12

Aşağıdakilerden hangileri korkuyu kontrol edebilmek için tavsiye olarak verilebilir?
I. Korkudan kaçmayın onu tanıyın.
II. Hazırlıklı olun, benimde başıma gelebilir diye düşünün.
III. Kendinize güveninizi arttırın.
IV. Bilgi sahibi olun.

I ve II

III ve IV

I, II ve III

II, III ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

Kendinize ve başkalarına ait korkuyu kontrol edebilmek için tavsiyeler şunlardır:
1. Korkudan kaçmayın onu tanıyın, kabul edip tepkilerinizin neler olabileceğini hesaplayın.
2. Plan yapmayı, düşünmeyi ve korktuğunuz zaman bile nasıl mantıklı hareket edeceğinizi öğrenin.
3. Kendinize güveninizi arttırın. Eğitim fırsatlarını kaçırmayın. Yeteneklerinizi artırın.
4. Aletlerinizi tanıyın ve nasıl kullanılabileceklerini bilin.
5. Hazırlıklı olun, benimde başıma gelebilir diye düşünün.
6. Gerektiği gibi giyinmekten ve gerekli malzeme ve donanımı taşımaktan üşenmeyin.
7. Bilgi sahibi olun. Bilgi paniğin en iyi ilacıdır.
8. Devamlı meşgul olun.
9. Fiziksel durumunuzu geliştirin. Koruyun.
10. Takım olarak çalışmayı ve plan yapmayı öğrenin.
11. Arkadaşlarınızın zayıf taraflarını öğrenmeye çalışın.
12. Lider olun.
13. Disiplini uygulayın. Disiplinli bir grubun hayatta kalma şansı çok daha yüksektir.
Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 13

Aşağıdakilerden hangileri su ihtiyacının arttığı durumlar arasında sayılmaktadır?
I. Ateş
II. Korku
III. Çok fazla konuşmak
IV. Çok fazla oturmak

I ve II

III ve IV

I, II ve III

II, III ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

Eğer;
• Ateşiniz varsa,
• Korkunuz ve heyecanınız varsa,
• Bulunduğunuz barınaktan yeterince faydalanamıyorsanız ya da dış etkenlere açıksanız,
• Vücudunuz korumasızsa,
• Çok fazla konuşursanız,
• Güneş altında çok fazla hareket ederseniz su ihtiyacınız artacaktır.
Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 14

Aşağıdakilerden hangileri açlığın en önemli fiziki belirtileri arasında sayılmaktadır?
I. Bitkinlik, hareketlerin yavaşlaması
II. Ani ayağa kalkışlarda baş dönmesi
III. Kalp atışının hızlanması
IV. Üşüme ve soğuktan fazla etkilenme

I ve II

III ve IV

I, II ve IV

II, III ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

Açlığın en önemli fiziki belirtileri;
• Ağrılar,
• Vücut ağırlığının azalması,
• Bitkinlik, hareketlerin yavaşlaması,
• Ani ayağa kalkışlarda baş dönmesi,
• Kalp atışının yavaşlaması,
• Üşüme ve soğuktan fazla etkilenme,
• Aşırı tuz isteği ve susuzluğun artması
Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 15

Aç kalındığında insan vücudunun enerji ihtiyacını karşılarken tüketim sıralaması aşağıdaki seçeneklerden hangisinde doğru olarak verilmiştir?

Kandaki şeker-Karbonhidratlar-Depolanmış yağlar-Kaslar

Karbonhidratlar-Kandaki şeker-Depolanmış yağlar-Kaslar

Depolanmış yağlar-Kaslar-Karbonhidratlar-Kandaki şeker

Kaslar-Depolanmış yağlar-Karbonhidratlar-Kandaki şeker

Kandaki şeker-Depolanmış yağlar-Karbonhidratlar-Kaslar

Açıklama:

Sayfa 210'da Şekil 7.1'e bakınız.
Genel olarak 3 hafta gıda almadan hayatta kalabiliriz. Vücudumuz ilk önce kandaki şekeri tüketir, daha sonra sırasıyla, gıdalarla aldığımız karbonhidratları, sonra vücudumuzda depolanmış yağları ve en son olarak da kaslarımızı yakarak enerjiye çevirir. Doğru cevap A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 16

Aşağıdakilerden hangileri doğa şartlarında bilgi ve beceriye sahip olunması gereken konular arasında sayılır?
I. İşaret verme
II. Yön bulma
III. Ateş yakma
IV. İlk yardım
V. Fotoğrafçılık

I ve II

III ve IV

I, II ve IV

II, III ve V

I, II, III ve IV

Açıklama:

Doğa şartlarında bilgi ve beceriye sahip olmanız gereken 9 temel konu aşağıda listelenmiştir:
1. İşaret verme
2. Yön bulma
3. Arazide ilerleme ve rota seçimi
4. Barınak bulma veya yapma
5. Ateş yakma
6. Temiz su elde etme
7. Beslenme ve yabani gıdalar
8. Vahşi yaşam
9. Doğada ilk yardım
Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 17

Bir ayı ile karşılaşıldığında, aşağıdakilerden hangisi yapılmamalıdır?

Sakin kalmaya çalışın.

Doğrudan ayının gözlerinin içine bakın.

Yavaşça ve sakince konuşarak geri çekilin.

Geri çekilirken üzerinizde bulunan çanta, mont gibi bir malzemeyi yere bırakın.

Grup hâlindeyseniz bir arada kalın ve olduğunuzdan iri görünmeye çalışın.

Açıklama:

Daha detaylı bilgiye sayfa 227'den ulaşabilirsiniz.
Bir ayı ile karşılaşırsanız;
-Öncelikle sakin kalmaya çalışın.
-Grup hâlindeyseniz bir arada kalın ve olduğunuzdan iri görünmeye çalışın.
-Sakın ayının gözlerine bakmayın. Bunu meydan okuma olarak algılayacaktır. Yere bakın ama göz üstünden hareketlerini gözlemleyin.
-Yavaşça ve sakince konuşarak geri çekilin.
-Geri çekilirken üzerinizde bulunan çanta, mont gibi bir malzemeyi yere bırakabilirsiniz. Bu onun dikkatini çekecek ve merak ederek onu inceleyecektir. Bu da size uzaklaşmak için vakit kazandırabilir.
Doğru cevap B seçeneğidir.

Doğru Cevap: B

Soru 18

Aşağıdakilerden hangileri bir kurt sürüsü ile karşı karşıya kalındığında yapılması gerekenler arasında sayılır?
I. Olduğunuzdan daha iri görünmeye çalışın.
II. Yakında tırmanabileceğiniz bir ağaç varsa hemen tırmanın.
III. Bir mont ya da başka bir malzemeyi boynunuza sarın.
IV. Alfa kurdun gözlerinin içine asla bakmayın.

I ve II

III ve IV

I, II ve III

II, III ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

Bir kurt sürüsü ile karşı karşıya kaldığınızda
• Olduğunuzdan daha iri görünmeye çalışın.
• Yakında tırmanabileceğiniz bir ağaç varsa hemen tırmanın.
• Bir mont ya da başka bir malzemeyi boynunuza sarın. Bu hem kurdun saldıracağı ilk yer olan boynunuzu korur hem de boynunuzun daha kalın görünmesini sağlar. Kurtlar arasında iri, boynu kalın olan alfa kurttur.
• Ayıların aksine direk alfa kurdun gözlerinin içine bakın. İlk saldıracak olan alfa kurttur. Diğerleri onu takip eder.
Doğru cevap C seçeneğidir.

Doğru Cevap: C

Soru 19

Aşağıdakilerden hangisi / hangileri doğada hayatta kalma çantalarının içeriğini belirlerken önemlidir?
I. İçinde bulunulacak arazi
II. İklim koşulları
III. Faaliyet konusu

Yalnız I

Yalnız III

I ve II

II ve III

I, II ve III

Açıklama:

Doğada Hayatta Kalma çantalarının içeriğini,

içinde bulunacağımız arazi,
iklim koşulları ve
faaliyet konunuz belirler.

Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 20

Aşağıdakilerden hangileri kişisel ilkyardım çantası standart malzemeleri arasında sayılır?
I. Baskı bandaj
II. Steril sargı bezi
III. Göz bandajı ve merhemi
IV. Makas

I ve II

III ve IV

I, II ve III

II, III ve IV

I, II, III ve IV

Açıklama:

Kişisel İlkyardım Çantası Standart Malzemeler:

Baskı Bandaj
Üçgen Bağlama
10x10 cm Steril Kapama
İlkyardım Battaniyesi
Cımbız
Makas
Steril Sargı Bezi
Göz Bandajı ve Merhemi
Göz Kalkanı
Taktik Turnike
Yara Bantları
Steril Solüsyonlar
Alerji İlaçları
Ağrı Kesiciler
Antibiyotik

Doğru cevap E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 21

Bulunduğumuz ortamda hayatta kalmamızı sağlayacak bilgi ve davranış biçimlerini öğrenme sürecine ne ad verilir?

Rehabilitasyon

Motivasyon

Sosyalizasyon

Adaptasyon

Mutasyon

Açıklama:

Bulunduğumuz ortamda hayatta kalmamızı sağlayacak bilgi ve davranış biçimlerini öğrenme sürecine kısaca adaptasyon denmektedir.

Doğru Cevap: D

Soru 22

Aşağıdaki ifadelerden hangisi “şuursuz korku”yu tanımlamaktadır?

Endişe

Depresyon

Panik

Dehşet

Sıkıntı

Açıklama:

Şuursuz korkuya endişe denmektedir.

Doğru Cevap: A

Soru 23

Aşağıdakilerden hangisi açlığın en çok rastlanan psikolojik belirtilerinden biri değildir?

Genel karakter değişiklikleri ve hissizlik

Dikkat dağınıklığı

Kalp atışının yavaşlaması

Konuşmada yavaşlama

Toplumdan uzaklaşma

Açıklama:

Kalp atışının yavaşlaması açlığın en önemli fiziki belirtilerinden biridir.

Doğru Cevap: C

Soru 24

“Paniğin panzehiri” olarak ifade edilen kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Korku

Bilgi

Öfke

Ümit

Sakinlik

Açıklama:

Panik; insanın acil bir durumdaki en büyük düşmanıdır ve sağlıklı düşünmesini engeller. Paniğin panzehiri bilgidir.

Doğru Cevap: B

Soru 25

Bir afet ve acil durum koşulunda bulduğunuzda harekete geçmeden önce sergilenmesi gereken temel davranışlardan ilki aşağıdakilerden hangisidir?

Kabul etmek

Karar vermek

Düşünmek

Sakin kalmak

Farkına varmak

Açıklama:

İçinde bulunduğunuz durumun farkına varmak ilk yapılması gereken iştir. Eğer durumunuzun erken farkına varırsanız olaylara, çok daha kötüye gitmeden önce müdahale edebilirsiniz.

Doğru Cevap: E

Soru 26

Aşağıdakilerden hangisi işaret verme yöntemlerinden biri değildir?

Telefon sinyalleri

Dumanlı işaret verme yöntemleri

Sesli işaret verme yöntemleri

Işıklı işaret verme yöntemleri

Yazılı işaret verme yöntemleri

Açıklama:

İşaret verme yöntemlerini genel olarak beş başlık altında toplayabiliriz.
Sesli işaret verme yöntemleri
Işıklı işaret verme yöntemleri
Dumanlı işaret verme yöntemleri
Görsel işaret verme yöntemleri
Telefon sinyalleri.
Yazılı işaret verme yöntemleri

Doğru Cevap: E

Soru 27

Arazi üzerinde, eşkenar üçgen olarak yapılmış şekiller ne anlama gelmektedir?

Uyarı

Tehlike

İmdat

Heyelan

Kaza

Açıklama:

Arazi üzerinde, eşkenar üçgen olarak yapılmış şekiller imdat anlamındadır.
İmdat

Doğru Cevap: C

Soru 28

Aşağıdakilerden hangisi %2 dehidrasyon durumunda ortaya çıkan bir sonuçtur?

deliriyum hissi

güç ve dayanıklılıkta azalma

bulanık görme

susuzluk hissi

ölüm

Açıklama:

Sıvı kaybının sonuçları şu şekildedir;
- %2 dehidrasyon; susuzluk hissi ile sonuçlanır.
-%5 dehidrasyon; bunalmış ve yorgun hissetmeye, güç ve dayanıklılıkta azalma.
-%10 dehidrasyon; deliriyum hissi ve bulanık görme.
-%20 dehidrasyon; ölümle sonuçlanır.

Doğru Cevap: D

Soru 29

Aşağıdakilerden hangisi kanamalarda kanama bölgesine daha fazla basınç uygulamayı sağlayan sargı malzemesidir?

Turnike

Baskı bandaj

Steril kapama

Gazlı bez

Elastik bandaj

Açıklama:

Baskı bandaj, kanamalarda kanama bölgesine daha fazla basınç uygulamayı sağlayan sargı malzemesidir.

Doğru Cevap: B

Soru 30

Aşağıdakilerden hangisi kişisel ilkyardım kiti özel malzemelerinden biri değildir?

Antibiyotikler

Şeker İlaçları

Kalp ilaçları

Yüksek tansiyon ilaçları

Kan sulandırıcılar

Açıklama:

Kişisel ilkyardım kiti özel malzemeleri; kalp ilaçları, yüksek tansiyon ilaçları, alerji ilaçları, şeker ilaçları ve kan sulandırıcılar şeklindedir.
Antibiyotikler

Doğru Cevap: A

Soru 31

Bulunduğumuz ortamda hayatta kalmamızı sağlayacak bilgi ve davranış biçimlerini öğrenme sürecine ne denir?

Entegrasyon

Adaptasyon

Mutasyon

Edukasyon

Endikasyon

Açıklama:

Bulunduğumuz ortamda hayatta kalmamızı sağlayacak bilgi ve davranış biçimlerini öğrenme sürecine adaptasyon denir.

Doğru Cevap: B

Soru 32

Bir hayatta kalma mücadelesi ile karşı karşıya kaldığınızda, hayatta kalmanızı sağlayacak en önemli faktör aşağıdakilerden hangisidir?

Ölüm korkusu

Ecelin henüz gelmemiş olması

Yaşanan bölgenin afet koşulları bakımından oldukça güvenli olması

Hayatta kalma arzusu

Afet konusunda eğitimli olmak

Açıklama:

Bir hayatta kalma mücadelesi ile karşı karşıya kaldığınızda, hayatta kalmanızı sağlayacak en önemli faktör, içinizdeki “Hayatta Kalma Arzusu’’ dur.

Doğru Cevap: D

Soru 33

Şuursuz korkuya ne ad verilir?

Endişe

İstemsiz korku

Derin korku

Bilinçsiz korku

Gerginlik

Açıklama:

Şuursuz korkuya endişe denir.

Doğru Cevap: A

Soru 34

Aşağıdakilerden hangisi korkunun belirtilerinden biri değildir?

Kekeleme

Önyargı

Unutkanlık

Sesin yükselmesi

Aşırı hassaslık

Açıklama:

Korkunun belirtileri aşağıdaki gibi sıralanabilir:
1. Nabzın hızlanması
2. Gözbebeklerinin büyümesi
3. Avuç içi, ayak tabanları ve koltuk altlarının terlemesi
4. Kasların fazla gerilmesi ve yorgunluk
5. Ağız ve boğaz kuruması
6. Sesin yükselmesi
7. Kekeleme
8. İç ürpertisi, midede boşluk, bulantı
9. Bayılma
10. Aşırı hassaslık
11. Düşmanlık hissi duyma
12. Sinirlilik
13. Uyuşukluk
14. Önceleri çok sonradan hiç konuşmama
15. Şaşkınlık, unutkanlık

Doğru Cevap: B

Soru 35

Aşağıdakilerden hangisi soğuğa karşı etkili bir yöntemdir?

Yünlü kıyafet giyinmek

Çok kalın giyinmek

İnce ama kat-kat giyinmek

Vücut ısısına göre giyinmek

İpek giysi giyinmek

Açıklama:

Kat-kat giyinme prensibi, soğuğa karşı etkili bir yöntemdir. Çok kalın tek bir kat yerine, ince ama aralarında hava tabakası bulunan, birçok kattan oluşan bir giyinme şekli sizi çok daha fazla koruyacaktır. Ayrıca soğukta karşılaşacağımız en büyük risklerden biri terlemektir. Terlerseniz donarsınız. Kat-kat giyinme yöntemi sayesinde, üzerinizde gerektiği kadar kıyafet bulundurabilirsiniz. Hava sıcaklığına, hareket durumunuza göre kıyafet katlarını arttırabilir ya da azaltabilirsiniz.

Doğru Cevap: C

Soru 36

Afet ve acil durumlar karşısında bilgili olmanın en önemli faydası aşağıdakilerden hangisidir?

Nasıl davranılacağın bilinmesi

Çevredekilere yardım edebilme becerisi

Afet sırasında hızlı davranabilme

Paniği önlemesi

Açıklama:

Afet ve acil durumlar karşısında bilgili olmanın en önemli faydası paniği önlemesidir.

Doğru Cevap: E

Soru 37

Başınıza bir kaza geldiğinde yokluğunuzun en çabuk farkına varacak ve sizin için en çok endişe duyacak olan grup aşağıdakilerden hangisidir?

Yerel halk

Arkadaşlar

Jandarma

Aile

Resmi makamlar

Açıklama:

Aile; yokluğunuzun en çabuk farkına varacak ve sizin için en çok endişe duyacak olan gruptur.

Doğru Cevap: D

Soru 38

Bir afet ve acil durum koşulunda harekete geçmeden önce yapılması gereken 5 temel davranış sırası hangi şıkta doğru sırasıyla yazılmıştır?

Sakin Kal
Farkına Var
Düşün
Kabul Et
Karar Ver
Uygula

Düşün
Kabul Et
Sakin Kal
Farkına Var
Karar Ver
Uygula

Farkına Var
Düşün
Kabul Et
Sakin Kal
Karar Ver
Uygula

Farkına Var
Sakin Kal
Kabul Et
Düşün
Karar Ver
Uygula

Farkına Var
Kabul Et
Sakin Kal
Düşün
Karar Ver
Uygula

Açıklama:

Kendinizi bir afet ve acil durum koşulunda bulduğunuzda harekete geçmeden önce sergilemeniz gereken temel davranışlar sırasıyla aşağıda açıklanmıştır.
Farkına Var
Kabul Et
Sakin Kal
Düşün
Karar Ver
Uygula

Doğru Cevap: E

Soru 39

Arazi üzerinde, İMDAT anlamında kullanılan şekil aşağıdakilerden hangisidir?

Eşkenar üçgen olarak yapılmış şekiller

İkiz kenar üçgen olarak yapılmış şekiller

Kare olarak yapılmış şekiller

Diktörtgen olarak yapılmış şekiller

Daire olarak yapılmış şekiller

Açıklama:

Arazi üzerinde, eşkenar üçgen olarak yapılmış şekiller İMDAT anlamındadır.

Doğru Cevap: A

Soru 40

Kırıkların tespiti (atellenmesi), turnike ve sargı malzemesi olarak kullanılan ilk yardım malzemesi aşağıdakilerden hangisidir?

İlkyardım battaniyesi

Steril sargı bezi

Baskı Bandaj

Üçgen bağlama

Taktik turnike

Açıklama:

Üçgen bağlama: Kırıkların tespiti (atellenmesi), turnike ve sargı malzemesi olarak kullanılır.

Doğru Cevap: D

Ünite 8

Soru 1

Üst merkez uzaklıkları 5000 km den daha çok olan depremlere nasıl adlandırılır?

Uzak depremler

Bölgesel depremler

Yerel depremler

Yakın depremler

Büyük depremler

Açıklama:

Uzak depremler üst merkez uzaklıkları 5.000 km'den çok olan depremlerdir.

Doğru Cevap: A

Soru 2

Afetin meydana geldiği yerel çevrede yaşayan toplulukları etkileyen ve dışarıdan yardım almalarını gerektiren afet türü aşağıdakilerden hangisidir?

Büyük ölçekli afet

Küçük ölçekli afetler

Seyrek görülen afetler

Sık görülen afetler

Hızlı gelişen afetler

Açıklama:

Afet Sınıflandırması
Ölçeğe göre yapılan sınıflama küçük ölçekli ve büyük ölçekli afet olarak ikiye ayrılarak incelenir. Olayın meydana geldiği yerel çevrede yaşayan toplulukları etkileyen ve dışarıdan yardım almalarını gerektiren afet küçük ölçekli afet olarak tanımlanmaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 3

Aşağıdakilerden hangisi ülkemizde en çok kullanılan sınıflandırmalardan biridir?

EM-Dat sınıflaması

Veri tabanı ölçütlerine göre sınıflama

Oluşlum nedenleri ve oluşturdukları ortama göre sınıflama

Ölçeğe göre sınıflama

Meydana geliş sıklığına göre sınıflama

Açıklama:

Afet Sınıflandırma Örnekleri
EM-DAT sınıflandırması ülkemizde en çok kullanılan sınıflandırma yöntemleri içinde yer alır.

Doğru Cevap: A

Soru 4

Aşağıdakilerden hangisi yavaş gelişen doğal kaynaklı afetlerden biridir?

Yangın

Hortum

Fırtına

Şiddetli soğuklar

Volkan

Açıklama:

Afet Sınıflandırma Örnekleri
Yavaş gelişen doğal kaynaklı afetler; Erozyon, çölleşme, kuraklık, küresel ısınma, iklim değişliği, kıtlık, şiddetli soğuklar vb. olarak sayılabilir.

Doğru Cevap: D

Soru 5

Ülkemizde çok kullanılan ve afeti oluşum nedenleri ve oluştukları ortama göre ve oluşum hızlarına göre iki farklı sınıfa ayıran sınıflama aşağıdakilerden hangisidir?

Kalkınma Bakanlığı Afet Yönetiminde Etkinlik Özel İhtisas Komisyonu Raporu'na göre yapılan sınıflama

Şahin ve Sipahioğlu tarafından yapılan sınıflama

Özey tarafından yapılan sınıflama

Afetlerin tek tek ele alınması ile yapılan sınıflama

EM-DAT Afet Sınıflaması

Açıklama:

Afet Sınıflandırma Örnekleri
Şahin ve Sipahioğlu tarafından yapılan afet sınıflaması; oluşum nedenleri ve oluştukları ortama göre ve oluşum hızlarına göre iki sınıflandırma ile afetleri incelemektedir.

Doğru Cevap: B

Soru 6

Atmosfer olayları sonucu meydana gelen afetler hangi başlık altında incelenir?

Jeolojik afetler

Hidrografik afetler

Biyolojik afetler

Klimatik afetler

Beşeri afetler

Açıklama:

Afet Sınıflandırma Örnekleri
Klimatik afetler atmosfer olayları sonucunda meydana gelen afetlerdir. Bunlar atmosfer olaylarının insan ve doğa için yararlı olduğu sınırı aşmasıyla meydana gelir.

Doğru Cevap: D

Soru 7

Aşağıda verilmiş olan maddeler hangi afet sınıflandırmasına aittir?
I.Jeolojik kökenli afetler
II.Meteorlojik kökenli afetler
III.Teknolojik kökenli afetler
IV.İnsan kökenli afetler

Özey Afet Sınıflandırması

Şahin ve Sipahioğlu Afet Sınıflandırması

EM-DAT Afet Sınıflandırması

Kalkınma Bakanlığı Afet Sınıflandırması

AFAD Afet Sınıflandırması

Açıklama:

Afet Sınıflandırma Örnekleri
Özey, (2006) afetleri kökenlerine göre de aşağıdaki gibi gruplamıştır.
I.Jeolojik kökenli afetler
II.Meteorlojik kökenli afetler
III.Teknolojik kökenli afetler
IV.İnsan kökenli afetler

Doğru Cevap: A

Soru 8

EM-DAT afet sınıflandırmasına göre "Dünya Dışı Afetler" aşağıdaki başlıkların hangisi altında değerlendirilir?

Teknolojik Afetler

Doğa Kaynaklı Afetler

Klimatolojik Afetler

Meteorolojik Afetler

Hidrografik Afetler

Açıklama:

EM-DAT Afet Sınıflandırması göre Dünya Dışı Afetler, Doğa Kaynaklı Afetler başlığı altında yer almaktadır.

Doğru Cevap: B

Soru 9

Depremde en hızlı yayılan ve sismograflara en önce ulaşam dalgalar aşağıdakilerden hangisidir?

Love dalgaları

Yüzey dalgaları

Rayleigh dalgaları

S dalgaları

P dalgaları

Açıklama:

Deprem
P dalgaları en hızlı yayılan bu nedenle sismograflara en önce ulaşan dalgalardır. P dalgaları katı, sıvı ve gazların içinde yol alabilmektedir.

Doğru Cevap: E

Soru 10

Odak derinliği 60-300 km'de oluşan depremler hangi sınıfta değerlendirilirler?

Sığ depremler

Orta derinlikte depremler

Derin depremler

Uzak depremler

Yakın depremler

Açıklama:

Odak derinliği 0-60 km arasında olan depremler; sığ depremler, 60-300 km arasında olan depremler; orta depremler, 300-700 km arasında olan depremler ise; derin depremler olarak değerlendirilirler.

Doğru Cevap: B

Soru 11

EM-DAT (Emergency Events Databes) afet sınıflandırmasına göre, aşağıdakilerden hangisi meydana gelen bir olayın afet olarak nitelendirilmesi için gereken koşullardan bir tanesidir?

Yerel imkanlarla baş edilebilir olması

Teknolojik kaynaklı olması

En az 20 kişiyi etkilemiş olması

İlgili devlet tarafından uluslar arası yardım istenmesi

Ölümlere sebep olmasa da çok sayıda mal kaybına neden olması

Açıklama:

EM-DAT; 10 veya daha fazla kişinin ölümüne neden olan, 100 veya daha fazla insanı etkileyen, yerel imkânlarla baş edilemeyip merkezi hükümetten yardım istenen ve ilgili devlet tarafından uluslararası yardım istenen koşulları afet olarak nitelendirmektedir.

Doğru Cevap: D

Soru 12

Aşağıda depremle ilgili verilen bilgilerden hangisi doğrudur?

Birikmiş enerjinin tümü ana şok dediğimiz depremle boşalır.

Bir kısmı da büyük depremin ardından aynı bölgede aynı fay üzerinde meydana gelen daha küçük depremlerle boşalır ve bunlar sıralı deprem diye isimlendirilir.

Deprem dalgaları, derin dalgaları ve yüzey dalgaları olmak üzere ikiye ayrılır.

Ana şokun öncesinde meydana gelen depremlere birincil deprem denir.

Yerkabuğu içindeki kırılmalar nedeniyle ani olarak ortaya çıkan titreşimlerin yeryüzünü sarsmasına deprem denir.

Açıklama:

Yerkabuğu içindeki kırılmalar nedeniyle ani olarak ortaya çıkan titreşimlerin dalgalar hâlinde yayılarak geçtikleri ortamları ve yeryüzünü sarsmasına deprem denir. Birikmiş enerjinin tümü ana şok dediğimiz depremle boşalmaz. Bir kısmı da büyük depremin ardından aynı bölgede aynı fay üzerinde meydana gelen daha küçük depremlerle boşalır ve bunlar artçı deprem diye isimlendirilir. Ana şokun öncesinde meydana gelen depremlere ise öncü deprem denir. Deprem Dalgaları “Cisim dalgaları” ve “Yüzey dalgaları” olmak üzere ikiye ayrılır.

Doğru Cevap: E

Soru 13

Aşağıda verilen deprem dalgalarını karşılarında karışık halde bulunan açıklamalarla eşleştiriniz.

1. Love Dalgaları	a. Titreşim hareketi yayılma doğrultusuna diktir ve rijiditesi bulunmayan sıvı maddeler içinde yayılamazlar.
2. P Dalgaları	b. Sismograflara en son gelen ve hızları daha fazla olan dalgalardır.
3. S Dalgaları	c. Sismograflara en son gelen ve genliği daha büyük olan dalgalardır.
4. Rayleigh kayma dalgaları	d. En hızlı yayılan bu nedenle sismograflara en önce ulaşan dalgalardır.

1B, 2D, 3A, 4C

1B, 2A, 3C, 4D

1A, 2D, 3C, 4B

1C, 2B, 3D, 4A

1C, 2D, 3A, 4B

Açıklama:

P dalgaları, en hızlı yayılan bu nedenle sismograflara (deprem kayıt aletleri) en önce ulaşan dalgalardır.
S Dalgalarının titreşim hareketi yayılma doğrultusuna diktir ve rijiditesi bulunmayan sıvı maddeler içinde yayılamazlar.
Love ve Rayleigh şeklinde ikiye ayrılan yüzey dalgaları sismograflara (ölçüm istasyonların en son gelen dalgalardır. Hızı daha fazla olan Love ve genliği daha büyük olan Rayleigh dalgalarıdır.

Doğru Cevap: A

Soru 14

Depremin insanlar, yapılar, çevre ve yeryüzü üzerindeki hasar etkilerinin gözlenmesi sonucu bulunan ve değişkenlik gösterebilen değere …………….; sismograf tarafından kaydedilen kayıtlar yardımıyla matematiksel olarak hesaplanan ve değişmeyen değere ise ……………… denir.”

Büyüklük - Şiddet

Hiposantır - Episantır

Şiddet - Büyüklük

Büyüklük - Küçük Mikro

Şiddet - Mikro

Açıklama:

Şiddet, depremin insanlar, yapılar, çevre ve yeryüzü üzerindeki hasar etkilerinin gözlenmesi sonucu bulunan bir değerdir. Deprem sonrası sahada inceleme yapan kişinin deneyimine göre değişiklikler gösterebilir. Oysa büyüklük tamamen sismograf tarafından kaydedilen kayıtlar yardımıyla matematiksel olarak hesaplanmakta ve değeri değişmemektedir.

Doğru Cevap: C

Soru 15

1988 yılında Belçika Hükümeti ve Dünya Sağlık Örgütünün (WHO) desteği ile kurulmuştur.
Münich RE sigorta şirketi bünyesinde kurulmuş ve afetlerin neden olduğu ekonomik kayıpları ve ilişkili riskleri değerlendirmeye çalışarak doğa kaynaklı afetlerin sigortacılık sektörü ile ilişkili kısımlarına yönelik çalışmalar yapmaktadır.
Swiss-Re sigorta şirketi tarafından geliştirilmiştir. Veri tabanında, 1970’ten günümüze kadar uzanan dönem içinde meydana gelen 7.000’den fazla afet kayıp verisi bulunmaktadır.
1998 yılında Japonya’nın Kobe kentinde Asya ve Güney Asya bölgesindeki üye ülkelerle afet risklerini azaltmak ve doğa kaynaklı afetlere ilişkin bilgi paylaşımını sağlamak amacıyla kurulmuştur.

Yukarıda verilen bilgilerle, aşağıda verilen veri tabanları eşleştirildiğinde, hangi veri tabanı boşta kalır?

NatCatService

KOERI

EM-DAT

Sigma

GLIDE - ADCR

Açıklama:

KOERI (Kandıllı Observatory And Earthquake Research Instıtut, Kandilli Rasathanesi ve Deprem Araştırma Enstitüsü’nün İngilizce kısaltmasıdır. Yukarıda açıklamalarla hiçbir bağlantısı yoktur.

Doğru Cevap: B

Soru 16

Uluslar arası afet veri tabanı EM-DAT ile ilgili verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

1988 yılında Afetler Epidemiyolojisi (CRE Araştırma Merkezi tarafından Belçika Hükümeti ve Dünya Sağlık Örgütünün (WHO) desteği ile kurulmuştur.

Veri tabanı; basın ajansları, araştırma enstitüleri, sigorta şirketleri dahil birçok farklı kaynaktan yararlanarak oluşturulmaktadır.

EM-DAT’a göre afetler “doğa kaynaklı afetler” ve “insan kaynaklı afetler” şeklinde ikiye ayrılarak sınıflandırılmıştır.

EM-DAT’ın ana amacı, afete hazırlık çalışmalarında karar vericilerin rasyonel kararlar alabilmesini sağlamak, insani amaçlı yapılacak faaliyetlere hizmet etmektir.

Belçika’nın başkenti Brüksel’de çalışmalarını sürdürmektedir.

Açıklama:

EM-DAT’a göre afetler doğa kaynaklı afetler ve teknolojik afetler şeklinde ikiye ayrılarak sınıflandırılmıştır.

Doğru Cevap: C

Soru 17

Doğal afetlerle ilgili verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Jeolojik, klimatik, hidrografik ve biyolojik olmak üzere kendi aralarında dört grupta incelenir.

Teknoloji gelişiminin yanlış uygulamalarından ve insanın yeryüzündeki faaliyetlerinden kaynaklanan afetlerdir.

Bu tür afetlerin bazısında insan etkisi bulunabilmektedir.

El Nino, siklonlar, hava kirlenmesi, küresel ısınma meteorolojik kökenli afetlere örnek olarak verilebilir.

Oluşumları tabiat olaylarına dayanan afetlerdir.

Açıklama:

B şıkkındaki açıklama, Beşerî Afetler kategorisinin “Teknolojik Afetler” kısmına dahildir. Doğal afetlerle alakası yoktur.

Doğru Cevap: B

Soru 18

Müsilaj nasıl bir çevre sorunudur?

Toprakta büyük oyukların oluşmasıdır.

Deniz suyunun kirlenmesidir.

Bir çeşit kuraklıktır.

Beklenmedik hava olaylarıdır.

Bir çeşit ses kirliliğidir.

Açıklama:

GİRİŞ
Marmara denizi başta olmak üzere Batı Karadeniz ve Kuzey Ege’de
2021-Mayıs ayı itibariyle yoğun bir şekilde deniz
salyası (müsilaj) kirliliği yaşanmıştır. Gerekli arıt-
malar yapılmadan deşarj edilen evsel/endüstriyel
atık sular, derin deniz deşarjları ve Marmara Deni-
zinin kontrolsüz bir şekilde kirletilmesinin sonucu
olan bu kirlilik birçok canlının da ölümüne sebep
olmuştur.

Doğru Cevap: B

Soru 19

Bir afetin olası etki derecesini ve etkilediği alanın genişliğini ölçümleyen sınıflandırma aşağıdakilerden hangisidir?

Ölçeğe göre sınıflama

Meydana geliş sıklığına göre sınıflama

Meydana geliş hızlarına göre sınıflama

Oluşum nedenleri ve oluştukları ortama
göre sınıflama

Veri tabanı ölçütlerine göre sınıflama

Açıklama:

Afet Sınıflandırması
A. Ölçeğe göre sınıflama afetin olası etki derece-
sini ve etkilediği alanın genişliğini vermesi bakımın-
dan önemlidir. Ayrıca bir afetten sonra müdahale
çalışmalarının hangi düzeyde yapılacağının belirlen-
mesine yardımcısı olması açısından da önemlidir.

Doğru Cevap: A

Soru 20

Bir afetin yer kökenli, atmosfer kökenli ya da biyolojik kökenli olup olmadığını inceleyerek yapılan sınıflandırma aşağıdakilerden hangisidir?

Ölçeğe göre sınıflama

Meydana geliş sıklığına göre sınıflama

Meydana geliş hızlarına göre sınıflama

Oluşum nedenleri ve oluştukları ortama göre sınıflama

Veri tabanı ölçütlerine göre sınıflama

Açıklama:

Afet Sınıflandırma Örnekleri
D. Oluşum nedenleri ve oluştukları ortama
göre sınıflamada afetin nasıl meydana geldiği yani
yapı ve yeryüzü şekillerine bağlı olarak mı, yoksa
hava ve iklim koşullarıyla ilişkili olarak mı veya
biyolojik tehlikelere bağlı olarak gelişmesine göre
yer kökenli, atmosfer kökenli ve biyolojik kökenli
olarak sınıflandırılmaktadır.

Doğru Cevap: D

Soru 21

Aşağıdakilerden hangisi jeolojik kökenli bir felakettir?

Hortum

Maden kazası

Sel

Heyelan

Kuraklık

Açıklama:

Afet Sınıflandırma Örnekleri
Jeolojik kökenli afetler: Bunlar doğrudan doğ-
ruya kaynağını yerkabuğu veya daha derinlerdeki
jeolojik koşullardan alan afetlerdir. Bu afetlerin en
çok görülenleri deprem, heyelan, kaya düşmesi,
volkanik patlamalar, sıvılaşma, çamur akıntıları ve
zemin çökmesidir.

Doğru Cevap: D

Soru 22

Aşağıdakilerden hangisi yavaş gelişen doğal afetlere bir örnektir?

Yıldırım

Tayfun

Çığ

Deprem

Erozyon

Açıklama:

Afet Sınıflandırma Örnekleri
Oluşum hızlarına göre;
i. Yavaş gelişen doğal afetler; kuraklık, eroz-
yon, çölleşme, iklim değişikliği vb.
ii. Hızlı gelişen doğal afetler; deprem, su bas-
kınları, çamur akmaları, çığ ve kaya düşme-
si, fırtına, tayfun, yıldırım, tornada vb

Doğru Cevap: E

Soru 23

Aşağıdakilerden hangisi orta derinlikteki bir depreme örnektir?

25 km

32 km

68 km

320 km

460 km

Açıklama:

A) Derinliklerine göre deprem sınıflaması: Dep-
remler birçok farklı derinlikte oluşabilir. Deprem-
ler derinliklerine göre sığ depremler, orta derin-
likte depremler ve derin depremler olmak üzere 3
sınıfa ayrılır:
1. Sığ depremler: Odak derinliği 0 - 60 km
arası derinliklerde oluşan depremler sığ
depremler olarak adlandırılır ve genelde
kıtasal alanlarda (örneğin Türkiye) meyda-
na gelir.
2. Orta derinlikte depremler: Odak derinliği 60
- 300 km derinliklerde oluşan depremlerdir.
3. Derin depremler: Odak derinliği 300 - 700
km arasında olan depremlerdir.

Doğru Cevap: C

Soru 24

Aşağıdakilerden hangisi uzaklıklarına göre deprem sınıflaması içinde yer almaz?

Bölgesel deprem

Kıtasal deprem

Yakın deprem

Uzak deprem

Yerel deprem

Açıklama:

B) Uzaklıklarına göre deprem sınıflaması: Dep-
rem üst merkezlerinden istasyonlara olan uzaklıkla-
rına göre depremler, 4 ana sınıf altında toplanabilir:
1. Yerel deprem: Üst merkez uzaklıkları 100
km’den daha az olan depremler,
2. Yakın deprem: Üst merkez uzaklıkları 100
km ile 1,000 km arasında olan depremler,
3. Bölgesel depremler: Üst merkez uzaklık-
ları 1,000 km ile 5,000 km arasında olan
depremler,
4. Uzak depremler: Üst merkez uzaklıkları
5,000 km den daha çok olan depremlerdir.

Doğru Cevap: B

Soru 25

Türkiye'de en yaygın olarak kullanılan deprem şiddet ölçüm cetveli aşağıdakilerden hangisidir?

MCS

CSIS

MSK

JMA

EMS

Açıklama:

Dünyada ilk
olarak kullanılmaya başlanan şiddet cetveli 1883 yı-
lında Rossi-Forel tarafından hazırlanan 10 dereceli
şiddet cetvelidir. Bu cetvele Rossi-Forel şiddet cet-
veli denilmektedir. Rossi-Forel şiddet cetveli büyük
depremler nedeniyle ortaya çıkan hasar durumunu
başarıyla ayırt etmeye izin vermediği için Sieberg,
1912 yılında 12 dereceli yeni bir şiddet cetveli ha-
zırlamıştır. Sieberg’in şiddet cetveli üzerinde Mer-
calli-Cancani-Sieberg tarafından bazı değişiklikler
yapılarak yeni bir cetvel hazırlanmış ve bu cetvele
MCS şiddet cetveli adını vermişlerdir. 1931 yılın-
da Amerika Birleşik Devletlerinden Wood ve Neu-
mann MCS şiddet cetvelini revize etmiş ve bu yeni
cetveli Değiştirilmiş Mercalli Şiddet Cetveli veya kı-
saca MM cetveli diye isimlendirmişlerdir. 1956 yı-
lında ise Richter, MM şiddet cetvelinde bazı küçük
değişiklikler yaparak ve adını MM56 şiddet cetveli
koyarak yeni bir şiddet cetveli hazırlamıştır. 1964
yılında ise Medvedev-Sponheuer-Karnik (MSK);
MCS, MM56 ve Medvedev’in Rusya’daki çalışma-
larından yararlanarak 12 dereceli MSK şiddet cet-
velini hazırlamışlardır. Çinliler de 12 dereceli Çin
Sismik Şiddet Cetvelini (CSIS) kullanmaktadır.
1988 yılında Avrupa Sismoloji Komisyonu MSK
şiddet cetvelinde önemli değişiklikler yapılmasına
ve yeni bir şiddet cetvelinin hazırlaması için gerekli
çalışmaların başlatılmasına karar vermiştir. Değişik
tarihlerde yapılan toplantılardan ve çalışmalardan
sonra Avrupa Makrosismik Cetvelinin (EMS) son
hali hazırlanmış ve 1998 yılında 12 dereceli olarak
yayınlanmıştır. Bir önemli şiddet cetveli de Japon
Meteorolojik Ajansı (JMA) cetvelidir. Bu cetvel 7
derecelidir ve sadece Japonya’da kullanılmaktadır.
Şiddetin derecesi, şiddet cetvellerinde Romen raka-
mı ile gösterilmektedir. Önceden hazırlanmış olan
bu cetveller depremlerin gözlenen etkileri sonu-
cunda ve uzun yılların vermiş olduğu deneyimlere
dayanılarak hazırlanmıştır. Yapılar, arazi, çevre ve
insanlar üzerinde depremin meydana getirebileceği
etkileri belirlemekte ve depremin farklı yerlerdeki
şiddet değeri bunlara ve şiddet cetvellerine bakıla-
rak gözleme dayalı olarak belirlenmektedir.
Türkiye’de en yaygın olarak bu şiddet cetvelle-
rinden MSK şiddet cetveli kullanılmaktadır.

Doğru Cevap: C

Soru 26

Aşağıdakilerden hangisi selin neden olduğu olumsuzluklardan biri değildir?

Tarım arazilerine zarar verir

Madenlere zarar verir

Salgın hastalıklara neden olur

Yol ve alt yapıya zarar verir

Can kaybına neden olur

Açıklama:

Sel çok sık görülen doğa kaynaklı bir afettir. Sular hızlı şekilde akar, ev, yol ve şehirleri basarak, tarımsal
alanları etkileyerek vb. birçok şekilde can kayıplarına, yaralanmalara, salgın hastalığın çıkmasına, tarımsal
ürünlerin zarar görmesine, alt yapının, yolların zarar görmesine neden olurlar.

Doğru Cevap: B

Soru 27

"Küçük Kıyamet" olarak tarihe geçen İstanbul depremi hangi yıl olmuştur?

1509

1668

1939

1999

2022

Açıklama:

1509 İstanbul Depremi; 10 Eylül 1509 tari-
hinde Cuma gecesi meydana gelen depremin üst
merkezi 40.75N ve 29.00E ve şiddeti IX olarak
saptanmıştır (Soysal ve diğ. 1981). Bu deprem li-
teratüre “Küçük Kıyamet” olarak geçmiştir.

Doğru Cevap: A

Soru 28

Bir depremi tanımlamak için aşağıda verilen seçeneklerden hangisini kullanmaya gerek yoktur?

Episantır

Oluş zamanı

Odak noktası

Artçı sayısı

Büyüklüğü

Açıklama:

Bir depremi tanımlamak için oluş zamanını, büyüklüğünü, odak noktasını, odak derinliğini ve üst merkez yerini (episantır) bilmek gerekir.

Doğru Cevap: D

Soru 29

İlk kırılmanın başladığı yeraltı noktasına depremin ......... adı verilir.
CÜmle içerisindeki boşluğa aşağıdaki kavramlardan hangisi gelmelidir?

Episantır

Dış Merkez

Odak derinliği

Artçı

Hiposantır

Açıklama:

Odak noktası (Hiposantır): İlk kırılmanın başladığı yeraltı noktasına depremin odak noktası denir. Odak derinliği: Depremin odak noktasının (hiposantır) yeryüzüne en yakın mesafesine de odak derinliği denir. Üst Merkez (Episantır, dış merkez): Deprem odak noktasının yeryüzündeki izdüşümünün enlem ve boylam cinsinden koordinatı olarak tanımlanmaktadır. Doğru yanıt E seçeneğidir.

Doğru Cevap: E

Soru 30

Aşağıdakilerden hangisi yüzey dalgalarından biridir.

Love dalgaları

P dalgaları

Birincil Dalgalar

İkincil Dalgalar

S Dalgaları

Açıklama:

P dalgaları (Birincil Dalgalar) S dalgaları (İkincil Dalgalar) cisim dalgalarıdır. Yüzey dalgaları; Rayleigh kayma dalgaları ve Love dalgaları olarak isimlendirilirler. Doğru yanıt A seçeneğidir.

Doğru Cevap: A

Soru 31

Aşağıdakilerden hangisi afetlerin meydana geliş sıklığına göre yapılan sınıflandırmalardandır?

Yavaş gelişen afetler

Hızlı gelişen afetler

Seyrek görülen afetler

Küçük ölçekli afetler

Yavaş gelişen afetler

Açıklama:

Meydana geliş sıklığına göre sınıflama
a. Sık görülen afetler
b. Seyrek görülen afetler olarak sınıflandırılmaktadır. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 32

Olayın meydana geldiği yerel çevrede yaşayan toplulukları etkileyen ve dışarıdan yardım almalarını gerektiren afet türü aşağıdakilerden hangisidir?

Küçük ölçekli afet

Seyrek görülen afet

Büyük ölçekli afet

Sık görülen afet

Hızlı gelişen afet

Açıklama:

Olayın meydana geldiği yerel çevrede yaşayan toplulukları etkileyen ve dışarıdan yardım almalarını gerektiren afet küçük ölçekli afet olarak tanımlanmaktadır. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 33

Afetin yapı ve yeryüzü şekillerine bağlı olarak mı, yoksa hava ve iklim koşullarıyla ilişkili olarak mı veya biyolojik tehlikelere bağlı olarak gelişmesine göre yer kökenli, atmosfer kökenli ve biyolojik kökenli olarak yapılan sınıflama aşağıdakilerden hangisidir?

Sıklığa göre sınıflama

Oluşum nedenleri ve oluştukları ortama göre sınıflama

Veriye dayalı sınıflama

Ölçeğe göre sınıflama

Veri tabanı ölçütlerine göre sınıflandırma

Açıklama:

Oluşum nedenleri ve oluştukları ortama göre sınıflamada afetin nasıl meydana geldiği yani yapı ve yeryüzü şekillerine bağlı olarak mı, yoksa hava ve iklim koşullarıyla ilişkili olarak mı veya biyolojik tehlikelere bağlı olarak gelişmesine göre yer kökenli, atmosfer kökenli ve biyolojik kökenli olarak sınıflandırılmaktadır. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 34

Aşağıdakilerden hangisi ve ya hangileri doğa kaynaklı afetlerdir?

Maden kazaları

Küresel ısınma

Nükleer, biyolojik, kimyasal kazalar

Deprem, sel

Bulaşıcı hastalıklar

Açıklama:

Doğa kaynaklı afetler oluşumları tabiat olaylarına dayanan afetlerdir. Doğa kaynaklı afetlerden ani gelişen doğa kaynaklı afetler deprem, sel, toprak kayması (heyelan), kaya düşmesi, çığ, fırtına, hortum, volkan, yangın vb. afetlerdir. Doğru cevap D'dir.

Doğru Cevap: D

Soru 35

Aşağıdakilerden hangisi insan kaynaklı afetlerden biri değildir?

Endüstriyel kazalar

Bilişim teknolojileri/Bilişim saldırıları

Taşımacılık kazaları

Nükleer, biyolojik, kimyasal kazalar

Salgın hastalıklar

Açıklama:

İnsan Kaynaklı Afetler: Doğanın kendi gücü dolayısıyla değil de insanın doğaya olan etkileşiminin aşırılaşması sonucunda oluşan afetlerdir. Eğitimsizlik, bilgisizlik, dikkatsizlik, yeterli önlemlerin alınmaması gibi sebeplerden ötürü ortaya çıkarlar.
İnsan kaynaklı afetler;
• Nükleer, biyolojik, kimyasal kazalar
• Bilişim teknolojileri/Bilişim saldırıları
• Taşımacılık kazaları
• Endüstriyel kazalar
• Aşırı kalabalıktan meydana gelen kazalar
• Göçmenler ve yerlerinden edilenler şeklinde sınıflandırılmaktadır.
Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 36

EM-DAT Afet sınıflandırmasına göre aşağıdakilerden hangisi doğa kaynaklı afet sınıflamasında yer almaktadır?

Hidrolojik afetler

Endüstriyel kazalar

Patlama

Ulaşım kazaları

Kimyasal dökülme

Açıklama:

EM-DAT Afet sınıflandırmasına göre doğa kaynaklı afet sınıflaması kendi içinde Jeolojik Afetler, Hidrolojik Afetler, Meteorolojik Afetler, Klimatolojik Afetler, Biyolojik Afetler ve Dünya Dışı Afetler olmak üzere 6 alt gruba ayrılmıştır. Doğru cevap A'dır.

Doğru Cevap: A

Soru 37

Aşağıdakilerden hangisi deprem hasarını etkileyen faktörlerden biri değildir?

Depremin büyüklüğü

Depremin süresi

Depremin odak derinliği

Zemin (yer) koşulları ve yapının kalitesi

Aşırı yağmur yağması

Açıklama:

Deprem hasarını etkileyen faktörler:
Depremin büyüklüğü
Depremin süresi
Depremin merkezinden uzaklık
Zemin (yer) koşulları ve yapının kalitesi
Depremin odak derinliği
Doğru cevap E'dir.

Doğru Cevap: E

Soru 38

Aşağıdakilerden hangisi tarihsel dönemde 1900 yılı öncesi meydana gelen en yıkıcı depremlerden biridir?

23 Ekim 1509 depremi

10 Eylül 1509 İstanbul Depremi

1668 Büyük Anadolu Depremi

16 Kasım 1509 depremi

17 Ağustos 1668 Ankara depremi

Açıklama:

1509 İstanbul Depremi; 10 Eylül 1509 tarihinde Cuma gecesi meydana gelen depremin üst merkezi 40.75N ve 29.00E ve şiddeti IX olarak saptanmıştır. Bu deprem literatüre “Küçük Kıyamet” olarak geçmiştir. Doğru cevap B'dir.

Doğru Cevap: B

Soru 39

Hangisi oluşum yerlerine göre sellerin sınıflandırılması içinde yer almaktadır?

Bir-iki gün içinde oluşabilen seller

Yavaş gelişen seller

Baraj Selleri

Ani seller

Uzun bir sürede gerçekleşen seller

Açıklama:

Oluşum yerlerine göre seller aşağıdaki gibi sınıflandırılmaktadır.
1. Dere ve Nehir selleri - Taşkınlar
2. Dağlık Alan - Kuru Vadi Selleri
3. Şehir/Kent Selleri
4. Kıyı Selleri
5. Baraj Seller
Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Soru 40

Münich RE sigorta şirketi bünyesinde kurulan, dünya çapında meydana gelen doğa kaynaklı afetlerle ilgili tüm bilgileri sistematik olarak ve ayrıntılı bir şekilde toplamaktadır. Amacı dünya genelinde meydana gelen bütün doğa kaynaklı afet verilerini toplamak, doğa kaynaklı afetlerin neden olduğu kayıpları analiz etmek ve değerlendirmektir. Aşağıdakilerden hangisi tanımlanan uluslararası afet veri tabanıdır?

EM-DAT

Sigma (SwissRe)

NatCatService (Natural catastrophe statistics online)

AFAD

Asya Afet Zararlarını Azaltma Merkezi (GLIDE-ADCR) Veri Tabanı

Açıklama:

NatCatService (Munich RE): Münich RE sigorta şirketi bünyesinde kurulan NatCatService (Natural catastrophe statistics online) dünya çapında meydana gelen doğa kaynaklı afetlerle ilgili tüm bilgileri sistematik olarak ve ayrıntılı bir şekilde toplamaktadır. NatCatService’in amacı dünya genelinde meydana gelen bütün doğa kaynaklı afet verilerini toplamak, doğa kaynaklı afetlerin neden olduğu kayıpları analiz etmek ve değerlendirmektir. Doğru cevap C'dir.

Doğru Cevap: C

Temel Afet Bilgisi - Tüm Sorular

Ünite 1

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Ünite 2

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Ünite 3

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler

Seçenekler